cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chim cánh cụt Rockhopper
Môi trường sống và phân bố
nhỏ|Bộ xương chim cánh cụt rockhopper trong [[Manchester Museum|bảo Tàng Manchester]] Chim cánh cụt rockhopper miền Bắc sinh sản trong điều kiện nhiệt độ mát mẻ bao gồm quần đảo Gough và Tristan de Cunha ở đại Tây Dương và St. Paul và Manchester ở Ấn Độ Dương. Chim cánh cụt rockhopper miền Nam sinh sản trên quần đảo Falkland, Argentina và Chile, với những tập đoàn ở Cape Horn, Nam Mỹ, và Prince Edward, Marion, Crozet, Kerguelen, Heard, Macquarie, Campbell, Auckland và quần đảo Antipodes ở phía nam Ấn Độ Dương. Chim cánh cụt rockhopper miền Đông được tìm thấy chủ yếu ở quần đảo Campbell, New Zealand, nhưng số lượng cá thể đang bị giảm sút nghiêm trọng. Chim cánh cụt rockhopper thường tìm nơi trú ở bờ biển nhiều đá. Họ làm cho tổ và hang trong bãi cỏ cao gọi là tussocks.
Chế độ ăn
Chim cánh cụt rockhopper là loài ăn thịt, chúng sống sót bằng cách ăn động vật biển. Chủ yếu là moi lân và động vật giáp xác nhỏ, có thể bao gồm cua, tôm hùm, tôm càng, hoặc tôm. Chúng cũng có thể săn các sinh vật lớn hơn như mực và cá myctophid. Chim cánh cụt rockhopper ăn nhiều moi lân hơn cá; chế độ ăn của chúng thay đổi lúc chúng di cư và khi thay đổi mùa. Chim cánh cụt rockhopper có thể ở ngoài biển trong nhiều ngày khi đi săn. Và chúng có thể lặn sâu tới 330 ft trong vài phút mỗi khi tìm kiếm con mồi.
Lycophotia corsicina
Lycophotia corsicina là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lycophotia
Monte Belo do Sul
Monte Belo do Sul là một đô thị thuộc bang Rio Grande do Sul, Brasil. Đô thị này có diện tích 68,369 km², dân số năm 2007 là 2784 người, mật độ 40,72 người/km².
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Rio Grande do Sul
Bozalan, Vakfıkebir
Bozalan là một xã thuộc huyện Vakfıkebir, tỉnh Trabzon, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 112 người.
Liên lạc phi kết nối
Liên lạc phi kết nối, gọi tắt là liên lạc CL-mode, là một phương thức truyền dữ liệu được dùng trong các mạng chuyển mạch gói trong đó mỗi đơn vị dữ liệu được xử lý và định tuyến riêng dựa trên thông tin được thực hiện trong mỗi đơn vị chứ không phải trong thông tin thiết lập của kênh dữ liệu cố định và cố định như trong giao tiếp định hướng kết nối.
Trong truyền thông phi kết nối giữa hai điểm đầu cuối mạng, một thông điệp có thể được gửi từ một điểm kết thúc đến điểm khác mà không có sự sắp xếp trước. Thiết bị ở một đầu của truyền thông truyền dữ liệu đến người kia mà không cần đảm bảo rằng người nhận sẵn sàng và sẵn sàng nhận dữ liệu. Một số giao thức cho phép sửa lỗi bằng cách truyền lại yêu cầu. Internet Protocol (IP) và User Datagram Protocol (UDP) là các giao thức phi kết nối.
Một gói tin truyền trong chế độ không kết nối thường được gọi là datagram.
Các giao thức không kết nối thường được mô tả như các giao thức không trạng thái bởi vì các điểm kết thúc không có cách xác định theo giao thức để ghi nhớ nơi chúng đang ở trạng thái một "cuộc trò chuyện" trao đổi tin nhắn.
Trong truyền thông theo hướng kết nối, các peers giao tiếp phải thiết lập kênh dữ liệu hợp lý hoặc vật lý hoặc kết nối trong một hộp thoại trước khi trao đổi dữ liệu người dùng.
Một giao tiếp không kết nối có một lợi thế hơn một kết nối định hướng kết nối, ở chỗ nó có ít overhead. Nó cũng cho phép các hoạt động multicast và broadcast trong đó cùng một dữ liệu được truyền đến một loạt người nhận trong một lần truyền.
Tham khảo
Thể loại:Kiến trúc Internet Thể loại:Giao thức Internet Thể loại:Giao thức mạng
Újfehértó
Tham khảo
Thể loại:Hạt Szabolcs-Szatmár-Bereg Thể loại:Thành phố của Hungary
Fusinus maroccensis
Tham khảo
Thể loại:Fusinus
Amitostigma simplex
Amitostigma simplex là một loài thực vật]] thuộc họ Orchidaceae. Đây là loài đặc hữu của Trung Quốc.
Tham khảo
Thể loại:Thực vật Trung Quốc S Thể loại:Thực vật Tứ Xuyên
Homo cepranensis
thumb|414x414px|Sọ của Ceprano,người đàn ông thuộc chủng Homo cepranensis Homo cepranensis là tên được đề xuất cho một loài vượn người chỉ được biết đến qua một đỉnh sọ được phát hiện vào năm 1994. Các hóa thạch được phát hiện bởi nhà khảo cổ học Italo Biddittu và được mệnh danh "Người đàn ông Ceprano" theo một thị trấn gần đó thuộc tỉnh Frosinone, 89 km về Đông Nam của Rome, Ý. Hóa thạch được ước tính vào khoảng 700.000 đến 900.000 năm tuổi. Một điểm khai quật liền kề, Fontana Ranuccio, với hóa thạch có niên đại tới 487.000 +/- 6.000 năm, Muttoni et al, cho thấy rằng Ceprano có khả năng nhất là 450.000 năm tuổi. Các chi tiết sọ trên xương dường như là đặc điểm trung gian giữa  Homo erectus và những loài sau này, chẳng hạn như Homo heidelbergensis, thống trị châu Âu rất lâu trước khi xuất hiện Homo neanderthalensis. Một nghiên cứu năm 2011 cho thấy đó là tổ tiên của người Homo neanderthalensis. Vẫn chưa đủ mẫu vật để phân tích đầy đủ hơn về loài này.
Tham khảo
Thể loại:Chi Người
Nitinol
|right|thumb|300px|Dây Nitinol. Nitinol là một loại hợp kim giữa Titan và Niken. Loại hợp kim này còn có một khả năng độc đáo là ghi nhớ hình dáng cũng như rất dẻo dai.
Đặc tính
Nitinol có tính dẫn điện và gia công cơ khí rất tốt với độ bền rất lâu với các tác động và khả năng chống ăn mòn cao. Loại hợp kim này có một khả năng độc đáo là ghi nhớ hình dáng, nó rất dẻo dai nên có thể làm biến dạng thành nhiều hình khác nhau nhưng nó cũng sẽ trở lại hình dáng ban đầu khi bị nung nóng và trong quá trình trở lại hình dáng ban đầu nếu nó gặp phải lực cản thì vật liệu này sẽ tạo ra một lực cực kỳ lớn để vượt qua lực cản đó.
Để làm cho vật liệu ghi nhớ hình dạng mới thì trước hết phải chỉnh nó sang hình dạng mới và tìm cách cố định nó bằng thứ gì đó có thể chịu được lực định hình của vật liệu tránh nó trở lại hình dáng ban đầu, sau đó nung nóng vật liệu lên 500º-550 °C trong một thời gian tùy thuộc vào khối lượng và phương pháp nung và làm lạnh một cách nhanh chóng. Sau quá trình này thì hình dáng mới sẽ được ghi nhớ. Sau đó sẽ là quá trình nung tăng cứng vật liệu để đạt yêu cầu phù hợp với ứng dụng của đồ vật.
Ứng dụng
Bề mặt oxit titan của Nitinol rất cứng nên nếu làm nó trở nên xù xì thì có thể dùng làm phay, tiện hay mài rất tốt. Nhưng vật liệu này có nhiều ứng dụng hơn trong cơ khí với các bộ phận cần độ cứng cao và khả năng ghi nhớ hình dáng đóng vai trò quan trọng.
Khả năng ghi nhớ hình dáng, sự dẻo dai, chống ăn mòn cao cùng khả năng tương thích sinh học làm cho nó trở thành vật liệu tuyệt hảo cho việc ứng dụng làm những ứng dụng y học như chỉnh hình răng, các bộ lọc, ống đỡ động mạch, neo xương... do lớp oxit titan cực kỳ thụ động đã bảo vệ vật liệu không bị ăn mòn cũng như ảnh hưởng đến khả năng tương thích sinh học tùy cấu trúc bề mặt. Loại vật liệu này dự tính có thể thay thế thép không gỉ trong lĩnh vực này.
Tuổi đời của sản phẩm làm từ vật liệu được xem là vô hạn trong điều kiện bình thường vì chưa có dấu hiệu cho thấy Nitinol bị ảnh hưởng bởi những thay đổi độ ẩm miễn là nhiệt độ xung quanh nó nhỏ hơn nhiệt độ dùng để tăng cứng vật liệu (như với loại SE508 là trong khoảng từ 200 °C-500 °C).
Nhưng chính lớp oxit này làm cho việc hàn không được thuận lợi, nếu muốn nối hai vật bằng vật liệu này lại với nhau bằng cách đó thì trước hết phải loại bỏ lớp oxit trong môi trường khí trơ và điểm hàn gây ảnh hưởng nhiệt phải rất nhỏ như kỹ thuật hàn laser. Nitinol hiện tại cho thấy không thể hàn vào các vật liệu khác vì điểm hàn rất giòn và dễ rớt ra ngoài.
Liên kết ngoài
Thể loại:Vật liệu Thể loại:Hợp kim Thể loại:Khoa học vật liệu Thể loại:Hợp kim của niken Thể loại:Vật liệu thông minh Thể loại:Hải quân Hoa Kỳ Thể loại:Vật liệu nha khoa Thể loại:Hợp chất nickel
Octomeria bomboizae
Octomeria bomboizae là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Luer mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Liên kết ngoài
Thể loại:Octomeria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2002
Weingartia neocumingii
Weingartia neocumingii là một loài thực vật có hoa trong họ Cactaceae. Loài này được Backeb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1939.
Liên kết ngoài
Thể loại:Weingartia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1939
Deizisau
Deizisau là một thị trấn trong huyện Esslingen của bang Baden-Württemberg miền nam nước Đức. Thị trấn này có diện tích 5,17 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2020 là 6906 người. Deizisau nằm giữa các thị trấn Plochingen và Esslingen. Sông Neckar chảy qua thị trấn này.
Kinh tế
Hãng Coca-Cola có một nhà máy đặt tại Deizisau.
Aurangabad (Tây Bengal)
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Aurangabad có dân số 32.134 người. Phái nam chiếm 50% tổng số dân và phái nữ chiếm 50%. Aurangabad có tỷ lệ 44% biết đọc biết viết, thấp hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 52%, và tỷ lệ cho phái nữ là 36%. Tại Aurangabad, 19% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang West Bengal
Khoa học trung tâm
nhỏ|516x516px|Một phần của trật tự của các ngành khoa học được đề xuất bởi Balaban và Klein. Hóa học thường được gọi là khoa học trung tâm vì vai trò của nó trong việc kết nối các ngành khoa học vật lý,  trong đó bao gồm hóa học, với các khoa học đời sống và áp dụng khoa học như y học và kỹ thuật. Bản chất của mối quan hệ này là một trong những chủ đề chính trong triết học hóa học và khoa học. Cụm từ này được phổ biến rộng rãi nhờ sử dụng trong sách giáo khoa của Theodore L. Brown và H. Eugene LeMay, có tiêu đề Hóa học: Khoa học Trung tâm, được xuất bản lần đầu tiên vào năm 1977, với ấn phẩm thứ mười ba xuất bản năm 2014.
Vai trò trung tâm của hóa học có thể được nhìn thấy trong việc phân loại theo hệ thống và phân cấp của các khoa học bởi Auguste Comte, trong đó mỗi môn học cung cấp một khuôn khổ chung cho khu vực mà nó đi trước (ngôn ngữ học -toán học → thiên văn học → vật lý → hóa học → sinh lý học và y khoa → khoa học xã hội). Balaban và Klein đã gần đây đã đề xuất một sơ đồ cho thấy trật tự một phần của khoa học, trong đó hóa học có thể được lập luận là “khoa học trung tâm” vì nó cung cấp một mức độ quan trọng của sự phân nhánh. Khi hình thành các kết nối này, ngành thấp hơn không thể được giảm hoàn toàn ảnh hưởng của các ngành cao hơn. Người ta nhận ra rằng các ngành thấp hơn có thể nổi lên ý tưởng và khái niệm không tồn tại trong các lĩnh vực khoa học cao hơn. Do đó hóa học được xây dựng trên sự hiểu biết về các quy luật vật lý điều khiển các hạt như nguyên tử, proton, điện tử, nhiệt động lực học... mặc dù nó đã được chứng minh rằng nó chưa được "hoàn toàn" cơ học lượng tử. Các khái niệm như sự tuần hoàn của các nguyên tố và các liên kết hoá học trong hóa học đang nổi lên ở chỗ chúng là nhiều hơn các lực cơ bản được định nghĩa bởi vật lý. Tương tự như vậy, sinh học không thể được đơn giản hoàn toàn vào hóa học. Chẳng hạn, sinh vật của sự tiến hóa có thể được mô tả dưới dạng hoá học bởi sự hiểu biết là nó là một đột biến theo thứ tự các cặp cơ sở di truyền trong DNA của cơ thể. Tuy nhiên, hóa học không thể mô tả đầy đủ quá trình vì nó không chứa các khái niệm như chọn lọc tự nhiên có trách nhiệm thúc đẩy quá trình tiến hóa. Hóa học là nền tảng của sinh học vì nó cung cấp phương pháp nghiên cứu và hiểu các phân tử cấu tạo tế bào. Kết nối được thực hiện bởi hóa học được hình thành thông qua các tiểu ngành khác nhau mà sử dụng các khái niệm từ nhiều ngành khoa học. Hóa học và vật lý là cả hai cần thiết trong các lĩnh vực hóa lý, hóa học hạt nhân, và hóa học lý thuyết. Hóa học và sinh học giao nhau trong các lĩnh vực hóa sinh, hóa dược, sinh học phân tử, sinh học hóa học, di truyền học phân tử, và hệ miễn dịch. Hóa học và các khoa học trái đất giao cắt trong các lĩnh vực như địa hoá và thủy văn.
Schoenoxiphium lehmannii
Schoenoxiphium lehmannii là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được (Nees) Kunth ex Steud. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1855.
Liên kết ngoài
Thể loại:Schoenoxiphium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1855
Neoscona pseudonautica
Neoscona pseudonautica là một loài nhện trong họ Araneidae.
Loài này thuộc chi Neoscona. Neoscona pseudonautica được miêu tả năm 1990 bởi Chang-Min Yin et al..
Tham khảo
Thể loại:Neoscona
Agrypnus silvicola
Agrypnus silvicola là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Girard miêu tả khoa học năm 2003.
Thylactus angularis
Thylactus angularis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Thylactus
Pseudopyrota
Pseudopyrota là một chi bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Chi này được miêu tả khoa học năm 1959 bởi Kaszab.
Các loài
Các loài trong chi này gồm:
Tham khảo
Thể loại:Pyrotini
Dendranthema occidentali-japonense
Dendranthema occidentali-japonense là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Nakia) Kitam. mô tả khoa học đầu tiên năm 1980.
Liên kết ngoài
Thể loại:Dendranthema Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1980
Dendranthema occidentali-japonense
Fusinus marisinicus
Fusinus marisinicus là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.
Tham khảo
Thể loại:Fusinus
Pyrrhia stupenda
Pyrrhia stupenda là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pyrrhia
Hydrelia sericea
Hydrelia sericea là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hydrelia Thể loại:Asthenini Thể loại:Bướm đêm Châu Á
Apsilops hirtifrons
Apsilops hirtifrons là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Apsilops
Calathea legrelleana
Calathea legrelleana là một loài thực vật có hoa trong họ Marantaceae. Loài này được (Linden) Regel mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Liên kết ngoài
Thể loại:Calathea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1879
Choudlu, Somvarpet
Choudlu là một làng thuộc tehsil Somvarpet, huyện Kodagu, bang Karnataka, Ấn Độ.
Xã Prairie Creek, Quận Dubuque, Iowa
Xã Prairie Creek (Prairie Creek Township) là một xã thuộc quận Dubuque, tiểu bang Iowa, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 613 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Iowa Thể loại:Quận Dubuque, Iowa
Nga Quán
Nga Quán là một xã thuộc huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái, Việt Nam.
Paspalum rectum
Paspalum rectum là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Nees mô tả khoa học đầu tiên năm 1850.
Nga Quán
Địa lý
Xã Nga Quán có vị trí địa lý:
Paspalum rectum
Liên kết ngoài
Thể loại:Paspalum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1850
Nga Quán
Địa lý
Xã Nga Quán có diện tích 5,11 km², dân số năm 2019 là 1.939 người, mật độ dân số đạt 380 người/km².
Hành chính
Xã Nga Quán được chia thành 4 thôn: Hồng Hà, Hồng Thái, Ninh Phúc, Ninh Thuận.
Tabloid Junkie
"Tabloid Junkie" là ca khúc nhạc pop do nghệ sĩ thu âm người Mỹ Michael Jackson trình bày. Bài hát xuất hiện dưới dạng track thứ 11 trong album phòng thu thứ chín của Jackson, mang tựa đề HIStory: Past, Present and Future, Book I, phát hành năm 1995 dưới dạng đĩa kép. Bài hát do Michael Jackson, Jimmy Jam (James Harris III) và Terry Lewis đồng sáng tác và sản xuất.
Đọc thêm
Thể loại:Bài hát năm 1995 Thể loại:Bài hát của Michael Jackson Thể loại:Bài hát do Michael Jackson sáng tác
Agrypnus similis
Agrypnus similis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1934.
Tham khảo
Thể loại:Agrypnus
Neoscona pseudoscylla
Neoscona pseudoscylla là một loài nhện trong họ Araneidae.
Loài này thuộc chi Neoscona. Neoscona pseudoscylla được Ehrenfried Schenkel-Haas miêu tả năm 1953.
Tham khảo
Thể loại:Neoscona
Lycophotia dalmatina
Lycophotia dalmatina là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lycophotia
Denkendorf, Esslingen
Denkendorf là một đô thị nằm trong huyện Esslingen của bang Baden-Württemberg ở miền nam nước Đức. Đô thị này nằm cách Esslingen 5 km về phía nam, và cách thành phố Stuttgart 14 km về phía đông nam.
Clemensia marmorata
Clemensia marmorata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Clemensia
Pseuderanthemum repandum
Pseuderanthemum repandum là một loài thực vật có hoa trong họ Ô rô. Loài này được (G. Forst.) Guillaumin miêu tả khoa học đầu tiên năm 1948.
Tham khảo
Thể loại:Chi Xuân hoa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1948
Koi no Jubaku
Bảng xếp hạng và doanh thu trên Oricon
Tổng doanh thu: 16.436
Tham khảo
Thể loại:Đĩa đơn của Berryz Koubou Thể loại:Bài hát Nhật Bản Thể loại:Đĩa đơn năm 2004 Thể loại:Bài hát năm 2004
Saint-Cosme
Saint-Cosme là một xã ở tỉnh Haut-Rhin trong vùng Grand Est ở đông bắc Pháp. Xã này có diện tích 2,71 km², dân số năm 1999 là 84 người. Khu vực này có độ cao 355 mét trên mực nước biển.
Chiến tranh Ayutthaya – Myanmar
Chiến tranh Ayutthaya – Myanmar là cuộc chiến tranh giữa hai nước láng giềng ở Đông Nam Á. Vương quốc Ayutthaya là một trong những nhà nước tiền thân của Thái Lan hiện đại. Chiến tranh giữa hai nước không phải xảy ra một lần duy nhất, mà nhiều lần trong thời kỳ từ đầu thế kỷ 16 đến cuối thế kỷ 18, với sự tham gia của nhiều triều đại ở mỗi nước. Chiến trường của cuộc chiến tranh kéo dài này là hơn một nửa lãnh thổ Thái Lan hiện đại.
Saint-Cosme
Tham khảo
Thể loại:Xã của Haut-Rhin
Chiến tranh Ayutthaya – Myanmar
Nguyên nhân
Những nguyên nhân sâu xa chính dẫn tới chiến tranh giữa hai nước được nhiều học giả đề cập nhất gồm:
Xung đột giữa hai mandala
Các vua Myanmar và vua Ayutthaya đều thành lập hệ thống mandala của mình. Ayutthaya cũng như Myanmar là các trung tâm và một số nhà nước nhỏ giữ địa vị chư hầu mặc dù vẫn giữ độc lập và có thể có vua riêng của họ hoặc có thủ lĩnh riêng. Vua Ayutthaya và vua Myanmar là vua của các vua trong hệ thống mandala của mình. Quan hệ giữa trung tâm và ngoại vi, hay quan hệ giữa vua Ayutthaya cũng như giữa vua Myanmar với các vua chư hầu là quan hệ ràng buộc bằng các quan hệ triều cống, kết hôn và đôi khi bằng cả vũ lực. Cho đến trước thế kỷ 16, hai hệ thống mandala của Ayutthaya và của Myanmar không có sự chồng chéo nào. Mandala Ayutthaya ở phía đông sông Thanlwin, còn mandala Myanmar ở phía tây. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của Ayutthaya lẫn của Myanmar, các vua của hai nước này muốn mở rộng phạm vi ảnh hưởng của mình. Đồng thời, có thể có một số nhà nước vốn giữ vị trí chư hầu trong mandala này lại muốn chuyển sang mandala kia vì những lý do nhất định.
Lãnh địa của người Môn ở ven biển Andaman từ thế kỷ 11 đã bị các vua người Miến thôn tính. Song người Môn đã giành được độc lập từ thế kỷ 13 và lập nên vương quốc Hanthawaddy. Cuối thế kỷ 14 đầu thế kỷ 15, nhà nước của người Môn này đã tự bảo vệ được chủ quyền của mình trước các cuộc tấn công của triều Ava. Sang thế kỷ 16, người Miến đã xây dựng được đế quốc thứ hai của mình, Taungoo. Vua Tabinshwehti của Taungoo đã chinh phạt Hanthawaddy để đưa lãnh thổ của người Môn trở về với Myanmar. Để kháng cự, người Môn đã xin sự bảo hộ của Ayutthaya và chấp nhận tham gia vào mandala của Ayutthaya. Đây là một nguyên nhân dẫn tới khiến Vua Tabinshwehti xuất binh đánh Ayutthaya. Với sự hậu thuẫn của Ayutthaya, người Môn thậm chí đã phản công vào kinh đô của Myanmar. Và Vua Bayinnaung sau khi đã trấn áp được người Môn liền tấn công trừng phạt Ayutthaya. Giữa thế kỷ 18, người Môn một lần nữa nổi dậy giành độc lập, và đã kết liễu triều Taungoo của người Miến. Song người Miến mau chóng thành lập đế quốc thứ ba của mình, Konbaung. Các vua nhà Konbaung theo chủ nghĩa bành trướng còn mạnh mẽ hơn cả các vua nhà Taungoo và một trong những mục tiêu đầu tiên của đế quốc mới là tái thâu tóm lãnh địa của người Môn. Hàng ngàn người Môn bỏ chạy sang Ayutthaya. Để đảm bảo bình định triệt để người Môn, các vua Konbaung đã không ngại tấn công sang cả Ayutthaya. Tóm lại, mỗi khi người Môn tìm cách giành hoặc giữ độc lập với sự trợ giúp của Ayutthaya, hai mandala của Ayutthaya và Myanmar có sự chồng chéo.
Môn không phải là nhân tố duy nhất gây xung đột giữa hai mandala. Một số nhà nước của người Thái (Lan Na), Lào (Lan Xang, và tam quốc Lào thế kỷ 18), những nhà nước có chung biên giới với cả Myanmar và Ayutthaya, cũng là các đối tượng được các vua của hai nước này tham vọng đưa vào mandala của mình. Cuối thế kỷ 14, Ayutthaya bành trướng lên phía bắc, và tham vọng đưa Lan Na vào mandala của mình. Tuy nhiên, hoàng tộc Lan Na lại có quan hệ hôn nhân với hoàng tộc của một số nhà nước Shan và Lan Xang. Còn các nhà nước Shan lại nằm trong mandala của Myanmar. Điều này dẫn tới xung đột giữa hai mandala. Khi mandala của Lan Xang suy yếu từ thế kỷ 16. Chính Lan Xang lại trở thành đối tượng bị hai mandala của Ayutthaya và Myanmar muốn biến thành chư hầu. Việc Lan Xang cầu viện Ayutthaya để chống lại Myanmar thời Taungoo cũng là nguyên nhân xung đột.
Quốc phòng
Cơ cấu lãnh thổ của Myanmar bao gồm: 1) phần trung tâm là phần lưu vực quanh trung lưu sông Ayeyarwaddy, hay địa bàn cư trú của người Miến; và 2) phần bao quanh là nơi các sắc tộc khác cư trú là chính. Ở phía bắc, đông và đông bắc là các lãnh địa của người Shan. Ở phía đông nam và nam là lãnh địa của người Môn. Ở phía tây nam và tây là lãnh địa của người Rakhine. Cơ cấu lãnh thổ như vậy là khá mong manh đối với người Miến, vì mỗi khi các triều đình của người Miến suy yếu, các sắc tộc ở địa bàn xung quanh có khuynh hướng trỗi dậy và tấn công vào lãnh địa của người Miến. Bản thân lãnh địa của người Miến vài thế kỷ đầu công nguyên vốn là của người Pyu. Người Miến từ phía bắc di cư xuống và chiếm cứ từ khoảng thế kỷ 6. Người Shan từ thế kỷ 13, sau khi đế quốc đầu tiên của người Miến bị quân Nguyên Mông đánh đổ, nổi lên như là một thế lực người thiểu số đe dọa sự ổn định của quốc gia do người Miến là sắc tộc đa số. Người Shan đã nhiều lần tấn công địa bàn cư trú của người Miến. Triều Ava thực chất là triều đình của những người Shan đã Miến hóa. Người Shan khá gần gũi với Ayutthaya về mặt chủng tộc (cùng là các tộc người Thái). Do đó, người Miến xem Ayutthaya là nhân tố bên ngoài gây mất ổn định cho an ninh của mình. Và điều này được người Miến giải quyết bằng chiến tranh.
Kinh tế
Thương mại quốc tế bằng đường biển giữa Trung Quốc với Ấn Độ, thế giới Ả Rập và châu Âu phát triển mạnh từ thế kỷ 16. Điều này khiến cho lợi thế vị trí địa lý của bán đảo Mã Lai càng được nâng cao. Trong khi eo biển Malacca vẫn tiếp tục bị các dân tộc Đông Nam Á hải đảo kiểm soát, thì eo đất Kra kẹp giữa vịnh Martaban và vịnh Thái Lan trở thành nơi tranh giành của hai nhà nước hùng mạnh sát nó là Ayutthaya và Myanmar. Từ cuối thế kỷ 15 đầu thế kỷ 16, cả Ayutthaya lẫn Myanmar đều cố gắng tăng cường khả năng kiểm soát của mình đối với các cảng ở bờ biển Tenasserim, nhất là các cảng Tavoy (Dawei), Mergui (Myeik) và Tenasserim. Autthaya đã cố gắng bành trướng xuống bán đảo và điều này ảnh hưởng đến quyền lợi của Myanmar. Vì vậy, chiến tranh giữa hai nước nổ ra.
Bên cạnh đường biển, thương mại bằng đường trên đất liền cũng được đẩy mạnh. Một tuyến nối Trung Quốc với thế giới phía tây là đi qua Vân Nam xuống phía nam rồi sang phía tây. Những nhà nước nhỏ ở trên tuyến giao thông này, trong đó có Lan Na như là một đầu mối trung tâm, trở thành đối tượng được cả Ayutthaya và Myanmar muốn chi phối. Đây cũng có thể là nguyên nhân chiến tranh.
Các lần xung đột
nhỏ|Tranh vẽ một cảnh giao chiến giữa quân Ayutthaya và quân Myanmar trong lần thứ nhất. nhỏ|Đài tưởng niệm Hoàng hậu Suriyothai ở [[tỉnh Ayutthaya, người đã hy sinh trong chiến đấu chống quân Myanmar]] Giữa hai nước xảy ra tám lần chiến tranh quy mô lớn. Ngoài ra còn một số xung đột nhỏ ở Lan Na và Lào. Ở cuộc chiến lần thứ bảy và thứ tám, thực ra nhà nước Ayutthaya đã không còn; và phía bên nhà nước của người Thái là Vương quốc Rattanakosin (hay Xiêm).
Lần thứ nhất (1538-1549)
Năm 1538, Vua Myanmar Tabinshwehti khi đánh người Môn để thống nhất Myanmar đã tấn công sang tận lãnh thổ Ayutthaya, tại Chiang Kran ngày nay. Tuy nhiên, quân Ayutthaya đã sớm chiếm lại Chiang Kran. Nhân cơ hội Myanmar bận chinh chiến ở Arakan, Ayutthaya đã tấn công xuống cảng thị Tavoy (Dawei, Myanmar ngày nay) ở bờ biển Tenasserim. Vua Tabinshwehti ra lệnh cho chúa Martaban đẩy lui người Thái khỏi Tavoy. Năm 1548, Myanmar chuẩn bị đánh Ayutthaya để trả đũa. Quân Myanmar chiếm vùng của người Môn ở biên giới, sau đó, đầu năm 1549, họ tràn sang Ayutthaya, đánh vào tận kinh đô của nước này. Hai tháng vây hãm không hạ được kinh thành Ayutthaya, quân Myanmar phải rút về.
Lần thứ hai (1564-1569)
Vua Bayinnaung kế vị vua Tabinshwehti. Đời sau đánh giá ông là vị vua vĩ đại nhất trong các vị vua Myanmar. Dưới sự lãnh đạo của ông, Myanmar đã chinh đông chiến tây, bá chủ khắp cả nửa phía tây của lục địa Đông Nam Á. Sau khi khuất phục các nhà nước của người Shan và đưa họ vĩnh viễn vào hệ thống hành chính của Myanmar, Bayinnaung quyết định chinh phạt Lan Na, nhà nước của người Thái Yuan.
Ayutthaya cũng có tham vọng chinh phạt Lan Na. Nhân cơ hội triều đình Lan Na rối loạn vì vua mất mà không có con trai kế vị dẫn tới tranh chấp trong hoàng tộc, Ayutthaya đã từng bắc tiến chiếm Lan Na nhưng bị Lan Xang dưới sự cai trị của Phothisarat, đồng minh của Lan Na đẩy lui. Lan Na sau đó thành chư hầu của Lan Xang. Khi Myanmar chiếm Lan Na, Vua Setthathirath tài ba của Lan Xang đã quyết định liên minh với Ayutthaya để chống lại sự bành trướng của người Miến.
Lần thứ ba (1584-1594)
Sau khi Vua Bayinnaung của Myanmar qua đời, các xứ mà ông từng khuất phục lần lượt nổi dậy giành độc lập, trước tiên là Ayutthaya. Đầu thập niên 1580, quân Ayutthaya dưới sự chỉ huy của Thái tử Naresuan còn tranh thủ thời cơ vua Myanmar là Nanda Bayin đang bận bịu tái chinh phục các xứ nổi dậy mà tấn công vào kinh đô Pegu của Myanmar, khiến Nanda Bayin phải vội vã trở về phòng thủ. Người Thái rút lui, trên đường về còn nhân tiện cướp phá các xứ người Môn.
Năm 1586, đích thân Vua Nanda Bayin dẫn quân đánh Ayutthaya. Quân Myanmar vây hãm kinh đô của người Thái suốt 5 tháng trời mà không hạ được thành, đành rút về và bị quân Ayutthaya phản công trên đường.
Năm 1590, Nanda Bayin và Mingyi Swa lại quay lại đánh Ayutthaya mà vẫn không thắng.
Năm 1592, quân Myanmar huy động lực lượng lớn hơn sang đánh Ayutthaya. Mingyi Swa bị đối phương giết chết. Quân Myanmar rút lui lần nữa.
Lần thứ tư (1759-1760)
Khi Vua Alaungpaya nhà Konbaung bình định xứ sở Hanthawaddy Phục hưng, một lượng lớn quân và dân người Môn bỏ chạy sang Ayutthaya. Và, Ayutthaya trở thành mục tiêu tấn công tiếp theo của Myanmar. Cuối năm 1759, Alaungpaya đích thân cầm quân tấn công tới tận kinh đô Ayutthaya và vây hãm thành phố. Tuy nhiên, trong một lần quan sát quân đội nhồi thuốc súng vào đại bác, thuốc súng phát nổ làm Alaungpaya trọng thương. Quân Myanmar phải rút lui; Alaungpaya chết trên đường về.
Lần thứ năm (1764-1767)
nhỏ|Kinh đô Ayutthaya bị quân Myanmar triệt phá.
Năm 1763, tổng đốc xứ Tenasserim làm phản chống lại vua mới của Myanmar là Hsinbyushin. Cuộc làm phản này mau chóng bị dập tắt và vị tổng đốc trên bỏ chạy sang Ayutthaya. Người Myanmar đòi Ayutthaya giao nộp kẻ phản loạn, nhưng được trả lời là không hề che chở người này. Quân Myanmar liền tràn qua biên giới sang Ayutthaya. Sau một vài cuộc giao chiến nhỏ ở vùng biên giới, chiến tranh leo thang thành quy mô lớn. Năm 1764, quân Myanmar chia làm hai đạo quân, một đánh vào Ayutthaya từ phía bắc, một đánh vào từ phía nam, và hợp vây, chiếm được, và triệt phá kinh đô Ayutthaya. Tuy nhiên, có tin quân Thanh tập trung đông ở biên giới phía bắc, nên vào năm 1767, quân Myanmar rút về.
Lần thứ sáu (1775–1776)
Năm 1774, một số thủ lĩnh bản xứ người Lan Na đào tẩu sang Ayutthaya để cầu viện binh về đánh đuổi người Miến đang đô hộ Lan Na. Vua Hsinbyushin đã sai Maha Thiha Thura và Ne Myo Thihapate đem quân đánh vào Ayutthaya. Tuy nhiên, Taksin và Chakri đã chỉ huy người Thái chống trả quyết liệt; và quân Myanmar bị sa lầy. Trong một trận đánh giữa hai bên do Maha Thiha Thura và Chakri chỉ huy, tuy quân Myanmar thắng, nhưng Chakri vẫn được Maha Thiha Thura thán phục và dự đoán người này sau sẽ thành vua. Khi vua Hsinbyushin qua đời, Maha Thiha Thura rút quân về nước.
Lần thứ bảy (1785-1786)
nhỏ|Tượng đài (ở [[thành phố Phuket) để tưởng niệm hai chị em Chan và Mook đã có công lãnh đạo nhân dân kháng cự quân Myanmar ở huyện Thalang.]]
Năm 1785, quân Myanmar huy động 9 đạo quân tiến đánh Xiêm từ hai ngả bắc xuống và nam lên. Tuy nhiên, các đạo quân Myanmar đã bị các đơn vị quân Xiêm đánh trả dữ dội, và buộc phải rút lui.
Tháng 2 năm 1786, vua Bodawpaya của triều đại Miến Điện Konbaung lại sang đánh lần nữa. Lần này, ông không chia quân mà thay vào đó thành một đội quân duy nhất. Bodawpaya hành quân đi qua đèo Ba Chùa (Dan Chedi Sam Ong) đến Tha Din Daeng (thuộc tỉnh Kanchanaburi hiện nay).
Phrabat Somdej Phra Buddha Yotfa Chulaloke (Sử nhà Nguyễn gọi là Chất Tri 質知, "Chakri") Phật Vương nước Xiêm nghe tin quyết định cất quân đi đánh quân Miến Điện. Phật Vương hỏi ý kiến Nguyễn Ánh kế hoạch chiến đấu.
Nguyễn Ánh liền nói "Từ Diến Điện (tức Miến Điện) đến đây đường đi ngàn dặm, vận tải quân lương, công tình cũng đã khó nhọc, tôi giúp sức cho, đánh cho gấp thời chắc được". Phật Vương liền cho Maha Sura Singhanat (Sử nhà Nguyễn gọi là Sô Si, 芻癡, "Surasi") tức Nhị Vương mang binh tiến đến Tha Din Daeng (Sử nhà Nguyễn gọi là Sài Nặc) nghênh đón quân Miến Điện. Nguyễn Ánh thân chinh theo quân Xiêm ra chiến trận.
Hai đội quân gặp nhau tại Tha Din Daeng. Đại chiến nổ ra.
Nguyễn Ánh sai hai viên tướng tài của ông là Lê Văn Quân, Nguyễn Văn Thành đi tiên phong, lấy ống phun lửa ra đánh, binh Miến Điện sợ chạy, chết không kể xiết, bắt sống đến 500 người. Quân Miến Điện nhanh chóng bị đánh bại. Vua Bodawpaya nhanh chóng rút quân về nước.
Lần thứ tám (1792)
Năm 1792, quân Xiêm đánh vào vùng Tenasserim của Myanmar, nhưng bị quân Myanmar dưới sự chỉ huy của Thái tử Thado Minsaw đẩy lui.
Xem thêm
Thể loại:Quan hệ Myanmar-Thái Lan Thể loại:Chiến tranh liên quan tới Myanmar Thể loại:Chiến tranh liên quan tới Thái Lan Thể loại:Lịch sử Myanmar Thể loại:Lịch sử Thái Lan
Aurangabad Bangar
Aurangabad Bangar là một thị trấn thống kê (census town) của quận Mathura thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Aurangabad Bangar có dân số 8819 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Aurangabad Bangar có tỷ lệ 62% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 70%, và tỷ lệ cho phái nữ là 53%. Tại Aurangabad Bangar, 19% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh
Sói Á Âu
Sói Á Âu (Canis lupus lupus), cũng gọi là sói thông thường hoặc sói rừng Trung Nga, là một phân loài của sói xám đặc hữu ở châu Âu và rừng và thảo nguyên của Liên Xô cũ. Chúng đã từng phổ biến rộng rãi khắp châu Âu trước thời Trung Cổ. Ngoài một bản ghi cổ sinh vật học và di truyền học rộng lớn, các ngôn ngữ Ấn-Âu thường có một vài từ cho sói, do đó chứng thực sự phong phú và ý nghĩa văn hóa của loài động vật này. Phân loài này đã được coi trọng cao trong các nền văn hóa Baltic, Celtic, Slavic, Thổ Nhĩ Kỳ, Hy Lạp cổ đại, La Mã cổ đại và Thracia, trong khi có danh tiếng thương ghét lẫn lộ trong các nền văn hóa sớm của Đức.
Đây là loài sói xám Cựu Thế giới lớn nhất, cân nặng trung bình 39 kg ở châu Âu; tuy nhiên, những cá thể đặc biệt lớn đã cân nặng giữa 69–79 kg, mặc dù điều này thay đổi theo vùng. Lông của chúng tương đối ngắn và thô, và thường có màu vàng nâu, với màu trắng trên cổ họng chỉ kéo dài đến má. chứng nhiễm hắc tố, chức hắc tố và chứng màu đỏ đặc biệt ở phân loài sói xám này rất hiếm, và chủ yếu là kết quả của lai chó sói. Tiếng hú của con sói Á Âu được kéo dài hơn nhiều và du dương hơn so với phân loài sói xám Bắc Mỹ, có tiếng hú to hơn và có trọng tâm mạnh hơn về âm tiết đầu tiên. Tuy nhiên, cả hai đều có thể hiểu lẫn nhau, như những con sói Bắc Mỹ đã được ghi lại để đáp ứng với tiếng hú kiểu châu Âu do các nhà sinh vật học tạo ra.
Nhiều quần thể chó sói châu Âu buộc phải sống chủ yếu bằng gia súc và rác thải ở những khu vực có hoạt động dày đặc của con người, mặc dù trong tự nhiên, động vật móng guốc như nai sừng tấm, hươu đỏ, hoẵng châu Âu và lợn rừng vẫn là nguồn thực phẩm quan trọng nhất cho sói ở Nga và các khu vực miền núi Đông Âu. Các loài mồi khác bao gồm tuần lộc, cừu Argali, mouflon, bò bison châu Âu, saiga, capra, sơn dương Chamois, dê hoang dã, hươu hoang và hươu xạ.
Pseudosybaris
Pseudosybaris là một chi bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Chi này được miêu tả khoa học năm 1982 bởi Saha.
Các loài
Chi này gồm các loài:
Tham khảo
Thể loại:Lyttini
Fusinus margaritae
Fusinus margaritae là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Fasciolariidae.
Jovane Cabral
Jovane Eduardo Borges Cabral (sinh ngày 14 tháng 6 năm 1998) là một cầu thủ bóng đá người Cabo Verde thi đấu cho Sporting Clube de Portugal B, ở vị trí tiền đạo.
Sự nghiệp bóng đá
Vào ngày 20 tháng 8 năm 2016, Cabral có màn ra mắt cho Sporting B trong trận đấu tại LigaPro 2016–17 trước Fafe.
Sự nghiệp quốc tế
Cabral ra mắt cho the Đội tuyển bóng đá quốc gia Cabo Verde trong chiến thắng giao hữu 2-0 trước Luxembourg vào ngày 28 tháng 3 năm 2017.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1998 Thể loại:Người Santa Catarina, Cabo Verde Thể loại:Cầu thủ bóng đá từ Santiago, Cabo Verde Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Cabo Verde Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Cabo Verde Thể loại:Tiền đạo bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Sporting CP B Thể loại:Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Bồ Đào Nha Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Bồ Đào Nha
Újhartyán
Újhartyán là một thị trấn thuộc hạt Pest, Hungary. Thị trấn này có diện tích 22,43 km², dân số năm 2010 là 2760 người, mật độ 123 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Hạt Pest Thể loại:Thị trấn của Hungary
Caferli, Vakfıkebir
Caferli là một xã thuộc huyện Vakfıkebir, tỉnh Trabzon, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 461 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tỉnh Trabzon
Kim Kính Đạo
Kim Kính Đạo (sinh ngày 18 tháng 11 năm 1992) là một cầu thủ bóng đá người Trung Quốc gốc Triều Tiên hiện đang thi đấu cho Sơn Đông Thái Sơn tại Chinese Super League.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Kim Kính Đạo bắt đầu sự nghiệp bóng đá trong màu áo Diên Biên FC năm 2010. Anh ra mắt câu lạc bộ ngày 17 tháng 4 năm 2010 trong chiến thắng 1-0 trước Quảng Đông Nhật Chi Tuyền. Anh ghi bàn thắng đầu tiên cho câu lạc bộ ngày 15 tháng 5 năm 2010 trong chiến thắng 2-1 trước Phố Đông Trung Bang. Tháng 1 năm 2012, anh chuyển đến đội bóng China League One Thẩm Dương Thẩm Bắc với mức phí 2,3 triệu yên.
Ngày 27 tháng 2 năm 2013, Kim Kính Đạo chuyển đến đội bóng Chinese Super League Sơn Đông Lỗ Năng. Anh ra mắt câu lạc bộ ngày 16 tháng 3 năm 2013 trong chiến thắng 2-0 trước Trường Xuân Á Thái. Anh đã có 18 lần ra sân trong mùa giải đầu tiên cho Sơn Đông và giành được giải thưởng Cầu thủ trẻ xuất sắc nhất năm của Hiệp hội bóng đá Trung Quốc. Ngày 8 tháng 9 năm 2016, anh đã bị Liên đoàn bóng đá châu Á treo giò tạm thời trong 60 ngày sau khi xét nghiệm dương tính với chất cấm Clenbuterol trong một trận đấu AFC Champions League 2016 với FC Seoul. Ngày 4 tháng 11 năm 2016, anh nhận được lệnh cấm cuối cùng là tám tháng, được giảm xuống còn ba tháng cho đến ngày 8 tháng 12 năm 2016. Ngày 9 tháng 7 năm 2017, anh ghi bàn thắng đầu tiên tại Super League trong chiến thắng 2-0 trước Thiên Tân Thái Đạt.
Sự nghiệp quốc tế
Tháng 6 năm 2009, Kim Kính Đạo được gọi vào đội tuyển U-20 Trung Quốc và được huấn luyện viên Túc Mậu Trăn khi đó bổ nhiệm làm đội trưởng. Anh cũng đã thi đấu một số trận ở Giải vô địch bóng đá U-19 châu Á 2010. Anh có trận ra mắt đội tuyển quốc gia Trung Quốc ngày 26 tháng 3 năm 2011 trong trận hòa 2-2 trước Costa Rica.
Thống kê câu lạc bộ
.
Câu lạc bộ
Sơn Đông Lỗ Năng
Liên kết ngoài
Thể loại:Cầu thủ bóng đá Trung Quốc Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Trung Quốc Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Trung Quốc Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ Cúp bóng đá châu Á 2019
Hoa Nguyên
Hoa Nguyên (?-?), nguyên họ Tử (子), là một nhà chính trị và tướng quốc của nước Tống thời Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.
Thân thế
Họ Hoa xuất thân là con cháu chi thứ của Tống Đái công, được phong ấp Hoa và trở thành một gia tộc lớn, nhiều đời làm khanh tướng nước Tống. Cụ tổ 4 đời của Hoa Nguyên là Hoa Đốc, từng làm thái tể dưới ba đời vua Tống, đã phát động bạo loạn, giết Tống Thương công để lập Tống Trang công lên làm vua, sau đó họ Hoa tiếp tục nắm trọng quyền nước Tống.
Bị giam ở nước Trịnh
Năm 607 TCN, Trịnh và Tống nổ ra chiến tranh. Trịnh Mục công cử công tử Quy Sinh đánh Tống. Hoa Nguyên cầm quân ra chống. Hôm ra trận, Hoa Nguyên giết thịt dê đãi tướng sĩ, nhưng lại quên mất phần cho người đánh xe là Dương Châm. Vì vậy Dương Châm thù Hoa Nguyên, khi ra trận, Dương Châm tuyên bố trả thù và đánh xe của Hoa Nguyên thẳng vào chỗ quân Trịnh cho quân Trịnh bắt Hoa Nguyên, còn mình bỏ trốn. Kết quả quân Tống bại trận, Quy Sinh đánh bại, giết hơn 100 quân Tống, ngoài Hoa Nguyên còn bắt sống Nhạc Lữ cùng 460 cỗ chiến xa và 250 quân sĩ, quân Tống tan vỡ.
Tống Văn công sai mang hơn 100 cỗ xe 4 ngựa sang quân Trịnh để chuộc Hoa Nguyên. Khi mới bàn giao sang nửa số xe thì Hoa Nguyên đã trốn thoát về. Đến cổng thành, Hoa Nguyên gặp lại Dương Châm nhưng không đổ lỗi cho Dương Châm mà nói rằng tại ngựa không tốt. Nhưng Dương Châm tự nhận lỗi của mình và bỏ trốn sang nước Lỗ.
Chống Sở
Năm 595 TCN, Sở Trang vương muốn đánh Tống bèn sai Thân Vô Úy giả danh là Thân Chu đi sứ nước Tề. Khi đi qua nước Tống Thân Chu thì cố ý không xin phép để tỏ ra coi khinh. Hoa Nguyên tức giận việc Thân Vô Úy đi qua không thèm xin phép nước Tống là coi khinh nước Tống không chủ, nên giết Thân Chu.
Hydrelia shioyana
Hydrelia shioyana là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Hoa Nguyên
Chống Sở
Sở Trang vương nghe tin Thân Chu bị giết, liền đem quân đánh Tống để trả thù, bao vây Thương Khâu suốt 7 tháng. Tống Văn công cầu cứu Tấn. Tấn Cảnh công muốn cứu Tống nhưng đại phu Bá Tôn can rằng Sở hùng mạnh không thể thắng được. Vì vậy, Tấn Cảnh công sai Giải Dương đi sứ nước Tống, nói dối là viện binh sẽ đến.
Hydrelia shioyana
Liên kết ngoài
Thể loại:Hydrelia
Weingartia neumanniana
Weingartia neumanniana là một loài thực vật có hoa trong họ Cactaceae. Loài này được (Backeb.) Werderm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1937.
Hoa Nguyên
Chống Sở
Giải Dương đến nước Tống, bị bắt nộp cho Sở Trang vương. Trang vương bắt Giải Dương phải đến trước thành nước Tống nói rằng viện binh Tấn không đến để Tống Văn công đầu hàng. Giải Dương nhận lời, nhưng khi đến trước thành lại khuyên nước Tống cố thủ chờ viện binh Tấn. Sở Trang vương nổi giận định giết Giải Dương, nhưng vì cấp dưới can Giải Dương là tấm gương trung thành, nên vua Sở thả Giải Dương về. Hoa Nguyên tưởng quân Tấn sẽ đến nên cố sức phòng thủ.
Weingartia neumanniana
Liên kết ngoài
Thể loại:Weingartia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1937
Hoa Nguyên
Chống Sở
Tống Văn công muốn cầu hòa với Sở, phái Hoa Nguyên đi sứ. Hoa Nguyên nhân đêm tối, đích thân giả thị vệ, cầm dao lẻn vào dinh quân Sở, thuật lại tình hình trong thành, và đề nghị quân Sở hãy rút lui 30 dặm để người Tống kiếm lương, nước Tống xin thần phục. Bị Hoa Nguyên uy hiếp, tướng Sở là Tử Phản phải thề với Hoa Nguyên, rồi đề nghị với Sở Trang vương. Sở Trang vương cũng đang thiếu lương, bằng lòng lui binh 30 dặm, nới vòng vây cho nước Tống. Tống Văn công sai người sang nghị hòa, rồi hai nước giảng hòa với nhau. Hai bên thực tình nói cho nhau biết hoàn cảnh trong quân rất khó khăn. Sáng hôm sau, Tử Phản tâu với Sở Trang vương. Sở Trang vương tuy tức giận nhưng cuối cùng cũng chấp nhận giảng hòa, ăn thề với nước Tống.
Đảm đương chính sự nước Tống
Năm 589 TCN, Tống Văn công qua đời. Cùng năm đó, Hoa Nguyên thấy Tấn và Sở tranh bá mãi không dứt, muốn lập minh ước cho hai nước giảng hòa, bèn dùng quan hệ với các đại phu nước Tấn để triệu tập hội minh ở đất Tống, lập minh ước hai nước Tấn và Sở chia nhau quyền bá chủ ở Trung Nguyên. Từ đó Tấn và Sở giảng hòa.
Tháng 6 năm 576 TCN, Tống Cộng công mất. Cháu 4 đời của công tử Đãng (em Tống Tương công) giết chết thế tử Phì, và lại muốn giết Hoa Nguyên, Hoa Nguyên trốn sang nước Tấn cầu cứu, rồi về nước giết chết quân phản loạn, lập con thứ của Cung công là Tử Thành lên làm vua, tức Tống Bình công.
Sau khi Đường Sơn bị giết, các đại phu Ngư Thạch, Hướng Vi Nhân, Lân　Chu, Hướng Đái định trốn ra nước ngoài nhưng Hoa Nguyên phái người ngăn lại mời về. Các đại phu ban đầu không chịu. Tháng 10 năm đó, Hoa Nguyên đích thân đến mời, đại phu họ Hoàn đồng ý còn những người khác bỏ trốn sang nước Sở. Hoa Nguyên phong cho Hướng Tố Tuất làm Tả sư, Lã Tá Tố làm Tư mã, Nhạc Duệ làm tư khấu để yên định trong nước.
Tháng 6 năm 573 TCN, Trịnh Thành công đem quân đánh Tống, đến ngoại thành nước Tống. Trịnh Thành công mời Sở Cung vương cùng đánh Tống. Sở Cung vương và Trịnh Thành công hợp quân chiếm U Khâu của Tống, rồi tiến tới Bành Thành. Vua Sở cho các đại phu Ngư Thạch, Hướng Vi Nhân, Lân Chu, Hướng Đái, Ngư Phủ, Tống Hồi và Lưu Hạ Tam đã bỏ trốn sang Sở trước đó ba trăm chuyến xe phòng thủ và đưa về Bành Thành.
Năm 572 TCN, nước Tấn hội chư hầu đánh Bành Thành, bắt các đại phu đi an trí ở Hạ Khâu và trả Bành Thành cho nước Tống.
Sau không rõ Hoa Nguyên mất năm nào. Ông làm đại phu qua 4 đời vua Tống là Tống Tiền Chiêu công, Tống Văn công, Tống Cộng công và Tống Bình công. Con ông là Hoa Duyệt được nối chức làm đại phu.
Chú thích
Thể loại:Nhân vật chính trị Xuân Thu Thể loại:Nhân vật quân sự Xuân Thu Thể loại:Người nhà Chu Thể loại:Năm sinh thiếu Thể loại:Năm mất thiếu Thể loại:Nước Tống
Alchemilla glomerulans
Alchemilla glomerulans là loài thực vật có hoa trong họ Hoa hồng. Loài này được Buser mô tả khoa học đầu tiên năm 1893.
Liên kết ngoài
Thể loại:Alchemilla Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1893
Dettingen unter Teck
Dettingen là một đô thị trong huyện Esslingen của bang Baden-Württemberg miền nam nước Đức.
Bão Thelma (1991)
Bão Thelma, được biết đến ở Philippines với tên gọi Bão Uring, là một trong những xoáy thuận nhiệt đới chết chóc nhất trong lịch sử Philippines, với con số ít nhất 5.081 người thiệt mạng tại quốc gia này. Thelma phát triển từ một vùng nhiễu động nhiệt đới vào ngày 1 tháng 11 tại địa điểm cách Palau vài trăm km về phía Bắc - Đông Bắc. Áp thấp nhiệt đới sau đó di chuyển chủ yếu về phía Tây, trước khi chuyển hướng Đông Nam bởi tác động từ một front lạnh. Vào ngày 4 tháng 11, áp thấp nhiệt đới mạnh lên thành bão nhiệt đới Thelma khi nó đang tiến gần đến Philippines. Vài tiếng trước khi đổ bộ lên Visayas, Thelma đạt đỉnh với sức gió duy trì 10 phút tối đa ước tính 75 km/giờ (45 dặm/giờ) cùng áp suất khí quyển tối thiểu 992 mbar (hPa; 29,29 inHg). Mặc dù di chuyển trên đất liền, Thelma suy yếu đi rất ít và tiến vào Biển Đông trong ngày mùng 6. Sau đó cơn bão đã không chống lại được độ đứt gió bất lợi và giảm cấp xuống áp thấp nhiệt đới. Vào ngày 8 tháng 11, áp thấp nhiệt đới đổ bộ lên miền Nam Việt Nam và tan vài giờ sau.
Trong khi di chuyển qua Philippines, sự tương tác của Thelma với địa hình cao của một vài hòn đảo đã dẫn đến mưa với lượng cực lớn. Hầu khắp Visayas đều có mưa với lượng 150 mm; đặc biệt tại đảo Leyte xuất hiện mưa lớn cục bộ với tổng lượng lên tới 580,5 mm. Với lượng mưa quá lớn liên tục đổ xuống trong vòng ba tiếng, một trận lũ quét chưa từng có đã xảy ra trên hòn đảo. Bởi đa phần đất ở đây là kém canh tác hoặc đất rừng bị tàn phá, nước mưa không thể bị hấp thụ, hậu quả tạo ra một dòng nước lớn. Lượng nước nhanh chóng làm quá tải vùng lưu vực Anilao–Malbasag và đổ dồn về phía hạ lưu. Thành phố Ormoc với vị trí nằm tại địa điểm mà hai con sông Anilao và Malbasag hội tụ, trở thành trung tâm hứng chịu thảm họa. Chỉ trong vòng ba tiếng, thành phố này đã bị tàn phá với hàng ngàn ngôi nhà bị hư hại hoặc phá hủy cùng tổng cộng 4.922 người thiệt mạng, 2.300 người trong số đó là dọc theo vùng ven sông.
Ngoài thành phố Ormoc, có 159 người khác thiệt mạng tại Leyte và tỉnh Negros Occidental. Tính trên toàn Philippines, đã có ít nhất 5.081 người thiệt mạng và khoảng từ 1.941-3.084 người mất tích và được coi như đã chết, khiến Thelma trở thành xoáy thuận nhiệt đới chết chóc nhất trong lịch sử Philippines tại thời điểm đó, phá vỡ kỷ lục của một cơn bão năm 1867 với con số 1.800 người. Sau này, cơn bão Haiyan năm 2013 đã vượt qua Thelma khi khiến hơn 6.000 người ở quốc gia này thiệt mạng. Tổng cộng có 4.446 ngôi nhà bị phá hủy và 22.229 ngôi nhà khác bị hư hại, cùng tổn thất đạt 27,67 triệu USD. Ban đầu phải mất đến 24 giờ để tin tức về thảm họa đến được với các quan chức chính phủ, do mạng lưới thông tin liên lạc quanh thành phố Ormoc bị tê liệt. Trong vòng vài ngày, các trung tâm cứu trợ khẩn cấp được thiết lập và những sự viện trợ từ các cơ quan khác nhau trực thuộc Liên hiệp quốc cùng một vài quốc gia khác được chuyển tới quốc gia này. Tổng giá trị các khoản tiền viện trợ và các loại hàng hóa vật liệu đến từ cộng đồng quốc tế là 5,8 triệu USD.
Lịch sử khí tượng
Vào cuối tháng 10 năm 1991, một vùng nhiễu động nhiệt đới xuất hiện trên khu vực gần quần đảo Caroline. Di chuyển chủ yếu về phía Tây, vùng nhiễu động dần phát triển. Trong ngày 31 tháng 10, số lượng mây đối lưu liên kết với hệ thống tăng lên nhanh chóng, thúc đẩy Trung tâm Cảnh báo Bão Liên hợp (JTWC) ban hành một Cảnh báo về sự hình thành của xoáy thuận nhiệt đới. Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) đã phân loại hệ thống là một áp thấp nhiệt đới trong sáng sớm ngày 1 tháng 11, khi đó vị trí của nó cách Palau khoảng 415 km (260 dặm) về phía Bắc - Đông Bắc. Sau đó trong cùng ngày, với sức gió bề mặt ước tính 45 km/giờ (30 dặm/giờ) nguồn gốc dựa từ vệ tinh, JTWC nâng cấp vùng thấp lên thành áp thấp nhiệt đới. Ban đầu, các mô hình dự báo nhận định áp thấp nhiệt đới sẽ di chuyển theo quỹ đạo vòng cung hướng ra phía biển, tuy nhiên, nó đã chuyển hướng Tây trong ngày 2 tháng 11 và đe dọa đến Philippines. Do nằm gần đất nước này, Cục quản lý Thiên văn, Địa vật lý và Khí quyển Philippines (PAGASA) cũng theo dõi hệ thống và họ đặt cho nó một cái tên địa phương là Uring. Vào cuối ngày 3 tháng 11, áp thấp nhiệt đới chuyển hướng Tây - Tây Nam hướng về Visayas bởi tác động từ một front lạnh đang tiến đến, một điều thường thấy đối với những cơn bão cuối mùa trên vùng Tây Bắc Thái Bình Dương. Sang ngày hôm sau, cả JMA lẫn JTWC đều nâng cấp áp thấp nhiệt đới lên thành bão nhiệt đới, và JMA đã chỉ định cho nó tên quốc tế là Thelma.