cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Trần Bá Dũng
Chú thích
Thể loại:Người họ Trần tại Việt Nam Thể loại:Người Hà Tĩnh Thể loại:Tiến sĩ Việt Nam Thể loại:Phó giáo sư Việt Nam Thể loại:Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2010 Thể loại:Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam đã nghỉ hưu
Paratalanta cultralis
Paratalanta cultralis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Paratalanta
Thể thao mạo hiểm
thumb|200px|Một người thực hiện phần thi môn [[highjump ở Cộng hòa Séc.]] thumb|200px|Màn biểu môn xe đạp BMX.
Thể thao mạo hiểm (extreme sport) hay thể thao phiêu lưu là thuật ngữ để chỉ một số hoạt động được xem là có mức độ nguy hiểm cao. Các hoạt động này thường có yếu tố tốc độ, cao độ, sử dụng sức mạnh thể chất ở trình độ cao, và đồ nghề chuyên dụng cao. Các môn thể thao mạo hiểm bắt đầu nổi lên vào thập niên 1990 khi nó được các công ty marketing lựa chọn để quảng bá cho X Games và khi kênh truyền hình Extreme Sports Channel và trang mạng Extreme.com ra đời.
Mặc dù việc sử dụng từ "thể thao mạo hiểm" được sử dụng rộng rãi để mô tả nhiều hoạt động thể chất khác nhau, tuy vậy những môn thể thao nào mới chính xác là "mạo hiểm" vẫn còn gây tranh cãi. Tuy nhiên vẫn có một số đặc điểm chung giữa các môn này. Mặc dù người chơi không nhất thiết là thanh thiếu niên, các môn này thường có độ tuổi trung bình của người chơi khá thấp. Các môn thể thao mạo hiểm thường là môn thể thao cá nhân so với tính đồng đội của nhiều môn thể thao truyền thống. Thêm vào đó là người mới bắt đầu chơi thường tự tập hơn là có giáo viên hướng dẫn.
Các môn truyền thống thường có các tiêu chí để đánh giá thành tích (khoảng cách, thời gian, tỉ số,...), thì người thi đấu môn mạo hiểm thường được đánh giá dựa trên các tiêu chí mang tính chủ quan và thẩm mỹ. Điều này tạo ra xu hướng bỏ các phương thức đánh giá thống nhất khi các môn thể thao khác nhau lại có cho riêng mình các chuẩn mực riêng.
Phân loại
Mặc dù định nghĩa thế nào là thể thao mạo hiểm và môn nào là thể thao mạo hiểm vẫn chưa thống nhất thì vẫn có một số nỗ lực nhằm phân loại các môn này.
Liên kết ngoài
Thể loại:Môn thể thao theo loại
Coffea montekupensis
Coffea montekupensis là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Stoff. mô tả khoa học đầu tiên năm 1997.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Cà phê Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1997
Meganeflus fulvipennis
Meganeflus fulvipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Meganeflus
Paroedura picta
Paroedura pictus là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Peters mô tả khoa học đầu tiên năm 1854.
Tham khảo
Thể loại:Paroedura Thể loại:Động vật được mô tả năm 1854
Fulgurodes lilianae
Fulgurodes lilianae là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Fulgurodes
Bài toán P so với NP
Bài toán P so với NP là một bài toán mở quan trọng trong lý thuyết khoa học máy tính. Mô tả một cách đơn giản, bài toán là có phải bất kì vấn đề nào có lời giải có thể được kiểm chứng "nhanh chóng" cũng có thể được giải một cách "nhanh chóng". Nó được Stephen Cook đưa ra năm 1971 trong bài báo nổi tiếng "The complexity of theorem proving procedures" và được nhiều người xem là bài toán quan trọng nhất trong ngành. Nó cũng là một trong số bảy bài toán thiên niên kỷ được chọn bởi Viện Toán học Clay. Mỗi bài trong số bảy bài này có giải thưởng US$1,000,000 cho lời giải đúng đầu tiên.
Lời giải của bài toán P = NP sẽ cho biết liệu tất cả các bài toán trong NP, như bài toán tổng tập hợp con, đều có thuật toán thực thi trong thời gian đa thức. Nếu P ≠ NP, thì có nhiều bài toán trong NP (chẳng hạn như các bài toán NP-đầy đủ) có lời giải có thể kiểm chứng được trong thời gian đa thức nhưng không thể tìm ra một lời giải như vậy trong thời gian đa thức.
Tham khảo
Thể loại:Vấn đề chưa được giải quyết trong toán học Thể loại:Phỏng đoán Thể loại:Tối ưu hóa (toán học)
Gypohierax
Thể loại:Họ Ưng Thể loại:Chi ưng đơn loài
Eutriorchis
Thể loại:Họ Ưng Thể loại:Chi ưng đơn loài
Trường Đại học Fulbright Việt Nam
Trường Đại học Fulbright Việt Nam (tiếng Anh: Fulbright University Vietnam) là một trường đại học độc lập với 100% vốn đầu tư nước ngoài dưới sự tài trợ của Chính phủ Hoa Kỳ, hoạt động không vì lợi nhuận. Trường được chính thức thành lập vào tháng 5 năm 2016. Trụ sở chính của trường được đặt tại Khu công nghệ cao TP. HCM.
Trong quá trình hoạt động, Đại học Fulbright Việt Nam đã gây ra nhiều tranh cãi và chỉ trích, bao gồm tư vấn sai lầm trong việc chống dịch Covid-19 tại TP Hồ Chí Minh gây ra hậu quả nghiêm trọng, việc sử dụng tài liệu có nội dung chống Nhà nước và xuyên tạc lịch sử Việt Nam trong giảng dạy , tổ chức chương trình "Sáng kiến thủ lĩnh trẻ" (YSEALI) mà trong đó có một số học viên đã tham gia các hoạt động chống Nhà nước Việt Nam
Lịch sử hình thành
Ngay từ trước khi Bình thường hóa quan hệ ngoại giao Việt Nam - Hoa Kỳ vào năm 1995, từ năm 1994 với sự hợp tác giữa Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh và Trường Harvard Kennedy (thuộc Đại học Harvard) Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright đã ra đời (FETP, nay là Trường Chính sách Công và Quản lý Fulbright) của Chương trình Việt Nam tại Đại học Harvard. Sau 20 năm tồn tại, trường Fulbright được nâng cấp lên thành Đại học Fulbright, thể hiện sự phát triển sâu rộng của mối quan hệ Việt-Mỹ. Lần đầu tiên khái niệm trường Đại học Fulbright Việt Nam được đề cập là trong Tuyên bố chung của Chủ tịch nước Việt Nam Trương Tấn Sang và Tổng thống Mỹ Barack Obama ngày 25/7/2013. Tháng 6 năm 2014, chủ trương thành lập Trường Đại học Fulbright Việt Nam được Chính phủ Việt Nam chấp thuận.
Vào tháng 7/2015 trong chuyến thăm Mỹ của Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, trường Đại học Fulbright đã nhận được chứng nhận đầu tư của Thành phố Hồ Chí Minh để được xây dựng trên 15 hecta đất tại khu công nghệ cao TP HCM. Ngày 16 tháng 5 năm 2016, giấy phép thành lập trường chính thức được ký.
Chủ tịch Đại học Fulbright, cựu thượng nghị sĩ bang Nebraska Bob Kerrey, cho biết, những người tham gia thành lập trường đã cố gắng để thuyết phục Quốc hội Hoa Kỳ cung cấp ngân khoản cho trường. Cuối cùng Quốc hội Hoa Kỳ đã đồng ý với điều kiện Việt Nam góp vốn tương ứng mà trong trường hợp này bằng việc cấp đất cho trường ở thành phố Hồ Chí Minh.
Ngày 25/5/2016 Bộ trưởng ngoại giao Hoa Kỳ là ông John Kerry, theo phái đoàn của tổng thống Obama tới Việt Nam, đã tới chủ tọa lễ khởi công Đại học Fulbright tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Trong năm học Đồng kiến tạo (Co-design) 2018-2019, trường tuyển 54 sinh viên. Trường được tài trợ bởi quỹ tín thác Sáng kiến đại học Việt Nam (Trust for University Innovation in Vietnam).
Ngày 6/6/2019, chính phủ Mỹ trao tặng cho Đại học Fulbright 2 khoản tài trợ với tổng giá trị là 15,5 triệu Đô la Mỹ. Khoản thứ nhất do Cơ quan Viện trợ Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) tài trợ có trị giá 7,2 triệu USD giúp đỡ trường đại học Fulbright xây dựng các chính sách thu hút sinh viên theo học và hỗ trợ các thủ tục tài chính, học bổng. Khoản tài trợ thứ hai do Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ (CEA) sẽ được rót thông qua Quỹ tín thác Sáng kiến Đại học Việt Nam (TUIV) trị giá 8,3 triệu USD giúp đỡ trường Đại học Fulbright xây dựng và phát triển.
Các mốc thời gian quan trọng:
Các ngành đào tạo
Tổng vốn đầu tư của Đại học Fulbright trong giai đoạn xây dựng ban đầu dự kiến khoảng 70 triệu USD. Trong giai đoạn đầu, kinh phí hoạt động của trường chủ yếu dựa vào khoản viện trợ 17 triệu USD của chính phủ Hoa Kỳ.
Trường lấy tên của J. William Fulbright - một chính khách, thượng nghị sĩ Hoa Kỳ, người đã khởi xướng hàng loạt các chương trình trao đổi về giáo dục và văn hoá quốc tế.
Bob Kerrey
Năm 2016, Báo mạng Zing đặt câu hỏi về việc chọn cựu Thượng Nghị sĩ Bob Kerrey, người từng "tham gia một vụ thảm sát" trong chiến tranh Việt Nam làm chủ tịch Đại học Fulbright vừa được mở tại Việt Nam. Gregory L. Vistica viết cho New York Times hồi năm 2001 cho biết: "Trong chiến tranh Việt Nam, Kerrey là một đại úy hải quân và từng tham gia vào một trong những vụ thảm sát đẫm máu ở xã Thạnh Phong của Bến Tre vào năm 1969, giết hại nhiều phụ nữ và trẻ em". Zing sau đó đã đăng lời xin lỗi của Thượng Nghị sĩ Kerrey gửi tới Zing qua email: "Tôi đã xin lỗi người Việt về những gì tôi gây ra trong chiến tranh. Tôi xin lỗi một cách chân thành một lần nữa và cùng những nỗi đau của ký ức mãi mãi ám ảnh, tôi xin lỗi những người mà tôi đã gây hại”. Bob Kerrey nói ông đã vận động để thành lập trường này từ đầu thập niên 1990 nhưng nay ông "sẵn sàng rút lui".
Dự đoán sai dịch Covid-19 tại TP Hồ Chí Minh
Cuối tháng 6/2021, Nhóm nghiên cứu của Đại học Fulbright Việt Nam do ông Vũ Thành Tự Anh (hiệu trưởng) làm trưởng nhóm dự đoán rằng dịch Covid-19 ở TP Hồ Chí Minh đã gần đạt đỉnh vào cuối tháng 6-2021 và đầu tháng 7-2021. Dựa trên dự đoán này, ông Vũ Thành Tự Anh tư vấn cho chính quyền TP Hồ Chí Minh rằng chỉ cần áp dụng Chỉ thị 10 là đủ để chống dịch bệnh mà không ảnh hưởng đến kinh tế, không cần áp dụng Chỉ thị 16 nghiêm ngặt hơn của Chính phủ. Tuy nhiên, tính đến ngày 4/8/2021, Thành phố Hồ Chí Minh đã có hơn 105.500 trường hợp nhiễm COVID-19, số người nhiễm bệnh lên tới hàng nghìn ca mỗi ngày mà vẫn chưa thấy đỉnh dịch. Từ TP Hồ Chí Minh, dịch bệnh đã lan ra toàn bộ 63 tỉnh thành tại Việt Nam. Tính đến cuối năm 2022, Việt Nam đã có 11.414.359 ca nhiễm và 43.117 ca tử vong được công bố chính thức. Nơi chịu hậu quả nặng nhất chính là TP Hồ Chí Minh với 19.984 ca tử vong.
Kết quả này hoàn toàn trái ngược so với dự đoán của nhóm Fulbright, nhiều người cho rằng ông Vũ Thành Tự Anh và Đại học Fulbright phải chịu trách nhiệm vì nghiên cứu của họ đã dẫn tới sự chủ quan và những quyết sách sai lầm trong công tác chống dịch của TP Hồ Chí Minh. Tuy vậy, ông Vũ Thành Tự Anh đã không phải chịu trách nhiệm gì. Thậm chí ngày 27/7/2021, ông còn được Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh bổ nhiệm là Tổ trưởng Tổ tư vấn chống dịch và giúp hồi phục kinh tế - xã hội ở TP Hồ Chí Minh.
Chương trình Sáng kiến thủ lĩnh trẻ (YSEALI)
Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã cung cấp 5 triệu USD để thành lập Học viện YSEALI đặt tại Đại học Fulbright Việt Nam nhằm "xây dựng năng lực cho các chuyên gia trẻ từ sơ đến trung cấp có tuổi đời từ 25-40 từ khắp Đông Nam Á" Tuy nhiên, Tuy nhiên thực tế, “Học bổng YSEALI” đã bị lợi dụng nhằm mục tiêu hình thành trong các “thủ lĩnh trẻ” tư tưởng “dân chủ kiểu Mỹ”, có những cựu học viên đã chỉ huy các cuộc biểu tình, bạo loạn chống chính quyền, gây bất ổn an ninh chính trị quốc gia. Các cuộc biểu tình bạo lực ở Hồng Kông, Indonesia, Thái Lan và Myanmar… những năm 2020 và gần đây hầu như đều có một vài "thủ lĩnh trẻ" theo học các chương trình tài như YSEALI đứng lên tập hợp giới trẻ chống đối chính quyền. Ở Việt Nam, ít nhất 3 sinh viên từng tham gia khóa học YSEALI đã bị bắt giữ vì các hoạt động “Tuyên truyền chống Nhà nước”, "Hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân”.
Sử dụng tài liệu bị cấm trong giảng dạy
Trong bộ môn Chính sách công tại Đại học Fulbright Việt Nam có sử dụng các tài liệu như bài viết "Resilience of the Communist Party of Vietnam’s Authoritarian Regime since Doi Moi" hoặc sách về xã hội dân sự ở Việt Nam của một số tổ chức phi chính phủ. Đây là các tài liệu thể hiện quan điểm thù địch và xuyên tạc đường lối chính trị của Việt Nam, trong đó một số cuốn sách về xã hội dân sự ở Việt Nam đã bị thu hồi năm 2016 vì nội dung vi phạm pháp luật.
Trong quá trình giảng dạy, Đại học Fulbright Việt Nam đã chiếu cho các sinh viên xem bộ phim tài liệu The Vietnam war do Hoa Kỳ sản xuất. Bộ phim này đã bị Nhà nước và truyền thông Việt Nam lên án là có những nội dung tuyên truyền lịch sử sai lệch, xuyên tạc cuộc chiến chống Mỹ. Báo Bình Phước cho rằng việc sử dụng các tài liệu đã bị Nhà nước Việt Nam cấm lưu hành của Đại học Fulbright cho thấy họ đang tham gia vào chủ nghĩa xét lại lịch sử để ngầm chống phá Nhà nước Việt Nam.
Tham khảo
Thể loại:Trường đại học và cao đẳng tại Thành phố Hồ Chí Minh Thể loại:Quan hệ Hoa Kỳ – Việt Nam Thể loại:Khởi đầu năm 2016 ở Việt Nam Thể loại:Đại học và cao đẳng tư thục tại Việt Nam Thể loại:Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ
Austroagrion exclamationis
Austroagrion exclamationis là loài chuồn chuồn trong họ Coenagrionidae. Loài này được Campion mô tả khoa học đầu tiên năm 1915.
Tham khảo
Thể loại:Austroagrion Thể loại:Động vật được mô tả năm 1915
Xã Elyria, Quận Valley, Nebraska
Xã Elyria (Elyria Township) là một xã thuộc quận Valley, tiểu bang Nebraska, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 176 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Nebraska Thể loại:Quận Valley, Nebraska
Arracacia rigida
Arracacia rigida là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được J.M.Coult. & Rose mô tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Liên kết ngoài
Thể loại:Arracacia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Polyboroides
Tham khảo
Thể loại:Danh sách các chi chim
Humata intermarginalis
Humata intermarginalis là một loài dương xỉ trong họ Davalliaceae. Loài này được T.Moore mô tả khoa học đầu tiên năm 1861. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Louis của Luxembourg
Đại công tử Louis của Luxembourg (tên húy: Louis Xavier Marie Guillaume; sinh ngày 3 tháng 8 năm 1986) là con trai thứ ba của Đại công tước Henri và Đại công phi Maria Teresa của Luxembourg. Bên cạnh tước hiệu đại công tử Luxembourg, ông cũng là đại công tử của Nassau. Cha mẹ đỡ đầu của ông là Xavier Sanz và Công tử phi Margaretha của Liechtenstein.
Humata intermarginalis
Liên kết ngoài
Thể loại:Humata Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1861 Thể loại:Unresolved names
Louis của Luxembourg
Đại công tử Louis có hai anh trai: Guillaume của Luxembourg và Đại công tử Félix của Luxembourg; và hai em ruột: Đại công nữ Alexandra và Đại công tử Sébastien của Luxembourg. Ông đã kết hôn với Tessy Antony, một cựu sĩ quan trong quân đội Luxembourg. Họ có hai con trai là Gabriel và Noah.
Giáo dục
Các trường mà đại công tử Louis đã và đang theo học là Trường Quốc tế Luxembourg; và trường nội trú Collège Alpin International Beau Soleil, tại Villars-sur-Ollon, Thụy Sĩ.
Humata intermarginalis
Liên kết ngoài
Humata intermarginalis
Louis của Luxembourg
Kết hôn và gia đình
Đại công tử Louis đã kết hôn với Tessy Antony vào ngày 29 tháng 9 năm 2006 tại Nhà thờ giáo xứ Công giáo La Mã Gilsdorf. Sau khi thành hôn, đại công tử đã từ bỏ quyền kế vị của mình cũng như quyền này của tất cả những người con của ông, song Louis vẫn giữ lại tước hiệu đại công tử Luxembourg và kính xưng Điện hạ trong khi Tessy và Gabriel chỉ được đặt họ là de Nassau và không có tước hiệu.
Vào ngày quốc khánh của Luxembourg, tức 23 tháng 6 năm 2009, đại công tước Henri dã ban cho Tessy tước hiệu đại công tử phi Luxembourg cùng kính xưng phi điện hạ cùng tước hiệu đại công tử Nassau và kính xưng điện hạ cho những người con trai hiện tại cũng như những người con trong tương lai của họ. Gia đình đại công tử sống tại Luân Đôn, nơi đại công tử và đại công tử phi đang theo học.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đại công tử Luxembourg
Erica caterviflora
Erica caterviflora là một loài thực vật có hoa trong họ Thạch nam. Loài này được Salisb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1802.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thạch nam Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1802
Yulania jigongshanensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Yulania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2001
Yulania jigongshanensis
Crotalaria cylindrica
Crotalaria cylindrica là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được A.Rich. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
C
Akçapınar, Ula
Akçapınar là một xã thuộc huyện Ula, tỉnh Muğla, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 563 người.
Phyllomedusa sauvagii
Phyllomedusa sauvagii (còn được biết đến dưới các tên tiếng Anh như waxy monkey tree frog, waxy monkey frog và painted-bellied tree frog) là một loài ếch thuộc về phân họ Phyllomedusinae của họ Nhái bén (Hylidae), sinh sống tại Chaco của Argentina, Bolivia, Paraguay và Brasil. Phân họ Phyllomedusinae gồm khoảng 50 loài trong ba chi, Phyllomedusa, Agalychnis, và Pachymedusa. Đa số những loài được biết đến, gồm cả Phyllomedusa sauvagei, thuộc về chi Phyllomedusa.
Tham khảo
Thể loại:Họ Nhái bén Thể loại:Phyllomedusa Thể loại:Scaturiginichthys
Vương Hiền phi (Đường Vũ Tông)
Vương Tài nhân (chữ Hán: 王才人, ? - 846), còn được gọi là Vũ Tông Vương Hiền phi (武宗王賢妃), là một phi tần rất được sủng ái của Đường Vũ Tông Lý Viêm trong lịch sử Trung Quốc.
Vũ Tông sủng phi
Vương Hiền phi nguyên quán ở Hàm Đan, được tuyển vào cung nhờ tài múa hát, được đánh giá là người cẩn trọng và thông minh. Theo Tân Đường thư, Vương thị nhập cung năm 13 tuổi dưới triều Đường Mục Tông, Đường Vũ Tông lúc đó đang là Dĩnh vương dưới triều Phụ hoàng, Vương thị được nạp cho Vũ Tông. Khoảng cuối thời kỳ trị vì của người anh Đường Văn Tông, Vũ Tông được vận động làm Hoàng thái đệ. Vương thị hỗ trợ ông rất nhiều trong cuộc vận động.
Sau khi Vũ Tông nối ngôi Đường Văn Tông, ông đã sắc phong cho bà làm Tài nhân, địa vị cao thứ 16 trong hậu cung và rất được sủng ái. Hoàng đế và Vương Tài nhân gắn nhau như hình với bóng, mỗi khi đi dạo trong Ngự hoa viên, mọi người nhìn vào không khỏi trầm trồ rằng họ là một cặp thanh mai trúc mã.
Cái chết
Vào cuối những năm trị vì, Vũ Tông tin tưởng giả kim thuật có thể đem lại trường sinh bất tử, bắt đầu uống kim đan, làm sức khỏe ngày một suy kiệt. Vương Tài nhân khuyên bảo Vũ Tông dừng uống kim đan, nhưng Vũ Tông không nghe.
Khi bệnh tình ngày một nặng. Vũ Tông hỏi Vương Tài nhân rằng:"Trẫm chết rồi thì ngươi định làm gì?". Vương Tài nhân đáp:"Nguyện theo Bệ hạ đến cửu tuyền".
Đường Vũ Tông rất cảm động, ban tặng Vương thị một dải lụa quàng cổ. Khi Vũ Tông băng vào mùa xuân năm sau (846), Vương Tài nhân liền thắt cổ chết theo bằng dải lụa được ban. Câu chuyện về Vương Tài nhân lưu truyền hậu thế, được đời sau cảm động và thán phục, trong cả cuộc đời nàng đã độc sủng mọi tình yêu của Đường Vũ Tông. Mọi người đều bị chinh phục bởi lòng thiện lương của nàng.
Đường Tuyên Tông biết chuyện, rất cảm phục, truy tặng thụy hiệu Hiền phi (賢妃), cũng chuẩn tấu cho an táng vào Đoan lăng (端陵) cùng với Đường Vũ Tông.
Fulgurodes luparia
Liên kết ngoài
Thể loại:Fulgurodes
Paroedura sanctijohannis
Paroedura sanctijohannis là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Günther mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Hải quy
Hải quy là một thuật ngữ tiếng lóng của tiếng Trung dành cho những công dân Trung Quốc trở về Trung Quốc đại lục sau khi du học. Những sinh viên tốt nghiệp từ các trường đại học nước ngoài này từng được các nhà tuyển dụng ở Trung Quốc săn đón nhiều, nhưng ít nhất một nghiên cứu đã chỉ ra rằng hiện họ ít có khả năng được tuyển dụng hơn so với sinh viên Trung Quốc có bằng cấp từ các trường đại học tại Trung Quốc, có thể vì một số lý do, chẳng hạn như sự gia tăng thứ hạng của các cơ sở giáo dục Trung Quốc trong xếp hạng quốc tế và mức lương các hải quy đề xuất được một số nhà tuyển dụng coi là cao phi thực tế.
Những cựu công dân Trung Quốc đã từ bỏ quốc tịch, nhưng chuyển đến sống ở nước này để tìm kiếm cơ hội nghề nghiệp, cũng thường tự coi mình là hải quy, nhưng cách sử dụng này không được công chúng Trung Quốc công nhận ở mức độ tương tự.
Hơn 800.000 hải quy vừa tốt nghiệp đã trở về Trung Quốc vào năm 2020, tăng 70% so với năm 2019, phần lớn là do tác động của đại dịch COVID-19.
Từ đồng âm (cũng là hǎiguī) nghĩa là "rùa biển" đôi khi được sử dụng như một phép ẩn dụ vì rùa biển cũng di chuyển rất xa ra nước ngoài. Thuật ngữ "rùa hải ngoại" cũng đã được sử dụng.
Một số hải quy đã quay trở lại Trung Quốc do suy thoái cuối thập niên 2000 ở Hoa Kỳ và châu Âu. Theo thống kê của chính phủ CHND Trung Hoa, chỉ một phần tư trong số 1,2 triệu người Trung Quốc đã ra nước ngoài học tập trong 30 năm qua đã trở về.
Hirtella vesiculosa
Hirtella vesiculosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cám. Loài này được Suess. mô tả khoa học đầu tiên năm 1937.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hirtella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1937
Paratalanta griseicinctalis
Paratalanta griseicinctalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Humata intermedia
Humata intermedia là một loài dương xỉ trong họ Davalliaceae. Loài này được C.Chr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1905. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Humata Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1905 Thể loại:Unresolved names
Humata intermedia
Meganoplium imbelle
Meganoplium imbelle là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Meganoplium
Yulania multiflora
Yulania multiflora là một loài thực vật có hoa trong họ Magnoliaceae. Loài này được (M.C. Wang & C.L. Min) D.L. Fu mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Liên kết ngoài
Thể loại:Yulania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2001
Yulania multiflora
Cynorkis gaesiformis
Cynorkis gaesiformis là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được H.Perrier mô tả khoa học đầu tiên năm 1951.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cynorkis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1951
Arracacia schiedei
Arracacia schiedei là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được (H.Wolff) Mathias & Constance mô tả khoa học đầu tiên năm 1941.
Liên kết ngoài
Thể loại:Arracacia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1941
Paroedura stellata
Paroedura stellata là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Hawlitschek & Glaw mô tả khoa học đầu tiên năm 2012.
Tham khảo
Thể loại:Paroedura Thể loại:Động vật được mô tả năm 2012
Coffea montis-sacri
Coffea montis-sacri là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được A.P.Davis mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Cà phê Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2001
Fulgurodes mayor
Fulgurodes mayor là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Akyaka, Ula
Akyaka là một thị trấn thuộc huyện Ula, tỉnh Muğla, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 2.539 người.
Tham khảo
Thể loại:Làng thuộc tỉnh Muğla
Amédée Courbet
Anatole-Amédée-Prosper Courbet (26 tháng 6 năm 1827 - 11 tháng 6 năm 1885) là một đô đốc Pháp, chỉ huy quân viễn chính Pháp ở Đông Á, tham chiến trong chiến dịch Bắc Kỳ (1883–86) và Chiến tranh Trung-Pháp (1884 - 1885/1885).
Tuổi thơ và học tập
Courbet được sinh ra ở Abbeville là con trai thứ hai của thương gia kinh doanh rượu Courbet, người vợ của ông có nhũ danh Poulard, có hai con, một con gái Céline (sinh năm 1811) và một con trai Alexandre (sinh năm 1815). Cha ông mất năm 1836. Amédée Courbet vẫn ở Abbeville, tuy nhiên, và tiếp tục nghiên cứu của mình tại trường trung học Speri, từ đó Courbet tốt nghiệp
Tham gia quân đội
Ngày 24 tháng 2 năm 1848, Cách mạng Pháp bùng nổ và các sinh viên trường École Polytechnique nổi dậy, trung sĩ Courbet lãnh đạo cuộc nổi dậy này. Tài năng của Courbet nhanh chóng được giám đốc báo Le National, Armand Marrast để ý tới. Vị giám đốc tiến cử chàng trung sĩ Courbet vào tòa thị chính và ông được phân công làm thư ký của chính phủ lâm thời Pháp do Jacques-Charles Dupont de l'Eure (Ngày 24 tháng 2 năm 1848 - ngày 9 tháng 5 năm 1848) làm Thủ tướng. Trong con mắt của các viên chức ở chính phủ Pháp, Courbet không thể trở thành chính trị gia. Thất vọng, Courbet theo đuổi nghiệp sĩ quan hải quân vào năm 1849 và được gửi đến cảng Toulon để lên tàu L'Océan
Một khởi đầu đầy hứa hẹn cho một sự nghiệp
Ông đến Toulon vào tháng 10 năm 1849. Sau đó, Ngày 18 tháng 11 năm 1849, Courbet bắt đầu đi trên thuyền buồm La Capricieuse. Từ Toulon ông thắng đến Valparaiso, Gambier, Marquesas, Tahiti, Macao...
Ít lâu sau, Courbet chỉ huy pháo hạm L'Olivier để đánh đuổi những tên cướp biển Levantine trong Chiến tranh Crimean. Ông được bổ nhiệm làm trung úy năm 1854 và thuyền trưởng của con tàu 29 tháng 11 năm 1856. Trên tàu Coligny, Courbet tham gia vào cuộc chiến Riff ở Morocco.
Nhiệm vụ đến Tây Ấn và New Caledonia
Vào tháng 1 năm 1870, Courbet lên tàu Le Talisman cho một nhiệm vụ đến Tây Ấn vào ngày 2 tháng Tư. Ông trở về Tây Ấn trên tàu La Minerve và, vào Ngày 11 tháng 4 năm 1873 ông được thăng cấp bậc đại úy.
Được bổ nhiệm làm Tham mưu trưởng bởi Đô đốc Hornoy, Courbet leo lên chiếc tàu chiến Le Richelieu trên Ngày 13 tháng 10 năm 1877 - chính thức chỉ huy đội tàu gồm chín thiết giáp hạm và năm tàu ​​tuần dương đến New Caledonia. Ngày 24 tháng 5 năm 1879, Đô đốc Jauréguiberry đề nghị Thủ tướng Pháp Waddington bổ nhiệm Courbet làm thống đốc New Caledonia. Ông đến nơi trấn nhậm vào tháng 6/1879, nhưng gặp phải nhiều khó khăn khi tổ chức chính quyền và ổn định sức khỏe của người dân thuộc địa. Bất đồng với Hội đồng Thành phố Nouméa, Courbet rút lui và trao chức Thống đốc cho Léopold Augustin Pallu de la Barrière.
Courbet sang Việt Nam
Courbet sang Việt Nam trên tàu Bayard vào giữa năm 1883. Khi đang trên tàu, Courbet nhận được tín báo khẩn từ viên Tổng ủy Harmand từ Hà Nội vừa gửi sang, báo tin về vụ thảm sát binh lính Pháp và thủy thủ của quân Cờ đen. Để lại một phần hạm đội ở Trung Quốc, tàu của Courbet đến Sài Gòn ngày 13/7/1883. Thực hiện nghiêm chỉ thị của Bộ trưởng Hải quân và Thuộc địa Charles le Brun là phải kiểm soát quân sự Pháp ở Bắc Kỳ, ngăn chặn ảnh hưởng từ Trung Hoa và phải dùng tiền thuế ở thương chính Bắc Kỳ để tiêu dùng, Courbet (lúc này đã lên chức vụ Thiếu tướng) dẫn 200 lính Pháp, 300 lính tập cùng với 4 chiến hạm và 2 tàu phóng ngư lôi (có từ ngày 31/5/1883) từ Sài Gòn tiến ra Hải Phòng và về Hà Nội vào tháng 6/1883. Trong một chỉ thị mới của chính phủ Pháp, Courbet phải dời toàn bộ hạm đội chuyên phong tỏa bờ biển phía Bắc nước ta sang Hải Nam để ngăn trở hải quân Trung Quốc, đồng thời một hạm đội khác của Đô đốc Meyer ở phía Trung Quốc sẽ tiếp ứng cho Courbet khi cần.
Hội nghị quân sự tháng 7/1883
Tiếp đó vào ngày 30/7/1883, đúng vào hôm vua Hiệp Hòa vừa lên ngôi, Harmand triệu tập Hội nghị quân sự ở Hải Phòng, có Harmand, Bouet và Courbet tham dự. Trong hội nghị, ba viên tướng Pháp đồng ý một ý kiến chung là đánh vào Huế và Sơn Tây, vì Pháp cho rằng đánh vào Huế thì Sơn Tây phải nhụt và đánh thẳng vào Sơn Tây thì Huế mất hi vọng. Tuy nhiên cũng có mâu thuẫn nhỏ: Bouet cho rằng phải đánh gấp Đà Nẵng và Tiên Yên, trong khi Paris chỉ đồng ý đánh Thuận An. Về kế hoạch tiến quân của Pháp, nhà nghiên cứu Trần Văn Giàu, Hoàng Văn Lân còn kể lại chi tiết: "Cao ủy Harmand muốn theo đường thủy đánh lên Sơn Tây ngay, nhưng Bouet lại chủ trương trước hết phá vỡ phòng tuyến phủ Hoài để giành thế chủ động trên chiến trường quanh Hà Nội đã"
Kháng chiến của nhân dân
Đầu tháng 8/1883, viện binh từ Pháp sang rất đông đảo. Hạm đội của Courbet có lực lượng lúc này là gấp đôi hạm đội của Đô đốc Meyer ở Trung Quốc vào ngày 11/8/1883. Được thêm viện binh hùng hậu, tướng Bouet chia quân thành ba cánh do Bichot, Revillon và Coronat chỉ huy tiến đánh phủ Hoài thuộc Sơn Tây. Dọc đường đi, quân Pháp bị hệ thống phòng thủ kiên cố chặn lại và quân ta phục kích liên tục. Do đê sông Hồng vỡ, quân địch thất bại với 81 tên chết và bị thương, trong đó có 3 sĩ quan. Quân ta do đê sông vỡ cũng phải lui quân để củng cố lực lượng. Cuộc kháng cự mạnh mẽ của nhân dân Việt Nam làm Pháp nhìn nhận: "Những trận ngày 15 và 16 tháng 8 chứng minh rằng chúng ta hiện phải đương đầu với một kẻ thù có vũ trang tốt, có tổ chức hơn trước, mạnh mẽ hơn ta tưởng tượng, khác hẳn với những toán quân ô hợp trước kia". Tướng Bouet thất vọng điện về cho Bộ trưởng Hải quân và Thuộc địa là Đô đốc Peyron: "Số địch quân tăng lên, vũ khí của họ cũng tăng lên; không thể phủ nhận giá trị của họ (...) để mở chiến dịch tháng 10, thì phải có một sư đoàn đầy đủ trang bị theo thời chiến, với tất cả các binh chủng, vật liệu; sư đoàn phải có mặt ở đây lối giữa tháng mười. Xin ông gửi pháo binh công và thủ".
Ngày 12/8/1883, quân Pháp tiến đánh Hải Dương. Lúc này ở Hải Dương, các quan tất bật chuẩn bị khí giới, xây lại thành trì. Án sát Lê Mộ Khả và Đề đốc Tôn Thất Hòe đốc thúc củng cố vũ khí và lương thực, Tổng đốc Lê Điều, Bố chánh Vũ Túc đến ở Quan miếu và phó lãnh binh Nguyễn Viết Vinh đóng giữ thành cũ. Phái viên của Pháp nghi tin, phát tín hiệu cho đại quân Pháp tấn công. Sớm ngày 15/8/1883, đại tá Brionval chỉ huy 300 tên cùng thuyền chiến từ Hải Phòng bất ngờ tiến lên Hải Dương. Quân ta chống cự liên tục từ sáng sớm, bắn pháo đốt lũy tre nhưng không ngăn được giặc. Đến trưa, thành mất, quân ta rút lui để lại trong thành 150 đại bác cùng quân dụng và tiền bạc trị giá 25 vạn franc.
Ở tỉnh Quảng Yên, viên tuần phủ đem triện sang Hải Phòng hàng giặc. Ít hôm sau, chúng tổ chức "lễ quy thuận" và cho quân chiếm đóng tỉnh thành Quảng Yên. Nhưng chẳng bao lâu, quan tuần phủ lại có ý ngầm liên lạc với nghĩa quân và quân Thanh. Âm mưu bị phát giác, Pháp bày kế cho viên quan này sang Hải Phòng rồi bắt giữ, giải lên Hà Nội xử tử. Sau Pháp cử quan tư Laguerre chỉ huy 600 tên lính sang chiếm đóng thành Quảng Yên để đề phòng quân ta tấn công
Pháp tấn công Thuận An - Hiệp ước Harmand
Ngày 11/8/1883, Chính phủ Pháp điện báo tin cho Harmand là đã duyệt y kế hoạch tấn công Huế theo quyết nghị của Hội nghị quân sự Hải Phòng, đồng thời thúc dục Phó đô đốc Courbet tham gia trận chiến này. Ngay sau, Courbet cho các tàu đỗ ở cửa Tư Hiền để đo đường bờ biển nhằm chuẩn bị tấn công. Ngày 16 - 17/8, tất cả các hạm đội Bắc Kỳ và các tàu chiến ở Sài Gòn (gồm 1 chiến hạm, 1 pháo hạm chở 600 lính Pháp, 100 lính Nam triều, 100 dân phu do 4 đại tá chỉ huy - trong đó có đại tá Radiguet là trợ lý của Thống đốc Nam Kỳ) đều tập hợp tại vịnh Đà Nẵng. Chỉ huy chung của toàn hạm đội là Tổng ủy Harmand, De Champeaux (đại diện Pháp bên cạnh triều đình Huế). Ngày 1/8/1883, De Champeaux nhận chức Trú sứ của Pháp ở Huế.
Lúc 4 giờ sáng ngày 18/8/1883, hạm đội Pháp bắt đầu tiến đánh kinh thành Huế. Tại triều đình Huế, Hiệp Hòa giao tất cả binh quyền cho Tôn Thất Thuyết và dặn: "Nếu giảng hòa được cũng nên tòng quyền làm kế hoãn binh... Nếu cậy khỏe hiếu thắng tất phải trách cứ rất nặng". Trong khi hạm đội chuẩn bị tiến đánh, một số quan lại triều đình đi thuyền ra tàu Pháp hỏi: "Đến đây có việc chi". Đến 9 giờ sáng ngày 18, bảy tàu chiến Pháp theo hàng dọc rời cảng Đà Nẵng và tới cửa sông Thuận An lúc 2 giờ 30 phút chiều rồi thả neo chuẩn bị pháo kích kinh thành. Từ 5 giờ 30 phút chiều, hạm đội Pháp bắt đầu nã pháo vào các chốt canh phòng và các pháo đài của ta dọc cửa sông Thuận An lúc nước sông Hương đang lúc nước cạn. Sóng đánh liên tục khiến tàu chiến Pháp bắn không được trúng mấy, trong khi đại bác trong đồn của quân ta bắn ra lại không trúng vì tàu Pháp đậu khá xa do nước cạn. Ngày 19, cuộc đấu pháo tiếp diễn từ lúc 5 giờ 30 sáng, hai chiến hạm Vipère và Bayard bị trúng đạn. Đến hơn 6 giờ 30, pháo ta ngừng nổ và bên Pháp cũng không bắn nữa. Đêm xuống, quân Pháp nghỉ ngơi chờ sáng mai chuẩn bị tiếp. Sáng thứ hai ngày 20/8/1883, lúc 4 giờ sáng, quân Pháp thức dậy và chuẩn bị đổ bộ bằng canô. Lúc 5 giờ 30 sáng, quân Pháp bắn pháo và đồng thời cho quân lính đổ bộ vào đất liền. Từ 6 giờ 40 đến 9 giờ 10 phút sáng ngày 20, quân Pháp trên tàu Atalante đổ bộ và đánh các đồn lũy ở bờ bắc sông Hương. Tới chiều ngày 20, quân Pháp với trên 1.000 tên lính chính thức đổ bộ. Đồn phía bắc bị hãm trước, đồn lớn nhất ở phía nam cũng bị Pháp bắn rất dữ; thế là Trấn Hải dài cũng bị hãm luôn, các quan trấn thủ là Hữu quân Lê Sĩ, Thống chế Lê Chuẩn và Chưởng vệ Nguyễn Trung tử trận; Tham tri Lâm Hoành và Trần Thúc Nhẫn gieo mình xuống sông tự vẫn. Đến 9 giờ tối cùng ngày 20, quân Pháp chiếm tất cả các đồn ở Thuận An.
Triều đình nghe tin thất bại và rất hoảng hốt, bèn nhờ Giám mục Caspard sang thương thuyết xin hòa. Lúc 3 giờ sáng ngày 21/8/1883, triều đình Huế cử Nguyễn Trọng Hiệp, Nguyễn Văn Tường đi cùng với cố Caspard phiên dịch, sang thương lượng với Courbet đình chiến trong 48 giờ. Harmand và De Champeaux lập tức lên thẳng kinh thành Huế buộc triều đình phải rút hết quân ở 12 pháo đài, dỡ bỏ mọi chướng ngại vật trên sông Hương, đổ hết xuống sông tất cả đạn được và trả lại cho Pháp 2 chiến thuyền Scorpion và D'Entrcasteaux trước tặng cho triều đình nhà Nguyễn hồi năm 1874. Sáng ngày 22/8, trên một chiếc tàu Pháp nhỏ chở 90 tên lính cùng hai tên Harmand và De Champeaux xuôi dòng Hương lên ngay kinh thành Huế và tập trung tại sứ quán Pháp. Lập tức, Harmand trao ngay cho viên Thương bạc cùng các Thượng thư của triều đình một bức thư dài buộc triều đình Huế chấp nhận bản hòa ước dài 27 khoản mà Harmand thảo sẵn. Trong bức thư, Harmand đòi triều đình phải chịu trách nhiệm về những "thiệt hại của nước Pháp". Pháp chấp nhận lời "xin hòa" của triều đình khi Huế "nhường tỉnh Bình Thuận cho xứ Nam Kỳ thuộc Pháp để trả những món nợ cũ (theo điều ước Nhâm Tuất); ở Bắc Kỳ thì để Pháp đặt chức Công sứ ở các tỉnh lỵ nào cần đặt, nước Pháp được kiểm soát thuế thương chính và các loại thuế khác". Harmand gia hạn triều đình phải trả lời thư trong vòng 24 giờ, Hiệp Hòa hốt hoảng bèn cử Trần Đình Túc và Nguyễn Trọng Hợp sang tận hành dinh của Harmand để tiếp nhận các điều kiện của Harmand và ngày 25/8/1883, đại diện của triều đình Huế đã ký nhận Hiệp ước Quý Mùi.
Cao trào đấu tranh của nhân dân phản đối Hiệp ước Harmand
Hiệp ước vừa ký xong, Harmand điện về Paris xin chính phủ Pháp gắn huân chương cho vua Hiệp Hòa, Trần Đình Túc, Nguyễn Trọng Hợp và cố đạo Caspard; rồi hắn cùng hai viên khâm sai Huế ra Bắc Kỳ để thi hành điều khoản 4 và 5 của Hiệp ước - giải giáp lực lượng kháng chiến để chúng "yên nghiệp làm ăn". Nhưng lệnh triệt binh của Pháp và triều đình Hiệp Hòa bù nhìn không có tác dụng.
Sau khi Pháp đánh chiếm thành Hải Dương vào ngày 15/8/1883, Pháp bắt đầu cử quân xuống huyện An Dương của tỉnh Hải Dương, bắt tri huyện Trần Đôn về tỉnh thành, nhưng ông cự tuyệt rồi nhảy xuống sông trẫm mình. Đến tháng 9/1883, Pháp cũng buộc Tổng đốc Hải Dương Lê Điền, tuần phủ Nguyễn Văn Phong, bố chánh sứ Vũ Túc xuống thuyền sang Hải Phòng nhận nhiệm vụ mới. Chúng ép Vũ Túc khai về dinh điền, nhưng ông không chịu khai rồi uất lên mà chết; Lê Điền vì ốm cáo nghỉ. Ở Bắc Ninh, Tham tán quân thứ Bùi Ân Niên dâng sớ xin từ chức Tổng đốc Ninh - Thái. Ở Nam Định, Đề đốc Tạ Hiện cự tuyệt lệnh triệt về kinh của triều đình, cầu quân Thanh giúp đỡ để chống Pháp và chiêu mộ luôn hương dõng để chống giặc. Cùng từ chức có Án sát Phạm Vụ Mẫn, tri phủ Kiến Xương Hoàng Văn Hòe. Được sự ủng hộ của quan lại nhà Thanh, Tạ Hiện dẫn quân đánh tan cuộc càn quét của viên Công sứ ở Nam Định kéo đến, làm chúng bị chết 1, bị thương 5 tên và bị đuổi đến tận chân thành. Nguyễn Thiện Thuật cũng được nhà Thanh cho nhận trát, về Hải Dương tụ họp nghĩa dũng đánh nhau với Pháp. Ở Sơn Tây, Thống đốc Hoàng Tá Viêm (em rể của Tự Đức) cùng với Lưu Vĩnh Phúc đóng quân bảo vệ chặt chẽ căn cứ này. Tướng Bouet chia quân thành hai đạo đánh lên làng Phùng (ngày 1 - 3/9/1883), nhưng bị quân ta đánh bại hoàn toàn.
Bouet liền điện về Pháp xin cứu viện vì y thấy khó ăn, không dám đánh liều. Còn Harmand chê trách Bouet chậm chạp và giục phải đánh Sơn Tây ngay đi. Hai bên Harmand - Bouet xung đột nhau. Ngày 11/9/1883, Cao ủy Pháp là Jules Harmand đã cách chức Alexandre Eugène Bouet và triệu hồi về Pháp, đưa quan năm là Đại tá Anicet-Edmond-Justin Bichot lên thay làm Tổng chỉ huy quân đội Pháp ở Đông Dương. Ít lâu sau, Harmand cũng bị triệu hồi vào tháng 12/1883, nhường chức Tổng ủy cho tướng Courbet. Chính phủ Pháp cũng cử luôn Silveatre sang phụ giúp Courbet quản lý tổ chức nội trị ở Bắc Kỳ. Rồi ngày 25/10/1883, Courbet được cử làm Tổng chỉ huy quân đội Pháp ở Đông Dương
Tổng chỉ huy quân đội Pháp ở Đông Dương
Courbet nhậm chức và nhận thêm 600 quân của Nội các Ferry chuyển sang, tiếp tục giữ các căn cứ đã chiếm mà không mở rộng ra phạm vi nông thôn được. Ở Hải Dương, quân dân trong tỉnh đón đường tiêu diệt tên Công sứ Pháp mới sang nhậm chức cùng các tùy tùng. Ngày 11 và 17/11, nghĩa quân Hải Dương đặt súng và chặn đánh quyết liệt trên sông, đánh thiệt hại tàu Kuri Maru do quan ba Pitman cầm đầu. Nghĩa quân chống cự anh dũng, mãi đến ngày 19/11 Pháp mới giải vây được Hải Dương. Trước đó ở Ninh Bình, triều đình đòi cho Bố chánh tỉnh Ninh Bình là Tôn Thất Úy ở lại cộng tác với Pháp, nhưng Úy chống lại và rút ra bưng biền tiếp tục kháng chiến
Trận Sơn Tây
Trong lúc triều đình cố gắng kêu gọi quân dân cả nước không đánh giặc, Pháp lúc này đã được thêm 5 tiểu đoàn bộ binh. Courbet cho rằng "chưa thấm tháp gì" nên hắn cho xin thêm bộ binh. Lúc này bộ binh của Pháp lên đến gần 8.000 người rồi. Ở Huế, chính phủ Pháp cử Silveatre làm Tổng ủy mới thay Harmand. Ở phía Việt Nam, tổng số quân triều đình (có thêm quân Thanh) là 5.000 người (tài liệu của Pháp nói là 8.000 - 9.000 người).
Thành Sơn Tây thất thủ, Tổng đốc Sơn Tây là Nguyễn Đình Nhuận rút về Hưng Hóa theo Hoàng Tá Viêm. Courbet bàn với Tổng đốc Hà Nội là Nguyễn Hữu Độ cử Trực học sĩ Nguyễn Khuyến làm Tổng đốc, Thị độc Thành Ngọc Uẩn làm bố chánh, nhưng cả hai đều từ chối. Sau đó, theo yêu cầu của Courbet, triều đình Huế cử Nguyễn Trần Hạp làm Tổng đốc, Phạm Ngọc Côn làm Án sát, đặt dưới quyền chỉ huy chung của Đại tá Bichot.
Chính phủ Pháp tăng thêm quân, Courbet từ nhiệm
thumb|right|Quang cảnh ngôi mộ. Cuối năm 1883, triều đình Huế liên tục đòi Hoàng Tá Viêm triệt binh, nhưng ông không chịu tuân dụ. Triều đình cử tiếp đoàn khâm sai do Nguyễn Trọng Hợp đứng đầu ra Bắc Kỳ yêu cầu triệt binh, nhưng không ai tuân theo: người thì từ quan, người thì theo Pháp, người thì uống thuốc, nhảy sông tự vẫn; hoặc trả ấn và truyền hịch kêu gọi nhân dân chống Pháp, có kẻ thất vọng và hễ gặp tên Pháp là đâm chém chết địch rồi tự vẫn. Nguyễn Trọng Hợp về kinh xin giải chức. Silveatre thay Harmand thì bất lực vì "giặc cướp (dân chúng) nổi lên tứ tung", yêu cầu triều đình Huế giúp sức. Triều đình một lần nữa phái Công bộ Thượng thư Đoàn Văn Hội, Tham tri Hoàng Hữu Tường và lang trung Lê Cơ ra Bắc hiểu dụ dân chúng, nhưng cũng thất bại nốt.
ở Nghị viện cũng như trong nhân dân đang tranh luận sôi nổi về vấn đề Bắc Kỳ. Hai cánh tả và hữu đều công kích chính phủ Ferry; cánh hữu tập trung vào vấn đề Âu châu, trong khi cánh tả lo ngại cho tiền đồ nước Pháp nếu Pháp sa lầy ở Viễn Đông và lo ngại cuộc chiến tranh với Trung Quốc sắp khai màu. Nhưng với thế lực tư bản tài chính đủ mạnh đã làm đa số nghi viên Pháp thi hành chính sách thực dân của Ferry rất quyết liệt. Ngày 11/12/1883, bằng 308 phiếu thuận và 201 phiếu chống, Nghị viện thông qua chính sách xâm lược của Chính phủ Pháp do Ferry cầm đầu. Được Nghị viện Pháp chấp thuận, Ferry chuẩn bị một sư đoàn quân viễn chinh Pháp theo yêu cầu của Bouet và Courbet. Lúc này số lượng bộ binh không đủ, phải cho thủy quân đi theo. Thế là bộ binh - thủy binh mâu thuẫn nhau: Bộ binh không bằng lòng cho Đô đốc hải quân chỉ huy họ. Tuy nhiên, Bộ trưởng Chiến tranh là Campenon đòi phải chọn một thống lãnh lực lượng vũ trang ở Bắc Kỳ thì hắn mới chịu đưa bộ binh qua Viễn Đông. Ferry phải chịu. Ngay sau khi hạ thành Sơn Tây, chính phủ Pháp điện cho Courbet là phải giao quyền tư lệnh cho tướng Charles Théodore Millot, còn Courbet giữ phần chỉ huy sư đoàn chiến thuyền.
Tham khảo
Thể loại:Đại tướng Pháp Thể loại:Bắc Đẩu Bội tinh hạng nhất Thể loại:Đô đốc Pháp Thể loại:Sĩ quan Hải quân Pháp Thể loại:Quân nhân Pháp trong Chiến tranh Pháp–Đại Nam Thể loại:Nhân vật trong Chiến dịch Bắc Kỳ
Megapedion lefebvrei
Megapedion lefebvrei là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Megapedion
Hirtella zanzibarica
Hirtella zanzibarica là một loài thực vật có hoa trong họ Cám. Loài này được Oliv. mô tả khoa học đầu tiên năm 1876.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hirtella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1876
Yulania pilocarpa
Yulania pilocarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Magnoliaceae. Loài này được (Z.Z. Zhao & Z.W. Xie) D.L. Fu mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Liên kết ngoài
Thể loại:Yulania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2001
Austroagrion kiautai
Austroagrion kiautai là loài chuồn chuồn trong họ Coenagrionidae. Loài này được Theischinger & Richards mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Yulania pilocarpa
Liên kết ngoài
Yulania pilocarpa
Austroagrion kiautai
Tham khảo
Thể loại:Austroagrion Thể loại:Động vật được mô tả năm 2007
Pseudopagyda homoculorum
Pseudopagyda homoculorum là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pseudopagyda Thể loại:Động vật được mô tả năm 1995
Austroagrion pindrina
Austroagrion pindrina là loài chuồn chuồn trong họ Coenagrionidae. Loài này được Watson mô tả khoa học đầu tiên năm 1969.
Tham khảo
Thể loại:Austroagrion Thể loại:Động vật được mô tả năm 1969
Erica cavartica
Erica cavartica là một loài thực vật có hoa trong họ Thạch nam. Loài này được E.G.H.Oliv. & I.M.Oliv. mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thạch nam Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2002
Paroedura stumpffi
Paroedura stumpffi là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Boettger mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Tham khảo
Thể loại:Paroedura Thể loại:Động vật được mô tả năm 1879
Crotalaria cylindrocarpa
Crotalaria cylindrocarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được DC. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
C
Ngựa Salernitano
Lịch sử
Ngựa Salernitano bắt nguồn từ vùng đồng bằng ngập nước của sông Sele trong vùng đồng bằng của Battipaglia, Capaccio và Eboli, ở tỉnh Salerno ở Campania ở miền nam nước Ý. Từ thời của Cộng hòa Amalfi và trong các cuộc thập tự chinh, những con ngựa địa phương của khu vực bị lai tạo với các con ngựa phương Đông. Dưới triều đại Bourbons giống ngựa này có ảnh hưởng từ ngựa Tây Ban Nha và một lần nữa từ các giống ngựa phương Đông. Từ những năm đầu của thế kỷ XIX, ngựa Thoroughbred và - đến một mức độ thấp hơn - ngựa Hackney được sử dụng nhằm lai tạo với giống này để cải thiện năng khiếu quân sự. Từ những năm 1920, ngựa Salernitano bắt đầu được sử dụng như một con ngựa thể thao, trong các cuộc đua đường phẳng, nhảy qua rào và nhảy trình diễn. Sau Thế chiến thứ hai, có rất ít nhu cầu về ngựa cho kỵ binh, và giống này được sử dụng chủ yếu trong lĩnh vực thể thao. Ban quản lý khu vực Campania đã bắt đầu một chương trình bảo tồn giống ngựa này vào những năm 1970. Năm 1990, tổng số cá thể được ước tính là 100. Năm 2007 FAO ghi lại tình trạng bảo tồn của giống này là "nguy cấp".
Ngựa Salernitano trước đây đã được đăng ký cùng với ngựa Persano, có nguồn gốc từ cùng một khu vực và chia sẻ lịch sử tương tự nhau. Năm 2015, hai giống đã được công nhận là riêng biệt bởi Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Nông nghiệp Alimentari e Forestali, Bộ Nông nghiệp Ý.
Liên kết ngoài
Thể loại:Giống ngựa
Fulgurodes monacharia
Fulgurodes monacharia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Arracacia schneideri
Arracacia schneideri là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được Mathias & Constance mô tả khoa học đầu tiên năm 1942.
Fulgurodes monacharia
Liên kết ngoài
Thể loại:Fulgurodes
Humata introrsa
Humata introrsa là một loài dương xỉ trong họ Davalliaceae. Loài này được Christ mô tả khoa học đầu tiên năm 1909. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Arracacia schneideri
Liên kết ngoài
Thể loại:Arracacia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1942
Humata introrsa
Liên kết ngoài
Thể loại:Humata Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1909 Thể loại:Unresolved names
Humata introrsa
Hasemania
Hasemania là một chi cá bản địa của Brazil.
Các loài
Chi này gồm các loài:
Tham khảo
Thể loại:Characidae Thể loại:Động vật đặc hữu Brasil Thể loại:Cá Brasil Thể loại:Cá Nam Mỹ
Xã Emerson, Quận Dixon, Nebraska
Xã Emerson (Emerson Township) là một xã thuộc quận Dixon, tiểu bang Nebraska, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 523 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Nebraska Thể loại:Quận Dixon, Nebraska
Quân đoàn Quân đội nhân dân Việt Nam
Quân đoàn trong Quân đội nhân dân Việt Nam là một đơn vị có quy mô lớn trong Quân đội nhân dân Việt Nam trên cấp Sư đoàn, bao gồm các quân binh chủng hợp thành (Bộ binh, Pháo binh, Công binh, Tăng-Thiết giáp, Đặc công, Hóa học, Thông tin Liên lạc) và các ngành đặc biệt như (Xe-máy, Quân khí,...)
Lịch sử
Từ những năm 1972 đến năm 1974, Bộ Chính trị lần lượt đồng ý thành lập các Quân đoàn chủ lực của Quân đội nhân dân Việt Nam bao gồm 4 quân đoàn: 1, 2, 3, 4. Đóng quân tại các địa bàn khác nhau như Bắc Giang, Ninh Bình, Tây Nguyên, Bình Dương.
Nhiệm vụ
Nhiệm vụ chung của các Quân đoàn chủ lực của Quân đội nhân dân Việt Nam là tham mưu giúp Đảng ủy, Chỉ huy Bộ Quốc phòng về công tác quân sự, tác chiến, cơ động, chiến lược trên các địa bàn đặc trách được giao.
Chú thích
Thể loại:Quân đoàn của Quân đội nhân dân Việt Nam
Humata kaudernii
Humata kaudernii là một loài dương xỉ trong họ Davalliaceae. Loài này được C.Chr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1922. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Humata Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1922 Thể loại:Unresolved names
Humata kaudernii
Henrietta của Anh
Henrietta Anne Stuart của Anh (tiếng Pháp: Henriette-Anne Stuart d'Angleterre; 16 tháng 6 năm 1644 - 30 tháng 6 năm 1670), biệt danh Minette, là một Vương nữ người Anh, con gái út của Charles I của Anh và Henriette Marie của Pháp. Đến Vương quốc Pháp vào năm 3 tuổi, bà tham dự một cách vinh hạnh trong triều đình của anh họ, Louis XIV của Pháp. Bà cưới em trai của nhà Vua, Philippe I, Công tước xứ Orléans, do vậy bà trở thành Fils de France với tước xưng [Madame]. Bà đóng vai trò quan trọng trong Hòa ước bí mật Dover giữa Pháp và anh trai bà là Charles II của Anh. Cùng năm khi diễn ra cuộc ký kết, Henrietta qua đời đột ngột, nguyên nhân được cho là bà bị đầu độc.
Qua con gái Anne Marie, là bà ngoại của Marie Adélaïde xứ Savoy, do vậy là bà cố ngoại của Louis XV của Pháp. Ngoài ra, bà cũng là tổ tiên của Felipe VI của Tây Ban Nha, Philippe của Bỉ và Henri của Luxembourg.
Tiểu sử
Ngay trước khi Henrietta được sinh ra, mẹ của bà bị bắt chuyển từ Oxford sang Exeter. Vào thời điểm ấy, nhiều người không hi vọng gì vào bào thai của Vương hậu có thể an toàn, vì tình trạng khắc nghiệt của hoàn cảnh cũng như sức khỏe của mẹ bà rất yếu. Sau một cuộc chuyển dạ đầy khó khăn, Henrietta được sinh ra và giao cho Anne Douglas, Bà Bá tước xứ Morton, khi ấy được biết đến đơn giản là Lady Dalkeith.