cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tổng tuyển cử Nhật Bản 2012
Tại Nhật Bản
Đảng Dân chủ Tự do trước đó đã có chiến dịch về lập trường cứng rắn của Nhật Bản đối với tranh chấp quần đảo Senkaku.. Abe cho rằng "Trung Quốc đang thách thức một thực tế rằng quần đảo là lãnh thổ vốn có của Nhật Bản. Mục tiêu của chúng ta là phải ngăn chặn ngay những thách thức ấy",. Việc bầu đảng Dân chủ Tự do cánh hữu và dân tộc chủ nghĩa đã làm dấy lên lo ngại quan hệ Nhật Bản với các quốc gia láng giềng - Trung Quốc và Hàn Quốc - sẽ trở nên căng thẳng, với việc trước đây ông Abe đã viếng thăm đền Yasukuni và phủ nhận tội ác chiến tranh của Nhật Bản trong thế chiến 2 và việc tu chính Hiến pháp Nhật Bản để tăng quyền lực cho Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản. Về chính sách đối với kinh tế Nhật Bản, đảng Dân chủ Tự do sẽ cố gắng kết thúc sự giảm phát, nâng cao giá trị đồng yên và thúc đẩy kinh tế phát triển. Ngược với chủ trương của Yoshihiko Noda chủ trương tăng thuế để chi trả khối nợ công khổng lồ, Abe cam kết sẽ nới lỏng một cách "không hạn chế" chính sách tiền tệ, đồng thời tăng chi tiêu công. Đối với điện hạt nhân, một trong những vấn đề quan trọng được người dân Nhật quan tâm, đảng Dân chủ Tự do sẽ ủng hộ việc phát triển nguồn năng lượng hạt nhân bất chấp thảm họa nhà máy điện Fukushima I năm 2011. Ông Abe cũng thể hiện mong muốn Nhật Bản đóng góp một vai trò quan trọng hơn trong vấn đề an ninh toàn cầu.
Phản ứng lại kết quả bầu cử, chỉ số Nikkei 225 tăng 1%, còn đồng yên Nhật giảm 84,48/1 USD, tỷ lệ thấp nhất trong 20 tháng. Ngoài ra, lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản 20 năm (JCB) tăng lên 1,710% một ngày sau bầu cử. Điều này đánh dấu mức cao nhất trong gần 8 tháng.
Tham khảo
Thể loại:Bầu cử tại Nhật Bản Thể loại:Nhật Bản năm 2012
Dorcus tenuecostatus
Dorcus tenuecostatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 1888.
Tham khảo
Thể loại:Dorcus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1888
Cấu trúc công ty
Cấu trúc công ty là một vấn đề căn bản trong quản trị chiến lược công ty. Cấu trúc sẽ quyết định các mục tiêu và chính sách được hoạch định. Nó cũng quyết định việc phân bổ các nguồn lực của công ty.
Mỗi công ty có một cách cấu trúc khác nhau. Có thể phối hợp các cách cấu trúc
Chú thích
Thể loại:Kinh doanh Thể loại:Quản trị chiến lược
Dicranomyia tenebrosa
Dicranomyia tenebrosa là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.
Zomedes borealis
Zomedes borealis là một loài bọ cánh cứng trong họ Tenebrionidae. Loài này được J.C.Watt miêu tả khoa học đầu tiên năm 1992.
Dicranomyia tenebrosa
Tham khảo
Thể loại:Dicranomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Australasia
Zomedes borealis
Tham khảo
Thể loại:Zomedes
Tổng công ty Thép Việt Nam
Tổng Công ty Thép Việt Nam (tên tiếng Anh: Vietnam Steel Corporation, viết tắt: VNSTEEL) là một công ty nhà nước được hình thành từ sự hợp nhất của 2 Tổng Công ty: Tổng công ty Thép và Tổng công ty Kim khí. Trong đó: Tổng Công ty Thép chuyên sản xuất gang thép với các cơ sở chủ lực là Công ty Gang thép Thái Nguyên, Công ty Thép Miền Nam và Công ty Thép Đà Nẵng.
Tố tụng
Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an (C03) đã ra quyết định khởi tố vụ án dự án gang thép Thái Nguyên. 5 bị can bị khởi tố, bắt tạm giam là Mai Văn Tinh - Nguyên Chủ tịch HĐQT Tổng công ty thép Việt Nam, Đậu Văn Hùng - Nguyên Tổng giám đốc Tổng công ty thép Việt Nam, Trần Trọng Mừng - Nguyên Tổng giám đốc Công ty TISCO, Trần Văn Khâm - Nguyên Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Công ty TISCO, Ngô Sỹ Hán - Nguyên Phó Tổng giám đốc, Trưởng ban Quản lý dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2- Công ty TISCO.
Ngày 9/12/2019
Ngày 9/12, Ủy ban Kiểm tra Trung ương xác định:
Ngày 8/1/2020
Ủy ban Kiểm tra Trung ương quyết định thi hành kỷ luật khai trừ ra khỏi Đảng đối với các ông: Mai Văn Tinh, nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên Chủ tịch HĐQT; Đậu Văn Hùng, nguyên Phó bí thư Đảng ủy, nguyên Tổng giám đốc VNS; Trần Văn Khâm, nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên Chủ tịch HĐQT; Trần Trọng Mừng, nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên Tổng giám đốc; Ngô Sỹ Hán, nguyên Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, nguyên Phó tổng giám đốc Công ty gang thép Thái Nguyên (TISCO).
Ngoài ra họ cũng quyết định cảnh cáo đối với các ông Văn Trọng Lý, nguyên Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ; Nguyễn Văn Tài, nguyên hàm Vụ trưởng Văn phòng Chính phủ; Đỗ Cảnh Dương, Tổng cục trưởng Tổng cục Địa chất - Khoáng sản, Bộ TN-MT, nguyên cán bộ Văn phòng Chính phủ. Đồng thời, kỷ luật khiển trách đối với các ông Nguyễn Hữu Vũ, nguyên Phó chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ; Đặng Thúc Kháng, nguyên Bí thư Đảng ủy, nguyên Chủ tịch HĐQT; Lê Phú Hưng, nguyên Phó bí thư Đảng ủy, nguyên Tổng giám đốc VNS.
UBKT T.Ư cũng đề nghị Bộ Chính trị xem xét, thi hành kỷ luật đối với ông Hoàng Trung Hải, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội. Ông Hải đã có vi phạm, khuyết điểm khi cho một số ý kiến chỉ đạo đối với dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 của TISCO.
Liên kết ngoài
Thép Thể loại:Công ty thành lập năm 2007 Thể loại:Công ty thép Việt Nam Thể loại:Công ty thép Thép Thể loại:Khởi đầu năm 2007 ở Việt Nam
Odontocera flavicauda
Odontocera flavicauda là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Odontocera
Martins Ferry, Ohio
Martins Ferry là một thành phố thuộc quận Belmont, tiểu bang Ohio, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thành phố này là 6915 người.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố của Ohio Thể loại:Quận Belmont, Ohio
Kunzea obovata
Kunzea obovata là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được Byrnes mô tả khoa học đầu tiên năm 1982.
Liên kết ngoài
Thể loại:Kunzea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1982
Stachys spinosa
Stachys spinosa là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được L. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1753.
1400
Năm 1400 (MCD) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Năm của lịch Julius. Năm 1400 không phải là một năm nhuận trong lịch Gregorius đón trước.
Tham khảo
Thể loại:Năm 1400
Sphaerotheciella macrospora
Sphaerotheciella macrospora là một loài rêu trong họ Cryphaeaceae. Loài này được Herzog B. H. Allen mô tả khoa học đầu tiên năm 2010.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sphaerotheciella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2010
1401
Năm 1401 là một năm trong lịch Julius.
Tham khảo
Thể loại:Năm 1401
Microstachys faradianensis
Tham khảo
Thể loại:Microstachys Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Cung xỉ thô
Cyrtomium grossum là một loài thực vật có mạch trong họ Dryopteridaceae. Loài này được H. Christ miêu tả khoa học đầu tiên năm 1906.
Yi Han Si
Yi Han Si (sinh ngày 4 tháng 1 năm 1 2000) là một người mẫu Singapore. Cô là thí sinh nhỏ tuổi nhất cuộc thi Asia's Next Top Model (mùa 5) cô lọt vào Top 8.
Cung xỉ thô
Liên kết ngoài
Thể loại:Cyrtomium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1906
Yi Han Si
Khởi Nghiệp
Khi chưa tham gia Asia's Next Top Model cô từng đóng phim vai nhí. Đến năm 2017 cô chính là đại diện cho Singapore thi trong AsNTM. Cô ra về ở tập 6 khi điểm của cô thua thí sinh người Thái Lan Dana
Điện ảnh
Vào tháng 10 năm 2019 cô sẽ ra mắt vai diễn đầu tiên trong bộ phim bom tấn của đạo diễn Gobel Ross.
Phyllanthus anderssonii
Phyllanthus anderssonii là một loài thực vật có hoa trong họ Diệp hạ châu. Loài này được Müll.Arg. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1866.
Liên kết ngoài
A Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1866
Eleutherodactylus rosadoi
Eleutherodactylus rosadoi là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Nó được tìm thấy ở Colombia và Ecuador. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
rosadoi
Andrena schuberthi
Andrena schuberthi là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Gusenleitner mô tả khoa học năm 1998.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1998
Dicranomyia tenuiclava
Dicranomyia tenuiclava là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Dicranomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Indomalaya
J.Lo (album)
J.Lo là album phòng thu thứ hai của nữ ca sĩ người Mỹ Jennifer Lopez, được phát hành vào ngày 23 tháng 1 năm 2001 bởi hãng Epic Records. Album đứng đầu bảng xếp hạng Billboard 200 tại Mỹ với 272,000 bản đã được tiêu thụ tuần đầu tiên, và đứng vững trong top 20 đến 6 tuần tiền. Đĩa đơn đầu tiên của album là "Love Don't Cost a Thing", leo lên vị trí thứ 3 trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100. Tiếp đó, album cùng đã phát hành "Play" nhưng khá thất bại. Chính vì vậy, cô đã hợp tác với Ja Rule của The Inc. Records để tạo nên bản phối "Murder" cho "I'm Real" và "Ain't It Funny". Hai bản phối lại này đứng đầu bảng xếp hạng Hot 100.
Dorcus vavrai
Dorcus vavrai là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 1905.
J.Lo (album)
Ngoài ra, về phần thể loại của J.Lo thì album này mang hơi hướng nhạc đường phố cùng khá nhiều giai điệu R&B, nhưng không hề có chất pop như album trước, On the 6.
Dorcus vavrai
Tham khảo
Thể loại:Dorcus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1905
J.Lo (album)
Vào 24 tháng 7 năm 2001 (ngày sinh nhật thứ 32 của Lopez), album đã được phát hành lại với bài hát "I'm Real" (bản phối của Murder) trở thành ca khúc tặng kèm. Tuy nhiên, phiên bản này đã được dán mác Parental Advisory (Không dành cho trẻ em) vì có một vài bài hát ("I'm Real", "Play", "Come Over") có nội dung và nhiều từ ngữ mạnh (tục tĩu) hay có nội dung khích dục. Điều này cũng xảy ra với album của Janet Jackson, All for You (2001). Dù vậy, album vẫn trở thành album thành công nhất của Lopez khi đã bán được 8 triệu bản toàn thế giới.
Thông tin ngoài lề
J.Lo theo xu hướng nhạc đường phố hơn hẳn so với album trước của cô On the 6, cùng với giai điệu dance-pop, R&B và latin pop. Cách thể hiện và giai điệu của album khá giống Janet Jackson, Gloria Estefan, Paula Abdul, TLC và Destiny's Child. Sal Cinquemani của Slant Magazine cho rằng album là một album "thập cẩm": một phần retro dance-pop, phần kia R&B, và phần này Latin." "Love Don't Cost a Thing" là ca khúc mở màn cho loạt đĩa đơn của album, được sản xuất bởi Ric Wake. Cinquemani phát biểu rằng một vài bài hát trong album có phong cách khoảng thập niên '80 và '90, ông mô tả "I'm Real" mang phong cách của "Janet", còn "Walking on Sunshine" thì mang phong cách retro những năm '90, như đĩa đơn trước của cô "Waiting for Tonight." Ca khúc nhạc Latin, "Ain't It Funny", gồm một đoàn hát nền ở phần điệp khúc bài hát, được đánh giá là "một kiệt tác về nữ quyền", sau đó, Sal cũng cho rằng "That's Not Me" "thật tuyệt vời khi guitar và piano phối hợp với nhau".
Phát hành và quảng bá
Đĩa đơn đầu tiên của album là "Love Don't Cost a Thing", đồng thời cũng được đưa vào đãi nhạc phim của The Wedding Planner, khi mở đầu của bộ phim. Ca khúc thứ hai được phát hành là "I'm Real" (Murder Remix) vào ngày 24 tháng 7 năm 2001 (đúng vào ngày phát hành lại album) và đồng thời trở thành ca khúc tặng kèm của album. Album khi chưa phát hành lại thì không dán mác Parental Advisory (Cấm trẻ em), nhưng sau khi phát hành một lần nữa thì lại tiếp tục bị dán mác lên đĩa. Một album phối lại của để quảng bá cho "J.Lo" là J to tha L–O!: The Remixes, phát hành vào ngày 6 tháng 2 năm 2002 tại Hoa Kỳ bởi hãng Epic Records. Album phối này đứng đầu bảng xếp hạng Billboard 200, khi bán được 156,000 bản vào tuần đầu tiên. Album Michael Jackson và Madonna. Album kèm theo ca khúc mới "Ain't It Funny" (Murder Remix), "I'm Gonna Be Alright" (Track Masters Remix), và "Alive" cùng hai kết hợp với nghệ sĩ rap Ja Rule.
"Love Don't Cost a Thing" đứng đầu các bảng xếp hạng tại Anh, Canada, New Zealand và nằm trong top 10 ở nhiều quốc gia khác. "Play", là đĩa đơn thứ hai được chọn, nhưng ít thành công hơn ca khúc trước đó, bài hát giành được vị trí thứ 8 trên bảng Hot 100 tại Mỹ và được khán giả tiếp đón nồng nhiệt tại United Kingdom, Canada, New Zealand, Thụy Điển và Thụy Sĩ. Đĩa đơn thứ ba mang tên "Ain't It Funny", không giành bất kì vị trí nào tại Mỹ nhưng lại lọt top 10 tại Anh. "I'm Real", đĩa đơn quảng bá cuối cùng của album tại Mỹ giành vị trí quán quân ở bảng Hot 100, và top 10 tại Úc, Canada và Anh Quốc.
Đánh giá chuyên môn
Jon Pareles của Rolling Stone cho rằng "Album giống như một trò chơi ghép hình: tất cả những mảnh nhỏ của âm nhạc được ghép vào tạo thành một album mạch lạc." Pareles đồng thời nói thêm "Lopez đang rất cố gắng để hát một cách thì thầm" trong các bản nhạc nhẹ rất giống với phong cách của Janet Jackson. Ngược lại, anh rất thất vọng về ca khúc Latin-pop "Ain't It Funny" và "Si Ya Se Acabó" khi cho rằng "Cô chất đống chất Latin của mình vào hai ca khúc ấy...nó nghe như bản làm mới của ca khúc của Madonna, "Isla Bonita." Christian Ward của NME cho album một đánh giá tiêu cực khi cho ca khúc hỉ ba trên tổng sổ 10 điểm và mô tả Lopez như đang bắt chước Janet Jackson và Gloria Estefan. Sal Cinquemani của tạp chí Salt đã bình luận rằng "J.Lo nghe như một album được móc ra từ năm 1986" và so sánh album với Control của Janet Jackson. Jake Barnes của Yahoo! Music Anh Quốc cho ca khúc 5/10 sao vào nói "Ca khúc hit 'Love Don't Cost A Thing' đánh bại tất cả các ca khúc khác và sau đó thì khá...tầm thường."
Trình diễn quảng bá
Tại Mỹ, J.Lo đứng vị trí quán quân trên bảng xếp hạng Billboard 200 và Top R&B/Hip-Hop Albums tại Mỹ với 272,000 bản đã được bán ra trong tuần đầu tiên. Trong khi đó, bộ phim năm 2001 của cô The Wedding Planner, mở màn với việc đứng đầu các cụm rạp giúp cô trở thành ca sĩ đứng đầu bảng xếp hạng âm nhạc và xếp hạng phim trong cùng một tuần. Album lần đầu được tổ chức Recording Industry Association of America (RIAA) chứng nhận Vàng vào 28 tháng 2 năm 2001 với 500,000 bản đã được bán ra tại Mỹ. Trong cùng một ngày, album tiếp tục được chứng nhận Bạch kim khi số lượng đĩa bán của album vươn lên 1,000,000 bản. Bảy tháng sau, J.Lo tiếp tục nhận được danh hiệu đĩa 2x Bạch kim vào 3 tháng 8 năm 2001 và sau đó là 3x Bạch Kim vào 2 tháng 11 sau đó. Hai năm sau, album tiếp tục nhận được 4x Bạch kim vào 31 tháng 10 năm 2003. Tại Anh Quốc, album đứng thứ hai tại bảng UK Albums Chart, chỉ sau Limp Bizkit cùng Chocolate Starfish and the Hot Dog Flavored Water.
Tham khảo
Thể loại:Album của Jennifer Lopez Thể loại:Album năm 2001 Thể loại:Album sản xuất bởi Ric Wake Thể loại:Album sản xuất bởi Rodney Jerkins Thể loại:Album của Epic Records
Déborah François
Déborah François sinh ngày 24.5.1987 tại Liège, là nữ diễn viên người Bỉ. Chị đã diễn xuất trong phim đoạt Cành cọ vàng: L'Enfant (2005) và các phim La Tourneuse de pages (2006), Les Femmes de l'Ombre (2008), My Queen Karo (2009).
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1987 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nữ diễn viên Bỉ
Nara (thành phố)
Thành phố Nara (奈良市, Nại Lương thị) thuộc tỉnh Nara (奈良県) ở vùng Kinki của Nhật Bản.
Lịch sử
Nara là thủ đô của Nhật Bản, Heijo-kyo, được thành lập vào năm 710. Thành phố này đẹp và nổi tiếng nhất Nhật Bản trong thời kỳ trước năm 784, khi thủ đô của Nhật được chuyển đến nơi khác. Lịch sử Nhật Bản gọi thời này là thời kỳ Nara. Tên chính thức của thủ đô thời đó được gọi là Heijō Kyō, được xây dựng theo mô hình của Trường An, Nhà Đường, Trung Quốc, nay là Tây An. Theo sách cổ của Nhật Bản Nihon Shoki, tên gọi "Nara" có nguồn gốc từ narashita nghĩa là "làm phẳng".
Bức tường bao quanh thành phố dài khoảng 4,3 km từ phía Đông đến Tây, và 4,8 km từ phía Bắc đến Nam. Có một con đường rộng thiết kế theo kiểu Trung Hoa, rộng khoảng 80 m chạy từ phía Bắc đến Nam ở giữa khu vực trung tâm. Con đường này chạy đến cung điện Heijo, khu vực mà vua và các văn phòng trung ương được đặt ở đó.
Vào thời Nara, đạo Phật được chính quyền ủng hộ mạnh mẽ. Chính vì vậy, nhiều ngôi chùa lớn đã được xây dựng tại Nara và vẫn còn lại cho đến tận ngày nay. Hồi đó, việc xây dựng những ngôi chùa lớn thờ Phật được nghĩ rằng sẽ bảo vệ vua và nước Nhật. Vào thời gian này, Nhật có quan hệ rất tốt với Trung Quốc, lúc đó là thời nhà Đường đã phát triển cực thịnh, và Nara đã là nơi tiếp thu những sản phẩm văn hóa, nghệ thuật của thời Đường. Những công trình xây dựng, nghệ thuật, điêu khắc... thời đó vẫn còn lại đến này nay và được xếp vào tài sản quốc gia của đất nước hoa anh đào.
Năm 2010, thành phố Nara tổ chức lễ kỷ niệm 1300 năm thủ đô cổ Nhật Bản.
Di sản thế giới
Tháng 12 năm 1998, Ủy ban Di sản thế giới đã chọn riêng một số khu vực và những kiến trúc lịch sử của Nara, gồm cả di tích của các cung điện, rừng cây, chùa chiền... đã được xây dựng vào khoảng 1300 năm trước đây, hồi mà Nara đã là thủ đô của Nhật Bản, là di sản văn hóa thế giới. Các bộ phận của di sản văn hóa cố đô Nara gồm:
Trước đó, vào năm 1993, quần thể kiến trúc Phật giáo khu vực chùa Horyuji cũng ở Nara đã được chọn là di sản thế giới.
Liên kết ngoài
Nara Nara Nara Thể loại:Thánh địa Phật giáo Thể loại:Địa điểm hành hương Phật giáo Thể loại:Thành phố thánh địa
Quốc lộ 13 (Lào)
Quốc lộ 13 được xây từ thời Pháp thuộc và cho đến nay không có mở rộng gì đáng kể, trừ một đoạn qua Viêng Chăn nhất là đoạn được mở rộng thành đại lộ Kaysone Phomvihane. Nhìn chung, đường hẹp gồm 2 làn xe ngược chiều hiếm khi có vạch sơn phân cách. Mặt đường bằng đá dăm láng nhựa. Hiện tại, để đảm bảo an toàn giao thông, có quy định hạn chế tốc độ tối đa lưu thông trên quốc lộ 13 là 50 km/h. Tuy nhiên, do lưu lượng phương tiện lưu thông rất nhỏ, nên các phương tiện thường chạy vượt giới hạn nói trên.
Phần từ Viêng Chăn lên phía Bắc qua Luangprabang tới biên giới Lào-Trung được gọi là quốc lộ 13 Bắc. Càng lên phía Bắc, đường càng quanh co và qua nhiều dốc do đi qua địa hình đồi núi.
Phần từ Viêng Chăn xuống phía Nam tới biên giới với Campuchia được gọi là quốc lộ 13 Nam. Phần này tương đối phẳng và thẳng. Nhiều chỗ, đường chạy sát bờ sông Mê Kông. Do đi qua địa hình phẳng và thấp so với mặt nước sông Mê Kông, nên vào mùa mưa tuyến đường này đôi khi bị ngập. Quốc lộ 13 Nam nối với quốc lộ 7 của Campuchia qua cặp cửa khẩu quốc tế Nong Nok Khien (Lào)-Trapeang Kreal (Campuchia); và đến lượt quốc lộ 7 của Campuchia lại nối với quốc lộ 13 của Việt Nam. Quốc lộ 13 Nam của Lào và quốc lộ 7 của Campuchia hợp thành đường Xuyên Á AH11. Trong khi đó, quốc lộ 13 Bắc là một phần của đường Xuyên Á AH12
Tham khảo
Thể loại:Đường bộ Lào Thể loại:Đường Xuyên Á Thể loại:Mê Kông
Đường xa vạn dặm
Đường xa vạn dặm (tiếng Anh: The Road to Infinity) là dự án âm nhạc của nhạc sĩ Quốc Trung cùng ban nhạc Phương Đông được thực hiện vào đầu năm 2004. Đây chính là chương trình trình diễn phong cách world music đầu tiên ở Việt Nam, kết hợp âm nhạc điện tử phương Tây với chất liệu âm nhạc dân gian truyền thống của Việt Nam như chèo, xẩm, quan họ, hò Huế, ca trù.
Dự án được trình diễn lần đầu tại Tokyo, có cả sự có mặt của hoàng tử và công chúa Nhật Bản và cuối đêm diễn 100 đĩa CD đã được bán hết sạch. Sau đó, Quốc Trung cùng ban nhạc đã chính thức mang chương trình tới công chúng Việt Nam qua 2 đêm diễn ngày 13 và 14 tháng 3 năm 2004 tại Nhà hát Lớn Hà Nội. Mặc dù chỉ là sự thể nghiệm nhưng Đường xa vạn dặm cũng đã kịp để lại nhiều dấu ấn sâu sắc, làm nên một sự kiện lớn trong nền âm nhạc Việt Nam. Có thể nói, âm nhạc của Đường xa vạn dặm vừa lạ, vừa quen và khá kén người nghe. Trong buổi trình diễn đó, Quốc Trung đã giới thiệu cho công chúng 9 nhạc phẩm được anh "sáng tác" theo thể loại world music – một dòng nhạc chưa thực sự phổ biến ở Việt Nam. Đường xa vạn dặm được xây dựng dựa trên tác phẩm Chuyện người con gái Nam Xương của Nguyễn Dữ. Từ cốt truyện xưa, Quốc Trung sáng tạo thành 9 chương ("Hạc trong sương", "Đào liễu", "Ngồi tựa song đào", "Vọng nguyệt", "Lưu lạc", "Dòng sông một bờ", "Chiếc bóng", "Độc thoại" và "Đường xa vạn dặm") dựa trên các thể loại âm nhạc dân tộc, kể về từng giai đoạn thăng trầm của nhân vật.
CD Đường xa vạn dặm được phát hành vào cuối năm 2005 với 7 trong số 9 ca khúc của chương trình. Tuy nhiên số lượng phát hành là rất hạn chế. Nhìn chung dự án – bao gồm chương trình trình diễn và CD – đều được đánh giá cao bởi người hâm mộ và giới chuyên môn, góp phần tạo nên thương phẩm của Quốc Trung trong suốt sự nghiệp tới tận sau này.
Ấn bản CD
Một thời gian sau khi chương trình diễn ra, nhạc sĩ Quốc Trung cho ra đời CD Đường xa vạn dặm với 7 nhạc phẩm chọn lọc và có sự chỉnh sửa phối ngẫu tốt hơn, vẫn giữ một cốt truyện mạch lạc, có đầu có kết. CD cũng bỏ đi hai bản nhạc là "Ngồi tựa song đào", "Chiếc bóng" do đó mất đi các bản phối với các làn điệu quan họ. Đĩa CD này chỉ phát hành 5.000 bản. Sau khi album được phát hành, chương trình tiếp tục được trình diễn tại châu Âu, trong đó có buổi diễn rất thành công tại Đan Mạch.
Danh sách ca khúc
Toàn bộ các ca khúc được hòa âm phối khí bởi Quốc Trung.
Các giai điệu cổ truyền sử dụng
Các yếu tố âm nhạc cổ truyền được sử dụng trong album :
Đánh giá
Nhìn chung, album được giới chuyên môn cũng như khán giả quan tâm đánh giá cao, góp phần vào việc đưa các thể loại âm nhạc dân gian truyền thống của dân tộc đến gần gũi hơn với lớp khán giả hiện đại. Trước thành công của dự án, Quốc Trung nói: "Những giai điệu đầu tiên của chương trình này đã được thai nghén từ năm 1995 và tôi cùng các nghệ sĩ, bạn bè đã chuẩn bị cho đêm diễn này suốt 1 năm qua. Tôi xúc động và vô cùng hạnh phúc khi cuộc chơi âm nhạc của tôi đã được khán giả đón nhận". Chương trình sau đó được đề cử tại Giải thưởng âm nhạc Tiền Cống hiến năm 2004 cho "Chương trình của năm".
'Đường xa vạn dặm' sau này trở thành thương hiệu sự nghiệp của Quốc Trung, được Không gian âm nhạc đưa vào một phần trong chương trình 'Đường xa... Mây trắng' (2011) đánh dấu tái hợp sau 10 năm của bộ đôi Thanh Lam - Quốc Trung. Tới năm 2012, ê-kíp của 'Đường xa vạn dặm' tiếp tục cộng tác để tham gia vào dự án 'Nguồn cội' cùng Nguyên Lê, Dhafer Youssef, Rhani Krija, Kiều Anh và Thanh Lam , thử nghiệm world music pha trộn với jazz, nhạc điện tử, nhạc dân gian cùng experimental. Bản thân Quốc Trung khẳng định 'Nguồn cội' không phải là phiên bản mới của 'Đường xa vạn dặm', và nhìn chung dự án tiếp tục thành công và được công chúng tiếp tục đón nhận nhiệt liệt.
Liên kết ngoài
Thể loại:Album năm 2005 Thể loại:Chương trình âm nhạc 2004 Thể loại:Album nhạc Việt Nam Thể loại:Album sản xuất bởi Quốc Trung Thể loại:Album chủ đề tiếng Việt
Thơ Thầy Thông Chánh
Thơ Thầy Thông Chánh là một truyện thơ dân gian, do một người không rõ tên ở Trà Vinh sáng tác và được truyền khẩu khá rộng rãi ở Nam Bộ vào cuối thế kỷ 19 đến đầu thế kỷ 20, mặc dù luôn gặp phải sự cấm đoán của nhà cầm quyền Pháp lúc bấy giờ.
Nguyên nhân ra đời
Chuyện thầy Thông Chánh đường hoàng nổ súng, giết chết Biện lý Jaboin tại Trà Vinh, quả là một sự kiện gây chấn động. Vì vậy, một người bình dân ở Trà Vinh không rõ tên đã làm một truyện thơ có tên là Thơ Thầy Thông Chánh nhằm tôn vinh thầy.
Lai lịch thầy Thông Chánh
Theo nhà nghiên cứu Trần Dũng (tác giả không bảo đảm chính xác tuyệt đối) thì thầy Thông Chánh tên thật là Nguyễn Văn Chánh, còn gọi là Nguyễn Trung Chánh, sinh khoảng năm 1850 tại Trà Vinh, trong một gia đình theo đạo Thiên chúa. Thầy được học chữ Quốc ngữ, chữ Pháp, chữ Latinh từ nhỏ nên khi thực dân Pháp xâm lược Nam Kỳ, thầy được mời ra làm thông ngôn phục vụ bộ máy cai trị của họ. Trong cuộc sống, thầy tỏ ra là một công chức trung thành, mẫn cán. Vợ thầy rất đẹp khiến tên Biện lý Jaboin rắp tâm chiếm đoạt. Quá uất ức, thầy đã dùng súng giết chết viên quan thực dân háo sắc ngày 14 tháng 5 năm 1893 (ngày này chép theo Sơn Nam) nên bị Tòa đại hình Mỹ Tho kết án ngày 19 tháng 6 năm 1893 và bị xử tử ngày 8 tháng 1 năm 1894 tại Trà Vinh.
Nội dung truyện thơ
nhỏ|Thầy Thông Chánh Truyện Thơ Thầy Thông Chánh được hư cấu từ câu chuyện có thật trên. Ngay sau đó, tác phẩm liền bị thực dân Pháp cấm đoán, vì vậy, qua thời gian có nhiều dị bản khác nhau. Theo Trần Dũng, thì hiện có 6 dị bản (2 bản có độ dài 242 câu lục bát, bốn bản có độ dài 198, 236, 248 và 262 câu). Tuy số câu có khác nhau, ngôn ngữ thể hiện cũng có phần khác nhau nhưng các chi tiết chính của truyện thơ là khá thống nhất. Lời thơ trong truyện mộc mạc, có chỗ còn sai vần.
Khi ấy, thầy Thông Chánh định tự tử thì bị giựt súng. Bị giải xuống tàu, thầy định nhảy xuống sông tự tử nhưng được vớt lên, cứu sống. Lần thứ ba, thầy định cắn lưỡi tự tử nhưng bị thực dân Pháp lừa gạt cho uống thứ thuốc làm thầy rụng hết răng:
Sau đó, tác giả truyện thơ lại "hư cấu" thêm một số chi tiết: Sau khi bắt được và lấy khẩu cung thầy tại Trà Vinh, nhà cầm quyền thực dân di lý hồ sơ về mở Tòa đại hình ở Mỹ Tho để kết án tử thầy Thông Chánh nhưng sau đó, lại giải thầy ra Huế để nhà vua trực tiếp xét xử ở cấp "phúc thẩm":
Khi nghe thầy tường trình vụ việc, những ức hiếp của viên Biện lý trước người cô thế, rắp tâm phá hoại gia cang người khác, thầy Thông Chánh ra tay trừng trị là đúng đạo lý truyền thống của người Á Đông, nhà vua tỏ ra thông cảm và hứa sẽ can thiệp. Thầy Thông Chánh khẳng khái khuyên vua:
Tiếp theo, tác giả lại tiếp tục cố tình đưa thầy Thông Chánh sang tận đất Pháp để mẹ viên Biện lý trực tiếp xét xử "chung thẩm":
Không run sợ, thầy Thông Chánh mắng lại: Kế đến là viên "Nguơn soái" (theo cách gọi của người bình dân chỉ viên Thống đốc Nam Kỳ) tại phiên Tòa đại hình: Sau khi nổ súng giết chết một loạt những viên quan thực dân tại các tỉnh Nam Kỳ, sau những cuộc khẩu chiến nảy lửa với đủ hạng thực dân, cái chết của thầy Thông Chánh coi như đã được quyết định. Vì vậy, nhân dân Nam Kỳ đã đổ về Trà Vinh để tiễn đưa thầy như tiễn đưa một người anh hùng: Sau khi thầy Thông Chánh bị xử tử, cô Ba trẻ đẹp (con gái thầy, lấy chồng là người Pháp) toan trả thù cho cha nhưng vừa đưa súng lên bắn thì bị đối phương xô té. Bị bắt giam, cô Ba đã tự tử chết.
Nguồn tham khảo
Thể loại:Thơ Việt Nam Thể loại:Thơ lục bát Thể loại:Văn học miền Nam Thể loại:Truyện thơ Việt Nam
Zophosis adamantina
Zophosis adamantina là một loài bọ cánh cứng trong họ Tenebrionidae. Loài này được Koch miêu tả khoa học năm 1958.
Tham khảo
Thể loại:Zophosis
Borolia carminata
Borolia carminata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Borolia
Brandýsek
Brandýsek là một làng thuộc huyện Kladno, vùng Středočeský, Cộng hòa Séc.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Kladno Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Andrena schuhi
Andrena schuhi là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được LaBerge mô tả khoa học năm 1980.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1980
1402
Năm 1402 là một năm trong lịch Julius.
Tham khảo
Thể loại:Năm 1402
Eleutherodactylus roseus
Eleutherodactylus roseus là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Colombia. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới và cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
roseus
Odontocera flavirostris
Odontocera flavirostris là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Odontocera
Ischaemum vembanadense
Ischaemum vembanadense là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được R.B.Patil & D'Cruz mô tả khoa học đầu tiên năm 1974.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ischaemum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1974
Machaerium microphyllum
Machaerium microphyllum là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (E.Mey.) Standl. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Machaerium
Dicranomyia tenuicula
Dicranomyia tenuicula là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Dicranomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Indomalaya
1403
Năm 1403 là một năm trong lịch Julius.
Tham khảo
Thể loại:Năm 1403
Microstachys heterodoxa
Microstachys heterodoxa là một loài thực vật có hoa trong họ Đại kích. Loài này được (Müll.Arg.) Esser mô tả khoa học đầu tiên năm 1998 publ. 1999.
Bescherellia cryphaeoides
Bescherellia cryphaeoides là một loài rêu trong họ Cyrtopodaceae. Loài này được Müll. Hal. M. Fleisch. mô tả khoa học đầu tiên năm 1920.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bescherellia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1920
Micropterix mansuetella
Micropterix mansuetella là một loài bướm đêm thuộc họ Micropterigidae Nó chủ yếu ở các vùng đất ngập nước nước ngọt và phân bố khắp miền bắc miền đông, miền trung và Tây Âu (bao gồm Đảo Anh và Ireland). The most miền nam occurrence is miền đông Tyrol in Áo.
Đây là một small moth with a forewing length of 3.4-3.9 mm đối với con đực và 3.8-4.2 mm đối với con cái.
Liên kết ngoài
Thể loại:Micropterix Thể loại:Côn trùng châu Âu
Zophosis balti
Tham khảo
Thể loại:Zophosis
1404
Năm 1404 là một năm trong lịch Julius.
Tham khảo
Thể loại:Năm 1404
Himalaya
Himalaya hay Hy Mã Lạp Sơn là một dãy núi ở châu Á, phân chia tiểu lục địa Ấn Độ khỏi cao nguyên Tây Tạng. Mở rộng ra, đó cũng là tên của một hệ thống núi hùng vĩ bao gồm cả Himalaya theo đúng nghĩa của từ này, Karakoram, Hindu Kush và các dãy núi nhỏ khác trải dài từ dãy núi Pamir. Tên gọi này bắt nguồn từ tiếng Sanskrit, một từ kép mang ý nghĩa "nơi ở của tuyết" (từ chữ "tuyết", và  "nơi ở"; xem thêm Himavat).
Himalaya là dãy núi cao nhất Trái Đất và là nơi của 14 đỉnh núi cao nhất thế giới: các đỉnh cao trên 8.000 m, bao gồm cả đỉnh Everest. Để thấy được kích thước khổng lồ của những đỉnh núi trong dãy Himalaya, có thể so với đỉnh Aconcagua trong dãy Andes, với độ cao 6.962 m, là đỉnh cao nhất bên ngoài Himalaya, trong khi hệ thống núi Himalaya có trên 50 ngọn núi khác nhau đạt chiều cao vượt quá 7.200 m. Dãy Himalaya cũng là nơi khởi nguồn của 3 hệ thống sông lớn trên thế giới, đó là lưu vực các sông như sông Ấn, sông Hằng-Brahmaputra và sông Dương Tử. Khoảng 750 triệu người sống trên lưu vực của các con sông bắt nguồn từ dãy Himalaya, tính luôn cả Bangladesh.
Được nâng lên bởi sự hút chìm của mảng kiến ​​tạo Ấn Độ dưới mảng Á-Âu, dãy Himalaya chạy theo hướng tây-tây bắc đến đông-đông nam trong một vòng cung dài 2.400 km (1.500 mi). Neo phía tây của nó, Nanga Parbat, nằm ngay phía nam của khúc quanh cực bắc của sông Indus. Neo phía đông của nó, Namcha Barwa, nằm ở phía tây của khúc quanh lớn của sông Yarlung Tsangpo (thượng nguồn của sông Brahmaputra). Dãy núi Himalaya giáp phía tây bắc bởi dãy Karakoram và dãy Hindu Kush. Ở phía bắc, chuỗi được tách ra khỏi cao nguyên Tây Tạng bởi một thung lũng kiến ​​tạo rộng 50–60 km (31-37 mi) được gọi là Indus-Tsangpo. Hướng về phía nam vòng cung của dãy Himalaya được bao quanh bởi Đồng bằng Ấn-Hằng rất thấp. Phạm vi thay đổi về chiều rộng từ 350 km (220 mi) ở phía tây (Pakistan) đến 150 km (93 mi) ở phía đông (tỉnh Arunachal Pradesh). Himalaya khác biệt với các dãy lớn khác của Trung Á, mặc dù đôi khi thuật ngữ 'Himalaya' (hay 'Đại Hy Mã Lạp Sơn') được sử dụng một cách ít thông dụng hơn để bao gồm Karakoram và một số phạm vi khác.
Tên gọi
Tên của phạm vi bắt nguồn từ tiếng Phạn Himālaya (हिमालय, "Nơi ở của tuyết"), từ himá (हिम, "tuyết") và ā-laya (आलय, "nơi ở, nơi trú ngụ"). Hiện tại chúng được gọi là "Dãy núi Himalaya", thường được rút ngắn thành "Himalaya". Trước đây, chúng được mô tả theo số ít là Himalaya và được biểu hiện dưới dạng Himavan trong các tác phẩm cũ. Điều này trước đây cũng được phiên âm là Himmaleh, như trong thơ của Emily Dickinson và các bài tiểu luận của Henry David Thoreau.
Những ngọn núi được biết đến với tên gọi là Himālaya trong tiếng Nepal và tiếng Hindi (cả hai đều được viết là हिमालय), hay dãy núi tuyết '(ཧི་མ་ལ་ཡ་) ở Tây Tạng, dãy núi Himāliya (tiếng Urdu: سلسلہ کوہ ہمالیہ) trong tiếng Urdu và dãy núi Ximalaya (tiếng Trung giản thể: 喜马拉雅山脉; tiếng Trung phồn thể: 喜馬拉雅山脈; bính âm: Xǐmǎlāyǎ Shānmài) trong tiếng Trung Quốc. (Tiếng Quảng Đông: hei-mã-lai-ngã san-mặk (hei1 maa5 laai1 ngaa5 saan1 mak6).)
Địa lí
Dãy Himalaya bao gồm các dãy núi song song: Đồi Sivalik ở phía nam; dãy Himalaya thấp hơn; dãy núi Đại Himalaya, là dãy cao nhất và trung tâm; và dãy Himalaya ở phía bắc. Karakoram thường được coi là tách biệt với dãy Himalaya.
Ở giữa đường cong lớn của dãy núi Himalaya nằm trên đỉnh Dhaulagiri và khối núi Annapurna ở Nepal cao 8.000 m (26.000 ft) ở Nepal, cách nhau bởi Hẻm núi Kali Gandaki. Hẻm núi phân chia dãy Himalaya thành các phần phía tây và phía đông cả về mặt sinh thái và địa lý - đường đèo ở đầu Kali Gandaki, Kora La là điểm thấp nhất trên đường vòng giữa Everest và K2 (đỉnh cao nhất của dãy Karakoram và Pakistan). Về phía đông của Annapurna là các đỉnh Manaslu cao 8.000 m (5,0 dặm) và qua biên giới ở Tây Tạng, Shishapangma. Ở phía nam của nó nằm ở thủ đô Kathmandu của Nepal và là thành phố lớn nhất ở dãy Himalaya. Phía đông thung lũng Kathmandu là thung lũng của sông Bhote/Sun Kosi dâng lên ở Tây Tạng và cung cấp tuyến đường bộ chính giữa Nepal và Trung Quốc - Xa lộ Araniko/Quốc lộ Trung Quốc 318. Xa hơn về phía đông là dãy núi Mahalangur với bốn trong số sáu những ngọn núi cao nhất thế giới, bao gồm cả cao nhất: Cho Oyu, Everest, Lhotse và Makalu. Vùng Khumbu, một nơi phổ biến cho môn trekking, được tìm thấy ở đây trên các phương pháp phía tây nam đến Everest. Sông Arun thoát các sườn phía bắc của những ngọn núi này, trước khi quay về phía nam và chảy đến phạm vi phía đông của Makalu.
Đi về phía tây từ Dhaulagiri, miền tây Nepal có phần xa xôi và thiếu những ngọn núi cao lớn, nhưng là nơi có hồ Rara, hồ lớn nhất ở Nepal. Sông Karnali dâng lên ở Tây Tạng nhưng cắt qua trung tâm của khu vực. Xa hơn về phía tây, biên giới với Ấn Độ theo sông Sarda và cung cấp một tuyến giao thương vào Trung Quốc, nơi trên cao nguyên Tây Tạng là đỉnh cao của Gurla Mandhata. Ngay bên kia hồ Manasarovar từ đây là núi Kailash linh thiêng, nằm sát nguồn của bốn con sông chính của dãy Himalaya và được tôn sùng trong Ấn Độ giáo, Phật giáo, Sufism, Kỳ Na giáo và Bonpo. Ở bang Uttarakhand mới được thành lập của Ấn Độ, dãy Himalaya lại nổi bật trở lại ở huyện Kumaon với các đỉnh núi cao Nanda Devi và Kamet. Bang này cũng là một điểm đến hành hương quan trọng, với nguồn gốc của sông Hằng tại Gangotri và Yamuna tại Yamunotri, và các đền thờ tại Badrinathpuri và Kedarnath. thumb|442x442px|Đỉnh Himalaya ở huyện Garhwal, chụp từ [[Ranikhet, Almora ở huyện Kumaon, bang Uttarakhand, Ấn Độ.]] Tiểu bang tiếp theo của dãy núi Himalaya, Himachal Pradesh, được ghi nhận là các trạm đồi, đặc biệt là Shimla, thủ đô mùa hè của Raj thuộc Anh và Dharmasala, trung tâm của cộng đồng Tây Tạng lưu vong ở Ấn Độ. Khu vực này đánh dấu sự khởi đầu của sông Punjab Himalaya và sông Sutlej, nơi đông đúc nhất trong năm nhánh của Ấn Độ, cắt ngang qua phạm vi ở đây. Xa hơn về phía tây, dãy Himalaya hình thành phần lớn phần phía nam của các lãnh thổ Liên minh do Ấn Độ quản lý là Jammu, Kashmir và Ladakh. Đỉnh núi đôi của Nun Kun là những ngọn núi duy nhất cao trên 7.000 m (4,3 dặm) trong phần này của dãy Himalaya. Bên dưới là thung lũng Kashmir nổi tiếng và thị trấn và hồ Srinagar. Cuối cùng, dãy Himalaya đạt đến điểm cuối phía tây của chúng ở đỉnh Nanga Parbat cao hơn 8.000 m (26.000 ft) trên thung lũng Indus. Đầu phía tây chấm dứt tại một địa điểm hùng vĩ gần Nanga Parbat ("núi sát thủ"), nơi các dãy Karakoram, Himalaya và Hindu Kush giao nhau. Nó nằm ở vùng Gilgit-Baltistan của Kashmir do Pakistan quản lý.
Địa chất
nhỏ|Hành trình hơn 6.000 km của mảng Ấn Độ trước khi nó va vào mảng châu (Á-Âu) cách đây khoảng 40 đến 50 triệu năm
Himalaya là một trong những dải núi trẻ nhất trên Trái Đất và bao gồm chủ yếu là các đá trầm tích và đá biến chất được nâng lên. Theo học thuyết kiến tạo mảng, sự hình thành của nó là kết quả của sự va chạm lục địa hoặc tạo núi dọc theo ranh giới hội tụ giữa mảng Ấn-Úc và mảng Á-Âu. Dải núi này được xem là núi nếp uốn.
Sự va chạm bắt đầu vào Creta thượng cách đây khoảng 70 triệu năm, khi mảng Ấn-Úc chuyển động về phía bắc với vận tốc khoảng 15 cm/năm và va chạm với mảng Á-Âu.Cách đây khoảng 50 triệu năm, mảng Ấn-Úc này đã đóng kín hoàn toàn đại dương Tethys, sự tồn tại của đại dương này được xác định thông qua các đá trầm tích lắng đọng trên đáy đại dương, và các núi lửa ở rìa của nó. Vì các trầm tích này nhẹ nên nó được nâng lên thành núi thay vì bị chìm xuống đáy đại dương. Mảng Ấn-úc tiếp tục di chuyển theo chiều ngang bên dưới cao nguyên Thanh Tạng làm cho cao nguyên này nâng lên. Cao nguyên Arakan Yoma ở Myanma và quần đảo Andaman và Nicobar thuộc vịnh Bengal cũng được hình thành do sự va chạm này.
Mảng Ấn-Úc vẫn đang chuyển động với tốc độ 67 mm/năm, và hơn 10 triệu năm nữa nó sẽ đi sâu khoảng 1.500 km vào châu Á. Khoảng 20 mm/năm của sự hội tụ Ấn-Á theo đứt gãy dọc theo sườn phía nam của Himalaya. Điều này làm cho Himalaya nâng cao khoảng 5 mm/năm. Sự chuyển động của mảng Ấn Độ vào mảng châu Á cũng gây ra các hoạt động địa chấn như động đất thường xuyên ở khu vực này.
Trong kỷ băng hà cuối cùng, có một dòng sông băng kết nối giữa Kangchenjunga ở phía đông và Nanga Parbat ở phía tây. Ở phía tây, các sông băng kết hợp với mạng lưới băng ở Karakoram và ở phía bắc, chúng đã hợp nhất với khối băng cũ ở nội địa Tây Tạng. Ở phía nam, các sông băng chảy ra đã kết thúc dưới độ cao 1.000-2.000 m (3.300-6.600 ft). Trong khi các sông băng thung lũng hiện tại của dãy Himalaya có chiều dài tối đa 20 đến 32 km (12 đến 20 mi), một số sông băng thung lũng chính dài 60 đến 112 km (37 đến 70 dặm) trong thời kỳ băng hà. Đường băng tuyết của sông băng (độ cao nơi sự tích lũy và mài mòn của sông băng được cân bằng) thấp hơn khoảng 1.400-1.660 m (4.590-55050) so với hiện nay. Do đó, khí hậu lạnh hơn ít nhất 7,0 đến 8,3 °C (12,6 đến 14,9 °F) so với hiện nay.
Thủy văn
thumb|Sông Indus thumb|Dãy Himalaya ở Yumesongdong thuộc [[Sikkim, ở thung lũng sông Yumthang]] Mặc dù quy mô của chúng, dãy Himalaya không tạo thành một lưu vực lớn và một số dòng sông cắt ngang qua phạm vi, đặc biệt là ở phía đông của phạm vi. Do đó, sườn núi chính của dãy Himalaya không được xác định rõ ràng và đường đèo núi không có ý nghĩa đối với việc vượt qua phạm vi như với các dãy núi khác. Các con sông của dãy Himalaya chảy vào hai hệ thống sông lớn:
Sông băng
Himalaya là nơi tích tụ băng và tuyết lớn thứ 3 trên thế giới chỉ sau Nam Cực và Bắc Cực. Dãy Himalaya kéo dài qua khoảng 15.000 sông băng với khoảng 12.000 km³ nước ngọt. Các sông băng như Gangotri và Yamunotri (Uttarakhand) và Khumbu (khu vực đỉnh Everest), Langtang (vùng Langtang) và Zemu (Sikkim).
Do nằm gần chí tuyến Bắc, ranh giới băng tuyết vĩnh cửu của Himalaya nằm ở đường có độ cao lớn nhất trên thế giới trong khoảng 5500 m. Ngược lại, các núi ở xích đạo thuộc New Guinea, Rwenzoris và Colombia có đường băng tuyết thấp hơn ở độ cao 900 m. Các khu vực cao hơn của Himalaya có tuyết phủ quanh năm, mặc dù chúng nằm gần vùng nhiệt đới, và chúng là thượng nguồn của các con sông lớn có dòng chảy quanh năm.
Trong những năm gần đây, các nhà khoa học đã theo dõi sự gia tăng đáng chú ý về tốc độ rút lui của sông băng trên toàn khu vực do hậu quả của biến đổi khí hậu. Ví dụ, các hồ băng đã hình thành nhanh chóng trên bề mặt các sông băng phủ đầy mảnh vụn ở dãy núi Himalaya trong suốt vài thập kỷ qua. Mặc dù tác dụng của việc này sẽ không được biết đến trong nhiều năm, nhưng nó có thể có nghĩa là thảm họa đối với hàng trăm triệu người sống dựa vào sông băng để nuôi sống các dòng sông trong mùa khô.
Hồ
thumb|Một hồ nước cao trên dãy núi Himalaya ở độ cao khoảng 5.000 mét ở [[Sikkim, Ấn Độ]] Khu vực Himalaya có đến hàng trăm hồ. Hầu hết các hồ được tìm thấy ở độ cao nhỏ hơn 5.000 m, với kích thước hồ giảm dần theo độ cao. Hầu hết các hồ lớn hơn nằm ở phía bắc của dãy núi chính. Chúng bao gồm hồ nước ngọt linh thiêng Manasarovar, gần núi Kailas với diện tích 420 km2 (160 dặm vuông) và tọa lạc ở độ cao 4.590 m (15.060 ft). Nó chảy vào hồ Rakshastal gần đó với diện tích 250 km2 (97 dặm vuông) và nằm thấp hơn một chút ở độ cao 4.575 m (15,010 ft). Hồ Puma Yumco là một trong những hồ cao nhất trong số các hồ lớn hơn ở độ cao 5.030 m (16.500 ft).
Đi về phía nam của dãy núi, các hồ có kích thước nhỏ hơn. Hồ TIlyicho ở Nepal thuộc khối núi Annapurna là một trong những hồ ở độ cao cao nhất trên thế giới. Hồ Pangong, nằm trên biên giới giữa Ấn Độ và Trung Quốc, và hồ Yamdrok, nằm ở trung tâm Tây Tạng, là hai trong số những hồ có diện tích bề mặt lớn nhất theo thứ tự là 700 km², và 638 km². Các hồ nổi tiếng khác như hồ Phoksundo thuộc vườn quốc gia Shey Phoksundo của Nepal, Hồ Gurudongmar ở Bắc Sikkim, Hồ Gokyo ở quận Solukhumbu, hồ Rara ở phía tây Nepal, và hồ Tsongmo gần biên giới Ấn Độ-Trung Quốc ở Sikkim.
Một vài hồ có khả năng gây nguy hiểm do vỡ hồ băng. Hồ băng Tsho Rolpa ở thung lũng Rowaling thuộc quận Dolakha của Nepal, là hồ đang trong tình trạng nguy hiểm nhất. Hồ nằm ở độ cao 4580 m đã phát triển đáng kể trong vòng 50 năm qua do băng tan.
Các hồ trên núi được các nhà địa lý gọi là tarn nếu chúng được tạo ra bởi hoạt động của băng giá. Tarn được tìm thấy phổ biến ở các vùng thượng nguồn ở Himalaya có độ cao trên 5.500 m.
Vùng đất ngập nước ôn đới của dãy núi Himalaya cung cấp môi trường sống và nơi sinh sống quan trọng cho các loài chim di cư. Nhiều hồ có độ cao trung bình và thấp vẫn còn được nghiên cứu kém về mặt thủy văn và đa dạng sinh học, như Khecheopalri ở Sikkim Đông dãy Himalaya.
Khí hậu
Kích thước rộng lớn, phạm vi độ cao khổng lồ và địa hình phức tạp của dãy Himalaya có nghĩa là vùng núi này có nhiều loại khí hậu, từ cận nhiệt đới ẩm ở chân đồi đến điều kiện hoang mạc khô, lạnh ở phía Tây Tạng của dãy núi. Đối với phần lớn dãy Himalaya - ở phía nam của những ngọn núi cao, ngoại trừ ở phía tây xa nhất, đặc điểm đặc trưng nhất của khí hậu là gió mùa. Mưa lớn đến vào gió mùa tây nam vào tháng 6 và kéo dài đến tháng 9. Gió mùa có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến giao thông và gây ra những trận sạt lở đất lớn. Nó cũng hạn chế cơ hội du lịch - mùa leo núi và trekking bị giới hạn trong cả trước gió mùa vào tháng Tư/tháng Năm hoặc sau gió mùa vào tháng Mười/tháng Mười Một (mùa thu). Nepal và Sikkim thường được coi là có năm mùa: mùa hè, gió mùa, mùa thu, (hoặc sau gió mùa), mùa đông và mùa xuân.
Nếu theo phân loại khí hậu Köppen, độ cao thấp hơn của dãy Himalaya, đạt đến độ cao trung bình ở miền trung Nepal (bao gồm thung lũng Kathmandu), được phân loại là Cwa, tức khí hậu cận nhiệt đới ẩm với mùa đông khô. Ở những nơi cao hơn, hầu hết các dãy Himalaya có khí hậu cao nguyên cận nhiệt đới (Cwb).
Ở phía tây xa nhất của dãy Himalaya, phía tây thung lũng Kashmir và thung lũng Indus, gió mùa Nam Á không còn là yếu tố chi phối và phần lớn mưa rơi vào mùa xuân. Srinagar nhận được khoảng 723 mm (28 in) khoảng một nửa lượng mưa của các địa điểm như Shimla và Kathmandu, với những tháng ẩm nhất là tháng ba và tháng tư.
Phía bắc của dãy Himalaya, còn được gọi là dãy núi Himalaya Tây Tạng, rất lạnh và khô, nói chung là đặc biệt lộng gió ở phía tây nơi có khí hậu sa mạc lạnh. Thảm thực vật thưa thớt, còi cọc và mùa đông lạnh giá. Hầu hết lượng mưa trong khu vực ở dạng tuyết trong những tháng cuối mùa đông và mùa xuân.
Tác động cục bộ đến khí hậu có ý nghĩa trên khắp dãy Himalaya. Nhiệt độ giảm 6,5 °C (11,7 °F) mỗi khi độ cao tăng thêm 1.000 m (3.300 ft). Điều này dẫn đến sự đa dạng của khí hậu từ khí hậu gần như nhiệt đới ở chân đồi, đến vùng lãnh nguyên và băng tuyết vĩnh cửu ở độ cao lớn hơn. Khí hậu địa phương cũng bị ảnh hưởng bởi địa hình: Phía bên kia của dãy núi nhận được ít mưa hơn trong khi các sườn dốc tiếp xúc với lượng mưa lớn và bóng mưa của những ngọn núi lớn có thể là đáng kể, ví dụ dẫn đến điều kiện sa mạc ở Thượng Mustang. được che chở khỏi những cơn mưa gió mùa bởi các khối núi Annapurna và Dhaulagiri và có lượng mưa hàng năm khoảng 300 mm (12 in), trong khi Pokhara ở phía nam của khối núi có lượng mưa đáng kể (3.900 mm hoặc 150 trong một năm). Do đó, mặc dù lượng mưa hàng năm thường cao hơn ở phía đông so với phía tây, các biến thể địa phương thường quan trọng hơn.
Himalaya có ảnh hưởng sâu sắc đến khí hậu của tiểu lục địa Ấn Độ và cao nguyên Tây Tạng. Chúng ngăn những cơn gió lạnh, khô cằn thổi về phía nam vào tiểu lục địa, khiến phần lớn khu vực Nam Á ấm hơn nhiều so với các vùng ôn đới tương ứng ở các lục địa khác. Nó cũng tạo thành một rào cản cho gió mùa, khiến chúng không di chuyển về phía bắc và gây ra mưa lớn ở vùng Terai. Himalaya cũng được cho là đóng một phần quan trọng trong sự hình thành các sa mạc Trung Á, như sa mạc Taklamakan và sa mạc Gobi.
Sự gia tăng tổn thất băng trên dãy Himalaya trong 40 năm qua đã được chứng minh bằng ảnh vệ tinh. Ngay cả khi mục tiêu 1,5 °C đầy tham vọng sẽ đạt được, sông băng Himalaya dự kiến ​​sẽ mất một phần ba bề mặt của chúng.
Sinh thái
Hệ động và thực vật của Himalaya biến đổi theo khí hậu, lượng mưa, độ cao, và đất. Khí hậu thay đổi từ nhiệt đới ở chân núi đến băng tuyết vĩnh cửu ở những đỉnh cao nhất. Lượng mưa hàng năm tăng từ tây sang đông dọc theo sườn phía nam của dải núi. Sự đa dạng về khí hậu, độ cao, lượng mưa, và đất đai tạo điều kiện cho nhiều quần xã động - thực vật phát triển. Ví dụ như ở những độ cao rất lớn (áp suất thấp) cùng với khí hậu cực lạnh cho phép các sinh vật ái cực, vốn chịu được điều kiện rất khắc nghiệt, sống sót.
Sự phát triển phong phú của hệ động thực vật thống nhất của Himalaya đang trải qua những thay đổi về hợp phần và cấu trúc do biến đổi khí hậu. Hydrangea hirta là một ví dụ về các loài hoa có thể được tìm thấy trong khu vực này. Sự gia tăng nhiệt động có thể làm cho một số loài chuyển lên sống ở những độ cao cao hơn. Rừng sồi bị thông xâm lấn ở khu vực Garhwal Himalaya. Có một số báo cáo về các loại cây ăn quả và thực vật có hoa thời kỳ đầu ở dạng loài thân gỗ, đặc biệt là rhododendron, táo và Myrica esculenta. Đặc tính dược của một số loài quan trọng có thể bị ảnh hưởng do biến đổi khi hậu.
Văn hóa
thumb|Khách hành hương [[Kỳ Na giáo trả tiền cho Tirthankara Rishabhdev gần núi Kailash.]] thumb|upright|Theo truyền thống Ấn Độ, con trai của Hoàng đế Rishabhdev, Hoàng đế Bharata Chakravartin, sau đó người Ấn Độ được cho là có tên là Bharatvarsha đã đạt được [[niết-bàn tại núi Kailash. ]] Dân số Himalaya thuộc quần thể Himalaya bản địa bị cô lập văn hóa riêng biệt. Những nền văn hóa đó - Ấn Độ giáo (Ấn Độ), Phật giáo (Tây Tạng), Hồi giáo (Afghanistan, Iran) và thuyết vật linh (Miến Điện và Đông Nam Á) - đã tạo ra ở đây một nơi riêng biệt và độc đáo của riêng họ. Sự sắp xếp hiện tại của họ, mặc dù có một vài ngoại lệ, được liên kết với các khu vực địa lý cụ thể và độ cao tương đối mà tại đó chúng xảy ra.
Có nhiều khía cạnh văn hóa của dãy Himalaya. Trong đạo Kỳ Na, Núi Ashtapad ở Himalaya là một nơi linh thiêng nơi Jain Tirthankara đầu tiên, Rishabhdeva được giải thoát. Người ta tin rằng sau khi Rishabhdeva đạt được niết-bàn, con trai của ông, Hoàng đế Bharata Chakravartin, đã xây dựng ba bảo tháp và hai mươi bốn ngôi đền trong số 24 Tirthankara với những thần tượng của họ được đính đá quý ở đó và đặt tên là Sinharndha. Đối với người theo đạo Hindu, dãy Himalaya được nhân cách hóa thành Himavath, cha của nữ thần Parvati. Himalaya cũng được coi là cha đẻ của sông Hằng. Hai trong số những nơi hành hương thiêng liêng nhất đối với người theo Ấn Độ giáo là quần thể đền thờ ở Pashupatinath và Muktinath, còn được gọi là Saligrama vì sự hiện diện của những tảng đá đen thiêng gọi là saligram.