cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lineo Mochesane
Mochesan là người mang cờ cho Lesentine trong Lễ khai mạc Thế vận hội Mùa hè 2004. Cô đã tham gia hạng cân 49 kg nữ trong giải đấu taekwondo tại Thế vận hội nhưng đã thua ở vòng đầu tiên trước Nevena Lukic của Áo.
Sau Thế vận hội, Mochesan đã hạn chế thành công. Năm 2006, cô giành HCB ở hạng cân nữ tại Giải vô địch Taekwondo quân sự thế giới ở Seoul, Hàn Quốc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1984
Cissus rheifolia
Cissus rheifolia là một loài thực vật hai lá mầm trong họ Nho. Loài này được Planch. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1887.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cissus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1887
Chi Cá chình họng túi
Chi Cá chình họng túi (danh pháp khoa học: Saccopharynx) là một chi cá dạng cá chình sống ở biển sâu với miệng to, dạ dày có thể co giãn, căng phồng và thân dài không vảy. Nói chung các loài cá này được gọi là cá chình họng túi. Nó là chi duy nhất trong họ Saccopharyngidae và là một phần của dòng dõi phái sinh gọi là "saccopharyngiforms" (dạng cá chình họng túi), trong đó còn bao gồm một vài loài cá chình tương tự sinh sống ở các cột nước giữa. Tên gọi khoa học của chi bắt nguồn từ tiếng Latin saccus/sacco (túi, bị, bọng) và từ tiếng Hy Lạp φάρυγξ (pharynx = họng, cổ họng).
Tầng nước mà chúng sinh sống có thể đạt tới 3000 m và từng được người ta tìm thấy ở độ sâu tới 1800 m. Đa phần số loài (7 loài) sinh sống tại Đại Tây Dương, trong đó 1 loài cũng sinh sống ở Ấn Đọ Dương là Saccopharynx ramosus. Ba loài còn lại sinh sống tại Thái Bình Dương.
Các loài cá trong chi này nói chung có màu đen và có thể dài tới 107 cm. Ở chóp đuôi của chúng có một cơ quan hình củ hành có thể phát sáng. Mục đích chính xác của cơ quan này hiện vẫn chưa hiểu rõ, mặc dù rất có thể nó được sử dụng để dụ dỗ con mồi, tương tự như "cần câu" của cá vây chân.
Các loài
10 loài được công nhận là:
Tham khảo
Thể loại:Cá biển sâu Thể loại:Họ Cá chình họng túi
Chính quyền địa phương ở Úc
Chính quyền địa phương là cấp hành chính thấp nhất ở Úc, nằm dưới cấp tiểu bang và liên bang. Phân cấp hành chính này được quy định rõ tại mục thứ 447 nhan đề "Các thiết chế thành thị và chính quyền địa phương" trong Bản chú giải Hiến pháp liên bang Australia.
Hiến pháp của mỗi tiểu bang và lãnh thổ cũng công nhận chính quyền địa phương nằm trong phạm vi quản trị của mình. Khác với Canada và Mỹ, các bang của Úc chỉ tổ chức một cấp chính quyền cơ sở duy nhất, ngang bằng nhau, không phân biệt loại hình thành phố, quận hay huyện.
Cơ quan quyền lực nhà nước đóng trên địa bàn địa phương ở cấp hành chính này gọi chung là "hội đồng" (council), còn phạm vi lãnh khổ của nó được gọi là "khu vực chính quyền địa phương" hay "khu vực chính quyền địa phương" (local government area). Tùy theo đặc điểm phát triển đô thị mà các cấp cơ sở này mang tên "thành phố" (city), "thị trấn" (town) hay "quận" (shire). Hiện nay, nước Úc có cả thảy 565 chính quyền địa phương trên toàn quốc.
Tuy phân chia hành chính đơn giản là thế nhưng một vài khu vực địa lý khá rộng và có ít dân lại không trực thuộc cấp chính quyền cơ sở nào cả. Nhiệm vụ của chính quyền địa phương ở những khu vực này thường do các tổ chức, cơ quan đặc trách ngoài chính quyền đảm nhận (như các khu nghỉ mát trên núi ở bang Victoria), hoặc do nhà chức trách tiểu bang cai quản toàn bộ.
Diện tích các khu vực chính quyền địa phương cũng rất khác nhau. Khu vực có diện tích nhỏ nhất là Quận Peppermint Grove trong vùng đô thị Perth chỉ rộng có 1,5 km²; trong khi đó, Quận East Pilbara ở phía đông bang Tây Úc chiếm tới 380.000 km², tương đương với một quốc gia trung bình lớn như nước Đức hay Nhật Bản.
Chính quyền tiểu bang và vùng
Chính quyền địa phương do chính quyền bang và chính quyền vùng thành lập để quản lý các vấn đề của cộng đồng. Chính quyền địa phương có quyền lập pháp, hành pháp nhưng không có quyền tư pháp. Quyền lực của chính quyền địa phương do chính quyền bang và vùng quyết định. Do mỗi tiểu bang và vùng áp dụng hệ thống luật lệ riêng về chính quyền địa phương, nên chức năng và nhiệm vụ của chính quyền địa phương ở mỗi bang khác nhau thường không giống nhau.
Mỗi bang, vùng đều có một bộ phụ trách về chính quyền địa phương. Chẳng hạn, bang New South Wales có Văn phòng Chính quyền địa phương (Division of Local Government) nằm trong chính quyền tiểu bang. Bang Queensland có Bộ Hạ tầng, Chính quyền địa phương và Kế hoạch (Department of Infrastructure, Local Government and Planning). Các bộ, sở ngành tiểu bang thường kiêm luôn quản lý chính quyền địa phương và có quyền can thiệp vào công việc của các địa phương bất kỳ lúc nào. Các lãnh thổ hải ngoại của Úc không phân chia khu vực chính quyền cơ sở.
Chính quyền liên bang
Chính phủ liên bang quản lý và quy hoạch phát triển các vùng địa phương thông qua Bộ Hạ tầng và Phát triển vùng (Department of Infrastructure and Regional Planning) và điều hành công tác này qua nhiều hiệp hội như Hiệp hội các nhà quản lý chính quyền địa phương Úc, Hiệp hội chính quyền địa phương Úc và Hội đồng chính phủ Úc.
Thống kê các chính quyền địa phương
nhỏ|Sơ đồ ranh giới các khu vực chính quyền địa phương tại Úc nhỏ|Tòa Thị chính của Thành phố Sydney, một cấp chính quyền địa phương nằm trong vùng đô thị Sydney nhỏ|Trụ sở chính của Hội đồng [[Thành phố Melbourne.]] Tính đến tháng 5 năm 2016, nước Úc có 561 khu vực chính quyền địa phương lớn nhỏ khác nhau ở 7 tiểu bang và vùng lãnh thổ. Dưới đây là danh sách các khu vực này xếp theo tên gọi. Cụ thể như sau:
Phân loại chính quyền cơ sở của Úc
Bản phân loại chính quyền cơ sở của Úc (ACLG) sắp xếp các cấp chính quyền địa phương theo các tiêu chí dân số, mật độ dân số và tỷ lệ cư dân đô thị sinh sống trong phạm vi lãnh thổ của các khu vực phụ trách. Hiện tại, danh sách này phân thành 7 khu vực chính:
Tham khảo
Thể loại:Chính trị Úc Úc Thể loại:Phân vùng Úc Úc
Họ Tôm mũ ni
Tôm mũ ni (danh pháp khoa học: Scyllaridae) là một họ của bộ động vật giáp xác mười chân sinh sống ở các vùng biển và đại dương ấm. Có thể dễ dàng nhận ra loài này qua bộ xúc giác rất to của chúng ở trước đầu trông giống như những cái đĩa lớn. Ở nhiều vùng của Việt Nam, ngư dân gọi loài này là tôm mũ ni vì xúc giác to gợi sự liên tưởng đến chiếc mũ ni che tai. Tất cả các giống tôm mũ ni đều có thể ăn được, và một số giống có giá trị thương mại cao như tôm mũ ni trắng, tôm mũ ni đỏ. Những tên gọi thông thường phổ biến nhất của họ này trong tiếng Anh là tôm hùm dép ("slipper lobster"), tôm hùm mũi xẻng ("shovel-nosed lobster") hay tôm hùm chấu chấu ("locust lobster"), nhưng họ này không phải là họ tôm hùm thực sự cũng như các họ khác mà tên thông thường có chữ "tôm hùm".
Tham khảo
Thể loại:Động vật giáp xác thương mại Thể loại:Động vật giáp xác ăn được
10100 Bürgel
10100 Bürgel là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 1368.7030014 ngày (3.75 năm). It có vận tốc quỹ đạo trung bình là 19.17356726 km/s.
Nó được phát hiện ngày 10 tháng 12 năm 1991 ở Tautenburg.
Nó được đặt theo tên Bruno H. Bürgel, a German astronomical writer.
Tham khảo
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Được phát hiện bởi Freimut Börngen Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1991
Tam giác Kepler
right|thumb|Tam giác Kepler là một tam giác vuông hình thành bởi ba hình vuông có diện tích tạo thành một cấp số nhân với công bội là [[tỷ lệ vàng.]] Tam giác Kepler là một tam giác vuông đặc biệt có độ dài ba cạnh tạo thành một cấp số nhân. Cấp số nhân này có công bội là với  là tỷ lệ vàng và có thể được viết thành, hay xấp xỉ 1: 1,272: 1,618. Ba hình vuông dựng từ ba cạnh của tam giác có diện tích tạo thành một cấp số nhân khác,. Tam giác Kepler cũng có một số cách định nghĩa khác dựa trên ba trung bình Pythagoras (trung bình cộng, trung bình nhân và trung bình điều hòa) của hai số, hoặc thông qua bán kính đường tròn nội tiếp tam giác cân.
Tam giác này được đặt tên theo Johannes Kepler, nhưng cũng xuất hiện trong các tài liệu cũ hơn. Mặc dù một số tài liệu cho rằng kim tự tháp Ai Cập cổ có độ tương quan tỷ lệ dựa trên một tam giác Kepler, phần lớn học giả tin rằng tỷ lệ vàng vẫn chưa được biết đến đối với toán học và kiến trúc Ai Cập.
Lịch sử
Tam giác Kepler được đặt tên theo nhà toán học và nhà thiên văn học người Đức Johannes Kepler (1571–1630), người đã viết về hình này trong một bức thư năm 1597. Hai khái niệm vốn có thể dùng để nghiên cứu tam giác này, định lý Pythagoras và tỷ lệ vàng, đều được Kepler quan tâm, như ông cũng đã từng viết:"Hình học có hai báu vật lớn: thứ nhất là định lý Pythagoras, thứ hai là phép chia một đường thẳng theo tỷ số cực và tỷ số trung bình. Một thứ chúng ta có thể so sánh là quý như vàng, thứ kia chúng ta có thể gọi là một viên ngọc quý."Tuy nhiên, Kepler không phải là người đầu tiên mô tả được tam giác này. Kepler cho rằng nó là của "một giáo sư âm nhạc tên là Magrius". Chính tam giác đó cũng xuất hiện sớm hơn trong một cuốn sách của toán học Ả Rập, cuốn Liber mensurationum của Abû Bekr, được biết đến nhờ một bản dịch của Gerard of Cremona sang tiếng Latinh vào thế kỷ 12, và trong cuốn Practica geometriae của Fibonacci (xuất bản năm 1220–1221), người đã định nghĩa nó theo cách tương tự với Kepler. Sớm hơn Kepler một chút, Pedro Nunes từng viết về tam giác này vào năm 1567, và nó "có thể đã được phổ biến rộng rãi trong các truyền thống thủ bản cuối thời Trung Cổ và Phục Hưng". Nó cũng được phát hiện lại nhiều lần một cách độc lập sau Kepler.
thumb|Một tam giác vuông hợp từ trung điểm cạnh đáy, tâm mặt đáy và đỉnh của một hình chóp tứ giác đều. Một số nhà kim tự tháp học đặt giả thuyết rằng tam giác được hình thành theo cách này đối với [[Đại Kim tự tháp Giza là một tam giác Kepler.]] Theo một số tác giả, một hình chóp vàng với tiết diện gồm hai tam giác Kepler kề nhau mô tả chính xác thiết kế của các kim tự tháp Ai Cập chẳng hạn như kim tự tháp Giza; một nguồn gốc của thuyết này là do nhà kim tự tháp học John Taylor vào thế kỷ 19 đã hiểu sai những ghi chép của Herodotos về kim tự tháp này. Nhiều giả thuyết khác về tỷ lệ toán học cũng đã được đưa ra đối với chính kim tự tháp đó, không liên quan gì đến tam giác Kepler. Vì các giả thuyết khác nhau này đều tương đồng nhau ở những con số thu được, và vì sự thiếu chính xác trong các phép đo, một phần do mặt ngoài của kim tự tháp bị phá hủy, nên chúng khó có thể được giải quyết hoàn toàn dựa trên các bằng chứng vật lý. Sự trùng khớp theo tỷ lệ với tam giác Kepler có thể chỉ là trùng hợp về mặt số học: theo các học giả, người Ai Cập cổ đại có lẽ đã không biết gì về tỷ lệ vàng hoặc sử dụng nó trong toán học hay kiến trúc của họ. Thay vào đó, tỷ lệ kích thước của kim tự tháp có thể được giải thích đầy đủ bằng tỷ số giữa các số nguyên, dựa trên một tam giác vuông có hai cạnh bằng 11 và 14.
Tên gọi "tam giác Kepler" (Kepler triangle) được đặt ra bởi Roger Herz-Fischler, dựa trên bức thư năm 1597 của Kepler, sớm nhất vào năm 1979. Một tên gọi khác của tam giác, do Matila Ghyka sử dụng trong cuốn sách của mình năm 1946 về tỷ lệ vàng, The Geometry of Art and Life (tạm dịch: Hình học của Nghệ thuật và Cuộc sống), là "tam giác Price" (triangle of Price), theo tên của nhà kim tự tháp học W. A. Price.
Định nghĩa
thumb|upright=1.2|Khi một [[tam giác cân được tạo thành từ hai tam giác Kepler đối xứng nhau qua cạnh chung nhỏ nhất của chúng, thì nó có bán kính đường tròn nội tiếp lớn nhất trong các tam giác cân có độ dài hai cạnh bên không đổi.]] Tam giác Kepler được định nghĩa một cách duy nhất bởi tính chất rằng nó là một tam giác vuông và nó có độ dài ba cạnh tạo thành một cấp số nhân, hoặc một cách tương đương là có diện tích của hình vuông dựng từ ba cạnh của nó tạo thành một cấp số nhân. Cấp số nhân của độ dài ba cạnh có công bội là với  là tỷ lệ vàng, và có thể được viết thành, hay xấp xỉ 1: 1,272: 1,618. Ba hình vuông dựng từ ba cạnh của tam giác này có diện tích tạo thành một cấp số nhân khác,. Có thể khẳng định tam giác với các tỷ số như trên là một tam giác vuông, bởi vì với bình phương độ dài cạnh thỏa mãn các tỷ số này, đa thức xác định tỷ lệ vàng cũng giống với công thức được cho bởi định lý Pythagoras đối với bình phương độ dài ba cạnh của một tam giác vuông:
Do phương trình trên nghiệm đúng đối với tỷ lệ vàng, nên ba cạnh này thỏa mãn định lý Pythagoras và hợp thành một tam giác vuông. Ngược lại, với một tam giác vuông bất kỳ có bình phương độ dài ba cạnh tạo thành một cấp số nhân với công bội \rho nào đó thì theo định lý Pythagoras, công bội này sẽ thỏa mãn đồng nhất thức. Do đó, nó phải là nghiệm dương duy nhất của phương trình này, chính là tỷ lệ vàng, và tam giác đó phải là tam giác Kepler.
Độ dài ba cạnh 1, và \varphi lần lượt là trung bình điều hòa, trung bình nhân và trung bình cộng của hai số \varphi\pm1. Cả ba phép toán kết hợp hai số này đều đã được nghiên cứu từ thời Hy Lạp cổ đại và được gọi chung là trung bình Pythagoras. Ngược lại, đây cũng có thể xem là một định nghĩa khác của tam giác Kepler: đó là một tam giác vuông có độ dài các cạnh là ba trung bình Pythagoras của hai số nào đó. Tam giác duy nhất thỏa mãn điều này là tam giác Kepler.
Cách định nghĩa thứ ba cho tam giác Kepler đến từ bài toán tìm bán kính đường tròn nội tiếp lớn nhất của một tam giác cân. Đối với một tam giác cân có độ dài hai cạnh bên không đổi và độ dài cạnh đáy thay đổi, thì tam giác có bán kính đường tròn nội tiếp lớn nhất là tam giác được hình thành từ hai tam giác Kepler giống nhau, đối xứng nhau qua cạnh chung nhỏ nhất của chúng. Do đó, tam giác Kepler có thể được định nghĩa là tam giác vuông mà, trong tất cả các tam giác vuông có cạnh huyền không đổi, cùng với hình đối xứng của nó tạo ra một tam giác cân có bán kính đường tròn nội tiếp lớn nhất. Nếu thay vào đó hai tam giác Kepler giống nhau nói trên đối xứng qua cạnh chung là cạnh góc vuông lớn hơn, thì chúng sẽ hợp thành tam giác cân có chu vi nhỏ nhất ngoại tiếp một hình bán nguyệt.
Tính chất
Nếu cạnh nhỏ nhất của một tam giác Kepler có độ dài là s thì hai cạnh còn lại sẽ có độ dài là và s\varphi. Diện tích có thể được tính qua công thức diện tích tam giác vuông (một nửa tích độ dài hai cạnh góc vuông) bằng. Côsin của góc lớn hơn trong hai góc nhọn của tam giác là tỷ số giữa cạnh kề (cạnh góc vuông nhỏ hơn) với cạnh huyền, \varphi, từ đó suy ra hai góc nhọn này bằng
và
Jerzy Kocik quan sát thấy rằng góc lớn hơn trong hai góc trên cũng chính là góc hợp bởi tâm của ba đường tròn liên tiếp trong dãy đường tròn tiếp xúc tà hành của Coxeter.
Tham khảo
Thể loại:Tỷ lệ vàng Thể loại:Johannes Kepler
Xã Arlington, Quận Reno, Kansas
Xã Arlington (Arlington Township) là một xã thuộc quận Reno, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 642 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của Kansas Thể loại:Quận Reno, Kansas Thể loại:Thành phố ở quận Reno, Kansas
Hexaplex duplex
Hexaplex duplex là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.
Tham khảo
D Thể loại:Động vật được mô tả năm 1798
Likeleli Alinah Thamae
Likeleli Alinah Thamae (sinh ngày 4 tháng 1 năm 1978) là một học viên taekwondo người Lesotho.
Cô đã tham dự Thế vận hội Mùa hè 2000 ở Sydney, nơi cô đứng thứ bảy về hạng nhẹ nữ.
Tham khảo
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1978
Impatiens atherosepala
Impatiens atherosepala là một loài thực vật có hoa trong họ Bóng nước. Loài này được Hook. f. mô tả khoa học đầu tiên năm 1910?.
Liên kết ngoài
Thể loại:Impatiens Thể loại:Thực vật được miêu tả năm 1910?
Nanna pia
Nanna pia là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nanna (Erebidae)
Mordellistena fulvicollis
Mordellistena fulvicollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Melsheimer miêu tả khoa học năm 1845.
Tham khảo
F
Johan Segers
Johan Segers (sinh 1950) là một đầu bếp người Bỉ.
Eruga kauli
Eruga kauli là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Eruga
Johan Segers
Tiểu sử
Ông thường xuyên xuất hiện trên kênh nấu ăn Njam!. Năm 2010, ông thực hiện loạt phim "Tot op de graat", trong đó ông chuẩn bị những món ăn từ cá tươi mua ở chợ cá Nieuwpoort. Trong năm 2011, ông tham gia loạt phim "To the bone", trong đó món ăn làm từ thịt lợn là trung tâm.
Phong cách
Johan Segers là người ủng hộ ẩm thực tự nhiên, trung thực với các nguyên liệu tươi ngon. Nhà hàng của ông luôn có những món đặc biệt hàng ngày. Các món ăn này được thực hiện tùy thuộc vào nguồn cung cấp hàng ngày và theo mùa.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1950 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Người Bỉ thế kỷ 21
Blechnum hindii
Blechnum hindii là một loài dương xỉ trong họ Blechnaceae. Loài này được Tindale ex T.C. Chambers Christenh. mô tả khoa học đầu tiên năm 2011.
Liên kết ngoài
Thể loại:Blechnum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2011
Cotinusa septempunctata
Cotinusa septempunctata là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Cotinusa. Cotinusa septempunctata được Eugène Simon miêu tả năm 1900.
Tham khảo
Thể loại:Cotinusa
Odontocardus rufus
Odontocardus rufus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1934.
Tham khảo
Thể loại:Odontocardus
Polystoechotites barksdalae
Polystoechotites barksdalae là một loài côn trùng trong họ Polystoechotidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Archibald & Makarkin miêu tả năm 2006.
Thyas subhonesta
Thyas subhonesta là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thyas
Soğukpınar, Güce
Soğukpınar là một xã thuộc huyện Güce, tỉnh Giresun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 121 người.
Opisthoxia limboguttata
Opisthoxia limboguttata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Palicourea canaguensis
Palicourea canaguensis là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Steyerm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Masempe Theko
Masempe Theko (sinh ngày 04 Tháng 7 năm 1987) là một vận động viên bơi lội người Lesotho. Cô được sinh ra ở Maseru. Cô đã tham dự Thế vận hội Mùa hè 2012 tại London và xếp hạng # 73 chung cuộc. Theko không lọt vào bán kết.
Palicourea canaguensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Palicourea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1971
Masempe Theko
Tham khảo
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1987
Sở Tuyên vương
Sở Tuyên vương (chữ Hán: 楚宣王, trị vì 369 TCN-340 TCN), tên thật là Hùng Sự (熊该), hay Mị Sự (羋该), là vị vua thứ 38 của nước Sở - chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.
Ông là con của Sở Điệu vương, vua thứ 36 của nước Sở và là em Sở Túc vương, vua thứ 37 của nước Sở.
Trị vì
Năm 370 TCN, vua anh của Lương Phu là Sở Túc vương qua đời mà không có con nối ngôi nên ông được lên kế vị, tức là Sở Tuyên vương.
Năm 354 TCN, Ngụy Huệ vương đem quân đánh nước Triệu, bao vây Hàm Đan, Sở Tuyên vương sai Cảnh Xá cứu Triệu, đánh lui quân Ngụy, sau đó đem quân sang phía Tây, tiến vào nước Ba và đánh bại quân Ba.
Năm 353 TCN, thấy Sở Tuyên vương trọng dụng Lệnh doãn là Chiêu Hề Tuất nên các chư hầu ở phía Bắc nước Sở đều sợ Tuất. Sở Tuyên vương lấy làm lạ, hỏi các quan xem việc ấy là thế nào. Đại thần Giang Ất giảng giải cho Tuyên vương rằng Chiêu Hề Tuất thực ra chỉ là cáo mượn uy hùm, quyền binh nước Sở nằm trong tay Chiêu Hề Tuất, các chư hầu chỉ là sợ vua Sở chứ không sợ Tuất. Sở Tuyên vương từ đó mới tỉnh ngộ. .
Cá chình họng túi
Cá chình họng túi, cá chình nuốt chửng hay cá bồ nông (danh pháp khoa học: Saccopharynx ampullaceus) là một loài cá sinh sống ngoài biển, trông tương tự như cá chình, được tìm thấy ở Đông Đại Tây Dương, với các ghi nhận rải rác từ Greenland tới Cabo Verde cũng như ở Tây Đại Tây Dương. Chúng sinh sống tới độ sâu 3000 m. Người ta gần như chưa biết gì về tập tính và sự phân bố thực tế của loài này.
Sở Tuyên vương
Trị vì
Năm 352 TCN, Ngụy liên minh với Hàn đánh bại liên quân quân Tề. Tề Uy vương phải nhờ Sở Tuyên vương xin với vua Ngụy cho hoãn binh, Ngụy Huệ vương mới đồng ý giảng hòa.
Cá chình họng túi
Tham khảo
A Thể loại:Động vật được mô tả năm 1827
Sở Tuyên vương
Trị vì
Năm 341 TCN, tướng Tề là Điền Kỵ ganh ghét tướng quốc Trâu Kị nên tấn công Lâm Truy để tìm Trâu Kỵ, nhưng thất bại, phải chạy sang nước Sở, được Tuyên vương thu nhận.
Năm 340 TCN, Sở Tuyên vương mất. Ông ở ngôi được 30 năm. Con ông là Hùng Thương lên ngôi, tức Sở Uy vương.
Chú thích
Thể loại:Vua nước Sở Thể loại:Năm sinh thiếu Thể loại:Mất năm 340 TCN Thể loại:Năm sinh không rõ Thể loại:Năm 340 TCN Thể loại:Mất thập niên 340 TCN
Trie-sur-Baïse
Trie-sur-Baïse là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie khu vực tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 242 mét trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của Hautes-Pyrénées
Caunette-sur-Lauquet
Caunette-sur-Lauquet là một xã của Pháp, nằm ở tỉnh Aude trong vùng Occitanie.
Người dân địa phương trong tiếng Pháp gọi là Caunettois.
Liên kết ngoài
Caunette-sur-Lauquet
Agave gracilipes
Agave gracilipes là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Trel. mô tả khoa học đầu tiên năm 1911.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thùa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1911 Thể loại:Thực vật Texas
Scapania bhutanensis
Scapania bhutanensis là một loài rêu trong họ Scapaniaceae. Loài này được Amak. mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Liên kết ngoài
Thể loại:Scapania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1971
Petrea racemosa
Petrea racemosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cỏ roi ngựa. Loài này được Nees miêu tả khoa học đầu tiên năm 1823.
Liên kết ngoài
Thể loại:Petrea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1823
Petrea racemosa
Gochnatia oligocephala
Gochnatia oligocephala là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Gardner) Cabrera mô tả khoa học đầu tiên năm 1950.
Liên kết ngoài
Thể loại:Gochnatia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1950
Gochnatia oligocephala
't Fornuis
' t Fornuis là một nhà hàng ở Reynderstraat, Antwerp, Bỉ. Đây là một nhà hàng chất lượng đã được trao tặng một sao Michelin từ năm 1986 đến nay. Gault Millau đánh giá nhà hàng 17 trên 20 điểm.
Phong cách bếp là cổ điển của Pháp và cổ điển của Bỉ.
Bếp trưởng được tin tưởng khi làm việc với các sản phẩm tươi sống. Điều đó có nghĩa là không có thực đơn truyền thống, mà là một bảng đen với các món đặc biệt của ngày hôm đó. Những điều đặc biệt này phụ thuộc vào việc giao hàng hàng ngày và theo mùa.
Chủ sở hữu và bếp trưởng của 't Fornuis là Johan Segers.
Tham khảo
Thể loại:Khởi đầu năm 1977 ở Bỉ
Nannoceryx myiella
Nannoceryx myiella là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nannoceryx
José Ángel Peña
José Peña (sinh ngày 10 tháng 12 năm 1994) là một cầu thủ bóng đá người El Salvador, thi đấu cho Municipal Limeño.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1994 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá El Salvador Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia El Salvador Thể loại:Tiền đạo bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá C.D. FAS
Odontocardus vitalisi
Tham khảo
Thể loại:Odontocardus
Tya Jané Ramey
Tya Jané La Shon Ramey (sinh ngày 15 tháng 12 năm 1997) là một người mẫu và hoa hậu người Trinidad và Tobago, cô đã giành chiến thắng tại Hoa hậu Hoàn vũ Trinidad và Tobago 2022 và đại diện cho đất nước tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2022. Cô lọt vào Top 16 chung cuộc, trở thành người Trinidad và Tobago đầu tiên đăng quang Hoa hậu Hoàn vũ sau 16 năm, khi Kenisha Thom lọt vào Top 10 tại Hoa hậu Hoàn vũ 2006. Trước đó, cô đăng quang Hoa hậu Trinidad và Tobago 2019 và đại diện cho Trinidad và Tobago tại Hoa hậu Thế giới 2019. Cô lọt vào Top 40 chung cuộc với giải phụ Hoa hậu Thế giới Caribbean.
Hoa hậu Trinidad và Tobago 2019
Ngày 16 tháng 6 năm 2019, Ramey đại diện cho Five Rivers tại cuộc thi Hoa hậu Trinidad và Tobago 2019 tại nhà hát Naparima Bowl ở San Fernando và giành được danh hiệu cao nhất.
Hoa hậu Hoàn vũ Trinidad và Tobago 2022
Vào ngày 11 tháng 9 năm 2022, Ramey đại diện cho Arouca tại Hoa hậu Hoàn vũ Trinidad và Tobago 2022 và tranh tài với 24 ứng cử viên khác tại nhà hát Queen's Hall, Port of Spain, Trinidad và Tobago. Cô đã giành được danh hiệu và được kế vị bởi Yvonne Clarke.
Hoa hậu Hoàn vũ 2022
Ramey đã đại diện cho Trinidad và Tobago tham dự cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2022 tại Trung tâm Hội nghị New Orleans Morial, New Orleans, Louisiana, Hoa Kỳ vào ngày 13 tháng 1 năm 2022. Vào đêm chung kết của cuộc thi, cô lọt vào Top 16.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1997 Thể loại:Nữ giới Trinidad và Tobago Thể loại:Hoa hậu Thể loại:Nhân vật còn sống
Mordellistena fulvipennis
Mordellistena fulvipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Stshegoleva-Barovakaya miêu tả khoa học năm 1932.
Tham khảo
F
10101 Fourier
10101 Fourier (1992 BM2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày January 30th, 1992 bởi Eric Walter Elst ở Đài thiên văn Nam Âu. Nó được đặt theo tên French nhà toán học Joseph Fourier.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1992
Hexaplex fulvescens
Hexaplex fulvescens là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.
Impatiens atrosanguinea
Liên kết ngoài
Thể loại:Impatiens Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1993
Hexaplex fulvescens
Phân bố
Native tới miền tây Đại Tây Dương from North Carolina to Florida and also present in the Gulf of Mexico from Florida phía tây đến Texas.
Villelongue
Villelongue là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie khu vực tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 500 mét trên mực nước biển.
Bệnh do virus Ebola
Bệnh do virus Ebola (Ebola virus disease - EVD), còn được gọi là sốt xuất huyết Ebola (EHF) hay đơn giản là Ebola, là một bệnh sốt xuất huyết do virus ở người và các loài linh trưởng khác do virus ebola gây ra. Các dấu hiệu và triệu chứng thường bắt đầu từ hai ngày đến ba tuần sau khi nhiễm virut khi bị sốt, đau họng, đau cơ và đau đầu. Sau đó là các triệu chứng nôn, tiêu chảy và phát ban, cùng với chức năng của gan và thận giảm sút. Tại thời điểm này, một số người bắt đầu chảy máu cả bên trong và bên ngoài. Bệnh có nguy cơ tử vong cao, giết chết 25% đến 90% những người mắc bệnh, với tỷ lệ trung bình khoảng 50%. Lý do chết thường là do huyết áp tụt thấp do mất máu và nước khi bệnh nhân xuất huyết, và thường xảy ra sau 6 đến 16 ngày sau khi các triệu chứng xuất hiện.
Villelongue
Tham khảo
Thể loại:Xã của Hautes-Pyrénées
Bệnh do virus Ebola
Virus lây lan qua tiếp xúc trực tiếp với chất dịch cơ thể, chẳng hạn như máu từ người bị nhiễm bệnh hoặc các động vật khác. Sự lây lan cũng có thể xảy ra do tiếp xúc với các vật phẩm gần đây bị nhiễm chất dịch cơ thể. Sự lây lan của bệnh qua không khí giữa các loài linh trưởng, bao gồm cả con người, đã không được ghi nhận trong cả phòng thí nghiệm hoặc điều kiện tự nhiên. Tinh dịch hoặc sữa mẹ của một người sau khi hồi phục từ EVD có thể mang vi-rút trong vài tuần đến vài tháng. Dơi ăn quả được cho là đối tượng mang mầm bệnh bình thường trong tự nhiên, có khả năng truyền virut mà không bị virus làm ảnh hưởng. Các bệnh khác như sốt rét, dịch tả, sốt thương hàn, viêm màng não và sốt xuất huyết do virus khác có thể giống với EVD. Các mẫu máu được xét nghiệm RNA virus, kháng thể virus hoặc cho chính virus để xác định chẩn đoán.
Kiểm soát dịch bệnh đòi hỏi phải có các dịch vụ y tế phối hợp và sự tham gia của cộng đồng. Điều này bao gồm phát hiện nhanh chóng, truy tìm dấu vết của những người đã tiếp xúc, tiếp cận nhanh chóng với các dịch vụ phòng thí nghiệm, chăm sóc những người bị nhiễm bệnh và xử lý người chết đúng cách thông qua hỏa táng hoặc chôn cất. Các mẫu dịch cơ thể và mô từ những người mắc bệnh cần được xử lý cẩn thận. Phòng ngừa bao gồm hạn chế sự lây lan bệnh từ động vật bị nhiễm sang người bằng cách xử lý thịt thú rừng có khả năng bị nhiễm bệnh chỉ trong khi mặc quần áo bảo hộ và nấu chín kỹ thịt thú rừng trước khi ăn. Nó cũng bao gồm mặc quần áo bảo hộ thích hợp và rửa tay khi xung quanh người mắc bệnh. Một loại vắc-xin Ebola đã được phê duyệt tại Hoa Kỳ vào tháng 12 năm 2019. Mặc dù không có điều trị được phê duyệt cho Ebola, hai phương pháp điều trị (REGN-EB3 và mAb114) có liên quan đến kết quả cải thiện. Những nỗ lực hỗ trợ cũng cải thiện kết quả. Điều này bao gồm liệu pháp bù nước qua đường miệng (uống nước ngọt và hơi mặn) hoặc truyền dịch tĩnh mạch cũng như điều trị các triệu chứng.
Nguyên nhân
thumb|Chu kỳ cuộc sống của Ebola virus Con người có thể nhiễm virus Ebola do tiếp xúc với máu hoặc chất dịch cơ thể của động vật bị nhiễm (thường là khỉ hoặc loài dơi ăn trái). Sự lây truyền qua không khí trong môi trường tự nhiên vẫn chưa được chứng minh. Loài dơi ăn trái được cho là mang truyền virus Ebola mà không hề bị bệnh. Một khi con người bị nhiễm bệnh, thì bệnh cũng có thể lây truyền từ người này sang người khác. Nam giới sống sót sau khi nhiễm bệnh Ebola có thể truyền bệnh qua tinh dịch trong gần 2 tháng. Để chẩn đoán bệnh, trước tiên cần phân biệt loại trừ các bệnh khác có triệu chứng tương tự chẳng hạn sốt rét, dịch tả và các bệnh sốt xuất huyết do virus khác. Để xác định bệnh, mẫu máu được xét nghiệm để tìm kháng thể virus, RNA của virus, hoặc chính con virus Ebola.
Phòng bệnh bao gồm làm giảm sự lây lan bệnh từ heo và khỉ bị nhiễm sang con người. Việc này được thực hiện bằng cách kiểm tra bệnh các loài động vật này và bằng cách giết chết và tiêu hủy đúng cách xác động vật chết nếu phát hiện chúng bị bệnh. Thịt được nấu chín kỹ và mặc quần áo bảo hộ khi xử lý thịt cũng giúp phòng bệnh, cũng như mặc quần áo bảo hộ và rửa tay khi ở gần người mắc bệnh để phòng bệnh. Các mẫu mô và chất dịch cơ thể của người mắc bệnh cần được xử lý đặc biệt thận trọng.
Khởi phát
Khoảng thời gian từ khi tiếp xúc với virus đến khi phát triển các triệu chứng (thời kỳ ủ bệnh) là từ hai đến 21 ngày, và thường là từ bốn đến mười ngày. Tuy nhiên, các ước tính gần đây dựa trên các mô hình toán học dự đoán rằng khoảng 5% trường hợp có thể mất hơn 21 ngày để phát bệnh.
Các triệu chứng thường bắt đầu với một giai đoạn giống như cúm đột ngột, đặc trưng bởi mệt mỏi, sốt, suy nhược, giảm cảm giác thèm ăn, đau cơ, đau khớp, nhức đầu và đau họng. Cơn sốt thường cao hơn 38,3 °C. Sau đó thường là buồn nôn, nôn, tiêu chảy, đau bụng và đôi khi bị nấc cụt. Sự kết hợp giữa nôn mửa dữ dội và tiêu chảy thường dẫn đến tình trạng mất nước nghiêm trọng. Tiếp theo, khó thở và đau ngực có thể xảy ra, kèm theo sưng tấy, đau đầu và lú lẫn. Trong khoảng một nửa số trường hợp, da có thể phát ban dạng sẩn, một vùng màu đỏ phẳng được bao phủ bởi các nốt mụn nhỏ, từ 5 đến 7 ngày sau khi các triệu chứng bắt đầu.
Sự chảy máu (xuất huyết)
Chảy máu dưới da có thể tạo ra chấm xuất huyết, ban xuất huyết, vết bầm tím hoặc khối u máu (đặc biệt là xung quanh vị trí kim tiêm). Chảy máu vào tròng trắng của mắt cũng có thể xảy ra. Chảy nhiều máu là không phổ biến; nếu nó xảy ra, nó thường ở đường tiêu hóa. Tỷ lệ xuất huyết trong đường tiêu hóa được báo cáo là ~ 58% trong đợt bùng phát năm 2001 ở Gabon, nhưng trong đợt bùng phát 2014–15 ở Mỹ, tỷ lệ này là ~ 18%, có thể do sự cải thiện trong việc điều trị dự phòng để chống đông máu lan tỏa nội mạch.
Hồi phục hoặc chết
Những người sống sót thường bị đau cơ và khớp liên tục, viêm gan, giảm thính lực, và có thể tiếp tục mệt mỏi, suy nhược liên tục, giảm cảm giác thèm ăn và khó trở lại cân nặng như trước khi ốm. Các vấn đề về thị lực có thể phát triển. Những người sống sót sau EVD nên đeo bao cao su trong ít nhất 12 tháng sau khi bị lây nhiễm lần đầu hoặc cho đến khi tinh dịch của một nam giới khỏi bệnh đã xét nghiệm âm tính với vi rút Ebola trong hai lần riêng biệt
Những người sống sót phát triển kháng thể chống lại virus Ebola kéo dài ít nhất 10 năm, nhưng không rõ liệu họ có miễn dịch với các lần nhiễm bệnh kế tiếp hay không.
Tiên lượng
Ebola có tỷ lệ gây tử vong ở những người bị nhiễm từ 25% đến 90%. Tính đến tháng 9 năm 2014, tỷ lệ tử vong trung bình của những người bị nhiễm bệnh là 50%. Tỷ lệ tử vong cao nhất là 90% trong đợt bùng phát tại Cộng hòa Congo năm 2002–2003.
Tử vong, nếu xảy ra, thường xảy ra sau 6 đến 16 ngày sau khi các triệu chứng xuất hiện và thường là do bị tụt huyết áp do mất chất lỏng trong cơ thể (bởi xuất huyết, tiêu chảy). Chăm sóc hỗ trợ sớm để ngăn ngừa mất nước có thể làm giảm nguy cơ tử vong.
Nếu một người bị nhiễm bệnh còn sống, quá trình hồi phục có thể nhanh chóng và hoàn toàn. Các trường hợp bị bệnh kéo dài thường phức tạp hơn do xuất hiện các vấn đề lâu dài, chẳng hạn như viêm tinh hoàn, đau khớp, mệt mỏi, giảm thính lực, rối loạn tâm trạng và giấc ngủ, đau cơ, đau bụng, kinh nguyệt bất thường, sẩy thai, bong da hoặc rụng tóc. Viêm và sưng lớp màng bồ đào của mắt là biến chứng mắt thường gặp nhất ở những người sống sót sau bệnh do vi rút Ebola. Các triệu chứng về mắt, chẳng hạn như nhạy cảm với ánh sáng, chảy nước mắt nhiều, và mất thị lực đã được mô tả
Vi rút Ebola có thể tồn tại ở một số bộ phận cơ thể như mắt, vú và tinh hoàn sau khi nhiễm bệnh. Đã có nghi ngờ về việc lây truyền qua đường tình dục sau khi hồi phục. Nếu sự lây truyền qua đường tình dục xảy ra sau khi hồi phục thì đó được cho là một điều hiếm gặp. Một trường hợp có tình trạng tương tự như viêm màng não đã được báo cáo nhiều tháng sau khi hồi phục, tính đến tháng 10 năm 2015.
Một nghiên cứu trên 44 người sống sót sau khi bị nhiễm Ebola ở Sierra Leone cho biết 70% bị đau cơ hoặc xương khớp, 48% đau đầu và 14% mắc các bệnh về mắt.
Dịch tễ học
Căn bệnh này thường xảy ra thành các đợt bùng phát ở các vùng nhiệt đới của Châu Phi cận Sahara. Từ năm 1976 (khi nó được xác định lần đầu tiên) đến năm 2013, WHO đã báo cáo 2.387 trường hợp được xác nhận với 1.590 trường hợp tử vong Vụ bùng phát lớn nhất cho đến nay là dịch vi rút Ebola ở Tây Phi 2013 - 2016, gây ra một số lượng lớn người chết ở Guinea, Sierra Leone và Liberia.
Sudan
Sự bùng phát dịch Ebola đầu tiên được biết đến chỉ được xác định sau khi đã xảy ra. Nó xảy ra từ tháng 6 đến tháng 11 năm 1976, ở Nzara, Nam Sudan (sau đó là một phần của Sudan), và do vi rút Sudan (SUDV) gây ra. Dịch bệnh ở Sudan đã lây nhiễm cho 284 người và giết chết 151 người. Trường hợp đầu tiên có thể xác định được ở Sudan xảy ra vào ngày 27 tháng 6 là một thủ kho của một nhà máy bông ở Nzara, người này nhập viện vào ngày 30 tháng 6 và tử vong vào ngày 6 tháng 7. Mặc dù các nhân viên y tế của WHO tham gia chống lại đợt bùng phát ở Sudan biết rằng họ đang đối phó với một căn bệnh chưa được biết đến từ trước, nhưng quá trình "xác định dương tính" thực sự và việc đặt tên cho virus đã không xảy ra cho đến vài tháng sau đó tại Zaire.
Zaire
Vào ngày 26 tháng 8 năm 1976, đợt bùng phát Ebola thứ hai bắt đầu ở Yambuku, một ngôi làng nông thôn nhỏ ở quận Mongala, miền bắc Zaire (nay là Cộng hòa Dân chủ Congo). Đợt bùng phát này do EBOV, trước đây được chỉ định là Zaire ebolavirus, một thành viên khác của chi Ebola virus, khác với virus trong đợt bùng phát đầu tiên ở Sudan. Người đầu tiên bị nhiễm căn bệnh này là hiệu trưởng trường làng Mabalo Lokela, người bắt đầu xuất hiện các triệu chứng vào ngày 26 tháng 8 năm 1976. Lokela đã trở về sau một chuyến đi đến Bắc Zaire gần biên giới của Cộng hòa Trung Phi, sau khi thăm sông Ebola từ ngày 12 đến ngày 22 tháng 8. Ban đầu người ta cho rằng anh ta mắc bệnh sốt rét và được cho uống thuốc quinine. Tuy nhiên, các triệu chứng của ông ấy tiếp tục trầm trọng hơn và ông được đưa vào Bệnh viện Yambuku Mission vào ngày 5 tháng 9. Lokela qua đời vào ngày 8 tháng 9, ngày thứ 14 sau khi bắt đầu xuất hiện các triệu chứng.
Ngay sau cái chết của Lokela, những người khác tiếp xúc với anh ta cũng chết, và người dân ở Yambuku bắt đầu hoảng sợ. Bộ trưởng Bộ Y tế và Tổng thống Zaire Mobutu Sese Seko đã tuyên bố toàn bộ khu vực, bao gồm cả Yambuku và thủ đô Kinshasa của đất nước, là một khu vực cách ly. Không ai được phép ra vào khu vực này, và các tuyến đường bộ, đường thủy và sân bay đã được đặt trong tình trạng thiết quân luật. Trường học, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội đã bị đóng cửa. Phản ứng ban đầu do các bác sĩ Congo, bao gồm Jean-Jacques Muyembe-Tamfum, một trong những người phát hiện ra Ebola, chỉ đạo. Muyembe lấy mẫu máu từ một nữ tu người Bỉ; mẫu này cuối cùng sẽ được sử dụng bởi Peter Piot để tìm ra virút Ebola chưa từng biết trước đây. Muyembe cũng là nhà khoa học đầu tiên tiếp xúc trực tiếp với căn bệnh này và sống sót. Các nhà nghiên cứu từ Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC), bao gồm cả Piot, người đồng phát hiện ra Ebola, sau đó đã đến để đánh giá tác động của đợt bùng phát, nhận thấy rằng "toàn bộ khu vực đang hoảng loạn".
Piot kết luận rằng các nữ tu Bỉ đã vô tình khơi mào đại dịch bằng cách tiêm vitamin không cần thiết cho phụ nữ mang thai mà không khử trùng ống tiêm và kim tiêm. Đợt bùng phát kéo dài 26 ngày và đợt cách ly kéo dài hai tuần. Các nhà nghiên cứu suy đoán rằng căn bệnh này đã biến mất do người dân địa phương thực hiện các biện pháp phòng ngừa, cách ly khu vực và ngừng tiêm thuốc.
Loại vi rút gây ra đợt bùng phát ban đầu được cho là virus Marburg, sau đó được xác định là một loại vi rút mới có liên quan đến chi Marburg virus. Các mẫu vi rút phân lập từ cả hai đợt bùng phát được đặt tên là "virút Ebola" theo tên sông Ebola, gần địa điểm bùng phát vi rút được xác định đầu tiên ở Zaire. Các báo cáo mâu thuẫn về người ban đầu đặt ra cái tên: Karl Johnson của nhóm CDC Hoa Kỳ hoặc các nhà nghiên cứu Bỉ Sau đó, một số trường hợp khác được báo cáo, hầu như tất cả đều tập trung vào bệnh viện truyền giáo Yambuku hoặc những người thân của một trường hợp khác.
1995–2014
Năm 2000, Uganda có một đợt bùng phát lây nhiễm cho 425 người và làm chết 224 người; trong trường hợp này, vi rút Sudan được phát hiện là loài Ebola gây ra sự bùng phát.
Vào năm 2003, một vụ bùng phát ở Cộng hòa Dân chủ Congo đã lây nhiễm 143 và giết chết 128 người, tỷ lệ tử vong là 90%, mức cao nhất trong một vụ bùng phát virus thuộc chủng Ebolavirus cho đến nay.
Năm 2004, một nhà khoa học người Nga đã tử vong vì Ebola sau khi tự dùng kim tiêm bị nhiễm bệnh để đâm vào người.
Từ tháng 4 đến tháng 8 năm 2007, một trận dịch sốt tại 4 khu làng của Congo đã được xác nhận vào tháng 9 là các trường hợp nhiễm Ebola. Nhiều người tham dự đám tang gần đây của một trưởng làng địa phương đã chết Vụ bùng phát năm 2007 đã lây nhiễm cho 264 người và giết chết 187 người.
Vào ngày 30 tháng 11 năm 2007, Bộ Y tế Uganda xác nhận một đợt bùng phát dịch Ebola tại Quận Bundibugyo ở Tây Uganda. Sau khi xác nhận các mẫu được kiểm tra bởi Phòng thí nghiệm Tham chiếu Quốc gia Hoa Kỳ và Trung tâm Kiểm soát Dịch bệnh, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã xác nhận sự hiện diện của một loài mới thuộc chi Ebolavirus, được đặt tên dự kiến ​​là Bundibugyo. WHO đã báo cáo 149 trường hợp nhiễm chủng virus mới này và 37 trường hợp trong số đó dẫn đến tử vong.
WHO đã xác nhận hai đợt bùng phát nhỏ ở Uganda vào năm 2012, đều do biến thể Sudan gây ra. Đợt bùng phát đầu tiên lây nhiễm 7 người, giết chết 4 người và đợt bùng phát thứ hai lây nhiễm cho 24 người, làm 17 người chết
Vào ngày 17 tháng 8 năm 2012, Bộ Y tế của Congo đã báo cáo sự bùng phát của biến thể Ebola-Bundibugyo ở khu vực phía đông nước này. Ngoài việc được phát hiện vào năm 2007, đây là lần duy nhất mà biến thể này được xác định là nguyên nhân gây ra một đợt bùng phát. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tiết lộ rằng loại virus này đã làm 57 người bị bệnh và giết chết 29 người. Có thể nguyên nhân của đợt bùng phát là do thịt thú hoang dã bị nhiễm virus do dân làng địa phương xung quanh các thị trấn Isiro và Viadana săn được.
Vào năm 2014, một vụ bùng phát đã xảy ra ở Congo. Giải trình tự bộ gen cho thấy đợt bùng phát này không liên quan đến đợt bùng phát virus Ebola ở Tây Phi 2014–15, mà là cùng một loài EBOV, chủng Zaire. Nó bắt đầu vào tháng 8 năm 2014, và được tuyên bố kết thúc vào tháng 11 với 66 trường hợp nhiễm bệnh và 49 trường hợp tử vong Đây là lần bùng phát thứ 7 ở Congo, ba trong số đó xảy ra trong thời kỳ đất nước này được biết đến với cái tên Zaire
Tây Phi 2013–2016
Vào tháng 3 năm 2014, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã báo cáo một đợt bùng phát Ebola lớn ở Guinea, một quốc gia Tây Phi. Các nhà nghiên cứu đã lần theo dấu vết bùng phát ở một đứa trẻ một tuổi đã chết vào tháng 12 năm 2013. Căn bệnh này nhanh chóng lây lan sang các nước láng giềng là Liberia và Sierra Leone. Đây là đợt bùng phát Ebola lớn nhất từng được ghi nhận và lần đầu tiên được ghi nhận trong khu vực.
Vào ngày 8 tháng 8 năm 2014, WHO đã tuyên bố bệnh dịch là tình trạng khẩn cấp về sức khỏe cộng đồng quốc tế. Thúc giục thế giới cung cấp viện trợ cho các khu vực bị ảnh hưởng, Tổng giám đốc của WHO cho biết: "Các quốc gia bị ảnh hưởng cho đến nay chỉ đơn giản là không có khả năng tự khống chế một đợt bùng phát quy mô và phức tạp như thế này. Tôi kêu gọi cộng đồng quốc tế cung cấp hỗ trợ trên nguyên tắc khẩn cấp nhất có thể." Đến giữa tháng 8 năm 2014, Tổ chức Bác sĩ không biên giới báo cáo tình hình ở thủ đô Monrovia của Liberia là "thảm khốc" và "xấu đi hàng ngày". Họ báo cáo rằng những lo ngại về việc bị lây Ebola trong nhân viên và bệnh nhân đã khiến phần lớn hệ thống y tế của thành phố phải đón cửa, khiến nhiều người không được điều trị y tế vì các bệnh khác. Trong một tuyên bố ngày 26 Tháng Chín, WHO cho biết "Bệnh dịch Ebola tàn phá các vùng của Tây Phi được xem là tình hình khẩn cấp y tế cộng đồng nghiêm trọng nhất trong thời hiện đại. Chưa bao giờ trong lịch sử ghi nhận có căn bệnh ở mức an toàn sinh học cấp 4 lại lây nhiễm rất nhiều người một cách nhanh chóng, tại một khu vực địa lý rộng lớn như vậy, trong một thời gian dài."
Việc theo dõi tiếp xúc và cách ly nghiêm ngặt phần lớn đã ngăn chặn sự lây lan thêm của dịch bệnh ở các quốc gia đã xuất hiện các ca bệnh Dịch bệnh gây ra tỷ lệ tử vong đáng kể. Tính đến cuối vụ dịch, 28.616 người đã bị nhiễm bệnh; trong số này, 11.310 người đã chết, với tỷ lệ tử vong là 40%. Tính đến ngày 8 tháng 5 năm 2016, 28.646 trường hợp nghi ngờ nhiễm và 11.323 trường hợp tử vong đã được báo cáo. Tuy nhiên, WHO cho rằng những con số này có thể bị đánh giá thấp. Bởi vì làm việc gần với dịch cơ thể của bệnh nhân bị nhiễm, nhân viên y tế đặc biệt dễ bị nhiễm bệnh; vào tháng 8 năm 2014, WHO báo cáo rằng 10% số người chết là nhân viên y tế
Vào tháng 9 năm 2014, ước tính năng lực điều trị bệnh nhân Ebola của các quốc gia là không đủ, chỉ tương đương 2.122 giường bệnh; đến tháng 12, đã có đủ số giường để điều trị và cách ly tất cả các trường hợp Ebola được báo cáo, mặc dù sự phân bố không đồng đều các trường hợp đã gây ra tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng ở một số khu vực Vào ngày 28 tháng 1 năm 2015, WHO đã báo cáo rằng lần đầu tiên kể từ tuần kết thúc vào ngày 29 tháng 6 năm 2014, đã có ít hơn 100 trường hợp lây nhiễm mới được báo cáo trong một tuần ở ba quốc gia bị ảnh hưởng nặng nề nhất. Phản ứng với dịch sau đó chuyển sang giai đoạn thứ hai, khi trọng tâm chuyển từ làm chậm lây lan sang kết thúc dịch. Vào ngày 8 tháng 4 năm 2015, WHO chỉ báo cáo 30 trường hợp được xác nhận, số nhiễm mới hàng tuần thấp nhất kể từ tuần thứ ba của tháng 5 năm 2014.
Vào ngày 29 tháng 12 năm 2015, 42 ngày sau khi người cuối cùng có kết quả âm tính lần thứ hai, Guinea đã được tuyên bố không còn lây truyền Ebola. Vào thời điểm đó, WHO đã công bố khoảng thời gian 90 ngày giám sát cao độ. "Đây là lần đầu tiên cả ba quốc gia - Guinea, Liberia và Sierra Leone - đã chặn đứng các chuỗi lây truyền ban đầu...", tổ chức này tuyên bố trong một bản tin. Một trường hợp mới được phát hiện ở Sierra Leone vào ngày 14 tháng 1 năm 2016. Tuy nhiên, đợt bùng phát đã được tuyên bố không còn là tình trạng khẩn cấp vào ngày 29 tháng 3 năm 2016.
Đợt lây lan ra ngoài Tây Phi 2014
Vào ngày 19 tháng 9, Eric Duncan bay từ quê hương Liberia đến Texas; 5 ngày sau, anh ta bắt đầu xuất hiện các triệu chứng và đến bệnh viện khám nhưng được cho về nhà. Tình trạng của anh trở nên tồi tệ hơn và anh trở lại bệnh viện vào ngày 28 tháng 9, nơi anh qua đời vào ngày 8 tháng 10. Các quan chức y tế xác nhận chẩn đoán Ebola vào ngày 30 tháng 9 - trường hợp đầu tiên ở Hoa Kỳ.
Vào ngày 12 tháng 10, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) xác nhận rằng một y tá ở Texas, Nina Pham, người đã điều trị cho Duncan có kết quả xét nghiệm dương tính với virút Ebola, trường hợp lây truyền đầu tiên được biết đến ở Hoa Kỳ. Vào ngày 15 tháng 10, một nhân viên chăm sóc sức khỏe thứ hai ở Texas, người đã điều trị cho Duncan được xác nhận là có vi rút Cả 2 đã khỏi bệnh. Một trường hợp không liên quan là một bác sĩ ở Thành phố New York, người trở về Hoa Kỳ từ Guinea sau khi làm việc với Médecins Sans Frontières và có kết quả dương tính với Ebola vào ngày 23 tháng 10.
Vào ngày 29 tháng 12 năm 2014, Pauline Cafferkey, một y tá người Anh vừa trở về Glasgow từ Sierra Leone, được chẩn đoán mắc bệnh Ebola tại Bệnh viện Đa khoa Gartnavel của Glasgow. Sau khi điều trị ban đầu ở Glasgow, cô được chuyển bằng đường hàng không đến RAF Northolt, sau đó đến đơn vị cách ly cấp cao chuyên khoa tại Bệnh viện Royal Free ở London để điều trị lâu dài hơn
Cộng hòa Dân chủ Congo 2017
Vào ngày 11 tháng 5 năm 2017, Bộ Y tế Công cộng Cộng hòa Dân chủ Congo đã thông báo cho WHO về sự bùng phát của Ebola. Bốn người chết và bốn người sống sót; năm trong số tám trường hợp này đã được phòng thí nghiệm xác nhận. Tổng cộng 583 địa chỉ liên lạc đã được theo dõi. Vào ngày 2 tháng 7 năm 2017, WHO đã tuyên bố đợt bùng phát đã kết thúc.
Tỉnh Équateur 2018
Vào ngày 14 tháng 5 năm 2018, Tổ chức Y tế Thế giới báo cáo rằng "Cộng hòa Dân chủ Congo đã báo cáo 39 trường hợp nghi ngờ, có thể đã nhiễm hoặc được xác nhận đã nhiễm Ebola từ ngày 4 tháng 4 đến ngày 13 tháng 5, trong đó có 19 trường hợp tử vong" Khoảng 393 người được xác định là có liên hệ của bệnh nhân Ebola đang được theo dõi. Đợt bùng phát tập trung vào các khu vực Bikoro, Iboko và Wangata ở tỉnh Equateur, bao gồm cả ở thành phố lớn Mbandaka. Bộ Y tế Công cộng Congo đã phê duyệt việc sử dụng vắc xin thử nghiệm. Vào ngày 13 tháng 5 năm 2018, Tổng Giám đốc WHO là Tedros Adhanom Ghebreyesus đã đến thăm Bikoro. Các báo cáo cho thấy bản đồ của khu vực không chính xác, nhưng không gây trở ngại nhiều cho các nhà cung cấp dịch vụ y tế khi các nhà dịch tễ học và các quan chức đang cố gắng đánh giá sự bùng phát và nỗ lực ngăn chặn. Đợt bùng phát năm 2018 ở đây được tuyên bố kết thúc vào ngày 24 tháng 7 năm 2018.
Kivu 2018–2020
Vào ngày 1 tháng 8 năm 2018, ổ dịch Ebola thứ 10 trên thế giới đã được công bố tại tỉnh Bắc Kivu của Cộng hòa Dân chủ Congo. Đây là đợt bùng phát Ebola đầu tiên trong một khu vực xung đột quân sự, với hàng nghìn người tị nạn trong khu vực Đến tháng 11 năm 2018, gần 200 người Congo đã chết vì Ebola, khoảng một nửa trong số họ đến từ thành phố Beni, nơi các nhóm vũ trang đang tranh giành khoáng sản của khu vực, cản trở các nỗ lực cứu trợ y tế.