cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2011
Sử dụng doping
Vào ngày 25 tháng 6 năm 2011 mẫu thử A của Yineth Varón, thủ môn đội tuyển Colombia, cho kết quả dương tính đối với một chất chưa rõ tên. Cô bị FIFA treo giò tạm thời cho tới khi kết quả của mẫu thử B được công bố. Vào ngày 25 tháng 8 năm 2011, cô chính thức bị FIFA cấm thi đấu hai năm.
Hạt giống
Ban tổ chức phê chuẩn thủ tục bốc thăm vào ngày 28 tháng 11 năm 2010. Các đội Đức, Nhật, Mỹ, Brasil – được xếp hạt giống thông qua thứ hạng của họ trên Bảng xếp hạng bóng đá nữ FIFA và thành tích ở các giải trước đó. Không có đội nào được xếp chung bảng với đội khác cùng liên đoàn châu lục trừ Bảng A có hai đội châu Âu.
Cuộc bốc thăm diễn ra tại Cung hội nghị thuộc thành phố Frankfurt am Main, Đức vào ngày 29 tháng 11 năm 2010. Buổi lễ được chủ trì bởi xhur tịch ban tổ chức Steffi Jones, được trợ giúp bởi người đứng đầu các giải đấu nữ FIFA, bà Tatjana Haenni. Các trái bóng chứa các lá thăm được mở bởi cựu tuyển thủ Đức Günter Netzer và người mẫu đồng thời là đại sứ bóng đá nữ Slovakia Adriana Karembeu.
Vòng bảng
thumb|Lễ khai mạc trên sân [[Sân vận động Olympic (Berlin)|Olympic thành phố Berlin trước trận Đức gặp Canada.]]
Tại vòng bảng, mười sáu đội được chia thành bốn bảng. Mỗi bảng thi đấu theo thể thức vòng tròn một lượt gồm sáu trận đấu, ở đó mỗi đội lần lượt thi đấu với ba đội khác trong bảng. Các đội được ba điểm cho một trận thắng, một điểm cho tỉ số hòa và không được điểm nếu thua. Đội đầu và nhì mỗi bảng sẽ giành quyền vào tứ kết.
Lịch thi đấu của giải được công bố ngày 20 tháng 3 năm 2009, trong đó chủ nhà được xếp vào trận A1. Không giống các vòng chung kết World Cup trước, giải lần này không tổ chức thi đấu hai trận liên tiếp trong ngày tại cùng địa điểm, thay vào đó các trận cùng ngày sẽ được tổ chức khác địa điểm. Theo ban tổ chức, điều này "cho thấy chất lượng và vị thế của các vòng chung kết của nữ được tăng lên".
Vòng đấu loại trực tiếp
Giai đoạn đấu loại trực tiếp bao gồm tám đội vượt qua vòng bảng của giải. Giai đoạn gồm ba vòng thi đấu, mỗi vòng loại một nửa số đội tham gia vòng đấu đó. Các vòng theo thứ tự gồm tứ kết, bán kết và chung kết. Ngoài ra còn có một trận play-off để phân định vị trí thứ ba và thứ tư. Tại vòng này các trận hòa sau 90 phút sẽ tổ chức thêm hiệp phụ; nếu tỉ số vẫn cân bằng, hai đội sẽ thi đấu luân lưu để tìm ra đội thắng.
Giải thưởng
Các giải thưởng sau đây đã được trao vào cuối giải đấu.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bóng đá nữ năm 2011 2011 Thể loại:Bóng đá nữ Đức Thể loại:Giải đấu bóng đá nữ Đức
Nanobryum
Nanobryum là một chi rêu trong họ Fissidentaceae.
Lusahovit
Lusahovit là một đô thị thuộc tỉnh Tavush, Armenia. Dân số ước tính năm 2011 là 401 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của Tavush
Wiendorf
Wiendorf là một đô thị thuộc huyện Rostock (trước thuộc huyện huyện Bad Doberan), bang Mecklenburg-Vorpommern, Đức. Đô thị này có diện tích 17,62 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 794 người.
Komlan Agbégniadan
Komlan Agbégniadan (hay Platini ) là một cầu thủ bóng đá người Togo thi đấu ở vị trí tiền đạo và tiền vệ cho Ivory Coast Ligue 1 side ASEC Mimosas
Wiendorf
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Rostock
Komlan Agbégniadan
Anh từng là thành viên của đội hình Togo tham dự Cúp bóng đá châu Phi 2017.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1991 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Togo Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Togo Thể loại:Cầu thủ Cúp bóng đá châu Phi 2017
Agonita castanea
Agonita castanea là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Tan & Sun miêu tả khoa học năm 1962.
Tham khảo
Thể loại:Agonita
Xã Neely, Quận Butler, Missouri
Xã Neely (Neely Township) là một xã thuộc quận Butler, tiểu bang Missouri, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.126 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của Missouri Thể loại:Quận Butler, Missouri
Lê Quảng Độ
Lê Quảng Độ (黎廣度, ? – 1517) là quan trải qua bốn triều các vua Lê Hiến Tông, Lê Túc Tông, Lê Uy Mục và Lê Tương Dực, làm đến chức Thái sư, tước Thiệu Quốc Công. Sau bị tội theo khởi nghĩa của Trần Cảo, xử tử hình vào năm 1517.
Tham khảo
Thể loại:Quan lại nhà Lê sơ Thể loại:Người bị xử tử hình Thể loại:Công tước nhà Lê sơ
17408 McAdams
17408 McAdams (1987 UZ1) là một tiểu hành tinh vành đai chính bên trong được phát hiện ngày 19 tháng 10 năm 1987 bởi C. S. Shoemaker và E. M. Shoemaker ở Palomar.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1987
Sansevieria pedicellata
Sansevieria pedicellata là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được la Croix mô tả khoa học đầu tiên năm 2004.
Anacamptodes fragillaria
Anacamptodes fragillaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Anacamptodes
Sansevieria pedicellata
Liên kết ngoài
Thể loại:Sansevieria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2004
NHK News 7
NHK News 7 là chương trình thời sự buổi tối do đài truyền hình NHK sản xuất, phát sóng trên hai kênh là NHK General TV và NHK World Premium (có âm thanh phiên dịch bằng tiếng Anh). Chương trình cũng phát sóng tại Australia trên kênh SBS WorldWatch hằng ngày vào lúc 23 giờ.
Phóng sự về trẻ em nghèo đói
Ngày 18 tháng 8 năm 2016, chủ đề nghèo đói của trẻ em đã được phát sóng một nữ sinh trung học đã phàn nàn về hoàn cảnh của mình dưới tên thật của mình. Ngay sau đó, hàng loạt lời chỉ trích NHK xuất hiện và cho rằng, phóng sự có dấu hiệu bịa đặt dựng lên dàn cảnh.
Trái lại, đài NHK đã phủ nhận nghi ngờ bịa đặt, khẳng đinh tất cả nội dung phát sóng đều dựa trên sự thật.
Tham khảo
Thể loại:NHK Thể loại: Chương trình NHK
Diminovula dautzenbergi
Diminovula dautzenbergi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Ovulidae.
Tham khảo
Thể loại:Diminovula
Heterotheca gypsophila
Heterotheca gypsophila là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được B.L.Turner mô tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Liên kết ngoài
Thể loại:Heterotheca Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984 Thể loại:Thực vật đặc hữu Mexico Thể loại:Thực vật Nuevo León
Ichneumon pumiliops
Ichneumon pumiliops là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ichneumon
Plagioscyphus jumellei
Plagioscyphus jumellei là một loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn. Loài này được (Choux) Capuron miêu tả khoa học đầu tiên năm 1969.
Liên kết ngoài
Thể loại:Plagioscyphus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1969
Stars Dance Tour
Stars Dance Tour là tour lưu diễn của Selena Gomez hỗ trợ cho album phòng thu solo đầu tay của cô - Stars Dance. Tour lưu diễn này là tour lưu diễn solo đầu tiên của cô, sau khi có 3 tour dưới tên nhóm nhạc Selena Gomez & the Scene. Tour đã đi qua Bắc Mỹ và Châu Âu vào năm 2013.
Tham khảo
Thể loại:Selena Gomez Thể loại:Chuyến lưu diễn hòa nhạc năm 2013
Octodiceras
Octodiceras là một chi rêu trong họ Fissidentaceae.
Sphaerostephanos peltochlamys
Sphaerostephanos peltochlamys là một loài dương xỉ trong họ Thelypteridaceae. Loài này được Holttum mô tả khoa học đầu tiên năm 1982. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sphaerostephanos Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1982 Thể loại:Unresolved names
Psychotria antsalovensis
Psychotria antsalovensis là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được (Bremek.) A.P.Davis & Govaerts mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Liên kết ngoài
A Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2007
Sunzhensky (huyện)
Huyện Sunzhensky (? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Ingushetia, Nga. Huyện có diện tích 1659 km², dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 135200 người. Trung tâm của huyện đóng ở Ordshonikidsevskaya.
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Ingushetia Thể loại:Huyện của Nga
Agonita cherapujiensis
Tham khảo
Thể loại:Agonita
Echeveria whitei
Echeveria whitei là một loài thực vật có hoa trong họ Crassulaceae. Loài này được Rose miêu tả khoa học đầu tiên năm 1925.
Çoğullu, Gerede
Çoğullu là một xã thuộc huyện Gerede, tỉnh Bolu, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 174 người.
Pocota
Tham khảo
Thể loại:Côn trùng hai cánh châu Âu Thể loại:Côn trùng hai cánh Bắc Mỹ
Pryocycla decoloraria
Liên kết ngoài
Thể loại:Pryocycla
Sansevieria perrotii
Sansevieria perrotii là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Warb. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1901.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sansevieria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1901
Thiania chrysogramma
Thiania chrysogramma là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Thiania. Thiania chrysogramma được Eugène Simon miêu tả năm 1901.
Tham khảo
Thể loại:Thiania
Schistophyllum
Schistophyllum là một chi rêu trong họ Fissidentaceae.
Ichneumon punctatus
Ichneumon punctatus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ichneumon
Mosesgegh
Mosesgegh là một đô thị thuộc tỉnh Tavush, Armenia. Dân số ước tính năm 2011 là 1975 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của Tavush
Thelkow
Thelkow là một đô thị thuộc huyện Rostock (trước thuộc huyện huyện Bad Doberan), bang Mecklenburg-Vorpommern, Đức. Đô thị này có diện tích 25,72 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 499 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Rostock
Pseudosphenoptera cochonula
Pseudosphenoptera cochonula là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Diminovula culmen
Diminovula culmen là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Ovulidae.
Tham khảo
Thể loại:Diminovula
Pseudorchis albida
Pseudorchis albida là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (L.) Á.Löve & D.Löve miêu tả khoa học đầu tiên năm 1969.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pseudorchis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1969
Abdoul Karim Cissé
Abdoul Karim Cissé (sinh ngày 20 tháng 10 năm 1985) là một thủ môn bóng đá đến từ Bờ Biển Ngà; anh thi đấu cho SC Gagnoa và Đội tuyển bóng đá quốc gia Bờ Biển Ngà.
Sự nghiệp
Cầu thủ 31 tuổi đoạt danh hiệu Cầu thủ xuất sắc nhất tháng trao bởi Association des Footballeurs Ivoiriens vào tháng 3 năm 2015.
Sự nghiệp quốc tế
Để về đích thứ ba ở Giải vô địch bóng đá châu Phi 2016, Karim đã có hai pha cản phá phạt đền thành công để từ chối bàn thắng của Guinée.
Danh hiệu
1x Cầu thủ xuất sắc nhất tháng Association des Footballeurs Ivoiriens
17412 Kroll
17412 Kroll (1988 KV) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 24 tháng 5 năm 1988 bởi W. Landgraf ở Đài thiên văn Nam Âu.
Agonita chinensis
Agonita chinensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Weise miêu tả khoa học năm 1922.
Tham khảo
Thể loại:Agonita
Ticodendron incognitum
Ticodendron incognitum là loài thực vật hạt kín duy nhất của chi Ticodendron, và nó cũng là thành viên duy nhất của họ Ticodendraceae. Họ hàng gần nhất của nó là các loài trong họ Betulaceae.
Loài này là dạng cây gỗ thường xanh, cao 7–20 m, với bề ngoài rất giống như tống quán sủ (Alnus), với các lá đơn mọc so le, dài 5–12 cm, mép lá khía răng cưa, có lá kèm. Hoa đơn tính khác gốc hoặc đơn tính khác gốc-đa tạp. Bộ nhụy của các hoa đực dạng dấu vết (hiếm). Thụ phấn nhờ gió. Quả hạch không nứt, chứa 1 hạt có vỏ quả ngoài rất cứng. Hạt chứa 2 lớp nội nhũ
Hóa thạch
Quả hóa thạch của Ferrignocarpus bivalvis, từ Trung Eocen ở Oregon và hệ thực vật đất sét London Tiền Eocen ở miền nam Anh, có hình thái và giải phẫu gần giống với quả của Ticodendron.
Spiesia globiflora
Spiesia globiflora là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Bunge) Kuntze miêu tả khoa học đầu tiên năm 1891.
Liên kết ngoài
Thể loại:Spiesia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1891
Echeveria wurdackii
Echeveria wurdackii là một loài thực vật có hoa trong họ Crassulaceae. Loài này được Hutchison ex Kimnach mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Liên kết ngoài
Thể loại:Echeveria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2002
Simplicidens
Simplicidens là một chi rêu trong họ Fissidentaceae.
Sterphus
Sterphus là một chi ruồi trong họ Syrphidae.
Clematis terniflora
Clematis terniflora là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được DC. mô tả khoa học đầu tiên năm 1817.
Liên kết ngoài
Thể loại:Clematis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1817 Thể loại:Thực vật Đài Loan Thể loại:Thực vật Nhật Bản Thể loại:Thực vật Trung Quốc Thể loại:Thực vật Triều Tiên Thể loại:Thực vật Mông Cổ Thể loại:Thực vật Siberia
Gran Canaria
Gran Canaria là một trong bảy đảo chính ở quần đảo Canaria thuộc Tây Ban Nha nằm ở ngoài khơi phía tây châu Phi, trong Đại Tây Dương. Đây là đảo đông dân thứ nhì của quần đảo với dân số 838.397 người, chiếm khoảng 40% dân số quần đảo. Đảo này có cự ly khoảng 150 km về phía tây bắc bờ biển châu Phi và 1350 km so với lục địa châu Âu. Gran Canaria đã là nơi sinh sống của người Canarii (Guanches), những người có thể đã đến sớm như 500 trước Công nguyên. Những cư dân Canarii gọi là hòn đảo Tamarán hoặc vùng đất của những người dũng cảm. Sau hơn một thế kỷ xâm lược và nỗ lực chinh phục của người châu Âu (Pháp, Bồ Đào Nha...), hòn đảo này đã bị chinh phục vào ngày 29 tháng 4 năm 1483, sau một chiến dịch kéo dài 5 năm, Vương quốc của Castile, với hỗ trợ của Nữ vương Isabel I của Castilla một cuộc chinh phục đã trở thành một bước quan trọng hướng tới việc mở rộng thống nhất Tây Ban Nha.
Pryocycla jucundaria
Pryocycla jucundaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pryocycla
Gran Canaria
Thành phố thủ phủ Las Palmas được thành lập vào ngày 24 tháng 6 năm 1478, dưới tên "Real de Las Palmas", bởi Juan Rejón, người đứng đầu quân xâm lược Castilian. Năm 1492, Christopher Columbus neo tàu ở cảng Las Palmas (và đã dành một số thời gian trên đảo) trên chuyến đi đầu tiên tới châu Mỹ. Las Palmas, cùng với Santa Cruz de Tenerife, thủ đô của các cộng cộng đồng tự trị quần đảo Canaria.
Tham khảo
Thể loại:Quần đảo Canaria Thể loại:Khu dự trữ sinh quyển Tây Ban Nha Thể loại:Đảo của châu Phi
Geflügeltes Wort
Geflügeltes Wort là từ tiếng Đức để chỉ một trích dẫn từ một nguồn cụ thể, mà đã trở thành một thành ngữ trong đời sống hàng ngày (nghĩa đen là một từ có cánh). Đa số là những diễn tả ngắn về những vấn đề phức tạp hay về những kinh nghiệm đời sống. nhỏ|hochkant=1.5| Sách của [[Georg Büchmann về Geflügelte Worte, Ấn bản 12, năm 1880]]
Nguồn gốc
Nguồn gốc của Geflügeltes Wort thường là những thành ngữ có gốc từ tiếng Latin hay tiếng Hy Lạp cổ, cũng như những dịch phẩm kinh thánh của Martin Luther. Co thể lấy ngay từ „Geflügelte Worte" (griechisch: ἔπεα πτερόεντα – épea pteróenta) làm thí dụ. Nó xuất hiện trong tác phẩm Iliad 46 lần, trong Odýsseia 58 lần, và có nghĩa là những lời nói, mà tới tai người nghe bằng Flügeln (cánh).
Dracocephalum ruyschiana
Dracocephalum ruyschiana là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Geflügeltes Wort
Chú thích
Thể loại:Từ và cụm từ tiếng Đức
Çukurca, Gerede
Çukurca là một xã thuộc huyện Gerede, tỉnh Bolu, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 82 người.
Tiếng Đức chuẩn
nhỏ|Một người nói tiếng Đức chuẩn, được ghi lại tại [[Cộng hòa Nam Phi|Nam Phi cho Wikitongues.]] Tiếng Đức chuẩn, tiếng Thượng Đức hoặc chính xác hơn là tiếng Thượng Đức chuẩn (Standarddeutsch, Hochdeutsch; tiếng Thụy Sĩ: Schriftdeutsch), là dạng chuẩn của tiếng Đức được sử dụng trong bối cảnh chính thức và để giao tiếp giữa các khu vực phương ngữ khác nhau. Nó là một ngôn ngữ đa trung tâm với ba biến thể khu vực cụ thể được chuẩn hóa: tiếng Đức chuẩn Đức, tiếng Đức chuẩn Áo và tiếng Đức chuẩn Thụy Sĩ.
Tính đến năm 2020, có 132 triệu người nói tiếng Đức Chuẩn, chủ yếu tập trung ở cộng đồng Đức ngữ châu Âu.
Thuật ngữ
Trong tiếng Đức, tiếng Đức chuẩn thường được gọi là Hochdeutsch (tiếng Thượng Đức). Tuy nhiên, thuật ngữ này hơi sai lệch vì có thể gây nhầm lẫn về mặt địa lý rằng nó được nói ở vùng cao niền Nam nước Đức được gọi là ngôn ngữ Đức cao địa. Nhóm ngôn ngữ Đức cao địa ở vùng cao phía nam và dãy Alps (bao gồm Áo, Thụy Sĩ, Liechtenstein và một phần của miền bắc Italy cũng như miền nam nước Đức) tương phản với tiếng Hạ Đức ở vùng hạ du kéo dài về Biển Bắc. Để tránh sự nhầm lẫn này, một số người gọi tiếng Đức chuẩn là Standarddeutsch ("tiếng Đức chuẩn"), deutsche Standardsprache ("tiếng chuẩn Đức") hoặc nếu trong ngữ cảnh mà tiếng Đức được chỉ rõ, nó chỉ đơn giản là Standardsprache ("tiếng chuẩn"). Tuy nhiên, từ "chuẩn" hạ thấp địa vị của ngôn ngữ hàng ngày được nói ở Thụy Sĩ và Áo, và mọi người ở đó thường gọi là "Hochdeutsch" hoặc "Thượng Đức" vì nó có địa vị thấp hơn so với tiếng Đức chuẩn Thụy Sĩ và tiếng Đức Áo.
Tham khảo
Thể loại:Ngôn ngữ hòa kết Thể loại:Ngôn ngữ tại Luxembourg Thể loại:Ngôn ngữ tại Liechtenstein Thể loại:Ngôn ngữ tại Bỉ Thể loại:Ngôn ngữ tại Thụy Sĩ Thể loại:Ngôn ngữ tại Áo Thể loại:Ngôn ngữ tại Đức Thể loại:Phương ngữ tiếng Đức Thể loại:Các ngôn ngữ Đức cao địa Thể loại:Ngôn ngữ tiêu chuẩn Thể loại:Tiếng Đức
IBM Watson
IBM Watson là một hệ thống máy tính có khả năng trả lời các câu hỏi được thể hiện trong ngôn ngữ tự nhiên, được phát triển bởi dự án DeepQA của nhóm nghiên cứu do David Ferrucci lãnh đạo. Watson được đặt theo tên của người sáng lập và đồng thời là tổng giám đốc đầu tiên của IBM, nhà công nghiệp Thomas J. Watson.
Hệ thống máy tính ban đầu được phát triển để trả lời các câu hỏi trong trò chơi truyền hình Jeopardy!. Trong năm 2011, hệ thống máy tính Watson đã tranh tài trên Jeopardy! với các quán quân của trò chơi truyền hình này là Brad Rutter và Ken Jennings. Kết quả là nó thắng giải nhất giá 1 triệu Mỹ kim.
Vào tháng 2 năm 2013, IBM thông báo rằng Watson sẽ được đưa vào sử dụng thương mại đầu tiên để giúp đưa ra quyết định cho việc quản lý phí tổn trong điều trị ung thư phổi tại Trung tâm Ung thư Memorial Sloan Kettering ở Thành phố New York cùng với WellPoint (hiện nay là Anthem).
Kỹ thuật
IBM tuyên bố: Watson là một chương trình ứng dụng gồm các kỹ thuật cao cấp về xử lý ngôn ngữ tự nhiên, tìm kiếm thông tin, diễn đạt và lý giải tri thức, và học máy cho lãnh vực trả lời các câu hỏi có phạm vi mở rộng. Ở phần cốt lõi, Watson được xây dựng dựa trên kỹ thuật DeepQA của IBM để tạo ra giả thuyết, tập hợp vô số dữ kiện, phân tích và ghi điểm.
Watson là một hệ thống tinh vi cho khối lượng lớn công việc, được thiết kế cho phân tích phức tạp, có thể khai triển được bằng việc kết hợp song song rất nhiều bộ xử lý POWER7 và phần mềm IBM DeepQA để trả lời các câu hỏi của chương trình Jeopardy! trong dỏn vẹn dưới 3 giây đồng hồ. Watson được cấu thành từ một chuỗi gồm 90 máy chủ IBM Power 750 (cộng thêm các hệ thống kiểm soát, hệ thống mạng, và hệ thống I/O nằm trong 10 giàn máy) với tổng cộng khoảng 2.880 nhân xử lý POWER7 (processor core) và 16 Terabytes bộ nhớ. Mỗi máy chủ Power 750 sử dụng những bộ xử lý gồm có 8 nhân xử lý POWER7 có tốc độ 3,5 GHz, mỗi nhân xử lý có bốn thread. Khả năng xử lý song song rất lớn của bộ xử lý POWER7 là nhân tố thích hợp lý tưởng cho chương trình phần mềm Watsons IBM DeepQA.....
Mặc dù đây chính yếu là một nỗ lực của IBM nhưng đội ngũ phát triển còn gồm có giáo sư và sinh viên thuộc Đại học Carnegie Mellon, Đại học Massachusetts, Đại học Southern California/Viện Khoa học Thông tin, Đại học Texas tại Austin, Học viện Kỹ thuật Massachusetts, Đại học Trento, và Viện Bách khoa Rensselaer.
Phần cứng
Watson chạy trên hai đơn vị gồm 5 giàn máy trong đó có 90 máy chủ IBM Power750 (mỗi máy chủ có 4 bộ xử lý trung tâm, mỗi bộ xử lý có 8 nhân xử lý và mỗi nhân xử lý có 4 thread) và bộ nhớ của nó lên đến "trên 15 TB". Cho đến thời điểm này vẫn chưa rõ là đơn vị đo lượng bộ nhớ của nó là nhị phân (lũy thừa 1024) hay thập phân (lũy thừa 1000). Có một nguồn cho rằng :
[...] hệ thống này là một chuỗi gồm 90 máy chủ IBM Power 750, mỗi máy chủ gồm có 32 nhân xử lý POWER7 chạy với tốc độ 3,55 GHz [...] Watson có thể xử lý 500 gigabytes mỗi giây [...] Hơn nữa, mỗi máy trong số 32 máy chủ đó được cung cấp với khoảng 256 GB bộ nhớ [...] Watson không lệ thuộc vào các dữ liệu chứa trong ổ cứng vì tìm dữ liệu ở ổ cứng rất chậm chạp.
Phát triển
Một viên chức hành chính của IBM đã đề nghị Watson tranh tài trên chương trình trò chơi truyền hình Jeopardy! nhưng lời đề nghị đó ban đầu bị bỏ qua. Trong các cuộc tranh tài do chính phủ Hoa Kỳ điều hành, các tiền bối trước đó của Watson đã có thể trả lời không quá 70% câu hỏi một cách chính xác và thường mất khoảng vài phút để có được câu trả lời. Để tranh tài thành công trên Jeopardy!, Watson cần phải có được câu trả lời không quá vài giây, và vấn đề thử thách này ban đầu có vẻ như không thể nào giải quyết được.
Trong những lần thử nghiệm ban đầu do David Ferrucci, giám đốc cao cấp của phân bộ IBM's Semantic Analysis and Integration thực hiện vào năm 2006, Watson được cho 500 gợi ý từ các lần Jeopardy! trước đây. Trong khi những người thật tranh tài tốp cao bấm nút phân nửa thời gian và trả lời đúng đến 95% câu hỏi thì trong vòng đầu tiên Watson chỉ có thể trả lời đúng có 15%. Năm 2007, đội ngũ IBM được giao nhiệm vụ từ 3 đến 5 năm cùng tổng số 15 người để phát triển giải pháp cho những vấn đề gặp phải.
Đội ngũ IBM cung cấp cho Watson khoảng hàng triệu tài liệu, trong đó có các tự điển, bách khoa tự điển và các tài liệu tham khảo khác để nó có thể dùng để xây dựng tri thức, thí dụ như thánh kinh, tiểu thuyết hay kịch. Không phải dựa vào một phương pháp tính toán đơn độc mà Watson lại sử dụng hàng ngàn phương pháp tính toán cùng lúc để hiểu được câu hỏi và tìm ra hướng đúng để trả lời câu hỏi đó. Là một chương trình đơn độc, Watson không vận dụng Internet khi chơi chương trình trò chơi truyền hình.
Ba chuyên gia về trí tuệ nhân tạo, trong đó có người lãnh đạo đội ngũ Watson, có nói về viễn cảnh của siêu máy tính này. Nếu càng có nhiều phương pháp tính toán được sử dụng cho cùng câu hỏi thì Watson càng có khả năng trả lời đúng hơn. Một khi Watson có được một con số nhỏ gồm các câu trả lời tiềm năng thì nó có thể tra cứu đối chiếu với cơ sở dử liệu của nó để chọn ra giải đáp có nghĩa. Trong 1 loạt gồm 20 buổi trò chơi giả, người tham dự đã giả bộ dùng từ 6 đến 8 giây đồng hồ tìm ra câu trả lời để quyết định có nên bấm nút để đưa ra câu trả lời đúng hay không. Trong suốt khoảng thời gian này, Watson cũng có thể đánh giá câu trả lời và quyết định xem là nó có đủ tự tin để bấm nút xin trả lời câu hỏi hay không.
Vào năm 2008, các nhà phát triển đã nâng cấp Watson đến điểm mà nó có thể tranh tài với các nhà quán quân của chương trình Jeopardy!. Vào năm đó, các đại diện của IBM liên lạc với người điều hành sản xuất chương trình Jeopardy! là Harry Friedman với ý tưởng là muốn đưa Watson vào tranh tài trên chương trình trò chơi này. Kết quả là các nhà sản xuất chương trình đồng ý.
Theo một cuộc phòng vấn trên WFDU-FM ngày 14 tháng 2 năm 2011, giọng nói của Watson được chuyển âm từ giọng của nam diễn viên kiêm nhà đọc truyện thâu âm Jeff Woodman qua chương trình phần mềm "chữ thành âm" của IBM.
Biểu diễn
Vào tháng 2 năm 2010, trên căn bản thông thường thì Watson có thể đánh bại được những người thật tham gia chương trình trò chơi truyền hình Jeopardy!. Trong một phòng hội nghị tại một địa điểm kỹ thuật của mình, công ty IBM đã tạo ra một cuộc chơi giả định giống như cuộc chơi trên chương trình trò chơi Jeopardy! và có cả một số cá nhân người thật tham gia trong đó có những người trước đây đã từng tham gia trò chơi Jeopardy! cùng tham gia vào các buổi tranh tài giả định chống Watson. Todd Alan Crain của The Onion đóng vai trò người điều khiển trò chơi. Watson, được đặt ở một tầng nhà khác, nhận các câu gợi ý điện tử; rồi Watson có thể bấm nút vào để nói bằng giọng điện tử khi nó đưa ra lời giải theo khuôn mẫu câu hỏi của chương trình Jeopardy!.
Watson được biểu thị bằng hình tượng của một quả địa cầu, lấy ý tưởng từ biểu trưng "hành tinh thông minh hơn" của IBM, và 42 sợi quấn quanh quả địa cầu để biểu thị trạng thái suy nghĩ của Watson. Con số 42 có ý hài hước ám chỉ đến "The Hitchhiker's Guide to the Galaxy" (tiểu thuyết).
Trong một cuộc thử sức thực tế trước báo giới ngày 13 tháng 1 năm 2011, Watson thắng một vòng gồm có 15 câu hỏi trước đối thủ Ken Jennings và Brad Rutter với số điểm là $4.400, Jennings được $3.400 và Rutter $1.200 mặc dù Jennings và Watson hòa nhau trước câu hỏi cuối cùng trị giá $1.000. Cả hai người thật và Watson đều không trả lời đúng câu hỏi cuối cùng.
Ban đầu Watson bấm chuông xin trả lời câu hỏi một cách điện tử nhưng chương trình Jeopardy! yêu cầu rằng nó phải thực sự bấm nút như những người thật tham gia trò chơi. Mặc dù dùng 1 ngón tay robot để bấm nút nhưng Watson vẫn nhanh hơn người thật tham gia trò chơi. Jennings ghi nhận rằng "Nếu bạn tìm cách thắng trò chơi này thì cái chuông là tất cả" và rằng Watson "có thể bấm chuông chính xác đến 1 phần triệu giây. Phản xạ của con người không thể nào so sánh được với các mạnh điện tử về khía cạnh này". Vả lại Watson có thể tránh được lỗi phạt vì bất ngờ bấm chuông quá sớm bởi vì nó được thông báo bằng điện tử khi nào bấm chuông trong khi người thật tham gia trò chơi này phải phán đoán thời điểm thích hợp để bấm chuông.
Trận đấu đầu tiên
Vòng đầu được phát sóng vào ngày 14 tháng 2 năm 2011. Quyền chọn câu hỏi đầu tiên được quyết định qua cách bốc thăm và người được quyền chọn câu hỏi đầu tiên là Rutter. Watson trả lời đúng cho câu hỏi đầu tiên và rồi chọn câu hỏi thứ tư trong thể loại số 1, đây là một chiến lược thận trọng để tìm ra một câu hỏi "Daily Double" ("Daily Double" là câu hỏi mà người chọn được nó có quyền cược giá trị tiền theo ý muốn và trả lời ngay mà không cần phải bấm chuông) nhanh như có thể. Như đã xảy ra, Watson đoán đúng vị trí của câu hỏi Daily Double. Vào cuối vòng 1, Watson hòa với Rutter với số tiền $5.000 và Jennings đứng hạng 3 với số tiền là $2.000.
Tuy nhiên Watson đã không tránh khỏi sai sót vụng về của nó. Trong 1 thời điểm, Watson đưa ra câu trả lời sai giống tương tự như câu trả lời mà Jennings vừa đưa ra. Vì Watson "điếc" và không vận dụng hệ thống nhận biết giọng nói nên nó không biết rằng Jennings đã đưa ra câu trả lời sai tương tự.
Watson dẫn đầu vào vòng 2, trả lời đúng cả hai câu hỏi "Daily Double". Watson trả lời câu hỏi Daily Double thứ hai đúng với tỉ lệ tự tin 32%. Cuộc chơi kết thúc với Jennings được $4.800, Rutter $10.400, và Watson $35.734. Watson là người chơi duy nhất trả lời sai câu hỏi cuối cùng trong thể loại thành phố ở Hoa Kỳ ("phi trường lớn nhất của thành phố này được đặt tên của một vị anh hùng trong Chiến tranh thế giới thứ hai, và phi trường lớn thứ hai của thành phố này được đặt tên theo một trận đánh trongChiến tranh thế giới thứ hai"). Chicago là câu trả lời đúng (hai phi trường là Phi trường Quốc tế O'Hare, được đặt tên của thiếu tá Hải quân Hoa Kỳ, Edward "Butch" O'Hare, một phi công hải quân tài ba trongChiến tranh thế giới thứ hai được trao tặng huân chương vinh dự, và phi trường khác là Phi trường Quốc tế Chicago Midway, được đặt tên theo tên của trận Midway) nhưng câu trả lời của Watson là Toronto?????, có lẽ chỉ thành phố Toronto của Canada. Các dấu hỏi đi sau câu trả lời chứng tỏ rằng Watson không chắc chắn với câu trả lời của mình. Nó chỉ đặt cược số tiền là $947 cho câu hỏi cuối cùng này. Eric Nyberg, giáo sư tại Đại học Carnegie Mellon, người làm việc với đội ngũ phát triển của IBM đặt trách về Watson cho rằng lỗi lầm này xảy ra là vì Watson không có kiến thức so sánh để loại bỏ câu trả lời tiềm năng thành câu trả lời không đáng tin cậy.
Trong vòng 2 có tên "Double Jeopardy!", Watson tỏ cho thấy một vài điệu bộ Jeopardy! mà người ta thường thấy ở người chơi thật, thí dụ như nó yêu cầu câu hỏi có số tiền mới hơn trong "cùng một thể loại" và tuyên bố rằng "tôi sẽ đoán" trước khi trả lời một câu hỏi thuộc Daily Double mà nó có tự tin thấp. Nó cũng chứng tỏ có một số chiến thuật đặt cược rất lý thú cho các câu hỏi Daily Double. Có câu nó đặt cược $6.435 và câu khác là $1.246.
Trận đấu thứ hai
Trong phần giới thiệu, người điều khiển trò chơi Alex Trebek nói đùa rằng ông ta đã được biết rằng Toronto là một thành phố của Hoa Kỳ, và lỗi lầm của Watson trong trận đấu thứ nhất đã khiến cho một kỹ sư của IBM phải mặc một cái áo ngoài của Toronto Blue Jays để đến buổi thu hình của trận đấu thứ hai.
Trong vòng 1, cuối cùng Jennings có thể chọn được 1 câu hỏi Daily Double trong khi Watson trả lời sai một câu hỏi Daily Double lần đầu tiên trong vòng hai. Sau vòng 1, Watson đứng hạng nhì lần đầu tiên trong cuộc tranh tài sau khi Rutter và Jennings có khoảng thời gian ngắn gia tăng số tiền của mình trước khi Watson có thể bấm chuông và trả lời. Mặc dù vậy, kết quả cuối cùng kết thúc với phần thắng dành cho Watson với số tiến là $77.147, đánh bại Jennings người đang có $24.000 và Rutter $21.600.
Sử dụng trong tương lai
Theo IBM, "Mục tiêu là đưa các máy điện toán khởi sự tương tác theo ngôn ngữ con người tự nhiên qua một tầm mức gồm các chương trình ứng dụng và xử lý, để hiểu biết những câu hỏi mà con người hỏi và đưa ra các lời đáp mà con người có thể hiểu và bào chữa." Những hạn chế tự nhiên hiện diện trong các buổi chơi có thể cung cấp một môi trường lý tưởng để phát triển trí tuệ điện toán.
Watson dựa vào các máy chủ IBM Power 750, có bán trên thị trường từ tháng 2 năm 2010. IBM cũng hướng tới việc đưa ra thị trường phần mềm DeepQA để bán cho các đại công ty với giá khoảng hàng triệu đô la. IBM trông mong là có thể hạ giá thành trong thời gian 1 thập niên khi mà kỹ thuật cãi thiện.
Videos
Thể loại:Siêu máy tính IBM Thể loại:Phần mềm xử lý ngôn ngữ tự nhiên
Ticodendron
Thể loại:Ticodendraceae Thể loại:Chi cử đơn loài
Bùi Văn Bảo
Bùi Văn Bảo (1917-1998), hiệu Bảo Vân và Bê Bình Phương là một nhà giáo và soạn giả Việt Nam.
Tiểu sử
Ông sinh tại Trình Phố, Thái Bình, dòng dõi Bùi Viện. Ông tốt nghiệp trường Bưởi, Hà Nội rồi được bổ lên Phú Thọ, Thái Nguyên dạy học. Trong hai thập niên 1930 và 1940 ông đóng góp nhiều bài cho các báo Phong Hóa, Ngày Nay, Tri Tân, Thứ Bảy, Loa. Năm 1954 ông di cư vào Nam và góp tiếng trên báo Tự Do, mục "Đàn Ngang Cung". Sau đó ông được bổ vào Ban Tu thư Bộ Giáo dục Việt Nam Cộng hòa và làm hiệu trưởng trường Trần Quý Cáp tại Sài Gòn. Là nhà giáo ông từng quan tâm soạn sách giáo khoa cùng những ấn phẩm cho thanh thiếu niên nên sách của ông được dùng trong giáo trình giảng dạy thời Việt Nam Cộng hòa.
Ông là người sáng lập báo Tuổi Xanh (1958) và nhà in "Nhật Tảo".
Năm 1975, ông sang Canada tỵ nạn và lập nhà xuất bản "Quê Hương" ở Toronto tiếp tục ra sách dạy tiếng Việt với châm ngôn của ông:
Ông là người đầu tiên xuất bản sách dạy tiếng mẹ đẻ cho trẻ em Việt tại hải ngoại. Ông cũng góp nhiều bài trên báo Lửa Việt (Canada), mục "Đốt Lò Hương Cũ"; Việt Luận (Úc) v.v.
Văn phong của ông trong sáng, giản dị hợp cho tuổi trẻ như những bài học thuộc lòng. Ông cũng để lại nhiều văn thơ dịch thuật đủ loại gồm hát nói, thất ngôn, thơ mới, kịch thơ, văn tế.
Chú thích & tham khảo
Thể loại:Nhà giáo Việt Nam Thể loại:Soạn giả Việt Nam Thể loại:Nhà văn hải ngoại Thể loại:Người Canada gốc Việt Thể loại:Học sinh trường Bưởi
Trần Trung Nguyên
Trần Trung Nguyên (sinh 1951) là đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 11, thuộc đoàn đại biểu Bình Dương.
Tham khảo
Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XI
Nguyễn Thị Bích Ngọc
Nguyễn Thị Bích Ngọc (sinh 1961) là một nữ chính khách Việt Nam. Bà nguyên là Phó Trưởng đoàn ĐBQH TP Hà Nội nhiệm kì 2016-2021, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội.
Thân thế sự nghiệp
Nguyễn Thị Bích Ngọc sinh ngày 4 tháng 4 năm 1961, quê ở thôn Cao Kiêng, xã Đông Quang, huyện Quảng Oai, tỉnh Sơn Tây (nay thuộc huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội).
Từ tháng 9 năm 1979 đến tháng 6 năm 1983, bà theo học tại khoa Văn, trường Đại học Sư phạm 1. Thời gian theo học tại đây, bà tham gia hoạt động công tác Đoàn và được bầu làm Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa IV.
Từ tháng 12 năm 1983 đến tháng 6 năm 1996, bà công tác tại Tỉnh đoàn Hà Tây, từng giữ chức Phó Bí thư rồi Bí thư Thị đoàn Hà Đông, được bầu Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đoàn khóa V. Bà được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam ngày 19 tháng 9 năm 1986. Từ tháng 8 năm 1988 đến tháng 7 năm 1989, bà được cử đi học tại trường Đoàn cao cấp Cộng hòa Dân chủ Đức.
Từ tháng 5 năm 2004 đến tháng 6 năm 2005, bà là Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Hà Tây, Đại biểu Quốc hội khóa XI. Từ tháng 7/2005 - 10/2007 là Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Bí thư Thành ủy Hà Đông, tỉnh Hà Tây. Từ tháng 11/2007 - 7/2008 là Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng ban Tổ chức Tỉnh ủy Hà Tây, Đại biểu Quốc hội khóa XII.
Từ tháng 4 năm 2011 đến tháng 5 năm 2015, bà là Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch UBND TP, đại biểu HĐND TP khóa XIV, Đại biểu Quốc hội khóa XIII.
Kassi Akesse Mathias
Kassi Mathias (sinh ngày 21 tháng 11 năm 1986 ở Abidjan) là một cầu thủ bóng đá người Bờ Biển Ngà thi đấu ở vị trí hậu vệ thi đấu cho Đội bóng Maroc Olympique Safi.
Nguyễn Thị Bích Ngọc
Tham khảo
Thể loại:Người Sơn Tây Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XI Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XII Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XII Hà Nội Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIII Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV Hà Nội Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV Thể loại:Người Hà Nội Thể loại:Chủ tịch Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội Thể loại:Nữ Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XIV Thể loại:Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Việt Nam nhiệm kì 2016–2021 Thể loại:Nữ Chủ tịch Hội đồng nhân dân tỉnh Việt Nam Thể loại:Người họ Nguyễn
Kassi Akesse Mathias
Sự nghiệp câu lạc bộ
Anh thi đấu cho nhiều câu lạc bộ lớn ở Bờ Biển Ngà và Bénin, và có thành tích thi đấu tốt. Ở mùa giải 2008–09, Mathias là hậu vệ xuất sắc nhất tại tất cả các giải bóng đá Bờ Biển Ngà. Màn trình diễn đã thu hút sự chú ý của các câu lạc bộ trong nước và nước ngoài. Anh cũng từng tham dự đấu trường CAF năm 2007 cho Denguelé. Vào ngày 31 tháng 12 năm 2009 Kassi gia nhập El-Entag El-Harby và được mời một bản hợp đồng sau 2 tuần thử việc thành công. El-Entag El-Harby và Jeunesse Club d'Abidjan không đồng ý giá chuyển nhượng $50.000. Vì vậy Kassi trở lại Jeunesse Club d'Abidjan vào ngày 31 tháng 1 năm 2010.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1986 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bờ Biển Ngà Thể loại:Cầu thủ bóng đá AS Denguélé Thể loại:Cầu thủ bóng đá JC d'Abidjan Thể loại:Nhân vật thể thao từ Abidjan
Khuất Xuất Luật
nhỏ|300px|Bản đồ châu Á và châu Âu khoảng năm 1200 Khuất Xuất Luật hay Kuchlug (cũng viết là Küchlüg, Küçlüg, Güčülüg) là một vương tử của bộ lạc Nãi Man ở miền tây Mông Cổ. Ông bị Thành Cát Tư Hãn đánh bại và phải chạy về phía tây tới Tây Liêu và trở thành một quân sư. Năm 1210, ông cướp ngôi hoàng đế. Ông bị người Mông Cổ giết chết khi họ chinh phục khu vực vào năm 1218.
Nguồn gốc Nãi Man và đào thoát về phía tây
Khuất Xuất Luật là con trai của Taibuqa, lãnh tụ của bộ lạc Nãi Man. Năm 1204, Jamukha (Trác Mộc Hợp), đối thủ người Mông Cổ của Thiết Mộc Chân (tức Thành Cát Tư Hãn sau này) đào thoát đến Nãi Man. Thiết Mộc Chân sau đó đã phát động một cuộc tấn công nhắm vào bộ lạc. Taibuqa lúc đầu do dự, coi tốt nhất là đi ra sau dãy núi Altai và tấn công người Mông Cổ từ đó. Tuy nhiên, Khuất Xuất Luật lại ủng hộ một cuộc giao tranh trực diện với người Mông Cổ. Ông đi xa đến mức coi kế hoạch của cha mình là hèn nhát. Taibuqa nhượng bộ và cho phép Khuất Xuất Luật thực hiện cuộc tấn công của mình.
Sau đó, Thành Cát Tư Hãn vẫn là mối đe dọa với Khuất Xuất Luật. Năm 1208, họ lại giáp mặt nhau một lần nữa trên chiến trường, và Khuất Xuất Luật bị đẩy xa hơn về phía tây đến Semirechye. Choáng váng trước thất bại lần thứ hai này, Khuất Xuất Luật đến nương nhờ Tây Liêu ở Balasaghun.
Tây Liêu
Khuất Xuất Luật được Cúc nhi hãn Gia Luật Trực Lỗ Cổ của Tây Liêu chào đón. Khi được chấp thuận gia nhập Tây Liêu, Khuất Xuất Luật đã nhanh chóng tạo được chỗ đứng vững mạnh. Ông trở thành một quân sư cho Cúc nhi hãn, và được kết hôn với một người công chúa là Qûngû. Ông sau đó được trao tước hiệu Hãn, và được cho phép tái tổ chức các đồng bào Nãi Man của mình thành một đơn vị quân sự dưới quyền chỉ huy của ông.
Cướp ngôi
Khoảng Thời gian đó, Tây Liêu phải đối phó với các cuộc nổi loạn ở phía đông, cũng như phải chống lại Muhammad II của Nhà Khwarezm-Shah ở phía tây. Khwarezm-Shah chiếm Bukhara vào năm 1207, nhưng bị Tây Liêu đánh bại ở Samarkand. Tuy nhiên, Khuất Xuất Luật, đã hình thành một liên minh với Khwarezm-Shah. Năm 1210, trong khi cúc nhi hãn được xử lý cuộc nổi dậy của Karakhanid ở Samarkand, Khuất Xuất Luật nắm lấy cơ hội để chống lại nhạc phụ của mình, chiếm giữ kho bạc của Tây Liêu tại Uzgen. Cúc nhi hãn rời Samarkand để đối phó với Khuất Xuất Luật, nhưng Muhammad đã lợi dụng điều này để chiếm Samarkand, sau đó đánh bại quân Tây Liêu gần Talas và giành quyền kiểm soát Transoxiana.
Cúc nhi hãn trở lại kinh đô Balasagun, và đánh bại Khuất Xuất Luật, người đã rút lui về phía đông đến địa hạt Nãi Man của mình. Tuy nhiên, vào năm 1211, trong khi Cúc nhi hãn ra ngoài săn bắn, ông đã bị Khuất Xuất Luật phục kích và bắt giữ. Nhà Khwarezm-Shah sau đó cùng Khuất Xuất Luật chiếm Tây Liêu. Cúc nhi hãn được phép tiếp tục cai trị Tây Liêu, ít nhất là trên danh nghĩa, nhưng Khuất Xuất Luật nắm quyền kiểm soát trên thực tế. Khi Cúc nhi hãn mất vào năm 1213, Khuất Xuất Luật trực tiếp nắm giữ chức khả hãn. Trong khi dường như Khuất Xuất Luật chỉ có một mục đích là chiếm đoạt ngai vàng của Tây Liêu, nhiều sử gia coi cái chết của Cúc nhi hãn cuối cùng là dấu chấm hết cho triều đại này.
Khuất Xuất Luật cai trị
300px|nhỏ|Đế quốc Khwarezmid
Chiến đấu chống Muhammad II
Khi Khuất Xuất Luật lên nắm quyền cai trị, Muhammad đã yêu cầu Cúc nhi hãn của Tây Liêu đền đáp các hỗ trợ trước đây bằng việc gả một công chúa. Khuất Xuất Luật đã cố gắng để trì hoãn, nhưng cuối cùng Muhammad đã trở nên hùng hổ hơn. Tuy nhiên, khi Khuất Xuất Luật dọa sẽ quyết tâm giải quyết vấn đề bằng trận đánh trực tiếp, Muhammad đã lựa chọn tản cư khu vực thượng Jaxartes (Syr-Darya), phá hủy các khu định cư tại đây nhằm tạo thành một vùng đệm giữa hai đế chế, và Syr-Darya cuối cùng đã trở thành biên giới trên thực tế.
Chính sách tôn giáo
Khuất Xuất Luật xuất thân từ bộ lạc Nãi Man, là những người theo Cảnh giáo. Phu nhân của ông là công chúa của Cúc nhi hãn và là một Phật tử, bà đã thuyết phục ông chấp nhận Phật giáo. Tuy nhiên, trái ngược với chính sách khoan dung tôn giáo của các Cúc nhi hãn trước đó, khi Khuất Xuất Luật lên nắm quyền, ông được ghi chép là đã thực hiện một chính sách chống Hồi giáo. Theo sử gia Ba Tư Ata-Malik Juvayni, ông yêu cầu dân cư theo Hồi giáo của một thị trấn lựa chọn cải sang Cảnh giáo hoặc Phật giáo, hoặc mặc trang phục Khiết Đan, dân cư đã lựa chọn mặc trang phục Khiết Đan. Ông cũng được thuật là đã cho đóng đinh imam (thấy tế Hồi giáo) của Hotan vào cánh cửa madrassa (trường dòng Hồi giáo) của ông. Chính sách chống Hồi giáo và cuộc đấu tranh chống lại Muhammad của ông có thể đã truyền cảm hứng cho truyền thuyết về một hóa thân khác của vị vua Thiên Chúa giáo Viễn Đông Prester John.
Sụp đổ và qua đời
Khuất Xuất Luật đã tấn công thành Almaliq (A Lực Ma Lý), và người Cát La Lộc (Karluk) tại đây đã yêu cầu Thành Cát Tư Hãn giúp đỡ. Năm 1216, Thành Cát Tư Hãn cử tướng Triết Biệt (Jebe) đến truy kích Khuất Xuất Luật. Người Mông Cổ đầu tiên tới Almaliq, sau đó tiền vào kinh đô Balasaghun gần nơi họ đã đánh bại 30.000 quân Tây Liêu. Khuất Xuất Luật chạy về phía nam đến Kashgar, tuy nhiên hành vi cướp bóc và đốt phá trước đây khi ông chiếm được thành, chính sách chống Hồi giáo của ông, cũng như việc quân đội của ông trú chân tại các hộ dân bản địa, đã khiến người dân Kashgar trở nên đối kháng với ông. Khi quân Mông Cổ tiếp cận Kashgar, Khuất Xuất Luật đã không thể tìm được sự trợ giúp tại đây và lại phải chạy trốn một lần nữa. Theo Ata-Malik Juvayni, người dân Kashgar sau đó đã giết chết binh sĩ của ông. Ông tiếp tục đi về phía nam để đến dãy núi Pamir, cuối cùng đến ranh giới giữa Badakhshan và Wakhan vào năm 1218. Tại đây, một nhóm thợ săn đã bắt ông và trao ông cho người Mông Cổ. Khuất Xuất Luật bị chặt đầu, và theo Nguyên sử, đầu ông bị bêu khắp lãnh thổ cũ của mình.
Trong văn hóa đại chúng
Trong Age of Empires II: The Age of Kings, Khuất Xuất Luật xuất hiện (dưới tên Kushluk) ở cấp độ hai trong chiến dịch của Thành Cát Tư Hãn, lãnh đạo quân Tây Liêu (Kara-Khitai) chống lại Thành Cát Tư Hãn.
Nguồn
Thể loại:Tây Liêu Thể loại:Quân chủ thế kỷ 13 tại châu Á Thể loại:Tín đồ Cảnh giáo Thể loại:Mất năm 1218 Thể loại:Lịch sử Trung Á Thể loại:Trung Á
Ichneumon punctor
Liên kết ngoài
Thể loại:Ichneumon
Anacamptodes gemella
Anacamptodes gemella là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Anacamptodes
Adesmia eremophila
Adesmia eremophila là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Phil. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Adesmia (Fabaceae)
17427 Poe
17427 Poe là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 2455.5626714 ngày (6.72 năm). Nó được phát hiện ngày 4 tháng 2 năm 1989.
Nó được đặt theo tên American author Edgar Allan Poe.
Tham khảo
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1989
Agonita chlorina
Agonita chlorina là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Maulik miêu tả khoa học năm 1928.
Tham khảo
Thể loại:Agonita
Nguyễn Thị Anh Nhân
Nguyễn Thị Anh Nhân (sinh 1938) là đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 11, thuộc đoàn đại biểu Hà Nội.
Tham khảo
Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XI
Suoyarvsky (huyện)
Huyện Suoyarvsky (? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Cộng hòa Karelia, Nga. Huyện có diện tích 13758 km², dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 25000 người. Trung tâm của huyện đóng ở Suoyar'i.
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Cộng hòa Karelia Thể loại:Huyện của Nga
Sansevieria pfennigii
Sansevieria pfennigii là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Mbugua mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sansevieria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2007
Scrophularia fontqueri
Scrophularia fontqueri là một loài thực vật có hoa trong họ Huyền sâm. Loài này được Ortega Oliv. & Devesa miêu tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Liên kết ngoài
Thể loại:Scrophularia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Diminovula coroniola
Diminovula coroniola là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Ovulidae.
Tham khảo
Thể loại:Diminovula
Trường Đại học Y tế Công cộng
Trường Đại học Y tế Công cộng là một trường đại học được thành lập ngày 26 tháng 4 năm 2001 theo Quyết định số 65/2001 /QĐ-TTG của Thủ tướng Chính phủ, trụ sở cũ của trường được đặt tại số 138B đường Giảng Võ, phường Kim Mã, quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
Trường Đại học Y tế công cộng có trụ sở mới tại số 1A đường Đức Thắng, phường Đức Thắng, quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội. Được thành lập từ năm 2001 tiền thân là trường Cán bộ quản lý y tế, Trường Đại học Y tế công cộng (ĐHYTCC) là trường đại học đầu tiên của cả nước đào tạo về lĩnh vực Y tế công cộng. Qua gần 20 năm hoạt động, trường hiện có cơ sở vật chất khang trang, giáo trình và chương trình học hiện đại, tiên tiến, đội ngũ giảng viên có chất lượng, giàu tâm huyết được đào tạo tại các trường danh tiếng trên thế giới. Đặc biệt, Trường ĐHYTCC là Trường đại học đầu tiên trong khối ngành Y, Dược có chương trình đào tạo đạt chuẩn kiểm định các trường đại học Đông Nam Á (AUN-QA), trường trực thuộc Bộ Y tế (Việt Nam).
Lịch sử
Trường Đại học Y tế Công cộng tiền thân là Khoa Y tế công cộng được thành lập năm 1990 trên cơ sở sáp nhập thêm 3 trường: Trường Cán bộ quản lý Y tế, Bộ môn Vệ sinh dịch tễ Trường Đại học Y Hà Nội và Trung tâm Nhân lực Y tế. Trụ sở đầu tiên của Khoa đóng tại Trường cán bộ quản lý Y tế.
Ngày 26 tháng 4 năm 2001, Thủ tướng chính phủ Phan Văn Khải đã ra Quyết định số 65/2001/QĐ-TTg thành lập trường Đại học Y tế Công Cộng, trụ sở của Trường được chuyển về số 138B đường Giảng Võ, phường Kim Mã, quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
Ngày 16 tháng 7 năm 2016, trường y tế công cộng được khánh thành trụ sở mới tại số 1A, đường Đức Thắng, phường Đức Thắng, quận Bắc Từ Liêm, thành phố Hà Nội theo hợp đồng hợp tác chuyển giao BT theo hình thức đổi đất lấy hạ tầng.
Cơ cấu
Trường có 11 phòng chức năng/đơn vị, 06 khoa, 01 bộ môn, 01 Viện Đào tạo, 06 trung tâm, 01 cơ sở thực hành với gần 200 cán bộ và giảng viên phần lớn được đào tạo ở nước ngoài.
Trung tâm và cơ sở thực hành
- Trung tâm Thông tin và Thư viện: Với hơn 19.000 tài liệu đa dạng, phong phú về loại hình, cập nhật và hoàn chỉnh về nội dung, bao quát đầy đủ các khía cạnh của Y tế công cộng, được quản lý chặt chẽ và khai thác hiệu quả thông qua hệ thống phần mềm chuyên ngành, Trung tâm Thông tin Thư viện là môi trường học tập thân thiện, không gian đọc lý tưởng, là giảng đường thứ hai hỗ trợ tích cực và hiệu quả cho bạn đọc cũng như cho các hoạt động giảng dạy, nghiên cứu khoa học và phát triển chung của nhà trường.
- Trung tâm Xét nghiệm: Trung tâm có chức năng thực hiện hoạt động đào tạo, đào tạo liên tục về lĩnh vực xét nghiệm y học + dự phòng; nghiên cứu khoa học và công nghệ. Với đội ngũ cán bộ có trình độ, năng lực, chuyên môn được đào tạo trong nước và quốc tế, hệ thống máy móc, thiết bị tiên tiến và chất lượng Trung tâm tập trung cung cấp các lĩnh vực y tế và dự phòng như xét nghiệm dinh dưỡng, an toàn vệ sinh thực phẩm, xét nghiệm môi trường, sức khỏe nghề nghiệp, xét nghiệm sinh y phục vụ công tác khám chữa bệnh,...
- Trung tâm Nghiên cứu Y tế công cộng và hệ sinh thái (CENPHER): nghiên cứu các chính sách.... hệ thống mạng lưới One-health (tại Việt Nam và trên thế giới)
- Trung tâm Đào tạo theo nhu cầu xã hội: Tổ chức các khóa học ngắn hạn theo nhu cầu của xã hội.
- Trung tâm Nghiên cứu khoa học sức khỏe: Nghiên cứu phòng chống  tác hại thuốc lá, bệnh không lây nhiễm và yếu tố nguy cơ, hệ thống y tế và kinh tế y tế...
- Cơ sở thực hành kỹ năng: Phòng khám đa khoa, bệnh viện trường, Trung tâm chăm sóc sức khỏe cộng đồng, Trung tâm phục hồi chức năng và hỗ trợ người khuyết tật.
Đào tạo
Từ 2001 đến nay trường đã đào tạo 2535 cử nhân, 1258 thạc sĩ, 19 tiến sĩ cùng 1100 các khóa ngắn hạn.
Hiện tại, nhà trường có hơn 2000 sinh viên theo học các hệ cùng 14 chương trình đào tạo từ đại học đến sau đại học:
Đào tạo Đại Học
+ Cử nhân Y tế công cộng (hệ chính quy và vừa làm vừa học)
+ Cử nhân Kỹ thuật Xét nghiệm Y học (hệ chính quy và vừa làm vừa học)
+ Cử nhân Dinh dưỡng (hệ chính quy và vừa làm vừa học)