cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Người Xơ Đăng
Trang phục
Trong 5 nhóm địa phương thì ngoài nhóm đồng bào Ca Dong thì các nhóm chính của dân tộc Xơ Đăng như Xơ Teng, Tơ Đrá, Mơ Nâm, Hà Lăng, đều có nghề dệt thổ cẩm truyền thống. Khung cửi của đồng bào Xơ Đăng nói chung cũng giống như khung dệt của đồng bào Ba Na hay Gia Rai. Họ chủ yếu dệt vải khổ hẹp từ 30 – 40 cm, nhưng cũng có khi dệt khổ vải rộng tới 80 cm. Nhờ nghề dệt, đồng bào dân tộc Xơ Đăng vẫn giữ được các loại hình trang phục với những nét đặc trưng theo từng nhóm địa phương. Các dân tộc khác ở Tây Nguyên thường có màu đen và màu chàm nhưng trang phục của đồng bào Xơ Đăng là màu chàm. Nhà nghiên cứu văn hóa dân tộc Tây Nguyên, bà Lương Thanh Sơn, cho biết: Kiểu trang phục của đồng bào Xơ Đăng khá giống với trang phục của các dân tộc ở khu vực Tây Nguyên: "Cũng như các dân tộc khác ở Tây Nguyên, trang phục của đồng bào Xơ Đăng  thường có màu đen và màu chàm. Hoa văn trên trang phục chủ yếu được trang trí xung quanh áo, váy".
Trang phục đậm chất Tây Nguyên của dân tộc Xơ Đăng là các loại khố, áo của đàn ông; áo chui đầu tay áo được khoét sát nách và váy quấn của phụ nữ, khăn đội đầu, tấm choàng, tấm địu trẻ em. Trang phục truyền thống của đồng bào Xơ Đăng thì nam giới đóng khố, cởi trần. Khố là một tấm vải dài, khổ hẹp luồn qua háng, quấn quanh thắt lưng, thả mành mành hai đầu buông dài trước và sau đến gần cổ chân. Trong các lễ hội, trang phục của người đàn ông quấn thêm một tấm vải quấn chéo trên ngực, nhìn như một chiến binh đang ra trận. Nhà nghiên cứu văn hóa các dân tộc Tây Nguyên, bà Linh Nga Nie KĐăm, cho biết: "Mỗi dân tộc ở Tây nguyên có nét riêng về trang phục và có đặc trưng riêng. Dân tộc của người Jalai, Chu ru thì tay dài, váy dào, hoa văn chỉ ở gấu áo, trên ngực.. Người Xơ Đăng lại mặc váy cộc, áo cộc. Hoa văn dày đặc hơn".
Một bộ trang phục truyền thống của phụ nữ Xơ Đăng gồm có: áo, váy và tấm choàng (khăn vai). Áo là kiểu áo chui đầu, không có tay. Tấm choàng hay còn gọi là khăn vai của phụ nữ Xơ Đăng được dệt từ những sợi bông với nhiều màu sắc khác nhau, chủ yếu là màu đen. Bà Y Mon, xã Đak Ang, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum, cho biết: "Trang phục ngày xưa của dân tộc Xơ Đăng là áo trắng, váy đen và có một dây buộc ở bụng. Thường thì bây giờ chúng tôi mua vải dệt về tự may trang phục".
Các thiếu nữ Xơ Đăng đến tuổi trưởng thành thường dùng tấm choàng khoác qua người như một dấu hiệu cho những chàng trai biết mình chưa xây dựng gia đình để có thể trò chuyện, tìm hiểu. Khi về nhà chồng, người con gái đem theo tấm choàng và giữ gìn như một vật kỷ niệm quý giá của thời con gái. Tấm choàng của phụ nữ Xơ Đăng được dệt từ những sợi bông với nhiều màu sắc khác nhau, trong đó màu đen là chủ thể. Để có tấm choàng, họ dệt tấm vải với kích thước cần dùng sau đó ghép 2 tấm lại. Trên mặt phải của tấm choàng được trang trí hoa văn hình quả trám xen kẽ với các dải màu đen, trắng, đỏ. Phụ nữ Xơ Đăng cũng thích đeo đồ trang sức bằng cườm đá nhiều màu sắc ở thắt lưng, cổ tay, cổ chân, đeo vòng đồng, vòng bạc trên cổ và khuyên tai.
Dù cuộc sống có nhiều đổi thay, đời sống phát triển, người Xơ Đăng có nhiều lựa chọn để may, mặc các bộ trang phục khác. Tuy nhiên trong các dịp lễ hội, đồng bào Xơ Đăng vẫn khoác trên mình những bộ trang phục truyền thống, để giữ gìn nét văn hóa và bản sắc của dân tộc mình.
Tham khảo
Thể loại:Các dân tộc Việt Nam
Athemus reductus
Athemus reductus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cantharidae. Loài này được Wittmer miêu tả khoa học năm 1995.
Tham khảo
Thể loại:Athemus
Poltys nagpurensis
Poltys nagpurensis là một loài nhện trong họ Araneidae.
Loài này thuộc chi Poltys. Poltys nagpurensis được Benoy Krishna Tikader miêu tả năm 1982.
Tham khảo
Thể loại:Poltys
Damadahalli, Pandavapura
Damadahalli là một làng thuộc tehsil Pandavapura, huyện Mandya, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Mandya (huyện)
Vicia geminiflora
Vicia geminiflora là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Trautv. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Đậu răng ngựa
Hydriomena oasis
Hydriomena oasis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hydriomena
Saint-Julien-lès-Metz
Saint-Julien-lès-Metz là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Moselle, quận Metz-Campagne, tổng Montigny-lès-Metz. Tọa độ địa lý của xã là 49° 08' vĩ độ bắc, 06° 12' kinh độ đông. Saint-Julien-lès-Metz có điểm thấp nhất là 162 mét và điểm cao nhất là 275 mét. Xã có diện tích 4,55 km², dân số vào thời điểm 1999 là 3134 người; mật độ dân số là 688 người/km².
São Pedro do Butiá
São Pedro do Butiá là một đô thị thuộc bang Rio Grande do Sul, Brasil. Đô thị này có diện tích 107,63 km², dân số năm 2007 là 2744 người, mật độ 25,49 người/km².
Saint-Julien-lès-Metz
Tham khảo
Thể loại:Xã của Moselle
São Pedro do Butiá
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Rio Grande do Sul
Tmesisternus dohertyi
Tmesisternus dohertyi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Tmesisternus
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên (Tiếng Anh: Sichuan Normal University, viết tắt là SICNU). Tọa lạc tại Thành Đô, Tứ Xuyên, Trung Quốc, nó bao gồm Khu học xá Sư tử (Đường Jing Chengdu Jinjiang 5), tổng cộng có hai phần khuôn viên Chan (Đại lộ Chan số 1819 Sec Longquanyi) bao gồm trong đó nằm trong Khu học xá Lion Rock. Đại học Sư phạm Tứ Xuyên là một trong những trường đại học bình thường quan trọng ở miền Tây Trung Quốc.
Phương châm
"Nhấn mạnh vào đạo đức" và "sự uyên bác" cùng thể hiện triết lý giáo dục "học từ cao hơn, ngay thẳng làm gương"; "thực dụng" và "coi trọng cái đẹp" cùng thể hiện tinh thần học đường "tìm kiếm chân lý và thực dụng và theo đuổi sự xuất sắc".
Tinh thần
""Dừng lại ở loại tốt nhất" trích từ "Book of Rites · University": "Cách thức của một trường đại học nằm ở Ming Mingde, ở việc gần gũi với mọi người, và kết thúc ở loại tốt nhất. "Phản ánh tinh thần" làm việc chăm chỉ và là người dẫn đầu".
Lịch sử
. Địa điểm cũ của cơ sở Thatched Cottage vẫn còn tồn tại, các thiết bị dạy học không hoạt động, và khu dân cư được sử dụng như bình thường.
Macella concolor
Macella concolor là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Bộ phận
= Các nhà lãnh đạo kế nhiệm= Đoàn Khả Tình （1952.12－1954.7）Hiệu trưởng
Macella concolor
Liên kết ngoài
Thể loại:Macella
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Bộ phận
Cát Triết （1954.12－1956.8）Hiệu trưởng
Lưu Thiệu Vũ （1956.9－1966.6）Hiệu trưởng
Tô Lê （1979.12－1983.10）Hiệu trưởng
Hoàng Minh（1957.10－1966.6）Bí thư Đảng ủy （1976.10－1979.12）Hiệu trưởng
Trương Vinh （1977.6－1982.7）Bí thư Đảng ủy
Ischnosiphon martianus
Ischnosiphon martianus là một loài thực vật có hoa trong họ Marantaceae. Loài này được Eichler ex Petersen mô tả khoa học đầu tiên năm 1890.
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Bộ phận
Dương Bá Yên （1990.5－1994.9） Bí thư Đảng ủy
Ischnosiphon martianus
Liên kết ngoài
Thể loại:Ischnosiphon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1890
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Bộ phận
Dương Tuyền Minh（1997.3－2000.9） Bí thư Đảng ủy（1994.9－1998.7）Hiệu trưởng
Phong Tiểu Siêu（1998.8－2003.4）Hiệu trưởng
Chu Giới Minh （2003.5－2014）Hiệu trưởng
Đinh Nhậm Trọng （2014 - 2017.5）Hiệu trưởng
Uông Minh Nghĩa（2017.5 - ）Hiệu trưởng
Cựu sinh viên nổi tiếng
Lý Dịch Phong
Yenice, Battalgazi
Yenice là một xã thuộc thành phố Malatya, tỉnh Malatya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 206 người.
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Cựu sinh viên nổi tiếng
Tạ Na
Yenice, Battalgazi
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tỉnh Malatya
Đại học Sư phạm Tứ Xuyên
Cựu sinh viên nổi tiếng
Trương Hàm Vận
Dương Địch
Ms. Yeah
Đặng Sa
Aglaia gracilis
Tham khảo
Thể loại:Thực vật Fiji gracilis
Ruellia hygrophila
Chú thích
Thể loại:Ruellia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1841
Ngũ Lão, Thủy Nguyên
Ngũ Lão là một xã thuộc huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng, Việt Nam.
Xã Ngũ Lão có diện tích 6,52 km², dân số năm 1999 là 9492 người, mật độ dân số đạt 1456 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Đơn vị hành chính Việt Nam đặt tên theo tên người
Triflat
right|150px|thumb|Nhóm triflat right|150px|thumb|[[Anion triflat]] Triflat, cũng được biết bởi tên quốc tế là trifluoromethanesulfonate, là một nhóm chức có công thức. Nhóm triflate thường được đại diện bởi -OTF, khác với -Tf (triflyl). Ví dụ, n-butyl triflate có thể được viết như CH3CH2CH2CH2OTf.
Anion triflat tương ứng,, là một ion cực kỳ ổn định, là gốc liên kết của axit triflic , một trong những axit mạnh được biết đến. Nó được định nghĩa như một axit siêu mạnh, vì nó có tính axit hơn axit sulfuric tinh khiết.
Ứng dụng
Một nhóm trifilat là một nhóm rời tuyệt vời được sử dụng trong các phản ứng hữu cơ nhất định như sự thay thế nucleophin, khớp nối Suzuki và phản ứng Heck. Vì alkyl triflat cực kỳ phản ứng trong phản ứng SN2 nên chúng phải được bảo quản trong điều kiện không có nucleophiles (như nước). Anion ổn định của nó để ổn định cộng hưởng gây ra phí tiêu cực sẽ được lan truyền trên ba nguyên tử oxy và nguyên tử lưu huỳnh. Một sự ổn định bổ sung đã tạo được bởi nhóm trifluoromethyl như là một nhóm rút electron mạnh.
Triflates cũng đã được áp dụng như các phối tử đối với kim loại nhóm 11 và 13 cùng với lantanides.
Lithium triflates được sử dụng trong một số pin lithium ion như một thành phần của chất điện pha.
Một chất phản ứng triflating nhẹ là phenyl triflimid hoặc N, N-bis (trifluorometylsulfonyl) anilin, trong đó sản phẩm phụ là [CF3SO2N−Ph]−.
center|thumb|600px|Sự ổn định triflate mesomeric
Muối triflat
Muối triflate nhiệt rất ổn định với nhiệt nóng chảy lên đến 350 °C đối với muối natri, boron và bạc, đặc biệt khi không có nước. Chúng có thể thu được trực tiếp từ axit triflic và kim loại hydroxide hoặc cacbonat kim loại trong nước. Ngoài ra, chúng có thể thu được từ phản ứng chloride kim loại với axit triflic hoặc triflate bạc, hoặc từ phản ứng bari triflat với sulfat kim loại trong nước.
Các triflates kim loại được sử dụng như các chất xúc tác axit Lewis trong hóa học hữu cơ. Đặc biệt hữu ích là các triflat lanthanit loại Ln (OTf) 3 (trong đó Ln = lanthanit). Một chất xúc tác phổ biến scandium triflate được sử dụng trong các phản ứng như phản ứng aldol và phản ứng Diels-Alder. Một ví dụ là phản ứng thêm mukaiyama aldol giữa benzandehit và ether silic enol của cyclohexanone với sản lượng hoá học 81%. Phản ứng tương ứng với muối yttrium không thành công: 600px|center|Sự cô đặc aldol qua ScOTf3
Triflat là một kháng chất thường được sử dụng cho phức hợp kim loại hữu cơ.
Tham khảo
Thể loại:Acid sulfonic Thể loại:Anion
Ampedus analogicus
Ampedus analogicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Kolbe miêu tả khoa học năm 1886.
Tham khảo
Thể loại:Ampedus
Gỏi mít
Gỏi mít là một trong những món ăn nổi tiếng của miền Trung, được nhiều nhà hàng sang trọng đưa vào thực đơn và được rất nhiều thực khách yêu thích, thường được ăn kèm với bánh tráng mè. Trong các dịp cỗ bàn, món gỏi mít giòn ngon với vị chua ngọt hài hòa là một sự lựa chọn tuyệt vời để giảm bớt cái ngán của mâm cỗ nhiều chất đạm.
Tham khảo
Thể loại:Ẩm thực Việt Nam Thể loại:Ẩm thực miền Trung Việt Nam
Schoenus sculptus
Schoenus sculptus là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được (Nees) Boeckeler miêu tả khoa học đầu tiên năm 1874.
Liên kết ngoài
Thể loại:Schoenus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1874
Xã Spirit Lake, Quận Dickinson, Iowa
Xã Spirit Lake (Spirit Lake Township) là một xã thuộc quận Dickinson, tiểu bang Iowa, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.402 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Iowa Thể loại:Quận Dickinson, Iowa Thể loại:Khu dân cư thành lập năm 1859
Athemus rolciki
Athemus rolciki là một loài bọ cánh cứng trong họ Cantharidae. Loài này được Svihla miêu tả khoa học năm 2004.
Tham khảo
Thể loại:Athemus
Nhà hát Quốc gia và Phòng Hòa nhạc Quốc gia
thumb|Phòng hòa nhạc Quốc gia về đêm, Đài Bắc
Nhà hát Quốc gia và Phòng hòa nhạc quốc gia  là hai địa điểm biểu diễn nghệ thuật tại Quảng trường Tự do ở quận Trung Chính, Đài Bắc, Đài Loan. Hoàn thành vào năm 1987, các địa danh đứng ở phía nam và phía bắc của quảng trường với Đài Tưởng niệm Tưởng Giới Thạch ở phía đông. Các địa điểm được gọi bằng chữ viết tắt NTCH. Quảng trường nằm gần Đại lộ Ketagalan, địa điểm của Tòa nhà Văn phòng Tổng thống, Thư viện Trung tâm Quốc gia, Bảo tàng Quốc gia Đài Loan và Công viên Tưởng niệm Hòa bình 228.
Lịch sử
Nhà hát Quốc gia Đài Loan và Phòng hòa nhạc Quốc gia là hai trong số các cơ sở nghệ thuật biểu diễn hiện đại lớn đầu tiên được thành lập ở châu Á. Sau cái chết của Tưởng Giới Thạch năm 1975, chính phủ Quốc Dân Đảng đã ủy quyền xây dựng một tượng đài và cơ sở văn hóa nghệ thuật trên khuôn viên của một quảng trường tưởng niệm. Dự án trị giá 7,4 tỷ TWD.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đài Bắc
Liên minh giữa Thụy Điển và Na Uy
Liên minh cá nhân giữa Thụy Điển và Na Uy (Svensk-norska unionen; Den svensk-norske union), có tên chính thức Vương quốc Liên hiệp Thụy Điển và Na Uy, là một liên minh cá nhân của 2 vương quốc riêng biệt Thụy Điển và Na Uy dưới một quân vương chung và một chính sách đối ngoại chung 1814-1905, trước khi Thụy Điển chấp nhận Na Uy rời khỏi liên minh.
Cả hai nước giữ hiến pháp, pháp luật, cơ quan lập pháp, cơ quan hành chính, nhà thờ nhà nước, lực lượng vũ trang, các đồng tiền riêng biệt; nhà vua chủ yếu cư trú tại Stockholm, nơi các đại diện ngoại giao nước ngoài có trụ sở. Chính phủ Na Uy đã được chủ trì bởi phó vương: Người Thụy Điển cho đến năm 1829, người Na Uy cho đến năm 1856. Cơ quan này sau đó đã bị bỏ trống và hủy bỏ vào năm 1873. Chính sách ngoại giao được tiến hành thông qua Bộ Ngoại giao Thụy Điển cho đến khi Liên minh bị giải thể trong năm 1905.
Na Uy đã từng có một liên minh chặt chẽ hơn với Đan Mạch, nhưng liên minh của Đan Mạch-Na Uy với Pháp của Napoleon làm cho Vương quốc Anh và đế quốc Nga đồng ý với việc sáp nhập Na Uy vào Thụy Điển để đền bù cho việc mất Phần Lan vào tay Nga trong năm 1809 và coi đây là một phần thưởng cho việc gia nhập liên minh chống lại Napoleon. Trong Hiệp ước Kiel vào năm 1814, nhà vua của Đan Mạch-Na Uy đã buộc phải nhường lại Na Uy cho vua của Thụy Điển. Nhưng Na Uy từ chối tuân theo các điều khoản của hiệp ước, tuyên bố độc lập, và triệu tập một hội đồng lập hiến ở Eidsvoll.
Sau khi thông qua Hiến pháp mới của Na Uy vào ngày 17 tháng 5 năm 1814, Hoàng tử Christian Frederick được bầu làm vua. Chiến tranh Thụy Điển-Na Uy tiếp theo (1814) và Công ước của Moss buộc Christian Frederick phải thoái vị sau khi một phiên họp bất thường của Quốc hội Na Uy, Storting, sửa đổi Hiến pháp để cho phép cho một liên minh cá nhân với Thụy Điển. Vào ngày 4 tháng 11, Storting bầu Charles XIII làm Vua của Na Uy, qua đó khẳng định Liên minh. Sự khác biệt tiếp tục giữa hai nước dẫn đến sự thất bại để tạo ra một dịch vụ lãnh sự Na Uy riêng biệt và sau đó, trên 07 tháng 6 năm 1905, Storting tuyên bố đơn phương độc lập. Thụy Điển chấp nhận việc giải thể của Liên minh vào ngày 26 tháng 10. Sau một cuộc trưng cầu dân ý chấp nhận cuộc bầu cử Hoàng tử Karl của Đan Mạch làm vị vua mới của Na Uy, ông chấp nhận việc dâng ngai vàng của Storting vào ngày 18 tháng 11 và lấy vương hiệu Haakon VII.
Liên kết ngoài
Thể loại:Na Uy thế kỷ 19 Thể loại:Thụy Điển thế kỷ 19 Thể loại:Na Uy thập niên 1900 Thể loại:Thụy Điển thập niên 1900 Thể loại:Lịch sử Scandinavia Thể loại:Lịch sử chính trị Thụy Điển Thể loại:Lịch sử chính trị Na Uy Thể loại:Quân chủ Na Uy Thể loại:Quân chủ Thụy Điển Thể loại:Quan hệ Na Uy-Thụy Điển
Aegiale (bướm nhảy)
Tham khảo
Aegiale (skipper)
Aglaia glabrata
Aglaia glabrata là một loài thực vật]] thuộc họ Meliaceae. Loài này có ở Brunei, Indonesia, và Malaysia.
Poltys nigrinus
Poltys nigrinus là một loài nhện trong họ Araneidae.
Loài này thuộc chi Poltys. Poltys nigrinus được Kendo Saito miêu tả năm 1933.
Tham khảo
Thể loại:Poltys
Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 1955
Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 1955 không có giới hạn chính thức, nó diễn ra trong suốt năm 1955; tuy nhiên hầu hết các xoáy thuận nhiệt đới có xu hướng hình thành trong giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 11. Đây là những thời điểm quy ước phân định khoảng thời gian tập trung hầu hết số lượng xoáy thuận nhiệt đới hình thành mỗi năm trên Tây Bắc Thái Bình Dương.
Phạm vi của bài viết này chỉ giới hạn ở Thái Bình Dương, khu vực nằm về phía Bắc xích đạo và phía Tây đường đổi ngày quốc tế. Những cơn bão hình thành ở khu vực phía Đông đường đổi ngày quốc tế và phía Bắc xích đạo thuộc về Mùa bão Đông Bắc Thái Bình Dương 1955. Toàn bộ bão nhiệt đới hình thành trên Tây Bắc Thái Bình Dương sẽ được chỉ định tên gọi bởi Trung tâm Thời tiết Hạm đội có trụ sở tại Guam.
Bão Wilda
Hình thành vào ngày 21,Wilda đi chuyển chậm vào vùng biển ấm,nơi nó đạt trạng thái bão cấp 2 mạnh.Wilda đổi hướng và bắt đầu suy yếu.Ngay sau đó,Wilda suy yếu nhanh chóng thành một vùng thấp trước khi nhanh chóng tan biến vào ngày 29
Tên bão
Sau đây là danh sách các tên bão được đặt tên trong mùa bão 1955
Tham khảo
Thể loại:Châu Á năm 1955 Thể loại:Thiên tai năm 1955 Thể loại:Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 1955
Dambadahalli, Chikmagalur
Dambadahalli là một làng thuộc tehsil Chikmagalur, huyện Chikmagalur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Chikmagalur (huyện)
Rancora brucei
Rancora brucei là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Rancora
Correbia nigridorsalis
Correbia nigridorsalis là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Correbia
Diễn da báo
Diễn da báo, tên khoa học Dendrocalamus tomentosus, là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Hsueh & D.Z.Li mô tả khoa học đầu tiên năm 1989.
Liên kết ngoài
T Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1989
Lãnh thổ Missouri
Lãnh thổ Missouri (Territory of Missouri) là một lãnh thổ hợp nhất có tổ chức trong lịch sử của Hoa Kỳ. Ban đầu nó được gọi là Lãnh thổ Louisiana nhưng sau đó vào ngày 4 tháng 6 năm 1812 được đổi tên để tránh nhầm lẫn với tiểu bang Louisiana gia nhập vào liên bang năm 1812. Lãnh thổ Arkansas bị tách ra khỏi Lãnh thổ Missouri năm 1819. Tiểu bang Missouri bị tách ra từ lãnh thổ này vào ngày 10 tháng 8 năm 1821.
Phần còn lại của lãnh thổ, bao gồm các phần đất của các tiểu bang hiện này là Iowa, Nam Dakota, Bắc Dakota và một phần Minnesota, trở thành lãnh thổ chưa được tổ chức sau khi tiểu bang Missouri được thành lập. Năm 1834, phần phía đông của Sông Missouri nhập vào Lãnh thổ Michigan.
Thủ đô của lãnh thổ này là St. Louis.
Tham khảo
Missouri Thể loại:Vùng đất mua Louisiana Missouri Thể loại:Trung Tây Hoa Kỳ Thể loại:Đại Bình nguyên Bắc Mỹ
Người Xtiêng
Người Xtiêng hay còn gọi là người Stiêng hay Giẻ Xtiêng (không nhầm với người Giẻ Triêng) là một dân tộc trong số 54 dân tộc tại Việt Nam.
Người Xtiêng nói tiếng Xtiêng, một ngôn ngữ thuộc nhóm ngôn ngữ Môn-Khmer trong ngữ hệ Nam Á. Ngôn ngữ thứ hai là ngôn ngữ phổ thông quốc gia nơi họ cư trú, là tiếng Việt hoặc tiếng Khmer.
Dân số và địa bàn cư trú
Dân tộc Xtiêng có dân số khoảng 66.788 người (1999), cư trú tập trung tại một số huyện thuộc các tỉnh Bình Phước, Đồng Nai và Tây Ninh (chiếm trên 99,3%).
Tại Campuchia có khoảng 6.500 người Xtiêng, theo Điều tra dân số Campuchia năm 2008. (Xem: Khmer Loeu).
Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2019, người Xtiêng ở Việt Nam có dân số 100.752 người, có mặt tại 34 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Xtiêng cư trú tập trung tại tỉnh Bình Phước (81.708 người, chiếm 95,6% tổng số người Xtiêng tại Việt Nam), Tây Ninh (1.654 người), Đồng Nai (1.269 người), Lâm Đồng (380 người), Bình Dương (153 người) ...
Đặc điểm kinh tế
Về hình thái kinh tế, có thể tạm chia dân tộc này thành hai nhóm là nhóm Bù Đéc ở vùng thấp, biết làm ruộng nước và dùng trâu, bò kéo cày từ khá lâu và nhóm Bù Lơ ở vùng cao, làm rẫy là chủ yếu, sống gần gũi với người M'Nông, người Mạ.
Thức ăn chủ yếu của họ là gạo, rau, cá, tôm. Trước đây người Xtiêng thường ăn bằng tay nhưng gần đây đã ăn bằng bát đĩa. Họ hay dùng rượu cần trong dịp hội hè.
Tổ chức cộng đồng
Ngày nay người Xtiêng ở nhiều nơi đã định canh định cư, từng gia đình làm nhà ở riêng. Họ Điểu là họ phổ biến khắp vùng Xtiêng. Làng Xtiêng có truyền thống tự quản, đứng đầu là một già làng am hiểu tập tục, có uy tín lớn, tháo vát và thường là người giàu có ở làng. Mức giàu được tính bằng tài sản như: trâu, bò, chiêng, cồng, ché, vòng, trang sức và còn rất nhiều thứ khác nữa
Người Xtiêng ưa thích âm nhạc, nhạc cụ thường thấy nhất là bộ chiêng sáu cái. Chiêng không được gõ ở ngoài nhà, trừ ngày lễ đâm trâu. Chiêng dùng trong hội lễ, cả trong bộc lộ tình cảm, hòa giải xích mích giữa các gia đình. Ngoài chiêng còn có cồng, khèn bầu cũng được người Xtiêng ưa thích. Cuối mùa khô, họ hay chơi thả diều.
Hôn nhân gia đình
Người Xtiêng lấy vợ, lấy chồng khác dòng họ. Thông thường con trai từ tuổi 19-20, con gái từ tuổi 15-17 bắt đầu tìm bạn đời.Tùy theo vùng miền mà các chàng trai người Xtiêng lấy vợ lấy chồng sẽ ở rể hoặc về nhà chồng; các khu vực Phước Long; Phú Riềng; Bù Gia Mập; Bù Đăng...sau khi lấy nhau con gái sẽ về nhà chồng. Khu vực Bình Long; Hớn Quản... con trai sẽ ở rể.
Nhà cửa
Nhà ở của người Xtiêng không đồng nhất giữa các khu vực. Chẳng hạn ở Bù Lơ người Xtiêng sống trong nhà đất dài với gia đình lớn theo chế độ phụ hệ; ở Đắc Kia người Xtiêng cư trú trong nhà sàn, nha nua va nhà đất ngắn với gia đình nhỏ; ở Bù Đeh người Xtiêng lại sống trong nhà sàn dài với gia đình lớn theo chế độ mẫu hệ.
Bộ khung nhà người Xtiêng dù nhà sàn hay đất đều trên cơ sở vì hai cột (không có kèo). Căn cứ vào cấu tạo của bộ khung nhà đất của người Xtiêng hiện nay còn thấy thì nhà đất của người Xtiêng là rất thô sơ. Nhà đất của người Xtiêng chỉ như là một cái chòi, mái được kéo gần sát mặt đất. Cửa ra vào rất thấp, mở ở hai đầu hồi và một cửa ở mặt trước nhà, mái trên cửa cũng phải cắt bớt hoặc làm vòng lên như ở nhà người Mạ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhóm sắc tộc ở Campuchia
Saint-Jure
Saint-Jure là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Moselle, quận Metz-Campagne, tổng Verny. Tọa độ địa lý của xã là 48° 56' vĩ độ bắc, 06° 13' kinh độ đông. Saint-Jure nằm trên độ cao trung bình là 230 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 207 mét và điểm cao nhất là 261 mét. Xã có diện tích 10,61 km², dân số vào thời điểm 1999 là 258 người; mật độ dân số là 24 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Xã của Moselle
Bruno Magalhães (cầu thủ bóng đá)
Bruno António Monteiro Magalhães (sinh ngày 25 tháng 1 năm 1982 ở Barcelos) là một cầu thủ bóng đá người Bồ Đào Nha thi đấu cho SC Mirandela ở vị trí tiền vệ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1982 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Người Barcelos, Bồ Đào Nha Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bồ Đào Nha Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Bồ Đào Nha Thể loại:Cầu thủ bóng đá S.C. Braga B Thể loại:Cầu thủ bóng đá G.D. Ribeirão Thể loại:Cầu thủ bóng đá G.D. Chaves Thể loại:Cầu thủ bóng đá S.C. Freamunde
Astiphromma anale
Astiphromma anale là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Astiphromma
Byttneria fruticosa
Byttneria fruticosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được K.Schum. ex Engl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1894.
Liên kết ngoài
Thể loại:Byttneria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1894
Yeniköy, Battalgazi
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tỉnh Malatya
Ngũ Phúc, Kiến Thụy
Ngũ Phúc là một xã thuộc huyện Kiến Thụy, thành phố Hải Phòng, Việt Nam.
Xã Ngũ Phúc có diện tích 8,92 km², dân số năm 1999 là 6314 người, mật độ dân số đạt 708 người/km². Phía Tây và Bắc giáp 2 xã An Thọ và An Thái (huyện An Lão), phía Đông bắc giáp xã Du Lễ, phía Đông giáp xã Kiến Quốc, phía Nam và Tây nam giáp huyện Tiên Lãng (ngăn cách bởi sông Văn Úc). Xã Ngũ Phúc có Đền Mõ 1 cơ sở tín ngưỡng đồng thời là 1 di tích lịch sử gắn với vương triều Nhà Mạc nổi tiếng ở đất Kiến Thuỵ.
Soo Yeon Lee
Soo Yeon Lee (sinh ngày 22 tháng 5 năm 1984) là cựu vận động viên bóng bàn, người mẫu, diễn viên và huấn luyện viên bóng bàn người Hàn Quốc. Lee bắt đầu chơi bóng bàn từ khi còn rất nhỏ và cô được đào tạo kỹ lưỡng môn thể thao này bởi một vận động viên huy chương vàng Olympic Jung Hwa Hyun ở Hàn Quốc. Sau đó, cô đã liên tiếp giành được Giải vô địch quốc gia thiếu niên Hàn Quốc sáu lần kể từ năm 12 tuổi. Cô đã được đặc cách trong các chiến dịch quảng cáo cho một số thương hiệu nổi bật bao gồm Nike, Adidas, K-Swiss, Red Bull và Target. Cô là đại sứ thương hiệu cho SPiN, là một chuỗi các nhà hàng và quán bar bóng bàn.
Cuộc sống ban đầu và sự nghiệp bóng bàn
Lee đăng ký vào Đại học Thể thao Quốc gia Hàn Quốc ở đó cô được Ahn Jae-hyung huấn luyện và gia nhập đội tuyển quốc gia. Năm 2001, Lee là thành viên chiến thắng huy chương bạc của đội Hàn Quốc tại Đại hội Thể thao Sinh viên Thế giới ở Bắc Kinh. Khi còn học tại trường đại học, Lee đã lấy được bằng về tâm lý học thể thao và giáo dục thể chất.
400px|thumb|phải
Năm 2004, Lee quyết định chuyển đến New Zealand để học tiếng Anh. Lee đã giành giải vô địch đơn nữ New Zealand và cô được mệnh danh là Nữ vận động viên của năm. Sau 5 tháng ở New Zealand, Lee trở về Hàn Quốc.
Bước tiếp theo của Lee là đến Hoa Kỳ vào năm 2007 trong lúc chị gái cô đang học tại Chicago, Illinois. Lee chuyển đến Los Angeles, California ở đó cô đăng ký vào UCLA. Cô đã giành chiến thắng được một số giải đấu tại Hoa Kỳ, bao gồm cả US Open năm 2007 và Killerspin Invitational năm 2009.
Làm người mẫu và các hoạt động
Lee được phát hiện bởi các đại lý người mẫu ở Los Angeles ngay sau khi cô chuyển đến LA vào năm 2007, cô bắt đầu làm người mẫu chuyên nghiệp vào năm 2009. Tuy nhiên, mãi đến năm 2009, sự nghiệp người mẫu bắt đầu tích hợp các kỹ năng chơi bóng bàn của cô. Vào năm 2009, Lee đã tham dự lễ khai trương câu lạc bộ bóng bàn đầu tiên của Susan Sarandon là SPiN tại thành phố New York. Sau đó, cô xuất hiện cùng Sarandon trong The Jay Leno Show và từ đó trở thành đại sứ thương hiệu cho công ty khi nó mở rộng ra các địa điểm khác. Lee đã làm việc cho một số thương hiệu khác bao gồm Nike, Adidas, K-Swiss, Red Bull, Playboy và Target.
Ngoài công việc người mẫu, cô cũng tham gia diễn xuất, gồm trong các tập phim Entourage, Keeping Up with the Kardashians, Cross Wars, và các bộ phim khác.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1984 Thể loại:Nhân vật còn sống
Hydriomena obliquilinea
Hydriomena obliquilinea là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hydriomena
Ischnosiphon obliquus
Ischnosiphon obliquus là một loài thực vật có hoa trong họ Marantaceae. Loài này được (Rudge) Körn. mô tả khoa học đầu tiên năm 1859.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ischnosiphon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1859
Awagarh
Awagarh là một thị xã và là một nagar panchayat của quận Etah thuộc bang Uttar Pradesh, Ấn Độ.
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Awagarh có dân số 10.766 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Awagarh có tỷ lệ 65% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 69%, và tỷ lệ cho phái nữ là 59%. Tại Awagarh, 17% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Uttar Pradesh
Visnye
Visnye là một thị trấn thuộc hạt Somogy, Hungary. Thị trấn này có diện tích 24,38 km², dân số năm 2010 là 221 người, mật độ 9 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Hạt Somogy Thể loại:Thị trấn của Hungary
Ampedus anatolicus
Ampedus anatolicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Gudenzi miêu tả khoa học năm 2002.
Tham khảo
Thể loại:Ampedus
Poltys noblei
Loài này thuộc chi Poltys. Poltys noblei được miêu tả năm 2006 bởi Smith.
Tham khảo
Thể loại:Poltys
Tmesisternus dubius
Tmesisternus dubius là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Tmesisternus
São Pedro do Sul, Rio Grande do Sul
São Pedro do Sul là một đô thị thuộc bang Rio Grande do Sul, Brasil. Đô thị này có diện tích 873,592 km², dân số năm 2007 là 16613 người, mật độ 19,02 người/km².
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Rio Grande do Sul
Dendrocalamus triramus
Dendrocalamus triramus là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (W.T. Lin & Z.M. Wu) N.H. Xia mô tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Luồng
Cao Trường Cung
thumb|phải|300px|Tượng Lan Lăng vương ở [[Đền Itsukushima]] Cao Trường Cung (chữ Hán: 高長恭, 541? – 573) là tướng lãnh, hoàng thân nhà Bắc Tề, mỹ nam nổi tiếng trong lịch sử Trung Quốc. Dân gian thường gọi ông với vương hiệu là Lan Lăng vương (兰陵王).
Xuất thân
Ông có tên húy là Cao Túc (高肃), tự Trường Cung, tự khác Hiếu Quán, nhưng quen dùng tên tự. Trường Cung là thành viên của hoàng thất nhà Bắc Tề, có nguyên quán ở huyện Điều, quận Bột Hải. Ông là cháu nội và là con trai của 2 đời quyền thần nhà Đông Ngụy là Cao Hoan và Cao Trừng, là cháu gọi Bắc Tề Văn Tuyên đế Cao Dương bằng chú.
Trường Cung là con trai thứ 3 hoặc thứ 4 của Cao Trừng; trong các anh em, chỉ có mẹ của ông không rõ là ai.
Sự nghiệp
Năm Thiên Bảo thứ 8 (557), Trường Cung bắt đầu được nhận quan chức, làm Thông trực tán kỵ thị lang. Năm thứ 9 (558), Trường Cung được phong tước Lạc Thành huyện Khai quốc công, thực ấp 800 hộ. Năm thứ 10 (559), Trường Cung được trừ làm Nghi đồng tam tư. Cùng năm, Trường Cung được tiến quan Thượng nghi đồng tam tư, giữ bản quan làm Hành Tứ Châu sự.
Ruellia hygrophiloides
Ruellia hygrophiloides là một loài thực vật có hoa trong họ Ô rô. Loài này được (Nees) Hemsl. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1882.
Cao Trường Cung
Sự nghiệp
Năm Càn Minh đầu tiên (560) thời Phế đế, Trường Cung được trừ làm Lĩnh tả hữu đại tướng quân, tăng ấp 1000 hộ. Tháng 3 ÂL năm ấy, Trường Cung được phong tước Lan Lăng vương.
Ruellia hygrophiloides
Chú thích
Thể loại:Ruellia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1882
Cao Trường Cung
Sự nghiệp
Năm Hoàng Kiến đầu tiên (561) thời Hiếu Chiêu đế, Trường Cung được tăng ấp kể cả trước đó là 1500 hộ, chuyển làm Trung lĩnh quân, gia quan Khai phủ nghi đồng tam tư.
Vũ Thành đế lên ngôi, Trường Cung được trừ làm Sứ trì tiết, Đô đốc Tịnh Châu chư quân sự, Tịnh Châu thứ sử, còn gia quan như cũ.
Năm Hà Thanh đầu tiên (562), Trường Cung được riêng phong Cự Lộc quận Khai quốc công, thực ấp 1000 hộ, tiến làm Lĩnh quân tướng quân.
Năm thứ 3 (563), liên quân Bắc Chu – Đột Quyết tấn công Tấn Dương, Trường Cung dốc sức tham gia chiến đấu. Quân Tề dưới sự chỉ huy của Tịnh Châu thứ sử, Bình Nguyên vương Đoàn Thiều giành được thắng lợi.
Tháng 11 ÂL năm thứ 3 (564), quân Bắc Chu tiến đánh Lạc Dương. Tháng 12 ÂL, Trường Cung cùng Đại tướng quân Hộc Luật Quang đi trước cứu viện, đóng trại ở Mang Sơn, e ngại quân Chu cường thịnh, chưa dám tiến quân. Đoàn Thiều từ Tấn Dương đến hội quân, cùng chư tướng lên núi quan sát tình thế. Quân Tề đến Thái Hòa cốc thì gặp quân Chu, bèn kết trận để đợi; Đoàn Thiều nắm tả quân, Trường Cung nắm trung quân, Hộc Luật Quang nắm hữu quân. Trường Cung đem 500 kỵ binh xông vào quân Chu, đến dưới thành Kim Dung. Người Tề trên thành không nhận ra, Trường Cung phải cởi mũ trụ cho thấy mặt, họ mới phái lính bắn nỏ yểm hộ ông. Kết quả quân Tề đại thắng, binh sĩ làm bài ca dao tán tụng Trường Cung, về sau gọi là Lan Lăng vương nhập trận khúc. Tháng 12 ÂL cùng năm, Trường Cung được làm Thượng thư lệnh.
Năm Thiên Thống thứ 2 (566) thời Hậu Chủ, Trường Cung được làm Ti Châu mục. Năm thứ 3 (567), Trường Cung được ra làm Sứ trì tiết, Đô đốc Thanh Châu chư quân sự, Thanh Châu thứ sử. Năm thứ 5 (569), Trường Cung được chuyển làm Doanh Châu thứ sử, tại đây ông nhiều lần nhận hối lộ, chịu miễn quan. Tháng 12 ÂL cùng năm, Trường Cung được giữ quan Khai phủ nghi đồng tam tư, trở lại làm Thượng thư lệnh. Tháng 7 ÂL năm Vũ Bình đầu tiên (570), Trường Cung được đổi làm Lục thượng thư sự. Tháng 2 ÂL năm thứ 2 (571), Trường Cung được làm Thái úy.
Trong tháng ấy, Tề quốc công Vũ Văn Hiến của Bắc Chu vượt Hoàng Hà xâm phạm, Hộc Luật Quang lui về giữ Hoa Cốc. Triều đình khiến Trường Cung cùng Đoàn Thiều hội quân với Quang ngăn chặn quân Chu. Quân Tề tiến chiếm Bách Cốc, sau đó đôi bên rơi vào thế giằng co. Tháng 6 ÂL, quân Chu chiếm được thành ngoài Định Dương, bao vây thành trong. Đoàn Thiều bệnh nặng, trao quyền chỉ huy và bày kế cho Trường Cung. Theo kế của Thiều, Trường Cung mai phục và bắt trọn quân Chu trong thành phá vây chạy ra. Quân Tề thừa thắng chiếm lấy Phần Châu và thành Diêu Tương.
Cái chết
Sau chiến thắng Mang Sơn, Hậu Chủ hỏi Trường Cung rằng: "Vào trận quá sâu, chẳng may gặp chuyện, hối hận sao kịp?" Trường Cung đáp: "Việc nhà quan hệ mật thiết, chẳng nghĩ mà làm rồi." Hậu Chủ nghe Trường Cung nhắc đến việc nhà, đâm ra nghi kỵ. Đến trận Định Dương, bộ thuộc của Trường Cung là Úy Tương Nguyện hỏi: "Vương nhận sự ủy thác của triều đình, sao lại trở nên tham lam tàn nhẫn như vậy?" (chỉ việc nhận hối lộ ở Doanh Châu) Trường Cung chưa đáp. Tương Nguyện nói: "Há chẳng phải vì đại thắng Mang Sơn, sợ oai võ gây nghi kỵ, nên tự bêu xấu mình ru?" Trường Cung đáp: "Phải." Tương Nguyện nói: "Triều đình nếu nghi kỵ vương, vin vào tội này để trừng phạt, cầu phúc ngược lại còn nhanh chóng gặp vạ." Trường Cung rơi nước mắt, quỳ xuống hỏi kế an thân. Tương Nguyện nói: "Vương trước đã có công, nay lại báo tiệp, tiếng tăm quá lớn, nên xưng bệnh ở nhà, tránh dự vào chính sự nữa." Trường Cung lấy làm phải, nhưng chưa thể lui được. Đến khi Giang, Hoài có chiến sự, Trường Cung sợ lại được làm tướng, than rằng: "Năm ngoái mặt ta bị sưng, nay sao không tái phát?" Từ ấy Trường Cung có bệnh thì không chịu chữa trị.
Tháng 5 ÂL năm Vũ Bình thứ 4 (573), Hậu Chủ sai Từ Chi Phạm đưa rượu độc đến cho Trường Cung; ông nói với vương phi Trịnh thị rằng: "Ta trung thành phụng sự bề trên, có tội gì với trời mà nhận rượu độc thế này?" Trịnh thị hỏi: "Sao không xin gặp thiên tử?" Trường Cung nói: "Thiên tử còn có thể gặp hay sao?" Rồi uống rượu độc mà mất.
Triều đình truy tặng Trường Cung làm Giả hoàng việt, Sứ trì tiết, Tịnh, Thanh, Doanh, Tứ, Định 5 châu chư quân sự, Lục thượng thư sự, Thái sư, Thái úy công, Tịnh Châu thứ sử, thụy là Trung Vũ. Tháng 5 ÂL năm thứ 5 (574), Trường Cung được chôn cất ở phía tây bắc, cách Nghiệp Thành 15 dặm.
Tính cách
Trường Cung có vẻ ngoài hiền lành, nhưng nội tâm mạnh mẽ, còn có giọng nói hay và dung mạo đẹp. Tương truyền dung mạo của Trường Cung trắng đẹp như phụ nữ, tự hiềm không đủ để ra oai với địch, nên khắc gỗ làm mặt nạ, mỗi khi ra trận thì đeo lên.
Các vương nhà Bắc Tề tuyển chọn quan viên vương quốc và phụ tá mạc phủ, phần nhiều lấy con em nhà buôn giàu có, những thiếu niên làm việc thả ưng dắt chó, chỉ có bọn Tương Thành vương Cao Dục (con trai thứ 8 của Cao Hoan), Quảng Ninh vương Cao Hiếu Hành và Trường Cung mời gọi nhiều kẻ sĩ có tài năng văn học và kiến thức hơn người, nên được đương thời khen ngợi.
Trường Cung làm tướng, siêng năng với cả những việc vặt. Mỗi khi Trường Cung có món ngon, dù chỉ là vài quả dưa, ắt cũng chia cho tướng sĩ. Khi xưa ở Doanh Châu, Hành tham quân Dương Sĩ Thâm phơi bày tang chứng, khiến Trường Cung chịu miễn quan. Đến trận Định Dương, Sĩ Thâm ở trong quân, sợ gặp vạ. Trường Cung nghe được thì nói: "Ta vốn không có ý này." Rồi tìm lỗi nhỏ, phạt đòn Sĩ Thâm 20 trượng, để ông ta yên lòng.
Từng có lần Trường Cung vào triều, khi trở ra thì kẻ hầu tan mất cả, chỉ còn 1 người. Trường Cung một mình quay về, không khiển trách ai. Vũ Thành đế thưởng công trận Mang Sơn, mệnh cho nhà buôn mua cho Trường Cung 20 người thiếp, ông chỉ nhận một.
Trường Cung cho vay đến ngàn vàng, trước khi mất đem giấy nợ ra đốt sạch.
Lan Lăng vương nhập trận khúc
Đời Tùy, vũ khúc được đưa vào cung đình,, tức là dùng nữ vũ công thay vì nam. Đến trung kỳ đời Đường, vũ khúc dần dần trở nên vui vẻ hơn, bỏ đi sắc thái mạnh mẽ, tức là "nhuyễn vũ". Do bị Đường Huyền Tông loại khỏi lễ nhạc và đưa vào giáo phường trong cung, vũ khúc bắt đầu du nhập vào dân gian. Đời Nam Tống, vũ khúc kết hợp với làn điệu Nhạc phủ, gọi là Lan Lăng vương mạn (兰陵王慢). Như vậy vũ khúc đã hoàn toàn mất đi hình thái ban đầu, có thể nói là đã thất truyền ở Trung Quốc.
May mắn thay, Lan Lăng vương nhập trận khúc truyền sang Nhật Bản vào đời Đường. Vũ khúc được nữ Thiên hoàng Kōken thời kỳ Nara rất yêu thích, trở nên phổ biến trong dân gian. Nhờ đó, vũ khúc trở thành 1 phần trong nhã nhạc Nhật Bản, thường gọi là Lăng vương, đến này vẫn còn giữ nguyên giá trị. Năm 1986, huyện Từ, thành phố Hàm Đan thông qua chuyên gia Nhật Bản tìm cách phục hồi vũ khúc này. Ngày 5 đến 7/9/1992, thành phố Hàm Đan mời đoàn nhã nhạc Nhật Bản sang biểu diễn Lan Lăng vương nhập trận khúc trước mộ Cao Trường Cung (mộ gió, nơi tìm được bia).
Bia và văn bia
Bia mộ của Trường Cung được Tri Từ Châu Bùi Mẫn Trung đào ra vào năm Quang Tự thứ 20 (1894). Bia được điêu khác bằng đá xanh, cao 4,1 m.
Mặt trước của bia ở đầu có 16 chữ triện lớn, chia làm 4 hàng: "Tề cố Giả Hoàng việt Thái sư Thái úy công Lan Lăng Trung Vũ vương bi"; bên dưới có 18 hàng x 36 chữ lệ. Mặt sau bia ở đầu có bài thơ ngũ ngôn do em trai thứ 5 của Trường Cung là An Đức vương Cao Duyên Tông làm ra; ở dưới có 26 hàng x 52 chữ, nhưng bị phong hóa mất 16 chữ.
Năm 1988, bia được công nhận là văn vật bảo hộ trọng điểm cấp quốc gia.
Ghi chú
Thể loại:Tướng nhà Bắc Tề Thể loại:Mất năm 573 Thể loại:Sinh thế kỷ 6
Cỏ voi tím
Cỏ voi tím (Danh pháp khoa học: Pennisetum setaceum) là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Peter Forsskål mô tả khoa học đầu tiên năm 1775 dưới danh pháp Phalaris setacea. Năm 1923 Emilio Chiovenda chuyển nó sang chi Pennisetum. Ở Việt Nam, chúng còn được biết đến với tên gọi là cỏ Mỹ.
Thành phần vô sinh
nhỏ|Các nhân tố vô sinh là các thành phần không sống được tìm thấy trong một hệ sinh thái và có ảnh hưởng đến các sinh vật sống (nhân tố hữu sinh).
Trong sinh thái học, thành phần vô sinh hay nhân tố vô sinh là các nhân tố vật lý (nhiệt độ, ánh sáng,...), hóa học (khí, hoá chất,...) của môi trường mà không có sự sống. Nói các khác đây là sinh cảnh (biotope) của quần thể hoặc quần xã trong hệ sinh thái.
Cỏ voi tím
Đây được xem là một loài xâm lấn do có phổ thích nghi rộng, hệ số nhân giống cao, có khả năng phát tán hạt rất mạnh, hạt có tồn tại trong đất đến 10 năm mà không mất khả năng nảy mầm.
Thành phần vô sinh
Các thành phần vô sinh và các hiện tượng liên quan đến chúng là nền tảng cho thành phần hữu sinh.
Cỏ voi tím
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1775 Thể loại:Thực vật châu Á Thể loại:Thực vật châu Phi Thể loại:Thực vật vườn Thể loại:Thực vật Đông Phi Thể loại:Thực vật xâm hại Thể loại:Loài thực vật xâm lấn Hoa Kỳ
Aphanes occidentalis
Aphanes occidentalis là loài thực vật có hoa trong họ Hoa hồng. Loài này được (Nutt.) Rydb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1908.
Thành phần vô sinh
Thành phần vô sinh bao gồm các điều kiện môi trường ảnh hưởng đến các sinh vật sống về sự phát triển và sinh sản. Tài nguyên được phân biệt dưới dạng các chất hoặc vật thể trong môi trường theo yêu cầu của một sinh vật và bị tiêu thụ hoặc các sinh vật khác không sử dụng được.
nhỏ|Những môi trường khác nhau trên trái đất là các thành phần vô sinh, có nghĩa là chúng không phải là sinh vật sống
Ví dụ
Trong sinh học, các thành phần vô sinh có thể bao gồm nước, ánh sáng, bức xạ, nhiệt độ, độ ẩm, khí quyển và đất. Khí hậu vĩ mô thường ảnh hưởng đến từng yếu tố trên. Áp lực và sóng âm cũng có thể được xem xét trong bối cảnh môi trường biển hoặc dưới đất. Thành phần vô sinh trong môi trường đại dương cũng bao gồm không khí bề mặt, chất nền, độ trong của nước, năng lượng mặt trời và thủy triều. Xem xét sự khác biệt về cơ học của các loài thực vật C3, C4 và CAM trong việc điều chỉnh dòng khí carbon dioxide vào chu trình Calvin liên quan đến các tác nhân gây áp lực vô sinh của chúng. Các loài thực vật C3 không có cơ chế để kiểm soát sự hô hấp sáng, trong khi đó, các loài thực vật C4 và CAM sử dụng enzyme PEP Carboxylase riêng biệt để ngăn chặn sự hô hấp sáng, do đó làm tăng năng suất của các quá trình quang hợp trong một số môi trường năng lượng cao.
Nhiều vi khuẩn cổ đòi hỏi nhiệt độ rất cao, áp suất hoặc nồng độ bất thường của các chất hóa học như lưu huỳnh; điều này là do đặc tính hóa học của chúng vào điều kiện khắc nghiệt. Ngoài ra, nấm cũng đã tiến hóa để tồn tại ở nhiệt độ, độ ẩm và sự ổn định của môi trường của chúng.
Ví dụ, có một sự khác biệt đáng kể trong việc tiếp cận cả nước và độ ẩm giữa rừng mưa ôn đới và hoang mạc. Sự khác biệt về nguồn nước này gây ra sự đa dạng trong các sinh vật sống sót trong các khu vực này. Những khác biệt về thành phần vô sinh làm thay đổi cả hai loài bằng cách tạo ra ranh giới của loài nào có thể tồn tại trong môi trường, cũng như ảnh hưởng đến sự cạnh tranh giữa hai loài. Các thành phần vô sinh như độ mặn có thể mang lại lợi thế cạnh tranh cho loài này, tạo ra áp lực dẫn đến sự hình thành loài và thay đổi loài đến và từ các đối thủ cạnh tranh nói chung.
Tham khảo
Thể loại:Khoa học môi trường Thể loại:Sinh thái học
Aphanes occidentalis
Liên kết ngoài
Thể loại:Aphanes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1908 Thể loại:Thực vật California
Geraldine McQueen (vận động viên)
Geraldine McQueen (sinh ngày 3 tháng 2 năm 1976) là một vận động viên chạy cự ly trung bình người Grenada đã nghỉ hưu. Cô đã lập kỷ lục quốc gia Grenada trong 3000 mét vào năm 1991 tại Đại hội Thể thao CARIFTA. Geraldine sau đó di cư sang Hoa Kỳ và tham dự và thi đấu cho trường trung học Martin Luther King.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1976 Thể loại:Nhân vật còn sống
Saint-Louis, Moselle
Saint-Louis là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Moselle, quận Sarrebourg, tổng Phalsbourg. Tọa độ địa lý của xã là 48° 43' vĩ độ bắc, 07° 11' kinh độ đông. Saint-Louis nằm trên độ cao trung bình là 360 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 215 mét và điểm cao nhất là 393 mét. Xã có diện tích 9,28 km², dân số vào thời điểm 1999 là 701 người; mật độ dân số là 75,4 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Xã của Moselle
Ngũ Phúc, Kim Thành
Xã Ngũ Phúc có diện tích 7,85 km², dân số năm 1999 là 7136 người, mật độ dân số đạt 909 người/km².
Sông Kinh Thầy
Sông Kinh Thầy hay còn gọi là Sông Kinh Thày, tên chữ là “Sài Giang” hoặc Cổ Châu là một phân lưu của sông Thái Bình, nối sông Thái Bình với các sông vùng Đông Bắc Việt Nam.
Dòng chảy
Sông dài 44,5 km. Điểm đầu từ ngã ba Nấu Khê 21.0582°N, 106.31595°W phường Cổ Thành thành phố Chí Linh, tỉnh Hải Dương, phía nam của ngã ba Mỹ Lộc nơi sông Đuống hội lưu với sông Thái Bình. Điểm cuối là ngã ba Tri Sơn nơi giáp ranh giữa phường Phú Thứ và phường An Lưu (thị xã Kinh Môn, tỉnh Hải Dương). Các loại tàu thuyền có tải trọng 150-250 tấn hoạt động được trên sông trong cả hai mùa.
Tại ngã ba Bến Triều, nó chia nước với sông Mạo Khê. Tại ngã ba Trại Sơn nó chia thành hai sông nhỏ chiều dài khoảng 9 km mỗi sông, có tên gọi là sông Phi Liệt (lại đổ vào sông Mạo Khê một lần nữa, tại ngã ba Bến Đụn, để tạo thành sông Đá Bạch) và sông Hàn để chảy vào sông Kinh Môn tại ngã ba Nống, tạo thành sông Cấm.
Lúc đầu là kênh (kinh) Tây vì nó là con kênh nằm ở phía Tây của Đông Triều, sau là Kính Tây (sông ở phía Tây) đến thời Pháp thuộc vẫn mang tên sông Kinh Tây, từ thế kỷ XX trở lại đây là sông Kinh Thầy.
Trên sông chỉ có một cây cầu duy nhất bắc qua là cầu Bình nối thành phố Chí Linh với huyện Nam Sách.
Văn học
Sông Kinh Thầy dù chỉ là một trong số hàng trăm con sông thuộc đồng bằng Bắc Bộ song lại được rất nhiều người Việt Nam lớn lên trong thời kỳ chống Mỹ và trước đổi mới biết đến qua bài thơ Hạt gạo làng ta của nhà thơ Trần Đăng Khoa. Đây là một trong những bài thơ và sau là bài hát thuộc nằm lòng của nhiều thế hệ Việt Nam.
"Hạt gạo làng ta
Có vị phù sa
Của sông Kinh Thầy
Có lời mẹ hát
Ngọt bùi đắng cay
..."
Liên kết ngoài
Thể loại:Hệ thống sông Thái Bình Thể loại:Sông tại Hải Dương Thể loại:Sông tại Quảng Ninh
Athemus rotundiphysus
Athemus rotundiphysus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cantharidae. Loài này được Wittmer miêu tả khoa học năm 1995.
Tham khảo
Thể loại:Athemus
Văn minh lưu vực sông Ấn
Văn minh lưu vực sông Ấn Độ, Văn minh sông Ấn hay Văn hóa sông Ấn, cũng còn được gọi là Văn hóa Harappa theo địa danh của một trong những nơi khai quật chính, là nền văn minh thời Cổ đại đầu tiên của Ấn Độ phát triển dọc theo sông Ấn, nằm về phía tây bắc của tiểu lục địa Ấn Độ. Nền văn minh này xuất hiện vào khoảng năm 2.800 trước Công Nguyên và diệt vong vào khoảng năm 1.800 trước Công Nguyên
Một tên gọi khác của nền văn hóa này, nền văn minh Sindhu-Sarasvati, dựa trên thuyết cho rằng nền văn minh này là nền văn minh đã được nhắc đến trong văn học kinh Vệ-đà của Hindu giáo. nhỏ|phải|256px|Con dấu của nền văn minh sông Ấn
Tổng quan
nhỏ|phải|256px|Bản đồ các di chỉ của nền văn minh sông Ấn Chỉ đến năm 1922, khi các nhà khảo cổ học người Anh trên đường đi tìm dấu vết của Alexander Đại đế khám phá những phần còn lại của một nền văn hóa chưa được biết đến trong lãnh thổ của Pakistan ngày nay, nền văn hóa cổ phát triển cao này mới được biết đến. Nền văn minh này trải dài gần khắp lãnh thổ Pakistan ngày nay cũng như nhiều phần của Ấn Độ và Afganistan trên một diện tích là 1.250.000 km² và như thế so về diện tích lớn hơn Ai Cập cổ đại và nền văn minh Lưỡng Hà (Mesopotamia) cộng lại. Bên cạnh hai nền văn hóa này, nền văn minh sông Ấn là một trong ba nền văn minh lâu đời nhất của thế giới. Ngay từ thời đấy người ta đã biết đến quy hoạch đô thị, chữ viết và kiến trúc.
Cho đến nay có hơn 1.050 di chỉ đã được xác định, phần lớn dọc theo sông Ấn. Trên 140 thành phố và làng mạc đã được tìm thấy. Hai trung tâm đô thị lớn nhất là Harappa và Mohenjo-Daro, bên cạnh đó còn có nhiều thành phố lớn như Dholavira, Ganweriwala, Lothal và Rakhigarhi. Trong thời kỳ nở rộ, nền văn hóa sông Ấn được phỏng đoán có trên 5 triệu dân cư. Nguồn tài liệu về văn hóa Harappa, trái ngược với 2 nền văn hóa tại Ai Cập và Lưỡng Hà, rất đáng tiếc là còn rất mỏng. Chỉ khoảng 10% làng mạc của họ là đã được khai quật, chữ viết chưa được giải mã và việc nền văn hóa này biến mất đột ngột từ khoảng 1.900 TCN cũng chưa được giải thích hoàn toàn.