cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Clematis connata
Clematis connata là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được DC. mô tả khoa học đầu tiên năm 1824.
Liên kết ngoài
Thể loại:Clematis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1824
Acacia tenuissima
Acacia tenuissima là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được F.Muell. miêu tả khoa học đầu tiên. Loài cây bụi thuộc này chi Acacia và phân chi Juliflorae đặc hữu ở vùng ôn đới và nhiệt đới của Úc. Người thổ dân Úc, người Kurrama gọi loài cây này là Janangungu và người Banyjima gọi loài cây này là Murruthurru. Đây là cây bụi mảnh mai và thẳng đứng thường mọc đến độ cao từ 1 đến 3 mét mặc dù nó có thể đạt tới 4 m và có thể có nhiều thân cây.
Liên kết ngoài
T
15557 Kimcochran
15557 Kimcochran (2000 GV) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 2 tháng 4 năm 2000 bởi Spacewatch ở Kitt Peak.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 2000
Cyclosorus vestigiatus
Cyclosorus vestigiatus là một loài dương xỉ trong họ Thelypteridaceae. Loài này được Copel. mô tả khoa học đầu tiên năm 1947. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cyclosorus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1947 Thể loại:Unresolved names
Cyclosorus vestigiatus
Encymon resinatus
Encymon resinatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Endomychidae. Loài này được Gorham miêu tả khoa học năm 1873.
Lachenalia salteri
Lachenalia salteri là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được W.F.Barker mô tả khoa học đầu tiên năm 1933.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lachenalia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1933
Cymothoe lurida
Cymothoe lurida là một loài bướm thuộc họ Nymphalidae. Loài này phân bố ở Bờ Biển Ngà, Ghana, Nigeria, Cameroon, Guinea Xích Đạo, Gabon, Cộng hòa Congo, Cộng hòa Trung Phi, Angola, Cộng hòa Dân chủ Congo, Uganda, Kenya, Tanzania và Zambia. Môi trường sống của loài này ở rừng đất thấp tới rừng núi và rừng ngập nước.
Ấu trùng ăn các loài thuộc chi Dovyalis, Rawsonia và Rinorea.
Tham khảo
Thể loại:Bướm Châu Phi
Nuri Şahin
Nuri Şahin (sinh ngày 05 tháng 09 năm 1988), tại Lüdenscheid, Tây Đức, là một cựu cầu thủ bóng đá và huấn luyện viên Người Thổ Nhĩ Kỳ, gốc Đức, hiện tại đang huấn luyện cho Antalyaspor.
Ngày 6 tháng 8 năm 2005, ở tuổi 16, 334 ngày, Sahin thiết lập một kỷ lục bằng cách trở thành cầu thủ trẻ đã chơi tại Bundesliga rồi sau đó trở thành cầu thủ trẻ nhất ghi bàn tại Bundesliga vào ngày 25 tháng 11 khi ghi bàn cho Borussia Dortmund trước FC Nuremberg. Ngày 5 tháng 7 năm 2007, Sahin đến Feyenoord vào một thỏa thuận cho mượn một năm, nơi anh đã được đoàn tụ với Bert van Marwijk, HLV cũ của mình tại Borussia Dortmund.
Sahin trở về Dortmund, nơi anh đóng một vai trò quan trọng trong mùa giải 2009-10, khi ra sân 33 trong 34 trận. Anh kết thúc mùa giải với bốn bàn thắng và tám đường chuyền thành bàn. Sahin giành chức vô địch Bundesliga với Dortmund mùa giải 2010-11. Sau một mùa giải thuyết phục, anh được bình chọn là cầu thủ xuất sắc nhất của mùa giải tại Bundesliga năm 2011. Ngày 9 tháng 5 năm 2011, trong một buổi họp báo tại Signal Iduna Park, Sahin tuyên bố rời Borussia Dortmund để ký một hợp đồng sáu năm với Real Madrid. Lệ phí chuyển nhượng được cho là khoảng 10 triệu, kèm theo một điều khoản mua lại với giá 6.500.000€. Anh tuyên bố lý do gia nhập Real Madrid là bởi vì José Mourinho và cơ hội chơi cho một câu lạc bộ lớn.
Vào tháng 4 năm 2018, sau khi giã từ thi đấu quốc tế cho đội tuyển Thổ Nhĩ Kỳ, anh theo học vào hệ kinh doanh tại Đại học Harvard để thực hiện giấc mơ tốt nghiệp đại học mà anh chưa thực hiện.
Bàn thắng quốc tế
Bàn thắng của Thổ Nhĩ Kỳ in đậm:
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1988 Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Người Đức gốc Thổ Nhĩ Kỳ Thể loại:Cầu thủ bóng đá Liverpool F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Borussia Dortmund Thể loại:Cầu thủ bóng đá Feyenoord Rotterdam Thể loại:Cầu thủ bóng đá Premier League Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Real Madrid Thể loại:Cầu thủ bóng đá Thổ Nhĩ Kỳ Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bundesliga Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Anh Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Hà Lan Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Tây Ban Nha Thể loại:Cầu thủ bóng đá Đức ở nước ngoài Thể loại:Cầu thủ bóng đá Thổ Nhĩ Kỳ ở nước ngoài
Cymothoe cyclades
Cymothoe cyclades là một loài bướm thuộc họ Nymphalidae. Loài này phân bố ở Cameroon và phía đông Cộng hòa Dân chủ Congo.
Tham khảo
Thể loại:Bướm Châu Phi
Sonchus daltonii
Sonchus daltonii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Webb miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sonchus
Quận Gilliam, Oregon
Quận Gilliam là một quận nằm trong tiểu bang Oregon. Năm 2000, dân số là 1.915. Quận được thành lập năm 1885 và tên được đặt theo tên của Cornelius Gilliam là tư lệnh của các lực lượng quân sự của chính quyền lâm thời Oregon sau vụ Thảm sát Whitman. Quận lỵ của quận là Condon.
Địa lý
Theo Cục Điều tra Dân số Hoa Kỳ, quận có tổng diện tích là 3.167 km² (1.223 mi²). Trong số đó có 3.119 km² (1.204 mi²) là đất và 49 km² (19 mi²) hay 1,53% là nước.
Lịch sử
Nhiều năm, người bản thổ châu Mỹ đã đi lại trên vùng này qua các con đường mòn bị dẩm dấu để đến những vùng đánh bắt cá, săn bắn, và mua bán. Nhiều trong số các con đường mòn vẫn còn dấu vết ngày nay. Những người đầu tiên không phải người bản thổ trong vùng là người Mỹ theo Đường mòn Oregon đến Thung lũng Willamette. Vào cuối thế kỷ 19, những người định cư từ miền trung tây và miền đông Hoa Kỳ và châu Âu đến và ở lại xây nông trại và cộng đồng. Nhiều người định cư cũng là một phần của những người đã từng định cư trước đây ở Thung lũng Willamette và họ bắt đầu quay trở lại với số lượng đông hơn những nhóm người khác.
Lập pháp Oregon thành lập Quận Gilliam ngày 25 tháng 2 năm 1885 từ một phần ba phía đông của Quận Wasco sau khi cư dân phàn nàn rằng họ quá xa quận lỵ tại The Dalles. Quận lỵ đầu tiên là ở Alkali, hiên nay là Arlington. Câu hỏi về một quận lỵ được đưa ra trong ky bầu cử năm 1886, 1888, và lần nữa vào năm 1890 và các cử tri đã chọn di chuyển quận lỵ đến Condon được người định cư xưa kia biết đến như "Summit Springs." Một khi câu hỏi về vị trí của quận lỵ đã được giải quyết thì các cử tri tại Quận Gilliam chứng tỏ do dự khi phải xây một tòa án tại Condon. Chính quyền quận phải điều hành một tòa nhà có hai phòng cho đến năm 1903 khi tòa án quận có đủ tiền để xây một tòa án mới.
Liên kết ngoài
Thể loại:Quận của Oregon
Lý Yến (nhà Kim)
Cuộc đời và sự nghiệp
Lý Yến tính cơ cảnh mẫn tiệp, lỗi lạc trọng nghĩa. Năm 1146 thời Kim Hy Tông, nhờ thi Kinh nghĩa mà đỗ tiến sĩ; sau đó được làm qua các chức vụ Nhạc Dương thừa, Liêu Dương phủ thôi quan, Trung Mưu lệnh.
Khi Hải Lăng vương sửa sang Biện Kinh, Lý Yến lãnh việc vận chuyển gỗ ở Hoàng Hà. Yến thấy Tam Môn hiểm trở, đề nghị Hành đài thả gỗ xuôi dòng, rồi đón bắt ở hạ du. Sau đó Yến rời chức vì vợ mất, trở lại thì được triệu bổ làm Thượng thư tỉnh lệnh sử; ông không nhận, ra làm Vệ Châu phòng ngự phán quan.
Kim Thế Tông vốn biết tài danh của ông, nên triệu làm Ứng phụng Hàn Lâm văn tự. Gặp dịp tế lễ Nam Giao, Yến được nhận tạm chức Thái Thường bác sĩ, ít lâu sau được thực thụ (Thái Thường tự là cơ quan phụ trách lễ nghi). Sau đó Yến được làm Cao Ly độc sách quan, trải qua 5 lần thăng chức, làm đến Bí thư thiếu giám, kiêm Thượng thư Lễ bộ lang trung, trừ chức Tây Kinh phó lưu thủ. Vì nhân tài Hàn Lâm thiếu thốn, Yến được triệu làm Hàn Lâm trực học sĩ, kiêm Thái thường thiếu khanh. Nhưng Yến phải chăm sóc mẹ già bệnh, nên nhận chức Trịnh Châu phòng ngự sử. Mẹ mất trước khi Yến trở về, sau đó được khởi dùng làm Hàn Lâm trực học sĩ.
Núi Ngự Bình
nhỏ|phải|300px|Núi Ngự Bình Núi Ngự Bình ( chữ Hán : 御屏 ), gọi ngắn gọn là núi Ngự, trước có tên là Hòn Mô hay Núi Bằng (Bằng Sơn); là một hòn núi đất cao 103 m ở bờ phải sông Hương (giữa Cồn Hến và Cồn Giã Viên), cách trung tâm thành phố Huế (thuộc tỉnh Thừa Thiên Huế, Việt Nam) 4 km về phía Nam.
Lý Yến (nhà Kim)
Cuộc đời và sự nghiệp
Yến trình bày tình trạng khoa cử giới hạn số lượng, gây thiếu hụt nhân sự, khiến Thế Tông quyết định chọn người không giới hạn. Yến được cất nhắc Lại bộ thị lang, kiêm chức trước; ít lâu sau được làm Trung Đô lộ thôi bài sứ, thăng Hàn Lâm thị giảng học sĩ, kiêm Ngự sử trung thừa. Ít lâu sau Yến được làm Trung Đô lộ thôi bài sứ, thăng Hàn Lâm thị giảng học sĩ, kiêm Ngự sử trung thừa. Đó là vì Thế Tông cho rằng Yến già mà chưa mỏi, để ông phù tá Trung đô lưu thủ, Bân vương Hoàn Nhan Vĩnh Thành, kiêm phụ trách công việc của Ngự sử đài.
Núi Ngự Bình
Giới thiệu
Núi Ngự có dạng hình thang, đỉnh bằng phẳng, hai bên có hai ngọn núi nhỏ chầu vào gọi là Tả Bật Sơn và Hữu Bật Sơn.
Bởi núi có hình dạng như thế, nên khi chúa Nguyễn Phúc Trăn (ở ngôi: 1687-1691) dời thủ phủ Đàng Trong từ làng Kim Long (thuộc huyện Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên) về làng Phú Xuân (chỗ của Kinh thành Huế ngày nay) vào năm 1687, đã dùng núi ấy làm án (chắn ngang) trước thủ phủ. Về sau, khi chúa Nguyễn Phúc Khoát (ở ngôi: 1738-1765) xây dựng đô thành Phú Xuân (hoàn tất năm 1739), và vua Gia Long xây dựng Kinh thành Huế (1805) cũng đặt núi Bằng làm án.
Sách Đại Nam nhất thống chí của Quốc sử quán triều Nguyễn viết: Sách Đại Nam dư địa chí ước biên của Tổng tài Cao Xuân Dục cũng viết về núi này như sau: Theo nhà nghiên cứu Nguyễn Đắc Xuân, thì từ thời Gia Long, tất cả các quan lại không phân biệt phẩm trật lớn nhỏ, mỗi người đều phải trồng ở Ngự Bình một cây thông, cho nên trải các đời vua, Ngự Bình trở thành một rừng thông vi vu. Bởi vẻ đẹp ấy, nên núi được nhiều người đến viếng và làm thơ đề vịnh, trong số đó có vua Minh Mạng và vua Thiệu Trị.
Lý Yến (nhà Kim)
Cuộc đời và sự nghiệp
Lý Yến ở chức Ngự sử, tâu xin xá miễn cho dân lành phải làm nô tỳ của chùa Long Cung và nhà cố danh tướng Hoàn Nhan Mưu Diễn, Thế Tông nghe theo. Sau đó Yến làm phó sứ, đi nước Tống chúc mừng năm mới. Đến khi Thế Tông có bệnh, Yến nhận mệnh ở lại trong cung; bấy giờ chiếu, sách phát ra đều do ông soạn thảo.
Núi Ngự Bình
Giới thiệu
Cùng với sông Hương, núi Ngự Bình hòa quyện vào nhau tạo nên vẻ sơn thủy hữu tình của Huế, và đã trở thành biểu tượng của thiên nhiên Huế từ rất lâu. Vì vậy, người ta quen gọi Huế là xứ sở của "sông Hương-núi Ngự".
Lý Yến (nhà Kim)
Cuộc đời và sự nghiệp
Kim Chương Tông lên ngôi, đối đãi với Yến kính trọng; ông xin trí sĩ thì được đổi làm Lễ bộ thượng thư, kiêm Hàn Lâm học sĩ thừa chỉ. Sau 2 năm, lại xin trí sĩ, được thụ Thấm Nam quân tiết độ sứ; mãi về sau mới được trí sĩ. Chương Tông niệm tình cựu thần, lại khởi dùng Yến làm Chiêu Nghĩa quân tiết độ sứ. Năm 1195, Yến xin về, sau đó phát bệnh; triều đình lấy con trai ông là Tả tư viên ngoại lang Lý Trọng Lược làm Trạch Châu thứ sử, để tiện chăm sóc. Năm 1197, ông mất, hưởng thọ 75 tuổi, thụy là Văn Giản.
Núi Ngự Bình
Giới thiệu
Có nhiều thơ ca nói đến cặp danh thắng này, trong số ấy có câu:
Liên kết ngoài
Thể loại:Thần kinh nhị thập cảnh Thể loại:Núi tại Thừa Thiên Huế Thể loại:Huế Thể loại:Du lịch Huế
Lý Yến (nhà Kim)
Tham khảo
Thể loại:Quan nhà Kim Thể loại:Người Sơn Tây (Trung Quốc) Thể loại:Sinh năm 1123 Thể loại:Mất năm 1197
Pseudamycus evarchanus
Pseudamycus evarchanus là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Pseudamycus. Pseudamycus evarchanus được Embrik Strand miêu tả năm 1915.
Tham khảo
Thể loại:Pseudamycus
Eremophila rugosa
Eremophila rugosa là một loài thực vật có hoa trong họ Huyền sâm. Loài này được Chinnock mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Liên kết ngoài
Thể loại:Eremophila Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2007 Thể loại:Thực vật hai lá mầm thật sự Tây Úc
Alcis diffluens
Alcis diffluens là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Alcis
Zorochros curtus
Zorochros curtus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Germar miêu tả khoa học năm 1844.
Encymon ruficollis
Encymon ruficollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Endomychidae. Loài này được Gorham miêu tả khoa học năm 1885.
Zorochros curtus
Tham khảo
Thể loại:Zorochros
Encymon ruficollis
Tham khảo
Thể loại:Encymon
Montgesoye
Montgesoye là một xã của tỉnh Doubs, thuộc vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền đông nước Pháp.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Doubs
Clinopodium matthewsii
Clinopodium matthewsii là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được (Briq.) Govaerts mô tả khoa học đầu tiên năm 1999.
Krośnieński
Krośnieński là một huyện thuộc tỉnh Lubuskie của Ba Lan. Huyện có diện tích 1391 km². Đến ngày 1 tháng 1 năm 2011, dân số của huyện là 56041 người và mật độ 40 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Lubuskie
Clinopodium matthewsii
Liên kết ngoài
Thể loại:Clinopodium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1999
Plataea astrigaria
Plataea astrigaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Plataea
Polystachya anthoceros
Polystachya anthoceros là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được la Croix & P.J.Cribb miêu tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Liên kết ngoài
Thể loại:Polystachya Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1996
Riccia aravalliensis
Riccia aravalliensis là một loài rêu trong họ Ricciaceae. Loài này được Pandé & Udar mô tả khoa học đầu tiên năm 1957.
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Riccia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1957 Thể loại:Unresolved names
Ahatlı, Çaycuma
Ahatlı là một xã thuộc huyện Çaycuma, tỉnh Zonguldak, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 1680 người.
Tham khảo
Thể loại:Làng thuộc tỉnh Zonguldak
Lenughi
Lenughi là một đô thị thuộc tỉnh Armavir, Armenia. Dân số ước tính năm 2011 là 1639 người.
Cymothoe fontainei
Cymothoe fontainei là một loài bướm thuộc họ Nymphalidae. Loài này phân bố ở Cameroon, Cộng hòa Congo và Cộng hòa Dân chủ Congo.
Lenughi
Liên kết ngoài
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Armavir
Cymothoe fontainei
Tham khảo
Thể loại:Bướm Châu Phi
15559 Abigailhines
15559 Abigailhines (2000 GR23) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 4 năm 2000 bởi Nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.
Tham khảo
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 2000
Tiếng Đức Pfalz
Tiếng Đức Pfalz hoặc Pfaelzisch-Lothringisch (Pälzisch; Pfälzisch) là một phương ngữ Franken Trung Tây của tiếng Đức, được nói ở Thung lũng Thượng Rhine nằm trong khu vực giữa các thành phố Zweibrücken, Kaiserslautern, Alzey, Worms, Ludwigshafen am Rhein, Mannheim, Heidelberg, Speyer, Landau, Wörth am Rhein đến vùng Alsace ở Pháp nhưng cũng ở khu vực xa hơn. Tiếng Đức Pennsylvania hay tiếng Hà Lan Pennsylvania có nguồn gốc chủ yếu từ phương ngữ tiếng Đức Pfalz được nói bởi những người Đức di cư đến Bắc Mỹ từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XIX và duy trì như ngôn ngữ mẹ đẻ của họ. Người Swabia Danube ở Croatia và Serbia cũng sử dụng nhiều yếu tố của nó. Thông thường, người ta phân biệt tiếng Pfalz được nói ở miền tây Pfalz (Westpfälzisch) và tiếng Pfalz được nói ở miền đông Pfalz (Vorderpfälzisch). Thuật ngữ tiếng Anh Palatine dùng để chỉ vùng Palatine nơi các phương ngữ này được sử dụng.
Tham khảo
Thể loại:Phương ngữ tiếng Đức Thể loại:Ngôn ngữ tại Đức Thể loại:Pfalz
Cendere, Nallıhan
Cendere là một xã thuộc huyện Nallıhan, tỉnh Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 46 người.
Hyposoter obliquus
Hyposoter obliquus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hyposoter
Cyclosorus viridis
Cyclosorus viridis là một loài dương xỉ trong họ Thelypteridaceae. Loài này được Copel. mô tả khoa học đầu tiên năm 1952. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cyclosorus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1952 Thể loại:Unresolved names
Cyclosorus viridis
Arinae
Vẹt Tân Thế giới (Danh pháp khoa học: Arinae) là một phân họ của họ Vẹt với 150 loài được xếp trong 32 chi, chúng được tìm thấy ở xuyên suốt Nam Mỹ và Trung Mỹ, Mexico và quần đảo Caribbe, và cũng có hai loài đã tuyệt chủng ở Bắc Mỹ. Hiện hành chúng cũng được tìm thấy ở các quần đảo Thái Bình Dương như Quần đảo Galapagos.
Đại cương
Những loài vẹt này được biết đến ở châu Âu từ thời kỳ của Columbus khi ông này khám phá châu Mỹ vào năm 1492. Nhiều loài trong chi nhứ nhất đã tuyệt chủng ở nhiều quốc gia thời gian gần đây, nhiều loài trong chi thứ hai đã tuyệt chủng trong tự nhiên và nhiều loài trong chi thứ ba được xếp hạng nguy cấp bởi IUCN. Một ít trong số chúng có nguy cơ tuyệt chủng với tình trạng còn ít hơn 500 cá thể đang được nuôi nhốt hoặc ở trong tự nhiên.
Lý do chính cho sự nguy ngập của dân số vẹt Tân thế giới là do tình trạng mất môi trường sống bởi nạn chặt phá rừng, đốt rừng để có đất nông nghiệp cũng như việc bắt giữ chúng làm cảnh và mối đe dọa từ các loài xâm lấn, những loài loài du nhập ăn thịt phi bản địa. Cục bộ địa phương thì tình trạng biến đổi khí hậu cũng ảnh hưởng đến dân số của chúng. Các loài vẹt này được cho là đã hiện diện ít nhất là 30-55 triệu năm trước đây, những hóa thạch còn sót lại của tông Arini có niên đại 16 mya trong thế Pleistocene.
Các loài
Các loài dưới đây thuộc về phân họ Arinae
Theo Schodde một số loài sau đây:
Xem thêm
Thể loại:Họ Vẹt
Xã Davis, Quận Caldwell, Missouri
Xã Davis (Davis Township) là một xã thuộc quận Caldwell, tiểu bang Missouri, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.219 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của Missouri Thể loại:Quận Caldwell, Missouri
Lachenalia sargeantii
Lachenalia sargeantii là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được W.F.Barker mô tả khoa học đầu tiên năm 1978.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lachenalia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1978
Onezhsky (huyện)
Huyện Onezhsky (? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Tỉnh Arkhangelsk, Nga. Huyện có diện tích 23635 kilômét vuông, dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 19600 người. Trung tâm của huyện đóng ở Onega.
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Tỉnh Arkhangelsk Thể loại:Huyện của Nga
Zorzines estherodes
Zorzines estherodes là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Zorzines
Bédeille, Pyrénées-Atlantiques
Bédeille là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine ở tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 355 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Pyrénées-Atlantiques
Trung Hoài Vương
Trung Hoài Vương (chữ Hán:忠懷王) là thụy hiệu của một số nhân vật lịch sử ở khu vực Á Đông thời phong kiến.
Xem thêm
Thể loại:Thụy hiệu
Encymon schwarzbaueri
Tham khảo
Thể loại:Encymon
Việt Nam tại Đại hội Thể thao Trẻ châu Á 2013
Việt Nam tham dự Đại hội Thể thao Trẻ châu Á 2013 tại Nam Kinh, Trung Quốc từ 16 - 24 tháng 8 năm 2013. Tổng cộng Việt NAm giành được 5 huy chương vàng, xếp thứ 7/44.
Tham khảo
Thể loại:Thể thao Việt Nam năm 2013 Thể loại:Việt Nam tại Đại hội Thể thao châu Á
Phragmatobia flava
Phragmatobia flava là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phragmatobia
Ethylbenzen
Ethylbenzen là một hợp chất hydrocarbon thơm có công thức phân tử C8H10. Ethylbenzen là đồng phân hydrocarbon thơm của o-xilen, m-xilen và p-xilen. Tương tự toluen, ethylbenzen có các phản ứng thế nhân khi có mặt bột Fe, thế nhánh khi đưa ra ngoài ánh nắng, cộng H2 khi có xúc tác nickel, bị oxy hóa mạch nhánh khi đun cách thủy với dung dịch KMnO4. Ethylbenzen được sử dụng chủ yếu trong công nghiệp hóa dầu để sản xuất styren (từ styren có thể chế tạo một trong những loại nhựa phổ biến nhất - polystyren)
400px
Tham khảo
Thể loại:Hợp chất thơm Thể loại:Chất ô nhiễm không khí Thể loại:Hydrocarbon Thể loại:Hóa chất hàng hóa
Zorochros davidianus
Zorochros davidianus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1882.
Tham khảo
Thể loại:Zorochros
Axiagasta
Axiagasta có thể là:
Helichrysum rugulosum
Helichrysum rugulosum là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Less. mô tả khoa học đầu tiên năm 1832.
Liên kết ngoài
R Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1832
Riccia arvensis
Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Riccia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1869 Thể loại:Unresolved names
Pseudamycus flavopubescens
Pseudamycus flavopubescens là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Pseudamycus. Pseudamycus flavopubescens được Eugène Simon miêu tả năm 1899.
Tham khảo
Thể loại:Pseudamycus
Plataea calcaria
Plataea calcaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Plataea
Plocama trichophylla
Plocama trichophylla là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được (Popov) M.Backlund & Thulin mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Liên kết ngoài
Thể loại:Plocama Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2007
Chiến dịch Knoxville
nhỏ|310px|[[James Longstreet và Ambrose Burnside, hai viên tư lệnh trong chiến dịch Knoxville.]]
Chiến dịch Knoxville là một chuỗi các trận đánh và hoạt động diễn ra tại Đông Tennessee trong mùa thu năm 1863, thời Nội chiến Hoa Kỳ. Quân đội Liên bang miền Bắc dưới quyền thiếu tướng Ambrose Burnside đã chiếm đóng Knoxville, Tennessee và các lực lượng Liên minh miền Nam của trung tướng James Longstreet liền tách ra khỏi binh đoàn Tennessee của đại tướng Braxton Bragg ở Chattanooga để đến ngăn chặn quân tiếp viện của Burnside đến giải vây thành phố này. Cuối cùng, cuộc vây hãm Knoxville của Longstreet kết thúc khi thiếu tướng William Tecumseh Sherman dẫn binh đoàn sông Tennessee cùng nhiều đội quân khác đến trợ giúp Burnside sau khi quân miền Bắc đã phá vỡ được vòng vây của miền Nam tại Chattanooga. Mặc dù Longstreet là một trong những tư lệnh quân đoàn xuất sắc nhất của đại tướng Robert E. Lee ở miền Đông, nhưng ông lại thất bại với vai trò một viên chỉ huy độc lập tại miền Tây và đã không làm được gì nhiều trong chiến dịch Knoxville.
Liên kết ngoài
Thể loại:Các chiến dịch trong Nội chiến Hoa Kỳ
Kovambo Nujoma
Kovambo Katjimune Nujoma, M.B.O.S. (sinh ngày 10 tháng 3 năm 1931 ) là một nhân vật chính trị người Namibia.
Nujoma, vợ của cựu Tổng thống Sam Nujoma, là phụ nữ làm Đệ nhất Phu nhân đầu tiên của Namibia trong mười lăm năm từ sáng tạo của đất nước vào năm 1990 cho đến năm 2005. Bà được mệnh danh là "Mẹ của dân tộc".
Nujoma được sinh ra với tên Kovambo Theopoldine Katjimune Mushimba vào ngày 10 tháng 3 năm 1931. Là con gái của Johannes và Kandorera Mushimba (nay đã qua đời), anh chị em của Nujoma bao gồm Aaron Mushimba, một doanh nhân và nhân vật độc lập ủng hộ SWAPO.
Bà kết hôn với Sam Nujoma vào ngày 6 tháng 5 năm 1951. Cặp đôi này có ba con trai và hai con gái; Utoni Nujoma (1952), John Nujoma (1954), Sakaria "Zacky" Nujoma (1957), Nelago Nujoma (1959), mất 18 tháng trong khi Nujoma lưu vong và Usuta Nujoma (1964). [3] Kovambo Nujoma ở lại Tây Nam Phi trong một thập kỷ sau khi lưu vong Sam Nujoma, lãnh đạo của SWAPO và Quân đội Giải phóng Nhân dân nổi dậy của Namibia, trước khi đi theo chồng.
Kovambo Nujoma trở thành Phu nhân đầu tiên của Namibia khi thành lập quốc gia này vào ngày 21 tháng 3 năm 1990. Bà làm Đệ nhất Phu nhân trong ba nhiệm kỳ, cho đến khi Tổng thống Sam Nujoma nghỉ hưu vào ngày 21 tháng 3 năm 2005.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1931 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nữ chính khách Namibia
Encymon scintillans
Encymon scintillans là một loài bọ cánh cứng trong họ Endomychidae. Loài này được Strohecker miêu tả khoa học năm 1951.
Tham khảo
Thể loại:Encymon
15563 Remsberg
15563 Remsberg (2000 GG48) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 4 năm 2000 bởi nhóm nghiên cứu tiểu hành tinh gần Trái Đất phòng thí nghiệm Lincoln ở Socorro.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 2000
Hyposoter obscurellus
Liên kết ngoài
Thể loại:Hyposoter
Çalıcaalan, Nallıhan
Çalıcaalan là một xã thuộc huyện Nallıhan, tỉnh Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 108 người.
Lachenalia schelpei
Lachenalia schelpei là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được W.F.Barker mô tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lachenalia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984
Clematis corniculata
Clematis corniculata là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được W.T.Wang mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Liên kết ngoài
Thể loại:Clematis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1991
Międzyrzecki
Międzyrzecki là một huyện thuộc tỉnh Lubuskie của Ba Lan. Huyện có diện tích 1388 km². Đến ngày 1 tháng 1 năm 2011, dân số của huyện là 58153 người và mật độ 42 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Lubuskie
Cyclosorus wailele
Cyclosorus wailele là một loài dương xỉ trong họ Thelypteridaceae. Loài này được W.H.Wagner mô tả khoa học đầu tiên năm 1999. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cyclosorus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1999 Thể loại:Unresolved names
Cyclosorus wailele
Polystachya armeniaca
Polystachya armeniaca là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được la Croix & P.J.Cribb miêu tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Ongudaysky (huyện)
Huyện Ongudaysky (? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Cộng hòa Altai, Nga. Huyện có diện tích 11680 kilômét vuông, dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 16500 người. Trung tâm của huyện đóng ở Onguday.
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Cộng hòa Altai Thể loại:Huyện của Nga
Bentayou-Sérée
Bentayou-Sérée là một xã thuộc tỉnh Pyrénées-Atlantiques trong vùng Nouvelle-Aquitaine ở tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 280 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Pyrénées-Atlantiques
Guioa pseudoamabilis
Guioa pseudoamabilis là một loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn. Loài này được Welzen mô tả khoa học đầu tiên năm 1988.
Liên kết ngoài
Thể loại:Guioa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1988
Akyamaç, Çaycuma
Akyamaç là một xã thuộc huyện Çaycuma, tỉnh Zonguldak, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 851 người.
Tham khảo
Thể loại:Làng thuộc tỉnh Zonguldak
Lernagog
Lernagog là một đô thị thuộc tỉnh Armavir, Armenia. Dân số ước tính năm 2011 là 2250 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Armavir
Soyauxia gabonensis
Soyauxia gabonensis là một loài thực vật có hoa trong họ Peridiscaceae. Loài này được Oliv. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1882.
Liên kết ngoài
Thể loại:Soyauxia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1882
Giới tính
nhỏ|Hình 1: Giới tính thường được phân biệt bởi hình thái ngoài của cá thể và thường được xác định nhờ cặp nhiễm sắc thể giới tính. Giới tính là tính trạng quyết định một động vật hoặc thực vật sinh sản hữu tính tạo ra giao tử đực hay cái. Hầu hết các loài sinh vật được phân chia thành hai giới tính (giống) là "đực" và "cái", mà mỗi giới tính được đặc trưng bởi nhiều đặc điểm khác nhau về hình thái, giải phẫu, sinh lí,... và nhất là cấu tạo cơ quan sinh sản, chất nội tiết (hoocmôn) và nhiễm sắc thể giới tính. Ví dụ như sự khác nhau giữa nam và nữ, sự phân biệt gà trống và gà mái, v.v... Ví dụ như với loài người tồn tại 2 kiểu giới tính: nam giới và nữ giới. Một số báo chí còn dùng khái niệm "giới tính thứ ba" để chỉ người đồng tính hoặc chuyển giới, nhưng thực ra cách gọi này là sai về bản chất. Khác với giới tính, đồng tính là một xu hướng tính dục.
Sinh sản hữu tính bao gồm sự kết hợp và pha trộn các đặc điểm di truyền: các tế bào chuyên biệt được gọi là giao tử kết hợp với nhau tạo thành phôi, thừa hưởng các tính trạng từ cả bố và mẹ. Các giao tử được tạo ra bởi giống đực thường là nhỏ (ví dụ như tinh trùng ở động vật; tinh tử ở phấn hoa của thực vật có hạt), trong khi giống cái tạo ra giao tử thường lớn hơn (trứng hoặc noãn). Các cá thể sinh vật nào có khả năng tạo ra cả giao tử đực và giao tử cái được gọi là lưỡng tính (ví dụ như loài ốc sên).
Sự tạo thành giới tính (đực hay cái) của một cá thể thường được bắt đầu từ hợp tử là kết quả hợp nhất giữa giao tử đực và giao tử cái (hình 2).
Sự khác biệt về thể chất thường liên quan đến các giới tính khác nhau của một sinh vật; những Dị hình giới tính này có thể phản ánh những áp lực sinh sản khác nhau mà giới tính gặp phải. Chẳng hạn, lựa chọn bạn đời và chọn lọc giới tính có thể đẩy nhanh sự tiến hóa của sự khác biệt về thể chất giữa các cá thể thuộc hai giới khác nhau (ví dụ như sư tử đực trưởng thành thì có bờm lông ở cổ, còn sư tử cái thì không). Ở người và các động vật có vú khác, con đực thường mang nhiễm sắc thể X và Y (XY), trong khi con cái thường mang hai nhiễm sắc thể X (XX), là một phần của hệ thống xác định giới tính XY. Các động vật khác có các hệ thống xác định giới tính khác nhau, chẳng hạn như hệ thống xác định giới tính ZW ở chim, hệ thống xác định giới tính X0 ở côn trùng và các hệ thống xác định giới tính môi trường khác nhau, ví dụ như ở động vật giáp xác. Nấm cũng có thể có hệ thống giao phối allelic phức tạp hơn, với giới tính không được mô tả chính xác là đực, cái hoặc lưỡng tính.
Tổng quan
nhỏ| Hình 2: Giao tử đực (tinh trùng) thụ tinh cho giao tử cái ([[noãn) ]] Một trong những tính chất cơ bản của sự sống là sinh sản, khả năng tạo ra những cá thể mới và giới tính là một khía cạnh của quá trình này. Cuộc sống đã phát triển từ những giai đoạn đơn giản đến những giai đoạn phức tạp hơn, và các cơ chế sinh sản cũng vậy. Ban đầu, sinh sản là một quá trình sao chép bao gồm việc tạo ra các cá thể mới có chứa thông tin di truyền giống như cá thể ban đầu hoặc cá thể bố mẹ. Chế độ sinh sản này được gọi là vô tính, và nó vẫn được sử dụng bởi nhiều loài, đặc biệt là đơn bào, nhưng nó cũng rất phổ biến ở các sinh vật đa bào, bao gồm nhiều loài có khả năng sinh sản hữu tính. Trong sinh sản hữu tính, vật liệu di truyền của cá thể con đến từ hai cá thể khác nhau. Khi sinh sản hữu tính được phát triển theo quá trình tiến hóa dài, các giai đoạn trung gian tồn tại. Ví dụ vi khuẩn, có sinh sản vô tính, nhưng trải qua một quá trình mà một phần vật liệu di truyền của một vi khuẩn này được chuyển đến một vi khuẩn khác.
Không quan tâm đến các trung gian, sự khác biệt cơ bản giữa sinh sản vô tính và hữu tính là cách thức xử lý vật liệu di truyền. Thông thường, trước khi phân chia vô tính, một tế bào nhân đôi nội dung thông tin di truyền của nó và sau đó phân chia. Quá trình phân chia tế bào này được gọi là nguyên phân. Trong sinh sản hữu tính, có những loại tế bào đặc biệt phân chia mà không cần sao chép trước vật liệu di truyền của nó, trong một quá trình có tên là giảm phân. Các tế bào kết quả được gọi là giao tử và chỉ chứa một nửa vật liệu di truyền của các tế bào cha. Những giao tử này là các tế bào được chuẩn bị cho sự sinh sản hữu tính của sinh vật. Giới tính bao gồm các sắp xếp cho phép sinh sản hữu tính và đã phát triển cùng với hệ thống sinh sản, bắt đầu với các giao tử tương tự (isogamy) và tiến tới các hệ thống có các loại giao tử khác nhau, chẳng hạn như các giao tử có giao tử cái lớn (noãn) và giao tử đực nhỏ (tinh trùng).
Trong các sinh vật phức tạp, các cơ quan sinh dục là bộ phận có liên quan đến việc sản xuất và trao đổi giao tử trong sinh sản hữu tính. Nhiều loài, cả thực vật và động vật, có chuyên môn về tình dục, và quần thể của chúng được chia thành các cá thể đực và cái. Ngược lại, cũng có những loài không có chuyên môn về tình dục, và những cá thể giống nhau đều chứa cơ quan sinh sản đực và cái, và chúng được gọi là lưỡng tính. Điều này là rất thường xuyên trong thực vật.
Sự phát triển
Sinh sản hữu tính trước tiên có lẽ đã tiến hóa khoảng một tỷ năm trước trong sinh vật nhân thực đơn bào tổ tiên. Lý do cho sự phát triển của giới tính, và lý do nó tồn tại cho đến hiện tại, vẫn còn là vấn đề tranh luận. Một số trong nhiều lý thuyết hợp lý bao gồm: rằng giới tính tạo ra sự khác biệt giữa cá thể con, tình dục giúp lan truyền các đặc điểm có lợi, rằng giới tính giúp loại bỏ các đặc điểm bất lợi và giới tính tạo điều kiện sửa chữa dòng mầm DNA.
Sinh sản hữu tính là một quá trình đặc trưng cho sinh vật nhân thực, các sinh vật có tế bào chứa nhân và ty thể. Ngoài động vật, thực vật và nấm, các sinh vật nhân chuẩn khác (ví dụ ký sinh trùng sốt rét) cũng tham gia vào sinh sản hữu tính. Một số vi khuẩn sử dụng liên hợp để chuyển vật liệu di truyền giữa các tế bào; trong khi không giống như sinh sản hữu tính, điều này cũng dẫn đến hỗn hợp các đặc điểm di truyền.
Đặc điểm xác định của sinh sản hữu tính ở sinh vật nhân thực là sự khác biệt giữa giao tử và bản chất hai chiều của thụ tinh. Sự đa dạng của các loại giao tử trong một loài vẫn sẽ được coi là một hình thức sinh sản hữu tính. Tuy nhiên, không có loại giao tử thứ ba được biết đến trong thực vật hoặc động vật đa bào.
Trong khi sự tiến hóa của ngày quan hệ tình dục đến giai đoạn prokaryote hoặc eukaryote sớm, nguồn gốc của việc xác định giới tính nhiễm sắc thể có thể là khá sớm ở sinh vật nhân chuẩn.Ở động vật có bốn hệ thống xác định giới tính, hệ thống này phụ thuộc vào một nhiễm sắc thể đặc biệt.
Hệ thống xác định giới tính ZW được các loài chim, một số loài cá và một số loài giáp xác áp dụng. Hệ thống xác định giới tính XY được sử dụng bởi hầu hết các động vật có vú, nhưng cũng có một số côn trùng, và thực vật (Silene latifolia) áp dụng hệ thống này. Xác định giới tính X0 được tìm thấy ở hầu hết các loài nhện, côn trùng như cá bạc (Aptergota), chuồn chuồn (Paleoptera) và châu chấu (Exopterygota), và một số tuyến trùng, động vật giáp xác và gastropod.
Không có gen nào được chia sẻ giữa các nhiễm sắc thể ZW của gia cầm và XY của động vật có vú, và từ sự so sánh giữa gà và người, nhiễm sắc thể Z xuất hiện giống với nhiễm sắc thể thường số 9 ở người thay vì X hoặc Y, cho thấy hệ thống xác định giới tính ZW và XY không có chung một nguồn gốc, nhưng các nhiễm sắc thể giới tính có nguồn gốc từ nhiễm sắc thể thuộc nhiễm sắc thể thường của tổ tiên chung của các loài chim và động vật có vú. Một bài báo năm 2004 đã so sánh nhiễm sắc thể Z của gà với nhiễm sắc thể X của thú mỏ vịt và cho rằng hai hệ thống này có liên quan với nhau.
Sinh sản hữu tính
Ở nhiều sinh vật, giai đoạn đơn bội được tối giản chỉ còn các giao tử biệt hóa để tái tổ hợp và hình thành sinh vật lưỡng bội mới. Ở thực vật, sinh vật lưỡng bội tạo ra các bào tử đơn bội, các bào tử này trải qua quá trình phân bào tạo ra các sinh vật đơn bội đa bào được gọi là thể giao tử (ở thực vật) - thể giao tử tạo ra giao tử đơn bội khi trưởng thành. Trong cả hai trường hợp, các giao tử có thể giống nhau về ngoại hình, đặc biệt là về kích thước (sự đẳng giao), hoặc có thể đã tiến hóa không đối xứng sao cho các giao tử có sự khác nhau về kích thước và các khía cạnh khác (sự dị giao). Theo quy ước, giao tử lớn hơn (được gọi là noãn, hoặc tế bào trứng) được coi là của con cái, trong khi giao tử nhỏ hơn (được gọi là tinh trùng, hoặc tế bào sinh tinh) được coi là của con đực. Một cá thể chỉ tạo ra giao tử lớn là cái và một cá thể chỉ tạo ra các giao tử nhỏ là đực. Một cá thể tạo ra cả hai loại giao tử là một cá thể lưỡng tính;trong một số trường hợp, các loài lưỡng tính có thể tự thụ tinh và tự sinh con mà không cần đến sinh vật thứ hai.
Động vật
nhỏ|[[Họ Ruồi giả ong|Ruồi giả ong giao phối]] Hầu hết các động vật sinh sản hữu tính đều sống ở dạng lưỡng bội, với giai đoạn đơn bội giảm thành giao tử đơn bào. Các giao tử của động vật có dạng đực và cái - tinh trùng và tế bào trứng. Các giao tử này kết hợp với nhau để tạo thành phôi phát triển thành một sinh vật mới.
Giao tử cái là các tế bào trứng (được tạo ra trong buồng trứng ở động vật có xương sống), các tế bào lớn bất động có chứa các chất dinh dưỡng và các thành phần tế bào cần thiết cho một phôi thai phát triển. Tế bào trứng thường liên kết với các tế bào hỗ trợ sự phát triển của phôi khác để hình thành trứng. Ở động vật có vú, phôi thụ tinh phát triển bên trong con cái, nhận chất dinh dưỡng trực tiếp từ mẹ của nó.
Động vật thường di động và tìm kiếm bạn tình khác giới để giao phối. Các động vật sống dưới nước có thể giao phối bằng cách thụ tinh ngoài, nơi trứng và tinh trùng được phóng thích và kết hợp trong vùng nước xung quanh. Tuy nhiên, hầu hết các động vật sống bên ngoài nước đều sử dụng phương pháp thụ tinh bên trong, truyền tinh trùng trực tiếp vào con cái để ngăn các giao tử bị khô đi.
Ở hầu hết các loài chim, cả quá trình bài tiết và sinh sản đều được thực hiện thông qua một lỗ sau duy nhất, được gọi là lỗ huyệt — chim đực và chim cái chạm vào lỗ huyệt để truyền tinh trùng, một quá trình được gọi là "hôn lỗ huyệt". Ở nhiều loài động vật trên cạn khác, con đực sử dụng các cơ quan sinh dục chuyên biệt để hỗ trợ việc vận chuyển tinh trùng — những cơ quan sinh dục đực này được gọi là các dương cụ. Ở người và các động vật có vú khác, cơ quan này là dương vật, đi vào đường sinh sản của nữ giới (gọi là âm đạo) để đạt được sự thụ tinh — một quá trình được gọi là giao hợp. Dương vật chứa một ống dẫn tinh dịch (chất dịch chứa tinh trùng) đi qua đó. Ở động vật có vú cái, âm đạo kết nối với tử cung, một cơ quan hỗ trợ trực tiếp cho sự phát triển của phôi đã thụ tinh bên trong (một quá trình gọi là mang thai).
Do khả năng di chuyển của chúng, hành vi quan hệ tình dục của động vật có thể liên quan đến tình dục cưỡng bức. Ví dụ, thụ tinh do chấn thương được một số loài côn trùng sử dụng để thụ tinh cho con cái thông qua vết thương trong khoang bụng - một quá trình gây bất lợi cho sức khỏe của con cái.
Thực vật
nhỏ|Hoa là cơ quan sinh dục của các loài cây có hoa, thông thường sẽ có cả bộ phận đực và cái. Giống như động vật, thực vật có các giao tử đực và cái chuyên biệt. Trong thực vật có hạt, các giao tử đực được tạo ra bởi các giao tử đa bào cực kỳ suy giảm được gọi là hạt phấn. Giao tử cái của cây có hạt được chứa trong noãn; một khi được thụ tinh bởi các giao tử đực do phấn hoa tạo ra, những hạt này sẽ tạo thành hạt giống như trứng, chứa các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển của phôi.
Nhiều loài thực vật có hoa và đây là cơ quan sinh dục của những loài thực vật đó. Hoa thường là lưỡng tính, tạo ra cả giao tử đực và cái. Các bộ phận cái ở trung tâm của một bông hoa là các nhụy, mỗi đơn vị gồm một lá noãn, một vòi nhụy và một đầu nhụy. Một hoặc nhiều đơn vị sinh sản này có thể được hợp nhất để tạo thành một nhụy hoa kép. Trong các lá noãn là các noãn phát triển thành hạt sau khi thụ tinh. Các bộ phận đực của hoa là nhị hoa: bao gồm các sợi dài sắp xếp giữa nhụy và cánh hoa tạo ra phấn hoa trong bao phấn ở đầu của chúng. Khi một hạt phấn tiếp xúc với đầu nhụy trên đầu của một lá noãn, nó sẽ nảy mầm để tạo ra một ống phấn phát triển xuống qua các mô của kiểu vào lá noãn, nơi nó mang các nhân giao tử đực để thụ tinh với noãn, cuối cùng phát triển thành hạt giống.
Ở cây thông và các loài cây lá kim khác, cơ quan sinh dục là các hạt trần có dạng đực và cái. Các nón cái - thường có kích thước thông thường hơn - thường bền hơn, chứa các noãn bên trong chúng. Các nón đực nhỏ hơn và tạo ra phấn hoa được vận chuyển theo gió đến chỗ các nón cái. Giống như hoa, hạt hình thành trong nón cái sau khi thụ phấn.
Bởi vì thực vật bất động, chúng phụ thuộc vào các phương pháp thụ động để vận chuyển hạt phấn đến các cây khác. Nhiều loài thực vật, bao gồm cả cây lá kim và cỏ, tạo ra phấn hoa nhẹ và được gió mang đến các cây lân cận. Các loài thực vật khác có phấn hoa dính, nặng hơn được biệt hóa để cho động vật vận chuyển. Thực vật thu hút những côn trùng này hoặc các động vật lớn hơn như chim ruồi và dơi bằng những bông hoa chứa mật hoa. Những loài động vật này vận chuyển phấn hoa khi chúng di chuyển đến các bông hoa khác, chúng cũng chứa các cơ quan sinh sản cái, dẫn đến quá trình thụ phấn.
Alcis dilatata
Tham khảo
Thể loại:Alcis
Giới tính
Nấm
nhỏ|Nấm được sinh ra như một phần của quá trình sinh sản hữu tính của nấm Hầu hết các loại nấm sinh sản hữu tính, có cả giai đoạn đơn bội và lưỡng bội trong chu kỳ sống của chúng. Những loại nấm này điển hình là dị giao, thiếu sự biệt hóa đực và cái: nấm đơn bội phát triển tiếp xúc với nhau và sau đó dung hợp các tế bào của chúng. Trong một số trường hợp này, sự hợp nhất là không đối xứng, và tế bào chỉ cho một nhân (chứ không phải vật chất tế bào đi kèm) có thể được coi là "đực". Nấm cũng có thể có hệ thống giao phối thuộc alen phức tạp hơn, với các giới tính khác không được mô tả chính xác là đực, cái hoặc lưỡng tính.
Một số loại nấm, bao gồm cả nấm men của thợ làm bánh, có kiểu giao phối tạo ra sự lưỡng tính tương tự như vai trò nam và nữ. Nấm men cùng kiểu giao phối sẽ không dung hợp với nhau để tạo thành tế bào lưỡng bội mà chỉ dung hợp với nấm men mang kiểu giao phối khác.
Nhiều loài nấm bậc cao tạo ra nấm như một phần của quá trình sinh sản hữu tính của chúng. Trong nấm hình thành các tế bào lưỡng bội, sau này phân chia thành các bào tử đơn bội. Chiều cao của nấm hỗ trợ sự phát tán của những con cái được sinh sản hữu tính.
Sự xác định giới tính
thumb|upright=1.35|Giới tính giúp lan truyền các tính trạng thuận lợi thông qua tái tổ hợp. Sơ đồ so sánh sự tiến hóa về tần số alen ở quần thể hữu tính (trên) và vô tính (dưới). Trục tung hiển thị tần số và trục hoành hiển thị thời gian. Các alen a/A và b/B xảy ra ngẫu nhiên. Các alen ưu thế A và B phát sinh độc lập có thể được kết hợp nhanh chóng bằng sinh sản hữu tính thành tổ hợp có lợi nhất AB. Sinh sản vô tính mất nhiều thời gian hơn để đạt được sự kết hợp này, bởi vì nó chỉ có thể tạo ra AB nếu A phát sinh trong một cá thể đã có B, hoặc ngược lại. Hệ thống sinh dục cơ bản nhất là hệ thống mà tất cả các sinh vật là lưỡng tính, tạo ra cả giao tử đực và cái. Điều này đúng với một số động vật (ví dụ như ốc sên) và phần lớn các loài thực vật có hoa. Tuy nhiên trong nhiều trường hợp, sự chuyên biệt hóa giới tính đã phát triển đến mức một số sinh vật chỉ tạo ra giao tử đực hoặc chỉ cái. Nguồn gốc sinh học khiến một sinh vật phát triển thành giới tính này hay giới tính khác được gọi là sự xác định giới tính. Nguyên nhân có thể do di truyền hoặc không di truyền. Đối với động vật và các sinh vật khác có hệ thống xác định giới tính di truyền, yếu tố quyết định có thể là sự hiện diện của nhiễm sắc thể giới tính hoặc các biến dị di truyền khác. Ở các loài thực vật, chẳng hạn như loài rêu tảo Marchantia polymorpha và loài thực vật có hoa thuộc chi Cây Bắt Ruồi có tính lưỡng hình giới tính (tương ứng với đồng chu và biệt chu), giới tính có thể được xác định bởi nhiễm sắc thể giới tính. Các hệ thống phi di truyền có thể bị ảnh hưởng bởi nhân tố môi trường, chẳng hạn như nhiệt độ trong quá trình phát triển ban đầu ở cá sấu, để xác định giới tính của con cái.
Ở phần lớn các loài có chuyên biệt hóa giới tính, các sinh vật là đực (chỉ tạo ra giao tử đực) hoặc cái (chỉ tạo ra giao tử cái) được gọi là hệ thống dioecy. Các trường hợp ngoại lệ phổ biến - ví dụ, giun đũa C.elegans có một giới tính lưỡng tính và một giới tính đực (hệ thống gọi là androdioecy).
Đôi khi một cá thể sinh vật có các đặc điểm giới tính liên quan đến cả hai giới và những tình trạng này được gọi là liên giới tính. Chúng có thể được gây ra bởi số lượng bất thường của nhiễm sắc thể giới tính hoặc bất thường về nội tiết tố trong quá trình phát triển của thai nhi. Đôi khi các cá thể liên giới tính được gọi là "lưỡng tính"; nhưng không giống như các cá thể lưỡng tính sinh học, các cá thể liên giới tính là những trường hợp không điển hình và thường không có khả năng sinh sản ở cả khía cạnh nam và nữ. Một số loài có thể có các cá thể lưỡng tính.
Di truyền
nhỏ|Giống như con người và hầu hết động vật có vú khác, ruồi giấm cũng mang [[hệ thống xác định giới tính XY.]] Trong hệ thống xác định giới tính di truyền, giới tính của một sinh vật được xác định bởi bộ gen mà nó được di truyền lại. Việc xác định giới tính di truyền thường phụ thuộc vào các nhiễm sắc thể giới tính được di truyền không cân xứng mang các đặc điểm di truyền ảnh hưởng đến sự phát triển; giới tính có thể được xác định bởi sự hiện diện của một nhiễm sắc thể giới tính hoặc bởi số lượng sinh vật có. Việc xác định giới tính di truyền, vì được xác định bởi sự phân loại nhiễm sắc thể, thường dẫn đến tỷ lệ xấp xỉ 1:1 giữa con đực và con cái.
Con người và hầu hết các loài động vật có vú khác có hệ thống xác định giới tính XY: nhiễm sắc thể Y mang các yếu tố gây ra sự phát triển của nam giới. "Giới tính mặc định" khi không có nhiễm sắc thể Y là giống cái. Như vậy, động vật có vú XX là cái và XY là đực. Ở người, giới tính sinh học được xác định bởi năm yếu tố hiện hữu từ khi sinh ra: sự có hay không có nhiễm sắc thể Y (một mình xác định giới tính di truyền của cá nhân),loại tuyến sinh dục, nội tiết tố sinh dục, giải phẫu sinh sản bên trong (chẳng hạn như tử cung ở nữ), và cơ quan sinh dục ngoài.
Hệ thống xác định giới tính XY được tìm thấy ở các sinh vật khác, bao gồm ruồi giấm thông thường và một số loài thực vật. Trong một số trường hợp, bao gồm cả ở ruồi giấm, số lượng nhiễm sắc thể X quyết định giới tính thay vì là sự hiện diện của nhiễm sắc thể Y (xem bên dưới).
Ở các loài chim có hệ thống xác định giới tính ZW thì ngược lại: nhiễm sắc thể W mang các yếu tố chịu trách nhiệm cho việc phát triển giới tính cái, còn nhiễm sắc thể mặc định chịu trách nhiệm cho giới tính đực. Trong trường hợp này các cá thể ZZ là đực và ZW là cái. Phần lớn các loài bướm và bướm đêm cũng có hệ thống xác định giới tính ZW. Trong cả hai hệ thống xác định giới tính XY và ZW, nhiễm sắc thể giới tính mang các yếu tố quan trọng thường nhỏ hơn đáng kể, mang nhiều hơn một chút các gen cần thiết để kích hoạt sự phát triển của một giới tính nhất định.
Nhiều loài côn trùng sử dụng hệ thống xác định giới tính dựa trên số lượng nhiễm sắc thể giới tính. Đây được gọi là xác định giới tính X0 — số 0 cho biết sự vắng mặt của nhiễm sắc thể giới tính. Tất cả các nhiễm sắc thể khác ở các sinh vật này đều là lưỡng bội, nhưng các sinh vật có thể thừa hưởng một hoặc hai nhiễm sắc thể X. Ví dụ, ở dế ruộng, côn trùng có một nhiễm sắc thể X đơn lẻ phát triển thành con đực, trong khi những con có hai nhiễm sắc thể phát triển thành con cái. Ở giun tròn C. elegans, hầu hết giun đều là loài lưỡng tính XX tự thụ tinh, nhưng đôi khi những bất thường về di truyền nhiễm sắc thể thường làm phát sinh những cá thể chỉ có một nhiễm sắc thể X. - những cá thể X0 này là những con đực có khả năng sinh sản (và một nửa số con của chúng là đực).
Các loài côn trùng khác, bao gồm cả ong mật và kiến, sử dụng hệ thống xác định giới tính đơn bội. Trong trường hợp này, các cá thể lưỡng bội nói chung là con cái, và các cá thể đơn bội (phát triển từ trứng chưa được thụ tinh) là con đực. Hệ thống xác định giới tính này dẫn đến tỷ lệ giới tính lệch lạc cao, vì giới tính của con cái được xác định bằng sự thụ tinh chứ không phải sự phân chia của các nhiễm sắc thể trong quá trình giảm phân.
Không di truyền
nhỏ|[[Cá hề ban đầu là con đực; con có kích thước lớn nhất trong đàn sẽ biến thành con cái.
]] Đối với nhiều loài, giới tính không được xác định bởi các đặc điểm di truyền, mà do các yếu tố môi trường trải qua trong quá trình phát triển hoặc sau này trong cuộc đời. Nhiều loài bò sát xác định giới tính phụ thuộc vào nhiệt độ: nhiệt độ mà phôi trải qua trong quá trình phát triển của chúng quyết định giới tính của sinh vật. Ví dụ, ở một số loài rùa, con đực được tạo ra ở nhiệt độ ấp thấp hơn con cái; sự chênh lệch về nhiệt độ tới hạn này có thể chỉ là 1–2 °C.