cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Eleutera pennata
Liên kết ngoài
Thể loại:Eleutera Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Ischnopteris albiguttata
Ischnopteris albiguttata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ischnopteris
Coniopteryx crassicornis
Coniopteryx crassicornis là một loài côn trùng trong họ Coniopterygidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Esben-Petersen miêu tả năm 1928.
Tham khảo
Thể loại:Coniopteryx
Đôi chân trần
Đôi chân trần là ca khúc làm nên tên tuổi cho nhạc sĩ Y Phôn Ksor, được sáng tác năm 1995 theo phong cách âm nhạc của dân tộc Ê Đê. Đôi chân trần cũng là ca khúc duy nhất của Y Phôn được viết bằng tiếng Việt rồi mới chuyển lời sang tiếng Ê Đê, ca khúc được biết đến nhiều với giọng hát của Nghệ sĩ nhân dân Y Moan.
Hainsfarth
Hainsfarth là một đô thị ở huyện Donau-Ries trong bang Bayern nước Đức. Đô thị Hainsfarth có diện tích 17,55 km².
Đôi chân trần
Sáng tác
Tháng 4 năm 1995, Y Phôn Ksor cùng Y Moan và Y Jack Arul có chuyến công tác trong tỉnh Đắk Lắk. Trên đường đi, Y Phôn thấy một cụ già người đồng bào đi chân đất, đầu trần giữa trời nắng oi ả. Trò chuyện với cụ một lúc khiến Y Phôn nhớ đến người bố, trên đường về, giai điệu bài hát đã hiển hiện trong đầu người nhạc sĩ, tối hôn đấy ông đã hoàn tất ca khúc với tựa đề Đôi chân trần. Y Phôn đã hát thử cho bà Mỹ Thanh, nguyên trưởng đoàn ca múa nhạc dân tộc Đắc Nông, và nhạc sĩ Nguyễn Cường, nhạc sĩ Vũ Lân. Sau này, nhờ sức hấp dẫn của ca khúc mà khi Y Phôn học đại học tại Hà Nội, đã có thêm thu nhập cho đình.
Lemmiscus curtatus
Lemmiscus curtatus là một loài động vật có vú trong họ Cricetidae, bộ Gặm nhấm. Loài này được Cope mô tả năm 1868.
Aspa (chi ốc biển)
Aspa là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Bursidae.
Lemmiscus curtatus
Tham khảo
Thể loại:Lasiopodomys Thể loại:Động vật được mô tả năm 1868
Aspa (chi ốc biển)
Các loài
Các loài thuộc chi Aspa bao gồm:
Tham khảo
Thể loại:Bursidae
Đôi chân trần
Sáng tác
Y Moan là ca sĩ đầu tiên được thử ca khúc, ông cũng tự chỉnh lại một số từ ngữ, ngữ pháp trong lời ca khúc.
''Tôi muốn quên đi, tháng với ngày. Cha đi lượm quả ngọt rừng, cho con ngủ qua đêm. Tôi muốn quên đi, đôi chân trần, cha đi lượm từng hạt thóc, cho con một bữa cơm chiều…''
Sửa thành:
Hay lời gốc:
''Ôi ngày tháng, đôi tay gầy, run run tựa vào hàng cây. Ôi thời gian, hãy quên đi, đôi chân cồng kềnh. Đi giữa rừng hoang vu… Lưng cha gội nắng gầy. Ôi tóc bạc tựa trăng soi…''
Sửa thành
''Ôi ngày tháng, đôi vai gầy, run run tựa vào hàng cây. Ôi thời gian, hãy quên đi. Đôi chân cồng kềnh. Cha đi giữa rừng hoang vu. Lưng cha thì đội nắng ghềnh. Ôi tóc bạc, tựa trăng soi...''
Phát hành
Vào những năm 2000, ca sĩ Y Moan biểu diễn ca khúc tại các phòng trà và các buổi diễn văn nghệ tạo được ấn tượng đến khán giả khu vực Tây Nguyên.
Chương trình Sao mai điểm hẹn năm 2001 giúp ca khúc đến được với khán giả cả nước.
Ca khúc Đôi chân trần cùng ca sĩ Ya Suy đã giành chiến thắng trong liveshow Bài hát yêu thích tháng 9 năm 2013 của VTV3.
Đôi chân trần là tựa đề và cũng là ca khúc chủ đề Album đầu tay, phát hành năm 2019 của ca sĩ Ygaria.
Tham khảo
Thể loại:Bài hát năm 1995 Thể loại:Bài hát tiếng Việt Thể loại:Bài hát tiếng Ê Đê
Conoderus haddeni
Conoderus haddeni là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1932.
Tham khảo
Thể loại:Conoderus
Quận Ogemaw, Michigan
Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích km2, trong đó có km2 là diện tích mặt nước.
Tham khảo
Thể loại:Quận của Michigan
Puccinellia micranthera
Puccinellia micranthera là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được D.F.Cui miêu tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Liên kết ngoài
Thể loại:Puccinellia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1996
Acmispon procumbens
Acmispon procumbens là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Greene) Brouillet mô tả khoa học đầu tiên năm 2008.
Tọa cụ
Toạ cụ (zh. 坐具, ja. zagu), là "dụng cụ để ngồi (thiền)". Ban đầu toạ cụ chỉ là một tấm vải để ngồi và là một trong sáu vật (lục vật) mà một thiền tăng được mang theo tuỳ thân. Nếu thiền sinh đi Hành cước thì toạ cụ thường được xếp gọn và cất giữ dưới y phục. Trong Thiền tông thì toạ cụ trở thành một tấm khăn mà ngày nay cũng còn được sử dụng trong những buổi lễ, ví dụ như khi thiền sinh trải toạ cụ để quỳ lạy, lễ bái. Toạ cụ cũng được nhắc đến trong một vài Công án.
Lư Tử bá vương
Thục vương (chữ Hán: 蜀王, trị vì: ?-316 TCN) hoặc Lô Tử Bá Vương (芦子霸王) là thụy hiệu của vị quân chủ cuối cùng Khai Minh thị nước Thục thời Xuân Thu Chiến Quốc trong lịch sử Trung Quốc ở khu vực Thành Đô tỉnh Tứ Xuyên ngày nay, không rõ tên thật ông là gì nhưng có thể biết chắc rằng ông là hậu duệ đời thứ 12 của Thục Tùng đế Biết Linh.
Theo nhiều tư liệu cổ ngày nay vẫn còn lưu trữ được thì Thục vương là một ông vua tham lam ngu tối, ông có sở thích sưu tầm những đồ vật lạ quý hiếm mà phải là hàng độc có một không hai trên đời. Trong cung điện nhà vua chẳng thiếu gì những trân châu, mã não hay những chuỗi ngọc trai khảm vàng ròng óng ánh, lại có cả những cống phẩm của lân bang như: sừng tê giác, ngà voi..v..v..Bấy giờ Tần Huệ Văn Vương đang có kế hoạch đánh chiếm nước Thục nhưng ngặt nỗi đường đi vào nước này rất khó khăn phải qua nhiều khe vách núi rất hiểm trở, nếu muốn tiến quân phải len lỏi từng người mới có thể đi qua chứ không ồ ạt tấn công được. Bấy giờ có người hiến kế cho nhà vua rằng:"vua nước Thục rất tham lam, ta nên sai thợ điêu khắc giỏi trong nước lấy đá khối tạc thành hình con trâu đặt ở giữa biên giới Tần và Thục. Hàng ngày ta sai người đem một thỏi vàng ra đặt dưới đít trâu rồi phao tin ầm nên rằng "trâu đá ỉa ra vàng", vua Thục là người hám của lạ tất nhiên sẽ không thể ngồi yên mà sẽ cho quân dọn đường để lấy bằng được con trâu đá đó. Lúc bấy giờ có sẵn đường ta cứ việc đem binh tràn sang khỏi phải nhọc công làm đường vừa dễ lộ cơ mưu lại vừa mệt sức lính, đấy chính là sách lược lưỡng toàn một tên trúng hai đích vậy".
Tần Huệ Văn Vương nghe xong lập tức y lệnh thực hiện ngay lời cố vấn trên, quả nhiên Thục đế phái dân công làm việc cật lực trong mấy tháng trời cuối cùng cũng san phẳng con đường dẫn tới chỗ có "trâu đá". Tuy nhiên Thục đế chưa kịp mang con "trâu đá" về lấy vàng thì quân đội nước Tần đã bất thình lình tràn theo con đường đó tiến thẳng vào kinh đô nước Thục, vua Thục không chống cự nổi phải mở cửa thành đầu hàng rồi bị phế truất thành Thục hầu, từ đó người ta đặt tên con đường này là Thạch Ngưu đạo nghĩa là đường Trâu đá để kỉ niệm sự kiện lịch sử trên.
Tham khảo
Thể loại:Vua Cổ Thục Thể loại:Năm sinh thiếu Thể loại:Năm mất thiếu
Guzmania mucronata
Guzmania mucronata là một loài thực vật có hoa trong họ Bromeliaceae. Loài này được (Griseb.) Mez mô tả khoa học đầu tiên năm 1896.
Liên kết ngoài
Thể loại:Guzmania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1896 Thể loại:Thực vật Venezuela
Volxemia dianella
Volxemia dianella là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Volxemia
Rubus gravesii
Rubus gravesii là loài thực vật có hoa trong họ Hoa hồng. Loài này được (Fernald) L.H. Bailey miêu tả khoa học đầu tiên năm 1944.
Liên kết ngoài
G Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1944
Nhân Tổ
Nhân Tổ (chữ Hán: 仁祖) là miếu hiệu của một số vị quân chủ thời phong kiến ở Trung Quốc và Triều Tiên.
Xem thêm
Thể loại:Miếu hiệu
Chirotica decorator
Chirotica decorator là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chirotica
Şişeler, Manavgat
Şişeler là một xã thuộc huyện Manavgat, tỉnh Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 227 người.
Macrolycus wrasei
Macrolycus wrasei là một loài bọ cánh cứng trong họ Lycidae. Loài này được Kazantsev miêu tả khoa học năm 2002.
Tham khảo
Thể loại:Macrolycus
Gejjegaranahalli, Channarayapatna
Gejjegaranahalli là một làng thuộc tehsil Channarayapatna, huyện Hassan, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Hassan (huyện)
Grewia rhombifolia
Grewia rhombifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được Kaneh. & Sasaki mô tả khoa học đầu tiên năm 1928.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grewia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1928
Cicero, Illinois
Cicero là một thị trấn thuộc quận Cook, tiểu bang Illinois, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn chưa hợp nhất này là 83891 người.
Dân số
Dân số qua các năm:
Xem thêm
Thể loại:Thị trấn bang Illinois Thể loại:Quận Cook, Illinois
Thành Công, Khoái Châu
Thành Công là một xã thuộc huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên, Việt Nam.
Địa lý
Xã Thành Công có diện tích 4,32 km², dân số năm 2019 là 6.031 người, mật độ dân số đạt 1.397 người/km².
Hành chính
Xã Thành Công được chia thành 4 thôn: Hương Quất 1, Hương Quất 2, Sài Quất, Quan Xuyên.
Lịch sử
Ngày 24 tháng 7 năm 1999, Chính phủ ban hành Nghị định số 60/1999/NĐ-CP về việc chuyển xã Thành Công thuộc huyện Châu Giang cũ chuyển về huyện Khoái Châu mới tái lập quản lý.
Kinh tế
Trong những năm qua, do cơ chế kinh tế phát triển nhiều thành phần. Ngoài công việc đồng áng và phát triển các trang trại ra, xã còn phát triển một số ngành nghề như: đồ gỗ trang trí, tủ sập gụ, các cửa hàng kinh doanh dịch vụ, hàng tạp hóa, máy cưa, máy xát.
Văn hóa
Trong chiến tranh bảo vệ Tổ Quốc, xã có 2.552 người tham gia quân đội, trong đó có 12 sỹ quan cao cấp, 116 liệt sỹ, 53 thương binh và 1 bà mẹ Việt Nam Anh hùng.
Ngoài ra xã còn có 2 di tích được xếp hạng là di tích lịch sử văn hóa, cứ 3 năm tổ chức lễ hội một lần.
Exsertotheca baetica
Exsertotheca baetica là một loài rêu trong họ Neckeraceae. Loài này được (J. Guerra, J. F. Jiménez & J. A. Jiménez) Draper, González-Mancebo, O. Werner, J. Patiño & Ros mô tả khoa học đầu tiên năm 2011.
Liên kết ngoài
Thể loại:Exsertotheca Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2011
Moissac
Moissac là một xã trong vùng Occitanie, thuộc tỉnh Tarn-et-Garonne, quận Castelsarrasin, chef-lieu của 2 tổng. Tọa độ địa lý của xã là 44° 06' vĩ độ bắc, 01° 05' kinh độ đông. Moissac nằm trên độ cao trung bình là 76 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 59 mét và điểm cao nhất là 199 mét. Xã có diện tích 85,95 km², dân số vào thời điểm 1999 là 12.321 người; mật độ dân số là 143 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Xã của Tarn-et-Garonne Thể loại:Di sản thế giới tại Pháp
Lemmus amurensis
Lemmus amurensis là một loài động vật có vú trong họ Cricetidae, bộ Gặm nhấm. Loài này được Vinogradov mô tả năm 1924.
Tham khảo
Thể loại:Lemmus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1924 Thể loại:Động vật có vú châu Á
Neomirandea
Neomirandea là một chi thực vật có hoa trong họ Cúc (Asteraceae).
Loài
Chi Neomirandea gồm các loài:
Nguyễn Thị Nghĩa (thứ trưởng)
Nguyễn Thị Nghĩa (sinh năm 1959) là một nữ chính trị gia người Việt Nam. Bà nguyên là ủy viên Ban Cán sự Đảng, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam. Bà phụ trách các lĩnh vực: Giáo dục Mầm non; Giáo dục trẻ khuyết tật và giáo dục hoà nhập; Giáo dục dân tộc; Báo chí xuất bản; Cổ phần hóa doanh nghiệp; Công tác dân số, gia đình và trẻ em; Công tác nữ của ngành; Công tác học sinh, sinh viên; Công tác thanh tra trong các lĩnh vực phụ trách theo phân công của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam. Bà phụ trách địa bàn các tỉnh thuộc Đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung Bộ; Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Bà từng là Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Bình.
Xuất thân
Bà Nguyễn Thị Nghĩa sinh năm 1959.
Giáo dục
Bà có học vị thạc sĩ ngành Sinh học.
Năm 2009, bà hoàn thành các thủ tục cuối cùng để bảo vệ luận án tiến sĩ tại Trường Đại học Sư phạm Hà Nội.
Sự nghiệp
Bà từng là giáo viên môn sinh học, giảng dạy tại Trường THPT Lương Thế Vinh (thị xã Ba Đồn, tỉnh Quảng Bình). Sau đó, bà được đề bạt làm hiệu phó nhà trường rồi lên phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Bình.
Từ năm 2001 đến năm 2009, bà giữ chức Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Bình.
Tháng 6 năm 2009, thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng bổ nhiệm bà Nguyễn Thị Nghĩa, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Quảng Bình giữ chức Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, thay bà Đặng Huỳnh Mai nghỉ hưu. (quyết định số 818/QĐ-TTg)
Sáng ngày 5 tháng 8 năm 2014, Bộ Nội vụ đã công bố Quyết định số 1249/QĐ-TTg ngày 24/7/2014 của Thủ tướng Chính phủ bổ nhiệm lại bà Nguyễn Thị Nghĩa giữ chức Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Tháng 9 năm 2017, bà là Phó Chủ tịch Hội đồng cấp Nhà nước xét tặng danh hiệu “Nhà giáo Nhân dân”, “Nhà giáo Ưu tú” lần thứ 14.
Tại buổi giao ban Bộ GD&ĐT tháng 8 chiều 29/8/2019, Bộ GD&ĐT tổ chức lễ chia tay Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Nghĩa nghỉ hưu theo chế độ từ ngày 1/9/2019.
Theo đó, tại Quyết định số 751/QĐ-TTg, Thủ tướng quyết định bà Nguyễn Thị Nghĩa, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo nghỉ hưu theo chế độ từ ngày 1/9/2019.
Liên kết ngoài
Thể loại:Người Quảng Bình Thể loại:Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam Thể loại:Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng Bình Thể loại:Nhà giáo Ưu tú Thể loại:Nữ tiến sĩ Việt Nam Thể loại:Nữ thứ trưởng Việt Nam
Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội
Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm (1999-2023) (tiếng Anh: School of Biology and Food Technology hay SBFT) là một tổ chức đào tạo và nghiên cứu cũ của Đại học Bách khoa Hà Nội. Hiện nay, Viện đã sáp nhập và Trường Hóa và Khoa học Sự sống trực thuộc Đại học Bách khoa Hà Nội
Lịch sử hình thành và phát triển
Năm 1956, cùng với sự ra đời của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, nhóm Hữu cơ và Hóa sinh thuộc Khoa Hóa - Thực phẩm (tiền thân của Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm ngày nay) được thành lập để giảng dạy cho gần 100 sinh viên thuộc ngành Công nghệ thực phẩm (CNTP) khóa đầu tiên.
Từ “nhóm Hữu cơ và Hóa sinh” (1956) đến “nhóm Hóa sinh” (1958) rồi “tổ Thực phẩm” (1959), năm 1962, Đại học Bách khoa Hà Nội ra quyết định thành lập Bộ môn Công nghệ Thực phẩm, thuộc Liên khoa Hoá – Thực phẩm. Trưởng Bộ môn Công nghệ Thực phẩm đầu tiên là GS.TS. Lê Văn Nhương. Đây là tổ chức hành chính đầu tiên của ngành Công nghệ Thực phẩm của Đại học Bách khoa Hà Nội nói riêng và cả nước nói chung thời bấy giờ.nhỏ|Tổ Thực phẩm (chụp tại nhà D – 1959)
Sau khi quyết định phân tách thành phân hiệu Công nghiệp nhẹ, Khoa Công nghệ Thực phẩm được sơ tán về huyện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên trong bốn năm. Năm 1971, tình hình chiến sự trở nên căng thẳng khi Mỹ tăng cường ném bom miền Bắc, Phân hiệu Công nghiệp Nhẹ quyết định chuyển lên Việt Trì, Phú Thọ xây dựng cơ sở mới tại đồi Gia Cẩm. Giữa năm 1972, Khoa Công nghệ Thực phẩm tiếp tục sơ tán về huyện Thanh Ba, bản doanh đặt ở xã Ninh Dân. Sau khi hiệp ước Paris được ký hết, Mỹ dừng ném bom vào miền Bắc, thầy trò công nghệ thực phẩm tạm biệt Thanh Ba để quay về chốn cũ. nhỏ|Thủ tướng Phạm Văn Đồng và Bộ trưởng Tạ Quang Bửu tới thăm Phòng thí nghiệm CNTP (1962
Năm 1975, chiến dịch Hồ Chí Minh đại thắng, non sông thu về một mối. Kể từ nay, nhiệm vụ chiến lược của toàn dân Việt Nam là xây dựng một nước Viêt Nam hùng cường. Trong bối cảnh như vậy, lãnh đạo Phân hiệu Công nghiệp Nhẹ (có tham khảo thêm ý kiến của các cán bộ thuộc Phân hiệu) đã quyết định sáp nhập trở lại Đại học Bách khoa để đứng chung trong hàng ngũ cơ sở đầu đàn đào tạo kỹ sư công nghiệp có trình độ cao của cả nước (thay vì trở thành một trường đại học chính quy). Trong điều kiện sáp nhập lại với trường Bách khoa, khoa Thực phẩm sẽ có điều kiện để có những bước tiến dài trong đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ. Trên tinh thần đó, năm 1977, Khoa Công nghệ Thực phẩm của phân hiệu Công nghiệp nhẹ trở thành khoa Công nghệ Thực phẩm của truờng ĐH BK Hà Nội.
Năm 1986, để đáp ứng nhu cầu phát triển nhân lực trong lĩnh vực Công nghệ sinh học, Khoa Công nghệ Thực phẩm được tách ra và hình thành 2 đơn vị độc lập là Khoa Công nghệ thực phẩm và Trung tâm nghiên cứu Công nghệ sinh học. Khoa Công nghệ thực phẩm bao gồm Bộ môn Thực phẩm chung, Bộ môn Đường - Lương thực, Bộ môn Công nghệ các sản phẩm lên men, Bộ môn Công nghệ các sản phẩm cây nhiệt đới và Bộ môn Máy thực phẩm. Trung tâm nghiên cứu Công nghệ sinh học tham gia giảng dạy hai môn học Vi sinh và Hóa sinh trong các chương trình đào tạo của Khoa Công nghệ thực phẩm và triển khai các chương trình nghiên cứu về công nghệ sinh học.
Năm 1996, Khoa Công nghệ Thực phẩm sáp nhập với Khoa Công nghệ Hóa học để hình thành Khoa Công nghệ Hóa học, Thực phẩm và Sinh học.
Năm 1999, Viện Công nghệ sinh học và Công nghệ thực phẩm được chính thức thành lập năm 1999 theo quyết định số 2142/QĐ-BGDĐT-TCCB của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ký ngày 15/06/1999 trên cơ sở hợp nhất Bộ môn Công nghệ thực phẩm - Công nghệ Sau thu hoạch, Bộ môn Công nghệ sinh học thực phẩm, Bộ môn Công nghệ thực phẩm nhiệt đới với Trung tâm nghiên cứu Công nghệ sinh học và nhóm Máy thực phẩm.
Năm 2010, Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm tiến hành tái cơ cấu để đáp ứng yêu cầu hoạt động trong tình hình mới. Cơ cấu tổ chức mới của Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm bao gồm 05 bộ môn và 02 Trung tâm: Bộ môn Vi sinh-Hóa sinh-Sinh học phân tử, Bộ môn Công nghệ sinh học, Bộ môn Công nghệ thực phẩm (được hình thành trên cơ sở sát nhập Bộ môn Công nghệ thực phẩm - Công nghệ sau thu hoạch, Bộ môn Công nghệ các sản phẩm lên men và một phần của Bộ môn Quản lý chất lượng và Thực phẩm nhiệt đới), Bộ môn Quản lý chất lượng, Bộ môn Quá trình và Thiết bị CNSH-CNTP, Trung tâm nghiên cứu và phát triển Công nghệ sinh học và Trung tâm đào tạo và phát triển sản phẩm thực phẩm. Cơ cấu này được giữ vững cho đến ngày nay.
Tầm nhìn, chiến lược và triết lý giáo dục
Với triết lý giáo dục “Phát huy năng lực chủ động học tập - nghiên cứu - sáng tạo”, Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm định hướng trở thành:
Triết lý, tầm nhìn đó được thực hiện thông qua chiến lược:
Cơ cấu tổ chức, nhân lực và cơ sở vật chất
Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm gồm 05 bộ môn và 02 trung tâm nghiên cứu:
-        Bộ môn Vi sinh-Hóa sinh-Sinh học phân tử
-        Bộ môn Công nghệ sinh học
-        Bộ môn Công nghệ thực phẩm
-        Bộ môn Quản lý chất lượng
-        Bộ môn Quá trình và thiết bị CNSH-CNTP
-        Trung tâm Nghiên cứu và phát triển công nghệ sinh học
-        Trung tâm Đào tạo và phát triển sản phẩm thực phẩm
Đến nay, đội ngũ giảng viên và cán bộ của Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm có trên 90% giảng viên là Tiến sĩ và trên 40% giảng viên có học hàm Giáo sư và Phó giáo sư. Phần lớn các giảng viên được đào tạo bài bản tại nhiều nước có nền khoa học công nghệ phát triển trên thế giới, có trình độ chuyên môn cao và là các chuyên gia đầu ngành.
Cơ sở vật chất của Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm hiện nay được phát triển hiện đại bao gồm trên 2,300 m2 diện tích sử dụng cho các hoạt động nghiên cứu và phát triển (7 phòng thí nghiệm và 3 xưởng thực nghiệm) với tổng kinh phí đầu tư cho thiết bị khoảng 5 triệu USD:
-        Phòng thí nghiệm Proteomics,
-        Phòng thí nghiệm Lên men,
-        Phòng thí nghiệm Công nghệ thực phẩm,
-        Phòng thí nghiệm Phân tích chất lượng thực phẩm,
-        Phòng thí nghiệm Phân tích cảm quan,
-        Phòng thí nghiệm Quá trình và Thiết bị sinh học - thực phẩm,
-        Xưởng thực nghiệm Chế biến rau quả,
-        Xưởng thực nghiệm Chế biến sữa và các sản phẩm từ sữa,
-        Xưởng thực nghiệm Lên men và Thu hồi sản phẩm.
Các phòng thí nghiệm và xưởng thực nghiệm cho phép thực hiện đào tạo gắn liền với nghiên cứu khoa học, nghiên cứu phát triển các giải pháp kỹ thuật và phát triển sản phẩm cũng như thử nghiệm các công nghệ mới ở quy mô pilot.
Đào tạo
Chương trình đào tạo luôn được xây dựng, phát triển và cập nhật:
-        Chương trình Công nghệ Thực phẩm được hình thành từ năm 1956 và bắt đầu đào tạo từ năm 1964. Sau 40 năm vào năm 1996, chương trình Công nghệ Sinh học, ngành mũi nhọn về khoa học công nghệ bắt đầu đưa vào đào tạo cho Sinh viên khóa 41.
-        Năm 2009 (Khóa 52), chương trình CNSH và CNTP được đổi mới theo hệ thống tín chỉ, xây dựng theo nguyên tắc CDIO (Conceive Design Implement Operate)
-        Năm 2017, chương trình Kỹ thuật Sinh học và Kỹ thuật Thực phẩm được rà soát dựa trên phản hồi của các Doanh nghiệp, cựu sinh viên, người học để đưa ra chuẩn đầu ra 3 cấp độ và khung chương trình đã được đổi mới đặc biệt khối kiến thức kỹ năng mềm và ngoại ngữ được bổ sung vào chương trình
Mesophractias falcatalis
Mesophractias falcatalis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội
Đào tạo
-        Năm 2019, xuất phát từ nhu cầu thực tế đối với nguồn nhân lực có khả năng làm việc trong môi trường quốc tế, Chương trình đào tạo tiên tiến (ELITECH) đào tạo bằng tiếng Anh ngành Kỹ thuật Thực phẩm đã được xây dựng và triển khai, số lượng tuyển sinh tăng đều theo các năm.
Mesophractias falcatalis
Liên kết ngoài
Thể loại:Mesophractias
Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội
Đào tạo
-        Năm 2019, chương trình Kỹ sư được cập nhật và phát triển đáp ứng yêu cầu và qui định mới của Luật Giáo dục đại học.
-        Năm 2020, chương trình Kỹ sư Kỹ thuật sinh học được đánh giá đạt chuẩn AUN-QA.
-        Năm 2021, chương trình Kỹ sư Kỹ thuật sinh học được đánh giá đạt chuẩn AUN-QA.
-        Năm 2022, Viện đã phối hợp với Trường Điện – Điện tử xây dựng chương trình đào tạo Kỹ thuật Y sinh và bắt đầu tuyển sinh khóa đầu tiên
Hiên nay, Viện triển khai 04 chương trình đào tạo các bậc với 03 ngành cử nhân, 03 ngành thạc sĩ và 03 ngành tiến sĩ.
Trong suốt chiều dài lịch sử tính đến thời điểm này, Viện đã đào tạo trên 14000 kỹ sư cử nhân, hơn 700 thạc sĩ, hơn 120 tiến sĩ các chuyên ngành.
Nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo
Từ khi thành lập, Viện CN Sinh học và CN Thực phẩm luôn chủ động và tích cực tham gia vào các chương trình nghiên cứu, chuyển giao công nghệ đóng góp vào sự nghiệp phát triển chung của ngành cũng như của xã hội. Viện đã và đang chủ trì nhiều đề tài dự án đồng thời cũng chú trọng chuyển giao công nghệ, nghiên cứu và phát triển sản phẩm mới và đào tạo nâng cao chất lượng cho các doanh nghiệp....
Các hướng nghiên cứu chính của Viện tập trung vào 02 trên 04 định hướng nghiên cứu ưu tiên của Đại học Bách khoa Hà Nội:
1/ Định hướng Khoa học và Công nghệ sức khoẻ:
- Phát triển công nghệ enzyme và công nghệ vi sinh vật tạo ra các hoạt chất sinh học nhằm tăng cường sức khỏe con người và phục vụ sản xuất: (i) Khai thác các hợp chất có hoạt tính sinh học và ứng dụng trong thực phẩm chức năng và dược phẩm; (ii) Nghiên cứu enzyme, enzyme tái tổ hợp và kỹ thuật enzyme ứng dụng trong công nghiệp thực phẩm và dược phẩm; (iii) Nghiên cứu và ứng dụng vi khuẩn probiotic, prebiotic trong thực phẩm và thức ăn chăn nuôi.
- Nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, thiết bị tiên tiến trong phân tích, bảo quản, chế biến sau thu hoạch nhằm nâng cao chất lượng và đảm bảo an toàn thực phẩm: Nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, thiết bị tiên tiến trong phân tích, bảo quản và chế biến sau thu hoạch;
- Quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm
2/ Định hướng Năng lượng và Môi trường bền vững:
- Phát triển thiết bị và công nghệ xử lý môi trường nước thải và bã thải hữu cơ bằng công nghệ vi sinh;
- Nghiên cứu công nghệ sản xuất nhiên liệu sinh học.
Cùng với xây dựng chiến lược nghiên cứu ưu tiên, các phòng thí nghiệm nghiên cứu tập trung cũng đã được quy hoạch để tập trung nguồn lực cơ sở vật chất và con người phục vụ cho sự phát triển của Đại học Bách khoa Hà Nội và của KHCN của Viện CNSH-CNTP.
Conoderus heteroderoides
Conoderus heteroderoides là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Steinheil miêu tả khoa học năm 1874.
Tham khảo
Thể loại:Conoderus
Xyris theodori
Xyris theodori là một loài thực vật hạt kín trong họ Hoàng đầu. Loài này được Malme miêu tả khoa học đầu tiên năm 1932.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xyris Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1932
Coniopteryx crispicornis
Coniopteryx crispicornis là một loài côn trùng trong họ Coniopterygidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Z.-q. Liu & C.-k. Yang in C. Yang & Liu miêu tả năm 1994.
Tham khảo
Thể loại:Coniopteryx
Sahuaripa
Sahuaripa là một đô thị thuộc bang Sonora, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 5792 người.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị bang Sonora
Bubblebath (EP)
Bubblebath là đĩa mở rộng đầu tiên của nghệ sĩ pop và nhân vật trên YouTube người Mỹ That Poppy, phát hành dưới dạng kỹ thuật số vào ngày 10 tháng 6 năm 2016, thông qua hãng đĩa Island Records. Nó đã bán được 20.000 bản tính tới tháng 9 năm 2016.
Các đĩa đơn
"Lowlife" được phát hành dưới dạng đĩa đơn vào ngày 24 tháng 7 năm 2015 và cũng có bản phát hành khác có sự hợp tác của Travis Mills. Một video âm nhạc cho "Lowlife" được phát hành trên kênh Vevo của cô trên YouTube vào ngày 24 tháng 7 năm 2015. Một video âm nhạc cho "Lowlife" với phiên bản acoustic cũng được phát hành ngày 18 tháng 9 năm 2015. Khoảng một năm sau vào ngày 29 tháng 7 năm 2016, cô phát hành "Money" là đĩa đơn thứ hai cùng với một video âm nhạc cho "Money" với phong cách giống những video của cô trên YouTube hơn.
Danh sách bài hát
Phần ghi công được lấy từ dịch vụ Tidal. và Vevo.
Remix
Một bản remix của Lowlife được phát hành vào tháng 4 năm 2016. và đã được phát trên BBC Radio.
Trong văn hóa đại chúng
"Money", đã được sử dụng trong chương trình truyền hình Scream trong tập đầu tiên của mùa thứ hai, "I Know What You Did Last Summer", và cũng được sử dụng trong trò chơi điện tử The Sims 4.
Tham khảo
Thể loại:EP đầu tay năm 2016 Thể loại:EP của Island Records Thể loại:EP nhạc pop
Eilema bipunctata
Eilema bipunctata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Eilema
Acmispon prostratus
Acmispon prostratus là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Nutt.) Brouillet mô tả khoa học đầu tiên năm 2008.
Liên kết ngoài
Thể loại:Acmispon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2008
Tọa đoạn
Toạ đoạn (zh. 坐斷, ja. zadan), cũng được gọi là Toạ diệt (zh. 坐滅, ja. zasetsu), nghĩa "Ngồi thiền để đoạn diệt" và cái được đoạn diệt ở đây chính là những vọng tưởng, ý nghĩ si mê, vô minh.
Khi các vọng tưởng trong tâm thức của một kẻ phàm đã được cắt đứt thì người ấy sẽ trực ngộ được Phật tính, ngộ được tính không (sa. śūnyatā, ja. kū) của hiện hữu. Nếu người ta còn vướng mắc, bám vào khía cạnh sắc tướng của sự vật và cho nó là sự thật tuyệt đối thì không bao giờ trực chứng được cái chân tính nằm sau mọi hiện tượng. Trong lúc toạ thiền thì tất cả những vọng tưởng che đậy chân như dần dần được đoạn diệt một cách có hệ thống—đến khi cách nhìn theo lối nhị nguyên "Ta đây vật đó" bất thình lình bị phá vỡ và hành giả chết một cái chết lớn (đại tử 大死) trên Toạ bồ đoàn. Cái chết lớn này chính là điều kiện căn bản của sự sống mới hoàn toàn tự do tự tại, không còn bị ảnh hưởng của sinh tử luân hồi.
Tham khảo
Thể loại:Triết lý Phật giáo Thể loại:Thiền tông
Thanh Cường
Thanh Cường là một xã thuộc huyện Thanh Hà, tỉnh Hải Dương, Việt Nam.
Xã có diện tích 5,7 km², dân số năm 1999 là 5.289 người, mật độ dân số đạt 928 người/km².
Thanh Cường có năm thôn đó là Thành Thịnh, Vĩnh Xá, Hạ Trường, Vĩnh Bình, Vĩnh Ninh =Kinh Tế= Kinh tế của xã chủ yếu là nông nghiệp chiếm tỉ trọng lớn.Công nghiệp, dịch vụ chiếm một tỷ lệ khá là khiêm tốn
Ischnopteris apicemaculata
Ischnopteris apicemaculata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Rubus grayanus
Rubus grayanus là loài thực vật có hoa trong họ Hoa hồng. Loài này được Maxim. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1872.
Ischnopteris apicemaculata
Liên kết ngoài
Thể loại:Ischnopteris
Macrolycus yunnanus
Macrolycus yunnanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Lycidae. Loài này được Kazantsev miêu tả khoa học năm 2001.
Tham khảo
Thể loại:Macrolycus
Exsertotheca crispa
Liên kết ngoài
Thể loại:Exsertotheca Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2011
Marsupina
Các loài
Các loài trong chi Marsupina gồm có:
Tham khảo
Thể loại:Bursidae
Elaphandra lehmannii
Elaphandra lehmannii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Hieron.) Pruski mô tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphandra Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1996
Neonesomia
Neonesomia là một chi thực vật có hoa trong họ Cúc (Asteraceae).
Loài
Chi Neonesomia gồm các loài:
Chirotica densata
Chirotica densata là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chirotica
Conoderus horistonotus
Conoderus horistonotus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1878.
Tham khảo
Thể loại:Conoderus
Lukáš Greššák
Lukáš Greššák (sinh 23 tháng 1 năm 1989) là một cầu thủ bóng đá Slovakia thi đấu cho Spartak Trnava ở vị trí tiền vệ phòng ngự hoặc trung vệ.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Anh ký hợp đồng với Spartak Trnava vào tháng 8 năm 2014 và ra mắt cho đội bóng trước Košice ngày 24 tháng 8 năm 2014.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1989 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Slovakia Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá MFK Ružomberok Thể loại:Cầu thủ bóng đá FC Spartak Trnava Thể loại:Người Trstená
Guzmania multiflora
Guzmania multiflora là một loài thực vật có hoa trong họ Bromeliaceae. Loài này được (André) André ex Mez mô tả khoa học đầu tiên năm 1896.
Liên kết ngoài
Thể loại:Guzmania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1896 Thể loại:Thực vật Ecuador Thể loại:Thực vật Colombia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1888
Taşkesiği, Manavgat
Taşkesiği là một xã thuộc huyện Manavgat, tỉnh Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 183 người.
Montaillou
Montaillou là một xã trong vùng Occitanie, thuộc tỉnh Ariège, quận Foix, tổng Ax-les-Thermes. Tọa độ địa lý của xã là 42° 47' vĩ độ bắc, 01° 53' kinh độ đông. Montaillou nằm trên độ cao trung bình là 1325 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 1181 mét và điểm cao nhất là 1806 mét. Xã có diện tích 8,61 km², dân số vào thời điểm 2004 là 10 người; mật độ dân số là 1 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Xã của Ariège Thể loại:Catharism
Melaneros admirabilis
Melaneros admirabilis là một loài bọ cánh cứng trong họ Lycidae. Loài này được Bocáková miêu tả khoa học năm 1997.
Tham khảo
Thể loại:Melaneros
Neopallasia
Loài
Chi Neopallasia gồm các loài:
Cisco, Illinois
Cisco là một làng thuộc quận Piatt, tiểu bang Illinois, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của làng này là 261 người.
Dân số
Dân số qua các năm:
Xem thêm
Thể loại:Quận Piatt, Illinois Thể loại:Làng của Illinois
Gejjegondanahalli, Tarikere
Gejjegondanahalli là một làng thuộc tehsil Tarikere, huyện Chikmagalur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Chikmagalur (huyện)
Ophrys × nouletii
Ophrys x nouletii là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được E.G.Camus mô tả khoa học đầu tiên năm 1893.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ophrys Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1893
Avro 529
Avro 529 là một loại máy bay ném bom tầm xa hai tầng cánh hai động cơ của Anh trong Chiến tranh thế giới I.
Tham khảo
529 Thể loại:Máy bay quân sự Anh thập niên 1910 Thể loại:Máy bay quân sự trong Thế chiến thứ nhất Thể loại:Máy bay chiến đấu Thể loại:Máy bay ném bom Thể loại:Máy bay hai động cơ cánh quạt Thể loại:Máy bay hai tầng cánh Thể loại:Dự án máy bay hủy bỏ của Anh
Halmaheramys bokimekot
Chuột Boki Mekot (Danh pháp khoa học: Halmaheramys bokimekot) là một loài gặm nhấm thuộc họ Muridae tìm thấy trên hòn đảo Halmahera thuộc quần đảo Molucca, khám phá được công bố vào năm 2013. Đây là địa phương duy nhất mà loài này đã được tìm thấy. Chuột H. bokimekot đã được xác nhận là một loài mới thông qua phương pháp xác suất áp dụng cho dữ liệu hình thái học và phân tử.
Tổng quan
Được đặt tên theo nguồn gốc địa lý ở Bắc Moluccas, Halmaheramys là loài chuột duy nhất được biết đến ở Halmahera. Các tổ tiên của H. bokimekot được cho là đã đến từ thời kỳ thuộc địa hóa Halmahera từ phía tây, có thể là từ Sulawesi, những loài gặm nhấm Moluccan khác được tin tưởng hoặc nghi ngờ đến từ các hòn đảo về phía đông. Động vật gặm nhấm mới này làm nổi bật một lượng lớn đa dạng sinh học chưa biết trong vùng Wallacea này và tầm quan trọng của việc bảo tồn nó. Nó là một bổ sung có giá trị cho kiến ​​thức về đa dạng sinh học.
Mặc dù khu vực tổ tiên ban đầu của Murinae không rõ ràng, có vẻ như Philippines đã đóng một vai trò quan trọng trong sự lây lan sớm của chúng. Con chuột có một khuôn mặt dài, lông xám nhạt màu nâu trên lưng và một bụng trắng xám với những sợi lông ráp và rải rác, và một đuôi ngắn hơn chiều dài đầu. Các đặc điểm khác khi đặt cạnh nhau xếp H. bokimekot ngoài các thành viên khác trong họ chuột Muridae bao gồm: một cơ thể cỡ trung bình, mõm vừa phải với đôi mắt màu nâu sẫm/màu xám, ba đôi núm vú (hai bẹn và một phụ trợ sau), và ít nhất nó đẻ ba con mỗi lứa. Nó được cho là ăn tạp và sống trên mặt đất.
Tham khảo
Thể loại:Halmaheramys Thể loại:Động vật được mô tả năm 2013
Cá nhám voi
Cá nhám voi hay cá mập voi (danh pháp hai phần: Rhincodon typus) là một thành viên đặc biệt trong phân lớp Elasmobranchii (cá mập, cá đuối) của lớp Cá sụn (Chondrichthyes). Loài cá này nắm giữ nhiều kỷ lục về kích thước trong vương quốc loài vật, tiêu biểu nhất là danh hiệu động vật có xương sống không phải thú lớn nhất còn tồn tại. Ngoài ra đây cũng là thành viên duy nhất của chi Rhincodon và là thành viên cuối cùng còn sót lại của họ Rhincodontidae.
Tên gọi
Loài này được nhận dạng lần đầu tiên vào năm 1828, sau khi một mẫu vật dài 4,6 m (15 ft) bị bắt được ở Vịnh Table thuộc Nam Phi. Họ Rhincodontidae đã không được thông qua cho tới tận năm 1984. Tên gọi "cá nhám voi" có lẽ bắt nguồn từ kích thước lớn hệt như cá voi, đồng thời loài này còn có cơ chế lọc thức ăn tương tự như cá voi tấm sừng.
Cơ thể học và hình dạng
Miệng cá nhám voi có thể chứa đến 300 hàng răng nhỏ và 20 tấm sừng màng lọc, được chúng sử dụng để lọc thức ăn. Không giống như nhiều thành viên trong cùng phân lớp khác, miệng của cá nhám voi nằm phía trước đầu chứ không phải ở phần dưới của đầu. Chiều dài của cá nhám voi áng chừng khoảng từ 9–11 m, nặng từ 10-15 tấn. Trong đó, một cá thể dài 12,1 m sở hữu cái miệng rộng đến 1,55 m. Là một phần trong quá trình ăn uống, loài có này có 5 cặp mang lớn. Hai mắt nhỏ nằm ngay ở phần trước của cái đầu rộng và bẹt. Thân của chúng có màu xám chuyển thành trắng ở phần bụng, với phần da giống như "bàn cờ đam" vì chứa các đốm màu vàng nhạt cùng các sọc. Các đốm này là duy nhất cho từng cá thể. Lớp da của chúng có thể dày tới 15 cm, sờ vào rất cứng và thô ráp. Ngoài ra, loài này còn có ba lằn gân rõ nét chạy dọc theo mỗi bên hông, trải dài từ phần đỉnh đầu cho đến cuống đuôi. Cơ thể cá nhám voi có cặp vây lưng cách nhau khá xa, đồng thời còn có hai vây ngực và một vây hậu môn nằm ở giữa. Đuôi của cá nhám voi non có vây trên lớn hơn vây dưới nhưng ở cá nhám voi trưởng thành thì đuôi có hình bán nguyệt hay hình trăng lưỡi liềm. Các lỗ thở của chúng nằm ngay sau mắt. Cá nhám voi không phải là những tay bơi lội cừ khôi; toàn thân của nó chuyển động khi bơi, kết quả là nó có vận tốc thấp rất bất thường khi so với các loại cá mập, trong đó vận tốc trung bình của loài này chỉ đạt khoảng 5 km/h.
Bộ gen hoàn chỉnh kèm theo chú giải của loài cá nhám voi đã được công bố vào năm 2017.
Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng cá nhám voi có thể tự phục hồi sau những chấn thương lớn và có thể tái tạo lại những phần vây nhỏ của chúng. Ngoài ra, các đốm của loài này cũng đã được chứng minh là có khả năng hồi phục so với vùng bị tổn thương trước đây.
Kích thước
Cá nhám voi là loài động vật không phải cá voi lớn nhất trên thế giới. Nhiều bằng chứng cho thấy rằng sự dị hình giới tính của cá nhám voi được biểu lộ thông qua kích thước của từng cá thể, trong đó con đực không phát triển mạnh bằng con cái. Một nghiên cứu đã được tiến hành nhằm quan sát sự phát triển của những cá thể cá nhám voi trong vòng 10 năm. Qua đó, các nhà khoa học kết luận rằng con đực trung bình đạt chiều dài từ 8 đến 9 mét (26 đến 30 ft), dù đây không phải là tiêu biểu cho kích thước tối đa mà loài đạt được. Một nghiên cứu tương tự dự đoán con cái đạt chiều dài trung bình khoảng 14,5 m (48 ft), dựa trên những dữ kiện hạn chế hơn. Trong khi đó, những nghiên cứu trước đây đánh giá sự tăng trưởng và tuổi thọ của cá nhám voi đã đưa ra ước tính rằng chiều dài của cá nằm từ 14 to 21,9 m.
Phân bố và môi trường sống
Cá nhám voi phân bố ở các đại dương thuộc vùng nhiệt đới và ôn đới ấm của thế giới. Được coi là sống ngoài đại dương nhưng chúng cũng tụ tập lại theo mùa ở một vài khu vực ven bờ như dải đá ngầm Ningaloo ở khu vực miền tây Úc cũng như Pemba và Zanzibar ở khu vực ven bờ đại dương của Đông Phi. Khu vực phân bố của chúng giới hạn trong khoảng vĩ độ ±30 ° tính từ các khu vực này. Cá nhám voi chủ yếu sống cô độc và ít khi thấy chúng bơi thành đàn. Người ta tin rằng chúng sống di trú, nhưng các chuyên gia vẫn không rõ chúng có thể di cư xa bao nhiêu (có thể là di trú xuyên đại dương).
Tập tính tụ tập kiếm ăn theo mùa diễn ra tại một số địa điểm ven biển như Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman, rạn san hô Ningaloo ở Tây Úc, Đảo Darwin thuộc Galápagos, Quintana Roo ở Mexico, vùng Inhambane ở Mozambique, Philippines, Mahe ở Seychelles, hai bờ biển Gujarat và Kerala của Ấn Độ, Đài Loan, Hoa Nam và Qatar.
Vào năm 2011, hơn 400 con cá nhám voi đã tụ tập ngoài khơi bờ biển Yucatán. Đây là một trong những cuộc tập trung lớn nhất từng được ghi nhận trong lịch sử loài này.
Chế độ ăn
thumb|Cá nhám voi đang [[ăn lọc các sinh vật phù du ở Maldives]] thumb|left|Một con cá nhám voi ở vùng biển Philippine, dưới thân nó là vài chú [[Họ Cá ép|cá ép]] left|thumb|Cá nhám voi (Rhincodon typus) đang há to miệng ở vùng [[La Paz, Baja California Sur, Mexico]]
Cá nhám voi là loài có cơ chế lọc thức ăn; kiểu ăn này chỉ tồn tại ở hai loài cá mập còn lại, đó là cá mập phơi nắng và cá mập miệng to. Loài cá này tiêu thụ những sinh vật phù du như giáp xác chân chèo, tôm he, trứng cá, ấu trùng cua đỏ đảo Giáng Sinh cùng các sinh vật trôi nhỏ, chẳng hạn như mực hoặc cá nhỏ.
Các răng nhỏ li ti không giúp ích gì cho quá trình ăn uống của nó, thay vì thế nó hút nước chứa các sinh vật phù du vào qua miệng và đi qua mang lược (có chức năng giữ lại thức ăn) rồi sau đó bị tống ra khỏi bằng mang cung. Những gì mắc lại tại mang lược được nó nuốt hết. Cá nhám voi có thể luân chuyển nước với tốc độ tới 1,7 l/s (3,5 panh (pint) Hoa Kỳ/s). Tuy nhiên, cá nhám voi là loài tích cực săn mồi và chúng phát hiện các mục tiêu như các chỗ có nhiều sinh vật phù du hay cá nhờ các tín hiệu khứu giác chứ không phải luôn luôn chỉ là cơ chế 'hút bụi'.
Theo lời của những thủy thủ thì cá nhám voi tập trung tại các bãi đá ngầm ngoài khơi bờ biển Belize (vùng Caribbean), là nơi có thể bổ sung thêm cho thức ăn thông thường của chúng các loại trứng cá chỉ vàng, được các loài cá này đẻ vào giai đoạn từ tháng 5 đến tháng 7 hàng năm trong khoảng thời gian 6-7 ngày kể từ ngày trăng tròn trong các tháng này.
Thep ước tính thì mỗi ngày một con cá nhám voi con xơi đến 21 kg (46 pound) sinh vật phù du.
Hành vi đối với các thợ lặn
thumb|right|Cá nhám voi bơi cùng thợ lặn Dù có kích thước to lớn nhưng cá nhám voi lại không gây nguy hại gì đối với con người. Đây là loài cá rất thân thiện và đôi khi còn cho phép những người bơi lội cưỡi lên chúng, mặc dù cách làm này không được các nhà khoa học và bảo tồn cá mập khuyến khích vì nó sẽ làm phiền cá nhám voi. Trong khi đó, những cá thể có tuổi đời trẻ hơn rất hiền lành và có thể chơi đùa với các thợ lặn. Một số nhiếp ảnh gia dưới nước, chẳng hạn như Fiona Ayerst, đã chụp những bức ảnh khi chúng bơi gần con người mà không gặp phải bất kỳ vấn đề gì.
Cá nhám voi được các thợ lặn bắt gặp ở nhiều nơi trên thế giới, bao gồm Islas de la Bahía ở Honduras, Thái Lan, Indonesia, Philippines, Maldives, Hồng Hải, Tây Úc (Rạn san hô Ningaloo, Đảo Giáng Sinh), Đài Loan, Panama (Coiba), Belize, Bãi biển Tofo ở Mozambique, Vịnh Sodwana (Công viên ngập nước iSimangaliso) ở Nam Phi, Quần đảo Galápagos, Saint Helena, Isla Mujeres (Biển Caribbean), La Paz, Baja California Sur và Bahía de los Ángeles ở Mexico, Seychelles, Tây Malaysia, các đảo ngoài khơi phía đông Malaysia bán đảo, Ấn Độ, Sri Lanka, Oman, Fujairah, Puerto Rico, cũng như các vùng thuộc Caribbean. Ngoài ra, người ta cũng tìm thấy cá nhám voi con ở cận bờ Vịnh Tadjoura, gần quốc gia Djibouti trong khu vực Sừng châu Phi.
Tình trạng bảo tồn
Hiện không có ước tính chính xác về quần thể cá nhám voi trên toàn cầu. Loài này được Liên minh Bảo tồn Thiên nhiên Quốc tế phân vào diện nguy cấp do tác động của nghề cá, thiệt hại do đánh bắt không chủ ý và va chạm với tàu thuyền, cộng với việc loài này có tuổi thọ dài và tốc độ trưởng thành muộn (30 tuổi). Vào tháng 6 năm 2018, Cục Bảo tồn New Zealand đã phân loại cá mập voi vào loại "Di trú" kèm theo định tính "An toàn hải ngoại" theo Hệ thống phân loại đe dọa của New Zealand.
Cá nhám voi, cùng với sáu loài cá mập khác, được đưa vào Bản ghi về Bảo tồn Các loài Cá mập Di cư của CMS. Năm 1998, Philippines đã cấm mọi hoạt động đánh bắt, buôn bán, nhập khẩu và xuất khẩu cá nhám voi vì mục đích thương mại, sau đó các quốc gia Ấn Độ, Đài Loan cũng lần lượt áp dụng điều lệnh này vào tháng 5 năm 2001 và tháng 5 năm 2007.
Năm 2010, vụ tràn dầu ở Vịnh Mexico xảy ra, dẫn đến việc 4.900.000 thùng dầu (780.000 m3) tràn vào một khu vực phía nam của vùng Châu thổ sông Mississippi. Tại nơi đấy, một phần ba số vụ bắt gặp cá nhám voi ở phần phía bắc của vịnh liên tiếp diễn ra trong vài năm gần đây. Các nhân chứng đã xác nhận rằng cá nhám voi không thể nào tránh khỏi vết dầu loang trên mặt biển, nơi mà chúng kiếm ăn trong vài giờ đồng hồ. Tuy vậy, người ta lại không tìm thấy bất kỳ xác chết của một con cá nhám voi nào.
Ngoài ra, loài này cũng được bổ sung vào Phụ lục II của Công ước về Thương mại Quốc tế Các loài Động, Thực vật Hoang dã Nguy cấp (CITES) năm 2003 để quy định lại việc buôn bán quốc tế các mẫu vật sống cũng như bộ phận của chúng.