cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Carbon
Các thuộc tính đặc trưng
Carbon cũng có điểm thăng hoa cao nhất trong tất cả các nguyên tố. Trong điều kiện áp suất khí quyển nó không có điểm nóng chảy vì điểm ba trạng thái của nó ở tại 10,8 ± 0,2 MPa và 4.600 ± 300 K (~4.330 °C hay 7.820 °F), do đó nhiệt độ thăng hoa của nó trong trường hợp này vào khoảng 3.900 K.
Các thù hình
Các thù hình của carbon là khác nhau về cấu trúc mạng nguyên tử mà các nguyên tử tinh khiết có thể tạo ra. Ba dạng được biết nhiều nhất là carbon vô định hình, graphit và kim cương. Một số thù hình kỳ dị khác cũng đã được tạo ra hay phát hiện ra, bao gồm các fullerene, carbon ống nano, lonsdaleit và q-carbon. Muội đèn bao gồm các bề mặt dạng graphit nhỏ. Các bề mặt này phân bổ ngẫu nhiên, vì thế cấu trúc tổng thể là đẳng hướng. Carbon thủy tinh là đẳng hướng và có tỷ lệ độ xốp cao. Không giống như graphit thông thường, các lớp graphit không xếp lên nhau giống như các trang sách, mà chúng có sự sắp xếp ngẫu nhiên.
Ở dạng vô định hình, carbon chủ yếu có cấu trúc tinh thể của graphit nhưng không liên kết lại trong dạng tinh thể lớn. Trái lại, chúng chủ yếu nằm ở dạng bột và là thành phần chính của than, muội, bồ hóng, nhọ nồi và than hoạt tính.
Ở áp suất bình thường carbon có dạng của graphit, trong đó mỗi nguyên tử liên kết với 3 nguyên tử khác trong mặt phẳng tạo ra các vòng lục giác, giống như các vòng trong các hydrocarbon thơm. Có hai dạng của graphit đã biết, là alpha (lục giác) và beta (rhombohedral), cả hai có các thuộc tính vật lý giống nhau, ngoại trừ về cấu trúc tinh thể. Các loại graphit có nguồn gốc tự nhiên có thể chứa tới 30% dạng beta, trong khi graphit tổng hợp chỉ có dạng alpha. Dạng alpha có thể chuyển thành dạng beta thông qua xử lý cơ học và dạng beta chuyển ngược thành dạng alpha khi bị nung nóng trên 1000 °C.
Vì sự phi tập trung hóa của các đám mây pi, graphit có tính dẫn điện. Vật liệu vì thế là mềm và các lớp, thường xuyên bị tách ra bởi các nguyên tử khác, được giữ cùng nhau chỉ bằng các lực van der Waals, vì thế chúng dễ dàng trượt trên nhau.
Ở áp suất cực kỳ cao các nguyên tử carbon tạo thành thù hình gọi là kim cương, trong đó mỗi nguyên tử được liên kết với 4 nguyên tử khác. Kim cương có cấu trúc lập phương như silic và germani và vì độ bền của các liên kết carbon-carbon, cùng với chất đẳng điện nitride bo (BN) là những chất cứng nhất trong việc chống lại sự mài mòn. Sự chuyển hóa thành graphit ở nhiệt độ phòng là rất chậm và khong thể nhận thấy. Dưới các điều kiện khác, carbon kết tinh như là Lonsdaleit, một dạng giống như kim cương nhưng có cấu trúc lục giác.
Các fulleren có cấu trúc giống như graphit, nhưng thay vì có cấu trúc lục giác thuần túy, chúng có thể chứa 5 (hay 7) nguyên tử carbon, nó uốn cong các lớp thành các dạng hình cầu, elip hay hình trụ. Các thuộc tính của các fulleren vẫn chưa được phân tích đầy đủ. Tất cả các tên gọi của các fulleren lấy theo tên gọi của Buckminster Fuller, nhà phát triển của kiến trúc mái vòm, nó bắt chước cấu trúc của các "buckyball".
Sự phổ biến
Có khoảng 10 triệu hợp chất khác nhau của carbon mà khoa học đã biết và hàng nghìn trong số đó là tối quan trọng cho các quá trình của sự sống và cho các phản ứng trên cơ sở hữu cơ rất quan trọng về kinh tế. Trong tổ hợp với các nguyên tố khác, carbon được tìm thấy trong bầu khí quyển Trái Đất và hòa tan trong mọi thực thể có chứa nước. Với một lượng nhỏ hơn của calci, magnesi và sắt, nó tạo ra thành phần chủ yếu của một lượng rất lớn đá carbonat (đá vôi, dolomit, đá cẩm thạch v.v.). Khi tổ hợp với hydro, carbon tạo thành than, dầu mỏ và khí tự nhiên, còn được gọi là các hydrocarbon.
Graphit được tìm thấy với một số lượng lớn ở các bang New York và Texas (Mỹ); Nga; México; Greenland và Ấn Độ.
Kim cương tự nhiên có trong khoáng chất kimberlit tìm thấy trong các "cổ" hay "ống" núi lửa cổ đại. Phần lớn các mỏ kim cương nằm ở châu Phi, chủ yếu là Nam Phi, Namibia, Botswana, Cộng hòa Congo và Sierra Leone. Cũng có các mỏ ở Arkansas, Canada, vùng Bắc cực nước Nga, Brasil và ở miền bắc và tây nước Úc.
Đồng vị
Carbon có 2 đồng vị ổn định, có nguồn gốc tự nhiên: carbon-12, hay 12C, (98,89%) và carbon-13, hay 13C, (1,11%), Năm 1961, Liên đoàn Quốc tế về Hoá học Thuần túy và Ứng dụng (IUPAC) đã chấp nhận đồng vị carbon-12 làm cơ sở để đo khối lượng nguyên tử.
Một đồng vị không ổn định, cũng có nguồn gốc tự nhiên là đồng vị phóng xạ carbon-14 hay 14C. Đồng vị 14C phát sinh do sự tương tác của neutron 1n trong bức xạ vũ trụ với nitơ 14N trong khí quyển. Nó được thực vật hấp thụ bằng quá trình quang hợp như với mọi đồng vị carbon khác, và lan truyền vào mọi cơ thể sống theo chuỗi thức ăn. Khi sinh vật chết chúng lắng đọng trong các tầng đất, đặc biệt trong than bùn và các vật liệu hữu cơ khác. Đồng vị này phân rã bằng cách phát xạ hạt β− có năng lượng 0,158 MeV. Do chu kỳ bán rã có 5730 năm, 14C hầu như không có mặt trong các đá cổ, Sự phong phú của 14C trong khí quyển và trong các cơ thể sống là một hằng số, nhưng chúng sẽ giảm sau khi sinh vật đó chết đi, và tỷ số đồng vị 14C / 12C nói lên quãng thời gian chết của chúng. Nguyên tắc này được sử dụng trong phương pháp định tuổi bằng đồng vị carbon cho mẫu vật, được Willard Libby phát minh năm 1949, và nay được sử dụng rộng rãi để xác định tuổi của các mẫu vật chứa carbon với giới hạn lên đến khoảng 60.000 năm và được ứng dụng chủ yếu trong khảo cổ học.
Tỷ số đồng vị 13C/12C trong trầm tích cổ được sử dụng để nghiên cứu cổ khí hậu (Paleoclimate). Nó dựa trên hiện tượng thực vật thực hiện quang hợp với 12C dễ hơn. Do đó những sinh vật phù du ở biển như benthic foraminifera khi phát triển mạnh thì làm lệch tỷ số đồng vị. Nếu các tầng nước đại dương không bị đối lưu pha trộn, thì sự lệch tỷ số này xảy ra trong thời gian dài, và dấu hiệu này được lưu giữ trong các tầng trầm tích biển. (Lynch-Stieglitz et al., 1995)
Tổng số đồng vị carbon là 15, từ 8C đến 22C, trong đó 12 đồng vị là nhân tạo. Đồng vị có tuổi ngắn nhất là 8C, nó phân rã theo bức xạ proton và phân rã alpha, có chu kỳ bán rã là 1,98739x10−21 s. Đồng vị kích thích 19C thể hiện tính chất của một hạt nhân halo, tức là bán kính của nó có thể lớn hơn đáng kể so với bán kính dự đoán nếu hạt nhân nguyên tử là một khối hình cầu có tỷ trọng không đổi.
Hình thành trong các ngôi sao
Carbon đã không được tạo ra trong Vụ Nổ Lớn vì thiếu các yếu tố cần thiết cho sự va chạm ba của các hạt alpha (hạt nhân heli) để sản xuất nó. Vũ trụ đầu tiên được mở rộng ra và bị làm nguội quá nhanh để điều này có thể xảy ra. Tuy nhiên, nó được sản xuất trong tâm của các ngôi sao trong nhánh ngang, ở đó các ngôi sao chuyển hóa nhân heli thành carbon bằng các cách thức của quy trình ba-alpha. Nó cũng đã được tạo ra trong các trạng thái nguyên tử phức tạp.
Chu trình carbon
nhỏ|300px|Sơ đồ chu trình carbon. Trong các điều kiện trên Trái Đất, sự chuyển biến từ một nguyên tố này thành một nguyên tố khác là rất hiếm. Dù vậy, hàm lượng carbon trên Trái Đất là không đổi. Do đó, các quá trình sử dụng carbon phải tiêu thụ nó ở một nơi và thải ra ở một nơi khác. Những cách mà carbon di chuyển trong môi trường tạo thành một chu trình gọi là chu trình carbon. Một phần của sinh khối này được động vật tiêu thụ, trong khi một lượng carbon được động vật thải ra ở dạng carbon dioxide. Chu trình carbon được xem là phức tạp hơn vòng tuần hoàn ngắn này; ví dụ như carbon dioxide bị hòa tan trong các đại dương; thực vật chất hoặc xác động vật có thể hình thành nên dầu mỏ hoặc than, nếu đốt chúng sẽ thải ra carbon.
Ứng dụng
Carbon là các thành phần thiết yếu cho mọi sự sống đã biết, và không có nó thì sự sống mà chúng ta đã biết không thể tồn tại (Xem Sự sống phi carbon). Việc sử dụng kinh tế chủ yếu của carbon là trong dạng các hydrocarbon, chủ yếu là các nhiên liệu hóa thạch như than, khí methan và dầu mỏ (xăng dầu). Dầu mỏ được sử dụng trong công nghiệp hóa dầu để sản xuất ra các sản phẩm như xăng và dầu hỏa, thông qua các quy trình chưng cất trong lọc dầu. Dầu mỏ cũng là nguồn nguyên liệu cho nhiều chất hữu cơ tổng hợp khác, rất nhiều trong số chúng gọi chung là các chất dẻo (plastic).
Các ứng dụng khác
Các thuộc tính hóa học và cấu trúc của các fulleren, trong dạng các ống nano carbon, có ứng dụng đầy hứa hẹn trong các lĩnh vực mới phát sinh của công nghệ nano.
Lịch sử
Ít ai nghĩ sợi carbon (Carbon fiber – CF) được sáng chế vào năm 1879 bởi Thomas Edison và được coi là loại sợi tổng hợp cổ nhất của loài người, lại có giá trị lớn lao đến thế đối với sự phát triển khoa học kỹ thuật hiện đại. Ban đầu, nhà phát minh này đã sử dụng sợi carbon làm dây tóc của bóng đèn. Mặc dù lúc đó sợi carbon không giống như sợi carbon ngày nay, nhưng chúng lại có sức chịu đựng đáng kể với nhiệt độ, điều này khiến cho sợi carbon trở thành ý tưởng không tồi cho các loại sợi dẫn điện.
Edison chế tạo sợi carbon dựa trên chất cellulose gồm có cotton hoặc tre, hoàn toàn không giống như sợi carbon ngày nay làm từ dầu mỏ. Sự carbon hóa được tiến hành từ việc đốt cháy các sợi tre ở nhiệt độ cao trong môi trường tiêu chuẩn dưới sự kiểm soát chặt chẽ. Thomas Edison đã mất 40 giờ đốt cháy liên tục vật chất trên nhằm loại bỏ oxy, nitơ, hydro và chỉ giữ lại carbon để tạo ra những sợi carbon đầu tiên trên thế giới. Phương pháp chế tạo trên được gọi là "nhiệt phân" và vẫn được dùng trong thời đại ngày nay. Kết quả là những sợi tre được "carbon hóa" có khả năng chịu lửa và nhiệt độ cao – điều kiện cần thiết cho sự cháy sáng của dây tóc bóng đèn.
Về sau, đến tận những năm 1950 khả năng kéo giãn của sợi carbon mới được khám phá. Người đầu tiên được cho là tạo ra sợi carbon ngày nay có tên là Rayon. Ngày nay, sợi carbon hiện đại được sản xuất bởi một vật liệu có tên là polyacrylonitrile (PAN), đây cũng là nguyên liệu được sử dụng để sản xuất hầu hết khối lượng sợi carbon hiện tại.
Than chì
Các mỏ than chì tự nhiên có giá trị thương mại xuất hiện nhiều nơi trên thế giới, nhưng các nguồn quan trọng nhất có giá trị kinh tế tập trung ở Trung Quốc, Ấn Độ, Brazil và Triều Tiên. Các mỏ than chì có nguồn gốc biến chất, được tìm thấy cùng với thạch anh, mica và feldspar trong các đá phiến, gneiss và cát kết và đá vôi bị biến chất ở dạng thấu kính hoặc mạch, đôi khi có bề dày một mét hoặc lớn hơn. Các mỏ than chì ở Borrowdale, Cumberland, Anh đầu tiên có kích thước và độ tinh khiết (cho đến thế kỷ XIX) đủ để làm các cây bút chì bằng cách đơn giản là cưa chúng thành các que và lấp vỏ gỗ vào. Ngày nay, các mỏ than chì nhỏ hơn được khai thác bằng cách nghiền đá gốc và dùng phương pháp tuyển nổi để lấy than chì nhẹ hơn nổi trên mặt.
Than chì Flake ít phổ biến hơn và có chất lượng cao hơn dạng vô định hình; nó có mặt ở dạng các tấm tách biệt được kết tinh trong đá biến chất. Than chì Flake có thể đắt gấp 4 lần dạng vô định hình. Flake chất lượng tốt có thể được xử lý thành than chì có thể giãn nở được dùng cho nhiều mục đích khác nhau như chất chống cháy. Các mỏ quan trọng nhất của dạng này được tìm thấy ở Áo, Brazil, Canada, Trung Quốc, Đức và Madagascar. Than chì dạng mạch là hiếm nhất, có giá trị nhất, và là loại than chì tự nhiên có chất lượng cao nhất. Nó xuất hiện ở các dạng mạch dọch theo các nơi tiếp xúc với đá xâm nhập, và loại thương mại được khai thác chỉ có tại Sri Lanka.
Theo USGS, sản lượng than chì tự nhiên trên thế giới là 1,1 triệu tấn năm 2010, trong đó Trung Quốc là 800.00 tấn, Ấn Độ 130.000 tấn, Brazil 76.000 tấn, Triều Tiên 30.000 tấn và Canada 25.000 tấn. Than chì không có nguồn gốc tự nhiên đã được khai thác ở Hoa Kỳ, nhưng 118.000 tấn than chì tổng hợp có giá trị khoảng 998 triệu USD đã được sản xuất năm 2009.
Hợp chất vô cơ
Các hợp chất chứa carbon phổ biến liên quan đến các khoáng vật hoặc không chứa hydro hoặc fluor được xem là một nhóm các hợp chất vô cơ riêng biệt; tuy nhiên định nghĩa này là không cứng nhắc. Oxide nổi tiếng nhất của carbon là carbon dioxide, CO2. Nó là thành phần nhỏ của Khí quyển Trái Đất, được sử dụng và sản sinh ra bởi các thực thể sống, và nó có mặt ở mọi nơi. Trong nước nó tạo thành một lượng nhỏ acid carbonic, H2CO3, nhưng giống như phần lớn các hợp chất với nhiều liên kết của các đơn nguyên tử oxy trên một nguyên tử carbon duy nhất là không bền. Thông qua trung gian này, các ion carbonat ổn định hơn được tạo ra. Một số khoáng chất quan trọng là các carbonat, nổi tiếng nhất là canxít. Carbon đisulfua, CS2, là tương tự.
Các oxide khác là carbon monoxide, CO và carbon suboxide không phổ biến lắm, C3O2. Carbon monoxide được tạo ra do sự cháy không hết, và nó là chất khí không màu, không mùi. Các phân tử đều có liên kết ba và là phân cực thật sự, kết quả là chúng có xu hướng liên kết vĩnh cửu với các phân tử hemoglobin, vì thế khí này là một khí rất độc. Xyanide, CN-, có cấu trúc tương tự và có các tính chất rất giống với các ion halide; nitride cyanogen, (CN)2, là tương tự. Ví dụ, nó có thể tạo thành phân tử cyanogen nitrit (CN)2), tương tự như halide 2 nguyên tử. Cá oxide không phổ biến khác như carbon suboxide, dicarbon monoxide không bền (C2O), carbon trioxide (CO3),  cyclopentanepenton (C5O5) cyclohexanehexon (C6O6), và mellitic anhydride (C12O9).
Khi phản ứng với các kim loại như wolfram, carbon tạo thành các carbide (C4–), hoặc acetylide từ đó tạo ra các hợp kim có nhiệt độ nóng chảy cao. các anion này cũng kết hợp với methan và acetylen, cả hai đều là các acid rất yếu. Với độ âm điện 2,5, carbon tạo nên các liên kết cộng hóa trị. Một vài carbide có các ô mạng cộng hóa trị, giống như Carborunđum (SiC), có cấu trúc tương tự kim cương.
Hợp chất với kim loại
Với các kim loại mạnh carbon tạo ra hoặc là các carbide, C-, hoặc các acetylide, C22-; các ion này có liên quan với methan và acetylen, cả hai đều là các acid rất yếu. Trên tất cả, với độ điện âm 2,55, carbon có xu hướng tạo ra các liên kết cộng hóa trị. Một số carbide là các lưới cộng hóa trị, giống như carborundum, SiC, là chất giống với kim cương.
Mạch carbon
Các hydrocarbon là một mạch của các nguyên tử carbon, được bão hòa bởi các nguyên tử hydro. Các loại xăng dầu có mạch carbon ngắn. Các chất béo có mạch carbon dài hơn, và các loại sáp có mạch carbon cực dài.
Cảnh báo
Carbon tương đối an toàn. Tuy nhiên, việc hít thở vào một lượng khói lớn chứa thuần túy bồ hóng có thể gây nguy hiểm. Carbon có thể bắt lửa ở nhiệt độ cao và cháy rất mãnh liệt (như trong vụ cháy Windscale).
Điều chế
Cách để điều chế carbon là dùng kim loại mạnh là nhôm hoặc magnesi để khử một hợp chất oxide carbon bất kì thành carbon. Ví dụ: Sau đó cho hỗn hợp vào một dung dịch acid (không có tính oxy hóa mạnh) như HCl, H2SO4 loãng để hòa tan Al2O3 hoặc MgO, còn lại carbon không tan, ta lọc carbon ra khỏi dung dịch.
Ngoài ra có thể điều chế carbon theo các phương trình sau nhưng hiệu suất không cao do khí hydro rất dễ bay lên:
Liên kết ngoài
Thể loại:Phi kim Thể loại:Vật liệu Thể loại:Khoáng vật carbonat Thể loại:Các dạng thù hình carbon Thể loại:Hợp chất carbon Thể loại:Từ gốc Pháp
Abrud
Abrud là một thị xã thuộc hạt Alba, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 6213 người.
Pontobopyrus abyssorum
Pontobopyrus abyssorum là một loài chân đều trong họ Bopyridae. Loài này được Markham miêu tả khoa học năm 1979.
Tham khảo
Thể loại:Pontobopyrus
Voinémont
Voinémont  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 238 mét trên mực nước biển. Thị trấn nằm ở hữu ngạn sông Madon, sông tạo thành toàn bộ ranh giới pía tây và nam.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Meurthe-et-Moselle
Przystanek, Tỉnh West Pomeranian
Przystanek (Neu Pritten) là một khu định cư ở khu hành chính của Gmina Ostrowice, thuộc quận Drawsko, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 5 km phía tây của đà điểu, 13 km về phía đông bắc của Drawsko Pomorskie và 92 km về phía đông của thủ đô khu vực Szczecin.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.
Octotemnus walkeri
Octotemnus walkeri là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Blair miêu tả khoa học năm 1940.
Tham khảo
Thể loại:Octotemnus
Thánh Stêphanô, tử đạo
Thánh Stêphanô (Tiếng Hy Lạp: Στέφανος, Stephanos, tiếng Việt đôi khi còn phiên âm là Têphanô), được biết đến như là người tử đạo đầu tiên của Kitô giáo, được xem như là thánh trong Giáo hội Công giáo Rôma, Anh giáo, Giáo hội Luther và Chính Thống giáo Đông phương. Stêphanô nghĩa là "vòng hoa" hoặc "ngôi vua" trong Tiếng Hy Lạp.
Tử đạo
Dựa vào Sách Công vụ Tông đồ Stephen bị xử tại Sanhedrin (tòa án tối cao) vì tội phỉ báng Moses và Chúa và lên tới nói chống lại Đền Herod và luật chúa  (xem chống chủ nghĩa duy danh). ông bị ném đá tới chết (năm 34–35 SCN) bởi một đám đông dân chúng dẫn đầu là Phao-lô thành Tarsus, sau này là thành thánh: "và sau này phao lô đồng ý để mình bị giết" (8:1). . lời nói cuối cùng của Stephen đã lên án người do Thái về việc hành hung các nhà tiên tri, những người đã tố cáo tội của họ:
Theo truyền thống, Thánh Stephen được phong cho chức vua của thánh tử đạo của tôn giáo; ông thường được miêu tả đến với 3 hòn đá và cây dừa. Trong giáo hội đông phương hình tượng Thánh Stephen là người đàn ông trẻ với đầu nhà sư, mặc lễ phục, và thường cầm theo bức tiểu họa về nhà thờ hoặc bình hương.
Chú thích
Thể loại:Seventy Disciples St Stephen St Stephen St Stephen St Stephen St Stephen Thể loại:Palestinian Roman Catholic saints St Stephen St Stephen Thể loại:Burials at San Lorenzo fuori le Mura (Rome) Thể loại:Early Hebrew Christians Thể loại:Sinh thế kỷ 1 Thể loại:Tử đạo Kitô giáo Thể loại:Người Tân Ước
Glaphyropyga himantocera
Glaphyropyga himantocera là một loài ruồi trong họ Asilidae. Glaphyropyga himantocera được Wiedemann miêu tả năm 1828. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Glaphyropyga
Ataenius
Ataenius là một chi bọ cánh cứng thuộc họ Scarabaeidae.
Rhyacophila ructicna
Rhyacophila ructicna là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Ataenius
Tham khảo
Thể loại:Eupariini
Rhyacophila ructicna
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Rhyacophila
Sphaeroderma minutissima
Sphaeroderma minutissima là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 1996.
Tham khảo
Thể loại:Sphaeroderma
Iholdy
Iholdy là một commune tỉnh Pyrénées-Atlantiques, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Pyrénées-Atlantiques Thể loại:Nafarroa Beherea
Quản trị công ty
Quản trị công ty cổ phần, gọi tắt là quản trị công ty, là một hệ thống các thiết chế, chính sách, luật lệ nhằm định hướng, vận hành và kiểm soát công ty cổ phần. Quản trị công ty cũng bao hàm mối quan hệ giữa nhiều bên, không chỉ trong nội bộ công ty cổ phần như các cổ đông, ban giám đốc điều hành, hội đồng quản trị mà còn những bên có lợi ích liên quan bên ngoài công ty: cơ quan quản lý Nhà nước, các đối tác kinh doanh và cả môi trường, cộng đồng, xã hội.
Cơ chế này được xây dựng và liên tục cải tiến chính vì nhu cầu bức bách đối với sức khỏe của công ty cổ phần và sự lành mạnh của xã hội nói chung.
Một số định nghĩa
Quản trị công ty có nhiều định nghĩa do cách tiếp cận khác nhau cũng như do nó bao hàm nhiều hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh.
Các quan hệ ảnh hưởng đến quản trị công ty
Các công ty đại chúng chịu nhiều ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài hơn các loại công ty khác. Dưới đây là những yếu tố mà lý thuyết quản trị công ty cho là quan trọng nhất tác động đến hoạt động của một công ty đại chúng. Tuy nhiên, về các yếu tố này còn có những quan điểm khác, xuất phát từ quan niệm về doanh nghiệp khác nhau. Adam Smith và các nhà đầu tư coi doanh nghiệp là một thực thể giành được nguồn lực từ các nhà đầu tư, người lao động và đối tác cung cấp để sản xuất ra hàng hóa, dịch vụ cho khách hàng. Những lý thuyết gia theo tư tưởng Marxism và một số người khác cho rằng doanh nghiệp chiếm dụng các nguồn lực của người lao động, đối tác cung cấp và luồng tiền của khách hàng nhằm phục vụ lợi ích của những người chủ sở hữu công ty. Nói một cách khác, theo quan điểm này thì doanh nghiệp coi trọng lợi ích của chủ sở hữu hơn lợi ích của người lao động, đối tác cung cấp và khách hàng. Tùy từng quan điểm mà các yếu tố hay những người có lợi ích liên quan có thể khác đi.
Các cơ chế quản trị công ty tại Hoa Kỳ
Vụ Enron sụp đổ được xem là hậu quả của Quản trị doanh nghiệp yếu kém và lệch lạc, chính vì vậy, ngay sau đó, hàng loạt kiến nghị xuất phát từ vụ này và nhằm làm tăng sức mạnh của Quản trị doanh nghiệp đã được đệ trình lên Sở Giao dịch Chứng khoán New York - NYSE ngày 6 tháng 6 năm 2002, bao gồm:
Tham khảo
Thể loại:Kinh doanh Thể loại:Quản trị kinh doanh Thể loại:Quản lý Thể loại:Quản trị doanh nghiệp Thể loại:Quản lý kỷ lục
.is
.is là tên miền quốc gia cấp cao nhất (ccTLD) của Iceland. Các thực thể nước ngoài phải chỉ định một đại diện ở Iceland và chỉ có thể đăng ký tên miền liên quan đến thương hiệu quốc tế của họ.
".is" là từ hai chữ cái đầu của tên nước bằng tiếng Iceland, Ísland (dấu này không thỏa mãn tên miền).
Liên kết ngoài
I s Is I s
Đông Xuyên (định hướng)
Đông Xuyên có thể là:
Rhyacophila rupta
Rhyacophila rupta là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Rhyacophila
Xermaménil
Xermaménil  là một xã của tỉnh Meurthe-et-Moselle, thuộc vùng Grand Est, đông bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 234 mét trên mực nước biển. Sông Mortagne tạo thành toàn bộ ranh giới phía tây thị trấn.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Meurthe-et-Moselle
Przytoń, Hạt Drawsko
Przytoń (trước đây là Prites Đức) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Ostrowice, thuộc quận Drawsko, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 7 km  phía tây của đà điểu, 11 km về phía đông bắc của Drawsko Pomorskie và 89 km về phía đông của thủ đô khu vực Szczecin.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.
Canby, Oregon
Canby là một thành phố trong quận Clackamas, tiểu bang Oregon, Hoa Kỳ. Dân số theo điều tra dân số năm 2000 là 12.790 người. Ước tính năm 2007 là 15.140 người.
Canby là nhà của Khu hội chợ Quận Clackamas, nơi hàng năm tổ chức hội chợ và Rodeo của quận Clackamas từ năm 1907. Đất hội chợ nằm ở phía bắc Xa lộ Oregon 99E, được sử dụng cho hội chợ vào tháng 8 và quanh năm cho các sự kiện khác.
Lịch sử
Canby được đặt tên của Edward Richard Sprigg Canby, một vị tướng thời nội chiến Hoa Kỳ tử trận sau đó trong cuộc giao tranh với Đại úy Jack và nhóm chiến binh của người này trong Trận Modoc. Thị trấn Canby thuộc quận Modoc, California và Canby thuộc quận Yellow Medicine, Minnesota cũng được đặt tên của ông.
Địa lý
Canby nằm ở vị trí °N, °W (45.266002, -122.690663). Nó nằm cách thành phố Portland 20 dặm Anh về hướng tây nam.
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích là 3,8 dặm vuông Anh (9,8 km²), tất cả đều là đất.
Canby bị chia cách với các đô thị lớn hơn của nó bởi một dãy đất nông nghiệp có các ngọn đồi và cánh đồng. Vào Canby từ phía bắc du khách sẽ đi qua sông Willamette, từ phía nam du khách sẽ đi qua cộng đồng lịch sử Aurora.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành phố của Oregon Thể loại:Quận Clackamas, Oregon
The Shadow Brokers
The Shadow Brokers (TSB) là một nhóm hacker xuất hiện lần đầu tiên vào mùa hè năm 2016. Họ công bố một số rò rỉ chứa các công cụ hacker từ Cơ quan An ninh Quốc gia Hoa Kỳ (NSA), bao gồm một số khai thác zero-day. Cụ thể, các khai thác và lỗ hổng này nhắm vào các tường lửa doanh nghiệp, các sản phẩm chống virus và các sản phẩm của Microsoft. TSB ban đầu cho biết những rò rỉ là từ nhóm hoạt động đe dọa Equation Group, có liên kết với đơn vị Tailored Access Operations của NSA.
Lần rò rỉ 2.
Công bố này, được thực hiện vào ngày 31 tháng 10 năm 2016, chứa một danh sách các máy chủ, được cho là bị tổn thương bởi Equation Group cũng như các tài liệu tham khảo cho bảy công cụ của nhóm này được cho là chưa bị tiết lộ.
Lần rò rỉ 3. Bán qua địa chỉ Bitcoin
Lần rò rỉ 3. bắt đầu bằng một lời rao bán qua địa chỉ Bitcoin, có chứa 60 thư mục được đặt tên theo một cách để phục vụ như là tham chiếu đến các công cụ có thể được sử dụng bởi Equation Group. Sự rò rỉ không chứa các tập tin thực thi, mà là ảnh chụp màn hình của cấu trúc tệp công cụ. Mặc dù sự rò rỉ có thể là giả mạo, mối liên kết chung giữa các rò rỉ và các tài liệu tham khảo cũng như các công việc cần thiết để giả mạo như vậy, cho thấy lý thuyết cho rằng, các công cụ được tham chiếu là chính xác, là đáng tin cậy.
Lần rò rỉ 4.
Ngày 8 tháng 4 năm 2017, The Shadow Brokers công bố thêm nữa nhiều công cụ hacking cho là của NSA và cả mật khẩu để mở. Bài đăng nói rõ công bố này một phần là để trả lời lệnh tấn công tên lửa vào sân bay Shayrat, mà cũng được lực lượng không quân Nga sử dụng.
Lần rò rỉ 5.
Ngày 14 tháng 4 năm 2017, The Shadow Brokers đăng một tweet với link tới những tập tin bị rò rỉ với cả mật khẩu. Những công cụ được cho là hiểm độc nhất so với những công bố trước đây. Trong số đó có EternalBlue, một khai thác hệ điều hành Windows, mà Microsoft đã cung cấp một hotfix vào ngày 14 tháng 3 năm 2017, một tháng trước khi vụ rò rỉ này xảy ra.
Nghi ngờ về mối quan hệ với Nga
Edward Snowden tuyên bố trên Twitter vào ngày 16 tháng 8 năm 2016 rằng, "những bằng chứng cụ thể và sự hiểu biết thông thường cho thấy trách nhiệm là của Nga" và rằng, sự rò rỉ "có thể là một cảnh báo rằng, ai đó có thể chứng minh trách nhiệm của Hoa Kỳ đối với bất kỳ vụ tấn công nào có nguồn gốc từ máy chủ phần mềm độc hại này", tóm tắt, có vẻ như "ai đó gửi tin nhắn rằng một sự leo thang trong trò chơi này có thể làm xáo trộn nhanh chóng".
Tờ New York Times đưa ra sự kiện này trong bối cảnh các cuộc tấn công trên mạng tới Ủy ban Quốc gia Dân chủ và việc hacker lấy các email của Podesta. Khi các cơ quan tình báo Hoa Kỳ đang cân nhắc các cuộc phản công, việc phát hành mã của The Shadow Brokers được coi là một cảnh báo: "Cứ trả đũa cho DNC, thì sẽ có rất nhiều bí mật, từ vụ tấn công của Bộ Ngoại giao, Nhà Trắng và Pentagon bị lan tràn ra. Một quan chức cấp cao đã so sánh nó với cảnh trong phim Bố già, nơi đầu một con ngựa yêu thích bị bỏ lên giường, như một lời cảnh báo."
Chú thích
Thể loại:Nhóm hacker
Odontocis denticollis
Odontocis denticollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Nakane & Nobuchi miêu tả khoa học năm 1955.
Tham khảo
Thể loại:Odontocis
Sphaeroderma miyatakei
Sphaeroderma miyatakei là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Kimoto miêu tả khoa học năm 2000.
Tham khảo
Thể loại:Sphaeroderma
Pontogelos aselgokeros
Pontogelos aselgokeros là một loài chân đều trong họ Cirolanidae. Loài này được Stebbing miêu tả khoa học năm 1910.
Tham khảo
Thể loại:Pontogelos
Xammes
Tham khảo
Thể loại:Xã của Meurthe-et-Moselle
Rhyacophila sakyapa
Rhyacophila sakyapa là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Rhyacophila
Igon
Igon là một commune tỉnh Pyrénées-Atlantiques, thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine, tây nam nước Pháp.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Pyrénées-Atlantiques
Sphaeroderma nagaii
Sphaeroderma nagaii là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Nakane miêu tả khoa học năm 1985.
Tham khảo
Thể loại:Sphaeroderma
Taurhynchus dina
Taurhynchus dina là một loài ruồi trong họ Asilidae. Taurhynchus dina được Curran miêu tả năm 1934. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Taurhynchus
Nhà thờ chính tòa Wells
Kiến trúc Gothic của nhà thờ hầu hết lấy cảm hứng từ phong cách Anh thời kỳ đầu vào cuối thế kỷ 12 đến đầu thế kỷ 13, dù thiếu đi kiến trúc Romanesque như các thánh đường khác. Nhà thờ bắt đầu xây dựng vào khoảng năm 1175 ở cuối phía đông với kiến trúc choir. Nhà sử học John Harvey coi đây là cấu trúc Gothic thực sự đầu tiên của châu Âu, phá vỡ những ràng buộc cuối cùng của phong cách La Mã. Công trình mái vòm bằng đá và rãnh cong có các đường gờ rõ rệt cũng như chạm khắc các đầu cột theo phong cách "lá cứng". Mặt tiền kiểu Anh đi đầu với 300 hình điêu khắc và được coi là "chiến thắng tối cao của nghệ thuật tạo hình kết hợp ở Anh". Phần cuối phía đông vẫn giữ được nhiều kính màu cổ kính. Không giống như nhiều thánh đường tiên phong, Wells có nhiều tòa nhà còn sót lại liên kết với các giáo sĩ, bao gồm Điện Giám mục và khu dân cư Vicars' Close thế kỷ 15. Đây là tòa nhà được xếp hạng I.
Những năm đầu
Phần còn lại của nhà thờ ban đầu vốn là của một lăng mộ kiểu La Mã, được xác nhận trong các cuộc khai quật vào năm 1980. Một tu viện được xây dựng ở Wells vào năm 705 do Aldhelm, giám mục đầu tiên của Giáo khu Sherborne mới thành lập dưới triều đại của Vua Ine xứ Wessex. Nó được dành riêng cho Thánh Andrew và nằm ở vị trí tu viện của nhà thờ, nơi có thể nhìn thấy một số hài cốt được khai quật. Phòng rửa tội ở phía nam cánh ngang nhà thờ cũng là phần lâu đời nhất của tòa nhà hiện nay. Năm 766 Cynewulf, Vua của Wessex, đã ký một hiến chương trao cho nhà thờ mười một Haiddơ đất. Năm 909, trụ sở của giáo phận được chuyển từ Sherborne đến Wells.
Giám mục đầu tiên của Wells là Athelm (909), sau đó lên ngôi Vua Æthelstan. Athelm và cháu trai Dunstan đều trở thành Tổng giám mục Canterbury. Trong thời kỳ này, một dàn hợp xướng gồm các cậu bé đã được thành lập để hát phụng vụ. Trường Wells Cathedral được thành lập để giáo dục những cậu bé hợp xướng này, tính từ thời điểm đó. Tuy nhiên, vẫn còn có một số tranh cãi về vấn đề này. Sau Cuộc xâm lược Anh của người Norman, John de Villula đã chuyển trụ sở giáo phận từ Wells đến Bath vào năm 1090. Nhà thờ ở Wells, không còn là thánh đường nữa, có một trường đại học gồm giáo sĩ thế tục.
Trụ sở giáo phận
Nhà thờ được cho là đã được hình thành và bắt đầu vào khoảng năm 1175 bởi Reginald Fitz Jocelin, người đã qua đời vào năm 1191. Mặc dù rõ ràng về quy mô ngay từ đầu, nhà thờ đã được lên kế hoạch trở thành nhà thờ chính tòa của giáo phận, ghế của giám mục được di chuyển giữa Wells và các tu viện Glastonbury và Bath, trước khi định cư tại Wells. Năm 1197, người kế vị của Reginald là Savaric FitzGeldewin, với sự chấp thuận của Giáo hoàng Celestine III, chính thức chuyển chỗ đến Tu viện Glastonbury. Danh hiệu Giám mục của Bath và Glastonbury đã được sử dụng cho đến khi chính sách của Glastonbury bị hủy bỏ vào năm 1219.
1660–1800
Năm 1661, sau khi Charles II phục hồi ngai vàng, Robert Creighton, tuyên úy lưu vong của nhà vua, được bổ nhiệm làm trưởng giám mục trong hai năm trước khi ông qua đời vào năm 1672. Bục giảng bằng đồng thau của ông nhận trong lễ tạ ơn nằm trong nhà thờ lớn. Ông hiến tặng cửa sổ lớn phía tây của gian giữa với giá 140 bảng Anh. Sau khi Creighton nhận chức giám mục, chức vụ trưởng thuộc về Ralph Bathurst, người từng là tuyên úy cho nhà vua, chủ tịch của Trinity College, Oxford và là thành viên của Hội Hoàng gia. Trong nhiệm kỳ dài của Bathurst, nhà thờ đã được trùng tu, nhưng trong Cuộc nổi loạn Monmouth năm 1685, binh lính Thanh giáo đã phá hủy phần phía tây, lấy chì từ mái nhà để làm đạn, phá vỡ cửa sổ, đập vỡ đàn organ và đồ đạc, ngoài ra còn lấy gian giữa làm thành chuồng ngựa.
Thời đại Victoria đến nay
Giữa thế kỷ 19, nhà thờ quyết định cần thiết phải có một chương trình phục hồi tổng thể. Dưới thời Linh mục Goodenough, các di tích cổ được chuyển đến tu viện, lớp sơn thời trung cổ còn sót lại đã bị dỡ bỏ và tẩy trắng trong một chiến dịch được gọi là "vụ cạo lớn". Anthony Salvin phụ trách việc khôi phục lại dàn hợp xướng. Các phòng trưng bày bằng gỗ được lắp đặt vào thế kỷ 16 đã bị dỡ bỏ, cùng vối các quầy hàng có mái che bằng đá và đặt lùi ra xa hơn. Bức màn pulpitum bằng đá thời trung cổ được mở rộng ở phía trung tâm nhằm hỗ trợ bộ phận mới.
Năm 2021, một tác phẩm điêu khắc đương đại của Anthony Gormley đã ra mắt trên một cột tạm bên ngoài nhà thờ.
Ngày tháng, phong cách và kiến trúc sư
thumb|upright=2.15|Bản mặt bằng của Nhà thờ Wells:
Mặt phía tây
Mặt phía tây cao 100 ft và rộng 147 ft, được xây dựng bằng đá Inferior Oolite thuộc thời kỳ Trung Jura, xuất phát từ Mỏ đá Doulting Stone, khoảng 8 mi về phía đông. Theo nhà sử học kiến trúc Alec Clifton -Taylor, đó là "một trong những thắng cảnh tuyệt vời của nước Anh".
Biểu tượng của mặt phía tây
Các hốc ở khu vực thấp nhất của đầu hồi chứa chín thiên thần, trong đó Cockerell xác định được Michael, Gabriel, Raphael và Uriel. Trong khu vực tiếp theo là các tông đồ có vị thế cao hơn, chẳng hạn như John, Andrew và Bartholomew, có thể được nhận dạng rõ ràng bằng các thuộc tính mà họ mang. Các hốc trên cùng của đầu hồi có hình Christ the Judge (Đấng Phán Xét) ở trung tâm, với Virgin Mary (Đức Trinh Nữ Maria) ở bên phải và thánh John the Baptist (Gioan Tẩy giả) ở bên trái. Tất cả các tượng đều bị phá hủy. Một bức tượng Chúa Giê-su mới được tạc cho hốc trung tâm, nhưng hai hốc bên hiện có các tiểu thiên thần. Chúa Kitô và Đức Trinh Nữ Maria cũng được thể hiện bằng những nhân vật không đầu trong Lễ đăng quang của Đức Trinh Nữ trong một hốc phía trên cổng trung tâm. Hình tượng Đức mẹ đồng trinh và Chúa Hài đồng bị hư hại nằm ở ô vuông trong phần mắt cửa.
Tu viện
Các hành lang được xây dựng vào cuối thế kỷ 13, phần lớn được xây dựng lại từ năm 1430 đến năm 1508 có các lỗ mở rộng được chia thành các thanh song và đố cửa trên, hoa văn theo phong cách Gothic vuông góc. Hầm có các gân vòm tạo thành các hình bát giác ở trung tâm của mỗi ngăn, các khớp của mỗi sườn có trang trí các phần nổi. Dãy phía đông có hai tầng, trong đó tầng trên là thư viện được xây dựng vào thế kỷ 15.
Bởi vì Nhà thờ Wells có tính thế tục hơn là tu viện, nên các tu viện không phải là một nhu cầu thực tế. Chúng đã bị loại bỏ khỏi một số thánh đường thế tục khác nhưng được xây dựng ở đây và tại Chichester. Những lời giải thích cho việc xây dựng của họ tại hai thánh đường thế tục này đến từ các nghi lễ và tính thẩm mỹ. Cũng như tại Chichester, không có hành lang nào dẫn đến phần phía bắc. Trong các tu viện thì dãy phía bắc nhận nhiều ánh sáng mặt trời vào mùa đông nhất nên thường được sử dụng làm phòng viết lách.
Nhà nguyện
Nhà nguyện bắt đầu xây dựng vào cuối thế kỷ 13 và qua hai giai đoạn, hoàn thành vào khoảng năm 1310. Đây là một cấu trúc hai tầng với gian chính được nâng lên phía trên phần hầm mộ. Nó được dẫn vào từ một cầu thang chia đôi và các ngã rẽ, một nhánh dẫn qua tầng trên của Chain Gate đến Vicars' Close. Nội thất Geometric Decorated được Alec Clifton-Taylor mô tả là "đẹp nhất về mặt kiến trúc ở Anh". Nó có hình bát giác, với các vòm có gân được hỗ trợ bằng một cột trung tâm. Bao quanh cột là các trục bằng Đá cẩm thạch Purbeck, vươn lên thành một khu trng tâm hình lá, gợn sóng liên tục với hình ảnh lá sồi và quả sồi cách điệu, hoàn toàn khác biệt về đặc điểm so với phong cách tán lá cứng của Anh thời kỳ đầu. Phía trên phần gờ có 32 đường gân chắc chắn, tạo hiệu ứng thường được ví như "một cây cọ vĩ đại". Các cửa sổ lớn với hoa văn trang trí hình học được trang trí thể hiện độ căng và đường xoáy chữ S trong điều kiện ánh sáng yếu hơn, đặc trưng của cách trang trí hoa văn chảy. Những ngọn đèn bằng gỗ trắc vẫn chứa thủy tinh cổ. Bên dưới cửa sổ là 51 gian, mái che của các gian đó trông rất sinh động nhờ vào các hình chạm khắc nhẹ nhàng.
Chuông
Những quả chuông ở Nhà thờ Wells là chiếc chuông nặng nhất trong mười quả chuông trên thế giới, chuông tenor (thứ 10 và lớn nhất), được gọi là Harewell, nặng 56,25 long cwt. Chúng được treo theo hình vòng tròn để có thể đổ chuông xoay vòng theo kiểu Anh. Những quả chuông này hiện treo ở tháp phía tây nam, mặc dù một số quả chuông ban đầu treo ở tháp trung tâm.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhà thờ chính tòa Anh giáo tại Anh  Thể loại:Nhà thờ hoàn thành năm 1490 Thể loại:Tòa nhà của Anthony Salvin Thể loại:Nhà thờ chính tòa Anglo-Saxon Thể loại:Nhà thờ Công giáo La Mã trước Cải cách Thể loại:Nhà thờ Giáo hội Anh ở Quận Mendip Thể loại:Giáo phận Bath and Wells Thể loại:Kiến trúc Gothic kiểu Anh ở Somerset Thể loại:Địa điểm du lịch ở Somerset Nhà thờ lớn
Siecino
Siecino (trước đây là Zetzin của Đức) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Ostrowice, thuộc hạt Drawsko, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 5 km  phía nam của đà điểu, 16 km về phía đông bắc của Drawsko Pomorskie và 96 km về phía đông của thủ đô khu vực Szczecin.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.
Orthocis abyssinicus
Orthocis abyssinicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Guérin-Méneville miêu tả khoa học năm 1847.
Tham khảo
Thể loại:Orthocis
Chuyến tàu đầu tiên chở hàng loạt người Do Thái đến trại tập trung Auschwitz
Chuyến tàu đầu tiên chở hàng loạt người Do Thái đến trại tập trung Auschwitz khởi hành từ trại trung chuyển Poprad ở Slovakia vào ngày 25 tháng 3 và đến đích vào ngày 26 tháng 3 năm 1942. Chuyến tàu này đánh dấu sự khởi đầu công tác trục xuất người Do Thái đến trại tập trung Auschwitz một cách có hệ thống của Cơ quan An ninh Trung ương của Đế chế thứ ba và cũng là đợt vận chuyển người Do Thái đầu tiên từ Slovakia.
Bối cảnh
Trục xuất là kết quả tất yếu của các biện pháp bài trừ người Do Thái do Nhà nước Slovakia liên kết với phe Trục áp đặt từ năm 1939 đến đầu năm 1942. Nếu không có giấy phép hành nghề đặc biệt, người Do Thái không thể đi làm, còn các cửa hàng kinh doanh thì bị tước đoạt và chuyển giao cho người khác điều hành. Kết quả là tình trạng đói nghèo xảy ra khắp nơi. Để giải quyết, Slovakia đồng ý với chính phủ Đức sẽ trục xuất 20.000 người Do Thái trong độ tuổi lao động đến lãnh thổ Ba Lan do Đức chiếm đóng, trả cho chính quyền Đức Quốc Xã 500 Reichsmarks mỗi người (được cho là để trang trải chi phí tái định cư). Theo thỏa thuận, 7.000 phụ nữ chưa kết hôn sẽ bị trục xuất đến trại tập trung Auschwitz và 13.000 nam giới chưa kết hôn sẽ bị trục xuất đến trại tập trung Majdanek.
Trại Auschwitz được thành lập vào năm 1940. Những nạn nhân đầu tiên ở đây là tù binh Liên Xô, tù nhân chính trị Ba Lan và một số lao động cưỡng bức người Do Thái tại các trại của Tổ chức Schmelt ở Đông Thượng Silesia không còn khả năng lao động. Các phòng hơi ngạt được đưa vào sử dụng vào tháng 10 năm 1941 nhưng nạn nhân không phải là người Do Thái. Chuyến vận chuyển tù nhân nữ đầu tiên đến vào ngày 26 tháng 3 năm 1942 từ trại tập trung Ravensbrück (sớm hơn cùng ngày với chuyến vận chuyển người Do Thái đầu tiên) bao gồm 999 tù nhân, hầu hết là thành phần tệ nạn. Họ phụ canh gác các phụ nữ Do Thái và có những hành vi tàn bạo.
Vận chuyển
phải|nhỏ|Linda Reich (giữa) là một trong các nạn nhân của chuyến tàu này. Cô đang cùng các tù nhân khác phân loại đồ đạc tịch thu được từ những người Do Thái bị trục xuất từ Carpathian Ruthenia, năm 1944
Tin tức về việc trục xuất sắp tới đã bị rò rỉ vào ngày 3 tháng 3 năm 1942, khi nhiều người Do Thái đến thăm các văn phòng của Trung tâm Do Thái ở Bratislava để xác nhận tin đồn. Cuộc vây bắt phụ nữ từ các thị trấn và làng mạc ở vùng Šariš- Zemplín phía đông bắt đầu vào ngày 21 tháng 3. Ở một số khu vực, những kẻ thực thi trục xuất trong thị trấn đã thông báo về việc trục xuất trong khi những người phụ nữ chỉ có 24 giờ để chuẩn bị nhằm ngăn họ trốn tránh bị trục xuất. Tuy nhiên, nhiều phụ nữ đã tìm cách tránh được cuộc vận chuyển, mặc dù hầu hết những người này đều bị trục xuất trong các chuyến vận chuyển sau đó. Hầu hết những người bị trục xuất là tầng lớp lao động và nhiều người đến từ các gia đình Haredi (Chính thống giáo). Khoảng một nửa họ trong độ tuổi từ 16 đến 21.
Tại trại trung chuyển Poprad, những người phụ nữ bị Đội bảo vệ Hlinka (của Slovakia) lạm dụng và lấy tài sản. Ở sân ga trước khi chuyến tàu khởi hành, "cố vấn Do Thái" của lực lượng SS cho Slovakia là Dieter Wisliceny phát biểu với những người bị trục xuất, nói rằng họ sẽ được phép trở về nhà sau khi hoàn thành công việc mà chính quyền Đức đề ra. Những người bị trục xuất đầu tiên không biết về những gì sắp tới và cố gắng lạc quan. Theo những người sống sót kể lại, các bài hát bằng tiếng Do Thái và tiếng Slovak vang lên khi tàu vận tải rời sân ga. Tàu rời Poprad lúc 20:20 ngày 25 tháng 3 và băng qua biên giới Slovakia gần Skalité lúc 4:00 ngày hôm sau rồi đến Auschwitz vào buổi chiều. Tại đây, họ bị tước đoạt những của cải cuối cùng, bị lột trần trụi, cạo trọc đầu và đánh số tù nhân từ 1.000 đến 2.000.
Đây là chuyến vận chuyển hàng loạt người Do Thái đầu tiên đến trại Auschwitz và là chuyến đầu tiên được tổ chức bởi văn phòng của Adolf Eichmann, Referat IV B4. Theo nghiên cứu của tác giả người Mỹ Heather Dune Macadam, Đức Quốc Xã định trục xuất 999 phụ nữ Do Thái nhưng danh sách có một số tên bị trùng, thành ra chỉ có 997 phụ nữ bị trục xuất. Có hai chị em, cả hai đều mắc bệnh tiểu đường đã tự tử trước khi kết thúc tuần đầu tiên ở trại.
Hậu quả
nhỏ| Tấm bảng ở ga xe lửa Poprad tưởng nhớ những người bị trục xuất Đây là chuyến đầu tiên trong số 57 chuyến vận tải khởi hành từ Slovakia vào năm 1942, mang theo 57.628 người Do Thái, trong đó chỉ có vài trăm người sống sót trở về. Việc trục xuất được hợp pháp hóa vào tháng 5 bằng Nghị định 68/1942 (có hiệu lực về trước). Trong ba tháng, những phụ nữ Do Thái Slovakia từ chuyến này và những chuyến tiếp theo là những phụ nữ Do Thái duy nhất ở Auschwitz.
Đến cuối năm 1942, hầu hết phụ nữ đã bỏ mạng vì bệnh tật, do tuyển chọn, suy dinh dưỡng hoặc các nguyên nhân khác. Chỉ một số ít có các vị trí đặc quyền trong quản lý, từ đó có được các điều kiện cần thiết để tồn tại. Theo lời khai, có khoảng 20 người sống sót từ chuyến tàu này. Rena Kornreich Gelissen là một trong những người sống sót và chấp bút một cuốn hồi ký với Macadam. Sau này, Macadam viết một cuốn sách bao quát về các vụ vận chuyển mang tên 999: The Extraordinary Young Women of the First Official Jewish Transport to Auschwitz (999: Những phụ nữ trẻ phi thường trong chuyến vận chuyển người Do Thái chính thức đầu tiên đến trại Auschwitz). Sách phát hành năm 2019.
Năm 2002, một tấm bảng được lắp tại ga xe lửa Poprad để kỷ niệm. Năm 2016, có báo cáo rằng hàng năm, hàng chục người tụ tập tại địa điểm này để tưởng nhớ sự kiện này, bao gồm cả giám đốc Bảo tàng Văn hóa Do Thái Pavol Mešťan. Vào dịp kỷ niệm 75 năm (ngày 25 tháng 3 năm 2017), Tổng thống Andrej Kiska dự lễ khánh thành một tấm bảng kỷ niệm tại trường tiểu học nơi những người Do Thái bị giam giữ tạm thời trước khi bị trục xuất. Ông cũng đã gặp nạn nhân cuối cùng còn sống là Edita Grosmanová. Bà Grosmanová qua đời vào tháng 8 năm 2020.
Đọc thêm
Thể loại:Holocaust ở Slovakia
Vương Nguyệt
Vương Nguyệt (sinh 31 tháng 3 năm 1987 ) là một đại kiện tướng cờ vua người Trung Quốc. Trong bảng xếp hạng mới nhất của FIDE, anh xếp số 3 Trung Quốc.
Tiểu sử
Vương Nguyệt sinh tại Thái Nguyên, Sơn Tây, học chơi cờ vua từ năm lên 4 tuổi. Từ hồi nhỏ vào mùa hè cậu bé Vương có thể bỏ cả tối để xem đánh cờ tướng trên hè phố. Khi lên 5 tuổi, với sự giúp đỡ của cha mẹ, Vương học đánh cờ ở trường và có tiến bộ nhanh chóng. Khi lên 9 cậu được nhận vào đội tuyển trẻ quốc gia và giành được Cúp Quốc gia thiếu nhi Lý Thành Trí. 12 tuổi Vương đã có tên trong đội tuyển quốc gia và năm 15 tuổi anh tham gia câu lạc bộ cờ Thiên Tân. Anh hiện là sinh viên ngành truyền thông thuộc Học viện văn học của Đại học Nam Khai ở Thiên Tân. Anh cũng thi đấu cho đội tuyển cờ vua của trường đại học.
Năm 2000, Vương đạt được danh hiệu Kiện tướng FIDE khi 13 tuổi. Năm 2003, anh có danh hiệu Kiện tướng quốc tế. Chỉ 1 năm sau, 2004, Vương đạt danh hiệu Đại kiện tướng khi mới 17 tuổi.
Từ năm 2004 anh là thành viên của đội cờ vua Olympiad Trung Quốc, cùng với Nghê Hoa, Bốc Tường Chí, Vương Hạo và Lý Siêu.
Năm 2005, Vương Nguyệt trở thành nhà vô địch cờ vua Trung Quốc trẻ nhất. Trong năm 2005 anh còn giành luôn cả chức vô địch cờ vua trẻ và vô địch cờ vua sinh viên Trung Quốc.
Anh còn tham gia một số trận đấu đồng đội tay đôi giữa Trung Quốc với các quốc gia khác như Mỹ (2002), Nga (2004, 2006, 2007, 2008), Pháp (2006) và Anh (2007).
Năm 2007 Vương là kì thủ Trung Quốc đầu tiên có hệ số Elo vượt qua ngưỡng 2700 và đang phấn đấu tới mốc 2750, qua trò chuyện với Susan Polgar tại Olympiad cờ vua 2008.
1999–2005: Kì thủ trẻ
Năm 1999, Vương Nguyệt có danh hiệu quốc tế đầu tiên khi vô địch lứa tuổi dưới 12 tại Giải vô địch cờ vua trẻ thế giới ở Oropesa del Mar, Tây Ban Nha.
Tháng 4 năm 2004, Vương dẫn đầu Giải vô địch đội tuyển cờ vua nam Trung Quốc tại Tế Nam với 9 điểm / 11 ván đấu, sau đó tháng 12 năm 2005 tại Bắc Kinh, anh trở thành nhà vô địch Trung Quốc với 12,5 điểm / 18 ván.
Năm 2004, khi đang là một kiện tướng FIDE, Vương Nguyệt tham gia Olympiad cờ vua đầu tiên ở Calvià, Mallorca và ghi được 8 điểm / 12 ván đấu (+5,=6,–1) ở bàn dự bị thứ nhất. Tại giải này anh đạt được chuẩn đại kiện tướng cuối cùng và trở thành đại kiện tướng cờ vua trẻ nhất Trung Quốc ở thời điểm đó.
Tháng 12 năm 2004 Giải cờ vua tưởng niệm Tigran Petrosian qua Internet được đồng thời tổ chức tại 4 quốc gia Pháp (Paris), Nga (Sankt Petersburg), Armenia (Yerevan) và Trung Quốc (Bắc Kinh). Thể thức thi đấu vòng tròn 2 lượt (6 vòng đấu) với luật tính thời gian Fischer (1 giờ 30 phút thêm vào 15 phút tại nước thứ 40; 30 giây cho mỗi nước sau đó). Giải được tổ chức trên Câu lạc bộ cờ vua Internet (ICC). Trung Quốc giành chức vô địch giải với Vương Nguyệt thắng trận quyết định trước Vadim Zvjaginsev của Nga.
Tháng 10 năm 2005, Vương xếp thứ ba (6,5 điểm / 9 ván đấu) tại Giải vô địch cờ vua châu Á lần thứ 5 ở Hyderabad, Ấn Độ. Tháng 11, anh lại về thứ ba (8,5 điểm / 13 ván) tại Giải vô địch cờ vua thanh niên thế giới ở Istanbul.
2006
Tháng 6 tại Olympiad cờ vua lần thứ 37 ở Torino, đội tuyển Trung Quốc lần thứ hai giành được huy chương bạc. Vương Nguyệt đánh ở bàn 4 với thành tích bất bại (10 điểm / 12 ván) (+8=4–0) đã nhận được huy chương vàng của bàn 4 và huy chương bạc về hệ số thi đấu của giải với 2837 điểm (chỉ kém Vladimir Kramnik).
Tháng 9 tại Giải cờ vua các kiện tướng trẻ ở Lausanne lần thứ 7, Vương xếp thứ nhì, chỉ thua Maxime Vachier-Lagrave ở trận cờ nhanh chung kết.
Tháng 12 tại Đại hội thể thao châu Á 2006 ở Doha, Vương ở bàn 2 đồng đội cùng đội tuyển quốc gia giành huy chương bạc với 6 điểm / 9 ván
2007
Tháng 2 Vương Nguyệt đồng hạng nhì tại giải Aeroflot ở Moskva với 6,5 điểm / 9 ván.
Tháng 3 anh vô địch hai giải Calvi Mở rộng (6 điểm / 7 ván) ở Pháp và Cappelle la Grande (7 điểm / 9 ván), sau khi thắng loạt tie-break với 5 kì thủ đồng điểm khác. .
Tháng 4 Vương vô địch giải cờ vua vô địch Philippines Mở rộng ở Vịnh Subic với 7 điểm / 9 ván.