cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vĩnh Gia Huyền Giác
Cơ duyên và hành trạng
Sư họ Đới, quê ở Vĩnh Gia, Ôn Châu. Sư xuất gia từ nhỏ và sớm tham học Đại tạng kinh, tinh thâm Chỉ-Quán. Nhân xem kinh Duy-ma-cật sở thuyết, sư hoát nhiên liễu ngộ. Môn đệ của Lục tổ Huệ Năng là Thiền sư Huyền Sách thấy sư đàm luận lời lẽ thích hợp với chư Tổ bèn khuyên sư đến Lục tổ để được ấn chứng chỗ sở đắc. Trận Pháp chiến sau đây giữa sư và Tổ đã đi vào lịch sử của Thiền tông:
Sư sau trụ trì ở Ôn Giang, học chúng đến tấp nập. Đời Đường, niên hiệu Tiên Thiên thứ hai, ngày 17 tháng 10, sư ngồi vui vẻ thị tịch, thọ 49 tuổi. Vua sắc phong là Vô Tướng Đại sư, tháp hiệu Tịnh Quang.
Sách tham khảo
Thể loại:Đại sư Phật giáo Thể loại:Thiền sư Trung Quốc Thể loại:Sinh năm 665 Thể loại:Mất năm 713
Pozanco
Pozanco là một đô thị trong tỉnh Ávila, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 53.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị ở Ávila
Silvan Gönitzer
Silvan Roger Gönitzer (sinh ngày 29 tháng 8 năm 1996) là một cầu thủ bóng đá người Thụy Sĩ thi đấu ở vị trí hậu vệ cho FC St. Gallen tại Giải bóng đá vô địch quốc gia Thụy Sĩ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1996 Thể loại:Cầu thủ bóng đá Thụy Sĩ Thể loại:Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Thụy Sĩ Thể loại:Cầu thủ bóng đá FC St. Gallen Thể loại:Hậu vệ bóng đá
Mantispa thomensis
Mantispa thomensis là một loài côn trùng trong họ Mantispidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Viette miêu tả năm 1958.
Tham khảo
Thể loại:Mantispa
Luzonicus murrayi
Luzonicus murrayi là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1874.
Tham khảo
Thể loại:Luzonicus
Grammitis asahinae
Grammitis asahinae là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được Ogata H. Itô mô tả khoa học đầu tiên năm 1935.
Liên kết ngoài
Grammitis asahinae
Umarga
Umarga là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị (municipal council) của quận Osmanabad thuộc bang Maharashtra, Ấn Độ.
Địa lý
Umarga có vị trí Nó có độ cao trung bình là 572 mét (1876 feet).
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Umarga có dân số 30.183 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Umarga có tỷ lệ 67% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 75%, và tỷ lệ cho phái nữ là 58%. Tại Umarga, 15% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Maharashtra
8328 Uyttenhove
8328 Uyttenhove (1981 QQ2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 23 tháng 8 năm 1981 bởi H. Debehogne ở Đài thiên văn Nam Âu.
Heteroscyphus balnetii
Liên kết ngoài
Thể loại:Heteroscyphus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984
Eupatorium stachyophyllum
Eupatorium stachyophyllum là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Spreng. mô tả khoa học đầu tiên năm 1826.
Liên kết ngoài
Eupatorium stachyophyllum
Nematocampa brehmeata
Liên kết ngoài
Thể loại:Nematocampa Thể loại:Động vật được mô tả năm 1907
Acronychia cartilaginea
Acronychia cartilaginea là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được T.G.Hartley mô tả khoa học đầu tiên năm 1974.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Bưởi bung Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1974
Sairocarpus subcordatus
Sairocarpus subcordatus là một loài thực vật có hoa trong họ Mã đề. Loài này được (A. Gray) D.A. Sutton miêu tả khoa học đầu tiên năm 1988.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sairocarpus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1988
Vân thủy
Vân thủy (zh. 雲水, ja. unsui) là mây nước. Trong Thiền tông, danh từ này được dùng để chỉ những thiền sinh mới gia nhập Thiền viện, chỉ các Sa-di. Các khung trang trí ở những Thiền viện thường được vẽ hoặc khắc với những mô-típ vân thủy.
Đến và đi vô ý, lưu động tự do tự tại, hợp tán tuỳ theo điều kiện bên ngoài, thích hợp với mọi hoàn cảnh như nước chảy một cách im lặng qua những chướng ngại, tuỳ theo dạng của vật chứa – đó chính là những đặc tính tiêu biểu của mây nước, những đặc tính mà Thiền tông đề cao và tìm cách thực hiện trong cuộc sống.
Lấy mây nước làm gương cho cuộc sống – phong cách này đã được tìm thấy nơi các vị hâm mộ Lão giáo (Lão Tử, Trang Tử), một hệ thống triết lý gây ảnh hưởng rất lớn đến Thiền tông. Rất nhiều thi hào đã ca tụng "mây trắng" (bạch vân 白雲) là biểu tượng của một cuộc sống siêu phàm. John Blofeld viết trong The Wheel of Life:
Tham khảo
Thể loại:Triết lý Phật giáo Thể loại:Thiền tông
Littorina obtusata
Littorina obtusata, tên tiếng Anh: flat periwinkle, là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Littorinidae.
Miêu tả
Chiều dài tối đa của vỏ ốc được ghi nhận là 13.5 mm.
Môi trường sống
Độ sâu tối thiểu được ghi nhận là 0 m. Độ sâu tối đa được ghi nhận là 110 m.
Tham khảo
Thể loại:Littorina
Oldenlandia sipaneoides
Oldenlandia sipaneoides là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được K.Schum. mô tả khoa học đầu tiên năm 1896.
Liên kết ngoài
Thể loại:Oldenlandia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1896
Suy tủy xương
Suy tủy xương là một bệnh hiếm gặp do tủy xương và các tế bào gốc tạo máu tại tủy xương bị phá hủy. Bệnh dẫn đến giảm cả ba loại tế bào máu (giảm ba dòng): hồng cầu (thiếu máu), bạch cầu (hạ bạch cầu), và tiểu cầu (xuất huyết giảm tiểu cầu). Suy tủy liên quan đến việc các tế bào gốc mất khả năng phát triển thành tế bào máu trưởng thành.
Bệnh thường xuất hiện ở lứa tuổi thiếu niên đến 20 - 30 tuổi nhưng cũng khá phổ biến ở người già. Bệnh có thể là do di truyền, miễn dịch, hay tiếp xúc với chất hóa học, thuốc hay phóng xạ. Tuy nhiên, khoảng một nửa trường hợp không tìm ra nguyên nhân.
Thuốc điều trị đầu tay cho suy tủy xương bao gồm ức chế miễn dịch, thường dùng cả kháng thể kháng lympho hoặc kháng thể chống thymocyte kết hợp với corticosteroid và ciclosporin. Ghép tủy cũng được áp dụng đặc biệt là cho bệnh nhân dưới 30 tuổi mà có người hiến tủy phù hợp.
Allium suworowii
thumb|250px|Allium suworowii Allium suworowii là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được Regel mô tả khoa học đầu tiên năm 1881. thumb|Allium suworowii|thumb
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1881
Suy tủy xương
Triệu chứng lâm sàng
Thiếu máu có thể dẫn đến mệt mỏi, da xanh xao và nhịp tim nhanh.
Tiểu cầu thấp gây tăng nguy cơ chảy máu, bầm tím và xuất huyết. Hạ bạch cầu làm tăng nguy cơ bệnh nhiễm trùng.
Nguyên nhân
Nguyên nhân suy tủy xương có thể do tiếp xúc với một số hóa chất, thuốc, tia phóng xạ, nhiễm trùng, bệnh miễn dịch, trong khoảng một nửa trường hợp không tìm thấy nguyên nhân rõ ràng. Đây không phải là một bệnh có yếu tố gia đình hay di truyền, cũng không phải là bệnh truyền nhiễm. Nó có thể xảy ra do tiếp xúc với điều kiện khác nhau, nhưng nếu một người mắc bệnh, con cái của họ sẽ không bị bệnh do không liên quan đến gen di truyền.
Suy tủy xương đôi khi cũng liên quan đến việc tiếp xúc với chất độc như benzen, hoặc sử dụng một số thuốc, bao gồm chloramphenicol, carbamazepine, felbamate, phenytoin, quinine, và phenylbutazone. Có nhiều thuốc liên quan với suy tủy xương đã được báo cáo, nhưng ở tỷ lệ rất thấp. Ví dụ như sử dụng chloramphenicol xuất hiện suy tủy xương chỉ xảy ra ở một trong 40,000 trường hợp và suy tủy xương do carbamazepine thậm chí còn hiếm hơn.
Tiếp xúc với bức xạ ion hóa từ chất phóng xạ hoặc các thiết bị phát xạ cũng liên quan đến sự xuất hiện xuy tủy xương. Marie Curie, nhà khoa học nổi tiếng tiên phong trong lĩnh vực phóng xạ qua đời do suy tủy xương sau thời gian làm việc với vật liệu phóng xạ mà không được bảo hộ.
Suy tủy xương xuất hiện đến 2% ở bệnh nhân viêm gan virus cấp.
Một nguyên nhân nữa là các bệnh tự miễn mà nguyên nhân là do tế bào bạch cầu tấn công tủy xương.
Suy tủy xương cũng có thể là kết quả của nhiễm parvovirus. Ở người, các kháng nguyên P (còn gọi là globoside), một trong rất nhiều thụ thể tế bào đóng góp các nhóm máu người, lại là một loại receptor cho virus parvovirus B19 gây ban đỏ nhiễm khuẩn (bệnh thứ năm) ở trẻ em. Qua lây nhiễm cho các tế bào hồng cầu do ái lực của nó với kháng nguyên P, parvovirus ngăn hoàn toàn sản xuất tế bào hồng cầu. Trong nhiều trường hợp, hiện tượng này không được chú ý, do tế bào hồng cầu sống trung bình khoảng 120 ngày, và sự sụt giảm sản xuất không ảnh hưởng đáng kể đến tổng số các tế bào hồng cầu lưu hành trong máu. Ở những người có bệnh lý các tế bào hồng cầu bị phá hủy sớm (như bệnh hồng cầu hình liềm), thì nhiễm parvovirus có thể dẫn đến thiếu máu nghiêm trọng.
Các loại virus liên quan đến suy tủy xương bao gồm virus viêm gan, Epstein-Barr, cytomegalovirus, parvovirus B19 và HIV.
Chẩn đoán
Bệnh cần phải được phân biệt với bất sản hồng cầu đơn thuần. Ở suy tủy xương, các bệnh nhân có tình trạng giảm 3 dòng (cả bạch cầu và tiểu cầu). Ngược lại, bất sản hồng cầu đơn thuần đặc trưng bởi chỉ giảm các tế bào hồng cầu. Chẩn đoán chỉ có thể được xác định nhờ sinh thiết tủy xương. Trước khi thủ thuật này được thực hiện, bệnh nhân thường được xét nghiệm máu để tìm định hướng chẩn đoán, bao gồm công thức máu, chức năng thận và điện giải, men gan, chức năng tuyến giáp, nồng độ vitamin B12 và acid folic.
Các xét nghiệm sau giúp chẩn đoán phân biệt suy tủy xương:
Điều trị
Điều trị suy tủy xương do miễn dịch cần ức chế hệ thống miễn dịch qau sử dụng thuốc hàng ngày hoặc ở trường hợp nghiêm trọng hơn có thể cấy ghép tủy xương. Tủy xương từ người hiến phù hợp thay thế cho tủy xương mất chức năng. Các tế bào gốc vạn năng được đưa vào tủy xương tái tạo lại tất cả ba dòng tế bào máu cho các bệnh nhân một hệ thống miễn dịch, hồng cầu và tiểu cầu. hoàn toàn mới. Tuy nhiên, bên cạnh nguy cơ thải ghép, còn có nguy cơ tạo ra các tế bào bạch cầu có thể tấn công các phần còn lại của cơ thể ("bệnh ghép chống chủ"). Trong bệnh nhân trẻ có HLA phù hợp với người hiến là anh chị em ruột, ghép tủy có thể được coi như điều trị bước một, điều trị bệnh nhân không có người ghép là anh chị em ruột phù hợp thường ức chế miễn dịch là điều trị bước 1 và cấy ghép tủy từ người hiến không có quan hệ huyết thống được coi là phương pháp điều trị bước 2.
Điều trị suy tủy xương thường gồm một liệu trình antithymocyte (ATG) và vài tháng dùng cyclosporine để điều chỉnh hệ thống miễn dịch. Hóa trị liệu với cũng có thể có hiệu quả, nhưng có nhiều độc tính hơn ATG. Liệu pháp kháng thể như ATG, tế bào T đích  được cho là có khả năng tấn công tủy xương. Corticosteroid không có hiệu quả, mặc dù chúng được sử dụng để cải thiện bệnh huyết thanh gây ra bởi ATG. Đánh giá điều trị thành công bằng sinh thiết tủy xương sau 6 tháng bắt đầu điều trị với ATG.
Tiên lượng
Nếu không được điều trị, suy tủy xương nặng có nguy cơ tử vong cao. Với điều trị hiện đại bằng thuốc hoặc ghép tế bào gốc tỷ lệ sống năm năm đạt đến 85%, với bệnh nhân càng trẻ tuổi, tỷ lệ sống càng cao.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bệnh tự miễn Thể loại:Huyết học
Hypocrita rhaetia
Hypocrita rhaetia là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypocrita
Vấn đáp (Phật giáo)
Vấn đáp (zh. wèndá 問答, ja. mondō) là những cuộc đối đáp trong Thiền tông, giữa thầy và trò về một Công án hay một vấn đề làm thiền sinh thao thức. Thiền sư thường thường trả lời theo một cách nằm ngoài quy ước, với mục đích đánh thức trực giác nơi thiền sinh (Pháp chiến).
Nhiều vấn đáp đã trở thành công án trong lịch sử Thiền:
Tham khảo
Thể loại:Triết lý Phật giáo Thể loại:Thiền tông
Merhynchites pailmii
Merhynchites pailmii là một loài bọ cánh cứng trong họ Rhynchitidae. Loài này được Schaeffer miêu tả khoa học năm 1905.
Tham khảo
Thể loại:Merhynchites
Arzawa
nhỏ|phải|225px|Bản khắc đá Karabel trên [[núi Nif được coi là của "Tarkasnawa, Vua xứ Mira", một phần của Vương quốc Arzawa.]] Arzawa là tên của một vùng hay vương quốc ở phía tây Anatolia, sau này được biết đến với tên Lydia (tiếng Assyrian Luddu, tiếng Hy Lạp Λυδία) vào thời hậu Hittite. Nó là láng giềng phía tây và thỉnh thoảng là một chư hầu của Hittites, và chắc hẳn giáp giới với liên minh Assuwa ở phía bắc. Thủ đô của nó là Apasa (hay Abasa), theo các nguồn Hittite, có thể tương ứng với Ephesus, thủ đô của Lydian sau này.
Ngôn ngữ sử dụng ở Arzawa vào thời đồ đồng và đầu thời kỳ đồ sắt là Luwian, một bộ phận của nhánh Anatolian của hệ ngôn ngữ Ấn-Âu. Trong các văn bản cổ nhất, ví dụ như bộ luật Hittite, khu vực của Arzawa, cùng với Kizzuwatna, được gọi là Luwia.
Vương quốc phát triển mạnh mẽ vào thế kỷ 15 và 14 trước công nguyên. Khi đó Hittite đang suy yếu, và Arzawa là một đồng minh của Ai Cập, như được ghi lại trong các bức thư Amarna. Tuy vậy, các vị vua Hittite Suppiluliuma I và Mursili II đã đánh bại được Arzawa và chia nó ra các vương quốc chư hầu Mira, Seha, và Hanballa. Các bang "Hittite mới" lại nổi lên trong vùng sau khi đế chế Hittite sụp đổ thế kỷ 12 trước công nguyên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hittite Thể loại:Lydia
Dusona pineticola
Dusona pineticola là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Dusona
Tortula barbuloides
Tortula barbuloides là một loài rêu trong họ Pottiaceae. Loài này được (Brid.) Mitt. mô tả khoa học đầu tiên năm 1870.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tortula Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1870
Pandanus papuanus
Pandanus papuanus là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được Solms miêu tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Tham khảo
P Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1883
8329 Speckman
8329 Speckman (1982 FP3) là một tiểu hành tinh vành đai chính between Mars và Jupiter, được phát hiện ngày 22 tháng 3 năm 1982 bởi H. Debehogne ở Đài thiên văn Nam Âu. Nó được đặt theo tên Willamette University football coach Mark Speckman.
Marum
Marum là một đô thị ở đông bắc Hà Lan.
Sida laciniata
Sida laciniata là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được Bovini mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Marum
Các trung tâm dân cư
Boerakker, Jonkersvaart, Lucaswolde, Marum, Niebert, Noordwijk, Nuis, De Wilp.
Sida laciniata
Liên kết ngoài
Thể loại:Sida Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2001
Marum
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị tỉnh Groningen Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Groningen
Bức thư Tawagalawa
Bức thư Tawagalawa (CTH 181) được viết bởi một vị vua Hittite (được chấp nhận rộng rãi là Hattusili III) gởi cho một vị vua của Ahhiyawa vào khoảng năm 1250 trước công nguyên. Lá thư này, chỉ còn bảo tồn được bản thứ ba, liên quan tới những hành động của Piyama-Radu chống lại Hittites, và yêu cầu giao nộp người này lại về Hatti với sự đảm bảo hành trình an toàn. Nó được đặt tên này vì có đề cập tới người em của vua của Ahhiyawa tên là Tawagalawa – một cái tên được liên hệ với tên Hy Lạp Etewoklewes, Eteocles, từ đó mang lại sự nổi tiếng cho lá thư.
Ban đầu, không ai nghi ngờ gì phần đầu bức thư nói về các hành động của Tawagalawa. Sau khi Itamar Singer và Suzanne Heinhold-Krahmer phát biểu ý kiến của họ thiên về Piyama-Radu vào năm 1983, đa số các học giả giảm Tawagalawa xuống một vai trò thấp trong bức thư. Tuy vậy tồn tại các khó khăn về chuyên môn để chấp nhận Piyama-Radu là người đã đề nghị trở thành chư hầu của vua Hittite (xem F. Schachermeyer, "Mykene und das Hethiterreich", Vienna 1986, 227).
Piyama-Radu cũng được nhắc tới trong lá thư Manapa-Tarhunta (khoảng 1295 TCN) và được nhắc ở thì quá khứ trong lá thư Milawata (khoảng 1240 TCN). Lá thư Tawagalawa cũng nhắc đến Miletus (như "Millawanda") và thành phố lệ thuộc Atriya, giống như lá thư Milawata; và người cầm quyền Atpa của nó, giống như lá thư Manapa-Tarhunta (mặc dù lá thư không nhắc tới đất phong của Atpa).
Bức thư mang phong cách đàm thoại vốn được gắn với Hattusili III (1265-1235 TCN). Tuy vậy Oliver Gurney trong cuốn "Tác giả của lá thư Tawagalawas" (Silva Anatolica, 2002, 133-41) lập luận rằng lá thư này là của anh trai ông ta là Muwatalli II (1295-1272 TCN). Nhưng nếu lá thư Milawata ra đời sau bức thư này, và nếu lá thư đó là của Mursili II (1322-1295 TCN), thì lá thư Tawagalawa có thể thuộc về Mursili vào cuối những năm 1300 TCN, nhưng sau khi kết thúc biên sử của ông.
Trại hủy diệt Sobibór
Sobibór (, or Sobibor) là một trại hủy diệt của Đức Quốc xã nằm ở vùng ngoại ô của làng Sobibor ở vùng lãnh thổ Ba Lan bị chiếm đóng  của General Government trong Thế chiến II. Trại là một phần của chiến dịch Reinhard bí mật, đánh dấu giai đoạn nguy hiểm nhất của quá trình hủy diệt người Do Thái (Holocaust) ở lãnh thổ Ba Lan bị Đức chiếm đóng.
Bức thư Tawagalawa
Trong lá thư này, vị vua Hittite đã ám chỉ tới sự xung đột trước đó giữa Hittite và Ahhiyawa về Wilusa, mà đến lúc đó đã được hòa giải:
Liên kết ngoài
Thể loại:Hittite Thể loại:Nguồn khảo cổ học về thần thoại Hy Lạp
Trại hủy diệt Sobibór
Vị trí
Trại nằm gần thị trấn vùng nông thôn của Włodawa (tiếng Đức: Wolzek), 85 km về phía nam của tỉnh lỵ, Brest-on-the-Bug (Brześć nad Bugiem theo tiếng Ba Lan). Tên chính thức của nó là SS-Sonderkommando Sobibór. Người Do Thái từ Ba Lan, Pháp, Đức, Hà Lan, Tiệp Khắc và Liên Xô, cũng như các tù binh chiến tranh của Liên Xô, được vận chuyển đến Sobibór bằng đường sắt và chết ngạt trong các phòng hơi ngạt bị phun khí xả của động cơ xăng lớn. Số người đã bị sát hại tại Sobibor lên tới gần 200.000, và có thể còn nhiều hơn. Tại phiên toà xét sau chiến tranh chống lại các cựu nhân viên SS tại Sobibór, được tổ chức trong hai thập kỷ tại Hagen trong giai đoạn Chiến tranh lạnh, Giáo sư Wolfgang Scheffler ước tính tổng số người Do Thái bị sát hại tại trại tối thiểu là 250.000.
Nguyên nhân
Ngày 21 tháng 8 năm 1943, gần 2.000 người mới chuyển đến Sobibor, chỉ có 42 người ra đứng riêng. Họ là thợ may, thợ đóng giày, kim hoàn, cơ khí, thợ mộc, thợ xây dựng và thợ ống nước. Số còn lại bị bắt phải cởi hết quần áo, tháo đồng hồ, tháo kính rồi trần truồng bước vào “phòng tắm” số 1, 2, 3 mà thực chất là phòng hơi ngạt.
Tại kho kiểm tra hành lý, khi tiến hành thu gom những đồ vật quý giá, một tù nhân là Rovka thấy một mảnh giấy viết tay trong túi một chiếc áo khoác. Rovka chuyển cho Leon Feldhendler - người Ba Lan gốc Do Thái, lãnh đạo tinh thần của tù nhân trong trại thông tin rằng ngày 15 tháng 10, Đức Quốc Xã sẽ san bằng trại đồng thời tiêu diệt tất cả tù nhân nhằm che giấu tội ác diệt chủng. Mặc dù mảnh giấy không ký tên nhưng Leon Feldhendler tin rằng người viết nói thật bởi lẽ vài tuần trước đó, trưởng trại Gustav Wagner đã ra lệnh cho tù nhân gấp rút xây thêm 3 phòng hơi ngạt nữa.
Diến biến
Ngày 18 tháng 9 năm 1943, bên cạnh những chuyến xe lửa chở người Do Thái thì còn có các đoàn tàu quân sự chở tù binh Liên Xô bị bắt trong những cuộc giao chiến đến trại Sobibor. Trong số này có trung úy Alexander Pechersky - người Nga gốc Do Thái. Sự xuất hiện của nhóm tù binh Liên Xô đã tạo ra ấn tượng rất lớn với các tù nhân ở Sobibor. Ngay buổi tối đầu tiên, Alexander Pechersky gặp Leon Feldhendler với sự phiên dịch của Solomon Leitman vì Leon Feldhendler không biết tiếng Nga còn Alexander Pechersky không nói được tiếng Ba Lan.
Năm ngày sau khi đến trại Sobibor, một lần nữa trung úy Hồng Quân Alexander Pechersky gặp Leon Feldhendler cũng với sự phiên dịch của Solomon Leitman. Trong buổi gặp này, còn có một nhóm những người lãnh đạo tù nhân Do Thái Pháp, Tiệp Khắc, Hungary, Áo, Đức…
Thoạt đầu, khi Leon Feldhendler đề cập đến việc đào thoát thì có ý kiến cho rằng nên chờ những người kháng chiến Ba Lan tấn công trại, giải phóng họ nhưng Pechersky cho rằng: "Với tình hình hiện tại, chẳng ai có thể giải phóng chúng ta bằng chính chúng ta mặc dù cái giá phải trả sẽ rất đắt…”.
Những ngày sau đó, lại có thêm các chuyến xe lửa chở tù nhân đến Sobibor và tất cả đều bị đưa vào phòng hơi ngạt. Điều này càng khiến trung úy Hồng Quân Alexander Pechersky và Leon Feldhendler tin rằng việc xóa sổ Sobibor vào ngày 15 tháng 10 năm 1943 là thật bởi lẽ không một tù nhân mới nào được cho sống để làm việc.
Thời điểm ấy, trại Sobibor có 9 sĩ quan, 120 lính SS và một số nhân viên trật tự người Ukraina canh giữ 600 tù nhân lao động. Ngoài 4 tên SS ngồi trên 4 chòi canh đặt ở 4 góc trại, số còn lại thay phiên nhau giám sát việc đưa tù nhân vào phòng hơi ngạt, lò thiêu xác. Do tin rằng các tù nhân lao động đã được cho sống, không dám bỏ trốn nên việc canh gác có phần lơ là.
Kế hoạch của Pechersky và Leon Feldhendler đặt ra là đầu tiên, nhóm tù nhân cơ khí sẽ cắt đứt mọi đường dây điện thoại để lính Đức không thể gọi ra thị trấn Chełm báo động xin cứu viện. Tiếp theo, trước khi lính Đức vào xưởng may, 4 tù nhân Ba Lan bí mật trốn sau những kiện vật liệu. Khi lính Đức đang thử quần áo, họ sẽ xông ra, giết chúng thật êm thấm. Phía xưởng giày, 2 tù nhân Ba Lan vào trước. Ở nhóm thiêu xác, tù nhân sẽ dùng xẻng đánh chết lính SS rồi đẩy xác vào lò thiêu. Ở khu chôn cất tro cốt, lính SS sau khi bị giết sẽ bị ném xuống những hố này. Sau cùng, với số vũ khí lấy được của những lính Đức đã chết, tù nhân xông vào nơi làm việc của ban chỉ huy trại, bắn hết những ai họ gặp. Lúc mọi việc đã xong, 600 tù nhân đồng loạt lao ra cổng, phá đổ hàng rào thép gai rồi chạy vào rừng.
Ngày 14 tháng 10 năm 1943, kế hoạch diễn ra như dự định, nhưng chỉ có 470 trong tổng số 600 tù nhân chia thành nhiều nhóm chạy đến hàng rào cổng trại, 130 người ở lại vì quá yếu hoặc vì bệnh nặng. Bằng những thanh gỗ dài, tù nhân đè rạp hàng rào xuống rồi thoát ra nhưng ngay lập tức, xen lẫn tiếng súng đại liên, tiếng tiểu liên Sten của những lính Đức còn sống là tiếng mìn nổ. Xác người tung lên theo những cuộn khói dày đặc. Chỉ có 1 khẩu súng đại liên trên chòi gác bắn trong lúc cả trại có 4 khẩu. Về sau mới biết lính SS chạy tán loạn nên 3 khẩu kia sợ bắn nhầm.
Kết quả
Đầu tháng 10 năm 1943, tư lệnh lực lượng Schutzstaffel là Heinrich Himmler ra lệnh phá hủy tất cả những phòng hơi ngạt cùng nhà cửa, doanh trại và cho xe ủi san phẳng mọi dấu tích rồi trồng cây nhằm xóa đi chứng cứ diệt chủng.
Khi phiên tòa xét xử tội ác chiến tranh do Chính phủ Ba Lan mở ra ở Warszawa, Leon Feldhendler được mời với tư cách nhân chứng trong vụ Sobibor. Tại phiên tòa này, thiếu tá Erich Bauer - chỉ huy phó trại Sobibor bị kết án chung thân nhưng sau 16 năm ở tù được thả vì lý do sức khỏe. Riêng trung tá Gustav Wagner - chỉ huy trại, ông ta chết trong một trận đánh trước ngày Đức Quốc xã đầu hàng.
Ngoài ra, vào ngày 30 tháng 11 năm 2009, tòa án tại Đức xét xử John Demjanjuk, biệt danh “Ivan bạo chúa”, 89 tuổi từng làm cai ngục tại các trại tập trung Sobibor và Trại tập trung Majdanek với hình phạt 15 năm tù về tội ác diệt chủng. Trước đó, John Demjanjuk đã bị giam tại Israel 7 năm.
Tưởng niệm
Hiện tại vị trí trại Sobibor đã trở thành Bảo tàng Sobibor, tại đó đã xây dựng một kim tự tháp từ tro và xương người bị nghiền nát của các nạn nhân được thu thập từ những hố hỏa táng sau đó. Tháng 9 năm 2014, một nhóm các nhà khảo cổ khai quật được các hài cốt trong những buồng hơi ngạt dọc theo con đường nhựa. Họ đã phát hiện ra một mặt dây chuyền có ghi chữ "Palestine", bằng tiếng Hebrew, tiếng Anh và tiếng Ả Rập, có niên đại từ năm 1927, bông tai, và nhẫn cưới với chữ Hebrew, và các chai nước hoa của các nạn nhân Do Thái. Các vật trên đã được tìm thấy trong một bể nước do người Đức lấp kín khi xóa sổ trại này.
Dựng thành phim
Từ những sự việc có thật, trại Sobibór đã được dựng thành phim:
Liên kết ngoài
Thể loại:Chấm dứt năm 1943 Thể loại:Khởi đầu năm 1943 Thể loại:Trại tập trung của Đức Quốc xã Thể loại:Holocaust S
Namibia
Namibia, tên chính thức là Cộng hòa Namibia (tiếng Đức: ; Republiek van Namibië), là một quốc gia ở miền Nam Phi với bờ biển phía tây giáp Đại Tây Dương. Biên giới trên đất liền giáp Zambia và Angola về phía bắc, Botswana về phía đông và Nam Phi về phía đông và nam. Dù không giáp Zimbabwe, chỉ có một khúc với chiều rộng chưa tới 200 mét của sông Zambezi chia tách hai quốc gia. Namibia giành được độc lập từ Nam Phi vào ngày 21 tháng 3 năm 1990, sau khi Chiến tranh giành độc lập Namibia thắng lợi. Thủ đô và thành phố lớn nhất là Windhoek. Namibia là thành viên của Liên Hợp Quốc (UN), Cộng đồng Phát triển Nam Phi (SADC), Liên minh châu Phi (AU), và Thịnh vượng chung Anh.
Lịch sử
Tên của quốc gia này xuất phát từ sa mạc Namib, sa mạc cổ nhất trên thế giới. Vùng đất khô hạn của Namibia đã có người San, người Damara, và người Nama sinh sống từ thời xưa. Khoảng thế kỷ XIV, người Bantu đến Namibia. Từ khoảng thế kỷ XVIII, người Oorlam từ Cape Colony vượt sông Orange và di chuyển đến miền nam Namibia ngày nay.
Khoảng từ thế kỷ XV đến thế kỷ XIX, người Bồ Đào Nha rồi đến người Anh, người Đức lần lượt xâm nhập lãnh thổ Tây Nam Phi (Namibia ngày nay). Năm 1883, Đức chiếm đóng và cai trị toàn bộ vùng này. Sau thế chiến thứ nhất, nước Đức bại trận, Hội Quốc liên trao cho Nam Phi quyền quản thác Tây Nam Phi. Lợi dụng tình hình đó, năm 1920 Nam Phi biến lãnh thổ này thành thuộc địa của mình.
Từ thập kỷ 60, 70 Liên Hợp Quốc liên tiếp ra nhiều Nghị quyết lên án Nam Phi, đòi Nam Phi rút hết quân đội và trao trả độc lập cho Tây Nam Phi, nhưng Nam Phi vẫn tiếp tục chiếm đóng trái phép lãnh thổ này.
Từ cuối thập kỷ 50, nhiều tổ chức yêu nước ở Tây Nam Phi ra đời với mục đích đấu tranh giải phóng dân tộc. Tháng 4/1960, ông Sam Nujoma thành lập Tổ chức Nhân dân Tây Nam Phi (SWAPO); tổ chức này phát triển nhanh chóng, được nhân dân ủng hộ mạnh mẽ và được OUA, Liên Hợp Quốc và Phong trào không liên kết công nhận.
Tổng thống Nujoma tái đắc cử năm 1994 sau khi hiến pháp được sửa đổi, Nujoma tiếp tục nhiệm kì thứ ba năm 1999.
Tháng 9 năm 1999, đã xảy ra cuộc chiến giữa quân đội Namibia và nhóm li khai ở dải Caprivi, một hành lang hẹp nhô ra ở góc Đông Bắc có thể thông ra sông Zambezi.
Trong cuộc bầu cử Tổng thống diễn ra vào tháng 11 năm 2004, Hifikepunye Pohamba đã thay thế Sam Nujoma trở thành đại diện của SWAPO và đã trúng cử làm Tổng thống của Namibia. Sau đó Nahas Angul được bổ nhiệm là tân Thủ tướng của nước Cộng hoà này. SWAPO trở thành Đảng chiếm đa số tuyệt đối tại Nghị viện Namibia.
Chính trị
Namibia theo chính thể Cộng hoà Tổng thống. Thực hiện dân chủ, đa đảng.
Từ 1990 đến nay, Đảng cầm quyền SWAPO luôn thắng cử. Chính phủ thực hiện chính sách hoà giải dân tộc, chống nghèo đói, bất công, chú trọng phát triển kinh tế nên đã duy trì được sự ổn định chính trị – xã hội. Namibia đang nghiên cứu phương thức cải cách ruộng đất sao cho phù hợp. Đối với các ngành khác, Namibia chưa tiến hành quốc hữu hoá để tránh xáo trộn trong xã hội và tận dụng khả năng quản lý của các nhà tư bản.
Tháng 11 năm 2009, Namibia tổ chức Tổng tuyển cử bầu Quốc hội và Tổng thống lần thứ 5. Ông Hifikepunye Pohamba đã tái đắc cử Tổng thống với trên 75% phiếu bầu. Đảng SWAPO cầm quyền giành thắng lợi với 54/72 ghế tại Quốc hội.
Nguyên thủ quốc gia là Tổng thống, đồng thời là người đứng đầu Chính phủ. Namibia được chia thành 13 vùng. Quốc hội gồm 72 nghị sĩ được bầu trực tiếp phổ thông đầu phiếu, nhiệm kỳ 5 năm (bắt đầu từ tháng 12 năm 1994) và một Hội đồng Nhà nước gồm 26 nghị sĩ được bầu gián tiếp nhiệm kỳ 6 năm (bắt đầu từ tháng 7 năm 1993), mỗi hội đồng vùng bầu 2 thành viên, cũng với nhiệm kì 6 năm.
Các đảng phái chính trị gồm có:
- Đảng SWAPO (Tổ chức Nhân dân Tây Nam Phi) - Đảng cầm quyền hiện nay Chủ tịch là ông Hifikepunye Pohamba
- Đảng COD (Đại hội Dân chủ);
- Đảng DTA (Liên minh Dân chủ Turnhall);
- Đảng UDF (Mặt trận Dân chủ Thống nhất);
- Đảng MAG (Nhóm Hành động).
Tình hình
Từ 1990 đến nay, Đảng cầm quyền SWAPO luôn thắng cử. Chính phủ thực hiện chính sách hoà giải dân tộc, chống nghèo đói, bất công, chú trọng phát triển kinh tế nên đã duy trì được sự ổn định chính trị – xã hội. Namibia đang nghiên cứu phương thức cải cách ruộng đất sao cho phù hợp. Đối với các ngành khác, Namibia chưa tiến hành quốc hữu hoá để tránh xáo trộn trong xã hội và tận dụng khả năng quản lý của các nhà tư bản.
Tháng 8 năm 2002, Đại hội lần thứ 3 đảng SWAPO tiến hành Đại hội với khẩu hiệu "Đảng SWAPO vì đoàn kết, phát triển và công bằng", thực hiện chính sách cải cách ruộng đất, trao quyền phát triển kinh tế cho người da đen, phát triển lao động, công nghệ thông tin, tạo việc làm, xoá đói, giảm nghèo, thực hiện phân cấp quản lý, đề cao vai trò phụ nữa, giải quyết các vấn đề xã hội. Về đối ngoại, Đảng SWAPO khẳng định đảng tiếp tục thực hiện đường lối đối ngoại không liên kết, đoàn kết chống đế quốc, đa dạng hoá quan hệ quốc tế, coi trọng quan hệ hợp tác với các nước châu Phi, đặc biệt với các nước trong Cộng đồng Phát triển miền Nam châu Phi (SADC).
Tháng 11 năm 2004, Namibia tổ chức Tổng tuyển cử bầu Quốc hội và Tổng thống lần thứ 4. Bảy đảng chính trị giới thiệu ứng cử viên tranh chức Tổng thống thay thế Tổng thống Sam Nujoma sau 15 năm cầm quyền. Ông Hifikepunye Pohamba đã đắc cử Tổng thống với 76,4% phiếu bầu. Đảng SWAPO cầm quyền giành thắng lợi với 55/72 ghế tại Quốc hội.
Địa lý
Namibia nằm ở khu vực Nam Phi, Bắc giáp Angola và Zambia, Nam giáp Nam Phi, Đông giáp Botswana và Tây giáp Đại Tây Dương. Lãnh thổ gồm vùng đồng bằng sa mạc Namib ở ven biển phía Tây và vùng cao nguyên trung tâm (trên 2.000 m) thoải dần về vùng chậu bán hoang mạc Kalahari ở phía Đông.
Kinh tế
Khoảng một nửa dân số Namibia sống phụ thuộc vào lãnh vực nông nghiệp. Tuy nhiên, quốc gia này phải nhập khẩu một lượng lớn lương thực, thực phẩm. Ngành công nghiệp khai thác khoáng sản (kim cương, urani, đồng, chì, kẽm, bạc, cadmi) đóng vai trò quan trọng hơn cả ngành chăn nuôi và đánh bắt cá biển. Kinh tế phần lớn dựa vào xuất khẩu kim cương và urani. Namibia thuộc nhóm các nước châu Phi có thu nhập bình quân đầu người cao. Nhưng quốc gia này vẫn còn lệ thuộc vào Nam Phi và bị tác động bởi tình trạng bất bình đẳng cũng như nạn thất nghiệp.
Mức tăng trưởng GDP năm 2000-2001 được cái thiện nhiều nhờ sự tăng giá của hai mặt hàng kim cương và cá. Những thỏa thuận mới đây vừa đạt được nhằm thực hiện tiến trình tư nhân hóa thêm nhiều công ty, xí nghiệp. Điều này sẽ kích thích sự đầu tư dài hạn của nguồn vốn nước ngoài.
Nền kinh tế của Namibia phụ thuộc chặt chẽ vào việc khai thác và sản xuất các khoáng sản để xuất khẩu. Ngành khai khoáng đóng góp cho khoảng 20% GDP. Namibia có nguồn dự trữ giàu có về kim cương và các kim loại quý hiếm. Namibia là nước xuất khẩu khoáng sản (không phải là chất đốt) lớn thứ 4 ở châu Phi và là nước sản xuất vàng lớn thứ năm của thế giới. Ngoài ra Namibia cũng là nhà sản xuất lớn các kim loại như bạc, thiếc, chì, kẽm, wolfram. Ngành công nghiệp khai khoáng chỉ thu hút 3% lực lượng lao động trong khi gần một nửa dân số sống phụ thuộc vào nông nghiệp. Namibia thường phải nhập khẩu khoảng 50% nhu cầu về ngũ cốc. Trong những năm hạn hán, lương thực trở thành một vấn đề lớn ở khu vực nông thôn. Sự chênh lệch rất lớn về GDP giữa các khu vực cho thấy sự bất bình đẳng lớn trong phân phối thu nhập.
Nền kinh tế Namibia có mối liên hệ chặt chẽ với nền kinh tế Nam Phi và đồng dollar Namibia thường có tỷ lệ trao đổi 1/1 với đồng rand Nam Phi.
Năm 2008, tổng sản phẩm quốc nội của Namibia là 7,781 tỷ USD. Tốc độ tăng trưởng GDP của nước này đạt 3,3%. Và GDP bình quân đầu người là 5.400 USD. Tỷ lệ lạm phát được duy trì ở mức khá thấp là 2,7% trong giai đoạn 2001 đến 2006, tuy nhiên năm 2008, do ảnh hưởng của tình hình kinh tế thế giới, tỉ lệ lạm phát của Namibia lên đến 10,3%.
Nông nghiệp thu hút 47% lao động và đóng góp vào 10,4% GDP. Các nông sản chính của Namibia là kê, đậu phộng, lúa miến, vật nuôi, nho, cá… Dịch vụ thu hút 33% lao động và đóng góp vào 53,4% GDP.
Kim ngạch nhập khẩu của Namibia năm 2008 đạt 3,56 tỷ USD. Nước này nhập khẩu phần lớn là: thực phẩm, sản phẩm xăng dầu, thiết bị máy móc, sản phẩm hoá học… Các đối tác chính mà Namibia nhập khẩu hàng hoá là Nam Phi và Mỹ.
a) Những thế mạnh và tài nguyên: Khai thác mỏ, đánh cá, chăn nuôi gia súc, du lịch và 4 ngành kinh tế mũi nhọn của Namibia.
Namibia có tài nguyên thiên nhiên quý hiếm như kim cương (đứng thứ 5 thế giới), uranium, đồng, kẽm. Ngành khai mỏ chiếm 40% GDP (gồm khai thác kim cương, manggan, đồng, sắt, uranium). Thủy sản là ngành đứng thứ 2 sau khai khoáng, chiếm ¼ GDP. Đánh bắt cá phát triển vào bậc nhất châu Phi. Hàng năm có khoảng nửa triệu du lịch nước ngoài sang Namibia.
Namibia xuất chủ yếu quặng mỏ (chiếm 20% GDP) và là nước sản xuất lớn thứ 5 thế giới về Uranium. Ngoài ra Namibia còn xuất khẩu thịt gia súc, cá; Nhập lương thực và hàng chế biến. Các ngành kinh tế chủ yếu, đất đai vẫn do người da trắng (chiếm 5% dân số) nắm giữ. Trong khi đó 60 – 65% người da đen vẫn sống trong nghèo khổ. Chính phủ Namibia có ý định cải cách ruộng đất và đang tìm con đường phù hợp. Về các ngành kinh tế khách Chính phủ Namibia không có ý định quốc hữu hoá ngay để tránh xáo trộn lớn và tận dụng khả năng quản lý của nhà tư sản.
b) Một vài số liệu về kinh tế:
- GDP: 6,7 tỉ USD (2007)
- Tăng trưởng GDP: 4,5% (2007)
- GDP đầu người:2.400 (2006)
- Nhập khẩu:2,82 tỉ USD (2007)
- Xuất khẩu: 2,87 tỉ USD (2006)
Chính sách đối ngoại
Từ khi giành độc lập (tháng 3 năm 1990) đến nay, Namibia thực hiện đường lối đối ngoại không liên kết, đa dạng hoá quan hệ quốc tế, tiếp tục duy trì quan hệ mọi mặt với Nam Phi. Coi trọng quan hệ với các nước châu Phi, đặc biệt các nước miền Nam châu Phi (SADC), chú trọng quan hệ với Mỹ, phương Tây, tranh thủ Trung Quốc, Nhật Bản. Namibia thi hành chính sách cân bằng quan hệ với các nước lớn nhằm tranh thủ viện trợ, vốn, kỹ thuật.
Namibia đóng góp tích cực vào việc thành lập Liên minh châu Phi (AU) vào quá trình tìm giải pháp cho các cuộc xung đột tại châu Phi. Namibia là thành viên của Liên Hợp Quốc, Phong trào không liên kết, AU, Cộng đồng phát triển miền Nam châu Phi (SADC), Khối Liên hiệp Anh và thành viên của các Tổ chức quốc tế IMF, WB v.v.
Năm 2000, Namibia là một trong 35 nước được hưởng ưu đãi của Đạo luật cơ hội và tăng trưởng châu Phi (AGOA) của Mỹ. Quan hệ kinh tế giữa Namibia và Trung Quốc khá phát triển, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 240 triệu USD (tính đến hết tháng 11 năm 2006) tăng 103% so với năm 2005. Tính đến cuối năm 2006, Trung Quốc đầu tư vào Namibia đạt 33,5 triệu USD. Hiện Trung Quốc có khoảng 1500 người đang làm việc tại Namibia.
Tôn giáo
thumb|Nhà thờ Luther tại [[Swakopmund]]
Cộng đồng Cơ đốc giáo chiếm từ 80% đến 90% dân số Namibia, trong đó 75% là tín đồ Kháng Cách và 50% trong số đó thuộc Giáo hội Luther. Giáo hội Luther có số tín hữu lớn nhất, là di sản của sự truyền giáo bởi người Đức và Phần Lan trong thời kì thuộc địa. 10% - 20% dân cư Namibia giữ tín ngưỡng bản địa.
Giáo dục
thumb|Học sinh trung học Namibia
Namibia có nền giáo dục miễn phí cho bậc phổ thông. Bậc tiểu học gồm lớp 1 đến lớp 7, bậc trung học gồm lớp 8 đến 12. Vào năm 1998, số học sinh tiểu học ở Namibia là 400.325 học sinh và số học sinh bậc trung học là 115.237. Tỉ lệ học sinh trên giáo viên năm 1999 là 32: 1 và trong năm đó 8% GDP được chi cho giáo dục.
Phần lớn trường học tại Namibia là trường công lập, tuy nhiên hệ thống giáo dục ở đây có một số trường tư. Namibia có 4 trường đào tạo giáo viên, 3 học viện Nông nghiệp, 1 trường đào tạo cảnh sát, và ba trường đại học sau: Đại học Namibia, Đại học Quản lí Quốc tế và Đại học Khoa học và Công nghệ Namibia.
Liên kết ngoài
Thể loại:Quốc gia thành viên Liên minh châu Phi Thể loại:Quốc gia thành viên Khối Thịnh vượng chung Anh Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Anh Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Đức Thể loại:Quốc gia châu Phi Thể loại:Quốc gia thành viên của Liên Hợp Quốc Thể loại:Khởi đầu năm 1990 ở Namibia Thể loại:Cộng hòa Thịnh vượng chung Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Afrikaans Thể loại:Cựu thuộc địa Đức
Sydiva stoliczkae
Sydiva stoliczkae là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sydiva
Acronychia chooreechillum
Acronychia chooreechillum là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được (F.M.Bailey) C.T.White mô tả khoa học đầu tiên năm 1933.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Bưởi bung Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1933
Lygelater
Lygelater là một chi bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Chi này được miêu tả khoa học năm 1975 bởi Costa.
Các loài
Các loài trong chi này gồm:
Tham khảo
Thể loại:Pyrophorini
Mantispa transversa
Mantispa transversa là một loài côn trùng trong họ Mantispidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Stitz miêu tả năm 1913.
Tham khảo
Thể loại:Mantispa
Grammitis asplenifolia
Grammitis asplenifolia là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được L. Proctor mô tả khoa học đầu tiên năm 1962.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grammitis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1962
Grammitis asplenifolia
Littorina natica
Littorina natica là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Littorinidae.
Tham khảo
Thể loại:Littorina
Macrophyllum macrophyllum
Macrophyllum macrophyllum là một loài động vật có vú trong họ Dơi mũi lá, bộ Dơi. Loài này được Schinz mô tả năm 1821.
Tham khảo
M M Thể loại:Động vật được mô tả năm 1821 Thể loại:Động vật có vú Brasil Thể loại:Động vật có vú Costa Rica Thể loại:Dơi Nam Mỹ Thể loại:Động vật có vú Colombia
Umaria
Địa lý
Umaria có vị trí Nó có độ cao trung bình là 538 mét (1765 feet).
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Umaria có dân số 26.837 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Umaria có tỷ lệ 69% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 78%, và tỷ lệ cho phái nữ là 59%. Tại Umaria, 14% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Madhya Pradesh
Glandularia microphylla
Glandularia microphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Cỏ roi ngựa. Loài này được (Kunth) Cabrera mô tả khoa học đầu tiên năm 1958.
Liên kết ngoài
Thể loại:Glandularia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1958
Nematocampa chagnoni
Nematocampa chagnoni là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nematocampa
Hà Tiên Cô
nhỏ|phải|Hà Tiên Cô
Hà Tiên Cô (tiếng Trung: 何仙姑, bính âm: Hé Xiān Gū, Wade-Giles: Ho Hsien-ku), có tên là Hà Quỳnh (何瓊) hay Hà Tú Cô (何秀姑) và có lẽ là vị tiên nữ duy nhất trong số bát tiên của Đạo giáo, do vị tiên Lam Thái Hòa chưa rõ là nam hay nữ còn tất cả các vị tiên còn lại đều là nam. Trong các hình minh họa về vị tiên này thường là hình ảnh của một người phụ nữ đẹp tay cầm hoa sen. Về thân thế của Tiên Cô có nhiều thuyết khác nhau. Có thuyết cho rằng Tiên Cô là người Vĩnh Châu (nay thuộc quận Linh Lăng, địa cấp thị Vĩnh Châu, tỉnh Hồ Nam) thời nhà Đường. Một thuyết khác lại cho rằng Tiên Cô xuất thân từ một gia đình giàu có và hào phóng tại Tăng Thành (nay là huyện cấp thị Tăng Thành trong thành phố cấp phó tỉnh Quảng Châu của tỉnh Quảng Đông).
Về ngày tháng năm sinh các truyền thuyết cũng đưa ra các con số khác nhau, đơn giản là do vị tiên này có lẽ là nhân vật hư cấu, chứ không có nguyên mẫu là người thật như Lã Động Tân (tên thật Lã Nham), Trương Quả Lão (tên thật Trương Quả) và Hán Chung Li (tên thật Chung Li Quyền, họ kép: Chung Li). Có thuyết cho rằng Tiên Cô sinh ngày 7 tháng 2 năm không rõ, nhưng thuộc thời Võ Tắc Thiên trị vì, lại có thuyết cho rằng Tiên Cô sinh năm Khai Diệu thứ nhất (681) thời Đường Cao Tông.
Truyền thuyết
nhỏ|trái|250px|Hình bát tiên tại [[Huế. Hà Tiên Cô là người đứng ngoài cùng mé bên phải]] Theo truyền thuyết, Hà Quỳnh là con gái xinh đẹp, hiếu thảo, giỏi ca múa của gia đình họ Hà. Năm 13 tuổi vào núi hái trà và gặp Lã Động Tân (có thuyết cho là Lã Động Tân cùng Thiết Quải Lý và Trương Quả Lão), được các vị tiên này thu nhận làm đệ tử và ban cho một quả đào tiên (có thuyết cho là quả táo tiên), sau khi ăn xong thì biến thành tiên.
Theo "Tiên phật kì tung" (仙佛奇蹤), Hà Quỳnh là con gái của Hà Thái tại Tăng Thành trong tỉnh Quảng Đông ngày nay. Ngay khi chào đời đã có 5 sợi tóc dài trên đỉnh đầu. Khi khoảng 14-16 tuổi nằm mộng thấy gặp người tiên và lệnh cho Hà Quỳnh tự mình nuốt bột vân mẫu (mica) để siêu thoát và trở thành bất tử. Tuân theo mệnh lệnh, Hà Quỳnh đã nuốt bột vân mẫu cũng như thề không xuất giá (lấy chồng). Sau đó, người ta thường thấy Hà Quỳnh thường xuất hiện trong các hang núi, đi lại nhẹ nhàng uyển chuyển như bay lượn. Mỗi ngày Hà Quỳnh ra đi từ lúc bình minh và trở về vào lúc hoàng hôn, mang theo về các loại hoa quả trong núi cho mẹ. Cứ như thế dần dần không còn cần phải ăn những đồ ăn thức uống thông thường nữa.
Võ Tắc Thiên từng sai sứ giả đến mời Hà Quỳnh vào triều gặp mặt, nhưng trên đường về kinh thì Hà Quỳnh mất tích. Trong niên hiệu Cảnh Long (景龍) (khoảng năm 707 thời Đường Trung Tông), Hà Quỳnh thăng thiên và trở thành tiên, dân gian gọi là Tiên Cô. Theo truyền thuyết, Tiên Cô là vị tiên biết trước họa phúc của nhân gian.
Thời nhà Tống, Tằng Mẫn Hành (曾敏行) trong "Độc tỉnh tạp chí" có ghi chép rằng khi Địch Thanh đem quân xuống phương nam để dẹp cuộc nổi dậy của Nùng Trí Cao, có đi qua Vĩnh Châu và rẽ vào điện thờ Hà Tiên Cô để xin quẻ xem cát hung và kết quả chiến cuộc và được Hà Tiên Cô báo rằng "công bất tất kiến tặc, tặc bại thả tẩu" (ông chẳng gặp được giặc, giặc bại vừa chạy). Ban đầu Địch Thanh không tin, nhưng sau này quân tiên phong của nhà Tống vừa giao chiến với quân của Nùng Trí Cao thì Cao đã bại trận và tháo chạy sang nước Đại Lý và đúng là Địch Thanh không có cơ hội giáp mặt Nùng Trí Cao.
Trong các bức họa
Người ta cho rằng bông hoa sen mà Tiên Cô mang theo làm cho sức khỏe con người ta tốt lên, kể cả thể chất lẫn tinh thần. Đôi khi người ta còn vẽ Tiên Cô mang theo mình một nhạc cụ là sênh hoặc đôi khi có cả chim phượng hoàng đi theo hay mang theo mình một chiếc muôi (thìa) bằng tre hoặc một chiếc phất trần.
Tham khảo
Thể loại:Thần tiên Đạo giáo Thể loại:Nữ thần Trung Hoa Thể loại:Mỹ nhân Trung Hoa
Dermaleipa minians
Dermaleipa minians là một loài bướm đêm thuộc họ Erebidae. Nó được tìm thấy ở Madagascar.
Chú thích
M
Hypocrita rhamses
Hypocrita rhamses là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypocrita
Heteroscyphus bescherellei
Liên kết ngoài
Thể loại:Heteroscyphus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1944
Poyales del Hoyo
Poyales del Hoyo là một đô thị trong tỉnh Ávila, Castile và León, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số 2004 (INE), đô thị này có dân số là 598.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị ở Ávila
Cédric Gasser
Cédric Pascal Gasser (sinh ngày 16 tháng 2 năm 1998) là một cầu thủ bóng đá người Thụy Sĩ thi đấu ở vị trí hậu vệ cho FC Vaduz tại Giải hạng hai Thụy Sĩ.
Sự nghiệp chuyên nghiệp
Gasser ra mắt chuyên nghiệp cho St. Gallen trong chiến thắng 3-0 tại Giải bóng đá vô địch quốc gia Thụy Sĩ trước FC Lugano vào ngày 25 tháng 2 năm 2018.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1998 Thể loại:Cầu thủ bóng đá Thụy Sĩ Thể loại:Cầu thủ Giải bóng đá vô địch quốc gia Thụy Sĩ Thể loại:Cầu thủ bóng đá FC Vaduz Thể loại:Hậu vệ bóng đá
Sairocarpus vexillocalyculatus
Sairocarpus vexillocalyculatus là một loài thực vật có hoa trong họ Mã đề. Loài này được (Kellogg) D.A. Sutton miêu tả khoa học đầu tiên năm 1988.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sairocarpus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1988
Merhynchites tricarinatus
Merhynchites tricarinatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Rhynchitidae. Loài này được Green miêu tả khoa học năm 1920.
Tham khảo
Thể loại:Merhynchites
Lens montbretii
Lens montbretii là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Fischer & alli) P. Davis & Plitmann miêu tả khoa học đầu tiên năm 1970.
Lygelater bifossulatus
Lygelater bifossulatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1865.
Tham khảo
Thể loại:Lygelater
Dusona planata
Liên kết ngoài
Thể loại:Dusona
Tortula bauriana
Tortula bauriana là một loài rêu trong họ Pottiaceae. Loài này được Warnst. ex Baur mô tả khoa học đầu tiên năm 1911.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tortula Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1911
Macrotus californicus
Macrotus californicus là một loài động vật có vú trong họ Dơi mũi lá, bộ Dơi. Loài này được Baird mô tả năm 1858.
Liên kết ngoài
C Thể loại:Động vật được mô tả năm 1858 Thể loại:Dơi Mỹ Thể loại:Động vật California Thể loại:Động vật có vú México
8330 Fitzroy
8330 Fitzroy (1982 FX3) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 28 tháng 3 năm 1982 bởi H. Debehogne ở Đài thiên văn Nam Âu.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1982
Grammitis azorica
Grammitis azorica là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được H. Schaf. H. Schaf. mô tả khoa học đầu tiên năm 2005.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grammitis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2005
Pseudoclimaciella tropica
Pseudoclimaciella tropica là một loài côn trùng trong họ Mantispidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Westwood miêu tả năm 1852.
Tham khảo
Thể loại:Pseudoclimaciella
Eupatorium standleyi
Eupatorium standleyi là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được B.L.Rob. mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Mần tưới Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1926
Eupatorium standleyi
Kali azide
Kali azua là hợp chất vô cơ có công thức KN3. Đây là một muối trắng hòa tan trong nước. Nó được sử dụng làm chất thử trong phòng thí nghiệm.
Nó là một chất ức chế nitrat hóa trong đất.
Cấu trúc
Kali azua có cùng cấu trúc với RbN3, CsN3, và TlN3. Chúng có cấu trúc hệ tinh thể bốn phương. Các azua được ràng buộc bởi tám liên kết với cation trong một hướng định hướng. Các cation bị ràng buộc với tám liên kết trung tâm đầu cuối N. thumb|left|180px|Cấu trúc của K,Rb,Cs,TlN3.
Tổng hợp và phản ứng
Kali azua được điều chế bằng cách cho kali cacbonat phản ứng với axit hydrazoic. Ngược lại, tương tự natri azua, nó được điều chế trong công nghiệp bằng "quá trình Wislicenus", thông qua phản ứng natri amit với đinitơ oxit.
Khi nung nóng hoặc chiếu sáng bằng ánh sáng cực tím, nó sẽ phân hủy thành kali và khí nitơ. Nhiệt độ phân hủy của các muối azua kim loại kiềm là: NaN3 (275 ℃), KN3 (355 ℃), RbN3 (395 ℃), CsN3 (390 ℃).
Mối nguy hiểm sức khỏe
Giống như natri azua, kali azua rất độc. Giá trị giới hạn ngưỡng của natri azua là 0,07 ppm. Sự độc hại của azua phát sinh từ khả năng ức chế cytochrome c oxidase.
Allium svetlanae
Allium svetlanae là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được Vved. ex Filim. mô tả khoa học đầu tiên năm 1982.
Nyodes succincta
Nyodes succincta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nyodes