cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hàng hóa nhập khẩu song song
Ví dụ
Tháng 12 năm 2005, Chính phủ Khu hành chính đặc biệt Hương Cảng chứng thật 2.700 liều vắc-xin cúm phổ biến Vaxigrip của hàng hoá đường thủy di chuyển vào Hương Cảng từ thành phố Thâm Quyến, trong đó 1.600 liều đã sử dụng, đồng thời có phòng khám chữa bệnh đã tiêm cho bệnh nhân những cái vắc-xin cúm phổ biến của hàng hoá đường thủy này, vắc-xin của hàng hoá đường thủy chưa qua đăng kí, thiếu thốn sự bảo chứng về chất lượng, cũng có thể không có bảo quản tích trữ theo nhiệt độ thích hợp, với thân thể của người tiếp nhận vắc-xin có thể có sự ảnh hưởng chưa biết.
Khu mua bán tự do
Ngày 26 tháng 10 năm 2013, "Trung tâm bán hàng của khu mua bán tự do ở Thượng Hải" - một nền tảng công chúng WeChat của khu mua bán tự do, chính thức thành lập.
Ngày 07 tháng 01 năm 2015, khu thí nghiệm mua bán tự do (Thượng Hải) Trung Quốc mở ra thí điểm xe hơi nhập khẩu song song.
Son Chae-young
Son Chae-young (Hangul: 손채영; Hanja: 孫彩瑛; Hán-Việt: Tôn Thái Anh; sinh ngày 23 tháng 4 năm 1999), thường được biết đến với nghệ danh Chaeyoung, là một nữ ca sĩ thần tượng và rapper người Hàn Quốc, thành viên nhóm nhạc Twice do JYP Entertainment tuyển chọn thông qua chương trình thực tế SIXTEEN vào năm 2015.
Alseis mutisii
Alseis mutisii là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Moldenke mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.
Son Chae-young
Trước khi ra mắt
Chaeyoung khi 14 tuổi lần đầu tiên tham gia thử giọng vào JYP Entertainment với tư cách là một thực tập sinh và gia nhập sau khi vượt qua hai vòng thử giọng. Cô ấy thử giọng với tư cách là một ca sĩ nhưng được đào tạo như một rapper ngay sau khi bắt đầu quá trình thực tập của của mình.
Alseis mutisii
Liên kết ngoài
Thể loại:Alseis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1934
Son Chae-young
Trước khi ra mắt
Chaeyoung từng xuất hiện trong video âm nhạc "Stop stop it" của Got7 và "Only you" của Miss A
Năm 2015 tham gia chương trình thực tế của Mnet "SIXTEEN", thành viên thứ ba được công bố. Cô đứng thứ sáu trong đợt bình chọn cuối cùng của khán giả. Và trở thành thành viên của TWICE.
Ra mắt với TWICE
20 tháng 10 năm 2015 ra mắt mini-album "The Story Begins" và tổ chức Showcase đầu tay "OOH-AHH, TWICE" ra mắt chính thức vào cùng một ngày phát hành ca khúc chủ đề "Like OOH-AHH". Cô đảm nhận vai trò Rap chính của nhóm. Cô là một trong hai em út của nhóm nhưng khác với em út Tzuyu cao 172 cm, cô cao 159 cm.
Hoạt động khác
Ngày 9 tháng 12 năm 2015 Chaeyoung tham gia 5DUCKS "The Ranking Is Up To Me!" cùng Momo, Jungyeon, Dahyun, Tzuyu
Ngày 29 tháng 12 năm 2015 Chaeyoung tham gia chương trình '"Looking for Sugar Man" cùng Nayeon, Sana, Tzuyu
Ngày 10 tháng 2 năm 2016 Chaeyoung tham gia chương trình do đài SBS sản xuất "Voice of God" cùng Nayeon, Mina.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nữ diễn viên truyền hình Hàn Quốc Thể loại:Nữ ca sĩ Hàn Quốc thế kỷ 21 Thể loại:Nữ thần tượng Hàn Quốc Thể loại:Ca sĩ K-pop Thể loại:Sinh năm 1999 Thể loại:Ca sĩ tiếng Triều Tiên Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Ca sĩ Seoul Thể loại:Thành viên của Twice Thể loại:Cựu học sinh Trường Trung học Nghệ thuật Hanlim
Geranium purpureum
Geranium purpureum là một loài thực vật có hoa trong họ Mỏ hạc. Loài này được Vill. mô tả khoa học đầu tiên năm 1786.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Mỏ hạc Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1786 Thể loại:Thực vật Liban
Xã Hurley, Quận Turner, South Dakota
Xã Hurley (Hurley Township) là một xã thuộc quận Turner, tiểu bang Nam Dakota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 169 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang South Dakota Thể loại:Quận Turner, Nam Dakota
Bdelyrus ecuadorae
Liên kết ngoài
Thể loại:Bdelyrus
Úrvalsdeild 1940
Thống kê của Úrvalsdeild mùa giải 1940.
Tổng quan
Có 4 đội tham gia, và Valur giành chức vô địch. Sigurpáll Jónsson của Valur và Ingólfur Isebarn của Víkingur là vua phá lưới với 4 bàn thắng mỗi cầu thủ.
Tham khảo
1940 Iceland Iceland Urvalsdeild
Achyra ochrifascialis
Liên kết ngoài
Thể loại:Achyra
Dedemli, Hadim
Dedemli là một thị trấn thuộc huyện Hadim, tỉnh Konya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 2.088 người.
Cardamine fringsii
Cardamine fringsii là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được F.Wirtgen mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cardamine Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Kodihalli, Tumkur
Kodihalli là một làng thuộc tehsil Tumkur, huyện Tumkur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Diringsiella femoralis
Diringsiella femoralis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Diringsiella
Draba loiseleurii
Draba loiseleurii là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được Boiss. mô tả khoa học đầu tiên năm 1854.
Liên kết ngoài
Thể loại:Draba Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1854
Eupithecia albimontanata
Eupithecia albimontanata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
A Thể loại:Bướm đêm Bắc Mỹ
Cú vọ lực sĩ
Cú vọ lực sĩ, tên khoa học Ninox strenua, là một loài chim trong họ Cú mèo. . Chúng có nguồn gốc ở Đông và Đông Nam Australia, và là loài cú lớn nhất trên lục địa này. .
C.I.A tái xuất
C.I.A tái xuất (tựa gốc: Red) là một bộ phim hành động hài của Mỹ năm 2010 lấy cảm hứng từ loạt truyện tranh giới hạn cùng tên do Warren Ellis và Cully Hamner sáng tạo và xuất bản bởi xưởng in Homage Comics của DC Comics. Phim có sự tham gia của Bruce Willis, Morgan Freeman, John Malkovich, Mary-Louise Parker, Helen Mirren và Karl Urban, với Robert Schwentke đạo diễn và kịch bản viết bởi Jon Hoeber và Erich Hoeber. Trong phim, tựa đề Red xuất phát từ sáng kiến của nhân vật cựu đặc vụ C.I.A Frank Moses (Bruce Willis thủ vai), nghĩa là "Đã nghỉ hưu, cực kỳ nguy hiểm".
Cú vọ lực sĩ
Mô tả
Cú vọ lực sĩ có hình dạng khá giống chim diều hâu. Chúng có cặp mắt lớn màu vàng, mỏ lớn. Không có túm lông kiểu tai đặc trưng của các loài cú mèo. Chân cú vọ màu vàng xỉn với bộ móng vuốt lớn và khỏe. Đuôi tương đối dài, hơi nhọn, đầu tương đối nhỏ. Lưng màu nâu xám với các vệt màu trắng, bụng màu trắng xen lẫn các vạch nâu, dưới cổ họng có nhiều đốm màu sẫm.
Đây là loài cú lớn nhất trong nhóm "cú diều hâu" và cũng là loài cú lớn nhất ở Australia. Loài này có chiều dài 45–65 cm và sải cánh 112–135 cm. Chim trống nặng 1,15-1,7 kg, nhỉnh hơn chim mái, khoảng 1,05-1,6 kg. Chiều dài cánh: chim trống 398–427 mm, chim mái 381–410 mm, đuôi dài 28 cm.
Lối sống
Cú vọ lực sĩ thường sống theo cặp. Chúng thường săn mồi vào ban đêm, và dành hầu hết thời gian ban ngày để ngủ. Môi trường sống của chúng là các khu vực cây cối, ẩm ướt bao gồm vùng rừng núi, rừng thưa và rừng ven biển, bìa rừng, vùng cây bụi, đồn điền, các khu vườn và công viên.
C.I.A tái xuất
Liên kết ngoài
Thể loại:Phim năm 2010 Thể loại:Phim tiếng Anh Thể loại:Phim hành động thập niên 2010 Thể loại:Phim hài thập niên 2010 Thể loại:Phim Mỹ Thể loại:Phim lấy bối cảnh ở thành phố New York Thể loại:Phim của Warner Bros. Thể loại:Phim của Summit Entertainment Thể loại:Cơ quan Tình báo Trung ương Hoa Kỳ trong tác phẩm hư cấu Thể loại:Phim do Robert Schwentke đạo diễn Thể loại:Nhạc nền phim của Christophe Beck Thể loại:Phim lấy bối cảnh ở Chicago Thể loại:Phim quay tại New Orleans Thể loại:Phim của Icon Productions Thể loại:Phim gián điệp thập niên 2010
Cú vọ lực sĩ
Lối sống
Con mồi tự nhiên của loài cú này là các loài thú có túi sống trên cây như thú túi possum, sóc túi, gấu túi Koala, cũng như dơi quạ. Chúng cũng săn cả các loài chim như cú muỗi, vẹt, bồng chanh kookaburra, ác là và chim ăn ong. Ngoài ra trong chế độ ăn uống còn có cả côn trùng và thú túi wallabi (là một dạng kanguru nhỏ.
Sinh sản
Mỗi cặp chim bố mẹ có một lãnh thổ rộng lớn, khoảng 600-800 ha. Chúng làm tổ từ tháng năm đến tháng chín ở trong thân cây rỗng với độ cao khoáng 8-30 mét so với mặt đất. Vật liệu làm tổ bao gồm các mảnh vụn phân hủy và lá rụng. Thường là đẻ hai trứng. Trứng hình bầu dục, màu trắng. Việc đẻ trứng diễn ra trong mùa đông.
Con mái ấp trứng một mình trong khoảng 35-38 ngày, và trong thời gian này nó được con trống ở bên ngoài tổ nuôi dưỡng. Trong thời gian ấp trứng, con trống thường có thái độ hung dữ đối với những kẻ xâm nhập trong khu vực làm tổ, và thậm chí có thể tấn công cả con người. Con non mọc lông sau 7-8 tuần, và được nuôi dưỡng bởi cả chim bố lẫn mẹ trong một vài tháng, đôi khi cho đến khi mùa sinh sản sau.
Tham khảo
S Thể loại:Chim Úc Thể loại:Động vật được mô tả năm 1802
Nymphaea mexicana
Súng vàng ôn đới, tên khoa học Nymphaea mexicana là một loài thực vật có hoa trong họ Nymphaeaceae. Loài này được Zucc. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1832.
Khủng bố trắng (Đài Loan)
Khủng bố Trắng ở Đài Loan là việc đàn áp các nhà bất đồng ý kiến tiếp theo sau sự kiện ngày 28 tháng 2 của Chính phủ Trung Hoa Dân Quốc ở tại đảo Đài Loan.
Nymphaea mexicana
Mô tả
Súng Vàng thuộc loại súng ôn đới, hoa từ 10–15 cm, sức sống mạnh.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Súng Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1832 Thể loại:Thực vật México Thể loại:Thực vật Alabama Thể loại:Thực vật Arizona Thể loại:Thực vật Bắc Mỹ Thể loại:Thực vật California Thể loại:Thực vật Florida Thể loại:Thực vật Texas Thể loại:Thực vật thủy sinh Thể loại:Thực vật xâm hại
Khủng bố trắng (Đài Loan)
Thời kỳ thiết quân luật ở Đài Loan kéo dài 38 năm và 57 ngày từ 19 tháng 5 năm 1949 đến 15 tháng 7 năm 1987. Thời kỳ thiết quân luật này của Đài Loan là thời kỳ thiết quân luật lâu nhất trên thế giới vào thời điểm nó được dỡ bỏ, nhưng đã bị vượt qua bởi thiết quân luật ở Syria của nhà cầm quyền đương thời dài hơn nửa thế kỷ, kéo dài từ năm 1963.
Lịch sử
Thuật ngữ "Khủng bố Trắng" theo nghĩa rộng nhất của nó đề cập đến toàn bộ giai đoạn từ 1947 đến 1987. Khoảng 140.000 người Đài Loan đã bị cầm tù trong thời gian này, trong đó có khoảng 3.000 đến 4.000 người bị xử tử vì sự chống đối thực sự hoặc được cảm nhận của họ đối với chính phủ Kuomintang (Trung Quốc Quốc dân Đảng) do Tưởng Giới Thạch lãnh đạo. Tuy nhiên, hầu hết các vụ truy tố thực tế diễn ra vào năm 1950-1953. Phần lớn những người bị truy tố đã bị cho là "Bọn côn đồ gián điệp" (匪諜), có nghĩa là gián điệp cho Trung Quốc Đại Lục, và bị trừng phạt.
Trung Quốc Quốc dân Đảng đã bỏ tù hầu hết giới tinh hoa và trí thức xã hội của Đài Loan vì sợ rằng họ có thể chống lại sự cai trị của Quốc dân Đảng hoặc có thiện cảm với chủ nghĩa cộng sản. Ví dụ, Liên đoàn Formosa Tái giải phóng là một nhóm độc lập của Đài Loan được thành lập vào năm 1947 mà Quốc dân đảng tin rằng bị cộng sản kiểm soát dẫn đến việc các thành viên của nó bị bắt vào năm 1950. Người Formosa Toàn cầu Thống nhất vì Độc lập cũng đã bị đàn áp vì những lý do tương tự. Tuy nhiên, các vụ truy tố khác không có lý do rõ ràng như vậy; vào năm 1968, Bá Dương đã bị cầm tù vì lựa chọn từ ngữ trong việc dịch một truyện tranh Popeye. Một số lớn các nạn nhân khác của Khủng bố Trắng là người Trung Quốc đại lục, nhiều người trong số họ đã dược di tản đến Đài Loan nhờ Quốc dân Đảng. Thông thường, sau khi đơn lẻ tới Đài Loan, những người tị nạn đến Đài Loan này được coi là nên bị phế thải hơn so với người Đài Loan địa phương. Nhiều người Trung Quốc đại lục sống sót sau cuộc Khủng bố Trắng ở Đài Loan, như Bá Dương và Li Ao, đã chuyển sang thúc đẩy dân chủ hóa Đài Loan và cải cách Quốc dân đảng. Vào năm 1969, tổng thống tương lai Lý Đăng Huy đã bị cơ quan mật vụ Đài Loan bắt giữ và thẩm vấn trong hơn một tuần, tra khảo về "các hoạt động cộng sản" của ông và đã nói với ông rằng "giết ông vào lúc này cũng dễ như nghiền nát một con kiến đến chết." Ba năm sau, ông được mời tham gia nội các của Tưởng Kinh Quốc.
Nỗi sợ hãi khi thảo luận về Khủng bố Trắng và Sự cố ngày 28 tháng 2 giảm dần khi Thiết quân luật được dỡ bỏ vào năm 1987, đỉnh điểm là việc thành lập một đài tưởng niệm công cộng chính thức và một lời xin lỗi của Tổng thống Lý Đăng Huy vào năm 1995. Năm 2008, Tổng thống Mã Anh Cửu phát biểu tại lễ tưởng niệm Khủng bố Trắng ở Đài Bắc. Ma đã thay mặt chính phủ xin lỗi các nạn nhân và các thân nhân của họ, đồng thời bày tỏ hy vọng rằng Đài Loan sẽ không bao giờ trải nghiệm lại một thảm kịch tương tự.
Di sản
Kể từ khi dỡ bỏ đạo luật vào năm 1987, chính phủ đã thành lập Quỹ tưởng niệm sự cố 228, một quỹ bồi thường dân sự được hỗ trợ bởi các khoản đóng góp công cộng cho các nạn nhân và gia đình họ.
Phim ảnh
A City of Sadness của Hầu Hiếu Hiền, bộ phim đầu tiên đề cập đến các sự kiện, đã đoạt được giải Sư tử vàng tại Liên hoan phim Venezia năm 1989. Bộ phim trinh thám Formosa Betrayed năm 2009 cũng liên quan đến vụ việc này như một phần động lực đằng sau các nhân vật hoạt động đòi độc lập cho Đài Loan.
Văn chương
Cuốn tiểu thuyết The Third Son của người Mỹ gốc Đài Loan, Julie Wu, mô tả sự kiện và hậu quả của nó theo quan điểm của một cậu bé Đài Loan. Trong cuốn tiểu thuyết năm 2013 của mình, The 228 Legacy, tác giả Jennifer J. Chow mang ra ánh sáng những hậu quả cảm xúc cho những người sống qua các sự kiện nhưng đã đè nén nhận thức của họ vì sợ hãi. Nó tập trung vào tác động mà đã lan qua nhiều thế hệ trong cùng một gia đình xảy ra như thế nào.
Tiểu thuyết của Shawna Yang Ryan, GREEN ISLAND (2016)   kể câu chuyện về một vụ việc ảnh hưởng đến ba thế hệ của một gia đình Đài Loan.
Tham khảo
Thể loại:Đài Loan thế kỷ 20 Thể loại:Đài Loan thuộc Trung Hoa Dân Quốc Thể loại:Thanh trừng chính trị và văn hóa Thể loại:Vi phạm nhân quyền Thể loại:Chủ nghĩa chống cộng Thể loại:Khủng bố trắng
Gamasomorpha nitida
Gamasomorpha nitida là một loài nhện trong họ Oonopidae.
Loài này thuộc chi Gamasomorpha. Gamasomorpha nitida được Eugène Simon miêu tả năm 1893.
Tham khảo
Thể loại:Gamasomorpha
Bdelyrus geijskesi
Bdelyrus geijskesi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
Thể loại:Bdelyrus
Plectranthus chevalieri
Plectranthus chevalieri là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được (Briq.) B.J.Pollard & A.J.Paton mô tả khoa học đầu tiên năm 2006.
Liên kết ngoài
Thể loại:Plectranthus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2006
Geranium pusillum
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Mỏ hạc Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1759 Thể loại:Thực vật Vương quốc Liên hiệp Anh
Biểu tình Liban 2019–2020
Biểu tình Liban 2019–2020, ở địa phương còn gọi là Cách mạng tháng 10, là một loại các cuộc biểu tình dân sự diễn ra tại Liban, xuất phát từ dự định áp thuế xăng, thuốc lá và các cuộc gọi VoIP trong những ứng dụng như WhatsApp,  nhưng nhanh chóng lan rộng ra toàn quốc thành sự phản đối chính quyền bè phái, kinh tế đình trệ, tỉ lệ thất nghiệp cao, tham nhũng trong khu vực công, những đạo luật được cho là bảo vệ giới cầm quyền khỏi trách nhiệm (như là bảo mật ngân hàng)  và thất bại của chính phủ trong việc cung cấp dịch vụ thiết yếu như điện, nước và vệ sinh. Các cuộc biểu tình nổ ra ngày 17 tháng 10 năm 2019, và đã kéo dài 1388 days ngày kể từ khi bắt đầu.
Hậu quả của vụ biểu tình, Liban bước vào một cuộc khủng hoảng chính trị, với sự từ chức của Thủ tướng Saad Hariri. Các chính trị gia khác bị cuộc biểu tình nhắm đến vẫn đang nắm quyền. Ngày 19 tháng 12 năm 2019, nguyên Bộ trưởng Giáo dục Hassan Diab được chỉ định là thủ tướng kế nhiệm và chịu trách nhiệm thành lập nội các mới. Biểu tình và bất tuân dân sự vẫn tiếp tục, với người biểu tình chỉ trích và phản đối việc chỉ định Diab làm thủ tướng. Ngày 21 tháng 1, Hassan Diab chính thức trở thành thủ tướng mới, điều hành nội các gồm 20 thành viên sau ba tháng biểu tình diện rộng. Diab được bầu với sự ủng hộ của Hezbollah và đồng minh, và Phong trào Yêu nước Tự do dẫn đầu bởi Gebran Bassil.
Bối cảnh chính trị
Theo tờ The Economist, sự rối loạn và yếu kém của Liban, một nguyên nhân của cuộc biểu tình, có nguồn gốc từ hệ thống chính trị bè phái hình thành sau thỏa thuận Taif năm 1989. Thỏa thuận Taif lập nên một hệ thống chính trị bè phái, trong đó quyền lực chính trị được phân chia dựa trên tôn giáo của các công chức. Hệ thống này được coi là bị các chính trị gia Liban đương thời lợi dụng, nhiều người trong số đó là những lãnh chúa từ thời Nội chiến Liban có nhiều quyền lực và không nhiều trách nhiệm. Liban có nhiều bè Đảng tôn giáo, với 18 giáo phái khác nhau, bao gồm bốn giáo phái Hồi giáo, 12 Kitô giáo, giáo phái Druze, và Do Thái giáo.
Cuộc biểu tình được quy về những khủng hoảng chồng chất trước đó của nước này. Liban vẫn chưa có mạng lưới điện ổn định 24 giờ kể từ năm 1975, với những ca cắt điện 8 tiếng mỗi ngày xuất hiện thường xuyên. Liban cũng không có hệ thống nước uống ngoại trừ nước đóng chai bán bởi các công ty tư nhân kể từ cuộc Nội chiến Liban 1975–1990. Đồng thời, đất nước thiếu cơ sở hạ tầng xử lý chất thải và nước thải, dẫn đến "khủng hoảng rác thải" năm 2015, làm ngòi nổ cho biểu tình Liban 2015–16.
Tháng 8 năm 2019, giá dầu và bánh mì đều tăng cùng nạn thất nghiệp và đói nghèo hoành hành khắp đất nước, với tỉ lệ thất nghiệp ở người trẻ là 37% và toàn dân là 25%. Những ngày trước khi cuộc biểu tình diễn ra, một loạt các đám cháy ở Chouf, Saadiyat và những khu vực khác tại Liban khiến hàng trăm người mất nhà cửa và ảnh hưởng lớn đến khung cảnh thiên nhiên của Liban. Chính phủ Liban không thể điều động lực lượng chữa cháy do thiếu sót trong việc bảo trì và phải dựa vào sự trợ giúp của các nước xung quanh như Cộng hòa Síp, Jordan, Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp.
Bối cảnh kinh tế
Kể từ năm 1997, các chính quyền thay phiên nhau giữ một tỷ giá hối đoái cố định giữa đồng bảng Liban và đồng đô la Mỹ. Triển vọng của nền kinh tế Liban tệ đi trong thập kỷ 2010 và đến năm 2019 GDP bình quân đầu người đạt mức thấp nhất kể từ 2008 và tỉ lệ nợ trên GDP đạt mức cao nhất kể từ 2008 tại 151%. Hậu quả là, các cơ quan xếp hạng tín dụng quốc tế hạ thấp xếp hạng của trái phiếu chính phủ. Sự kết hợp của kinh tế đình trệ trong một quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu và hệ thống tỉ giá hối đoái cố định khiến thâm hụt ngân sách nhà nước tăng cao và buộc phải sử dụng dự trữ ngoại tệ từ ngân hàng trung ương của nước này để giữ tỉ giá cố định. Một sự thiếu hụt đô la cuối năm 2019 càng ảnh hưởng tiêu cực đến nền kinh tế, khi mà các doanh nghiệp và công nhân không thể tiếp cận đô la ở tỉ giá chính thực, dẫn đến sự hình thành các chợ đen. Chính phủ Liban lâm thời dẫn đầu bởi Saad Hariri đưa ra chính sách thắt lưng buộc bụng gồm tăng thuế và giảm tiêu dùng, với mục đích giảm thâm hụt ngân sách nhà nước đồng thời giữ được tỉ giá với đồng đô la Mỹ. Việc giảm thâm hụt nhà nước là điều kiện của một gói cho vay trị giá 10,2 tỷ USD và một khoản trợ cấp 860 triệu USD thỏa thuận năm 2018 với Ngân hàng Thế giới, Ngân hàng Tái thiết và Phát triển châu Âu, và Ả Rập Xê Út.
Ngày 1 tháng 10, Ngân hàng Trung ương Liban đề ra một chính sách kinh tế với hy vọng cung cấp đô la cho tất cả doanh nghiệp nhập khẩu lúa mì, xăng dầu và thuốc men có thể tiếp tục vận hành. Đây được coi là một giải pháp tạm thời bởi các nhà phân tích kinh tế.
Trong một buổi họp nội các ngày 17 tháng 10 năm 2019, chính phủ đề xuất các chính sách nhằm tăng doanh thu nhà nước trong năm 2020. Có 36 đề mục được thảo luận, bao gồm việc tăng thuế giá trị gia tăng (VAT) thêm 2 điểm phần trăm năm 2021 và 2 điểm phần trăm nữa năm 2022, đạt mức 15%. Ngoài ra, truyền thông đưa tin về kế hoạch thu phí 0,2 đô la Mỹ với mỗi cuộc gọi VoIP, như là những cuộc gọi qua FaceTime, Facebook và WhatsApp. Buổi họp cuối cùng về dự thảo ngân sách dự kiến diễn ra ngày 19 tháng 10 năm 2019, nhưng bị hủy dưới sự đồng ý bởi Thủ tướng Saad Hariri và Tổng thống Michel Aoun.
Tham khảo
Thể loại:Liban 2019
Lindsaea dimorpha
Lindsaea dimorpha là một loài dương xỉ trong họ Lindsaeaceae. Loài này được F.M. Bailey mô tả khoa học đầu tiên.. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lindsaea Thể loại:Unresolved names
Achyra ochrofascialis
Anania ochrofascialis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Achyra
Agnès Sorel
Tham khảo
Thể loại:Tình nhân của Vua Pháp
Crocallis unicolor
Crocallis unicolor là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Crocallis
Kodihalli, Tiptur
Kodihalli là một làng thuộc tehsil Tiptur, huyện Tumkur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Tumkur (huyện)
Dirocoremia bruchi
Dirocoremia bruchi là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Dirocoremia
Nymphaea micrantha
Nymphaea micrantha là một loài thực vật có hoa trong họ Nymphaeaceae. Loài này được Guill. & Perr. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1831.
Cardamine fulcrata
Cardamine fulcrata là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được Greene mô tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cardamine Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Gamasomorpha parmata
Gamasomorpha parmata là một loài nhện trong họ Oonopidae.
Loài này thuộc chi Gamasomorpha. Gamasomorpha parmata được Tord Tamerlan Teodor Thorell miêu tả năm 1890.
Tham khảo
Thể loại:Gamasomorpha
Bdelyrus genieri
Bdelyrus genieri là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
Thể loại:Bdelyrus
Fakılar, Hadim
Fakılar là một xã thuộc huyện Hadim, tỉnh Konya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 74 người.
Draba lonchocarpa
Draba lonchocarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được Rydb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Liên kết ngoài
Thể loại:Draba Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Xã Huron, Quận Pennington, South Dakota
Xã Huron (Huron Township) là một xã thuộc quận Pennington, tiểu bang Nam Dakota, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 32 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang South Dakota Thể loại:Quận Pennington, Nam Dakota
Lindsaea diplosora
Lindsaea diplosora là một loài dương xỉ trong họ Lindsaeaceae. Loài này được Alderw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1914. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lindsaea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1914 Thể loại:Unresolved names
Lindsaea diplosora
Geranium pylzowianum
Geranium pylzowianum là một loài thực vật có hoa trong họ Mỏ hạc. Loài này được Maxim. mô tả khoa học đầu tiên năm 1880.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Mỏ hạc Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1880
Achyra piuralis
Achyra piuralis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Achyra
Krzysztof Kieślowski
Krzysztof Kieślowski (27 tháng 6 năm 1941 – 13 tháng 3 năm 1996) là một đạo diễn và nhà biên kịch điện ảnh người Ba Lan. Ông nổi tiếng với khán giả quốc tế nhờ các bộ phim Dekalog (1989), Podwójne życie Weronik (1991) và chuỗi bộ ba phim Three Colours (1993–1994). Kieślowski đã gặt hái nhiều giải thưởng xuyên suốt sự nghiệp như Giải của ban giám khảo tại Liên hoan phim Cannes (1988), giải FIPRESCI (1988, 1991), Giải của ban giám khảo giáo hội toàn cầu (1991), giải FIPRESCI của Liên hoan phim Venezia (1989), Sư tử vàng (1993), giải OCIC (1993) và Gấu bạc của Liên hoan phim quốc tế Berlin (1994). Năm 1995, ông nhận các đề cử giải Oscar cho đạo diễn xuất sắc nhất và kịch bản xuất sắc nhất. Năm 2002, Kieślowsk được Viện điện ảnh Anh Quốc liệt ở vị trí số 2 trong danh sách Sight & Sound nhằm tôn vinh top 10 đạo diễn điện ảnh hay nhất thời hiện đại.
Xuất thân
Kieślowski chào đời tại Warszawa, Ba Lan. Ông là con trai của Barbara (nhũ danh Szonert) và Roman Kieślowski. Ông lớn lên ở nhiều thị trấn nhỏ, sẵn sàng chuyển đến bất cứ đâu để người cha kỹ sư mắc bệnh lao của anh có thể an tâm điều trị. Ông được nuôi lớn theo Giáo hội Công giáo và duy trì mối quan hệ mà ông gọi là "riêng tư và cá nhân" với Chúa. Năm 16 tuổi, ông theo học trường đào tạo lính cứu hỏa, nhưng rồi bỏ học chỉ sau 3 tháng. Dù không có mục tiêu sự nghiệp nào, sau đó ông đỗ vào Trường cao đẳng kỹ thuật sân khấu tại Warszawa vào năm 1957 do trường này được điều hành bởi một người họ hàng của ông. Ông muốn trở thành một đạo diễn kịch nghệ, nhưng lại thiếu bằng cử nhân của khoa kịch nghệ nên ông đã chọn học ngành điện ảnh để làm cầu nối trung gian.
Sự nghiệp
Sau khi tốt nghiệp và làm thiết kế sân khấu kịch, Kieślowski đã nộp đơn vào Trường học điện ảnh Łódź – nơi từng đào tạo các đạo diễn lừng danh của Ba Lan như Roman Polanski và Andrzej Wajda. Ông đã bị từ chối hai lần. Để tránh phải đi nghĩa vụ quân sự trong thời gian này, ông trở thành một sinh viên nghệ thuật ngắn hạn và còn thực hiện một chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt để làm cho cơ thể mình không đủ sức khỏe để đi quân sự. Sau nhiều tháng trốn quân dịch, ông được nhận vào khoa đạo diễn của trường vào năm 1964 sau lần nộp đơn thứ 3. Ông học Trường điện ảnh Łódź cho đến năm 1968 và bất chấp bị nhà nước kiểm duyệt và ngăn đi du lịch nước ngoài, ông vẫn có thể đi du lịch khắp Ba Lan để nghiên cứu và ghi hình phim tài liệu của mình. Kieślowski mất hứng thú với sân khấu kịch và quyết định chuyển sang làm phim tài liệu.
Đời tư
Kieślowski đã cưới người tình lâu năm Maria (Marysia) Cautillo vào ngày 21 tháng 1 năm 1967 trong năm cuối ông học ở trường điện ảnh. Họ có với nhau một cô con gái tên Marta (sinh 8 tháng 1 năm 1972) và chung sống cùng nhau cho đến ngày ông lìa đời. Ông tự nhận mình là người "có một đặc tính tốt: tôi là một người bi quan. Tôi luôn tưởng tượng ra điều tồi tệ nhất. Với tôi thì tương lai là một cái hố đen." Ông được miêu tả là "truyền tải nỗi buồn của một hiền nhân chán đời", "một kẻ bi quan nghiền ngẫm về trí tuệ và thói quen". Trong chuyến ghé thăm đất Mỹ, ông nhấn mạnh việc "theo đuổi cuộc trò chuyện vô vị kết hợp với sự tự mãn ở mức rất là cao."
Đọc thêm
Thể loại:Sinh năm 1941 Thể loại:Mất năm 1996 Thể loại:Nhà biên kịch phim Ba Lan Thể loại:Đạo diễn điện ảnh Ba Lan Thể loại:Đạo diễn phim tiếng Pháp Thể loại:Mất năm 1996
Plectranthus chiangdaoensis
Plectranthus chiangdaoensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Suddee mô tả khoa học đầu tiên năm 2004.
Liên kết ngoài
Thể loại:Plectranthus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2004
Úrvalsdeild 1941
Thống kê của Úrvalsdeild mùa giải 1941.
Tổng quan
Có 5 đội tham gia, và KR giành chức vô địch. Björgvin Schram của KR là vua phá lưới với 7 bàn thắng.
Tham khảo
1941 Iceland Iceland Urvalsdeild
Eupithecia albiplaga
Eupithecia albiplaga là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
A
Chuyển gen
nhỏ|Sơ đồ mô tả cách chuyển gen qua [[biến nạp.1) Vi khuẩn ban đầu bị kháng sinh tiêu diệt, do không có gen chống thuốc. 2) Tạo ra plasmit có gen chống thuốc in vitro (đường cong đỏ trong vòng tròn nhỏ), rồi đưa vào tế bào vi khuẩn ban đầu; plasmit này trở thành một phần của bộ gen vi khuẩn nhận. 3) Vi khuẩn biến đổi gen đã nhận gen chống thuốc. 4) Phân lập trong môi trường có kháng sinh, rồi nuôi cấy hàng loạt. ]] Chuyển gen là quá trình đưa vật chất di truyền (DNA hoặc RNA) ngoại lai từ tế bào này vào tế bào khác. Vật chất di truyền này thường là DNA, nhưng có thể là RNA, dưới đây gọi chung là gen.
"Chuyển gen" là thuật ngữ thuộc lĩnh vực di truyền học phân tử, ở tiếng Anh gọi là gene delivery, dùng để chỉ quá trình chuyển gen do con người tiến hành (nhân tạo) để nghiên cứu trong di truyền học, áp dụng ở kỹ thuật di truyền, liệu pháp gen. Tế bào cung cấp gen ngoại lai được gọi là tế bào cho (donor), còn tế bào cần có gen ngoại lai gọi là tế bào nhận (recipient) cũng gọi là tế bào chủ (host) hay tế bào đích.
Lược sử
nhỏ|[[Humulin là thuốc đầu tiên cung cấp insulin của người nhờ vi khuẩn sản xuất hộ nhờ chuyển gen mã hoá insulin người vào E. coli biểu hiện.]]
Phương thức chuyển gen
Hiên nay có nhiều phương thức để chuyển gen cần vào tế bào nhận.
1) Gây sốc nhiệt
Đây là một trong những phương pháp đơn giản nhất. Các tế bào nhận được ủ trong dung dịch chứa calci chloride (hoặc các cations hóa trị hai) lạnh. Calci chloride "khoan" màng tế bào, tạo ra các điểm cho phép DNA tái tổ hợp xâm nhập vào. Rồi xung nhiệt (nóng đột ngột) "đẩy" nó phải xâm nhập vào hẳn tế bào qua các "lỗ" đã khoan.
2) Dùng calci phôtphat
Cũng là một phương pháp đơn giản, sử dụng calci phosphat liên kết DNA tái tổ hợp rồi để phức hợp này xâm nhập vào các tế bào đích như một kiểu phơi nhiễm.
3) Dùng lipôxôm và pôlyme
Dùng liposomes và polymers làm vectơ. Lipoxom tích điện dương liên kết chặt với DNA điện âm, còn pôlyme được thiết kế để tương tác với DNA tái tổ hợp, từ đó tạo thành các phức hợp lipoplexes và polyplexes tương ứng, sau đó các tế bào đích sẽ thu nhận.
4) Hạt nanô
Cũng đã sử dụng các hạt nano (vô cơ hoặc hữu cơ) được thiết kế thành vectơ để chuyển gen.
Ở Việt Nam, một số phương pháp trên đã được gọi chung là phương thức biến nạp.
Chuyển gen nhờ virut
nhỏ|DNA cần (ngoại lai) được [[tải nạp vào trong tế bào nhận nhờ vectơ thuộc loại DNA adenovirus.]] Lợi dung khả năng virut có thể tự "tiêm" DNA của nó vào trong tế bào chủ (hình 3), người ta đã tạo DNA tái tổ hợp gồm gen cần đã kết hợp với DNA của virut rồi "đóng gói" vào vỏ của nó. Nó sẽ tự xâm nhập vào tế bào nhận thích hợp (là vật chủ của nó) đem theo gen cần. Phương pháp này có hiệu quả rất cao. Khi thực hiện quá trình xâm nhập này hộ con người, virut đã sử dụng khả năng tải nạp của nó, nên phương pháp này đã được gọi là chuyển gen nhờ tải nạp.
Trong phương thức sử dụng virut, bắt buộc phải nghiên cứu rất cẩn thận nhằm loại bỏ các gen gây hại của virut gây chết tế bào nhận thường nằm trong một cơ thể có tế bào nhận, thậm chí tạo ra nguy cơ bùng phát dịch rất nguy hiểm.
Nguồn trích dẫn
Thể loại:Di truyền phân tử Thể loại:Công nghệ sinh học Thể loại:Ứng dụng di truyền học Thể loại:Kỹ thuật di truyền
Tỷ lệ nợ trên GDP
Thống kê toàn cầu
Vào cuối quý 2 năm 2017, tỷ lệ nợ công trên GDP của Hoa Kỳ ở mức 103,8%. Mức nợ công ở Nhật Bản là 246,1% GDP, ở Trung Quốc là 16,7% và ở Ấn Độ là 61,8%, năm 2017 theo IMF,, trong khi tỷ lệ nợ công trên GDP vào cuối quý 2 Năm 2016 là 70,1% GDP ở Đức, 89,1% ở Anh, 98,2% ở Pháp và 135,5% ở Ý, theo Eurostat.
Hai phần ba nợ công của Hoa Kỳ thuộc sở hữu của công dân, ngân hàng, tập đoàn và Ngân hàng Dự trữ Liên bang Hoa Kỳ;; khoảng một phần ba nợ công của Hoa Kỳ do nước ngoài nắm giữ - đặc biệt là Trung Quốc và Nhật Bản. Ngược lại, ít hơn 5% nợ công của Ý và Nhật Bản được nắm giữ bởi nước ngoài.
Riêng trong kinh tế vĩ mô, có thể tính được các tỷ lệ nợ trên GDP khác nhau. Tỷ lệ được sử dụng phổ biến nhất là nợ chính phủ chia cho tổng sản phẩm quốc nội (GDP), phản ánh tài chính của chính phủ, trong khi tỷ lệ phổ biến khác là tổng nợ trên GDP, phản ánh tài chính của quốc gia là một khoản nợ
Tham khảo
Thể loại:Tỷ số tài chính Thể loại:Nợ công
Ricinocarpos
Loài
Chi này gồm các loài sau: • # Ricinocarpos bowmanii F.Muell. - NSW
• # Ricinocarpos brevis R.J.F.Hend. & Mollemans - Windarling Range in WA
• # Ricinocarpos canianus Halford & R.J.F.Hend. - S Qld
• # Ricinocarpos crispatus Halford & R.J.F.Hend. - S Qld
• # Ricinocarpos cyanescens Muell.Arg. - SW WA
• # Ricinocarpos glaucus Endl. - SW WA
• # Ricinocarpos gloria-medii J.H.Willis - S NT
• # Ricinocarpos ledifolius F.Muell. - NSW, Qld
• # Ricinocarpos linearifolius Halford & R.J.F.Hend - N NSW, Qld
• # Ricinocarpos marginatus (A.Cunn.) Benth. - N WA
• # Ricinocarpos muricatus Muell.Arg. - S + W WA
• # Ricinocarpos oliganthus Halford & R.J.F.Hend. - SW WA
• # Ricinocarpos pilifer Halford & R.J.F.Hend. - S WA
• # Ricinocarpos pinifolius Desf. - NSW, Qld, Vic, Tas
• # Ricinocarpos psilocladus (Muell.Arg.) Benth. - SW WA
• # Ricinocarpos rosmarinifolius (A.Cunn.) Benth. - N WA
• # Ricinocarpos ruminatus Halford & R.J.F.Hend. - Expedition Range
• # Ricinocarpos speciosus Muell.Arg. - N NSW, S Qld
• # Ricinocarpos stylosus Diels - S WA
• # Ricinocarpos trachyphyllus Halford & R.J.F.Hend. - C NSW, S Qld
• # Ricinocarpos trichophorus Muell.Arg. - S WA
• # Ricinocarpos trichophyllus Halford & R.J.F.Hend. - N WA, N NT
• # Ricinocarpos undulatus Lehm. - S WA
• # Ricinocarpos velutinus F.Muell. - S WA
• # Ricinocarpos verrucosus Halford & R.J.F.Hend. - N Qld
Hiểm nguy di động
Hiểm nguy di động (tựa gốc: Unstoppable) là một bộ phim thảm họa giật gân của Mỹ năm 2010 do Tony Scott sản xuất và đạo diễn. Đây là bộ phim cuối cùng của Scott trước khi ông qua đời năm 2012. Phim có sự tham gia của Denzel Washington và Chris Pine, chủ yếu dựa trên sự cố CSX 8888. Phim khởi chiếu ở Việt Nam ngày 3 tháng 12 năm 2010. Tại lễ trao giải Oscar lần thứ 83, phim nhận một đề cử cho biên tập âm thanh xuất sắc nhất nhưng thua Inception.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phim năm 2010 Thể loại:Phim tiếng Anh Thể loại:Phim Mỹ Thể loại:Phim thảm hoạ của Mỹ Thể loại:Phim thảm họa dựa trên sự kiện có thật Thể loại:Phim của 20th Century Fox Thể loại:Phim giật gân Mỹ Thể loại:Nhạc nền phim của Harry Gregson-Williams Thể loại:Phim lấy bối cảnh năm 2010 Thể loại:Phim quay tại New York Thể loại:Phim hành động giật gân thập niên 2010 Thể loại:Phim hành động giật gân Mỹ Thể loại:Phim lấy bối cảnh ở Ohio Thể loại:Phim lấy bối cảnh ở Pennsylvania Thể loại:Phim hãng Scott Free Productions
Kodihalli, Chiknayakanhalli
Kodihalli là một làng thuộc tehsil Chiknayakanhalli, huyện Tumkur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Tumkur (huyện)
Gamasomorpha patquiana
Gamasomorpha patquiana là một loài nhện trong họ Oonopidae.
Loài này thuộc chi Gamasomorpha. Gamasomorpha patquiana được miêu tả năm 1954 bởi Birabén.
Tham khảo
Thể loại:Gamasomorpha
Dirocoremia ingae
Dirocoremia ingae là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Dirocoremia
Geranium pyrenaicum
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Mỏ hạc Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1759
Achyra protealis
Achyra protealis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Achyra
Bdelyrus gilli
Liên kết ngoài
Thể loại:Bdelyrus
Nghị quyết 2623 của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc
Nghị quyết 2623 của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc kêu gọi phiên họp đặc biệt khẩn cấp lần thứ 11 của Đại hội đồng Liên hợp quốc về chủ đề Nga xâm lược Ukraina 2022. Albaniavà Hoa Kỳ đã đưa ra nghị quyết trước Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, được thông qua vào ngày 27 tháng 2 năm 2022. Nga đã bỏ phiếu chống trong khi Trung Quốc, Ấn Độ và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất bỏ phiếu trắng. Vì đây là một giải pháp mang tính thủ tục nên không thành viên thường trực nào có thể thực hiện quyền phủ quyết của họ.
Cơ sở
Nghị quyết 2623 là lần thứ 13 nghị quyết Thống nhất vì Hòa bình được đưa ra để gọi một phiên họp khẩn cấp của Đại hội đồng, bao gồm cả lần thứ 8 do Hội đồng Bảo an viện dẫn.
Hội Đồng Bảo An
Các thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an được in đậm. Do đó, phiên họp đặc biệt khẩn cấp đã được kêu gọi và họp vào ngày 28 tháng 2 năm 2022.
Tham khảo
Thể loại:Nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc
Bauhinia bicolor
Bauhinia bicolor là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được D.Dietr. miêu tả khoa học đầu tiên.
Gülpınar, Hadim
Gülpınar là một xã thuộc huyện Hadim, tỉnh Konya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 165 người.
Draba longisiliqua
Draba longisiliqua là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được Schmalh. ex Akinf. mô tả khoa học đầu tiên năm 1892.
Liên kết ngoài
Thể loại:Draba Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1892
Úrvalsdeild 1942
Thống kê của Úrvalsdeild mùa giải 1942.
Tổng quan
Có 5 đội tham gia, và Valur giành chức vô địch. Ellert Sölvason của Valur là vua phá lưới với 6 bàn thắng.
Tham khảo
1942 Iceland Iceland Urvalsdeild
Cardamine garaventae
Cardamine garaventae là một loài thực vật có hoa trong họ Cải. Loài này được O.E.Schulz mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.
Lindsaea × dissecta
Liên kết ngoài
Thể loại:Lindsaea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1957 Thể loại:Unresolved names
Cardamine garaventae
Liên kết ngoài
Thể loại:Cardamine Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1934
Minh Thần Tông
Minh Thần Tông (chữ Hán: 明神宗, bính âm: Ming Shenzong, 4 tháng 9, 1563 – 18 tháng 8 năm 1620) hay Vạn Lịch Đế (萬曆帝), là vị hoàng đế thứ 14 của nhà Minh trong lịch sử Trung Quốc. Ông trị vì trong 48 năm, lâu dài nhất trong các vị Hoàng đế nhà Minh và triều đại của ông cũng chứng kiến sự suy tàn dần dần của nhà Minh.
Thuở nhỏ khi mới lên ngôi, ông được Hiếu Định thái hậu và Thái sư Trương Cư Chính nhiếp chính, tuy nhiên trong thời gian này ông luôn lo sợ bị mẹ phế bỏ để đưa người em trai lên thay mỗi khi phạm lỗi. Sau cái chết của Trương Cư Chính, Vạn Lịch Đế bắt đầu tự mình chấp chính, sức mạnh của đế quốc vẫn tiếp tục phát triển, thời kỳ này gọi là Vạn Lịch trung hưng (萬曆中興). Nhưng sau 18 năm ông bắt đầu chán nản và lao vào cuộc sống trụy lạc xa hoa, hoang dâm vô độ trong 20 năm cuối đời, thậm chí từ chối lên triều để điều hành công việc của đất nước, sử sách gọi là Vạn Lịch đãi chính (萬曆怠政).
Lối sống này giống như của ông nội ông, Minh Thế Tông Gia Tĩnh hoàng đế, người đã từ bỏ trách nhiệm với đất nước để đi luyện đan dược trường sinh. Chính lối sống đó đã hủy hoại hệ thống cai trị của nhà Minh và đặt gánh nặng lên quốc khố và đời sống kinh tế của người dân, khi các cuộc nổi loạn của nông dân bắt đầu diễn ra và dẫn đến sự suy vong của nhà Minh.
Tiểu sử
nhỏ|phải|200px|Minh Thần Tông Vạn Lịch hoàng đế Chu Dực Quân
Thần Tông hoàng đế tên thật là Chu Dực Quân (朱翊鈞), sinh vào ngày 4 tháng 9, năm 1563 tại Tử Cấm Thành. Ông là con trai thứ ba của Minh Mục Tông Chu Tái Hậu, mẹ ông là Hiếu Định hoàng hậu Lý thị, người Thông Châu, vào hầu Mục Tông khi còn là Dụ vương với thân phận thị nữ của Hiếu An hoàng hậu.
Năm 1568, 2 năm sau khi Minh Mục Tông lên ngôi, Chu Dực Quân được phong làm Hoàng thái tử.
Năm 1572, ngày 5 tháng 7, Minh Mục Tông chết. Thái tử Chu Dực Quân mới chưa đầy 10 tuổi được lên ngôi Hoàng đế, lấy niên hiệu là Vạn Lịch (萬曆), Hoàng thái hậu Lý thị dạy bảo và phụ chính.
Thủ phụ nội các Cao Củng thấy vậy đã than rằng: "Thái tử mười tuổi trị thiên hạ thế nào đây". Cao Củng nói vậy là vì quá lo lắng cho xã tắc triều Minh và sợ một công việc khó khăn sẽ đè nặng hết lên đầu của một vị thái tử còn nhỏ như Chu Dực Quân chứ không có ý gì khác. Nhưng thái giám Phùng Bảo đã đem chuyện này nói lại với thái hậu Lý thị và tân hoàng đế Vạn Lịch, gièm pha thành:"Tại sao lại đưa một thằng nhóc 10 tuổi lên trị vì thiên hạ ?", khiến cho mẹ con Vạn Lịch nghĩ rằng Cao Củng muốn chống đối bọn họ. Cao Củng vốn là một trung thần hết lòng phò tá hoàng đế, ông ta cũng ghét những hoạn quan chuyên quyền mà lúc này Phùng Bảo lại đang nằm giữ nhiều quyền lực. Cao Củng từng nhiều lần đả kích Phùng Bảo, năm lần bảy lượt sắp xếp cho thân tín dâng sớ vạch tội Phùng Bảo, bản thân ông ta cũng dâng sớ yêu cầu thu lại đại quyền của Phùng Bảo, trả về cho Nội các. Nhưng Phùng Bảo sớm đã liên kết với Trương Cư Chính vốn là đối thủ chính trị với Cao Củng và lúc đó đang là thứ phụ, đứng thứ hai trong Nội các. Hai người một trong một ngoài lại có thêm sự ủng hộ của mẹ con Vạn Lịch đã nhanh chóng hạ bệ được Cao Củng. Vài ngày sau đó, Phùng Bảo truyền đạt dụ chỉ của Vạn Lịch, khép cho Cao Củng tội "chuyên quyền, có ý chiếm đoạt ngôi vua". Cao Củng đã bị tước sạch chức vị, đuổi khỏi kinh thành, bị quản thúc nghiêm ngặt tại quê nhà.
Sau khi Cao Củng đi rồi, Vạn Lịch cũng chẳng được yên thân khi Trương Cư Chính được bổ nhiệm làm Nội các thủ phụ, được Lý thái hậu tin tưởng giao cho quản lý triều chính và dạy dỗ Vạn Lịch. Trương Cư Chính là người thầy rất nghiêm khắc khiến Vạn Lịch phải nể sợ, xưng hô rất lễ phép với ông ta và tạm thời kiềm chế tật xấu của mình.
Khi Vạn Lịch phạm lỗi, Phùng Bảo sẽ đem đi mách với Lý thái hậu, còn Trương Cư Chính sẽ nhân danh Thái hậu bắt Hoàng đế phải quỳ mấy canh giờ trước bài vị tổ tông Đại Minh. Bản thân Trương Cư Chính không cho người khác ăn hối lộ, nhưng chính ông ta lại làm việc đó. Khi phụ thân Trương Cư Chính mất, ông ta ngồi kiệu 32 người khiêng về quê, trên đường lại ăn uống xa xỉ tiêu tốn cả ngàn lượng bạc. Khi Trương Cư Chính sửa sang lại phủ đệ, Vạn Lịch còn ít tuổi nên tưởng Trương Cư Chính là quan thanh liêm đã đem tặng cho 1000 lượng bạc, nhưng sau đó Hoàng đế được biết phủ đệ của Trương Các lão (cách gọi người đứng đầu nội các) tiêu tốn mấy vạn lượng bạc. Vị hoàng đế nhỏ tuổi cảm thấy mình bị lừa dối khi những hành động của Trương Cư Chính hoàn toàn khác những gì ông ta đã dạy mình. Điều này đã khiến Vạn Lịch nảy sinh ác cảm với Trương Cư Chính.
Tuy nhiên Trương Cư Chính vẫn được Hiếu Định Lý Thái hậu tín nhiệm, có vây cánh vững chắc trong triều. Với tài năng chính trị của mình Trương Cư Chính đã tiến hành cải cách khiến triều Minh trở nên hưng thịnh, mở ra thời kỳ Vạn Lịch trung hưng (萬曆中興).
Thực tế trong thời gian này, người đứng đầu đất nước thật sự là Trương Cư Chính, chứ không phải tiểu hoàng đế Vạn Lịch.
Vạn Lịch trung hưng
Từ năm 1572 đến năm 1582 là thời kì hưng thịnh của triều đại Vạn Lịch. Kho lương tích trữ đủ dùng trong hơn 10 năm, quốc khố có hơn 400 vạn lượng vàng. Năm 1573, Thái sư Trương Cư Chính một mặt giảm bớt quan lại vô dụng, mặt khác bắt đầu kiểm soát chi phí hoàng thất, bởi vậy đã mang lại nhiều hiệu quả nhất định.
Năm 1577, Trương Cư Chính đề xuất tiến hành đo đạc đất đai trong cả nước, tăng cường sản xuất. Tới năm 1581, Trương Cư Chính hoàn tất việc đo đạc đất đai, tổng số đất đo đạc là 900 vạn khoảnh, nhiều hơn 800 vạn khoảnh thời Minh Hiếu Tông Hoằng Trị. Đồng thời Trương Cư Chính còn trọng dụng hiền tài như Thích Kế Quang, Lý Thành Lương và Vương Sùng Cổ và tìm nhiều chính sách để vỗ về với nhà Bắc Nguyên ở Mông Cổ. Vạn Lịch khen Trương Cư Chính biết dùng người thỏa đáng.
Năm 1582, Trương Cư Chính lâm bệnh mà qua đời, quyền lực được trả về cho hoàng đế. Vạn Lịch ban đầu tỏ ra đau xót, cho để tang nhiều ngày trong triều và tổ chức nghi lễ chôn cất rất long trọng. Nhưng mọi việc lại hoàn toàn thay đổi ngay sau đó. Hàng loạt quan lại đối thủ của Trương Cư Chính và Phùng Bảo đã lũ lượt dâng thư tố cáo công kích bọn họ. Phùng Bảo trước đây được xem là tai mắt của Lý thái hậu, nhiều lần bẩm báo với thái hậu về những tật xấu của Vạn Lịch khiến ông thường xuyên chịu phạt. Vạn Lịch vốn không ưa Phùng Bảo và có ác cảm với Trương Cư Chính nên khi xem các tấu sớ xong thì vô cùng tức giận, trước hết tống cổ Phùng Bảo ra khỏi triều đình, cho người kiểm tra tài sản của ông ta thì phát hiện số lượng lên đến 100 vạn kim ngân, châu báu nhiều vô kể. Vua còn điều tra thấy Trương Cư Chính tham ô nhiều tiền của và đất đai. Vạn Lịch đã cho truy đoạt hết chức tước của Trương Cư Chính, tịch thu toàn bộ tài sản, bỏ chết đói người nhà của thầy mình. Ông còn từng bước xóa bỏ hết những cải cách của Trương Cư Chính, tiếp đến là xóa bỏ những ràng buộc đối với hoàng đế và cơ cấu chính trị.
Vạn Lịch chấp chính
thumb|330px|Bức tranh về một đơn vị quân đội nhà Minh trong thời Vạn Lịch Sau khi Trương Cư Chính mất rồi, Vạn Lịch quyết định nắm trọn quyền hành điều khiển đất nước, trong thời gian đầu tự mình chấp chính, Vạn Lịch chứng tỏ được mình là một hoàng đế có thẩm quyền và siêng năng. Nhìn chung, thời gian này (1582 - 1600) đất nước vẫn phát triển về kinh tế và hùng mạnh về quân sự nhờ việc thừa hưởng những thành quả của cuộc cải cách của Trương Cư Chính. Khác với thời gian 20 năm cuối đời, lúc này Vạn Lịch vẫn tham dự các buổi thiết triều sáng và lắng nghe, thảo luận các vấn đề của đất nước.
Trong thời gian 18 năm tự mình chấp chính, Vạn Lịch hoàng đế đã thực hiện 3 chiến dịch quân sự lớn một cách thành công: Sau khi dẹp được Dương Ứng Long, Vạn Lịch bỏ hẳn việc nghe triều sáng và lui về hậu cung, việc này kéo dài đến hết thời trị vì của Vạn Lịch.
Vạn Lịch đãi chính
Thời gian 20 năm cuối đời, Vạn Lịch Đế triệt để xa lánh vai trò của mình trong triều đình, hay trên thực tế là bãi công. Hoàng đế luôn viện cớ "long thể bất an" để từ chối các buổi triều kiến, không xử lý tấu chương thậm chí không gặp thần tử. Do vậy các đại thần rất khó để được gặp mặt ông, nên họ đua nhau dâng sớ khuyên can. Nhìn thấy tấu sớ dâng lên ngày một nhiều, Vạn Lịch vô cùng bực bội, từ đó công khai luôn việc bê trễ triều chính của mình. Ông cũng không thèm quan tâm đến việc bổ nhiệm nhân sự, việc này dẫn đến các chức vụ cao cấp của triều đình bị thiếu khuyết nghiêm trọng, ảnh hưởng đến trị lý đất nước. Tuy nhiên, Hoàng đế lại đặt sự tập trung vào việc kiến tạo lăng mộ cho bản thân, một lăng mộ nguy nga hùng tráng mà mất thập kỉ mới hoàn thành.
Năm 1614, sinh mẫu của Vạn Lịch Đế là Hiếu Định thái hậu Lý thị qua đời, không còn ai ngăn cản, Vạn Lịch Đế thả sức ăn chơi. Ông cho khôi phục những chức quan mà Trương Cư Chính đã bãi miễn trước đây. Vạn Lịch Đế tiếp tục cho trọng dụng hoạn quan để ăn chơi trác táng, tự vạch ra chế độ sinh hoạt cho riêng mình để thể hiện uy lực của thiên triều, ai mà can gián đều bị khép tội phải chết. Vạn Lịch mỗi đêm thường uống rượu say khướt đến khuya rồi đánh đập các cung nữ. Hoàng đế còn học hút thuốc lá, chơi hoa và chim.
Vì suốt ngày chỉ lo ăn chơi xa xỉ và háo sắc nên sức khỏe của Vạn Lịch Đế ngày một suy nhược, lại chi tiêu hoang phí, quốc khố ngày càng cạn kiệt. Để có tiền Vạn Lịch đã cho đặt thêm một loại thuế là "Khoáng thuế", gây ra nhiều tệ hại cho dân gian đương thời. Mỗi khi có khởi nghĩa nông dân nổ ra, Vạn Lịch Đế thường cho những lực lượng rất lớn đi đánh dẹp những cuộc khởi nghĩa nhỏ. Như vậy hoàng đế đã tự tiêu hao nhân lực và tiền bạc của mình.
Có vài lý do để giải thích cho việc Vạn Lịch cố tình lãng quên trách nhiệm của mình khi làm Hoàng đế. Một trong số đó là việc bị tấn công về mặt đạo đức dựa trên tư tưởng Nho gia chính thống của quan lại. Một việc nữa là việc tranh chấp quyền thừa kế ngai vàng. Hoàng đế có sủng phi là Hoàng quý phi Trịnh thị, sinh ra được hoàng tử thứ 3 là Chu Thường Tuân (朱常洵). Vạn Lịch Đế rất muốn lập người con này làm Hoàng thái tử, nhưng bị sự phản đối kịch liệt của quan lại, những người mang tư tưởng Nho gia và lấy cớ tổ tông đặt ra quy củ lập trưởng không lập thứ.
Cuộc tranh chấp giữa hoàng đế và quan lại kéo dài 15 năm, cuối cùng vào năm 1601 Vạn Lịch đầu hàng, chấp nhận lập con trưởng Chu Thường Lạc (Minh Quang Tông sau này) làm Hoàng thái tử. Việc Vạn Lịch chán ghét con trưởng nên đối xử hà khắc với con, thậm chí ngay cả cháu nội mình là Chu Do Hiệu (Minh Hy Tông sau này). Vì thế khi lớn lên Chu Do Hiệu cũng không được quan tâm việc học hành, điều này đã ảnh hưởng trực tiếp tới năng lực cai trị của Minh Hy Tông về sau.