cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ống dẫn trứng
Loài động vật có xương sống cái duy nhất thiếu ống dẫn trứng là những loài cá không xương. Ở những loài này, buồng trứng hợp nhất sẽ giải phóng trứng trực tiếp vào khoang cơ thể. Cuối cùng, cá đẩy trứng qua các lỗ sinh dục nhỏ về phía sau cơ thể.
Cá và động vật lưỡng cư
Trong động vật lưỡng cư và cá phổi, ống dẫn trứng là một đơn giản lông ống, lót bằng chất nhầy -secreting tuyến sản sinh ra thạch bao bọc các trứng. Trong tất cả các động vật có xương sống khác, thông thường có một số mức độ chuyên môn hóa của ống, tùy thuộc vào loại trứng được sản xuất.
Ở cá sụn, phần giữa của ống phát triển thành tuyến vỏ. Phần đầu tiên của tuyến này tiết ra lòng trắng trứng, trong khi phần dưới tiết ra một viên nang cứng, sừng để bảo vệ trứng đang phát triển. Bên dưới tuyến vỏ là ovisac, một khu vực xa trong đó trứng được lưu trữ trước khi đẻ. Trong các loài noãn thai sinh, trứng vẫn còn trong ovisac cho đến khi nó nở ra. Tuy nhiên, một số loài cá sụn thực sự rất hoạt bát, sinh ra những con non và không có vỏ trứng. Trong các hình thức này, ovisac nuôi dưỡng phôi đang phát triển, thường với sự trợ giúp của sự phát triển mạch máu tương tự, nhưng đơn giản hơn nhiều so với nhau thai động vật có vú.
Các loài cá có vây tia nguyên thủy nhất vẫn giữ cấu trúc đơn giản cũng được tìm thấy ở cá phổi, nhưng trong các ống tele, nếp gấp phúc mạc bao quanh buồng trứng và phần trên của ống, hợp nhất chúng thành một cấu trúc. Buồng trứng tự rỗng, với trứng được đưa vào khoang trung tâm và từ đó truyền trực tiếp vào ống dẫn trứng. Bản chất khép kín của hệ thống sinh sản nữ ở những loài cá này khiến trứng không thể thoát ra khỏi khoang cơ thể nói chung; một sự phát triển cần thiết cho rằng hàng ngàn hoặc thậm chí hàng triệu quả trứng có thể được giải phóng ra trong một lần sinh sản.
Zlatko Hebib
Hebib sinh ra ở Dubrovnik, CHXHCN Croatia, Nam Tư, nhưng chuyển đến Thụy Sĩ từ nhỏ. Anh gia nhập Grasshopper Club Zürich lúc 7 tuổi, trải qua thời gian với the câu lạc bộ Thụy Sĩ, nhưng chưa bao giờ ra sân cho đội một. Sau một mùa giải với Yverdon-Sport FC và 4 tháng không thuộc đội bóng nào, Hebib gia nhập SV Babelsberg 03 vào tháng 11 năm 2011. Cầu thủ trẻ quốc gia Thụy Sĩ có màn ra mắt tại3. Liga ở Đức trong chiến thắng 3–1 trên sân khách trước VfR Aalen.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1990 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Người Dubrovnik Thể loại:Nhân vật thể thao từ Zürich Thể loại:Cầu thủ bóng đá Thụy Sĩ Thể loại:Hậu vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá 3. Liga Thể loại:Cầu thủ bóng đá Grasshopper Club Zürich Thể loại:Cầu thủ bóng đá Yverdon-Sport FC Thể loại:Cầu thủ bóng đá SV Babelsberg 03 Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Đức
Ngụy Văn Thà
Binh nghiệp
Sau khi ra trường, ông được thực tập trên Hải vận hạm LST-1166/MSS-2 Washtenaw County thuộc Hạm đội 7 của Hoa Kỳ. Sau đó chuyển về phục vụ trên Tuần dương hạm Ngô Quyền HQ-17 với chức vụ Thuyền phó. Ngày Quân lực 19 tháng 6 năm 1966, ông được thăng cấp Hải quân Trung úy tại nhiệm. Năm 1967, ông được cử giữ chức vụ Chỉ huy phó Giang đoàn 23 đóng tại Vĩnh Long. Ngày Quốc khánh 1 tháng 11 năm 1969, ông được thăng cấp Hải quân Đại úy và chuyển sang Tuần duyên đĩnh (Patrol Boat) Kèo Ngựa HQ-604 giữ chức vụ Thuyền trưởng. Tháng 4 năm 1972, ông được thăng cấp Hải quân Thiếu tá, chuyển đi làm Hạm trưởng Giang pháo hạm (Landing Ship Infantry Ligth) Tầm Sét HQ-331. Ngày 16 tháng 9 năm 1973, chuyển sang Hộ tống hạm Nhật Tảo HQ-10 với chức vụ Hạm trưởng.
Hải chiến Hoàng Sa 1974
Ngày 18 tháng 1 năm 1974, Hộ tống hạm Nhật Tảo HQ-10 do ông chỉ huy đang tuần tiễu tại vùng biển Đà Nẵng thì được lệnh hành quân trực chỉ quần đảo Hoàng Sa, tiếp ứng lực lượng Hải đội Việt Nam Cộng hòa tại đây. Bấy giờ, tàu HQ-10 đang có một máy chính và radar hải hành đang ở trạng thái hư hỏng không sử dụng được.
Vào lúc 10 giờ 22 phút sáng ngày 19 tháng 1 năm 1974, trận giao chiến giữa lực lượng Hải quân Việt Nam Cộng hòa và Hải quân Trung Quốc đã nổ ra. Mỗi bên đều có 4 tàu, tuy nhiên tàu của Quân lực VNCH to hơn và trang bị hỏa lực mạnh hơn nhiều.
Phía Trung Quốc, hai chiến hạm Trung Quốc mang số 389 và 396 đồng loại tấn công thẳng vào soái hạm của Việt Nam Cộng hòa là chiếc Tuần dương hạm]] Lý Thường Kiệt HQ-16. HQ-10 lập tức can thiệp, pháo kích dữ dội, bắn trúng đài chỉ huy của tàu 389 và làm cháy phòng máy khiến 389 bị hư hại nặng, không thể điều khiển được nữa. Các tàu Trung Quốc 389 và 396 chuyển làn nhắm vào HQ-10 và phản pháo. HQ-10 bị bắn trúng tháp pháo và buồng điều khiển, làm Hạm trưởng và Hạm phó Nguyễn Thành Trí bị thương nặng, tay lái không còn điều khiển được nữa và HQ-10 cũng bị rơi vào tình trạng bị trôi dạt như 389.
Trước tình hình tàu bị hư hại nặng, ông ra lệnh cho thủy thủ đoàn dùng bè đào thoát, nhưng một số pháo thủ và ông tiếp tục ở lại bắn vào tàu Trung Quốc. Cả hai 389 và 396 đều bị HQ-10 bắn hư hại, 389 dạt vào một bãi san hô và 396 bị HQ-10 bắn trúng hầm máy gây nổ và phát hỏa. Về phía HQ-10, cơ khí trưởng là Trung úy Huỳnh Duy Thạch cùng các nhân viên cơ khí khác cũng bị tử thương
Theo lời kể của Hải quân Trung tá Lê Văn Thự chỉ huy tàu HQ-16 thì: Phân đoàn II (gồm HQ-16 và HQ-10) là cánh tham chiến chủ yếu, còn Phân đoàn I (gồm HQ-4 và HQ-5) chỉ ở bên ngoài "nhìn và đợi". Và vì quá lo sợ Trung Quốc nên tin chắc thế nào Phân đoàn II cũng bị đánh chìm, Hải quân Đại tá Hà Văn Ngạc đã ra lệnh HQ-5 bắn 5 - 7 phát trước khi rút lui, mấy phát đạn này lại bắn trúng vào đồng đội là chiếc HQ-16, khiến tàu HQ-16 bị hỏng nặng. Cũng theo Trung tá Thự thì :
Tới 11 giờ 49 phút, khi các chiến hạm khác của Việt Nam Cộng hòa đã rút khỏi vùng giao chiến, hai chiến hạm Trung Quốc là 281 và 282 tiến vào vùng Hoàng Sa và tập trung hỏa lực bắn vào HQ-10. Hộ tống hạm Nhật Tảo chìm cùng thuyền trưởng và một số thủy thủ ở vị trí cách 2,5 hải lý về hướng nam đá Hải Sâm, lúc 14 giờ 52 phút cùng ngày.
Sau khi ông tử trận, Chính phủ Việt Nam Cộng hòa đã truy tặng Đệ ngũ đẳng Bảo quốc Huân chương kèm Anh dũng Bội tinh với nhành dương liễu và truy thăng cấp bậc Hải quân Trung tá.
Huy chương
Ông được tặng thưởng 13 huy chương đủ loại trong đó có:
Chú thích
Thể loại:Sinh năm 1943 Thể loại:Mất năm 1974 Thể loại:Người Tây Ninh Thể loại:Sĩ quan Quân lực Việt Nam Cộng hòa Thể loại:Hải chiến Hoàng Sa 1974 Thể loại:Bảo quốc Huân chương Thể loại:Họ Ngụy
Hồ Ea Súp Thượng
Ea Súp Thượng là hồ nước ngọt nhân tạo lớn nhất tỉnh Đăk Lăk và lớn thứ hai ở Tây nguyên (sau Hồ Ayun Hạ – Gia Lai).
Khái quát
Hồ thuộc địa bàn xã Chư Ma Lanh, huyện Ea Súp, tỉnh Đắk Lắk, cách thị trấn Ea Súp khoảng chừng 7 km về hướng Tây. Hồ hình thành do việc chặn dòng suối Ea Súp, được đưa vào sử dụng từ năm 2004 với diện tích mặt nước gần 1.500 ha (lớn gấp 3 Hồ Lắk), dung lượng nước chứa có thể lên đến 146 triệu mét khối. Theo thiết kế, công trình giải quyết nước tưới cho 9.455 ha lúa cùng với diện tích các loại cây trồng khác của 7 xã: Ea Lê, Ea Bung, Ea Đrông, Ea Rốc, Chư Ma Lanh, Ea Lốp, Ea Tmốt và thị trấn Ea Súp.
Khí hậu
Khí hậu vùng này thuộc kiểu khí hậu nhiệt đới gió mùa của khu vực Tây Nguyên, mỗi năm có hai mùa rõ rệt là mùa mưa và mùa khô. Do có mặt nước rộng lớn nên khí hậu ở đây mát mẻ rất nhiều so với các vùng xung quanh dù vũng có đặc trưng của vùng rừng khộp chiếm ưu thế.
Du lịch
Hồ Ea Súp Thượng không chỉ có giá trị to lớn về mặt thủy lợi, thủy sản mà còn hấp dẫn về du lịch. Lợi thế của hồ Ea Súp Thượng là mặt nước lớn, tương đối ổn định vào mùa khô, có bán đảo rộng lớn có rừng tự nhiên, xung quanh hồ cũng xanh ngắt cây rừng. Đứng trên đập chính của hồ có thể thấy những cánh rừng tự nhiên rộng lớn với hệ động thực vật phong phú. Bản thân việc tham quan một công trình thủy lợi lớn thứ nhì Tây Nguyên cũng là sức hấp dẫn của một sản phẩm du lịch.
Đây là một phần không thể thiếu của dự án du lịch "Con đường xanh Tây Nguyên", tour du lịch được đánh giá là cực kì hấp dẫn, với điểm bắt đầu là hành phố Đà Nẵng qua Kon Tum, Gia Lai và theo đường 681 để đến Đắk Lắk qua thị trấn Ea Súp với điểm dừng chính là hồ Ea Súp Thượng.
Tham khảo
Thể loại:Du lịch Đắk Lắk Ea súp thượng Thể loại:Du lịch sinh thái Việt Nam
Nychiodes waltheri
Nychiodes waltheri là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nychiodes
Glipostenoda retusa
Glipostenoda retusa là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Nomura miêu tả khoa học năm 1967.
Neuroleon mozambicus
Neuroleon mozambicus là một loài côn trùng trong họ Myrmeleontidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Navás miêu tả năm 1913.
Tham khảo
Thể loại:Neuroleon
Lygodium kerstenii
Lygodium kerstenii là một loài dương xỉ trong họ Lygodiaceae. Loài này được Kuhn mô tả khoa học đầu tiên năm 1868.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lygodium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1868
Saint-Sulpice-de-Cognac
Saint-Sulpice-de-Cognac là một xã thuộc tỉnh Charente trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 40 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Saintsulpicedecognac
Ophiorrhiza oblonga
Ophiorrhiza oblonga là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Craib mô tả khoa học đầu tiên năm 1932.
Gesta Romanorum
Gesta Romanorum (tạm dịch: "Sự tích của người La Mã") là hợp tuyển các giai thoại được biên soạn bằng tiếng Latin trong khoảng thế kỷ XIII hoặc XIV, từng chiếm vai trò phổ biến nhất đương thời và gây ảnh hưởng tích cực cho các tác gia Geoffrey Chaucer, John Gower, Giovanni Boccaccio, Thomas Hoccleve, William Shakespeare cùng nhiều người khác. Trứ tác giả được cho là Helinandus hoặc Petrus Berchorius nhưng đây vẫn là điều gây tranh cãi trong học giới Anh, Pháp và Đức.
Lịch sử
Tác phẩm này rõ ràng là một sách giáo khoa cho các nhà giảng thuyết, mà nội dung dày đặc những giai thoại được truyền khẩu từ lâu tại Hi Lạp và La Mã, châu Âu và châu Á, nhưng được liên kết bởi tinh thần hướng đạo. Ngày nay, Gesta Romanorum tồn tại ở dạng tam sao thất bản, thậm chí được sao lại bằng tiếng Anh hoặc tiếng Đức nhiều lần.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sách thế kỷ 13 Thể loại:Sách thế kỷ 14
Berberis benoistiana
Berberis benoistiana là một loài thực vật có hoa trong họ Hoàng mộc. Loài này được J.F.Macbr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1938.
Liên kết ngoài
B Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1938
Đoàn Thể thao Việt Nam
Đoàn Thể thao Việt Nam hay Đội tuyển Thể thao Việt Nam là đoàn thể thao đại diện cho nước Việt Nam tranh tài ở các đại hội thể thao khu vực và thế giới.
Ở Thế vận hội
Xem thêm: Việt Nam tại Thế vận hội
Sau khi giải phóng miền Nam, Việt Nam lần đầu tham gia Thế Vận Hội ở kỳ Thế vận hội Moskva 1980. Từ đó đến nay thì Việt Nam đã tham gia liên tục các kỳ Thế Vận hội mùa hè chỉ trừ Thế vận hội 1984 ở Los Angeles do yếu tố chính trị Việt Nam Hoa Kỳ ở thời điểm đó.
Lần đầu tiên đoàn thể thao Việt Nam giành được huy chương Thế vận hội là ở Thế vận hội Sydney năm 2000, với chiếc huy chương bạc của nữ võ sỹ Trần Hiếu Ngân ở môn Taekwondo. Đến kỳ Thế vận hội Bắc Kinh 2008, lực sỹ cử tạ Hoàng Anh Tuấn mang về tấm huy chương bạc thứ hai cho đoàn thể thao Việt Nam.
Trong thời gian tham gia Thế vận hội London 2012 thì đoàn thể thao Việt Nam không giành được huy chương nào. Nhưng đến năm 2019 vận động viên Valentin Hristov môn cử tạ bị tước huy chương vì sử dụng doping. Vì thế Trần Lê Quốc Toàn được đôn lên nhận tấm huy chương đồng.
Ở Asiad
Xem thêm: Việt Nam tại Đại hội thể thao Châu Á
Ngay ở lần đầu tiên tham gia Asiad ở kỳ Asiad 1982, đoàn Thể thao Việt Nam đã giành được một tấm huy chương đồng do công của xạ thủ Nguyễn Quốc Cường. Kỳ đại hội tiếp theo ở Hàn Quốc năm 1986 thì Việt Nam không góp mặt cũng vì lý do chính trị.
Lophocampa catenulata
Lophocampa catenulata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Đoàn Thể thao Việt Nam
Ở Asiad
Kỳ đại hội năm 1994, võ sỹ Taekwondo Trần Quang Hạ mang về tấm huy chương vàng Asiad đầu tiên cho thể thao Việt Nam.
Lophocampa catenulata
Liên kết ngoài
Thể loại:Lophocampa
Đoàn Thể thao Việt Nam
Ở Asiad
Asiad 2018 là kỳ đại hội thành công của đoàn thể thao Việt Nam khi giành được 5 tấm huy chương vàng, trong đó có 2 tấm huy chương vàng ở môn thể thao cơ bản là điền kinh của Bùi Thị Thu Thảo và Quách Thị Lan. Dù không giành được huy chương nhưng đội tuyển bóng đá U-23 cũng tạo được dấu ấn với việc vào đến vòng bán kết.
Ở Sea Games
Việt Nam đánh dấu sự trở lại đấu trường thể thao trong khu vực vào năm 1989 khi tham dự Đại hội Thể thao Đông Nam Á thứ 15 được tổ chức tại Malaysia. Ở kỳ đại hội này, đoàn thể thao Việt Nam giành được 3 huy chương vàng, đều do công của các xạ thủ của môn bắn súng.
Năm 2003, Việt Nam lần đầu tiên là chủ nhà của Sea Games, cũng là lần đầu tiên đoàn thể thao Việt Nam xếp hạng nhất toàn đoàn.
Ở Sea Games 2019 tổ chức ở Philippines, đoàn thể thao Việt Nam lần đầu tiên giành được tấm huy chương vàng ở môn bóng đá nam. Ba năm sau, ở Sea Games 2021 trên sân nhà, đội tuyển U-22 quốc gia đã bảo vệ thành công tấm huy chương vàng. Đây cũng là kỳ đại hội thứ hai mà đoàn thể thao Việt Nam xếp hạng nhất toàn đoàn.
Với 25 tấm huy chương vàng, Nguyễn Thị Ánh Viên của môn bơi lội là vận động viên mang về nhiều tấm huy chương vàng nhất cho đoàn thể thao Việt Nam ở các kỳ Sea Games.
Các kỳ đại hội đã tham gia
* Do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 nên Thế Vận Hội Tokyo 2020 được dời sang năm 2021, Sea Games 2021 được dời sang năm 2022
Thành tích nổi bật
-Ở Thế Vận hội:
-Ở Sea Games:
Tham khảo
Thể loại:Thể thao Việt Nam Thể loại:Việt Nam tại các sự kiện thể thao
Danh sách trường đại học, cao đẳng và trung cấp tại Nghệ An
Trường đại học, học viện và viện hàn lâm là các cơ sở giáo dục bậc cao đào tạo các bậc đại học và sau đại học, được đào tạo theo hướng mở nhằm khai phóng tiềm năng con người. Được chính phủ các nước chú trọng phát triển vì chất lượng đào tạo liên hệ mật thiết đến sự phát triển bền vững của một quốc gia. Thành tích trong đào tạo, nghiên cứu khoa học, danh giá với nhà tuyển dụng và thành tích cựu sinh viên tạo nên danh tiếng của một trường đại học.
Văn Miếu - Quốc Tử Giám là trường đại học đầu tiên của Việt Nam, dạy Nho giáo, thành lập năm 1076. Viện Đại học Đông Dương - Đại học Quốc gia Hà Nội ngày nay là đại học theo thiết chế hiện đại đầu tiên của Đông Nam Á, vị trí tại Hà Nội, Việt Nam.
Theo Quy hoạch mạng lưới các trường đại học của Chính phủ, các cơ sở giáo dục đại học tại Việt Nam gồm các Hệ thống đại học tập hợp nhiều trường đại học thành viên cùng với các trường đại học chuyên ngành, đa ngành và học viện, với trung tâm giáo dục cả nước là Hà Nội. Việt Nam không xét ưu tiên phát triển giáo dục dựa trên quy mô đào tạo hoặc yếu tố địa điểm vì vậy nhiều đại học chuyên ngành và đại học đa ngành quy mô nhỏ được tín nhiệm học thuật cao tại Việt Nam.
Đối với đại học tư thục, từ năm 1988 Đảng và Nhà nước đã có chủ trương xã hội hóa giáo dục, cấp phép cho đại học tư thục được hoạt động. Đại học tư thục là một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ giáo dục được kiểm soát và quản lý bởi một cá nhân hoặc một tổ chức trong hoặc ngoài nước. Hội đồng quản trị của trường có quyền tự quyết về hoạt động kinh doanh của mình. Nhưng tự do kinh doanh trong giáo dục để lại kẽ hở, dựa trên kết quả đào tạo thực tiễn, kể từ ngày 17/04/2009 theo quyết định số 61/2009/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ Bộ Giáo dục và Đào tạo đã áp chế quy định ngừng cấp phép đào tạo nhóm ngành giáo dục, luật, chính trị, báo chí, công an, quân đội cho các trường đại học tư thục.
Học viện hay viện hàn lâm là mô hình giáo dục được phát triển từ đại học, ra đời sau này. So với đại học, học viện và viện hàn lâm đào tạo mang tính chất hàn lâm hơn, thiên hướng nghiên cứu. Viện hàn lâm là cơ sở giáo dục bậc cao cấp cao nhất, thành viên của viện hàn lâm thường bao gồm những cá nhân xuất chúng trong những lĩnh vực có liên quan, những người được các thành viên khác bầu chọn, hoặc được chính phủ bổ nhiệm, chỉ đào tạo bậc sau đại học. Giá trị văn bằng được cấp bởi đại học và học viện là tương đương nhau.
Chú thích
Thể loại:Giáo dục Nghệ An V
Andilly, Meurthe-et-Moselle
Andilly là một xã trong vùng Grand Est, thuộc tỉnh Meurthe-et-Moselle, quận Toul, tổng Domèvre-en-Haye. Tọa độ địa lý của xã là 48° 45' vĩ độ bắc, 05° 52' kinh độ đông. Andilly nằm trên độ cao trung bình là 220 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 213 mét và điểm cao nhất là 254 mét. Xã có diện tích 7,12 km², dân số vào thời điểm 1999 là 218 người; mật độ dân số là 30 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Xã của Meurthe-et-Moselle
Paek Hak-rim
Cuộc đời và sự nghiệp
Paek sinh năm 1918, người tỉnh Nam Pyongan. Giữa thập niên 1930, ông tham gia đội quân du kích do Kim Nhật Thành lãnh đạo, hoạt động cho phong trào độc lập Triều Tiên chống lại ách cai trị của Đế quốc Nhật Bản, từng tham gia trận Pochonbo năm 1937. Đầu thập niên 1940, quân Nhật truy quét dữ dội lực lượng du kích của Kim Nhật Thành. Ông cùng các đồng chí trốn thoát sang Liên Xô và gia nhập Hồng quân. Ông chiến đấu cho Hồng quân đến hết Thế chiến thứ hai với vai trò là một trinh sát viên.
Sau khi chiến tranh kết thúc, Hồng quân tiến vào Bắc Triều Tiên để giải giới quân Nhật. Ông cùng các cựu binh Triều Tiên trong Hồng quân trở về quê hương, được Liên Xô hậu thuẫn để nắm các vị trí trọng yếu trong chính quyền Triều Tiên hậu chiến. Quân đội Nhân dân Triều Tiên được thành lập, ông trở thành một trong những chỉ huy đầu tiên của đội quân non trẻ của chính quyền Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên. Ông được cử đi học thêm về chính trị và tốt nghiệp Học viên Chính trị Đảng Lao động vào năm 1950.
Chiến tranh Triều Tiên nổ ra. Paek cùng với đội quân mình ban đầu giành được những thắng lợi nhanh chóng. Tuy nhiên, khi phải đối đầu quân đội Mỹ hiện đại và thiện chiến, Bắc Triều Tiên rơi vào thế thất bại cũng nhanh không kém. Với việc Chí nguyện quân Trung Quốc tham chiến và nắm quyền chỉ huy, quân Bắc Triều Tiên chỉ còn giữ vai trò phụ lực cho đến hết chiến tranh.
Sau chiến tranh, Bắc Triều Tiên cải tổ lại quân đội theo chính sách Tiên quân. Là một đồng chí thân tín lâu năm của Kim Nhật Thành, Paek nhanh chóng thăng tiến trong sự nghiệp quân sự lẫn chính trị. Năm 1958, ông được thăng quân hàm Thiếu tướng. Năm 1961, ông được bổ nhiệm làm Phó giám đốc Sở An ninh Xã hội (tiền thân của Bộ An ninh Xã hội). Năm 1962, chuyển sang Cục trưởng Cục An ninh Chính trị, Sở Bảo vệ Dân tộc (tiền thân của Bộ Lực lượng Vũ trang Nhân dân, tức Bộ Quốc phòng), thăng quân hàm Trung tướng.
Tháng 10 năm 1985, ông được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Bộ An ninh Xã hội, thăng quân hàm Đại tướng. Tháng 5 năm 1990, ông được bầu làm Phó Ban Pháp chế Hội đồng Nhân dân Tối cao. Tháng 4 năm 1992, được thăng quân hàm Phó Nguyên soái.
Tháng 8 năm 1998, ông được bầu làm Ủy viên Ủy ban Quốc phòng, Trưởng Ban Pháp chế Hội đồng Nhân dân Tối cao. Tháng 9 năm 1999, một lần nữa ông được bổ nhiệm chức vụ Bộ trưởng Bộ An ninh Xã hội. Ông giữ chức vụ này cho đến tháng 7 năm 2003.
Tháng 9 năm 2003, ông vẫn tái đắc cử là đại biểu Hội đồng Nhân dân Tối cao nhưng không là thành viên Ủy ban Quốc phòng.
Paek chết vì xuất huyết não vào lúc 2 giờ chiều ngày 5 tháng 10 năm 2006. Ngày hôm sau, một vòng hoa đã được Kim Jong-il gửi đến đám tang của ông và các cáo phó khen ngợi đã được phát hành thông qua các phương tiện truyền thông của Triều Tiên.
Pandanus sumatranus
Pandanus sumatranus là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được Martelli miêu tả khoa học đầu tiên năm 1905.
Bazzania hookeri
Bazzania hookeri là một loài rêu tản trong họ Lepidoziaceae. Loài này được (Lindenb.) Trevis. miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1877.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bazzania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1877
Hippeastrum vanleestenii
Hippeastrum vanleestenii là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được (Traub) H.E.Moore mô tả khoa học đầu tiên năm 1963.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hippeastrum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1963
Mitra thachi
Mitra thachi là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Mitridae, họ ốc méo miệng.
Tham khảo
Thể loại:Mitra Thể loại:Động vật được mô tả năm 2007
Tamba mnionomera
Tamba mnionomera là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tamba
Diosma aspalathoides
Liên kết ngoài
Thể loại:Diosma Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1786
Melanotus obesus
Melanotus obesus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1933.
Tham khảo
Thể loại:Melanotus
Triumfetta calycina
Triumfetta calycina là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được Turcz. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1863.
Liên kết ngoài
Thể loại:Triumfetta Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1863
Cent (tiền tệ)
right|thumb|upright 0.5|Đồng một xu của Hoa Kỳ, còn được gọi là [[Penny (tiền xu Hoa Kỳ)|penny.]]
Cent là đơn vị tiền tệ của nhiều quốc gia tương đương với 1⁄100 đơn vị tiền tệ cơ bản. Theo từ nguyên học, từ 'cent' bắt nguồn từ tiếng Latinh centum có nghĩa là một trăm.
Dấu cent thường là một ký tự chữ nhỏ (chữ thường) c. Ở Bắc Mỹ, chữ c có thêm một nét gạch chéo hoặc một đường thẳng đứng (tùy thuộc vào kiểu chữ), tạo ra ký tự ¢.
Biểu tượng
Đồng xu có thể được biểu thị bằng ký hiệu xu, được viết theo nhiều cách khác nhau tùy theo quy ước quốc gia và phông chữ. Các hình thức thường thấy nhất là chữ c nhỏ được gạch một đường chéo hoặc một đường thẳng đứng hoặc bởi một chữ c đơn giản, tùy thuộc vào đơn vị tiền tệ (xem bên dưới). Số xu từ 1 đến 99 có thể được biểu thị dưới dạng một hoặc hai chữ số theo sau là chữ viết tắt thích hợp (2¢, 5c, 75¢, 99c) hoặc dưới dạng đơn vị cơ sở ($0,75, €0,99) Ở một số quốc gia còn sử dụng chữ "ct.". Các ngôn ngữ sử dụng bảng chữ cái khác có chữ viết tắt và quy ước riêng.
Việc sử dụng biểu tượng xu phần lớn đã không còn được sử dụng kể từ giữa thế kỷ 20 do lạm phát dẫn đến rất ít thứ được định giá bằng xu trong bất kỳ loại tiền tệ nào. Nó được đưa vào bàn phím máy đánh chữ của Hoa Kỳ, nhưng chưa được sử dụng trên máy tính.
Ký hiệu cent Bắc Mỹ
Dấu xu xuất hiện dưới dạng dịch chuyển của phím 6 trên máy đánh chữ thủ công của Mỹ, nhưng vị trí đó đã bị thay thế bởi dấu mũ trên bàn phím máy tính. Ký tự (độ lệch 162) vẫn có thể được tạo trong trang mã phổ biến nhất, bao gồm Unicode và Windows-1252:
Chính tả
Khi được viết bằng tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha Mexico, dấu xu (¢ hoặc c) theo sau số tiền (không có dấu cách giữa)—ví dụ: 2¢ và $0,02 hoặc 2c và €0,02. Quy ước trong các ngôn ngữ khác có thể khác nhau.
Các đơn vị tiền tệ nhỏ có tên khác
Ví dụ về các loại tiền tệ có đơn vị centesimal (1⁄100) không được gọi là cent
Đơn vị tiền xu cũ
Ví dụ về các loại tiền tệ sử dụng biểu tượng xu cho các mục đích khác:
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiền tệ Thể loại:Ký hiệu tiền tệ
Amphisbaena hyporissor
Amphisbaena hyporissor là một loài bò sát trong họ Amphisbaenidae. Loài này được Thomas mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Tham khảo
Thể loại:Amphisbaena Thể loại:Động vật được mô tả năm 1965
Enicospilus heliothidis
Enicospilus heliothidis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Enicospilus
Sainte-Colombe, Charente
Sainte-Colombe  là một xã thuộc tỉnh Charente trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. Xã này có độ cao trung bình 78 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Saintecolombe
9241 Rosfranklin
9241 Rosfranklin (1997 PE6) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 10 tháng 8 năm 1997 bởi J. Broughton ở Reedy Creek.
Nycterephes coracopa
Nycterephes coracopa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Glipostenoda rimogana
Glipostenoda rimogana là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Nomura miêu tả khoa học năm 1967.
Tham khảo
Thể loại:Glipostenoda
Nguyễn Trung Trực (phường)
Nguyễn Trung Trực là một phường thuộc quận Ba Đình, thành phố Hà Nội, Việt Nam.
Phường Nguyễn Trung Trực có diện tích là 0,16 km², dân số năm 2021 là 7.466 người, mật độ dân số đạt 0 người/km².
Địa lý
Địa giới hành chính phường này như sau:
Phía bắc giáp phường Phúc Xá
Phía tây giáp phường Trúc Bạch
Phía nam giáp phường Quán Thánh
Phía đông giáp phường Phúc Xá.
Tham khảo
Thể loại:Đơn vị hành chính Việt Nam đặt tên theo tên người
Xã Schuylkill, Quận Schuylkill, Pennsylvania
Xã Schuylkill (Schuylkill Township) là một xã thuộc quận Schuylkill, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.129 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Pennsylvania Thể loại:Quận Schuylkill, Pennsylvania
Mónica Cosachov
Monica Cosachov (sinh ngày 7 tháng 9 năm 1946) là một nghệ sĩ harpsichord, nghệ sĩ piano và nhà soạn nhạc người Argentina. Bà thỉnh thoảng cũng là giáo sư giảng tại các trường đại học và trung tâm nghiên cứu quốc tế.
Lý lịch
Cosachov được sinh ra ở Buenos Aires và học chơi piano và harpsichord tại Conservatorio Nacional de Buenos Aires. Sau đó bà học tại Học viện Quốc tế Menuhin Yehudi và Học viện Chigiana ở Ý.
Sự nghiệp âm nhạc
Cosachov được tham gia lễ hội âm nhạc Camping Musical Bariloche, là một thành viên sáng lập và là nghệ sĩ độc tấu của Camerata Bariloche, và trở thành Giám đốc Bộ phận Nghiên cứu và Giảng dạy thông qua công việc của bà với Quỹ Fundilión Bariloche (Quỹ Bariloche). Công việc liên ngành và đa ngành của bà về những quan điểm mới trong việc hình thành các nhạc sĩ và nhà khoa học dẫn đến việc bà giảng tại các trường đại học và trung tâm nghiên cứu ở nước ngoài.
Bà hiện là Giám đốc của Escuela Interdisciplinaria de Música (Trường Âm nhạc Liên ngành), trung tâm đào tạo và các dự án nghệ thuật và xã hội, làm việc mà bàđã giành giải Alicia Moreau de Justo cho nghiên cứu sáng tạo và hỗ trợ các nghệ sĩ trẻ. Argentina là thành viên của Hội đồng Unesco, và thông qua Liên hợp quốc, Cosachov đã giảng dạy các hội thảo ở Argentina và tại các trường đại học nước ngoài bao gồm Colombia, Prague, Bavaria, Thụy Sĩ và một số nước Mỹ Latinh. Năm 2005, bà được bổ nhiệm làm giám đốc của Fondo Nacional de las Artes (Tài trợ Nghệ thuật Quốc gia).
Là một nghệ sĩ harpsichor và piano, Cosachov đã biểu diễn cùng với Alberto Lysy, Walter Trampler, Jean-Pierre Rampal, Einar Holm, Thomas Tichauer, Andres Spiller, M. Andrée, Bruno Giurana, Peter Thomas và những người khác. Trong số các sinh viên xuất sắc của bà là Mario Raskin và Oscar Milani.
Cosachov có hứng thú với công việc của Johann Sebastian Bach, bà đã tiến hành các cuộc hội thảo về các biến thể của Goldberg, những nghiên cứu đã nhận được đánh giá tốt từ các nhà phê bình cho phiên bản đầy đủ của Well-Tempered Clavier.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1946 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nữ nhạc sĩ thế kỷ 21
Symphysodon integrifolius
Symphysodon integrifolius là một loài rêu trong họ Pterobryaceae. Loài này được E.B. Bartram mô tả khoa học đầu tiên năm 1961.
Lophocampa caterulata
Lophocampa caterulata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lophocampa
Neuroleon muzanus
Neuroleon muzanus là một loài côn trùng trong họ Myrmeleontidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Navás miêu tả năm 1922.
Tham khảo
Thể loại:Neuroleon
Medicago rhytidiocarpa
Medicago rhytidiocarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Boiss. & Balansa) E. Small miêu tả khoa học đầu tiên năm 1987.
Liên kết ngoài
R Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1987
Oligia bruneonigra
Oligia bruneonigra là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Oligia
Pseudosynagelides
Pseudosynagelides là một chi nhện trong họ Salticidae.
Các loài
Chi này có các loài:
Tham khảo
Thể loại:Synagelini
Lygodium lanceolatum
Lygodium lanceolatum là một loài dương xỉ trong họ Lygodiaceae. Loài này được Desv. mô tả khoa học đầu tiên năm 1811.
Melanotus oblongissimus
Melanotus oblongissimus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Platia & Schimmel miêu tả khoa học năm 2002.
Tham khảo
Thể loại:Melanotus
Bazzania indigenara
Bazzania indigenara là một loài rêu tản trong họ Lepidoziaceae. Loài này được (Stephani) N. Kitag. miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1977.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bazzania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1977
Gerosa
Gerosa là một đô thị ở tỉnh Bergamo trong vùng Lombardia của nước Ý, có vị trí cách khoảng 50 km về phía đông bắc của Milano và khoảng 20 km về phía tây bắc của Bergamo. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 381 người và diện tích là 10,1 km².
Lantana melissiodorifera
Lantana melissiodorifera là một loài thực vật có hoa trong họ Cỏ roi ngựa. Loài này được Perr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1825.
Gerosa
Gerosa giáp các đô thị: Blello, Brembilla, Corna Imagna, Fuipiano Valle Imagna, San Giovanni Bianco, San Pellegrino Terme, Taleggio.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị tỉnh Bergamo Thể loại:Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Lantana melissiodorifera
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Trâm ổi Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1825
Giải Hollywood Music in Media
Giải Hollywood Music in Media (tên gốc tiếng Anh: Hollywood Music In Media Awards, viết tắt là HMMA) là một tổ chức giải thưởng tôn vinh âm nhạc nguyên bản (bài hát và bản nhạc nền) dưới mọi hình thức truyền thông thị giác bao gồm phim điện ảnh, truyền hình, đoạn trailer, quảng cáo thương mại, phim tài liệu, video âm nhạc và các chương trình đặc biệt. HMMA là giải thưởng đầu tiên đưa hạng mục Giám sát âm nhạc xuất sắc vào các hạng mục giải thưởng nổi bật. Các đề cử và người hoặc tác phẩm chiến thắng của HMMA thường là đại diện trong các giải thưởng quan trọng được công bố nhiều tháng sau đó. Sự kiện chính thường niên của HMMA – thường được tổ chức một tuần trước dịp Lễ Tạ ơn – thường diễn ra với những màn biểu diễn nhạc trực tiếp, những người nổi tiếng đảm nhiệm vai trò giới thiệu và dẫn chương trình, chuyên mục tôn vinh các biểu tượng của ngành công nghiệp âm nhạc, cùng các giải thưởng trao cho nhà soạn nhạc, nhạc sĩ và nghệ sĩ biểu diễn. HMMA cũng tôn vinh các nghệ sĩ độc lập, mới nổi và những cá nhân có ảnh hưởng đến ngành công nghiệp âm nhạc trên toàn cầu cho những đóng góp sáng tạo và đổi mới của họ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sự kiện tháng 11 Thể loại:Giải thưởng thành lập năm 2014 Thể loại:Khởi đầu năm 2014 ở Hoa Kỳ
Hippeastrum variegatum
Hippeastrum variegatum là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được (Vargas) Gereau & Brako mô tả khoa học đầu tiên năm 1993.
Angevillers
Tham khảo
Thể loại:Xã của Moselle
Mitra testacea
Mitra testacea là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Mitridae, họ ốc méo miệng.
Tham khảo
Thể loại:Mitra
Glipostenoda rosseola
Tham khảo
Thể loại:Glipostenoda
Raputia szczerbanii
Liên kết ngoài
Thể loại:Raputia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1994
Hiện tượng quan sát thấy UFO ở Belarus
Đây là danh sách những trường hợp được cho là đã nhìn thấy vật thể bay không xác định hoặc UFO ở Belarus.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sự kiện lịch sử Belarus Thể loại:Hiện tượng quan sát thấy UFO Thể loại:Hiện tượng quan sát thấy UFO theo quốc gia
Guatemala
Từ nguyên
Tên "Guatemala" bắt nguồn từ Cuauhtēmallān trong tiếng Nahuatl, nghĩa là "nơi có nhiều cây", một từ bắt nguồn từ tiếng Maya K'iche cho cụm từ "nhiều cây" hoặc có lẽ cụ thể hơn dùng để chỉ cây Cuate/Cuatli Eysenhardtia. Đây là tên mà các chiến binh Tlaxcalteca đồng hành với Pedro de Alvarado đặt cho nơi này trong cuộc chinh phạt Guatemala.
Lịch sử
nhỏ|phải|[[Tikal Phế tích Maya, Đền II]]
Khi được tin người Tây Ban Nha đã chinh phục được đế quốc Aztec ở Mexico thì bộ tộc K'iche ở Guatemala gửi sứ thần ra bắc bái yết Hernán Cortés và xin triều cống, nhận làm thuộc quốc. Bấy giờ là năm 1521. Hai năm sau Cortés phái Pedro de Alvarado vào Guatemala giám sát tình hình, dẫn theo 173 kỵ binh, 300 lính Tây Ban Nha cùng 200 quân Mexico thuộc bộ tộc Tlaxcala. Người K'iche thấy Tây Ban Nha động binh bèn chống cự lại nhưng thua to ở trận Quetzaltenango. Kinh thành Utatlán của K'iche bị đốt rụi. Chính quyền Tây Ban Nha từ đó trực tiếp cai trị xứ Guatemala, lấy Iximché làm thủ phủ. Năm 1527 vì tình hình bất an, Alvarado bỏ Iximché, dời đô về Santiago de los Caballeros để dễ bề phòng thủ. Dù vậy các bộ tộc miền núi như nhóm Achi' vẫn không quy phục nên vùng Alta Verapaz vẫn độc lập nhưng ngược lại nhờ hoạt động truyền giáo của Giáo hội Công giáo La Mã, ảnh hưởng của Tây Ban Nha dần dần lan rộng. Đến năm 1540 thì dân miền núi cũng công nhận chính quyền thuộc địa. Một số nhà truyền giáo, nổi tiếng nhất là tu sĩ Bartolomé de las Casas, đã bảo vệ người bản xứ khi quân đội Tây Ban Nha đàn áp thổ dân. Tuy nhiên Giáo hội thì thi hành chính sách hủy diệt các thư tịch cổ, và hầu như tất cả các sách vở Maya trước thế kỷ XVI nay đã thất truyền. Một số ít còn sót lại gồm có: Popol Vuh, Anales de los Kakchiqueles, và Chilam Balam. Những văn bản này may mắn là được các nhà truyền giáo Tây Ban Nha sau khi phát hiện đã cất giữ nên còn đến nay.
Cuộc xâm chiếm của người Tây Ban Nha cũng để lại hai hậu quả lớn. Thứ nhất là bệnh truyền nhiễm như bệnh dịch hạch, đậu mùa, thương hàn, sởi, đã theo chân người Âu Châu tàn phá nhiều nhóm thổ dân vì người bản xứ không có quá khứ miễn dịch để chống các căn bệnh này. Dân số bản xứ vì đó bị giảm thiểu trầm trọng. Có nguồn nhận xét rằng 3/4 thổ dân đã tử vong vì nhiễm bệnh.
Hậu quả thứ hai là địa danh "Goathemala" đã khai sinh sau cuộc xâm lăng của người Tây Ban Nha. Danh hiệu này có nguồn gốc từ tiếng thổ dân có nghĩa là "Xứ rậm cây" nhưng đến thế kỷ XVI mới có mặt trong văn bản.
Thời kỳ thuộc địa
nhỏ|phải|Tu viện Capuchinas ở [[Antigua Guatemala.]] thumb|Xu bạc mệnh giá 1 sol của [[Peru, được Guatemala đóng dấu nhà nước lên để lưu hành chính thức tại quốc gia của mình]] thumb|1 peso Guatemala, 1854 Khi tình hình quân sự đã ổn định hơn thì triều đình Tây Ban Nha cho chỉnh đốn lại việc cai trị, thành lập đơn vị Trấn Guatemala (Capitanía General de Goathemala hay còn gọi là Audiencia de Guatemala) trông coi một dải đất rộng lớn từ phía nam Tân Tây Ban Nha (Nueva España, tức México) đến tận Panama. Đơn vị Guatemala này bao gồm cả Chiapas (nay thuộc México), El Salvador, Honduras, Nicaragua, và Costa Rica. Thủ phủ Santiago de los Caballeros không lâu biến thành đô thị lớn thứ ba ở châu Mỹ La Tinh, chỉ sau Thành phố México và Lima. Vùng đất này không giàu khoáng sản (vàng và bạc) như México và Perú nhưng cung cấp một số nông và lâm sản giá trị như mía, cacao, phẩm chàm (añil), phẩm đỏ rệp son cùng các loại gỗ quý dùng trong việc xây cất và trang trí các công trình bên mẫu quốc.
Năm 1776 một chuỗi động đất lớn gây thiệt hại đáng kể, tàn phá thủ phủ Santiago de los Caballeros khiến chính quyền địa phương phải bỏ địa điểm cũ và dời đến Thung lũng Ermita về phía đông-bắc, lập nên Thành phố Guatemala, tức thủ đô của Guatemala ngày nay. Cố đô Santiago sau đó gọi là Antigua Guatemala tức cựu kinh.
Ngày 15 tháng 9 năm 1821, Guatemala trở thành một quốc gia độc lập. Nước Cộng hòa Guatemala mới gồm phần vùng Soconusco, và nơi hiện là các quốc gia El Salvador, Honduras, Nicaragua, và Costa Rica. 1.5 triệu dân nước này tập trung tại các trung tâm đô thị.
Năm 1821, tỉnh El Salvador thuyết phục được các tỉnh khác của Guatemala gia nhập Đế chế Mexico, một ý tưởng của Agustin Iturbide. Nhưng một năm sau Iturbide buộc phải thoái vị, đế chế của ông sụp đổ và Guatemala tách khỏi Mexico, mất hai vùng Chiapas và Soconusco.
Các tỉnh của Guatemala tạo thành Liên hiệp các Tỉnh Trung Mỹ, cũng được gọi là Liên bang Trung Mỹ (Federacion de Estados Centroamericanos). Thành phố thủ đô vẫn là Thành phố Guatemala, ngày nay đây vẫn là thành phố đông đúc nhất Trung Mỹ.
Một giai đoạn bất ổn chính trị nối tiếp sau đó, càng trầm trọng thêm với sự sụp đổ của thị trường añil (màu chàm) thế giới, sản phẩm xuất khẩu chính của nước này sang châu Âu, vì sự phát minh thuốc nhuộm nhân tạo. Việc này khiến các tỉnh tách khỏi Liên bang, từ năm 1838 đến năm 1840, bắt đầu với Costa Rica, và Guatemala trở thành một quốc gia độc lập.
Guatemala từ lâu đã tuyên bố chủ quyền với toàn bộ lãnh thổ của nước Belize láng giềng, trước kia là một phần của thuộc địa Tây Ban Nha, và sau này đã bị Vương quốc Anh chiếm đóng. Guatemala đã công nhận nền độc lập của Belize năm 1991, nhưng tranh cãi chủ quyền giữa hai nước vẫn chưa được dàn xếp. Những cuộc đàm phán hiện đang diễn ra dưới sự bảo trợ của Tổ chức Quốc gia châu Mỹ để giải quyết vấn đề. Xem: và trang của OAS
Thời hiện đại
Tháng 10 năm 1944, nhà độc tài Jorge Ubico bị cuộc cách mạng do sinh viên lãnh đạo lật đổ. Sự kiện này dẫn tới cuộc bầu cử đưa Jose Arévalo, tổng thống bầu cử dân chủ đầu tiên của Guatemala cầm quyền đủ nhiệm kỳ, lên nắm quyền. Các chính sách "Xã hội Thiên chúa giáo" của ông, có cảm hứng từ chính sách New Deal của Hoa Kỳ, bị các chủ đất và tầng lớp giàu có chỉ trích là mang hơi hướng cộng sản.
Giai đoạn này cũng là thời điểm khởi đầu cuộc Chiến tranh lạnh giữa Hoa Kỳ và Liên Xô ghi dấu ấn trong lịch sử Guatemala. Năm 1954, người kế nhiệm sau cuộc bầu cử tự do của Arévalo là Jacobo Arbenz bị một nhóm người Guatemala được Cục tình báo trung ương Mỹ (CIA) hậu thuẫn lật đổ, sau khi chính phủ sung công những vùng đất bỏ hoang thuộc sở hữu của Liên minh Công ty Hoa quả, một công ty buôn chuối có trụ sở tại Mỹ. Mật hiệu của CIA cho vụ đảo chính này là Chiến dịch PBSUCCESS, lần thành công thứ hai trong việc lật đổ một chính phủ nước ngoài của CIA. Thời gian cầm quyền quân sự sau đó, bắt đầu bằng nhà độc tài Carlos Castillo Armas, dẫn tới hơn 30 nội chiến, từ 1960, gây ra cái chết của ước tính 200.000 thường dân Guatemala. Vì chính quyền quân sự sử dụng các biện pháp tra tấn, bắt cóc, chiến tranh "tiêu thổ" không hạn chế và các biện pháp tàn bạo khác, đất nước đã trở thành một xã hội cùng khổ.
Từ thập kỷ 1950 tới thập kỷ 1990 (chỉ có một giai đoạn ngừng viện trợ quân sự trong giai đoạn giữa 1977 và 1982), chính phủ Hoa Kỳ trực tiếp hỗ trợ quân đội Guatemala trong huấn luyện và vũ khí cũng như cung cấp tiền bạc. Các lực lượng quân sự đặc biệt Hoa Kỳ (Mũ nồi Xanh) được gửi tới Guatemala để biến quân đội nước này trở thành một "lực lượng chống nổi lạon hiện đại" và biến nó trở thành đội quân mạnh nhất, tinh vi nhất vùng Trung Mỹ. Sự dính líu của CIA gồm cả việc huấn luyện 5.000 lính người Cuba chống đối Fidel Castro và dùng máy bay vận chuyển lực lượng này vào trong lãnh thổ Cuba trong sự kiện sau này được gọi là Sự kiện Vịnh con Lợn năm 1961. Năm 1999, tổng thống khi ấy của Hợp chúng quốc Hoa Kỳ Bill Clinton nói rằng Hoa Kỳ đã sai lầm khi cung cấp viện trợ cho các lực lượng quân đội Guatemala, lực lượng đã thực hiện những hành động giết dân thường tàn bạo.
Năm 1982, bốn nhóm Mác xít thành lập tổ chức du kích Tổ chức Cách mạng Thống nhất Quốc gia Guatemala (URNG).
Năm 1992, Giải Nobel Hòa bình được trao cho Rigoberta Menchú, một nhà hoạt động nhân quyền người bản xứ, vì những nỗ lực lôi kéo sự chú ý quốc tế tới cuộc diệt chủng được chính phủ hậu thuẫn chống lại những người bản xứ.
Cuộc chiến tranh đẫm máu dài 36 năm chấm dứt năm 1996 với một thỏa thuận hòa bình giữa phe du lích và chính phủ của Tổng thống Álvaro Arzú, với sự hỗ trợ của Liên hiệp quốc. Hai bên đều có những sự nhượng bộ lớn. Các trung tâm đô thị thuộc quyền kiểm soát của quân đội trong khi URNG tiếp tục có sự hiện diện mạnh mẽ ở vùng nông thôn. Theo Ủy ban Lòng tin do Liên hiệp quốc đỡ đầu, các lực lượng chính phủ và bán quân sự là thủ phạm gây ra hơn 90% các vụ vi phạm nhân quyền trong chiến tranh. Trong mười năm đầu tiên, số nạn nhân của những vụ khủng bố được chính phủ hậu thuẫn chủ yếu là sinh viên, công nhân, nhà chuyên nghiệp, và các nhân vật đối lập thuộc mọi khuynh hướng chính trị, nhưng ở những năm sau này, số nạn nhân lên tới hàng nghìn người chủ yếu là nông dân Maya và những người dân thường. Hơn 450 làng Maya đã bị phá hủy và hơn 1 triệu người trở thành người tị nạn. Đây được coi là một trong những vụ thanh lọc sắc tộc tồi tệ nhất tại Mỹ La tinh thời hiện đại. Ở một số vùng, như Baja Verapaz, Ủy ban Lòng tin cho rằng chính phủ Guatemala đã thực hiện một chính sách diệt chủng có chủ định chống lại một số nhóm sắc tộc.
Từ hiệp định hòa bình, Guatemala đã có được các cuộc bầu cử dân chủ, gần đây nhất là vào năm 2003. Tuy nhiên, nạn tham nhũng vẫn lan tràn ở mọi cấp chính phủ, con số các đảng chính trị tăng liên tục và không ổn định. Một lượng lớn các hồ sơ của Cảnh sát Quốc gia đã được khám phá vào tháng 12 năm 2005 tiết lộ những biện pháp an ninh chính phủ đã thực hiện nhằm đương đầu với tình trạng nổi dậy của người dân thời nội chiến.
Chính trị
Chính trị Guatemala dựa trên hình thức cộng hoà đại diện dân chủ tổng thống, theo đó Tổng thống Guatemala vừa là nguyên thủ quốc gia vừa là lãnh đạo chính phủ, và một hệ thống đa đảng phái. Quyền hành pháp thuộc chính phủ. Quyền lập pháp do cả chính phủ và Đại hội Cộng hoà đảm nhiệm. Tư pháp độc lập với hành pháp và lập pháp. Quốc hội Guatemala gồm 80 thành viên, được bầu theo phổ thông đầu phiếu, nhiệm kì 4 năm. Các đảng phái chính: Đảng Dân chủ Thiên chúa giáo (DCG); Đảng Tiến bộ quốc gia (PAN); Phong trào Giải phóng dân tộc (MLN); Đảng Dân chủ xã hội (PSD); Đảng Cách mạng (PR); Mặt trận Cộng hòa Guatemala (FRG); Liên minh Dân chủ (UD).
Khu vực hành chính
Các tỉnh gồm:
Guatemala là quốc gia có mức độ tập trung trung ương cao, tương tự như Pháp. Văn hoá, giao thông vận tải, viễn thông, kinh doanh, chính trị, hội sở, và đa số các hoạt động đô thị khác đều tập trung ở Thành phố Guatemala cũng là thành phố hiện đại nhất Trung Mỹ. Sự nổi trội này khiến thị trưởng Guatemala trở thành nhân vật chính trị đứng thứ hai trong nước, chỉ sau Tổng thống và đây cũng là chức vụ nền tảng cần thiết trước khi tiến vào dinh tổng thống, Berger trước khi trở thành tổng thống cũng từng là thị trưởng Guatemala.
Thành phố Guatemala là thành phố khá lớn với khoảng 2 triệu dân sinh sống trong khu vực nội thành và 5 triệu tại các khu vực xung quanh, chiếm một số lượng đông đảo so với tổng số 12 triệu dân cả nước.
Trong suốt lịch sử Guatemala đã trải qua nhiều thay đổi. Một số thay đổi nhỏ, nhưng một số thay đổi mang lại những ảnh hưởng to lớn trên quốc gia. Từ khi nền văn minh hiện đại bắt đầu phát triển tại Guatemala, nó đã gây ra hàng loạt các vấn đề chính trị. Các vấn đề này, theo một số mặt, là đặc trưng các quốc gia vùng Trung Mỹ, khiến các nhà lãnh đạo phải đau đầu đối phó.
Địa lý
Guatemala có địa hình nhiều núi non, ngoại trừ khu vực ven biển phía nam và những vùng đất thấp phía bắc thuộc khu Peten. Khí hậu nhiệt đới nóng – ôn hòa hơn ở vùng cao nguyên trong nội địa, và khô hơn ở các khu cực đông.
Tất cả các thành phố lớn đều nằm ở phần phía nam đất nước. Các thành phố chính gồm thủ đô Thành phố Guatemala, Quetzaltenango và Escuintla. Hồ lớn nhất Lago de Izabal nằm gần bờ biển Caribe.
Vị trí của Guatemala gần biển Caribe và Thái Bình Dương khiến nước này trở thành mục tiêu của nhiều cơn bão lớn, gồm cả trận Bão Mitch năm 1998 và Bão Stan năm 2005, làm thiệt mạng hơn 1.500 người.
Kinh tế
nhỏ|phải|Một khu chợ bán hoa
Lĩnh vực nông nghiệp chiếm một phần tư Tổng sản phẩm quốc nội (GDP), hai phần ba xuất khẩu và một nửa lực lượng lao động. Cà phê, đường, và chuối là các mặt hàng xuất khẩu chính. Chế biến và xây dựng chiếm một phần năm GDP. Cũng đóng góp một phần quan trọng trong nền kinh tế là các khoản tiền gửi từ nước ngoài, "remesas" trong tiếng Tây Ban Nha, từ những người Guatemala đang làm việc tại Hoa Kỳ, chủ yếu là lao động bất hợp pháp và tạm thời.
Việc ký kết hiệp ước hòa bình đã chấm dứt cuộc nội chiến kéo dài hàng thập kỷ, dỡ bỏ chướng ngại cho đầu tư nước ngoài. Năm 1998, Bão Mitch gây ra thiệt hại cho Guatemala ở mức thấp so với các quốc gia láng giềng, đặc biệt là Honduras.
Những thách thức còn lại gồm tăng cường nguồn thu của chính phủ, đảm phán để có được viện trợ cao hơn nữa từ quốc tế, và tăng năng lực cũng như tính mở của chính phủ và các cơ sở tài chính tư nhân.
Tính đến năm 2017, GDP (PPP) của Guatemala đạt 138.3 triệu USD, đứng thứ 75 thế giới (Theo Ngân hàng Thế giới).
Nhân khẩu
Theo World Fact Book của CIA, người Mestizo, hay như được gọi là Ladino tại Trung Mỹ, (lai người da đỏ châu Mỹ-Tây Ban Nha, hay người thuần chủng da đỏ châu Mỹ nhưng nói tiếng Tây Ban Nha) và những người có tổ tiên Âu (chủ yếu là người Tây Ban Nha, nhưng gồm cả người Đức, người Anh, người Italia, và người vùng Scandinavia) chiếm 60% dân số trong khi người da đỏ châu Mỹ chiếm xấp xỉ 40% (K'iche 9.1%, Kaqchikel 8.4%, Mam 7.9%, Q'eqchi' 6.3%, các nhóm khác Maya 8.6%, bản xứ không phải Maya 0.2%, khác 0.1%). Các nhóm dân tộc khác gồm người Garifuna là hậu duệ của các nô lệ châu Phi sống chủ yếu tại Livingston và Puerto Barrios, và những tộc người da đen và mulattos khác chiếm 1-2% dân số; người Ả rập gốc Liban và Syria, và người châu Á, chủ yếu là hậu duệ người Hán, chiếm khoảng 2% dân số. Cũng có một cộng đồng Triều Tiên tại Thành phố Guatemala và tại Mixco gần đó, hiện khoảng 50.000 người nhưng con số đang tiếp tục tăng lên.
Dù đa số dân cư Guatemala sống ở các vùng thôn quê, quá trình đô thị hoá đang tăng tốc. Thành phố Guatemala (trên 2 triệu dân) đang mở rộng với tốc độ nhanh, và Quetzaltenango, thành phố lớn thứ hai (xấp xỉ 300 ngàn dân), cũng đang mở rộng. Di cư từ nông thôn ra thành thị được thúc đẩy bởi sự sao lãng của chính phủ với vùng nông thôn, cộng thêm giá cả hàng nông sản thấp, các điều kiện lao động nặng nhọc, sự tập trung đất trồng trọt vào tay một số gia đình giàu có, và nhận thức (thường là sai lệch) về đồng lương cao sẽ có được trong các thành phố. Nói chung các nông dân nghèo thường tới những khu vực ngoại ô thành phố, sống một cuộc sống bấp bênh trên các sườn núi.
Tôn giáo chủ yếu là Cơ đốc giáo La Mã. Đạo Tin Lành và các tôn giáo Maya lần lượt được khoảng 33% và 1% người theo. Thường những lễ nghi truyền thống Maya được kết hợp vào trong các nghi lễ và tín ngưỡng Thiên chúa giáo, một quá trình được gọi là thuyết hổ lốn.
Năm 1900, dân số Guatemala là 885.000. Trong thế kỷ hai mươi dân số nước này đã tăng thêm mười bốn lần, tốc độ tăng trưởng cao nhất Tây Bán Cầu. Quá trình di cư ngày càng mạnh của người dân Guatemala sang Hoa Kỳ khiến số lượng các cộng đồng người Guatemala tại California, Florida, Illinois, New York,Texas và nhiều nơi khác không ngừng phát triển từ thập niên 1970.