cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Valeriana polemonifolia
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Nữ lang Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1894
Garip, Bingöl
Garip là một xã thuộc thành phố Bingöl, tỉnh Bingöl, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 597 người.
Madalena
Madalena là một đô thị thuộc bang Ceará, Brasil. Đô thị này có diện tích 1034,773 km², dân số năm 2007 là 15950 người, mật độ 15,41 người/km².
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Ceará
Centaurea nigra
thumb|Centaurea nigra
Centaurea nigra là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được L. mô tả khoa học đầu tiên năm 1753.
Liên kết ngoài
Thể loại:Centaurea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1753
Compsomelissa tulearensis
Compsomelissa tulearensis là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 1977.
Zosterops mysorensis
Tham khảo
M
Somatidia antarctica
Somatidia antarctica là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Solenostoma rubrum
Solenostoma rubrum là một loài Rêu trong họ Jungermanniaceae. Loài này được R.M. Schust. mô tả khoa học đầu tiên..
Liên kết ngoài
Thể loại:Solenostoma
Tokura Saburō
Tokura Saburō (戸倉三郎) (sinh ngày 11 tháng 8 năm 1954) là nhà luật học người Nhật Bản. Ông từng giữ chức vụ Phó Tư pháp tại Tòa án Tối cao Nhật Bản từ năm 2017 đến năm 2022. Hiện ông đang giữ chức vụ làm Thẩm phán và Chánh án Tòa án Tối cao Nhật Bản.
Tham khảo
Thể loại:Chánh án Tòa án Tối cao Nhật Bản Thể loại:Nhân vật còn sống
Cardotiella secunda
Cardotiella secunda là một loài Rêu trong họ Orthotrichaceae. Loài này được (Müll. Hal.) Vitt mô tả khoa học đầu tiên năm 1981.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cardotiella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1981
Alopecosa oahuensis
Alopecosa oahuensis là một loài nhện trong họ Lycosidae.
Loài này thuộc chi Alopecosa. Alopecosa oahuensis được Eugen von Keyserling miêu tả năm 1890.
Tham khảo
Thể loại:Alopecosa
Phaegorista prouti
Phaegorista prouti là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phaegorista
Parasenecio adenostyloides
Parasenecio adenostyloides là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Franch. & Sav. ex Maxim.) H.Koyama mô tả khoa học đầu tiên năm 1995.
Tham khảo
Thể loại:Parasenecio Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1995
Epidendrum polystachyum
Epidendrum polystachyum HBK (1816) là một loài lan mọc hoang dại trong các khu rừng khô ẩm theo mùa trên sườn phía tây của Andes ở Ecuador và Peru (bao gồm Piura ) ở độ cao gần 2 km.
Fujisada Takaaki
Takaaki Fujisada (sinh ngày 30 tháng 7 năm 1988) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Takaaki Fujisada đã từng chơi cho Fagiano Okayama.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1988 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Nhật Bản Thể loại:Cầu thủ bóng đá Fagiano Okayama
Neraudia melastomifolia
Neraudia melastomifolia, được gọi là Maaloa trong tiếng Hawaii, thuộc họ tầm ma, Urticaceae, là loài đặc hữu của Hawaii. Đây là một cây bụi hoặc cây cỡ nhỏ, cao tới 5 m. N. melastomifolia sống trong các khu rừng ẩm thấp ven biển, rừng ẩm thấp hỗn hợp, và rừng mưa nhiệt đới của Hawaii ở độ cao 270 - 1160 m trên các đảo Kauai Oahu, Molokai, và Maui. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Tham khảo
melastomifolia Thể loại:Thực vật đặc hữu Hawaii Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Bapur, Manvi
Bapur là một làng thuộc tehsil Manvi, huyện Raichur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Raichur (huyện)
Amata phegeus
Amata phegeus là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
P
Hydrovatus difformis
Hydrovatus difformis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1895.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrovatus
Lepanthes tentaculata
Lepanthes tentaculata là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Luer & Hirtz mô tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Liên kết ngoài
T Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1996
Centaurea nigrescens
Centaurea nigrescens là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Willd. mô tả khoa học đầu tiên năm 1803.
Liên kết ngoài
Thể loại:Centaurea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1803
Vallentigny
Vallentigny là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.
3927 Feliciaplatt
3927 Feliciaplatt (1981 JA2) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 5 tháng 5 năm 1981 bởi Shoemaker, C. ở Palomar.
Origin of the name
"As part of a class taught bởi Gene Shoemaker ở Caltech, I was lucky to discover two asteroids: (3237) Victorplatt (đặt tên theo my father) và (3259) Brownlee. I named 3237, but I was too slow in naming 3259, so Gene và Carolyn Shoemaker named it after a fellow asteroid researcher, Don Brownlee. They very generously allowed me to name an asteroid they được phát hiện năm return: (3927) Feliciaplatt (đặt tên theo my mother)."
- John Platt
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1981
Zosterops fuscicapilla
Zosterops fuscicapilla là một loài chim trong họ Zosteropidae.
Tham khảo
F
Valeriana polybotrya
Valeriana polybotrya là một loài thực vật có hoa trong họ Kim ngân. Loài này được Hoeck miêu tả khoa học đầu tiên..
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Nữ lang
Gökçekanat, Bingöl
Gökçekanat là một xã thuộc thành phố Bingöl, tỉnh Bingöl, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 488 người.
Amata phegeusida
Amata phegeusida là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
P
Maracanaú
Maracanaú là một đô thị thuộc bang Ceará, Brasil. Đô thị này có diện tích 105,696 km², dân số năm 2007 là 196422 người, mật độ 1858,37 người/km².
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Ceará
An Vinh, An Lão (Bình Định)
An Vinh là một xã thuộc huyện An Lão, tỉnh Bình Định, Việt Nam.
Địa lý
Xã An Vinh có diện tích 80,17 km², dân số năm 2021 là 2.038 người, mật độ dân số đạt 25 người/km².
Hành chính
Xã An Vinh được chia thành 7 thôn: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7.
Solenostoma truncatum
Solenostoma truncatum là một loài Rêu trong họ Jungermanniaceae. Loài này được (Nees) R.M. Schust. ex Váňa & D.G. Long mô tả khoa học đầu tiên năm 2009.
Liên kết ngoài
Thể loại:Solenostoma Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2009
Nephelium hamulatum
Nephelium hamulatum là một loài thực vật thuộc họ Sapindaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Tham khảo
Thể loại:Thực vật Malaysia hamulatum Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Trung Trinh
Trung Trinh có thể là:
Compsomelissa zaxantha
Compsomelissa zaxantha là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1934.
Tham khảo
Thể loại:Compsomelissa Thể loại:Động vật được mô tả năm 1934
Parasenecio ainsliiflorus
Parasenecio ainsliiflorus là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Franch.) Y.L.Chen mô tả khoa học đầu tiên năm 1999.
Tham khảo
Thể loại:Parasenecio Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1999
Hymenostomum chloropus
Hymenostomum chloropus là một loài Rêu trong họ Pottiaceae. Loài này được (Besch.) Broth. mô tả khoa học đầu tiên năm 1902.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hymenostomum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1902
Quận Anderson, Texas
Quận Anderson là một quận thuộc tiểu bang Texas, Hoa Kỳ. Quận Anderson, Texas có diện tích 2.792 km², dân số năm 2000 là 55.109 người.
Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2000, quận có dân số 55.109 người, 15.678 hộ, và 11.335 gia đình sống trong quận. Mật độ dân số là 52 người cho mỗi dặm vuông (20/km ²). Có 18.436 đơn vị nhà ở với mật độ trung bình là 17 cho mỗi dặm vuông (7/km ²). Cơ cấu dân số quận gồm 66,44% người da trắng, 23,48% da đen hay Mỹ gốc Phi, 0,64% người Mỹ bản xứ, 0,45% người châu Á, Thái Bình Dương 0,03%, 8,00% từ các chủng tộc khác, và 0,96% từ hai hoặc nhiều chủng tộc. 12,17% dân số là người Hispanic hay Latino thuộc chủng tộc nào.
Có 15.678 hộ, trong đó 34,10% có trẻ em dưới 18 tuổi sống chung với họ, 55,50% là các cặp vợ chồng sống với nhau, 13,20% có chủ hộ là nữ không có mặt chồng, và 27,70% là không lập gia đình. 24,80% của tất cả các hộ gia đình đã được tạo thành từ các cá nhân và 11,80% có người sống một mình 65 tuổi trở lên đã được người. Bình quân mỗi hộ là 2,58 và cỡ gia đình trung bình là 3,07.
Trong quận, dân số đã được trải ra với 20,70% ở độ tuổi dưới 18, 9,30% 18-24, 37,70% 25-44, 20,60% 45-64, và 11,70% người 65 tuổi trở lên. Tuổi trung bình là 36 năm. Cứ mỗi 100 nữ có 155,80 nam giới. Cứ mỗi 100 nữ 18 tuổi trở lên, đã có 173,40 nam giới.
Hypobleta cymaea
Hypobleta cymaea là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Quận Anderson, Texas
Thông tin nhân khẩu
Thu nhập trung bình cho một hộ gia đình trong quận đã được $ 31.957, và thu nhập trung bình cho một gia đình là 37.513 Mỹ kim. Nam giới có thu nhập trung bình 27.070 USD so với 21.577 USD đối với nữ giới. Thu nhập trên đầu cho các quận được 13.838 USD. Giới 12,70% gia đình và 16,50% dân số sống dưới mức nghèo khổ.
Hypobleta cymaea
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypobleta
Quận Anderson, Texas
Tham khảo
Thể loại:Quận của Texas
Centaurea nitens
Centaurea nitens là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được M.Bieb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1803.
Liên kết ngoài
Thể loại:Centaurea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1803
Bapur, Raichur
Bapur là một làng thuộc tehsil Raichur, huyện Raichur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Raichur (huyện)
Nephelium costatum
Nephelium costatum là một loài thực vật thuộc họ Sapindaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Tham khảo
Thể loại:Thực vật Malaysia costatum Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Lepanthes tenuiloba
Lepanthes tenuiloba là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được R.E.Schult. & Dillon mô tả khoa học đầu tiên năm 1959.
Liên kết ngoài
T Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1959
Somatidia aranea
Somatidia aranea là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Somatidia
An Vinh, Quỳnh Phụ
An Vinh là một xã thuộc huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình, Việt Nam.
Xã An Vinh có diện tích 6,15 km², dân số năm 1999 là 7.630 người, mật độ dân số đạt 1.241 người/km².
Associação Fonográfica Portuguesa
Associação Fonográfica Portuguesa (AFP) hiện nay là hiệp hội công nghiệp thu âm tại Bồ Đào Nha. Thành lập vào năm 1989, nó đã thành công với việc xuất hiện GPPFV (nhóm các nhà sản xuất bản thu âm và videograms Bồ Đào Nha) và UNEVA (Liên hiệp các biên tập viên âm thanh và video).
AFP là nhóm Bồ Đào Nha của Liên đoàn Công nghiệp thu âm quốc tế (IFPI). AFP tập hợp các nhà xuất bản thu âm chính thức hoạt động tại thị trường Bồ Đào Nha và các chi nhánh đại diện cho hơn 95% của thị trường giải trí âm nhạc.
Kể từ khi ra đời vào năm 1989, AFP đã đưa ra thông tin thị trường dành cho sinh viên ở nhiều mức độ khác nhau của ngành giáo dục. Top + chương trình được phát sóng bởi RTP1, là một bảng xếp hạng chương trình hàng tuần thực hiện trong quan hệ đối tác giữa AFP và RTP và là một trong những phần giải trí lâu đời nhất trên truyền hình Bồ Đào Nha.
Chứng nhận doanh số tiêu thụ
Âm nhạc album và đĩa đơn
Âm nhạc DVD
Liên kết ngoài
Thể loại:Nghệ thuật và các nhóm thương mại phương tiện truyền thông Thể loại:Các hiệp hội ngành công nghiệp âm nhạc Thể loại:Các tổ chức được thành lập vào năm 1989 Thể loại:Tổ chức có trụ sở tại Bồ Đào Nha Thể loại:Phương tiện truyền thông Bồ Đào Nha
An Viên
An Viên là một xã thuộc huyện Tiên Lữ, tỉnh Hưng Yên, Việt Nam.
Địa lý
Xã An Viên nằm ở phía tây nam huyện Tiên Lữ, có vị trí địa lý:
Xã có diện tích 5,57 km², dân số năm 2019 là 8.153 người, mật độ dân số đạt 1.465 người/km².
Lịch sử
Trước đây, An Viên là một xã thuộc huyện Phù Tiên.
Ngày 6 tháng 11 năm 1996, Quốc hội ban hành Nghị quyết về việc chia tỉnh Hải Hưng thành 2 tỉnh Hải Dương và Hưng Yên và xã An Viên thuộc huyện Phù Tiên, tỉnh Hưng Yên.
Ngày 24 tháng 2 năm 1997, Chính phủ ban hành Nghị định 17-CP về việc chuyển xã An Viên thuộc huyện Phù Tiên về huyện Tiên Lữ mới tái lập quản lý.
Miếu, đình Nội Lễ
Miếu Nội Lễ và Đình Nội Lễ Thờ Tướng nhà Đinh Trần Ứng Long, người có sáng kiến chặt tre đan thuyền, phỏng theo cách đan thúng đã phá được căn cứ của quân Đỗ Cảnh Thạc giúp Đinh Bộ Lĩnh lập ra nhà nước Đại Cồ Việt trong lịch sử. Trần Ứng Long còn được hậu thế tôn vinh là ông Tổ nghề đan thuyền và nghề sơn.
Đền Đậu An
Đền Đậu An là nơi thờ Ngọc Hoàng Thượng đế cùng các thiên thần. Truyền thuyết dân gian thì Ngọc Hoàng Thượng đế vốn người trần, có tên húy là Trương Hữu Nhân, là Trang chủ Trương Gia Loan. Vì có tính khiêm nhường và kiên nhẫn, ông được gọi là Trương Bách Nhẫn; do hay giúp đỡ người khác, tu luyện thành tiên nên ông được gọi là Đại Quý Nhân. Trương Hữu Nhân có một vợ họ Vương, tức Tây Vương Mẫu và có chín con trai.
Theo thần tích đền Đậu An, vào trước Công Nguyên có Thiên tiên, Địa tiên mở cổng trời xuống hướng dẫn nhân dân khai phá vùng sình lầy, dạy cách săn bắn, hái lượm và trồng lúa nước. Ngoài ra, còn có Ngũ lão tiên ông huy động dân làng khai hoang, diệt trừ thú dữ và dựng Thụy Ứng quán thờ để cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu. Sau này, Thụy Ứng quán được xây dựng mở rộng trở thành quần thể di tích mang tên gọi đền Đậu An như ngày nay.
Cầu Bằng
Là cây cầu bắc qua sông, cũng là con kênh dẫn nước cho nông dân làm lúa và hoa màu. Cầu này cũng chứng kiến sự thảm sát của thực dân pháp với người dân thôn Nội Lễ. Cụ thể là năm 1953 khi lính pháp về tuần tra ở thôn Nội Lễ, như thường tình thì các Già làng ra tiếp đón ở cây cầu này, lính Pháp lã đạn giết chết gần chục người ở đây, sau đó còn vào làng giết chết thêm chục người dân nữa, có gia đình ko kịp chạy bị giết hết cả trẻ con và người già lính Pháp cũng không tha.
3928 Randa
3928 Randa (1981 PG) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 4 tháng 8 năm 1981 bởi P. Wild ở Zimmerwald.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1981
Alopecosa obscura
Alopecosa obscura là một loài nhện trong họ Lycosidae.
Loài này thuộc chi Alopecosa. Alopecosa obscura được Joachim Schmidt miêu tả năm 1980.
Tham khảo
Thể loại:Alopecosa
Hydrovatus duponti
Hydrovatus duponti là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Régimbart miêu tả khoa học năm 1895.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrovatus
Ngựa Anglo-Arab
300px|nhỏ|phải|Một con ngựa Ănglê-Ảrập đang trong giai đoạn luyện tập Ngựa Ănglô-Ảrập hay Anglo-Arab hay còn gọi là Ănglê-Ảrập là một giống ngựa có nguồn gốc từ nước Pháp, chúng được hình thành bằng sự lai tạo giữa giống ngựa Thuần Chủng của Anh (Thoroughbred) với ngựa Ả rập và được công nhận là một giống riêng với từ ghép gồm tiền tố "Anglo", trong tiếng Pháp là Anglais hay Ăng-lê, chỉ về giống ngựa từ Anh và hậu tố Ả rập là giống ngựa Ả rập.
Phép lai tạo này có thể là từ ngựa đực giống Thuần Chủng với ngựa nái Ả rập hoặc ngược lại. Trong trường hợp không có sự tạp giao thì một con ngựa phải có tối thiểu 12,5% máu Ả Rập được coi là một Anglo-Ả Rập. Pháp là một trong những nhà sản xuất lớn nhất của giống ngựa Anglo-Ả-rập. Họ cũng đã đem giống ngựa này du nhập vào Việt Nam từ sớm phục vụ cho những cuộc đua ngựa ở trường đua Phú Thọ.
Lịch sử
Các dấu vết của giống ngựa Pháp Anglo-Arab bắt đầu từ hai con ngựa giống Ả Rập là Massoud và Aslam trong đó có một con ngựa "Thổ Nhĩ Kỳ" có thể là của Turkoman đã tuyệt chủng hoặc giống "Turkmene" (ngựa Thiên Mã từ Tây Vực). Những con ngựa này ở Syria sau đó đã được lai với một bộ ba của ngựa Thuần Chủng Thoroughbred, cụ thể, con ngựa nái COMUS, các con ngựa Selim, và Daer. Một vài năm sau đó, ba con ngựa cái con của chúng là Clovis, Danae, và Delphine hình thành nền tảng của chương trình nhân giống Anglo-Ả Rập của Pháp.
Trang trại nhân giống của chương trình gây giống Anglo-Arab, Pompadou Anglo-Arab Stud, nằm ở Arnac-Pompadour, một xã phụ cận của Corrèze, nơi trung tâm của Pháp, quê hương nổi tiếng Château de Pompadour. Ngoài ra, khu vực này phục vụ như là trụ sở đăng ký ngựa giống của Pháp. Anglo-Ả Rập sở hữu một trong những sách chỉ đăng ký giống ngựa lâu đời nhất của Pháp, và cùng với ngựa Selle Français, giống ngựa thể thao hàng đầu của đất nước này, vẫn còn mang dấu ấn của sự ảnh hưởng Anglo-Arab một cách đáng kể.
Trong quá khứ, những con ngựa Anglo-Arab đã được sử dụng cho mục đích quân sự. Tuy nhiên, hiện nay, nghề nghiệp nổi bật nhất của nó là của một con ngựa phục vụ cho môn cưỡi ngựa thông dụng, thể thao ngựa và phục vụ cho những cuộc đua ngựa. Giống ngựa này không có khả năng phù hợp cho những cuộc trình diễn sự kiện (eventing), do khả năng chịu đựng, tốc độ và khả năng nhảy của chúng không nhuyễn. Tại Hoa Kỳ, ngựa Anglo-Ả Rập được coi là một "phần lai" của ngựa Arabian và, do đó, được đăng ký trong vòng một phần riêng biệt của Hiệp hội ngựa Ả Rập.
Đặc điểm
300px|nhỏ|phải|Tổng thể một con ngựa Anh-Ảrập Giống như một kết quả của phép lai khác nhau mà có thể sản xuất mọtcon Anglo-Ả Rập, kích thước và hình dáng có thể thay đổi đáng kể. Tuy nhiên, trên mức trung bình, một con ngựa Anglo-Ả Rập là nhỉnh một chút cao hơn so với chỉ số trung bình của ngựa Ả Rập và các loại hơi ít tinh chế. Những con ngựa lớn nhất thường được sản xuất bằng cách nuôi một con ngựa thuần chủng để phối với một con ngựa Ả Rập. Các ví dụ tốt nhất của giống này thừa hưởng những tinh tế, xương tốt, và sức chịu đựng của Ả Rập, cũng như tốc độ và sức mạnh của Thoroughbred.
Ngựa Anglo-Ả Rập trung bình có chiều cao từ 15,2-16,3 (62-67 inches, 157–170 cm). Những màu sắc phổ biến nhất của chúng là màu hồng (hạt dẻ), đạm (đôi khi được gọi là "nâu") hoặc màu xám. Các lý tưởng về giống là cho một con ngựa để có dáng tương tự như mạnh mẽ hơn Ả Rập, mặc dù chúng không nên trông hoàn toàn giống như hoặc là một Thoroughbred hoặc Ả Rập. Chúng có một cái cổ dài, vai nhô cao, cơ thể nhỏ gọn và mạnh mẽ (chắc chắn hơn so với Thoroughbred), ngực sâu, và xương vững chắc. Ngựa Anglo-Ả Rập nên có đầu nhỏ, tốt, tương tự như mọtcon Ả Rập, nhưng không nên quá lép trong cấu trúc.
Du nhập
300px|nhỏ|phải|Lịch sử của giống ngựa Ăng lê Ả rập Năm 1906, thương gia người Pháp Jean Duclos đem loại hình đua ngựa từ quê nhà sang kinh doanh. Ông ta mang tám con ngựa giống ngựa Ả rập tốt mã, lớn con, chạy đua giỏi đến vùng đất Sài Gòn-Chợ Lớn, tổ chức đua. Trò đua ngựa của Duclos đã tạo cơn sốt khi có gần 200 cuộc đua chỉ trong vòng nửa năm, mang về cho thương gia này rất nhiều tiền. Cho đến những năm 60, trường đua Phú Thọ có khoảng 200 ngựa đua chính hiệu với nhiều lượt đua, nhưng vẫn không đáp ứng được nhu cầu. Để duy trì hoạt động hàng tuần, người ta phải thuê thêm ngựa cỏ kéo xe ở các nơi để tổ chức cho đủ 10-12 ngựa mỗi đợt Từ đây giống ngựa này bắt đầu biết đến ở Việt Nam.
Hơn 60 năm trước, dân Hóc Môn đã có ngựa đua lai ĂngLê lai Á Rập, to khỏe không thua gì ngựa đua chính gốc. Mỗi con ngựa nhập nguyên giống vào Việt Nam, giá không thua gì một chiếc xe hơi đời mới, sang nhất bây giờ. Ngựa lai này có giá còn cao hơn ngựa Ả Rập thuần chủng. Nhờ nó thuận với phong thổ, nuôi đem ra trường Phú Thọ mới hợp thời tiết xứ nóng ẩm. Con ngựa đầu tiên có một cá nhân ở Hóc Môn sở hữu là con Xích Thú, mua năm 1963, lúc mua chỉ 17.000 đồng, hai năm sau Xích Thú thắng trong một giải đua, giá của nó đã vọt đến 100.000 đồng, tương đương một chiếc xe hơi thời đó.
Những giống ngựa còn lại ở Đức Hòa đều là ngựa quý, được nhập từ Pháp những năm đầu thế kỷ trước. Hơn một trăm năm nuôi, thuần hóa, ngựa đã quen thổ nhưỡng, khí hậu và là giống gien rất quý. Từ bộ gien nhập thành bộ gien thuần chủng, có thể gọi giống ngựa ở đây là giống nội địa. Ngựa có thể lực lớn, tốc độ cao sau đó còn lai với những chú ngựa Anh, ngựa Ả-Rập, ngựa Tây Ban Nha, ngựa cái để phối giống Ngựa đua phải giống F1, F2 mới có kết quả. Nuôi được ngựa đẻ lại càng khó hơn. Ba triệu đồng một “mũi” thụ tinh cho ngựa. Bơm xong lấy tiền, kết quả được hay không được không chịu trách nhiệm
Huấn luyện
300px|nhỏ|phải|Một con ngựa Ăng lê Ả rập đang nhảy rào Việc chăm sóc, thuần dưỡng một con ngựa đua là một kỳ công nghệ thuật. Ngoài chế độ ăn uống, vệ sinh nghiêm ngặt, ngựa còn phải được tập luyện thường xuyên. Một con ngựa, chỉ cần đoạt vài giải nhất là người ta săn lùng mua ráo riết. Có khi cả trăm cây vàng một con cũng mua Nếu ngựa tốt, ngựa khoẻ, nhưng huấn luyện không giỏi, thì cũng chỉ làm ngựa kéo hay ngựa thịt. Huấn luyện giỏi, ngựa đua mới có thể tuyệt đối trung thành, tuân theo mệnh lệnh của chủ, khi ra đường đua không chỉ nhanh, mạnh, dai sức, mà còn có tác phong đẹp, dũng mãnh, một chú ngựa có tốt hay không, được đánh giá theo 3 yếu tố là ngoại hình, nài ngựa và quan trọng nhất là tài năng chú ngựa thể hiện trong quá trình tập duyệt trước ngày đua.
Chế độ ăn
Bình quân, một con ngựa trưởng thành mỗi ngày ăn 10 kg thóc, cùng cả gánh cỏ, chưa kể phải bồi bổ thêm đậu xanh, đỗ tương. Mỗi ngày tốn 20 kg lúa chưa tính đến cỏ cắt ngoài đồng cho ngựa ăn. Ngày trước ngựa toàn ăn thóc với gạo, mỗi ngày chúng ăn cả chục kg, ngốn hết vài trăm ngàn. Hằng ngày cho ngựa ăn cỏ, lúa, chuối sứ và vẫn cho uống thuốc phòng bệnh, với chi phí 3 triệu đồng/con, so với 5 triệu đồng khi ngựa còn đua. Hằng tháng, chi phí cho bầy ngựa mất khoảng 20 triệu đồng. Vào những năm ngựa còn tung vó trên trường đua thì chúng được ăn lúa nhiều hơn và được chăm sóc rất kỹ. Còn kinh tế khó khăn những người nuôi ngựa chỉ muốn giữ lại cái nghề một thời, nên những con ngựa ngày xưa thay vì ăn lúa nay chuyển sang ăn cỏ ăn nhiều lúa nhưng nay chúng phải ăn cỏ nhiều hơn Chục con ngựa nuôi ngày mất nửa tạ thóc. Đó là nuôi cầm chừng.
Hiện nay số ngựa đua ở Việt Nam đã bị làm thịt gần hết vì không đủ kinh phí nuôi nhốt. Đàn ngựa còn lại được thả ngoài đồng, ăn hết bãi cỏ này ông lại dong chúng tới bãi cỏ khác. Mỗi ngày, chỉ cho chúng ăn một ít lúa. Cỏ ở nghĩa trang không thiếu, nếu cần đi cắt một buổi là có cả xe ba gác đầy lắc lư, đàn ngựa ăn 3 ngày mới hết. Nhưng ngựa ăn cỏ không thì gầy trơ xương, nhai cỏ cho đỡ buồn miệng thôi, cái chính vẫn phải ăn lúa, gạo, món ăn mới cho bầy ngựa, vừa ngon lại rẻ là đến các cơ sở chế biến giá đỗ thu gom vỏ. Mỗi bao vỏ giá gần 10 nghìn đồng, một con ngựa nhai cả ngày lẫn đêm hết hai bao, chỉ bằng một phần giá lúa
Tuấn mã
300px|nhỏ|phải|Một con ngựa Ăn lê Ả rập lông trắng mốc 300px|nhỏ|phải|Một con ngựa Ăng lê Ả rập tốt tướng 300px|nhỏ|phải|Một con tuấn mã 300px|nhỏ|phải|Một dấu ngựa làm chứng của giống thuần chủng Một con ngựa đua thường được lựa chọn rất gắt gao, phải chọn dòng, chọn giống, lý lịch phả hệ kỹ càng. Nếu ngựa cha, mẹ có tốt; ngựa con đẻ ra mới là ngựa đua bản lĩnh. Ngựa 3-4 tuổi là có thể đưa đi đua. Nếu chăm sóc tốt, ngựa có thể đua trong thời gian khoảng 15 năm. Vòng đời của ngựa có thể kéo dài tới 30 năm, nên sau khi hết tuổi đua, những con ngựa tốt được dùng để nhân giống Ngựa đua cũng được đăng ký làm giấy khai sinh, đầy đủ thông tin chi tiết như tên, năm sinh, giới tính, màu lông, đặc điểm nhận dạng, tên ngựa cha mẹ, tên chủ nuôi. Giấy khai sinh đối với một chú ngựa đua rất quan trọng, vì nếu không có nó, chú ngựa sẽ không được phép tham sự các cuộc đua ở trường đua Phú Thọ.
Tên ngựa đua khi ra trường đua cũng không được trùng nhau. Nếu trùng, sẽ phải làm lại giấy khai sinh khá phiền phức. Hầu hết chủ ngựa khi đặt tên ngựa sẽ dựa vào sở thích, hay gửi gắm vào đó một thông điệp, khát vọng. Có những chủ ngựa thích đặt theo tên người nổi tiếng trong bóng đá, diễn viên, ca sĩ, phim kiếm hiệp như Lục Tiểu Phục, Mai Trinh, Êlizabet Những cái tên rất đẹp, sang trọng đặt cho ngựa, Đặt tên cho nó dựa vào ngoại hình, khả năng đua của nó và dựa vào tình cảm của người chủ dành cho nó Lịch sử trường đua Phú Thọ chứng kiến nhiều thế hệ ngựa đua kiệt xuất. Chú ngựa thắng trên đường đua, không chỉ đem về vinh quang cho người chủ, mà còn thêm một khoản tiền lớn. Ngoài tiền thắng giải, tiền cá độ thu về lớn hơn gấp nhiều lần
Có những con ngựa thuộc giống Ăng lê lai Ả rập và lai với các giống khác từng nức tiếng trên trường đua như con chiến mã Phương Đông, từng 13 lần đoạt giải nhất, đoạt cúp ở trường đua Phú Thọ, ngoài con Phương Đông và những chiến mã từng đoạt giải, lừng danh trong làng ngựa đua Sài Gòn như: Xích Tu Long, Mai Linh, Lục Tiểu Phụng, Long Trường Vân là giống ngựa tạo ra bằng cách cho lai giống giữa ngựa bản địa, là loại ngựa kéo có sức khỏe dẻo dai với giống ngựa to khỏe của Châu Âu. Một con ngựa đua nổi tiếng với tên Nữ Tài giành được nhiều giải, con nữ hoàng Xinh Xinh Hoa đang trên đường từ chuồng đến Trường đua Phú Thọ đã bị tạt axít đậm đặc vào đầu, không ít tuấn mã làm dậy sóng trường đua, khi chết già, người ta không nỡ mổ thịt mà chôn cất trong vườn nhà như con Lữ Bố của ông Chín Xèng đoạt quán quân 48 lần, Ô Điểu của ông Út Bẩm; Lipasinette của ông Dương Hạo Tôn; France Vedé của ông Tộ hay cặp ngựa nổi tiếng Trúc Hương và Mỹ Phương, ngày xưa nổi tiếng ở trường đua
Trong đó con ngựa Thoại Lang được xem là con ngựa thần mã vì chưa có một con ngựa nào có thể thắng được con ngựa đó trong các cuộc đua, Việt Nam có những con ngựa đua khá tốt khi phối giống của những con ngựa do nữ hoàng Anh tặng Nhưng trong hàng trăm chiến mã từng được vinh danh, cái tên “thần mã” Thoại Lang vẫn được tôn sùng vị trí số 1, trở thành huyền thoại trong ký ức người đua ngựa. Sở dĩ được phong Thần mã vì trong giai đoạn từ năm 1967-1974, Thoại Lang đã giành được 114 giải nhất và sáu lần vô địch đại hội. Có một giai thoại kỳ lạ là trừ ngựa cùng chủ ra, bất cứ con ngựa nào từng thắng Thoại Lang thì sau đó đều bị thương, chết hoặc nếu không thì ra trường đua cũng dở chứng không chịu đua
Thoại Lang là một con ngựa cái, được đặt theo tên Pháp Tina. Tina là một chú ngựa cái mang 2 dòng máu, mẹ là giống ngựa cỏ Việt Nam nhưng cha là ngựa đua từ Pháp (ngựa Ăng lê Ả rập). Sự kết hợp ngẫu nhiên ấy cho ra đời chú ngựa con Tina, lông màu cánh dán, dáng vẻ mỹ miều nhưng tính khí và thần thái khác thường. Khoảng thời gian những năm 1970 đến cuối năm 1974, cái tên Thoại Lang liên tục được xướng tên trên đài chiến thắng. Với những con ngựa cùng hạng, Thoại Lang gần như không có đối thủ. Thành tích 141 trận thắng từ khi cất vó trên trường đua Phú Thọ, Thoại Lang được người trong giới phong là “thần mã”. Không phải cứ con ngựa nào thắng nhiều, thắng liên tục cũng được phong là “thần mã”, mà tước hiệu ấy kèm theo đó còn rất nhiều yếu tố mà chỉ người trong giới đua ngựa biết với nhau.
Trong cuộc đời của Thoại Lang cũng có vài lần gặp thất bại khi gặp những đối thủ không kém tài cũng đã để lại tên tuổi lừng lẫy như Ti Ti, Thuận Hùng hay Anh Phong. Con Thuận Hùng và Anh Phong ăn được Thoại Lang một trận nhưng sau trận đó về nhà đổ bệnh mà chết. Còn con Ti Ti cũng bị “ngựa chứng” cứ ra đến trường đua là đứng im chẳng buồn nhấc vó. Những hiện tượng lạ đó càng khiến người chơi ngựa tin rằng Thoại Lang là thần mã. mỗi khi đứng trước vạch xuất phát, Thoại Lang đứng trước rào chắn nhưng mắt không nhìn thẳng mà lúc nào cũng nghếch liếc cờ lệnh. Vì vậy, cứ hễ cờ lệnh phất là Thoại Lang luôn bắt được nhịp mà vọt lên dẫn đầu.
Ở thời điểm ấy, tên của Thoại Lang mỗi lần thắng trận lại tràn ngập trên mặt báo, nếu xét về số lần ăn giải nhất trong các cuộc đua thì Thoại Lang được ca tụng là nhất thế giới. Sau 4 năm làm điên đảo trên đường đua, vào năm 1974, Thoại Lang ra đường đua mang theo số chì nặng 72 kg. Sức khỏe giảm sút nhưng Thoại Lang vẫn được ra thi đấu. Giành chiến thắng thuyết phục nhưng Thoại Lang đã phải trả giá quá đắt đó là bị trật khớp xương và mãi mãi không thể còn bước ra trường đua được nữa. Năm 1975, trường đua Phú Thọ đóng cửa. Thoại Lang sau khi nghỉ đua đã sinh được một lứa con rồi chết vào năm 1977. Chú ngựa con của Thoại Lang về sau được bán cho một người nông dân ở Tây Ninh để phục vụ kéo xe. Về sau, con của Thoại Lang sinh được 2 lứa nhưng một con chết bệnh, một con chết đuối. Dòng giống của “thần mã” cũng vì thế mà không còn nữa.
Những chú ngựa vô địch còn lại của trường đua Phú Thọ là những ngựa đua còn sót lại tại trang trại của ông Baudron Jeans Yuer (người Pháp gốc Việt), xã Xuân Thới Sơn, Hóc Môn, là những chú ngựa vô địch trong các cuộc đua tại trường đua Phú Thọ, những con tuấn mã này tung hoành trên đường đua và mang vinh quang về cho chủ nhân của mình do sở hữu được hậu duệ của chú ngựa vô địch nước Anh được Nữ hoàng ban tặng ông Baudron Jeans Yuer mang tất cả những chú ngựa tốt nhất từ Pháp về Việt Nam và những chú ngựa này là những nhà vô địch Còn con Nobel cùng với con Ansaphire là hai tuấn mã vô địch Việt Nam ở thời điểm này vì Nobel và Ansaphire đều là dòng dõi của Vang và Khứu là hai con ngựa Hoàng gia Anh tặng chú ngựa bố là một nhà vô địch thặng thừa. Con Ansaphire mới đua được năm trận thì trường đua đóng cửa, với kết quả bốn trận về nhất và một trận về nhì. Nobel cũng thắng rất nhiều giải trước đó
Hiện trại ngựa Sáu Hòa ở Tây Ninh cũng có những chiến mã sở hữu thân hình tuyệt mỹ, nước phi như cơn gió thoảng, những chú ngựa cao to, có bộ lông rất đẹp, từng một thời làm nức lòng dân đua ngựa như: Nữ Phi Mai, Việt Anh, Triệu Vy, Hạnh Nguyên, Tường Vy, Carino, Hugo. Trong số những này hiện nay một số đang mang thai hoặc đã sinh hậu duệ 2-3 năm tuổi và cao từ 1,2-1,4 m. Tổng số đàn ngựa đua của trại là trên 30 con, tất cả đều thuộc hàng quý được lai từ giống ngựa của Hoàng gia Anh, trị giá hàng tỷ đồng. Riêng con ngựa đua Tường Vy với giá 100 triệu đồng. Còn hậu duệ của hai chiến mã Tường Vy và Hugo có giá 40 triệu đồng Chuồng ngựa được đầu tư xây dựng kiên cố. Trong mỗi chuồng đều có máng cỏ, máng nước, có đèn thắp sáng, trên nền lót rơm. Sau một buổi đi ăn cỏ ngoài đồng, các chú ngựa vừa được đưa trở về chuồng để nghỉ ngơi, uống nước. Để đảm bảo lương thực và sức khoẻ cho đàn ngựa, dành ra 0,5 ha đất trồng loại cỏ có dinh dưỡng cao, chuyên dùng cho ngựa ăn. Mùa mưa thì tận dụng cỏ mọc tự nhiên và mua thêm xác đậu nành.
Thực trạng
Hiện nay số ngựa đua ở Việt Nam đã bị làm thịt gần hết vì những người chủ của nó không đủ kinh phí nuôi Bây giờ, sau nhiều năm trường đua đóng cửa, nhiều người bỏ nghề, số ngựa cũng chẳng còn là bao, nhưng nơi đây vẫn có những người bám trụ với nghề nuôi ngựa đua. Khi Trường đua ngựa Phú Thọ đóng cửa, nơi đây đã trở thành bãi cỏ hoang, hay ao câu cá. Người dân nuôi ngựa đua như người chơi xổ số, lô tô cuối ngày khi tin trắng bảng. Nhiều con ngựa ở Long An có giá 200 triệu, sau một đêm ngủ dậy chỉ còn 40 triệu. Đó là gặp khách chơi ngựa, gặp khách thịt ngựa thì chỉ còn giá bằng con bò
Khi trường đua Phú Thọ giải tán, các giải đua không còn được tổ chức, số lượng ngựa vì vậy cũng hao mòn dần. Số lượng ngựa còn lại ở vùng Long An, Hồ Chí Minh chỉ khoảng 400 con, trong vòng ba năm đóng cửa trường đua Phú Thọ có hơn 3.000 con ngựa đua bị giết thịt ở các lò mổ. Tình trạng này vẫn chưa chấm dứt, khi nhiều con ngựa đua vẫn đang bị giết thịt dần vì chủ của nó không đủ kinh phí để nuôi. Cảnh quen thuộc vào buổi sáng, tại một lò mổ ngựa ở xã Xuân Thới Sơn, huyện Hóc Môn là những con ngựa đua xấu số bị trói chân đứng ngoan ngoãn bên gốc cột. Chủ của nó đã không thể tiếp tục nuôi do quá khó khăn. Chiếc búa vung lên vào đầu làm con vật to lớn khuỵu xuống, ngựa bị giết thịt, nó ngục xuống, máu chảy khắp nền nhà, đôi mắt mở to sòng sọc nhìn trân trân một hướng. Từ khi trường đua Phú Thọ đóng cửa, đã có hàng ngàn con ngựa bị như thế vì giá ba con ngựa bằng một con bò.
Một số gia đình đã từ bỏ, một số do yêu thích, coi đây là thú vui tuổi già nên vẫn giữ lại những con có thành tích để duy trì nòi giống. Đàn ngựa đua nay thành ngựa đứng. Trước, còn đua thì ngựa nuôi ngựa và nuôi người. Nhiều con đã phải tháo yên, tìm đường vào nồi “thắng cố” (lẩu ngựa). Một số bán cho các tỉnh như Lâm Đồng, Bình Thuận, Kiên Giang làm ngựa cưỡi trong các khu du lịch Nhiều người ở làng ngựa vẫn cầm cự nuôi ngựa chờ đợi trường đua. Người ta mong ngóng một trường đua mới và họ quyết tâm giữ ngựa
Thời gian qua, một số địa phương muốn triển khai dự án đầu tư trường đua ngựa ở Việt Nam, chẳng hạn dự án Thiên Mã-Madagui ở xã Đạ Oai, huyện Đạ Hoai, Lâm Đồng; dự án cá cược đua ngựa tại Đại Lãi, thị xã Phúc Yên, Vĩnh Phúc, dự án trường đua ngựa và Câu lạc bộ đua ngựa tại xã Thanh Tâm, Bình Phước Một công ty ở Long An cùng chung ý tưởng nên đã cùng ông tập hợp các chủ ngựa để thống kê ngựa đua trong ba ngày. Đồng thời đơn vị này cũng triển khai xây dựng một đường piste ở Đức Hòa, Long An để các chủ ngựa có sân chơi cho ngựa tập dượt và đua giải trí với nhau, chờ ngày có sân chơi chuyên nghiệp. Trước đó, ngày nào cũng có thương lái tìm đến chuồng ngựa hỏi mua ngựa thịt nhưng nay đã bớt nhiều. Không những thế, một số chủ ngựa còn mua thêm ngựa
Tại Thành phố Hồ Chí Minh, ông Baudron đứng ra tập hợp những người còn đam mê với nghề trong vùng lại để xin phép thành lập “Hội thể dục thể thao ngựa đua”, đồng thời mượn đất để tổ chức một đường đua tập dượt. Đã có hơn 200 chủ ngựa đăng ký tham gia hội. Còn đường đua tuy chỉ là nơi để những chú ngựa tập dượt cho đỡ chồn chân, nhưng cũng là cách để ông động viên không bán ngựa cho các lò mổ. Những con ngựa đua đều thuộc dòng giống cao quý, nó sinh ra để tung vó kiêu hãnh, giá trị của nó nằm ở những lần vươn lên giành chiến thắng, là tinh thần nó mang lại chứ không chỉ là thân xác nó
Người dân Đức Hòa có truyền thống nuôi ngựa đua từ lâu, huyện có tổ chức buổi đua ngựa phong trào, bà con đến xem, hiện đang tiến hành các thủ tục để thành lập hội đua ngựa cấp huyện. tuy ngựa đua chủ yếu là ngựa thồ, để làm việc là chính nhưng việc tổ chức đã góp phần duy trì môn thể thao này, mang lại niềm vui lớn cho giới đua ngựa. Một số nơi như quận 2 có câu lạc bộ cưỡi ngựa nằm trên đường Lê Văn Thịnh được mở ra nhiều năm nay để phục vụ cho giới trẻ học cưỡi là chính và thu hút đa phần là học sinh từ các trường học trong thành phố. Những hoạt động này ít nhiều cũng giúp cho người nuôi ngựa thấy vui và những con ngựa lại được thỏa sức tung vó trên trường đua sau nhiều năm bỏ nghề
Có một người vẫn gắn bó với nghề nuôi ngựa đua dù trường đua Phú Thọ đã bị giải tán. Tại ấp Thạnh Trung, xã Thạnh Tây, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh, còn có trang trại ngựa quy tụ toàn “chiến mã” vang bóng một thời ở trường đua Phú Thọ là trại ngựa sáu Hòa. Trại này con xuống trường đua Phú Thọ mua thêm mấy con mang về nuôi. Trong quá trình nuôi, chủ trại con tìm những nơi có ngựa tốt để phối giống cho chúng, mong có thêm một thế hệ chiến mã, những chú ngựa con được sinh ra ở trang trại và con nào cũng cao lớn và chạy giỏi. Khi chúng được 4 năm tuổi có các chuyên gia huấn luyện ngựa ở trường đua Phú Thọ về nhận diện và cùng với chủ nhân đặt tên gọi cho mỗi con ngựa. Những chú ngựa đua nhân giống ra đều được bán ngược về cho các tay đua ngựa ở trường đua Phú Thọ hoặc bán cho một vài người nuôi ngựa đua như một thú vui hoặc để kéo xe thổ mộ, còn bán sang cả Campuchia những con ngựa đẹp cho những gia đình khá giả làm kiểng.
Tham khảo
Thể loại:Giống ngựa
Shinchu Tsuyoshi
Tsuyoshi Shinchu (sinh ngày 28 tháng 11 năm 1986) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Tsuyoshi Shinchu đã từng chơi cho Fagiano Okayama, Matsumoto Yamaga FC và Kagoshima United FC.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1986 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Nhật Bản Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Fagiano Okayama Thể loại:Cầu thủ bóng đá J2 League Thể loại:Cầu thủ bóng đá J3 League Thể loại:Cầu thủ bóng đá Japan Football League Thể loại:Cầu thủ bóng đá Kagoshima United FC Thể loại:Cầu thủ bóng đá Matsumoto Yamaga FC
Làng Lâm Xuân
Làng Lâm Xuân (ngày trước thuộc đất Địa Lý, Minh Linh, nay thuộc xã Gio Mai, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị) là một làng cổ ở Quảng Trị, được "Ô Châu cận lục", "Phủ biên tạp lục" đề cập đến là nổi tiếng với nghề dệt chiếu. Làng được hình thành từ khoảng năm 1558, khi Nguyễn Hoàng tránh nạn Trịnh Kiểm. Trong chiến tranh Việt Nam, Lâm Xuân từng là một chiến trường ác liệt.
Vị trí địa lý
Làng Lâm Xuân: Phía Bắc giáp thôn Nhĩ Hạ, xã Gio Thành, phía tây bắc giáp thôn Tân Minh, xã Gio Thành. Phía đông giáp thôn Hoàng Hà, xã Gio Việt, Phía nam giáp thôn Mai Xá, xã Gio Mai. Phía tây là vùng cát giáp xã Gio Quang.
Lịch sử
Trong chiến tranh Việt Nam, nơi đây từng là chiến trường của nhiều trận đánh ác liệt tại Quảng Trị tiêu biểu là một trận đánh diễn ra vào ngày 29 tháng 3 năm 1968, Sư đoàn 320 (mang biệt hiệu "Sông Dinh") giao tranh với 5 tiểu đoàn của đối phương, có máy bay, trọng pháo và xe tăng yểm trợ. Mặc dù quân số đông hơn nhiều lần nhưng do kỹ thuật tác chiến kém nên sư đoàn 320 bị truy sát, họ phải dùng đến một trung đội để thay chân,tử thủ nhằm kìm hãm bước tiến quân địch. (Sau đó đơn vị này đã được tặng danh hiệu "Đại đội gang thép").
Kinh tế - Văn hóa
Làng Lâm Xuân nổi tiếng Việt Nam với nghề dệt chiếu cói. Người dân ở đây có truyền thống làm chiếu, với đặc thù là một làng nghề, đất chật người đông, từ xa xưa người dân Lâm Xuân đã tìm đến nghề dệt chiếu làm kế mưu sinh nhờ tận dụng những vùng nguyên liệu có sẵn quanh làng. Tuy nhiên hiện nay đã mai một dần do con sông Cánh Hòm đã bị ngăn mặn, khiến cho cây cói - một nguyên liệu quan trọng để làm chiếu không còn cộng với đó là sự xâm nhập ồ ạt của chiếu Trung Quốc, Thái Lan tràn vào thị trường với mẫu mã bắt mắt đã đẩy làng chiếu Lâm Xuân đến nguy cơ biến mất.
Chiếu Lâm Xuân có ưu điểm là nằm mát vào mùa hè, ấm vào mùa đông, không nóng như chiếu nhựa, nilon của Trung Quốc hay Thái Lan. Nguyên liệu chính là cây cói được khai thác từ các cánh đồng cói quanh làng. Nguyên liệu thứ hai là cây đay – dùng để tạo các đường sân của chiếu, được khai thác từ vùng rừng núi miền tây Gio Linh. Khuôn dệt cũng hết sức thô sơ và đơn giản. Chất liệu toàn bằng tre gỗ. Quy trình sản xuất thủ công, tận dụng được mọi thời gian, mọi lứa tuổi trong gia đình tham gia. Ngày trước cả làng có hơn 100 khung dệt, với trên 2/3 số hộ làm nghề, hằng ngày sản xuất ra hơn 300 chiếc chiếu các khổ cung cấp cho cả vùng.
Hiện tại trước cơn lốc thị trưòng và sự cạn kiệt về nguyên liệu nghề chiếu Lâm Xuân không còn phát triển như xưa, trong làng chỉ còn đôi ba hộ theo nghề và chủ yếu là sản xuất tự cung tự cấp chứ không trở thành sản phẩm hàng hóa. Tìm hướng đi thích hợp cho nghề để khôi phục phát triển, củng cố mở rộng sản xuất là một đòi hỏi thiết thực được đặt ra cho chính quyền và nhân dân địa phương trong nền kinh tế hàng hóa hôm nay.
Nghề chiếu của làng Lâm Xuân là một trong các làng nghề nổi tiếng Việt Nam.
Địa danh nổi tiếng trong làng
Giếng được ông Xạ Toại (tên thật: Tạ Văn Toại) một điền chủ có tiếng trong vùng xây dựng. Thời kỳ chiến tranh và sau này, chỉ một giếng này thôi đã cung cấp đủ nước cho cả người dân xã Gio Mai. Về sau, các hộ gia đình đều có giếng riêng, giếng Tô trở thành dĩ vãng, ít người dùng đến.
Làng ung thư
Theo Trung tâm Kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng và Sở Tài nguyên môi trường tỉnh Quảng Trị phân tích chất lượng nước sinh hoạt vào ngày 23.12.2015, nước ở đây không đạt được tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước ăn uống.
Chú thích
Thể loại:Làng cổ Quảng Trị Thể loại:Làng ung thư Thể loại:Gio Linh
Maranguape
Maranguape là một đô thị thuộc bang Ceará, Brasil. Đô thị này có diện tích 590,824 km², dân số năm 2007 là 101018 người, mật độ 170,98 người/km².
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Ceará
Göltepesi, Bingöl
Göltepesi là một xã thuộc thành phố Bingöl, tỉnh Bingöl, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 1.227 người.
Valeriana polystachya
Valeriana polystachya là một loài thực vật có hoa trong họ Kim ngân. Loài này được Sm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1791.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Nữ lang Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1791
Ctenioschelus chalcodes
Ctenioschelus chalcodes là một loài Hymenoptera trong họ Apidae. Loài này được Thiele mô tả khoa học năm 2005.
Tham khảo
Thể loại:Ctenioschelus Thể loại:Động vật được mô tả năm 2005
Epidendrum pseudepidendrum
Epidendrum pseudepidendrum là một loài phong lan bản địa Costa Rica và Panama. Nó nở hoa nhiều lần trong nhiều năm. Loài E. xanthoianthinum Hágsater (1993) đã được mô tả là một biến thể màu vàng của loài này, với danh pháp E. pseudepidendrum var. auratum Rchb.f. (1885).
Liên kết ngoài
pseudepidendrum
Centaurea nivea
Centaurea nivea là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Bornm.) Wagenitz mô tả khoa học đầu tiên năm 1963.
Liên kết ngoài
Thể loại:Centaurea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1963
Zosterops buruensis
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1878 Thể loại:Động vật đặc hữu Indonesia Thể loại:Chim Indonesia
Piptadenia buchtienii
Piptadenia buchtienii là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Barneby miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Piptadenia
Neottianthe
Neottianthe là một chi thực vật thuộc họ Orchidaceae. Chi này có các loài sau:
Amata phepsalotis
Amata phepsalotis  là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
P
Phaegorista rubriventris
Phaegorista rubriventris là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phaegorista
Cardotiella subappendiculata
Cardotiella subappendiculata là một loài Rêu trong họ Orthotrichaceae. Loài này được (Broth.) Vitt mô tả khoa học đầu tiên năm 1981.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cardotiella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1981
Vallant-Saint-Georges
Vallant-Saint-Georges là một xã ở tỉnh Aube, thuộc vùng Grand Est ở phía bắc miền trung nước Pháp.
Solenostoma virgatum
Solenostoma virgatum là một loài Rêu trong họ Jungermanniaceae. Loài này được (Mitt.) Váňa & D.G.Long mô tả khoa học đầu tiên năm 2009.
Vallant-Saint-Georges
Liên kết ngoài
Vallant-Saint-Georges
Bapur, Bidar
Bapur là một làng thuộc tehsil Bidar, huyện Bidar, bang Karnataka, Ấn Độ.
An Vũ
An Vũ là một xã thuộc huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình, Việt Nam.
Bapur, Bidar
Tham khảo
Thể loại:Bidar (huyện)
An Vũ
Xã An Vũ có diện tích 5,59 km², dân số năm 1999 là 5986 người, mật độ dân số đạt 1071 người/km².
Hydrovatus enigmaticus
Hydrovatus enigmaticus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ nước. Loài này được Biström miêu tả khoa học năm 1997.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrovatus
Centaurea nouelii
Centaurea nouelii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được mô tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Centaurea
Alopecosa obsoleta
Alopecosa obsoleta là một loài nhện trong họ Lycosidae.
Loài này thuộc chi Alopecosa. Alopecosa obsoleta được Carl Ludwig Koch miêu tả năm 1847.
Tham khảo
Thể loại:Alopecosa
Động đất Samoa 2009
Trận động đất Samoa 2009 có độ lớn 8.0 Mw xảy ra ở khu vực quần đảo Samoa vào lúc 06:48:11 giờ địa phương ngày 29 tháng 9 năm 2009 (17:48:11 giờ UTC, ngày 29 tháng 9).
Trận động đất phát sinh 3 đợt sóng thần, đợt lớn nhất có độ cao 4,2 m so với mặt biển. Trung tâm Cảnh báo sóng thần Thái Bình Dương đo được nước biển dâng cao 76 mm gần chấn tâm. Chấn động xuất hiện gần đới hút chìm Kermadec-Tonga, ranh giới giữa mảng Thái Bình Dương bị hút chìm bên dưới mảng Úc thuộc vành đai lửa Thái Bình Dương.
Các quốc gia bị ảnh hưởng bởi sóng thần
Các khu vực bị sóng thần tấn công gồm Samoa thuộc Hoa Kỳ, Samoa và Tonga, các khu vực này đã xác nhận là có hơn 100 người chết. Các đợt sóng lớn không gây thiệt hại đã tấn công vào bờ biển của Fiji, bờ biển phía bắc của New Zealand và Rarotonga thuộc quần đảo Cook. Dân chúng sống trong vùng đảo san hô vòng Tokelau chú ý di chuyển đến nơi cao hơn. Niue đã thông báo là an toàn do nó nằm cao. Không có báo cáo về các đợt sóng cao từ Vanuatu, Kiribati, Nouvelle-Calédonie và quần đảo Solomon.
Danh sách các chấn động báo hiệu và dư chấn
Chỉ liệt kê các chấn động có độ lớn từ 5,5 trở lên. Chấn động chính có độ lớn 8,0 Mw được đánh dấu bằng màu xanh.
Thương vong vì sóng thần
Ngày 30 tháng 9, nhân viên cứu trợ tại Tây Samoa và Samoa thuộc Mỹ tiếp tục tìm kiếm người sống sót sau khi một loạt những đợt sóng thần ập lên các hòn đảo nhỏ trên Thái Bình Dương, giết chết hơn 100 người và san bằng các làng mạc. Các hình ảnh truyền hình cho thấy những căn nhà bị tan hoang, xe hơi chìm dưới nước biển hoặc nằm trên cây và những chiếc thuyền đánh cá lớn bị quăng lên bờ bởi sóng biển, phát sinh vì cơn động đất. Vài nạn nhân bị những đợt sóng cao ít nhất 6 mét cuốn ra biển. Tổng thống Barack Obama tuyên bố tình trạng thiên tai cho lãnh thổ Samoa thuộc Mỹ của Hoa Kỳ, và ra lệnh cho liên bang tiến hành cứu trợ để đóng góp vào các nỗ lực hồi phục. Hai chiếc vận tải cơ quân sự C-130 của Hoa Kỳ rời Honolulu để tới các hòn đảo nhỏ ở Nam Thái Bình Dương vào ngày 1 tháng 10, khởi sự một cầu không vận sẽ đưa các nhân viên cứu trợ và đồ tiếp tế tới.
"Đây sẽ không phải là một đáp ứng ngắn hạn," theo Craig Fugate, người đứng đầu Cơ quan Quản trị Khẩn cấp Liên bang (FEMMA), có nhiệm vụ phối hợp sự đáp ứng của chính phủ liên bang trước các thiên tai. Phi trường ở Samoa thuộc Mỹ đã được mở lại nhưng sự ước lượng về các thiệt hại không được đưa ra, cơ quan chờ các báo cáo của Togiola Tulafono, thống đốc của lãnh thổ Hoa Kỳ. Lên tiếng từ Hawaii, Tulafono nói ít nhất 24 người bị thiệt mạng và 50 người bị thương tại Samoa Mỹ. Thủ tướng Úc Kevin Rudd nói ít nhất 60 người bị giết chết ở Tây Samoa. Ít lâu sau khi các cảnh cáo sóng thần được phát trên các đài phát thanh địa phương ở Samoa Mỹ và Tây Samoa, những đợt sóng khởi sự đập lên thủ phủ của Samoa Mỹ, Pago Pago, và các làng mạc và thắng cảnh trên bờ biển phía Nam.
Theo các viên chức thiên tai, số người chết ở Tây Samoa có thể lên tới 100 người khi những nhân viên cấp cứu tìm kiếm tử thi trên bờ biển phía Nam của hòn đảo Upolu. Hai mươi ngôi làng trên đảo, kể cả Lepa, nhà của thủ tướng của Samoa, nghe nói đã bị phá hủy. "May là báo động được phát trên đài phát thanh và giúp người dân đủ thì giờ để leo lên vùng đất cao. Nhưng không phải ai cũng thoát," theo lời Thủ tướng Tuilaepa Sailele Malielegaoi. Các đợt sóng cũng tàn phá các địa điểm du lịch ở trong vùng.
Liên kết ngoài
Động đất Samoa Thể loại:Polynésie thuộc Pháp 2009 Thể loại:Quần đảo Cook 2009 Samoa Thể loại:Samoa Samoa Thể loại:Samoa thuộc Mỹ năm 2009
Lepanthes tenuis
Lepanthes tenuis là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Schltr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Jizzax
Jizzakh (Jizzax/Жиззах, جىززﻩخ; Джизак, Dzhizak/Džizak) là một thành phố (dân số là 138,400 người vào năm 2004) và là trung tâm của Jizzakh ở Uzbekistan, nằm ở đông bắc của Samarkand. Dân số của Jizzax vào 24 tháng 4 năm 2014 là khoảng 152,642 người
Lịch sử
Jizzakh là một giao lộ quan trọng trên Con đường tơ lụa trên tuyến đường nối Samarkand với Thung lũng Fergana. Nó nằm ở rìa của Mirzacho'l và nằm bên cạnh lộ trình chiến lược qua Jilanuti (cổng của Timur) ở Dãy Turkestan, kiểm soát việc tiếp cận với thung lũng Zeravshan, Samarkand và [[Bukhara.