cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Neoguillauminia cleopatra
Neoguillauminia cleopatra là một loài thực vật có hoa trong họ Đại kích. Loài này được (Baill.) Croizat mô tả khoa học đầu tiên năm 1937 publ. 1938.
Tham khảo
Thể loại:Neoguillauminia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1938
Hymenophyllum jamesonii
Hymenophyllum jamesonii là một loài thực vật có mạch trong họ Hymenophyllaceae. Loài này được Hook. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1844.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hymenophyllum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1844
Davron
Davron là một xã thuộc tỉnh Yvelines, trong vùng Île-de-France, Pháp.
nhỏ|trái|240px|Nhà thờ Sainte-Madeleine
Davron giáp ranh với: Feucherolles về phía đông bắc, Chavenay về phía đông nam, Thiverval-Grignon về phía nam và Crespières về phía tây bắc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của Yvelines
Phyllanthus aoraiensis
Phyllanthus aoraiensis là một loài thực vật có hoa trong họ Diệp hạ châu. Loài này được Nadeaud miêu tả khoa học đầu tiên năm 1873.
Liên kết ngoài
A Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1873
Eleutherodactylus sisyphodemus
Eleutherodactylus sisyphodemus là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Nó là loài đặc hữu của Jamaica. Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và hang. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
sisyphodemus Thể loại:Động vật đặc hữu Jamaica
Borolia furcifera
Borolia furcifera là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Borolia
Tirpitzia sinensis
Tirpitzia sinensis là một loài thực vật có hoa trong họ Linaceae. Loài này được (Hemsl.) Hallier f. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1923.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tirpitzia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1923
Andrena simulata
Andrena simulata là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1879.
Aegus haddeni
Aegus haddeni là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 1950.
Tham khảo
Thể loại:Aegus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1950
Dicranomyia variabilis
Dicranomyia variabilis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.
Tham khảo
Thể loại:Dicranomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Australasia
Stachys taliensis
Stachys taliensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được C.Y.Wu miêu tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Eupsilia brunneor-flavomaculata
Eupsilia brunneor-flavomaculata là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Eupsilia
Andrena singularis
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1924
Cyrtomium nervosum
Cyrtomium nervosum là một loài thực vật có mạch trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Ching & K.H. Shing miêu tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cyrtomium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1965
Bratříkovice
Bratříkovice là một làng thuộc huyện Opava, vùng Moravskoslezský, Cộng hòa Séc.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Opava Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Kramarka
Kramarka (Kramarka; 1938–1945: Krammen) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Biskupiec, thuộc huyện Olsztyński, Warmińsko-Mazurskie, ở miền bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 31 km về phía đông của thủ đô khu vực Olsztyn.
Làng có dân số 66.
Tham khảo
Thể loại:Làng ở Ba Lan
Acmanthera cowanii
Acmanthera cowanii là một loài thực vật có hoa trong họ Malpighiaceae. Loài này được W.R.Anderson mô tả khoa học đầu tiên năm 1975.
Linh miêu Balkan
Linh miêu Balkan (Lynx lynx balcanicus  syn. Lynx lynx martinoi) là một phân loài của Linh miêu Á-Âu trong chi Linh miêu. Nó được tìm thấy ở phía đông Albania và phía tây Bắc Macedonia, và quần thể nhỏ hơn ở Kosovo và Montenegro. Nó được coi là biểu tượng quốc gia tại Cộng hòa Bắc Macedonia và xuất hiện trên đồng xu 5 denar. Người ta tin rằng, ở Bắc Macedonia có từ 35 đến 40 cá thể linh miêu Balkan, chủ yếu được tìm thấy ở vườn quốc gia Mavrovo. Chúng là loài mèo lớn nhất ở bán đảo Balkan. Nó đã được nhìn thấy vào năm 2011 và 2012 tại khu vực miền núi phía bắc Albania và trong ranh giới của Vườn quốc gia Shebenik-Jabllanicë. Đây là loài được xếp loại cực kỳ nguy cấp ở Albania và đã được bảo vệ từ năm 1969, bởi nạn săn trộm và hủy hoại môi trường sống bất hợp pháp đe dọa các quần thể linh miêu Balkan còn lại ở cả Albania và Bắc Macedonia. Ước tính có khoảng 15-20 cá thể vẫn còn sống ở Albania. Linh miêu Balkan đã đứng trước bờ vực tuyệt chủng trong gần một thế kỷ, với tổng số lượng ước tính ít hơn 50 cá thể. Số lượng của chúng giảm chủ yếu là do nạn săn trộm bất hợp pháp. Linh miêu Balkan bắt đầu giao phối vào khoảng tháng 1 đến 2 và sinh con vào tháng 4. Mặc dù linh miêu Balkan được liệt kê là một phân loài trong phần lớn các thông cáo và tài liệu tham khảo phân loài, nhưng cũng đã có một số tranh chấp về những tuyên bố đó.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Linh miêu Thể loại:Động vật Montenegro Thể loại:Động vật có vú châu Âu
Odontocera poecilopoda
Odontocera poecilopoda là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Epidendrum suinii
Epidendrum suinii là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Hágsater & Dodson mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2001
Stachys talyschensis
Stachys talyschensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Kapeller miêu tả khoa học đầu tiên năm 1949.
Liên kết ngoài
Thể loại:Stachys Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1949
Neoscortechinia angustifolia
Neoscortechinia angustifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Đại kích. Loài này được (Airy Shaw) Welzen mô tả khoa học đầu tiên năm 1994.
Tham khảo
Thể loại:Neoscortechinia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1994
Joe Hahn
Joseph Hahn (, sinh ngày 15 tháng ba năm 1977) là một nhạc sĩ, DJ, đạo diễn và nghệ sĩ tạo hình người Mỹ, nổi tiếng nhất với tư cách là DJ và ca sĩ hát bè của ban nhạc rock Mỹ Linkin Park, khi ông phụ trách phần chà đĩa, bàn xoay đĩa, sampling, và lập trình cho tất cả bảy album của Linkin Park. Hahn, cùng với đồng nghiệp cùng nhóm Mike Shinoda, chịu trách nhiệm cho hầu hết các tác phẩm nghệ thuật trong album của Linkin Park.
Thiếu thời và giáo dục
Joseph "Joe" Hahn sinh là con út trong gia đình có ba người con vào ngày 15 tháng 3 năm 1977, tại Dallas. Hahn có hai chị gái. Hahn lớn lên ở Glendale, California  và là người Mỹ gốc Hàn thuộc thế hệ thứ hai.
Hahn tốt nghiệp trường trung học Herbert Hoover ở Glendale năm 1995. Sau đó ông theo học tại Cao đẳng Thiết kế ArtCenter ở Pasadena nhưng chưa tốt nghiệp.
Sự nghiệp
Hahn bắt đầu chơi DJ thời trung học, và ông học vẽ minh họa tại trường Cao đẳng Thiết kế ArtCenter ở Pasadena, California. Khi vào đại học, ông gặp Mike Shinoda và tham gia ban nhạc Xero, sau này được gọi là Hybrid Theory vào năm 1999 với đĩa EP cùng tên với ban nhạc, sau đó lại được đổi tên thành Linkin Park trong quá trình thu âm Hybrid Theory. Hahn và Shinoda làm khách mời trong đĩa đơn ăn khách "It's Goin 'Down" của The X-Ecutioners. Hahn cũng là khách mời trong album đầu tay The Rising Tied bởi nhóm nhạc Fort Minor của Shinoda với bài hát "Slip Out the Back".
Hahn được gọi là Chairman Hahn (Chủ tịch Hahn) trên bìa sau album remix đầu tiên của Linkin Park là Reanimation. Cái tên này nằm cạnh các bài hát "Wth> You" và "Kyur4 TH Ich". Hahn đã đạo diễn một số video âm nhạc của Linkin Park, chẳng hạn như "Numb", "From the Inside", "What I’m Done", "Somewhere I Belong", "Pts.OF.Athrty","New Divide", "Bleed It Out" và "Iridescent". Ông cũng đã đạo diễn các video cho Alkaline Trio, Static-X, Story of the Year và Xzibit. Trong một cuộc phỏng vấn năm 2003, ông nói với MTV rằng được làm phim là niềm đam mê thực sự của ông, còn "làm âm nhạc [đã từng] là một niềm đam mê bên ngoài". Ông nổi tiếng với việc thêm nhiều hiệu ứng hoành tráng khác nhau vào các video âm nhạc ông đạo diễn, chẳng hạn như tạo hình một con rắn trong video cho "Iridescent".
Hahn đã đạo diễn đoạn giới thiệu cho trò chơi điện tử Medal of Honor, trong đó có sự góp mặt của đĩa đơn "The Catalyst" bởi Linkin Park. Hahn cũng đạo diễn video âm nhạc cho "The Catalyst", công chiếu vào ngày 26 tháng 8 năm 2010, cũng như video âm nhạc cho "Waiting for the End" và "Burning in the Skies" của Linkin Park. Vào ngày 13 tháng 4 năm 2011, Mike Shinoda xác nhận trên blog của mình rằng video âm nhạc cho "Iridescent" sẽ do Hahn làm đạo diễn.
Hahn trở thành người Mỹ gốc Hàn đầu tiên nhận giải Grammy khi ban nhạc giành giải thưởng Màn trình diễn Hard Rock xuất sắc nhất năm 2002. Vào tháng 11 năm 2011, Hahn đã thiết kế một chiếc mũ bảo hiểm của tay đua Công thức 1 Kamui Kobayashi. Vào tháng 4 năm 2012, Hahn đã đạo diễn một bộ phim chuyển thể từ tiểu thuyết Mall của Eric Bogosian, do Vincent D'Onofrio đóng vai chính kiêm làm giám đốc sản xuất. Phần nhạc cho album nhạc phim đã do Linkin Park và Alec Puro từ Deadsy đảm nhận.
Năm 2019, ông là giám khảo trong chương trình tìm kiếm tài năng Superband của đài JTBC tại Hàn Quốc.
Đời tư
Vào ngày 15 tháng 2 năm 2005, Hahn kết hôn với Karen Benedit; họ ly hôn vào năm 2009.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhạc sĩ Mỹ thế kỷ 21 Thể loại:Nhạc sĩ Mỹ thế kỷ 20 Thể loại:Nhạc sĩ quận Los Angeles, California Thể loại:Người đoạt giải Grammy Thể loại:Đạo diễn video âm nhạc Mỹ Thể loại:Nhạc sĩ alternative metal Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1977 Thể loại:Thành viên Linkin Park Thể loại:Nhạc sĩ Dallas Thể loại:Nhạc sĩ Glendale, California Thể loại:Nhạc sĩ California Thể loại:Nhạc sĩ người Mỹ gốc Hàn Thể loại:DJ nhạc rock Thể loại:Nhạc sĩ heavy metal người Mỹ Thể loại:DJ hip hop người Mỹ
Drocourt, Yvelines
Drocourt là một xã thuộc tỉnh Yvelines, trong vùng Île-de-France, Pháp, située à 18 km environ về phía đông bắc de Mantes-la-Jolie et à 9 km về phía tây bắc de Meulan.
Các xã giáp ranh: Aincourt về phía bắc, Saint-Cyr-en-Arthies về phía tây, Montalet-le-Bois về phía đông và Fontenay-Saint-Père về phía nam.
Biến động dân số
Biểu đồ (Biểu đồ wikipedia)
Samsung Galaxy M30s
Samsung Galaxy M30s là một phablet Android được sản xuất bởi Samsung Electronics như là một phần trong dòng sản phẩm Galaxy M thế hệ đầu tiên, là sản phẩm kế thừa di sản của Samsung Galaxy M30. Điện thoại được bán kèm với hệ điều hành Android 9 (Pie), skin One UI độc quyền của Samsung với bộ nhớ trong 64 hoặc 128 GB và pin Li-Po 6000 mAh. M30 được phát hành vào ngày 18 tháng 9 năm 2019. Nó có một dãy camera ba phía sau bao gồm một camera góc rộng 48 MP, camera góc cực rộng 8 MP và cảm biến độ sâu 5 MP.
Phần cứng
Samsung Galaxy M30s đi kèm với màn hình Super AMOLED Infinity-U 6.416 FHD + (1080 × 2340) với một nút thắt hình chữ U cho camera trước, tương tự như Samsung Galaxy M30. Điều này dẫn đến tỷ lệ màn hình thật trên máy là 91%. Màn hình có tỷ lệ tương phản 78960: 1 và độ sáng tối đa 420 nits. Chiếc điện thoại này có 4 GB và 6 GB RAM phiên bản, với 64 GB hoặc 128 GB tương ứng. Bộ nhớ cho cả hai phiên bản có thể mở rộng lên tới 1 TB thông qua thẻ nhớ microSD. Điện thoại có pin Li-Po 6000 mAh hỗ trợ sạc nhanh với dây sạc 15W. Pin là thứ lớn nhất từ trước đến nay đối với điện thoại thông minh đến từ Samsung và lớn nhất đối với điện thoại thông minh được phát hành ở Ấn Độ. Một máy quét dấu vân tay được gắn ở phía sau. Điện thoại có lõi 10 hệ thống nm Exynos 9611 trên chip với đơn vị xử lý trung tâm là 4 × 2.3 GHz Cortex-A73 & 4 × 1.7 GHz Cortex-A53. Nó cũng có GPU MP3 Mali -G72.
Máy ảnh
Mảng camera phía sau được gắn trên một khung trồi hình chữ nhật. Với một camera góc rộng 48 MP f/2.0 với pixel là 0,8 µm và tự động lấy nét theo điểm hoặc mục tiêu. Ngoài ra, có một ống kính góc cực rộng 8 MP f/2.2 với tiêu cự 12 mm và góc nhìn 123°. Cuối cùng, là chiếc camera có cảm biến độ sâu 5 MP f/2.2. Khu vực trong khung trồi hình chữ nhật không chỉ được lấp đầy bởi các máy ảnh và đèn flash chứa các ký tự "48 mega pixel". Hơn nữa, có một chế độ ban đêm làm tăng độ sáng ở mức ánh sáng yếu, đồng thời giảm nhiễu và chế độ lấy nét trực tiếp tạo hiệu ứng Bokeh thông qua cảm biến độ sâu. Máy ảnh hỗ trợ quay video 4K ở tốc độ 30 khung hình / giây, video siêu ổn định, hyperlapse và video chuyển động chậm. Ngoài ra, nó có công nghệ tối ưu hóa cảnh của Samsung, nhận diện 20 cảnh khác nhau bằng AI và tự động điều chỉnh cài đặt camera.
Phần mềm
Samsung Galaxy M30s chạy trên hệ điều hành Android 9.0 (Pie), với giao diện One UI của Samsung, giúp định vị lại vùng cảm ứng trong kho ứng dụng của Samsung hướng xuống phía dưới, giúp giao diện dễ sử dụng hơn với một tay với màn hình lớn. Các tính năng của M30 bao gồm Bixby (mặc dù không có nút Bixby), Google Assistant, Samsung Health và Samsung Pay.
Tiếp nhận
Điện thoại nhận được đánh giá tích cực từ các nhà phê bình cùng với vô số các lời chỉ trích về camera của nó. NDTV đã cho điện thoại điểm 8/10, khen ngợi pin, màn hình và hiệu suất và chỉ trích máy ảnh. Trang Android Authority đã cho điện thoại điểm số 8.2/10, đánh giá rất cao về màn hình, chất lượng âm thanh và hiệu suất, đồng thời cũng chỉ trích máy ảnh và điện thoại nóng lên trong thời gian sử dụng liên tục. Mobile Indian cũng mô tả tích cực về màn hình, pin và hiệu suất, trong khi mô tả tiêu cực về hiệu suất ánh sáng yếu và thiết kế mặt sau bằng nhựa của máy ảnh. Cuối cùng, Business Standard India đã mô tả tích cực các khía cạnh chung của điện thoại bao gồm cả pin và chỉ trích máy ảnh.
Các vấn đề
Một số người dùng báo cáo rằng điện thoại phải đối mặt với các vấn đề liên quan đến kết nối với mạng LTE. Ngoài ra, một số người dùng đã báo cáo điện thoại nóng lên trong quá trình sử dụng liên tục, điều này cũng bị một số người đánh giá tiêu cực.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phablet Thể loại:Điện thoại thông minh Thể loại:Điện thoại di động Samsung Thể loại:Thiết bị Android Thể loại:Samsung Galaxy
Nguyễn Phúc Nhàn Đức
Nguyễn Phúc Nhàn Đức (chữ Hán: 阮福嫻德; ? – ?), phong hiệu Lạc Thành Công chúa (樂成公主), là một công chúa con vua Thiệu Trị nhà Nguyễn trong lịch sử Việt Nam.
Tiểu sử
Hoàng nữ Nhàn Đức là con gái thứ 31 của vua Thiệu Trị, mẹ là Tam giai Thụy tần Trương Thị Thận. Năm sinh của công chúa Nhàn Đức không được sử sách ghi chép lại, nhưng ước chừng là trong khoảng năm 1843 đến 1845. Công chúa Nhàn Đức là chị em cùng mẹ với hoàng nữ Ủy Thanh (chết yểu), Phong Lộc Quận công Hồng Kháng, hoàng nữ Liêu Diệu (chết yểu), hoàng nữ Nhàn Nhã (chết yểu) và vua Hiệp Hòa.
Sử sách không ghi chép nhiều về hành trạng của công chúa Nhàn Đức, ngay cả chồng bà là ai cũng không được nhắc đến. Đại Nam thực lục (phần Phụ chép vua bị truất bỏ) có đoạn như sau: "Nhắc viên Cẩm y Hiệu úy là Nguyễn Duy Thiện làm Nhị đẳng thị vệ (vì Duy Thiện là cháu gọi vua bằng cậu)". Duy Thiện gọi vua Hiệp Hòa bằng cậu, lại được cất nhắc lên chức Thị vệ, tức Thiện phải là con của một người chị em cùng mẹ với vua. Trong 4 người con gái của bà Thụy tần Trương thị thì chỉ có công chúa Nhàn Đức là sống đến khi trưởng thành, nên nhiều khả năng thị vệ Duy Thiện là con của vị công chúa này.
Dựa trên việc đa phần các Thái trưởng công chúa (cô của vua) và Trưởng công chúa (chị em của vua) đều được ban phong hiệu vào năm Tự Đức thứ 22 (1869), bà Nhàn Đức rất có thể được sách phong làm Lạc Thành Công chúa (樂成公主) vào thời gian này.
Không rõ công chúa Nhàn Đức mất vào năm nào, mộ phần được an táng tại đâu. Phong hiệu của hai bà công chúa Lạc Thành và Tự Tân (húy là Lương Huy, con gái thứ 26 của vua Thiệu Trị) được nhắc đến trên tấm bia khắc tên những người đã quyên tiền sửa chữa chùa Từ Hiếu. Tấm bia này được dựng vào năm Thành Thái thứ 11 (1899), có nghĩa là công chúa Nhàn Đức, và cả công chúa Lương Huy, đều vẫn còn sống vào thời điểm này.
Chú thích
Thể loại:Hoàng nữ Thiệu Trị Thể loại:Công chúa nhà Nguyễn
Andrena sinuata
Andrena sinuata là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Pérez mô tả khoa học năm 1895.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1895
Eleutherodactylus skydmainos
Eleutherodactylus skydmainos là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Nó được tìm thấy ở Brasil, Peru, và có thể cả Bolivia. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới và cận nhiệt đới.
Aegus horridus
Tham khảo
Thể loại:Aegus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1950
Dicranomyia variispina
Dicranomyia variispina là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Dicranomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Palearctic
Hồng ngọc
Hồng ngọc (Rubin, Ruby), là một loại đá quý thuộc về loại khoáng chất corundum. Chỉ có những corundum màu đỏ mới được gọi là hồng ngọc, các loại corundum khác được gọi là xa-phia. Màu đỏ của hồng ngọc là do thành phần nhỏ của nguyên tố crôm lẫn trong ngọc tạo nên. Hồng ngọc có tên tiếng Anh là ruby, xuất phát từ ruber trong tiếng La tinh có nghĩa là "màu đỏ". Hồng ngọc trong tự nhiên rất hiếm, các loại hồng ngọc được sản xuất nhân tạo tương đối rẻ hơn.
Tính chất vật lý
Hồng ngọc có độ cứng là 9,0 theo thang độ cứng Mohs. Giữa các loại đá quý tự nhiên chỉ có moissanit và kim cương là cứng hơn hết, trong đó kim cương có độ cứng là 10 còn moissanit có độ cứng dao động trong khoảng giữa kim cương và hồng ngọc. Công thức hóa học của hồng ngọc là Al2O3, ở dạng α-alumina với một phần nhỏ các ionCr3+ thay thế vị trí của Al3+ trong mạng tinh thể. Mỗi ion Cr3+ liên kết với 6 ion O2- nằm ở các đỉnh của hình tám mặt. Với cấu trúc như vậy, chúng có khuynh hướng hấp thụ ánh sáng trong vùng từ xanh lục đến tím vì vậy cho đá có màu đỏ. Một phô-tônđi qua cấu trúc của tinh thể chỉ trong một vài 10−12 giây và xuất hiện hiện tượng lân quang phát ra ánh sáng màu đỏ có bước sóng 0,672 micromet. Màu đỏ này kết hợp với màu đỏ do hấp thụ màu xanh lục và tím từ ánh sáng trắng làm cho ánh của ngọc sáng hơn. Tất cả hồng ngọc trong tự nhiên đều bị lỗi như màu tạp và các tinh thể dạng kim của rutil. Các nhà nghiên cứu đá quý dùng dấu hiệu rutil để phân biệt hồng ngọc tự nhiên và loại tổng hợp hoặc loại có đặc điểm giống như hồng ngọc. Thường các loại ngọc thô cần phải nung trước mài (cắt). Hầu hết hồng ngọc ngày nay đều được xử lý ở một mức độ nào đó và người ta thường dùng phương pháp xử lý nhiệt. Tuy nhiên, cũng có những loại hồng ngọc không cần xử lý vẫn có giá trị rất tốt. Một số hồng ngọc được xử lý bề mặt trên bóng sao cho khi ánh sáng phản xạ sẽ thấy được hình ngôi sao 3 cánh hay 6 cánh, với cách này sẽ thể hiện được hình ảnh tốt nhất khi có nguồn ánh sáng đơn chiếu vào nhìn giống như ánh sáng đang di chuyển hay viên ngọc xoay tròn.
Phân bố hồng ngọc tự nhiên trên thế giới
Ngoại trừ châu Nam Cực ra các châu khác đều có mỏ hồng ngọc. Thường chỉ có hồng ngọc từ châu Á mới được ưa chuộng. Myanma, Thái Lan và Sri Lanka, nơi các mỏ bắt đầu hiếm đi, là các nước xuất khẩu quan trọng nhất. Hồng ngọc cũng được tìm thấy ở Ấn Độ, Trung Quốc, Pakistan, Afghanistan và Việt Nam. Hồng ngọc từ châu Phi (Kenya, Tanzania...) cũng có giá trị cao. Bắc Mỹ (Bắc Carolina), Nam Mỹ (Colombia) và ở Úc chỉ có ít quặng mỏ hồng ngọc. Ở châu Âu người ta cũng đã phát hiện loại đá quý này ở Phần Lan, Na Uy và Macedonia. Hồng ngọc từ mỗi nước có những khác nhau nhỏ.
Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng ngọc
Hồng ngọc tốt nhất là loại sáng có sắc tối đến trung bình.
Xử lý nâng cao giá trị
Đá quý thường được xử lý để làm tăng giá trị của chúng. Vào cuối thập niên 90 của thế kỷ 20 một lượng lớn hồng ngọc đã xử lý nhiệt được tung ra thị trường đã làm giảm giá hồng ngọc.
Nâng cao chất lượng như thay đổi màu sắc, tăng độ trong suốt bằng cách hòa tan rutil, và trám các khe nứt.
Phương pháp xử lý thông thường là dùng nhiệt. Hầu hết hồng ngọc có giá trị thấp trên thị trường đề là hồng ngọc thô được xử lý nhiệt để nâng cao màu sắc, loại bỏ một chút màu đỏ tía, xanh. Quá trình xử lý diễn ra ở nhiệt độ khoảng 1800 °C (3300 °F). Một số hồng ngọc phải qua quá trình nung "low tube heat", khi đá được nung nóng bởi nhiệt của than đá khoảng 1300 °C (2400 °F) trong vòng 20 đến 30 phút, chỉ có các sợi tơ bị phá vỡ và màu sắc được cải thiện.
Một phương pháp ít được chấp nhận hơn được nhiều người biết đến trong những năm gần đây là thêm thủy tinh chì vào. Thêm vào trong các khe nứt của hồng ngọc bằng thủy tinh chì để tăng độ trong suốt. Quá trình này gồm 4 giai đoạn:
Nếu cần thêm vào màu gì thì dùng bột thủy tinh với các chất nhuộm màu như đồng hoặc các oxide kim loại khác như natri,calci, kali...
Hồng ngọc tổng hợp
Năm 1837 Gaudin tạo ra hồng ngọc tổng hợp từ nhôm nóng chảy ở nhiệt độ cao và chất tạo màu crôm. Năm 1847 Edelman tạo ra xa-phia trắng từ nhôm trong acid boric. Năm 1877 Frenic và Freil tạo ra tinh thể corundum từ bột đá. Frimy và Auguste Verneuil tạo ra hồng ngọc nhân tạo từ BaF2 và Al2O3 nóng chảy với chất tạo màu crôm. Năm 1903 Verneuil thông báo có thể sản xuất hồng ngọc tổng hợp ở mức độ thương mại từ quá trình nóng chảy.
Hồng ngọc tổng hợp được sử dụng trong ngành kỹ thuật với chức năng tương tự như hồng ngọc tự nhiên. Các que hồng ngọc được sử dụng để tạo ra tia lazer đỏ và maser (thiết bị tích tụ năng lượng để tạo ra tia lazer). Công trình đầu tiên được thực hiện bởi Theodore H. Maiman năm 1960 ở Hughes Research Laboratories vùng Malibu, California, đã vượt qua các nhóm nghiên cứu như Charles H. Townes ở trường Đại học Columbia, Arthur Schawlow ở Bell Labs, và Gould thuộc công ty TRG (Technical Research Group). Maiman dùng hồng ngọc tổng hợp dạng rắn cung cấp ánh sáng để tạo ra tia lazer màu đỏ với bước sóng 694 nm (nm).
Các loại có dạng hồng ngọc cũng có mặt trên thị trường như spinen đỏ, garnat đỏ, và thủy tinh màu. Thời đại Roma vào thế kỷ 17, đã có kỹ thuật tạo ra màu đỏ, bằng cách đốt lông cừu màu đỏ ở đáy của lò sưởi, và được đặt bên dưới đá giả. Trên thị spinen đỏ được gọi là "balas ruby" và tourmalin đỏ là "rubellite", đều này có thể làm cho người tiêu dùng dễ bị nhầm lẫn. Các thuật ngữ này không được các nhà đá quý học khuyến khích sử dụng như LMHC (Laboratory Manual Harmonisation Committee).
Liên kết ngoài
Thể loại:Khoáng vật oxide Thể loại:Đá quý Thể loại:Nhôm oxide Thể loại:Khoáng vật hệ ba phương Thể loại:Nhóm nhạc Mỹ gốc Phi
Phan Bội Châu
Phan Bội Châu (chữ Hán: 潘佩珠; 1867 – 1940) là một danh sĩ và là nhà cách mạng Việt Nam, hoạt động trong thời kỳ Pháp thuộc.
Tên gọi
Phan Bội Châu vốn tên là Phan Văn San (潘文珊). Vì chữ San trùng với tên húy của vua Duy Tân (Vĩnh San) nên phải đổi thành Phan Bội Châu. Hai chữ "Bội Châu" (佩珠) trong tên của ông lấy từ câu: "城中蛾眉女珠佩何珊珊 [Thành trung nga mi nữ châu bội hà san san]".
Ông có hiệu là Hải Thụ, về sau đổi là Sào Nam. Tên gọi Sào Nam (巢南) được lấy từ câu "越鳥巢南枝 [Việt điểu sào nam chi, nghĩa là Chim Việt làm tổ cành Nam]". Phan Bội Châu còn có nhiều biệt hiệu và bút danh khác như Thị Hán (是漢), Phan Giải San, Sào Nam Tử, Hạo Sinh, Hiếu Hán,...
Thân thế
Phan Bội Châu sinh ngày 26 tháng 12 năm 1867 tại làng Đan Nhiễm, xã Xuân Hòa, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An.
Cha ông là Phan Văn Phổ, mẹ là Nguyễn Thị Nhàn. Ông nổi tiếng thông minh từ bé, năm 6 tuổi học 3 ngày thuộc hết Tam Tự Kinh, 7 tuổi ông đã đọc hiểu sách Luận Ngữ, 13 tuổi ông thi đỗ đầu huyện.
Gia cảnh khó khăn, ông đi dạy học kiếm sống và học thi. Khoa thi năm Đinh Dậu (1897) ông đã lọt vào trường nhì nhưng bạn ông là Trần Văn Lương đã cho vào tráp mấy cuốn sách nhưng ông không hề biết nên ông bị khép tội hoài hiệp văn tự (mang văn tự trong áo) nên bị kết án chung thân bất đắc ứng thí (suốt đời không được dự thi).
Sau cái án này, Phan Bội Châu vào Huế dạy học, do mến tài ông nên các quan đã xin vua Thành Thái xóa án. Nhờ vậy, ngay khoa thi hương tiếp theo, năm Canh Tý (1900), ông đã đậu đầu (Giải nguyên) ở trường thi Nghệ An.
Lập Duy Tân hội, sang Nhật cầu viện
nhỏ|phải|Phan Bội Châu (ngồi) và [[Cường Để tại Nhật Bản]] Trong vòng 5 năm sau khi đỗ Giải nguyên, Phan Bội Châu bôn ba khắp nước Việt Nam kết giao với các nhà yêu nước như Phan Chu Trinh, Huỳnh Thúc Kháng, Trần Quý Cáp, Nguyễn Thượng Hiền, Nguyễn Hàm (tức Tiểu La Nguyễn Thành), Đặng Nguyên Cẩn, Ngô Đức Kế, Đặng Thái Thân, Hồ Sĩ Kiện, Lê Huân, Nguyễn Quyền, Võ Hoành, Lê Đại,...
Phan Bội Châu đả kích việc thực dân Pháp cấm giảng dạy lịch sử Việt Nam mà thay vào đó là lịch sử Pháp, nhằm dụng ý xóa bỏ những ảnh hưởng của văn hóa truyền thống Việt Nam, truyền bá văn hóa Pháp nhằm đồng hóa người Việt; đồng thời đào tạo ra một tầng lớp công chức và chuyên viên phục vụ cho nền cai trị và công cuộc khai thác thuộc địa của Pháp. Năm 1905 Phan Bội Châu chỉ trích nền giáo dục của thực dân Pháp ở thuộc địa là "chỉ dạy người Việt viết văn Pháp, nói tiếng Pháp, tạm thời làm nô lệ cho Pháp".
Năm 1905 ông cùng Đặng Tử Kính và Tăng Bạt Hổ sang Trung Quốc rồi sang Nhật Bản, để cầu viện Nhật giúp Duy Tân hội đánh đuổi Pháp. Tại Nhật, ông gặp Lương Khải Siêu, một nhà cách mạng người Trung Quốc, và được khuyên là nên dùng thơ văn để thức tỉnh lòng yêu nước của nhân dân Việt Nam (nghe lời, Phan Bội Châu viết Việt Nam vong quốc sử). Lại nghe hai nhân vật quan trọng của Đảng Tiến Bộ đang cầm quyền ở Nhật Bản, là Ōkuma Shigenobu (Bá tước Ôi Trọng Tín) và Thủ tướng Inukai Tsuyoshi (Khuyển Dưỡng Nghị) khuyên là nên cổ động thanh niên ra nước ngoài học tập để sau này về giúp nước.
Tháng 6 năm 1905 Phan Bội Châu cùng Đặng Tử Kính mang theo một số sách Việt Nam vong quốc sử về nước. Tháng 8 năm 1905, tại Hà Tĩnh, ông và các đồng chí nòng cốt trong Duy Tân hội bàn bạc rồi đưa ra kế hoạch hành động, đó là:
Phát động phong trào Đông Du
nhỏ|phải|250px|Tượng [[đồng Phan Bội Châu tại công viên số 19 Lê Lợi, bên cầu Trường Tiền, TP Huế (trước đây, tượng được đặt trong khuôn viên nhà lưu niệm ông)]] Trong ba nhiệm vụ trên, thì nhiệm vụ thứ ba hết sức quan trọng và bí mật, nên Duy Tân hội đã cử Phan Bội Châu và Nguyễn Hàm tự định liệu. Sau đó, phong trào Đông Du được hai ông phát động, được đông đảo người dân ở cả ba kỳ tham gia và ủng hộ, nhất là ở Nam Kỳ.
Tháng 10 năm 1905, Phan Bội Châu trở lại Nhật Bản cùng với ba thanh niên, sau đó lại có thêm 45 người nữa. Năm 1906, Cường Để qua Nhật, được bố trí vào học trường Chấn Võ. Kể từ đó cho đến năm 1908, số học sinh sang Nhật Bản du học lên tới khoảng 200 người, sinh hoạt chung trong một tổ chức có quy củ gọi là Cống hiến hội...
Mất mát này chưa kịp khắc phục thì hai phái viên của hội là Hoàng Quang Thanh và Đặng Bỉnh Thành lại bị Pháp đón bắt được khi từ Nhật về Nam Kỳ nhận tiền quyên góp cho phong trào Đông Du. Tiếp theo nữa là Pháp và Nhật vừa ký với nhau một hiệp ước (tháng 9 năm 1908), theo đó chính phủ Nhật ra lệnh trục xuất các du học sinh người Việt ra khỏi đất Nhật. Tháng 3 năm 1909, Cường Để và Phan Bội Châu cũng bị trục xuất. Đến đây, phong trào Đông Du mà Phan Bội Châu và các thành viên khác đã dày công xây dựng hoàn toàn tan rã, kết thúc một hoạt động quan trọng của hội.
Trong "cuộc bút đàm đẫm lệ" giữa Phan Bội Châu và Lương Khải Siêu là lời cảnh báo không nên "cầu viện" Nhật để giành độc lập vì theo Lương Khải Siêu, "Mưu ấy sợ không tốt. Quân Nhật đã một lần vào nước, quyết không lý gì đuổi nó ra được". Và đến năm 1909, do thỏa thuận giữa Nhật và Pháp, các du học sinh Việt Nam đồng loạt bị trục xuất khỏi nước Nhật. Điều này giải thích tại sao trong các tự thuật, hồi ức viết về sau như Ngục trung thư, Phan Bội Châu niên biểu, Phan Bội Châu đã không có chỗ nào nhắc đến tác phẩm Á tế Á ca, bài thơ từng hết lời ca ngợi Nhật Bản.
Lúc này, ở nhiều nơi trong nước, mọi hoạt động quyên góp tài chính và chuẩn bị vũ trang bạo động của Duy Tân hội cũng bị thực dân cho quân đến đàn áp dữ dội. Những người sống sót sau các đợt khủng bố đều phải nằm im, hoặc vượt biên sang Trung Quốc, Xiêm La, Lào để mưu tính kế lâu dài.
Cuối năm 1910, Phan Bội Châu chuyển một đại bộ phận hội viên (trong đó có khoảng 50 thanh niên) ở Quảng Đông về xây dựng căn cứ địa ở Bạn Thầm (Xiêm La). Tại đây, họ cùng nhau cày cấy, học tập và luyện tập võ nghệ để chuẩn bị cho một kế hoạch phục quốc sau này.
Thượng tuần tháng 5 năm Nhâm Tý (tháng 6 năm 1912), trong cuộc "Đại hội nghị" tại từ đường nhà Lưu Vĩnh Phúc ở Quảng Đông (Trung Quốc), có đông đủ đại biểu khắp ba kỳ đã quyết định giải tán Duy Tân hội và thành lập Việt Nam Quang phục Hội, tức thay đổi tôn chỉ từ chủ nghĩa quân chủ sang chủ nghĩa dân chủ để đánh đuổi quân Pháp, khôi phục Việt Nam, thành lập nước Cộng hòa Dân quốc kiến lập Việt Nam, đáp ứng tình hình chuyển biến mới trên trường quốc tế.
Hoạt động ở Trung Quốc
Mặc dù thay đổi tôn chỉ nhưng Phan Bội Châu vẫn duy trì Kỳ Ngoại hầu Cường Để trong vai trò Chủ tịch Chính phủ lâm thời Việt Nam Quang phục Hội, nhằm tranh thủ sự ủng hộ của nhân dân trong nước. nhỏ|phải|300px|Căn nhà tranh là nơi ở của ông già Bến Ngự Sau đó, Việt Nam Quang phục Hội cử một số hội viên về nước để trừ khử một vài viên chức Pháp và cộng sự đắc lực của họ, nhằm "đánh thức đồng bào", "kêu gọi hồn nước". Các cuộc bạo động bằng tạc đạn tuy xảy ra lẻ tẻ nhưng vẫn khuấy động được dư luận trong và ngoài nước, làm nhà cầm quyền Pháp tăng cường khủng bố, khiến nhiều người bị bắt và bị giết. Bị kết tội chủ mưu, Phan Bội Châu và Cường Để bị thực dân Pháp cùng với Nam triều kết án tử hình vắng mặt.
Năm 1913, thực dân Pháp cử người đến Quảng Đông "mặc cả" với Tổng đốc Long Tế Quang yêu cầu bắt Phan Bội Châu và các yếu nhân của hội. Ngày 24 tháng 12 năm 1913, Phan Bội Châu bị bắt. Nhưng nhờ Nguyễn Thượng Hiền, lúc bấy giờ đang ở Bắc Kinh, vận động nên Long Tế Quang không thể giao nộp ông cho Pháp mà chỉ đưa giam vào nhà tù Quảng Đông, mãi đến tháng 2 năm 1917, ông mới được giải thoát.
Ra tù, Phan Bội Châu lại tiếp tục hoạt động cách mạng. Năm 1922, phỏng theo Trung Quốc Quốc dân Đảng của Tôn Trung Sơn, ông định cải tổ Việt Nam Quang phục Hội thành Việt Nam Quốc dân Đảng. Được Nguyễn Ái Quốc (lúc này đang làm Ủy viên Đông phương bộ, phụ trách Cục phương Nam của Quốc tế cộng sản) góp ý, Phan Bội Châu định thay đổi đường lối theo hướng xã hội chủ nghĩa, nhưng chưa kịp cải tổ thì ông bị bắt cóc ngày 30 tháng 6 năm 1925.
Phan Bội Châu và phong trào cộng sản
Đại tướng Võ Nguyên Giáp nói chuyện trong lễ kỷ niệm 130 năm ngày sinh của Phan Bội Châu tại Hà Nội ngày 26 tháng 12 năm 1997, đã cho biết trong nhà của Phan Bội Châu có treo ở giữa tấm ảnh của Lê-nin. Trước đó từ lâu khi còn ở Trung Quốc, Phan Bội Châu còn viết một cuốn tiểu sử Lê-nin.
Trung tướng Phạm Hồng Cư, bạn thân (và là em cọc chèo) của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, trong sách Đại tướng Võ Nguyên Giáp thời trẻ cộng tác với phu nhân của Đại tướng Võ Nguyên Giáp là bà Đặng Bích Hà, đã kể lại thời kỳ thiếu niên của Đại tướng Võ Nguyên Giáp khi thăm "ông già Bến Ngự" đang bị Pháp giam lỏng tại Huế, trong nhà Phan Bội Châu treo ba bức ảnh: Thích-ca Mâu-ni, Tôn Trung Sơn, Lê-nin. Ba bức ảnh này nói lên phần nào quan điểm triết học và chính trị của ông.
Trong hồi ký Ngôi nhà Bến Ngự và con đò sông Hương, nhà báo Tạ Quang Đạm (em giáo sư Tạ Quang Bửu), người đã sống chung với Phan Bội Châu một năm (để học chữ Hán và làm thư ký cho ông), sau khi Phan Bội Châu an trí tại căn nhà tranh đầu dốc Bến Ngự (Huế), đã kể lại rằng trên tường căn nhà tranh 3 gian - nơi ở và cũng là nơi ông dạy học - có treo nhiều tranh ảnh, trong đó ấn tượng nhất là bức chân dung Lê-nin được treo trang trọng trên bức tường mặt trước gần sát trần nhà. Có lẽ là một bức họa vẽ theo một bức tượng kiểu huy hiệu. Dưới chân dung có hai chữ Hán: Liệt Ninh (Lê-nin).
Giáo sư Nguyễn Đình Chú thì cho biết Phan Bội Châu đón nhận học thuyết Marx từ tư cách nhà văn hóa hơn là nhà chính trị. Phan Bội Châu vừa ca ngợi Marx, Lê-nin, vừa ca ngợi Khổng, Mạnh, Tôn Trung Sơn, Gandhi, Rousseau, Montesquieu. Phan Bội Châu từng viết quyển sách hơn 50 trang Xã hội chủ nghĩa trong thời gian 1928-1934 để giới thiệu chủ nghĩa Marx, giới thiệu nội dung chủ yếu của học thuyết Marxist như: thặng dư giá trị, giai cấp đấu tranh, lao động chuyên chính, kinh tế học, phương pháp xã hội cách mạng, tư bản luận. Phan Bội Châu đã kết luận: "Ở trong các nhà xã hội học, ông (Marx) thật đáng là một vị tiên sư, sở dĩ chúng ta nghiên cứu xã hội chủ nghĩa, chỉ cần nghiên cứu Mã Khắc Tư (Marx) chủ nghĩa là xong rồi". Phan Bội Châu còn viết "Lược truyện Liệt Ninh, vĩ nhân của nước Nga đỏ" viết in trên Binh sự tạp chí, Hàng Châu, Trung Quốc năm 1921.
Phan Bội Châu và Nguyễn Ái Quốc
Tại vùng Nghệ Tĩnh, người ta đã lưu truyền những câu sấm của Trạng Trình như sau: "Đụn Sơn phân giải/ Bò Đái thất thanh/ Thủy đáo Lam thành/ Nam Đàn sinh thánh" (Khi núi Đụn chẻ đôi, khe Bò Đái mất tiếng, sông Lam khoét vào chân núi Lam Thành, đất Nam Đàn sẽ sinh ra bậc thánh nhân). Sau phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh, câu sấm này được nhắc lại và bàn tán. Lúc đó, khe Bò Đái cũng đã ngừng chảy, tiếng suối chảy ở khe không còn nghe được nữa, do đó người dân càng tin và chờ đợi. Trong một cuộc gặp giữa Phan Bội Châu (lúc này đã bị Pháp bắt và quản thúc) với Đào Duy Anh và nhà nho Trần Lê Hữu, ông Hữu có hỏi: "Thưa cụ Phan, "Bò Đái thất thanh, Nam Đàn sinh thánh" chẳng phải là cụ hay sao? Cụ còn thất bại nữa là người khác!" Phan Bội Châu đáp: "Kể cái nghề cử tử xưa kia tôi cũng có tiếng thật. Dân ta thường có thói trọng người văn học và gán cho người ta tiếng nọ tiếng kia. Nhưng nếu Nam Đàn có thánh thực thì chính là ông Nguyễn Ái Quốc chứ chẳng phải ai khác".
Bị Pháp bắt và an trí
nhỏ|phải|250px|Nơi an trí Ông già Bến Ngự vào những năm cuối đời Ngày 30 tháng 6 năm 1925, ông bị thực dân Pháp bắt cóc tại Thượng Hải giải về nước xử án tù chung thân, mặc dù trước đó (1912) ông đã bị đối phương kết án vắng mặt. Trước phong trào đấu tranh của nhân dân cả nước đòi thả Phan Bội Châu, và nhờ sự can thiệp của Toàn quyền Varenne, ông được về an trí tại Bến Ngự (Huế). Trong 15 năm cuối đời, ông (lúc bấy giờ được gọi là Ông già Bến Ngự) vẫn giữ trọn phẩm cách cao khiết, không ngừng tuyên truyền tinh thần yêu nước bằng văn thơ, nên rất được nhân dân yếu mến.
Phan Bội Châu mất ngày 29 tháng 12 năm 1940 tại Huế.
Tưởng niệm và vinh danh
Hiện tên ông đã được đặt cho nhiều trường học và nhiều con đường trên cả nước, trong đó có trường chuyên của tỉnh Nghệ An và một con phố lớn tại Hà Nội, Hạ Long.
Tại Huế, khu di tích, tưởng niệm Phan Bội Châu tọa lạc trên con đường cùng tên (119 Phan Bội Châu, Thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế). Lăng mộ cùng với mái nhà tranh nhỏ nơi cụ từng sống, cách nhau chỉ vài bước chân.
Đặc biệt bên cạnh lăng mộ cụ có sáu tấm bia mộ hai con chó được chính tay Phan Bội Châu dựng lên. Trong thời gian sống tại Huế, Phan Bội Châu có nuôi hai con chó đặt tên là Ky và Vá, khi nó mất Phan Bội Châu đã lập mộ cho chúng. Con Vá mất ngày 21 tháng 5 năm Giáp Tuất (1934) và con Ky vào năm Đinh Sửu (1937). Trong những sáng tác văn thơ ông cũng có bài viết về lòng trung thành và dành nhiều tình cảm cho hai con vật này. Tờ Trung kỳ tuần báo số 14, ngày 15 tháng 4 năm 1936, Phan Bội Châu có bài viết về con Vá với nghĩa dũng sâu sắc.
Tác phẩm về cách mạng Việt Nam
nhỏ|200px|phải|Việt Nam vong quốc sử trong Ẩm băng thất chuyên tập
Nhận xét
Phan Bội Châu chủ trương cầu viện Nhật để giúp đánh đuổi Pháp, bởi ông cho rằng người Nhật cùng là người châu Á "máu đỏ da vàng", có cùng kẻ thù chung với người châu Âu "da trắng tóc vàng". Nhưng thực tế, Đế quốc Nhật Bản là một nước đi theo "chủ nghĩa đế quốc quân phiệt", cũng tích cực bành trướng thuộc địa như thực dân châu Âu. Đến thời điểm đó, Nhật Bản đã xâm chiếm và đô hộ Triều Tiên, và chuẩn bị xâm chiếm Trung Quốc. Do vậy chủ trương của Phan Bội Châu là rất khó thành công, và dù có thành công thì Việt Nam sẽ lại phải đối diện với mối nguy mới từ Nhật Bản. Vì lẽ ấy, Nguyễn Ái Quốc dù khâm phục lòng yêu nước của Phan Bội Châu nhưng nhận xét đường lối của ông giống như "Đuổi hổ cửa trước, rước beo cửa sau".
Đương thời, nhà chí sĩ Phan Châu Trinh đã viết về Phan Bội Châu như sau: Phan Bội Châu nhận hẳn rằng người Pháp quyết không có thiệt lòng khai hóa cho người Nam, nên nói việc khai hóa, trước phải tìm cách đánh đổ chính phủ Pháp, mà muốn đánh đổ chính phủ Pháp, không nhờ cậy thế lực một nước mạnh ngoài, thì tự người Nam không làm gì được. Hiện nay nước mạnh duy có Nhật Bản là nước đồng văn đồng chủng nên cầu viện với Nhật Bản... Tôi bác cái thuyết trên của Sào Quân, lấy lẽ rằng, người nước Nam chui rúc dưới chính thể chuyên chế đã trên ngàn năm, chưa có tư cách quốc dân độc lập, dẫu có cậy sức nước ngoài, chỉ diễn cái trò "đổi chủ làm đầy tớ thứ hai", không có ích gì. Vả lại, nước Pháp là một nước làm tiền đạo văn minh cả hoàn cầu, nay hiện bảo hộ nước ta, mình nhân đó mà học theo, chuyên dụng tâm về mặt khai trí trị sinh các việc thực dụng. Dân trí đã mở, trình độ một ngày một cao tức là cái nền độc lập ngày sau ở đấy. Còn theo chính kiến "cậy sức nước ngoài" thì nó quanh co khúc chiết, mình không tự lập, ai là kẻ cứu mình, Triều Tiên, Đài Loan, cái gương rõ ràng, người Nhật chắc gì hơn người Pháp... Sào Quân không nghe, cũng không nhận là phải, phủi áo ra đi, làm theo ý kiến mình.
Phan Bội Châu là người rất có chí khí, có nghị lực, nhẫn nhục, dám làm; có điều tin vào thì không chịu bỏ, dẫu có sấm sét cũng không đổi. Nay sĩ phu khắp nước chưa ai có thể ví với ông ấy. Tiếc thay học thuật không rành, thời thế không rõ, thích dùng quyền thuật, tự dối mình dối người, ngoan cố không đổi. Lớn lời không ai bì, hãm quốc dân vào đất chết, cam chịu tiếng ác mà không tự biết. Tuy nhiên ông ấy vừa hiêu hiêu tự cho là người yêu quốc dân, từ nay về sau ông ấy càng hăng hái nói ra...
Cho nên điều mà ông ấy lo, là quốc dân oán nước Pháp không sâu. Những sách ông ấy viết ra, không bàn thời thế, không nói lợi hại, dựa vào chỗ không mà biên soạn, tự dối mình, dối người. Nói tóm lại, đều là kêu gọi lòng thù ghét của quốc dân mà thôi. Đợi đến khi lòng thù ghét đã sâu, phản loạn nổi lên bốn phía, ông ấy mới nhân đó mà vào, để thỏa cái lòng phá hoại. Không phải là không biết cách mệnh không thể làm, nhưng lợi dụng cái ngu của dân - tức tính bài ngoại, không làm thì không chịu. Không phải là không biết Nhật Bản chẳng làm gì được, nhưng lợi dụng cái yếu của dân - tức tính ỷ ngoại, không làm thì không chịu. Mà quốc dân sở dĩ mù quáng nghe theo chạy theo, đến chết chưa tỉnh, ấy là vì tính chất gần nhau, cho nên thâm nhập khá sâu... Đó là ý kiến và thủ đoạn của Phan Bội Châu mà thôi. Cho nên người không biết ông ấy thì bảo đó là người hết sức ngu lầm, chứ không biết ông ấy lợi dụng cái ngu của quốc dân để khoe trí mình, lợi dụng chỗ kém của quốc dân để làm rõ cái hay của mình. Than ôi! Không biết cái ngu cái kém mà làm thì cũng có thể thứ cho. Biết cái ngu, cái kém, cái không địch lại mà cứ muốn lợi dụng để thực hành chí mình thì ta không biết ông ấy đã cư xử theo cách nào. Lúc bấy giờ, Phan Bội Châu cũng đã được một luật sư người Pháp tên là Bona ca ngợi rằng:
Tôn Quang Phiệt nhận xét về chủ trương bạo động của Phan Bội Châu như sau: Gần đây, trong sách Đại cương cương lịch sử Việt Nam (xuất bản 2006) đã có đoạn viết: nhỏ|phải|300px|Mộ Phan Bội Châu Ngoài sự nghiệp cách mạng, ông còn viết rất nhiều sách báo, và đã được phổ biến sâu rộng trong nhân dân. Trong Từ điển văn học (bộ mới xuất bản 2004), sau khi giới thiệu về ông và sự nghiệp văn chương của ông, cũng đã kết luận rằng:
Liên kết ngoài
Thể loại:Người Nghệ An Thể loại:Nhà cách mạng Việt Nam Thể loại:Nhà văn Việt Nam thời Pháp thuộc Thể loại:Duy Tân hội Thể loại:Phong trào Đông Du Thể loại:Việt Nam Quang phục Hội Thể loại:Nhà sử học Việt Nam Thể loại:Nhà thơ Việt Nam Thể loại:Nhà dân tộc chủ nghĩa Việt Nam Thể loại:Sinh tại Nghệ An Thể loại:Sống tại Nghệ An Thể loại:Sống tại Huế Thể loại:Sống tại Nhật Bản Thể loại:Người họ Phan tại Việt Nam
Borolia howra
Borolia howra là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Borolia
Micropterix wockei
Chiều dài cánh trước là 3.4 mm đối với con đực và 4.2 mm đối với con cái.
Tham khảo
Thể loại:Micropterix Thể loại:Côn trùng châu Âu
Józefowo, Olsztyński
Józefowo (Josephshof) là một khu định cư ở quận hành chính của Gmina Biskupiec, thuộc huyện Olsztyński, Warmińsko-Mazurskie, ở miền bắc Ba Lan.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức (Đông Phổ).
Khu định cư có dân số 20 người.
Odontocera punctata
Odontocera punctata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Odontocera
Middlefield, Ohio
Middlefield là một làng thuộc quận Geauga, tiểu bang Ohio, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của làng này là 2694 người.
Tham khảo
Thể loại:Làng thuộc tiểu bang Ohio Thể loại:Quận Geauga, Ohio
Lịch sử hành chính Hà Giang
Trước khi thành lập tỉnh
Theo các tài liệu lịch sử, vùng đất Hà Giang xưa vốn là địa bàn cư trú của bộ Tây Vu thuộc quốc gia Văn Lang, sau đó là quốc gia Âu Lạc. Thời Bắc thuộc, vùng Hà Giang thuộc địa phận huyện Tây Vu thuộc quận Giao Chỉ.
Sau khi đánh đuổi quân Minh, vua Lê Thái Tổ chia cả nước thành 5 đạo, dưới đạo là trấn, lộ, phủ, huyện, châu và cuối cùng là cấp xã. Vùng đất Hà Giang – Tuyên Quang lúc đó thuộc vào Tây đạo. Đến năm, 1466 vua Lê Thánh Tông chia cả nước thành 12 đạo thừa tuyên, đặt nơi đây là thừa tuyên Tuyên Quang, lãnh 1 phủ và 5 huyện châu. Năm 1490, thừa tuyên Tuyên Quang được đổi thành xứ Tuyên Quang, gồm huyện Phù Yên (sau đổi là Hàm Yên), 5 châu (Thu sau đổi là Thu Châu, Đại Nam – sau đổi là Chiêm Hóa, Vị Xuyên, Bảo Lạc và Lạc Yên) và phủ An Bình. Vùng đất Hà Giang chủ yếu nằm ở châu Vị Xuyên và một phần của châu Bảo Lạc.
Thời Lê Chiêu Tông, triều đình rối ren, giặc giả nổi lên khắp nơi. Vũ Văn Uyên nhân đó nổi lên cát cứ trấn Minh Quang. Vua Lê Chiêu Tông đành phải phong cho Uyên làm Khánh Bá hầu, Đô thống sứ trấn Tuyên Quang. Uyên mở mang thế lực cả một vùng phía Bắc Đại Việt, truyền đời cát cứ. Vùng Hà Giang ngày nay cũng nằm trong phạm vi ảnh hưởng của các chúa Bầu, lập thành các doanh Bình Di, Bình Man, Trần Uy, Yên Biên, Nam Đương, vốn thuộc vào châu Vị Xuyên của trấn Tuyên Quang.
Địa danh Hà Giang lần đầu tiên được nhắc đến trong bài minh khắc trên chuông chùa Sùng Khánh (xã Đạo Đức, Vị Xuyên), được đúc nhân dịp trùng tu chùa vào đầu thời vua Lê Dụ Tông, năm Ất Dậu 1707.
Cuối thế kỷ XVII, thế lực chúa Bầu suy yếu. Năm 1672, nhân lúc triều đình sơ hở, chúa Trịnh mang đại quân đi đánh chúa Nguyễn phía nam, chúa Bầu Vũ Công Tuấn trốn về Tuyên Quang, cấu kết với dòng dõi họ Mạc là Mạc Kính Vũ, tự xưng Tiểu Giao Cương vương và chạy sang Vân Nam nhờ nhà Thanh giúp sức. Thổ ty nhà Thanh nhân dịp này chiếm đất hai châu Vị Xuyên, Bảo Lạc thuộc Tuyên Quang và châu Thủy Vĩ thuộc Hưng Hóa, cướp dân của Đại Việt, cho đặt Tuần ty ở các động ven biên giới để thu thuế. Triều đình Lê - Trịnh nhiều lần cho sứ giả sang đòi lại đất, mãi đến năm 1728 nhà Thanh mới chịu trả lại hầu hết đất đai đã chiếm của Đại Việt, kể cả vùng Tụ Long.
Năm 1802, Gia Long lên ngôi, đổi đặt xứ Tuyên Quang thành trấn Tuyên Quang. Đến năm Minh Mạng thứ 12 (1831), triều đình thực hiện cải cách hành chính đổi trấn thành tỉnh, đổi một số châu thành huyện và sách động thành xã, thống nhất hành chính vùng Bắc Thành cũ. Trấn Tuyên Quang đổi thành tỉnh Tuyên Quang.
Năm 1842 thì chia tỉnh Tuyên Quang thành 3 hạt bao gồm Hà Giang, Bắc Quang và Tuyên Quang.
Apatesia sabulosa
Apatesia sabulosa là một loài thực vật có hoa trong họ Phiên hạnh. Loài này được (Thunb.) L.Bolus mô tả khoa học đầu tiên năm 1950.
Lịch sử hành chính Hà Giang
Sau khi thành lập tỉnh
Năm 1895, ranh giới Hà Giang được ấn định lại như trên bản đồ ngày nay.
Apatesia sabulosa
Liên kết ngoài
Thể loại:Apatesia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1950
Machaerium nigrum
Machaerium nigrum là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Vogel miêu tả khoa học đầu tiên.
Lịch sử hành chính Hà Giang
Sau khi thành lập tỉnh
Sau năm 1945, bỏ cấp phủ, gọi chung là huyện. Tỉnh Hà Giang có 1 thị xã Hà Giang và 4 huyện: Bắc Quang, Đồng Văn, Hoàng Su Phì, Vị Xuyên.
Machaerium nigrum
Liên kết ngoài
Thể loại:Machaerium
Lịch sử hành chính Hà Giang
Sau khi thành lập tỉnh
Năm 1962, chia huyện Đồng Văn thành 3 huyện: Đồng Văn, Mèo Vạc và Yên Minh; chia huyện Vị Xuyên thành 2 huyện: Vị Xuyên và Quản Bạ.
Năm 1965, chia huyện Hoàng Su Phì thành 2 huyện: Hoàng Su Phì và Xín Mần.
Sau năm 1975, Hà Giang được hợp nhất với tỉnh Tuyên Quang thành tỉnh Hà Tuyên.
Năm 1982, điều chỉnh địa giới các huyện Yên Minh, Mèo Vạc và Đồng Văn:
Năm 1983, chia huyện Vị Xuyên thành 2 huyện: Vị Xuyên và Bắc Mê; điều chỉnh địa giới các huyện Vị Xuyên, Xín Mần, Hoàng Su Phì, Bắc Quang:
Năm 1986, chia tách một số xã, thị trấn thuộc huyện Bắc Quang:
Năm 1987, chia tách một số xã thuộc huyện Bắc Mê:
Năm 1991, tái lập tỉnh Hà Giang từ tỉnh Hà Tuyên. Tỉnh Hà Giang có 10 đơn vị hành chính gồm thị xã Hà Giang (tỉnh lị) và 9 huyện: Bắc Mê, Bắc Quang, Đồng Văn, Hoàng Su Phì, Mèo Vạc, Quản Bạ, Vị Xuyên, Xín Mần, Yên Minh.
Năm 1994, thành lập một số phường, xã, thị trấn thuộc thị xã Hà Giang và các huyện Vị Xuyên, Bắc Quang; điều chỉnh địa giới huyện Hoàng Su Phì và huyện Xín Mần.
Năm 1999, chia tách một số xã, thị trấn thuộc các huyện Mèo Vạc, Yên Minh, Quản Bạ, Bắc Quang, Hoàng Su Phì và thị xã Hà Giang:
Năm 2003, chia tách một số xã thuộc huyện Bắc Quang; thành lập huyện Quang Bình được thành lập trên cơ sở tách 12 xã thuộc huyện Bắc Quang, 2 xã thuộc huyện Hoàng Su Phì và 1 xã thuộc huyện Xín Mần: - Thành lập xã Tân Bắc trên cơ sở một phần xã Tân Trịnh. Xã Tân Bắc có 5.690 ha diện tích tự nhiên và 3.644 nhân khẩu.
- Thành lập xã Đông Thành trên cơ sở một phần xã Đồng Yên và xã Vĩnh Hảo. Xã Đông Thành có 5.369,1 ha diện tích tự nhiên và 2.736 nhân khẩu.
Năm 2005, thành lập phường Ngọc Hà thuộc thị xã Hà Giang và xã Niêm Tòng thuộc huyện Mèo Vạc:
Năm 2006, điều chỉnh địa giới thị xã Hà Giang và huyện Vị Xuyên:
Năm 2009, thành lập thị trấn huyện lị thuộc các huyện Đồng Văn, Bắc Mê và Xín Mần:
Năm 2010, thành lập thành phố Hà Giang. Cùng năm, thành lập thị trấn Yên Bình thuộc huyện Quang Bình:
Năm 2019, hợp nhất một số xã thuộc các huyện Hoàng Su Phì, Xín Mần:
Aegus krieschei
Aegus krieschei là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 1928.
Prognathodes guezei
Từ nguyên
Từ định danh guezei được đặt theo tên của nhà sinh vật biển Paul Guézé, người đã thu thập mẫu định danh và các mẫu phụ chuẩn (paratype) của loài cá này.