cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lý Thánh Tông
Nhận định
Sử thần thời Lê sơ Ngô Sĩ Liên, trong bộ Đại Việt Sử ký Toàn thư do ông soạn năm 1479, có bình luận: Xót thương vì hình ngục, nhân từ với thần dân, là việc đầu tiên của vương chính. Thánh Tông lo tù nhân trong ngục hoặc có kẻ vô tội mà chết vì đói rét, cấp cho chiếu chăn ăn uống để nuôi sống, lo quan lại giữ việc hình ngục hoặc có kẻ vì nhà nghèo mà nhận tiền đút lót, cấp thêm cho tiền bổng và thức ăn để nhà được giàu đủ. Lo dân thiếu ăn thì xuống chiếu khuyến nông, gặp năm đại hạn thì ban lệnh chẩn cấp người nghèo, trước sau một lòng, đều là thành thực. Huống chi lại tôn sùng đạo học, định rõ chế độ, văn sự thi hành mau chóng bên trong; phía nam bình Chiêm; phía bắc đánh Tống, uy vũ biểu dương hiển hách bên ngoài. Tuy có việc lầm lỗi nhỏ khác cũng vẫn là bậc vua hiền. Hoặc có người bảo là vua nhân nhu có thừa mà cương đoán không đủ, ngụ ý chưa cho là phải.
Sử thần Lê Tung đời Lê Tương Dực, tác giả bộ Đại Việt thông giám tổng luận (1514), cũng đánh giá Lý Thánh Tông: Thánh Tông thương dân, trọng nông, vỗ người xa, yêu người gần, đặt khoa bác học, trọng lệnh dưỡng liêm, đặt quan bí các, làm đường Minh Luân, sửa sang việc văn, chuẩn bị việc võ, trong nước đều yên tĩnh, là bậc vua hiền nối đức trước vậy. Song nhọc sức dân để xây tháp Báo Thiên, phí của dân để dựng cung Dâm Đàn, đó là chỗ kém.
Lưu danh
Tháng 12-2020, Ủy ban Nhân dân thành phố Hà Nội quyết định gắn biển "Đường Lý Thánh Tông" cho một con đường ở Huyện Gia Lâm. Trước đó 1 lần, ở quận Đồ Sơn, Hải Phòng cũng có 1 con phố cùng tên.
Gia quyến
Nghĩa Nam Vương Lý Hưng Tích
Tham khảo
Thánh Tông Thể loại:Người Hà Nội Thể loại:Người Bắc Ninh Thể loại:Sinh năm 1023 Thể loại:Mất năm 1072 Thể loại:Võ tướng nhà Lý
Coluzea icarus
Coluzea icarus là một loài ốc biển cỡ lớn, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Turbinellidae.
Tham khảo
Thể loại:Coluzea
Rhodometra albipunctaria
Rhodometra albipunctaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Psychotria dipteropodioides
Psychotria dipteropodioides là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Sohmer miêu tả khoa học đầu tiên năm 1988.
Liên kết ngoài
D Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1988
Giovanni Filippo de Marini
Giovanni Filippo de Marini (1608–1682) là một linh mục Dòng Tên người Ý truyền giáo tại Việt Nam, còn được biết đến vì những ghi chép có giá trị về các nước Viễn Đông.
Tiểu sử
Ông làm Hiệu trưởng Đại học Thánh Phaolô của Áo Môn trong một thời gian ngắn rồi vào đầu năm 1659 được cử về Roma để dự Đại Công nghị lần thứ 11 của Dòng Tên họp vào giữa năm 1661. Trong thời gian ở châu Âu, là đại diện của Tỉnh dòng Nhật Bản, Marini vận động vua Bồ Đào Nha và Giáo hoàng ủng hộ công cuộc loan truyền Phúc Âm của Dòng Tên tại Đông Á và Đông Nam Á. Khi đó đang diễn ra tranh luận về những hạn chế trong quy chế Padroado của Bồ Đào Nha cũng như thách thức do sức mạnh hàng hải đang gia tăng của Hà Lan và Anh. Tháng 1 năm 1665, nhờ mối quan hệ bằng hữu với đại sứ Bồ Đào Nha tại London, Marini diện kiến vua Charles II của Anh cùng vương hậu Catherine nhà Braganza. Vương hậu hứa tiến cử ông với vua Afonso VI của Bồ Đào Nha, em trai bà. Marini cũng được sự nâng đỡ của tân Phó vương Ấn Độ João Nunes da Cunha, một người ưu tiên việc truyền giáo lên trên chính trị. Chuyến trở về châu Âu của Marini như vậy thành công với việc ông tuyển chọn được các nhà truyền giáo không phải là người Bồ. Ông cùng với các nhà truyền giáo đó, sáu người Ý và một người Bỉ, nhập đoàn với sáu vị khác người Bồ, rời Lisboa năm 1666.
Marini tới Áo Môn trong năm 1666. Năm 1671, ông đã là Giám Tỉnh Nhật Bản; ngoài ra, ông được Nhiếp chính Pedro II của Bồ Đào Nha chỉ định làm Giám mục Áo Môn nhưng Tòa Thánh không chuẩn nhận. Cũng năm đó, ông nhập với phái đoàn do Phó vương Ấn Độ gửi đi Đàng Ngoài. Con tàu bị đắm gần bờ do bão, không ai thiệt mạng nhưng riêng Marini bị chính quyền Đàng Ngoài bắt giam vì mặc áo tu sĩ. Sau 6 tháng ở tù, ông được thả nhờ sự can thiệp của một bà có thế lực ở kinh thành. Lúc này Đàng Ngoài đã có thêm sự hiện diện của Hội Thừa sai Hải ngoại Paris, và bắt đầu xuất hiện sự cạnh tranh giữa hai hội truyền giáo. Công việc truyền giáo của Dòng Tên tại Đàng Ngoài đã được ủng hộ vào năm 1665 nhưng rồi cả hai bên đều gửi các khiếu nại tới Thánh Bộ Truyền bá Đức Tin. Tranh cãi tạm lắng xuống sau khi chính quyền tống giam Marini lần nữa. Ông bị trục xuất vào tháng 9 năm 1673 và không còn có cơ hội trở lại Đàng Ngoài nữa.
Tài liệu gửi Marini
Marini là người nhận được thư và tài liệu viết bằng chữ Quốc ngữ do Igesico Văn Tín và Bento Thiện gửi năm 1659. Vì được biên soạn bởi người Việt nên đây là những văn bản viết tay rất quan trọng trong lịch sử chữ Quốc ngữ.
Thư của Igesico Văn Tín
Thư được viết ngày 12 tháng 9, gồm hai trang giấy với cỡ chữ khác nhau. Igesico Văn Tín từng được Marini dạy dỗ và ông được cho là một thầy giảng.
Umeda Togo
Umeda Togo (sinh ngày 23 tháng 7 năm 2000) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.
Giovanni Filippo de Marini
Thư của Bento Thiện
Thư được biên ngày 25 tháng 10, gồm hai trang với cỡ chữ nhỏ. Bento Thiện cũng là một thầy giảng, ông viết thư này tại Thăng Long khi đang ở với thầy cả Onuphre Borgès.
Umeda Togo
Sự nghiệp câu lạc bộ
Umeda Togo hiện đang chơi cho Shimizu S-Pulse.
Giovanni Filippo de Marini
Lịch sử nước Annam
Đây là tên gọi đặt cho tập tài liệu gồm 12 trang, ghi chép về lịch sử, địa dư, xã hội, tục lệ nước An Nam, và số lượng nhà thánh của các xứ. Bento Thiện được xác định là người biên soạn tài liệu này theo đề nghị của Marini.
Đọc thêm
Thể loại:Nhà truyền giáo người Ý Thể loại:Nhà truyền giáo tại Việt Nam Thể loại:Tu sĩ Dòng Tên Thể loại:Chữ Quốc ngữ
Margarita Khemlin
Margarita Hemlin (sinh ngày 6 tháng 7 năm 1960) là một nữ nhà văn người Nga. Tháng sáu năm 2014, Người truy nguyên (Дознаватель) được bình chọn là cuốn truyện trinh thám hay nhất thời kỳ hậu Xô Viết.
Bà đã học chuyên ngành thơ tại Trường viết văn Gorky 1980-1985, ra trường làm ở phòng quản lý nhà đất, rửa bát cho nhà hàng rồi chuyển sang làm phóng viên. Đề tài của bà là cuộc sống của người Do Thái. Bà đã có các tập truyện in Dòng sông sống động, Thế chiến thứ ba của Vasia Solomonovna, tiểu thuyết Klotzvog, Ngoài rìa và Người truy nguyên. Chùm truyện Vĩnh biệt người đàn bà Do Thái được giải thưởng năm 2007 của tạp chí Ngọn Cờ. Từ năm 2012, bà được mời làm giám khảo giải thưởng văn học O. Henry.
Tham khảo
Thể loại:Nữ nhà văn Nga Thể loại:Sinh năm 1960 Thể loại:Mất năm 2015 Thể loại:Người Do Thái
Afroapoderus benitoensis
Afroapoderus benitoensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Attelabidae. Loài này được Voss miêu tả khoa học năm 1929.
Tham khảo
Thể loại:Afroapoderus
Đại học Tổng hợp Quốc gia Tula
(tiếng Nga: Ту́льский госуда́рственный университе́т, viết tắt: ТулГУ; tiếng Anh: Tula State University, viết tắt: TSU) (ĐHTHQG Tula) là một trong những đại học lớn nhất Vùng liên bang Trung tâm nước Nga.
Delphinium souliei
Delphinium souliei là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được Franch. mô tả khoa học đầu tiên năm 1893.
Đại học Tổng hợp Quốc gia Tula
Đào tạo
Trường đào tạo chuyên gia trình độ đại học 150 hướng và chuyên ngành về kỹ thuật quân sự, công nghệ, xây dựng-mỏ, máy tính-tin học, khoa học tự nhiên, kinh tế, luật học, xã hội-nhân văn và y học
Delphinium souliei
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thúy tước Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1893
Aulamorphus
Aulamorphus là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Chi này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1897.
Đại học Tổng hợp Quốc gia Tula
Tổ chức
và 79 Bộ môn
Tham khảo
Thể loại:TSU Tula State University Thể loại:Đại học Liên Xô Thể loại:Đại học và cao đẳng kỹ thuật Thể loại:Giáo dục Liên Xô Thể loại:Viện công nghệ tại Nga Thể loại:Đại học nghiên cứu
Aulamorphus
Các loài
Các loài trong chi này gồm:
Tham khảo
Thể loại:Sermylini
Lichmeres aztecus
Lichmeres aztecus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lichmeres
Setina ochracea
Setina ochracea là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Setina
Cyclopis
Cyclopis là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.
Tham khảo
Thể loại:Erebidae
Serapicamptis barlae
Serapicamptis barlae là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (K.Richt.) J.M.H.Shaw mô tả khoa học đầu tiên năm 2005.
Liên kết ngoài
Thể loại:Serapicamptis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2005
Natternbach
Natternbach là một đô thị ở huyện Grieskirchen bang Oberösterreich, nước Áo. Đô thị này có diện tích 30,9 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2005 là 2357 người.
Ardisia furva
Ardisia furva là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được Ridl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1911.
Liên kết ngoài
F Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1911
Xã Beavercreek, Quận Greene, Ohio
Xã Beavercreek (Beavercreek Township) là một xã thuộc quận Greene, tiểu bang Ohio, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 52.156 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Ohio Thể loại:Quận Greene, Ohio
Rhodometra angasmarcata
Rhodometra angasmarcata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Rhodometra
Aspidium madagascariense
Liên kết ngoài
Thể loại:Aspidium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1850 Thể loại:Unresolved names
Aspidium madagascariense
Cycloprora
Cycloprora là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.
Tham khảo
Thể loại:Hadeninae
Afroapoderus centralis
Afroapoderus centralis là một loài bọ cánh cứng trong họ Attelabidae. Loài này được Hustache miêu tả khoa học năm 1921.
Tham khảo
Thể loại:Afroapoderus
Vicia olbiensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Đậu răng ngựa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1866
Coluzea juliae
Coluzea juliae là một loài ốc biển cỡ lớn, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Turbinellidae.
Tham khảo
Thể loại:Coluzea
Saint-Paul-Lizonne
Saint-Paul-Lizonne là một xã của Pháp nằm trong département Dordogne và vùng Aquitaine. Xã này có diện tích 9,28 kilômét vuông, dân số năm 1999 là 332 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 100 m trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Saint-Paul-Lizonne
Nycticebus borneanus
Cu li chậm Borneo (Danh pháp khoa học: Nycticebus borneanus) là một loài linh trưởng trong phân bộ Strepsirrhine và một loài trong chi Nycticebus có nguồn gốc Nam Trung đảo Borneo ở Indonesia. Trước đây được coi là một phân loài hay đồng nghĩa của Nycticebus menagensis, nhưng nó được thăng lên tình trạng loài đầy đủ vào năm 2013 khi một nghiên cứu mẫu vật tại bảo tàng và hình ảnh xác định lằn mặt riêng biệt, giúp phân biệt nó như là một loài riêng biệt. Nó được phân biệt bởi màu sẫm, tương phản đặc điểm khuôn mặt, cũng như hình dạng và chiều rộng của các sọc của các dấu hiệu trên khuôn mặt của mình.
Như các loài cu li chậm khác, các loài này sống trên cây và ăn đêm này chủ yếu ăn côn trùng, cây cao su, mật hoa, trái cây và có một vết cắn có chứa độc, một tính năng duy nhất trong số các loài linh trưởng. Mặc dù chưa được đánh giá bởi Liên minh Quốc tế Bảo tồn Thiên nhiên (IUCN), nó có thể được liệt kê như là "dễ bị tổn thương" hoặc đặt trong một thể loại có nguy cơ cao hơn khi tình trạng bảo tồn của nó được đánh giá. Nó chủ yếu bị đe dọa do mất môi trường sống và buôn bán động vật hoang dã bất hợp pháp.
Phân loại
300px|nhỏ|phải|Mẫu vật tại Viện bảo tàng N. borneanus là một loài linh trưởng trong phân bộ Strepsirrhine, và loài Nycticebus (chi Nycticebus) trong gia đình họ nhà cu li. mẫu vật bảo tàng động vật này trước đây đã được xác định là Nycticebus Borneo sử dụng tên khoa học là Nycticebus menagensis - lần đầu tiên được mô tả bởi các nhà tự nhiên học người Anh Richard Lydekker vào năm 1893 như là Lemur menagensis. Năm 1906, Marcus W. Lyon, Jr. đầu tiên mô tả N. borneanus từ phía tây Borneo. Đến năm 1953, tất cả các cu li chậm được gộp lại với nhau thành một loài duy nhất, cu li chậm Sunda (Nycticebus coucang).
Năm 1971, được cập nhật bằng cách phân biệt các lùn Nycticebus (N. pygmaeus) là một loài, và bằng cách nhận thêm bốn phân loài, bao gồm N. coucang menagensis. Từ đó cho đến năm 2005, N. borneanus được xem một từ đồng nghĩa của N. menagensis. sau này được nâng lên đến mức độ loài vào năm 2006, khi phân tích phân tử cho thấy nó có khác biệt về mặt di truyền từ N. coucang. Một đánh giá năm 2013 của mẫu vật bảo tàng và các bức ảnh do N. menagensis dẫn nâng hai phân loài trước đây của nó đối với các loài:. N. bancanus và N. borneanus [10] Ngoài ra, N. Kayan nổi lên như là một loài mới, mà trước đây đã được bỏ qua.
Mô tả
Giống như cu li chậm khác, nó có một cái đuôi tàn tích, đầu tròn, và tai ngắn. Nó có một cái mũi ẩm (ẩm, bề mặt thường xung quanh lỗ mũi của mũi) và một khuôn mặt rộng lớn bằng phẳng với đôi mắt lớn. Giống như N. menagensis, điều này và tất cả các loài ở Borneo khác thiếu một răng cửa thứ hai, trong đó phân biệt chúng từ các loài cu li chậm khác. Trên bàn chân trước của nó, là chữ số thứ hai là nhỏ hơn so với phần còn lại. ngón chân cái trên bàn chân sau của nó quặt ngượi lại các ngón chân khác, trong đó tăng cường sức hấp dẫn của nó. Các dấu hiệu trên khuôn mặt của N. borneanus tối và tương phản. Các vòng tối quanh mắt thường được làm tròn trên đầu, mặc dù đôi khi lan tỏa lưỡi, và họ không bao giờ đạt dưới vòm gò má.
Sinh thái
N. borneanus được tìm thấy ở phía nam trung tâm Borneo, ở các tỉnh của Indonesia Tây, Nam, và Trung Kalimantan. phạm vi của nó kéo dài về phía nam của sông Kapuas và phía đông sông Barito. Tuy nhiên, N. borneanus không được tìm thấy ở phía tây nam cực của hòn đảo. Giống như các loài cu li chậm khác, N. borneanus là sống trên cây, ăn đêm, và ăn tạp, chúng ăn chủ yếu là côn trùng, cây cao su, mật hoa và trái cây. Tương tự như vậy, loài này có một vết cắn độc, một tính năng độc đáo chỉ có ở cu li chậm trong số các động vật linh trưởng.
Các độc tố được sản xuất bằng cách liếm một tuyến cánh tay (một tuyến bằng khuỷu tay), và sự tiết pha trộn với nước bọt của nó để kích hoạt. vết cắn độc hại của chúng ngăn cản các động vật ăn thịt, và các độc tố cũng được áp dụng cho lông trong quá chải chuốt như một hình thức bảo vệ cho trẻ sơ sinh của chúng. Khi bị đe dọa, các con culi chậm cũng có thể liếm tuyến cánh tay của mình cung cấp các chất độc vào vết thương.
Bảo tồn
Trong khi loài mới này vẫn chưa được đánh giá bởi IUCN, N. menagensis được liệt kê là "dễ bị tổn thương" như năm 2012. Bởi vì loài đã được chia thành bốn loài riêng biệt, mỗi loài mới phải đối mặt với một nguy cơ cao tiêu diệt. Theo đó, mỗi trong số chúng được dự kiến ​​sẽ được liệt kê là "dễ bị tổn thương" vì ít ra, với một số trong số chúng có thể được gán cho một loại có nguy cơ cao hơn. Giữa năm 1987 và năm 2012, một phần ba trong khu rừng Borneo đã bị mất, làm mất môi trường sống là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sự sống còn của N. borneanus. Việc buôn bán động vật hoang dã bất hợp pháp cũng là một yếu tố quan trọng,
Tham khảo
Thể loại:Nycticebus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1906 Thể loại:Động vật có vú Indonesia Thể loại:Động vật có vú Đông Nam Á Thể loại:Thú có độc
Bộ Rêu than
Liên kết ngoài
Rêu than
Anisodes vinotincta
Anisodes vinotincta là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
V
Aulamorphus decoratus
Aulamorphus decoratus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1926.
Albizia julibrissin
Cây hợp hoan (tên khoa học: Albizia julibrissin) là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Durazz. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Bản xe
Lienella acutissima
Lienella acutissima là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Cycloprosopus
Cycloprosopus là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.
Tham khảo
Thể loại:Erebidae
Rhodometra anthophilaria
Rhodometra anthophilaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Rhodometra
Serapicamptis bevilacquae
Serapicamptis bevilacquae là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (Penz.) J.M.H.Shaw mô tả khoa học đầu tiên năm 2005.
Liên kết ngoài
Thể loại:Serapicamptis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2005
Ardisia gambleana
Ardisia gambleana là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được Furtado mô tả khoa học đầu tiên năm 1959.
Liên kết ngoài
G Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1959
Ranunculus uncinatus
Ranunculus uncinatus là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được D. Don miêu tả khoa học đầu tiên năm 1831.
Liên kết ngoài
U Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1831 Thể loại:Thực vật Bắc Mỹ
Syncarpha affinis
Syncarpha affinis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (B.Nord.) B.Nord. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1989.
Afroapoderus cephalotes
Afroapoderus cephalotes là một loài bọ cánh cứng trong họ Attelabidae. Loài này được Voss miêu tả khoa học năm 1926.
Tham khảo
Thể loại:Afroapoderus
Coluzea kallistropha
Coluzea kallistropha là một loài ốc biển cỡ lớn, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Turbinellidae.
Pierre-Jules Hetzel
nhỏ|Pierre-Jules Hetzel phải|nhỏ|Bìa đặc trưng của tuyển tập [[những chuyến du hành kỳ thú - do Hetzel xuất bản - Cuốn thứ 8 - Les Aventures du Capitaine Hatteras au Pôle Nord]]
Pierre-Jules Hetzel (15 tháng 1 năm 1814 – 17 tháng 3 năm 1886) là một người biên tập và xuất bản sách. Ông được biết đến nhiều vì những ấn bản minh họa các tác phẩm của Jules Verne ngày nay được giới sưu tầm đánh giá rất cao.
Tiểu sử
Sinh ra ở Chartres, Eure-et-Loir, Hetzel học luật ở Strasbourg, và thành lập một công ty xuất bản vào năm 1837. Ông xuất bản tác phẩm của Honoré de Balzac - cuốn Comédie humaine bắt đầu xuất hiện vào năm 1841, và của Victor Hugo và Émile Zola. Năm 1843, ông thành lập tạp chí Nouveau des enfants ("Tạp chí dành cho trẻ em mới").
Khi chế độ chính trị thay đổi ở Pháp, ông về nước và xuất bản Proudhon và Baudelaire. Một ấn bản quan trọng của những câu chuyện do Charles Perrault sáng tác, được minh họa bởi Gustave Doré. Ông thành lập Bibliothèque illustrée des Familles ("Thư viện Minh họa Gia đình"), được đổi tên thành Le Magasin d'éducation et de récréation ("Tạp chí Giáo dục và Giải trí") vào năm 1864. Mục tiêu của ông là cộng tác với các nhà khoa học, tác giả và họa sĩ minh họa để tạo ra các tác phẩm giáo dục cho cả gia đình.
Sự nổi tiếng của Hetzel chủ yếu đến từ các ấn bản của ông về Những chuyến du hành kỳ thú của Jules Verne. Những câu chuyện ban đầu được xuất bản thành các chương hai tuần một lần dưới dạng một phần trong tạp chí. Sau khi tất cả các chương của một câu chuyện được in, câu chuyện sẽ xuất bản dưới dạng sách. Thông thường, sách sẽ ra mắt cuối năm để có thể được mua làm quà Giáng sinh cho trẻ em. Ban đầu, có ba dạng ấn bản: một là dạng tiết kiệm, không có hình minh họa; một số khác ở khổ nhỏ, với một vài hình ảnh minh họa; và định dạng in-octavo lớn hơn và được minh họa phong phú. Đây là ấn bản cuối cùng hiện đang rất phổ biến trong giới sưu tầm sách.
Hetzel đã khám phá ra Jules Verne, nhưng các học giả vẫn còn tranh cãi xem Hetzel đã "tạo ra" Verne ở mức độ nào, hay liệu chính Verne có phải là người đã "tạo nên" sự nghiệp xuất bản của Hetzel hay không. Mỗi bên đều được hưởng lợi từ bên kia, và mối quan hệ của họ vượt ra ngoài mối quan hệ giữa tác giả và nhà xuất bản.
Hetzel từ chối bản thảo viết năm 1863 của Verne về Paris trong thế kỷ 20 vì ông cho rằng nó trình bày một tầm nhìn về tương lai quá tiêu cực và khó tin đối với khán giả đương thời, mặc dù đối với nhiều học giả ngày nay, câu chuyện này rất chính xác trong những dự đoán của nó. Verne đã đóng bản thảo lại và không viết những câu chuyện tương lai nữa. Cuốn này sau đó được xuất bản tại Pháp năm 1994.
Hetzel là một người vô thần. Ông sáng tác dưới bút danh P.-J. Stahl, ông là tác giả của nhiều truyện cho thiếu nhi và thanh niên.
Hetzel qua đời ở Monte Carlo năm 1886. Sau khi Hetzel qua đời, công việc kinh doanh xuất bản được giao cho con trai ông và sau đó được Hachette mua lại vào năm 1914.
Gia đình
phải|nhỏ|253x253px|Mộ của Pierre-Jules Hetzel tại nghĩa trang Montparnasse Cha của Pierre-Jules Hetzel là Jean Jacques Hetzel, sinh ngày 31 tháng 3 năm 1781 tại Strasbourg (Bas-Rhin), xuất thân từ một gia đình theo đạo Tin lành Alsatian lâu đời, là bậc thầy đóng yên ngựa trong trung đoàn 1 ngựa thương nhẹ, đóng tại Chartres. Ông qua đời tại thành phố này vào ngày 23 tháng 9 năm 1852.
Mẹ của ông, Louise Jacqueline Chevallier, sinh ngày 2 tháng 10 năm 1777 tại Mamers, là một nữ hộ sinh tại Hôtel-Dieu ở thành phố này. Bà mất tại đó vào ngày 19 tháng 7 năm 1859. Cha mẹ ông kết hôn ở Chartres vào ngày 28 tháng 4 năm 1813.
Tuy gia đình theo đạo Tin lành, nhưng bản thân Hetzel là người vô thần. “Một số nhà viết tiểu sử đã nhấn mạnh thực tế dù là một người vô thần, nhưng ông luôn thúc ép Jules Verne đưa nhiều giá trị gia đình hơn vào các câu chuyện của mình - theo sở thích của Cơ đốc giáo - để thúc đẩy thành công thương mại của chúng với đa số độc giả.
Vợ của ông là bà Catherine Sophie Quirin Fischer sinh ngày 2 tháng 6 năm 1816 tại Strasbourg và mất ngày 3 tháng 7 năm 1891 tại Sèvres (số 2 rue des Charrons). Hai ông bà kết hôn vào ngày 13 tháng 10 năm 1852 tại quận 1, Paris. Họ có 2 người con: Marie-Julie, sinh ngày 5 tháng 1 năm 1840 tại Paris và mất ngày 9 tháng 3 năm 1853 tại Brussels, và Louis-Jules Hetzel, sinh ngày 8 tháng 11 năm 1847 tại Paris, quận 2 và mất ngày 6 tháng 12 năm 1930 tại Paris.
Encalyptales
Encalyptales là một bộ rêu trong ngành Bryophyta, có hai họ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Encalyptales Thể loại:Bộ thực vật
Aspidium malaccense
Liên kết ngoài
Thể loại:Aspidium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1850 Thể loại:Unresolved names
Aspidium malaccense
Cyclopteryx
Tham khảo
Thể loại:Erebidae
Aulamorphus flavipes
Aulamorphus flavipes là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1926.
Tham khảo
Thể loại:Aulamorphus
Wanderson Santos Pereira
Wanderson Santos Pereira (sinh ngày 7 tháng 2 năm 1991) là một cầu thủ bóng đá người Brasil.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Wanderson Santos Pereira hiện đang chơi cho Shimizu S-Pulse.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1991 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Brasil Thể loại:Hậu vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Brasil ở nước ngoài Thể loại:Cầu thủ bóng đá Campeonato Brasileiro Série A Thể loại:Cầu thủ bóng đá J1 League Thể loại:Cầu thủ bóng đá Shimizu S-Pulse
Hổ châu Á đại lục
Hổ châu Á đại lục hay còn gọi là hổ đại lục hay hổ lục địa (Danh pháp khoa học: Panthera tigris tigris) còn biết đến với tên gọi tiếng Anh là Mainland Asian tiger là thuật ngữ được sử dụng để chỉ về các quần thể hổ sinh sống ở vùng đại lục châu Á Trước đây, chúng được chia thành nhiều phân loài khác nhau, tuy nhiên từ năm 2017, tổ chức IUCN đã gom và phân chia lại các phân loài của loài hổ theo phương án gồm các quần thể hổ sống ở vùng đại lục với danh pháp Panthera tigris tigris, và quần thể hổ sinh sống ở vùng quần đảo Sunda với danh pháp là Panthera tigris sondaica.
Các quần thể
Như vậy, theo phân loại mới nhất thì hổ đại lục bao gồm các quần thể sau đây:
Phân loại
Trong năm 2015, các đặc điểm hình thái, sinh thái và phân tử của tất cả các phân loài hổ giả định đã được phân tích theo cách tiếp cận kết hợp. Kết quả hỗ trợ phân biệt hai nhóm tiến hóa lục địa và hổ Sunda. Các tác giả đề xuất công nhận chỉ có hai phân loài là P. t. tigris bao gồm các quần thể hổ Bengal, Mã Lai, Đông Dương, Hoa Nam, Siberia và Caspia, và P. t. sondaica bao gồm các quần thể hổ Sumatra, Java và Bali. Các tác giả cũng lưu ý rằng việc phân loại lại này sẽ ảnh hưởng đến quản lý bảo tồn hổ. Một chuyên gia bảo tồn hoan nghênh đề xuất này vì nó sẽ làm cho các chương trình nhân giống nuôi nhốt và tái tạo trong tương lai của những con hổ sinh ra trong vườn thú dễ dàng hơn. Một nhà di truyền học đã nghi ngờ nghiên cứu này và cho rằng chín phân loài hiện được công nhận có thể được phân biệt về mặt di truyền.
Năm 2017, Lực lượng đặc nhiệm phân loại mèo của Nhóm chuyên gia mèo IUCN đã sửa đổi phân loại họ mèo và hiện công nhận quần thể hổ ở lục địa châu Á là P. t. tigris, và những con hổ ở quần đảo Sunda là P. t. sondaica.
Tham khảo
Thể loại:Hổ
Huỳnh Thành Hiệp
Huỳnh Thành Hiệp (sinh 1951) là một cựu chính khách Việt Nam. Ông nguyên là Phó bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng, Việt Nam nhiệm kỳ 2007-2011.
Tiểu sử
Huỳnh Thành Hiệp sinh năm 1951 tại tỉnh Hậu Giang, Việt Nam. Quê gốc của ông ở xã Hồ Đắc Kiện, huyện Mỹ Tú, tỉnh Sóc Trăng. Ông có bằng Đại học chuyên ngành Chính trị. Ông gia nhập Đảng Cộng sản Việt Nam vào ngày 5 tháng 04 năm 1972 (ngày chính thức: 5 tháng 4 năm 1973).
Chú thích
Thể loại:Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng Thể loại:Người Sóc Trăng
Setina pallida
Setina pallida là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Setina
Lienella albatoria
Liên kết ngoài
Thể loại:Lienella
Neumarkt im Hausruckkreis
Neumarkt im Hausruckkreis là một đô thị ở huyện Grieskirchen bang Oberösterreich, nước Áo. Đô thị này có diện tích 2,11 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2005 là 1485 người.
P53
Tumor protein p53, hay còn gọi là p53 là một protein quan trọng nằm trong điều hòa chu kỳ tế bào - gọi là gen áp chế khối u p53. Khi có tổn thương ở DNA, p53 làm ngừng chu kỳ tế bào cho đến khi DNA bị tổn thương được sửa chữa hoặc p53 có thể làm sự chết rụng tế bào (tiếng Anh apoptosis) nếu không còn khả năng sửa chữa DNA. thumb|left|Tumor suppressor p53 trimer + DNA fragment, Human. Rb là gen có chức năng ngăn cản diễn tiến chu kỳ tế bào bằng cách gắn kết với E2F1 và ngăn cản sự sao chép các gen cần thiết cho tế bào vào pha S. Sở dĩ p53 ngăn cản được chu trình tế bào vì nó hoạt hóa quá trình phiên mã tạo ra CKI, P21 để luân phiên ức chế sự hoạt hóa của CDK. Một khi CDK bị hoạt hóa nó sẽ phosphoryl hóa Rb và làm mất tác dụng của Rb.
Những đột biến mất chức năng p53 làm tăng tính bất ổn định di truyền và làm giảm chết tế bào theo lập trình. Người ta phát hiện thấy trên 50% người mắc các bệnh về ung thư (như ung thư vú, ung thư đại tràng, ung thư phổi, ung thư gan...) đều có những điểm khác biệt trên gene mã hoá p53 so với người bình thường.
Tham khảo
Nguyễn ánh
Tetraphyle muscosa
Tetraphyle muscosa là một loài thực vật có hoa trong họ Crassulaceae. Loài này được Eckl. & Zeyh. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tetraphyle
Xã Bedford, Quận Coshocton, Ohio
Xã Bedford (Bedford Township) là một xã thuộc quận Coshocton, tiểu bang Ohio, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 564 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Ohio Thể loại:Quận Coshocton, Ohio
Rhodometra antophilaria
Liên kết ngoài
Thể loại:Rhodometra
Hypnobryales
Hypnobryales là một bộ rêu trong ngành Bryophyta.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypnobryales
Afroapoderus clivicollis
Afroapoderus clivicollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Attelabidae. Loài này được Marshall miêu tả khoa học năm 1948.
Tham khảo
Thể loại:Afroapoderus
Psychotria direpta
Psychotria direpta là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Wernham miêu tả khoa học đầu tiên năm 1918.
Liên kết ngoài
D Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1918
Aspidium malgassicum
Aspidium malgassicum là một loài dương xỉ trong họ Tectariaceae. Loài này được Kuhn mô tả khoa học đầu tiên năm 1868. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Aspidium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1868 Thể loại:Unresolved names
Aspidium malgassicum
Hedeoma microphylla
Hedeoma microphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được R.S.Irving mô tả khoa học đầu tiên năm 1970 publ. 1971.
Coluzea liriope
Tham khảo
Thể loại:Coluzea
Serapicamptis capitata
Serapicamptis capitata là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (E.G.Camus) H.Kretzschmar, Eccarius & H.Dietr. mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Liên kết ngoài
Thể loại:Serapicamptis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2007
Delphinium sparsiflorum
Delphinium sparsiflorum là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được Maxim. mô tả khoa học đầu tiên năm 1877.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thúy tước Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1877
Saint-Vincent-le-Paluel
Saint-Vincent-le-Paluel là một xã, nằm ở tỉnh Dordogne vùng Aquitaine của Pháp. Xã này có diện tích 6,86 km², dân số năm 2007 là 251 người. Xã nằm ở khu vực có độ cao trung bình 110 m trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Saint-Vincent-le-Paluel
Giảo Cường
Giảo Cường (chữ Hán: 佼彊, ? - ?), người quận Sơn Dương, Duyện Châu, thủ lĩnh quân phiệt cuối đời Tân, đầu đời Đông Hán.
Cuộc đời và sự nghiệp
Ban đầu Cường cát cứ huyện Tây Phòng, quận Sơn Dương. Thời Canh Thủy, Lương vương Lưu Vĩnh nhiệm mệnh Cường làm Hoành hành tướng quân. Năm Kiến Vũ thứ 2 (26), Lưu Vĩnh bị quân Hán đánh bại, chạy đến huyện Tiếu, quận Bái, kêu gọi các nơi cứu viện. Cường cùng Tô Mậu, Chu Kiến đưa quân đến giúp, bị tướng Hán là Cái Duyên đánh bại. Cường và Chu Kiến chạy đi huyện Hồ Lăng, quận Sơn Dương. Năm sau (27), Lưu Vĩnh bị giết, Cường chạy về Tây Phòng. Năm thứ 4 (28), con Lưu Vĩnh là Lưu Hu chạy đến Tây Phòng. Mùa xuân năm thứ 5 (29), tướng Hán là Đỗ Mậu vây Tây Phòng, Cường không địch nổi, đưa Lưu Hu chạy đi quận Đông Hải nương nhờ Đổng Hiến. Tháng 6 ÂL cùng năm, Cường theo bọn Đổng Hiến rời Hạ Bi, lui về Lan Lăng, Hiến sai Cường và Tô Mậu đi giúp Bàng Manh đánh Đào Thành thuộc huyện Nhiệm Thành, quận Đông Bình. Bọn Cường bị tướng Hán là Ngô Hán đánh bại, chạy trốn suốt đêm về chỗ Đổng Hiến. Sau khi bọn Hiến tiếp tục thua trận, Cường đầu hàng quân Hán.
Không rõ hậu sự của Cường.
Chú thích
Thể loại:Người Sơn Đông Thể loại:Quân phiệt đầu đời Đông Hán Thể loại:Năm sinh không rõ Thể loại:Năm mất không rõ
Cymru Alliance 2002–03
Cymru Alliance 2002–03 là mùa giải thứ mười ba của Cymru Alliance kể từ khi thành lập năm 1990. Đội vô địch là CPD Porthmadog.
Liên kết ngoài
Thể loại:Mùa giải Cymru Alliance 2
Aulamorphus histrio
Aulamorphus histrio là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1926.
Tham khảo
Thể loại:Aulamorphus
Robert K. G. Temple
Robert Kyle Grenville Temple (sinh năm 1945) là một tác giả chuyên viết về giả thuyết phi hành gia cổ đại nổi tiếng với cuốn sách The Sirius Mystery xuất bản năm 1976.
Tác phẩm
The Sirius Mystery đề xuất rằng người Dogon ở Mali, Tây Phi lưu giữ thông tin vật lý thiên văn tiên tiến có trước thời hiện đại và truyền thuyết Dogon mô tả sự tiếp xúc với những sinh vật ngoài hành tinh thông minh đến từ hệ sao Sirius.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1945 Thể loại:Nhà văn phi hư cấu Mỹ Thể loại:Người viết về tôn giáo Dogon Thể loại:Người đề xướng giả thuyết nhà du hành vũ trụ cổ Thể loại:Nhân vật còn sống
Cymatophoropsis
Cymatophoropsis là một chi bướm đêm thuộc họ Erebidae.
Rhodometra aucta
Rhodometra aucta là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Rhodometra
Lienella atratoria
Lienella atratoria là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Anisodes violens
Tham khảo
V V
Pollham
Pollham là một đô thị ở huyện Grieskirchen bang Oberösterreich, nước Áo. Đô thị này có diện tích 11,3 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2005 là 948 người.
Ardisia garcinifolia
Ardisia garcinifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Anh thảo. Loài này được Pit. mô tả khoa học đầu tiên năm 1930.
Liên kết ngoài
G Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1930
Trận Tu Vũ (1952)
Bối cảnh
Sau thất bại ở Chiến dịch Biên giới thu đông 1950, tiếp đó lại bị đánh mạnh ở Trung du, đường 18, Hà Nam Ninh, quân Pháp lâm vào thế phòng ngự bi động. Để giành lại quyền chủ động, mùa đông năm 1951, Pháp mở cuộc tiến công ra Hòa Bình, lập phòng tuyến sông Đà nối liền với phòng tuyến phòng thủ trung tâm Sông Đáy, nhằm tăng cường khả năng phòng thủ đồng bằng Bắc Bộ, cắt đứt đường liên lạc giữa chiến khu Việt Bắc với các Liên khu 3 và 4.
Trước tình hình đó, Bộ Chính tri Trung ương Đảng cộng sản Việt Nam quyết định mở chiến dịch tiến công quân Pháp ở Hoà Bình. Mở màn chiến dịch, trung đoàn 88 đại đoàn 308 đã tiến công tiêu diệt cứ điểm Tu Vũ.
''Sau khi địch tấn công ra Hòa Bình, Bộ Chính tri, Trung ương Đảng và Tổng Quân ủy nhận định: Đây là cơ hội tốt cho ta tiêu diệt nhiều sinh lực địch, và hạ quyết tâm mở chiến dịch tiến công quân địch ở Hòa Bình. Bộ chi huy chiến dịch quyết định tập trung lực lượng trên hướng chủ yếu, đột phá tuyến phòng thủ sông Đà của địch. Trong đợt 1 chiến dịch, "tập trung lực lượng tiêu diệt cứ điểm Tu Vũ và Chẹ (Tu Vũ là chính). Nếu địch chiếm lại thì phải kiên quyết tiêu diệt, nhằm phá vỡ mắt xích quan trọng của phòng tuyến sông Đà, mở cửaa đưa lực lượng vào triền khai bao vây tiến công địch ở thi xà Hòa Binh. Trung đoàn 88 đánh có thể thuận lợi, nhưng cũng có thể phải trả giá rất đắt; một trung đoàn không xong thì ta dùng hai trung đoàn dù phải hy sinh bộ phận cho toàn bộ cũng phải làm …"''
(Chỉ thị của Đại tướng Võ Nguyên Giáp khi giao nhiệm vụ cho đại đoàn trưởng 308 Vương Thừa Vũ)
Trận đánh diễn ra trong hoàn cảnh trung đoàn tiếp cận bi lộ, pháo binh Pháp bắn phá mãnh liệt vào đội hình hành quân của các đơn vi. Nhưng với quyết tâm chiến đấu cao, cán bộ chiến sĩ toàn trung đoàn đã khắc phục khó khăn, dũng cảm chiến đấu, tiêu diệt hoàn toàn cứ điểm Tu Vũ. Chiến thắng Tu Vũ đánh dấu bước trưởng thành lớn mạnh của trung đoàn, trình độ tổ chức chỉ huy và ý chí quyết đánh quyết thắng của cán bộ, chiến sĩ. Trận đánh cho Việt Minh một số kinh nghiệm tốt về tồ chức chuẩn bi và thực hành chiến đấu tiến công quân Pháp phòng ngự vững chắc.
Tình hình
Cứ điểm Tu Vũ năm trên địa bàn xã Tu Vũ, huyện Thanh Thủy, tỉnh Phú Thọ, trên đường liên tỉnh Hòa Bình đi Phú Thọ, cách thi xã Hòa Bình 30 km về phía bắc, Cứ điểm ở ngay bên bờ sông Đà, trên bình độ 20, có chiều dài 250 m, chiều rộng 100 m.
Đông Bắc cứ điểm giáp sông Đà, phía bắc cách khoảng 300 m có các làng Tu Vũ, Đông Xuân, phía tây có làng Bò Ngang, qua bãi lau rộng khoảng 3 km là dãy núi Yên Lãng (cao 205 m), tại đây có thể quan sát được toàn bộ cứ điểm và các khu vực xung quanh, làng bản ở đây bị Pháp đốt phá, phần lớn nhân dân đã sơ tán khỏi khu vực này.
Sông Đà chảy từ tây bắc qua thị xã Hòa Bình lên phía bắc để ra sông Hồng, đoạn chảy qua địa phận Tu Vũ rộng 400 – 500 m. Giữa sông có cồn cát lớn, từ Tu Vũ có thể lội sang dược. Từ mép bờ sông đến chân cứ điểm là bãi cát rộng khoảng 150m.
Ngòi Lát bắt nguồn từ dãy Yên Lãng chảy từ tây bắc xuống đông nam ra sông Đà, đoạn chảy qua cứ điểm chia cứ điểm thành hai khu vực (đông bạc và tây nam). Ngòi rộng 5 – 7 m, sâu 2 –3 m, hai bên bờ dốc đứng, có một cầu sắt (dầm gỗ) bắc qua. Cầu dài 10 m, rộng 5 m, cách mặt nước 7 m, có vị trí quan trọng nói liền hai khu vực của cứ điềm.
Thời tiết lúc này đang trong mùa khô, đêm có trăng sáng, tiện cho hành quân vào chiếm lĩnh trận địa và quan sát, nhưng dễ bi lộ.
Tóm lại, địa hình khu vực Tu Vũ tương đồi bằng phẳng, tiện cho quan sát cơ động lực lượng, nhưng dễ bi lộ nếu không ngụy trang tốt, Ngòi Lát có trở ngại cho việc tiếp cận cứ điểm. Có nhiều đường mòn nên khi hành quân dễ bi lạc.
Pháp
Cứ điểm Tu Vũ là một vị trí thuộc cụm phòng ngự then chốt của phân khu sông Đà do tiểu đoàn 1 trung đoàn bộ binh Maroc thứ nhất (1e RTM) được tăng cường một đại đội thuộc tiểu đoàn người Mường thứ 6, 1 xe tăng và 2 xe thiết giáp chiến giữ, Pháp tổ chức phòng ngự thành 3 khu (khu A, khu B ở đông bắc Ngòi Lát, khu C ở tây nam Ngòi Lát).
Khu A có 1 đại đội bộ binh, 1 xe thiết giáp; công sự phòng ngự có 6 ụ chiến đấu bao quanh 1 lô cốt lớn. Trong lô cốt đặt 2 pháo 37 tâm và trung, đại liên.
Khu C có 1 đại đội bộ binh, 1 lô cốt và 7 ụ chiến đấu.
Cứ điểm được xây dựng khá kiên cố, các lô cốt chính cao 5 m, có 2 tầng, tường lô cốt dày 0,8 m. Có hào chiến đấu, hào giao thông nối liền các lô cốt, hầm ngầm, ụ chiến đấu thành thế liên hoàn vững chắc.
Xung quanh cứ điểm có ít hàng rào dây thép gai (đơn, mái nhả, cũi lợn, bùng nhùng) với chiều sâu 40 – 80 m, xen kẽ là mìn chống bộ binh. Ngăn cách giữa các khu có hàng rào bùng nhùng.
Quanh cứ điểm, cây cối bị phát quang thành vành đai trống trải, rộng khoảng 300m. Phía tây bắc cứ điểm, quân Pháp phát quang làm sân bay dã chiến. Trên cồn cát giữa sông Đà, có một số công sự chiến dấu.
Hàng ngày quân Pháp thường dùng máy bay, pháo binh bắn phá vào khu vực chân điểm cao 313, dãy núi Yên Lãng, đồng thời cho lính vào các xóm lân cận dỡ nhà, bắt dân ra xây đắp công sự trong cứ điểm. Ban đêm quân Pháp cho các toán lính mai phục trên các đường mòn quanh cứ điểm để phát hiện lực lượng Việt Minh, Trong quá trình chuẩn bị chiến trường, trinh sát của Việt Minh không giữ được bí mật để lộ dấu vết, có lần quân Pháp đã nổ súng làm hai cán bộ Việt Minh bi hy sinh, từ đó quân Pháp rất cảnh giác, cho pháo binh chuẩn bị sẵn các phần tử bắn vào những nơi nghi Việt Minh có thể tiếp cận. Khi bi Việt Minh tiến công, quân Pháp có thể được pháo binh ở Đá Chông, Thủ Pháp, Chẹ chi viện, khi cần thiết có thể có cả viện binh từ Hòa Bình lên hoặc từ Chẹ sang. Nếu có nguy cơ bi tiêu diệt, quân Pháp có thể lội sang cồn cát giữa sông Đà rồi dùng thuyền vượt sông sang cứ điểm Chẹ. Do ở vị trí cô lập, xa các cứ điểm Chẹ và Đá Chông nên khi bị tiến công quân Pháp dựa vào công sự chống trả chờ cứu viện, tinh thần chiến đấu dễ giảm sút.
Tóm lại, Tu Vũ là một mắt xích quan trọng trong phòng tuyến sông Đà của quân Pháp, một cứ điềm được tổ chức phòng ngự khá vững chắc, có lực lượng đông, thiện chiến, được không quân, pháo binh yểm trợ đắc lực, nên quân Pháp sẽ ra sức chống trả nếu bị Việt Minh tiến công.
Việt Minh
Trung đoàn 88 có 3 tiểu đoàn bộ binh (29, 23, 322) và các đơn vị trực thuộc. Quân số, trang bị tương đối đầy đủ.
Sau khi đánh trận Chùa Cao (chiến dịch Quang Trung) không thành công, trung đoàn đã kịp thời rút kinh nghiệm, tìm ra những khuyết điểm để có hướng khắc phục, xây dựng đơn vị, củng cố ý chí, quyết tâm chiến đấu cho cán bộ, chiến sĩ. Nhân dân xã Tu Vũ bị địch khống chế, nhưng vẫn tin tưởng và hướng về cách mạng, Chi bộ Đảng của xã bám dân, bám làng bản đề hoạt động, giúp trung đoàn chuẩn bị chiến trường.
Trận Borny-Colombey
Trận Borny-Colombey, còn gọi là Trận Borny, Trận Colombey-Nouilly hoặc Trận Colombey là một trận đánh trong cuộc chiến tranh Pháp-Phổ, diễn ra vào ngày 14 tháng 8 năm 1870 về phía Đông Metz. Đây là một cuộc giao chiến quyết liệt, giữa đội tiền quân do tướng Eduard Kuno von der Goltz thống lĩnh thuộc binh đoàn thứ nhất của quân đội Phổ, được sự hỗ trợ của quân đoàn I do tướng Edwin von Manteuffel, và binh đoàn Rhine của quân đội đế chế Pháp do thống chế François Achille Bazaine chỉ huy. Quân Pháp đã giữ được phần lớn các cứ điểm của mình, song hai sư đoàn của họ đã bị đánh tan. Hai phe đều hứng chịu thiệt hại nặng nề. Trận chiến kết thúc với cả hai bên đều tuyên bố chiến thắng, song lý do chính đáng hơn thuộc về người Phổ : với thắng lợi chiến lược của họ, cuộc triệt thoái đến Verdun của Bazaine đã bị trì hoãn nghiêm trọng.
Trận Tu Vũ (1952)
Tổ chức chiến đấu của Việt Minh
Trung đoàn 88 được tăng cường tiểu đoàn bộ binh 80/e36, tiểu đoàn pháo binh 90 (pháo 75 mm), đại đội súng máy phòng không 12,7 mm có nhiệm vụ tiêu diệt cứ điểm Tu Vũ mở màn chiến dịch tiến công Hòa Bình.
Trận Borny-Colombey
Nhận thấy rằng cánh nam của Binh đoàn Rhine có thể bị các lực lượng hùng mạnh của Đức đánh bọc sườn, Bazaine đã tiến hành một cuộc triệt thoái từ Metz về Châlons-sur-Marne để hội quân với binh đoàn của thống chế Patrice de Mac-Mahon, vốn vẫn đang trong quá trình cơ động. Cuộc rút lui đã được yểm trợ bởi quân đoàn số 3 và một sư đoàn thuộc quân đoàn số 4 của Pháp vốn được khai triển tại Colombey-Nouilly. Vào ngày 14 tháng 8 năm 1870, tướng Eduard von der Goltz thuộc quân đoàn VII của Dietrich von Zastrow tiên phong cho binh đoàn thứ nhất được tin binh đoàn thứ hai của Đức đã vượt sông Moselle, và kết luận rằng nếu ông có thể cầm phân quân Pháp lâu thêm một chút ở bờ phải thì kế hoạch của quân Pháp sẽ bị cắt rời và họ sẽ không thể vượt sông. Do đó, ông đã tự ý tiến quân. Khoảng 5 giờ chiều, 2 sư đoàn Phổ đã tiến dọc theo các con đường lớn từ Sarre tới Metz, ở Colombey và Nouilly và các đồn bót của quân Pháp, và một loạt phát súng đã báo hiệu sự bùng nổ của trận chiến. Người Pháp hầu như là bị choáng ngợp, và ban đầu quân Phổ đã đánh bại đối phương rồi chiếm giữ một vị trí thuận lợi. Tuy nhiên, quân Pháp thực sự có lợi thế về quân số, và không lâu sau thì các quân đoàn số 3 và 4 của Pháp đã buộc đối phương phải cố thủ. Trong một khoảng thời gian, cuộc chiến đấu ác liệt giữa hai bên đã thể hiện thế mạnh của súng trường Pháp và ưu thế của hỏa pháo Phổ. Bazaine đã chứng tỏ khả năng dụng binh của mình dù không triển khai quân trừ bị.
Trận Tu Vũ (1952)
Tổ chức chiến đấu của Việt Minh
Sau khi nhận nhiệm vụ, trung đoàn đã khẩn trương tiến hành công tác chuẩn bị chiến đấu, tổ chức cán bộ thành hai bộ phận: bộ phận đi trinh sát thực địa, chuẩn bị quyết tâm chiến đấu; bộ phận ở nhà chuẩn bị bộ đội, chuẩn bị vật chất cho trận đánh.
Trận Borny-Colombey
Nhưng rồi, quân tiếp viện của Phổ đã xoay chuyển tình hình, buộc quân Pháp phải rút xuống Remy, và triệt thoái chậm chạp về Metz khi màn đêm buông xuống sau cuộc giao tranh không phân thắng bại. Viên tướng mới nhậm chức chỉ huy quân đoàn số 3 của Pháp đã tử trận trong cuộc chiến này, và đây cũng là quân đoàn bị thiệt hại nặng nề nhất của quân Pháp trong trận chiến. Quân Đức vẫn nắm giữ bãi chiến trường cho đến sáng ngày 15 tháng 8 thì triệt thoái về một cứ điểm khác. Dù trận đánh đã bùng nổ ngoài toan tính của chỉ huy hai bên, và tướng Karl Friedrich von Steinmetz – Tổng tư lệnh Binh đoàn thứ nhất – tố cáo sự bất tuân của Von der Goltz, Goltz đã được nhà vua Wilhelm I khen ngợi khi vua đích thân thị sát chiến trường trong ngày hôm sau. Một sĩ quan tham mưu của Bộ Tổng tham mưu Phổ nhận định về Goltz: "cách hành xử của ông ta rõ ràng đã đẩy mạnh các mục tiêu được nhắm tới; vì sự trì hoãn mà trận đánh gây ra cho quân Pháp có lợi cho các hoạt động được dự kiến của chúng ta và sẽ tạo điều kiện cho việc thực thi chúng". Sau này Tổng tham mưu trưởng quân đội Phổ là Helmuth von Moltke đã bày tỏ thái độ hài lòng với công tích của lực lượng pháo binh Phổ cũng như sự hỗ trợ mang tính tự giác của các sĩ quan cấp cao dưới quyền ông trong trận đánh. Ông cho rằng, chiến thắng Colombey đã ngăn chặn cuộc triệt thoái của quân Pháp và đặt tiền đề cho các binh đoàn thứ hai và thứ ba vượt sông Meuse. Thực sự, Binh đoàn thứ hai của Phổ giờ đây đã có điều kiện tiếp tục vận động bước ngoặt của mình.
Trận Tu Vũ (1952)
Tổ chức chiến đấu của Việt Minh
Từ đài quan sát trên núi Yên Lãng, bộ phận trinh sát thực địa quan sát nắm chắc tình hình quân Pháp trong cứ điểm Tu Vũ; ban đêm Việt Minh vào trinh sát cứ điểm theo nhiệm vụ được phân công, xác định đường hành quân vào chiếm lĩnh trận địa, vị trí triển khai lực lượng, trận địa hỏa lực, mở cửa qua chướng ngại vật… Cán bộ ở vị trí tập kết tổ chức cho bộ đội làm các công tác chuẩn bị chiến đấu; rút kinh nghiệm trận đánh Chùa Cao, sinh hoạt chính trị, quán triệt nhiệm vụ, ý nghĩa trận đánh, thảo luận phương án chiến đấu….
Trận Borny-Colombey
Liên kết ngoài
Trận Borny-Colombey Thể loại:Xung đột năm 1870 Thể loại:Các trận đánh trong Chiến tranh Pháp–Phổ Thể loại:Trận đánh liên quan tới Phổ Thể loại:Trận đánh liên quan tới Pháp
Trận Tu Vũ (1952)
Tổ chức chiến đấu của Việt Minh
Tư tưởng chỉ đạo: Tiến công kiên quyết, liên tục, đánh nhanh, tiến chắc, tiêu diệt gọn quân Pháp, sẵn sàng đánh viện binh ban ngày.
Bí mật tiếp cận triển khai lực lượng, hình thành thế bao vây, cắt gỡ một phần hàng rào; đột nhiên dùng hỏa lực chế áp quân Pháp, mở cửa bằng bộc phá liên tục, nhanh chóng đánh chiếm đầu cầu, thọc sâu, chia cắt tiêu diệt từng bộ phận, tiến tới tiêu diệt toàn bộ quân Pháp.
Đội hình chiến đấu của trung đoàn tổ chức thành ba bộ phận: bộ phận đột kích; bộ phận hỏa lực; bộ phận dự bị.
Tiểu đoàn 29 dược tăng cường 1 DKZ 75 mm, 2 bazoka, được hoả lực của trung đoàn chi viện (4 pháo 75 mm, 7 cối 82 mưu đảm nhiệm tiến công trên hướng chủ yếu tiêu diệt sở chỉ huy tiểu đoàn 1 và lực lượng quân Pháp ở khu B, bao vây chặt không cho quân Pháp chạy ra sông Đà. Trong quá trình tiến công phối hợp với tiểu đoàn 23 đánh quân Pháp ở khu A.
Tiểu đoàn 23 được tăng cường 1 DKZ, 2 đại liên, được 2 pháo 75 mm của trung đoàn chi viện trực tiếp, có nhiệm vụ tiêu diệt quân Pháp ở khu A và viện binh quân Pháp ở hướng làng Tu Vũ đến.
Tiều đoàn 322 được tăng cường 1 đại đội/dBB80, 1 pháo 75 mm, 2 DKZ, 2 cối 82 mm, 2 đại liên, đảm nhiệm tiến công trên hưởng phối hợp tiêu diệt quân Pháp ở khu C.
Tiểu đoàn 80 (-1c) làm đội dự bị của trung đoàn, sẵn sàng bước vào chiến đấu trên các hướng (chủ yếu là hướng của tiểu đoàn 29) khi có lệnh.
Các phân đội hỏa lực có nhiệm vụ chi viện cho bộ binh tiến công đồng thời kiềm chế pháo binh Pháp ở cứ điểm Chẹ, cụ thể:
2 khẩu cối 82mm kiềm chế pháo quân Pháp ở cứ điểm Chẹ
7 khẩu cối 82 mm tổ chức thành trận địa, chi viện chung cho các hướng. Đại đội súng máy 12,7mm bố trí giữa sân bay và khu gốc gạo đề bảo vệ đội hình chiến đấu của bộ binh, sở chỉ huy và yểm hộ cho trung đoàn khi lui quân.
17 giờ ngày 10 tháng 12 năm 1951, trung đoàn hành quân chiếm lĩnh trận địa.
2 giờ các đơn vị triển khai xong, sẵn sàng chờ lệnh nổ súng tiến công. Hiệu lệnh nổ súng: tiếng bộc phá mở cửa ở hướng chủ yếu (dBB29).
Trinh sát trung đoàn thường xuyên bám sát, nắm chắc tình hình trong và ngoài cứ điểm, báo cáo kip thời những thay đổi về quân Pháp cho trung đoàn. Trinh sát tiểu đoàn dẫn đường, nắm rõ quân Pháp trên trục đường hành quân của tiểu đoàn.
Các đơn vi tổ chức cho bộ đội mang vác gọn, không để va chạm phát ra tiếng động, ngụy trang kín đáo. Quân trang nặng để lại hậu cứ.
Sở chỉ huy trung đoàn ở tây nam gốc gạo, Trung đoàn phó chi huy hỏa lực, tham mưu trưởng đi cùng tiểu đoàn 322.
Khi hành quân tiếp cận địch, nếu gặp quân Pháp tuần tiễu hoặc phục kích thì vòng tránh, nhanh chóng tiến lên chiếm lĩnh trận địa xuất phát tiến công; nếu bị lộ thì dùng lực lượng nhỏ bao vây tiêu diệt gọn quân Pháp. Nếu pháo của quân Pháp bắn chặn thì nhanh chóng vượt qua để chiếm lĩnh trận địa.
Trường hợp đánh đêm chưa xong, chuyển sang đánh ban ngày, phải bám chắc đầu cầu và các vị trí đã chiếm được, củng cố công sự trận địa để tiếp tục tiến công.