cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lịch sử Ý
Các kiểu Signoria
Tại Firenze sự sắp xếp này là không chính thức bởi nó không được hợp pháp hoá trong hiến pháp trước khi Medici bị trục xuất khỏi thành phố năm 1494.
Tại các thành bang khác (như Milano của Visconti) quyền lực mang tính triều đại của Signoria được công nhận chính thức như một phần của hiến pháp của Commune', và đã được Nhân dân "phê chuẩn" cũng như được Giáo hoàng hay Thánh chế La Mã công nhận.
Những nước cộng hoà gần biển
nhỏ|trái|150px|Cờ hiệu Hải quân Ý, với quốc huy của bốn Repubbliche Marinare chính Ý ở thời điểm này được biết đến nhờ các nước cộng hoà thương mại, gồm Cộng hoà Firenze và Các nước Cộng hoà ven biển. Đó là các thành bang và nói chung là những chính thể cộng hoà theo đó chúng chính thức là các quốc gia độc lập, dù đa số trước kia là những vùng lãnh thổ từng thuộc Đế chế Byzantine (ngoại trừ đáng chú ý là Genova và Pisa). Tất cả các thành phố đó ở thời điểm có quyền độc lập đều có các hệ thống quản lý tương tự (dù không phải là giống hệt) theo đó giới thương nhân có quyền lực to lớn. Dù trên thực tế quyền lực vẫn nằm trong tay tập đoàn chính trị đầu sỏ, và ít có điểm giống với nền dân chủ hiện đại, tuy vậy sự tự do chính trị có được cũng đã giúp mang lại tiến bộ trong khoa học và nghệ thuật.
Bốn nước Cộng hoà Ven biển ở Ý gồm Venezia, Genova, Pisa, Amalfi và chúng luôn được liệt kê theo thứ tự đó, phản ánh ưu thế thời ấy của từng nước. Tuy nhiên, các thị trấn khác ở Ý cũng có một lịch sử từng là những nước Cộng hoà Ven biển, dù ở tầm vóc thấp hơn. Những nước này gồm Gaeta, Ancona, Molfetta, Trani và, tại Dalmatia là Ragusa và Zara.
Venezia và Genova là cổng thương mại của châu Âu với phương Đông, và là nơi sản xuất thủy tinh trang trí, trong khi Firenze từng là thủ phủ của tơ lụa và đồ trang sức. Sự giàu mạnh có được từ những mặt hàng đó đồng nghĩa với khả năng cung cấp vốn cho các dự án công cộng lớn cũng như các công trình thủ công cá nhân. Các nước cộng hoà ven biển tham gia sâu vào cuộc Thập tự chinh, hỗ trợ và quan trọng nhất là lợi dụng các cơ hội chính trị và thương mại có được từ những cuộc chiến đó. Cuộc Thập tự chinh lần thứ tư, với mục tiêu hão huyền để "giải phóng" Jerusalem, thực tế dẫn tới cuộc chinh phục Zara và Constantinople của Venezia.
Mỗi nước Cộng hoà Ven biển đều từng có thời điểm nắm quyền cai quản với các vùng đất hải ngoại, gồm nhiều hòn đảo thuộc Địa Trung Hải và đặc biệt là Sardinia và Corsica, những vùng đất thuộc Adriatic, và những vùng đất ở Cận Đông và Bắc Phi.
Phục hưng
nhỏ|phải|150px|[[Leonardo Da Vinci, nhân vật thời Phục hưng Ý]]
Các cơ cấu chính trị duy nhất cuối Thời Trung Cổ ở Ý đã khiến một số người đưa ra lý thuyết rằng chính không khí xã hội bất thường đó đã cho phép sự xuất hiện của một sự phục hưng văn hoá mạnh mẽ đến như vậy. Ý bị chia thành nhiều thành bang nhỏ và lãnh thổ nhỏ: Vương quốc Napoli kiểm soát miền nam, Cộng hoà Firenze và Lãnh địa Giáo hoàng vùng trung tâm, người Genova và người Milano phía bắc và phía tây, và người Venezia phía đông. Ý ở thế kỷ 15 là một trong những vùng có mức độ đô thị hoá cao nhất châu Âu. Đa số các nhà sử học đồng ý rằng các ý tưởng mang lại đặc điểm riêng cho phong trào Phục hưng có nguồn gốc từ Firenze hồi cuối thế kỷ 13, đặc biệt là các tác phẩm của Dante Alighieri (1265–1321) và Phápsco Petrarch (1304–1374), cũng như bức hoạ của Giotto di Bondone (1267-1337).
Cái tên Phục hưng được đưa ra bởi đây là sự "tái sinh" của một số ý tưởng cổ điển từng biến mất từ lâu ở châu Âu. Đã có tranh luận rằng nguyên nhân chính dẫn tới sự tại sinh này là việc khám phá những văn bản cổ từng bị lãng quên của nền văn minh phương Tây, được lưu giữ trong một số thư viện của tu viện và tại Thế giới Hồi giáo, cũng như việc biên dịch các văn bản tiếng Hy Lạp và tiếng Ả rập sang tiếng Latin.
Các học giả thời Trung Cổ như Niccolò de' Niccoli và Poggio Bracciolini đã lùng tìm các tác phẩm của những học giả kinh điển như Plato, Cicero và Vitruvius trong các thư viện. Các tác phẩm thuộc Hy Lạp cổ đại và của các tác giả Hy Lạp (như Plato, Aristotle, Euclid và Ptolemy) và các nhà khoa học Hồi giáo đã được du nhập vào thế giới Thiên chúa giáo, mang lại vật liệu trí thức mới cho các học giả châu Âu.
Nạn dịch Tử thần Đen năm 1548 đã giáng một đòn khủng khiếp vào Ý, giết hại một phần ba dân số.
Sự hồi phục sau thảm hoạ đã dẫn tới sự hồi sinh của các thành phố, thương mại và kinh tế tác động mạnh mẽ tới giai đoạn phát triển của Chủ nghĩa Nhân đạo và Phục hưng (thế kỷ 15-16) khi Ý một lần nữa quay trở lại vị trí trung tâm nền văn minh phương Tây, ảnh hưởng mạnh mẽ tới triều đình các quốc gia châu Âu khác như Este ở Ferrara và De Medici tại Firencze.
Chimarra blepharophera
Chimarra blepharophera là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Trichoptera vùng Tân nhiệt đới Thể loại:Chimarra
Lịch sử Ý
Đô hộ nước ngoài (thế kỷ 16 - thế kỷ 19)
nhỏ|trái|Bản đồ cương giới [[Tây Âu theo Hiệp ước Utrecht và Rastatt]] Sau một thế kỷ khi các hệ thống phân rẽ các thành bang Ý và các nguyên tắc đủ khả năng duy trì một nền độc lập vừa đủ và một sự cân bằng quyền lực trên bán đảo, năm 1494 vua Charles VIII của Pháp đã tung ra cuộc xâm lược đầu tiên trong một loạt các cuộc xâm lược, chỉ chấm dứt vào giữa thế kỷ 16, và một cuộc cạnh tranh giữa Pháp và Tây Ban Nha nhằm sở hữu đất nước này. Cuối cùng Tây Ban Nha chiếm ưu thế (Hiệp ước Cateau-Cambresis năm 1559 công nhận quyền sở hữu của Tây Ban Nha với Lãnh địa Công tước Milano và Vương quốc Napoli) và trong hai thế kỷ nước này hầu như nắm quyền bá chủ tại Ý. Liên minh thần thánh giữa nhà Habsburg của Tây Ban Nha và Toà Thánh đã dẫn tới hành động khủng bố có hệ thống đối với bất kỳ một phong trào Tin lành nào, kết quả là một quốc gia Ý Cơ đốc giáo với rất ít tín đồ Tin lành.
Áo thay thế Tây Ban Nha nắm quyền bá chủ tại Ý sau Hoà ước Utrecht (1713), chiếm thành bang Milano và Vương quốc Napoli. Sự cai trị của Áo, có được nhờ Thời đại khai sáng bắt nguồn từ các vị hoàng đế triều Habsburg, là một giai đoạn cải tiến to lớn. Vùng phía bắc Ý, dưới quyền cai quản trực tiếp của Viên, có được động lực kinh tế và sự phát triển trí thức sôi nổi.
Risorgimento (1848-1870)
phải|nhỏ|150px|[[Giuseppe Garibaldi, vị "Anh hùng của hai Thế giới"]] Sự thành lập Vương quốc Ý là kết quả của nhiều nỗ lực phối hợp của những người Ý theo chủ nghĩa quốc gia và những người theo chủ nghĩa quân chủ trung thành với Nhà Savoy để thành lập một vương quốc thống nhất bao gồm toàn bộ Bán đảo Ý.
Vương quốc Sardegna đã công nghiệp hoá từ năm 1830 trở về sau. Một hiến pháp, Statuto Albertino bắt đầu có hiệu lực từ năm, 1848, năm của những cuộc cách mạng, dưới áp lực từ phe tự do. Cũng dưới áp lực này cuộc Chiến tranh giành độc lập lần thứ nhất của Ý với Áo được tuyên chiến. Sau những thắng lợi ban đầu cuộc chiến xoay theo chiều hướng xấu và Vương quốc Sardegna thua trận.
Sau Những cuộc cách mạng năm 1848, vị lãnh đạo nổi tiếng nhất của phong trào thống nhất Ý chính là người theo chủ nghĩa quốc gia Giuseppe Garibaldi. Ông rất nổi tiếng trong cộng đồng người dân phía nam Ý. Garibaldi đã lãnh đạo những người Ý cộng hoà chiến đấu cho thống nhất ở phía nam Ý, nhưng chế độ quân chủ ở phía bắc của Nhà Savoy thuộc Vương quốc Piedmont-Sardinia với lãnh đạo chính phủ là Camillo Benso, Bá tước của Cavour, cũng có tham vọng thành lập một nhà nước Ý thống nhất. Dù vương quốc không có quan hệ tự nhiên với Roma (dường như là thủ đô tự nhiên của Ý), vương quốc đã thành công trong việc đối đầu với Áo trong cuộc Chiến tranh giành độc lập lần thứ hai của Ý, giải phóng Lombardy-Venezia khỏi ách cai trị của Áo. Vương quốc cũng đã thiết lập những mối quan hệ đồng minh quan trọng giúp họ tăng cường khả năng thống nhất Ý, như với Anh Quốc và Pháp trong chiến tranh Krym. Đến năm 1861, nước Ý được thống nhất, vua Sardinia Vittorio Emanuele II được tôn làm vua Ý. Vương quốc Ý được thành lập.
Năm 1866 Thủ tướng Phổ Otto von Bismarck đã đề xuất với Vittorio Emanuele II một liên minh với Vương quốc Phổ trong cuộc Chiến tranh Áo-Phổ. Đổi lại Phổ sẽ cho phép Ý sáp nhập vùng Venezia thuộc quyền kiểm soát của Áo. Vua Emanuele đồng ý liên minh và cuộc Chiến tranh giành độc lập lần thứ ba của Ý bắt đầu. Ý bước vào cuộc chiến với một đội quân được tổ chức kém cỏi trước người Áo, nhưng thắng lợi của Đức đã cho phép họ sáp nhập Venezia. Vật cản lớn còn lại với sự thống nhất Ý là Roma.
Năm 1870, Phổ tuyên chiến với Pháp bắt đầu cuộc Chiến tranh Pháp-Phổ. Để giữ chân đội quân to lớn của Phổ, Pháp đã từ bỏ ưu thế của mình tại Roma để có lực lượng chiến đấu. Lợi dụng thắng lợi của Phổ trước Pháp, Ý chiếm Lãnh địa Giáo hoàng khỏi tay triều đình Pháp. Công cuộc thống nhất Ý đã hoàn thành, và một thời gian ngắn sau đó thủ đô Ý được chuyển tới Roma.
Từ Chủ nghĩa tự do tới Chủ nghĩa phát xít (1870-1922)
Tại miền bắc Ý, quá trình công nghiệp hoá và hiện đại hoá bắt đầu từ nửa sau thế kỷ 19. Miền nam, cùng thời điểm ấy, có dân số quá đông đúc, khiến hàng triệu người phải di cư ra nước ngoài. Ước tính khoảng một triệu người Ý đã rời tới các nước châu Âu khác như Pháp, Thuỵ Sĩ, Đức, Bỉ và Luxembourg.
Năm 1911, chính phủ Giovanni Giolitti đã đồng ý gửi các lực lượng tới chiếm Libya. Ý tuyên chiến với Đế chế Ottoman đang giữ quyền cai trị thuộc địa với Libya. Sự sáp nhập Libya đã khiến những người Ý theo chủ nghĩa quốc gia muốn thiết lập quyền bá chủ tại Địa Trung Hải bằng cách chiếm Hy Lạp và vùng Dalmatia ven biển Adriatic.
Con đường tới một nền dân chủ tự do hiện đại đã bị ngắt quãng bởi thảm kịch Chiến tranh thế giới thứ nhất (1914-1918), trong đó Ý đứng về phía Anh Quốc và Pháp. Ý đánh bại Đế chế Áo-Hung tháng 11 năm 1918. Trong cuộc chiến này 600.000 người Ý thiệt mạng và nền kinh tế sụp đổ với tỷ lệ lạm phát và thất nghiệp cao.
Chủ nghĩa phát xít và Thế chiến II (1922-1945)
Sau những sự tàn phá của Chiến tranh thế giới thứ nhất, nhiều công nhân Ý đã gia nhập những cuộc đình công lớn yêu cầu có nhiều quyền lợi và những điều kiện làm việc tốt hơn. Một số người, bị ảnh hưởng bởi cuộc Cách mạng Nga, bắt đầu tiếp quản các nhà máy, hầm mỏ, trang trại và công xưởng. Lực lượng tự do, lo ngại một cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa, đã bắt đầu tiếp nhận Đảng Quốc gia Phát xít nhỏ, do Benito Mussolini lãnh đạo, người ủng hộ phản ứng bạo lực trước những cuộc đình công (bằng đảng dân quân "Áo đen") và lập trường này thường được đem ra so sánh với những phản ứng mang tính ôn hoà của chính phủ. Sau nhiều năm đấu tranh, vào tháng 10 năm 1922 những kẻ phát xít đã tổ chức một cuộc đảo chính ("Marcia su Roma", nghĩa là Tuần hành tại Roma); các lực lượng Phát xít còn yếu, nhưng nhà vua đã ra lệnh cho quân đội không can thiệp, hình thành một liên minh với Mussolini, và thuyết phục đảng tự do tán thành một chính phủ do phe Phát xít lãnh đạo. Trong vài năm sau đó, Mussolini (người bắt đầu được gọi là "Il Duce", từ tiếng Ý có nghĩa "nhà lãnh đạo") đã hạn chế mọi đảng phái chính trị (gồm cả những đảng tự do) và ngăn chặn các quyền tự do cá nhân với lý do ngăn chặn cuộc cách mạng.
Năm 1935, Mussolini tuyên chiến với Ethiopia về vấn đề lãnh thổ. Ethiopia đầu hàng sau vài tháng. Điều này dẫn tới một sự chia rẽ giữa nước Ý và các đồng minh truyền thống, Pháp và Anh Quốc, và sự ủng hộ của nước Đức Phát xít. Một hiệp ước đầu tiên với Đức được ký kết năm 1936, và vào năm 1938 (Hiệp ước Thép). Ý ủng hộ cuộc cách mạng của Francisco Franco trong cuộc nội chiến Tây Ban Nha và các yêu cầu của Adolf Hitler tại Trung Âu, chấp nhận sự sáp nhập nước Áo vào Đức năm 1938, dù sự biến mất của một quốc gia trung gian giữa Đức và Ý là điều bất lợi cho đất nước.
Tháng 10 năm 1938 Mussolini liên kết Anh Quốc, Pháp và Đức với giá là sự toàn vẹn lãnh thổ của Tiệp Khắc.
nhỏ|trái|Đế quốc Ý năm 1940 Tháng 4 năm 1939, Ý chiếm Albania, một nước trên thực tế đã thuộc quyền bảo hộ của Ý trong nhiều thập kỷ, nhưng vào tháng 9 năm 1939, sau cuộc xâm lược Ba Lan, Mussolini đã quyết định không can thiệp cùng phía Đức, vì sự chuẩn bị kém của các lực lượng vũ trang. Ý tham chiến năm 1940 khi Pháp đã bị đánh bại. Mussolini đã hy vọng rằng Ý sẽ có thể chiến thắng trong một thời gian rất ngắn. Tuy nhiên, nước này có lực lượng quân sự rất kém cỏi.
Ý xâm chiếm Hy Lạp tháng 10 năm 1940 qua đường Albania nhưng đã bị buộc phải rút lui sau vài ngày. Sau khi Ý chinh phục Somalia thuộc Anh năm 1940, một cuộc phản công của Đồng Minh dẫn tới sự thiệt hại to lớn của Đế quốc Ý tại Sừng châu Phi. Ý cũng bị các lực lượng Đồng Minh đánh bại tại Bắc Phi và chỉ trụ vững nhờ sự hỗ trợ các lực lượng vũ trang Đức dưới sự chỉ huy của tướng Erwin Rommel.
Sau nhiều thất bại, Ý bị xâm chiếm vào tháng 6 năm 1943. Vua Vittorio Emanuele và một nhóm những kẻ Phát xít tự đứng ra đối lập với Mussolini. Vào tháng 7 năm 1943, Mussolini bị bắt giữ. Khi các đảng chính trị chống Phát xít trước kia hoạt động trở lại, các cuộc đàm phán hoà ước bí mật với phe Đồng Minh được khởi động. Vào tháng 9 năm 1943, Ý đầu hàng. Ngay lập tức Đức tấn công nước này và Ý bị chia đôi đồng thời trở thành một mặt trận lớn. Phần dưới sự chiếm đóng Phát xít, nơi một nhà nước Phát xít dưới sự lãnh đạo của Mussolini được thành lập, đã xảy ra một cuộc nội chiến đẫm máu giữa những người du kích Ý ("partigiani") và quân đội phát xít. Ý được giải phóng ngày 25 tháng 4 năm 1945. Lễ giải phóng vẫn được kỷ niệm vào ngày 25 tháng 4.
Đệ nhất Cộng hoà (1946-1992)
Năm 1946 con trai của Vittorio Emanuele III là Umberto II bắt đầu nổi lên. Ý trở thành một nhà nước Cộng hoà sau kết quả của một cuộc trưng cầu dân ý được tổ chức ngày 2 tháng 6 năm 1946, từ đó ngày này được kỷ niệm với tên gọi "Ngày Cộng hoà". Nền cộng hoà chiến thắng với chênh lệch 9% số phiếu. Hiến pháp Cộng hoà được thông qua và bắt đầu có hiệu lực ngày 1 tháng 1 năm 1948.
Theo Các Hiệp ước Hoà bình Paris năm 1947, khu vực biên giới phía đông bị sáp nhập vào Nam Tư. Năm 1954, vùng lãnh thổ tự do Trieste được phân chia giữa Ý và Nam Tư.
Năm 1949, Ý trở thành một đồng minh của Hoa Kỳ, nước này đã giúp Ý khôi phục nền kinh tế thông qua Kế hoạch Marshall. Ngoài ra, Ý còn trở thành một thành viên của Cộng đồng Kinh tế châu Âu, sau này sẽ đổi thành Liên minh châu Âu. Trong thập niên 1950 và 1960 đất nước này có được một giai đoạn phát triển kinh tế mạnh.
Ý đã trải qua một giai đoạn bất ổn chính trị trong thập niên 1970, và chấm dứt trong thập niên 1980. Được biết đến với tên gọi Những năm Lãnh đạo, giai đoạn này có đặc điểm là những cuộc xung đột đột xã hội rộng lớn và những hành động khủng bố do các phong trào ngoài nghị trường tiến hành. Vụ ám sát lãnh đạo đảng Dân chủ Thiên chúa giáo, Aldo Moro, đã dẫn đến sự chấm dứt của "thoả hiệp lịch sử" giữa phe Dân chủ Thiên chúa giáo và Đảng Cộng sản. Trong thập niên 1980, lần đầu tiên, hai chính phủ được điều hành bởi một nhân vật cộng hoà và một xã hội (Bettino Craxi) chứ không phải một thành viên của Đảng Dân chủ Thiên chúa giáo.
Cuối những năm lãnh đạo, Đảng Cộng sản dần có vị trí nổi bật hơn nhờ Enrico Berlinguer. Đảng Xã hội, dưới sự lãnh đạo của Bettino Craxi, trở nên cực đoan hơn và với những người Cộng sản và Liên bang Xô viết; chính Craxi đã tạo điều kiện thuận lợi cho kế hoạch triển khai tên lửa Pershing của Ronald Reagan tại Ý.
Năm 2000, một báo cáo của Ủy ban Nghị viện từ liên minh trung tả Olive Tree đã kết luận rằng chiến lược gây căng thẳng đã được Hoa Kỳ xúi giục nhằm "chặn bước Đảng Xã hội, và ở một số mức độ là cả Đảng Cộng sản, lên nắm quyền hành pháp trong nước".
Đệ nhị Cộng hoà (1992-hiện tại)
Từ năm 1992 tới 1997, Ý phải đối mặt với nhiều thách thức to lớn khi cử tri thất vọng trước tình trạng tê liệt chính trị, những khoản nợ to lớn của chính phủ, tình trạng tham nhũng lan rộng, và ảnh hưởng ngày càng lớn của tội phạm có tổ chức trong chính phủ, được gọi là Tangentopoli. Khi Tangentopoli được các thẩm phán điều tra trong một phiên toà được gọi là Mani pulite (từ tiếng Ý có nghĩa "Những bàn tay sạch"), các cử tri đã yêu cầu những cải cách chính trị, kinh tế và sắc tộc. Những vụ scandal Tangentopoli liên quan tới tất cả các đảng chính trị lớn, nhưng đặc biệt là tới liên minh chính phủ: trong giai đoạn 1992 tới 1994 đảng Dân chủ Thiên chúa giáo đã gặp nhiều cuộc khủng hoảng và đã giải tán, chia rẽ thành nhiều đảng nhỏ, trong số đó có Đảng Nhân dân Ý và Dân chủ Thiên chúa giáo Trung dung. Đảng Xã hội chủ nghĩa Ý (và các đảng nhỏ cầm quyền khác) bị giải tán hoàn toàn.
Tháng 4 năm 1996, cuộc bầu cử toàn quốc đã mang lại thắng lợi cho liên minh trung tả dưới sự lãnh đạo của Romano Prodi. Chính phủ đầu tiên của Prodi đã trở thành chính phủ có thời gian tồn tại dài thứ ba trước khi thua sít sao, chỉ ba phiếu, trong một cuộc bỏ phiếu tín nhiệm tháng 10 năm 1998. Một chính phủ mới được lãnh đạo phe dân chủ cánh tả và cựu thành viên đảng cộng sản Massimo D'Alema thành lập, nhưng vào tháng 4 năm 2000, sau những thành tích kém cỏi của liên minh của ông trong các cuộc bầu cử địa phương, D'Alema đã từ chức.
Chính phủ trung tả kế tục, gồm hầu hết các đảng phái cũ, dưới sự lãnh đạo của Giuliano Amato (dân chủ xã hội), người trước kia từng giữ chức vụ thủ tướng giai đoạn 1992-93, từ tháng 4 năm 2000 tới tháng 6 năm 2001.
Năm 2001 phe trung hữu thành lập chính phủ và Silvio Berlusconi trở lại nắm quyền lực trong một nhiệm kỳ đủ 5 năm, trở thành chính phủ có thời gian tồn tại lâu nhất thời hậu chiến ở Ý. Berlusconi đã tham gia vào liên minh quân sự do Mỹ dẫn đầu ở Iraq.
Cuộc bầu cử năm 2006 lại giúp Prodi quay lại lãnh đạo chính phủ với một đa số mong manh. Trong năm đầu tiên cầm quyền, Prodi đã theo đuổi một chính sách tự do kinh tế và giảm nợ công cộng thận trọng.
Rétaud
Rétaud là một xã ở tỉnh Charente-Maritime thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp.
Foot Fella
Foot Fella là một nhân vật hư cấu đến từ một hành tinh gọi là Marchoon. Cậu được tạo ra nhằm mục đích giáo dục cho trẻ em về môi trường và các vấn đề trong xã hội như sự nóng lên của khí hậu toàn cầu, thiếu khả năng tiếp cận nước sạch, và hòa bình thế giới.
Các chiến dịch
Cậu đã tham gia vào nhiều chiến dịch như là Giờ Trái Đất, ngày thứ Hai kiêng thịt, Ngày Nước Thế giới, Fairtrade Fortnight, Ngày Trái Đất, Ngày Môi trường Thế giới, Tuần Nước Thế giới, Ngày Quốc tế Hòa bình, Ngày Thuần Chay Thế giới, Ngày Động Vật Thế giới, Ngày Quốc tế Ăn Chay, và Ngày Quốc tế không phương tiện.
Vào tháng 4 năm 2014, Foot Fella đã tham gia vào chiến dịch "Mind Your Footprint's Earth Hour" Các cơ quan tổ chức chiến dịch đã tạo ra một cuốn sách cho trẻ em, bao gồm nhân vật, trong đó giải thích lợi ích của việc tắt đèn. Họ đã hợp tác với Quỹ Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên và Trường học Sinh Thái để thúc đẩy chiến dịch thông qua việc xuất bản điện tử miễn phí cuốn sách này. Sau đó, cậu hợp tác với một người bạn, Panda từ Quỹ Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên (WWF), và đến thăm những trường học địa phương ở phía Bắc London để vinh danh những học sinh đã tham gia vào cuộc thi hội họa liên kết với chiến dịch.
Vào tháng 6 năm 2014, Foot Fella đã tham gia vào chiến dịch Ngày Môi trường Thế giới (nguyên bản: World Environment Day) liên kết với Chương trình môi trường Liên Hợp Quốc. Cuốn sách có Foot Fella đã được xuất bản để giải thích những vấn đề của các quốc gia đang phát triển Đảo Nhỏ (SIDS). Cuốn sách được cung cấp miễn phí dưới dạng điện tử cho các trường học là một phần của sáng kiến Trường học Sinh Thái.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bảo vệ môi trường
Oxyopes saganus
Tham khảo
Thể loại:Oxyopes
Notogomphus leroyi
Tham khảo
Thể loại:Notogomphus
Isotes puella
Isotes puella là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Baly miêu tả khoa học năm 1886.
Tham khảo
Thể loại:Isotes
Shō Jun (1873)
nhỏ|phải|200px|Shō Jun Shō Jun (尚順) là một vị vương tử của vương quốc Lưu Cầu, ông là con trai thứ tư của Shō Tai, vị vua cuối cùng của vương quốc. Ông đóng một vai trò chính trong việc thành lập nhiều thể chế tại Okinawa trong thế kỷ 20, bao gồm cả báo Ryūkyū Shimpō, Ngân hàng Okinawa, nhà hát Taishō Gekijō, và một nhà máy đóng hộp, và là một nhân vật chính trong cả hai giới chính trị và đầu tư Nhật Bản đương thời.
Sau khi bãi bỏ vương quốc Lưu Cầu vào năm 1879, Shō Jun, cũng với các thành viên khác của vương tộc trở thành một quý tộc trong hệ thống kazoku (hòa tộc). Phụ thân của ông, tức vua Shō Tai, trở thành hầu tước (侯爵); và sau khi ông mất 1901, người anh trai cả của Shō Jun là Shō Ten kế thừa tước hiệu này. Sau khi mãn hạn tang, gia tộc Shō đã từ bỏ các phong tục chính thức của vương tộc Lưu Cầu và tiếp nhận văn hóa và phong tục của quý tộc Nhật Bản.
Trong những năm cuối đời, ông quản lý đồn điền Tōbaru ở Shuri, và lập nên một khu vườn thực vật nhiệt đới Gogayama tại Nakijin. Ông được biết đến như là một người đàn ông của văn hóa và tinh tế trong nhiều lĩnh vực quan tâm, cũng như thư pháp.
Shō Jun bị giết chết trong trận Okinawa năm 1945.
Tham khảo
Thể loại:Kazoku Thể loại:Người Okinawa Thể loại:Nhân vật thời kỳ Minh Trị Thể loại:Doanh nhân người Nhật Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Shō Jun (1660)
phải|nhỏ|Bức họa hoàng gia của Shō Jun, Mō Chōki vẽ năm 1856. Shō Jun (尚純) là một vương thế tử (thái tử) của vương quốc Lưu Cầu, con trai cả của vua Shō Tei. Ông có đồng danh là Tư Đức Kim. Theo Trung Sơn thế phả, Shō Jun có tư chất thông minh, hiếu học sùng đạo. Ông còn là một thi nhân với tác phẩm "Trung Sơn thi văn tập", một tuyển tập tuyệt cú.
Năm lên 9 tuổi, ông được phong làm Vương tử Nakagusuku, và được cấp magiri (gian thiết) Sashiki và Nakagusuku làm lãnh địa. Lãnh địa của ông được chuyển thành magiri Kume Gushikawa năm 1676, và magiri Sashiki và Nakazato năm 1689.
Ông qua đời năm 1706 trước khi có thể kế vị ngai vàng của vương quốc, được táng tại Tamaudun, tức lăng mộ hoàng gia.
Tham khảo
Thể loại:Thế tử Lưu Cầu
Oxyopes sakuntalae
Oxyopes sakuntalae là một loài nhện trong họ Oxyopidae.
Tham khảo
Thể loại:Oxyopes
Rioux
Rioux là một xã ở tỉnh Charente-Maritime thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Charente-Maritime
Khoa học nông nghiệp
Tham khảo
<references group="" responsive="1">
Co-NP
Trong lý thuyết độ phức tạp tính toán, co-NP là một lớp độ phức tạp. Một ngôn ngữ nằm trong co-NP khi và chỉ khi  phần bù  của nó nằm trong NP. Nói một cách đơn giản, co-NP là lớp các bài toán mà các trường hợp không có thể được kiểm chứng nhanh chóng, hay nói cách khác là tồn tại phản ví dụ dễ kiểm tra.
Một ví dụ của bài toán NP-đầy đủ là bài toán tổng tập hợp con: cho một tập hợp các số nguyên, tồn tại hay không một tập hợp con có tổng bằng không? Để chứng minh cho trường hợp "có", ta cần phải đưa ra một tập hợp con có tổng bằng không. Bài toán phản của bài toán đó nằm trong co-NP là như sau: "cho một tập hợp các số nguyên, có phải tất cả các tập hợp con đều có tổng khác không?" Để chứng minh cho trường hợp "không", ta phải đưa ra một tập hợp con có tổng bằng không, và việc kiểm tra là rất dễ dàng.
P, lớp các bài toán giải được trong thời gian đa thức, là tập hợp con của NP và co-NP. Người ta giả thuyết rằng P là tập con thực sự của cả hai (có thể chứng minh rằng nó không thể là tập con thực sự của một tập nhưng không phải tập con thực sự của tập kia). Người ta cũng giả thuyết rằng NP và co-NP là khác nhau. Nếu giả thuyết đó là đúng, thì mọi bài toán NP-đầy đủ không nằm trong co-NP và mọi bài toán co-NP-đầy đủ không nằm trong NP, và đồng thời P cũng khác NP do P là đóng với phép lấy phần bù.
Hệ quả thứ nhất ở trên của giả thuyết NP khác co-NP có thể chứng minh như sau. Giả sử tồn tại một bài toán NP-đầy đủ L trong co-NP. Do mọi bài toán trong NP có thể quy về L, với mỗi bài toán trong NP, tồn tại một máy Turing không đơn định giải quyết được phần bù của nó, nghĩa là, NP là tập hợp con của co-NP. Do đó tập hợp các phần bù của các bài toán trong NP là tập hợp con của tập hợp các phần bù của các bài toán trong co-NP, nghĩa là, co-NP là tập hợp con của NP. Như vậy, NP và co-NP bằng nhau. Chứng minh cho mọi bài toán co-NP-đầy đủ không nằm trong NP là tương tự.
Nếu một bài toán nằm trong cả NP và co-NP, đó thường được coi là một bằng chứng tốt nó không là NP-đầy đủ (vì nếu không thì NP = co-NP).
Một ví dụ của bài toán nằm trong cả NP và co-NP là phân tích ra thừa số nguyên tố: cho hai số nguyên dương m và n, quyết định xem m có thừa số lớn hơn 1 và nhỏ hơn n hay không. Việc bài toán nằm trong NP là hiển nhiên: nếu m có thừa số như vậy thì chính thừa số đó là một bằng chứng tốt. Việc bài toán đó nằm trong co-NP cũng đơn giản: bằng chứng chính là danh sách tất cả các thừa số nguyên tố của m, sau đó để kiểm tra, chỉ cần nhân các thừa số với nhau xem có thu được m và kiểm tra tính nguyên tố của các thừa số bằng thuật toán kiểm tra tính nguyên tố AKS.
Phân tích ra thừa số nguyên tố hay bị nhầm lẫn với bài toán kiểm tra tính nguyên tố. Cả hai bài toán đều nằm trong cả NP và co-NP. Thuật toán kiểm tra tính nguyên tố AKS, xuất bản năm 2002, chứng minh rằng bài toán kiểm tra tính nguyên tố nằm trong P, trong khi vẫn chưa biết có hay không thuật toán thời gian đa thức cho phân tích ra thừa số nguyên tố.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lớp độ phức tạp
Học viện công nghệ Nam Alberta
Học viện công nghệ Nam Alberta (SAIT) là một viện công nghệ ở thành phố Calgary, tỉnh bang Alberta, Canada. SAIT cung cấp hơn 100 chương trình đào tạo nghề nghiệp trong lĩnh vực công nghệ, kinh doanh và các ngành nghề đào tạo kỹ năng khác, hơn 1300 khóa đào tạo chuyển tiếp và nâng cao tay nghề hằng năm cho hơn 200 doanh nghiệp. Được thành lập vào năm 1916, Học viện công nghệ Nam Alberta là cơ sở giáo dục sau trung học lâu đời thứ hai của thành phố Calgary. Đây cũng là học viện kỹ thuật công lập đầu tiên được nhà nước hoàn toàn công nhận và tài trợ.
Vị trí
Cơ sở chính của Học viện công nghệ Nam Alberta nằm trên đại lộ 16 NW, nhìn ra trung tâm thành phố Calgary và được tiếp cận bởi hệ thống đường sắt nhẹ CTrain. Ngoài ra, SAIT cũng có 3 cơ sở khác ở thành phố Calgary: Mayland Heights, Culinary Campus và Art Smith Aero Centre.
Trường học thành viên
SAIT cung cấp hơn 100 các khóa học ứng dụng, khóa dạy nghề và hơn 1000 khóa học chuyển tiếp và liên kêt đào tạo cho doanh nghiệp
SAIT mang đến nền tảng giáo dục định hướng kỹ năng thông qua 9 trường trong các lĩnh vực như sau:
Liên kết ngoài
Thể loại:Cơ sở giáo dục thành lập năm 1916
Notogomphus lujai
Notogomphus lujai là một loài chuồn chuồn ngô thuộc họ Gomphidae. Nó được tìm thấy ở Cộng hòa Congo, Cộng hòa Dân chủ Congo, Kenya, Tanzania, và Uganda. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng đất thấp ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và sông.
Tham khảo
Thể loại:Notogomphus
Chimarra boraceia
Chimarra boraceia là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Trichoptera vùng Tân nhiệt đới Thể loại:Chimarra
Isotes quadratica
Isotes quadratica là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Bechyne miêu tả khoa học năm 1956.
Tham khảo
Thể loại:Isotes
Wenatchee, Washington
Wenatchee là một thành phố nằm trong quận Chelan thuộc tiểu bang Washington, Hoa Kỳ. Thành phố này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, thành phố có dân số người.
Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, thành phố có diện tích km², trong đó có km² là diện tích mặt nước.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành phố của Washington (tiểu bang)
Chimarra braconoides
Chimarra braconoides là một loài Trichoptera trong họ Philopotamidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Trichoptera vùng Tân nhiệt đới Thể loại:Chimarra
Anthony Joshua
Anthony Joshua (sinh ngày 15 tháng 10 năm 1989) là một võ sĩ quyền Anh chuyên nghiệp Anh. Ông hiện là một nhà vô địch hạng nặng thế giới thống nhất, đã giữ danh hiệu IBF kể từ năm 2016 và WBA (Super) và IBO kể từ tháng 4 năm 2017. Ông trước đây giữ các chức danh hạng nặng Anh và Khối thịnh vượng chung từ năm 2015 đến năm 2016. Khi còn là võ sĩ nghiệp dư, ông đại diện nước Anh tại Thế vận hội năm 2012, giành huy chương vàng trong hạng siêu nặng; ông cũng đại diện Anh tại giải vô địch thế giới AIBA năm 2011, đoạt huy chương bạc.
Tính đến tháng 4 năm 2017, Joshua được xếp hạng nặng hay nhất thế giới bởi Transnational Boxing Rankings Board (hội đồng xếp hạng quyền Anh xuyên quốc gia), thứ hai bởi BoxRec, và thứ năm giỏi nhất bởi tạp chí Ring. Ông tự hào có một tỷ lê đánh gục 100%. Joshua là võ sĩ quyền Anh thứ hai của Anh, sau khi James DeGale, đạt được một huy chương vàng cả tại Thế vận hội và một danh hiệu thế giới bởi một hiệp hội quyền Anh chuyên nghiệp, cũng như là võ sĩ hang nặng đầu tiên của Anh làm được điều đó. Ông cũng là võ sĩ quyền Anh thứ hai, sau Joe Frazier, đạt được một danh hiệu hạng nặng thế giới trong khi vẫn giữ chức đương kim vô địch Thế vận hội ở hạng nặng nhất.
Joshua vs. Klitschko
Vào ngày 2 tháng 11 năm 2016, WBA cuối cùng đồng ý phê chuẩn một trận đấu thống nhất giữa Joshua và Klitschko cho siêu danh hiệu của WBA. Thỏa hiệp của WBA là, nếu Joshua giữ được đai của mình khi tranh giải với Molina, trận đấu sẽ diễn ra vào ngày 29 tháng 4 năm 2017 tại sân vận động Wembley ở London.
Vào ngày 10 tháng 12 năm 2016, Joshua đánh bại Molina ở vòng ba và trận đấu Joshua vs Klitschko được chính thức công bố. Chủ tịch của WBA Gilberto J. Mendoza xác nhận rằng người chiến thắng sẽ phải đối diện với thách đấu của võ sĩ Cuba Luis Ortiz, với thời gian được nêu ra sau trận đấu thống nhất. Một ngày sau đó, IBF tuyên bố người chiến thắng phải chiến đấu với võ sĩ của họ Kubrat Pulev. Bởi vì sự xung đột này với WBA về đấu thủ tới, người ta tin rằng Joshua hoặc Klitschko sẽ phải bỏ một chức danh. Vào tháng 1 năm 2017, Eddie Hearn thông báo rằng đã có hơn 80.000 vé đã được bán, một kỷ lục mới của vé bán, vượt qua trận đấu Carl Froch và George Groves II. Ông ta yêu cầu tạo thêm 5.000 vé nữa. Có tường thuật rằng Joshua sẽ kiếm được vào khoảng 15 triệu bảng Anh cho trận đấu.
Khi đo kí, Klitschko cân nặng 109 kg, trọng lượng nhẹ nhất kể từ năm 2009. Joshua nặng hơn ở mức 113,5 kg. Vào ngày 29 tháng 4 năm 2017, khi trận đấu diễn ra, cả hai võ sĩ đã bị trúng đòn nặng, Klitschko bị đánh ngã ở vòng 5, trước khi lấy lại phong độ ở vòng 6 và lần đầu tiên Joshua bị đánh gục trong sự nghiệp chuyên nghiệp của ông ta. Khi cuộc chiến tiếp tục, cả hai bên đấu ngang ngửa đến vòng 11 khi Joshua đánh ngã Klitschko xuống hai lần, trước khi trọng tài chấm dứt trận đấu, duy trì kỷ lục hoàn hảo của Joshua.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1989 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Huy chương vàng Thế vận hội của Vương quốc Anh Thể loại:Huy chương Thế vận hội Mùa hè 2012 Thể loại:Người Anh gốc Ireland Thể loại:Nhà vô địch WBA Thể loại:Nhà vô địch WBO Thể loại:Nhà vô địch IBF
Russi
Russi là một đô thị ở tỉnh Ravenna trong vùng Emilia-Romagna, tọa lạc khoảng 60 km về phía đông của Bologna và khoảng 14 km về phía tây nam của Ravenna. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 10.723 người và diện tích là 46,1 km².
Đô thị Russi có các frazioni (các đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Godo, San Pancrazio, Cortina, Chiesuola, Pezzolo, Borgo Zampartino, Borgo Violetta, và Borgo Testi Rasponi.
Russi giáp các đô thị sau: Bagnacavallo, Faenza, Forlì, Ravenna.
Biến động dân số
y un niño gay
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị tỉnh Ravenna
Trường đại học
thumb|200px|Tháp chuông trong khuôn viên Trường Đại học Williams, một [[trường đại học khai phóng hàng đầu Hoa Kỳ .]]
Trường đại học (tiếng Anh: college; tiếng Latin: collegium) là một cơ sở giáo dục đại học hay một phần của viện đại học hoặc đại học tại Việt Nam. College có nguồn gốc từ tiếng Latin collegium. Ở La Mã thời xa xưa, collegium là một câu lạc bộ hay một hội, một nhóm người sống với nhau, tuân theo một tập hợp những quy tắc chung. Trong tiếng Việt, trường có nghĩa từ nguyên là "đám đất rộng, dùng làm nơi tụ tập đông người", ví dụ: trường học, trường thi.
Trong tiếng Anh, từ college còn có thể được dùng để chỉ một trường trung học, một trường giảng dạy chương trình sau trung học nhưng không thuộc giáo dục đại học, hay một trường huấn nghệ cấp các chứng chỉ nghề. Ở Việt Nam, từ college có khi được dịch sang tiếng Việt là "trường cao đẳng" (xem thêm bài Trường cao đẳng), còn "trường đại học" có khi được dịch sang tiếng Anh là university (xem thêm Viện đại học).
Bài này nói về cơ sở giáo dục đại học theo mô hình trường đại học ở châu Âu thời trung cổ và được các vùng khác trên thế giới đem áp dụng trong thời cận đại. Về các trung tâm học tập bậc cao thời cổ đại, chẳng hạn Học viện Platon do triết gia Platon thành lập khoảng năm 387 trước Tây lịch ở Athens, Hy Lạp, hay các viện đại học Puspagiri, Nalanda, Vikramshila và Taxila ở Ấn Độ cổ đại, xem bài Các cơ sở học tập bậc cao thời cổ đại.
Lịch sử
thumb|right|250px|Trường Đại học Trinity ở Dublin, [[Ireland.]]
Ở Viện Đại học Bologna thời Trung cổ, tập thể giảng viên được gọi là collegium, còn tập thể sinh viên được gọi là universitas. Tuy vậy một số sinh viên sống trong các collegium. Ở hầu hết các viện đại học cuối thời Trung cổ, collegium có nghĩa là một cư xá dành cho sinh viên, thường là những sinh viên sắp tốt nghiệp với bằng cử nhân hay các bằng cấp cao hơn. Các trường đại học (college) phát triển mạnh nhất ở các viện đại học Paris, Oxford, và Cambridge. Vào thế kỷ 13, những viện đại học (university) này đều có các trường đại học; đáng chú ý có Sorbonne của Viện Đại học Paris, Merton của Viện Đại học Oxford, và Peterhouse của Viện Đại học Cambridge. Đến năm 1500, có ít sinh viên sống bên ngoài các trường đại học. Các trường đại học có thư viện và dụng cụ nghiên cứu khoa học, và cấp lương bổng định kỳ cho các tiến sĩ và gia sư giúp các sinh viên chuẩn bị thi lấy bằng. Hoạt động giảng dạy của các trường đại học làm lu mờ hoạt động giảng dạy của viện đại học. Thực vậy, những người làm việc cho viện đại học không phải làm gì nhiều ngoài việc tổ chức các kỳ thi cho các sinh viên đã được đào tạo ở nhiều trường đại học khác nhau.
Các trường đại học biến mất khỏi Paris và phần còn lại của châu Âu lục địa trong suốt thời kỳ Cách mạng Pháp và thời kỳ Napoleon. Còn ở Anh, các trường đại học vẫn còn giữ chức năng của mình ở Oxford và Cambridge, mặc dù với xu hướng các trường đại học chia sẻ giảng viên và tài nguyên với nhau và với viện đại học.
Viện Đại học Dublin và trường đại học đầu tiên của mình – Trường Đại học Trinity – đều được thành lập vào năm 1591. Trường Đại học Trinity và Viện Đại học Dublin trở thành một vì không có trường đại học nào khác được thành lập.
Ý tưởng cho rằng trường đại học đào tạo để lấy bằng và viện đại học cấp bằng trở nên rất phổ biến trong hệ thống giáo dục Anh thế kỷ 19. Có hai trường đại học được thành lập ở London vào thập niên 1820, nhưng đến năm 1836 Viện Đại học London mới được thành lập để cấp bằng cho các sinh viên của hai trường này. Nhiều trường đại học khác – hầu hết ở cách xa nhau – liên kết với Viện Đại học London. Viện Đại học Durham được thành lập vào năm 1837 theo mô hình của Viện Đại học Oxford với vài trường đại học để sinh viên sinh sống và học tập. Viện đại học này sau đó liên kết thêm với những trường đại học ở nơi khác - một số ở các thuộc địa của Anh. Các trường đại học liên kết với viện đại học trường thành lập bởi những người Công giáo Roma ở Ireland vào thập niên 1850; sinh viên của các trường đại học này thường thi lấy bằng ở các viện đại học đã được thiết lập trước đó cho đến khi Viện Đại học Quốc gia Ireland được thành lập vào năm 1908. Các viện đại học khác có các trường đại học cũng được thành lập. Nhưng các viện đại học ở Anh thành lập sau năm 1879 không có các trường đại học. Viện Đại học St. Andrews ở Scotland bao gồm hai trường đại học.
thumb|left|250px|Khu cư xá sinh viên Đại học Harvard (Harvard College), một trong hai cơ sở chuyên về giáo dục bậc đại học của [[Đại học Harvard|Viện Đại học Harvard.|thế=]]
Canada có các trường đại học ở các tỉnh New Brunswick, Nova Scotia, Prince Edward Island, và Ontario từ thế cuối thế kỷ 18, nhưng hầu hết các trường đại học ở phần Canada nói tiếng Anh liên kết với các viện đại học. Các trường đại học được thành lập ở Cape Province, Nam Phi, vào cuối thế kỷ 19; hầu hết sau đó trở thành các viện đại học. Ở Úc, các viện đại học không có trường đại học được thành lập vào thế kỷ 19. Nhưng các trường sư phạm và trường giáo dục bậc cao vẫn tồn tại - và cấp bằng cử nhân. Trường đại học duy nhất ở New Zealand không phải trường sư phạm là một cơ sở giáo dục đại học liên kết với một viện đại học. Các nước cựu thuộc địa Anh ở châu Phi trước đây có các trường đại học; sau khi giành được độc lập thì lập ra các viện đại học quốc gia, thường theo mô hình Viện Đại học London.
Ở Hoa Kỳ, trường đại học có thể chỉ một cơ sở giáo dục đại học hệ bốn năm cấp bằng cử nhân, hoặc một trường đại học cộng đồng hay tư thục hệ hai năm cấp bằng associate. [Điều này không có nghĩa là trường đại học chỉ cấp bằng cử nhân hay associate. Một số trường đại học còn có các chương trình đào tạo sau đại học và cấp bằng thạc sĩ và tiến sĩ, ví dụ: Trường Đại học Boston và Trường Đại học Dartmouth. ] Trường đại học hệ bốn năm thường nhấn mạnh đến giáo dục trong các ngành khai phóng hay giáo dục tổng quát, thay vì có tính huấn nghệ hoặc nhấn mạnh đến giáo dục kỹ thuật. Đây có thể là một trường đại học khai phóng tư thục độc lập, hoặc là một bộ phận chuyên về giáo dục bậc đại học của một viện đại học công lập hay tư thục. Bộ phận của viện đại học cung cấp giáo dục chuyên nghiệp hay sau đại học thường gọi là trường đại học (college), trường (school), hay trường sau đại học (graduate school) [Nhiều viện đại học Hoa Kỳ hiện nay có một trường sau đại học có chức năng điều phối các chương trình sau đại học trong các trường đại học cấu thành viện đại học, chứ không nhất thiết có các trường riêng cho các bậc đại học và sau đại học]. Từ college cũng được dùng để chỉ các cơ sở giáo dục chuyên nghiệp có cấp bằng như các trường sư phạm và trường nông nghiệp công lập.
Vào năm 1783, Hoa Kỳ có 9 trường đại học trước đó được phép cấp bằng cử nhân và lúc đó đôi khi được gọi là các viện đại học. Sau khi Hoa Kỳ giành được độc lập, các bang thiết lập các viện đại học tương tự như các trường đại học thời thuộc địa; các trường đại học sư phạm và các trường đại học nông nghiệp cũng được thành lập. Viện Đại học Cornell, ở Ithaca, New York, mở cửa đón sinh viên từ năm 1868 lúc đó là viện đại học Hoa Kỳ đầu tiên được chia thành các trường đại học có các chương trình đào tạo và trao các bằng cấp khác nhau. Khi Viện Đại học Johns Hopkins khai giảng vào năm 1876, về mặt quản trị nó được chia thành một trường đại học dành cho bậc đại học và một trường sau đại học. Nhiều viện đại học công lập sau đó nhanh chóng bắt chước mô hình này; vào thập niên 1890, Yale, Harvard, và những viện đại học tư thục khác cũng làm theo.
Trường đại học ở Việt Nam
nhỏ|phải|250px|Lễ khai giảng, 15 tháng 11 năm [[1945 ở Trường Đại học Quốc gia Việt Nam, cơ sở giáo dục đại học đầu tiên của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa]]
Hầu hết các cơ sở giáo dục đại học Việt Nam dưới các chính thể Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam có tên là trường đại học và theo mô hình phân mảnh ngành học và phân mảnh cơ sở giáo dục của Liên Xô, tức là mỗi trường đại học tồn tại độc lập và tập trung vào một chuyên ngành hay một nhóm chuyên ngành riêng; ví dụ: Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, Trường Đại học Xây dựng, Trường Đại học Thủy lợi,... Trong trường đại học thường có các khoa; trong khoa có các bộ môn.
Trường đại học có khi là một đơn vị thành viên trong một đại học. Ví dụ: Trường Đại học Kinh tế Đà Nẵng thuộc Đại học Đà Nẵng, Trường Đại học Văn khoa thuộc Viện Đại học Sài Gòn, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội,...
Việt Nam dưới hai chính thể Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam còn có mô hình trường đại học tổng hợp và trường đại học bách khoa. Các trường đại học tổng hợp tập trung vào các ngành nhân văn và khoa học cơ bản. Loại này gồm có Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (nay thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội), Trường Đại học Tổng hợp Huế (nay thuộc Đại học Huế), và Trường Đại học Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh (nay thuộc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh). Các trường đại học bách khoa thì tập trung vào các ngành kỹ thuật và công nghệ. Loại này gồm có Trường Đại học Bách khoa Hà Nội, Trường Đại học Bách khoa Đà Nẵng (nay thuộc Đại học Đà Nẵng), và Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh (nay thuộc Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh).
Trường đại học cộng đồng là cơ sở giáo dục đại học sơ cấp và đa ngành được thành lập ở Việt Nam dưới chính thể Việt Nam Cộng hòa. Sinh viên học ở đây để chuyển tiếp lên học ở các viện đại học, hoặc mở mang kiến thức, hoặc học nghề để ra làm việc. Các trường đại học cộng đồng được thành lập với sự tham gia đóng góp, xây dựng, và quản trị của địa phương nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển ở địa phương trong các mặt văn hóa, xã hội, và kinh tế. Khởi điểm của mô hình trường đại học cộng đồng ở Việt Nam là một nghiên cứu của ông Đỗ Bá Khê tiến hành vào năm 1969 mà các kết quả sau đó được đưa vào luận án tiến sĩ trình ở Viện Đại học Nam California năm 1970 với tựa đề Community Junior College Concept: A Study of its Relevance to Postwar Reconstruction in Vietnam (Khái niệm trường đại học cộng đồng: Nghiên cứu sự phù hợp của nó vào công cuộc tái thiết hậu chiến ở Việt Nam).
Cơ sở đầu tiên được hình thành là Trường Đại học Cộng đồng Tiền Giang (1971) ở Định Tường, sau khi mô hình giáo dục mới này được mang đi trình bày sâu rộng trong dân chúng. Các trường đại học cộng đồng khác gồm có: Duyên Hải ở Nha Trang, Quảng Đà ở Đà Nẵng (1974) và Long Hồ ở Vĩnh Long. Trường Đại học Cộng đồng Tiền Giang đặt trọng tâm vào nông nghiệp; Trường Đại học Cộng đồng Duyên Hải hướng về ngư nghiệp. Riêng Trường Long Hồ còn đang dang dở chưa hoàn tất thì chính thể Việt Nam Cộng hòa bị giải tán. Ở Sài Gòn thì có Trường Đại học Regina Pacis (khai giảng vào năm 1973) dành riêng cho nữ sinh do Công giáo thành lập, và theo triết lý đại học cộng đồng.
Cách dùng thông dụng
Khi nhắc đến một giai đoạn trong đời người, người Việt nói "Thời tôi học đại học..." chứ ít khi nói "Thời tôi học trường đại học..." Với ý tương tự, trong tiếng Anh người ta nói "When I was in college..." chứ ít khi nói "When I was at university..."
Liên kết ngoài
Thể loại:Giáo dục đại học Thể loại:Trường đại học Thể loại:Giáo dục theo giai đoạn Thể loại:Trường đại học và cao đẳng Thể loại:Tuổi trẻ
The Way He Looks
The Way He Looks (Tạm dịch: Cách anh ấy nhìn thấy; tên Hoje Eu Quero Voltar Sozinho, dịch sang tiếng Anh "Today I Want to go Back Alone", tên tiếng Việt tại một số trang phát hành phim trực tuyến: Làm lại chính mình) là một bộ phim chính kịch lãng mạn tuổi mới lớn năm 2014 của Brazil dựa trên phim ngắn năm 2010 I Don't Want to Go Back Alone (Eu Não Quero Voltar Sozinho). Bộ phim được đạo diễn, biên kịch và đồng sản xuất bởi Daniel Ribeiro, cùng với sự tham gia diễn xuất của Ghilherme Lobo, Fabio Audi, và Tess Amorim, trở lại với các vai diễn của họ từ bộ phim ngắn.
The Way He Looks được công chiếu trong chương trình Panorama tại Liên hoan phim quốc tế Berlin lần thứ 64 vào tháng 2 năm 2014. Bộ phim được công chiếu tại các rạp chiếu ở Brazil vào ngày 10 tháng 4 năm 2014. The Way He Looks nhận được nhiều ý kiến tích cực từ các nhà phê bình cũng như khán giả; đề cao diễn xuất của Lobo, Audi, và Amorim, kỹ thuật quay phim của Kerchove, phần nhạc phim cũng như phần đạo diễn của Ribeiro. Phim xếp thứ 5 trong số những bộ phim được xem nhiều nhất trong ngày đầu tiên phát hành tại Brazil.
The Way He Looks chiến thắng hai giải thưởng tại Liên hoan phim quốc tế Berlin lần thứ 64; Giải FIPRESCI cho Phim điện ảnh xuất sắc nhất trong phần Panorama và Giải Teddy cho Phim điện ảnh mang chủ đề LGBT xuất sắc nhất.
Bộ phim được lựa chọn làm ứng cử viên của Brazil cho hạng mục Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất tại Giải Oscar lần thứ 87, nhưng lại không được đề cử.
Phát hành
The Way He Looks ra mắt tại chương trình Panorama của Liên hoan phim quốc tế Berlin lần thứ 64 vào ngày 10 tháng 2 năm 2014. Phim được công chiếu tại Brazil vào ngày 10 tháng 4 năm 2014.
Peccadillo Pictures mua được bản quyền của The Way He Looks và phát hành bộ phim tại các rạp chiếu của Vương quốc Anh vào tháng 11 năm 2014.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phim chính kịch thập niên 2010 Thể loại:Phim liên quan đến LGBT thập niên 2010 Thể loại:Phim Brasil Thể loại:Phim tuổi mới lớn Brasil Thể loại:Phim chính kịch Brasil Thể loại:Phim liên quan đến LGBT Brasil Thể loại:Phim tiếng Bồ Đào Nha Thể loại:Phim quay tại São Paulo Thể loại:Phim chính kịch liên quan đến LGBT Thể loại:Phim tuổi mới lớn liên quan đến LGBT Thể loại:Phim liên quan đến đồng tính nam
Giải Chauvenet
Giải Chauvenet là một giải thưởng hàng năm của Hiệp hội Toán học Hoa Kỳ dành cho bài viết trình bày, giải thích một đề tài toán học của các hội viên, được đăng trên các tạp chí chuyên môn.
Giải được thiết lập do số vốn tặng dữ của J. L. Coolidge năm 1925, và được đặt theo tên giáo sư William Chauvenet, một nhà giáo dục nổi danh người Mỹ.
Các người đoạt giải
Nguồn:Mathematical Association of America • 1925 G. A. Bliss
• 1929 T. H. Hildebrandt
• 1932 G. H. Hardy
• 1935 Dunham Jackson
• 1938 G. T. Whyburn
• 1941 Saunders MacLane
• 1944 R. H. Cameron
• 1947 Paul Halmos
• 1950 Mark Kac
• 1956 Richard H. Bruck
• 1960 Cornelius Lanczos
• 1963 Philip J. Davis
• 1964 Leon Henkin
• 1965 Jack K. Hale & Joseph P. LaSalle
• 1967 Guido Weiss
• 1968 Mark Kac
• 1970 Shiing Shen Chern
• 1971 Norman Levinson
• 1972 Jean Francois Treves
Rivedoux-Plage
Rivedoux-Plage là một xã ở tỉnh Charente-Maritime thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp. It is situated on the Île de Ré.
Giải Chauvenet
Các người đoạt giải
• 1975 Martin Davis & Reuben Hersh
• 1976 Lawrence Zalcman
• 1977 W. Gilbert Strang
• 1978 Shreeram S. Abhyankar
• 1979 Neil J. A. Sloane
• 1981 Kenneth I. Gross
• 1982 Không trao giải
• 1983 Không trao giải