cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bất đẳng thức Hoeffding
Trong lý thuyết xác suất, bất đẳng thức Hoeffding cho một chặn trên của xác suất một tổng các biến ngẫu nhiên sai lệch với giá trị kỳ vọng. Bất đẳng thức Hoeffding được chứng minh bởi Wassily Hoeffding.
Giả sử
là các biến ngẫu nhiên độc lập. Giả sử X_i gần như chắc chắn bị chặn; nghĩa là, với mọi ta có
Giá trị trung bình thực nghiệm của các biến đó là
Ta có các bất đẳng thức sau (Hoeffding 1963, định lý 2 ):
cho mọi giá trị t dương. Ở đây là giá trị kỳ vọng của.
Các bất đẳng thức này là trường hợp đặc biệt của bất đẳng thức Azuma–Hoeffding và của một bất đẳng thức tổng quát hơn nữa là bất đẳng thức Bernstein trong lý thuyết xác suất, chứng minh bởi Sergei Bernstein năm 1923. Chúng cũng là trường hợp đặc biệt của bất đẳng thức McDiarmid.
Tham khảo
Thể loại:Bất đẳng thức xác suất
Laemophloeus insignior
Laemophloeus insignior là một loài bọ cánh cứng trong họ Laemophloeidae. Loài này được Blackburn miêu tả khoa học năm 1908.
Tham khảo
Thể loại:Laemophloeus
Đăk Hà
Đăk Hà (còn được viết là Đắk Hà hay Đắc Hà) là một huyện thuộc tỉnh Kon Tum, Việt Nam.
Địa lý
Huyện Đăk Hà nằm cách trung tâm thành phố Kon Tum 20 km về phía bắc, có vị trí địa lý:
Huyện Đăk Hà có diện tích 844,47 km², dân số năm 2019 là 74.805 người, mật độ dân số đạt 89 người/km².
Hành chính
Huyện Đăk Hà có 11 đơn vị hành chính cấp xã trực thuộc, bao gồm thị trấn Đăk Hà (huyện lỵ) và 10 xã: Đăk Hring, Đăk La, Đăk Long, Đăk Mar, Đăk Ngok, Đăk Pxi, Đăk Ui, Hà Mòn, Ngok Réo, Ngok Wang.
Lịch sử
Trước năm 1994, địa bàn huyện Đăk Hà là một phần của thị xã Kon Tum và huyện Đăk Tô.
Ngày 24 tháng 3 năm 1994, Chính phủ ban hành Nghị định số 26-CP về việc thành lập huyện Đăk Hà trên cơ sở:
Khi đó, huyện Đăk Hà bao gồm thị trấn Đăk Hà và 6 xã: Đăk Hring, Đăk La, Đăk Pxi, Đăk Uy, Hà Mòn, Ngọk Réo.
Ngày 22 tháng 11 năm 1996, thành lập xã Ngọc Wang trên cơ sở các thôn 4, 5, 11, 14 của xã Đắk Uy với 4.000 ha diện tích tự nhiên và 797 nhân khẩu; các làng Kon Gu 1, Kon Gu 2 và làng Kon Stiu của xã Ngọk Réo với 3.245 ha diện tích tự nhiên và 648 nhân khẩu.
Ngày 3 tháng 9 năm 1998, thành lập xã Đăk Mar trên cơ sở điều chỉnh 4.123,5 ha diện tích tự nhiên và 2.567 nhân khẩu của xã Đắk H Ring; 535 ha diện tích tự nhiên và 1.232 nhân khẩu của xã Hà Mòn.
Huyện Đăk Hà có 1 thị trấn và 10 xã như hiện nay.
Giao thông
Đường bộ có Quốc lộ 14 chạy qua địa bàn, từ huyện Đăk Tô đến thành phố Kon Tum. Thị trấn Đăk Hà nằm trên tuyến đường này.
Bất đẳng thức Markov
nhỏ|300px|phải|Bất đẳng thức Markov cho một chặn trên của độ đo của tập hợp các giá trị của x được đánh dấu đỏ, tại đó giá trị của một hàm không âm . Chặn trên này được tính bằng tỉ số giữa giá trị trung bình của f và \epsilon Trong lý thuyết xác suất, Bất đẳng thức Markov cho một chặn trên cho xác suất một hàm số không âm của một biến ngẫu nhiên nhận giá trị lớn hơn một hằng số dương. Nó được đặt tên theo nhà toán học Nga Andrey Markov, mặc dù nó đã xuất hiện trong nghiên cứu của Pafnuty Chebyshev (thầy của Markov), và có nhiều nguồn, đặc biệt là trong giải tích, gọi nó là bất đẳng thức Chebyshev hoặc bất đẳng thức Bienaymé.
Bất đẳng thức Markov liên hệ xác suất với giá trị kỳ vọng, và cho một giới hạn (thường không chặt) cho giá trị của hàm phân phối tích lũy của một biến ngẫu nhiên.
Phát biểu
Nếu X là một biến ngẫu nhiên và a > 0, thì
Hệ quả: bất đẳng thức Chebyshev
Bất đẳng thức Chebyshev sử dụng phương sai để chặn trên xác suất một biến ngẫu nhiên sai khác nhiều so với giá trị kỳ vọng. Cụ thể là:
với mọi a>0. Ở đây Var(X) là phương sai của X, định nghĩa như sau:
Có thể thu được bất đẳng thức Chebyshev bằng cách áp dụng bất đẳng thức Markov cho biến ngẫu nhiên. Theo bất đẳng thức Markov,
Theo ngôn ngữ lý thuyết xác suất
Với một sự kiện E bất kì, đặt IE là biến ngẫu nhiên nhận giá trị 1 nếu E xảy ra và nhận giá trị 0 nếu E không xảy ra. Do đó I( = 1 nếu |X| ≥ a và I( = 0 nếu |X| < a. Do đó với mọi a > 0,
Vì vậy
Theo tính chất tuyến tính của giá trị kỳ vọng,
Do đó
và do a > 0, ta có thể chia cả hai vế cho a và thu được bất đẳng thức Markov.
Theo ngôn ngữ lý thuyết độ đo
Không mất tính tổng quát giả sử f nhận giá trị không âm do ta chỉ quan tâm đến giá trị tuyệt đối của f. Ta xét hàm s định nghĩa trên tập X như sau
Hàm s thỏa mãn. Theo định nghĩa của tích phân Lebesgue
và do \epsilon >0, có thể chia cả hai vế cho \epsilon và thu được
Tham khảo
Thể loại:Bất đẳng thức xác suất
Houtteville
Houtteville  là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 120 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Manche
Pechea
Pechea là một xã thuộc hạt Galați, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 11413 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của hạt Galați
Selim I Giray
Selim I Giray (I Selim Geray, 1. Selim Giray) là một Hãn vương xứ Krym (1631 – 1704), chư hầu của Đế quốc Ottoman (Thổ Nhĩ Kỳ). Ông trị vì đến bốn lần, trong khoảng thời gian 1671 – 1704.
Thân thế
Các Hãn vương xứ Krym là hậu duệ trực tiếp của vị vua Mổng Cổ danh tiếng - Thành Cát Tư Hãn. Sau khi Thành Cát Tư Hãn qua đời (1227), đế quốc Mông Cổ bị chia cắt, phần đất Mông Cổ ở Đông Âu và Tây Bắc Á trở thành Kim Trướng Hãn quốc. Các Hãn vương Kim Trướng theo đạo Hồi. Vùng đất này, cũng được gọi là Desht-i Qipchaq, là quê hương của người Thổ Kypchak và Hãn quốc đã được Thổ Nhĩ Kỳ hóa. Vào đầu thế kỷ 15, Kim Trướng Hãn quốc còn bị chia cắt thêm. Một trong những phần đất của Hãn quốc trở thành Hãn quốc Krym quanh bán đảo Krym (nay là Ukraina) vào năm 1441. Giray là tên gọi của Vương triều trị vì xứ Krym. Tuy nhiên, sau khi bị chia cắt, những phần đất của Kim Trướng Hãn quốc không còn là những thế lực lớn trên vùng thảo nguyên Đông Âu nữa: vào năm 1478, Hãn quốc Krym trở thành một chư hầu của Đế quốc Ottoman người Thổ Nhĩ Kỳ. Là một chư hầu Hồi giáo lớn của Đế quốc, Hãn quốc Krym được "Thiên tử" triều Ottoman ban cho đặc quyền.
Trị vì lần thứ nhất (1671–1678)
Vào năm 1671, Selim I lên ngôi vua, trở thành Hãn vương thứ 25 của xứ Krym. Bước sang năm sau (1672), ông gia nhập Quân đội Ottoman trong cuộc chiến tranh Ba Lan-Ottoman (1672–1676), và thành công trong việc chinh phạt Bar, Ukraina (một phần của Liên bang Ba Lan-Litva thời đó). Tuy nhiên, ông và quân sĩ bị đánh bại trong cuộc vây hãm Chyhyryn (miền trung Ukraina ngày nay) vào năm 1677. Ông bị truất phế.
Trị vì lần thứ hai (1684–1691)
Trong cuộc Đại chiến Thổ Nhĩ Kỳ, cả Murat Giray, vua kế tục Selim I và vua Hacı Giray đều bị hạ bệ. Selim I trở lại làm Hãn vương xứ Krym. trong triều đại thứ hai của mình, Selim I xua quân đập tan tác quân Áo tại xứ Bulgaria và quân Nga tại xứ Ukraina. Tuy nhiên, sau khi Hoàng đế nhà Ottoman bổ nhiệm Köprülü Mustafa Pasha làm Đại Vizia, sự bất đồng quan điểm giữa hai người (và có lẽ là đố kỵ) đã khiến cho Selim I thoái ngôi Hãn vương. Tin tức về cái chết của con trai ông trong chiến tranh có lẽ là một lý do khác khiến ông quyết định từ chức.
Trị vì lần thứ ba (1692–1699)
Sau khi thoái vị, cựu vương Selim I đi hành hương. Trong thời gian đó, một sự cố lớn diễn ra với triều đình Ottoman: quân Áo đánh tan quân Ottoman trong trận chiến Köprülü (1691), quan Đại Vizia Mustafa Pasha tử trận. Trên đường về quê nhà, vào năm 1692, tại kinh đô Constantinopolis, ông lại được tấn phong làm Hãn vương. Trong triều đại thứ ba, ông tiếp tục xua quân đánh quân Nga của Nga hoàng Pyotr I. Cuộc chiến tranh Nga-Áo-Thổ kết thúc với Hiệp ước Karlowitz (1699) và Hiệp ước Constantinopolis (1700). Sau khi Hiệp ước Karlowitz được ký kết, Selim lại về hưu. Cựu vương sinh sống tại một nông trại ở Silivri (vùng ngoại ô thành phố İstanbul ngày nay).
Trị vì lần thứ tư (1702–1704)
Rồi cựu vương Selim I Giray cũng ra làm vương lần thứ tư. Trong triều đại cuối cùng của ông, Selim đưa Hãn quốc Krym - vốn đã lâm vào tình cảnh loạn lạc - ổn định lại tình hình. Ông qua đời tại Bahçesaray, Hãn quốc Krym và được chôn cất trong ngôi mộ tại một ngôi Thánh đường được đặt theo tên của ông. (22 tháng 4 năm 1704)
Đời tư
Selim I là một vị vua - chiến binh tài ba. Dù vậy, ông cũng là một nhà thơ và nhạc sĩ đáng khen. Ông đã viết tập thơ zafername ("Tuyển tập những chiến thắng") nói về những trận thắng của ông trước quân Nga tại Perekop. Trong thời gian sinh sống tại kinh đô Constantinopolis của Thổ, ông ủng hộ những nhạc sĩ như Hafız Post (1630–1694).
Chú thích
Thể loại:Hãn quốc Krym Thể loại:Mất năm 1704 Thể loại:Hậu duệ của Toqa Temur Thể loại:Sinh năm 1631
Houesville
Tham khảo
Thể loại:Xã của Manche
Ashmeadiella rhodognatha
Ashmeadiella rhodognatha là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1924.
Tham khảo
Thể loại:Ashmeadiella Thể loại:Động vật được mô tả năm 1924
Holorusia walkeriana
Holorusia walkeriana là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Australasia.
Tham khảo
Thể loại:Holorusia
Docimodus johnstonii
Tham khảo
Thể loại:Động vật Malawi Thể loại:Docimodus Thể loại:Cá nước ngọt châu Phi Thể loại:Động vật Mozambique
Sông Lão Nùng
Lão Nùng (荖濃溪, Lão Nùng khê) là một phụ lưu của sông Cao Bình tại nam bộ Đài Loan. Trong tiếng của bộ tộc Bunun, tên của sông là "luku luku", có nghĩa là sông hung dữ và bất định. Sông có chiều dài 133 km và diện tích lưu vực là 2038 km² Lưu vực sông chủ yếu nằm trên địa bàn Cao Hùng, Bình Đông, phía tây của Đài Đông và một phần nhỏ thuộc Nam Đầu. Khởi nguồn của sông là Ngọc Sơn thuộc địa bàn Tín Nghĩa, Nam Đầu, sau đó sông chảy về phía tây nam và hợp lưu với sông Kì Sơn để tạo thành sông Cao Bình. Lưu vực của Lão Nùng thuộc dãy núi Ngọc Sơn và dãy núi Trung ương, là cửa ngõ phía nam của Đài Đông vì có Nam Hoành công lộ đi qua địa bàn. Lưu vực sông Lão Nùng có nhiều ngọn núi cao, phong cảnh tươi đẹp và một phần thuộc về công viên quốc gia Ngọc Sơn và khu phong cảnh Mậu Lâm.
Xem thêm
Thể loại:Sông của Đài Loan Thể loại:Cao Hùng
Daaden
Daaden là một đô thị thuộc huyện Altenkirchen, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Daaden có diện tích 19,56 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 4450 người. Đô thị này tọa lạc ở Westerwald, cự ly khoảng 15 km về phía tây nam của Siegen.
Daaden là thủ phủ của Verbandsgemeinde ("đô thị tập thể") Daaden.
Chun-Li
Chun-Li (春麗（チュン・リー）) là một nhân vật trò chơi điện tử được sản xuất bởi Capcom. Cô được giới thiệu lần đầu tiên trong Street Fighter II: The World Warrior, sau đó xuất hiện như là một nhân vật chơi được trong hầu hết các phiên bản trò chơi tiếp theo. Chữ Hán tên của cô là "Xuân Lệ". Là một điệp viên của Interpol, Chun-Li tham gia giải đấu Street Fighter để tìm M. Bison và trả thù cho người cha đã bị sát hại bởi hắn trong khi đang điều tra ở Shadaloo.
Phong cách chiến đấu của Chun-Li là cô ta sử dụng một phong cách phòng thủ của Thái Cực quyền (Tai chi) kết hợp những cú đá lửa mạnh mẽ của cô như trong bộ phim Thiết hầu ("Iron Monkey"). Các đòn đánh phổ biến của cô là Kyaku Hyakuretsu (百裂脚, lit. Hundred Rending Kicks?-Bách cước),thường được gọi là Lightning Kick (Quang cước), đá đối thủ liên tục từ một vị trí đứng nghiêng. Chun-Li được biết đến như nhân vật nữ đầu tiên trong trò chơi đối kháng, và đã giành được biệt hiệu "First Lady of Fighting Games".
Street Fighter II
Chun-Li trong phiên bản gốc của Street Fighter II là một trong tám nhân vật chơi được và là nhân vật nữ duy nhất (trước khi bổ sung các nhân vật nữ sau đó như Cammy, Rose và Sakura). Cốt truyện của cô xoay quanh việc trả thù cho cái chết của người cha trong khi ông đang điều tra tổ chức của M. Bison, Shadaloo. Trong phần kết, cô đã đánh bại được M. Bison và quyết định trở lại cuộc sống như một cô gái bình thường. Trong Super Street Fighter II, người chơi được cung cấp tùy chọn để Chun-Li trở lại cuộc sống bình thường hoặc tiếp tục công việc của mình là một sĩ quan cảnh sát.
Street Fighter III: 3rd Strike
Cô xuất hiện như một nhân vật chơi được trong Street Fighter III: 3rd Strike, phiên thứ ba của Street Fighter III, là một trong năm nhân vật mới đã được thêm vào. Hơn một năm sau khi Street Fighter II diễn ra, cô từ bỏ từ giải đấu để dạy võ thuật cho trẻ em nhưng buộc phải trở về cuộc đấu sau khi một trong những học sinh của cô bị bắt cóc bởi Urien.
Street Fighter IV
Chun-Li xuất hiện trong Street Fighter IV, trở về thế giới chiến binh từ SFII (World Warriors) với động tác mới của mình, Hōsenka (凤扇华). Câu chuyện trong trò chơi của cô cho thấy cô đang ở ngã tư hiện tại trong cuộc sống của mình và cuối cùng trở lại để chiến đấu ở đường phố và thực thi pháp luật.
Street Fighter EX
Trong Street Fighter EX, câu chuyện của Chun-Li tương tự như Street Fighter II, trong đó cô là một sĩ quan cảnh sát điều tra Shadaloo để tìm kiếm người cha mất tích của mình, thay vì trả thù cái chết của ông.
Trò chơi khác
Cô ấy cũng làm cho một khách mời trong Mega Man 9 như một phóng viên tin tức truyền hình trong một cảnh mà Mega Man và Dr.Light đang xem một tin tức báo cáo vi phạm, và trong Final Fight 2, nơi cô có thể tìm thấy đang ăn mì trong cảnh đầu tiên. Cô cũng đã xuất hiện là một khách mời trong Breath of Fire, nơi bạn có thể xem xét cô hành nghề của mình trong nhà của những tên trộm ở thành phố lạnh lẽo nếu bạn hỏi anh ta để thực hiện một thủ thuật kỳ diệu và trả lời các câu hỏi của mình một cách chính xác. Cô cũng xuất hiện trong trò chơi nhập vai Namco x Capcom, nơi cô sẽ cùng đội với Cammy White.
Cô được tìm thấy trong hầu hết các trò chơi chiến đấu Capcom, một ngoại lệ là bản Street Fighter III đầu tiên và phiên bản đầu tiên và bản thứ hai, cho đến khi cô cuối cùng đã được thêm vào phiên bản cuối Street Fighter III Strike 3. Cô cũng xuất hiện trong các trò chơi Pachislot, 'Chun-Li Ni Makase China!' trò chơi đầu tiên được sản xuất bởi Capcom có Chun-Li trong vai trò nhân vật chính. Chun-Li cũng xuất hiện một nhân vật chơi được trong Marvel vs Capcom 3: Fate of Two Worlds. Cô cũng thể hiện việc hỗ trợ Ryu trong một trình diễn lối chơi cho các crossover chiến đấu của game Street Fighter X Tekken, mặc dù Chun-Li vẫn chưa được khẳng định trong các equivelent game của Namco, Tekken X Street Fighter. Điều thú vị, Chun-Li và Ryu nhân vật chỉ xuất hiện trong mỗi trò chơi crossover Capcom.
Thiết kế
phải|250px|Chun-Li trong Street Fighter Alpha 2 Trong Street Fighter II và hầu hết các phiên bản sau này, cô đều mặc bộ sườn xám, một trang phục truyền thống của phụ nữ Trung Quốc đầu thế kỉ 20. Bộ sườn xám của cô có màu xanh lam và hoa văn vàng, hai ống tay bồng, để nhân vật trong có phần năng động cũng như khả năng di chuyển được dễ dàng, uyển chuyển hơn, vạt áo được xẻ cao đến tận eo và chia thành hai vạt là vạt trước và vạt sau. Tuy nhiên, vạt trước được thiết kế ngắn hơn vạt sau đồng thời vạt sau được xẻ đôi. Cô mặc chiếc quần tất nâu và đôi bốt chiến đấu màu trắng. Mái tóc cô được búi hai bên và bọc bằng vải trắng"; có nơ buộc dài, như để nói đến việc tang gia của cha mình. Ngoài ra cô còn đeo chiếc vòng gai ở hai bên tay của mình.
Trong Street Fighter Alpha (diễn ra trước Street Fighter II), Chun-Li mặc nửa trên của suờn xám không tay, một unitard, và giày thể thao. Búi tóc hai bên của cô được buộc bằng dải dây màu vàng. Cô cũng mặc trang phục ban đầu của cô ở Street Fighter II khi chọn cô ở chế độ X-ism tại Alpha 3.
Trong Street Fighter IV, ngoài bộ sườn xám như nguyên bản, trang phục thay thế của cô là bộ dạ hội màu đen với điểm nhấn vàng ở phía dưới. Cô mặc vảy xẻ vạt màu đen và vàng được buộc bởi một vành đai giống như sợi dây màu đỏ. Búi tóc hai bên của cô được buộc bởi những sợi dây màu đỏ với những quả bóng vàng nhỏ ở đầu. Trang phục này được hoàn chỉnh với đôi giày màu đỏ, bông tai vàng và vòng đeo tay màu đen và vàng. Các bộ trang phục giống như quần áo cô mặc trong một trong những tập phim của bộ phim hoạt hình Street Fighter của Mỹ.
Chun-Li còn nổi tiếng với cơ bắp đùi của mình khá lớn so với phần còn lại của cơ thể để phù hợp với sở trường là đòn cước. Trong Street Fighter Alpha, nơi mà cô đã mặc trang phục không tay, cánh tay và thân trên được rõ ràng nhấn mạnh hơn nhiều so với bất kỳ nhân vật nữ khác trong trò chơi, nhưng nhiều nghệ sĩ chọn cô để mô tả như là cô cô gái nhỏ nhắn và mỏng, trong tác phẩm chính thức và không chính thức cũng như tác phẩm nghệ thuật, chân của cô vẫn được vẽ mảnh nhưng lại giữ phần cơ bắp vì muốn nhấn mạnh sự di chuyển của mình vào việc đá.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật trong trò chơi Street Fighter Thể loại:Người Trung Quốc giả tưởng
Laemophloeus insignis
Laemophloeus insignis là một loài bọ cánh cứng trong họ Laemophloeidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1888.
Tham khảo
Thể loại:Laemophloeus
Ashmeadiella rubrella
Ashmeadiella rubrella là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 1949.
Tham khảo
Thể loại:Ashmeadiella Thể loại:Động vật được mô tả năm 1949
Holorusia yama
Holorusia yama là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Holorusia
Laemophloeus insinuans
Laemophloeus insinuans là một loài bọ cánh cứng trong họ Laemophloeidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1893.
Tham khảo
Thể loại:Laemophloeus
Eclectochromis lobochilus
Eclectochromis lobochilus là một loài cá thuộc họ Cichlidae. Nó được tìm thấy ở Malawi, Mozambique, and Tanzania. Its đặc hữu to lake Malawi.
Tham khảo
Thể loại:Eclectochromis
Pecica
Xem thêm
Thể loại:Xã của hạt Arad Thể loại:Thị trấn Romania
Le Hommet-d'Arthenay
Le Hommet-d'Arthenay  là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 4 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Hommetdarthenay
Laemophloeus insolens
Laemophloeus insolens là một loài bọ cánh cứng trong họ Laemophloeidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1895.
Tham khảo
Thể loại:Laemophloeus
Hovapeza costofuscata
Hovapeza costofuscata là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Hovapeza
Ashmeadiella rufipes
Ashmeadiella rufipes là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Titus mô tả khoa học năm 1904.
Tham khảo
Thể loại:Ashmeadiella Thể loại:Động vật được mô tả năm 1904
Ock Joo-hyun
Là thành viên của Fin.K.L
Fin.K.L ra mắt vào năm 1998 với DSP Entertainment và nhanh chóng trở nên nổi tiếng, biến tất cả các thành viên của mình trở thành ngôi sao. Ock từng là ca sĩ chính cho Fin.K.L cho đến khi nhóm ra album cuối cùng là Eternity (영원); và trở lại với đĩa đơn "Fine Killing Liberty"vào mùa thu năm 2005, bao gồm cả việc quay video âm nhạc cho ca khúc chủ đề.
Hoạt động cá nhân
Bắt đầu sự nghiệp solo vào mùa hè năm 2003, Ock đã ra mắt một bản ballad tên là "난..." ("Nan...", nghĩa là "Tôi..."), lọt vào top 10 của bảng xếp hạng âm nhạc Hàn Quốc. Đến album thứ hai của cô, phát hành vào cuối mùa thu năm 2004, công chúng đã giật mình vì sự thay đổi đột ngột về ngoại hình, vì cô đã trải qua một sự giảm cân đáng kể; Ock đã tập luyện yoga với cường độ cao. Sự nổi tiếng của cô đã tăng lên và cô đã biểu diễn trên nhiều chương trình âm nhạc trong một thời gian dài với các đĩa đơn "Catch" và "Sweet Rainyday".
Album thứ ba của cô mang tên  Remind  được phát hành vào ngày 12 tháng 6 năm 2008. Đĩa đơn đầu tiên trong album là "Honey" là một sự kết kết từ các đĩa đơn trước đây của cô cùng với R & B. Cô bắt đầu màn trình diễn trở trên các chương trình âm nhạc cuối tuần lớn trên TV.
Album tiếp theo của cô, "Reflection" được phát hành vào năm 2013. Năm 2014, Ock hợp tác với nhà soạn nhạc và đạo diễn Frank Wildhorn, người cùng làm việc với cô trong vở nhạc kịch "Monte Cristo" để phát hành album tiếng Anh có tựa đề "Gold".
Hoạt động khác
Ngoài việc ra mắt ba album, Ock còn làm DJ cho đài phát thanh MBC,và làm MC cho các đài truyền hình Hàn Quốc SBS, MBC và KBS. Cô cũng đã nhận được một giải thưởng cho "Best Radio DJ" trong lễ trao giải của MBC năm 2005. Cô đã nhận được vai chính trong phiên bản tiếng Hàn của các vở nhạc kịch: Tim Rice's musical Aida, bắt đầu từ ngày 27 tháng 8 năm 2005.
Okc cũng tích cực tham gia nhiều chương trình truyền hình thực tế. Ngoài việc tham gia chương trình Heroine 5, thì Ock cũng là một thí sinh của chương trình Goldfish- một chương trình truyền hình của đài MBC, vào năm 2006. Cũng trên đài MBC Cô đã góp mặt trong chương trình thực tế "I am a Singer" mùa đầu tiên. Cô đã được bình chọn ở vị trí đầu tiên cho các màn biểu diễn các ca khúc "1000 days", ngoài ra còn có phiên bản tiếng Hàn của bản ballad "Love is Gone", "Man is Ship, Woman is Harbor" và một bản re-make bài hát "U-Go Girl" của thành viên Fin.K.L là Lee Hyori.
Ock đã tiếp tục phát triển sự nghiệp "yoga celebrity" của mình, thậm chí còn giúp mở ra một phòng tập yoga. Cô cũng phát hành VHS, DVD yoga của riêng mình. Gần đây, cô đã xuất bản một cuốn sách mới về việc duy trì thể chất của tinh thần và thể chất.
Vào tháng 3 năm 2009, Ock tiết lộ rằng cô sẽ mở lớp giảng dạy về âm nhạc tại Đại học Dong Seoul.
Diễn viên nhạc kịch
Ock đã nhận được nhiều thành công khi là một trong những nữ diễn viên hàng đầu, nổi tiếng nhất của sân khấu nhạc kịch Hàn Quốc.
Tham khảo
Thể loại:Nữ ca sĩ Hàn Quốc thế kỷ 21 Thể loại:Thành viên của Fin.K.L Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nữ thần tượng Hàn Quốc Thể loại:Nữ diễn viên phim truyền hình Hàn Quốc Thể loại:Nữ diễn viên nhạc kịch Hàn Quốc Thể loại:Nữ ca sĩ nhạc pop Hàn Quốc
HClO4
Thể loại:Công thức hóa học
Laemophloeus insularis
Laemophloeus insularis là một loài bọ cánh cứng trong họ Laemophloeidae. Loài này được Grouvelle miêu tả khoa học năm 1885.
Tham khảo
Thể loại:Laemophloeus
Hovapeza tisiphone
Hovapeza tisiphone là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Hovapeza
Sức mạnh của nến
Raeng Tian (tên tiếng Thái: แรงเทียน, tên tiếng Việt: Sức mạnh của nến) là phim truyền hình Thái Lan phát sóng vào năm 2019. Phim phát sóng trên đài GMM 25 từ ngày 2 tháng 9 năm 2019. Phim với sự tham gia của Chermarn Boonyasak và Wongsakorn Poramathakorn.
Nội dung
Tiansee (Ploy) - cô gái xinh đẹp bỗng nhiên bị anh chàng bạn trai yêu nhau 7 năm "đá" ngay trong ngày kỉ niệm quen nhau chỉ vì "khi không còn tình cảm thì đường ai nấy đi". Đó vốn dĩ là lời bao biện cho việc anh chàng đang đào mỏ cô nàng Ratikorn (Yardthip) giàu có. Thất vọng và tổn thương, cô biến thành một người ghét cay ghét đắng đàn ông. Rồi một ngày nọ, trong lúc xúc động cô đã lái xe và gây tai nạn xe cho Tiwa (New) – anh trai của Ratikorn. Tiansee vô tình biết được mối quan hệ giữa người đàn ông cô từng yêu đến điên dại – Ratikorn và Tiwa. Cô đã lợi dụng cơ hội trời cho này, lợi dụng Tiwa để trả thù Teerat (Nat) – người đàn ông đã phản bội cô.
USS Sand Lance (SS-381)
USS Sand Lance (SS-381) là một Balao-class tàu ngầm được Hải quân Hoa Kỳ chế tạo trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó là chiếc tàu chiến đầu tiên của Hải quân Hoa Kỳ được đặt cái tên này, theo tên họ Cá cát. Nó đã phục vụ trong suốt Thế Chiến II, thực hiện tổng cộng năm chuyến tuần tra và đánh chìm được mười tàu Nhật Bản với tổng tải trọng 37.368 tấn. Được cho ngừng hoạt động sau khi xung đột chấm dứt vào năm 1946, nó được chuyển cho Brazil vào năm 1960 để tiếp tục phục vụ như là chiếc Rio Grande do Sul (S-11) cho đến năm 1972. Con tàu cuối cùng bị tháo dỡ để làm nguồn phụ tùng. Sand Lance được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Tổng thống cùng năm Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.
Sức mạnh của nến
Nội dung
Nhưng lửa gần rơm lâu ngày cũng cháy, Tiansee dần phải lòng người đàn ông luôn quan tâm chăm sóc và nâng niu mình. Thế nhưng, khi sự thật được phơi bày, liệu tình yêu có đủ lớn để Tiwa chấp nhận được sự thật anh là con cờ trong công cuộc trả thù của cô?
USS Sand Lance (SS-381)
Thiết kế và chế tạo
Thiết kế của lớp Balao được cải tiến dựa trên Gato-class tàu ngầm dẫn trước, là một kiểu tàu ngầm hạm đội có tốc độ trên mặt nước cao, tầm hoạt động xa và vũ khí mạnh để tháp tùng hạm đội chiến trận. Khác biệt chính so với lớp Gato là ở cấu trúc lườn chịu áp lực bên trong dày hơn, và sử dụng thép có độ đàn hồi cao (HTS: High-Tensile Steel), cho phép lặn sâu hơn đến 400 ft. Con tàu dài 311 ft và có trọng lượng choán nước 1526 LT khi nổi và 2424 LT khi lặn. Chúng trang bị động cơ diesel dẫn động máy phát điện để cung cấp điện năng cho bốn động cơ điện, đạt được công suất 5400 shp khi nổi và 2740 shp khi lặn, cho phép đạt tốc độ tối đa 20,25 kn và 8,75 kn tương ứng. Tầm xa hoạt động là 11000 nmi khi đi trên mặt nước ở tốc độ 10 kn và có thể hoạt động kéo dài đến 75 ngày.
Ashmeadiella rufitarsis
Ashmeadiella rufitarsis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Michener mô tả khoa học năm 1939.
USS Sand Lance (SS-381)
Thiết kế và chế tạo
Tương tự như lớp Gato dẫn trước, lớp Balao được trang bị mười ống phóng ngư lôi 21 in, gồm sáu ống trước mũi và bốn ống phía phía đuôi tàu, chúng mang theo tối đa 24 quả ngư lôi. Vũ khí trên boong tàu gồm một hải pháo 4 inch/50 caliber, một khẩu pháo phòng không Bofors 40 mm nòng đơn và một khẩu đội Oerlikon 20 mm nòng đôi, kèm theo hai súng máy .50 caliber. Trên tháp chỉ huy, ngoài hai kính tiềm vọng, nó còn trang bị ăn-ten radar SD phòng không và SJ dò tìm mặt biển. Tiện nghi cho thủy thủ đoàn bao gồm điều hòa không khí, thực phẩm trữ lạnh, máy lọc nước, máy giặt và giường ngủ cho hầu hết mọi người, giúp họ chịu đựng cái nóng nhiệt đới tại Thái Bình Dương cùng những chuyến tuần tra kéo dài đến hai tháng rưỡi.
Sức mạnh của nến
Rating
Trung bình: 0.68
Tham khảo
Thể loại:Phim truyền hình Thái Lan Thể loại:Phim truyền hình Thái Lan ra mắt năm 2019
USS Sand Lance (SS-381)
Phần thưởng
Sand Lance được tặng thưởng danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Tổng thống cùng năm Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II. Nó được ghi công đã đánh chìm được mười tàu Nhật Bản với tổng tải trọng 37.368 tấn.
Pecineaga
Pecineaga là một xã thuộc hạt Constanța, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 3084 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của hạt Constanța
Eclectochromis ornatus
Eclectochromis ornatus là một loài cá thuộc họ Cichlidae.
Nó là loài đặc hữu của Malawi. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.
Tham khảo
Thể loại:Động vật Malawi Thể loại:Eclectochromis
Derschen
Derschen là một đô thị thuộc huyện Altenkirchen, bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Derschen có diện tích 7,1 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1128 người. Điểm cao nhất có độ cao 400 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Altenkirchen
Hocquigny
Hocquigny là một xã thuộc tỉnh Manche trong vùng Normandie tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 126 mét trên mực nước biển. Theo điều tra dân số ănm 1999 có dân số 177 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Manche
Sông Cao Bình
nhỏ|phải|240px|Bản đồ lưu cực sông Cao Bình Cao Bình (高屏溪, Cao Bình khê), tên cũ là Hạ Đạm Thủy khê là một dòng sông tại miền nam Đài Loan. Đây là sông dài thứ hai tài Đài Loan với 171 km và diện tích lưu vực là 3.256,85 km². Lưu vực sông có diện tích lớn nhất Đài Loan trải dài trên địa bàn Nam Đầu, Gia Nghĩa, Đài Đông, Cao Hùng và Bình Đông thuộc địa bàn của 23 hương trấn và khu.
Tên của sông được đặt từ năm 1960, ghép từ hai địa phương Cao Hùng và Bình Đông, là hai lưu vực quan trọng nhất của sông. Khởi nguồn của sông là Ngọc Sơn với những đỉnh núi cao trên 3000 mét. Thoạt đầu nguồn sông chảy về phía đông bắc, sau đó chuyển hướng đông nam rồi tây nam trước khi đổ ra eo biển Đài Loan. Sông Kỳ Sơn là phụ lưu lớn nhất của sông Cao Bình, phụ lưu này có nguồn từ những đỉnh núi cao 2700 mét, chiều dài 118 và diện tích lưu vực là 842 km². Lưu vực sông Cao Bình có lượng mưa trung bình lên tới 3046 mm mỗi năm, lượng nước chảy hàng năm của sông là 8,46 tỷ mét khối nước, lượng cát hàng năm là 35,61 triệu mét khối. Khối lượng vận tải đạt 10934 tấn mỗi mét vuông bề mặt sông, đứng thứ 11 trên thế giới.
Từ thập niên 1970, khu công nghiệp Lâm Viên hình thành tập trung nhà máy lọc dầu cùng nhiều nhà máy khác ở hai bên bờ sông. Năm 1980 đã xảy ra sự cố ô nhiễm nước thải gây nên những sự phản đối lớn từ phía nhân dân. Nhờ cóa lượng nước dồi dào cùng đất đai màu mỡ, ngành nông nghiệp ở hạ nguồn của sông khá phát triển. Ở đầu nguồn, việc chặt phá rừng đã làm tăng nguy cơ lũ lụt của sông.
Xem thêm
Thể loại:Sông của Đài Loan Thể loại:Cao Hùng Thể loại:Bình Đông
Pangong Tso
Pangong Tso hay hồ Pangong (tiếng Hindi: पांगोंग त्सो; ) là một hồ nội lục ở Himalayas nằm ở độ cao khoảng 4.350 m. Nó dài 134 km và kéo dài từ Ấn Độ đến Khu tự trị Tây Tạng, Trung Quốc. Khoảng 60% chiều dài của hồ nằm trong Khu tự trị Tây Tạng. Hồ rộng 5 km (3,1 mi) tại điểm rộng nhất của nó. Tất cả cùng nhau bao gồm 604 km2. Trong mùa đông, hồ đóng băng hoàn toàn, mặc dù là nước mặn. Nó không phải là một phần của khu vực lưu vực sông Indus và về mặt địa lý là một lưu vực sông không giáp biển riêng biệt.
Hồ đang trong quá trình được xác định theo Công ước Ramsar là vùng đất ngập nước có tầm quan trọng quốc tế. Đây sẽ là vùng đất ngập nước xuyên biên giới đầu tiên ở Nam Á theo quy ước. Đảo Chim là đảo nổi tiếng nhất trong Pangong Tso.
Tham khảo
Thể loại:Hồ Ấn Độ Thể loại:Hồ Trung Quốc
Janusz Gajos
Janusz Gajos (sinh ngày 23 tháng 9 năm 1939) là một diễn viên điện ảnh, diễn viên truyền hình và sân khấu người Ba Lan. Ông đồng thời là một nhà sư phạm và nhiếp ảnh gia. Janusz Gajos là Giáo sư bộ môn Nghệ thuật Sân khấu và là Tiến sĩ Danh dự của Trường Điện ảnh Quốc gia ở Łódź. ông được xem là một trong những diễn viên vĩ đại nhất của Ba Lan.
Cuộc đời và sự nghiệp
Janusz Gajos sinh tại Dąbrowa Górnicza. Năm 11 tuổi, ông chuyển đến Będzin. Năm 1957, ông tốt nghiệp trường Trung học số 3. Năm 1965, ông tốt nghiệp Trường Điện ảnh Quốc gia ở Łódź với tấm bằng xuất sắc mặc dù từng bị từ chối ba lần trong các kỳ tuyển sinh. Khi còn đang học ở trường điện ảnh, năm 1964, Janusz Gajos có vai diễn đầu tiên trong bộ phim thiếu nhi Panienka z okienka của đạo diễn Maria Kaniewska. Ngay sau đó, ông được chọn vào vai Janek Kos trong sê-ri phim truyền hình nổi tiếng về Chiến tranh thế giới thứ hai Czterej pancerni i pies (Four Tank Men and a Dog). Ông đóng vai chính trong nhiều bộ phim và vở kịch sân khấu khác, đặc biệt là trong Three Colors: White của Krzysztof Kieślowski, Interrogation của Ryszard Bugajski, Man of Marble của Andrzej Wajda, Escape from the 'Liberty' Cinema của Wojciech Marczewski, Pigs của Władysław Pasikowski, The Revenge của Andrzej Wajda, Body của Małgorzata Szumowska và Clergy của Wojciech Smarzowski.
Trong sự nghiệp diễn xuất của mình, Janusz Gajos đã diễn tại nhiều sân khấu bao gồm Nhà hát Stefan Jaracz ở Łódź cũng như Nhà hát Komedia, Nhà hát Ba Lan, Kwadrat, Nhà hát Kịch và Nhà hát Quốc gia ở Warsaw. Năm 2003, ông trở thành giảng viên tại Trường Điện ảnh Quốc gia ở Łódź. Ông cũng nổi tiếng với một vai diễn trong chương trình được yêu thích Olga Lipińska's Cabaret.
Năm 2007, Janusz Gajos được nhận Huy chương Vàng vì những đóng góp của ông cho nền văn hóa – Gloria Artis. Năm 2011, ông được trao tặng Thập tự Chỉ huy với Ngôi sao Huân chương Polonia Restituta. Janusz Gajos là người năm lần đoạt Giải thưởng Điện ảnh Ba Lan, trong đó gồm Giải thưởng Điện ảnh Ba Lan cho Thành tựu trọn đời năm 2016.
Tác phẩm điện ảnh
thumb|Janusz Gajos nhận Thập tự Chỉ huy với Ngôi sao [[Huân chương Polonia Restituta từ Tổng thống Bronisław Komorowski, 2011]]
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1939 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nam diễn viên điện ảnh Ba Lan Thể loại:Nam diễn viên truyền hình Ba Lan
Đông Phi
thumb|Đông Phi
thumb|Bản đồ [[Đông Phi thuộc Anh năm 1911|282x282px]]
Đông Phi là khu vực ở phía đông của lục địa châu Phi, được định nghĩa khác nhau tùy theo địa lý học hoặc địa chính trị học. Theo định nghĩa của Liên Hợp Quốc, 19 quốc gia và vùng lãng thổ sau đây tạo thành Đông Phi.
Theo cách xác định của Liên minh Châu Phi, Đông Phi chỉ bao gồm 13 quốc gia ở trên cộng thêm Sudan và không bao gồm Burundi, Mozambique, Malawi, Zambia, Zimbabwe, Reunion, Mayotte, các lãnh thổ hải ngoại của Pháp.
Gần đây, Đông Phi thường được dùng để chỉ các quốc gia Kenya, Tanzania, Uganda, Rwanda, Burundi và Somalia.
Địa lý
Một số vùng Đông Phi nổi tiếng bởi có nhiều động vật hoang dã, chẳng hạn như nhóm 5 con vật lớn tiêu biểu của châu Phi: voi, trâu, sư tử, báo và tê giác. Tuy nhiên, số lượng các con vật này đã giảm nhiều trong thời gian gần đây, đặc biệt là tê giác và voi.
Địa hình có thể trồng trọt được đã khiến Đông Phi trở thành một mục tiêu quan trọng cho những nhà thám hiểm châu Âu cũng như quá trình thực dân hóa trong thế kỷ 19. Ngày nay, du lịch là một phần quan trọng của nền kinh tế các nước Kenya, Tanzania và Uganda.
Giai đoạn là thuộc địa của các nước châu Âu
Đông Phi trong suốt thế kỷ XIX và đầu thế kỷ XX là nơi các nước thực dân lớn của châu Âu tranh giành ảnh hưởng. Trong suốt giai đoạn giành giật thuộc địa giữa các nước tư bản phương Tây, hầu như mọi quốc gia thuộc vùng Đông Phi ngày nay đều trở thành thuộc địa của các nước đế quốc thực dân.
Đế quốc Bồ Đào Nha là 1 trong những quốc gia châu Âu đầu tiên thiết lập sự có mặt vững chắc ở miền nam Mozambique và dần dần tiến lên miền bắc Mozambique, đến Mombasa ở khu vực ngày nay là Kenya. Tại hồ Malawi, họ đụng độ những thuộc địa mới do người Anh thiết lập, xứ bảo hộ Nyasaland (ngày nay là Malawi).
Đế quốc Anh đã chiếm giữ những vùng đất giàu tiềm năng và tài nguyên nhất của vùng này mà nay là Uganda và Kenya. Xứ bảo hộ Uganda và thuộc địa Kenya nằm ở vùng đất trồng trọt màu mỡ có thể trồng cấy nhiều loại cây trồng có giá trị như cà phê và trà, cũng như chăn nuôi các loại gia súc và những sản phẩm từ gia súc. Hơn nữa, vùng này có tiềm năng trở thành 1 khu dân cư thích hợp cho người Anh đến sống. Điều kiện thời tiết và khí hậu trong vùng đã cho phép hình thành những khu dân cư theo phong cách châu Âu như Nairobi và Entebbe.
Đế quốc Pháp chiếm giữ hòn đảo lớn nhất ở Ấn Độ Dương (và lớn thứ 4 trên thế giới) Madagascar cùng một số đảo nhỏ xung quanh đó, như Réunion và Comoros. Madagascar trước đó là 1 thuộc địa của Anh và đã được đổi cho Pháp để lấy vùng Zanzibar, 1 vùng sản xuất gia vị quan trọng gần Tanganyika. Thực dân Anh cũng chiếm giữ một số thuộc địa đảo trong vùng như Seychelles, một hòn đảo đất đai phì nhiêu và Mauritius, một hòn đảo trước đó thuộc quyền cai trị của thực dân Pháp.
Đế quốc Đức kiếm soát một vùng đất rộng lớn có tên Đông Phi thuộc Đức, bao gồm vùng đất ngày nay là Rwanda, Burundi và phần đất liền của Tanzania. Năm 1922, Đế quốc Anh được nhận quyền ủy trị Tanganyika và đã chiếm đóng vùng này cho tới khi độc lập được trao trả lại cho Tanganyika vào năm 1961. Sau cuộc Cách mạng Zanzibar năm 1965, nhà nước độc lập Tanganyika đổi tên thành Cộng hòa liên bang Tanzania bằng cách thành lập 1 liên bang với đất liền và với đảo Zanzibar. Zanzibar ngày nay là 1 bang tự trị trong một liên bang với đất liền thường được biết đến dưới cái tên chung là Tanzania. Đông Phi thuộc Đức, dù rất rộng lớn, không có tầm quan trọng về chiến lược bằng các thuộc địa của Anh ở vùng này do những vùng thuộc địa của Đức rất khó thành lập các khu dân cử bởi điều kiện thời tiết và địa hình khắc nghiệt.
Đế quốc Ý kiểm soát nhiều phần thuộc Somalia trong thập niên 1880. 3/4 lãnh thổ Somalia ở phía nam trở thành xứ bảo hộ của Ý (Somalia thuộc Ý).
Năm 1884, một phần đất hẹp ở ven biển phía bắc Somalia bị người Anh chiếm đóng (Somalia thuộc Anh). Vùng phía bắc này nằm đối diện với thuộc địa của Anh ở Vịnh Aden trên bán đảo Ả Rập. 2 thuộc địa này của Anh đã trở thành gọng kềm để Đế quốc Anh khống chế đường biển dẫn vào Ấn Độ, khi đó cũng là 1 thuộc địa của Anh.
Năm 1890, bắt đầu bằng việc mua lại 1 thị trấn cảng nhỏ, Assab, từ 1 sultan ở Eritrea, thực dân Ý dần dần thôn tính cả Eritrea.
Năm 1895, từ những căn cứ Somalia và Eritrea, thực dân Ý tiến hành cuộc Chiến tranh Ý–Ethiopia lần thứ nhất tấn công Đế chế Chính thống giáo ở Ethiopia. Năm 1896, thực dân Ý sa lầy và cuộc chiến trở thành 1 thảm họa với đất nước Ý. Kết quả là Ethiopia trở thành quốc gia duy nhất giữ được nguyên vẹn nền độc lập ở khu vực Đông Phi. Ethiopia giữ được nền độc lập của mình cho tới năm 1936 khi, sau cuộc Chiến tranh Ý–Ethiopia lần thứ hai, nước này trở thành một phần của Đông Phi thuộc Ý. Đế quốc Ý chiếm giữ Ethiopia cho tới năm 1941.
Thực dân Pháp cũng xem Đông Phi là 1 bàn đạp để liên kết với Đông Dương thuộc Pháp.
Xung đột vũ trang
Cho tới ngày nay, nhiều chính quyền ở các nước Đông Phi bị lên án vì nạn tham nhũng và không kiểm soát được tình hình chính trị. Nhiều nước vẫn chưa thoát ra khỏi các cuộc đảo chính chính trị, xung đột sắc tộc và các chính thể độc tài. Kể từ khi giành được độc lập, vùng này đã trải qua rất nhiều cuộc xung đột vũ trang, bao gồm:
Kenya và Tanzania may mắn là những nước được sống trong hòa bình tương đối dài. Tuy nhiên, những bất ổn về chính trị vẫn diễn ra liên tục.
Tham khảo
Thể loại:Vùng của châu Phi Thể loại:Địa lý châu Phi
Cao Biền
Cao Biền (821 - 24 tháng 9, năm 887 ), tên tự Thiên Lý (千里), là một tướng lĩnh triều Đường, một nhân vật chính trị, người đầu tiên trở thành Tiết độ sứ của trị sở Tĩnh Hải quân trong lịch sử Việt Nam.
Thoạt đầu, ông trở thành danh tướng khi đánh bại các cuộc xâm nhập của Nam Chiếu, song sau đó ông đã thất bại trong việc đẩy lui cuộc nổi dậy của Hoàng Sào, quản lý yếu kém Hoài Nam quân. Năm 887, một cuộc nổi dậy chống lại ông đã dẫn đến cảnh giao chiến khốc liệt tại Hoài Nam quân, kết quả là ông bị Tần Ngạn giam cầm rồi sát hại.
Cuộc đời - sự nghiệp
Cao Biền là người U châu (là Bắc Kinh ngày nay), ông là cháu nội của danh tướng Cao Sùng Văn, là người đã trấn áp cuộc nổi dậy của Lưu Tịch dưới triều đại của Đường Hiến Tông. Cha của Cao Biền là Cao Thừa Minh (高承明), là ngu hậu trong Thần Sách quân. Mặc dù gia tộc của Cao Biền đã vài đời làm quan trong cấm quân, song khi còn nhỏ Cao Biền là người giỏi văn, và thường thảo luận về chuyện lý đạo với các nho sĩ. Ông có địa vị cao trong lưỡng quân của Thần Sách quân, được thăng dần đến chức "Hữu Thần Sách đô ngu hậu". Khi đang phụng sự trong Thần Sách quân, Cao Biền đã kết nghĩa huynh đệ với Chu Bảo.
Đầu triều đại của Đường Ý Tông, có một cuộc nổi dậy của người Đảng Hạng. Cao Biền xuất một vạn cấm binh đến đóng quân tại Trường Vũ thành. Khi đấy, từng có một vài tướng chống lại người Đảng Hạng song không có kết quả, duy có Cao Biền biết nắm bắt cơ hội mà dụng binh và giành được thắng lợi, được Đường Ý Tông khen ngợi. Sau đó, để đối phó với các cuộc tập kích của ngoại tộc ở phía tây, ông được chuyển đến canh giữ Tần châu, giữ chức Thứ sử, Kinh lược sứ của Tần châu , tiếp tục lập công.
Chống Nam Chiếu tại An Nam
Năm Hàm Thông thứ 5 (863), quân Nam Chiếu (lúc này có quốc hiệu Đại Lễ) chiếm được An Nam từ tay quân Đường; các chiến dịch sau đó của quân Đường nhằm đẩy lui quân Đại Lễ đều thất bại. Năm 864, Đồng bình chương sự Hạ Hầu Tư tiến cử Kiêu vệ tướng quân Cao Biền tiếp quản quân lính dưới quyền Lĩnh Nam Tây đạo tiết độ sứ Trương Nhân (張茵) để tiến công An Nam. Cao Biền được giữ chức An Nam đô hộ, kinh lược chiêu thảo sứ.
Mùa thu năm 865, Cao Biền vẫn đang trị 25.000 binh tại Hải Môn và chưa tiến công thủ phủ Giao Chỉ của An Nam. Giám quân Lý Duy Chu (李維周) vốn không ưa Cao Biền và muốn ông bị trừ khử, vì thế đã nhiều lần thúc giục Cao Biền tiến quân. Cao Biền do đó chấp thuận đem 5.000 binh tiến trước về phía tây và hẹn Lý Duy Chu phát binh ứng viện, song sau khi Cao Biền dời đi, Lý Duy Chu kiểm soát các binh lính còn lại và không phát bất cứ viện trợ nào. Khi hay tin Cao Biền tiến quân đến, hoàng đế Đại Lễ là Thế Long khiển tướng Dương Tập Tư (楊緝思) đến cứu viện tướng trấn thủ An Nam là Đoàn Tù Thiên (段酋遷). Trong khi đó, Vi Trọng Tể (韋仲宰) đem 7.000 quân đến Phong châu hợp binh với Cao Biền đánh bại quân Đại Lễ. Tuy nhiên, khi sớ tấu chiến thắng đến Hải Môn, Lý Duy Chu đều ngăn lại và từ chối chuyển tiếp chúng đến Trường An. Đường Ý Tông thấy lạ vì không nhận được tin tức gì, khi hỏi Lý Duy Chu thì Duy Chu tấu rằng Cao Biền trú quân ở Phong châu, không tiến. Đường Ý Tông tức giận, và đến mùa hè năm 866, Hoàng đế cho hữu vũ vệ tướng quân Vương Yến Quyền (王晏權) thay thế Cao Biền trấn An Nam, triệu Cao Biền về Trường An để trách tội.
Khi nhận được lệnh phải giao quyền lại cho Vương Yến Quyền, Cao Biền đang bao vây thành Giao Chỉ, ông giao lại binh sĩ cho Vi Trọng Tể và trở về Hải Môn để gặp Vương Yến Quyền chuyển giao quyền hành. Tuy nhiên, Cao Biền đã phái tiểu hiệu Tăng Cổn (曾袞) còn Vi Trọng Tể phái tiểu sứ Vương Huệ Tán (王惠贊) đi trước để báo tin chiến thắng tại Giao Chỉ, họ cho rằng Lý Duy Chu sẽ lại ngăn cản nên đi đường vòng để tránh doanh trại của Lý Duy Chu và Vương Yến Quyền, sau đó tiến về Trường An. Khi Tăng Cổn và Vương Huệ Tán đến Trường An và dâng tấu, Đường Ý Tông hài lòng và ban chỉ thăng chức cho Cao Biền là Kiểm hiệu Công bộ thượng thư, phục quyền trấn thủ An Nam. Sau khi giao lại binh quyền, Cao Biền cùng 100 thủ túc lên đường, đến Hải Môn thì nhận được chiếu chỉ và trở lại chiến trường thành Giao Chỉ - nơi Lý Duy Chu và Vương Yến Quyền tiếp quản song đã chấm dứt bao vây. Cao Biền tiếp tục bao vây thành, đến tháng thứ 4 năm Hàm Thông thứ 7 (866) thì hạ được thành, giết chết Đoàn Tù Thiên và tù trưởng bản địa Chu Đạo Cổ (朱道古)- người liên minh với quân Đại Lễ. Khi hay tin Cao Biền chiếm được thành Giao Chỉ, Đường Ý Tông đổi An Nam đô hộ phủ thành Tĩnh Hải quân, bổ nhiệm Cao Biền là Tiết độ sứ. Cao Biền cho xây thành chu vi 3000 bộ, hơn 40 vạn gian phòng ốc, từ đó quân Đại Lễ không còn xâm phạm. Sau đó, ông cũng tiến hành một dự án lớn để loại bỏ những trở ngại tự nhiên trên thủy lộ giữa Tĩnh Hải quân và Lĩnh Nam Đông đạo, khó khăn về giao thông của Giao Chỉ được loại bỏ.
Thiên Bình tiết độ sứ
Năm 868, Cao Biền được triệu hồi về Trường An giữ chức Hữu kim ngô đại tướng quân.
Cao Biền thỉnh triều đình để tụng tôn Cao Tầm (高潯), người đã lập được nhiều công lao trong chiến dịch chống Đại Lễ, được kế nhiệm ông trấn giữ Giao Chỉ- giữ chức Tĩnh Hải tiết độ sứ, và được chấp thuận. Thiên tử khen ngợi tài năng của Cao Biền, lần lượt đổi chức quan của ông thành kiểm hiệu công bộ thượng thư, Vận châu thứ sử, rồi Thiên Bình tiết độ sứ, ông cai trị có phép tắc khiến dân lại ngợi ca. Năm 873, khi Đường Ý Tông qua đời và Đường Hy Tông lên kế vị, Cao Biền mặc dù tại nhiệm ở Thiên Bình, song vẫn được ban chức Đồng bình chương sự.
Tây Xuyên tiết độ sứ
Năm 874, Đại Lễ tiến công vào Tây Xuyên của Đường, Tây Xuyên tiết độ sứ Ngưu Tùng (牛叢) không kháng cự nổi. Quân Đại Lễ tiến đến thủ phủ Thành Đô rồi triệt thoái, song Ngưu Tùng sợ Đại Lễ sẽ lại tiến công nên đã tập hợp người dân khu vực xung quanh vào trong thành Thành Đô. Đường Hy Tông lệnh cho các quân xung quanh: Hà Đông, Sơn Nam Tây đạo, Đông Xuyên phát binh cứu viện Tây Xuyên, trong khi lệnh cho Cao Biền tiến đến Tây Xuyên để giải quyết "man sự". Sau đó 875, Cao Biền được bổ nhiệm là Tây Xuyên tiết độ sứ, cũng như Thành Đô doãn. Cao Biền nhận thấy sẽ phát sinh đại dịch nếu người dân đều tụ tập bên trong tường thành Thành Đô, vì thế ông đã hạ lệnh mở cổng thành cho người dân ra ngoài ngay cả trước khi ông đến thành này, người dân Thục bước đầu rất hài lòng về ông. Khi đến nơi vào mùa xuân năm 875, Cao Biền tiến hành một số cuộc tiến công nhỏ nhằm trừng phạt Đại Lễ, sau đó cho xây dựng một số thành lũy trọng yếu trên biên giới với Đại Lễ. Theo mô tả, do ông tăng cường phòng thủ, Đại Lễ không tiếp tục tiến hành các cuộc tiến công vào Tây Xuyên, song thỉnh cầu tổng tiến công Đại Lễ của Cao Biền thì bị Đường Hy Tông từ chối.
Trong cuộc tiến công năm 870 của Đại Lễ vào Thành Đô, một quan lại là Dương Khánh Phục (楊慶復) mộ được một đội quân gọi là "Đột Tương" (突將) đến tăng viện trấn thủ Thành Đô. Khi Cao Biền đến, ông đã hạ lệnh hủy bỏ nhiệm vụ của Đột Tương và thậm chí còn dừng cung cấp lương thực cho họ. Cao Biền là một tín đồ Đạo giáo mộ đạo, ông càng khiến các binh sĩ tức giận khi làm phép trước các trận chiến và tuyên bố việc này là cần thiết do binh sĩ Thục hèn yếu và sợ sệt. Ông cũng tước bỏ nhiệm vụ của các quan mà ban đầu là kẻ lại cấp thấp, lệnh dân gian đều phải dùng tiền túc mạch (mỗi xâu tiền đủ 10 đồng), nếu thiếu sẽ bị hặc tội hành lộ và mất mạng. Ông thực hiện các hình phạt nghiêm khắc, người Thục đều không ưa. Vào mùa hè năm 875, Đột Tương nổi dậy, tiến công vào phủ đình của Cao Biền, Cao Biền chạy trốn và không bị quân Đột Tương bắt được. Đô tướng Trương Kiệt suất 100 lính vào phủ đánh Đột Tương, Đột Tương triệt thoái khỏi nha môn. Sau đó, Cao Biền công khai tạ lỗi và phục chức danh và lương cho Đột Tương. Tuy nhiên, vào một đêm tháng sau đó, Cao Biền đã hạ lệnh bắt giữ và giết chết các binh sĩ Đột Tương và gia quyến của họ. Một phụ nữ trước khi lâm hình được ghi chép là mắng chửi Cao Biền:
"Cao Biền, ngươi vô cớ tước bỏ chức danh, y lương của các tướng sĩ có công lao, khiến dân chúng trong thành phẫn nộ. Nhà ngươi may mắn được miễn, song không tự kiểm điểm lại tội lỗi, lại trá sát vạn người vô tội. Thiên địa quỷ thần, sao có thể cho phép người làm như vậy! Ta tất sẽ tố ngươi với Thượng đế, có ngày gia đình ngươi sẽ đều bị diệt như nhà ta hôm nay, oan ức ô nhục như ta hôm nay, sẽ phải lo sợ và đau khổ như ta hôm nay!"
Cao Biền thậm chí còn muốn hành hình các binh sĩ Đột Tương không có mặt tại Thành Đô vào thời điểm xảy ra binh biến, và chỉ dừng lại khi thân lại Vương Ân (王殷) can gián, và nói rằng ông là người phụng Đạo thì cần hiếu sinh ác sát.
Năm 876, Đại Lễ khiển sứ giả đến chỗ Cao Biền cầu hòa, song lại tập kích qua biên giới không ngừng, Cao Biền xử trảm vị sứ giả này. Sau đó, Đại Lễ lại gửi "mộc giáp thư" cho Cao Biền, yêu cầu được mượn Cẩm Giang cho ngựa uống nước. Cao Biền cho xây dựng phủ thành Thành Đô, tăng cường công sự phòng ngự. Cao Biền cũng phái hòa thượng Cảnh Tiên (景先) đến Đại Lễ, đảm bảo hòa bình và nói rằng triều đình Đường sẽ gả một công chúa cho hoàng đế Thế Long. Do các hành động của ông, Đại Lễ sau đó không còn quấy nhiễu.
Kinh Nam tiết độ sứ
Năm 878, Cao Biền được bổ nhiệm làm Kinh Nam tiết độ sứ, kiêm Diêm-thiết chuyển vận sứ, tức quản lý độc quyền muối và sắt cũng như cung cấp thực phẩm cho Trường An và Lạc Dương.