cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
P5+1
Chú thích
Thể loại:Chương trình hạt nhân của Iran Thể loại:Nỗ lực hòa bình Trung Đông Thể loại:Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc Thể loại:Quan hệ quốc tế năm 2006
Euplectes axillaris phoeniceus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Ctenactis albitentaculata
Ctenactis albitentaculata là một loài san hô trong họ Fungiidae. Loài này được Hoeksema mô tả khoa học năm 1989.
Tham khảo
albitentaculata Thể loại:Động vật được mô tả năm 1989
Xã Red River, Quận Searcy, Arkansas
Xã Red River (Red River Township) là một xã thuộc quận Searcy, tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 321 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Arkansas Thể loại:Quận Searcy, Arkansas
Euplectes axillaris zanzibaricus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Ngựa Kiso
thumbnail|Ngựa Kiso
Ngựa Kiso (tiếng Nhật: 木 曽 馬, kiso uma) là một trong 8 giống ngựa bản địa của Nhật Bản. Nó là giống ngựa bản địa duy nhất từ Honshu, hòn đảo chính của Nhật Bản. Giống như hầu hết các giống bản địa khác của Nhật Bản, nó đang ở tình trạng cực kỳ nguy cấp.
Lịch sử
Ngựa bản địa Nhật Bản được cho là có nguồn gốc từ các trại ngựa tại nhiều thời điểm khác nhau từ các vùng khác nhau của lục địa châu Á; các lần nhập khẩu ngựa đầu tiên như vậy đã diễn ra muộn nhất vào thế kỷ thứ sáu. Ngựa được sử dụng trong nông nghiệp - làm động vật chở đồ đạc mặc dù không dùng cho sức kéo; chủ yếu chúng được dùng trong chiến tranh cho đến khi phát minh ra súng đạn. Những con ngựa giống này không lớn: xương của khoảng 130 con ngựa đã được khai quật từ các chiến trường có niên đại Kamakura (1185–1333 AD); các bộ xương này dao động từ 110 đến 140 cm tính theo chiều cao ngang ngực.
Giống Kiso bắt nguồn từ thung lũng Kiso và dãy núi Kiso Sanmyaku, ở tỉnh Nagano, và vùng Higashimino của tỉnh Gifu, ở trung tâm Honshu. Trong thời kỳ Minh Trị (1868–1912), nó bị ảnh hưởng nặng nề bởi chương trình nhân giống của quân đội Nhật Bản, vì chương trình này muốn những con ngựa cao hơn và ra lệnh cho tất cả ngựa giống này bị thiến hết, và chỉ những giống ngựa nhập khẩu thay thế Sau Thế chiến thứ hai vài con ngựa Kiso thuần chủng vẫn còn lại. Một con ngựa giống này, dùng làm con vật trang trí cho một đền thờ, đã may mắn không bị thiến. Con của con ngựa này, tên là Daisan-haruyama sinh năm 1951, đã trở thành con ngựa tổ tiên của giống ngựa này ngày nay.
Năm 1899 có 6823 con ngựa Kiso. Giữa năm 1965 và 1976 con số cá thể giống này đã giảm từ 510 xuống 32. Việc đăng ký giống này bắt đầu vào năm đó, do Nhóm Bảo tồn Ngựa Kiso ghi nhận, được thực hiện vào năm 1969, và số cá thể giống này đã từ từ phục hồi. Năm 2013, tổng số giống này ước tính là 150 con. Do sự tắc nghẽn dân số này, quy mô dân số hiệu quả - được tính là 45,8 - thấp hơn nhiều tổng số cá thể được điều tra.
Tham khảo
Thể loại:Giống ngựa
Phymatodes glauca
Liên kết ngoài
Thể loại:Phymatodes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1866 Thể loại:Unresolved names
Phymatodes glauca
Mushthalli, Sedam
Tham khảo
Thể loại:Gulbarga (huyện)
Cnemaspis occidentalis
Cnemaspis occidentalis là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Angel mô tả khoa học đầu tiên năm 1943.
Tham khảo
Thể loại:Cnemaspis Thể loại:Động vật được mô tả năm 1943
Noctuelia staudingeri
Noctuelia staudingeri là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Macromia amphigena
Macromia amphigena là loài chuồn chuồn trong họ Macromiidae. Loài này được Selys mô tả khoa học đầu tiên năm 1871.
Tham khảo
Thể loại:Macromia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1871
Armutveren, Posof
Armutveren là một xã thuộc huyện Posof, tỉnh Ardahan, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 95 người.
Euctenurapteryx laeta
Euctenurapteryx laeta là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Euctenurapteryx
Lepturges limpidus
Lepturges limpidus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lepturges
Crossoglossa kalbreyeriana
Liên kết ngoài
Thể loại:Crossoglossa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1995
Scarabaeus vicinus
Scarabaeus vicinus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
Thể loại:Scarabaeus
Cnemaspis ornata
Cnemaspis ornata là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Beddome mô tả khoa học đầu tiên năm 1870.
Tham khảo
Thể loại:Cnemaspis Thể loại:Động vật được mô tả năm 1870
Chính phủ Lâm thời Trung Hoa Dân Quốc (1924–1926)
Chính phủ Lâm thời Trung Hoa Dân Quốc là chính phủ lâm thời của Trung Hoa Dân Quốc từ năm 1924 đến 1926 và có trụ sở tại Bắc Bình (nay là Bắc Kinh).
Lịch sử
Vào tháng 10 năm 1924, Phùng Ngọc Tường và những người khác đã phát động một cuộc đảo chính ở Bắc Kinh, lật đổ Tào Côn và Ngô Bội Phu, những người trực tiếp dưới quyền ông. 22 tháng 11 năm 1924, Đoàn Kỳ Thụy từ Thiên Tân đi đến Bắc Kinh. Vào ngày 24 tháng 11, Đoàn Kỳ Thụy đã công bố "Hệ thống chính phủ lâm thời Trung Hoa Dân Quốc", chỉ có 6 điều. Cùng ngày, Đoàn Kỳ Thụy nhậm chức tổng thống lâm thời. "Hệ thống chính phủ lâm thời Trung Hoa Dân Quốc", Chính phủ lâm thời Trung Hoa Dân Quốc được thành lập.
Vào ngày 7 tháng 4 năm 1925, Hội đồng Nhà nước đã thông qua "Quy định về Thượng viện lâm thời" và công bố vào ngày 13 tháng 4. Vào ngày 24 tháng 4 năm 1925, Đoàn Kỳ Thụy đã ra lệnh hủy bỏ hệ thống pháp luật, tái đắc cử Quốc hội, trong khi hủy bỏ "Hiến pháp lâm thời Trung Hoa Dân Quốc" và "Hiến pháp Trung Hoa Dân Quốc". Sau đó, Quốc bất thường Bắc Kinh, được tổ chức bởi một thành viên thiểu số của Tiền Quốc hội Trung Hoa Dân Quốc, người chống lại chính quyền Tào Côn, cũng bị chính phủ lâm thời giải tán. Vào ngày 30 tháng 7 năm 1924, thượng viện lâm thời được thành lập.
Vào ngày 26 tháng 12 năm 1925, Đoàn Kỳ Thụy tuyên bố "Sửa đổi hệ thống chính phủ lâm thời Trung Hoa Dân Quốc", mở rộng thành bảy điều.
Vào ngày 18 tháng 3 năm 1926, các sinh viên từ nhiều trường đại học và cao đẳng ở Bắc Kinh đã biểu tình và phản đối tối hậu thư do Trung Quốc ban hành cho vụ việc Taku. Các sinh viên biểu tình đã bị tàn sát trong chính phủ lâm thời, dẫn đến thảm kịch ngày 18 tháng 3.
Vào ngày 9 tháng 4 năm 1926, Lộc Chung Lân, thuộc cấp của Phùng Ngọc Tường đã lãnh đạo một cuộc đảo chính quốc gia để bao vây chính phủ cầm quyền tạm thời. Đoàn Kỳ Thụy cầm quyền tạm thời và những người khác chạy trốn đến phố truyền thống Bắc Kinh. Vào ngày 20 tháng 4 năm 1926, Đoàn Kỳ Thụy trốn khỏi Bắc Kinh đến Thiên Tân, và sau đó được Hội đồng Nhà nước tạm thời bổ nhiệm. Vào ngày 13 tháng 5 năm 1926, nội các Nhan Huệ Khánh, người trước đó đã sụp đổ vào năm 1924, đã tuyên bố phục hồi, và quyền lực của Tổng thống đã được Hội đồng Nhà nước nắm giữ. Chính phủ lâm thời Trung Hoa Dân Quốc không còn tồn tại.
Tham khảo
Thể loại:Chính phủ lâm thời Thể loại:Đoàn Kỳ Thụy Thể loại:Khởi đầu năm 1924 Thể loại:Chấm dứt năm 1926
Ctenactis crassa
Ctenactis crassa là một loài san hô trong họ Fungiidae. Loài này được Dana mô tả khoa học năm 1846.
Tham khảo
crassa Thể loại:Động vật được mô tả năm 1846
Phymatodes glaucopsis
Phymatodes glaucopsis là một loài dương xỉ trong họ Dipteridaceae. Loài này được Ching mô tả khoa học đầu tiên năm 1940. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phymatodes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1940 Thể loại:Unresolved names
Phymatodes glaucopsis
Tylophora macrantha
Tylophora macrantha là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được (Wight) Hook. f. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Đầu đài Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1883
Tylophora membranacea
Tylophora membranacea là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được Tsiang & P.T. Li miêu tả khoa học đầu tiên năm 1974.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Đầu đài Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1974
Thịt voi
Trong lịch sử
Với khối lượng cơ thể khổng lồ của mình, voi có nhiều thịt để cung cấp cho cồng đồng ăn thịt. Thịt voi, với tư cách là một nguồn thực phẩm cho cả người và động vật đã được sử dụng xuyên suốt trường kỳ thời gian. Đầu thời kỳ đồ đá cũ, khoảng 120.000 TCN, các xã hội châu Phi đang trong giai đoạn săn bắt và hái lượm được cho là đã thành thạo trong việc săn voi để lấy thịt. Một mẫu vật của loài voi đã tuyệt chủng là Palaeoloxodon antiquus được phát hiện ở thung lũng Ebbsfleet, gần Swanscombe: bộ xương 400.000 năm tuổi, được tìm thấy với các công cụ bằng đá nằm rải rác xung quanh, cho thấy con voi đã bị xẻ thịt bởi một bộ lạc của người tiền sử có tại thời điểm, được gọi là Homo heidelbergensis. 300px|nhỏ|phải|Một cảnh săn voi ở châu Phi để lấy thịt Các nhà khảo cổ cũng thường thấy xương voi ma mút và xương loài voi khác tại các địa điểm đồ đá cũ ở Levant phía tây nam châu Á với đặc điểm là đã bị đập vỡ để lấy tủy. Có nơi người ta đã phát hiện ra ba chiếc rìu cắm gần xác một con voi với ngà bị cắt xẻ. Vết tích ở Israel chứng tỏ người cố đại từ 500 nghìn năm trước đã sử dụng những công cụ bằng đá để xẻ thịt voi lấy mỡ, gân và tủy. Những công cụ bằng đá có niên đại nửa triệu năm tuổi đã được khai quật ở Israel, chúng có vết tích chất béo của voi bám vào, cho thấy con người cổ đại đã từng sử dụng các công cụ để xẻ thịt những động vật cỡ lớn.
Ở Trung Hoa thời kỳ phong kiến có món ăn tượng tinh, một trong bảy món ăn kỳ tuyệt trong tuần tiệc gồm hàng trăm món ăn, được Từ Hi thái hậu chiêu đãi các sứ thần phương Tây trong tiệc Xuân năm Giáp Tuất (1874). Tượng tinh có nghĩa là tinh khí của loài voi. Người xưa có câu "khỏe như voi" đủ thấy sức mạnh của loài voi lớn mạnh nhường nào. Ao ước được mạnh khỏe như loài voi trong khi tượng tinh là những gì tinh túy nhất của voi, đã khiến món ăn này trở thành một trong những món ăn trân bảo trên bàn tiệc khoản đãi các sứ thần của Từ Hy Thái Hậu. Tượng tinh được các nài voi chọn từ những con to khỏe nhất đang độ tuổi xuân thì. Tổ yến (một thực phẩm quý giá khác) được nấu trong các loại thuốc quý, nặn hình con voi và nướng chín. Đầu bếp khoét trên lưng con voi này một lỗ đủ để nhét vừa một chiếc bóng cá voi đã ngâm thuốc bắc phơi khô. Tượng tinh được cho vào bóng cá voi và mang đi hấp cách thủy. Lúc thưởng thức món này thực khách dùng cây kim vàng chọc vô bụng voi để chất nhờn chảy vào chén bạc rồi uống. Tượng tinh có tác dụng bồi bổ lục phủ ngũ tạng, tỳ vị thêm mạnh mẽ lại trị dứt các chứng nhức mỏi và làm sáng mắt thêm.
Bát trân (tám món ăn nổi tiếng vì sự quý hiếm, tiêu biểu cho ẩm thực cung đình) cũng thường bao gồm cả món ăn làm từ lớp thịt gân mềm ở bàn chân voi.
Ăn thịt voi hiện nay
Ngày nay, voi bị săn bắn chẳng những để lấy ngà mà còn để lấy thịt. Một con voi rừng nặng khoảng 5000 đến 6000 pound (2250–2700 kg), có khoảng 1000 pound (450 kg) thịt. Với giá thị trường năm 2007 tại châu Phi một ngà voi có thể đem lại 180 USD trong khi bán thịt có thể được tới 6000 USD tức gấp 30 lần.
Châu Phi
Châu Phi là châu lục sinh sống tập trung của một số lượng lớn loài voi châu Phi, nhưng châu lục này cũng được biết đến là nghèo đói, hạn hán, chiến tranh và nạn đói xảy ra khắp nơi, vì vậy con người tìm đến voi như là một loại thực phẩm sẵn có. Có những ghi nhận cho thấy vì đói nghèo, đã có cả làng xả thịt voi rừng chia nhau, chỉ trong vòng 2 tiếng, một chú voi rừng nặng nhiều tấn đã bị dân làng đói khổ xả thịt trơ xương.
Châu Á
Thịt voi không phải là đặc sản phổ biến tại Thái Lan, song người dân một số nước châu Á tin rằng ăn cơ quan sinh sản của động vật này có thể làm tăng khả năng tình dục. Ăn thịt voi đang dần trở thành một xu hướng ẩm thực mới tại Thái Lan. Người ta nhận ra xu hướng ẩm thực nguy hiểm đối với loài voi sau khi hai con voi bị giết trong một vườn quốc gia ở phía tây. Những kẻ săn trộm lấy cơ quan sinh sản và vòi của voi để chế biến món ăn. Thậm chí nhiều người sẵn sàng ăn sống một số bộ phận của voi. Thịt voi luôn sẵn trong các nhà hàng ở Phuket. Số lượng người muốn ăn thịt voi không lớn, nhưng một khi nhu cầu của họ phát sinh, những kẻ săn trộm sẽ không thể cưỡng lại sự cám dỗ của tiền bạc.
Ở Việt Nam, từng có sự việc con voi 4 tấn bị xẻ thịt ở Quảng Bình; một con voi nái trưởng thành chết và người dân đem xẻ thịt ở vùng rừng thuộc huyện Minh Hóa. Xác voi được một người ở xã Cao Quảng huyện Minh Hóa phát hiện chiều ngày 3 tháng 4 năm 2013. Sau đó voi bị lột da thành nhiều mảnh, cắt hai chân và chặt đầu đem đi. Vì voi chết trong rừng, lại bị người dân xẻ thịt ngay sau đó nên chưa thể xác định nguyên nhân dẫn đến cái chết của voi. Chiều dài từ đầu đến sống đuôi của voi là 3,2 mét, bề ngang 1,3 mét và cao 1,3 mét, nặng khoảng 4 tấn. Voi chết trong tư thế nằm úp, bị lột hết da cùng các bộ phận như vòi, mắt, đuôi, tai. Đây là con voi hoang dã cuối cùng ở tỉnh Quảng Bình.
Thành ngữ dân gian
Tại Việt Nam có thành ngữ trăm voi không được một bát nước xáo (và các dị bản của nó như "Ba voi không được đọi (bát) nước xáo", "Mười voi không được bát nước xáo") nhằm chỉ những người khoác lác, hứa hẹn nhiều, tưởng như chắc chắn nhưng kết quả chẳng có gì đáng kể. Món xáo hay nước xáo là nước ninh xương và thịt động vật, khá nhừ, đặc và mềm ngọt. Câu thành ngữ với các từ chỉ số lượng ba, mười hay trăm chỉ số nhiều, con voi lại là con vật to lớn nhất nhì trong các loài muông thú, biểu trưng cho số lượng khổng lồ, vậy mà vẫn không được một bát nước xáo (số lượng rất ít) cho ra tấm ra món. Lối nói ngoa dụ được vận dụng triệt để tại đây nhằm toát lộ nghĩa bóng của câu.
Tuy nhiên, lối phóng đại này cũng ít nhiều xuất phát từ sự liên tưởng ngôn ngữ học tới một vài quan điểm thực tế và có thể chia làm ba thuyết trong đó có hai thuyết gắn liền với phẩm chất thịt của loài voi. Thứ nhất, thịt và xương voi trong chế biến món ăn thường không được đánh giá cao, ít đậm đà ngon ngọt, và nước xáo thịt vốn chẳng mỡ màng riêu cua gì, trong như nước lã và nhạt như nước ốc vậy. Thứ hai, thịt voi trương nở mạnh trong nước khi nấu nên hút sạch nước, cho bao nhiêu nước cũng bị hút hết do đó không có nổi một nước xáo. Thuyết thứ ba gắn liền với câu chuyện về anh chàng hứa hẹn mua thịt voi về làm cỗ giỗ, không mua được nhưng về khoác lác là đòi mua đủ 100 voi nhưng trên rừng không có nên không mua.
Tham khảo
Thể loại:Thịt Thể loại:Họ Voi Thể loại:Ẩm thực châu Phi
Encephalartos lebomboensis
Encephalartos lebomboensis là một loài thực vật hạt trần trong họ Zamiaceae. Loài cây này có nguồn gốc từ dãy núi Lebombo của Nam Phi. Loài này được Verd. mô tả khoa học đầu tiên năm 1949.
Liên kết ngoài
Thể loại:Encephalartos Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1949 Thể loại:Thực vật Nam Phi Thể loại:Thực vật Mozambique Thể loại:Thực vật KwaZulu-Natal Thể loại:Thực vật Swaziland
Nhóm ngôn ngữ Karluk
Nhóm ngôn ngữ Karluk (còn được gọi là nhóm ngôn ngữ Qarluq hoặc Turk Đông Nam đại chúng) là một nhánh của ngữ hệ Turk được phát triển từ các phương ngữ mà người Karluk từng nói.
Nhóm ngôn ngữ Karluk được nói ở Kara-Khanid, Hãn quốc Chagatai, Hãn quốc Yarkent và Hãn quốc Bukhara, Tiểu Vương quốc Bukhara, Hãn quốc Khiva và Hãn quốc Kokand.
Số người bản ngữ
Nhóm ngôn ngữ Turk là một ngữ hệ gồm ít nhất 35 ngôn ngữ được ghi chép lại, được sử dụng bởi các dân tộc Turk. Số lượng người nói từ thống kê hoặc ước tính (2019) và được làm tròn:
Tham khảo
Thể loại:Ngôn ngữ tại Uzbekistan Thể loại:Ngôn ngữ tại Trung Quốc Thể loại:Ngữ hệ Turk
Vịt Sín Chéng
300px|nhỏ|phải|Một đàn vịt ở Mai Châu 300px|nhỏ|phải|Một đàn vịt ở Mai Châu Vịt Sín Chéng là nguồn gen của vật nuôi bản địa, đã có từ lâu đời của người dân xã Sín Chéng, huyện Si Ma Cai, tỉnh Lào Cai. Đây là nguồn gen quý đã được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Khoa học và Công nghệ bảo tồn, lưu giữ và đưa vào danh mục để khai thác và phát triển phục vụ phát kinh tế tại địa phương này. Vịt Sín Chéng có trọng lượng lớn, thịt ngọt; chu kỳ đẻ trứng liên tục trong khoảng ba tháng, trứng to, vỏ trứng có màu xanh, tỷ lệ lòng đỏ cao. Vịt có sức sống tốt, ít chịu ảnh hưởng của dịch bệnh. Hiện nay, tổng đàn vịt Sín Chéng toàn huyện Si Ma Cai có hơn 6.000 con Vịt sín chéng.
Macromia annulata
Macromia annulata là loài chuồn chuồn trong họ Macromiidae. Loài này được Hagen mô tả khoa học đầu tiên năm 1861.
Tham khảo
Thể loại:Macromia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1861
Chassalia caudifolia
Liên kết ngoài
Thể loại:Chassalia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1962
Ariana Miyamoto
Ariana Miyamoto (宮本 エリアナ 磨美子) là một cô gái Nhật Bản mà đã đoạt được giải hoa hậu Nhật Bản 2015. Cô đại diện quốc gia mình tại cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2015, nhưng chiến thắng của cô bị chỉ trích chỉ vì cô có dòng máu Phi Á; cô là người không thuần gốc Nhật đầu tiên mà đã đoạt được giải hoa hậu Nhật Bản. Ở Nhật Bản, một nước được xem là thuần giống nhất thế giới, có một cảm nhận phổ biến, theo như NBC News, những người con lai thì không hoàn toàn là Nhật Bản.
Thời niên thiếu và học vấn
Miyamoto có mẹ là người Nhật và cha là người Mỹ gốc Phi. Sau khi học xong tiểu học ở Nhật Bản, cô theo gia đình sang Hoa Kỳ và học trung học ở đó, và cũng làm việc như là một người pha rượu.
Năm 2015, Miyamoto đăng quang hoa hậu Nagasaki và đại diện tỉnh này đi thi Hoa hậu Hoàn vũ Nhật Bản.
Hoa hậu Hoàn vũ Nhật Bản 2015
Vào ngày 12 tháng 3 năm 2015, Miyamoto đoạt ngôi vị Hoa hậu Hoàn vũ Nhật Bản tại khách sạn Chinzanso Tokyo ở Bunkyō.
Hoa hậu Hoàn vũ 2015
Với danh hiệu đạt được, Miyamoto tham dự cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ 2015. Paulina Vega, Hoa hậu Hoàn vũ 2014 từ Colombia sẽ trao vương miện cho hoa hậu kế nhiệm. Tại cuộc thi cô đã lọt vào Top 10. Đây là thành tích đầu tiên của Nhật Bản sau khi Hiroko Mima dừng chân ở Top 15 vào năm 2008. Người đăng quang năm đó là Pia Wurtzbach đến từ Philippines.
Thần tượng
Theo RocketNews24, một trong những người gây nhiều cảm hứng tới Miyamoto là Mariah Carey, bởi vì nữ ca sĩ này cũng là một người con lai. Miyamoto nói, “ Bà ta cũng đã phải trải qua nhiều khó khăn cho tới khi trở thành một nữ ca sĩ nổi tiếng; bà cũng phải đối diện nhiều rào chắn chủng tộc, tương tự như tôi, nhưng bà đã vượt qua và trở thành một ngôi sao sáng, cho nên bà có ảnh hưởng nhiều đối với tôi.”
Liên kết ngoài
Thể loại:Hoa hậu Nhật Bản Thể loại:Sinh năm 1994 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Người Nagasaki
Euplectes axillaris axillaris
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Lepturges linearis
Lepturges linearis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lepturges
Xã Red River, Quận Stone, Arkansas
Xã Red River (Red River Township) là một xã thuộc quận Stone, tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 162 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Arkansas Thể loại:Quận Stone, Arkansas
Euplectes hartlaubi humeralis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Euplectes hartlaubi hartlaubi
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Musker, Heggadadevankote
Musker là một làng thuộc tehsil Heggadadevankote, huyện Mysore, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Làng ở huyện Mysore
Diplycosia pittosporifolia
Diplycosia pittosporifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Thạch nam. Loài này được J.J.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1935.
Liên kết ngoài
Thể loại:Diplycosia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1935
Scarabaeus viettei
Scarabaeus viettei là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
Thể loại:Scarabaeus
Euplectes progne delamerei
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Ctenactis echinata
Ctenactis echinata là một loài san hô trong họ Fungiidae. Loài này được Pallas mô tả khoa học năm 1766.
Euctenurapteryx luteiceps
Tham khảo
Thể loại:Euctenurapteryx
Balgözü, Posof
Balgözü là một xã thuộc huyện Posof, tỉnh Ardahan, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 264 người.
Encephalartos lehmannii
Encephalartos lehmannii là một loài thực vật hạt trần trong họ Zamiaceae. Loài này được Lehm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1834.
Phymatodes grandifolia
Phymatodes grandifolia là một loài dương xỉ trong họ Dipteridaceae. Loài này được C.Presl mô tả khoa học đầu tiên năm 1836. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Phymatodes grandifolia
Cnemaspis otai
Cnemaspis otai là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Das & Bauer mô tả khoa học đầu tiên năm 2000.
Tham khảo
Thể loại:Cnemaspis Thể loại:Động vật được mô tả năm 2000
Aciphylla colensoi
Aciphylla colensoi là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa tán. Loài này được Hook.f. mô tả khoa học đầu tiên năm 1864.
Liên kết ngoài
Thể loại:Aciphylla Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1864 Thể loại:Thực vật New Zealand
Euplectes progne progne
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Macromia arachnomima
Macromia arachnomima là loài chuồn chuồn trong họ Macromiidae. Loài này được Lieftinck mô tả khoa học đầu tiên năm 1953.
Tham khảo
Thể loại:Macromia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1953
Euplectes progne delacouri
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Cỗ máy thời gian (định hướng)
Cỗ máy thời gian có thể là:
Noctuelia tapsusalis
Liên kết ngoài
Thể loại:Noctuelia
Clitoria pendens
Clitoria pendens là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Fantz miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Đậu biếc
Amblyospiza albifrons capitalba
Tham khảo
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Lepturges macilentus
Lepturges macilentus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lepturges
Diplycosia pseudorufescens
Liên kết ngoài
Thể loại:Diplycosia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1940
Scarabaeus westwoodi
Scarabaeus westwoodi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
Thể loại:Scarabaeus
Phymatodes grossa
Phymatodes grossa là một loài dương xỉ trong họ Dipteridaceae. Loài này được C.Presl mô tả khoa học đầu tiên năm 1836. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phymatodes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1836 Thể loại:Unresolved names
Phymatodes grossa
Fragaria cascadensis
Fragaria cascadensis, là tên khoa học của một loại dâu tây dại, mọc ở dãy núi Cascade thuộc bang Oregon. Loài này còn được gọi là "dâu dại Cascade" bởi nhà khoa học Kim Hummer - người đã tìm thấy nó vào năm 2012.
Các mẫu vật của F. cascadensis đã được đưa vào khu dự trữ, bảo tồn nguồn gen của các giống cây ở Corvallis, Oregon.
Phạm vi
F. cascadensis được phát hiện dọc theo sườn tây của dãy Cascade thuộc bang Oregon, bắt đầu từ sông Columbia đến hồ Crater. Nó thường mọc ở những vùng đất sét có pha cát, hình thành từ sự phun trào của núi lửa, trong những khu trảng cỏ quang đãng hoặc các cánh rừng thưa.
Mô tả
F. cascadensis là một cây thân thảo lâu năm, ưa đất cát. Hoa có màu trắng đặc trưng của chi Dâu tây, với lá nhỏ màu xanh. Tuy nhiên, một điểm khác biệt của F. cascadensis so với các loài dâu khác là có một lớp lông tơ ở mặt trên của lá, trong khi mặt dưới lại không có lông. F. cascadensis bắt đầu phát triển sau khi tuyết tan vào khoảng tháng 5 - 6, hoa nở vào tháng 7 và trái chín vào tháng 8 chỉ trong khoảng 2 tuần. Quả mọng khá nhỏ, có đường kính khoảng 1 cm, chi chít các hạt trên bề mặt (thực ra là quả bế); cùi thịt màu trắng, mềm, có vị chua ngọt nhưng không ngon.
F. cascadensis có 10 bộ nhiễm sắc thể, chứ không phải 8 như ở các loài dâu trồng trong thương mại. Theo Hummer, F. cascadensis có thể lai tạo với Fragaria × vescana, Fragaria iturupensis. để tạo ra những giống lai có thể kháng bệnh, hoặc cải thiện mùi vị và các đặc điểm khác của cây.
Chú thích
Thể loại:Chi Dâu tây Thể loại:Thực vật Oregon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2012
Amblyospiza albifrons saturata
Tham khảo
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Cnemaspis paripari
Cnemaspis paripari là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Grismer & Onn mô tả khoa học đầu tiên năm 2009.
Tham khảo
Thể loại:Cnemaspis Thể loại:Động vật được mô tả năm 2009
Muski, Sirsi
Muski là một làng thuộc tehsil Sirsi, huyện Uttar Kannad, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Uttara Kannada
Xã Red River, Quận Van Buren, Arkansas
Xã Red River (Red River Township) là một xã thuộc quận Van Buren, tiểu bang Arkansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 447 người.
Macromia astarte
Macromia astarte là loài chuồn chuồn trong họ Macromiidae. Loài này được Lieftinck mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Tham khảo
Thể loại:Macromia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1971
Ctenella chagius
Ctenella chagius là một loài san hô trong họ Meandrinidae. Loài này được Matthai mô tả khoa học năm 1928.
Tham khảo
chagius Thể loại:Động vật được mô tả năm 1928
Tylophora multiflora
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Đầu đài Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1931
Lepturges maculosus
Lepturges maculosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lepturges
Çambeli, Posof
Çambeli là một xã thuộc huyện Posof, tỉnh Ardahan, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 203 người.
Amblyospiza albifrons melanota
Tham khảo
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Euctenurapteryx maculicaudaria
Euctenurapteryx maculicaudaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Euctenurapteryx
Chassalia chartacea
Chassalia chartacea là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Craib mô tả khoa học đầu tiên năm 1931.
MC Mong
Shin Dong-hyun (신동현; sinh ngày 4 tháng 9 năm 1979), được biết tới với tên gọi MC Mong nghệ danh Mong (tiếng Hàn: MC몽), là một ca sĩ hip hop, nghệ sĩ thu âm, nhà soạn nhạc, dẫn chương trình đài phát thanh, diễn viên và nhân vật truyền hình nổi tiếng những bài hát mang phong cách lạc quan. Anh là một trong những nghệ sĩ hip hop thành công nhất ở Hàn Quốc. Anh nổi tiếng vào đầu những năm 2000 với tư cách là một diễn viên trong phim sitcom Nonstop, trước khi ra mắt alum, 180 Deg e, vào năm 2004. Anh cũng là một thành viên của chương trình tạp kỹ, 2 Days & 1 Night trong thời gian từ năm 2007 đến 2010. Năm 2010, anh bị cáo buộc tội trốn nghĩa vụ quân sự, sau đó anh bị cấm xuất hiện trên các mạng truyền hình lớn của Hàn Quốc. Năm 2014, anh trở lại với album, Miss Me Or Diss Me, đứng đầu các bảng xếp hạng sau khi phát hành.
Âm nhạc và diễn xuất
MC Mong ra mắt lần đầu tiên vào năm 1998 với vai trò là thành viên nhóm hip hop People Crew. Giữa những năm 1999 và 2002, nhóm phát hành ba albums: Hiphop Spirit Forever, 태산북두, và We Believe We Can Fly. Tuy nhiên, sự phá cách của MC Mong không đến từ rap mà là từ diễn xuất, khi anh xuất hiện trên bộ phim sitcom Nonstop 4 vào 2003. Khả năng diễn xuất của anh trong chương trình này đem lại cho anh sự nổi tiếng.
Vào năm 2004, anh ra album đầu tay với vai trò là rapper, 180 Degree. Năm sau, anh phát hành album thứ hai, có tiêu đề, His Story. Năm 2005, Mong cũng có một vai trong bộ phim truyền hình, Sad Love Story.
Nổi tiếng
Album thứ ba của MC Mong vào năm 2006 - The Way I Am,  cho thấy một khía cạnh nghiêm túc hơn của một rapper, chứ không phải hình ảnh vô tư vốn đã nổi tiếng từ trước của Mong. Ca khúc "Secret" liên quan đến việc ly hôn của bố mẹ anh và mối quan hệ không mấy tốt đẹp của anh với bố mình. Album cũng có sự góp giọng của các khách mời là ca sĩ Nhật Bản Lisa, ca sĩ Hàn Quốc Park Hyo Shin và Ivy, đứng đầu các bảng xếp hạng sau khi phát hành, đánh bại các "tên tuổi lớn" như Rain và Se7en.
Năm 2007, Mong đóng vai chính trong bộ phim truyền hình chuyển thể từ một bộ truyện tranh mạng của Hàn Quốc, '' The Great Catby. Cùng năm đó, anh bắt đầu tổ chức  MC Mong's Donggo Dongrak trên đài SBS, và anh cũng đã tham gia vào chương trình truyền hình thực tế nổi tiếng,  2 ngày & 1 đêm với tư cách thành viên chính thức. Vào tháng 7 năm 2008, việc 2 ngày & 1 đêm ''phát sóng cảnh MC Mong hút thuốc đã gây nên nhiều tranh cãi. Chương trình đã phải công khai xin lỗi khi không chỉnh sửa cảnh này, vì tất cả các đài truyền hình lớn của Hàn Quốc đã đồng ý không phát sóng cảnh hút thuốc trước nửa đêm từ năm 2004.
MC Mong đã phát hành album thứ tư của mình, Show's Just Begun , vào năm 2008. Đĩa đơn đầu tiên của album, "Circus" đã trở nên vô cùng nổi tiếng, giành vị trí số một trong năm tuần liên tiếp trên 1 chương trình âm nhạc truyền hình, Music Bank . Và tiếp nối "Circus", anh ấy đã cho ra mắt đĩa đơn "Feel Crazy."
Tạm dừng sự nghiệp và quay lại
Năm 2010, sự nghiệp của MC Mong bị đình trệ khi anh bị buộc tội trốn nghĩa vụ quân sự bằng cách nhổ răng còn khỏe mạnh để được miễn. Cuối cùng anh đã bị kết án tù treo sáu tháng vì tội trốn tránh nghĩa vụ quân sự. Sau khi bị tuyên án, hai đài truyền hình lớn, Korean Broadcasting System (KBS) và Munhwa Broadcasting Corporation (MBC) đã cấm MC Mong xuất hiện trên các chương trình của đài.
Anh trở lại vào năm 2014 với album, Miss Me Or Diss Me, đứng đầu 9 bảng xếp hạng âm nhạc Hàn Quốc ngay sau khi phát hành. Mặc dù album rất thành công, MC Mong vẫn nhận được phản ứng gay gắt từ công chúng vẫn còn tức giận vì vụ việc trốn nghĩa vụ quân sự của anh.
Năm 2015, MC Mong tổ chức concert đầu tiên sau 6 năm. Anh cũng cho ra mắt đĩa đơn "Love Jumble," từ EP Song For You, bài hát đã đứng đầu các bảng xếp hạng sau khi phát hành.
Cáo buộc trốn nghĩa vụ quân sự
Vào tháng 9 năm 2010, các cáo buộc liên quan đến Nghĩa vụ quân sự tại Hàn Quốc đã khiến Cơ quan Quản lý Nhân lực Quân đội Hàn Quốc tiến hành một cuộc điều tra. Do sự phản đối kịch liệt của công chúng, Mong đã dừng tất cả các lần xuất hiện công khai, bao gồm cả các chương trình truyền hình. Ban đầu, theo các phóng viên, một trong những nha sĩ của anh đã công khai tuyên bố rằng ông ấy đã nhận được tiền từ Mong để loại bỏ hai chiếc răng thay vì sửa chữa chúng, nhưng MC Mong đã mạnh mẽ phủ nhận những cáo buộc này. Vào ngày 10 tháng 10, anh đã chính thức bị Tòa án quận trung tâm Seoul buộc tội vi phạm luật nghĩa vụ quân sự. Trong phiên tòa thứ hai của anh vào ngày 29 tháng 11 năm 2010, sau khi bốn trong số các nha sĩ của Mong đã đến để hỗ trợ cho vụ án, vị bác sĩ thứ năm, người trước đó đã khai rằng ông ấy đã nhổ răng số 46 và 47 cho Mong, đã thay đổi lời khai của mình. Ông ấy giải thích rằng chiếc răng số 47 bị sâu nặng, nên ông ấy đã nhổ nó ra. Vị bác sĩ này đã nhổ chiếc răng 46 của Mong vì chiếc răng đấy có 1 lỗ sâu, và giải thích rằng ông ấy không biết vì sao mà chiếc răng ấy bị sâu. Ông ấy cũng giải thích rằng MC Mong đã không chăm sóc răng miệng tốt và hầu hết răng của anh ấy đều cần được chăm sóc hoặc loại bỏ. Vị bác sĩ này cũng nói thêm rằng phía cảnh sát đã bắt ông ấy viết vào bảng tường trình những từ ngữ mang tính ép buộc, và ông ấy cũng thấy rất phiền lòng khi cứ bị làm phiền như vậy dù ông ấy không làm gì cả. Vị bác sĩ này giải thích rằng ông ấy chưa bao giờ nói chuyện với MC Mong về việc trốn nhập ngũ. Ông ấy cho rằng không giống như các báo cáo đã được gửi lên, ông ấy chưa bao giờ nhận được bất kỳ khoản tiền nào từ MC Mong vì đã nhổ răng và việc ông ấy nhổ răng cũng không phải là yêu cầu từ phía MC Mong. Phiên tòa lần ba đã được tổ chức vào ngày 20 tháng 12. Phiên tòa thứ 4, dự kiến ​​ban đầu vào ngày 24 tháng 1 năm 2011, đã bị hoãn lại cho đến ngày 8 tháng 2.
Vào ngày 11 tháng 4 năm 2011, Mong đã được xóa tội cố ý nhổ răng khỏe mạnh để được miễn nghĩa vụ quân sự nhưng vẫn bị kết án tù treo 6 tháng, quản chế một năm và 120 giờ phục vụ cộng đồng, vì liên tục đưa ra những lí do để cố tình trì hoãn nhập ngũ. Tòa án thừa nhận rằng MC Mong đã thật sự trì hoãn chậm trễ tham gia nghĩa vụ quân sự, tuy nhiên, họ không thể xác định liệu anh ấy có phạm tội cố ý nhổ răng vì mục đích trốn tránh nghĩa vụ quân sự của hay không.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1979 Thể loại:Ca sĩ K-pop Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nam diễn viên điện ảnh Hàn Quốc Thể loại:Nam diễn viên truyền hình Hàn Quốc Thể loại:Ca sĩ pop Hàn Quốc Thể loại:Ca sĩ K-pop Thể loại:Nam diễn viên Seoul Thể loại:Rapper Seoul Thể loại:Nam ca sĩ Hàn Quốc thế kỷ 21 Thể loại:Người dẫn chương trình truyền hình Hàn Quốc
Crossoglossa liparidoides
Crossoglossa liparidoides là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được (Finet) Dodson mô tả khoa học đầu tiên năm 1993.
Liên kết ngoài
Thể loại:Crossoglossa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1993
Lâu đài Libochovice
phải|nhỏ|308x308px| Lâu đài Libochovice Lâu đài Libochovice tọa lạc giữa trung tâm của thị trấn Libochovice, vùng Ústí nad Labem và là một di tích văn hóa của Cộng hòa Séc. Tòa lâu đài là một trong những đại diện tiêu biểu của kiến trúc đầu thời kỳ Baroque tại Séc.
Amblyospiza albifrons unicolor
Tham khảo
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Lâu đài Libochovice
Hiện nay, lâu đài thuộc quyền quản lý của Viện Di sản Quốc gia Praha. Lâu đài Libochovice được công nhận là Di sản Văn hóa Quốc gia vào ngày 1 tháng 1 năm 2002. Khi tham quan thị trấn Libochovice, người ta có thể thấy tòa lâu đài nằm yên bình bên kia bờ sông Ohře. Bên trong lâu đài còn có một bộ sưu tập đồ cổ quý giá bao gồm: các tấm thảm trải nghệ thuật, thủy tinh mỹ nghệ và gốm sứ tinh xảo. Năm 1787, nhà khoa học Jan Evangelista Purkyně đã ra đời tại Libochovice.
Lịch sử
Từ thời kỳ Gothic, nơi mà bây giờ là lâu đài Libochovice, đã tồn tại một pháo đài bị bỏ hoang (điều này được ghi chép lại vào năm 1550). Năm 1560, từ tàn tích của pháo đài cũ người ta xây nên một lâu đài. Vào thế kỷ 17, một trăm năm sau khi Libochovice được Ferdinand I của Thánh chế La Mã công nhận là một thị trấn, đã xảy ra một trận hỏa hoạn lớn, thiêu rụi gần một nửa thị trấn cổ. Tuy nhiên, đó không phải là lần đầu tiên Libochovice gặp tai họa. Libochovice đã phải hứng chịu ba trận hỏa hoạn, trong đó lâu đài Libochovice cũng bị hư hại nghiêm trọng.nhỏ|Huy hiệu của gia tộc Dietrichstein trên cánh cổng lâu đài|trái|258x258pxVẻ ngoài hiện tại của lâu đài bắt đầu hình thành từ thế kỷ 17, khi nó được một quý tộc người Áo, Gundakar của Dietrichstein, mua lại. Gundakar đã cho trùng tu lại lâu đài, dưới sự giám sát của kiến trúc sư người Ý Antonio della Porta. Chính vì vậy, lâu đài mang đậm phong cách Ý. Lâu đài được trùng tu từ năm 1683 đến năm 1690, còn riêng các tòa nhà kinh tế của lâu đài được tu sửa trong khoảng thời gian từ năm 1690 đến năm 1697.
Sau này, vào giữa những năm 1900 – 1914, lâu đài một lần nữa được tôn tạo lại bởi E. Fiala.
Miêu tả
Lâu đài có bốn mặt tiền và được bao quanh bởi các mái vòm dọc sân trong. Dọc theo lối vào sân trong lâu đài là một khu vườn đối xứng theo phong cách Ý. Ngoài ra, trong khu vườn còn có bốn đài phun nước được tạo tác bởi nghệ nhân điêu khắc đá Jakub Mitthofer. Từ phía Bắc, có thể nhìn thấy biểu tượng của gia tộc Dietrichstein trên cánh cổng của lâu đài. Trong sân có những bức phù điêu với những hình thù sinh vật biển, do hai nghệ nhân người Ý là Jacob Tencalla và Giuseppe Mattoni chế tác.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Litoměřice
Amblyospiza albifrons montana
Tham khảo
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Noctuelia tristrigalis
Noctuelia tristrigalis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Noctuelia
Scarabaeus wilsoni
Scarabaeus wilsoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
Thể loại:Scarabaeus
Encephalartos longifolius
Encephalartos longifolius là một loài thực vật hạt trần trong họ Zamiaceae. Loài này được (Jacq.) Lehm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1834.
Liên kết ngoài
Thể loại:Encephalartos Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1834
Lepturges malkini
Lepturges malkini là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lepturges
Phymatodes immersa
Phymatodes immersa là một loài dương xỉ trong họ Dipteridaceae. Loài này được C.Presl mô tả khoa học đầu tiên năm 1836. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phymatodes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1836 Thể loại:Unresolved names
Phymatodes immersa
Macromia bartenevi
Macromia bartenevi là loài chuồn chuồn trong họ Macromiidae. Loài này được Belyshev mô tả khoa học đầu tiên năm 1973.
Tham khảo
Thể loại:Macromia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1973
Cnemaspis pava
Cnemaspis pava là một loài thằn lằn trong họ Gekkonidae. Loài này được Manamendra-Arachchi, Batuwita & Pethiyagoda mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.
Tham khảo
Thể loại:Cnemaspis Thể loại:Động vật được mô tả năm 2007 Thể loại:Động vật bò sát Sri Lanka
Môi âm hộ
nhỏ|Môi nhỏ âm hộ (môi âm hộ bên trong) là các nếp da dọc ở giữa âm hộ (bộ phận sinh dục nữ bên ngoài) giữa môi lớn âm hộ tròn dày hơn (môi âm hộ bên ngoài). Môi âm hộ hay labia là một phần của cơ quan sinh dục nữ; chúng là những phần chính có thể nhìn thấy bên ngoài của âm hộ. Ở người, có hai cặp môi âm hộ: môi lớn âm hộ (hay môi âm hộ bên ngoài) lớn hơn và béo hơn, trong khi môi nhỏ âm hộ là các nếp da giữa môi âm hộ bên ngoài. Môi âm hộ bao quanh và bảo vệ âm vật và các lỗ mở của âm đạo và niệu đạo.
Từ nguyên
Labium (số nhiều) là một thuật ngữ gốc Latin có nghĩa là "môi". Labium và các dẫn xuất của nó (bao gồm labial, labrum) được sử dụng để mô tả bất kỳ cấu trúc giống môi nào, nhưng trong ngôn ngữ tiếng Anh, labium thường đề cập cụ thể đến các bộ phận của âm hộ.
Giải phẫu học
nhỏ|300x300px|Trái: Ở trạng thái nghỉ ngơi, môi âm hộ bảo vệ các khu vực bên trong của âm hộ. Phải: Mở rộng môi âm hộ để lộ các vùng bên trong âm hộ: A) Mép trước của môi lớn B) [[Mũ âm vật C) Môi nhỏ (labia minora) D) Môi lớn (labia majora) E) Mép sau của môi lớn F) Đầu âm vật G) Bề mặt bên trong của môi âm hộ H) Tiền đình âm hộ I) Niệu đạo J) Lỗ âm đạo K) Da nối (fourchette)]]
Môi lớn âm hộ, còn thường được gọi là môi ngoài âm hộ hoặc môi ngoài, là cấu trúc giống môi bao gồm chủ yếu là da và mô mỡ (mỡ), kéo dài ở hai bên âm hộ để tạo thành khe hở ở giữa. Môi âm hộ thường có vẻ ngoài đầy đặn và dày hơn về phía trước. Phần tiếp giáp phía trước của môi âm hộ được gọi là mép/ rãnh trước (anterior commissure), nằm bên dưới mu sinh dục và phía trên âm vật. Ở phía sau, môi âm hộ tham gia vào mép/ rãnh sau (posterior commissure), nằm trên tầng sinh môn và bên dưới da nối (frenulum) môi bé âm hộ. Các rãnh giữa môi lớn và môi bé âm hộ được gọi là rãnh gian môn (interlabial sulci) âm hộ hoặc nếp gấp giữa các rãnh âm hộ.
Môi nhỏ âm hộ, còn được gọi là môi trong âm hộ hoặc môi trong, là hai nếp gấp mềm không mỡ, không lông của da ở giữa môi lớn âm hộ. Chúng bao bọc và bảo vệ tiền đình âm hộ, niệu đạo và âm đạo. Phần trên của mỗi môi bé tách ra để kết hợp với cả đầu âm vật và mũ/ nắp âm vật (clitoral hood). Môi âm hộ gặp nhau ở phía sau da nối (gọi là frenulum) của môi nhỏ âm hộ (còn được gọi là fourchette), là một nếp gấp của da bên dưới lỗ âm đạo. Fourchette thường nhô lên hơn ở phụ nữ trẻ, và thường hạ xuống (recede) sau khi sinh hoạt tình dục và sinh con. Khi đứng hoặc co chân vào nhau, môi âm hộ thường che phủ hoàn toàn hoặc một phần bề mặt bên trong ẩm ướt, nhạy cảm của âm hộ, có tác dụng gián tiếp bảo vệ âm đạo và niệu đạo, giống như môi bảo vệ miệng. Bề mặt bên ngoài của môi lớn âm hộ là da có sắc tố, và phát triển lông mu ở tuổi dậy thì. Bề mặt bên trong của môi nhỏ âm hộ là da mịn, không có lông, giống như màng nhầy và chỉ có thể nhìn thấy khi môi lớn và môi bé âm hộ được kéo tách rời nhau hay banh ra.
Cả bề mặt bên trong và bên ngoài của môi âm hộ đều chứa các tuyến bã nhờn hay tuyến dầu, tuyến mồ hôi apocrine và tuyến mồ hôi eccrine. Môi âm hộ có ít đầu dây thần kinh bề mặt hơn phần còn lại của âm hộ, nhưng da có tính mạch máu cao. Bề mặt bên trong của môi nhỏ âm hộ là một lớp da ẩm mỏng, với sự xuất hiện của màng nhầy. Chúng chứa nhiều tuyến bã nhờn, và đôi khi có tuyến mồ hôi eccrine. Môi âm hộ có nhiều đầu dây thần kinh cảm giác và có lõi là mô cương cứng.
Đa dạng
Màu sắc, kích thước, chiều dài và hình dạng của môi âm hộ bên trong có thể rất khác nhau ở mỗi phụ nữ. Ở một số phụ nữ, môi nhỏ âm hộ hầu như không tồn tại, và ở những người khác, chúng có thể có thịt và sần sùi. Chúng có thể có màu từ hồng nhạt đến nâu đen, và kết cấu có thể khác nhau giữa mịn và rất nhăn.
Sự phát triển phôi và tương đồng
trái|nhỏ|247x247px|Các giai đoạn [[phát triển hệ thống sinh sản]] Giới tính sinh học của một cá nhân được xác định khi thụ thai, đó là thời điểm tinh trùng thụ tinh với noãn, tạo ra hợp tử. Loại nhiễm sắc thể có trong tinh trùng quyết định giới tính của hợp tử. Nhiễm sắc thể Y cho kết quả là nam và nhiễm sắc thể X cho kết quả là nữ. Hợp tử đực sau này sẽ phát triển thành phôi và hình thành tinh hoàn, nơi sản xuất ra nội tiết tố androgen (chủ yếu là nội tiết tố nam), thường là nguyên nhân hình thành bộ phận sinh dục nam. Bộ phận sinh dục nữ thường sẽ được hình thành khi không có sự tiếp xúc đáng kể của androgen.
Bộ phận sinh dục bắt đầu phát triển sau khoảng 4 đến 6 tuần thai kỳ. Ban đầu, các bộ phận sinh dục bên ngoài phát triển giống nhau bất kể giới tính của phôi thai, và giai đoạn phát triển này được gọi là giai đoạn không phân hóa tính dục (sexually indifferent). Phôi thai phát triển ba cấu trúc sinh dục ngoài khác biệt: một củ sinh dục; hai nếp gấp niệu sinh dục, một ở hai bên của mấu lồi; và hai chỗ sưng môi âm hộ, mỗi chỗ bao bọc một trong các nếp gấp niệu sinh dục.
Sự phân hóa giới tính bắt đầu từ các cơ quan sinh dục bên trong khi tuổi thai được khoảng 5 tuần, dẫn đến sự hình thành tinh hoàn ở nam hoặc buồng trứng ở nữ. Nếu tinh hoàn được hình thành, chúng bắt đầu tiết ra nội tiết tố androgen ảnh hưởng đến sự phát triển bộ phận sinh dục ngoài vào khoảng tuần thứ 8 hoặc 9 của tuổi thai. Các nếp gấp niệu sinh dục tạo thành môi âm hộ ở nữ giới hoặc trục dương vật ở nam giới. Sưng âm hộ trở thành vùng âm hộ ở nữ giới, hoặc chúng hợp nhất để trở thành bìu ở nam giới. Bởi vì các bộ phận nam và nữ phát triển từ các mô giống nhau, điều này làm cho chúng tương đồng (các phiên bản khác nhau của cùng một cấu trúc). Sự phân biệt giới tính hoàn toàn vào khoảng 12 tuần tuổi thai.
Thay đổi theo thời gian
thế=|trái|nhỏ|270x270px|Hình minh họa [[thang đo Tanner dành cho nữ, là thang đo để theo dõi những thay đổi về thể chất xảy ra trong tuổi dậy thì. Sự tiến triển của lông mu có thể được nhìn thấy ở bên phải.]] Các mô sinh dục bị ảnh hưởng rất nhiều bởi sự dao động tự nhiên của nồng độ hormone, dẫn đến những thay đổi về kích thước, hình dáng và độ đàn hồi của môi âm hộ ở các giai đoạn khác nhau của cuộc đời. Khi mới sinh, môi âm hộ phát triển tốt, và trông bụ bẫm do được tiếp xúc với nội tiết tố của mẹ khi còn trong bụng mẹ. Môi âm hộ có cùng màu với vùng da xung quanh. Sự kết dính môi có thể xảy ra ở độ tuổi từ 3 tháng đến 2 tuổi, và có thể làm cho âm hộ trông phẳng. Những kết dính này thường không phải là nguyên nhân đáng lo ngại và thường biến mất mà không cần điều trị. Các lựa chọn điều trị có thể bao gồm kem estrogen, tách thủ công với gây tê cục bộ, hoặc phẫu thuật tách sau khi gây mê bằng thuốc an thần. thế=Labia Wrinkles|nhỏ|Môi âm hộ bị kích thích với các nếp nhăn tương tự như trên bìu của nam giới. Trong suốt thời thơ ấu, môi âm hộ trông phẳng và mịn do lượng chất béo trong cơ thể giảm và tác động của hormone mẹ giảm đi. Môi âm hộ nhỏ trở nên kém nổi bật hơn.
Trong tuổi dậy thì, lượng hormone tăng lên thường làm thay đổi đáng kể hình dạng của môi âm hộ. Môi âm hộ trở nên đàn hồi, nổi rõ và nhăn nheo hơn. Môi âm hộ lấy lại mỡ và bắt đầu mọc lông mu gần khe âm hộ (pudendal cleft). Ban đầu lông thưa và thẳng, nhưng dần dần trở nên đen hơn, rậm hơn và xoăn hơn khi sự phát triển lan rộng ra ngoài và hướng lên phía đùi và vùng mu. Cuối tuổi dậy thì, lông mu sẽ thô, xoăn và khá dày. Các mảng lông mu bao phủ bộ phận sinh dục cuối cùng sẽ thường tạo thành hình tam giác.
Đến tuổi trưởng thành, bề mặt bên ngoài của môi âm hộ có thể sẫm màu hơn vùng da xung quanh và có thể có nếp nhăn tương tự như nếp nhăn trên bìu của nam giới. Trong những năm sinh sản, nếu một người phụ nữ sinh con, fourchette sẽ xẹp xuống. Mang thai có thể khiến môi âm hộ có màu sẫm.
Sau này khi lớn lên, môi âm hộ một lần nữa mất dần chất béo, trở nên phẳng hơn và nhăn nheo hơn, và lông mu chuyển sang màu xám. Sau khi mãn kinh, lượng hormone giảm xuống gây ra những thay đổi sâu hơn đối với môi âm hộ. Môi âm hộ bị teo, khiến chúng trở nên kém đàn hồi hơn và lông mu trên môi âm hộ trở nên thưa thớt hơn.
Hưng phấn tình dục và phản ứng
phải|nhỏ|250x250px|Bên trái: Âm hộ ở trạng thái nghỉ ngơi, không bị hưng phấn.Bên phải: Người phụ nữ bị kích thích tình dục, làm cho môi âm hộ bên trong và bên ngoài sưng lên, môi âm hộ hơi co lại và âm hộ được [[Chất bôi trơn âm đạo|bôi trơn.
]] Môi âm hộ là một trong những vùng kích thích tình dục của phụ nữ. Môi âm hộ có phản ứng tình dục, và độ nhạy cảm rất khác nhau giữa các phụ nữ. Ở một số phụ nữ, họ rất nhạy cảm nên bất cứ thứ gì khác ngoài chạm nhẹ có thể gây khó chịu, trong khi kích thích có thể không gây ra phản ứng tình dục ở những người khác. Môi âm hộ có thể bị kích thích tình dục khi thủ dâm hoặc với bạn tình, chẳng hạn như bằng ngón tay hoặc quan hệ tình dục bằng miệng. Di chuyển môi âm hộ cũng có thể kích thích âm vật cực kỳ nhạy cảm.
Khi hưng phấn tình dục, môi âm hộ sưng lên do lưu lượng máu đến khu vực này và rút ra phía sau, mở nhẹ âm hộ. Môi âm hộ bị tích tụ máu, khiến chúng nở ra đường kính từ hai đến ba lần và có màu sẫm hoặc đỏ. Vì quá trình mang thai và sinh nở làm tăng hệ mạch máu sinh dục nên môi âm hộ bên trong và bên ngoài sẽ dồn máu nhanh hơn ở những phụ nữ đã có con.
Sau một khoảng thời gian bị kích thích tình dục, môi âm hộ sẽ bị dồn máu nhiều hơn vào khoảng 30 giây đến 3 phút trước khi đạt cực khoái, khiến chúng đỏ hơn nữa. Ở những phụ nữ đã có con, môi âm hộ cũng có thể sưng lên đáng kể trong thời kỳ này, trở thành màu đỏ sẫm. Kích thích liên tục có thể dẫn đến cực khoái và các cơn co thắt cực khoái giúp loại bỏ máu bị mắc kẹt trong môi âm hộ bên trong và bên ngoài, cũng như âm vật và các bộ phận khác của âm hộ, gây ra cảm giác cực khoái dễ chịu.
Sau khi đạt cực khoái hoặc khi người phụ nữ không còn bị kích thích tình dục, môi âm hộ dần dần trở lại trạng thái như không bị kích thích. Môi nhỏ âm hộ trở lại màu sắc ban đầu trong vòng 2 phút, và dồn máu biến mất sau khoảng 5 đến 10 phút. Môi âm hộ trở lại trạng thái trước khi kích thích sau khoảng 1 giờ.
Xã hội và văn hoá
thế=|nhỏ|Môi âm hộ có lông mu nhỏ|Môi âm hộ không có lông mu Trong nhiều nền văn hóa và các địa điểm khắp nơi trên thế giới, môi âm hộ, như một phần của cơ quan sinh dục, được coi là riêng tư, hoặc vùng kín, mà sự phơi bày (đặc biệt là nơi công cộng) được chi phối bởi tập tục văn hóa xã hội khá nghiêm ngặt. Trong nhiều trường hợp, việc phơi bày công cộng bị hạn chế và thường bị pháp luật nghiêm cấm.