cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sturmgeschütz III
Sturmgeschütz III (StuG III) là tên một loại pháo tự hành trong thế chiến II. StuG III là loại pháo tự hành lắp trên khung xe tăng được sản xuất nhiều nhất trong tất cả các loại, được lắp ráp bằng khung tăng Panzer III. Ban đầu, StuG được phát triển để trở thành một loại pháo tự hành hạng trung để hỗ trợ cho bộ binh, nhưng sau này qua kết quả khả quan thu được trên chiến trường, StuG III được nhân rộng sản xuất và được phát triển thành pháo tự hành chống tăng (tank-destroyer ).
Phát triển
Ý tưởng phát triển Sturmgeschütz III bắt nguồn từ thế chiến I, trong quá trình rút lui - phản công, bộ binh thường vấp phải lô cốt hoặc ổ phòng ngự của địch (khi pháo và súng cối không thể phá được), đa phần pháo thời đó còn rất cồng kềnh và phải kéo bằng xe ngựa - khi pháo đến nơi thì lực lượng của địch đã ập đến. Từ kinh nghiệm trên, tướng lĩnh quân đội Đức Erich von Manstein đã đề xuất phát triển một loại pháo tự hành được lắp trên khung gầm của xe tăng, có khả năng di chuyển linh động và hỗ trợ tốt cho bộ binh. Vào ngày 15/6/1936, Daimler-Benz AG nhận lệnh phát triển một loại pháo tự hành có nòng 75mm, có thể nâng hết cỡ 25 độ. Cùng với đó là yêu cầu có phần đầu kín, chắc nhằm bảo vệ kíp lái, chiều cao xe thấp, làm cho đối phương khó phát hiện hơn so với các xe tăng.
Daimler-Benz AG sử dụng khung gầm và động cơ của Panzer III cho StuG. Năm mẫu thử nghiệm được sản xuất vào năm 1937, có động cơ giống Panzer-III và được trang bị pháo 75mm StuK 37. Về sau, phiên bản này có tên gọi là Sturmgeschütz Ausführung A. nhỏ|trái|StuG III, Ausf. A Ban đầu, khi StuG-III còn đang dự kiến phát triển thành pháo tự hành, nó không được tham gia các sư đoàn Panzer - chủ yếu là xe tăng tác chiến trực diện (như Tiger, Panther, Panzer IV…) chuyên dùng để càn quét các khu vực trên diện rộng. Sau một thời gian tranh cãi, cuối cùng StuG-III được xếp vào các sư đoàn pháo binh.
Khi StuG-III mới được phát triển, vấn đề đặt súng phụ thật sự là một bài toán khá nan giải cho các kĩ sư Đức vì chỗ bên trong tăng đã hết mà súng máy MG34 7.92mm lại quá cồng kềnh. Về sau, súng máy được đặt ra bên ngoài đã giải quyết vấn đề hết chỗ. Các phiên bản đời sau đều làm như vậy.
StuG-III đã cải thiện được khá nhiều vấn đề mà các tăng tự hành khác mắc phải như phần đầu thân tăng trần, ít đạn. Phần đầu StuG-III được bảo vệ bằng một lớp giáp dày gần 30mm bảo vệ khỏi đa phần các tay súng bắn tỉa, lượng đạn của StuG-III cũng khá nhiều (54 viên).
Gía thành sản xuất StuG-III cũng khá rẻ (82.500 RM, chưa tính giá thành của vũ khí, kính ngắm và điện đài) so với nhiều loại tăng khác như: xe tăng Panzer III (103.163 RM, phiên bản Ausf-N), Panzer IV (103.462 RM, phiên bản Ausf-G), xe tăng Panther (117.100 RM), Tiger I (250.800 RM), Tiger II (321.500 RM).
Mặc dù giá thành rẻ, nhưng StuG-III có chất lượng khá tốt với nòng tăng dài, có độ chính xác cao, xích tăng bền, thân tăng lớn đủ sức chứa nhiều đạn. Vào cuối cuộc chiến, đã có hơn 10.619 chiếc StuG-III và StuH-42 được sản xuất.
Lịch sử hoạt động
nhỏ|phải|Một chiếc StuG-III bị phá hủy trong trận [[Normandy, 1944]] Nhìn một cách tổng quát thì StuG-III đã thực hiện nhiệm vụ trên chiến trường khá tốt với cả vai trò là pháo tự hành chống tăng và pháo tự hành xung kích. Mặc dù, Tiger và Panther ghi công nhiều hơn và nổi tiếng hơn, nên khi tác chiến quân Đồng Minh và Liên Xô chỉ lo tiêu diệt hai loại tăng này đầu tiên mà bỏ sót StuG-III và nhiều loại xe tăng nguy hiểm của Đức Quốc xã. Chính vì lý do trên nên StuG-III mai phục rất tốt và tiêu diệt một số rất lớn xe tăng của quân thù - gần 20.000 xe tăng, một con số rất ấn tượng. Chỉ trong vòng có 1 năm (1943-1944) số lượng xe tăng của Đồng Minh thiệt hại ngày càng một nhiều, mặc dù họ đã sắp thắng cuộc chiến. StuG-III vẫn tiếp được sản xuất đến tận tháng 2/1945 và tổng cộng có 10.780 chiếc đã được sản xuất - tính đến tháng 3/1945.
Trong số các loại xe chuyên dùng để phòng thủ, có lẽ StuG-III cho kết quả tốt nhất. Với giá thành rẻ, hình dáng khó nhận biết, StuG-III thường gây rắc rối đối với quân Đồng Minh. Nhược điểm duy nhất của StuG-III là các chi tiết đầu tăng khá phức tạp gây khó cho kíp lái khi muốn mở để thoát hiểm. Còn đối với các phiên bản StuG-III dùng để đánh trực diện, thì các xe tăng Đồng Minh muốn tiêu diệt không phải là chuyện dễ - vì nòng pháo của StuG-III có thể xoay hướng khá nhanh, súng máy MG34 có đến hơn 600 viên nên bộ binh không dễ tiếp cận, ống ngắm có độ chính xác cao và tốc độ của StuG-III cũng khá nhanh. Khi muốn tiêu diệt StuG-III, thường thì cả máy bay và thiết giáp Đồng minh phải cùng phối hợp để có thể làm cho StuG-III khó có đường rút lui hoặc đáp trả.
Vào năm 1944, quân đội Phần Lan nhận 59 chiếc StuG-III Ausf.G (phiên bản đánh trực diện) từ Đức (30 chiếc Stu 40 Ausf.G và 29 chiếc StuG-III Ausf.G) và họ đã dùng số tăng này để đánh với Liên Xô. Số tăng này đã tiêu diệt được khoảng 87 tăng của Liên Xô và chỉ mất có 6 chiếc StuG-III (2/3 trong số 8 chiếc tăng này đã tự phá hủy tránh khỏi việc bị bắt). Sau thế chiến II, 51 chiếc còn lại phục vụ quân đội đến tận năm 1960. Số StuG-III có biệt danh là Sturmi.
Vào mùa thu năm 1943, quân đội Đức Quốc xã đã chuyển hơn 100 chiếc Stug-III cho quân đội România. Chúng thường được biết dưới biệt danh TA hoặc TA T3. Vào tháng 2/1945, hơn 13 chiếc vẫn còn lại để tiếp tục cuộc chiến. Sau cuộc chiến, không chiếc nào còn lại. Phần lớn số tăng này là StuG-III và một số lượng nhỏ Panzer IV/70 (thường được dưới biệt danh TA T4). Theo như một số nguồn thông tin thì không phải toàn bộ 100 chiếc đều bị phá hủy mà có đến hơn 31 chiếc được cất giữ trong kho đến tận năm 1947 và khoảng hơn 18 chiếc nữa bị tịch thu bởi lực lượng Xô-Viết.
StuG-III còn được xuất khẩu đến Bulgaria, Hungary, Ý và Tây Ban Nha.
nhỏ|phải|StuG III Ausf. G tại bảo tàng Yad la-Shiryon, Israel
Một số lượng tương đối StuG-III bị bắt giữ bởi Yugoslav Partisans (du kích Nam Tư). Sau thế chiến, họ sử dụng số tăng đó đến tận năm 1950. Một lực lượng khác giữ số StuG-III của Đức nữa là Liên Xô, họ sử dụng StuG-III để thử nghiệm và tham gia trong Chiến tranh Sáu ngày vào năm 1967.
Ngày nay, tất cả số StuG-III còn lại trong bảo tàng đều được giữ trong điều kiện hoạt động được.
Biến thể
nhỏ|trái|Sturmhaubitze III, biến thể G nhỏ|phải|Sturmhaubitze III tại bảo tàng chiến tranh(Sotamuseo), Helsinki Từ tháng 9/1942, giá đỡ súng máy chính thức được lắp đặt vào tất cả các mẫu StuG-III. Việc này giúp tiết kiệm không gian bên trong tăng và có thể phát huy tác dụng của súng máy hạng nặng MG34. Các mẫu đời sau như F/8 có thêm giáp đỡ mặt trước cho súng máy và phần giáp gần đó được tăng lên. Ngoài ra, F/8 còn được thử nghiệm với thiết bị điều khiển súng máy - không cần người cầm. 25 chiếc đã được sản xuất nhằm thử nghiệm. Nhưng khi vừa hoàn thành thì cuộc chiến đã kết thúc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pháo tự hành Đức Thể loại:Pháo tự hành thời Thế chiến thứ hai Thể loại:Pháo tự hành xung kích Thể loại:Xe tăng Phần Lan
Ibuki (tàu chiến-tuần dương Nhật)
Ibuki (tiếng Nhật:伊吹) là chiếc dẫn đầu của lớp tàu tuần dương bọc thép Ibuki bao gồm hai chiếc, được Hải quân Đế quốc Nhật Bản chế tạo trước Chiến tranh Thế giới thứ nhất. Nó được xếp lại lớp như một tàu chiến-tuần dương, rồi bị tháo dỡ năm 1923 do những giới hạn của Hiệp ước Hải quân Washington.
Thiết kế và chế tạo
Lớp Ibuki được vạch kế hoạch trong cuộc Chiến tranh Nga-Nhật, và được chấp thuận cho chế tạo trong Ngân sách Hải quân Bổ sung 1904, cùng một lúc với chiếc tàu tuần dương bọc thép Tsukuba, nhưng với cỡ pháo lớn hơn và loại động cơ turbine hơi nước hộp số, hứa hẹn sẽ cung cấp một công suất và tốc độ lớn hơn. Tuy nhiên, những vấn đề liên quan đến động cơ turbine đã trì hoãn việc chế tạo Ibuki; cuối cùng việc chế tạo chỉ bắt đầu hai năm trễ hơn con tàu chị em Kurama, vốn phải sử dụng động cơ hơi nước chuyển động qua lại kiểu cũ.
Ibuki được chế tạo tại Xưởng hải quân Kure. Nó được đặt lườn vào ngày 22 tháng 5 năm 1907, được hạ thủy vào ngày 21 tháng 10 năm 1907 và được đưa ra hoạt động vào ngày 11 tháng 11 năm 1907. Kurama được đặt tên theo núi Ibuki tọa lạc giữa các tỉnh Gifu và Shiga trên đảo Honshū.
Lịch sử hoạt động
Không lâu sau khi hoàn tất, Ibuki thực hiện chuyến đi đến Thái Lan để tham dự lễ đăng quang của Vua Rama VI Vajiravudh. Đến ngày 28 tháng 8 năm 1912, Ibuki cùng với tàu chị em Kurama được Hải quân Nhật xếp lại lớp như một tàu chiến-tuần dương.
Ibuki đã đóng một vai trò quan trọng trong Chiến tranh Thế giới thứ nhất, như sự góp phần của Nhật Bản vào những nỗ lực chiến tranh của phe Đồng Minh theo thỏa thuận Liên minh Anh-Nhật. Nó đã bảo vệ các tàu bè thương mại Anh tại Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương; tham gia săn đuổi Hải đội Đông Á Đức và chiếc SMS Emden. Ibuki cùng với HMS Pyramus hộ tống một đoàn tàu vận tải bao gồm 10 tàu chở binh lính vượt biển Tasman đi đến Albany, Western Australia; rồi sau đó cùng với HMAS Sydney hộ tống đoàn tàu chở lực lượng ANZAC, bao gồm 20.000 người và 7.500 ngựa vượt Ấn Độ Dương.
Ibuki là chiếc tàu duy nhất bảo vệ cho lực lượng ANZAC khi HMAS Sydney tham gia Trận Cocos. Vị chỉ huy của Ibuki, Đại tá Hải quân Katoo Kanji mong muốn vinh dự được đối đầu với SMS Emden; tuy nhiên, cho dù là một tàu chiến vượt trội hơn Sydney, nó được lệnh ở lại cùng với đoàn tàu vận tải. Điều này sau đó được Hải quân Hoàng gia Australia ca ngợi như là "tinh thần võ sĩ đạo Ibuki" mỗi khi tàu chiến Nhật viếng thăm Australia những năm sau đó.
Ibuki bị tháo dỡ vào ngày 20 tháng 9 năm 1923 do những giới hạn của Hiệp ước Hải quân Washington. Các khẩu pháo của nó được giữ lại, và được sử dụng như pháo phòng thủ duyên hải tại Hakodate trên đảo Hokkaidō và dọc theo eo biển Tsugaru ngăn cách giữa Honshū và Hokkaidō.
Những hình ảnh
Thể loại:Lớp tàu chiến-tuần dương Ibuki Thể loại:Tàu tuần dương của Hải quân Đế quốc Nhật Bản Thể loại:Tàu chiến-tuần dương của Hải quân Đế quốc Nhật Bản Thể loại:Tàu chiến-tuần dương trong Thế Chiến I
Săpoca
Sapoca là một xã thuộc hạt Buzău, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 3200 người.
Microchaetes fascicularis
Microchaetes fascicularis là một loài bọ cánh cứng trong họ Byrrhidae. Loài này được Macleay miêu tả khoa học năm 1871.
Tham khảo
Thể loại:Microchaetes
Montégut, Landes
Montégut là một xã, thuộc tỉnh Landes trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 4,82 km², dân số năm 2006 là 72 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 35 mét trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Montegut
Microchaetes hystricosus
Tham khảo
Thể loại:Microchaetes
Pépin Lùn
Pepin hay Pippin (714 – 24 tháng 9 năm 768), hoặc Pepin Lùn, Pepin III là người đầu tiên của dòng họ Caroling lên làm vua của Vương quốc Frank từ năm 751 đến 768. Ông là cha của Charlemagne và là con của Charles Martel.
Quá trình nuôi dạy của Pepin được phân biệt bởi nền giáo dục giáo hội mà ông đã nhận được từ các tu sĩ Cơ đốc giáo của Nhà thờ Tu viện St. Denis, gần Paris. Kế vị cha ông với tư cách là quản thừa của Cung điện vào năm 741, Pepin cùng với anh trai của ông, Carloman, trị vì Francia. Pepin cai trị ở Neustria, Burgundy và Provence, trong khi anh trai của ông là Carloman tự lập ở Austrasia, Alemannia và Thuringia. Hai anh em đã tích cực trấn áp các cuộc nổi dậy do người Bavaria, người Aquitani, người Saxon và người Alemanni lãnh đạo trong những năm đầu trị vì của họ. Năm 743, họ kết thúc thời kỳ xen kẽ của người Frank bằng cách chọn Childeric III, vị vua cuối cùng của Merovingian, làm Vua bù nhìn của người Frank.
Có thái độ tốt đối với Nhà thờ Thiên chúa giáo và Giáo hoàng vì sự giáo dục trong giáo hội của họ, Pepin và Carloman tiếp tục công việc của cha họ trong việc hỗ trợ Saint Boniface trong việc cải cách nhà thờ Frankish và truyền giáo cho người Saxon. Sau khi Carloman, một người cực kỳ ngoan đạo, lui về tu hành vào năm 747, Pepin trở thành người cai trị duy nhất của người Frank. Anh ta đã đàn áp một cuộc nổi dậy do người anh cùng cha khác mẹ của mình là Grifo lãnh đạo, và đã thành công trong việc trở thành chủ nhân không thể tranh cãi của toàn bộ Francia. Từ bỏ sự giả vờ, Pepin sau đó buộc Childeric vào một tu viện và tự xưng là Vua của người Frank với sự ủng hộ của Giáo hoàng Zachary vào năm 751. Quyết định này không được tất cả các thành viên của gia đình Carolingian ủng hộ và Pepin phải dập tắt một cuộc nổi dậy do lãnh đạo. Con trai của Carloman, Drogo, và một lần nữa bởi Grifo.
Với tư cách là Vua của người Frank, Pepin bắt tay vào một chương trình đầy tham vọng nhằm mở rộng quyền lực của mình. Ông đã cải cách luật pháp của Franks và tiếp tục cải cách giáo hội của Boniface. Pepin cũng đã can thiệp để ủng hộ Giáo hoàng Stephen II chống lại người Lombard ở Ý. Vào giữa mùa hè năm 754, Stephen II đã xức dầu cho Pepin một lần nữa, cùng với hai con trai của ông, Charles và Carloman. Buổi lễ diễn ra tại Nhà thờ St. Denis của Tu viện, và Giáo hoàng chính thức cấm người Franks bầu làm vua bất kỳ ai không thuộc chủng tộc thiêng liêng của Pepin. Ông cũng phong cho Pepin và các con trai của ông danh hiệu Patrician of Rome. Pepin đã có thể chiếm được một số thành phố, sau đó ông đã tặng cho Giáo hoàng như một phần của Sự cống hiến của Pepin. Điều này hình thành cơ sở pháp lý cho các Quốc gia Giáo hoàng trong thời Trung cổ. Người Hy Lạp Byzantine, mong muốn thiết lập quan hệ tốt đẹp với sức mạnh ngày càng tăng của Đế chế Frankish, đã phong cho Pepin danh hiệu Patricius.
Trong các cuộc chiến tranh mở rộng lãnh thổ của người Frank, Pepin đã chinh phục Septimania từ tay người Hồi giáo Umayyad và Andalusia, đồng thời đánh bại họ trong cuộc bao vây Narbonne năm 759, và tiến hành chinh phục các vương quốc phía nam bằng cách liên tục đánh bại Waiofar và quân đội Gascon của ông ta, sau đó các lãnh chúa Gascon và Aquitanian không còn lựa chọn nào khác ngoài cam kết trung thành với người Frank. Tuy nhiên, Pepin gặp rắc rối trước các cuộc nổi dậy không ngừng của người Saxon và người Bavaria. Ông cũng vận động không mệt mỏi ở Germania, nhưng công cuộc khuất phục cuối cùng các bộ lạc Germanic được giao cho những người kế vị ông.
Pepin qua đời năm 768 không rõ nguyên nhân và được kế vị bởi các con trai của ông là Charlemagne và Carloman. Mặc dù chắc chắn là một trong những nhà cai trị quyền lực và thành công nhất trong thời đại của ông, triều đại của Pepin phần lớn bị lu mờ bởi triều đại của người con trai nổi tiếng hơn của ông, Charlemagne.
Giả định quyền lực
Cha của Pepin, Charles Martel qua đời năm 741. Ông chia quyền cai trị vương quốc Frank cho Pepin và anh trai mình, Carloman, những người con trai còn sống của ông cho người vợ đầu: Carloman trở thành Quản thừa của Cung điện Austrasia, Pepin trở thành Quản thừa của Cung điện Neustria. Grifo, con trai của Charles với người vợ thứ hai, Swanahild (còn được gọi là Swanhilde), yêu cầu được chia tài sản thừa kế, nhưng ông bị bao vây ở Laon, buộc phải đầu hàng và bị hai người anh cùng cha khác mẹ giam giữ trong một tu viện.
Vào thời điểm Carloman nghỉ hưu, Grifo đã thoát khỏi cảnh tù đày và trốn đến Công tước Odilo xứ Bavaria, người đã kết hôn với Hiltrude, em gái của Pepin. Pepin đã dập tắt cuộc nổi dậy mới do người anh cùng cha khác mẹ của mình lãnh đạo và đã thành công trong việc khôi phục hoàn toàn ranh giới của vương quốc.
Dưới sự tái tổ chức của Francia bởi Charles Martel, dux et Princeps Francorum là chỉ huy quân đội của vương quốc, bên cạnh nhiệm vụ hành chính là thị trưởng của cung điện.
Vua Carolingian đầu tiên
Với tư cách là thị trưởng của cung điện, Pepin chính thức phải tuân theo các quyết định của Childeric III, người chỉ có danh hiệu vua, không có quyền lực. Vì Pepin có quyền kiểm soát các ông trùm và thực sự có quyền lực của một vị vua, giờ đây ông đã gửi cho Giáo hoàng Zachary một câu hỏi gợi ý:
Liên quan đến các vị vua của Franks, những người không còn nắm giữ quyền lực hoàng gia: tình trạng này có phù hợp không?
Bị người Lombard thúc ép mạnh mẽ, Giáo hoàng Zachary hoan nghênh động thái này của người Frank nhằm chấm dứt tình trạng không thể chịu đựng được và đặt nền móng hiến pháp cho việc thực thi quyền lực của hoàng gia. Đức Giáo Hoàng trả lời rằng tình trạng như vậy là không thích hợp. Trong những trường hợp này, người nắm giữ quyền lực thực tế nên được gọi là Vua. Sau quyết định này, Childeric III bị phế truất và bị giam trong một tu viện. Ông là người cuối cùng của Merovingian.
Pepin sau đó được một hội đồng quý tộc Frank bầu làm Vua của người Frank, với một phần lớn quân đội của ông trong tay. Tài liệu sớm nhất về cuộc bầu cử và xức dầu của ông là Clausula de Pippino, được viết vào khoảng năm 767. Trong khi đó, Grifo tiếp tục nổi loạn, nhưng cuối cùng bị giết trong trận chiến Saint-Jean-de-Maurienne năm 753.
Ý nghĩa của nghi thức xức dầu thể hiện ở chỗ nó mới được Giáo hoàng chấp nhận và chưa từng có ở Rome. Điều này, cùng với việc trao danh hiệu Người yêu nước của người La Mã, có liên quan đến vai trò của Người bảo vệ Công dân (người bảo vệ các công dân bị áp bức), có nghĩa là Pippin hiện được chỉ định là người bảo vệ Nhà thờ.
Mở rộng vương quốc Frankish
nhỏ|Quân Hồi giáo rời [[Narbonne năm 759, sau 40 năm chiếm đóng]] nhỏ|Chuyến thám hiểm của Pepin tới Septimania và Aquitaine (760) Hành động quan trọng đầu tiên của Pepin với tư cách là một vị vua là tiến hành cuộc chiến chống lại vua Lombard Aistulf, người đã bành trướng thành ducatus Romanus. Sau cuộc gặp với Giáo hoàng Stephen II tại Ponthion, Pepin đã buộc vua Lombard phải trả lại tài sản đã chiếm đoạt của Nhà thờ. Ông xác nhận quyền sở hữu của giáo hoàng đối với Ravenna và Pentapolis, cái gọi là Hiến tặng của Pepin, theo đó các Quốc gia Giáo hoàng được thành lập và triều đại tạm thời của giáo hoàng chính thức bắt đầu. Vào khoảng năm 752, anh ấy chuyển sự chú ý sang Septimania. Vị vua mới tiến về phía nam trong một cuộc thám hiểm quân sự xuống thung lũng Rhone và nhận được sự phục tùng của phía đông Septimania (tức là Nîmes, Maguelone, Beziers và Agde) sau khi đảm bảo được lòng trung thành của bá tước Ansemund. Vua Frankish tiếp tục đầu tư vào Narbonne, thành trì chính của Umayyad ở Septimania, nhưng không thể chiếm được nó từ tay người Hồi giáo Iberia cho đến bảy năm sau vào năm 759, khi họ bị đánh đuổi tới Hispania.
Tuy nhiên, Aquitaine vẫn nằm dưới sự cai trị của người Gascon-Aquitanian của Waiofar và nằm ngoài tầm với của người Frank. Công tước Waiofar dường như đã tịch thu đất đai của Giáo hội, có thể phân phát chúng cho quân đội của ông ta. Năm 760, sau khi chinh phục Roussillon từ tay người Hồi giáo và tố cáo các hành động của Waiofar, Pepin chuyển quân đến Toulouse và Albi, tàn phá bằng lửa và gươm hầu hết Aquitaine, và để trả đũa, những người trung thành với Waiofar đã tàn phá Burgundy. Pepin, lần lượt, bao vây các thị trấn và thành trì của Aquitanian Bourbon, Clermont, Chantelle, Bourges và Thouars, được bảo vệ bởi quân đội Gascon của Waiofar, những người đã bị đánh bại, bị bắt và bị trục xuất về miền bắc nước Pháp cùng vợ con của họ.
Năm 763, Pepin tiến sâu hơn vào trung tâm các lãnh thổ của Waiofar và chiếm được các thành trì lớn (Poitiers, Limoges, Angoulême, v.v.), sau đó Waiofar phản công và chiến tranh trở nên gay gắt. Pepin đã chọn gieo rắc nỗi kinh hoàng, đốt cháy các biệt thự, phá hủy các vườn nho và cắt giảm các tu viện. Đến năm 765, các chiến thuật tàn bạo dường như đã mang lại kết quả cho người Franks, những người đã phá hủy sự kháng cự ở trung tâm Aquitaine và tàn phá toàn bộ khu vực. Thành phố Toulouse bị Pepin chinh phục năm 767 cũng như thủ đô Bordeaux của Waiofar.
Di sản
Pepin qua đời trong chiến dịch năm 768 ở tuổi 54. Ông được an táng tại Vương cung thánh đường Saint Denis ở Thủ đô Paris ngày nay. Vợ của ông là Bertrada cũng được an táng tại đó vào năm 783. Charlemagne đã xây dựng lại Vương cung thánh đường để vinh danh cha mẹ ông và đặt các điểm đánh dấu ở lối vào.
Vương quốc Frankish được phân chia theo luật Salic giữa hai người con trai của ông: Charlemagne và Carloman I.
Dư luận lịch sử [ai?] dường như thường coi ông là đứa con kém cỏi và là người cha kém cỏi hơn của hai người đàn ông vĩ đại hơn, mặc dù bản thân ông là một vĩ nhân. Anh tiếp tục xây dựng đội kỵ binh hạng nặng mà cha anh đã bắt đầu. Ông duy trì đội quân thường trực mà cha ông cho là cần thiết để bảo vệ vương quốc và tạo thành nòng cốt của quân đội đầy đủ trong thời chiến. Ông không chỉ chứa những người Hồi giáo Tây Ban Nha như cha ông đã làm, mà còn đánh đuổi họ ra khỏi nước Pháp ngày nay và điều quan trọng là ông đã khuất phục được người Aquitani và người Gascons sau ba thế hệ đụng độ trực tiếp, vì vậy đã mở được cánh cổng vào trung tâm. và miền nam Gaul và Tây Ban Nha theo đạo Hồi. Ông tiếp tục mở rộng nhà thờ Frankish của cha ông (công việc truyền giáo ở Đức và Scandinavia) và cơ sở hạ tầng thể chế (chế độ phong kiến) sẽ chứng minh xương sống của châu Âu thời trung cổ.
Sự cai trị của ông có tầm quan trọng về mặt lịch sử và mang lại lợi ích to lớn cho người Frank với tư cách là một người dân. Việc Pepin đảm nhận vương miện và danh hiệu Người yêu nước của Rome, là điềm báo trước về lễ đăng quang hoàng gia của con trai ông. Ông đã biến người Carolingian trở thành triều đại cai trị của người Frank và là cường quốc hàng đầu của châu Âu. Được biết đến như một nhà chinh phục vĩ đại, ông đã bất bại trong suốt cuộc đời của mình.
Gia đình
Pepin kết hôn với Leutberga từ vùng Danube. Họ có năm người con. Cô ấy đã bị từ chối một thời gian sau khi Charlemagne ra đời và các con của cô ấy đã được gửi đến tu viện.
Năm 741, Pepin kết hôn với Bertrada, con gái của Caribert xứ Laon. Được biết, họ có tám người con, ít nhất ba người trong số họ sống sót đến tuổi trưởng thành:
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 714 Thể loại:Mất năm 768 Thể loại:Vua của người Frank Thể loại:Quản thừa Thể loại:Vương triều Caroling Thể loại:Vua Frank
Mastacembelus ophidium
Mastacembelus ophidium là một loài cá thuộc họ Mastacembelidae. Nó được tìm thấy ở Burundi, Cộng hòa Dân chủ Congo, Tanzania, and Zambia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt.
Tham khảo
Thể loại:Mastacembelus
Mendelevi
Mendelevi là một nguyên tố kim loại tổng hợp có ký hiệu Md (trước đây là Mv) và số hiệu nguyên tử là 101. Mendelevi là nguyên tố siêu urani thuộc nhóm actini, thường được tổng hợp bằng cách bắn phá hạt nhân einsteini bởi các hạt anpha. Nguyên tố này được đặt theo tên của Dimitri Ivanovich Mendeleev, người đã lập ra bảng tuần hoàn.Hệ thống tuần hoàn của Mendeleev là cơ sở để phân nhóm các nguyên tố hóa học.
Lịch sử
Mendelevi (đặt theo tên của Dimitri Ivanovich Mendeleev, họ thường được chuyển sang ký tự Latin là Mendeleev, Mendeleyev, Mendeléef, hoặc Mendelejeff, và tên là Dmitry hay Dmitriy) được Albert Ghiorso, Glenn T. Seaborg, Gregory R. Choppin, Bernard G. Harvey, và Stanley G. Thompson (trưởng nhóm) phát hiện đầu tiên vào đầu năm 1955 tại đại học California tại Berkeley. Nhóm này đã tạo ra 256Md (chu kỳ bán rã 87 phút) khi họ bắn phá hạt nhân 253Es bằng các hạt anpha (hạt nhân heli) trong máy cyclôtron 60 in của phòng thí nghiệm phóng xạ Berkely (Berkeley Radiation Laboratory). Nguyên tố 101 là nguyên tố siêu urani thứ 9 được tổng hợp. 17 nguyên tử đầu tiên của nguyên tố này đã được tạo ra và phân tích bằng phương pháp tách-hấp thụ trao đổi-ion. Trong quá trình này, mendelevi có ưng xử rất giống thuli, một dạng đồng đẳng tự nhiên của nó.
Các đồng vị
16 đồng vị của mendelevi có số khối từ 245 đến 260 đã được nhận biết, trong đó đồng vị ổn định nhất là 258Md có chu kỳ bán rã 51,5 ngày, 260Md là 31,8 ngày, và 257Md là 5,52 giờ. Tất cả các đồng vị phóng xạ còn lại có chu kỳ bán rã nhỏ hơn 97 phút, và đa số trong đó có chu kỳ bán rã nhỏ hơn 5 phút. Nguyên tố này có một meta state, 258mMd (t½ = 57 phút). Các đồng vị của mendelevi có khối lượng nguyên tử từ 245,091 u (245Md) đến 260,104 u (260Md).
Liên kết ngoài
Thể loại:Họ Actini Thể loại:Nguyên tố hóa học Thể loại:Nguyên tố tổng hợp Thể loại:Mendelevi
Nephrotoma fuscoflava
Nephrotoma fuscoflava là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Coelioxys speculifera
Coelioxys speculifera là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1931.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1931
Lý Hóa Long (nhà Minh)
thumb|200px|Lý Hóa Long Lý Hóa Long (chữ Hán: 李化龙, 1555 – 1624), tên tự là Vu Điền, người huyện Trường Viên, phủ Đại Danh, hành tỉnh Bắc Trực Lệ, là quan viên, tướng lãnh trung kỳ đời Minh trong lịch sử Trung Quốc. Ông vốn là quan văn, nhưng nhiều lần đứng đầu khu vực đang có chiến sự, từng làm chủ soái của chiến dịch Bình Bá thời Minh Thần Tông.
Khởi nghiệp
Năm Vạn Lịch thứ 2 (1574), Hóa Long đỗ tiến sĩ, được trừ chức Tung (huyện) tri huyện. Hóa Long mới 20 tuổi, thư lại xem thường ông. Hóa Long ngầm xét chỗ gian trá của họ, đều gọi đến để xử lý theo pháp luật, khiến trong huyện yên ổn. Hóa Long được thăng làm Nam Kinh Công bộ chủ sự, từng làm Hữu thông chánh sứ.
Phòng vệ biên thùy
Mùa hạ năm thứ 22 (1594), Hóa Long được cất nhắc làm Hữu thiêm Đô ngự sử, Tuần phủ Liêu Đông. Ban đầu, Tổng binh quan Lý Thành Lương đánh bại và giết chết người Thái Ninh bộ là Tốc Bả Hợi, con trai ông ta là Sao Hoa chiếm cứ phía bắc Liêu Dương, ở giữa vùng Lưỡng Hà (Hà Tây và Hà Đông), cấu kết với người Thổ Man mưu đồ gây hấn. Tháng 4 ÂL năm ấy, con trai Tốc Bả Hợi và anh trai Sao Hoa là Bả Thỏ Nhi vây Liêu Dương, người Đóa Nhan bộ là Tiểu Ngạt Thanh, người Phúc Dư bộ là Bá Ngôn Nhi chia nhau xâm phạm 2 vệ châu Cẩm, Nghĩa , cướp bóc Tế Hà (tây bộ Liêu Ninh), khiến tuần phủ Hàn Thủ Thiện chịu miễn quan. Hóa Long nhận chức được 2 tháng, Bả Thỏ Nhi cùng bọn Bá Ngôn Nhi cướp Trấn Vũ bảo, còn hẹn với người Thổ Man là Bặc Ngôn Đài Chu xâm phạm Hữu Đồn vệ. Bọn Bả Thỏ Nhi đến Ngô Gia Phần, Hóa Long và Tổng binh quan Đổng Nhất Nguyên xác định trước tiên tấn công bọn Bả Thỏ Nhi. Bá Ngôn Nhi trúng tên lạc mà chết, Bả Thỏ Nhi bị thương; Bặc Ngôn Đài Chu đánh Hữu Đồn thất bại, cũng giải vây mà đi. Vì thế Bả Thỏ Nhi, Tiểu Ngạt Thanh, Bặc Ngôn Đài Chu lại càng gắn bó, mưu đồ rửa nhục. Hóa Long và Nhất Nguyên nghiêm ngặt phòng bị, sau đó Nhất Nguyên ra khỏi biên thùy, tấn công sào huyệt của chúng, khiến Bả Thỏ Nhi tử thương. Biên thùy lại yên ổn, Hóa Long được tiến làm Binh bộ hữu thị lang.
Năm sau (1595), Tiểu Ngạt Thanh hối hận vì trót gây hấn, đến xin hàng, thỉnh cầu mở chợ gỗ ở Nghĩa Châu, còn cáo giác người Đóa Nhan bộ là Trường Ngang sắp xâm phạm. Sau đó Trường Ngang quả nhiên xâm phạm Cẩm, Nghĩa, Phó tổng binh Lý Như Mai đánh đuổi hắn ta. Tiểu Ngạt Thanh đã nói thật, Hóa Long cũng giữ lời, dâng sớ đề nghị đáp ứng lời thỉnh cầu của hắn ta, cho rằng Hà Tây thiếu gỗ, không thể cứ trông cậy vào Hà Đông, trong khi ngoài biên có thừa.
Sớ dâng lên, triều đình đồng ý, nhưng Hóa Long có bệnh nên rời chức, chợ gỗ cũng bị đình chỉ. Sau đó Tổng binh quan Mã Lâm nhắc lại đề nghị mở chợ, nhưng Tuần phủ Lý Thực không đồng ý, tranh luận lâu ngày không quyết được, Tiểu Ngạt Thanh tiếp tục cướp bóc như xưa.
Bình định Bá Châu
Tháng 3 ÂL năm thứ 27 (1599), Hóa Long được khởi dùng chức quan cũ, làm Tổng đốc Hồ Quảng, Xuyên, Quý quân vụ kiêm Tuần phủ Tứ Xuyên, đánh dẹp thủ lãnh nổi loạn là Bá Châu Tuyên úy sứ Dương Ứng Long. Họ Dương đánh bại người Nam Chiếu, cát cứ Bá Châu từ năm Càn Phù thứ 3 (876) đời Đường, quy phụ nhà Minh vào năm Hồng Vũ thứ 5 (1372), truyền đến Dương Ứng Long là thủ lãnh đời thứ 29, thế hệ thứ 28. Ứng Long tính nghi kỵ, hung tợn lại ham giết chóc; từng vài lần tòng chinh nên cậy công láo lếu, biết binh Tứ Xuyên yếu ớt, ngầm sanh chí cát cứ đất Thục, lén lút cướp bóc châu, huyện. Ứng Long yêu vợ lẽ Điền Thư Phượng, nghe lời gièm mà giết vợ cả Trương thị, rồi giết cả nhà vợ; hắn quen thói giết chóc để ra oai, khiến 7 họ (tính) 5 thổ ty dưới quyền không chịu nổi sự bạo ngược ấy, cùng chạy đến Quý Châu tố giác. Tuần phủ Diệp Mộng Hùng dâng sớ đề nghị đánh dẹp, nhưng triều đình không đồng ý, đòi bắt Ứng Long vào ngục ở Trùng Khánh. Ứng Long vờ tham gia cứu viện Triều Tiên để chuộc tội, nên được tha về; đến khi triều đình muốn bắt lại, hắn không ra khỏi Bá Châu nữa. Tứ Xuyên tuần phủ Vương Kế Quang phát binh đánh dẹp, nhưng gần như toàn quân bị tiêu diệt ở ải Bạch Thạch Khẩu, còn Ứng Long đổ tội cho người Miêu. Bấy giờ nhà Minh đông – tây dùng binh, không đủ lực lượng để trấn áp, nên phải chiêu phủ Bá Châu. Ứng Long cấu kết với tộc Sanh Miêu, cướp đất của 7 họ 5 thổ ty, chiếm 48 đồn ở Hồ Quảng cứ như là được triều đình ban cho, tiếp tục cướp bóc. Tháng 2 ÂL ấy, phản quân đánh bại quan quân ở Phi Luyện bảo, Đô tư Dương Quốc Trụ, Chỉ huy Lý Đình Đống đều chết. Sau đó phản quân phá Kỳ Giang, giết chết Tham tướng Phòng Gia Sủng, Du kích Trương Lương Hiền, ném thây lấp hạ du Trường Giang. Quân sư Tôn Thì Thái của phản quân đề nghị đánh chiếm Trùng Khánh, công kích Thành Đô, bắt Thục vương làm con tin; nhưng Ứng Long lần lữa, đánh tiếng mình chỉ tranh giành địa giới, mong muốn sẽ được xá miễn như trước kia. Hóa Long đến Thành Đô, quân đội chưa đến, nên vờ vịt ứng đối với hắn ta.
Minh Thần Tông nghe tin Kỳ Giang bị phá thì cả giận, truy lột chức của Tứ Xuyên, Quý Châu tuần phủ tiền nhiệm là Giang Đông tuần phủ Đàm Hi Tư, rồi ban cho Hóa Long kiếm, tạm được phép tùy nghi dẹp giặc. Phản quân đốt dịch trạm Đông Pha, Lạn Kiều , tắt nghẽn thông lộ Hồ Quảng, Quý Châu, lại đốt huyện Long Tuyền , đuổi Đô tư Dương Duy Trung. Hóa Long hặc chư tướng không làm tròn chức trách, Thẩm Thượng Văn bị bắt giam, Đồng Nguyên Trấn, Lưu Đình đều bị cách chức, sung làm sự quan. Quan quân tập hợp xong, Hóa Long trước tiên truyền hịch cho 3 vạn binh người Miêu ở Thủy Tây giữ Quý Châu, cắt đứt liên hệ của người Miêu với Bá Châu, rồi dời đi Trùng Khánh, hội thề với đại quân ở đấy.
Tháng 2 ÂL năm sau (1600), Hóa Long chia 8 đạo tiến binh; quân đội Tứ Xuyên có 4 lộ: 1. Tổng binh quan Lưu Đinh từ Kỳ Giang xuất phát, 2. Tổng binh quan Mã Khổng Anh từ Nam Xuyên xuất phát, 3. Tổng binh quan Ngô Quảng từ Hợp Giang xuất phát, 4. Phó tướng Tào Hi Bân chịu sự chỉ huy của Quảng, từ Vĩnh Ninh (châu) xuất phát; quân đội Quý Châu có 3 lộ: 1. Tổng binh quan Đồng Nguyên Trấn từ Ô Giang (cửa quan) xuất phát, 2. Tham tướng Chu Hạc Linh chịu sự chỉ huy của Nguyên Trấn, thống lãnh Thủy Tây Tuyên úy sử An Cương Thần từ Sa Khê (thôn) xuất phát, 3. Tổng binh quan Lý Ứng Tường từ Hưng Long xuất phát; quân đội Hồ Quảng chỉ có 1 lộ, chia làm 2 cánh: Tổng binh quan Trần Lân từ Thiên Kiều (vệ), Phó tổng binh Trần Lương Bỉ chịu sự chỉ huy của Lân, từ Long Tuyền xuất phát. Mỗi lộ có 3 vạn binh, tỷ lệ quan binh/thổ binh là 3/7. Quý Châu tuần phủ Quách Tử Chương trú đóng Quý Dương, Hồ Quảng tuần phủ Chi Khả Đại dời đi Nguyên Châu, Hóa Long tự nắm trung quân tiếp ứng. Minh Thần Tông cho rằng Hồ Quảng quá rộng, bèn cất nhắc Giang Đạc làm Thiêm đô ngự sử, Tuần phủ Thiên (Thiên Kiều), Nguyên (Nguyên Châu). Như thế nhà Minh đặt ra chức Thiên Nguyên tuần phủ ở hành tỉnh Hồ Quảng, bắt đầu từ Giang Đạc.
Thôi quan Cao Chiết Chi trước đó đã đem binh Nam Xuyên tiến chiếm trấn Tang Mộc, đến nay Lưu Đinh lại từ Kỳ Giang tiến vào. Dương Ứng Long đem 2 vạn binh tinh nhuệ giao cho con trai là Dương Triều Đống, nói rằng: “Mày phá Kỳ Giang, đuổi đến Nam Xuyên, đốt hết kho lẫm, khiến chúng không thể bao vây.” Nhưng phản quân không địch nổi các lộ quan quân, liên tục đại bại, Ứng Long dậm chân than rằng: “Mình không theo kế của Tôn Thì Thái, bây giờ chết rồi!” Có lời đồn binh người Miêu của Thủy Tây giúp đỡ phản quân, Hóa Long cật vấn An Cương Thần, chém sứ giả của phản quân, khiến 2 họ An – Dương cắt đứt quan hệ. Nghe tin quan quân ở Ô Giang thua trận, Hóa Long bắt giam chủ tướng Đồng Nguyên Trấn, khiến chư tướng càng thêm cố gắng. Lưu Đinh tiến vào Lâu Sơn quan, đến thẳng Hải Long độn , binh của Trần Lân, An Cương Thần cũng đến. Phản quân nguy cấp, trèo lên độn tử thủ, sai sứ trá hàng. Hóa Long truyền hịch cho chư tướng chém sứ giả, đốt thư; ông cho rằng Lưu Đinh với Ứng Long là bạn cũ, khuyên dụ ông ta không được liên hệ với phản quân, Đinh răn đe người của mình để biểu thị bản thân trong sạch. 8 lộ quan quân đều hội họp dưới độn, dựng rào dài vây khốn, luân phiên tấn công. Tháng 6 ÂL, Lưu Đinh phá 2 thành Thổ, Nguyệt, Ứng Long cùng quẫn, cùng 2 người thiếp treo cổ. sáng hôm sau, quan quân vào thành, bắt cả bảy con trai của hắn ta. Triều đình giáng chiếu phanh thây Ứng Long và Dương Triều Đống ở chợ. Từ khi ra quân đến lúc dẹp xong phản quân, mất cả thảy 114 ngày, kết thúc hơn 700 năm cát cứ Bá Châu của họ Dương.
Ban đầu Hóa Long nghe tin cha mất, nhưng đang có chiến sự nên được khởi phục, đến nay mới xin về chịu tang.
Khơi thông Hoàng Hà
Tháng 4 ÂL năm thứ 31 (1603), Hóa Long được khởi làm Công bộ hữu thị lang, Tổng lý hà đạo, cùng Hoài, Dương tuần phủ Lý Tam Tài đề nghị khơi thông Hoàng Hà, dẫn nước trực tiếp chảy vào Gia Khẩu đến Hạ Trấn, đi qua quãng đường dài hơn 260 dặm, tránh được vị trí hiểm trở Lữ Lương của Hoàng Hà.
Gặp lúc mẹ mất, Hóa Long một lần nữa rời chức, chưa lên đường thì được xét công Bình Bá, tấn chức Binh bộ thượng thư, gia Thiếu bảo, một con trai được Thế ấm làm Cẩm y chỉ huy sứ.
Việc khơi thông Hoàng Hà của bọn Hóa Long mang lại lợi ích lâu dài, được sử cũ ghi chép tỉ mỉ ở Hà cừ chí.
Quản lý Binh bộ
Mùa hạ năm thứ 35 (1607), Hóa Long được khởi làm Nhung chánh thượng thư ; ông cho rằng quân đội ở kinh thành là căn bản, tâu lên trình bày 11 việc lạm, 12 việc khổ, 19 việc nên, lại nhắc đến 12 việc thi hành đồn điền, triều đình đều để đấy không hỏi. Từ năm thứ 21 (1593) về sau, bộ Binh để trống chức vụ Tả, Hữu thị lang, Hóa Long nhận chức chưa lâu, thượng thư Tiêu Đại Hanh cũng trí sĩ, ông coi cả việc bộ.
Tháng giêng ÂL năm thứ 37 (1609), kinh sư có lời đồn giặc đến, dân tranh nhau trốn tránh, người vùng biên chạy vào cửa kinh đô có đến vài vạn, khiến 9 cửa phải đóng lại giữa ban ngày. Nội các cũng nói bộ Binh chỉ có mỗi thượng thư mà thôi, làm sao ứng phó với biến cố bất ngờ, hoàng đế không trả lời. Binh sĩ Liêu Đông có hơn 2 vạn già yếu, nhưng Thuế giám Cao Hoài quá ngang ngược, khiến họ căm hờn. Hóa Long xin dừng thu thuế, còn tăng binh cả vạn người, lại dâng lên sách lược về binh – lương cần cho chiến tranh, hoàng đế cũng không trả lời.
Hóa Long đã là quan viên Nhất phẩm, hết nhiệm kỳ, được gia hàm Trụ quốc, Thiếu phó kiêm Thái tử thái bảo. Năm Thiên Khải thứ 4 (1624), Hóa Long mất khi đang ở chức, hưởng thọ 70 tuổi, được đặt thụy là Tương Nghị, tặng hàm Thiếu sư, gia tặng Thái sư.
Chú thích
Thể loại:Nhân vật chính trị nhà Minh Thể loại:Người Hà Nam (Trung Quốc) Thể loại:Sinh năm 1555 Thể loại:Mất năm 1624 Thể loại:Tiến sĩ nhà Minh
Microchaetes minor
Microchaetes minor là một loài bọ cánh cứng trong họ Byrrhidae. Loài này được King miêu tả khoa học năm 1869.
Tham khảo
Thể loại:Microchaetes
Nephrotoma gaganboi
Nephrotoma gaganboi là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Nephrotoma
Microchaetes scoparius
Microchaetes scoparius là một loài bọ cánh cứng trong họ Byrrhidae. Loài này được Erichson miêu tả khoa học năm 1842.
Coelioxys spilaspis
Coelioxys spilaspis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1932.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1932
Coelioxys spinipyga
Coelioxys spinipyga là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Strand mô tả khoa học năm 1910.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1910
Nephrotoma gamma
Nephrotoma gamma là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Montaut, Landes
Liên kết ngoài
Montaut
Microchaetes setosus
Microchaetes setosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Byrrhidae. Loài này được Lea miêu tả khoa học năm 1920.
Tham khảo
Thể loại:Microchaetes
Mastacembelus plagiostomus
Mastacembelus plagiostomus là một loài cá thuộc họ Mastacembelidae. Nó được tìm thấy ở Burundi, Cộng hòa Dân chủ Congo, Tanzania, and Zambia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là hồ nước ngọt. Nó bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
Thể loại:Mastacembelus
Nephrotoma geminata
Nephrotoma geminata là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Nephrotoma
Sarasău
Sarasău là một xã thuộc hạt Maramureș, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 2420 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của hạt Maramureș
Richard Barry Bernstein
Richard Barry Bernstein (1923 – 1990) là nhà hóa lý người Mỹ. Ông nổi tiếng chủ yếu về các công trình nghiên cứu động lực học hóa học (chemical kinetics) và động lực học phản ứng (reaction dynamics) bởi việc tán xạ chùm tia phân tử (molecular beam scattering) và các kỹ thuật laser. Ông được coi là người sáng lập ra hóa học femto, dẫn tới việc chuẩn bị nền tảng cho việc phát triển sinh học femto.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1923 Thể loại:Mất năm 1990 Thể loại:Nhà hóa học Hoa Kỳ
Mastacembelus platysoma
Tham khảo
Thể loại:Mastacembelus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1962
Ủy ban Dữ liệu Khoa học và Công nghệ
Ngày nay Hội đồng Khoa học Quốc tế (ISC) kế thừa ICSU quản lý Ủy ban.
CODATA có trụ sở ban thư ký tại Paris, Pháp. Chủ tịch nhiệm kỳ từ 2018 đến 2022 là Barend Mons từ 🇳🇱. Chủ tịch trước đó là Geoffrey Boulton từ Anh Quốc. Chủ tịch nhiệm kỳ 2010-2014 là Guo Huadong từ Trung Quốc.
Mục tiêu
CODATA có mục tiêu là:
Tổ chức
CODATA có các thành viên quốc gia hay vùng lãnh thổ, thành viên khu vực đại diện cho một nhóm các quốc gia, thành thành viên liên hiệp từ ICSU, và thành viên lựa chọn khác, có mục tiêu liên quan đến chương trình dữ liệu khoa học của CODATA.
Các nhóm công tác chuyên môn được ấn định tại Đại hội đồng (General Assembly) 2014 ở New Delhi có:
Hoạt động
Một trong các hoạt động quan trọng do Nhóm công tác CODATA về các Hằng số cơ bản (Task Group on Fundamental Constants) thành lập năm 1969, là cung cấp cho cộng đồng khoa học và công nghệ quốc tế các bộ giá trị các hằng số vật lý cơ bản và các hệ số chuyển đổi liên quan chặt chẽ để sử dụng trên toàn thế giới. Đã có bảy bản được biên soạn và công bố:
Các dữ liệu có bất định
Các dữ liệu có bất định (u - Uncertainty) là vấn đề của khoa học, và trong các công bố của CODATA thì giá trị chính có thể thay đổi. Mức bất định thường được biểu diễn cùng với giá trị dữ liệu.
Ví dụ hằng số Avogadro được biểu diễn là: Biểu diễn đó được hiểu là: Tức là độ bất định tiêu chuẩn là.
Bảng dưới đây là các giá trị khác nhau trong các xuất bản CODATA: hằng số Avogadro NA, hằng số cấu trúc tinh tế α (fine structure constant), và hằng số Rydberg R∞.
Xuất bản
Tạp chí Data Science Journal được xuất bản tại Pháp từ năm 2014 với sự tài trợ của nhà xuất bản Ubiquity Press ở Anh Quốc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành viên của Hội đồng Khoa học Quốc tế Thể loại:Tổ chức phi chính phủ Thể loại:Tổ chức phi lợi nhuận Thể loại:Tổ chức khoa học quốc tế Thể loại:Tổ chức có trụ sở tại Pháp Thể loại:Tổ chức tiêu chuẩn Thể loại:Khoa học
Harri Heliövaara
Harri Heliövaara (sinh ngày 4 tháng 6 năm 1989) là tay vợt quần vợt người Phần Lan. Vị trí xếp hạng đơn cao nhất là số 194 được lập vào ngày 16 tháng 1 năm 2012, và đôi là vị trí số 128 được lập vào ngày 16 tháng 7 năm 2012. Anh ta chiến thắng danh hiệu Giải quần vợt Úc Mở rộng 2007 đôi nam trẻ với Graeme Dyce. Ở nội dung đơn, anh có 5 danh danh giải đấu ITF Futures. Còn ở nội dung đôi, ông có 1 dành hiệu giải đấu ATP Challenger ở Tashkent, Uzbekistan.
Liên kết ngoài
Thể loại:Vận động viên quần vợt Phần Lan Thể loại:Vô địch Úc Mở rộng Thể loại:Sinh năm 1989 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Vô địch Úc Mở rộng trẻ
Microchaetes sphaericus
Microchaetes sphaericus là một loài bọ cánh cứng trong họ Byrrhidae. Loài này được Hope miêu tả khoa học năm 1834.
Tham khảo
Thể loại:Microchaetes
Coelioxys spinosa
Coelioxys spinosa là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Dewitz mô tả khoa học năm 1881.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1881
Nephrotoma geniculata
Nephrotoma geniculata là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở het Palearctisch en Oriëntaals gebied.
Tham khảo
Thể loại:Nephrotoma
Whisky
Whisky (tiếng Anh, tiếng Pháp: Whisky, phát âm tiếng Việt như là Uýt-sky) và phần lớn nước Mỹ là Whiskey là một loại đồ uống có chứa cồn được sản xuất từ ngũ cốc bằng cách lên men và chưng cất. Từ Whisky được nhắc đến lần đầu tiên vào năm 1736 xuất phát từ usisge beatha trong tiếng Gaelic tại Scotland hay từ uisce beatha trong tiếng Gaelic tại Ireland và có nghĩa là "nước của cuộc sống" (uisge/uisce: "nước", beatha: "sống"). Khái niệm này đã phổ biến ngay từ thế kỷ 16-thế kỷ 17 nhưng thời đấy người ta hiểu đấy không chỉ riêng là Whisky mà còn là những loại rượu chưng cất khác có thêm đồ gia vị.
Nguồn gốc
Vào thế kỷ thứ 5 các nhà tu Ki-tô giáo, mà trước tiên là thánh Saint Patrick của Ireland, bắt đầu truyền giáo trong xứ sở của người Celt và mang các dụng cụ kỹ thuật cũng như hiểu biết về cách chế tạo dược phẩm và nước hoa đến Ireland và Scotland. Theo truyền thuyết thì họ là những người đầu tiên đã chưng cất một chất lỏng trong suốt: aqua vitae hay uisge beatha. Sự hiểu biết này lan truyền trong các thế kỷ sau nhờ vào các tu viện được thành lập mà vào thời gian đó mà thường là trung tâm của các làng mạc và có mở quán rượu riêng.
Sau cuộc di dân đến châu Mỹ, Whisky cũng được thử sản xuất từ ngũ cốc. Vì cây lúa mạch (Hordeum) khó trồng ở đây nên những người nông dân ở Bắc Mỹ bắt đầu cho lên men các loại ngũ cốc tăng trưởng tốt ở đấy là lúa mạch đen (Secale) và lúa mì (Triticum). Các lò nấu rượu lâu đời nhất xuất hiện ở Việt Nam, Pennsylvania và Virginia. Vì không kiếm được than bùn nên không ứng dụng được công thức sản xuất Whisky cổ truyền và vì thế mà rượu nấu ra không được ngon. Thông qua việc đốt thành than vách các thùng đựng rượu người ta cố gắng mang lại hương khói quen thuộc vào phần cất. Mãi cho đến cuối thế kỷ 18 mới có những lò chuyên nấu rượu Whisky.
Thuế, đấu tranh và hợp thức hóa
Bắt đầu từ 1643 tại Ireland, và từ 1644 tại Scotland, Whisky bị đánh thuế chính thức. Nhưng vì không có ai thi hành nên Whisky bị cấm, đầu tiên ở Ireland vào năm 1661 và sau đấy cũng ở Scotland vào năm 1707, ngoại trừ trường hợp có giấy phép của chính phủ. Trong những năm sau đó đã có những cuộc đụng độ đẫm máu vì thuế giữa những người thu thuế và người buôn lậu.
Whisky cũng bị đánh thuế ở Mỹ: năm 1794 George Washington, người cũng có một lò nấu rượu, ra sắc lệnh thu thuế Whiskey vì nhu cầu tài chính cao của quốc gia trẻ sau khi chấm dứt cuộc chiến tranh giành độc lập. Thế nhưng những người di dân không chấp nhận loại thuế này và ở Pennsylvania đã có Cuộc nổi loạn Whiskey, chỉ được dập tắt bởi một đạo quân 13.000 người dưới quyền chỉ huy của Henry Lee. Những người nấu rượu Whiskey sau đấy tiếp tục đi về miền Tây đến các bang Kentucky và Tennessee, cho đến ngày nay phần lớn sản lượng đều xuất xứ từ những bang này.
Năm 1822 đạo luật về chưng cất trái phép (Illicit Destillation Act) của Scotland ra đời, đơn giản hóa các điều luật về thuế nhưng lại thêm quyền lợi cho đại điền chủ. Lại có những cuộc bạo động. Năm 1823 một đạo luật mới, Act of Excise, được thông qua, cho phép nấu rượu Whisky với lệ phí là 10 Pound Sterling cộng với một khoản tiền không đổi cho mỗi gallon Whisky. George Smith là người đầu tiên xây dựng lò nấu rượu Glenlivet của ông theo luật lệ mới. Nhờ vào đạo luật mới mà cuối cùng là việc sản xuất Whisky công khai bắt đầu mang lại lợi nhuận, trong vòng 10 năm hằng ngàn lò nấu lậu đã biến mất ở Scotland và Ireland.
Công nghiệp hóa
Năm 1826 Robert Stein đăng ký bản quyền phát minh một phương pháp chưng cất liên tục mới cũng có thể nấu từ hạt ngũ cốc không cần phải gây mạch. Năm 1832 phương pháp này được cải tiến bởi người Ireland là Aeneas Coffey. Với cách thức của Coffey (Coffey still) người ta có thể sản xuất một sản phẩm tinh khiết hơn. Thế nhưng người Ireland không thích loại Whiskey được sản xuất theo kiểu mới này và vì thế Coffey bỏ đi đến Scotland.
Năm 1856 một người Scot là Andrew Usher, Jr. sản xuất loại Blended Whiksy đầu tiên. Cha của ông đã chào mời "Old Vatted Glenlivet" từ năm 1844. Loại Blended đầu tiên với tên "Usher's Green Stripe" vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay trên thị trường. Các thương gia khác pha trộn Whisky từ mạch nha và lúa mì, loại mà có thể được sản xuất nhờ vào phương pháp của Coffey, thành "Blended Scotch". Loại Whisky mới này được tiêu thụ nhiều tại Anh và sau đó là trên toàn thế giới, một phần cũng là nhờ vào tai họa sâu của cây nho từ 1858 cho đến 1863, đã phá hủy gần như toàn bộ cây nho ở Pháp, và vì thế mà rượu vang, Cognac và Brandy trở thành khan hiếm và rất đắt.
Vì đạo luật cấm bán rượu (1920-1933) mà phần lớn các lò nấu rượu nhỏ ở Mỹ phải đóng cửa. Tại Scotland luật này cũng dẫn đến việc nhiều lò nấu rượu phải đóng cửa. Sau khi việc cấm rượu chấm dứt, những tập đoàn lớn kiểm soát việc sản xuất công khai mới. Ngay trong các nước xuất xứ cũng có sự tập trung ngày càng mạnh của các lò nấu rượu và vô chai vào các tập đoàn lớn hoạt động trên toàn thế giới. Chỉ còn riêng lẻ một vài hãng nhỏ là còn vận hành lò nấu rượu riêng.
Phương pháp chung
300px|nhỏ|phải|Một ly Uýt-ky Các phương pháp sản xuất Whisky khác nhau rất nhiều, nhưng có một điều mà tất cả các phương pháp đều cùng chung đó là trước tiên ngũ cốc được xay thành hạt tấm và được trộn với nước ấm trong thùng kín (mash tun). Qua đó tinh bột được hóa đường. Tiếp theo đó nước mạch nha được trộn với men trong một thùng lên men (wash back hay fermenters) và được lên men.
Chất lỏng phát sinh có khoảng 5% đến 10% rượu, được gọi là wash, ale hay distiller's beer và quả thật là gợi nhớ đến bia. Trong các thiết bị chuyên môn, chất lỏng này được chưng cất nhiều lần. Hơi phát sinh (rượu, chất tạo hương vị) được ngưng tụ (new make). Sau khi được pha loãng với một ít nước, new make được trữ trong thùng gỗ nhiều năm. Mỗi năm có vào khoảng 2,5% rượu bốc hơi ra khỏi các thùng gỗ đã được đóng kín, được gọi là phần của thiên thần (angels share hay angels'dram). Sau quá trình này thường thì Whisky được pha trộn (blend), làm loãng, lọc (ở loại Whisky đặc biệt thì được bỏ qua giai đoạn này) và đóng vào chai.
Các phương pháp đặc biệt
Để sản xuất loại Malt-Whisky, lúa mạch được chế biến thành mạch nha bằng cách làm cho ẩm và cho nảy mầm. Nhờ vậy enzyme được tạo thành và tạo khả năng hóa đường tinh bột sau đó. Sau 5 đến 8 ngày mạch nha xanh được hong khô. Tại Scotland người ta dùng một loại lò cổ truyền (kiln) và đốt một lượng than bùn nhất định trong lò. Việc này mang lại hương khói đặc trưng của một số Whisky Scotland. Mặc dầu là phương pháp này vẫn còn được sử dụng lác đác, việc gây mạch nha ngày nay được tiến hành trong các nhà máy lớn chuyên môn.