cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chu Tuấn
Hiệp nghĩa cứu người
Doãn Đoan đi đánh dẹp quân nổi dậy Hứa Chiêu thất bại, bị quan trên dâng tấu về triều hạch tội, đáng bị xử chém. Chu Tuấn bí mật đến kinh thành Lạc Dương, dùng mấy trăm lạng vàng mua chuộc viên quan chủ trì việc tấu chương trong triều. Nhờ đó tấu chương của vị quan hạch tội bị sửa chữa, Doãn Đoan chỉ bị hạ chức làm Tả hiệu. Doãn Đoan mừng rỡ nhưng không hiểu vì sao mình được nhẹ tội, còn Chu Tuấn không nhắc đến chuyện cứu người khác.
Chinh chiến ở Giao Chỉ
Thái thú kế nhiệm là Từ Khuê tiến cử Chu Tuấn làm Hiếu liêm. Sau đó ông được thăng làm huyện lệnh Lan Lăng. Vì Chu Tuấn có tài, năm 181, ông lại được tướng quốc Đông Hải tiến cử. Lúc đó tại bộ Giao Chỉ (miền Bắc Việt Nam và Lưỡng Quảng) có lực lượng nổi dậy do thủ lĩnh người Việt là Lương Long cầm đầu từ năm 178. Lương Long liên kết với người Ô Hử và Thái thú quận Nam Hải là Khổng Chi công phá nhiều huyện thuộc quận Giao Chỉ, Hợp Phố, được dân các quận lân cận là Cửu Chân, Nhật Nam hưởng ứng theo hàng vạn người. Lực lượng nhà Hán tại đây do Chu Ngung đứng đầu không chống nổi. Hán Linh Đế bèn bổ nhiệm Chu Tuấn làm Thứ sử bộ Giao Chỉ, sang đánh Lương Long.
Từ khi Chu Tuấn giao chiến tới khi thắng được Lương Long chỉ có 1 tháng. Ông được Hán Linh Đế phong làm Đô Đình hầu, hưởng lộc 1500 hộ, được ban cho 50 cân vàng. Ông làm Thứ sử bộ Giao Chỉ từ năm 181 đến năm 183, sau đó được mời vào triều bổ nhiệm làm Gián nghị đại phu.
Phá Khăn Vàng
Năm 184, ba anh em Trương Giác, Trương Bảo, Trương Lương cầm đầu cuộc nổi dậy Khăn Vàng ở quận Cự Lộc. Chu Tuấn được tiến cử cùng Hoàng Phủ Tung đi đánh dẹp.
Pleopeltis alternifolia
Pleopeltis alternifolia là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được T.Moore mô tả khoa học đầu tiên năm 1862. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Chu Tuấn
Phá Khăn Vàng
Lực lượng tàn dư của Khăn Vàng còn khá mạnh. Triệu Hoằng được tôn làm tướng, tập hợp được vài vạn quân. Chu Tuấn cùng Thứ sử Kinh châu là Từ Cù và Thái thú Nam Dương là Tần Hiệt hợp binh được 18.000 người cùng tấn công Triệu Hoằng. Ba tướng vây đánh từ tháng 6 đến tháng 8 năm 185 vẫn không thắng được. Có người tâu Chu Tuấn không được việc, nên gọi về kinh, nhưng Tư không Trương Ôn dâng sớ khuyên Hán Linh Đế nên tin tưởng Chu Tuấn. Linh Đế nghe theo, kiên nhẫn chờ tin Chu Tuấn. Quả nhiên không lâu sau ông phá được Uyển Thành, giết chết Triệu Hoằng.
Pleopeltis alternifolia
Liên kết ngoài
Thể loại:Pleopeltis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1862 Thể loại:Unresolved names
Pleopeltis alternifolia
Chu Tuấn
Phá Khăn Vàng
Vì vậy Chu Tuấn thúc quân công phá nhưng liên tiếp mấy tháng không hạ được. Ông lên núi quan sát doanh lũy quân địch và bàn với Tư mã Trương Siêu rằng Hàn Trung bị dồn đường cùng nên liều chết kháng cự; vì vậy ông dự định cởi bỏ vòng vây cho Hàn Trung chạy ra rồi sẽ truy kích.
Những người còn lại của Khăn Vàng lại tập hợp tôn Tôn Hạ làm chủ, lại chiếm đóng Uyển Thành. Chu Tuấn tấn công lần thứ 3, hạ được thành. Tôn Hạ bỏ chạy, Chu Tuấn lại truy kích giết hơn 1 vạn người nữa. Quân Khăn Vàng tan vỡ chạy tứ tán.
Ít lâu sau mẹ ông mất. Chu Tuấn về nhà để tang rồi mới ra làm quan tiếp. Ông được bổ nhiệm làm Thiếu phủ (phụ trách tài chính), Thái bộc.
Quân Khăn Vàng vẫn không chấm dứt hoạt động, nông dân tại các vùng bị bóc lột nặng nề vẫn nổi lên theo các tướng Khăn Vàng chống triều đình, tập hợp từng nhóm nhỏ thì 6-7000 người, nhiều thì 2-3 vạn người. Trong các lực lượng này, quân Trương Yên là mạnh nhất. Trương Yên chiếm cứ Hắc Sơn, có hàng chục vạn người đi theo, nhà Hán không thể chế ngự được. Mãi về sau Trương Yên quy phục triều đình, được phong làm Bình nam trung lang tướng, coi việc quân ở Hà Bắc.
Trương Yên lại cất quân chống triều đình, tiến sát đến kinh thành. Triều đình bổ nhiệm Chu Tuấn làm Thái thú Hà Nội, mang quân đánh Trương Yên. Chu Tuấn xuất quân nhanh chóng đánh bại Trương Yên, được thăng làm Đồn kỵ, Hiệu úy cổng thành, Hà Nam doãn.
Chống Đổng Trác
Năm 189, Hán Linh Đế qua đời, Hán Thiếu Đế lên thay. Đổng Trác mang quân từ Hà Đông vào triều, phế Thiếu Đế, lập Hán Hiến Đế. Đổng Trác tuy không ưa Chu Tuấn nhưng vì ông có tài và có công trận nên vẫn để ông giữ chức cũ.
Năm 190, các chư hầu do Viên Thiệu cầm đầu đánh tới Lạc Dương. Đổng Trác muốn mang vua Hiến Đế chạy về Trường An, bèn mang việc ra bàn. Chu Tuấn kịch liệt phản đối nên hai người nảy sinh mâu thuẫn. Tuy nhiên vì uy tín của ông rất lớn nên Đổng Trác vẫn sai sứ giả đi phong ông làm Thái bộc để giúp mình.
Khi gặp sứ giả, Chu Tuấn kiên quyết không tiếp nhận chức vụ, chỉ nói về cái dở khi thiên đô. Sứ giả trở về báo lại cho Đổng Trác. Việc phong chức cho ông gác lại. Giữa lúc đó cánh quân chư hầu của Tôn Kiên áp sát Lạc Dương. Đổng Trác điều quân ra chống cự bị thất bại nên quyết ý thiên đô, đốt cháy kinh thành và mang vua Hiến Đế và dân Lạc Dương chạy về Trường An.
Đổng Trác sai Chu Tuấn ở lại trấn thủ chặn hậu. Nhưng khi Đổng Trác vừa đi khỏi, Chu Tuấn bèn sai sứ đi liên lạc với các lực lượng chống Đổng Trác, tuyên bố chống lại Trác. Sợ bị Đổng Trác tập kích, Chu Tuấn mang quân về Kinh châu. Đổng Trác bèn bổ nhiệm Dương Ý người Hoằng Nông làm Hà Nam doãn trấn thủ Lạc Dương. Chu Tuấn bèn mang quân về tấn công Lạc Dương, Dương Ý bỏ chạy. Chu Tuấn thấy Lạc Dương bị tàn phá, bèn mang quân sang phía đông đóng ở huyện Trung Mâu, đồng thời truyền tin đến các châu quận phát động đánh Đổng Trác.
Thứ sử Từ châu là Đào Khiêm phái 3000 quân, các châu quận khác cũng phái vài trăm quân tới giúp ông. Đào Khiêm dâng biểu lên Hán Hiến Đế đề nghị phong Chu Tuấn làm Xa kỵ tướng quân. Đổng Trác được tin bèn sai bộ tướng là Lý Thôi, Quách Dĩ mang vài vạn quân ra đóng ở Hà Nội đánh Chu Tuấn. Chu Tuấn ra quân nhưng bị Lý Thôi đánh bại. Tuy nhiên Lý Thôi biết quân Chu Tuấn đông và mạnh hơn nên không dừng lại không truy kích.
Về Trường An
Năm 192, Đổng Trác bị Tư đồ Vương Doãn và tướng Lã Bố giết chết. Bộ tướng của Đổng Trác là Lý Thôi, Quách Dĩ mang quân báo thù, đánh vào Trường An giết Vương Doãn, đuổi Lã Bố, trở thành quyền thần mới nắm vua Hiến Đế.
Hipposideros bicolor hilli
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Chu Tuấn
Về Trường An
Đào Khiêm mến mộ tài năng của Chu Tuấn, bèn liên kết với các chư hầu như Thứ sử Dương châu là Chu Càn, Tướng quốc Bắc Hải là Khổng Dung, Thái thú quận Thái Sơn là Ứng Thiệu cùng và Bác sĩ Trịnh Huyền gửi thư cho Chu Tuấn, tôn ông làm Thái sư, hứa cấp phát binh mã và quân lương trong nửa năm để Chu Tuấn đi đánh Lý Thôi và Quách Dĩ. Lý Thôi bèn theo kế của mưu sĩ Giả Hủ, dùng danh nghĩa Hiến Đế sai người đi gặp Chu Tuấn mời ông vào triều.
Tướng sĩ dưới quyền kêu gọi ông nên theo Đào Khiêm đánh Lý Thôi. Sau khi cân nhắc, Chu Tuấn quyết định không cầm quân chống Lý Thôi nữa mà vào Trường An, cho rằng Lý Thôi và Quách Dĩ tài năng tầm thường sẽ trở giáo đánh nhau, tới lúc đó ông có thể lợi dụng tình hình để giúp nhà Hán. Vì vậy ông từ tạ Đào Khiêm vào Trường An nhận chức Thái bộc. Đào Khiêm đành phải hủy bỏ ý định đánh Lý Thôi cứu thiên tử.
Năm 193, Chu Tuấn được Lý Thôi mời làm Thái úy thay Chu Trung và kiêm việc Thượng thư. Hán Hiến Đế bị Lý Thôi và Quách Dĩ khống chế, phải dựa vào các lão thần như Chu Tuấn, Triệu Khiêm, Dương Bưu, Hoàng Phủ Tung, Mã Nhật Đê, Triệu Trung để kiềm chế một phần uy thế của Lý và Quách.
Năm 194, do có nhật thực bị xem là điềm tai ương, ông bị cách chức.
Năm 195, Lý Thôi giết chết Phàn Trù. Để lợi dụng ông, Lý Thôi phong ông làm Phiêu kỵ tướng quân, mang quân ra khỏi Hàm Cốc dẹp các chư hầu chống đối. Nhưng khi Chu Tuấn chưa kịp lên đường thì Lý Thôi và Quách Dĩ cùng muốn một mình làm chủ triều đình nên trở mặt đánh nhau. Ông ở lại Trường An, bị giáng làm Đại tư nông.
Hán Hiến Đế và Phục hoàng hậu bị Lý Thôi kéo từ trong cung mang vào doanh trại giam lỏng. Hiến Đế sai Chu Tuấn, Dương Bưu cùng Trương Hỷ tất cả hơn 10 người sang doanh trại Quách Dĩ đề nghị hai bên nên giảng hòa không nên đổ máu. Nhưng khi ông và các đại thần đến nơi thì Quách Dĩ cho rằng họ có ý thiên vị Lý Thôi, bèn bắt giữ làm con tin để đối kháng với Lý Thôi.
Trong Tam quốc diễn nghĩa
Chu Tuấn được La Quán Trung đề cập trong tác phẩm Tam Quốc diễn nghĩa từ hồi 1 tới hồi 13. Vai trò của Chu Tuấn trong việc dẹp khởi nghĩa Khăn Vàng khá nổi bật trong hồi 1. Sau đó ông ít được nhắc tới và chỉ xuất hiện trở lại trong loạn Lý Thôi – Quách Dĩ ở hồi 13.
Chú thích
Thể loại:Năm sinh không rõ Thể loại:Mất năm 195 Thể loại:Nhân vật quân sự Đông Hán Thể loại:Người Chiết Giang Thể loại:Nhân vật chính trị Đông Hán Thể loại:Lịch sử Việt Nam thời Bắc thuộc lần 1
Pseudagrion giganteum
Pseudagrion giganteum là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.
Pseudagrion giganteum được miêu tả khoa học năm 1951 bởi Schmidt.
Tham khảo
Thể loại:Pseudagrion
Wolongia wangi
Wolongia wangi là một loài nhện trong họ Tetragnathidae.
Loài này thuộc chi Wolongia. Wolongia wangi được miêu tả năm 1997 bởi Zhu, Kim & Song.
Tham khảo
Thể loại:Wolongia
Taxeotis pelopa
Taxeotis pelopa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Taxeotis
Gymnosiphon sphaerocarpus
Gymnosiphon sphaerocarpus là một loài thực vật có hoa trong họ Burmanniaceae. Loài này được Urb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1903.
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1903
Neolitsea hsiangkweiensis
Neolitsea hsiangkweiensis là loài thực vật có hoa trong họ Nguyệt quế. Loài này được Yen C. Yang & P.H. Huang miêu tả khoa học đầu tiên năm 1978.
Liên kết ngoài
Thể loại:Neolitsea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1978
Hipposideros bicolor major
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Jurinea almaatensis
Jurinea almaatensis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Iljin mô tả khoa học đầu tiên năm 1937.
Liên kết ngoài
Thể loại:Jurinea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1937
Trisetaria vaccariana
Trisetaria vaccariana là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được (Maire & Weiller) Maire miêu tả khoa học đầu tiên năm 1942.
Liên kết ngoài
Thể loại:Trisetaria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1942
7 Blades
7 Blades là một trò chơi điện tử dành cho hệ máy PlayStation 2 thuộc thể loại hành động phiêu lưu giả tưởng 1 người chơi lấy nội dung chính về samurai do hãng Konami đồng phát triển và phát hành lần đầu tại Nhật Bản vào ngày 21 tháng 12 năm 2000 với tên gọi Seven Blades. Phiên bản dành cho thị trường châu Âu được phát hành vào ngày 28 tháng 9 năm 2001.
Game lấy ý tưởng từ bộ phim ZIPANG năm 1990 của đạo diễn Kaizo Hayashi.
Gallerucida tricinicta
Gallerucida tricinicta là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Laboissiere miêu tả khoa học năm 1934.
Tham khảo
Thể loại:Gallerucida
7 Blades
Cốt truyện
Lấy bối cảnh Nhật Bản vào thế kỷ 18 ở một hòn đảo mang tên Dejima. Nhân vật chính là Gokurakumaru, một người lính đánh thuê hung dữ và chẳng mấy hứng thú với chuyện đàn bà, con gái. Cùng đồng hành với anh là cô người yêu thợ săn tiền thưởng (Oyuri) và người bạn thân (Togizo). Game mô tả cuộc hành trình trừ gian diệt bạo của nhóm Gokurakumaru.
Liên kết ngoài
Thể loại:Trò chơi phiêu lưu hành động Thể loại:Trò chơi PlayStation 2 Thể loại:Trò chơi của hãng Konami Thể loại:Trò chơi điện tử được phát triển tại Nhật Bản Thể loại:Trò chơi điện tử năm 2000
Samba calcarata
Samba calcarata là một loài ong trong họ Melittidae. Loài này được 🇦🇹 miêu tả khoa học đầu tiên năm 1908.
Tham khảo
C Thể loại:Động vật được mô tả năm 1908
Arceuthobium pini
Arceuthobium pini là một loài thực vật có hoa trong họ Santalaceae. Loài này được Hawksw. & Wiens mô tả khoa học đầu tiên năm 1970.
Liên kết ngoài
Thể loại:Arceuthobium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1970
Elisabetta, regina d'Inghilterra
Trong vở opera này, Rossini chú tâm đến giai điệu trong các vở opera khác để viết Elisabetta, gồm có cả phần overture viết cho vở Aureliano in Palmira (phần này nổi tiếng chẳng kém gì phần overture cho vở Il barbiere di Siviglia. Theo chú thích của Holden, với việc sử dụng lại âm nhạc của các tác phẩm trước đó, "Rossini muốn ra mắt trước cộng đồng Neapolitan bằng việc đưa ra sự lựa chọn tốt nhất về âm nhạc từ các vở opera, những thứ không được thích hợp nếu sửa đổi lại ở Napoli" . Vài đoạn nhạc của Elisabetta đươạ sử dụng cho các vở opera sau, tiêu biểu là đoạn aria đầu tiên của tác phẩm lại xuất hiện bốn tháng sau đó khi Rossini viết aria Una voce poco fa của vở Il barbiere di Siviglia . Ông cũng chăm chút cho tác phẩm, bởi người hát soprano Isabella Colbran, người được dân thành Napoli ngưỡng mộ, đóng vai chính.
Vở opera của Rossini được trình diễn lần đầu tiên tại Teatro San Carlo, Napoli vào ngày 4 tháng 10 năm 1815 và trở thành vở opera đầu tiên trong 9 vở Rossini viết cho San Carlo. Và đó cũng là một trong những vở opera Rossini viết khi ở Napoli.
Chú thích
Thể loại:Opera
Kazılı, Pertek
Kazılı là một xã thuộc huyện Pertek, tỉnh Tunceli, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 69 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tỉnh Tunceli
Hipposideros bicolor selatan
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
UY Scuti
UY Scuti (Bd-0155-55) là một ngôi sao cực siêu khổng lồ đỏ nằm trong chòm sao Thuẫn Bài (Scutum). Đây là ngôi sao lớn nhất mà nhân loại từng tìm thấy được (hiện đứng thứ hai) với đường kính lớn nhất từng được biết đến (trước đó là VY Canis Majoris) đồng thời là một trong những ngôi sao sáng nhất.
Khoảng cách từ Trái Đất tới UY Scuti vào khoảng 1,6 kpc(khoảng 5219 năm ánh sáng).
Phát hiện
Năm 1860, UY Scuti lần đầu tiên được xếp vào cataloge thiên văn bởi các nhà thiên văn học Đức tại Đài quan sát Bonn trong cuộc khảo sát bầu trời sao để bổ sung cho cuốn Bonner Durchmusterung Stellar Catalogue. Nó được đặt tên BD -12 5055, ngôi sao thứ 5055 giữa 12 ° S và 13 ° S kể từ 0 h xích kinh.
Kích thước
UY Scuti là một siêu sao đỏ bao phủ bụi, được phân loại là một biến bán nguyệt với thời gian dao động xấp xỉ 740 ngày.
Vào mùa hè năm 2012, các nhà thiên văn học làm việc tại Kính thiên văn rất lớn (VLT) trên hoang mạc Atacama ở Chile đã sử dụng giao thoa kế AMBER đo các thông số của ba ngôi sao siêu đỏ gần khu vực Trung tâm Thiên hà Milky Way là: UY Scuti, AH Scorpii và KW Sagittarii. Kết quả cho thấy cả ba ngôi sao đều lớn hơn Mặt trời hơn 1.000 lần và sáng hơn Mặt trời hơn 100.000 lần. Kích thước của các ngôi sao được tính bằng bán kính Rosseland, vị trí tại đó độ sâu quang học là 2⁄3, với khoảng cách được đo đạc từ các kết quả trước đó. UY Scuti được phát hiện là lớn nhất và sáng nhất trong ba ngôi sao được đo, ở mức 1.708 ± 192 R☉ (bán kinh Mặt Trời) (1.188 × 109 ± 134.000.000 km; 7.94 ± 0.89 AU) dựa trên đường kính góc 5,48 ± 0,10 mas và giả định khoảng cách 2,9 ± 0,317 kiloparsecs (kpc) (khoảng 9.500 ± 1.030 năm ánh sáng) ban đầu được bắt nguồn từ năm 1970 dựa trên mô hình phổ của UY Scuti. Độ sáng sau đó được tính là 340.000 L☉ ở nhiệt độ hiệu dụng 3.365 ± 134 K, cho khối lượng ban đầu là 25 M☉ (có thể lên tới 40 M☉ đối với một ngôi sao không quay).
Các phép đo trực tiếp thị sai của UY Scuti bằng Bản phát hành dữ liệu Gaia 2 gần đây đã đưa ra mức thị sai là 0,6433 ± 0,1059 mas, mang lại khoảng cách thấp hơn nhiều khoảng 1,55 kiloparsecs (5.100 ly), và do đó giá trị độ sáng và bán kính thấp hơn nhiều. Theo phép đo này, độ sáng của UY Scuti là 87,000 L☉ và bán kính của nó là 755 R☉.
Khối lượng
Khối lượng của UY Scuti không được xác định chính xác, bởi vì nó không có ngôi sao đồng hành có thể nhìn thấy được để đo đạc khối lượng thông qua phương pháp giao thoa hấp dẫn.
Tuy nhiên, UY Scuti được dự kiến ​có khối lượng bằng 7 đến 10 Mặt Trời.
Khi nằm trong chòm sao Thuẫn Bãi (Scutum), UY Scuti là một siêu sao khổng lồ hiếm hoi có khả năng tỏa sáng rực rỡ theo chu kỳ. Tuy nhiên, khối lượng sao mất dần đi theo thời gian bởi các cơn gió sao và bức xạ càn quét khốc liệt.
Khối lượng của UY Scuti đang bị mất do bức xạ ở mức 5,8 × 10−5 khối lượng Mặt Trời mỗi năm.
Bề mặt của ngôi sao này chứa nhiều hạt ánh sáng, hoặc photon nhưng có xu hướng thoát ra khỏi bề mặt theo chu kỳ.
Mặc dù UY Scuti có thể là ngôi sao sở hữu kích thước lớn nhất phần vũ trụ quan sát được nhưng không đứng đầu về khối lượng. Nhà vô địch xét theo khối lượng trong vũ trụ là ngôi sao R136a1, nằm trong Đám mây Magellan lớn, cách Trái Đất 165.000 năm ánh sáng.
Mật độ phân tử
UY Scuti có mật độ phân tử khí là 7×10⁻⁶ kg/m³, tức kém đặc hơn một tỷ lần so với nước. Về lý thuyết, nếu có thể đặt trong một bể nước đủ lớn, ngôi sao này sẽ nổi lên, tương tự như Sao Thổ.
Số phận
UY Scuti là một ngôi sao đang chết, nhiên liệu hydro của nó đã cạn kiệt và lớp vỏ ngoài ngôi sao nở ra ngày một mãnh liệt, trong khi lực hấp dẫn lại nén mạnh vật chất vào lõi ngôi sao. Hậu quả của sự giằng co này sẽ là một vụ nổ kết thúc cuộc đời ngôi sao (vụ nổ siêu tân tinh).
Dự đoán UY Scuti có thể sẽ trở thành một siêu tân tinh vào năm 2900 (dung sai 300 năm). Vụ nổ được coi là rực rỡ nhất thiên hà Milky Way và năng lượng của vụ nổ đủ soi sáng bầu trời đêm ở Trái Đất. Nếu Trái Đất nằm trong đường đi của chùm tia bức xạ của vụ nổ, sự sống chắc chắn sẽ bị quét sạch khỏi hành tinh.
So sánh kích thước
So sánh kích thước từ các hành tinh trong hệ Mặt Trời và các ngôi sao lân cận lần lượt theo kích thước tăng dần đến UY Scuti: 1. Sao Thủy < Sao Hỏa < Sao Kim = Trái Đất. 2. Trái Đất < Sao Hải Vương < Sao Thiên Vương < Sao Thổ < Sao Mộc. 3. Sao Mộc < Wolf 359 < Mặt Trời < Sirius. 4. Sirius < Pollux < Arcturus < Aldebaran. 5. Aldebaran < Rigel < Antares < Betelgeuse. 6. Betelgeuse < Mu Cephei < VV Cephei < VY Canis Majoris < UY Scuti. giữa|nhỏ|484x484px|So sánh kích thước các hành tinh trong hệ Mặt Trời và các ngôi sao lân cận đến UY Scuti
Tham khảo
Thể loại:Sao biến quang Thể loại:Chòm sao Thuẫn Bài
Hipposideros bicolor tanimbarensis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Vernonia gymnoclada
Vernonia gymnoclada là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Collett & Hemsl. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Vernonia
Carige duplicaria
Tham khảo
Thể loại:Carige
Opera seria
Tính chất
Opera seria có cốt truyện là các đề tài lịch sử hoặc thần thoại. Tuy nhiên, đến thời kỳ âm nhạc Cổ điển, thay vì chỉ có aria dễ gây nhàm chán, aria và recitativo xuất hiện luân phiên.
Phát triển và tàn lụi
Opera seria phát triển cực thịnh ở thời kỳ Baroque. Tuy nhiên, đến thời kỳ âm nhạc Cổ điển, nó bắt đầu suu sụp. Nguyên nhân của sự suy sụp này là vì hai lý do: Chính vì vậy, opera seria cứ dần lụi tàn trong hoàn cảnh opera buffa dần chiếm lấy thế thượng phong trong sân chơi của opera.
Chú thích
Thể loại:Thuật ngữ opera Ý Thể loại:Thể loại opera Thể loại:Lễ hội cung đình châu Âu
Ceralocyna terminata
Ceralocyna terminata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Ceralocyna
Gallerucida tricolor
Gallerucida tricolor là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gressitt & Kimoto miêu tả khoa học năm 1963.
Tham khảo
Thể loại:Gallerucida
JSTOR
JSTOR (phát âm ;, viết tắt từ Journal Storage) là một thư viện điện tử được thành lập năm 1995. Ban đầu nó chứa những kỳ cũ được số hóa của các tập san học thuật, hiện nay nó còn bao gồm sách và các nguồn sơ cấp, cũng như các kỳ hiện tại của các tập san. Thư viện này cung cấp bản toàn văn của khoảng 2.000 tập san
Hơn 8.000 cơ quan nghiên cứu ở hơn 160 quốc gia có thể truy cập JSTOR; hầu hết truy cập ở dạng thuê bao, nhưng các nội dung công cộng cũ hơn được phát hành miễn phí cho tất cả mọi người, và vào năm 2012 JSTOR đưa ra một chương trình cung cấp truy cập hạn chế không tính phí đối với các bài viết cũ cho các học giả và nghiên cứu cá nhân đã đăng ký vào hệ thống.
Liên kết ngoài
Thể loại:Quỹ Andrew W. Mellon Thể loại:Thư viện điện tử thương mại Thể loại:Nhà cung cấp cơ sở dữ liệu văn liệu Thể loại:Tổ chức được thành lập năm 1995 Thể loại:Cơ sở dữ liệu toàn văn Thể loại:Xuất bản học thuật
Hipposideros caffer angolensis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Pleopeltis angustato-decurrens
Pleopeltis angustato-decurrens là một loài dương xỉ trong họ Polypodiaceae. Loài này được Alderw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1917. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pleopeltis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1917 Thể loại:Unresolved names
Pleopeltis angustato-decurrens
Hipposideros caffer nanus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
×Trisetokoeleria jurtzevii
Trisetokoeleria jurtzevii là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Prob. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Liên kết ngoài
Thể loại:×Trisetokoeleria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984
Astragalus hymenocystis
Astragalus hymenocystis là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Fisch. & C.A.Mey. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
H
Neolitsea impressa
Neolitsea impressa là loài thực vật có hoa trong họ Nguyệt quế. Loài này được Yen C. Yang miêu tả khoa học đầu tiên năm 1945.
Liên kết ngoài
Thể loại:Neolitsea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1945
Hipposideros caffer tephrus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Hipposideros calcaratus calcaratus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Gymnosiphon suaveolens
Gymnosiphon suaveolens là một loài thực vật có hoa trong họ Burmanniaceae. Loài này được (H.Karst.) Urb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1903.
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1903
Arceuthobium pusillum
Arceuthobium pusillum là một loài thực vật có hoa trong họ Santalaceae. Loài này được M.Peck mô tả khoa học đầu tiên năm 1875.
Tiêu Xước
Tiêu Xước (萧綽, 953–1009), hay Tiêu Yến Yến (萧燕燕), là một hoàng hậu, hoàng thái hậu và chính trị gia triều Liêu. Bà là hoàng hậu của Liêu Cảnh Tông, và sau khi Cảnh Tông qua đời năm 982, bà trở thành hoàng thái hậu và người nhiếp chính cho nhi tử là Liêu Thánh Tông cho đến năm 1009.
Thân thế
Tổ tiên của bà nguyên mang họ Bạt Lý, sau được Liêu Thái Tổ Gia Luật A Bảo Cơ ban cho họ Tiêu. Cha của bà là Tiêu Tư Ôn (蕭思溫)- Bắc phủ tể tướng và phò mã của triều Liêu, mẹ của bà là Yên quốc đại trưởng công chúa Gia Luật Lã Bất Cổ, cũng là hoàng tỉ của Liêu Mục Tông. Tiêu Xước có hai tỉ tỉ, ba tỉ muội cách biệt lớn về năm sinh theo ghi chép. Nhị tỉ Y Lặc Lan (萧伊勒蘭) được gả cho Tống vương Gia Luật Hỉ Ẩn (耶律喜隱), từng được phong là Tống vương phi, song sau khi Tống vương tiến hành chính biến thì bị phế làm phu nhân. Trưởng tỉ Tiêu Hòa Hãn (萧和罕) được gả cho Tề vương Gia Luật Yểm Triệt Cát (耶律罨撤葛), trở thành Tề vương phi.
Làm hoàng hậu
Vào năm 969 hoặc năm sau đó, Tiêu hoàng hậu sinh hạ trưởng nữ cho Liêu Cảnh Tông, đặt tên là Quan Âm Nữ. Năm Bảo Ninh thứ 4 (972), Tiêu hoàng hậu sinh hạ trưởng tử cho Liêu Cảnh Tông, đặt tên là Long Tự, sau này trở thành Liêu Thánh Tông. Sau đó, Tiêu hoàng hậu còn sinh hạ được hai hoàng tử: Long Khánh và Long Hựu cùng hai công chúa: Trường Thọ Nữ và Diên Thọ Nữ. Theo "Tục tư trị thông giám trường biên" (續資治通鑑長編), hoàng tử chết yểu là Gia Luật Trịnh Ca có khả năng là hoàng tử thứ 4 mà Tiêu hoàng hậu hạ sinh.
Nhiếp chính quốc
Năm Can Hanh thứ 4 (982), Liêu Cảnh Tông băng hà, Liêu Thánh Tông kế vị, tôn Tiêu Xước làm hoàng thái hậu, trở thành người nhiếp chính. Khi đó, Tiêu Xước 30 tuổi, còn Thánh Tông 12 tuổi. Năm Bảo Ninh thứ 2 (970), Tiêu Tư Ôn bị hại, không có nhi tử kế tự, vì thế không còn ngoại thích có thể dựa dẫm Tiêu Xước. Nhưng chư vương tông thất hơn 200 người nắm giữ quyền binh, khống chế triều đình, tạo thành mối đe dọa lớn với Tiêu thái hậu và Thánh Tông. Bà than khóc và nói: "Mẹ góa con yếu, người trong tộc thì hùng cường, biên phòng chưa yên, phải làm sao đây?", Gia Luật Tà Chẩn, Hàn Đức Nhượng hồi đáp: "Chỉ cần tín nhiệm chúng thần, chẳng có gì phải lo lắng", vì thế Tiêu hoàng hậu cho hai người tham quyết đại chính, ủy thác vấn đề quân sự ở mặt nam cho Gia Luật Hưu Ca. Sau đó, Tiêu hoàng hậu lại cho Hàn Đức Nhượng tổng quản túc vệ sự, gánh vác an nguy của mẫu tử Thánh Tông. Hàn Đức Nhượng rất được Tiêu thái hậu sủng tín, đã tiến hành thay thế một số đại thần, và hạ lệnh cho chư vương không được mời tiệc lẫn nhau, yêu cầu họ không có việc gì thì không được ra khỏi cửa, cố gắng giải trừ binh quyền của họ. Vì thế, địa vị của Thánh Tông và Tiêu hoàng hậu được ổn định. Năm Thống Hòa thứ 1 (983), Thánh Tông suất quần thần phong tôn hiệu cho Tiêu Xước là "Thừa Thiên hoàng thái hậu".
Tiêu thái hậu trị quốc tốt đẹp, nếu là kiến nghị hợp lý thì tất sẽ được chuẩn thuận, thưởng phạt phân minh. Để lung lạc quần thần, Tiêu thái hậu đã gia quan tiến tước cho rất nhiều đại thần, hoặc là vẽ hình Càn lăng của Cảnh Tông, khiến quần thần tận trung và dốc hết sức lực. Để thủ đắc nhân tâm, bà cũng phải rất nhiều lần tiến hành bình phản. Chẳng hạn như vào tháng 12 năm Thống Hoà thứ 1 (983), bà hạ lệnh rằng người bị kết án nếu thấy oan uổng có thể đến thẳng ngự sử đài thượng tố. Tháng 4 năm Thống Hòa thứ 2 (984), từ mùng một đến cuối tháng, cùng với tháng 6 năm sau, Tiêu thái hậu đã tự mình thẩm quyết các vụ án tồn đọng. Trước đó, triều Liêu quy định rằng nếu người Khiết Đan và người Hán phát sinh tranh chấp thì người Hán bị trách phạt nặng hơn, Tiêu thái hậu đã đổi thành người Khiết Đan và người Hán nếu cùng tội thì phải chịu hình phạt như nhau, điều chỉnh quan hệ giữa hai tộc.
Chiến tranh với Cao Ly
Năm 993, Tiêu thái hậu phái quân Liêu xâm lược thành Pongsan, biên giới tây bắc của Cao Ly (đời vua Cao Ly Thành Tông) với khoảng 60.000 lính. Quân Cao Ly bị quân Liêu do Tiêu Tốn Ninh (蕭遜寧) chỉ huy liên tiếp đánh bại, bị dồn xuống phía nam sông Đại Đồng. Quân Liêu yêu cầu Cao Ly đầu hàng và dâng đất cho nhà Liêu. Ban đầu, vua Cao Ly Thành Tông định chấp nhận dâng đất cầu hòa, nhường lãnh thổ phía bắc Bình Nhưỡng ngày nay cho nhà Liêu. Tuy nhiên, Từ Hi (Seo Hui) đã thuyết phục được vua Cao Ly Thành Tông nên ra sức chiến đấu.
Quan hệ với Tống
Năm Thống Hòa thứ 4 (986), Tống Thái Tông thấy triều Liêu có hoàng thượng nhỏ tuổi và thái hậu nhiếp chính, vì thế đã phái quân Bắc phạt để thu phục Yên Vân thập lục châu mà Thạch Kính Đường dâng cho người Khiết Đan khi xưa. Tháng 1, quân Tống phân làm 3 lộ, Đông lộ công U châu, Trung lộ công Uý châu, Tây lộ công Vân châu và Sóc châu; trong đó danh tướng Dương Nghiệp nằm trong Tây lộ. Tiêu thái hậu lệnh Gia Luật Hưu Ca thủ U châu, Gia Luật Tà Chẩn ngăn Trung lộ quân và Tây lộ quân của Tống, còn bà cùng Thánh Tống đến trú trát tại Đà La Khẩu (nay thuộc Bắc Kinh) ứng phó. Thoạt đầu, quân Tống giành được thắng lợi lớn, công hãm Kì Câu Quan, Cố An, Trác châu, còn Hoàn châu, Ứng châu, Sóc châu thì hàng Tống. Tuy nhiên, Tiêu thái hậu và Thánh Tống đã chi viện cho Gia Luật Hưu Ca, đánh bại Đông lộ quân của đại tướng Tống là Tào Bân (曹彬), quân Tống tử thương không đếm xuể. Tháng 7, Tiêu thái hậu lại lệnh cho Gia Luật Tà Chẩn phản kích Đông lộ quân và Trung lộ quân của Tống. Do Đông lộ quân thảm bại nên chiến dịch của Tống thực tế đã thất bại, Tống Thái Tống hạ lệnh toàn tuyến triệt thoái.
Tháng 9 nhuận năm Thống Hòa thứ 22 (1004), Tiêu thái hậu ra yêu sách đòi lại vùng Quan Nam mà Hậu Chu Thế Tông đã thu phục, đem quân phạt Tống. Trừ việc bị ngăn cản tại Doanh châu, quân Liêu thế như chẻ tre, đến tháng 11 thì tiến đến Thiền Uyên- cửa ngõ của kinh đô Khai Phong của Tống. Tống Chân Tông lo sợ, muốn rời đô về phương nam, song do tể tướng Khấu Chuẩn kiên trì thuyết phục, Tống Chân Tông ngự giá thân chinh đến tiền tuyến Thiền Uyên, quân Tống thấy vậy thì phấn chấn. Đại tướng tiên phong của Liêu là Tiêu Thát Lẫm (蕭撻凜) khi xem xét địa hình đốc chiến ở tiền tuyến đã bị bắn vào đầu, đến tối thì chết. Sĩ khí của quân Liêu vì thế mà suy giảm, lại có quân Tống thâm nhập nên rất mệt mỏi, ngoài ra, quân Tống còn tấn công hậu lộ của quân Liêu. Tiêu thái hậu tận dụng tâm lý muốn cầu hòa của Tống Chân Tông, cùng triều đình Tống đàm phán, ký kết Thiền Uyên chi minh, rồi cho quân triệt thoái. Sau đó, mỗi năm triều Tống mỗi năm phải nộp cho triều Liêu 10 vạn lượng bạc trắng, 20 vạn thất lụa.
Những năm cuối đời
Năm Thống Hòa thứ 24 (1006), Liêu Thánh Tông xuất quần thần phong tôn hiệu cho Tiêu Xước là Duệ Đức Thần Lược Ứng Vận Khải Hóa Pháp Đạo Hồng Nhân Thánh Vũ Khai Thống Thừa Thiên hoàng thái hậu (睿德神略應運啟化法道洪仁聖武開統承天皇太后). Năm Thống Hòa thứ 27 (1009), Tiêu thái hậu quy chính cho Liêu Thánh Tông, không tiếp tục nhiếp chính nữa. Tháng 12 cùng năm, Tiêu thái hậu bệnh mất ở hành cung, hưởng thọ 57 tuổi. Năm sau, bà được táng ở Càn lăng.
Trong văn hoá đại chúng
Được diễn bởi diễn viên Quy Á Lôi trong phim truyền hình Đại Tống cung từ (2018) và Đường Yên trong phim truyền hình Yến Vân Đài (2020).
Tham khảo
Thể loại:Người họ Tiêu tại Trung Quốc Thể loại:Sinh năm 953 Thể loại:Mất năm 1009 Thể loại:Hoàng hậu nhà Liêu Thể loại:Hoàng thái hậu nhà Liêu Thể loại:Nhiếp chính nhà Liêu
Gallerucida trinotata
Gallerucida trinotata là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Gressitt & Kimoto miêu tả khoa học năm 1963.
Taxeotis perlinearia
Taxeotis perlinearia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Taxeotis
Hipposideros calcaratus cupidus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Thú
Pseudagrion gigas
Pseudagrion gigas là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.
Loài này được xếp vào nhóm loài không bị đe dọa trong sách Đỏ của IUCN năm 2009.
Pseudagrion gigas được miêu tả khoa học năm 1936 bởi Schmidt in Ris.
Tham khảo
Thể loại:Pseudagrion
576 (số)
576 (năm trăm bảy mươi sáu) là một số tự nhiên ngay sau số 575 và ngay trước số 577
576 = 2 6 × 3 2 = 24 2 là số:
Tham khảo
Thể loại:Số chẵn
Thể loại:Số Thể loại:Sơ khai toán học
Ceratomonia rozenorum
Ceratomonia rozenorum là một loài ong trong họ Melittidae. Loài này được 🇦🇹 miêu tả khoa học đầu tiên năm 1981.
Tham khảo
rozenorum Thể loại:Động vật được mô tả năm 1981
Jurinea altaica
Jurinea altaica là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Iljin mô tả khoa học đầu tiên năm 1962.
Liên kết ngoài
Thể loại:Jurinea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1962
Söğütlütepe, Pertek
Söğütlütepe là một xã thuộc huyện Pertek, tỉnh Tunceli, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 110 người.
Carige extremaria
Carige extremaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Carige
Kalakundi, Kalghatgi
Kalakundi là một làng thuộc tehsil Kalghatgi, huyện Dharwad, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Dharwad (huyện)
Lobotes surinamensis
Cá kẽn hay cá rô biển (Danh pháp khoa học: Lobotes surinamensis) là một loài cá trong họ Lobotidae phân bố trong vùng biển nhiệt đới và cận nhiệt đới ở Đại Tây Dương, Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương. Tên thường gọi trong tiếng Anh là Tripletail, Atlantic tripletail, Pacific tripletail. Tên thường gọi trong tiếng Pháp: Croupia roche. Tên gọi tiếng Nhật: Matsudai. Tên gọi tiếng Tây Ban Nha: Tres Colitas, Dormilona. Tên gọi tiếng Ý: Pesce foglia. Tên gọi tiếng Đức: Dreischwanzbarsch. Tên gọi thị trường Mỹ là Tripletail, Falsher, Chobie, Lumpfish, Strawberry Bass, Black Perch.
Đặc điểm
Thân hình bầu dục hơi dài, dẹt hai bên, phần lưng nhô cao, thân phủ vảy lợc cứng lớn, trên đầu và ở các gốc vây vảy nhỏ hơn. Trán và trên xương hàm không có vảy, đường bên hoàn chỉnh và cong, có các chấm trắng, các chấm trắng phân bố cả ở vây, ở cá nhỏ, bên thân có 5 - 6 vân ngang rộng màu nâu đen, các vân này đậm dần ở phần lưng, nhạt ở phần.
Mắt nằm ở nửa phần trước của đầu, mũi tròn ở ngay trước mắt. Miệng trước, mép miệng ở ngay phần dưới của mắt, vây lưng thứ 2 cao hơn vây lưng thứ nhất và có hình dạng giống vây hậu môn, phần cuối lợn tròn, vây ngực cũng tròn. Vây bụng ở ngay phía dưới ngực. Vây đuôi tròn, kích thước dài 180 - 220mm. Lớn nhất 379 mm. Kích cỡ 270 – 450 mm. Cá rô biển nhìn chung không có quá nhiều kẻ thù, chúng chỉ bị săn đuổi bởi cá mập hoặc một số loài cá xương.
Liên kết ngoài
Lobotes Thể loại:Cá Ấn Độ Dương Thể loại:Cá Đại Tây Dương Thể loại:Cá Thái Bình Dương
Neolitsea koidzumii
Neolitsea koidzumii là loài thực vật có hoa trong họ Nguyệt quế. Loài này được (Koidz.) Kamik. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1935.
Liên kết ngoài
Thể loại:Neolitsea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1935
×Trisetokoeleria taimyrica
Trisetokoeleria taimyrica là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Tzvelev miêu tả khoa học đầu tiên năm 1976.
Bhanurangsi Savangwongse
Somdet Phra Ratchapitula Boromphimuk Chao Pha Bhanurangsi Savangwongse, Krom Phraya Banubandhu Vongsevoradej (สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าภาณุรังษีสว่างวงศ์ กรมพระยาภาณุพันธุวงศ์วรเดช; 11 tháng 1 năm 1859 - 13 tháng 6 năm 1928) là một vương tử Xiêm La, con trai của Quốc vương Mongkutvà Vương hậu Debsirindra.
Mặc dù vương tử giữ một số chức vụ trong chính quyền của anh trai mình, vua Chulalongkorn, bao gồm cả chức vụ Tổng tư lệnh Quân đội Hoàng gia Xiêm quốc, ông được nhớ đến nhiều nhất là người sáng lập của dịch vụ bưu chính Thái.
Con trai nổi tiếng nhất của ông là vận động viên đua xe công thức một, Vương tôn Birabongse Bhanudej Bhanubandh, thường được gọi là Vương tôn Bira.
Tham khảo
Thể loại:Hoàng tử Thái Lan Thể loại:Người Bangkok Thể loại:Triều Chakri Thể loại:Chao Fa Thể loại:Người Thái gốc Hoa Thể loại:Người Thái gốc Mon Thể loại:Người Thái gốc Iran Thể loại:Hoàng tộc Bhanubandh Thể loại:Thống chế Lục quân Thái Lan Thể loại:Thống chế Hải quân Thái Lan
Năng lượng hạt nhân tại Nhật Bản
Năm 1954, Nhật Bản chi ngân sách mức 230 triệu yên cho năng lượng hạt nhân, đánh dấu sự khởi đầu của chương trình năng lượng hạt nhân. Luật Năng lượng nguyên tử cơ bản hạn chế hoạt động này trong mục đích hòa bình.
Phytodietus ornatus
Phytodietus ornatus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Rustia venezuelensis
Rustia venezuelensis là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Standl. & Steyerm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1953.
Năng lượng hạt nhân tại Nhật Bản
Các lò phản ứng hạt nhân đầu tiên ở Nhật Bản do công ty GEC của Vương quốc Anh xây dựng. Trong thập niên 1970, các lò phản ứng nước nhẹ đầu tiên được xây dựng với sự hợp tác với các công ty Hoa Kỳ. Các nhà máy này đã được mua từ các nhà cung cấp Mỹ như General Electric hoặc Westinghouse với công tác xây lắp thực hiện bởi các công ty Nhật Bản, các công ty Nhật Bản nhận được một giấy phép tự thiết kế xây dựng nhà máy tương tự. Sự phát triển các nhà máy điện hạt nhân kể từ thời gian đó đã có những đóng góp từ các công ty Nhật Bản và các viện nghiên cứu ở cấp độ tương tự như những đơn vị sử dụng lớn điện hạt nhân.
Từ năm 1973, năng lượng hạt nhân là một ưu tiên chiến lược quốc gia tại Nhật Bản, vốn là quốc gia phụ thuộc nhiều vào nguồn nhiên liệu nhập khẩu, với số lượng nhiên liệu nhập khẩu chiếm 61% trong tổng số nhiên liệu sử dụng cho sản xuất năng lượng. Trong năm 2008, Nhật Bản đã đưa vào vận hành 7 lò phản ứng hạt nhân mới (3 nhà máy nằm trên đảo Honshū, và mỗi một nhà máy lần lượt tọa lạc ở Hokkaido, Kyushu, Shikoku, và Tanegashima). Trước khi xảy ra sự cố nhà máy điện hạt nhân tại Nhật Bản năm 2011 vào tháng 3 năm 2011, Nhật Bản là quốc gia có số nhà máy điện hạt nhân lớn thứ 3 trên thế giới với 55 lò phản ứng hạt nhân.
Ngành công nghiệp hạt nhân Nhật Bản không phải lâm vào tình trạng khó khăn do chịu ảnh hưởng của các tai nạn Three Mile Island (TMI) hoặc thảm họa Chernobyl như một số nước khác. Việc xây dựng nhà máy mới tiếp tục được mạnh mẽ trong suốt thập niên 1980 và thập niên 1990, và cho đến ngày nay.
Sau một đợt động đất và sóng thần nghiêm trọng, và sự cố hỏng hóc hệ thống làm mát nhà máy điện hạt nhân Fukushima I vào ngày 11 tháng 3 năm 2011, Nhật Bản đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp hạt nhân. Đây là lần đầu tiên tình trạng khẩn cấp hạt nhân đã được tuyên bố tại Nhật Bản, có 140.000 người dân trong phạm vi 20 km của nhà máy đã được sơ tán. Lượng bức xạ phát ra không rõ ràng, và cuộc khủng hoảng vẫn còn đang tiếp diễn.
Rustia venezuelensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Rustia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1953
Phytodietus ornatus
Liên kết ngoài
Thể loại:Phytodietus
Naegleriasis
N. fowleri thường được tìm thấy ở những vùng nước ngọt ấm như ao, hồ, sông và suối nước nóng. Ngoài ra nó cũng được tìm thấy ở trong đất, nguồn cấp nước đô thị bảo trì kém, bình đun nước nóng, gần nguồn nước thải ấm của các nhà máy công nghiệp, trong nước khử trùng không đảm bảo, các bể bơi không được clo hóa. Hiện chưa có bằng chứng cho thấy sinh vật này sống trong nước biển.
Dấu hiệu và triệu chứng
Các triệu chứng có thể xuất hiện từ một cho đến bảy ngày sau khi bị nhiễm amip. Triệu chứng ban đầu bao gồm sự thay đổi cảm nhận của khứu giác và vị giác, đau đầu, sốt, buồn nôn, ói mửa và cứng cổ. Ngoài ra còn có tình trạng rối loạn tâm thần, ảo giác, mất sự chú ý, mất điều hòa, co giật. Tiếp theo, bệnh tiến triển nhanh chóng trong vòng ba đến bảy ngày, và cái chết thường đến sau 7 đến 14 ngày, dù vậy cũng có thể lâu hơn. Vào năm 2013, một người ở Đài Loan đã tử vong sau khi nhiễm Naegleria fowleri được 25 ngày.
Nguyên nhân
thumb|right|[[Naegleria fowleri, thủ phạm gây ra PAM. Các giai đoạn vòng đời: bào nang, tư dưỡng, trùng roi]] N. fowleri xâm nhập hệ thần kinh trung ương thông qua mũi, đặc biệt là qua niêm mạc khứu giác và lá sàng mô mũi. Điều này xảy ra thường là do nước có chứa N. fowleri xộc vào khoang mũi qua các hoạt động như bơi, tắm, hay rửa mũi.
Amip đi theo các sợi thần kinh khứu giác qua lá sàng của xương sàng đến sọ. Từ đó chúng di chuyển đến hành khứu giác rồi tới các khu vực khác của não. Sau đó chúng ăn các mô thần kinh dẫn đến tình trạng hoại tử và xuất huyết nghiêm trọng.
Tiếp theo, những sinh vật này bắt đầu tiêu thụ các tế bào não, từng phần một. Chúng trở thành tác nhân gây ra Naegleriasis (hay PAM), một loại bệnh tác động đến hệ thần kinh trung ương. Bệnh này thường xảy ra ở trẻ em hoặc thanh thiếu niên khỏe mạnh, những đối tượng không có tiền sử bị suy giảm miễn dịch và có tình trạng tiếp xúc với những vùng nước ngọt không lâu trước thời điểm phát hiện bệnh.
Sự phát sinh
Naegleria fowleri lan truyền trong những vùng nước ngọt ấm, tù đọng (thường là vào những tháng hè), và xâm nhập hệ thần kinh trung ương từ nước chứa amip xộc vào khoang mũi bằng cách bám vào dây thần kinh khứu giác. Sau đó chúng di chuyển qua lá sàng tới hành khứu giác ở não trước, rồi nhân số lượng lên nhanh chóng nhờ ăn mô thần kinh.
Chẩn đoán
N. fowleri có thể sinh trưởng trong những môi trường chất lỏng không có ngoại vật hoặc trên các đĩa agar phi dinh dưỡng phủ vi khuẩn. Khuẩn Escherichia coli có thể được sử dụng để phủ lên đĩa (tấm) agar phi dinh dưỡng và thêm vào đó một giọt cặn dịch não tủy. Tiếp theo các đĩa này được ủ ở 37 °C và kiểm tra hàng ngày. Việc phát hiện được thực hiện bằng cách ly tâm một mẫu nước có thêm E. coli, rồi đặt một viên nén vào đĩa agar phi dinh dưỡng. Sau vài ngày, người ta kiểm tra đĩa bằng kính hiển vi và nhận dạng các nang Naegleria qua hình thái của chúng. Sự xác nhận sau cùng có thể thực hiện bằng các phương pháp phân tử và hóa sinh khác nhau. Việc khẳng định sự hiện hữu của Naegleria có thể hoàn tất bằng một cuộc xét nghiệm, tại đó sinh vật này bị phát hiện trong một môi trường nhược trương (nước cất). Khả năng gây bệnh có thể cao hơn ở nhiệt độ cao (42 °C), Naegleria fowleri có thể sinh trưởng tại nhiệt độ đó, còn loài không gây bệnh Naegleria gruberi thì không.
Phòng ngừa
Michael Beach, chuyên viên của Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ, đã đưa ra lời khuyên rằng sử dụng kẹp mũi để ngăn ngừa nước nhiễm mầm bệnh xâm nhập vào mũi là một cách thức phòng vệ hiệu quả, lưu ý về điều kiện để bệnh có thể xảy đến đó là để cho nước đi lên mũi.
Điều trị
Kể từ lần mô tả đầu tiên hồi thập niên 1960, cho đến năm 2015 mới chỉ ghi nhận được 7 trường hợp sống sót sau khi mắc PAM, ba trong số đó ở Mỹ và một ở Mexico. Kết quả tiên lượng luôn là không khả quan với những người mắc bệnh và khả năng sống sót duy trì ở mức nhỏ hơn 1%.
Dựa vào các bằng chứng từ phòng thí nghiệm và báo cáo về các trường hợp, amphotericin B là cơ sở truyền thống trong điều trị PAM kể từ ca sống sót đầu tiên ghi nhận tại Mỹ năm 1982.
Trong khi sử dụng rifampicin là phổ biến, trong đó bao gồm cả bốn trường hợp sống sót tại Bắc Mỹ, việc tiếp tục dùng loại thuốc này đã được đặt nghi vấn. Nó chỉ hoạt động không ổn định trong ống nghiệm và có ảnh hưởng mạnh đến mức độ điều trị sử dụng thuốc kháng sinh khác.
Vào năm 2013, hai trường hợp chữa trị thành công gần đây nhất tại Mỹ đã áp dụng phương pháp kết hợp thuốc bao gồm miltefosine cũng như liệu pháp kiểm soát nhiệt độ mục tiêu (TTM). Hiện không có dữ liệu về tác dụng của miltefosine đối với hệ thần kinh trung ương. Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ hiện đang cung cấp miltefosine cho các bác sĩ để đối phó với các loại amip sống tự do trong đó có naegleria.
Chlorpromazine đã cho thấy triển vọng trong ống nghiệm cũng như các dạng viêm màng não-mô não do Naegleria ở động vật.
Chẩn đoán một cách kịp thời vẫn là trở ngại rất lớn cho việc điều trị, khi mà đa phần các trường hợp chỉ phát hiện ra sau khi bệnh nhân đã qua đời.
Dịch tễ
Naegleriasis tuy là bệnh hiếm gặp nhưng có khả năng gây tử vong rất cao. Tính đến năm 2004 trên thế giới mới chỉ ghi nhận được 200 ca mắc bệnh, con số này tính đến năm 2008 là 300. Theo nghiên cứu điều trị bằng thuốc tại Đại học Aga Khan ở Pakistan, các thử nghiệm trong ống nghiệm với một số loại thuốc được FDA phê chuẩn dùng cho những bệnh phi lây nhiễm đã chứng minh hiệu quả tiêu diệt Naegleria fowleri cao hơn 95%. Nguồn tương tự cũng đề xuất một phương pháp truyền thuốc theo đường xuyên qua sọ đến não.
Hình thức amip xâm nhiễm hệ thần kinh này được ghi chép lần đầu tại Australia năm 1965. Trong năm 1966 đã có bốn trường hợp mắc bệnh được báo cáo tại Mỹ. Đến năm 1968, sinh vật là nguyên nhân gây bệnh, mà trước đó người ta nghĩ là loài Acanthamoeba hoặc Hartmannella, được xác định là Naegleria. Cũng trong năm đó đã có báo cáo về 16 trường hợp mắc bệnh trong giai đoạn 1963-1965 tại Ústí nad Labem, Tiệp Khắc. Vào năm 1970, loại amip này được đặt tên là N. fowleri.
Số trường hợp nhiễm bệnh dường như tăng lên theo phạm vi thông qua biến đổi khí hậu đang gia tăng. Đồng thời, số ca bệnh báo cáo được dự kiến sẽ tăng, đơn giản vì năng lực chẩn đoán đã tốt hơn cả ở những bệnh nhân còn sống cũng như ở những tử thi sau khi chết.
Nghiên cứu
Nghiên cứu hiện nay tập trung vào sự phát triển của phương pháp chẩn đoán phản ứng chuỗi trùng hợp thời gian thực (real time PCR). Một phương pháp được phát triển liên quan đến việc theo dõi quá trình khuếch đại trong thời gian thực với các probe gắn chất phát huỳnh quang nhắm vào chuỗi MpCI5. Một nhóm khác kết hợp ba phản ứng như một phép chẩn đoán N. fowleri, Acanthamoeba spp. và Balamuthia mandrillaris.
Khi mà con người chưa tìm được cách thức chữa trị hiệu quả, nghiên cứu để phát triển một liệu pháp là tìm kiếm nhân tố gây bệnh, cụ thể là N. fowleri; các loại thuốc có thể nhằm mục tiêu là những yếu tố gây hại. Một yếu tố tiềm tàng trong tính di động của amip là protein mã hóa bởi Nfa1. Khi gen Nfa1 biểu hiện ở amip không gây bệnh Naegleria gruberi và các amip cùng được nuôi với các tế bào mô đích, protein này chịu trách nhiệm cho sự tiêu hóa tế bào. Tiếp theo nghiên cứu này, các thí nghiệm triệt tiêu biểu hiện gen Nfa1 được thực hiện bằng can thiệp ARN. Trong đó, ARN sợi đôi nhằm vào chuỗi Nfa1 được áp dụng và sau đó mức độ biểu hiện của sản phẩm gen suy giảm đột ngột. Phương pháp này có tiềm năng trở thành một kỹ thuật có thể áp dụng được cho việc triệt tiêu biểu hiện của các nhân tố gây hại trong các thể tư dưỡng N. fowleri.
Một vắc-xin sử dụng tá chất Cry1Ac đã trải qua bước nghiên cứu ban đầu.
Arceuthobium rubrum
Arceuthobium rubrum là một loài thực vật có hoa trong họ Santalaceae. Loài này được Hawksw. & Wiens mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Liên kết ngoài
Thể loại:Arceuthobium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1965
Scratch (ngôn ngữ lập trình)
Scratch là một ngôn ngữ lập trình mang tính giáo dục miễn phí dựa trên các khối ngôn ngữ lập trình trực quan (VPL) và trang web chủ yếu để giáo dục lập trình, với mục tiêu là hướng tới đối tượng có độ tuổi từ 8 đến16 tuổi. Người dùng trên trang web, gọi là Scratcher, có thể tạo ra dự án trên trang web sử dụng giao diện với khối lập trình. Dự án có thể xuất thành các tệp dạng HTML5, JavaScript, Android apps và EXE bằng các công cụ bên ngoài. Dự án được phát triển bởi MIT Media Lab, được dịch thành hơn 70 ngôn ngữ, và được sử dụng ở hầu hết các nơi trên thế giới. Scratch được sử dụng và giảng dạy ở các trường học, trung tâm và các trường Cao đẳng cũng như các tổ chức tri thức công cộng khác. Tính tới tháng 12 năm 2021, thống kê cộng đồng trên trang web chính thức của Scratch cho thấy có hơn 92 triệu dự án được chia sẻ bởi hơn 82 triệu người dùng, tổng số 638 triệu dự án đã từng được tạo và hơn 100 triệu lượt truy cập trang web hàng tháng.
Tên gọi "Scratch" được đặt theo một kỹ thuật được sử dụng bởi DJ được gọi là "scratching", trong đó các bản ghi vinyl được cắt lại với nhau và thao tác trên bàn xoay để tạo ra các hiệu ứng âm thanh và âm nhạc khác nhau. Giống như scratching, trang web của Scratch cho phép người dùng kết hợp các phương tiện khác nhau với nhau (bao gồm đồ họa, âm thanh và các chương trình khác) bằng cách tạo hoặc "phối lại" (remix) các dự án từ những người dùng khác, như trò chơi điện tử, hoạt hình và mô phỏng.
Giao diện người dùng
Giao diện Scratch được chia thành ba phần chính: khu vực sân khấu (stage area), bảng màu khối (block palette) và khu vực code (coding area) để đặt và sắp xếp các khối thành các tập lệnh có thể được chạy bằng cách nhấn vào biểu tượng cờ màu xanh lá cây hoặc nhấp vào chính mã. Người dùng cũng có thể tạo các khối mã của riêng họ và chúng sẽ xuất hiện trong "Khối của tôi" (My Blocks).
Ceralocyna variegata
Ceralocyna variegata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Scratch (ngôn ngữ lập trình)
Giao diện người dùng
Khi tạo sprites và hình nền, người dùng có thể vẽ sprites của riêng họ theo cách thủ công, chọn sprites từ thư viện hoặc tải lên hình ảnh.
Ceralocyna variegata
Tham khảo
Thể loại:Ceralocyna
Scratch (ngôn ngữ lập trình)
Giao diện người dùng
Bảng dưới đây hiển thị các thể loại của các khối lập trình:
Phần mềm
Một phần mềm ngoại tuyến của Scratch 3.0 có sẵn cho Windows 10 trong Microsoft Store hoặc tải xuống trực tiếp với tệp .exe, macOS 10.13 của Apple trên App Store hoặc tải xuống trực tiếp với tệp .dmg, Chrome OS và Android trên Google Play, điều này cho phép tạo và phát các chương trình Scratch ngoại tuyến. Trình chỉnh sửa ngoại tuyến cũng có thể được tải xuống trong các phiên bản trước, chẳng hạn như Scratch 2.0 và Scratch 1.4.
Tiện ích mở rộng
Trong Scratch, tiện ích mở rộng thêm các khối và tính năng bổ sung có thể được sử dụng trong các dự án. Trong Scratch 2.0 và 3.0, các tiện ích mở rộng đều dựa trên phần cứng. Các tiện ích mở rộng dựa trên phần mềm đã được thêm vào Scratch 3.0, cùng với một số tiện ích mở rộng dựa trên phần cứng mới như micro:bit. Các tiện ích mở rộng được liệt kê dưới đây:
Codebase
Scratch 3.0 là một codebase dựa trên JavaScript hoàn toàn mới được tạo thành từ nhiều thành phần như "Scratch-GUI", hiện dựa trên một thư viện từ Blockly, "Scratch-VM" và "Scratch-Render", công cụ kết xuất. Các khối Scratch được thực hiện bằng cách sử dụng Blockly.