cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nhôm
Cảnh báo
Nhôm là một trong ít các nguyên tố phổ biến nhất mà không có chức năng có ích nào cho các cơ thể sống, nhưng có một số người bị dị ứng với nó — họ bị các chứng viêm da do tiếp xúc với các dạng khác nhau của nhôm: các vết ngứa do sử dụng các chất làm se da hay hút mồ hôi (phấn rôm), các rối loạn tiêu hóa và giảm hay mất khả năng hấp thụ các chất dinh dưỡng từ thức ăn nấu trong các nồi nhôm, nôn mửa hay các triệu chứng khác của ngộ độc nhôm do ăn (uống) các sản phẩm như Kaopectate® (thuốc chống tiêu chảy), Amphojel® và Maalox® (thuốc chống chua). Đối với những người khác, nhôm không bị coi là chất độc như các kim loại nặng, nhưng có dấu hiệu của ngộ độc nếu nó được hấp thụ nhiều, mặc dù việc sử dụng các đồ nhà bếp bằng nhôm (phổ biến do khả năng chống ăn mòn và dẫn nhiệt tốt) nói chung chưa cho thấy dẫn đến tình trạng ngộ độc nhôm. Việc tiêu thụ qua nhiều các thuốc chống chua chứa các hợp chất nhôm và việc sử dụng quá nhiều các chất hút mồ hôi chứa nhôm có lẽ là nguồn duy nhất sinh ra sự ngộ độc nhôm. Người ta cho rằng nhôm có liên quan đến bệnh Alzheimer, mặc dù các nghiên cứu gần đây đã bị bác bỏ.
Cần cẩn thận để không cho nhôm tiếp xúc với một số chất hóa học nào đó có khả năng ăn mòn nó rất nhanh. Ví dụ, chỉ một lượng nhỏ thủy ngân tiếp xúc với bề mặt của miếng nhôm có thể phá hủy lớp oxide nhôm bảo vệ thông thường có trên bề mặt các tấm nhôm. Trong vài giờ, thậm chí cả một cái xà có cấu trúc nặng nề có thể bị làm yếu đi một cách rõ rệt. Vì lý do này, các loại nhiệt kế thủy ngân không được phép xuất hiện trong nhiều sân bay và hãng hàng không, vì nhôm là thành phần cấu trúc cơ bản của các máy bay.
Tác động môi trường
Các tác động môi trường bao gồm việc xảy ra mức độ cao về nhôm gần các khu vực khai thác; một lượng nhỏ nhôm được thải ra môi trường tại các nhà máy nhiệt điện chạy bằng than hoặc các nhà đốt cháy rác. Nhôm trong không khí được rửa sạch bởi mưa hoặc thường lắng xuống nhưng các hạt nhôm nhỏ vẫn còn trong không khí trong một thời gian dài.
Logfia paradoxa
Logfia paradoxa là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Wagenitz) Anderb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Nhôm
Tác động môi trường
Nước mưa có tính axit là yếu tố tự nhiên chủ yếu gây di chuyển nhôm từ nguồn tự nhiên, và cũng là nguyên nhân chính gây tác động môi trường của nhôm; Tuy nhiên, yếu tố chính gây hiện diện nhôm trong nước mặn và nước ngọt là quá trình công nghiệp cũng thải nhôm vào không khí.
Logfia paradoxa
Liên kết ngoài
Thể loại:Logfia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1991
Nhôm
Tác động môi trường
Trong nước, nhôm hoạt động như một chất độc đối với các sinh vật hô hấp qua mang như cá khi nước có tính axit, trong đó nhôm có thể kết tủa trên màng mang, gây mất các ion trong huyết tương và hemolymph dẫn đến sự mất cân bằng trong quá trình tự điều hòa nước. Các hợp chất hữu cơ của nhôm có thể dễ dàng được hấp thụ và can thiệp vào quá trình chuyển hóa trong động vật và chim, mặc dù điều này hiếm khi xảy ra trong thực tế.
Nhôm là một trong những yếu tố chính làm giảm sự phát triển của cây trên đất axit. Mặc dù nó không gây hại đến sự phát triển cây trên đất có pH trung tính, nhưng trên đất axit, nồng độ các ion nhôm Al3+ độc hại tăng lên và làm xáo trộn sự phát triển và chức năng của rễ. Lúa mì đã phát triển khả năng chịu đựng nhôm, giải phóng các hợp chất hữu cơ kết hợp với các ion nhôm gây hại. Tin rằng cơ chế chịu đựng này cũng tồn tại trong cây ngô.
Sản xuất nhôm gặp các thách thức riêng về môi trường ở từng giai đoạn trong quá trình sản xuất. Thách thức chính là khí thải gây hiệu ứng nhà kính. Các khí này là kết quả từ sự tiêu thụ điện của các nhà luyện kim và các sản phẩm phụ của quá trình chế biến. Các khí mạnh nhất trong số này là perfluorocarbons từ quá trình luyện kim. Sulfur dioxide được thải ra là một trong những chất tiên đồ chính của mưa axit.
Quá trình sinh hủy nhôm kim loại rất hiếm; hầu hết các sinh vật gây ăn mòn nhôm không tấn công hoặc tiêu thụ trực tiếp nhôm, mà thay vào đó tạo ra chất thải gây ăn mòn. Nấm Geotrichum candidum có thể tiêu thụ nhôm trong các đĩa CD. Vi khuẩn Pseudomonas aeruginosa và nấm Cladosporium resinae thường được phát hiện trong bình nhiên liệu máy bay sử dụng nhiên liệu dựa trên ke-rô-xên (không phải avgas), và các nền văn phòng có thể phân hủy nhôm.
Chú thích
<references group="lower-alpha"/>
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhôm Thể loại:Nguyên tố hóa học Thể loại:Nhóm Bo Thể loại:Nhiên liệu tên lửa Thể loại:Chất dẫn điện
Euhesma wiluna
Euhesma wiluna là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 1998.
Austrobuxus carunculatus
Austrobuxus carunculatus là một loài thực vật có hoa trong họ Picrodendraceae. Loài này được (Baill.) Airy Shaw mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Liên kết ngoài
Thể loại:Austrobuxus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1971
López de Micay
López [de Micay] là một khu tự quản thuộc tỉnh Cauca, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản López [de Micay] đóng tại Micay Khu tự quản López [de Micay] có diện tích 3101 ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản López [de Micay] có dân số 17289 người.
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh Cauca Thể loại:Khu tự quản của Colombia
Chrysoblastella chilensis
Chrysoblastella chilensis là một loài rêu trong họ Ditrichaceae. Loài này được Mont. Reimers mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chrysoblastella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1926
Euxoa luteotincta
Euxoa luteotincta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Euxoa
Berikon
Berikon là một đô thị ở huyện Bremgarten, bang Aargau, Thụy Sĩ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của bang Aargau
Tecution helenicola
Tecution helenicola là một loài nhện trong họ Miturgidae.
Loài này thuộc chi Tecution. Tecution helenicola được Pierre L. G. Benoit miêu tả năm 1977.
Tham khảo
Thể loại:Tecution
Goera gaetam
Goera gaetam là một loài trong họ Goeridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Chú thích
Thể loại:Goera
WWE Over The Limit (2011)
Liên kết ngoài
2011
Parapolytretus flavotarsus
Parapolytretus flavotarsus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Parapolytretus
Roquefort-les-Pins
Roquefort-Les-Pins là một xã ở tỉnh Alpes-Maritimes, vùng Provence-Alpes-Côte d’Azur ở đông nam nước Pháp.
Liên kết ngoài
Roquefortlespins
Polystichum medogense
Polystichum medogense là một loài thực vật có mạch trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Ching & S.K. Wu miêu tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Liên kết ngoài
Thể loại:Polystichum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1983
Eria pachyphylla
Eria pachyphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Aver. mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Liên kết ngoài
P Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2002
Eria pachyphylla
Gonomyia helophila
Gonomyia helophila là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Tân bắc và Neotropic.
Tham khảo
Thể loại:Gonomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Nearctic Thể loại:Limoniidae ở vùng Neotropic
Ainsliaea aptera
Ainsliaea aptera là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được DC. mô tả khoa học đầu tiên năm 1838.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Ánh lệ Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1838
Châtenoy-le-Royal
Châtenoy-le-Royal là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté nước Pháp.
Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 5,938.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Saône-et-Loire
Alodia
Alodia, còn được biết đến với tên gọi khác là Alwa (Aρουα, Aroua; علوة, ʿAlwa), là một vương quốc thuộc thời kỳ Trung Cổ của người Nubia, nó nằm ở miền Trung và Nam Sudan ngày nay. Kinh đô của nó là thành phố Soba, thành phố này có vị trí nằm gần thành phố Khartoum vốn là nơi giao điểm của hai con sông Nile xanh và sông Nile Trắng.
Vương quốc này được thành lập sau khi vương quốc Kush sụp đổ vào khoảng năm 350 CN, Alodia được nhắc đến lần đầu tiên trong các ghi chép lịch sử là vào năm 569. Nó là vương quốc cuối cùng trong số ba vương quốc của người Nubia cải sang Kitô giáo vào năm 580, sau Nobadia và Makuria. Vương quốc này có thể đã đạt tới đỉnh cao của nó trong giai đoạn từ thế kỷ thứ 9–12 khi đó các ghi chép cho thấy rằng nó đã tỏ ra vượt trội về mặt diện tích, sức mạnh quân sự và sự thịnh vượng về mặt kinh tế so với người láng giềng phía bắc, Makuria, vốn có mối quan hệ mật thiết về mặt triều đại với nó. Vốn là một quốc gia rộng lớn và đa văn hóa, Alodia nằm dưới sự cai trị của một vị vua hùng mạnh và các thống đốc tỉnh được nhà vua bổ nhiệm. Kinh đô Soba của nó được miêu tả là một thành phố của "những căn nhà và nhà thờ rộng lớn đầy ắp vàng và các khu vườn", nó đã thịnh vượng với vai trò là một trung tâm mậu dịch. Hàng hóa đã đến từ Makuria, Trung Đông, Tây Phi, Ấn Độ và thậm chí là cả Trung Quốc.
Từ thế kỷ thứ 12 và đặc biệt là từ thế kỷ thứ 13 trở đi, Alodia đã suy yếu có thể là do các cuộc xâm lược từ phía nam, hạn hán và sự thay đổi các tuyến đường thương mại. Vào thế kỷ thứ 14, vương quốc này có thể đã bị bệnh dịch hạch tàn phá, trong khi đó các bộ lạc Ả rập cũng đã bắt đầu di cư tới khu vực thượng nguồn Thung lũng sông Nile. Vào khoảng năm 1500, Soba đã rơi vào tay của người Ả Rập hoặc người Funj. Điều này dường như đã đánh dấu sự kết thúc của Alodia, mặc dù vậy một số truyền thuyết truyền miệng của người Sudan kể lại rằng nó vẫn còn tồn tại dưới tên gọi là vương quốc Fazughli ở khu vực biên giới Ethiopia–Sudan. Sau khi Soba bị phá hủy, người Funj đã thiết lập nên vương quốc Hồi giáo Sennar, và mở ra thời kỳ Hồi giáo hóa và Ả rập hóa.
Nguồn gốc
thumb|upright=1.3|[[Soba (thành phố)|Soba trong các cuộc khai quật vào cuối năm 2019|alt=A photo of the site of Soba]] Trong số ba vương quốc thời Trung Cổ của người Nubia thì Alodia là vương quốc ít được nghiên cứu nhất do các bằng chứng rất là sơ sài. Phần lớn những gì chúng ta biết hiện nay về nó chỉ là từ một vài nhà sử học Ả rập thời Trung Cổ. Quan trọng nhất trong số đó là những nhà địa lý người Hồi giáo như al-Yaqubi (thế kỷ thứ 9), Ibn Hawqal và al-Aswani (thế kỷ thứ 10), cả hai đều đã viếng thăm đất nước này, và vị tu sĩ người Copt là Abu al-Makarim (thế kỷ thứ 12). Các sự kiện diễn ra xung quanh quá trình Kitô hóa của vương quốc này đã được vị Giám mục sống cùng thời là John của Ephesus ghi chép lại; Nhiều tác phẩm hậu thời Trung cổ của Sudan đã đề cập tới sự sụp đổ của nó. Al-Aswani ghi chép rằng ông ta đã tiếp xúc với một sử gia người Nubia mà "thông thạo về đất nước Alwa", thế nhưng hiện nay vẫn chưa có tác phẩm sử học nào thuộc thời kỳ Trung Cổ của người Nubia được phát hiện.
Thymus sachalinensis
Thymus sachalinensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Prob. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1995.
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1995
Alodia
Địa lý
Alodia nằm ở Nubia, vào thời kỳ Trung Cổ thì vùng đất này trải dài từ Aswan ở miền Nam Ai Cập tới một mũi đất chưa được xác định rõ nằm ở phía nam nơi giao nhau của sông Nile trắng và Nile Xanh. Khu vực trung tâm của vương quốc này đó là Gezira, một đồng bằng màu mỡ có biên giới về phía Tây là sông Nile Trắng và về phía Đông là sông Nile Xanh. Trái ngược với ở khu vực thung lũng sông Nile Trắng, có nhiều địa điểm khảo cổ học của Alodia nằm ở khu vực thung lũng sông Nile Xanh, trong số đó có Soba.Phạm vi ảnh hưởng của người Alodia về phía nam là không rõ ràng, mặc dù có khả năng là nó tiếp giáp với khu vực cao nguyên Ethiopia. Các di chỉ của người Alodia nằm xa nhất về phía nam là ở gần Sennar.
Vùng đất phía bắc của Alodia có lẽ đã kéo dài từ nơi giao nhau của hai dòng sông Niles xuôi dòng tới Abu Hamad gần đảo Mograt. Abu Hamad dường như đã là tiền đồn cực bắc cho tỉnh al-Abwab ("cánh cổng") của Alodia, mặc dù vậy một số học giả đã đề xuất một địa điểm xa về phía nam hơn và nằm gần sông Atbara. Không có bằng chứng nào cho thấy đã có một khu định cư lớn của người Alodia nằm về phía bắc nơi giao nhau của hai con sông Nile, mặc dù một vài pháo đài đã được ghi chép lại tại đó.
Nằm giữa sông Nile và sông Atbara là vùng đất Butana, đây là khu vực đồng cỏ phù hợp với chăn nuôi gia súc.Có nhiều di chỉ của Ki tô giáo nằm dọc theo sông Atbara và vùng châu thổ Gash lân cận (gần Kassala) đã được ghi chép lại. Theo Ibn Hawqal, một vị vua chư hầu trung thành của Alodia đã cai quản vùng đất nằm vung quanh khu vực châu thổ Gash. Trên thực tế, phần lớn khu vực biên giới giữa Sudan-Ethiopia-Eritrea trước đó từng nằm dưới sự kiểm soát của vương quốc Aksum dường như đã nằm dưới sự ảnh hưởng của Alodia. Ghi chép của cả Ibn Hawqal và al-Aswani gợi ý rằng Alodia cũng đã kiểm soát khu vực sa mạc nằm dọc theo bờ Biển Đỏ.
Nguồn gốc
Tên gọi Alodia có thể có từ thời cổ đại, nó có lẽ đã xuất hiện lần đầu tiên trên một tấm bia đá của người Kush với tên gọi là Alut từ cuối thế kỷ thứ 4 TCN. Nó xuất hiện một lần nữa với tên gọi là Alwa trong bản danh sách các thành phố của người Kush do tác giả người La Mã là Plinius Già (Thế kỷ thứ 1) biên soạn, ông ta nói rằng nó nằm ở phía nam của Meroe. Một thành phố khác có tên là Alwa được nhắc đến trong một dòng chữ khắc có niên đại vào thế kỷ thứ tư của người Aksum, lần này vị trí của nó là nằm gần chỗ giao nhau của sông Nile và sông Atbara.
Chúng ta chưa biết rõ về sự ra đời của vương quốc Alodia. Sự hình thành của nó đã hoàn tất vào giữa thế kỷ thứ 6, khi đó nó được ghi chép lại là đã cùng tồn tại đồng thời với các vương quốc khác của người Nubia như Nobadia và Makuria ở phía bắc. Vào thế kỷ thứ 6 thì Soba đã phát triển thành một trung tâm đô thị lớn, và giữ vai trò là kinh đô của vương quốc. Vào năm 569, vương quốc Alodia đã được nhắc đến lần đầu tiên, John của Ephesus miêu tả nó là một vương quốc đang ở giai đoạn khởi đầu của quá trình Kitô hóa. Ngoài ra, sự tồn tại của vương quốc cũng còn được xác nhận thông qua một văn kiện bằng tiếng Hy Lạp có nguồn gốc từ tỉnh Ai Cập của Byzantine, nó mô tả việc bán một nữ nô lệ người Alodia.
Kitô hóa và giai đoạn đỉnh cao
thumb| [[Graffito (khảo cổ học)|graffito hình chữ thập đến từ Musawwarat es-Sufra|alt=Graffito in the form a cross carved into a brick.]] thumb|Những [[Chữ lồng Tổng lãnh thiên thần Micae ở một mỏ đá gần Meroe. Những chữ lồng như vậy dường như là những chữ khắc phổ biến ở Alodia, trong khi những bản khắc dài hơn thì tương đối hiếm.]] Ghi chép của John xứ Ephesus miêu tả chi tiết các sự kiện diễn ra xung quanh quá trình Kitô hóa của Alodia. Do là vương quốc nằm xa nhất về phía nam trong số ba vương quốc của người Nubia, Alodia là vương quốc cuối cùng cải sang Kitô giáo. Theo John, đức vua của Alodia đã biết được về sự cải đạo của Nobadia vào năm 543 và thỉnh cầu ông ta gửi một giám mục tới rửa tội cho thần dân của mình. Lời thỉnh cầu này đã được chấp thuận vào năm 580 và Longinus đã được phái tới, những người được rửa tội đầu tiên là nhà vua, hoàng gia và tầng lớp quý tộc địa phương. Nhờ đó, Alodia đã trở thành một phần của thế giới Kitô giáo và nằm dưới quyền của vị Thượng phụ người Copt ở Alexandria. Sau quá trình cải đạo, một số ngôi đền đa thần giáo chẳng hạn như ngôi đền ở Musawwarat es-Sufra có lẽ đã được chuyển đổi thành nhà thờ. Mức độ và tốc độ truyền bá của Kitô giáo trong dân chúng Alodia là không chắc chắn. Bất chấp sự cải đạo của tầng lớp quý tộc, có khả năng là quá trình Kitô hóa các cư dân ở khu vực nông thôn có thể đã diễn ra chậm chạp. Ghi chép của John xứ Ephesus cũng ngụ ý về sự căng thẳng giữa Alodia và Makuria. Một số pháo đài nằm ở phía bắc nơi giao nhau của hai con sông Niles gần đây đã được xác định là có niên đại thuộc về giai đoạn này. Tuy nhiên, các pháo đài này không được đóng giữ quá thế kỷ thứ 7, điều này cho thấy rằng xung đột giữa Makuria và Alodia đã nhanh chóng được giải quyết.
Trong giai đoạn giữa năm 639 và 641, người Ả rập theo đạo Hồi đã chinh phục Ai Cập từ tay của đế quốc Byzantine. Makuria vào thời điểm này đã hợp nhất với Nobadia, họ sau đó đã đẩy lùi được hai cuộc xâm lược của người Hồi giáo, lần đầu diễn ra vào năm 641/642 và lần thứ hai vào năm 652. Sau đó, Makuria và người Ả Rập đã đồng ý ký kết Baqt, một hiệp ước hòa bình mà bao gồm cả việc trao đổi quà tặng hàng năm và các luật lệ kinh tế xã hội giữa người Ả rập và người Nubia. Alodia được đề cập rõ ràng trong hiệp ước này là không bị ảnh hưởng bởi nó. Mặc dù người Ả rập thất bại trong việc chinh phục Nubia, họ đã bắt đầu định cư dọc theo bờ biển phía Tây của biển Đỏ. Họ đã thành lập các thị trấn cảng Aydhab và Badi vào thế kỷ thứ 7 và Suakin, được đề cập lần đầu tiên vào thế kỷ thứ 10. Từ thế kỷ thứ 9 trở đi, họ đã bắt đầu tiến sâu hơn vào nội địa và định cư lẫn lộn với người Beja trên khắp vùng sa mạc phía Đông. Ảnh hưởng của người Ả rập vẫn chỉ giới hạn ở vùng phía đông của sông Nile cho tới tận thế kỷ thứ 14.
Dựa trên các bằng chứng khảo cổ học, người ta cho rằng kinh đô Soba của Alodia đã trải qua giai đoạn phát triển đỉnh cao của nó trong khoảng từ thế kỷ thứ 9 tới thế kỷ thứ 12. Vào thế kỷ thứ 9, Alodia đã được sử gia Ả rập al-Yaqubi miêu tả lần đầu tiên một cách tóm tắt. Trong bài tường thuật ngắn gọn của ông ta, Alodia được kể lại là hùng mạnh hơn hai vương quốc Nubia kia và cần ít nhất là ba tháng để vượt qua nó. Ông ta cũng ghi lại rằng người Hồi giáo thỉnh thoảng cũng du hành tới đó.
Một thế kỷ sau đó vào giữa thế kỷ thứ 10, sử gia Ibn Hawqal đã viếng thăm Alodia và thành quả của điều này là một tác phẩm ghi chép toàn diện nhất về vương quốc này đã ra đời. Ông ta đã miêu tả địa lý và người dân của Alodia khá là chi tiết, giúp tạo ra ấn tượng về một quốc gia rộng lớn và đa sắc tộc. Ông ta cũng ghi chép về sự thịnh vượng của vương quốc này chẳng hạn như nó có một "chuỗi các ngôi làng nối tiếp nhau và một dải đất canh tác kéo dài". Khi Ibn Hawqal đặt chân đến, vị vua đương triều có tên là Eusebios, ông ta sau đó được người cháu họ tên là Stephanos kế vị. Một vị vua Alodia khác của thời kỳ này có tên là David, ông ta chỉ được biết đến từ một tấm bia mộ ở Soba. Triều đại của ông ta ban đầu được xác định là và khoảng từ 999–1015, thế nhưng căn cứ vào các văn tự cổ, ngày nay niên đại của nó được xác định rộng hơn nhiều là vào thế kỷ thứ 9 hoặc thế kỷ thứ 10.
Ghi chép của Ibn Hawqal về địa lý của Alodia phần lớn đã được xác nhận bởi al-Aswani, một sứ thần của nhà Fatimid được cử tới Makuria, ông ta sau đó đã viếng thăm Alodia. Tương tự như cách mà al-Yaqubi miêu tả 100 năm trước đó, Alodia được ghi chép lại là hùng mạnh hơn Makuria, rộng lớn hơn và có binh lực đông hơn. Kinh đô Soba là một thành phố thịnh vượng với "những tòa nhà đẹp, và những ngôi nhà và nhà thờ rộng lớn đầy ắp vàng và các khu vườn", nó còn có một khu phố Hồi giáo rộng lớn. thumb|Vua Mouses Georgios có thể đã đồng thời là vua của Makuria và Alodia. [[Faras, niên đại là vào cuối thế kỷ thứ 12.|alt=A painting of a man wearing red and white regal clothing and a crown.]]
Abu al-Makarim (thế kỷ thứ 12) là sử gia cuối cùng còn đề cập tới Alodia một cách chi tiết. Nó vẫn còn được miêu tả là một vương quốc Kitô giáo lớn với khoảng 400 nhà thờ. Có một nhà thờ đặc biệt lớn và cầu kỳ được cho là nằm ở Soba, nó có tên gọi là "Nhà thờ Manbali". Hai vị vua Alodia, Basil và Paul, được đề cập tới trong những lá thư bằng tiếng Ả rập có niên đại vào thế kỷ thứ 12 đến từ Qasr Ibrim.
Có bằng chứng cho thấy rằng có những giai đoạn mà khi đó hai hoàng tộc của Alodia và Makuria đã có mối quan hệ gần gũi với nhau. Có khả năng rằng ngai vàng thường xuyên được truyền lại cho một vị vua có người cha thuộc hoàng tộc của vương quốc kia. Nhà Nubia học Włodzimierz Godlewski tuyên bố rằng dưới thời vị vua của Makuria là Merkurios (đầu thế kỷ thứ 8) thì hai vương quốc đã bắt đầu xích lại gần với nhau. Vào năm 943, al Masudi đã viết rằng vua của Makuria đã cai trị Alodia, trong khi Ibn Hawqal lại viết ngược lại. Thế kỷ thứ 11 đã chứng kiến sự xuất hiện của một vương miện hoàng gia mới trong nghệ thuật Makuria; người ta cho rằng nó có nguồn gốc từ triều đình Alodia. Vua Mouses Georgios cai trị Makuria trong giai đoạn nửa sau thế kỷ thứ 12 và dường như đã cai trị cả hai vương quốc thông qua một liên minh cá nhân. Trong tước hiệu hoàng gia của ông ("Vua của người Arouades và Makuritai") Alodia được nhắc đến trước Makuria, điều này có nghĩa rằng ban đầu ông đã là vua của Alodia.
Suy tàn
thumb|upright=1.4|Lư hương bằng đồng có khắc dòng chữ bằng tiếng [[tiếng Nubia|Nubia bị hư hại. Nó được cho là được phát hiện ở Soba.|alt=A bronze incense burner with a Nubian inscription]]
Bằng chứng khảo cổ học từ Soba cho thấy thành phố đã bắt đầu suy tàn từ thế kỷ thứ 12 trở đi, và do đó có thể vương quốc Alodia cũng như vậy. Vào khoảng năm 1300 sự suy tàn của Alodia đã trở nên rõ ràng hơn. Không có đồ gốm hay đồ thủy tinh nào có niên đại từ sau thế kỷ thứ 13 trở đi mà được xác định ở Soba. Hai nhà thờ rõ ràng là đã bị phá hủy vào thế kỷ thứ 13, mặc dù vậy chúng đã được xây dựng lại ngay sau đó. Người ta cho rằng Alodia đã bị một tộc người châu Phi có tên gọi là người Damadim tấn công, họ có thể thuộc nhóm dân tộc Nin và có nguồn gốc từ khu vực biên giới ngày nay của Sudan và Nam Sudan, dọc theo sông Bahr el Ghazal. Theo nhà địa lý Ibn Sa'id al-Maghribi, họ đã tấn công Nubia vào năm 1220. Soba có thể đã bị chinh phục vào thời điểm này, nó đã chịu cảnh chiếm đóng và hủy diệt. Vào cuối thế kỷ thứ 13, một cuộc xâm lược khác của một tộc người không rõ tên đã xảy ra từ phía nam. Cùng thời gian này, nhà thơ al-Harrani đã viết rằng kinh đô của Alodia lúc này có tên gọi là Waylula, nó được miêu tả là "rất lớn" và "được xây dựng ở bờ phía Tây của sông Nile". Vào đầu thế kỷ thứ 14, nhà địa lý Shamsaddin al-Dimashqi đã viết rằng kinh đô của Alodia là một vùng đất có tên là Kusha nằm cách xa sông Nile, ở nơi này người dân phải lấy nước từ giếng. Bản đồ Dulcert đương thời có cả Alodia ("Coale") và Soba ("Sobaa").
Vào năm 1276, al-Abwab, trước đây được ghi lại là tỉnh cực bắc của Alodia thì vào lúc này đã được ghi chép lại là một vương quốc độc lập cai trị nhiều vùng lãnh thổ rộng lớn. Nguyên nhân chính xác dẫn đến sự ly khai của nó và mối quan hệ của nó với Alodia sau đó vẫn chưa được biết rõ. Dựa trên đồ gốm được tìm thấy, người ta cho rằng al-Abwab đã tiếp tục thịnh vượng cho tới tận thế kỷ thứ 15 và có lẽ là tới tận thế kỷ thứ 16. Năm 1286, một hoàng tử Mamluke đã phái các sứ thần tới chỗ một số vị vua ở miền Trung Sudan. Chúng ta vẫn chưa rõ liệu rằng họ vẫn là các chư hầu của vị vua ở Soba hay là họ đã độc lập, điều này ngụ ý rằng Alodia đã tan rã thành nhiều tiểu quốc nhỏ vào giai đoạn cuối thế kỷ 13. Năm 1317, một đạo quân viễn chinh của nhà Mamluk đã truy đuổi những kẻ cướp người Ả rập về phía nam tới tận Kassala ở Taka (một trong số những vùng đất tiếp đón sứ thần Mamluk vào năm 1286), họ đã hành quân qua al-Abwab và Makuria trên đường trở về. thumb|upright=1.6|Bản đồ miêu tả các tuyến đường di dân được các bộ lạc [[Ả rập sử dụng để tiến sâu vào Sudan|alt=A map of Sudan, Eritrea, Djibouti and northern Ethiopia.]]
Trong thế kỷ thứ 14 và 15, phần lớn vùng đất Sudan ngày nay đã bị các bộ lạc Ả rập giày xéo. Họ có lẽ đã hưởng lợi từ căn bệnh dịch hạch mà có thể đã tàn phá Nubia vào giữa thế kỷ thứ 14 và giết chết nhiều người Nubia nhưng lại không ảnh hưởng đến những người Ả rập du mục. Họ sau đó sẽ hòa nhập với những cư dân địa phương còn sót lại, dần dần nắm quyền kiểm soát đất đai và con người,và nhân khẩu đông đảo của họ đã giúp họ có được thuận lợi lớn trong việc truyền bá văn hóa của mình. Ghi chép đầu tiên về sự di cư của người Ả rập tới Nubia có niên đại là vào năm 1324. Theo nhà khảo cổ học William Y. Adams thì sự tan rã của Makuria vào cuối thế kỷ thứ 14 đã khiến cho "những cánh cổng xả lũ" "vỡ tung ra". Nhiều người trong số đó ban đầu tới từ Ai Cập, họ tiến dọc theo dòng sông Nile cho tới khi đặt chân tới Al Dabbah. Tại đây, họ đi về hướng tây để di chuyển dọc theo sông Wadi Al-Malik tới Darfur hoặc Kordofan. Alodia, đặc biệt là khu vực Butana và Gezira, lại là mục tiêu của những người Ả rập vốn sinh sống lẫn lộn với người Beja ở khu vực Sa mạc phía Đông trong suốt nhiều thế kỷ.
Ban đầu, vương quốc Alodia đã có thể buộc một số nhóm người Ả rập mới di cư đến phải cống nạp. Tình hình ngày càng trở nên bấp bênh hơn khi có thêm nhiều người Ả rập đặt chân đến.Vào nửa sau thế kỷ 15, người Ả rập đã định cư ở toàn bộ miền trung khu vực thung lũng sông Nile của Sudan, ngoại trừ khu vực xung quanh Soba, mà vốn là tất cả những gì còn lại của Alodia. Vào năm 1474 theo những gì được ghi chép lại thì người Ả rập đã thành lập thị trấn Arbaji nằm bên bờ sông Nile Xanh, nó sẽ nhanh chóng phát triển thành một trung tâm thương mại và nghiên cứu Đạo Hồi quan trọng. Vào năm 1500, người Nubia được ghi chép lại là đã trong tình trạng chia rẽ hoàn toàn về mặt chính trị do họ không còn vua nữa nhưng lại có tới 150 lãnh chúa độc lập cai trị các lâu đài ở hai bên bờ sông Nile. Bằng chứng khảo cổ học chứng thực rằng Soba đã gần như bị phá hủy hoàn toàn vào thời điểm này.
Sụp đổ
thumb|upright=1.2|Tranh minh họa một kỵ sĩ Ả rập vào giai đoạn cuối thế kỷ 15 của [[Arnold von Harff|alt=A pen and ink drawing of a mounted man wearing Arab dress and carrying a spear]]
Chúng ta không rõ là vương quốc Alodia đã bị người Ả rập dưới sự lãnh đạo của Abdallah Jammah hủy diệt hay là do người Funj, một tộc người châu Phi tới từ phía nam dưới sự lãnh đạo của vua Amara Dunqas. Phần lớn các học giả ngày nay đều cho rằng sự sụp đổ của nó là dưới tay của người Ả rập.
Theo truyền thuyết của người Sudan, Abdallah Jammah ("Abdallah người tập hợp"), ông tổ của bộ lạc Abdallab ở Sudan và là một người Rufa'a Ả rập, đã định cư ở khu vực thung lũng sông Nile sau khi từ phía đông di cư đến. Ông ta đã củng cố quyền lực của mình và đặt kinh đô tại Qerri, nằm ngay phía bắc nơi giao nhau của hai con sông Niles. Vào giai đoạn cuối thế kỷ 15, ông ta đã tập hợp các bộ lạc Ả rập để khởi binh chống lại "sự bạo ngược" của người Alodia, điều này có thể mang một động cơ về cả chính trị và tôn giáo. Người Hồi giáo Ả rập đã không còn chấp nhận sự cai trị và đánh thuế của một vị vua theo Ki tô giáo. Dưới sự lãnh đạo của Abdallah, Alodia và kinh đô Soba của nó đã bị hủy diệt, họ còn thu được nhiều chiến lợi phẩm chẳng hạn như một "vương miện đá quý" và một "vòng cổ nổi tiếng bằng ngọc trai và hồng ngọc".
Theo một truyền thuyết khác được ghi lại trong các văn tự cổ đến từ Shendi, Soba đã bị Abdallah Jammah hủy diệt vào năm 1509 sau khi đã bị tấn công vào năm 1474. Ý tưởng về việc thống nhất người Ả rập chống lại Alodia được cho là đã xuất hiện trong tâm trí của một vị emir sống vào giai đoạn từ năm 1439 tới năm 1459. Vì lẽ đó, ông đã di cư từ Bara ở Kordofan tới một ngọn núi gần Ed Dueim nằm bên bờ sông Nile Trắng. Dưới thời người cháu nội của ông là Emir Humaydan, ông ta đã tập hợp các bộ lạc Ả rập khác và tấn công Alodia. Vua của Alodia đã bị giết nhưng vị "thượng phụ", có thể là tổng giám mục của Soba đã chạy thoát được. Vị giám mục này sau đó đã sớm quay trở về Soba. Một vị vua bù nhìn đã được dựng lên và một đạo quân gồm người Nubia, Beja và người Abyssinia đã được tập hợp để chiến đấu "vì lợi ích tôn giáo". Trong lúc đó, liên minh Ả rập lại sắp sửa rạn nứt, nhưng nhờ có Abdallah Jammah đứng ra hòa giải đồng thời liên minh với vua của người Funj là Amara Dunqas, họ cuối cùng đã đánh bại và giết chết được vị thượng phụ, tiếp sau đó là san phẳng Soba và bắt dân cư của nó làm nô lệ.
Biên niên sử Funj, một tác phẩm lịch sử của vương quốc Hồi giáo Funj do nhiều tác giả biên soạn vào thể kỷ thứ 19, gán sự hủy diệt Alodia là do bởi vua Amara Dunqas; ông ta cũng đã liên minh với Abdallah Jammah. Cuộc tấn công này được xác định là vào thế kỷ thứ 9 theo lịch Hijra (c. 1396–1494). Sau đó, theo những gì được ghi lại thì Soba đã trở thành kinh đô của người Funj cho tới khi Sennar được thành lập vào năm 1504. Tabaqat Dayfallah, một tác phẩm lịch sử của Sufi giáo ở Sudan (khoảng năm 1700), đề cập ngắn gọn rằng người Funj đã tấn công và đánh bại "vương quốc của người Nuba" vào năm 1504–1505.
Di sản
thumb|Tổng đốc [[vương quốc Hồi giáo Funj|Funj của Fazughli được Frédéric Cailliaud vẽ vào đầu thế kỷ thứ 19. Ông ta đội một taqiya umm qarnein trên đầu.|alt=A robed man with a sword]] Sử gia Jay Spaulding đề xuất rằng sự sụp đổ của Soba chưa hẳn đã đặt dấu chấm hết cho Alodia. Theo như vị lữ khách người Do Thái đã đến thăm xứ sở này vào năm 1523 là David Reubeni thì vẫn còn một "vương quốc Soba" nằm ở bờ đông của sông Nile Xanh mặc dù ông ta đã ghi chép rõ ràng là bản thân Soba đã là một đống đổ nát. Điều này phù hợp với các truyền thuyết truyền miệng đến từ khu vực Thượng Lưu sông Nile Xanh, chúng nói rằng Alodia đã tiếp tục tồn tại sau khi Soba sụp đổ và tiếp tục tồn tại dọc theo sông Nile Xanh. Nó đã dần dần thu hẹp về vùng núi của Fazughli ở khu vực biên giới của Ethiopia-Sudan và hình thành nên vương quốc Fazughli. Các cuộc khai quật gần đây ở miền Tây Ethiopia dường như đã xác nhận cho giả thuyết về một sự di cư của người Alodia. Người Funj cuối cùng đã chinh phục Fazughli vào năm 1685 và cư dân của nó mà vốn được gọi là người Hamaj đã trở thành một bộ phận quan trọng của Sennar, họ cuối cùng đã nắm được quyền lực vào khoảng năm 1761–1762.Cho tới tận khoảng thập niên 1930 cư dân Hamaj ở miền nam Gezira vẫn sẽ thề rằng "Soba quê hương của ông và bà tôi có thể làm cho đá nổi và quả bóng bông chìm".
Vào năm 1504–1505, người Funj đã thiết lập nên vương quốc Hồi giáo Funj, nó đã sáp nhập cả lãnh thổ của Abdallah Jammah mà theo một số truyền thuyết thì điều này đã diễn ra sau khi Amara Dunqas đánh bại ông ta trong một trận chiến. Người Funj vẫn duy trì một số phong tục thời trung cổ của người Nubia như đội mũ miện với các điểm đặc trưng giống như sừng bò được gọi là taqiya umm qarnein, cạo đầu một vị vua khi ông ta lên ngôi, và theo Jay Spaulding là tập tục nuôi dạy các hoàng tử cách ly khỏi mẹ của họ dưới sự hạn chế nghiêm ngặt.
Sự sụp đổ của Alodia đã dẫn đến hệ quả đó là sự Ả rập hóa trên quy mô lớn, người Nubia cũng đã tuân theo chế độ bộ lạc của những người Ả rập di cư. Những người sống dọc theo sông Nile ở khoảng giữa al Dabbah ở phía Bắc và nơi giao nhau giữa hai con sông Nile ở phía Nam được xếp vào bộ lạc Ja'alin. Về phía đông, tây và phía nam của người Ja'alin, xứ sở này nằm dưới sự thống trị của các bộ lạc tuyên bố là hậu duệ của Juhaynah. Ở khu vực xung quanh Soba, bộ lạc Abdallab chiếm ưu thế. Tiếng Nubia được nói ở miền trung Sudan tới tận thế kỷ thứ 19 cho tới khi nó bị tiếng Ả rập thế chỗ. Tiếng Ả rập Sudan có nhiều từ có nguồn gốc từ tiếng Nubia, và tên địa danh bằng tiếng Nubia có thể được tìm thấy ở phía Nam như ở bang Nile Xanh.
Số phận của Kitố giáo ở khu vực này đa phần vẫn chưa được biết rõ. Các thể chế nhà thờ sẽ sụp đổ cùng với sự sụp đổ của vương quốc, điều này dẫn đến sự suy giảm đức tin Kitô giáo và sự trỗi dậy của đạo Hồi thay thế cho nó. Các nhóm Hồi giáo hóa từ miền bắc Nubia đã bắt đầu quá trình ép buộc cải đạo ở khu vực Gezira.Ngay từ năm 1523, vua Amara Dunqas vốn ban đầu theo đa thần giáo hoặc là một tín đồ Kitô giáo trên danh nghĩa, đã được ghi chép lại là một tín đồ Hồi giáo. Tuy nhiên, một bộ phận lớn cư dân Nubia vào thế kỷ thứ 16 vẫn coi mình là tín đồ Kitô giáo. Một lữ khách tới thăm Nubia vào khoảng năm 1500 xác nhận điều này, ông ta còn nói rằng người Nubia rất thiếu kiến thức về Kitô giáo do họ không có đức tin. Năm 1520, các sứ thần Nubia đã tới Ethiopia và thỉnh cầu những vị tu sĩ từ hoàng đế. Họ tuyên bố rằng không có vị tu sĩ nào có thể đến được Nubia do các cuộc chiến tranh giữa những người Hồi giáo, điều này dẫn đến sự suy tàn của Ki tô giáo ở vùng đất của họ. Vào nửa đầu thế kỷ thứ 17, Sheikh Idris Wad al-Arbab đã có một lời tiên tri đề cập tới một nhà thờ ở dãy núi Nubia. Vào thời điểm cuối giai đoạn đầu thập niên 1770, có lời đồn về một tiểu vương quốc còn tồn tại ở khu vực biên giới Ethiopia-Sudan được gọi là Shaira. Các nghi lễ giải nạn bắt nguồn từ những tập tục Kitô giáo đã tồn tại lâu hơn quá trình cải sang đạo Hồi. Cho đến giai đoạn cuối thế kỷ 20, một số tập tục chắc chắn có nguồn gốc từ Kitô giáo đã "phổ biến dù vậy dĩ nhiên là không quá phổ thông ở Omdurman, khu vực Gezira và Kordofan", chúng thường xoay quanh việc sử dụng các dấu chữ thập lên người hoặc đồ vật.
Chính quyền
Mặc dù thông tin về chính quyền của Alodia là rải rác, nó có thể tương tự với của Makuria. Người đứng đầu nhà nước là đức vua và theo al-Aswani thì ông ta cai trị giống như một vị quân chủ chuyên chế. Theo ghi chép thì ông ta có thể biến bất cứ thần dân nào thành nô lệ theo ý muốn của mình, họ không những không chống lại quyết định của ông ta mà còn phủ phục trước ông ta. Giống như ở Makuria, ngai vàng của Alodia được truyền lại theo mẫu hệ: con trai của chị em gái của đức vua chứ không phải con trai của đức vua mới là người kế vị ngai vàng.
Vương quốc được phân chia thành nhiều tỉnh nằm nằm dưới quyền của chính quyền trung ương đặt tại Soba. Dường như các phái viên của nhà vua đã cai quản những tỉnh này. Al-Aswani tuyên bố rằng tổng đốc của tỉnh al-Abwab ở phía bắc được nhà vua bổ nhiệm.Điều này tương tự với những gì Ibn Hawqal đã ghi lại ở khu vực châu thổ Gash, vùng đất này được cai trị bởi một Arabophone (Người nói tiếng Ả rập) được bổ nhiệm. Năm 1286, các sứ thần Mamluk đã được phái tới chỗ một số người cai trị ở miền Trung Sudan. Chúng ta chưa rõ liệu rằng những người cai trị này đã thực sự độc lập, hay vẫn còn nằm dưới quyền của vua Alodia. Nếu trường hợp thứ hai là đúng, điều này cho chúng ta hiểu được cách thức tổ chức lãnh thổ của vương quốc. Vị "Sahib" của al-Abwab dường như chắc chắn là đã độc lập. Ngoài al-Abwab, các vùng đất sau đây đã được đề cập: Al-Anag (có thể là Fazughli); Ari; Barah; Befal; Danfou; Kedru (có thể là đặt tên theo Kadero, một ngôi làng ở phía Bắc Khartoum); Kersa (vùng Gezira); và Taka (vùng đất xung quanh châu thổ Gash).
Liên kết ngoài
Thể loại:Lịch sử Nubia Thể loại:Lịch sử Sudan Thể loại:Nubia Thể loại:Kitô giáo thời Trung cổ Thể loại:Giáo hội Chính thống giáo Copt Thể loại:Quốc gia châu Phi cổ đại Thể loại:Quốc gia châu Phi trung cổ Thể loại:Cựu quốc gia quân chủ Châu Phi Thể loại:Hồi giáo trung cổ Thể loại:Truyền bá Hồi giáo Thể loại:Vương quốc Sahel
Euhesma wowine
Euhesma wowine là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 2002.
Paa bourreti
Nanorana bourreti là một loài ếch trong họ Ranidae. Nó được tìm thấy ở Thái Lan, Việt Nam, có thể cả Trung Quốc, có thể cả Lào, và có thể cả Myanmar. Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao, và sông. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Euhesma wowine
Tham khảo
Thể loại:Euhesma Thể loại:Động vật được mô tả năm 2002
Paa bourreti
Tham khảo
Thể loại:Paa Thể loại:Động vật lưỡng cư Trung Quốc Thể loại:Động vật lưỡng cư Thái Lan Thể loại:Động vật lưỡng cư Việt Nam
Mã Lai
Mã Lai (phồn thể: 馬來, giản thể: 马来) được dùng để chỉ:
Babiana bainesii
Babiana bainesii là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được Baker mô tả khoa học đầu tiên năm 1876.
Liên kết ngoài
Thể loại:Babiana Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1876
Tecution mellissi
Tecution mellissi là một loài nhện trong họ Miturgidae.
Loài này thuộc chi Tecution. Tecution mellissi được Octavius Pickard-Cambridge miêu tả năm 1873.
Tham khảo
Thể loại:Tecution
Goera jesbak
Goera jesbak là một loài trong họ Goeridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Chú thích
Thể loại:Goera
Canthylidia venata
Liên kết ngoài
Thể loại:Canthylidia
Austrobuxus clusiaceus
Austrobuxus clusiaceus là một loài thực vật có hoa trong họ Picrodendraceae. Loài này được (Baill.) Airy Shaw mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Chlum, Rokycany
Chlum là một làng thuộc huyện Rokycany, vùng Plzeňský, Cộng hòa Séc.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Rokycany Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Bremgarten, Aargau
Bremgarten là một đô thị ở huyện Bremgarten, bang Aargau, Thụy Sĩ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành phố của Thụy Sĩ Thể loại:Đô thị của bang Aargau
Ammapettai
Ammapettai có thể là:
Chrysoblastella dubia
Chrysoblastella dubia là một loài rêu trong họ Ditrichaceae. Loài này được Dusén Reimers mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Lục Bàn Thủy
Lục Bàn Thủy (giản thể: 六盘水) là một địa cấp thị ở tỉnh Quý Châu của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Dân số địa cấp thị là 2.830.000 người, còn dân số thành thị là 251.900 người. Năm 2006. Đây là thành phố lớn thứ hai của Quý Châu. Diện tích 9926 km².
Lịch sử
Địa cấp thị này được thành lập năm 1978.
Hành chính
Lục Bàn Thủy được chia thành 4 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 2 quận, 1 thành phố cấp huyện và 1 đặc khu
Gonomyia machaeria
Gonomyia machaeria là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Gonomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Neotropic
Nguyễn Ngọc Nại
Nguyễn Ngọc Nại (có tài liệu ghi Nguyễn Văn Nại; ?-1947) là đội trưởng đội du kích Hồng Hà, một đội du kích của các xã ven sông Hồng ở phía Hà Nội. Trong 60 ngày đêm Hà Nội chiến đấu chống lại quân Pháp kể từ khi Toàn quốc kháng chiến bùng nổ, đội du kích làm nhiệm vụ liên lạc, tiếp tế cho các đơn vị tại Liên khu I. Ngày 18 tháng 2 năm 1947, đội du kích Hồng Hà đã thực hiện trận đánh cảm tử chống lại một lực lượng áp đảo của quân đội Pháp có tàu chiến yểm trợ trên bãi Nghi Tàm để bảo vệ cho Trung đoàn Thủ đô rút lui qua gầm cầu Long Biên. Gần như toàn bộ đội du kích trong đó có Nguyễn Ngọc Nại đã tử trận ngày 19 tháng 2 năm 1947.
Hiện nay ông và các đồng đội đang yên nghỉ tại nghĩa trang liệt sỹ xã Xuân Canh, huyện Đông Anh.
Năm 1996, Đội du kích Hồng Hà của Nguyễn Ngọc Nại được Nhà nước Việt Nam truy tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Tên ông được đặt cho một phố ở Quận Thanh Xuân, Hà Nội (song song với phố Hoàng Văn Thái và vuông góc với phố Vương Thừa Vũ).
Chú thích
Thể loại:Du kích Thể loại:Mất năm 1947 Thể loại:Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân
Euhesma xana
Euhesma xana là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 2001.
Tham khảo
Thể loại:Euhesma Thể loại:Động vật được mô tả năm 2001
Anaiyur
Anaiyur có thể là:
Ó ác là
Ó ác là (danh pháp khoa học: Accipiter albogularis) là một loài chim trong họ Ưng. Nó được tìm thấy ở Papua New Guinea và quần đảo Solomon. Môi trường sinh sống tự nhiên của nó là rừng đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới và rừng núi cao ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Tham khảo
A Thể loại:Động vật được mô tả năm 1870
Parapolytretus rugosus
Parapolytretus rugosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Parapolytretus
Oeschenbach
Oeschenbach là một đô thị thuộc huyện Oberaargau, bang Bern, Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích 3,92 km2, dân số thời điểm tháng 12 năm 2020 là 220 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của hạt Oberaargau Thể loại:Đô thị của bang Bern
Lithocarpus falconeri
Lithocarpus falconeri là một loài thực vật có hoa trong họ Cử. Loài này được (Kurz) Rehder mô tả khoa học đầu tiên năm 1929.
Chú thích
Thể loại:Lithocarpus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1929
Anand
Anand có thể là:
Santa Cruz de Lorica
Lorica [, Santa Cruz de] là một khu tự quản thuộc tỉnh Córdoba, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản Lorica [, Santa Cruz de] đóng tại Lorica Khu tự quản Lorica [, Santa Cruz de] có diện tích 960 ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản Lorica [, Santa Cruz de] có dân số 100543 người.
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh Córdoba Thể loại:Khu tự quản của Colombia
Chauffailles
Tham khảo
Thể loại:Xã của Saône-et-Loire
Goera uchina
Chú thích
Thể loại:Goera
Paa conaensis
Nanorana conaensis là một loài ếch trong họ Ranidae. Nó được tìm thấy ở Trung Quốc, có thể cả Bhutan, và có thể cả Ấn Độ. Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vùng cây bụi nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới vùng đất cao, và sông.
Liên kết ngoài
Thể loại:Paa Thể loại:Ếch Ấn Độ Thể loại:Động vật lưỡng cư Bhutan Thể loại:Động vật lưỡng cư Trung Quốc
Millettia limbutuensis
Millettia limbutuensis là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được De Wild. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
L
Euhesma yeatsi
Euhesma yeatsi là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Exley mô tả khoa học năm 2002.
Phân chia Trunking đa liên kết
350px|phảiPhân chia Trunking Đa Liên kết (Split Multi-Link Trunking - SMLT) là một công nghệ tập hợp liên kết trong mạng máy vi tính được thiết kế bởi Nortel (nay được Avaya mua lại) vào năm 2001. Công nghệ này được xem như là dạng nâng cao để tiêu chuẩn hóa Trunking Đa Liên kết (Multi-Link Trunking-MLT) theo như định nghĩa trong IEEE 802.3ad.
Kết nối Tập hoặc Trunking Đa Liên Kết (MLT) cho phép liên kết nhiều mạng vật lý giữa hai thiết bị chuyển mạch mạng và thiết bị khác (thiết bị khác này có thể là một chuyển mạch hoặc thiết bị mạng như một máy chủ). Sự liên kết này được xem như một liên kết hợp lý đơn và cân bằng tải lưu lượng truy cập trên tất cả các liên kết có sẵn. Đối với mỗi gói tin cần phải được truyền đi, một trong những kết nối vật lý được lựa chọn dựa trên tải thuật toán cân bằng (thường liên quan đến một hoạt động Hàm băm trên thông tin địa chỉ của nguồn và điểm đến của Khả năng Kết nối ở Tầng Vật lý (Media Access Control -MAC)). Để có được lưu lượng mạng thế giới- thực, kết quả này trong một băng thông hiệu quả cho các kết nối logic nói chung bằng với tổng các băng thông trong những kết nối vật lý riêng lẻ. Những Liên kết dư thừa - là những liên kết trước đây chưa từng được sử dụng do vòng bảo vệ Spanning Tree - nay có thể được sử dụng đến toàn bộ tiềm năng của chúng.
Một hạn chế chung của Tập hợp Kết Tiêu chuẩn (Standard Link Aggregation) hoặc Trunking Đa Liên kết (MLT) hoặc EtherChannel là tất cả các cổng vật lý trong nhóm tổng hợp liên kết phải nằm trên cùng một switch. Các giao thức SMLT, DSMLT và RSMLT loại bỏ giới hạn này bằng cách cho phép các cổng vật lý được phân chia giữa hai thiết bị chuyển mạch, cho phép tạo ra các thiết kế mạng có tính chia sẻ tải Tích cực và tính Sẵn sàng Cao (High Avaibility - HA), những thiết kế này đáp ứng được những yêu cầu "Five Nines" sẵn sàng. Giao thức SMLT đã được đệ trình đến IETF xem xét để được sản xuất theo tiêu chuẩn của IETF.
Micromyrtus striata
Micromyrtus striata là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được J.W.Green mô tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Liên kết ngoài
Thể loại:Micromyrtus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1983
Anjar
Anjar có thể là:
Tecution planum
Tecution planum là một loài nhện trong họ Miturgidae.
Loài này thuộc chi Tecution. Tecution planum được Octavius Pickard-Cambridge miêu tả năm 1873.
Tham khảo
Thể loại:Tecution
Tôn Nghị
Tôn Nghị Hán-Việt: Tôn Nghị thị là một địa cấp thị ở tỉnh Quý Châu của Trung Quốc. Dân số địa cấp thị là 7 triệu người. Địa cấp thị này được chia ra 14 đơn vị cấp huyện phải|140px
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành phố tỉnh Quý Châu
Büttikon
Liên kết ngoài
Buttikon
Phyllanthus stipulatus
Phyllanthus stipulatus là một loài thực vật có hoa trong họ Diệp hạ châu. Loài này được (Raf.) G.L.Webster miêu tả khoa học đầu tiên năm 1955.
Liên kết ngoài
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1955
Polystichum mehrae
Polystichum mehrae là một loài thực vật có mạch trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Fraser-Jenk. & Khullar miêu tả khoa học đầu tiên năm 1985.
Liên kết ngoài
Thể loại:Polystichum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1985
Euxoa lutulenta
Euxoa lutulenta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Ó bụng trắng
Accipiter haplochrous là một loài chim trong họ Accipitridae.
Euxoa lutulenta
Liên kết ngoài
Thể loại:Euxoa
Ó bụng trắng
Tham khảo
H Thể loại:Chim Nouvelle-Calédonie Thể loại:Động vật được mô tả năm 1859
Parapomecyna flavomaculata
Parapomecyna flavomaculata là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Hàm Giang
Hàm Giang là một xã thuộc huyện Trà Cú, tỉnh Trà Vinh, Việt Nam.
Parapomecyna flavomaculata
Tham khảo
Thể loại:Parapomecyna
Hàm Giang
Địa lý
Xã Hàm Giang nằm ở phía tây nam của huyện Trà Cú, có vị trí địa lý:
Xã Hàm Giang có diện tích 16,52 km², dân số năm 2019 là 7.557 người, mật độ dân số đạt 457 người/km².
Hành chính
Xã Hàm Giang được chia thành 7 ấp: Chợ, Nhuệ Tứ A, Nhuệ Tứ B, Trà Tro, Trà Tro A, Trà Tro B, Trà Tro C.
Lịch sử
Sau năm 1975, Hàm Giang là một xã thuộc huyện Trà Cú.
Ngày 1 tháng 8 năm 2008, Chính phủ Việt Nam ban hành Nghị định số 86/2008/NĐ-CP về việc thành lập xã Hàm Tân thuộc huyện Trà Cú trên cơ sở điều chỉnh 2.098 ha diện tích tự nhiên và 7.759 nhân khẩu của xã Hàm Giang.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Hàm Giang còn lại 1.652 ha diện tích tự nhiên và 7.111 nhân khẩu.
Ngày 15 tháng 10 năm 2019, Hội đồng Nhân dân tỉnh Trà Vinh ban hành Nghị quyết 157/NQ-HĐND về việc sáp nhập ấp Cà Tốc vào ấp Chợ.
Austrobuxus cracens
Austrobuxus cracens là một loài thực vật có hoa trong họ Picrodendraceae. Loài này được McPherson mô tả khoa học đầu tiên năm 1987.
Liên kết ngoài
Thể loại:Austrobuxus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1987 Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Gonomyia monacantha
Gonomyia monacantha là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Gonomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Neotropic
Arses
Arses có thể là:
Pa Kao Her
Pa Kao Her (RPA: Paj Kaub Hawj, Pahawh: 𖬖𖬰𖬪𖬵 𖬄𖬰 𖬎𖬲𖬟) là một người dân tộc Hmong sinh ra ở huyện Nong Het, tỉnh Xiêng Khoảng, Bắc Lào, gần biên giới với Việt Nam. Ông là một trong những môn đồ đầu tiên của người anh họ của mình, Shong Lue Yang, còn được gọi là "Mẹ của chữ viết", người đã phát triển hệ thống chữ viết Pahawh. Sau đó, ông là một trong những nhà lãnh đạo của phong trào Hmong ChaoFa ở Lào cùng với Zong Zoua Her, sau khi Đảng Cộng sản Nhân dân Cách mạng Lào lên nắm quyền vào năm 1975. Ông là Chủ tịch Tổ chức Giải phóng Dân tộc Lào (ELOL), một tổ chức chống chính phủ CHDCND Lào có trụ sở tại Thái Lan, có mặt ở Lào vào những năm 1980. Sau đó, ông trở thành chủ tịch của Đảng Dân chủ ChaoFa.
Phong trào ChaoFa chia thành một số nhóm trong những năm 1990 và 2000. Pa Kao Her là người đứng đầu phe chính. Moua Nhia Long là thủ lĩnh của một phái khác.
Ông bị ám sát vào năm 2002 tại tỉnh Chiang Rai, Thái Lan.
Hmong ChaoFa, một tổ chức chia nhỏ, đã được kết nạp vào Tổ chức Dân tộc và Quốc gia Không đại diện. Tổ chức đang phát triển cái mà nó gọi là Nhà nước Liên bang Hmong ChaoFa và trang web của Đại hội Nhân dân Hmong Thế giới.
Tham khảo
Thể loại:Mất năm 2002 Thể loại:Chính trị gia bị ám sát Thể loại:Người Xiêng Khoảng Thể loại:Chính khách Lào Thể loại:Chính trị gia thế kỷ 20
Teminius affinis
Teminius affinis là một loài nhện trong họ Miturgidae.
Loài này thuộc chi Teminius. Teminius affinis được Richard C. Banks miêu tả năm 1897.
Tham khảo
Thể loại:Teminius
Asola (định hướng)
Asola là một comune của Ý.
Ainsliaea apteroides
Ainsliaea apteroides là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (C.C.Chang) Y.C.Tseng mô tả khoa học đầu tiên năm 1993.
Goera rumaba
Goera rumaba là một loài trong họ Goeridae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Chú thích
Thể loại:Goera
Ainsliaea apteroides
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Ánh lệ Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1993
Chrysoblastella novae-seelandiae
Chrysoblastella novae-seelandiae là một loài rêu trong họ Ditrichaceae. Loài này được Broth. Reimers mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chrysoblastella Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1926
Niederönz
Niederönz là một đô thị thuộc huyện Oberaargau, bang Bern, Thụy Sĩ. Đô thị này có diện tích 2,79 km2, dân số thời điểm tháng 12 năm 2020 là 1691 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của hạt Oberaargau Thể loại:Đô thị của bang Bern