cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tinh thần thể thao
phải|nhỏ|Bắt tay sau trận đấu được coi là biểu tượng của tinh thần thể thao tốt. phải|nhỏ| Hai đội trẻ [[bóng đá xếp hàng và high-five nhau sau một trận đấu để thực hành tinh thần thể thao tốt.]] Tinh thần thể thao là một khát vọng hoặc đạo đức mà một môn thể thao hoặc hoạt động sẽ được hưởng cho riêng mình. Điều này là với sự cân nhắc đúng đắn cho sự công bằng, đạo đức, sự tôn trọng và ý thức về mối tương giao với các đối thủ cạnh tranh. "Kẻ thua cuộc đau đớn" chỉ một người không chấp nhận được thất bại, trong khi "vận động viên thể thao tốt" có nghĩa là người đó có thể là "người chiến thắng tốt" cũng như là "kẻ thua cuộc tốt" (một người tỏ ra lịch sự với người khác trong một trò chơi thể thao).
Phân tích
Thể thao có thể được khái niệm hóa như một đặc tính hoặc định hướng tương đối bền vững và tương đối ổn định sao cho các cá nhân khác nhau về cách họ thường được dự kiến sẽ hành xử trong các tình huống thể thao. Thể thao chủ yếu đề cập đến các đức tính như sự công bằng, tự chủ, can đảm và kiên trì, và có liên quan đến các khái niệm giữa các cá nhân đối xử với người khác và được đối xử công bằng, duy trì sự tự chủ nếu đối xử với người khác và tôn trọng cả hai người có thẩm quyền và đối thủ. Thể thao cũng được xem như là cách người ta phản ứng với một môn thể thao / trò chơi / người chơi.
Thủ dâm
thumb|Tranh của [[Gustav Klimt mô tả một người phụ nữ thủ dâm (1916)]] thumb|Tranh vẽ người thanh niên đang thủ dâm bằng tay Thủ dâm (tiếng lóng: tự sướng, quay tay) là hình thức kích thích cơ quan sinh dục bằng tay để tạo khoái cảm, thường đạt tới mức cực khoái. Đây được xem là hành vi tình dục không thâm nhập. Sự kích thích có thể được thực hiện bằng bàn tay, ngón tay, vật dụng hàng ngày, đồ chơi tình dục như máy rung, hoặc sự kết hợp của tất cả những cái trên.
Tinh thần thể thao
Phân tích
Bốn yếu tố của thể thao thường được thể hiện là hình thức tốt, ý chí để giành chiến thắng, không thiên lệch và công bằng. Tất cả bốn yếu tố là quan trọng và phải tìm thấy sự cân bằng giữa cả bốn yếu tố để thể thao thực sự được minh họa. Những yếu tố này cũng có thể gây ra xung đột, vì một người có thể mong muốn giành được nhiều hơn là chơi một cách không thiên lệch và công bằng và do đó dẫn đến một cuộc đụng độ trong các khía cạnh của thể thao. Điều này sẽ gây ra vấn đề vì người này tin rằng họ là một người chơi thể thao giỏi, nhưng họ đang đánh bại mục đích của ý tưởng này vì họ đang bỏ qua hai thành phần chính là thể thao. Khi các vận động viên trở nên quá tự cao, ý tưởng về thể thao bị loại bỏ.
Thủ dâm
Thủ dâm có thể là sự kích thích tự thực hiện hay bởi một người khác (xem thủ dâm lẫn nhau), nhưng thường thì thuật ngữ này để chỉ những hành động được thực hiện một mình. Thủ dâm là một trong nhiều hành động được gọi là tự thỏa mãn tình dục (tiếng Anh: autoeroticism), bao gồm cả việc sử dụng những dụng cụ hỗ trợ tình dục (sex toy) và kích thích ngoài bộ phận sinh dục. Cũng có những máy thủ dâm được sử dụng để kích thích sự giao hợp. Thủ dâm và giao hợp là hai hình thức hoạt động tình dục phổ biến nhất của con người, nhưng chúng không loại trừ lẫn nhau (ví dụ, nhiều người thấy việc đối tác của mình thủ dâm là một hành động rất gợi tình). Một số người chỉ có thể đạt cực khoái thông qua thủ dâm chứ không phải giao hợp.
Leganiel
Leganiel là một đô thị trong tỉnh Cuenca, cộng đồng tự trị Castile-La Mancha Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Cuenca.
Biała Kępa
Khu định cư có dân số 10 người.
Thủ dâm
Thủ dâm có thể diễn ra thường xuyên ở cả hai giới cũng như ở mọi lứa tuổi. Một thái độ lành mạnh đối với hoạt động tình dục nói chung và thủ dâm nói riêng được chứng minh đem lại nhiều lợi ích y học và tâm lý khác nhau. Không có mối quan hệ nhân quả nào được biết đến giữa thủ dâm và bất kỳ dạng rối loạn tâm thần hoặc thể chất nào. Trong thế giới phương Tây, thủ dâm một mình hoặc với bạn tình thường được coi là một phần bình thường và lành mạnh của việc hưởng thụ tình dục.
Tinh thần thể thao
Phân tích
Vì mọi môn thể thao đều bị chi phối bởi luật lệ, hành vi phạm tội phổ biến nhất của môn thể thao xấu là hành vi gian lận hoặc phá vỡ các quy tắc để đạt được lợi thế không công bằng, đây được gọi là hành vi phi thể thao. Một đối thủ thể hiện khả năng thể thao kém sau khi thua một trò chơi hoặc cuộc thi thường được gọi là "kẻ thua cuộc", trong khi một đối thủ thể hiện khả năng thể thao kém sau khi chiến thắng thường được gọi là "người chiến thắng tồi". Hành vi của người thua cuộc bao gồm đổ lỗi cho người khác về sự mất mát, không chịu trách nhiệm cho những hành động cá nhân góp phần vào sự thất bại, phản ứng với sự mất mát một cách non nớt hoặc không đúng cách, đưa ra lý do cho sự thất bại và trích dẫn các điều kiện bất lợi hoặc các vấn đề nhỏ nhặt khác là lý do cho Kẻ thất bại. Một chiến thắng xấu hoạt động trong một thời trang cạn sau chiến thắng của mình, chẳng hạn như bằng cách hả hê về của mình giành chiến thắng, khoe khoang chiến thắng vào mặt của đối thủ, và hạ nhục đối thủ bằng cách liên tục nhắc nhở đối thủ về hiệu suất "kém" so với mình (ngay cả khi đối thủ đã cạnh tranh hết sức). Không thể hiện sự tôn trọng với đội khác được coi là một vận động viên thể thao tồi và có thể dẫn đến các hiệu ứng làm mất tinh thần; như Leslie Howe mô tả: "Nếu một người ném bóng chày quyết định ném không đến khả năng tối đa của anh ta cho thấy người đánh bóng không ở mức phù hợp, [nó] có thể dẫn đến người đánh bóng có sự tự tin hoặc giá trị thấp."
Thủ dâm
Thủ dâm đã được mô tả trong nghệ thuật từ thời tiền sử, và được đề cập và thảo luận trong các tác phẩm văn học rất sớm. Trong thế kỷ 18 và 19, một số nhà thần học và bác sĩ châu Âu đã mô tả thủ dâm là "ghê tởm", "đáng trách" và "gớm ghiếc", nhưng trong thế kỷ 20, những điều cấm kỵ nói chung đã giảm. Đã có sự gia tăng trong các cuộc thảo luận và miêu tả về thủ dâm trong nghệ thuật, âm nhạc, truyền hình, phim ảnh và văn học. Ngày nay, các tôn giáo vẫn còn các quan điểm khác nhau về thủ dâm; một số tôn giáo coi nó như một thực hành không có lợi về mặt tâm linh, một số tôn giáo không coi thủ dâm bất lợi về mặt tâm linh, và một số tôn giáo khác lại có quan điểm thay đổi tùy theo tình huống. Tình trạng pháp lý của hành vi thủ dâm cũng thay đổi qua lịch sử và thủ dâm ở nơi công cộng là bất hợp pháp ở hầu hết các quốc gia.
Tinh thần thể thao
Tham khảo
Thể loại:Biểu hiện tâm lý Thể loại:Quan hệ cá nhân Thể loại:Văn hóa thể thao
Thủ dâm
Thủ dâm ở động vật đã được quan sát thấy ở nhiều loài có vú cả trong tự nhiên và trong tình trạng bị giam giữ.
Tchórzno
Tchórzno là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Trzcińsko-Zdrój, thuộc hạt Gryfino, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 10 km về phía đông của Trzcińsko-Zdrój, 40 km về phía đông nam Gryfino và 55 km phía nam thủ đô khu vực Szczecin.
Thủ dâm
Từ nguyên
Từ masturbation ("thủ dâm" trong tiếng Anh) được tin là có nguồn gốc ở từ mezea của tiếng Hy Lạp(μεζεα, "dương vật") và từ turbare ("nhiễu loạn") của tiếng Latin. Một từ nguyên khác dựa trên tiếng Latin manu stuprare ("để cưỡng dâm bằng tay") được Từ điển tiếng Anh Oxford coi là một "phỏng đoán cũ". Từ đồng nghĩa và ít được sử dụng manustupration cũng có nguồn gốc tương tự từ manus stuprare.
Một từ khác cũng được sử dụng là onanism, xuất phát từ tên một nhân vật trong Sách Sáng Thế của Kinh Thánh Cựu Ước là ông Onan (Ônan). ''"Ông Judas (Giuđa) cưới cho Er (E), con trai đầu lòng của ông, một người vợ tên là Tamar (Tama). Er, con đầu lòng ông Judas, làm mất lòng Đức Chúa, nên Đức Chúa khiến cậu chết. Ông Judas bảo Onan: "Con hãy ăn ở với chị dâu con, hãy chu toàn nhiệm vụ của một người em chồng, và làm cho anh con có người nối dõi. Onan biết rằng dòng dõi sinh ra sẽ không phải là của mình, nên khi ăn ở với chị dâu, thì cậu lại cho tinh trùng rơi xuống đất, để không cho anh cậu có người nối dõi".'' (St 38,6-9)
Tchórzno
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức.
Xem thêm
Lịch sử của Pomerania
Thủ dâm
Các kỹ thuật thủ dâm
nhỏ| Hai máy rung trong một [[Cửa hàng người lớn|cửa hàng tình dục ]] Các cách thức thủ dâm thông thường đối với mọi người ở cả hai giới tính là ấn hay cọ xát vùng bộ phận sinh dục bằng các ngón tay hay bằng một vật như một cái gối; nhét những ngón tay hay một vật vào trong hậu môn (xem thủ dâm hậu môn); và kích thích dương vật hay âm hộ/âm vật bằng máy rung chạy điện, cũng có thể được nhét vào bên trong âm đạo hay hậu môn. Cả nam lẫn nữ đều có thể thích việc chạm, cọ xát, hay mơn trớn núm vú hay những vùng kích thích tình dục khác khi thủ dâm. Cả hai giới thỉnh thoảng sử dụng dầu bôi trơn để làm tăng cảm giác.
Đọc hay xem sách báo khiêu dâm hoặc tưởng tượng về tình dục là những hành động phụ thêm thông thường của thủ dâm ở thanh niên và mới trưởng thành. Các hoạt động thủ dâm thường được trình tự hóa.
Phụ nữ
Đối với phụ nữ còn trinh, vùng kín chưa bị thâm nhập, hoặc mới bắt đầu thủ dâm thì kích thích âm vật và núm vú sẽ được khuyến khích và an toàn hơn kích thích âm đạo, sau này thủ dâm kết hợp với kích thích âm đạo hoặc quan hệ tình dục sẽ tạo cảm giác cực khoái co thắt âm đạo (cực khoái mạnh nhất) (dậy thì và sau dậy thì đến những năm 20).
Các kỹ thuật thủ dâm của nữ giới thường rất nhiều và có lẽ có nhiều kiểu hơn nam giới. Chúng thường bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố và những sở thích cá nhân. thumb|Nữ giới thường sử dụng công cụ hỗ trợ, khác với sự đơn giản của nam giới
Các kỹ thuật gồm vuốt ve hay miết âm hộ, đặc biệt là âm vật, bằng ngón tay giữa hay ngón tay trỏ. Thỉnh thoảng một hay nhiều ngón có thể được nhét vào trong âm đạo và liên tục vuốt ve phần phía trước của âm hộ nơi có điểm G, nhưng thủ dâm một tay là tốt nhất để an toàn và tránh tạo nhiều tế bào chết ở vùng quanh âm đạo gây thâm đen bộ phận sinh dục. Những dụng cụ hỗ trợ thủ dâm gồm máy rung, dương vật giả hay Ben Wa balls có thể được sử dụng để kích thích âm đạo và âm vật. Nhiều phụ nữ mơn trớn hai bầu vú hay kích thích núm vú bằng tay kia. Thủ dâm hậu môn cũng được một số người ưa thích vì hàng nghìn dây thần kinh cảm giác nằm ở vị trí đó.
Dầu bôi trơn thỉnh thoảng cũng được sử dụng khi thủ dâm, đặc biệt là khi có thâm nhập, nhưng nó không phải là dành cho tất cả mọi người và nhiều phụ nữ thấy rằng dịch âm đạo của họ là đã đủ dùng – một số thậm chí còn ra nhiều dịch âm đạo khi thủ dâm hơn là khi có bạn tình, mặc dù những lý do giải thích việc này thì chủ yếu là về tâm lý.
Phụ nữ có thể thủ dâm trong bồn tắm, chỗ vòi tắm hoa sen, chậu tắm nóng, hay thỉnh thoảng gồm cả sử dụng nước ấm đang chảy để kích thích âm vật. Những vị trí thông thường là nằm ngửa hay sấp trên sàn, ngồi, ngồi xổm, hay thậm chí là đứng. Nằm sấp thì có thể dạng chân lên một cái gối, ở góc hay cạnh giường, một chân của đối tác hay một vài thứ quần áo quấn lại và "cọ" âm hộ và âm vật vào đó. Khi đứng thẳng, góc một thứ gì đó hay một đồ đạc trong nhà, hay thậm chí là máy giặt, có thể sử dụng để kích thích âm vật thông qua môi âm hộ và quần áo.
Một số chạm tới bộ phận sinh dục đơn giản bằng cách bắt chéo chân thật chặt và ghì chặt các cơ ở chân, tạo ra lực ép vào bộ phận sinh dục. Nó có thể được tiến hành ở nơi công cộng mà không sợ bị phát hiện. Một số người chỉ thích sử dụng lực ép, áp vào âm vật mà không tiếp xúc trực tiếp, ví dụ ép lòng bàn bay hay quả bóng vào đồ lót hay một thứ quần áo khác.
Những người khó đạt tới cực khoái thông qua giao hợp có thể dễ dàng đạt tới nó thông qua thủ dâm. Một số phụ nữ chỉ có thể đạt được cực khoái khi thủ dâm mà không thể khi giao hợp. Nhiều nhà trị liệu tình dục người Mỹ như Victoria Zdrok khuyến khích phụ nữ cảm thấy cực khoái khi họ thủ dâm, đặc biệt nếu họ chưa bao giờ có thủ dâm.
Nam giới
thumb|Một người nam thủ dâm bằng cách kéo da đầu dương vật lên xuống Các kỹ thuật thủ dâm của nam giới cũng bị ảnh hưởng bởi một số yếu tố và những ý thích cá nhân. Các kỹ thuật có thể khác biệt tùy theo đàn ông có cắt bao quy đầu hay không, và một số kỹ thuật có thể thích hợp với người này nhưng lại tỏ ra khá đau đớn đối với người khác.
Kỹ thuật thông thường nhất là đơn giản nắm lấy dương vật nhẹ nhàng và sau đó đưa tay lên xuống dọc thân dương vật đến khi đạt tới cực khoái. Khi không cắt bao quy đầu, kích thích dương vật có thể bằng cách đưa bao quy đầu lên xuống. Động tác trượt này của bao quy đầu làm giảm sự chà xát. Khi đã cắt bao quy đầu sự kích thích thỉnh thoảng là tiếp xúc trực tiếp với tay. Nhiều sự xoa bóp (một số sử dụng dầu bôi trơn cá nhân để giảm chà xát) các tuyến. Ngoài ra, còn có thể thủ dâm bằng hình thức se dương vật. thumb|Phương pháp thủ dâm phổ biến nhất ở nam giới
Có một cách là nằm ngửa trên sàn nhà. Nằm duỗi thẳng hai chân với cánh tay đặt ở hai bên, chụm hai chân lại kẹp nhẹ hai chân với dương vật khi cương lên. Duỗi thẳng chân đến khi bàn chân chỉ thẳng lên trần nhà. Hướng bàn chân lên trên và nâng chân lên chậm nhất có thể. Đưa chân xuống sâu tối đa có thể, đồng thời giữ lưng dưới tiếp xúc với mặt sàn. Khi đó, dương vật càng cương cứng để kích thích tinh trùng và massage dương vật; làm liên tục 20 lần để tinh dịch trào ra khỏi dương vật. Có thể mặc quần lót khi thực hiện hoặc không.
Một kiểu ít thông dụng hơn là nằm úp mặt xuống một bề mặt dễ chịu như đệm hay gối và cọ xát dương vật vào nó đến khi đạt cực khoái. Một số người cho rằng kiểu thủ dâm này có thể gây đau đớn, kích thích quá mức hay trầy xước nếu thực hiện quá mạnh. Các kỹ thuật khác gồm nam giới mặc đồ lót nằm sấp, dưới lót đệm hay gối cọ xát nhẹ dương vật hay khi dương vật cương lên, khép hai chân với dương vật vào rồi mở ra liên tục hoặc sử dụng âm đạo giả để thủ dâm. Nhiều người mơn trớn tinh hoàn, đầu vú hay một số phần khác trên người bằng tay còn lại trong khi thủ dâm. Một số có thể sử dụng máy rung hay những dụng cụ sinh lý khác thường được dùng đối với phụ nữ.
Tuyến tiền liệt là một trong những cơ quan góp phần tạo ra chất dịch cho tinh dịch. Vì tuyến tiền liệt có cảm giác, một số người kích thích trực tiếp nó bằng ngón tay có bôi dầu trơn hay dương vật giả được nhét qua hậu môn vào trực tràng. Kích thích tuyến tiền liệt từ bên ngoài qua sức ép vào đáy chậu, cũng mang lại cảm giác.
Sự xuất tinh thỉnh thoảng được kiểm soát bằng cách sử dụng bao cao su hay xuất tinh vào một thứ khác. Một kỹ thuật kiểm soát xuất tinh khác còn đang bị tranh cãi là ép vào đáy chậu, ở khoảng giữa bìu và hậu môn, ngay trước khi xuất tinh. Tuy nhiên, việc này có thể khiến tinh dịch đi vào bàng quang và kỹ thuật này có thể gây hại về lâu dài vì áp lực ép vào các dây thần kinh và mạch máu ở đáy chậu. Một kiểu cực khoái khô là khi đạt đến cực khoái mà không xuất tinh. Những người đề xuất tantra sex nói rằng đó là một kỹ thuật có thể học được và có thể làm ngắn giai đoạn nghỉ. Các loại thuốc, như prolactin inhibitors, cũng có thể làm ngắn giai đoạn này cho đàn ông. Một ví dụ là đơn thuốc Dostinex.
Những người đàn ông có thể chạm tới và kích thích dương vật bằng lưỡi hay môi của mình được cho là có thể tự thủ dâm.
Về mặt lịch sử, một số đã thấy mối quan hệ giữa sự cắt bao quy đầu và tần số thủ dâm thường xuyên, đây vẫn là một chủ đề gây tranh luận. Trong một cuộc khảo sát 1.410 người đàn ông ở Hoa Kỳ năm 1992 thấy rằng: "Có 47% đàn ông cắt bao quy đầu trả lời là thủ dâm ít nhất một lần một tháng và 34% không cắt bao quy đầu có cùng câu trả lời".
Tần suất thủ dâm, độ tuổi và giới tính
Tần suất thủ dâm được xác định bởi nhiều yếu tố, như khả năng chống lại sự tăng cảm giác tình dục thoáng qua, mức độ hormone ảnh hưởng tới kích thích, và thái độ của một người với hành động thủ dâm do văn hóa tạo ra. (E. Heiby and J. Becker examined the latter.) "Bốn mươi tám sinh viên nữ trong trường đại học được yêu cầu hoàn thành một bảng những câu hỏi về thái độ trong đó có câu hỏi về tần suất thủ dâm. Hai mươi bốn phụ nữ (nhóm thực nghiệm) sau đó đã xem từng người một bộ phim nói thẳng về thủ dâm nữ. Một tháng sau, tất cả mọi người lại được yêu cầu trả lời bảng câu hỏi đó. Những người trong nhóm thực nghiệm cũng trả lời thêm câu hỏi đánh giá các khía cạnh của bộ phim. Kết quả chỉ ra rằng nhóm thực nghiệm trả lời tăng hơn về tần suất thủ dâm trung bình hàng tháng, so với nhóm kia. Tuy nhiên cũng nhóm này trả lời rằng bộ phim không có ảnh hưởng tới thái độ hay hành động của họ".
Có ý kiến cho rằng đa số mọi người bắt đầu thủ dâm khi đạt tới tuổi trưởng thành. Nhiều nghiên cứu có tính học thuật và lâm sàng đã được thực hiện về vấn đề này, và nhiều cuộc điều tra chính thức đã đưa ra câu hỏi. Một cuộc điều tra năm 2004 của tạp chí NOW ở Toronto đã được hàng nghìn người trả lời. Kết quả cho thấy rằng có một đa số tuyệt đối đàn ông — 81% — đã bắt đầu thủ dâm ở tuổi từ 10 đến 15 hoặc có người từ ngày 6,7 tuổi đã biết thủ dâm. Trong số phụ nữ, độ tuổi cũng như vậy nhưng với đa số nhỏ hơn 55% (lưu ý rằng các cuộc điều tra về hoạt động tình dục thường thiên về khuynh hướng tự lựa chọn). Tuy nhiên ít gặp trường hợp bắt đầu muộn hơn, và điều này hay xảy ra ở nữ giới hơn: 18% đã bắt đầu khi họ lên 10, và 6% thậm chí khi họ lên 11. Là hành động chính của bản năng tình dục trẻ em, thủ dâm đã được quan sát thấy ở nhiều em rất nhỏ. Trong cuốn sách Tình dục loài người: Tính đa dạng trong nước Mỹ ngày nay, của Strong, Devault và Sayad, các tác giả đã chỉ ra, "Một chú bé có thể cười trong cũi khi nghịch với bộ phận sinh dục của mình (dù không xuất tinh). Các cô bé thỉnh thoảng lắc lư người theo điệu, đa số là khá mạnh, có vẻ đang thử nghiệm cực khoái".
Theo cuộc điều tra của tạp chí NOW của Canada, các độc giả đã cho thấy ở trên, tần suất thủ dâm giảm bớt sau tuổi 17. Tuy nhiên, đa số đàn ông thủ dâm hàng ngày hay thậm chí còn nhiều hơn nữa khi họ ở độ tuổi 20 và thỉnh thoảng là sau độ tuổi đó. Sự giảm bớt này còn lớn hơn ở phụ nữ, và giảm từ từ hơn ở nam giới. Trong khi phụ nữ ở độ tuổi 13-17 thủ dâm tính trung bình hầu như mỗi ngày một lần (và hầu như cũng ngang bằng với nam giới ở độ tuổi đó), phụ nữ lớn tuổi chỉ thủ dâm 8-9 lần mỗi tháng, so với 18-22 trong số đàn ông. Cũng thấy rõ rằng khả năng suy giảm thủ dâm theo độ tuổi. Những người trẻ tuổi mới thành niên nói rằng có thể thủ dâm và phóng tinh sáu hay thậm chí là nhiều lần hơn trong ngày, trong khi đàn ông ở tuổi trung niên khó có thể xuất tinh thậm chí một lần một ngày. Cuộc điều tra không đưa ra một sự phân chia theo nhân khẩu học về các câu trả lời, họ là những độc giả vùng thành thị Toronto, có thể không đại diện cho toàn bộ dân chúng.
Một phần điều này vì sự thực là phụ nữ thường không có nhiều khả năng thủ dâm trong khi đã có quan hệ tình dục hơn đàn ông. Cả hai giới đều thỉnh thoảng thực hiện hành vi này, tuy nhiên, thậm chí trong cả những hoạt động quan hệ tình dục. Nói chung, mọi người tin rằng các cá nhân ở cả hai giới không thường có quan hệ tình dục thì hay có khuynh hướng thủ dâm thường xuyên hơn so với những người có quan hệ tình dục; tuy nhiên trong đa số trường hợp điều này là không đúng bởi vì thủ dâm một mình hay với bạn tình là một đặc điểm của một mối quan hệ khỏe mạnh.
Sức khỏe và những ảnh hưởng tâm lý
Trong nhiều phạm vi sức khỏe tinh thần có nói rằng thủ dâm có thể làm dịu sự phiền muộn và mang lại cảm giác cao hơn về giá trị bản thân (Hurlbert & Whittaker, 1991). Thủ dâm cũng có thể đặc biệt hữu ích khi một người bạn tình có nhiều nhu cầu tình dục hơn người kia — trong trường hợp đó thủ dâm giúp có được một ảnh hưởng cân bằng và vì thế là một mối quan hệ hòa điệu hơn.
Cả từ quan điểm tránh mang thai không mong muốn và tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục, thủ dâm là cách thực hiện tình dục an toàn nhất. Không có cơ sở khoa học đáng tin cậy hay bằng chứng y tế cho thấy việc thủ dâm bằng tay là gây hại tới sức khỏe thể chất và tinh thần.
Thủ dâm khi có cả nam và nữ có thể dẫn tới mang thai chỉ khi tinh trùng tiếp xúc với âm hộ. Bất kỳ việc thủ dâm nào với một bạn tình về lý thuyết có thể gây ra lây truyền bệnh qua đường tình dục bởi sự tiếp xúc với chất dịch cơ thể, và sự tiếp xúc như vậy có thể tránh được với bất kỳ một bạn tình nào mà chưa chắc chắn được về tình trạng sức khỏe của họ. Những vật được đưa vào bên trong âm đạo hay hậu môn phải sạch và là loại không thể gây xước hay đại loại như vậy. Cần lưu ý không nhét hết bất kỳ vật gì vào trong hậu môn - bất kỳ vật nào được sử dụng phải có chỗ gồ lên hay có đế mép - nếu không việc lấy ra có thể đòi hỏi phải tới phòng cấp cứu. Đa số các dương vật giả và vật đưa vào hậu môn hiện đại được thiết kế với các đặc tính như vậy.
Một người đàn ông có dương vật đã phải chịu "một quá trình thực thi, bị tổn thương hay tổn hại khi giao hợp" có thể cả phần đời còn lại sẽ phải chịu đựng bệnh Peyronie. Một số hiếm trường hợp tác động làm gãy dương vật có thể xảy ra. Chứng hẹp bao quy đầu là "một phần da bao quy đầu hẹp (mà) có thể gây ra khó chịu vì làm đau đớn khi cố gắng kéo bao quy đầu về phía sau". Trong những trường hợp đó, việc dùng tay kéo mạnh dương vật quá mức có thể gây vấn đề.
Thủ dâm có xu hướng ép buộc có thể là một phần của hội chứng nghiện sex.
Hiện nay trên thế giới xuất hiện trào lưu NoFap (Không sử dụng các văn hóa phẩm đồi trụy và thủ dâm), bắt nguồn từ một bài viết của Alexander Rhodes trên Reddit. Người tham gia ghi nhận họ có thay đổi tích cực đáng kể về cả thể chất và tinh thần. Số lượng người tham gia ngày càng đáng kể và càng có nhiều ghi nhận về tác động tích cực của việc NoFap. Và phong trào nhanh chóng xuất hiện ở Việt Nam, dù cộng đồng không lớn mạnh như thế giới.
Thời xưa
phải|nhỏ|Một [[Samurai đang được kagema (trai mại dâm) của mình thủ dâm Bản in ukiyo-e sớm theo phong cách shunga (tình dục). Moronobu Hishikawa, khoảng 1680; Bộ sưu tập cá nhân.]] Có những miêu tả thủ dâm nam thời tiền sử trên các bức tranh đá khắp thế giới, mặc dù chúng hoàn toàn là những chủ đề diễn dịch. Đa số người nguyên thủy kết nối tình dục của con người với sự phong phú của thiên nhiên (tín ngưỡng phồn thực). Một bức tượng đất sét nhỏ ở niên đại thiên niên kỷ thứ 4 trước Công nguyên từ một ngôi đền trên đảo Malta, miêu tả một phụ nữ đang thủ dâm. Tuy nhiên, những bức hình miêu tả nam giới thủ dâm trên thế giới dường như hiếm hơn rất nhiều.
Thủ dâm nam đã trở thành một hình ảnh thậm chí quan trọng hơn trong Ai Cập cổ đại: khi nó được thực hiện bởi một vị thần nó có thể coi là một sự sáng tạo hay hành động ma thuật: vị thần Atum được tin là đã tạo ra vũ trụ khi thủ dâm để xuất tinh, và thời kỳ nước rút và nước lên của sông Nil cũng được gắn với tần số xuất tinh của ông. Người Hy Lạp cổ có một thái độ tự nhiên hơn đối với thủ dâm so với người Ai Cập, coi hành động đó là một hành động thay thế tự nhiên và khỏe mạnh cho các hình thức tìm kiếm khoái cảm tình dục khác. Họ coi thủ dâm là một cái van an toàn để chống lại sự vỡ mộng có tính hủy diệt của tình dục. Người Hy Lạp cũng thể hiện thủ dâm nữ trong cả nghệ thuật và những bản ghi chép của họ.
Phật giáo
Trong truyền thống Phật giáo, một cư sĩ thì không nên thèm khát tình dục kiểu đó nhưng không có sự ngăn cấm bởi Ngũ giới, nhưng đối với Phật tử tại gia giữ Bát quan trai giới thì phải tuyệt đối kiêng tình dục. Đối với một tu sĩ Tỳ-kheo, thì thiên Tăng tàn trong Tứ phần luật (bộ luật dành cho Tỳ-kheo), Phật chế định rằng: "Tỳ-kheo không được phép tự làm bản thân xuất tinh dưới mọi hình thức, nếu làm, phạm tội Tăng-già-bà-thi-sa".
Do Thái giáo
Do Thái giáo ngăn cấm thủ dâm, vì nó dẫn tới sự xuất tinh không cần thiết, hay những ý nghĩ không trong sạch từ phía những người khác. Sự ngăn cấm này bắt nguồn từ lời kể trong Kinh thánh của Onan (Talmud Niddah 13a). Đoạn đó trong cuốn kinh so sánh hành động giết người và sự sùng bái thần tượng. Có một sự không nhất trí giữa poskim (người quyết định luật Do Thái) việc thủ dâm là một hành động xuất tinh không thể chấp nhận được cho sự gieo hạt giống nhân tạo hay thụ tinh nhân tạo.
Công giáo
Theo sách Giáo Lý Hội Thánh Công giáo số 2352 thì: "Thủ dâm là cố tình kích thích cơ quan sinh dục", "dựa theo truyền thống ngàn đời và bất biến, huấn quyền cũng như cảm thức luân lý của các tín hữu không ngần ngại khẳng định rằng, thủ dâm tự bản chất là một hành động sai trái nghiêm trọng", vì "tự ý sử dụng khả năng tình dục ngoài quan hệ vợ chồng bình thường, dù với động lực nào đi nữa, cũng là sai mục đích". Làm như vậy, người ta hưởng thụ khoái lạc tình dục bên ngoài "quan hệ tình dục hợp luật luân lý là quan hệ thực hiện một sự hiến dâng trọn vẹn cho nhau và thực hiện việc truyền sinh trong khuôn khổ của tình yêu đích thực". Để phán đoán đúng về trách nhiệm luân lý của đương sự là thủ dâm có tội hay không "cần lưu ý đến tình trạng thiếu trưởng thành tình cảm, áp lực của thói quen, tâm trạng lo âu cũng như những yếu tố khác về tâm lý xã hội. Các nhân tố này có thể làm trách nhiệm luân lý của đương sự được giảm khinh ngay cả đến mức tối thiểu". Và vì thế, một cách chủ quan, không phải thủ dâm lúc nào cũng là tội trọng.
Đạo Tin lành
Những nhà thần học Tin lành chỉ bắt đầu sửa đổi những lời dạy bảo trước đó từ thế kỷ 20 với một số quan điểm hiện nay vẫn đang sử dụng về ủng hộ thủ dâm. Thủ dâm, tuy nhiên, vẫn bị một số người coi là một hành động tự thỏa mãn và một tội lỗi nhục dục, làm nó vẫn bị tranh cãi cho tới ngày nay.
Theo Rolling Stone, một số nhỏ tín đồ Cơ Đốc giáo cánh hữu ở Bắc Mỹ khuyến khích mọi người công nhận thủ dâm để chứng tỏ một sự tiết chế về thủ dâm.
Hồi giáo
Thủ dâm có thể được cho phép vì mục đích thử nghiệm y học, hay nếu là cần thiết về mặt y tế. Trong mọi trường hợp, các bác sĩ sẽ đưa ra quyết định dựa trên sự cần thiết của nó, chứ không phải các học giả.
Ví dụ Sistani có đề cập tới những tình huống thử nghiệm khả năng sinh sản, "Khi đó vẫn chưa phải là một hành động tuyệt đối cần thiết, thủ dâm bị cấm".
Đối với những người Hồi giáo, việc có quan hệ tình dục ngoài hôn nhân là một tội lỗi to lớn, khiến người phạm tội bị trừng phạt trong cả cuộc sống hiện tại và cả Qiyama. Tuy thế, nhưng nếu sự thèm muốn của một người mạnh tới mức có thể khiến họ phạm phải một tội lỗi nặng hơn là có quan hệ tình dục ngoài hôn nhân thì thủ dâm trở thành được phép với tư cách là một nhu cầu cần thiết: "Và những người không có gia đình cần cố gắng sống trong sự trinh bạch, cho tới khi Thượng đế ban ơn huệ cho họ" (Qur'an, 24:33).
Giống như bất kỳ một hình thức tình dục nào trong đó xuất hiện tinh dịch hay dịch âm đạo, thủ dâm sẽ là hình thức vi phạm luật lệ trong mùa ăn chay nếu được thực hiện trong khoảng thời gian ban ngày và cần phải tiến hành một lễ wudu (thanh tẩy) lớn nếu tinh dịch hay dịch âm đạo xuất hiện.
Thủ dâm trong nghệ thuật
Có khá nhiều tác phẩm văn học nói đến hay có các cảnh thủ dâm.
Trong rất nhiều bộ phim Mỹ có cảnh thủ dâm. Phim Little Children (2006) có Kate Winslet đóng vai Sarah Pierce - vợ của một công chức chuyên thủ dâm cả ở nơi làm việc và ở nhà dù có vợ rất đẹp.
Tham khảo
Thể loại:Thói quen Thể loại:Hành vi tính dục Thể loại:Hoạt động giải trí
Mittelhof
Mittlehof là một đô thị thuộc huyện Altenkirchen, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Mittelhof có diện tích 11,13 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1146 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Altenkirchen
Moutiers-sur-le-Lay
Moutiers-sur-le-Lay là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 18,28 km², dân số năm 2006 là 605 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 8 mét trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Moutiers-sur-le-Lay
Trichorhina lobata
Trichorhina lobata là một loài chân đều trong họ Platyarthridae. Loài này được Verhoeff miêu tả khoa học năm 1946.
Tham khảo
Thể loại:Trichorhina
Los Hinojosos
Los Hinojosos là một đô thị trong tỉnh Cuenca, cộng đồng tự trị Castile-La Mancha Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Cuenca.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị ở Cuenca
Hòa An, Thái Thụy
Hòa An là một xã thuộc huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình, Việt Nam.
Tên của xã được ghép từ tên của hai xã cũ là Thái Hòa và Thái An.
Địa lý
Xã Hòa An nằm ở phía đông huyện Thái Thụy, có vị trí địa lý:
Xiphocentron ilionea
Xiphocentron ilionea là một loài Trichoptera trong họ Xiphocentronidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Hòa An, Thái Thụy
Địa lý
Xã Hòa An có diện tích 7,62 km², dân số năm 2019 là 8.993 người, mật độ dân số đạt 1.180 người/km².
Xiphocentron ilionea
Tham khảo
Thể loại:Trichoptera vùng Tân nhiệt đới Thể loại:Xiphocentron
Hòa An, Thái Thụy
Địa lý
Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.
Lịch sử
Địa bàn xã Hòa An hiện nay trước đây vốn là hai xã Thái Hòa và Thái An thuộc huyện Thái Thụy.
Trước khi sáp nhập, xã Thái An có diện tích 2,76 km², dân số là 2.733 người, mật độ dân số đạt 990 người/km². Xã Thái Hòa có diện tích 4,86 km², dân số là 6.260 người, mật độ dân số đạt 1.288 người/km², có 5 xóm: Tử Các, Sơn Cao, Nam Duyên, Vọng Hải, Bắc Tân.
Ngày 11 tháng 2 năm 2020, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 892/NQ-UBTVQH14 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Thái Bình (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 3 năm 2020). Theo đó, sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của hai xã Thái Hòa và Thái An thành xã Hòa An.
Laloșu
Laloșu là một xã thuộc hạt Vâlcea, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 2653 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của hạt Vâlcea
Cybocephalus pulchellus
Cybocephalus pulchellus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cybocephalidae. Loài này được Erichson miêu tả khoa học năm 1845.
Tham khảo
Thể loại:Cybocephalus
Mariana, Cuence
Mariana, Cuence là một đô thị trong tỉnh Cuenca, cộng đồng tự trị Castile-La Mancha Tây Ban Nha. Đô thị này có diện tích là ki-lô-mét vuông, dân số năm 2009 là người với mật độ người/km². Đô thị này có cự ly km so với tỉnh lỵ Cuenca.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị ở Cuenca
Neitersen
Neitersen là một đô thị thuộc huyện Altenkirchen, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Neitersen có diện tích 5,64 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 839 người.
Neitersen có cự ly 4 dặm Anh về phía tây nam của Altenkirchen bên sông Wied. Đô thị này có các làng Neiterschen, Niederölfen, Kahlhardt, Fladersbach và Neitersen.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Altenkirchen
Thư pháp
Thư pháp gia (Hán văn: 書法家, Hi văn: Καλλιγράφος) được hiểu là những người thạo thư pháp và có khả năng đẩy văn tự lên tầm nghệ thuật.
Lịch sử
nhỏ|phải|222px|Bút tích Thanh Hư động (清虛洞) của [[hoàng đế Trần Duệ Tông.]] nhỏ|phải|222px|Thư pháp [[Latin.]] nhỏ|phải|222px|Người [[Arab chuộng thư pháp trên gạch men và gốm ghép.]] Thư pháp xuất hiện hầu như đồng thời với sự hình thành văn tự bởi nhu cầu trình bày trang nhã và minh bạch văn bản. Công cụ chính tạo nên thư pháp là bút và chất liệu lưu trữ văn tự, mà sau được hiểu gồm mực và giấy. Thư pháp gia thường không nhất thiết phải là bậc trí giả nhưng ít nhiều được coi trọng nhờ vốn học vấn đủ để biên chép.
Trong thế giới Tây phương, thư pháp gia thường là hiền sĩ hoặc tăng lữ vì đặc thù thực dụng của thể chữ kí ngang mặt giấy. Ngược lại, ở thế giới Á Đông, thư pháp gia có sự phân cấp rất rõ: Thư pháp gia đã ít nhất một lần đậu khoa cử hoặc được kính nể cả tài năng và đức hạnh thì mặc nhiên liệt hạng tinh anh, những người này coi chữ của mình là vốn quý và chỉ đem tặng những ai thân thiết hay khả kính; còn lại, thư pháp gia vốn do thi hỏng thì chẳng những không đủ tư cách dạy học mà còn bị cả sĩ lâm coi khinh, vì thế, đối với họ thì bán chữ thuần túy là cách mưu sinh. Những thư pháp gia có địa vị thấp thường bị lỡm là "vị sư bán tự" (lái "bán tự vi sư"), thi thoảng kiêm thêm nghề bói toán hoặc bốc thuốc làm kế sinh nhai.
Tại Việt Nam hậu kì hiện đại, do tình trạng kì thị cũng như đứt đoạn văn hóa Hán tự, nhiều người tự xưng thư pháp gia đi bán chữ theo lối cổ, nhưng thường phạm những điều kị của giới thư họa truyền thống: Không phân biệt được các thể Hán tự, không biết cách cầm bút, pha mực, thậm chí lạm dụng kí tự Latin vào thư pháp Hán (do bản thân họ không học Hán tự nghiêm túc)... Cho nên lớp người này bị giới nghiên cứu Hán-Nôm tẩy chay.
Văn hóa
nhỏ|phải|222px|Một người ở Văn Miếu sai tư thế ngồi viết [[Thư pháp chữ Quốc ngữ.]] Mặc dù trình độ thư pháp gia không phải lúc nào cũng cao, những lớp người này góp phần khá trọng yếu trong lịch sử nhân loại ở khía cạnh làm đẹp văn tự, vô hình trung khiến văn bản trở nên hấp dẫn hơn. Tuy nhiên, trong nhiều giai đoạn lịch sử, những kẻ lạm dụng danh xưng thư pháp gia để trục lợi lại vô tình làm tan biến cái hay của thư pháp.
Đông Á
Thư pháp Đông Á (chữ Hán: 東亞書法, Đông Á thư pháp) là môn nghệ thuật viết chữ đẹp được hình thành từ việc rèn luyện viết chữ Hán. Người ta dùng bút lông, chấm mực tàu, viết chữ Hán trên các loại giấy tốt hay vải lụa, theo những phong cách khác nhau. Trong nghệ thuật thư pháp Á Đông có 5 phong cách viết là Chân (hay còn gọi là Khải), Triện, Lệ, Hành và Thảo với những quy luật đặc trưng riêng về đường nét, cách thức thể hiện.
Trải qua các triều đại sau đó, sử sách đều có ghi nhận về sự xuất hiện của những thư pháp gia (người viết chữ đẹp) nổi tiếng, như Vương Hy Chi (đời Đông Tấn) hay Tề Bạch Thạch (đời nhà Thanh).
Tiêu chuẩn để đánh giá một tác phẩm thư pháp thường bao gồm nhiều yếu tố rất khắt khe như điểm hoạch (đường nét), kết thể (bố cục), thần vận (cái hồn của tác phẩm)... Cùng với sự lan rộng của chữ Hán trong một khoảng thời gian dài, môn nghệ thuật này được truyền bá khỏi khu vực Trung Quốc và trở nên phổ biến tại các khu vực lân cận thuộc vùng văn hóa Đông Á là Triều Tiên, Nhật Bản.
Thư pháp Trung Hoa là dòng thư pháp được phát triển sớm nhất, mạnh nhất và có ảnh hưởng sâu sắc đến các dòng thư pháp của các ngôn ngữ khác trong vùng Đông Á. Thư pháp chữ Hán không chỉ là một môn của nghệ thuật của riêng Trung Quốc, Đài Loan mà cả vùng văn hóa Đông Á. Tại Trung Quốc và các nước chịu ảnh hưởng của văn hóa Trung Quốc, như Nhật Bản, Hàn Quốc, Việt Nam, các tác phẩm thư pháp thường được thể hiện bằng chữ Hán và sử dụng bút lông, mực tàu, giấy và nghiên mài mực, còn gọi là "văn phòng tứ bảo". Người Trung Hoa đã đưa nghệ thuật viết chữ lên thành một môn nghệ thuật cao quý có tính chất phô diễn khí phách tiết tháo của con người.
Thư pháp Đông Á vừa là một nghệ thuật độc lập, đồng thời là một thành phần trong bố cục của hội họa theo phong cách cổ Trung Hoa. Nhiều hoạ gia, như Tô Đông Pha, Mễ Phất đời Tống; Tề Bạch Thạch thời hiện đại, nổi tiếng cả về họa lẫn về thư pháp. Thư pháp hỗ trợ cho hội họa và bản thân một bức thư pháp đẹp cũng được coi như một bức họa với quan niệm "thư họa đồng nhất thể".
Ngoài văn phòng tứ bảo, cũng cần kể đến ấn chương (con dấu hay triện) làm bằng các chất liệu như đá, gỗ, kim loại mà việc khắc chạm nó và đóng dấu sử dụng mực chu sa màu đỏ ở đâu trên bức thư pháp cũng đã được nâng lên thành bộ môn nghệ thuật
Nhật Bản
Trong các ngôi nhà cổ, người Nhật Bản thường dành một phòng cho nghi thức "trà đạo", trên vách có một ngăn riêng (gian thờ, gọi là tokonoma) để treo một bức thư họa. Thư pháp tại Nhật Bản gọi là "thư đạo"（書道. Theo các chuyên gia thư pháp Nhật Bản, chữ Hán được truyền từ Trung Quốc sang Nhật Bản từ khoảng 2000 năm trước, được sử dụng phổ biến ở Nhật Bản từ khoảng thế kỷ 5. Sau đó, dựa trên cơ sở chữ Hán, người Nhật đã sáng tạo ra kiểu chữ của mình là chữ Hiragana và Katakana (kiểu chữ biểu thanh). Thư pháp Nhật Bản được hình thành từ hai kiểu chữ chính là kiểu chữ Hán từ Trung Quốc đến và kiểu chữ Hiragana, Katakana. Hiện nay, ở Nhật Bản có từ 8 đến 10 triệu người tham gia viết thư pháp, và thư pháp được coi là một trong những môn nghệ thuật đặc sắc của Nhật Bản. Thư đạo cũng được thêm vào là một môn học nhỏ trong trường học, học sinh được rèn cách mài mực và cách viết.
Triều Tiên và Hàn Quốc
Tại Triều Tiên, thư pháp cũng được đề cao. Thư pháp tại Hàn Quốc gọi là thư nghệ (書藝).
Việt Nam
Ở Việt Nam mặc dù không có truyền thống thư pháp như Trung Hoa hay Nhật Bản, nhưng căn cứ vào một số di cảo, bút tích, mặc tích trên giấy tờ, sách vở, sắc phong hay văn bia còn lại thì nước ta cũng không ít những danh nhân được người đời xưng tụng. Ở các thời kỳ, đều có những người viết chữ đẹp được công nhận như Lý Nhân Tông thời Lý, Nguyễn Đình Giới thời Trần, Bùi Đình Kiên thời Lê hay như Cao Bá Quát thời Nguyễn. Ngày nay, chữ Quốc ngữ viết lối thư pháp bằng công cụ bút lông, mực tàu, như một sự tìm tòi hình thức biểu hiện mới, cũng đang dần trở nên được nhiều người quan tâm. Thư pháp Việt Nam bao gồm hai dòng: Thư pháp chữ Hán-Nôm và Thư pháp chữ Quốc ngữ (chữ Latinh). Thư pháp chữ Quốc ngữ tuy ra đời sau nhưng có sức sáng tạo vô cùng lớn, thư pháp hiện đã được đưa vào rất nhiều chất liệu như gỗ, thư pháp trên đá, thư pháp trên mành tre.
Tây phương
nhỏ|phải|200px|Kiểu viết gothic Thư pháp phương Tây có phong cách khác hẳn thư pháp Á Đông. Con chữ được nắn nót theo chuẩn mực và tỷ lệ thay cho lối chữ thảo thường gặp trong Thư pháp Đông Á. Thư pháp phương Tây có thể được thể hiện bằng nhiều phương tiện: bút sắt, cọ, thước, compa, êke... Thư pháp phương Tây sử dụng chữ la mã, bố cục và cách sắp xếp chữ thư pháp thường theo hàng ngang và dọc, ít khi sắp xếp bố cục theo thể hình vuông theo nguyên tắc như của Á Đông.
Thế giới Ả Rập và thư pháp Hồi giáo
phải|nhỏ|200px|Thư pháp Ả-rập. Kiểu Diwani
Thư pháp Ả Rập là một khía cạnh của nghệ thuật Hồi giáo đã được phát triển song song với đạo Hồi và ngôn ngữ Ả Rập.
Thư pháp Hồi giáo (thư pháp trong tiếng Ả Rập là khatt ul-yad (خط اليد) và trong tiếng Ba Tư là Khosh-Nevisi (خوشنویسی) đã phát triển cùng với Hồi giáo và ngôn ngữ Ả Rập. Vì nó dựa trên các chữ cái Ả Rập nên một số người gọi nó là "thư pháp Ả Rập". Tuy nhiên, thuật ngữ "thư pháp Hồi giáo" là một thuật ngữ thích hợp hơn vì nó bao gồm tất cả các tác phẩm thư pháp của các nhà thư pháp Hồi giáo thuộc các nền văn hóa quốc gia khác nhau, như thư pháp Ba Tư hoặc Ottoman, từ Al-Andalus ở Tây Ban Nha thời trung cổ đến Trung Quốc, Ấn Độ.
Thư pháp Ả Rập/Ba Tư có quan hệ với các trang trí nghệ thuật Hồi giáo trên tường và trần của các nhà thờ Hồi giáo cũng như trên các trang kinh sách. Các nghệ sĩ đương đại của thế giới Hồi giáo đã học hỏi từ các di sản thư pháp để sử dụng trong các tác phẩm của mình.
Thay vì gợi về cái gì đó liên quan đến thực tại của lời nói, đối với các tín đồ Hồi giáo, thư pháp là một sự biểu đạt của nghệ thuật cao quý nhất - nghệ thuật của thế giới tâm linh. Thư pháp đã trở thành hình thức thiêng liêng nhất của nghệ thuật Hồi giáo vì nó mang lại một mối liên kết giữa các ngôn ngữ của người Hồi giáo với đạo Hồi. Kinh thánh của đạo Hồi, kinh Koran, đã đóng một vai trò quan trọng trong sự phát triển của ngôn ngữ Ả Rập, mà mở rộng của nó là thư pháp Ả Rập. Các câu cách ngôn và các đoạn hoàn chỉnh trong kinh Koran vẫn là những nguồn sống động cho thư pháp Ả Rập.
Kinh tế Canada
Canada là quốc gia có nền kinh tế hỗn hợp phát triển cao. Năm 2020, Canada là quốc gia có nền kinh tế lớn thứ 9 thế giới theo GDP danh nghĩa và thứ 15 theo sức mua tương đương. Giống như các nước phát triển khác, dịch vụ là ngành chiếm tỷ trọng cao nhất trong cơ cấu GDP và tạo ra tới ba phần tư tổng việc làm cho người dân Canada. Tổng trữ lượng tài nguyên thiên nhiên của Canada năm 2019 được ước tính có giá trị vào khoảng 31 nghìn tỷ USD, xếp thứ ba thế giới. Ngoài ra, Canada còn có trữ lượng dầu khí đã được thăm dò lớn thứ ba và là nhà xuất khẩu dầu lớn thứ tư thế giới. Vì vậy mà quốc gia này có thể được coi là "siêu cường năng lượng" nhờ vào nguồn tài nguyên dồi dào cộng thêm dân số ít (khoảng 37 triệu người) so với diện tích đất liền vô cùng lớn.
Theo bảng xếp hạng chỉ số nhận thức tham nhũng, Canada là nơi mà tình trạng tham nhũng hiện hữu ít đồng thời nằm trong top 10 quốc gia thương mại với một nền kinh tế có mức độ toàn cầu hóa cao. Canada trong lịch sử từng xếp trên cả Hoa Kỳ và các nước Tây Âu về chỉ số tự do kinh tế với mức độ chênh lệch giàu nghèo rất thấp. Trung bình thu nhập khả dụng cá nhân trên đầu người của các hộ gia đình ở Canada "cao hơn nhiều" mức trung bình của OECD. Sàn giao dịch chứng khoán Toronto là sàn giao dịch chứng khoán lớn thứ tám trên thế giới với hơn 1.500 công ty được niêm yết có tổng vốn hóa thị trường đạt hơn 3 nghìn tỷ Đô la Mỹ.
Năm 2018, ngành thương mại trao đổi hàng hóa và dịch vụ của Canada đạt 1,5 nghìn tỷ đô Canada, tổng kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 585 tỷ đô Canada còn nhập khẩu đạt hơn 607 tỷ với khoảng 391 tỷ trong số đó là nhập khẩu từ Hoa Kỳ. Cùng năm đó thâm hụt thương mại hàng hóa của Canada là 22 tỷ đô Canada còn mức thâm hụt dịch vụ là 25 tỷ.
Không giống hầu hết các quốc gia phát triển khác, ngành công nghiệp của Canada phần lớn nhờ vào hoạt động khai thác gỗ và năng lượng. Canada cũng có các công ty sản xuất với quy mô tương đối lớn chủ yếu tập trung ở khu vực Trung tâm bao gồm các ngành công nghiệp ô tô và hàng không là hai lĩnh vực quan trọng nhất. Là quốc gia có đường bờ biển dài nhất thế giới, hoạt động đánh bắt và chế biến hải sản ở Canada phát triển rất mạnh và được xếp vào hàng thứ tám trên thế giới. Canada còn là một trong những quốc gia dẫn đầu về ngành công nghiệp phần mềm và giải trí. Canada là thành viên của các tổ chức như APEC, G7, G20, OECD, WTO và cựu thành viên của NAFTA cho đến khi USMCA có hiệu lực vào năm 2020.
Tổng quan
Ngoại trừ một số quốc đảo nhỏ nằm ở vùng Caribe, Canada là quốc gia duy nhất ở Bắc Mỹ theo thể chế đại nghị và điều này giúp cho Canada phát triển được các thể chế chính trị và xã hội khác biệt với hầu hết các quốc gia khác trên thế giới. Mặc dù nền kinh tế của quốc gia này có sự kết hợp chặt chẽ với Hoa Kỳ những vẫn có những nét độc đáo riêng.
Một trong những sự khác biệt lớn so với Hoa Kỳ chính là hệ thống kinh tế của Canada được vận hành với sự kết hợp đồng đều và hợp lý giữa các doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp nhà nước thay vì bị tư nhân hóa ở cả những lĩnh vực quan trọng như Hoa Kỳ. Nhiều khía cạnh của doanh nghiệp nhà nước trong đó đáng chú ý nhất là hệ thống phúc lợi xã hội được mở rộng nhằm giảm thiểu sự bất bình đẳng xã hội sau khi Thế chiến II kết thúc vào năm 1945.
Mặc dù xấp xỉ 89% đất ở Canada là thuộc sỡ hữu của nhà nước nhưng quốc gia này lại có mức độ tự do kinh tế rất cao. Ngày nay mô hình kinh tế và sản xuất của Canada có thể nói là tương tự Hoa Kỳ. Tính đến năm 2019, Canada 56 doanh nghiệp nằm trong dan sách Forbes Global 2000, xếp thứ chín sau Hàn Quốc và trên Ả Rập Xê Út. upright=1.4|thumb|alt=Chart of exports of Canada by value with percentages|Bản đồ cây về xuất khẩu hàng hóa của Canada năm 2017 Thương mại quốc tế đóng vai trò quan trọng nhất trong nền kinh tế Canada đặc biệt trong đó là tài nguyên thiên nhiên. Theo thống kê vào năm 2009 kim ngạch xuất khẩu các sản phẩm thuộc lĩnh vực nông nghiệp, năng lượng, lâm nghiệp và khai khoáng chiếp khoảng 58%. Còn các sản phẩm như máy móc, thiết bị, ô tô và các sản phẩm khác chiếm hơn 38%. Cũng trong năm 2009, hoạt động xuất khẩu đóng góp khoảng 30% vào GDP. Cho đến nay, Hoa Kỳ là đối tác thương mại lớn nhất, chiếm khoảng 73% kim ngạch xuất khẩu và 63% kim ngạch nhập khẩu tính đến năm 2009. Tổng giá trị xuất khẩu và nhập khẩu của Canada xếp ở vị trí thứ 8 trong tổng số tất cả các quốc gia trên thế giới theo số liệu vào năm 2006.
Khoảng 4% người Canada làm việc trực tiếp trong ngành nông nghiệp, khu vực kinh tế chiếm 6,2% GDP. Đây vẫn là ngành quan trọng đối với nhiều nơi ở Canada. Đa phần tại các thị trấn ở miền bắc Canada nơi mà hoạt động nông nghiệp gặp nhiều khó khăn, phải nhờ vào ngành khai khoáng và khai thác gỗ để tồn tại. Canada là quốc gia dẫn đầu thế giới ở rất nhiều lĩnh vực khai thác như vàng, niken, urani, kim cương, chì và trong những năm gần đây là dầu thô với trữ lượng lớn thứ hai thế giới đang ngày càng chiếm một vị trí quan trọng trong hoạt động khai thác tài nguyên thiên nhiên của đất nước. Một số các công ty của Canada hoạt động trong lĩnh vực khai thác tài nguyên thiên nhiên như Encana, Cameco, Goldcorp và Barrick Gold. Phần lớn tài nguyên thiên nhiên sẽ được đem đi xuất khẩu cho Hoa Kỳ. Một số công ty tuy là chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp và dịch vụ nhưng lại có liên quan trực tiếp đến nông nghiệp ví dụ như nhà sản xuất giấy lớn nhất của Canada còn hoạt động trong cả lĩnh vực khai thác gỗ nữa.
Sự phụ thuộc vào tài nguyên thiên nhiên gây ra một số ảnh hưởng đến kinh tế và xã hội Canada. Các ngành sản xuất và dịch vụ ở các khu vực khác nhau sẽ được tiêu chuẩn hóa tùy theo nguồn tài nguyên thiên nhiên ở khu vực đó. , điều này đảm bảo rằng cấu trúc kinh tế ở mỗi khu vực khác nhau sẽ được phát triển theo những hướng khác nhau góp phần tạo nên một nền kinh tế được phân bổ hợp lý cho từng vùng. Còn phải nhấn mạnh thêm là phần lớn các nguồn tài nguyên này đều được đem đi xuất khẩu giúp Canada hội nhập chặt chẽ vào nền kinh tế quốc tế. Howlett và Ramesh cho rằng do tính chất bất ổn mang tính cố hữu của các ngành này mà cần có sự can thiệp nhiều hơn của chính phủ vào nền kinh tế nhằm giảm tác động xã hội tiềm ẩn có thể gây ra khi mà thị trường toàn cầu biến động.
Tuy nhiên việc phụ thuộc vào tài nguyên thiên nhiên chắc chắn sẽ làm dấy lên những nghi vấn về tính bền vững trong sự phát triển kinh tế. Mặc cho đây luôn là ngành dẫn đầu trong suốt nhiều thập kỷ qua nhưng nguy cơ cạn kiệt lại ở mức thấp nhờ hoạt động thăm dò luôn được duy trì liên tục, điển hình trong số đó là quặng nikel được phát hiện ở vịnh Voisey. Ngoài ra ở các vùng xa xôi về phía bắc, ngành khai thác vẫn chưa được phát triển do các nhà khai thác vẫn đang chờ giá lên cao và công nghệ mới do hoạt động khai thác ở nơi đây chưa đem lại sự hiệu quả về mặt chi phí. Trong những thập kỷ gần đây, người dân Canada cũng không còn chấp nhận tàn phá môi trường để đổi lấy những lợi ích về mặt kinh tế. Mức lương trong ngành dịch vụ tăng lên cộng thêm các yêu sách về đất đai cho những người thổ dân cũng đã phần nào kìm hãm sự phát triển của ngành. Thay vào đó, nhiều công ty Canada đã tập trung vào các hoạt động thăm dò, khai thác và mở rộng ra bên ngoài lãnh thổ, nơi có giá cả thấp hơn và chính phủ cũng đưa ra ít quy định nghiêm ngặt hơn so với trong nước. Các công ty Canada đang ngày càng đóng vai trò quan trọng ở khu vực Mỹ Latinh, Đông Nam Á và châu Phi.
Tình trạng cạn kiệt các nguồn tài nguyên tái tạo đã làm dấy lên những lo ngại trong những năm gần đây. Sau nhiều thập kỷ khai thác quá đà, nghề đánh bắt cá tuyết từng bị sụp đổ vào những năm 1990 và hoạt động khai thác cá hồi ở vùng biển Thái Bình Dương cũng bị ảnh hưởng nặng nề. Ngành khai thác gỗ, sau nhiều năm hoạt động cũng đã chuyển dần sang mô hình khai thác mang tính bền vững hoặc chuyển sang các quốc gia khác.
Dữ liệu
Bảng dưới đây mổ tả các chỉ số kinh tế quan trong của Canada giai đoạn 1980–2018. Mức lạm phát dưới 2% được in màu xanh lá.
Xuất khẩu
Tổng kim ngạch xuất khẩu của Canada tính theo đô la Mỹ. Năm 2020, Canada xuất khẩu hơn 390 tỷ USD.
Nhập khẩu
Tổng kim ngạch nhập khẩu trong năm 2017 được tính theo Đô la Mỹ.