cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chiến dịch Ten-Go
Ngày 6 tháng 4
Cũng trong ngày 6 tháng 4, hai tàu ngầm của Mỹ USS Threadfin và USS Hackleback đã phát hiện ra hạm đội Nhật lúc đang vượt qua eo Bungo nhưng đã không thể tấn công. Bù lại, hai chiếc tàu ngầm này đã chuyển công điện báo tin về vị trí và hướng đi của hạm đội này về cho hải quân Mỹ. Phó Đô đốc Marc Mitscher sau khi nhận được công điện này đã cho điều 4 Đội đặc nhiệm của mình thuộc Lực lượng Đặc nhiệm 58 đến những vị trí thích hợp ở đông bắc Okinawa. Đội đặc nhiệm 58.4 do Chuẩn Đô đốc Radford chỉ huy đã được tiếp nhiên liệu vào ngày 6 tháng 4 và cố gắng có mặt vào đêm hôm đó. Chỉ có Đội đặc nhiệm 58.2 của Chuẩn Đô đốc Davison do vấn đề về nhiên liệu đã không thể tham gia trận đánh. Còn 2 đội còn lại, 58.1 và 58.3 nhận nhiệm vụ phóng máy bay truy tìm các chiến hạm Nhật vào sáng ngày hôm sau.
Ngày 7 tháng 4
Sau đó, hạm đội xoay sang hướng Nam để chạy ra Đông Hải. Lúc 9 giờ, khu trục hạm Asashimo, chạy phía phải Yahagi, bỗng nhiên giảm tốc độ. Qua tín hiệu bằng cờ, chiếc tàu này thông báo đã gặp trục trặc về máy móc và buộc phải rút lui khỏi hạm đội. Komura ra lệnh cho khu trục hạm Kasumi điền vào khoảng trống và 4 khu trục hạm chạy phía sau đôn lên. Việc điều chỉnh được thực hiện dễ dàng dù đoàn tàu tiếp tục chạy theo hình chữ chi. Trong lúc đó, các máy bay trinh sát Mỹ đã gửi một số công điện báo cáo về hướng tiến của hạm đội Nhật. Lúc 11 giờ 30, một thủy phi cơ PBY Catalina bay ngoài tầm cao xạ hạm đội, xoay vòng tròn quanh đoàn tàu và gửi báo cáo chi tiết về hoạt động của hạm đội này. Trong khi đó, căn cứ quan sát của người Nhật ở Omami Oshima, một hòn đảo nằm giữa Kyushu và Okinawa, đã đưa tin 150 máy bay Mỹ đang tiến về hướng Bắc, báo động về khả năng bị không kích cho hạm đội Nhật. Soái hạm Yamato phát lệnh gia tăng khoảng cách các chiến hạm lên 5.000 m, một khoảng cách căn bản để chống không kích. Yahagi và 7 khu trục hạm khác cũng gia tăng tốc lực, và các xạ thủ đều trong tư thế sẵn sàng chiến đấu.
Khoảng 10 giờ sáng ngày 7 tháng 4, hải quân Mỹ cho xuất kích gần 400 máy bay xuất phát từ 11 hàng không mẫu hạm thuộc Lực lượng đặc nhiệm 58 (11 hàng không mẫu hạm lần lượt là Hornet, Bennington, Belleau Wood, San Jacinto, Essex, Bunker Hill, Hancock, Bataan, Intrepid, Yorktown và Langley) đang ở ngoài khơi phía đông Okinawa. Các máy bay này bao gồm khu trục cơ F6F Hellcat, máy bay ném bom bổ nhào SB2C Helldiver và máy bay ném ngư lôi TBF Avenger. Một lực lượng khác gồm 6 thiết giáp hạm (Massachusetts, Indiana, New Jersey, South Dakota, Wisconsin và Missouri), có tuần dương hạm (Alaska và Guam) và khu trục hạm yểm trợ. Tất cả các chiến hạm này đều thuộc Lực lượng Đặc nhiệm 58 của hải quân Mỹ.
nhỏ|210px|trái|[[Tuần dương hạm Yahagi (1942)|Yahagi đang chịu sự tấn công của bom và ngư lôi]] Vào lúc 12 giờ 20 phút, radar của Yamato phát hiện rất nhiều máy bay Mỹ còn cách 30.000 m ở hướng 35 độ bên mạn trái và chiếc soái hạm ra lệnh cho tất cả chiến hạm hướng về phía trước với tốc độ cao chuẩn bị chống không kích. Các máy bay Mỹ, sau 2 giờ bay từ Okinawa, bắt đầu tập hợp lại đội hình, bay vòng tròn theo chiều kim đồng hồ bao vây đoàn tàu Nhật từ khoảng cách vượt tầm cao xạ và lần lượt mở từng đợt tấn công.
Đợt tấn công đầu tiên của các máy bay Mỹ diễn ra lúc 12 giờ 30 phút với khoảng 40 chiếc. Một vài chiến hạm Nhật khai hỏa lẻ tẻ khi các phi cơ vừa xuất hiện bắt đầu khai hỏa toàn diện. Yamato được trang bị 150 khẩu pháo phòng không, bao gồm cả dàn pháo chính 460 mm có thể bắn loại đạn 3 Shiki tsûjôdan ("Kiểu 3 Chung") đặc biệt, loại đạn nổ trên không. Súng phòng không tạo nên hỏa lực dày đặc nhưng các phi công Mỹ vẫn xuyên qua được lưới lửa. Hai trái bom rơi xuống gần cột buồm chính và một ngư lôi trúng vào cạnh sườn Yamato. Đó đều là thành tích của các máy bay từ hàng không mẫu hạm Bennington. Các máy bay ném ngư lôi Mỹ chủ yếu tấn công các chiến hạm vào mạn trái tàu, điều này càng làm tăng thêm khả năng đánh chìm đối thủ.
Tàu Yamato chỉ còn chạy với tốc độ 18 hải lý mỗi giờ nhưng hạm trưởng, Chuẩn Đô đốc Kōsaku Aruga vẫn hướng dẫn tàu tiếp tục tiến tới. Trong khi đó, nhiều máy bay khác tấn công tuần dương hạm Yahagi bằng bom nhưng chiếc tàu vẫn thoát khỏi. Tuy nhiên, đến 12 giờ 46 phút, một quả ngư lôi trúng vào mạn trái chính giữa thân tàu ngay vào buồng máy, giết chết toàn bộ các kĩ sư tại đây. Điều này khiến chiếc tàu đi chậm lại, rồi khựng lại thình lình và ngừng hẳn. Ngay lúc đó, 6 máy bay khác bổ nhào xuống thả bom chiếc tàu. Một trái bom trúng ngay sàn tàu, đốn ngã ít nhất 10 thủy thủ. Tiếp theo một tiếng nổ khác ở phía sau khiến toàn thân Yahagi rung chuyển dữ dội. Cũng trong đợt tấn công này, hai khu trục hạm Hamakaze và Suzutsuki cũng bị thương nặng và Hamakaze bị chìm không lâu sau.
Tất cả các loại súng trên tàu của Yahagi tiếp tục khai hỏa và lần đầu tiên trong trận đánh này, nó bắn hạ được 2 máy bay Mỹ. Tuy nhiên, giờ đây chiếc tàu đã chết đứng trên mặt nước khiến nó trở thành mục tiêu tấn công dễ dàng của các máy bay. Chiếc tàu đã trúng ít nhất 7 ngư lôi và 13 quả bom trước khi chìm. Hạm trưởng Hara truyền miệng cho các thủy thủ còn sống sót của Yahagi chuẩn bị bỏ rơi chiếc tàu và yêu cầu khu trục hạm Isokaze tiếp cứu khẩn cấp. Khi Isokaze còn cách Yahagi khoảng 1.000 m, Hara ra lệnh bỏ tàu. Bất ngờ vào lúc ấy, nhiều máy bay đang tấn công soái hạm Yamato đã tách ra một số để rượt theo Isokaze. Chiếc khu trục hạm này xả hết tốc lực để lẩn tránh nhưng các máy bay Mỹ xuất hiện ở mọi nơi đã thả bom nhấn chìm chiếc tàu. Đến 14 giờ 5 phút, Yahagi chìm. Hạm trưởng Hara và chuẩn đô đốc Komura đã kịp thoát ra và nhảy xuống biển. Họ thấy soái hạm Yamato và 2 khu trục hạm Yukikaze và Fuyutsuki lúc này vẫn đang ra sức chống đỡ cuộc tấn công của các máy bay Mỹ. Họ không hề biết rằng Yamato cũng đang trong cơn hấp hối và sẽ chìm không lâu sau đó. Cách đó không xa, khu trục hạm Suzutsuki đang bốc cháy còn Kasumi chạy xiêu vẹo vì bánh lái trục trặc. nhỏ|250px|Bức ảnh cho thấy cảnh [[yamato (thiết giáp hạm Nhật)|Yamato phát nổ. Chiếc tàu chìm sau khi bị trúng nhiều bom và ngư lôi.]] Từ 13 giờ 20 phút đến 14 giờ 15 phút, đợt tấn công thứ hai và thứ ba của các máy bay Mỹ ập đến. Lúc 13 giờ 35 phút, Yamato dù né tránh tài tình vẫn bị trúng thêm 2 ngư lôi. Nước tràn vào, tàu nghiêng về bên trái. Lúc đó, một nhóm máy bay ném bom bổ nhào lại thả thêm 7 - 8 quả bom rơi ngay xuống sàn tàu, làm tàu nghiêng 15 độ. Một nửa trong tổng số 150 pháo và súng máy phòng không trên tàu đã bị phá hủy. Tàu tiếp tục trúng ngư lôi ở bên mạn sườn, đặc biệt là mạn trái làm độ nghiêng ngày càng tăng, khiến tàu càng nhanh bị lật úp. Vào lúc 13 giờ 33 phút, trong nỗ lực để lấy lại thăng bằng cho tàu, nhóm thực hiện việc sửa chữa tàu đã cho nước vào tàu ở mức độ tối đa, ở động cơ mạn phải và một buồng máy. Hành động này tuy tạm thời cứu nguy cho tàu nhưng nó đã tước đi mạng sống của hàng trăm thủy thủ, những người đã không được thông báo nơi họ đang ở sẽ bị ngập chìm. Mạng sống của những thủy thủ này giúp cho tàu nổi thêm được 30 phút. Tuy nhiên, việc một buồng máy ngưng hoạt động cộng với sức nặng của nước tràn vào khiến cho tàu chỉ còn chạy với tốc độ 10 hải lý mỗi giờ.
Vào lúc 14 giờ, Yamato trúng quả ngư lôi thứ tám. Buồng lái bằng thủy lực bị phá hủy bởi một quả bom khiến tàu không còn điều khiển được nữa. Hạm trưởng Yamato, Chuẩn Đô đốc Kōsaku Aruga ra lệnh cho tàu hướng về phía Bắc, bởi theo quy ước võ sĩ đạo, người chết sẽ quay đầu về hướng Bắc. Aruga đang muốn Yamato quay về hướng Hoàng cung, bệ kiến Thiên hoàng trước khi bị đánh chìm. Những phi công Mỹ trên máy bay nhìn xuống, thấy chiếc tàu quay 180 độ về hướng nước Nhật tưởng là nó muốn bỏ chạy nên bồi thêm 3 quả ngư lôi.
Đại tá Jiro Nomura, sĩ quan phụ tá của Aruga, vào lúc 14 giờ 5 phút đã xác định rằng công việc sửa chữa chiếc tàu không thể tiến hành được nữa. Do đó, Phó Đô đốc Seiichi Itō, người đã đứng trên đài chỉ huy suốt trận đánh ra lệnh đình chỉ cuộc hành quân và bỏ tàu. Khu trục hạm Fuyusuki được gọi đến bằng cờ hiệu vì radio đã hỏng để nhận nhiệm vụ di tản, nhưng chiếc khu trục hạm này khó có thể chạy nhanh hơn sức chìm của Yamato. Trung tá Hidechika Sakuma, hạm trưởng của Fuyusuki, sợ rằng chiếc tàu khổng lồ sẽ lôi luôn chiếc khu trục hạm xuống biển nên không dám đến gần. Đúng 14 giờ 15 phút, quả ngư lôi thứ 12 trúng vào chiếc Yamato, tàu nghiêng 30 độ. Hạm phó Nomura báo cáo hạm trưởng Aruga giây phút cuối cùng sắp đến. Aruga lệnh cho hạm phó rời tàu rồi nhờ một hạ sĩ quan khác lấy dây cột mình vào trụ hải bàn. Anh này trói Aruga lại rồi cũng lấy dây buộc bản thân nằm cạnh đó. Hạm trưởng Aruga thấy thế quát lên: Phó Đô đốc Itō bắt tay các sĩ quan hiện diện trên đài chỉ huy rồi lui vào phòng riêng để chết theo tàu. Chuẩn Đô đốc Morishita, tham mưu trưởng của Itō, đã phải tranh luận sôi nổi với các sĩ quan trên đài chỉ huy muốn chết theo tàu, và cuối cùng ông đã thuyết phục được họ rời bỏ tàu. Lúc 14 giờ 20 phút, Yamato đã nghiêng hẳn sang một bên rồi từ từ chìm xuống (30.36667°N, 128.06667°W). Bất ngờ lúc 14 giờ 23 phút, chiếc tàu phát nổ với âm thanh có thể nghe được từ cách xa 200 km, kế đó khói đen lẫn lộn với khói trắng bốc lên tạo thành hình một chiếc nấm khổng lồ cao đến 2.000 m. Vụ nổ này thậm chí còn được khẳng định là đã làm rơi một số máy bay Mỹ chứng kiến cảnh đó. Một nhân chứng minh họa cụ thể cho khẳng định trên là Trung úy phi công W. E. Delaney thuộc hàng không mẫu hạm Belleau Wood. Chiếc máy bay TBF Avenger của ông đang tấn công Yamato ở tầm thấp nên khi vụ nổ xảy ra, nó bốc cháy và buộc các phi công phải nhảy khỏi máy bay. Hai người khác đi cùng Delaney do gặp trục trặc về dù đã chết đuối riêng ông đã cố gắng nhảy lên một chiếc thuyền cao su và chứng kiến được những giây phút cuối cùng của Yamato. Nguyên nhân của vụ nổ được xác định là do lửa cháy lan đến kho đạn hải pháo trong tàu. Vụ nổ này cũng đã cứu sống Morishita và những người khác vì đã đẩy họ văng ra khỏi tàu.
Trên mặt biển đầy những ván gỗ trôi nổi, dầu loang khắp nơi và những thủy thủ Nhật còn sống sót đã cùng hát vang bài ca quen thuộc của hải quân Nhật, bài Chiến sĩ ca:
Thỉnh thoảng, xen vào âm thanh bi tráng này là những tiếng la to "Tenno Heika Banzai" (Thiên Hoàng vạn tuế), chứng tỏ một người nào đó đang hát đã bị thương nặng hoặc kiệt sức nên đành bỏ dở nửa chừng bài hợp xướng và xuôi tay vĩnh viễn.
Trong lúc đó, các khu trục hạm còn lại của Nhật trên đường rút chạy tiếp tục bị các máy bay Mỹ truy đuổi. Asashimo và Kasumi bị máy bay Mỹ dùng bom đánh chìm; Suzutsuki bị trúng một trái bom vào ngay mũi, phải trở về Sasebo bằng động cơ hơi nước; Hatsushimo không hề bị trúng một viên đạn nào và thủy thủ đoàn chỉ có hai người bị thương; Fuyuzuki hầu như an toàn mặc dù trúng 2 hỏa tiễn nhưng hàng chục thủy thủ thiệt mạng vì đạn đại liên; Yukikaze cũng hư hại nhẹ và có 3 thủy thủ thiệt mạng. Ba chiếc khu trục hạm này đã chất đầy những người còn sống sót được vớt từ biển lên, bao gồm 280 người của Yamato (những tài liệu khác nhau cho rằng thủy thủ đoàn của Yamato từ 2.750 đến 3.300 người),  555 người của Yahagi (trong tổng số 1.000 thủy thủ đoàn) và 800 người của Isokaze, Hamakaze và Kasumi. Một số cựu binh Nhật còn sống sót đã khẳng định máy bay Mỹ đã bắn đạn súng máy vào những nhóm thủy thủ còn sống sót đang nổi trên mặt nước, trong khi số khác lại nói máy bay Mỹ đã ngừng tấn công để cho các khu trục hạm cứu vớt các thủy thủ. Trưa ngày 8 tháng 4, Đệ nhị hạm đội, giờ đây chỉ còn lại 4 khu trục hạm, đã về đến Sasebo. Lúc 17 giờ 10 phút, Đô đốc Mitscher gửi báo cáo cho Đô đốc Spruance nói rằng lực lượng của ông đã tấn công Yamato, Agano, 7 hoặc 8 khu trục hạm khác và kết quả là đánh chìm được 3, làm 2 chiếc khác bị thương rất nặng và mất khoảng 7 máy bay. Trong báo cáo của mình, Mitscher đã có sự nhầm lẫn giữa hai tuần dương hạm Yahagi và Agano.
Sau khi những gì còn lại của Đệ nhị hạm đội về đến Sasebo, Tổng tư lệnh hạm đội Liên hợp đã gửi giấy tuyên dương công trạng cho hạm đội này vì đã dũng cảm xả thân, giúp cho các máy bay tấn công đặc biệt thu được một kết quả vĩ đại trong cuộc chiến vào ngày 7 tháng 4. Kết quả vĩ đại ở đây là việc 114 máy bay của Nhật, bao gồm 60 máy bay tiêm kích, 40 máy bay ném bom và 14 Kamikaze đã tấn công, gây hư hại cho hàng không mẫu hạm Hancock, thiết giáp hạm Maryland và khu trục hạm Bennett trong khi khoảng 100 máy bay bị bắn hạ.
Kết quả
nhỏ|phải|250px|[[yamato (thiết giáp hạm Nhật)|Yamato sau khoảnh khắc vụ nổ.]] Cuộc hành quân Ten-Go là trận đánh cuối cùng của Hải quân Đế quốc Nhật Bản trong Chiến tranh thế giới thứ hai. Kết quả là Đệ nhị hạm đội ra khơi với 1 siêu thiết giáp hạm, 1 tuần dương hạm và 8 khu trục hạm sau 2 giờ bị tấn công bởi 386 máy bay xuất phát từ các hàng không mẫu hạm Mỹ, chỉ còn 4 khu trục hạm tồn tại. Trong khi đó, phía Mỹ chỉ có 12 phi công thiệt mạng và 10 máy bay bị bắn rơi do hỏa lực phòng không của các chiến hạm Nhật, một số phi hành đoàn được tàu ngầm và thủy phi cơ giải cứu. 2.449 người của Yamato, 446 người của Yahagi và 721 người của các khu trục hạm thiệt mạng (con số thiệt mạng của người Nhật trong trận này nằm từ 3.700 đến 4.250 theo nhiều tài liệu khác nhau). Việc đánh chìm chiếc Yamato được xem là một chiến thắng lớn của Mỹ, và biên tập viên quân sự Hanson W. Baldwin của tờ New York Times đã viết rằng: "Sự kiện đánh chìm chiếc thiết giáp hạm mới Yamato của Nhật... là một bằng chứng... nếu thật sự cần đến, là đã đánh đúng vào điểm yếu chết người của người Nhật trên bầu trời và trên mặt biển".
Các khu trục hạm Nhật trở về sau cuộc hành quân này chỉ còn tham gia chiến đấu rất ít trong thời gian còn lại của cuộc chiến. Suzutsuki đã không bao giờ được sửa chữa. Fuyuzuki sau khi được sửa chữa lại bị trúng thủy lôi của Mỹ tại Moji vào ngày 20 tháng 8 năm 1945 và nó không còn được sửa chữa lần nữa. Yukikaze sống sót qua cuộc chiến với tình trạng hầu như không bị hư hại. Hatsushimo bị lãnh một trái thủy lôi vào ngày 30 tháng 7 gần Maizuru, nằm trong biển Nhật Bản và nó trở thành chiến hạm thứ 129, cũng là khu trục hạm cuối cùng của Nhật chìm trong Chiến tranh thế giới thứ hai.
Okinawa được quân Đồng Minh tuyên bố an toàn vào ngày 21 tháng 6 năm 1945, sau khi cả hai phía Nhật và Mỹ đều chịu những tổn thất nặng nề (hơn 12.000 lính Mỹ và 100.000 lính Nhật thiệt mạng). Sau cùng, vào ngày 15 tháng 8 năm 1945, Đế quốc Nhật Bản đã chính thức đầu hàng Đồng Minh sau sự kiện Mỹ ném hai quả bom nguyên tử xuống Hiroshima và Nagasaki. Những chiến thuật tự sát kiểu như cuộc hành quân Ten-Go, Kamikaze và sự chống trả kiên cường của người Nhật qua trận Okinawa là nguyên nhân buộc Mỹ phải sử dụng bom nguyên tử để kết thúc nhanh cuộc chiến.
Sự kiện về cuộc hành quân Ten-Go luôn được luôn được tỏ ra kính trọng tại Nhật Bản hiện đại. Nền điện ảnh Nhật Bản đã hình tượng hóa nó thành một câu chuyện về sự hi sinh dũng cảm, quên mình nhưng vô ích và phí hoài của những người thủy thủ Nhật Bản muốn bảo vệ quê hương mình qua loạt phim truyền hình 1974-1975 mang tên Uchû senkan Yamato hay bộ phim Otoko-tachi no Yamato ra đời năm 2005 của đạo diễn Junya Sato.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hải quân Đế quốc Nhật Bản Thể loại:Chiến dịch quần đảo Nhật Bản Thể loại:Xung đột năm 1945 Thể loại:Chiến dịch Ryukyu Thể loại:Bài Hoa Kỳ chọn lọc Thể loại:Bài Nhật Bản chọn lọc Thể loại:Nhật Bản năm 1945 Thể loại:Chiến tranh Thái Bình Dương
Hylaeus simpsoni
Hylaeus simpsoni là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1942.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1942
Gallinago delicata
Gallinago delicata là một loài chim trong họ Scolopacidae.
Myrcia doniana
Myrcia doniana là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được O.Berg mô tả khoa học đầu tiên năm 1858.
Ebéjico
Ebéjico là một khu tự quản thuộc tỉnh Antioquia, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản Ebéjico đóng tại Ebéjico Khu tự quản Ebéjico có diện tích 235 ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản Ebéjico có dân số 13802 người.
Bảo tàng Picasso (định hướng)
Bảo tàng Picasso có ở nhiều thành phố:
Euxoa telifera
Euxoa telifera là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Euxoa
Amphineuron opulentum
Amphineuron opulentum là một loài thực vật có mạch trong họ Thelypteridaceae. Loài này được (Kaulf.) Holttum mô tả khoa học đầu tiên năm 1971.
Tham khảo
Thể loại:Amphineuron Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1971
Teeatta
Tham khảo
Thể loại:Amphinectidae
Crocus etruscus
Crocus etruscus là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được Parl. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1860.
Liên kết ngoài
Thể loại:Crocus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1860 Thể loại:Thực vật Ý
Entodon cymbifolius
Entodon cymbifolius là một loài rêu trong họ Entodontaceae. Loài này được Wager & Dixon mô tả khoa học đầu tiên năm 1920.
Liên kết ngoài
Thể loại:Entodon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1920
Vitex peduncularis
Vitex peduncularis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Wall. ex Schauer miêu tả khoa học đầu tiên năm 1847.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Bình linh Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1847
Gypsonomoides
Gypsonomoides là một chi bướm đêm thuộc phân họ Olethreutinae trong họ Tortricidae.
Tham khảo
Thể loại:Tortricidae
Hexatoma ducalis
Tham khảo
Thể loại:Hexatoma Thể loại:Limoniidae ở vùng Indomalaya
Tulayhat
Tleihat (طليحات) là một ngôi làng Syria nằm ở Al-Hamraa Nahiyah ở huyện Hama, Hama. Theo Cục Thống kê Trung ương Syria (CBS), Tleihat có dân số 1306 trong cuộc điều tra dân số năm 2004.
Nhà Văn hóa Thanh niên Thành phố Hồ Chí Minh
khung|phải|Biểu trưng của Nhà văn hóa Thanh niên Thành phố Hồ Chí Minh Nhà Văn hóa Thanh Niên Thành phố Hồ Chí Minh là một địa điểm tại Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh, nơi từng diễn ra nhiều hoạt động của giới thanh niên xuyên suốt từ giữa thập niên 1950 cho đến tận ngày nay và chứng kiến nhiều biến cố trong lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh.
Vị trí
Cụm khu vực Nhà Văn hóa Thanh Niên Thành phố Hồ Chí Minh chiếm hầu hết phần diện tích được giới hạn bởi các con đường Phạm Ngọc Thạch - Nguyễn Văn Chiêm - Hai Bà Trưng - Nguyễn Thị Minh Khai, thuộc Phường Bến Nghé, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh. Cổng chính được đánh địa chỉ số 4 Phạm Ngọc Thạch. Ngoài tòa nhà chính, còn có các công trình sân thể thao, hội trường, nhà truyền thống... phục vụ vai trò trung tâm sinh hoạt của thanh niên thành phố. Đây là nơi phát động và tổ chức các phong trào như: Ánh sáng văn hóa Hè, Thanh niên tình nguyện... Nhiều câu lạc bộ thanh niên cũng nhóm họp ở đây.
Lược sử
Theo các nhà nghiên cứu, vị trí Nhà Văn hóa Thanh Niên nguyên xưa là đất của Trường Hương Gia Định. Sách Đại Nam nhất thống chí, phần "Tỉnh Gia Định", mô tả trường thi này như sau: Trường có "chu vi 193 trượng 6 thước (khoảng 850 m), tường cao 4 thước 5 tấc (gần 2 m), ở địa phận thôn Nghĩa Hòa, phía tây tỉnh thành, dựng từ năm Tự Đức thứ nhất (1848), xây gạch".
Đầu năm 1859, quân Pháp hạ thành Gia Định. Cho rằng thành quá rộng lớn, khó đóng giữ, quân Pháp cho nổ mìn triệt hạ ngôi thành và đóng quân tại Trường thi và các đền chùa rải rác từ Bến Nghé vào đến Chợ Lớn. Đầu năm 1861, Đại đồn Chí Hòa thất thủ. Ngày 5 tháng 6 năm 1862, đại diện triều đình vua Tự Đức là Phan Thanh Giản và Lâm Duy Hiệp đã ký hòa ước với Pháp ngay ở Trường thi Gia Định.
Sau khi chiếm trọn Nam Kỳ, từ năm 1867, Pháp bắt đầu tiến hành xây dựng các công trình dân sinh trên đất Sài Gòn. Trường thi cũng bị triệt hạ để nhường chỗ cho những công trình mới. Từ năm 1878, chính quyền thực dân Pháp cho xây dựng một hệ thống tháp nước để cung cấp nước cho cư dân thành phố. Những năm cuối thế kỷ XIX, chính quyền thực dân Pháp đã đào khoảng 10 giếng, về sau tăng lên 20 giếng nằm thành hình tròn bao quanh tháp nước trung tâm để tăng khả năng cấp nước cho cư dân thành phố.
Trong các giếng đó, có một giếng nằm ngay trên vùng đất của trường thi Gia Định xưa, tức Nhà văn hóa Thanh niên nay. Giếng này có đường kính khoảng trên dưới 2m, sâu khoảng gần 20m. Thành giếng có đoạn xây gạch, có đoạn là ống bêtông cốt thép. Ngoài ra, bên cạnh giếng nước, khu vực trường thi Gia Định xưa còn có hai hồ chứa nước từ giếng bơm lên, mà nhiều người đoán định đó chính là hai sân rộng vẫn còn cho đến ngày nay trong khuôn viên Nhà văn hóa Thanh niên: sân 4A có cửa nằm trên đường Phạm Ngọc Thạch và sân tennis có cửa nằm trên đường Hai Bà Trưng. Dung tích chứa nước của mỗi hồ này thời xưa là 4.000m3.
Tham khảo
Thể loại:Công trình văn hóa thể thao Thành phố Hồ Chí Minh
Periboeum vicinum
Periboeum vicinum là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Periboeum
Anelosimus linda
Anelosimus linda là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Loài này thuộc chi Anelosimus. Anelosimus linda được miêu tả năm 2006 bởi Agnarsson.
Tham khảo
Thể loại:Anelosimus Thể loại:Động vật được mô tả năm 2006
Moroges
Moroges là một xã ở tỉnh Saône-et-Loire trong vùng Bourgogne-Franche-Comté nước Pháp.
Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 541 người. Con số ước tính năm 2005 là 575 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Saône-et-Loire
Tasmarubrius
Tasmarubrius là một chi nhện trong họ Amphinectidae. Chúng thường xuất hiện ở Tasmania.
Tham khảo
Thể loại:Amphinectidae
Erythrodes papuana
Erythrodes papuana là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Schltr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1905.
Khám Chí Hòa
250px|right|thumb|Khám Chí Hòa 250px|right|thumb|Khám Chí Hòa đầu 2016 Khám Chí Hòa là một nhà tù tại số 324 đường Hòa Hưng, phường 13, quận 10, Thành phố Hồ Chí Minh. Nhà tù này được người Pháp cho xây dựng từ thời thuộc địa Pháp ở khu vực thời đó còn là ngoại ô thành phố. Nơi đây đã giam giữ những tù phạm chính trị chống lại chế độ thực dân Pháp và tội phạm hình sự. Trong thời kỳ Chiến tranh Việt Nam, đây là nơi chính phủ Việt Nam Cộng Hòa giam giữ tù binh Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam. Ngày nay, đây là nơi tạm giam của Công an Thành phố Hồ Chí Minh dành cho các bị can hình sự trong các vụ án trên địa bàn thành phố.
Khám có 8 khu để nhốt phạm nhân, xây hình bát giác vuông, gồm các khu: AH, BC, ED, F, I, AB, KG, G.
Khám Chí Hoà tuy là một trại giam đặc biệt, được mệnh danh là "không có lối thoát" nhưng trong lịch sử đã có nhiều tù chính trị hoặc phạm nhân đã trốn ra khỏi được nơi này, trong đó không thể không nhắc đến cuộc vượt ngục "li kì" của tên "trùm" Phước "tám ngón".
Tham khảo
Thể loại:Công an Thành phố Hồ Chí Minh Thể loại:Nhà tù tại Việt Nam Thể loại:Công trình kiến trúc Pháp tại Thành phố Hồ Chí Minh Thể loại:Công trình xây dựng ở Thành phố Hồ Chí Minh Thể loại:Tra tấn ở Việt Nam
Anelosimus lorenzo
Anelosimus lorenzo là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Loài này thuộc chi Anelosimus. Anelosimus lorenzo được miêu tả năm 1979 bởi Fowler & Herbert Walter Levi.
Tham khảo
Thể loại:Anelosimus
Angelphytum indutum
Angelphytum indutum là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Chodat) H.Rob. mô tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Liên kết ngoài
Thể loại:Angelphytum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984
Angelphytum indutum
Hylaeus simulans
Hylaeus simulans là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1942.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1942
Bath, Pennsylvania
Bath là một thị trấn thuộc quận Northampton, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 2693 người.
Tham khảo
Thể loại:Borough của Pennsylvania Thể loại:Quận Northampton, Pennsylvania
Caryonopera triangularis
Caryonopera triangularis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Drypetes cumingii
Drypetes cumingii là một loài thực vật có hoa trong họ Putranjivaceae. Loài này được (Baill.) Pax & K.Hoffm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1922.
Caryonopera triangularis
Liên kết ngoài
Thể loại:Caryonopera
Drypetes cumingii
Liên kết ngoài
Thể loại:Drypetes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1922
Ếch cây hủi
Ếch cây hủi (danh pháp: Theloderma gordoni) là một loài ếch trong họ Rhacophoridae. Chúng được tìm thấy ở Thái Lan và Việt Nam. Đây là một loài đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Các môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, và đầm nước ngọt có nước theo mùa.
Tham khảo
G Thể loại:Động vật được mô tả năm 1962
Theloderma horridum
Theloderma horridum là một loài ếch trong họ Rhacophoridae. Chúng được tìm thấy ở Indonesia, Malaysia, Singapore, và Thái Lan. Môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Liên kết ngoài
H
Heleanna
Heleanna là một chi bướm đêm thuộc phân họ Olethreutinae trong họ Tortricidae.
Tham khảo
Thể loại:Eucosmini
Kestřany
Kestřany là một làng thuộc huyện Písek, vùng Jihočeský, Cộng hòa Séc.
Sauropus huntii
Sauropus huntii là một loài thực vật có hoa trong họ Diệp hạ châu. Loài này được (Ewart & O.B.Davies) Airy Shaw miêu tả khoa học đầu tiên năm 1980.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sauropus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1980
Entodon decolor
Entodon decolor là một loài rêu trong họ Entodontaceae. Loài này được Mitt. Müll. Hal. mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Liên kết ngoài
Thể loại:Entodon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1879
Macowania conferta
Macowania conferta là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Benth.) Phillips mô tả khoa học đầu tiên năm 1950.
Liên kết ngoài
Thể loại:Macowania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1950
Hexatoma dysantes
Hexatoma dysantes là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Hexatoma Thể loại:Limoniidae ở vùng Afrotropic
Amphineuron paraphysophorum
Amphineuron paraphysophorum là một loài thực vật có mạch trong họ Thelypteridaceae. Loài này được (Alderw.) Holttum mô tả khoa học đầu tiên năm 1977.
Tham khảo
Thể loại:Amphineuron Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1977
Champagne-en-Valromey (tổng)
Tổng Champagne-en-Valromey là một tổng của Pháp nằm ở tỉnh Ain trong vùng Rhône-Alpes.
Địa lý
Tổng này được tổ chức xung quanh Champagne-en-Valromey ở quận Belley. Độ cao ở đây từ 228 m (Béon) đến 1 524 m (Virieu-le-Petit) với độ cao trung bình 552 m.
Số đơn vị
Tổng Champagne-en-Valromey groupe 14 xã và có dân số 4 382 dân (theo điều tra dân số năm 1999, số lượng không tính trùng).
Liên kết ngoài
Champagne-en-Valromey
Mornay
Thông tin nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 1999, xã này có dân số 164 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Saône-et-Loire
Vũ Huấn
Vũ Huấn (武训), thường gọi Vũ Thất (武七) (5 tháng 12 năm 1838 - 23 tháng 4 năm 1896) là một người ăn mày và nhà hoạt động giáo dục danh tiếng thời nhà Thanh. Với việc đi ăn xin trong hơn 30 năm để góp tiền thành lập trường học dành cho những người nghèo túng, ông được coi như một đại anh hùng, các sử sách thời cận đại xưng tụng ông là "Khoáng thế kỳ nhân".
Niên thiếu
Ngày 19 tháng 10 năm Đạo Quang thứ 18 (5 tháng 12 năm 1838), Vũ Tông Ngụ, một người nông dân nghèo thuộc một dòng họ làm nghề nông nhiều đời thiếu thốn, đã hạ sinh đứa con thứ 7, tại Vũ gia trang, Đường Ấp, tỉnh Sơn Đông (nay ở phía tây Liêu Thành), đặt tên là Vũ Huấn.
Hai năm sau, mẹ Vũ Huấn qua đời, ông được một người bà con nghèo nhận nuôi dưỡng, tạm thời chấm dứt 2 năm làm ăn mày. Thấy không phải xin ăn nữa, ông lại muốn được đi học, và lại thất vọng. Nhưng việc nhiều phen nhận thấy cái khổ của việc mù chữ, đã kích thích ông ý muốn xây dựng một trường học cho trẻ em nghèo.
Xin tiền xây trường học
Ở với người bà con nghèo không được lâu, ông lại đi ăn xin.
Vũ Huấn lưu lạc nhiều nơi, đến năm 16 tuổi vào làm thuê cho cử nhân họ Trương ở thôn Tiết Điếm huyện Quán Đào. Do Vũ Huấn không biết chữ nên nhiều lần bị lừa gạt và vu oan đánh đập, ông bất mãn bỏ tới làm thuê cho một vị Tú tài. Vị này cũng thấy Vũ Huấn mù chữ, mỗi lần chị gái gửi thư cho ông lại đọc lượt bớt đoạn gửi tiền, đến khi Vũ Huấn biết chuyện hỏi lại thì bị chửi cho một trận. Có hôm vị Tú Tài nọ sai ông dán câu đối tết, gặp cơn gió thổi liễn bay tứ tung, ông dán nhầm đủ thứ: đầu giường thì "Chó mèo bình an", chuồng gà thì "Cả nhà cát tường"... Tú tài nọ giận quá đánh cho một trận rồi đuổi đi mà còn trừ tiền công. Vũ Huấn phẫn uất ném trả tiền vào mặt người Tú tài. Sau đó ông lại sang ở với chị, tại đây cũng không khá gì hơn: bị người anh rể là Trương lão bản nhiều lần vu cáo bằng chữ nghĩa, mà Vũ Huấn mù chữ, có miệng không sao nói được. Rời nhà chị, ông đau khổ đến phát bệnh, nằm mê man trong cái miếu hoang suốt ba ngày ba đêm.
Trải qua nhiều phen linh đinh tân khổ, Vũ Huấn thương xót số phận, thương những người cùng cảnh ngộ như mình ở trên đời, vì không biết chữ mà bị làm nhục, bị coi thường. Sau ba ngày trong miếu hoang ấy, ông tỉnh dậy và quyết tâm thực hiện ý định xây trường nghĩa học. Người đời nghe ông ăn xin lảm nhảm mấy câu: "Sớm muộn gì cũng phải xây dựng được một trường nghĩa học", cho rằng ông bị điên.
Vũ Huấn tiếp tục xin ăn khắp nơi. Ông hóa trang xấu xí, nghĩ ra nhiều thủ thuật, trò lạ để xin ăn. Ông làm ngựa cho bọn trẻ cưỡi, ăn rắn rết, gạch ngói, và cả ăn cứt đái của người ta để xin tiền. Ngoài xin ăn, ông thỉnh thoảng lại đi làm thuê như xay thóc, hốt phân, cắt cỏ, đắp ruộng... Vũ Huấn hành động không biết mệt mỏi, thường nghêu ngao hát về việc xây trường nghĩa học, cũng khiến một số người thương hại.
Cuối cùng sau nhiều phen nhịn nhục quỵ lụy, trải biết bao nhiêu cay đắng, nhục nhã, ông đã có vốn lớn để xây góp tiền xây nên một trường nghĩa học. Sự việc không tưởng này làm cảm động các bậc quan sĩ, đến quan phủ và lên tới cả triều đình.
Hoàn thành tâm nguyện
Tờ tâu của Tuần phủ Sơn Đông Trương Diệu vào năm Quang Tự thứ 14 (1888) viết:
"...Vũ Huấn là con Vũ Tông Ngụ người trong huyện, từ nhỏ mồ côi cha, nhà rất nghèo, thờ mẹ là Thôi thị hết lòng hiếu cẩn, cùng anh mình là Vũ Nhượng cũng rất thương yêu nhau. Chất phác cần kiệm, hàng năm những tiền chi tiêu còn thừa thì tích góp cho vay, lần lượt mua hơn 230 mẫu đất, tính ra tiền là 4.263 quan 874 đồng, tất cả quyên làm kinh phí dựng trường nghĩa học (...) gồm 20 gian nhà ngói. Về các vật liệu cần thiết, Vũ Huấn quyên 2800 quan, người trong thôn quyên 1.578 quan, mùa xuân năm nay khánh thành, rước thầy về dạy (...). Thần xét số tiền Vũ Huấn quyên làm kinh phí dựng trường tổng cộng hơn 7000 quan, tính ra bạc thì hơn 2000 lượng, hợp với được xây tinh phường, ngẩng đội ơn trời, xin cho Vũ Huấn ở huyện Đường Ấp tự dựng tinh phường, cấp cho biển đề "Lạc Thiện Hiếu Thí " (vui điều thiện, thích làm ơn) để tưởng thưởng..."
Sau đó, một toà tinh phường lớn có biển "Lạc Thiện Hiếu Thí" lập tức được dựng ở đường lớn trấn Liều Lâm. Thật ra tờ tâu của quan huyện còn có chỗ chưa minh bạch, vì sợ nói thẳng là của ăn xin thì bị tội, không dám tâu thật cho nhà Vua.
Trường nghĩa học thành lập, Vũ Huấn quan tâm không ngớt. Khi có thầy dạy lười nhác, ông tới trước mặt quỳ xuống nài nỉ. Khi có trò cứng đầu, lơ là, ông lại quỳ mọp trước mặt không chịu đứng lên để khuyên nhủ. Khi trường có học sinh đạt thành tích cao, ông lại quỳ lạy cảm tạ và khuyến khích.
Sáng ngày 23 tháng 4 năm Quang Tự thứ 22 (1896), Vũ Huấn mắc bệnh chết, thọ 59 tuổi. Bấy giờ các học sinh gào khóc, thân sĩ ba huyện Đường Ấp, Quán Đào, Lâm Thanh đi dự tang lễ, dân các huyện đưa tang có tới hàng vạn người.
Năm Quang Tự thứ 30 (1904), sau khi ông mất 8 năm, Tuần phủ Sơn Đông mới là Viên Thụ Huân nhớ lại chuyện cũ, kể thật tất cả với triều đình. Vua liền phê chuẩn giao cho Quốc sử quán lập truyện, dựng đền Trung Nghĩa thờ cúng mãi mãi.
Tưởng nhớ
Tinh thần từ chuyện xin ăn xây trường học của Vũ Huấn đã gây ảnh hưởng lớn. Sau khi ông mất, trong nước Trung Quốc nối nhau sáng lập nhiều trường học. Trường Sư phạm giảng tập ở huyện Đường Ấp sau đó đã đổi tên thành trường Trung học Vũ Huấn. Cháu của Vũ Huấn là Kim Đống cũng quyên tiền xây dựng ở Quán Đào, Quán huyện mỗi nơi một trường tiểu học sơ cấp Vũ Huấn. Phùng Hoán Chương một mình lập ra hơn hai mươi trường tiểu học Vũ Huấn để kỷ niệm ở các huyện Thái An, Sào Huyện, tỉnh An Huy. Hiệu trưởng trường nghĩa thục ở ngõ Ngự Sử mà Vũ Huấn cùng các thân sĩ huyện Lâm Thanh lập ra, Vương Phỉ Hiển, đã tưởng nhớ Vũ Huấn bằng cách biến trường này thành trường có quy mô lớn nhất. Vương Phỉ Hiến mất năm 1933, đến khi mất vẫn chưa dùng một đồng tiền của nghĩa thục làm việc riêng. Ông được người đời sau gọi là "Vũ Huấn thứ hai", không thẹn với Vũ Huấn trước kia đã mời mọc nhờ cậy, có thể coi là đồng chí với Vũ Huấn.
Tuy được thờ phụng, song tên tuổi và công lao của Vũ Huấn cũng bị nhiều phen phủ định, phần đông là từ phía chính quyền cộng hoà nhân dân Trung Hoa những năm đầu. Năm 1950, bộ phim "Vũ Huấn truyện" (武訓傳) dài 204 phút ra đời, do Triệu Đơn đóng vai chính, nội dung gây được nhiều cảm động, nhưng lại bị các nhà lãnh đạo phê phán. Trong cách mạng văn hoá, có lúc Vũ Huấn bị lôi ra chỉ trích (1951) vì đã "mở trường dạy học bằng tiền ăn xin".
Chú thích
Thể loại:Người nhà Thanh Thể loại:Ăn mày Thể loại:Sinh năm 1838 Thể loại:Mất năm 1896 Thể loại:Người từ Liêu Thành
Hylaeus simus
Hylaeus simus là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1895.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 1895
Tuwal Dabaghin
Twal Dabaghin (طوال دباغين) là một ngôi làng Syria nằm ở Al-Hamraa Nahiyah ở huyện Hama, Hama. Theo Cục Thống kê Trung ương Syria (CBS), Twal Dabaghin có dân số 509 người trong cuộc điều tra dân số năm 2004.
Liễu Kính Ngôn
Liễu Kính Ngôn (chữ Hán: 柳敬言) (534–616) là hoàng hậu của Trần Tuyên Đế (陳宣帝) Trần Húc (陈顼) trong lịch sử Trung Quốc.
Tiểu sử
Liễu Kính Ngôn sinh năm 534. Phụ thân là Liễu Uyển (柳偃), đại thần nhà Lương. Mẫu thân là Trường Thành công chúa Tiêu Ngọc Hạ (蕭玉姈), công chúa của Lương Vũ Đế.
Liễu Uyển xuất thân quan lại với ông nội là Liễu Thế Long (柳世隆), đại thần chủ chốt dưới triều Nam Tề Cao Đế và Nam Tề Vũ Đế, cha là Liễu Uẩn (柳惲), đại thần nhà Lương. Liễu Uyển qua đời khi đang là thứ sử Bá Dương (鄱陽), Liễu Kính Ngôn lên 8 tuổi. Bà có một người em trai là Liễu Phán (柳盼), lúc này bà đã gánh vác gia đình như người trưởng thành.
Khi phản tướng Hầu Cảnh tấn công thành Kiến Khang năm 548 và chiếm giữ thành năm 549, Liễu Kính Ngôn và Liễu Phán đến Giang Lăng nương nhờ người cậu là Tương Đông vương Tiêu Dịch. Tiêu Dịch đối đãi với chị em bà khá tốt.
An Thành vương phi
Tháng 11 âm lịch năm 552, Tiêu Dịch xưng đế ở Giang Lăng, tức Lương Nguyên Đế. Nguyên Đế yêu cầu Trần Bá Tiên gửi con trai mình là Trần Xương và cháu là Trần Húc đến Giang Lăng, kinh đô mới làm con tin
Tại đây, Nguyên Đế đã ban hôn cho Liễu Kính Ngôn với Trần Húc. Trước đó, Trần Húc đã có vợ chính là Tiền thị, xuất thân thường dân, khi còn ở Nghĩa Hưng (義興). Năm 553, bà hạ sinh con trai đầu lòng là Trần Thúc Bảo. Năm 554, Tây Ngụy tấn công Giang Lăng, và đến tết 555, giết chết Lương Nguyên Đế. Trần Húc và Trần Xương bị bắt giữ, giải đến Trường An trong khi Liễu Kính Ngôn và con trai bị bỏ lại Nhương Thành (穰城).
Năm 557, Trần Bá Tiên kết thúc nhà Lương, thành lập nhà Trần. Trong khi Trần Húc đang bị Tây Ngụy giam giữ, anh trai ông là Trần Văn Đế đã phong tước hiệu của ông là An Thành vương. Năm 560, chính quyền kế thừa của Tây Ngụy- Bắc Chu- bắt đầu thương lượng với Trần, đề xuất trao trả Trần Húc. Năm 562, sau khi Trần Văn Đế trao thành Lỗ Sơn (魯山) cho Bắc Chu để trao đổi, Trần Húc đã được phép trở về Trần. Ban đầu, Liễu Kính Ngôn và Trần Thúc Bảo chưa được phép trở về, song sau khi có thêm các cuộc thương lượng, họ cũng được trở về Trần. Trần Húc cũng nghênh tiếp nguyên phối Tiền thị đến phủ của mình, song do vương phi Liễu Kính Ngôn có xuất thân danh giá khi là nữ nhi của một công chúa Lương nên vẫn là chính thất, bà giữ tước hiệu An Thành vương phi.
Mùa xuân năm 566, Trần Văn Đế lâm bệnh trọng và băng hà. Thái tử Trần Bá Tông đăng cơ kế vị, tức Trần Phế Đế. Mùa đông năm 568, Trần Húc đã ban một chiếu chỉ nhân danh Chương thái hoàng thái hậu, vu cáo và phế truất cháu mình Trần Bá Tông.
Hoàng hậu
Trần Húc đã để trống hoàng vị trong hơn một tháng, song cuối cùng đã đăng cơ vào mùa xuân năm 569, trở thành Trần Tuyên Đế. Ông phong vương phi Liễu Kính Ngôn của mình làm hoàng hậu và lập con cả là Trần Thúc Bảo làm thái tử.
Liễu hoàng hậu được mô tả là xinh đẹp, cao ráo và khiêm nhường. Hiểu rõ rằng Tiền thị là người vợ đầu tiên của Tuyên Đế. Tuy Tiền thị được sắc phong làm Quý phi (貴妃) nhưng Liễu hoàng hậu luôn tôn trọng Tiền quý phi như chính thất, thường xuyên cung cấp sản vật quý cho Tiền quý phi còn phần mình thì sử dụng sản vật thấp hơn.
Hoàng thái hậu
Ba ngày sau nỗ lực chính biến, Trần Thúc Bảo đăng cơ trong khi vẫn còn bị thương nặng. Ông tôn Liễu hoàng hậu làm hoàng thái hậu,
Ban đầu, Trần Thúc Bảo vẫn đang quá trình hồi phục sau chấn thương, Liễu thái hậu nhiếp chính với sự hỗ trợ của Trần Thúc Kiên. Sau khi Trần Thúc Bảo hồi phục, Liễu thái hậu trao trả lại quyền lực cho ông.
Năm 589, nhà Tùy tiêu diệt nhà Trần. Liễu Kính Ngôn cùng cả hoàng tộc Trần áp giải đến Trường An. Sau đó bà sống tại phía đông thành Lạc Dương. Bà qua đời năm 616 và được an táng tại Lạc Dương chứ không phải với Tuyên Đế.
Chú thích và tham khảo
Thể loại:Hoàng hậu nhà Trần (Trung Quốc) Thể loại:Sinh năm 534 Thể loại:Mất năm 616
Tasmabrochus
Tasmabrochus là một chi nhện trong họ Amphinectidae. Chúng thường xuất hiện ở Tasmania.
Tham khảo
Thể loại:Amphinectidae
Dẽ giun thường
Gallinago gallinago là một loài chim trong họ Scolopacidae. Môi trường sống sinh sản loài này là bãi lầy, đầm lầy, vùng lãnh nguyên và đồng cỏ ẩm ướt trong suốt phía bắc châu Âu và phía bắc châu Á. Nó là di cư, với các quần thể ở châu Âu trú đông ở phía nam và phía tây châu Âu và châu Phi (phía nam xích đạo), còn quần thể di cư châu Á di cư châu Á di chuyển tới vùng nhiệt đới miền nam châu Á. Dẻ giun Wilson Bắc Mỹ trước đây được coi là cùng một loài, và được liệt kê như vậy trong các hướng dẫn hiện trường cũ.
Tham khảo
nhỏ|trái|Trứng chim Gallinago gallinago
G Thể loại:Chim Iceland Thể loại:Chim châu Á Thể loại:Chim châu Âu Thể loại:Động vật được mô tả năm 1758 G Thể loại:Chim châu Phi Hạ Sahara Thể loại:Chim trò chơi
Ếch cây sần Bắc Bộ
Ếch cây sần Bắc Bộ (danh pháp khoa học: Theloderma corticale) là một loài ếch trong họ Rhacophoridae. Chúng được tìm thấy ở Miền Bắc Việt Nam. Chúng là loài động vật đặc hữu của Việt Nam.
Mô tả
Các môi trường sống tự nhiên của loài này là những khu rừng ẩm ướt đất thấp nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, đầm nước ngọt, đầm nước ngọt có nước theo mùa, và vùng có nhiều đá. Đây là một loài sống nửa nước nửa cạn và hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống. Tên gọi ếch cây sần xuất phát từ đặc điểm da sần, có đốm như rêu của chúng (tên tiếng Anh có nghĩa là ếch rêu). Lớp da này giúp ích cho ếch về mặt ngụy trang, vừa trốn kẻ thù vừa thuận tiện cho việc bắt mồi. Ếch cây sần bắc bộ là loài ăn côn trùng (insectivore), thức ăn của chúng bao gồm dế mèn, châu chấu, gián, bướm đêm và ruồi.
Đặc điểm nhận dạng
Thân của con cái dài từ 7 - 7,5 cm, con đực là 6 – 7 cm. Da sần sùi nổi hạt với các mảng màu xanh rêu xen lẫn với màu nâu đất không có hình dạng cố định và trông giống như một đám rêu. Đĩa của ngón tay lớn. Con đực không có túi kêu. Ngón tay không màng hoặc chỉ có màng nhỏ ở giữa hai ngón 3 - 4. Ngón chân có màng. Màng nhĩ nhỏ hơn đường kính của mắt.
Phân bố
Tại Việt Nam : Cao Bằng, Na Hang (Tuyên Quang), Mẫu Sơn (Lạng Sơn), Tam Đảo (Vĩnh Phúc).
Tham khảo
C Thể loại:Động vật được mô tả năm 1903 Thể loại:Động vật đặc hữu Việt Nam Thể loại:Động vật lưỡng cư Việt Nam
Abutilon aristulosum
Abutilon aristulosum là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được K.Schum. mô tả khoa học đầu tiên năm 1891.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Cối xay Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1891
Abutilon aristulosum
El Águila
El Águila là một khu tự quản thuộc tỉnh Valle del Cauca, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản El Águila đóng tại El Águila Khu tự quản El Águila có diện tích 199 ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản El Águila có dân số 10290 người.
Tham khảo
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Valle del Cauca Thể loại:Khu tự quản của tỉnh Valle del Cauca
Angelphytum matogrossense
Angelphytum matogrossense là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được G.M.Barroso mô tả khoa học đầu tiên năm 1980.
Liên kết ngoài
Angelphytum matogrossense
Friedrich Hirzebruch
Friedrich Ernst Peter Hirzebruch (sinh ngày 17 tháng 10 năm 1927-mất ngày 27 tháng 5 năm 2012) là một nhà toán học người Đức, nghiên cứu về tô pô học, đa tạp phức và hình học đại số; ông cũng là một trong những nhà toán học hàng đầu của thế kỷ 20.
Cuộc đời
Định lý Hirzebruch–Riemann–Roch (1954) cho các đa tạp phức là một sự phát triển lớn và nhanh chóng trở thành một dòng phát triển xung quanh định lý Riemann–Roch cổ điển; nó cũng là tiền thân của định lý chỉ số Atiyah–Singer. Cuốn sách của Hirzebruch Neue topologische Methoden in der algebraischen Geometrie (1956) là một cuốn sách cơ bản cho 'phương pháp mới' của lý thuyết bó trong hình học đại số phức. Ông cùng với Michael Atiyah đã viết các bài báo đặt nền tảng cho K-lý thuyết, và ông hợp tác với Armand Borel về lý thuyết các lớp đặc trưng. Trong những nghiên cứu sau đó của ông cùng với Don Zagier đã cung cấp một lý thuyết chi tiết về các mặt modular Hilbert.
Hirzebruch là thành viên nước ngoài của nhiều hội và viện hàn lâm, bao gồm Viện hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ, Viện hàn lâm Khoa học Nga, và Viện hàn lâm Khoa học Pháp.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1927 Thể loại:Mất năm 2012 Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 20 Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 21 Thể loại:Nhà toán học Đức Thể loại:Người đoạt giải Wolf Toán học Thể loại:Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Bảo tàng Picasso Paris
Bảo tàng Picasso (tiếng Pháp: Musée Picasso) của Paris nằm tại Quận 9, thuộc khu phố Le Marais. Đây là bảo tàng lớn nhất trong số những bảo tàng về họa sĩ Pablo Picasso.
Công trình này vốn là dinh thự Salé được xây dựng từ năm 1656. Tới năm 1985, tòa nhà này trở thành bảo tàng mở cửa cho công chúng. Không chỉ là nơi lưu trữ nhiều nhất về Picasso, bảo tàng còn trưng bày các tác phẩm của một số họa sĩ nổi tiếng khác.
Dinh thự Salé
Dinh thự Salé được xây dựng từ năm 1656 tới năm 1659 do kiến trúc sư Jean Boullier de Bourges thiết kế. Chủ nhân của nó là Pierre Aubert de Fontenay và vợ là Marie Chastelain. Họ đã mua lại một mảnh đất rộng 3700 m² gần Hospitalières-Saint-Gervais. Pierre Aubert de Fontenay là người xứ Touraine, giàu có nhờ thuế muối. Vì vậy dinh thự mang tên Salé, có nghĩa là dinh thự muối, hay dinh thự mặn. Molière, trong hài kịch của mình, đã mỉa mai gọi đây là "ngôi nhà của giới quý tộc giàu có".
Sau chủ nhân Pierre Aubert de Fontenay, dinh thự này lần lượt lần lượt được bán lại cho nhiều người và trong số những người từng sống ở đây, có một vài nhân vật nổi tiếng. Công tước Villeroy, Thống chế François de Neufville từng sống ở đây và cho trang trí lại nội thất tòa nhà. Trong thời kỳ Cách mạng Pháp, dinh thự Salé trở thành nơi lưu trữ sách. Thời kỳ tiếp theo, tòa nhà còn trở thành trường học, và trong số các học trò ở đây có cả Honoré de Balzac. Henri Vian, bố của nhà văn Boris Vian, đã mua lại tòa nhà để ở và mở một phòng triển lãm. Tới năm 1944, chính quyền thành phố thuê lại, dành cho trường Nghệ thuật. Năm 1964, thành phố Paris mua lại dinh thự Salé, đã được xếp hạng công trình lịch sử của Pháp.
Bảo tàng Picasso
nhỏ|trái|Bên trong bảo tàng Năm 1974, dinh thự Salé được quyết định trở thành bảo tàng trưng bày cho các tác phẩm của Pablo Picasso. Tới năm 1976, một cuộc thi được tổ chức đã chỉ định kiến trúc sư Roland Simounet tu sửa lại tòa nhà. Công việc sửa chữa phải tôn trọng các giá trị lịch sử của công trình và tính toán trước các vị trí trưng bày, cất trữ. Các đồ vật trang trí, ghế, bàn... do nhà điêu khắc Diego Giacometti làm riêng cho bảo tàng. Tới năm 1985, bảo tàng Picasso mở cửa cho công chúng.
Nơi đây sở hữu bộ sưu tập lớn nhất các tác phẩm của Pablo Picasso, gồm đủ mọi thời kỳ sáng tác. Những người thừa kế của Picasso đã nhượng lại 203 bức họa, 158 tác phẩm điêu khắc, 29 bức khắc nổi, 88 tác phẩm gốm và hơn 3000 tác phẩm vẽ, khắc gỗ khác, giấy dán khác. Năm 1990, sau khi vợ của Pablo Picasso, Jacqueline Picasso mất, bảo tàng tiếp tục nhận được 47 bức họa, 2 tác phẩm điêu khắc cùng khoảng 40 bản vẽ, gốm, điều khắc.
Ngoài ra, các phòng triển lãm của bảo tàng Picasso còn trưng bày một số tác phẩm của những nghệ sĩ nổi tiếng khác do Pablo Picasso sưu tập, như Paul Cézanne, Henri Matisse, Douanier Rousseau, André Derain, Georges Braque, Joan Miro cùng nghệ thuật châu Phi.
Liên kết ngoài
Picasso Picasso Thể loại:Dinh thự Paris Thể loại:Công trình lịch sử Paris Thể loại:Quận 3, Paris Thể loại:Pablo Picasso Thể loại:Bảo tàng nghệ thuật hiện đại Thể loại:Le Marais
Hexatoma elevata
Hexatoma elevata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Hexatoma Thể loại:Limoniidae ở vùng Indomalaya
Hylaeus sinensis
Hylaeus sinensis là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Dathe mô tả khoa học năm 2005.
Tham khảo
S Thể loại:Động vật được mô tả năm 2005
Pericasta virescens
Pericasta virescens là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Umm Habes
Um Habs (أم حبس) là một ngôi làng Syria nằm ở Al-Hamraa Nahiyah ở huyện Hama, Hama. Theo Cục Thống kê Trung ương Syria (CBS), Um Habs có dân số 543 trong cuộc điều tra dân số năm 2004.
Tanganoides
Tanganoides là một chi nhện trong họ Amphinectidae. De soorten in het geslacht komen voor in Tasmanië.
Tham khảo
Thể loại:Amphinectidae
Anelosimus may
Anelosimus may là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Loài này thuộc chi Anelosimus. Anelosimus may được miêu tả năm 2005 bởi Agnarsson.
Tham khảo
Thể loại:Anelosimus
Euxoa tephra
Euxoa tephra là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Entodon densus
Entodon densus là một loài rêu trong họ Entodontaceae. Loài này được Hook. Mitt. mô tả khoa học đầu tiên năm 1869.
Liên kết ngoài
Thể loại:Entodon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1869
Theloderma kwangsiense
Theloderma kwangsiense là một loài ếch trong họ Rhacophoridae. Chúng là loài đặc hữu của Trung Quốc.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
Thể loại:Động vật lưỡng cư Trung Quốc K Thể loại:Động vật đặc hữu Trung Quốc
Amphineuron subattenuatum
Amphineuron subattenuatum là một loài thực vật có mạch trong họ Thelypteridaceae. Loài này được (Rosenst.) Holttum mô tả khoa học đầu tiên năm 1977.
Tham khảo
Thể loại:Amphineuron Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1977
Baltic
Baltic có thể là: