cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nguyễn Quốc Luận
Xuất thân và giáo dục
Nguyễn Quốc Luận sinh ngày 29 tháng 10 năm 1975 tại xã Tân Thịnh, huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái. Ông lớn lên và tốt nghiệp phổ thông 12/12 ở Văn Chấn, theo học đại học ở Hà Nội và có hai bằng đại học gồm Cử nhân Kinh tế đầu tư và Cử nhân Kinh tế chính trị, sau đó tiếp tục học cao học và nhận bằng Thạc sĩ Quản trị kinh doanh. Ông được kết nạp Đảng Cộng sản Việt Nam vào ngày 27 tháng 2 năm 2007, trở thành đảng viên chính thức sau đó 1 năm, từng theo học các khóa chính trị ở Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh và tốt nghiệp Cao cấp lý luận chính trị. Hiện ông thường trú ở phường Minh Tân, thành phố Yên Bái, tỉnh Yên Bái.
Sự nghiệp
Tháng 11 năm 1999, Nguyễn Quốc Luận ký kết hợp đồng lao động với Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Yên Bái, là cán bộ hợp đồng của Phòng Công nghiệp – Dịch vụ. Đến tháng 2 năm 2003, ông được điều sang Phòng Đăng ký kinh doanh và đổi mới doanh nghiệp của Sở, tiếp tục là cán bộ hợp đồng, cho đến tháng 9 năm này thì được tuyển dụng công chức vào Ủy ban nhân dân tỉnh Yên Bái. Tháng 11 cùng năm, ông được phân công làm chuyên gia tư vấn cho Dự án Chia sẻ huyện Văn Chấn thuộc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Yên Bái, cho đến tháng 2 năm 2005 thì được bổ nhiệm làm Chuyên viên Phòng Kinh tế đối ngoại của Sở, kiêm Điều phối viên của Ban Thư ký Dự án Chia sẻ tỉnh Yên Bái. Tháng 1 năm 2006, ông được thăng chức Phó Trưởng phòng Kinh tế đối ngoại, kiêm Phó Giám đốc Ban Thư ký Dự án Chia sẻ tỉnh Yên Bái, sau đó 2 năm thì được điều chuyển làm Chánh Thanh tra Sở, thêm 2 năm nữa cho đến tháng 8 năm 2010 thì trở lại Phòng Kinh tế đối ngoại làm Trưởng phòng. Tháng 7 năm 2021, ông trúng cử Đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh Yên Bái khóa XVII, nhiệm kỳ 2011–2016;, nhậm chức Phó Trưởng ban chuyên trách Ban Kinh tế – Ngân sách.
Tháng 8 năm 2014, Nguyễn Quốc Luận được bổ nhiệm làm Chánh Văn phòng Đoàn Đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân tỉnh Yên Bái, vẫn kiêm nhiệm vị trí Phó Trưởng Ban Kinh tế – Ngân sách Hội đồng nhân dân tỉnh. Tháng 7 năm 2016, khi văn phòng dân cử được điều chỉnh, ông nhậm chức Chánh Văn phòng Hội đồng nhân dân tỉnh, đến tháng 1 năm 2019 thì một lần nữa điều chuyển và giữ chức Phó Chánh Văn phòng Đoàn Đại biểu Quốc hội, Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân tỉnh Yên Bái. Tháng 3 năm 2019, ông được phê chuẩn làm Trưởng Ban Kinh tế – Ngân sách Hội đồng nhân dân tỉnh, và là Bí thư Chi bộ Đại biểu Hội đồng nhân dân chuyên trách. Vào tháng 10 năm 2020, tại Đại hội Đảng bộ tỉnh Yên Bái lần thứ XIX, nhiệm kỳ 2020–2025, ông được bầu vào Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh. Năm 2021, ông được Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh giới thiệu tham gia ứng cử đại biểu quốc hội từ Yên Bái, bầu cử ở đơn vị bầu cử số 2 gồm thị xã Nghĩa Lộ, huyện Văn Chấn, Trạm Tấu, Mù Cang Chải, Văn Yên, rồi trúng cử Đại biểu Quốc hội khóa XV với tỷ lệ 94,48%. Ngày 21 tháng 7 năm 2021, ông được phê chuẩn làm Ủy viên Ủy ban Kinh tế của Quốc hội và Phó Trưởng Đoàn Đại biểu Quốc hội chuyên trách tỉnh Yên Bái.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1975 Thể loại:Người Yên Bái Thể loại:Cựu sinh viên Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh Thể loại:Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XV Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Aphanocephalus nigritanus
Aphanocephalus nigritanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Discolomatidae. Loài này được John miêu tả khoa học năm 1958.
Tham khảo
Thể loại:Aphanocephalus
Saint-Pierre-du-Mesnil
Saint-Pierre-du-Mesnil là một xã của tỉnh Eure, thuộc vùng Normandie, miền bắc nước Pháp.
Tham khảo
Saintpierredumesnil
Danh sách đĩa đơn quán quân năm 1940 (Mỹ)
Đây là danh sách đĩa đơn đứng đầu của Hoa Kỳ trong năm 1940, được xuất bản trong tạp chí âm nhạc Billboard. Trước khi bảng liệt kê Hot 100 được phát hành chính thức vào tháng 8/1958, bảng xếp hạng Billboard đưa ra các đánh giá khác nhau vào mỗi tuần. Năm 1940, có ba loại bảng xếp hạng:
Dưới đây là các bài hát đứng đầu bảng xếp hạng Bán chạy nhất:
Hydropsyche asklepios
Tham khảo
Thể loại:Hydropsyche
Thác Bạt Phổ Căn
Thác Bạt Phổ Căn ( (?-316) là một thủ lĩnh của trung bộ Thác Bạt từ năm 305 đến 316, và đến năm 316 trở thành vua của nước Đại và là thủ lĩnh tối cao của bộ lạc Thác Bạt (một nhánh của người Tiên Ti).
Ông là con trai của Thác Bạt Y Đà, và là anh em với Thác Bạt Hạ Nhục và Thác Bạt Hột Na.
Năm 305, ông kế vị phụ thân Thác Bạt Y Đà làm thủ lĩnh của trung bộ Tiên Ti, dưới quyền Thác Bạt Y Lô, khi đó đang là Đại công. Năm 316, Thác Bạt Y Lô, lúc này đã có tước hiệu Đại vương, bị con trai cả là Thác Bạt Lục Tu (拓跋六修) giết chết, Thác Bạt Phổ Căn hay tin đã dẫn quân tấn công và giết chết Thác Bạt Lục Tu, sau đó kế vị Thác Bạt Y Lô trở thành Đại vương. Tuy nhiên, trong bối cảnh Thác Bạt Y Lô qua đời, nhiều lực lượng người Hán và Ô Hoàn do Thác Bạt Y Lô chỉ huy đã bỏ nước Đại và trung thành với viên quan Lưu Côn (劉琨) của nhà Tấn. Thác Bạt Phổ Căn đã qua đời vài tháng sau đó và kế vị là người con trai sơ sinh của ông (chưa có hoặc không bao giờ có tên).
Tham khảo
Thể loại:Năm sinh thiếu Thể loại:Mất năm 316 Thể loại:Vua nước Đại Thể loại:Năm sinh không rõ
Protoploea apatela
Protoploea apatela là một loài bướm giáp thuộc phân họ Danainae. Nó là đại diện duy nhất của chi Protoploea. Loài này có ở Indonesia và Papua New Guinea.
Tham khảo
A Thể loại:Côn trùng Papua New Guinea Thể loại:Động vật được mô tả năm 1925 Thể loại:Động vật đặc hữu Indonesia Thể loại:Động vật đặc hữu Papua New Guinea
Parantica pumila
Parantica pumila là một loài loài bướm thuộc phân họ Danainae. Loài này có ở New Caledonia và Vanuatu.
Tham khảo
Thể loại:Parantica
Austrarcturella pictila
Austrarcturella pictila là một loài chân đều trong họ Austrarcturellidae. Loài này được Poore & Bardsley miêu tả khoa học năm 1992.
Tham khảo
Thể loại:Austrarcturella
Saint-Pierre-du-Val
Saint-Pierre-du-Val là một xã của tỉnh Eure, thuộc vùng Normandie, miền bắc nước Pháp.
Tham khảo
Saintpierreduval
USS Bowfin (SS-287)
USS Bowfin (SS/AGSS/IXSS-287) là một Balao-class tàu ngầm từng phục vụ cùng Hải quân Hoa Kỳ trong Chiến tranh Thế giới thứ hai. Nó là chiếc tàu chiến duy nhất của Hải quân Hoa Kỳ được đặt cái tên này, theo tên loài cá vây cung. Nó đã phục vụ trong suốt Thế Chiến II, thực hiện tổng cộng chín chuyến tuần tra, đánh chìm 16 tàu Nhật Bản với tổng tải trọng 67.882 tấn, xếp hạng 15 về số lượng tàu và thứ 17 về tải trọng trong số tàu ngầm Hoa Kỳ có thành tích nổi bật nhất trong chiến tranh.
Được cho ngừng hoạt động sau khi xung đột chấm dứt vào năm 1947, nó được huy động trở lại để tiếp tục phục vụ trong cuộc Chiến tranh Lạnh từ năm 1951 đến năm 1971, được xếp lại lớp như một tàu ngầm phụ trợ AGSS-287 vào năm 1962, rồi như một tàu ngầm tiện ích không phân loại IXSS-287 vào năm 1971. Con tàu hiện đang được bảo tồn như một tàu bảo tàng bên cạnh Đài tưởng niệm USS Arizona tại Trân Châu Cảng, Hawaii, và được công nhận là một Danh lam Lịch sử Quốc gia vào năm 1986. Bowfin được tặng thưởng các danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Tổng thống Đơn vị Tuyên dương Hải quân cùng tám Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II.
Thiết kế và chế tạo
Thiết kế của lớp Balao được cải tiến dựa trên Gato-class tàu ngầm dẫn trước, là một kiểu tàu ngầm hạm đội có tốc độ trên mặt nước cao, tầm hoạt động xa và vũ khí mạnh để tháp tùng hạm đội chiến trận. Khác biệt chính so với lớp Gato là ở cấu trúc lườn chịu áp lực bên trong dày hơn, và sử dụng thép có độ đàn hồi cao (HTS: High-Tensile Steel), cho phép lặn sâu hơn đến 400 ft. Con tàu dài 311 ft và có trọng lượng choán nước 1526 LT khi nổi và 2424 LT khi lặn. Chúng trang bị động cơ diesel dẫn động máy phát điện để cung cấp điện năng cho bốn động cơ điện, đạt được công suất 5400 shp khi nổi và 2740 shp khi lặn, cho phép đạt tốc độ tối đa 20,25 kn và 8,75 kn tương ứng. Tầm xa hoạt động là 11000 nmi khi đi trên mặt nước ở tốc độ 10 kn và có thể hoạt động kéo dài đến 75 ngày.
Bowfin được đặt lườn tại Xưởng hải quân Portsmouth ở Kittery, Maine vào ngày 23 tháng 7, 1942. Nó được hạ thủy vào ngày 7 tháng 12, 1942, được đỡ đầu bởi bà Jane Gawne, và được cho nhập biên chế cùng Hải quân Hoa Kỳ vào ngày 1 tháng 5, 1943 dưới quyền chỉ huy của Hạm trưởng, Trung tá Hải quân Joseph Harris Willingham, Jr.
1943
Sau khi hoàn tất việc chạy thử máy huấn luyện tại các vùng biển giữa New London, Connecticut và Newport, Rhode Island, Bowfin chuẩn bị để được điều động sang khu vực Mặt trận Thái Bình Dương. Nó khởi hành từ Căn cứ Tàu ngầm Hải quân New London vào đầu tháng 7, 1943, băng qua kênh đào Panama để đi đến Brisbane, Australia.
Chuyến tuần tra thứ nhất
Lên đường vào ngày 19 tháng 8 cho chuyến tuần tra đầu tiên, Bowfin đi dọc theo bờ biển phía Tây Australia để đi đến Darwin, nơi nó được tiếp thêm nhiên liệu rồi tiếp tục chuyến tuần tra vào ngày 25 tháng 8, đi đến khu vực tuần tra tại biển Mindanao vào ngày 2 tháng 9. Trong suốt ba tuần lễ nó không tìm thấy mục tiêu nào thích hợp, rồi bắt đầu hoạt động phối hợp với tàu ngầm chị em USS Billfish (SS-286) từ ngày 24 tháng 9. Họ phát hiện một đoàn sáu tàu buôn vào ngày hôm sau, và tiếp tục theo dõi trong suốt năm giờ trước khi Bowfin phóng một loạt sáu quả ngư lôi phía mũi, đánh trúng năm quả vào hai mục tiêu. Nó tiếp tục phóng bốn quả ngư lôi phía đuôi vào một tàu chở dầu trước khi lặn xuống né tránh phản công. Con tàu không thể xác nhận kết quả, nhưng tài liệu thu được của Hải quân Nhật sau chiến tranh khẳng định nó đã đánh chìm tàu chở hành khách Kirishima Maru (8.120 tấn) và gây hư hại cho hai tàu khác.
Vào sáng ngày 26 tháng 9, radar của Bowfin phát hiện một máy bay tuần tra đối phương có trang bị radar, nên nó phải lặn sâu để tránh bị phát hiện. Hai ngày sau đó, nó tấn công một tàu hơi nước nhưng cả ba quả ngư lôi phóng ra đều bị trượt. Chiếc tàu ngầm rời vùng biển Mindanao vào ngày 30 tháng 9, và trên đường đi đã phá hủy một sà lan đối phương đang chở khoảng 100 binh lính Nhật Bản bằng hải pháo. Đang khi băng qua eo biển Makassar vào ngày 2 tháng 10, nó tiếp tục tấn công một thuyền buồm bằng hải pháo, rồi kết thúc chuến tuần tra khi về đến căn cứ Fremantle, Australia vào ngày 10 tháng 10, nơi con tàu được tái trang bị.
Chuyến tuần tra thứ hai
Rời Fremantle vào ngày 1 tháng 11 cho chuyến tuần tra thứ hai tại khu vực biển Đông, Bowfin hoạt động phối hợp với tàu ngầm chị em Billfish. Vào ngày 8 tháng 11, nó bắt gặp một nhóm năm thuyền buồm và đã tiêu diệt được ba chiếc bằng hải pháo trước khi lặn xuống né tránh máy bay tuần tra đối phương tấn công, đến đêm hôm đó nó trồi lên mặt nước và lại đánh chìm một thuyền buồm khác bằng hai phát đạn pháo. Chỉ hai ngày sau đó, nó lại bắn cháy hai tàu hơi nước nhỏ đang hướng đến vịnh Tawi-Tawi bằng hải pháo. Tiếp cận bờ biển Đông Dương thuộc Pháp vào sáng ngày 26 tháng 11, giữa một cơn mưa giông, chiếc tàu ngầm bất ngờ lọt vào giữa đội hình một đoàn tàu vận tải đối phương, và đã phóng ngư lôi đánh chìm tàu chở dầu Ogurasan Maru (5.069 tấn) và tàu chở hàng Tainan Maru (5.407 tấn). Chỉ vài giờ sau đó nó lại đánh chìm tàu chờ hàng Van Vollenhoven (691 tấn), nguyên của Pháp và bị Nhật Bản trưng dụng hai năm trước đó. Sau khi đánh chìm một tàu chở khách nhỏ với một quả ngư lôi vào ngày 28 tháng 11, nó tham gia cùng để tấn công một đoàn tàu vận tải khác, nhanh chóng đánh chìm tàu chở hàng Sydney Maru (5.425 tấn) và tàu chở dầu Tonon Maru (9.866 tấn).
Đạn pháo phản công từ một tàu hộ tống đối phương đã bắn trúng Bowfin, khiến nó hư hại đường ống hút khí chính. Cho dù không quá nghiêm trọng, chiếc tàu ngầm không thể sửa chữa dứt điểm hư hỏng, nên phải rút lui về căn cứ tại Australia. Trên đường đi vào ngày 2 tháng 12, nó dùng hải pháo tấn công và tiêu diệt một thuyền hai cột buồm, rồi về đến căn cứ Fremantle một tuần sau đó.
Chuyến tuần tra thứ ba
Bắt đầu chuyến tuần tra thứ ba từ ngày 8 tháng 1, 1944, Bowfin băng qua các biển Java, Banda và Flores để đến eo biển Makassar, nơi nó phá hủy một thuyền buồm nhỏ bằng hải pháo vào ngày 16 tháng 1. Sang ngày hôm sau, nó bắt gặp một tàu chở hàng được hai tàu hộ tống bảo vệ, nhưng đợt tấn công bị ảnh hưởng bởi ngư lôi khiếm khuyết và trục trặc. Trong loạt bốn quả ngư lôi phóng từ phía mũi, chỉ có một quả trúng đích, và hai quả phóng từ phía đuôi lại kích nổ sớm trước khi đi đến mục tiêu. Tàu chở hàng Shoyu Maru (4.408 tấn) bị hư hại nhưng tiếp tục nổi cho đến ngày hôm sau, khi Bowfin tiếp cận mục tiêu lần nữa và đánh chìm nó với bốn quả ngư lôi. Nó cũng đánh trúng một tàu hộ tống và gây hư hại với một quả ngư lôi trúng đích. Tiêu phí hết số ngư lôi mang theo, chiếc tàu ngầm phải quay trở về Darwin để được tái trang bị.
Chuyến tuần tra thứ tư
Ngay trong ngày thứ hai của chuyến tuần tra thứ tư, Bowfin phóng ba quả ngư lôi đánh chìm một tàu chở hàng nhỏ. Đến sáng sớm ngày 28 tháng 1, nó phát hiện và theo dõi một tàu chở dầu lớn, đi đến vị trí thuận lợi vào lúc chiều tối và phóng một loạt sáu quả ngư lôi, nhưng tất cả đều bị trượt do mục tiêu bất ngờ đổi hướng. Chiếc tàu ngầm phóng thêm một loạt sáu quả khác và trúng đích được hai quả nhưng chưa đủ để đánh chìm mục tiêu. Khi Bowfin tiếp cận, đối phương chống trả bằng hải pháo và súng máy đặt trên boong tàu, và trong vòng 20 phút tiếp theo chiếc tàu ngầm phóng bồi thêm sáu quả ngư lôi, trúng đích được ba quả. Bowfin phải lặn xuống để né tránh hỏa lực của đối phương, và chiếc tàu chở dầu bị hư hại đã nhân cơ hội này thoát đi.
Sang ngày hôm sau, Bowfin rải một bãi thủy lôi trong eo biển Makassar, rồi lên đường quay trở về căn cứ tại Australia. Trên đường đi nó tiêu diệt hai tàu buồm nhỏ bằng hải pháo vào ngày 30 tháng 1, và về đến Fremantle vào ngày 5 tháng 2.
Phần thưởng
Bowfin được tặng thưởng các danh hiệu Đơn vị Tuyên dương Tổng thống, Đơn vị Tuyên dương Hải quân cùng tám Ngôi sao Chiến trận do thành tích phục vụ trong Thế Chiến II. Nó được ghi công đã đánh chìm 16 tàu Nhật Bản với tổng tải trọng 67.882 tấn, xếp hạng 15 về số lượng tàu và thứ 17 về tải trọng trong số tàu ngầm Hoa Kỳ có thành tích nổi bật nhất trong chiến tranh.
Nấm rơm
Nấm rơm hay nấm mũ rơm (danh pháp hai phần: Volvariella volvacea) là một loài nấm trong họ nấm lớn sinh trưởng và phát triển từ các loại rơm rạ. Nấm gồm nhiều loài khác nhau, có đặc điểm hình dạng khác nhau như có loại màu xám trắng, xám, xám đen… kích thước đường kính "cây nấm" lớn, nhỏ tùy thuộc từng loại. Là loại nấm giàu dinh dưỡng. Nấm rơm chứa nhiều vitamin A, B1, B2, PP, D, E, C và chứa bảy loại a-xít amin. Nấm rơm phổ biến tại các làng quê vì thường được sử dụng làm thực phẩm.
Chu kì sống
Quá trình tạo thành quả thể nấm rơm gồm 6 giai đoạn: Chu kỳ sinh trưởng và phát triển của nấm rơm rất nhanh chóng (10-12 ngày). Những ngày đầu nấm nhỏ như hạt tấm có màu trắng (giai đoạn đinh ghim), 2-3 ngày sau lớn rất nhanh bằng hạt ngô, quả táo, quả trứng (giai đoạn hình trứng), lúc trưởng thành (giai đoạn phát tán bào tử) trông giống như một chiếc ô dù, có cấu tạo thành các phần hoàn chỉnh.
Sinh trưởng
Ở các quốc gia vùng nhiệt đới rất thích hợp về nhiệt độ để nấm rơm sinh trưởng và phát triển. Nhiệt độ thích hợp để nấm phát triển từ 30-32oC; độ ẩm nguyên liệu (cơ chất) 65-70%; độ ẩm không khí 80%; pH = 7, thoáng khí. Nấm rơm sử dụng dinh dưỡng cellulose trực tiếp từ nguyên liệu trồng.
Nấm rơm là loại dễ trồng, mau thu hoạch, cho kinh tế cao. Nấm rơm sử dụng dinh dưỡng cellulose trực tiếp từ nguyên liệu trồng. chứa nhiều vitamin A, B1, B2, PP, D, E, riêng vitamin C chiếm đến 160 mg/100gr. Ngoài ra, nấm rơm còn chứa bảy loại a-xít amin mà cơ thể không tổng hợp được. Nhờ đó, nấm rơm là món ăn trị nhiều bệnh Bã sau khi trồng nấm chế biến thành phân sinh học cao cấp. Ngoài ra, bã nấm còn dùng để nuôi trùn đất, lấy trùn nuôi gia cầm, gia súc và tôm, cá.
Thực phẩm
nhỏ|phải|300px|Một món ăn làm từ nấm rơm Nấm rơm là loại phổ biến, nhất là các làng quê vì có nhiều rơm, nấm thường được sử dụng làm thực phẩm. Là loại nấm giàu dinh dưỡng, cứ 100g nấm rơm khô chứa đạm tới 21 - 37g đạm (đặc biệt thành phần đạm chứa hàm lượng cao lại đầy đủ các amino acid cần thiết mà cơ thể không tự tổng hợp được, còn hơn cả thịt bò và đậu tương), chất béo 2,1 - 4,6g, bột đường chiếm 9,9g, chất xơ 21g, các yếu tố vi lượng là Ca, Fe, P và các vitamine A, B1, B2, C, D, PP...
Nhờ giàu thành phần dinh dưỡng như vậy, nên nó là nguồn sử dụng để chế biến thành thực phẩm chức năng, làm món ăn thuốc trong việc hỗ trợ trị liệu nhiều bệnh tật như các chứng rối loạn chuyển hóa, nội tiết như béo phì, rối loạn lipid máu, xơ vữa động mạch, tăng huyết áp và đái tháo đường...
Liên kết ngoài
V Thể loại:Nấm ăn Thể loại:Nấm châu Á Thể loại:Nấm trồng
Mantura chrysanthemi
Mantura chrysanthemi là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Koch miêu tả khoa học năm 1903.
Tham khảo
Thể loại:Mantura
Trump (game thủ)
Jeffrey Shih (, sinh ngày 28 tháng 6 năm 1987), còn được biết đến với tên Trump hay TrumpSC, là một game thủ chuyên nghiệp người Mỹ, streamer nổi tiếng của trò chơi Hearthstone và trước đó là Starcraft II.
Trước khi gia nhập Team SoloMid vào năm 2014, Shih đã phát triển kênh của mình thành một trong những kênh stream Hearthstone phổ biến nhất trên nền tảng phát trực tuyến trò chơi Twitch. Anh được đánh giá là một trong những người chơi Hearthstone hàng đầu ở Bắc Mỹ.
Trước đây anh từng chơi Starcraft II cho đội Team Legion và Vega Squadron.
Xuất thân
Trump sinh ngày 28 tháng 6 năm 1987 tại Vịnh Nam của Khu vực Vịnh San Francisco. Anh là con một trong gia đình. Anh theo học Trường Kinh doanh Stern của Đại học New York từ năm 2005 đến năm 2009.
Trump cư ngụ tại Khu vực Vịnh San Francisco cho đến tháng 6 năm 2016. Sau đó, anh chuyển đến sống tại Austin, Texas.
Sự nghiệp
Shih tốt nghiệp Đại học New York với tấm bằng cử nhân về Quản lý & Tài chính vào năm 2009. Khoảng thời gian đó, anh bắt đầu làm việc tại một ngân hàng và tự phát trực tuyến trò chơi Starcraft II vào thời gian rảnh. Trung bình một stream của anh có vài nghìn người xem một lúc. Biệt danh Trump của anh được lấy ý tưởng từ dạng động từ của từ "trump", có nghĩa là "vượt trội".
Về sau, Trump quyết định nghỉ việc và bắt đầu streaming toàn thời gian, kiếm sống từ chương trình hợp tác của Twitch bằng thu nhập từ quảng cáo và người đăng ký theo dõi. Anh bắt đầu chơi và phát trực tuyến Hearthstone từ khi trò chơi còn ở giai đoạn thử nghiệm beta.
Trump được một số nguồn mô tả là "người chơi Hearthstone nổi tiếng nhất thế giới" lúc đó, thu hút hơn 20.000 người xem trực tiếp trên stream. Năm 2014, Shih phát trực tuyến 7 giờ mỗi ngày. Ngày 13 tháng 10 năm 2013, anh được Team Razer ký hợp đồng với vai trò người chơi Hearthstone chuyên nghiệp đầu tiên trên thế giới.
Trong lễ trao giải Stream Awards năm 2013 của Blizzard, Shih đã giành chiến thắng ở hạng mục "Most Educational Stream" với 43% phiếu bầu, đứng thứ hai trong hạng mục "Favorite Hearthstone Stream". Bộ bài Hearthstone của Shih thường được dùng làm ví dụ cho những người chơi mới. Blizzard Entertainment, đơn vị sáng tạo Hearthstone, cho biết những streamer như Trump là lý do khiến họ hài lòng khi tiếp tục với mô hình kiếm tiền của trò chơi - khi anh đạt được thứ hạng cao nhất mà không phải chi bất kỳ khoản tiền nào.
Tháng 7 năm 2014, Trump gia nhập Team SoloMid. Anh rời Team SoloMid vào tháng 3 năm 2017 và sau đó ký hợp đồng với Tempo Storm với vai trò người chơi kiêm sáng tạo nội dung. Tempo Storm chia tay Shih vào tháng 10 năm 2018.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1987 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Người chơi World of Warcraft Thể loại:Người chơi Hearthstone Thể loại:Thành viên đội Team SoloMid Thể loại:YouTuber Mỹ Thể loại:YouTuber nam Thể loại:Người nổi tiếng trên mạng ở Mỹ Thể loại:Người Mỹ gốc Hoa Thể loại:Người Khu vực vịnh San Francisco Thể loại:Người chơi StarCraft chuyên nghiệp Thể loại:Người chơi StarCraft II chuyên nghiệp Thể loại:Người Mỹ gốc Đài Loan
Aphanocephalus nigriventris
Aphanocephalus nigriventris là một loài bọ cánh cứng trong họ Discolomatidae. Loài này được John miêu tả khoa học năm 1955.
Tham khảo
Thể loại:Aphanocephalus
Hydropsyche asopos
Hydropsyche asopos là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Hydropsyche
Authieux-Ratiéville
Authieux-Ratiéville là một xã thuộc tỉnh Seine-Maritime trong vùng Normandie miền bắc nước Pháp.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của Seine-Maritime
Hydropsyche assarakos
Hydropsyche assarakos là một loài Trichoptera trong họ Hydropsychidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Hydropsyche
Saint-Pierre-du-Vauvray
Saint-Pierre-du-Vauvray là một xã của tỉnh Eure, thuộc vùng Normandie, miền bắc nước Pháp.
Liên kết ngoài
Saintpierreduvauvray
Austrarcturella sexspinosa
Austrarcturella sexspinosa là một loài chân đều trong họ Austrarcturellidae. Loài này được Poore & Bardsley miêu tả khoa học năm 1992.
Tham khảo
Thể loại:Austrarcturella
Mel Boozer
Melvin "Mel" Boozer (21 tháng 6 năm 1945 – 6 tháng 3 năm 1987) là một giáo sư đại học và nhà hoạt động cho các vấn đề người Mỹ gốc Phi, LGBT và HIV/AIDS. Ông hoạt động trong cả Đảng Dân chủ và Đảng Xã hội Hoa Kỳ.
Tiểu sử
Boozer lớn lên ở Washington, D.C., nơi ông tốt nghiệp với tư cách là người phục vụ của lớp học tại Trường Trung học Dunbar. Boozer theo học tại Đại học Dartmouth với học bổng; ông vào đại học năm 1963, một trong ba người Mỹ gốc Phi thừa nhận năm đó. Sau khi tốt nghiệp, ông học Ph.D. tại Đại học Yale, trước khi trở thành giáo sư xã hội học tại Đại học Maryland.
Năm 1979, Boozer được bầu làm chủ tịch của Liên minh các nhà hoạt động đồng tính của Washington, D.C., trong đó văn phòng ông phục vụ cho hai nhiệm kỳ một năm. Ông là người Mỹ gốc Phi đầu tiên làm chủ tịch GAA và trở thành "tiếng nói ôn hòa hàng đầu trong số những người đồng tính da đen trên toàn quốc". Trong khi là chủ tịch của GAA, tổ chức này đã giành được sự nhất trí thông qua Đạo luật cải cách tấn công tình dục của Hội đồng D.C., nơi đã phi hình sự hóa sodomy và bãi bỏ luật mời chào cho người lớn. Dưới áp lực của Đa số đạo đức, một nhóm vận động hành lang của quyền Cơ đốc giáo, Quốc hội đã thực thi quyền lực của mình để lật đổ các hành động của DC chỉ lần thứ hai để hủy bỏ sự thay đổi này… Trong thời gian lãnh đạo, GAA cũng chứng kiến ​​quyền cho GAA đặt vòng hoa tại Lăng mộ vô danh ở Nghĩa trang Quốc gia Arlington và giành chiến thắng tại tòa án với Cơ quan Giao thông Khu vực Thủ đô Washington để giành quyền đặt áp phích Metrobus với nội dung "Ai đó trong cuộc sống của bạn là Gay."
Boozer cũng viết cho BlackLight, tạp chí đồng tính đen quốc gia đầu tiên, được thành lập bởi Sidney Brinkley.
Boozer được Đảng Xã hội Hoa Kỳ đề cử vào năm 1980 cho chức vụ Phó Tổng thống Hoa Kỳ và, bằng kiến ​​nghị tại hội nghị, của Đảng Dân chủ. Ông là người đồng tính công khai đầu tiên từng được đề cử cho văn phòng. Boozer đã nói chuyện với hội nghị Dân chủ trong một bài phát biểu được truyền hình trực tiếp vào thời gian chính, kêu gọi đảng ủng hộ sự bình đẳng cho người LGBT:
"Bạn có hỏi tôi làm thế nào tôi dám so sánh cuộc đấu tranh dân quyền với cuộc đấu tranh vì quyền của người đồng tính nữ và đồng tính nam? Tôi có thể so sánh chúng và tôi so sánh chúng, bởi vì tôi biết ý nghĩa của việc được gọi là 'nigger' và tôi biết ý nghĩa của nó được gọi là 'faggot' và tôi hiểu sự khác biệt trong tủy xương của tôi. Và tôi có thể tóm gọn sự khác biệt đó trong một từ: không."
Boozer đã nhận được 49 phiếu trước khi bỏ phiếu bị đình chỉ và sau đó, Phó Tổng thống Walter Mondale đã bị từ bỏ bằng cách tung hô.
Năm 1981, Boozer được Lực lượng đặc nhiệm đồng tính quốc gia thuê làm giám đốc quận và một người vận động hành lang. Giám đốc điều hành NGTF Virginia Apuzzo đã sa thải ông năm 1983, thay thế ông bằng chủ tịch GAA lúc đó là Jeff Levi. Điều này có tác dụng "rời bỏ tổ chức đồng tính lâu đời nhất của quốc gia thậm chí còn trắng hơn" và thu hút sự phản đối từ những người Mỹ gốc Phi đồng tính khác.
Năm 1982, ông đồng sáng lập Câu lạc bộ Dân chủ Langston Hughes–Eleanor Roosevelt để ủng hộ người LGBT da đen ở D.C., lãnh đạo câu lạc bộ vào năm 1983 và 1984.
Boozer chết vì một căn bệnh liên quan đến AIDS vào tháng 3 năm 1987 ở tuổi 41 tại Washington, D.C. Boozer được đặc trưng trong một bảng điều khiển của Tấm chăn tưởng niệm AIDS.
Vào tháng 6 năm 2019, Boozer là một trong năm mươi người tiên phong, người tiên phong và người anh hùng người Mỹ được giới thiệu trên Bức tường danh dự LGBTQ trong Đài tưởng niệm Quốc gia Stonewall (SNM) ở Stonewall Inn, New York City. SNM là tượng đài quốc gia Hoa Kỳ đầu tiên dành riêng cho quyền và lịch sử LGBTQ, và bức tường thành công ra mắt đã được hẹn giờ diễn ra trong lễ kỷ niệm 50 năm của cuộc bạo loạn Stonewall.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chính khách đồng tính nam Thể loại:Nhà hoạt động quyền LGBT Mỹ
Từ Văn (nhà Kim)
Từ Văn (chữ Hán: 徐文, ? – ?), tự Ngạn Vũ, xước hiệu Từ đại đao, ban đầu có hộ tịch ở huyện Dịch, phủ Lai Châu, sau đó dời nhà sang huyện Giao Thủy. Cuối đời Bắc Tống, ông dấy binh ở vùng duyên hải Sơn Đông, chịu sự nghi kỵ của triều đình nhà Tống nên theo về với nhà Lưu Tề; sau đó quy phục nhà Kim, trở thành tướng lãnh thủy quân hàng đầu.
Khởi nghiệp
Thiếu thời Văn làm nghề buôn muối lậu, đi lại mấy châu ven biển; ông tính cương dũng, chuộng nghĩa khí, khiến đồng bọn kiêng dè. Cuối đời Bắc Tống, giặc cướp nổi lên, Văn chiêu mộ chiến sĩ, được làm Tả thập tướng của trấn Bản Kiều thuộc Mật Châu. Văn có sức mạnh hơn người, sử dụng cây đao nặng 50 cân, không ai địch nổi, được người đời gọi là “Từ đại đao”. Sau đó Văn ở dưới trướng của Vương Long Đồ (có lẽ là Vương Tổ Đạo), giao chiến với người Tây Hạ, bắt sống 1 viên tướng, được bổ làm Tiến Vũ hiệu úy. Trở về miền đông, Văn tham gia phá giặc cướp là bọn Dương Tiến, được chuyển làm Thừa tín lang.
Quy phục Lưu Tề
Tống Cao Tông vượt Trường Giang, triệu Văn làm Xu mật viện Chuẩn bị tướng; ông tham gia bắt Miêu Phó giao cho Hàn Thế Trung, nhờ công được thăng làm Hoài Đông, Chiết Tây, Duyên hải thủy quân đô thống chế. Chư tướng Tống vốn đố kỵ tài năng của Văn, lại thêm bấy giờ Lý Thành, Khổng Ngạn Chu đều quy phục nhà Lưu Tề, khiến triều đình cũng nghi ngờ ông có ý muốn quay về miền bắc. Đại tướng Diêm Cao có hiềm khích với Văn, nhân đó gièm pha ông; triều đình Tống sai Thống chế Chu Sư Mẫn tập kích Văn, ông bèn đem vài mươi cỗ chiến hạm vượt bể quy hàng nhà Lưu Tề. Chính quyền Lưu Tề lấy Văn làm Hải, Mật 2 châu Thương hải đô chiêu tróc sứ kiêm Thủy quân thống chế, thăng làm Hải đạo phó đô thống kiêm Hải đạo tổng quản, ban đai vàng. Văn hiến kế cho Lưu Dự, muốn theo đường biển tập kích Lâm An, Dự không thể dùng.
Phục vụ nhà Kim
Nhà Kim phế chính quyền Lưu Tề, Nguyên soái phủ thừa chế lấy Văn làm Nam kinh Bộ quân Đô ngu hầu, Quyền Mã bộ quân Đô chỉ huy sứ. Năm Thiên Quyến đầu tiên (1138) thời Kim Hi Tông, Văn phá nghĩa quân Lương Tiểu Ca ở Thái Hành, được lấy bản chức kiêm Thủy quân thống chế. Triều đình Kim tranh giành Hà Nam với Tống, cho Văn trừ chức Sơn Đông lộ Binh mã kiềm hạt.
Hoàn Nhan Tông Bật giành lại Hà Nam, Văn phá tướng Tống là Lý Bảo ở Bộc Dương, Mạnh Bang Kiệt ở Đăng Phong. Tưởng Tri Quân của Tống (chưa rõ là ai) chiếm cứ Hà Dương, Văn chờ trời sáng mới đến dưới thành, sai tướng khác đánh góc đông bắc, tự đem quân tinh nhuệ ngầm tập kích cửa nam. Trong thành dốc quân cứu góc đông bắc, Văn bèn từ cửa nam chặt then vào thành. Quân Tống tan vỡ, Văn truy kích đánh bại được. sau đó Văn phá Quách Thanh, Quách Viễn ở Nhữ Châu. Trịnh Châu nổi loạn, Văn giành lại, đánh đuổi tướng Tống là Thích Phương. Dẹp xong Hà Nam, Hoàn Nhan Tông Bật khen thưởng tướng sĩ, thưởng cho Văn bạc, lụa, ngựa tốt. Văn được sung làm Hành quân vạn hộ, theo Tông Bật giữ các châu Lư, Hào, được vượt cấp làm Vũ nghĩa tướng quân.
Văn được làm Tri Tế Châu, ở chức 7 năm, được dời làm Tri Thái An quân. Hải Lăng vương lên ngôi (1149), xét công cũ, Văn dần được thăng đến Trung Đô binh mã đô chỉ huy sứ, ban đai vàng, đổi làm Tuấn Châu phòng ngự sứ. Chưa được lâu, Hải Lăng vương mưu tính đánh Tống, Văn được đổi làm Đô thủy giám, coi việc đóng chiến thuyền ở Thông Châu.
Người huyện Đông Hải là Từ Nguyên, Trương Vượng nổi dậy, người trong huyện là bọn Phòng Chân 3 người chạy đi Hải Châu, vào phủ Tổng quản cáo biến. Châu, phủ đều sai sứ giả theo bọn Chân đến Đông Hải tìm hiểu tình hình, đều bị nghĩa quân giết chết. Châu, phủ hợp binh tấn công, nhiều tháng không hạ được. Hải Lăng vương muốn đánh Tống, nghe được thì ghét lắm, giáng chiếu cho Văn cùng Bộ quân chỉ huy sứ Trương Hoằng Tín, Đồng tri Đại Hưng doãn Lý Duy Trung, Túc trực tướng quân Tiêu A Oa soái 900 cỗ chiến thuyền đi dẹp, nói với Văn rằng: “Ý của trẫm không quan tâm đến 1 ấp, mà là thử nghiệm thủy quân đấy.” Bọn Văn đến Đông Hải, đánh bại nghĩa quân, bắt được Từ Nguyên, Trương Vượng, còn lại xin hàng. Ở chiến dịch này, Trương Hoằng Tín đến Lai Châu, xưng bệnh dừng lại, hằng ngày ca hát rượu chè; Hải Lăng vương nghe được, khi quân đội quay về, phạt Trương Hoằng Tín 200 trượng. Văn được thăng làm Định Hải quân tiết độ sứ; 3 người Phòng Chân được thưởng có phân biệt: ai chết vì giặc được tặng quan 3 cấp, lấy 100 lượng bạc, 100 xúc lụa ban cho nhà của họ.
Năm Đại Định thứ 2 (1162) thời Kim Thế Tông, Văn vào cung, tự trình bày mình đã tuổi cao mắt mờ, khẩn cầu trí sĩ, được hoàng đế đồng ý. Kim Thế Tông còn rộng rãi gia ân cho Văn được thăng làm Long Hổ vệ thượng tướng quân.
Văn mất ở nhà, không rõ khi nào.
Trong nghệ thuật
Có ý kiến cho rằng Văn là nguyên mẫu của nhân vật Văn đại đao Văn Đạt trong Thủy hử truyện.
Thác Bạt Úc Luật
Thác Bạt Úc Luật (, ?-321) là một người cai trị của nước Đại vào thời Ngũ Hồ thập lục quốc trong lịch sử Trung Quốc từ năm 316 đến 321, thủ lĩnh tối cao của bộc lạc Thác Bạt của người Tiên Ti.
Ông là con trai của Thác Bạt Phất (拓跋弗), là cha của Thác Bạt Ế Hòe và Thác Bạt Thập Dực Kiền. Năm 310, Thác Bạt Úc Luật nhận lệnh của Thác Bạt Y Lô đến trợ giúp Lưu Côn (劉琨), thứ sử Tĩnh Châu (并州) (nay là tỉnh Sơn Tây) để đánh thủ lĩnh Lưu Hổ (劉虎) của bộ lạc Thiết Phất của người Hung Nô. Năm 316, Thác Bạt Úc Luật trở thành Đại vương sau cái chết của một người con trai nhỏ tuổi của Thác Bạt Phổ Căn. Năm 318, ông đánh bại thủ lĩnh Lưu Hổ của Thiết Phất bộ và cũng chiếm được một số lãnh thổ từ tay người Ô Tôn. Năm 321 ông bị giết chết trong một cuộc chính biến do một người anh em họ tên là Thác Bạt Hạ Nhục tiến hành, Thốc Phát Hạ Nhục sau đó kế vị làm Đại vương.
Thác Bạt Úc Luật có ít nhất hai con gái: một kết hôn với thủ lĩnh Hạ Hột (贺纥) của bộ lạc Hạ Lan, một người sinh ra Lưu Khố Nhân (劉庫仁) thủ lĩnh tương lai của Độc Cô bộ.
Sau khi Bắc Ngụy Đạo Vũ Đế Thác Bạt Khuê đăng cơ, ông đã truy thụy cho Thác Bạt Úc Luật là "Bình Văn Hoàng đế" (平文皇帝), sau truy tôn miếu hiệu "Thái Tổ" (太祖)
Tham khảo
Thể loại:Năm sinh thiếu Thể loại:Mất năm 321 Thể loại:Vua nước Đại Thể loại:Vua Trung Quốc bị giết Thể loại:Năm sinh không rõ
Nga
Nga (Россия ), tên đầy đủ là Liên bang Nga (Российская Федерация, viết tắt là RF) là một quốc gia Cộng hòa Liên bang nằm ở phía Bắc của lục địa Á - Âu, đây là quốc gia có diện tích lớn nhất trên thế giới.
Nga là một nhà nước cộng hòa liên bang với 85 thực thể liên bang. Nga có biên giới giáp với những quốc gia sau (từ tây bắc đến đông nam): Na Uy, Phần Lan, Estonia, Latvia, Litva và Ba Lan (cả hai đều qua tỉnh Kaliningrad), Belarus, Ukraina, Gruzia, Azerbaijan, Kazakhstan, Trung Quốc, Mông Cổ và Bắc Triều Tiên. Nước này cũng có biên giới trên biển với Nhật Bản (qua biển Okhotsk), Thổ Nhĩ Kỳ (qua biển Đen) và Hoa Kỳ (qua eo biển Bering), giáp với Canada qua Bắc Băng Dương. Với diện tích 17,098,246 km² (6,601,670 mi²), Nga là nước có diện tích lớn nhất thế giới, bao phủ gần 1/9 diện tích lục địa Trái Đất. Nga cũng là nước đông dân thứ 9 thế giới với 145,8 triệu người (2020). Lãnh thổ Nga kéo dài toàn bộ phần phía bắc châu Á và 40% Châu Âu, bao gồm 11 múi giờ và sở hữu nhiều loại môi trường, địa hình. Nga có trữ lượng khoáng sản và năng lượng lớn nhất thế giới - được coi là một trong những siêu cường năng lượng. Nga cũng có diện tích rừng lớn nhất thế giới và các hồ của Nga chứa xấp xỉ 25% - tức 1/4 lượng nước ngọt không đóng băng của thế giới.
Nga đã thiết lập tầm ảnh hưởng trên khắp thế giới từ thời Đế quốc Nga. Dưới thời kỳ Liên bang Xô viết, nhà nước xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới, Liên Xô được công nhận là một trong hai siêu cường trên thế giới thời đó cùng với Hoa Kỳ, đóng vai trò quan trọng hàng đầu trong thắng lợi của Khối Đồng Minh trong Thế chiến II. Liên bang Nga được thành lập kể từ sau sự sụp đổ và tan rã của Liên Xô cùng Khối phía Đông vào năm 1991 và được công nhận là sự kế tục pháp lý của Nhà nước Xô viết.
Năm 2020, Liên bang Nga với 145,8 triệu dân có quy mô nền kinh tế lớn thứ 11 thế giới theo GDP danh nghĩa hoặc đứng thứ 6 toàn cầu theo sức mua tương đương. GDP danh nghĩa theo thống kê của IMF đạt 1,467 nghìn tỷ USD, xếp hạng 11 sau Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, Đức, Anh, Ấn Độ, Pháp, Ý, Canada và Hàn Quốc. GDP theo sức mua (PPP) đạt 4,021 nghìn tỷ USD, đứng hạng 6 sau Trung Quốc, Mỹ, Ấn Độ, Nhật và Đức. Cũng theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế, thu nhập bình quân đầu người của Nga ước tính theo danh nghĩa năm 2020 là 9,972 USD/người, còn tính theo sức mua tương đương là 27,394 USD/người , lần lượt xếp hạng 61 và 50 trên thế giới.
Mặc dù vậy, Nga hiện nay cũng đang phải đối mặt với rất nhiều vấn đề, thách thức như phát triển chưa tương xứng với vị thế và tiềm năng (không còn duy trì được sức phát triển cùng vị thế siêu cường thế giới như thời Liên Xô, nước Nga hiện đại dù cho là một cường quốc cũng như siêu cường tiềm năng tuy nhiên vẫn là một nước đang phát triển), tỷ lệ tội phạm cao, tỷ lệ tự sát cao, chủ nghĩa khủng bố, xung đột sắc tộc, sụt giảm dân số do chênh lệch giới tính cùng tỉ lệ sinh giảm , tình trạng nghiện rượu của nam giới, nạn tham nhũng trong giới lãnh đạo cũng như tác động của cuộc khủng hoảng tài chính năm 2014 và các lệnh trừng phạt, cấm vận, cô lập kinh tế, quân sự, ngoại giao từ phía Hoa Kỳ, NATO, đồng minh cùng Liên minh châu Âu.
Tên tiếng Nga
Tên gọi Rossiya có nguồn gốc từ Rus, một quốc gia thời Trung Cổ có dân cư chủ yếu là người Đông Slav. Tuy nhiên, bản thân tên gọi này chỉ mới xuất hiện trong các sử liệu khá gần đây và cư dân của quốc gia này gọi đất nước của họ với cái tên "Русская Земля" (russkaya zemlya), có thể tạm dịch là "Xứ sở của người Rus'". Các sử gia hiện đại gọi quốc gia này là "Rus Kiev" để phân biệt nó với các quốc gia hậu thân. Bản thân danh xưng Rus có nguồn gốc từ tộc danh của người Rus, một phân nhóm của tộc Varangia (họ có lẽ chính là người Viking Swede), những người có công thành lập quốc gia Rus (Русь).
Phiên bản Latinh cổ của cái tên Rus' là Ruthenia, chủ yếu được dùng để chỉ các vùng phía tây và phía nam của Rus' - những nơi gần kề với châu Âu Công giáo. Tên gọi hiện nay của quốc gia, Россия (Rossiya), bắt nguồn từ tên gọi tiếng Hy Lạp Trung đại của Rus Kiev, Ρωσσία Rossía— viết là Ρωσία (Rosía ) trong tiếng Hy Lạp hiện đại.
Tên tiếng Việt
Hiện tại, quốc hiệu thông dụng của nước Nga trong tiếng Trung là "Nga La Tư" (俄羅斯, éluósì). Về nguồn gốc của từ "Nga La Tư", có thuyết cho rằng: vào trước thời nhà Nguyên, khi người Mông Cổ tiếp xúc với quốc gia này, do tiếng Mông Cổ không có phụ âm "r" đứng đầu, để tiện cho việc phát âm nên đã lặp lại nguyên âm trong âm thứ nhất của từ. Россия (Rossiya) vì thế biến đổi thành оРоссия (oRossiya), đến thời Nguyên thì người Mông Cổ sử dụng dịch danh Hán tự là "Oát La Tư" (斡羅思, wòluósì), phiên âm từ "o-Ro-ssi" và bỏ "ya". Những năm đầu thời nhà Thanh, trong nhiều văn hiến có sử dụng tên gọi "La Sát" (羅剎), song khi xưng hô giữa quốc gia với nhau thì phần nhiều dịch là Ngạc La Tư (鄂羅斯) hoặc Nga La Tư (俄羅斯). Vào những năm Càn Long thời Thanh, khi soạn "Tứ khố toàn thư" thì chính thức thay đổi thành Nga La Tư (俄羅斯, éluósì). Do vậy theo phân tích trên thì chữ "Nga" lại không phiên âm cho âm tiết nào trong từ "Rossiya" cả.
Lịch sử
Lịch sử của nước Nga bắt đầu từ lịch sử Đông Slav. Nhà nước Đông Slav đầu tiên, nước Rus' Kiev, đã chấp nhận việc du nhập Ki-tô giáo từ Đế quốc Đông La Mã vào năm 988 khởi đầu sự tổng hòa các nền văn hoá Đông La Mã và Slav lập ra văn hoá Nga trong một nghìn năm tiếp theo. Nước Rus' Kiev nhanh chóng tan rã không còn là một Nhà nước nữa, cuối cùng chịu đầu hàng quân xâm lược Mông Cổ trong những năm 1230. Trong thời gian này, một số lãnh đạo địa phương, đặc biệt là xứ Novgorod và xứ Pskov, đã chiến đấu để thừa kế di sản văn hoá và chính trị của nước Rus' Kiev.
Sau thế kỷ XIII, Moskva dần trở thành trung tâm văn hoá. Tới thế kỷ XVIII, Đại công quốc Moskva đã trở thành Đế quốc Nga rộng lớn, trải dài từ Ba Lan về phía đông tới Thái Bình Dương. Sự mở rộng về phía tây càng khiến nước Nga nhận thức được sự khác biệt của họ với đa phần còn lại của châu Âu và phá vỡ sự cô lập từng xảy ra ở những giai đoạn đầu mở rộng. Thời này có Nga hoàng Pyotr Đại Đế xóa bỏ một nước Nga lạc hậu, nửa Á Đông, tiến hành sự nghiệp lớn lao đổi mới đất nước. Các vị Nữ hoàng Anna, Elizaveta Petrovna và Ekaterina II đều lên ngôi với những cuộc đảo chính do Ngự Lâm quân hỗ trợ. Với chính sách bành trướng, phát triển thực lực của đất nước, triều đình Nga hoàng đã phá bỏ mối đe dọa từng có từ Vương quốc Thụy Điển và Đế quốc Thổ Nhĩ Kỳ Ottoman. Các triều đại nối tiếp nhau trong thế kỷ XIX đã đối phó với những áp lực đó bằng sự kết hợp giữa các cuộc cải cách miễn cưỡng và trấn áp. Chế độ nông nô Nga đã bị bãi bỏ năm 1861, nhưng sự huỷ bỏ này thực sự chỉ gây thêm phiền toái cho người nông dân và càng khiến áp lực cách mạng tăng cao. Trong khoảng thời gian từ khi chế độ nông nô bị huỷ bỏ tới khi bắt đầu Chiến tranh thế giới lần thứ nhất năm 1914, các cuộc cải cách Stolypin, hiến pháp 1906 và Duma quốc gia đã mang lại những thay đổi đáng kể cho nền kinh tế và chính trị Nga, nhưng các hoàng đế Nga vẫn không muốn rời bỏ quyền lực tuyệt đối, hay chia sẻ quyền lực.
Cách mạng Nga năm 1917 được khởi phát từ một sự tổng hợp các yếu tố tan rã kinh tế, tình trạng kiệt quệ do chiến tranh, và sự bất bình với hệ thống chính phủ chuyên quyền, và lần đầu tiên một liên minh giữa những người tự do và xã hội chủ nghĩa ôn hoà lên nắm quyền lực, nhưng các chính sách sai lầm của họ đã khiến những người Cộng sản Bolshevik chiếm quyền lực vào ngày 25 tháng 10 (lịch Julius, tức ngày 7 tháng 11 theo lịch Gregory). Từ năm 1922 tới năm 1991, lịch sử Nga chủ yếu là Lịch sử Liên Xô, một nhà nước hoàn toàn dựa trên ý thức hệ gồm các quốc gia láng giềng của Đế quốc Nga trước Hòa ước Brest-Litovsk. Tuy nhiên, việc tiếp cận cách thức xây dựng chủ nghĩa xã hội khác nhau trong từng thời điểm trong lịch sử Liên Xô, từ nền kinh tế pha trộn và xã hội và văn hoá đa dạng hồi thập niên 1920 tới nền kinh tế chỉ huy và trấn áp thời Stalin tới "thời kỳ trì trệ" thập niên 1980. Từ những năm đầu tiên, chính phủ Liên Xô đã dựa trên nền tảng độc đảng của những người Cộng sản, như những người Bolshevik tự gọi mình, từ tháng 3 năm 1918. Tuy nhiên, tới cuối thập niên 1980, khi sự yếu kém của các cơ cấu kinh tế và chính trị đã trở nên gay gắt, các lãnh đạo cộng sản đã tiến hành các cải cách lớn, dẫn tới sự sụp đổ của Liên bang Xô viết.
Nước Rus' Kiev
nhỏ|trái|Bản đồ gần đúng về các nền văn hóa của Nga phần châu Âu khi người Varangia đến nhỏ|trái|300px|Quân lính Nga hành quân trong mùa Đông. Tranh vẽ của [[Sergei Vasilyevich Ivanov]] Phần lớn diện tích đất đai của nước Nga ngày nay là lãnh thổ của các bộ lạc khác nhau như người Goth, Hun và Avar gốc Thổ trong khoảng thời gian từ thế kỷ III tới thế kỷ VI. Bộ lạc người Scythia gốc Iran sinh sống ở các thảo nguyên miền nam, và bộ lạc người Ca dắc (Khazar) gốc Tuốc (Turk) đã cai trị phần phía tây của vùng đất này cho đến thế kỷ VIII. Sau đó họ đã bị bộ lạc gốc Scandinavi là người Varangia thay thế, bộ lạc này đã thiết lập thủ đô tại thành phố của người Slav Novgorod và dần dần hòa trộn với người Slav. Người Slav tạo thành nhóm dân cư chính từ thế kỷ VIII trở đi và đồng hóa một cách chậm chạp cả những người gốc Scandinavi cũng như các bộ lạc bản địa gốc Phần Lan-Ugric, chẳng hạn như người Merya, Muromia và Meshchera.
Chính quyền của người Varangia tồn tại trong vài thế kỷ, trong thời gian đó họ liên kết với Chính thống giáo và chuyển thủ đô về Kiev năm 1169. Trong kỷ nguyên này thuật ngữ "Rhos", hoặc "Russ" lần đầu tiên được sử dụng để chỉ người Varangia và người Slav sinh sống trong khu vực. Từ thế kỷ X đến thế kỷ XI quốc gia Rus' Kiev (Киевская Русь) đã trở thành lớn nhất ở châu Âu và rất thịnh vượng nhờ các hoạt động thương mại tích cực với cả châu Âu và châu Á.
Trong thế kỷ XIII khu vực này trở nên suy yếu vì những tranh chấp nội bộ và bị tàn phá bởi những kẻ xâm lược phương đông là Kim trướng của người Mông Cổ và các bộ lạc Hồi giáo gốc Turk, là những kẻ đã cướp bóc các công quốc Nga trên ba thế kỷ. Còn được biết đến như là người Tatar, họ đã cai trị vùng miền nam và miền trung Nga ngày nay, trong khi các vùng miền tây bị sáp nhập vào Đại công quốc Lietuva và Ba Lan. Sự chia cắt về chính trị của Rus Kiev đã tách người Nga ở phía bắc ra khỏi người Belarus và người Ukraina ở phía tây. nhỏ|phải|240px|Quân tuần tra [[Muscovie Nga ở biên giới phía nam]] Phần phía bắc của Nga cùng với Novgorod vẫn giữ được sự tự trị ở một mức độ nhất định trong thời gian cai trị của người Mông Cổ. Tuy thế Nga cũng đã phải chiến đấu chống lại đội quân thập tự chinh của người Đức khi người Đức có ý đồ chiếm khu vực này làm thuộc địa.
Giống như khu vực Balkan và Tiểu Á sự cai trị kéo dài của những người du mục đã làm chậm sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước này. Sự chuyên quyền kiểu châu Á đã ảnh hưởng tiêu cực tới thể chế dân chủ của đất nước cũng như tới văn hóa và kinh tế.
Đế quốc Nga
nhỏ|270x270px|Quân Nga tấn công vùng [[Siberia cuối thế kỷ XVI dưới sự chỉ huy của Yermak]] nhỏ|270px|Chiến hạm Nhật đánh chìm Hạm đội Nga trong [[Hải chiến cảng Lữ Thuận 1904]] Trong khi về danh nghĩa vẫn nằm dưới sự cai trị của người Mông Cổ thì đại công quốc Moskva đã bắt đầu xác nhận ảnh hưởng của mình và cuối cùng đã thoát khỏi sự kiểm soát của những kẻ xâm lăng vào cuối thế kỷ XIV. Ivan Hung đế, vị vua đầu tiên xưng tước vị Sa hoàng, đã kết thúc quá trình này và liên kết các khu vực xung quanh dưới ảnh hưởng của Moskva và tiến quân tới những vùng đất rộng lớn ở Siberia. Đế chế Nga ra đời.
Sự kiểm soát của Moskva đối với quốc gia mới ra đời còn tiếp tục dưới triều đại Romanov kế tiếp, bắt đầu với Sa hoàng Mikhail Romanov năm 1613. Pyotr Đại đế, Sa hoàng từ 1689 tới 1725, đã thành công trong việc đem các tư tưởng và văn hóa từ Tây Âu vào Nga, khi đó còn chịu ảnh hưởng lớn của nền văn hóa du mục nguyên thủy. Những cải cách của Pyotr cùng với chiến thắng của Nga đánh bại Thụy Điển trong Đại chiến Bắc Âu chống quân Thụy Điển đã đưa Nga vươn lên thành một trong những cường quốc châu Âu khi đó. Các nữ hoàng Elizaveta (Елизаве́та; cai trị 1740-1762), Ekaterina Đại đế (Екатерина II Алексеевна; 1762-1796) đã tiếp bước gầy dựng Đế quốc Nga, bảo trợ khoa học, nghệ thuật, chinh phục nhiều vùng đất lớn của Thụy Điển, Thổ Nhĩ Kỳ và đánh bại Phổ trong chiến tranh Bảy năm.
Tuy nhiên, sự nổi loạn của nông nô bị áp bức và sự cấm đoán tầng lớp trí thức đang phát triển và các giai cấp gần gũi với giai cấp này, cộng thêm gánh nặng thất bại (trận Hải chiến Đối Mã) trước người Nhật trong chiến tranh Nga-Nhật năm 1905 đã dẫn đến cuộc Cách mạng 1905. Trước Chiến tranh thế giới thứ nhất, vai trò của Sa hoàng Nikolai II (Николай Александрович Романов) và triều đại của ông là không vững chắc. Những thất bại nặng nề của quân đội Nga trong Chiến tranh thế giới thứ nhất đã dẫn đến sự nổi dậy rộng khắp trong các thành phố chính của Đế chế Nga và dẫn tới sự sụp đổ của nhà Romanov năm 1917, đó là Cách mạng tháng Hai.
Vào giai đoạn cuối của Cách mạng tháng Mười (1917), những người theo đường lối Bolshevik của Đảng Cộng sản dưới sự lãnh đạo của Vladimir Ilyich Lenin đã giành được chính quyền thành lập Liên Xô. Sự lãnh đạo của Iosif Vissarionovich Stalin đã thúc đẩy nhanh quá trình công nghiệp hóa một đất nước chủ yếu là nông nghiệp và tập thể hóa nền nông nghiệp đưa đất nước phát triển vượt bậc. Điều này cũng làm tăng cường vị thế của Liên Xô.
Nga Xô viết
nhỏ|trái|200px|đứng|[[Vladimir Lenin, lãnh đạo những người Bolshevik và là người sáng lập Liên xô.]]
Sau Cách mạng tháng 10, một cuộc nội chiến bùng phát giữa phong trào Cách mạng Bolsheviks và quân Bạch vệ phản cách mạng, tuy Hòa ước Brest-Litovsk đã chấm dứt những thù địch với Liên minh Trung tâm trong Thế chiến I. Nga đã mất các lãnh thổ tại Ukraina, Ba Lan, Baltic, Phần Lan khi ký kết hiệp ước. Các cường quốc Đồng Minh can thiệp quân sự hỗ trợ cho các lực lượng chống đảng Bolshevik. Tới cuối cuộc Nội chiến Nga, nền kinh tế và cơ sở hạ tầng của Nga đã bị phá huỷ nghiêm trọng, gây ra nạn đói năm 1921 đã làm thiệt mạng từ 1 tới 5 triệu người. Nhờ sự ủng hộ của người dân và lý tưởng chiến đấu cao, lực lượng Xô viết cuối cùng đã đánh bại Bạch Vệ, đánh đuổi được quân của các ngoại quốc can thiệp và thống nhất đất nước.
Sau khi Lenin qua đời năm 1924, một lãnh đạo Bolshevik khác là Joseph Stalin lên củng cố quyền lực. Ông bãi bỏ các chính sách kinh tế thị trường của Lenin và đưa ra một nền kinh tế chỉ huy, nhanh chóng công nghiệp hoá đất nước vẫn còn hầu hết là nông nghiệp, tập thể hoá nền nông nghiệp. Những động thái này đã biến Liên Xô từ một nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu trở thành một cường quốc công nghiệp thứ 2 thế giới chỉ trong một thời gian rất ngắn, chưa đầy 20 năm. Tuy nhiên, sự chuyển tiếp này cũng đi kèm với hậu quả, hàng triệu người đã phải di cư tới những vùng xa xôi (xem Phi kulak hoá, Di chuyển dân cư tại Liên xô).
Ngày 22 tháng 6 năm 1941, Phát xít Đức xâm lược Liên Xô với lực lượng lớn và mạnh nhất trong lịch sử nhân loại, mở ra mặt trận đẫm máu của Thế chiến II. Dù quân đội Đức có những thắng lợi lớn ở thời điểm ban đầu, cuộc tấn công của họ đã bị chặn lại trong Trận Moskva; sau đó người Đức đã phải chịu nhiều thất bại quan trọng khác, đầu tiên tại Trận Stalingrad mùa đông năm 1942–1943, sau đó tại Trận chiến Vòng cung Kursk vào mùa hè năm 1943. Một nơi khác đánh dấu thất bại của Phát xít Đức trước chủ nghĩa anh hùng Liên Xô là thành phố Leningrad, nơi bị các lực lượng Đức phong tỏa hoàn toàn trên đất liền giai đoạn 1941–44 và phải chịu nạn đói với hàng triệu người chết, nhưng thành phố đã không chịu đầu hàng. Dưới sự lãnh đạo của các vị tướng xuất chúng như Georgy Zhukov và Konstantin Rokossovsky, các lực lượng Liên Xô đã chuyển sang giai đoạn phản công, tiến qua Đông Âu năm 1944–45 và chiếm Berlin tháng 5 năm 1945. Sau đó, quân đội Liên xô đẩy lùi Nhật Bản khỏi vùng Mãn Châu của Trung Quốc và Bắc Triều Tiên, một đóng góp quan trọng vào thắng lợi của Đồng Minh trước Nhật Bản.