cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Trần Phong (nước)
Những ghi chép trong sử sách
Lần ấy đế Khốc đi tuần du thiên hạ có ghé qua nước Trần Phong và vào thăm nước ấy tiện thể xem xét dân tình, ông vô tình gặp người con gái là Khánh Đô ngang đường đem lòng yêu mến mà nạp làm vợ thứ tư. Khánh Đô hoài thai 14 tháng mới sinh ra một người con trai ở đất Đan Lăng, đế Khốc hay tin xa giá đến tận nơi thăm con và ban cho họ Y Kỳ tên chữ là Phòng Huân. Phòng Huân từ nhỏ đã được mẹ dạy dỗ những điều nhân nghĩa và tư tưởng đạo đức của tổ tiên là Hiên Viên Hoàng Đế, ông cũng gần gũi dân chúng nên thấu hiểu được cảnh cơ cực và nỗi vất vả của người dân lao động. Sau này lớn lên Phòng Huân giúp vua cha lập nhiều công to được thụ phong ở đất Đào, đến khi đế Chí đăng cơ thì cải phong ở đất Đường nên mới gọi kép là Đào Đường thị.
Còn về nước Trần Phong từ đó trở đi sử sách không thấy nhắc đến lần nào nữa, tuy nhiên chỉ cần biết rằng nước ấy là quê ngoại của đế Nghiêu cũng đủ cho đời sau không bao giờ lãng quên.
tham khảo
Thể loại:Chư hầu thời Tam Hoàng Ngũ Đế Thể loại:Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc
Olulis lignigeralis
Olulis lignigeralis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Olulis
Melanoxanthus approximatus
Melanoxanthus approximatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1875.
Tham khảo
Thể loại:Melanoxanthus
Attiliosa kevani
Attiliosa kevani là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.
Tham khảo
Thể loại:Attiliosa
Neuronema laminatum
Tham khảo
Thể loại:Neuronema
Odontopera hypopolia
Odontopera hypopolia là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Odontopera
Ascyltus ferox
Ascyltus ferox là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Ascyltus. Ascyltus ferox được William Joseph Rainbow miêu tả năm 1897.
Tham khảo
Thể loại:Ascyltus
Narcissus tingitanus
Narcissus tingitanus là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được Fern.Casas mô tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thủy tiên Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1996
Fred Hoyland
Hoyland sinh ra ở Pontefract, sau đó là West Riding of Yorkshire. Ông có màn ra mắt ở Football League cho Swansea Town ở giải đấu mới thành lập Third Division South. Sau đó ông thi đấu cho Bury, mặc dù không ở Football League, và cho Glossop trước khi gia nhập Birmingham vào tháng 9 năm 1923. Ông có nhiều trận thi đấu ở First Division thay cho cầu thủ bị chấn thương Billy Harvey, nhưng vào cuối mùa giải 1923-24 trở lại Third Division với Brighton & Hove Albion. Ông thi đấu 5 trận giải quốc nội cho Brighton, nhưng chủ yếu là cầu thủ dự bị.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1898 Thể loại:Năm mất thiếu Thể loại:Vận động viên Pontefract Thể loại:Cầu thủ bóng đá Anh Thể loại:Tiền vệ cánh bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Swansea City A.F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bury F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Glossop North End A.F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Birmingham City F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Brighton & Hove Albion F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá English Football League Thể loại:Ngày sinh thiếu Thể loại:Nơi mất thiếu
Macrosia natalica
Liên kết ngoài
Thể loại:Macrosia
Fleischmannia magdalenensis
Fleischmannia magdalenensis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (B.L.Rob.) R.M.King & H.Rob. mô tả khoa học đầu tiên năm 1970.
Liên kết ngoài
Thể loại:Fleischmannia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1970
Racopilum madagassum
Liên kết ngoài
Thể loại:Racopilum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1898
Mordella latipalpis
Mordella latipalpis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Nomura miêu tả khoa học năm 1958.
Tham khảo
L
Zoopsis monodactyla
Zoopsis monodactyla là một loài rêu tản trong họ Lepidoziaceae. Loài này được (Spruce) Stephani miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1908.
Liên kết ngoài
Thể loại:Zoopsis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1908
Xã Tyrone, Quận Blair, Pennsylvania
Xã Tyrone (Tyrone Township) là một xã thuộc quận Blair, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.885 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Pennsylvania Thể loại:Quận Blair, Pennsylvania
Lippia antaica
Lippia antaica là một loài thực vật có hoa trong họ Cỏ roi ngựa. Loài này được Loes. & Moldenke mô tả khoa học đầu tiên năm 1941.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lippia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1941
Thamnosma rhodesica
Thamnosma rhodesica là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được Mendonca miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thamnosma
Andros, Bahamas
Đảo Andros là một quần đảo trong quần đảo Bahamas, lớn nhất trong số 26 đảo có người tại quần đảo Bahamas. Về địa lý-chính trị, được coi là một hòn đảo duy nhất, Andros có diện tích lớn hơn toàn bộ tổng diện tích của 700 hòn đảo còn lại của Bahamas. Diện tích đất của Andros bao gồm hàng trăm đảo nhỏ, cồn nối với nhau bằng cửa sông và vùng đất ngập mặn đầm lầy thủy triều, cùng với ba hòn đảo Bắc Andros, Mangrove Cay, và Nam Andros. Ba hòn đảo chính được tách ra bằng các "khúc uốn", các cửa sông chia tách ba hòn đảo, kết nối phía đông của hòn đảo và bờ biển phía tây. Nó có kích thước dài 104 dặm (167 km) ở chỗ rộng nhất và rộng 40 dặm (64 km). Trong so sánh, một mình hòn đảo Andros đã rộng bằng bang Delaware tại Hoa Kỳ.
Tham khảo
Thể loại:Đảo của Bahamas Thể loại:Khu dân cư trên Tuyến hỏa xa ngầm
Hourc
Hourc là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 300 mét trên mực nước biển.
Masalanabo Modjadji
Masalanabo Modjadji II (mất năm 1894) là Nữ hoàng mưa thứ hai của bộ tộc Balobedu Nam Phi. Masalanabo trị vì từ năm 1854 đến 1894. Tiền nhiềm của bà là Nữ hoàng mưa Maselekwane Modjadji I và kế nhiệm là Nữ hoàng mưa Khetoane Modjadji III.
Trong "chính sách địa điểm" bản địa đầu những năm 1890, Tổng tư lệnh Piet Joubert (1834-1900) đã bao vây nhà của Nữ hoàng mưa cho đến khi bà buộc phải từ bỏ. Nhà sử học Louis Changuion đã viết rằng, 'Đây sẽ là lần đầu tiên người da trắng nhìn thấy Nữ hoàng mưa'. Tuy nhiên, những gì đã xảy ra không phải là những gì họ đã mong đợi. 'Sau bốn ngày,' Changuion tiếp tục, 'một phụ nữ da đen nhăn nheo già nua đã xuất hiện trên một chiếc kiệu, cùng với các tù trưởng của mình, để thương lượng với người da trắng. Đó là một sự thất vọng lớn cho những người đàn ông theo dõi quá trình tố tụng –  của "Bà-người-phải-được-vâng lời" không có dấu vết. Bà không phải là người phụ nữ da trắng của những huyền thoại. Người ta nói rằng Joubert đã tặng bà một "kappie" (nắp ca-pô) và một tấm chăn. '
Tuy nhiên, theo cuốn sách Realm of a rain-queen, Joubert được ghi nhận là không phải là Nữ hoàng mưa thực sự, mà là một kẻ mạo danh. Masalanabo Modjadji được cho là nguồn cảm hứng cho cuốn tiểu thuyết của H. Rider Haggard, She: A History of Adventure.
Meibomia xylopodia
Meibomia xylopodia là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Greenm.) Rose & Painter mô tả khoa học đầu tiên năm 1905.
Masalanabo Modjadji
Vì Masalanabo Modjadji không thể sinh sản, hội đồng hoàng gia đã chỉ định con gái của "chị" bà và "người vợ vĩ đại" Leakhali làm người thừa kế ngai vàng. Masalanabo đã tự sát theo nghi thức vào năm 1894.
Tham khảo
Thể loại:Mất năm 1894 Thể loại:Năm sinh thiếu Thể loại:Nữ hoàng mưa
Meibomia xylopodia
Liên kết ngoài
Thể loại:Meibomia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1905
Berberis littoralis
Berberis littoralis là một loài thực vật có hoa trong họ Hoàng mộc. Loài này được Phil. mô tả khoa học đầu tiên năm 1860.
Liên kết ngoài
L Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1860
Ascyltus lautus
Ascyltus lautus là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Ascyltus. Ascyltus lautus được Eugen von Keyserling miêu tả năm 1881.
Tham khảo
Thể loại:Ascyltus
Nhiệt độ cơ thể con người
Nhiệt độ cơ thể người bình thường, hay nhiệt độ bình thường là phạm vi nhiệt độ điển hình ở người. Phạm vi nhiệt độ cơ thể người bình thường thường được nêu là 36.5–37.5 °C (97.7–99.5 °F).
Nhiệt độ cơ thể cá nhân phụ thuộc vào độ tuổi, gắng sức, nhiễm trùng, giới tính và tình trạng sinh sản, thời gian trong ngày, vị trí cơ thể mà phép đo được thực hiện và trạng thái ý thức của đối tượng (thức, ngủ hoặc ngủ), mức độ hoạt động và trạng thái cảm xúc. Nhiệt độ thường được giữ ở mức ổn định bằng quá trình điều chỉnh nhiệt.
Sự thay đổi
Kiểm soát nhiệt độ hay điều hòa thân nhiệt là một phần của cơ chế cân bằng nội môi giữ cho cơ thể sinh vật ở nhiệt độ hoạt động tối ưu, vì nhiệt độ ảnh hưởng đến tốc độ phản ứng hóa học. Ở người, nhiệt độ bên trong trung bình là 37,0 °C (98,6 °F), mặc dù co sự khác nhau giữa các cá nhân. Tuy nhiên, không ai luôn có cùng một nhiệt độ vào mọi thời điểm trong ngày. Chu kỳ nhiệt độ lên xuống đều đặn trong ngày và được kiểm soát bởi nhịp sinh học. Nhiệt độ thấp nhất xảy ra khoảng hai giờ trước khi một người bình thường thức dậy. Ngoài ra, nhiệt độ thay đổi tùy vào các hoạt động và các yếu tố bên ngoài. Ngoài việc thay đổi trong suốt cả ngày, nhiệt độ cơ thể bình thường cũng có sự chênh lệch 0,5 °C (0,9 °F) từ ngày này sang ngày khác, do đó, nhiệt độ cao nhất hoặc thấp nhất trong một ngày sẽ không luôn luôn giống chính xác với mức nhiệt độ cao nhất hoặc thấp nhất vào ngày hôm sau.
Nhiệt độ cơ thể người bình thường thường được ghi là 36.5–37.5 °C (97.7–99.5 °F). Ở người trưởng thành, một đánh giá trong các tài liệu y văn đã tìm thấy phạm vi rộng hơn  33.2 –38.2 °C (91.8–100.8 °F) cho thân nhiệt bình thường, tùy vào giới tính và vị trí đo.
Tham khảo
Thể loại:Dấu hiệu y khoa Thể loại:Nhiệt độ Thể loại:Thuật ngữ y học Thể loại:Sinh lý học con người
9619 Terrygilliam
9619 Terrygilliam là một tiểu hành tinh vành đai chính ở vành đai tiểu hành tinh giữa Sao Hỏa và Sao Mộc.
Pagadian
Pagadian là thành phố thủ phủ của tỉnh Zamboanga del Sur, và cũng là trung tâm vùng của Bán đảo Zamboanga tại Philippines. Đây là một thành phố hạng hai, và là thành phố lớn thứ nhì trong vùng. Theo điều tra nhân khẩu năm 2015 thì thành phố có 199.060 cư dân.
Pagadian lúc đầu là một điểm dừng chân của các thương nhân trên đường giữa thành Zamboanga và các đô thị lớn khác. Khu vực sở hữu vịnh biển được che chắn, và có ngư trường tốt song không phải là một địa điểm lý tưởng để lập nên một thành phố do địa hình dốc. Trong tiến trình lịch sử, có nhiều làn sóng di cư đến thành phố.
Cư dân Pagadian được phân loại thành ba nhóm chính, chủ yếu dựa trên tín ngưỡng và di sản: Người Subanon sống tại khu vực trước khi Hồi giáo truyền bá đến Mindanao; các di dân Hồi giáo (Bangsamoro) đến từ những nơi khác của Mindanao; các di dân Cơ Đốc giáo chủ yếu đến từ Visayas và Luzon. Phần lớn người Pagadian nói tiếng Cebu. Ngôn ngữ quốc gia Filipino được hiểu rộng rãi và là ngôn ngữ mẹ đẻ của một thiểu số cư dân. Giống ngư những nơi khác tại Philippines, tiếng Anh được hiểu rộng rãi và là ngôn ngữ chính yếu trong kinh doanh.
Án lệ Việt Nam
Án lệ Việt Nam là những lập luận hoặc phán quyết trong bản án hay quyết định đã có hiệu lực pháp luật của tòa án Việt Nam về một vụ việc cụ thể được lựa chọn và công bố là án lệ bởi chủ thể có thẩm quyền để tòa án các cấp nghiên cứu và áp dụng trong xét xử tại Việt Nam. Nguồn của án lệ đến từ lý lẽ ở văn bản tố tụng của cơ quan xét xử khắp cả nước, trở thành án lệ thông qua thẩm quyền của Tòa án nhân dân tối cao, được lựa chọn bởi Hội đồng Thẩm phán và công bố bởi Chánh án. Án lệ là một bộ phận của pháp luật, được xem xét để áp dụng trong tố tụng xét xử mọi lĩnh vực pháp luật ở Việt Nam, gồm dân sự, hình sự, hành chính, lao động, kinh doanh thương mại và hôn nhân gia đình. Tuy nhiên, nó chỉ là cơ sở để viện dẫn và không mang tính bắt buộc.
Pagadian
Tham khảo
Thể loại:Đô thị của Zamboanga del Sur Thể loại:Thành phố của Philippines
Án lệ Việt Nam
Tên gọi
Thời kỳ đầu, từ án lệ (案例) được cấu tạo bởi từ án (案), và lệ (例). Trong đó, án được hiểu là văn thư, thể lệ, các bản kiện tụng đã quyết định xong, vụ phạm pháp hoặc tranh chấp quyền lợi cần được xét xử trước tòa án hoặc quyết định của tòa xét xử vụ án; lệ được hiểu là lề lối, điều quy định đã trở thành nề nếp, mọi người cứ theo thế mà làm hoặc điều đó được lặp đi lặp lại nhiều lần, tự nhiên đã thành thói quen. Trong khía cạnh quốc tế các nước ảnh hưởng tới Việt Nam, thông luật Anh–Mỹ định nghĩa án lệ là vụ án đã được giải quyết tạo cơ sở cho việc xét xử các vụ án sau này mà có những sự kiện hoặc vấn đề pháp lý tương tự, là nguồn chủ yếu của pháp luật nước Anh, là lời phán quyết của tòa án, cơ sở chủ yếu trong xét xử của pháp luật Hoa Kỳ; luật thành văn nước Pháp định nghĩa án lệ là bản án có tiền lệ, lặp đi lặp lại và có tính thống nhất các cấp xét xử, là một nguồn luật thứ yếu. Bên cạnh đó, còn có thuật ngữ liên quan là tiền lệ pháp, thuật ngữ này và án lệ đều chỉ tới những vấn đề về pháp luật trong quá khứ, tuy nhiên án lệ thể hiện cụ thể hơn tới đối tượng là vụ án và xét xử của tòa án.
Nửa sau thế kỷ XX cho đến nay ở Việt Nam, thuật ngữ án lệ được đề cập tới trong hoạt động nghiên cứu, từng được xem là một danh từ cũ đã được dùng từ thời Pháp thuộc, là những quy tắc do các tòa án xem xét trong khi vận dụng pháp luật để xét xử các vụ án cụ thể, đã hình thành dần dần bằng cách hiểu và thái độ giải quyết giống nhau về một số điểm pháp lý, áp dụng luật một cách giống nhau trong nhiều vụ án; hoặc là chế độ trong đó thẩm phán tiến hành xét xử không mâu thuẫn với quan điểm pháp lý được thể hiện trong phần xét xử của tòa án cấp cao nhất của một nước, đối với các vụ án tương tự. Đến năm 2015, thuật ngữ tên gọi này chính thức được đưa vào văn bản quy phạm pháp luật với cách hiểu theo nghĩa hẹp là bản án, quyết định của tòa án chứa đựng sự giải thích, áp dụng pháp luật được tòa tối cao lựa chọn với số lượng cụ thể để vận dụng giải quyết vụ án có nội dung tương tự về sau.
Lịch sử
Sau các giai đoạn Bắc thuộc lần thứ nhất, thứ hai và thứ ba, đồng thời sử dụng pháp luật các nước đô hộ, Việt Nam bắt đầu tự chủ từ thế kỷ X. Năm 1042, Thái Tông Lý Phật Mã ra lệnh xây dựng Bộ luật Hình thư (李朝刑書) chuyên về hình sự, tức bộ luật thành văn đầu tiên của nhà nước quân chủ chuyên chế Việt Nam. Bộ luật này ra đời thay thế cho các quy chế, luật lệ, chiếu chỉ trước đó; quy định phân minh các việc xử phạt, tránh việc làm tùy tiện, nhũng lạm, gây ra oan trái cho dân của các quan lại; đồng thời nhấn mạnh đặc tính luật thành văn mà Việt Nam tiếp tục áp dụng, tạo ra hệ thống xuyên suốt Nhà Lý (1009–1225), cải tiến thêm phần dân sự dưới thời Nhà Trần (1226–1400). Trong suốt thời kỳ này, nhà nước phong kiến lãnh đạo bởi quý tộc và quan lại sử dụng pháp luật được lập ra để tạo chế tài cho xã hội. Phương thức lập pháp được sử dụng là ban bố các bộ luật chính thức; ban hành các chiếu, chỉ, dụ, sắc, lệ hay lệnh để ra quyết định, trong đó có cả việc hướng dẫn cách xét xử khi bộ luật còn thiếu sót, chưa quy định đủ mọi góc cạnh chi tiết hoặc có quy định rồi mà chưa rõ, tất cả đều tiến hành theo kỹ thuật soạn thảo, in ấn cụ thể. Đặc tính thành văn, pháp điển hóa, tức đưa luật vào văn bản cụ thể này tác động tới sự ra đời của án lệ.
Thời Nhà Lê
trái|nhỏ|230x230px|[[Lê Thánh Tông ban hành Quốc triều Hình luật ghi chép về án lệ Việt Nam.]] nhỏ|245x245px|[[Thiên Nam dư hạ tập ghi chép luật lệ, trong đó có án lệ.]] Đến Nhà Lê sơ (1428–1527), năm 1483, Thánh Tông Lê Tư Thành sai các đình thần sửa đổi, biên soạn lại các điều luật cũ, làm thành bộ Quốc triều Hình luật (國朝刑律), còn gọi là Bộ luật Hồng Đức. Bộ luật gồm sáu quyển, 722 điều, và được sử dụng suốt từ thời Hồng Đức đến cuối thế kỷ XVIII lúc Nhà Lê sụp đổ. Khi xây dựng bộ luật này, Lê Thánh Tông chỉ đạo mục đích làm cho pháp luật đầy đủ, dễ hiểu và rộng rãi bằng cách sử dụng kỹ thuật ghi tóm lược lại những bản án đã được các quan xử án xử lý, phán quyết trong quá khứ, chọn ra làm tiền lệ pháp điển hình để về sau tham khảo, noi theo bản án đó mà xử các trường hợp tương tự. Lần đầu tiên án lệ được ghi nhận là xuất hiện trong Bộ luật Hồng Đức từ những vụ án được xử trên thực tế ở các Điều 396, Điều 397, về việc phân chia tài sản là bất động sản gồm đất thổ cư, hương hỏa của gia đình, thực chất đều là những bản án được tóm lược lại, chép kèm vào bộ luật. Các phán quyết này đều là án lệ được nâng cấp thành luật, bổ sung vào Luật Hương hỏa, áp dụng trực tiếp và có các điểm tương đồng về cả hình thức và nội dung.
Các án lệ được đem vào Quốc triều Hình luật đều đổi tên đương sự có quyền và nghĩa vụ trong vụ án từ thực tế thành tên ẩn danh, các tên gọi chung như Giáp, Ất, Bính, Đinh, tức 10 can trong văn hóa Đông Á nhằm nhân rộng việc áp dụng trở về sau, phổ biến cho tất cả các vụ việc có liên quan; nội dung xoay quanh đất hương hỏa, phong tục thờ cúng tổ tiên, chia di sản thừa kế, mô tả chính xác thực tế về đất đai, huyết thống và gia tộc trong xã hội, là những vấn đề tồn tại cho đến ngày nay ở xã hội Việt Nam.
Bên cạnh Quốc triều Hình luật, Nhà Lê còn có các văn bản pháp luật được áp dụng khác như Quốc triều khám tụng điều lệ (1777) ghi chép tố tụng, Thiên Nam dư hạ tập (1483) ghi chép luật lệ, Hồng Đức thiện chính thư (1470) lưu trữ chủ yếu án lệ, ngoài dân sự và hình sự còn có một số án lệ liên quan đến lĩnh vực khác như hôn nhân và gia đình. Có các án lệ như Phụ trái tử hoàn (父债子還) nêu về việc áp dụng án lệ theo tình huống đạo đức, nhân văn trong xã hội cũ, khi mà con cái phải hồi đáp lại ơn huệ khi được bố mẹ sinh ra; Bất phu hữu thai (不夫有胎) nêu đến việc áp dụng điều khoản về thông gian, tức giảm án, giảm hình phạt khắc nghiệt cho đương sự ở vụ án không được quy định trong bộ luật về người phụ nữ không có chồng mà có thai. Bởi những sự kiện này, án lệ chính thức ra đời từ thời Nhà Lê sơ qua việc dùng bản án xét xử trong quá khứ làm căn cứ để tham khảo, dẫn chiếu nhằm đưa ra đường lối xét xử cho các vụ việc dân sự, hình sự xảy ra về sau.
Thời Nhà Nguyễn
nhỏ|Bìa [[Hoàng Việt luật lệ có chứa án lệ.]] Năm 1810, Thế Tổ Nguyễn Ánh giao việc soạn thảo luật cho Nguyễn Văn Thành, soạn thảo giai đoạn 1811–12, có hiệu lực năm 1813, mang tên là Hoàng Việt luật lệ (皇越律例) tức Bộ luật Gia Long. Bộ luật này gồm có 22 quyển với 398 điều, xếp theo sáu loại là Lại, Hộ, Lễ, Binh, Hình, Công luật tương đương với sáu bộ trong triều đình. Về hình thức, bộ luật tham khảo một số phần từ pháp luật Nhà Thanh là Đại Thanh luật lệ từ cách gọi tên đến việc sắp xếp nội dung; tham khảo một phần nội dung, tuy nhiên được chỉnh sửa theo phong tục và xã hội Việt Nam, trong đó đặc biệt là xóa bỏ các cực hình trong luật Nhà Thanh như: tru di tam tộc, lăng trì.
Mỗi điều khoản trong bộ luật đều có nội dung luật và lệ. Luật ở đây là các điều khoản tạo thành hệ thống khung chung, chế định và chế tài quy định luật như Quốc triều Hình luật cũ; còn lệ chính là án lệ, là những bản án đã xử trong thực tế và được xét là quan trọng nên được thêm vào trong bộ luật. Bên cạnh đó, trong cả bản gốc, bản lưu trữ và bản dịch thuật của bộ luật đều thể hiện các trình bày ghi chú cụ thể về bản án có liên quan đến điều luật được trích dẫn, chú giải thể hiện một phần được áp dụng trên thực tế có liên quan. Ngoài ra, dưới thời Nhà Nguyễn, các văn bản Hội điển toát yếu (1833), Khâm định Đại Nam hội điển sự lệ (1843–55), Minh Mệnh chính yếu (1837), Đại Nam điển lệ toát yếu (1909) cũng có những ghi chép về án lệ.
Thời Pháp thuộc
Trong thời kỳ Pháp đô hộ (1884–1945), nền pháp luật Việt Nam chịu nhiều ảnh hưởng phương Tây, cụ thể là châu Âu lục địa, nhất là hệ thống pháp luật nước Pháp. Với vị trí là một quốc gia nổi bật về luật thành văn, Pháp đã chuyển giao cấu trúc pháp luật này tại Việt Nam, tạo dựng những đạo luật các lĩnh vực của xã hội, trong lãnh thổ, phân thành ba miền là Bộ Dân luật Bắc Kỳ (1931), Bộ Dân luật Trung Kỳ (1936), và Dân luật giản yếu Nam Kỳ (1883), đều lấy Bộ luật Dân sự Pháp làm cơ bản và sửa đổi phù hợp theo văn hóa ở Việt Nam. Giai đoạn này, án lệ hình thành nhằm phục vụ giải thích pháp luật theo hướng rõ ràng, bổ sung những khoảng trống thiếu sót do pháp luật thực định hiện hành, hoặc quy định chưa đầy đủ.
Các án lệ do hệ thống tòa án đúc kết qua những bản án đã được xét xử trong thực tế, làm tiền lệ để các vụ xét xử sau có thể tham khảo vận dụng theo đó. Nguồn án được xây dựng trong khi phân xử các vụ kiện, nếu gặp một điều luật tối nghĩa, không rõ rệt hoặc nhiều điều luật tương phản nhau; hoặc pháp luật không có quy định mà về nguyên tắc thì thẩm phán không thể không xử. Quy phạm buộc phải xử của cơ quan xét xử được nêu tại cả ba bộ dân luật ba miền, mô phỏng theo Bộ Dân luật Pháp lúc bấy giờ, nhấn mạnh việc án lệ đã được áp dụng bởi hệ thống pháp luật của Pháp tại Việt Nam. Cũng trong khía cạnh này, phán quyết của các thẩm phán xét xử các cấp được lưu trữ và vận dụng trong việc tham khảo, không có tính chất bắt buộc. Những phán quyết đó sẽ trở thành án lệ khi nào được các tòa án coi như một khung hình chung, đã được tòa án cấp tối cao tổng kết và phổ biến chung cho cả nước thông qua các tạp chí công bố bản án thành án lệ như Đông Dương tư pháp tập san (Journal judiciaire de l’Indochine), Pháp lý tập san, Pháp luật tập san.
Thời Chiến tranh Việt Nam
Ở miền Nam giai đoạn 1955–75, dưới sự hỗ trợ của Hoa Kỳ và đồng minh, chính thể Việt Nam Cộng hòa cai quản miền Nam Việt Nam. Mặc dù chịu nhiều ảnh hưởng của Hoa Kỳ, một quốc gia thuộc hệ thống thông luật, nhưng nền pháp luật ở miền Nam vẫn tiếp tục duy trì luật thành văn từ thời Pháp thuộc. Bên cạnh đó, đi cùng pháp luật thực định, những án lệ được sử dụng để bổ sung trường hợp pháp luật không rõ ràng, chưa đầy đủ. Chẳng hạn như án lệ giá trị các văn thư làm ra dưới thời Nhật Bản chiếm lĩnh hướng dẫn rằng các văn thư về tư pháp làm ra dưới thời Nhật vẫn có giá trị nếu không điều gì trái với luật lệ thời điểm đó. Trong tố tụng thời kỳ này, khi tiến hành việc viện dẫn một bản án để chứng minh sự suy luận trong xét xử, cấp xét xử phải thống kê và nêu đầy đủ thông số từ tên tòa án ra bản án được viện dẫn, ngày tuyên bản án, tạp chí đã đăng án văn (thời gian, phần, trang). Bộ Tư pháp Việt Nam Cộng hòa phụ trách, thường xuất bản ấn phẩm về án lệ theo định kỳ ba tháng, đăng tải những trích dẫn về quan điểm hay định hướng xét xử trong các bản án của Tối cao Pháp viện, Tòa thượng thẩm, những bản án này là căn cứ pháp lý để xét xử những tranh chấp tương tự.
Ở miền Bắc giai đoạn 1945–76, Việt Nam Dân chủ Cộng hòa lãnh đạo và tập trung tham gia chiến tranh thống nhất đất nước, không tập trung nhiều vào việc xây dựng hệ thống pháp luật mới nói chung, hay án lệ nói riêng. Tuy nhiên, việc duy trì áp dụng hệ thống luật thành văn cũ vẫn giữ cho khái niệm và quan điểm về án lệ tồn tại. Năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký sắc lệnh cho phép tạm thời sử dụng một số luật lệ hiện hành ở Bắc, Trung, Nam, không trái với nguyên tắc độc lập, chủ quyền cho đến khi ban hành những bộ luật thống nhất trong toàn quốc. Cũng trong thời kỳ này, ở miền Bắc, về nguyên tắc không thừa nhận án lệ là nguồn của pháp luật, nhưng trong thực tiễn xét xử thì Tòa án nhân dân tối cao đã tổng kết những bản án điển hình hình thành những chuyên đề báo cáo để hướng dẫn các tòa áp dụng pháp luật thống nhất. Các văn bản pháp luật trước 1960 nhắc tới việc áp dụng án lệ trong trường hợp như nếu chỉ có luật hình sự cũ, chưa có sắc lệnh mới, mà xét thấy cần trừng phạt; tòa phúc thẩm sử dụng để chỉ đạo tòa cấp dưới; hướng dẫn trừng trị tội phạm hình sự thông thường.
Chính sách chung
nhỏ|Trụ sở [[Văn phòng Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam|Trung ương Đảng tại Hà Nội, nơi diễn ra hội nghị thông qua chiến lược về pháp luật, trong đó có án lệ.]] Năm 1975, Việt Nam thống nhất và bước sang thời kỳ mới. Trong giai đoạn 1975–2005, khái niệm án lệ hầu như không được sử dụng chính thức trong các sách, báo pháp lý mà chỉ được bàn luận mang tính chất nghiên cứu học thuật; vấn đề về án lệ không được nhắc lời trong các văn bản pháp luật và thực tiễn xét xử, không được pháp luật thừa nhận.
Năm 2005, trong giai đoạn trước khi gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới, Đảng Cộng sản Việt Nam đã tổ chức các hội nghị trung ương, thông qua nhiều chủ trương, chiến lược trong đó có chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật và chiến lược cải cách tư pháp, đều đề cập tới án lệ. Án lệ được đề xuất để xây dựng trở lại theo phương án nghiên cứu về khả năng khai thác, sử dụng cùng tập quán, thông lệ thương mại trong nước lẫn quốc tế, giao nhiệm vụ phát triển án lệ và giám đốc thẩm, tái thẩm cho Tòa án nhân dân tối cao. Sau đó, Tòa án đã xây dựng và phê duyệt đề án phát triển án lệ với mục tiêu nâng cao chất lượng của bản án, quyết định của ngành tòa án, đặc biệt là các quyết định giám đốc thẩm của Hội đồng Thẩm phán, tòa chuyên trách; góp phần đảm bảo việc áp dụng pháp luật đúng, thống nhất, từ đó đảm bảo sự bình đẳng của mọi tổ chức và công dân trước pháp luật. Án lệ được đưa vào luật từ 2014 sau khi được Quốc hội Việt Nam khóa XIII thông qua, giao nhiệm vụ và quyền hạn cho Hội đồng Thẩm phán, Chánh án trong việc tổng kết phát triển, lựa chọn và công bố án lệ, rồi sau đó là hướng dẫn tiến hành các hoạt động này năm 2015. Năm 2016, sáu án lệ đầu tiên là Án lệ 01, 02, 03, 04, 05 và 06 được công bố, mở đầu cho thời kỳ hoạt động trên thực tế.
Hợp tác quốc tế
Khi tiến hành xây dựng án lệ 2015–16, Tòa án nhân dân tối cao đã tổ chức những cuộc hội thảo ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh để lấy ý kiến các chuyên gia pháp lý, nhà khoa học, nhà hoạt động thực tiễn đối với công tác phát triển án lệ. Thời gian này, có nhiều bài viết, quan điểm từ các luật gia thể hiện quan điểm ủng hộ xây dựng án lệ theo những góc nhìn như lịch sử án lệ Việt Nam, so sánh với các quốc gia thuộc cả hai hệ thống luật là thông luật Anh Mỹ và luật thành văn châu Âu lục địa. Hàng năm, tòa án tổ chức các cuộc hội thảo để nhận góp ý dự thảo án lệ, sơ kết công tác án lệ phối hợp tổ chức với Liên minh Châu Âu, Chương trình phát triển Liên Hợp Quốc, Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản, Cơ quan Hợp tác quốc tế Hàn Quốc về chỉnh lý, hoàn thiện các dự thảo, đảm bảo các bản án, quyết định được lựa chọn, phát triển thành án lệ thực sự chất lượng, có tính chuẩn mực. Hoạt động hợp tác còn có mục tiêu giải quyết vấn đề khi soạn thảo bản án, quyết định đã phân tích, lập luận về tình huống pháp lý, giải pháp pháp lý nhưng chủ yếu tập trung giải quyết tình huống pháp lý cụ thể trong vụ án đó mà chưa hướng đến việc khái quát tình huống pháp lý và giải pháp pháp lý có thể áp dụng cho các vụ việc có tính chất tương tự.
Vị trí, chức năng
Trong hệ thống pháp luật Việt Nam hiện nay, án lệ được hiểu như là một văn bản tư pháp được công bố bởi Tòa án nhân dân tối cao, cơ quan xét xử các cấp từ trung ương đến địa phương có trách nhiệm xem xét và viện dẫn, áp dụng trong quá trình tố tụng mà chủ yếu là xét xử. Bởi vì không mang tính bắt buộc, không được ban hành theo trình tự, thủ tục của nhóm hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, cho nên án lệ không phải là văn bản quy phạm pháp luật ở Việt Nam. Khi tiến hành xét xử vụ việc ở tất cả các lĩnh vực, thẩm phán và hội thẩm nhân dân lần lượt sẽ áp dụng luật (bao gồm Hiến pháp, điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, bộ luật và luật nội địa), tập quán, tương tự pháp luật, án lệ, lẽ công bằng. Do đặc tính áp dụng lần lượt các đối tượng, nếu không có luật, tập quán hay tương tự pháp luật thì mới áp dụng án lệ, vì thế nên vị trí của án lệ trong hệ thống pháp luật là thứ yếu, thứ tự để áp dụng gần như là cuối cùng. trái|nhỏ|Một góc [[Tòa án nhân dân tối cao (Việt Nam)|Tòa án nhân dân tối cao, cơ quan xét xử cao nhất Việt Nam, trực tiếp phụ trách án lệ.]] Là một quốc gia theo hệ thống luật thành văn, pháp luật Việt Nam được xây dựng theo quy trình cụ thể, dựa trên sự thay đổi của xã hội để tiến hành phân tích, đánh giá, sau đó đưa ra dự thảo luật và thông qua. Quá trình lập pháp thường mất nhiều thời gian, các quy phạm pháp luật được soạn thảo không quy định được tất cả mọi vấn đề, do đó xuất hiện thiếu sót trong luật áp dụng khi xét xử, các cơ quan xét xử buộc phải phân tích theo nguyên tắc chứa đựng những cơ sở pháp lý cơ bản của pháp luật để đưa ra kết luận cho vụ việc đang được thụ lý. Và các kết luận này có thể trở thành án lệ để áp dụng cho cho toàn bộ hệ thống nếu được thông qua, với chức năng điều chỉnh các quan hệ xã hội mới phát sinh mà pháp luật chưa thể điều chỉnh hay những mâu thuẫn, khiếm khuyết của hệ thống pháp luật, hỗ trợ việc giải quyết các vụ việc một cách nhanh chóng, tiết kiệm thời gian và chi phí, tạo sự thống nhất trong xét xử ở Việt Nam.
Bên cạnh đó, án lệ Việt Nam còn có nhiệm vụ giúp ngăn ngừa sự duy ý chí của thẩm phán khi áp dụng pháp luật, nâng cao kỹ năng và chất lượng xét xử của thẩm phán, giúp chuẩn hóa việc viết bản án, quyết định. Thông qua việc tham khảo, viện dẫn án lệ đã có, thẩm phán có thể đưa ra phán quyết một cách có cơ sở hơn, đảm bảo số lượng bản án, quyết định bị tòa án cấp trên hủy, sửa sẽ giảm đi, có xu hướng trở thành hoạt động thường xuyên của ngành tòa án. Theo cách hiểu chung, việc viện dẫn án lệ không có nghĩa án lệ là cơ sở pháp lý cho vụ án mà tòa án xét xử, vì cơ sở pháp lý vẫn phải dựa trên cơ cở pháp luật trong hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật; viện dẫn án lệ là cách bày tỏ quan điểm về sự tôn trọng tính thống nhất trong áp dụng pháp luật, thẩm phán tự mình quyết định có theo đường lối xét xử trong án lệ viện dẫn hay không, nếu không thì phải nêu ra lý do chính đáng trong việc không áp dụng án lệ đã có.
Quận Lauderdale, Tennessee
Quận Lauderdale là một quận thuộc tiểu bang Tennessee, Hoa Kỳ. Quận này được đặt tên theo. Theo điều tra dân số của Cục điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, quận có dân số 27.101 người. Quận lỵ đóng ở Ripley.
Án lệ Việt Nam
Tiêu chí và cấu trúc
Án lệ được công bố hiện nay tuân theo cấu trúc văn bản được xây dựng từ năm 2015, nội dung công bố bao gồm hình thức và nội dung. Hình thức là số, tên án lệ; số, tên bản án, quyết định của tòa án có nội dung được phát triển thành án lệ; từ khóa về những tình huống pháp lý, giải pháp pháp lý trong án lệ, phần hình thức hỗ trợ cho việc xác định, tìm kiếm và lưu trữ thông tin. Nội dung là tình huống pháp lý, giải pháp pháp lý của án lệ; quy định của pháp luật có liên quan đến án lệ; các tình tiết trong vụ án và phán quyết của tòa án có liên quan đến án lệ.
Quận Lauderdale, Tennessee
Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 1313 km2, trong đó có 95 km2 là diện tích mặt nước.
Án lệ Việt Nam
Tiến trình thông qua
Án lệ được lựa chọn từ các nguồn là những bản án, quyết định đã có hiệu lực của tòa án các cấp, được đề xuất để lựa chọn. Việc đề xuất bản án, quyết định được phổ biến rộng rãi cho hai nhóm: nhóm thứ nhất là các cá nhân, cơ quan, tổ chức trong xã hội; và nhóm thứ hai là tòa án các cấp. Cả hai nhóm đều có thể gửi đề xuất bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật của tòa án chứa đựng lập luận, phán quyết đáp ứng các tiêu chí theo hướng dẫn cho Tòa án nhân dân tối cao để xem xét, phát triển thành án lệ. Các bản án, quyết định được đề xuất nhằm lựa chọn, phát triển thành án lệ sẽ được đăng tải trên Cổng thông tin điện tử của Tòa án để các cơ quan, tổ chức, cá nhân quan tâm tham gia ý kiến trong một khoảng thời gian nhất định, và hiện tại là 30 ngày kể từ ngày đăng tải. Trong giai đoạn này, một cơ quan được thành lập, đóng vai trò hỗ trợ lựa chọn án lệ, đó là Hội đồng tư vấn án lệ, được thành lập bởi Chánh án, có nhiệm vụ thảo luận cho ý kiến đối với các bản án, quyết định được đề xuất lựa chọn, phát triển thành án lệ.
Sau quá trình đề xuất và thảo luận, tư vấn, cho ý kiến, bước tiếp theo của quá trình lựa chọn án lệ là thông qua bằng việc biểu quyết bởi Hội đồng Thẩm phán với quá nửa số phiếu. Ngoài thủ tục đề xuất, thảo luận lấy ý kiến, thì án lệ còn được xem xét thông qua trong một số trường hợp đặc biệt như được Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao đề xuất; được Hội đồng Thẩm phán lựa chọn khi xét xử giám đốc thẩm, tái thẩm. Sau khi tiến hành biểu quyết thông qua, Chánh án sẽ ban hành quyết định công bố án lệ được thông qua đó, dựa trên căn cứ là kết quả biểu quyết của Hội đồng Thẩm phán. Sau khi công bố, án lệ được đăng tải trên trang Web, được gửi cho tòa án các cấp và đơn vị liên quan và được đưa vào tuyển tập án lệ để xuất bản.
Enicospilus ruscus
Enicospilus ruscus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Quận Lauderdale, Tennessee
Tham khảo
Thể loại:Quận của Tennessee
Enicospilus ruscus
Liên kết ngoài
Thể loại:Enicospilus
Án lệ Việt Nam
Bãi bỏ án lệ
Án lệ đã được công bố có thể bị bãi bỏ trong trường hợp không còn phù hợp do có sự thay đổi của pháp luật, sự chuyển biến tình hình; và bị hủy trong trường hợp bản án, quyết định có nội dung được lựa chọn phát triển thành án lệ đã bị hủy, sửa toàn bộ hoặc phần liên quan đến án lệ. Trong trường hợp đương nhiên bị bãi bỏ do sự thay đổi của pháp luật thì không cần phải có quy trình bãi bỏ. Đối với trường hợp bị bãi bỏ theo quy trình thì do Hội đồng Thẩm phán tiến hành xem xét, ra quyết định.
Quy trình bãi bỏ bao gồm bốn bước là kiến nghị, mở phiên họp, thông qua, và thông báo. Kiến nghị bãi bỏ cho phép cá nhân, cơ quan, tổ chức kiến nghị với Tòa án. Trường hợp tòa án đã hủy, sửa bản án, quyết định là nguồn án của án lệ nào đó thì phải gửi báo cáo kèm theo quyết định đã hủy, sửa về Tòa tối cao để xem xét việc bãi bỏ án lệ trong thời hạn nhất định. Bước mở phiên họp và biểu quyết thông qua kiến nghị bãi bỏ được tiến hành như tiến trình lựa chọn bởi Hội đồng Thẩm phán; và bước thông báo bãi bỏ tương tự với công bố án lệ bởi Chánh án.
Sân vận động Quốc tế Faisal Al-Husseini
Sân vận động Quốc tế Faisal Al-Husseini là một sân vận động bóng đá nằm trên Đường Dahiat al'Barid ở Al-Ram, Jerusalem. Đây là sân nhà của đội tuyển bóng đá quốc gia Palestine. Sân được đặt theo tên của Faisal Husseini, một chính trị gia người Palestine đã qua đời vào năm 2001. Sân vận động có sức chứa 12.500 chỗ ngồi.
Các trận đấu quốc tế của Palestine
Vào ngày 26 tháng 10 năm 2008, đội đã gặp Jordan trong trận đấu quốc tế đầu tiên trên sân nhà sau 10 năm là thành viên của FIFA. Trận đấu có sự tham dự của Chủ tịch FIFA Sepp Blatter và Thủ tướng Palestine Salam Fayyad. Vào ngày 29 tháng 10 năm 2009, đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Palestine đã chơi trận đấu quốc tế đầu tiên trên sân nhà với Jordan trước khán giả tại sân vận động.
Vào ngày 9 tháng 3 năm 2011, Palestine "chơi trận đấu đầu tiên trên sân nhà ở Bờ Tây". Đó là trận lượt về vòng loại Thế vận hội Olympic 2012, với Thái Lan. Thái Lan đã thắng trận lượt đi với tỉ số 1–0 tại Bangkok; Palestine giành chiến thắng lượt về với tỷ số 1–0 tại sân vận động này, với bàn thắng của Abdelhamid Abuhabib ở phút 43. Tỷ số hòa dẫn đến loạt sút luân lưu, và Thái Lan đã giành chiến thắng với tỉ số 6–5. Trận đấu có sự tham dự của Thủ tướng Fayyad, người đã mô tả đây là một "ngày lịch sử".
Vào ngày 3 tháng 7 năm 2011, sân vận động đã tổ chức "trận đấu World Cup đầu tiên được chơi trên sân nhà trong các vùng lãnh thổ của Palestine". Đây là trận lượt về của cuộc chạm trán hai lượt với Afghanistan, trong khuôn khổ vòng loại đầu tiên của khu vực châu Á cho Giải vô địch bóng đá thế giới 2014. Trận đấu có kết quả hòa, tạo điều kiện cho Palestine tiến vào vòng hai. Afghanistan đã bị loại.
Liên kết ngoài
Lãnh thổ Palestine Thể loại:Thể thao Bờ Tây Thể loại:Địa điểm bóng đá Nhà nước Palestine
Melanoxanthus archeducalis
Melanoxanthus archeducalis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Heller miêu tả khoa học năm 1900.
Tham khảo
Thể loại:Melanoxanthus
Nguyễn Văn Tý
Nguyễn Văn Tý (5 tháng 3 năm 1925 - 26 tháng 12 năm 2019 ) là một nhạc sĩ nổi tiếng của Việt Nam, ông có nhiều đóng góp sáng tác từ dòng nhạc tiền chiến như Dư âm đến những ca khúc nhạc đỏ như Dáng đứng Bến Tre, Mẹ yêu con, Người đi xây hồ Kẻ Gỗ...
Tiểu sử và sự nghiệp
Nguyễn Văn Tý sinh ngày 5 tháng 3 năm 1925 tại Vinh, Nghệ An, quê gốc ở Phú Cường, Sóc Sơn, Phúc Yên, nay thuộc Hà Nội. Xuất thân trong một gia đình truyền thống âm nhạc, cha của ông là "trùm một phường bát âm của miền quê Vĩnh Phú thạo cả hát văn, hát chèo và hát ả đào", sau vào làm thợ máy nhà máy xe lửa Trường Thi ở Nghệ An. Thuở bé, Nguyễn Văn Tý học ở trường Quốc học Vinh và được một giáo viên người Pháp dạy cho những bài hát của Tino Rossi đang thịnh hành thời đó. Trong thời gian tham gia hoạt động hướng đạo, ông được một cha cố người Tây Ban Nha cho vào dàn nhạc nhà thờ hát thánh ca. Ở đó ông được học nhạc lý cơ bản và nhất là nâng cao trình độ hòa thanh, hát bè. Nguyễn Văn Tý còn được một thầy giáo nhạc sĩ người Hoa tên Mạnh Hinh dạy chơi đàn guitar Hawaii.
Từ năm 1944, ông đi hát trong phòng trà ở Vinh kiếm sống. Năm 1945, Nguyễn Văn Tý tham gia phong trào Việt Minh, sáng lập và xây dựng đoàn kịch thơ, kịch nói của Thanh niên Cứu quốc Nghệ An. Năm 1946, ông kết hôn với bà Mai Thị Cúc. Bà qua đời khi con gái đầu lòng của 2 người mới 3 tháng tuổi.
Theo lời của Nguyễn Văn Tý, ông bắt đầu sáng tác vào năm 1947 khi là Trưởng phòng Thông tin tuyên truyền huyện Thanh Chương, nhưng ông coi tác phẩm đầu tay của mình là bài Ai xây chiến lũy được viết 1949.
Năm 1948, Nguyễn Văn Tý ở đoàn văn hóa tiền tuyến thuộc Quân huấn cục. Sau đó, từ năm 1950, ông nhận nhiệm vụ đi xây dựng Đoàn Văn công của Sư đoàn 304 và làm trưởng đoàn. Bản Dư âm nổi tiếng được ông sáng tác khoảng 1950 sau một lần về chơi nhà bạn ở Quỳnh Lưu, Nghệ An, Dư âm viết về cô em gái của người bạn đó. Cũng vì bản nhạc này ông bị đơn vị đưa ra kiểm điểm vì đã sáng tác một bài hát quá ủy mị, không hợp với thời kỳ đó. Tuy nhiên, bài hát Dư âm sau này lại rất nổi tiếng và được hát nhiều tại Việt Nam Cộng hòa. Ngoài ra ông còn sáng tác bài Mùa hoa nở, Pha màu luống cày... trái|nhỏ|150px|Nguyễn Văn Tý và bà Bạch Lệ, năm 1952 Đến 1951, Nguyễn Văn Tý giải ngũ và chuyển về công tác ở Chi hội Văn nghệ Liên khu IV. Năm 1952, ông quen biết với bà Nguyễn Thị Bạch Lệ, em gái nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương và sau đó 2 người thành hôn. Thời gian này ông sáng tác những bài như Vượt trùng dương (1952), Tiếng hát Dôi-a (1953) và đặc biệt là ca khúc nổi tiếng Mẹ yêu con (1956). 3 năm sau, cha ông mất.
Cuối năm 1957, Nguyễn Văn Tý cùng với Nguyễn Xuân Khoát, Đỗ Nhuận, Lưu Hữu Phước, Văn Cao được chỉ định thành lập Hội Nhạc sĩ Việt Nam. Sau đó, khi đang là ủy viên chấp hành khóa đầu tiên của hội thì báo Nhân Văn ra đời, xảy ra vụ Nhân Văn - Giai Phẩm, theo lời khuyên của Lưu Hữu Phước, Nguyễn Văn Tý đi tránh và nghiên cứu dân ca. Đầu 1961, ông được biệt phái về Hưng Yên. Thời gian này, Nguyễn Văn Tý đã viết một số ca khúc như Chim hót trên đồng đay (1963), Dòng nước quê hương (1963), Tiễn anh lên đường (1964), Múa hát mừng chiến công (1966)...
Sau năm 1975, ông vào Thành phố Hồ Chí Minh sinh sống và định cư tại căn nhà nhỏ ở 94/19 Trần Khắc Chân, phường Tân Định, Quận 1, TP HCM.
Ông đã từ trần tại nhà riêng vào lúc 17h15 ngày 26 tháng 12 năm 2019 tại nhà riêng, hưởng thọ 94 tuổi.
Vào những năm cuối đời, Nguyễn Văn Tý là một tín hữu Công giáo, ông có tên thánh là Phêrô.
Sáng tác
Nguyễn Văn Tý sáng tác được khá nhiều bài hát, những sáng tác của ông lại được đông đảo công chúng mến mộ như Dư âm, Mẹ yêu con, Dáng đứng Bến Tre, Bài ca năm tấn, Bài ca phụ nữ Việt Nam, Em đi làm tín dụng, Tấm áo chiến sĩ mẹ vá năm xưa, Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh, Người đi xây hồ Kẻ Gỗ, Cô nuôi dạy trẻ...
Nguyễn Văn Tý là một trong những nhạc sĩ nhạc đỏ thành công với chất liệu dân ca. Những sáng tác của ông được chắt chiu và nghiền ngẫm qua những chuyến đi thực tế trong thời gian dài, nhiều sáng tác đã sử dụng khéo léo chất liệu dân ca của nhiều vùng miền (Một khúc tâm tình người Hà Tĩnh, Dáng đứng Bến Tre, Mẹ yêu con...). Âm nhạc của ông giàu chất trữ tình được thể hiện qua lời ca trau chuốt cùng với giai điệu mượt mà và bản sắc dân tộc.Một đề tài quen thuộc trong nhiều sáng tác của ông là phụ nữ với những ca khúc như Bài ca phụ nữ Việt Nam, Mẹ yêu con, Tấm áo chiến sĩ mẹ vá năm xưa... Nguyễn Văn Tý cũng là một nhạc sĩ có nhiều sáng tác "ngành ca": Em đi làm tín dụng, Anh đi tìm tôm trên biển cả, Chim hót trên đồng đay, Cô đi nuôi dạy trẻ, Bài ca năm tấn.
Ngoài ra ông còn viết một số ca khúc thiếu nhi như Màu áo chú bộ đội, Em tập lái ô tô, Tôi là gà trống, Gà mái mơ, Út cưng... Ông còn viết nhạc cho phim hoạt hình, múa rối và một số vở chèo: Đảo nổi, Sông Hồng (1967), Nguyễn Viết Xuân (1968)
Ông đã xuất bản các tác phẩm: Những dư âm còn lại, video, (VAFACO, 1993), Tuyển chọn ca khúc Nguyễn Văn Tý, Nhà xuất bản Âm nhạc, Hội nhạc sĩ Việt Nam 1995; Băng chân dung và tác phẩm của Đài truyền hình TP. Hồ Chí Minh.
Giải thưởng
Năm 2000, ông được Nhà nước trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn học nghệ thuật cho các tác phẩm: Mẹ yêu con, Vượt trùng dương, Bài ca năm tấn, Tấm áo chiến sĩ mẹ vá năm xưa, Một khúc tâm tình của người Hà Tĩnh, Dáng đứng Bến Tre. Trong cuộc đời hoạt động của mình, ông còn giành được một số giải thưởng như:
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhạc sĩ tiền chiến Thể loại:Nhạc sĩ nhạc đỏ Thể loại:Người được trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh Thể loại:Người Vinh Thể loại:Người Nghệ An Thể loại:Nhà soạn nhạc Việt Nam Thể loại:Nghệ sĩ Công giáo Việt Nam Thể loại:Tín hữu Công giáo Việt Nam Thể loại:Nhà soạn nhạc thế kỷ 20 Thể loại:Nhà soạn nhạc thế kỷ 21 Thể loại:Nam soạn nhạc
Odontopera imitata
Odontopera imitata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Odontopera
Attiliosa nodulifera
Attiliosa nodulifera là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.
Gleichenia alpina
Gleichenia alpina là một loài dương xỉ trong họ Gleicheniaceae. Loài này được R. Br. mô tả khoa học đầu tiên năm 1810.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Guột Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1810
Mordella latipennis
Mordella latipennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Píc miêu tả khoa học năm 1941.
Tham khảo
L
Macrosia wiltshirei
Macrosia wiltshirei là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Macrosia
Ascyltus minahassae
Ascyltus minahassae là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Ascyltus. Ascyltus minahassae được Anna Maria Sibylla Merian miêu tả năm 1911.
Tham khảo
Thể loại:Ascyltus
Đại Lâm
Địa lý
Phía Bắc giáp xã Xương Lâm, phía Nam giáp xã Lão Hộ, phía Đông giáp xã Thanh Lâm, phía Tây giáp xã Thái Đào. Đại Lâm là một xã cách trung tâm thành phố Bắc Giang 10 km và cách thủ đô Hà Nội 60 km.
Hành chính
Đại Lâm gồm 8 thôn và 1 tổ dân phố: Thôn Dầu, Hậu, Lải, Tiền, Biếc, Rễu, Trạng, Đại Giáp, Tổ dân phố Đại Lâm.
Neuronema lianum
Tham khảo
Thể loại:Neuronema
Racopilum magnirete
Racopilum magnirete là một loài rêu trong họ Racopilaceae. Loài này được E.B. Bartram mô tả khoa học đầu tiên năm 1944.
Liên kết ngoài
Thể loại:Racopilum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1944
Soulaires
Soulaires  là một xã thuộc tỉnh Eure-et-Loir trong vùng Centre-Val de Loire ở bắc trung bộ nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 148 mét trên mực nước biển.
Chiloscyphus aberrans
Chiloscyphus aberrans là một loài rêu tản trong họ Lophocoleaceae. Loài này được (Lindenb. & Gottsche) J.J. Engel & R.M. Schust. miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1984.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chiloscyphus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984
Melanoxanthus arcuatus
Tham khảo
Thể loại:Melanoxanthus
Atalantia hainanensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Atalantia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1940
Berberis lobbiana
Berberis lobbiana là một loài thực vật có hoa trong họ Hoàng mộc. Loài này được (C.K.Schneid.) C.K.Schneid. mô tả khoa học đầu tiên năm 1908.
Liên kết ngoài
L Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1908
Cissus aristolochiifolia
Cissus aristolochiifolia là một loài thực vật hai lá mầm trong họ Nho. Loài này được Planch. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1887.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cissus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1887
Ibos, Hautes-Pyrénées
Ibos là một xã thuộc tỉnh Hautes-Pyrénées trong vùng Occitanie tây nam nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 321 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Hautes-Pyrénées
Fleischmannia matudae
Fleischmannia matudae là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được R.M.King & H.Rob. mô tả khoa học đầu tiên năm 1974.
Quận Moore, Tennessee
Tham khảo
Thể loại:Quận của Tennessee
Senecio melanolepis
Senecio melanolepis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được DC. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1838.
Tham khảo
M Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1838
Enicospilus ruskini
Enicospilus ruskini là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Enicospilus
Mordella latithorax
Mordella latithorax là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Ray miêu tả khoa học năm 1939.
Nguyễn Lân Dũng
Nguyễn Lân Dũng, sinh năm 1938 là một giáo sư tiến sĩ sinh học, Nhà giáo Nhân dân của Việt Nam. Công tác chính của ông là giảng dạy và nghiên cứu tại Viện Vi sinh vật và Công nghệ sinh học thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội.
Mordella latithorax
Tham khảo
L
Nguyễn Lân Dũng
Thân thế
Nguyễn Lân Dũng sinh ngày 29 tháng 9 năm 1938 tại Huế trong một gia đình giàu truyền thống hiếu học. Ông là con thứ 3 của Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Lân.
Công tác hiện tại
Ông hiện là Phó Chủ tịch (PCT) Hội liên lạc với người Việt Nam ở nước ngoài, Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ Quốc Việt Nam, Chuyên gia cao cấp Viện Vi sinh vật và Công nghệ sinh học (VSV&CNSH), Chủ tịch Hội các ngành Sinh học Việt Nam, Ủy viên Đoàn Chủ tịch Ủy ban trung ương MTTQ Việt Nam, Ủy viên Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển nhân lực, Viện trưởng Viện Thực phẩm chức năng, Cố vấn Việt Nam của Hội lien hiệp thanh niên Quốc tế (IYF), Chủ nhiệm Chương trình tự nguyện đưa khoa học kĩ thuật vào hộ nông dân; Ủy viên Ủy ban Đối ngoại Quốc hội; Đại biểu Quốc hội khóa XII (tỉnh Đắc Nông).
Cống hiến
nhỏ|phải|GS Nguyễn Lân Dũng (người đứng bên trái)Ông là Đại biểu Quốc hội Việt Nam các khóa X, XI, XII.
Ông là nhà nghiên cứu sinh học hàng đầu Việt Nam. Quá trình công tác trong ngành sinh học của ông đã làm cho ngành này phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam. Ông đóng góp công lớn cho công tác nghiên cứu sinh học tại Việt Nam, đồng thời đưa nhiều ý kiến quan trọng để hoàn thiện bộ sách giáo khoa sinh học rất được đánh giá cao tại Việt Nam. Ông luôn luôn đóng góp ý kiến cho việc xây dựng bộ sách giáo khoa ở Việt Nam. Ông tham gia chuyên mục nổi tiếng "Hỏi gì đáp nấy" chuyên về giải đáp mọi thắc mắc của mọi người, ông cũng viết một bộ sách cũng mang tên này.
Ông có nhiều lời khuyên cụ thể, thiết thực cho bà con nông dân Việt Nam để phát triển kinh tế.
Attiliosa nodulosa
Attiliosa nodulosa là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai.
Küçükkemerdere, Tire
Küçükkemerdere là một xã thuộc huyện Tire, tỉnh İzmir, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 754 người.
Attiliosa nodulosa
Tham khảo
Thể loại:Attiliosa
Nguyễn Lân Dũng
Trình độ ngoại ngữ
Dù là một người sinh ra ở Việt Nam trong thời chiến tranh, nhưng trong một chia sẻ với các học sinh, ông nói rằng bản thân ông nghe và đọc được 4 ngoại ngữ.