cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dijon FCO
Ligue 2 (2005 2015)
Việc thăng hạng lên Ligue 2 cho phép câu lạc bộ được tách thành hai thực thể: chuyên nghiệp và nghiệp dư. Mặc dù nguồn lực hạn chế và cơ sở hạ tầng nghèo nàn, DFCO đã đạt được vị trí thứ 4 ấn tượng trong mùa đầu tiên tại Ligue 2. Câu lạc bộ cũng đã đánh bại Bordeaux ở vòng 16 Coupe de la Ligue.
Vào cuối mùa giải 2005-2006, câu lạc bộ đã xếp thứ năm. Mục tiêu của câu lạc bộ là thăng hạng lên Ligue 1. Trong mùa giải 2006-2007, Dijon đã bỏ lỡ một số cơ hội để đạt được bục vinh quang, nhưng cuối cùng đã xếp thứ 8. Tháng 6 năm 2007 đánh dấu sự kết thúc của một kỷ nguyên khi Rudi Garcia rời đi để dẫn dắt Le Mans. Huấn luyện viên mới, Serge Romano, lần đầu tiên dẫn dắt câu lạc bộ lên vị trí thứ ba trong mùa giải trong lịch sử câu lạc bộ, nhưng sau khi câu lạc bộ rơi xuống giữa bảng, Serge Romano đã bị sa thải vào tháng 12 năm 2007. Ông được thay thế bởi Faruk Hadžibegić vào tháng 1 năm 2008 sau khi Frederic Bompard có một thời gian ngắn đảm nhiệm vị trí chăm sóc. Huấn luyện viên mới sau đó đã cứu câu lạc bộ khỏi sự xuống hạng nhờ trận hòa vào ngày cuối cùng của mùa giải trước AC Ajaccio. Cùng năm đó, lần đầu tiên câu lạc bộ lọt vào tứ kết Coupe de France, nhưng thua Amiens vào ngày 15 tháng 4 năm 2008.
Mùa giải 2008-2009 được đánh dấu bằng sự xuất hiện của quốc tế người Pháp Eric Carrière. Bất chấp sự đóng góp của mình, DFCO vẫn bị kẹt ở nửa dưới của bảng, mặc dù họ đã vượt lên khu vực xuống hạng vào tháng Tư. Trong trận Coupe de France Dijon đã thua đội Ligue 1 Grenoble trên chấm phạt đền sau trận hòa 1-1.
Sau một cuộc tranh cãi trong kỳ nghỉ hè năm 2009 giữa Chủ tịch Bernard Gnecchi và huấn luyện viên lúc đó, Faruk Hadžibegić, Gnecchi đã chọn bổ nhiệm Patrice Carteron làm huấn luyện viên mới. Sau khi mùa giải đầu tiên kết thúc ở giữa bảng xếp hạng, DFCO đã được thăng hạng lên Ligue 1 vào cuối mùa giải 2010-2011 lần đầu tiên trong lịch sử của mình, nhờ kết thúc thứ ba tại Ligue 2.
Ligue 1 (2011-2012)
Dijon đã chơi ở Ligue 1 lần đầu tiên trong lịch sử của nó trong mùa giải 2011-2012. Vào ngày 7 tháng 8 năm 2011, câu lạc bộ Burgundy đã chơi trận đấu đỉnh cao đầu tiên với Rennes trên sân nhà, ghi bàn thắng đầu tiên và ghi lại thất bại đầu tiên (1-5). Thứ bảy tiếp theo, DFCO thua Toulouse 2-0. Chiến thắng đầu tiên của câu lạc bộ ở Ligue 1 đã diễn ra trên sân nhà vào ngày 20 tháng 8 trước Lorient (2-0). Câu lạc bộ đã thắng một trận đấu thứ hai ở Annecy trước Evian Thonon-Gaillard (0-1), nhưng sau đó thua Lyon trên sân nhà trong trận đấu tiếp theo (1-2). Dijon đứng thứ 16 trên bảng xếp hạng vào kỳ nghỉ đông và ghi lại một loạt kết quả tốt sau đó, với nhà vô địch tương lai là Montpellier (1-1) và đánh bại Marseille (2-1) vào ngày 17 tháng 3 năm 2012, nhưng xung đột nội bộ và kém màn trình diễn của các cầu thủ hàng đầu như Benjamin Corgnet và cựu cầu thủ Chelsea Gaël Kakuta nặng nề vào cuối mùa. Sau chiến thắng trước Caen (2-0) vào ngày 25 tháng 3 năm 2012, Dijon đã không thể thắng một trận đấu khác, thua sáu và hòa ba. Vào ngày 20 tháng 5 năm 2012, vào ngày cuối cùng của mùa giải, Dijon đã thua Rennes (5-0) và chính thức xuống hạng Ligue 2, kèm theo đối thủ địa phương của họ là Auxerre. Ép buộc 63 bàn sau 38 trận, Dijon có hàng phòng ngự tệ nhất Ligue 1 trong mùa giải đầu tiên ở giải đấu cao nhất. Sau khi xuống hạng, chủ tịch, Bernard Gnecchi, đã từ chức và huấn luyện viên, Patrice Carteron, rời câu lạc bộ.
Quay trở lại Ligue 2 (2012-2016)
Chủ tịch mới là Olivier Delcourt, trong khi Olivier Dall'Oglio đảm nhận vai trò huấn luyện viên. Trong mùa giải đầu tiên trở lại Ligue 2, câu lạc bộ đã hoàn thành thứ 7. Vào ngày 22 tháng 4 năm 2016, Dijon đã thăng hạng trở lại Ligue 1 sau khi xếp thứ hai trên bảng xếp hạng.
Ligue 1 (2016-nay)
Trong mùa giải đầu tiên của Dijon trở lại Ligue 1, họ đã trụ hạng và kết thúc thứ 16. Mùa giải Ligue 1 2017/2018, Dijon kết thúc thứ 11, cải thiện thành tích câu lạc bộ thứ 16, mà họ đã thiết lập mùa trước. Mùa giải 2017/18, chỉ là mùa giải bay cao thứ ba của câu lạc bộ, đã chứng kiến họ kết thúc với 48 điểm, nhiều hơn 11 điểm so với năm ngoái.
Lịch sử logo
Con cú, gắn liền với một chi tiết kiến trúc tại Nhà thờ Đức Bà Dijon, là một biểu tượng của thành phố. Logo đầu tiên của câu lạc bộ có Cổng Guillaume của Dijon (Place Darcy) với một con cú ở phía trước. Trong phiên bản năm 2006, con cú được thể hiện hình ảnh đang bay, trong khi Cổng Guillaume nhường chỗ cho nền đỏ trơn, phù hợp với bộ đồ mới của đội. Con cú được hiển thị mở đôi cánh của nó để đại diện cho V để chiến thắng. Giữa hai cánh xuất hiện "1998", ngày thành lập câu lạc bộ ở dạng hiện đại và ở đỉnh 'DFCO' và 'Dijon Football Côte d'Or'. Logo hiện tại là phiên bản cập nhật của năm 2006, với dòng chữ 'Dijon Football Côte d'Or' đã biến mất, chỉ còn lại 'DFCO' và '1998' được viết bằng màu trắng trên nền đỏ.
liên kết ngoài
Thể loại:Câu lạc bộ bóng đá Pháp Thể loại:Dijon FCO Thể loại:Câu lạc bộ bóng đá thành lập năm 1998 Thể loại:Thể thao Dijon Thể loại:Khởi đầu năm 1998 ở Pháp Thể loại:Câu lạc bộ bóng đá Bourgogne-Franche-Comté Thể loại:Câu lạc bộ Ligue 1
José Fernandez Hiền
José Fernandez (1775-1838), tên Việt Nam là Hiền, là một linh mục thuộc Dòng Đa Minh, được Giáo hội Công giáo Rôma tôn phong Hiển Thánh vào năm 1988.
Ông sinh ngày 3 tháng 12 năm 1775 tại Giáo phận Avila, vương quốc Tây Ban Nha. Ông khấn lần đầu dòng Đa Minh ở tuổi 27 tại Tu viện Thánh Phaolô và tiếp tục học thần học tại học viện của dòng. Sau khi thụ phong linh mục, ông gia nhập Tỉnh hạt Rất Thánh Mân Côi ở Philippin nên đáp tàu đến Manila.
Ngày 18 tháng 2 năm 1806, một chiếc thuyền Anh quốc đưa ông cập bến Cửa Hàn, Đà Nẵng, thời Gia Long. Ông học tiếng bản xứ và nhận tên Việt là Hiền. Ông nhận bài sai phục vụ giáo xứ Kiên Lao, đảm nhiệm Giám đốc Đại chủng viện và Bề Trên Tiểu chủng viện Ninh Cường.
Cuối năm 1837, ông bị bắt. Quan khuyên ông bỏ đạo, đạp lên Thánh Giá, ông đáp: "Tôi đến đây không phải để phục vụ vua chúa trần gian này mà chỉ để rao giảng Đạo Đức Chúa Trời thôi".
Tham khảo
Thể loại:Tử đạo Kitô giáo Thể loại:Thánh Công giáo Việt Nam
Taha Yasseri
Taha Yasseri (sinh ngày 6 tháng 9 năm 1984) là một nhà vật lý và xã hội học nổi tiếng với các nghiên cứu về Wikipedia và khoa học xã hội tính toán. Ông là Phó Giáo sư tại Trường Xã hội học thuộc Đại học University Dublin, Ireland. Ông trước đây là nghiên cứu viên cấp cao về khoa học xã hội tính toán tại Viện Internet Oxford (OII), Đại học Oxford, Hội viên Turing tại Viện Alan Turing về khoa học dữ liệu, và nghiên cứu viên về khoa học xã hội và nhân văn tại trường Wolfson College, Oxford. Yasseri là một trong những học giả hàng đầu về khoa học xã hội tính toán và nghiên cứu của ông đã được đưa tin rộng rãi trên các phương tiện truyền thông chính thống. Yasseri lấy bằng Tiến sĩ vật lý lý thuyết về các hệ thống phức tạp ở tuổi 25 tại Đại học Göttingen, Đức.
Học vấn
Yasseri được đào tạo tại Đại học Công nghệ Sharif và Đại học Göttingen thi đậu lấy bằng Tiến sĩ vật lý cho nghiên cứu dưới sự giám sát của Reiner Kree. Lĩnh vực nghiên cứu của Yasseri chuyên về điều tra các hệ thống phức tạp, khoa học xã hội tính toán, khoa học mạng lưới, khoa học dữ liệu xã hội và động lực học con người.
Wikipedia
Trong một nghiên cứu được PLoS ONE xuất bản năm 2012, ông ước tính tỷ lệ đóng góp cho các ấn bản Wikipedia khác nhau từ các khu vực khác nhau trên thế giới. Nghiên cứu báo cáo rằng tỷ lệ những lần sửa đổi được thực hiện từ Bắc Mỹ là 51% cho Wikipedia tiếng Anh và 25% cho Wikipedia tiếng Anh đơn giản.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1984 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nhà vật lý Iran Thể loại:Nhà vật lý thế kỷ 21 Thể loại:Viện sĩ của Đại học Oxford Thể loại:Người Iran di cư đến Anh Thể loại:Nhà nghiên cứu Wikipedia Thể loại:Nhà khoa học xã hội tính toán Thể loại:Cựu sinh viên Đại học Göttingen Thể loại:Cựu sinh viên Đại học Công nghệ Sharif Thể loại:Nhà vật lý Vương quốc Liên hiệp Anh
Mandevilla atroviolacea
Mandevilla atroviolacea là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được (Stadelm.) Woodson mô tả khoa học đầu tiên năm 1933.
Liên kết ngoài
Thể loại:Mandevilla Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1933
Ronnie Dix
Ronald William Dix (12 tháng 9 năm 1912 – 2 tháng 4 năm 1998) là một cầu thủ bóng đá, giữ kỉ lục cầu thủ ghi bàn trẻ nhất lịch sử Football League, khi lập công cho Bristol Rovers lúc 15 tuổi 180 ngày vào năm 1928.
Ông có 1 lần khoác áo cho đội tuyển Anh, ghi bàn vào lưới Na Uy.
Trong Thế chiến thứ hai, Dix là khách mời cho các câu lạc bộ gồm Bristol City, Chester, Blackpool, Bradford Park Avenue, Wrexham, York City và Liverpool. Ông giải nghệ năm 1949 và mất vào tháng 4 năm 1998 lúc 85 tuổi.
Nguồn
Thể loại:Sinh năm 1912 Thể loại:Mất năm 1998 Thể loại:Cầu thủ bóng đá Anh Thể loại:Cầu thủ bóng đá từ Bristol Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Anh Thể loại:Tiền đạo bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bristol Rovers F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Blackburn Rovers F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Aston Villa F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Derby County F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Tottenham Hotspur F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Reading F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá English Football League Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bradford (Park Avenue) A.F.C.
Very Short Introductions
Very Short Introductions (nghĩa: Dẫn nhập ngắn) là bộ sách dài kì của nhà xuất bản Oxford University Press nhắm đến đối tượng độc giả thông thường. Mỗi cuốn khái quát sơ lược về một chủ đề nào đó được viết bởi các chuyên gia, trải dài trên nhiều lĩnh vực như mỹ thuật, âm nhạc, tôn giáo, ẩm thực, tâm lý học, v.v... Tập đầu tiên của bộ sách có tên Classics (nghĩa: "Cổ điển học") được xuất bản năm 1995 và đến nay gần 400 tập đã được ra mắt người đọc. Hầu hết các cuốn sách được viết riêng cho bộ sách này song, khoảng 60 cuốn đầu tiên đã được xuất bản trước khi được đưa vào tủ sách Dẫn nhập.
Bộ sách Very Short Introductions có thể được xem là bán chạy, hơn 5 triệu bản trên toàn thế giới theo số liệu của Oxford University Press và đã được dịch ra hơn 25 thứ tiếng, trong đó có tiếng Việt. Tại Việt Nam, một vài cuốn đã được xuất bản bởi nhà xuất bản Trí Thức.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bộ sách
Arslanmyrat Amanow
Arslanmyrat Amanow (sinh ngày 28 tháng 3 năm 1990) là một cầu thủ bóng đá Turkmenistan hiện tại thi đấu cho Sogdiana. Anh ghi bàn trong trận đấu trước Tajikistan tại bán kết Cúp Challenge AFC 2010.
Sự nghiệp
Vào tháng 3 năm 2014, Amanow ký hợp đồng với đội bóng tại Giải bóng đá ngoại hạng Kazakhstan FC Irtysh Pavlodar. Sau một mùa giải với Irtysh, Amanow rời khỏi câu lạc bộ vào tháng 12 năm 2014,.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1990 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Turkmenistan Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Turkmenistan Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Đại hội Thể thao châu Á 2010 Thể loại:Cầu thủ Giải bóng đá ngoại hạng Kazakhstan Thể loại:Cầu thủ bóng đá FC Irtysh Pavlodar Thể loại:Cầu thủ bóng đá Olmaliq FK
Elaphoglossum banksianum
Elaphoglossum banksianum là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được T.Moore mô tả khoa học đầu tiên năm 1857. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphoglossum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1857 Thể loại:Unresolved names
Elaphoglossum banksianum
Glyphodes perfecta
Glyphodes perfecta là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Glyphodes
Pitohui kirhocephalus meridionalis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Pitohui kirhocephalus brunneiceps
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Rhynchochydorus
Thể loại:Chydoridae Thể loại:Chi động vật đơn loài
Grammoechus bipartitus
Grammoechus bipartitus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grammoechus
Xã New Garden, Quận Wayne, Indiana
Xã New Garden (New Garden Township) là một xã thuộc quận Wayne, tiểu bang Indiana, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.977 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Indiana Thể loại:Quận Wayne, Indiana
Austroaeschna cooloola
Austroaeschna cooloola là loài chuồn chuồn trong họ Aeshnidae. Loài này được Theischinger mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Tham khảo
Thể loại:Austroaeschna Thể loại:Động vật được mô tả năm 1991
Typhlophis squamosus
Typhlophis squamosus là một loài rắn trong họ Anomalepididae. Loài này được Schlegel mô tả khoa học đầu tiên năm 1839.
Tham khảo
Thể loại:Typhlophis Thể loại:Động vật được mô tả năm 1839
Đại quân - Họa nên ái tình
Đại quân (hangul: 대군; tên quốc tế: Grand Prince; tên đầy đủ: ) là một bộ phim truyền hình Hàn Quốc với sự góp mặt của Yoon Shi-yoon, Jin Se-yeon và Joo Sang-wook. Bộ phim được lên sóng trên đài TV Chosun bắt đầu từ 3 tháng 3 năm 2018 vào các ngày Thứ 7 và Chủ nhật lúc 22:50 (KST) với độ dài là 20 tập.
Tên phim còn được một số báo và trang xem phim trực tuyến ở Việt Nam dịch là "Đại thân vương", tuy nhiên đây là một lỗi dịch sai danh hiệu từ bản tiếng Anh.
Tóm tắt
Bộ phim đặt trong bối cảnh nhà Triều Tiên theo lối giả tưởng, nói về một triều đại nhà Lý Triều Tiên được hư cấu, trong đó có hai vị vương tử cùng tham gia vào một sự ganh đua vì tình yêu của họ đối với cùng một người phụ nữ.
Vương tử Lee Whi (李徽; Lý Huy) - tức Đại quân Eun Sung - là một vương tử đẹp trai và được nhiều phụ nữ ngưỡng mộ. Anh có tài thơ ca và hội họa. Nhưng không giống như anh trai Lee Kang (李江; Lý Giang) - tức Đại quân Jin Yang, Lee Whi lại không hề quan tâm đến việc trở thành nhà vua. Lee Kang, người anh trai, lại rất có tham vọng và mong muốn trở thành quốc vương. Lee Whi và Lee Kang đều yêu Sung Ja-Hyun (成瓷炫; Thành Từ Huyễn), một cô gái xinh đẹp và xuất thân từ một gia đình có thanh thế.
Sản xuất
Buổi đọc kịch bản đầu tiên được tổ chức vào ngày 23 tháng 11 năm 2017 tại TV Chosun Studio.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chương trình truyền hình tiếng Triều Tiên Thể loại:Phim truyền hình Hàn Quốc ra mắt năm 2018
Billy Dixon (cầu thủ bóng đá, sinh năm 1905)
William Harrison Dixon (6 tháng 5 năm 1905 – 23 tháng 2 năm 1956) là một cầu thủ bóng đá người Anh thi đấu ở vị trí wing half.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1905 Thể loại:Mất năm 1956 Thể loại:Người Grimsby Thể loại:Cầu thủ bóng đá Anh Thể loại:Cầu thủ bóng đá Middlesbrough F.C. Thể loại:Cầu thủ Craghead United F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Grimsby Town F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Barrow A.F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Boston Town F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Bridlington Town A.F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá English Football League
Pitohui kirhocephalus uropygialis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Onthophagus kozlovi
Onthophagus kozlovi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
K
Pitohui kirhocephalus pallidus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Combretum ghesquierei
Combretum ghesquierei là một loài thực vật có hoa trong họ Trâm bầu. Loài này được Liben mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Manchiganahalli, Mulbagal
Manchiganahalli là một làng thuộc tehsil Mulbagal, huyện Kolar, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Kolar (huyện)
Ecpetala euthypora
Ecpetala euthypora là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Salvia platycheila
Salvia platycheila là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được A.Gray miêu tả khoa học đầu tiên năm 1870.
Ecpetala euthypora
Tham khảo
Thể loại:Ecpetala
Salvia platycheila
Liên kết ngoài
P Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1870
Mandevilla bahiensis
Mandevilla bahiensis là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được (Woodson) M.F. Sales & Kin.-Gouv. mô tả khoa học đầu tiên năm 2009.
Liên kết ngoài
Thể loại:Mandevilla Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2009
Pitohui kirhocephalus cervineiventris
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Cleisostoma lohii
Cleisostoma lohii là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được P.O'Byrne & J.J.Verm. mô tả khoa học đầu tiên năm 2008.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cleisostoma Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2008
Tobias Preis
Tobias Preis (sinh năm 1981) là Giáo sư Khoa học Hành vi và Tài chính tại Trường Kinh doanh Warwick và là thành viên của Viện Alan Turing. Ông là một nhà khoa học xã hội tính toán tập trung vào việc đo lường và dự đoán hành vi của con người bằng dữ liệu trực tuyến. Tại Trường Kinh doanh Warwick, ông điều hành Phòng thí nghiệm Khoa học Dữ liệu cùng với đồng nghiệp Suzy Moat. Preis giữ chức danh giáo sư thỉnh giảng tại Đại học Boston và Đại học College London. Năm 2011, ông làm nghiên cứu viên cao cấp với H. Eugene Stanley tại Đại học Boston và với Dirk Helbing tại ETH Zurich. Năm 2009, ông được vinh danh là thành viên của Học viện Gutenberg. Năm 2007, ông thành lập Artemis Capital Asset Management GmbH, một công ty kinh doanh độc quyền có trụ sở tại Đức. Ông được trao bằng Tiến sĩ vật lý từ Đại học Johannes Gutenberg ở Mainz tại Đức.
Preis đã định lượng và mô hình hóa các biến động của thị trường tài chính. Ngoài ra, ông đã có những đóng góp cho tính toán đa năng trên các đơn vị xử lý đồ họa (GPGPU) trong vật lý thống kê và tài chính tính toán.
Năm 2010, Preis đứng đầu một nhóm nghiên cứu cung cấp bằng chứng cho thấy dữ liệu truy vấn của công cụ tìm kiếm và sự biến động của thị trường chứng khoán có mối tương quan với nhau. Nhóm nghiên cứu đã phát hiện ra mối liên hệ giữa số lượng tìm kiếm trên Internet về tên công ty và khối lượng giao dịch của các cổ phiếu tương ứng trên quy mô thời gian hàng tuần. Trong một bài nói chuyện trên TEDx, Preis nhấn mạnh các cơ hội được cung cấp từ các nghiên cứu về hành vi trực tuyến của công dân để hiểu rõ hơn về việc ra quyết định kinh tế và xã hội.
Năm 2012, Preis sử dụng dữ liệu của Google Trends cùng với các đồng nghiệp Suzy Moat, H. Eugene Stanley và Steven R. Bishop chứng minh rằng người dùng Internet từ các quốc gia có tổng sản phẩm quốc nội (GDP) bình quân đầu người cao hơn có nhiều khả năng tìm kiếm thông tin về tương lai hơn là thông tin về quá khứ. Các phát hiện được công bố trên tạp chí Scientific Reports, cho thấy có thể có mối liên hệ giữa hành vi trực tuyến và các chỉ số kinh tế ngoài đời thực. Preis và các đồng nghiệp đã kiểm tra các truy vấn tìm kiếm của Google được thực hiện bởi người dùng Internet ở 45 quốc gia khác nhau vào năm 2010 và tính toán tỷ lệ giữa khối lượng tìm kiếm cho năm tới (2011) với khối lượng tìm kiếm cho năm trước (2009), mà họ gọi là Chỉ số Định hướng Tương lai. So sánh Chỉ số Định hướng Tương lai với GDP bình quân đầu người của mỗi quốc gia cho thấy xu hướng mạnh mẽ của các quốc gia mà người dùng Google dò hỏi nhiều hơn về tương lai để thể hiện GDP cao hơn. Preis và các đồng nghiệp kết luận từ nghiên cứu này cho rằng mối quan hệ có thể tồn tại giữa thành công kinh tế của một quốc gia và hành vi tìm kiếm thông tin của cư dân mạng nước đó.
Năm 2013, Preis và các đồng nghiệp của mình là Suzy Moat và H. Eugene Stanley đã giới thiệu một phương pháp xác định tiền thân trực tuyến cho các động thái trên thị trường chứng khoán, sử dụng các chiến lược giao dịch dựa trên dữ liệu khối lượng tìm kiếm do Google Trends cung cấp. Phân tích của họ về khối lượng tìm kiếm trên Google cho 98 cụm từ liên quan đến tài chính khác nhau, được xuất bản trên tạp chí Scientific Reports, cho thấy rằng sự gia tăng khối lượng tìm kiếm cho các cụm từ tìm kiếm liên quan đến tài chính có xu hướng dẫn đến thua lỗ lớn trên thị trường tài chính. Tương tự, trong một nghiên cứu cũng được công bố trên tạp chí Scientific Reports năm 2013, Suzy Moat, Preis và các đồng nghiệp đã chứng minh mối liên hệ giữa những thay đổi về số lượt xem các bài viết trên Wikipedia liên quan đến chủ đề tài chính và các động thái thị trường chứng khoán lớn về sau.
Năm 2015, Preis và đồng nghiệp Suzy Moat đã thiết kế và cung cấp một khóa học trực tuyến mở lớn (MOOC) về dữ liệu lớn. Khóa học tập trung vào việc đo lường và dự đoán hành vi của con người.
Preis là một biên tập viên học thuật của PLoS ONE.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1981 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nhà khoa học Đức Thể loại:Viện sĩ của Đại học Warwick Thể loại:Nhà nghiên cứu Wikipedia Thể loại:Nhà khoa học hệ thống phức tạp Thể loại:Nhà nghiên cứu khoa học máy tính
Grammoechus calamophilus
Grammoechus calamophilus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grammoechus
Oriolus melanotis melanotis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Oriolus melanotis finschi
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Glyphodes perspicualis
Glyphodes perspicualis là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Glyphodes
Epacrophis boulengeri
Epacrophis boulengeri là một loài rắn trong họ Leptotyphlopidae. Loài này được Boettger mô tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Elaphoglossum basilanicum
Elaphoglossum basilanicum là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Copel. mô tả khoa học đầu tiên năm 1916. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphoglossum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1916 Thể loại:Unresolved names
Elaphoglossum basilanicum
Oriolus sagittatus magnirostris
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Người Lào
Người Lào (tiếng Lào: ລາວ, tiếng Isan: ลาว, IPA: láːw) là một dân tộc có vùng cư trú truyền thống là một phần bắc bán đảo Đông Dương. Họ là một phân nhóm của các sắc tộc Thái tại Đông Nam Á.
Tên gọi
Từ nguyên của từ Lào chưa được biết một cách rõ ràng, song nó có thể liên hệ với các bộ tộc được gọi là Ai Lao (tiếng Lào: ອ້າຽລາວ, tiếng Isan: อ้ายลาว, ) xuất hiện trong các ghi chép từ thời nhà Hán tại khu vực mà nay là tỉnh Vân Nam. Các bộ tộc có nguồn gốc từ người Ai Lao bao gồm các sắc tộc Thái đã di cư xuống Đông Nam Á. Người Lào, giống như nhiều sắc tộc Thái khác cũng tự gọi mình là Thái (Lào: ໄທ, Isan: ไท, IPA: tʰáj) và cụ thể hơn là Thái Lào (ໄທລາວ, ไทลาว). Tại Thái Lan, người Lào bản địa được phân biệt với người Lào tại Lào và các sắc tộc Thái khác bằng thuật ngữ Thái Isan (tiếng Lào: ໄທຍ໌ອີສານ, tiếng Isan: ไทยอีสาน, IPA: i: să:n), một thuật ngữ bắt nguồn từ tiếng Phạn có nghĩa là đông bắc, song 'Lào' vẫn dược sử dụng.
Fascellina icteria
Fascellina icteria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Người Lào
Thời kỳ người Thái di cư
Theo một thần thoại chung của các sắc tộc Thái, một vị vua có thể là thần thoại, Khun Borom Rachathiriat (ຂຸນບໍຣົມຣາຊາທິຣາດ, ขุนบรมราชาธิราช,, sinh thời: 712 - 748) của Mueang Thaen (ເມືອງແຖນ, เมืองแถน, , Mường Thanh) (nay là Điện Biên Phủ) là cha của một số người con trai và những người con này đã định cư và cai trị các mường khác nhau trên khắp Đông Nam Á và miền Nam Trung Quốc. Là sắc dân có nguồn gốc từ những người cổ đại được người Hán gọi là Việt và Ai Lao, các sắc tộc Thái bắt đầu di cư đến Đông Nam Á vào đầu thiên niên kỷ thứ 1, song hoạt động di cư quy mô lớn chỉ diễn ra từ thế kỷ VII đến thế kỷ XIII, đặc biệt là từ nơi mà nay là Tây Song Bản Nạp của Vân Nam và Quảng Tây. Lý do khiến người Thái phải di cư là vì sức ép từ sự bành trướng của người Hán, những cuộc xâm lược của người Mông Cổ, tìm kiếm những vùng đất phù hợp với canh tác lúa nước và sự sụp đổ của các quốc gia như Nam Chiếu.
Người Thái đã đồng hóa hoặc đẩy lui những người Môn-Khmer Nam Á, và định cư ở ven rìa các vương quốc Ấn hóa của người Môn và Đế quốc Khmer. Đã có sự pha trộn giữa các sắc tộc và người Thái đã tiếp nhận triết học, tôn giáo, ngôn ngữ và phong tục Ấn Độ cùng một số yếu tố Nam Á thông qua các sắc tộc láng giềng, song họ vẫn duy trì liên hệ với các mường Thái khác.
Fascellina icteria
Liên kết ngoài
Thể loại:Fascellina
Người Lào
Lan Xang
Các nhà nước của người Thái đã tận dụng thời cơ đế quốc Khmer suy yếu và nổi lên với vị thế độc lập. Người Lào coi đây là thời điểm bắt đầu lịch sử quốc gia của họ, với nhiều di tích, đền chùa, tác phẩm nghệ thuật, và các khía cạnh khác của văn hóa Lào bắt nguồn từ thời kỳ này. Từ đó, người ta có thể gọi các nhà nước Thái ở thung lũng sông Chao Phraya là Xiêm và Lan Xang là Lào. Vương quốc Lan Xang (ອານາຈັກລ້ານຊ້າງ, อาณาจักรล้านช้าง, ), hay Vạn Tượng, khởi đầu từ năm 1354, khi Somdej Phra Chao Fa Ngum (ສົມເດດພຣະເຈົ້າຝ້າງູ່ມ, สมเด็จพระเจ้าฝ้างู่ม) (1354 - 1373 AD) trở về Mueang Sua (ເມືອງຊວາ, เมืองซวา), đổi tên thành Xieng Thong (ຊຽງທອງ, เซียงทอง). Từ căn cứ này, Lan Xang đã mở rộng lãnh thổ ra toàn bộ nước Lào ngày nay cùng cao nguyên Khorat và nhiều phần của Tây Song Bản Nạp (Sipsongbanna, ສິບສອງພັນນາ, สิบสองพันนา), Sipsong Chau Tai (ສິບສອງຈຸໃທ, สิบสองจุไทย), Xieng Tung (ຊຽງຕຸງ, เซียงตุง), và Xieng Taeng (ຊຽງແຕງ, เซียงแตรง) cùng nhiều phần ở Tây Bắc Việt Nam.
Sau đó, Lan Xang bị phân chia thành ba thế lực kình địch, cai trị từ Luang Phra Bang, Vientiane, và Champasak (ຈຳປາສັກ, จำปาศักดิ์). Các vương quốc nhanh chóng rơi vào tay Xiêm. Những tàn dư của Lan Xang đã gặp phải tai họa vào thế kỷ XVIII và XIX, trong các chiến dịch do vua Taksin của Xiêm tiến hành để trừng phạt Nổi dậy Lào chống lại Xiêm của Chao Anouvong (ເຈົ້າອນຸວົງ, เจ้าอนุวงศ์) trong thời gian trị vì của Rama III. Trong cả hai thời kỳ này, Vientiane và các thành phố khác đã bị cướp phá và các bức tượng và tác phẩm nghệ thuật Phật giáo đã bị đưa đến Thái Lan. Các thành phố, phần lớn cư dân bị ép buộc phải di dời và đến định cư tại các vùng dân cư thưa thớt hơn của Isan và miền Trung Thái Lan và những người khác bị bắt làm nô lệ để phục dịch trong các công việc nặng nhọc dẫn đến nghệ thuật và ngôn ngữ Lào đã tiến vào miền Trung Thái Lan. Vào lúc người Pháp đến Lào vào năm 1868, họ chỉ thấy một khu vực với dân cư giảm sút và thậm chí thành phố Vientiane cũng biến mất trong các cánh rừng.
Người Lào tại Lào
Lào sau đó đã bị sáp nhập vào Xiêm, tuy nhiên, trong cuộc thám hiểm của Auguste Pavie, người Pháp đã quan tâm đến việc kiểm soát Mê Kông. Khi đó, người Pháp đã đô hộ Việt Nam và muốn chiếm cứ tất cả các chư hầu của nhà Nguyễn, bao gồm cả các vùng lãnh thổ còn lại của Lan Xang. Điều này đã khiến Pháp tiến hành ngoại giao pháo hạm và những vụ đụng độ biên giới với tên gọi Chiến tranh Pháp-Xiêm vào năm 1893, khiến Xiêm buộc phải từ bỏ tuyên bố chủ quyền đối với hầu hết nước Lào ngày nay.
Người Pháp đã ngăn chặn và giữ cho người Lào không trở thành một phân nhóm của dân tộc Thái (Thái Lan), như đồng bào của họ tại Isan, hay còn gọi là 'người Thái Đông Bắc'. Giống như sự ganh đua trong lịch sử giữa quốc vương ba nước Luang Phrabang, Champasak và Vientiane, nước Lào sau độc lập đã nhanh chóng bị chia rẽ giữa những người bảo hoàng dưới sự lãnh đạo của hoàng tử Boun Oum của Champasak (ເຈົ້າບຸນອຸ້ມ ນະ ຈຳປາສັກ, เจ้าบุญอุ้ม ณ จำปาศักดิ์), những người trung lập dưới sự lãnh đạo của hoàng thân Souvanna Phouma (ເຈົ້າສວັນນະພູມາ, เจ้าสุวรรณภูมา), và Pathet Lào (ປະເທດລາວ, ประเทศลาว, pá tʰêːt lá:w) theo chủ nghĩa cộng sản dưới sự lãnh đạo của em trai cùng cha khác mẹ với ông (Souvanna Phouma) là hoàng thân Souphanouvong (ເຈົ້າສຸພານນະວົງ, เจ้าสุภานุวงศ์). Những chia rẽ nội bộ, cùng với Chiến tranh Lạnh đã khiến Lào nhanh chóng bị lôi kéo vào Chiến tranh Việt Nam, dẫn đến xung đột kéo dài và kết thúc với sự chiến thắng của cộng sản vào năm 1975.
Nội chiến Lào đã gây nên nhiều thiệu hại cho đất nước, Tuy nhiên, trong những năm gần đây, đất nước này đã nới lỏng nhiều hạn chế và có những bước phát triển về kinh tế.
Người Lào tại Thái Lan
Mặc dù nhiều phần của Isan đã có người định cư và là một phần của Lan Xang từ trước, song nhiều người Lào đã bị buộc phải định cư tại các khu vực ít dân cư ở các vùng phía nam và phía tây hoặc bị gửi đến các mường Lào trung thành với người Xiêm. Khu vực Isan tương đối cô lập với phần còn lại của Thái Lan do có dãy núi Phetchabun và dãy núi Sankambeng chia cắt. Sự cô lập này còn kéo dài cho đến tận đầu thế kỷ XX, khi một tuyến đường sắt được xây dựng nối đến Nakhon Ratchasima. Sự cô lập của vùng Isan đối với miền Trung Thái Lan và việc có một lượng dân số lớn tại Isan, những người vẫn còn gắn bó với di sản văn hóa của họ, đã giúp bảo tồn văn hóa Lào.
Mặc dù Isan là một vùng đa sắc tộc với sự pha trộn của người Lào, người Việt, người Chăm, người Môn, người Khmer và các nhóm Thái khác, người Thái miền Trung nhận thấy mối đe dọa từ sự thống trị của người Lào đối với văn hóa và chính trị tại vùng Isan vì thế chính quyền Thái Lan đã có các chính sách Thái hóa khác nhau để tích hợp người dân Isan vào Thái Lan. Do sự thống trị của người Lào được coi là mối đe dọa lớn nhất đối với khu vực, mục 'người Lào' đã bị chính quyền Thái Lan gỡ bỏ trong danh mục dân tộc trong điều tra dân cư, và các chính sách mạnh tay đã được ban hành. Các chỉ dấu về người Lào hay quá khứ của họ bị gỡ bỏ và tiếng Lào bị cấm trong trường học và trong sách.
Phân bổ
Có khoảng 3,6 triệu người Lào tại Lào, chiếm xấp xỉ 68% dân số (còn lại chủ yếu là các bộ tộc vùng cao). Người dân tộc Lào tại Lào tạo thành nhóm Lào Lùm ("người Lào vùng thấp") (tiếng Lào: ລາວລຸ່ມ, tiếng Thái: ลาวลุ่ม, IPA: laːw lum). Một cộng đồng nhỏ người Lào xuất hiện tại Thái Lan và Campuchia, sinh sống chủ yếu tại vùng trước khi thuộc về Lào là Stung Treng (Xieng Teng trong tiếng Lào), và tại Việt Nam. Ngoài ra còn có một số lượng đáng kể người Lào tại hải ngoại và có thể lên đến 500.000 người. Hầu hết người Lào tại hải ngoại là những người tị nạn từ Lào sau Chiến tranh để trốn tránh Pathet Lào. Những nơi có nhiều người Lào tị nạn là Hoa Kỳ, Pháp, Nhật Bản, Úc, Đức, Canada, Singapore, và Anh Quốc; cũng có nhiều người sống tại Argentina, Ấn Độ, Bangladesh, Pakistan, Thụy Sĩ, Myanmar và Brasil.
Theo số liệu điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2000, tại nước này có 168.707 người Lào và con số vào năm 2005 là 200.000 không tính người H'Mông, song bao gồm người Dao, Thái Đen, Khơ Mú và các nhóm khác.
Ngôn ngữ
Tiếng Lào là một ngôn ngữ có thanh điệu thuộc Ngữ hệ Thái-Kadai, có quan hệ gần gũi với tiếng Thái và các ngôn ngữ của các sắc tộc Thái khác. Hầu hết từ vựng trong tiếng Lào có nguồn gốc Thái bản địa, song cũng có những đóng góp quan trọng từ tiếng Pali và tiếng Phạn cũng như các ngôn ngữ Môn-Khmer. Chữ cái tiếng Lào dựa trên chữ cái Ấn. Mặc dù tiếng Lào có năm phương ngữ chính, những người sử dụng các phương ngữ khác nhau đều có thể hiểu lẫn nhau và người Lào tin rằng họ đang nói các biến thể của cùng một thứ ngôn ngữ.
Tiếng Lào tại Lào
Tiếng Lào (ພາສາລາວ) là ngôn ngữ chính thức tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào và chữ viết chính thức là chữ cái Lào. Là ngôn ngữ chiếm ưu thế trong hầu hết nhóm Lào Lùm và do đó là hầu hết cư dân nước Lào, tiếng Lào là ngôn ngữ thống trị trong giáo dục, chính quyền, và ở những nơi chính thức khác. Các ngôn ngữ thiểu số được khoảng gần một nửa dân số sử dụng, và bao gồm các ngôn ngữ thuộc các ngữ hệ Nam Á, Hán Tạng, Nam Đảo và H'Mông-Miền. Chính tả không hoàn toàn thống nhất, đã có một vài cải cách để khiến ngôn ngữ Lào tiến gần hơn đến các hệ thống ngữ âm để giúp ổn định ngôn ngữ. Tiếng Lào không có chuẩn chính thức, song phương ngữ Vientiane được coi là chuẩn trên thực tế.
Tiếng Lào tại Thái Lan
Ranh giới các phương ngữ tiếng Lào cũng được mở rộng đến vùng Đông Bắc Thái Lan, được gọi là Isan (I-sản), song tiếng Lào được nói tại Thái Lan đã tiếp nhận nhiều từ vựng và mã chuyển đổi của tiếng Thái (tiếng Xiêm). Tại Thái Lan, tiếng Lào không được giảng dạy hay sử dụng tại trường học, chính quyền và hầu hết các phương tiện truyền thông. Chính sách Thái hóa đã loại bỏ chữ viết Lào và tiếng Lào tại Thái Lan nay được viết bằng chữ cái Thái, ngoài ra, tên gọi "tiếng Lào" cũng được đổi thành "tiếng Isan" để cắt đứt các mối liên hệ chính trị với nước Lào. Mặc dù vậy, tiếng Lào vẫn là ngôn ngữ của gần một phần ba dân cư Thái Lan và là ngôn ngữ chính của 88% hộ gia đình tại Isan. Tiếng Lào vẫn là một ngôn ngữ khu vực quan trọng và là một biểu tượng của bản sắc Isan, nhưng nó cũng đang phải trải qua một sự suy giảm do sự lấn át của tiếng Thái
Tôn giáo
Tôn giáo tại Lào mang tính hổ lốn cao, và bắt nguồn từ ba nguồn chính, hầu hết người Lào tự xem mình là tín đồ Phật giáo tiểu thừa, nhiều truyền thống của họ bắt nguồn từ Ấn Độ giáo và Phật giáo.
Phật giáo
nhỏ|phải|Cung cấp thực phẩm cho nhà sư để làm công đức tại một ngôi chùa tại [[Viêng Chăn|Vientiane]]
Phật giáo (ພຣະພຸດທະສາສນາ, พุทธศาสนา, ) là tôn giáo phổ biến nhất tại Lào, được 67% dân số nước này và gần như toàn bộ dân tộc Lào tin theo. Con số "Phật tử" có thể còn cao hơn, do Phật giáo cũng có ảnh hưởng đến nhiều nhóm bộ tộc khác, song những nhóm này lại thường tự xem mình là người theo thuyết vật linh. Phật giáo cũng là tôn giáo chiếm ưu thế tại Isan và hầu hết các quốc gia láng giềng của Lào. Bên trong Phật giáo, hầu hết người Lào theo phái tiểu thừa (ເຖຣະວາດ, เถรวาท, ) song vẫn có ảnh hưởng lịch sử từ Đại thừa và đây cũng là phái chính của những người Việt và người Hoa thiểu số định cư giữa những người Lào.
Trong một cộng đồng người Lào, đền chùa là trung tâm của các hoạt động cộng đồng, nơi dân làng tập hợp để thảo luận về các mối quan tâm hoặc thỉnh cầu nhà sư suy xét và hướng dẫn cho họ, và hầu hết đàn ông sẽ vào chùa ở trong một số thời điểm nhất định để tiếp nhận thêm kiến thức tôn giáo và để làm công đức.
Ngũ giới (ປັນຈະສິນ,, เบญจศีล, ) của Phật giáo khuyên con người không được sát sinh, trộm cướp, tà dâm, gian dối, say sưa. Văn hóa và cách cư xử của người Lào mang những nét tiêu biểu xuất phát từ niềm tin Phật giáo, bao gồm khoan dung, tôn trọng người lớn tuổi và cấp bậc trong gia đình, lòng vị tha, vô tư với thế gian, chu đáo với em ruột, lịch sự, tự phủ định, và khiêm tốn. Các niềm tin căn bản là đầu thai và nghiệp.
Các ngày lễ có liên quan đến Phật giáo bao gồm Boun Phra Vet (Phật hóa thân, ບຸນພຣະເວດ, บุญพระเวส, ), Magha Puja (Tăng đoàn, ມະຄະບູຊາ, มาฆบูชา), Songkhan (tết, ສັງຂານ, สงกรานต์), Phật đản (ວິສາຂະບູຊາ, วิศาขบูซา), Vassa (an cư, ວັນເຂົ້າພັນສາ, วันเข้าพรรษา), Wan Awk Pansa (ວັນອອກພັນສາ วันออกพรรษา), Kathina (ກະຖິນ, กฐิน). Ngoài những ngày này, các ngày an tức nguyệt của Phật giáo (ວັນພຣະ, วันพระ, ), trong các tuần trăng, và hội chùa cũng là những lúc người ta đến viếng thăm các chùa để cầu nguyện và thỉnh cầu lời giáo huấn của các nhà sư về các mối quan tâm tinh thần, và cúng thực phẩm, tiền hoặc giúp đỡ các công việc của nhà chùa, được gọi trong tiếng Lào là tambun (ທຳບຸນ, ทำบุญ, ).
Thuyết vật linh
nhỏ|phải|Một điện cúng gần [[Wat Kham Chanot, tỉnh Udon Thani]]
Người Lào tin vào ba mươi hai vị thần linh được gọi là khwan (ຂວັນ, ขวัญ, ) bảo vệ thể xác con người, và các nghi lễ basi (ບາສີ,, ใบสี, ) được thực hiện trong các sự kiện quan trọng hoặc trong những lúc lo lắng để trói buộc các linh hồn và thể xác, nếu thiếu vắng chúng thì người ta sẽ tin rằng đã mời bệnh tật hoặc tai họa đến. Ngoài ra, có các thần linh khác, được gọi là phi (ຜີ, ผี, ); cụ thể là bảo vệ các ngôi nhà hoặc các lãnh thổ, chúng là các địa điểm, sự vật hoặc hiện tượng tự nhiên; linh hồn tổ tiên và các linh hồn khác bảo vệ con người; và các linh hồn độc ác. Các thần linh bảo hộ của các địa điểm, như phi wat (ຜີວັດ, ผีวัด) của các chùa và lak mueang (ຫລັກເມືອງ, หลักเมือง, ) của các đô thị được cộng đồng tổ chức cúng tế với thực phẩm.
Các pháp sư tâm linh (ໝໍຜີ, หมอผี) là những người địa phương được đào tạo để thực hiện các lễ nghi và giao tiếp giữa linh hồn của họ với các linh hồn nói chung. Sử dụng thôi miên, các khách thể tinh thần thấm nhuần với sức mạnh thiên nhiên, hoặc saksit, các tài sản, và các nghi thức như lam phi fa (ລຳຜີຟ້າ, ลำผีฟ้า, ) hoặc basi, pháp sư thường được người dân đến tham khảo ý kiến những lúc họ gặp rắc rối, bị ma ám ảnh, bị bệnh tật hoặc các bất hạnh khác mà họ cho rằng có thể do các linh hồn độc ác hoặc không hạnh phúc gây ra. Các pháp sư cũng thường hiện diện trong các lễ hội vật linh.
Ấn Độ giáo
nhỏ|trái|Một tượng [[Brahma (hậu cảnh) tại một chùa ở Vientiane]]
Ấn Độ giáo là tôn giáo có ảnh hưởng chủ yếu đến đế quốc Khmer, đề tài Ấn Độ giáo có thể được tìm thấy trong các đền chùa của họ, như Vat Phou. Các đền chùa thường được xây dựng trên các địa điểm của các đền thời Ấn Độ giáo cổ đại, và các bức tượng hoặc họa tiết của các vị thần Ấn Độ giáo thường được tìm thấy bên ngoài các ngôi đền. Mặc dù các nghi lễ Ấn Độ giáo có ảnh hưởng lớn, song người Lào không công khai chúng như những người Xiêm láng giềng.
Người Lào đã tiếp nhận và phỏng tác Ramayana thành một phiên bản địa phương, được gọi là Phra Lak Phra Ram (ພຣະລັກພຣະຣາມ, พระลักษมณ์พระราม, ). Phiên bản Lào của sử thi được xen vào những thần thoại của người Lào, và Bản sinh kinh cũng được coi trọng. Nhiều điệu múa cung đình dựa trên các tình tiết của câu chuyện. Ấn Độ giáo đã đan xen một cách dễ dàng vào cả thuyết vật linh và Phật giáo, do đó nhiều vị thần Ấn Độ giáo được coi là Thaen và các nhà sư Phật giáo đã kết hợp nhiều nghi thức Bà-la-môn. Người dân Lào đặc biệt tôn kính Naga, các á thần giống con rắn và cai trị các tuyến đường thủy.
Văn hóa
nhỏ|phải|Một đĩa [[Tam mak hoong, ping gai, và cơm nếp, một món ăn thông dụng của người Lào.]]
Ẩm thực Lào tương đồng với các nền ẩm thực khác trong khu vực như ẩm thực Thái Lan và ẩm thực Campuchia, song có một số đặc điểm riêng biệt. Các món ăn nổi tiếng nhất của ẩm thực Lào là lạp và tam mak hoong, cả hai đều có nguồn gốc từ nước Lào. Ẩm thực của người Lào tại Lào và tại Isan chỉ khác nhau về chi tiết, khác biệt chủ yếu là ẩm thực Lào thiếu ảnh hưởng của ẩm thực Thái, ẩm thực Isan thì thiếu ảnh hưởng của ẩm thực Pháp. Gạo là loại lương thực chính, và chủng loại chính là gạo nếp hoặc khao nio (ເຂົ້າຫນຽວ, ข้าวเหนียว, ), và nó cũng là đặc điểm trên bàn ăn của người Isan và Bắc Thái do cả hai đều chịu ảnh hưởng của ẩm thực Lào. Mặc dù thỉnh thoảng gạo được thay thế bằng mì, hoặc các chủng loại gạo ít phổ biến hơn, bàn ăn của người Lào thường sẽ có kèm theo các món canh khác nhau, rau sống, và mọi người cùng chia sẻ các món ăn với nhau. Nhiều món ăn rất cay nồng do trong đó có ớt, cộng thêm các thảo mộc và nước mắm.
Người Lào nói chung vẫn chủ yếu sinh sống tại nông thôn, và nông nghiệp là kế sinh nhai của họ, trong đó gạo là lương thực quan trọng nhất. Người Lào sống định cư lâu dài giống như các cư dân vùng thung lũng sông và vùng đất thấp khác trong khu vực, trong khi các bộ tộc vùng cao của nước Lào thường du canh du cư.
Âm nhạc truyền thống của người Lào được gọi là lam lao (ລຳລາວ, ลำลาว, ), mặc dù nó cũng được biết đến với tên morlam (Lào: ໝໍລຳ, Isan: หมอลำ, ) một thuật ngữ được ưa chuộng trong tiếng Isan. Các nghệ sĩ đến từ Thái Lan nổi tiếng tại Lào và ngược lại, trong khi văn hóa Lào tại Isan chịu ảnh hưởng mạnh của chính sách Thái hóa. Âm nhạc truyền thống Lào nổi bật với việc sử dụng nhạc cụ khene (khèn, Lào: ແຄນ, Isan: แคน, ).
Phân nhóm người Lào
Tại Lào, ít có sự phân biệt giữa người Lào với các sắc tộc Thái có liên hệ gần gũi và có ngôn ngữ thông hiểu lẫn nhau, họ được xếp thành một nhóm gọi là Lào Lùm hay 'Lào vùng thấp' (tiếng Lào: ລາວລຸ່ມ láːu lūm , tiếng Thái: ลาวลุ่ม, IPA: laːw lum). Hầu hết các thành viên trong nhóm chia sẻ nhiều đặc điểm chung về văn hóa và nói các phương ngữ hoặc ngôn ngữ rất tương đồng với nhau, chỉ có một số khác biệt nhỏ trong thanh điệu, từ vựng, và phát âm một số từ nhất định, song không đủ để cản trở họ nói chuyện, song nhiều thành viên trong nhóm này, như Nyaw và Phuthai tự xem mình là các nhóm riêng biệt, và thường có sự khác biệt trong trang phục và từ đó có thể nhận biệt được họ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Các sắc tộc Thái Thể loại:Cộng đồng Phật giáo
Oriolus sagittatus affinis
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Austroaeschna eungella
Austroaeschna eungella là loài chuồn chuồn trong họ Aeshnidae. Loài này được Theischinger miêu tả khoa học đầu tiên năm 1993.
Tham khảo
Thể loại:Austroaeschna Thể loại:Động vật được mô tả năm 1993
Combretum gillettianum
Combretum gillettianum là một loài thực vật có hoa trong họ Trâm bầu. Loài này được Liben mô tả khoa học đầu tiên năm 1965.
Liên kết ngoài
Thể loại:Combretum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1965
Xã Newbury, Quận LaGrange, Indiana
Xã Newbury (Newbury Township) là một xã thuộc quận LaGrange, tiểu bang Indiana, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 5.219 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Indiana Thể loại:Quận LaGrange, Indiana
Oriolus sagittatus grisescens
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Danh sách vấn đề môi trường
Đây là danh sách những vấn đề môi trường có liên quan Tác động của con người đến môi trường:
Liên kết ngoài
Thể loại:Vấn đề môi trường Thể loại:Bảo vệ môi trường
Oriolus flavocinctus flavocinctus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Oriolus sagittatus sagittatus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Grammoechus cribripennis
Grammoechus cribripennis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grammoechus
Glyphodes phormingopa
Glyphodes phormingopa là một loài bướm đêm trong họ Crambidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Glyphodes
Mandevilla barretoi
Mandevilla barretoi là một loài thực vật có hoa trong họ La bố ma. Loài này được Markgr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1940.
Liên kết ngoài
Thể loại:Mandevilla Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1940
Ecpetala fasciata
Ecpetala fasciata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Tham khảo
Thể loại:Ecpetala
Epacrophis drewesi
Epacrophis drewesi là một loài rắn trong họ Leptotyphlopidae. Loài này được Wallach miêu tả khoa học đầu tiên năm 1996.
Tham khảo
Thể loại:Epacrophis Thể loại:Động vật được mô tả năm 1996
Elaphoglossum basitruncatum
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphoglossum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1977 Thể loại:Unresolved names
Onthophagus kraatzeanus
Onthophagus kraatzeanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bọ hung (Scarabaeidae).
Liên kết ngoài
K
Salvia platyphylla
Salvia platyphylla là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Briq. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1898.
Liên kết ngoài
P Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1898
Cleisostoma longioperculatum
Cleisostoma longioperculatum là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Z.H.Tsi mô tả khoa học đầu tiên năm 1995.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cleisostoma Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1995
Đừng hỏi tên em
"Đừng hỏi tên em" (Chosŏn'gǔl: 내 이름 묻지마세요, Romaja quốc ngữ: Nae ireum mutji maseyo, McCune-Reischauer: Nae irŭm mutchi maseyo, tiếng Anh: Don't Ask My Name) là một bài hát nổi tiếng của Triều Tiên. Bài hát được sáng tác nhạc bởi Ri Jeong-sul (리정술) và lời được viết bởi Hwang Sin-yong (황신영). Nó được ra mắt năm 1990 bởi Nhạc đoàn điện tử Pochonbo. Từ đó đến nay, đã có nhiều phiên bản khác nhau cho bài hát này được thực hiện bởi nhiều nhóm nhạc Triều Tiên, có cả nhóm nhạc nhẹ Wangjaesan. Bài hát khá phổ biến và được phát trên radio và truyền hình ở quốc gia này.
Lời bài hát được viết từ quan điểm của một cô gái không tên. Trong một MV, cô đã đạt được một thành tựu đáng chú ý, và một nhà báo muốn hỏi tên cô để anh có thể viết một bài báo về cô. Sau đó cô ấy khiêm tốn trả lời không hỏi cô ấy cho tên, xem xét thành tích của cô ấy là không đáng kể so với những người khác (như nhà máy hoặc công nhân đường sắt), những người đang làm việc chăm chỉ để xây dựng đất nước.
Oriolus flavocinctus flavotinctus
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Oriolus flavocinctus tiwi
Thể loại:Phân loài thuộc lớp Chim
Combretum glabrum
Combretum glabrum là một loài thực vật có hoa trong họ Trâm bầu. Loài này được DC. mô tả khoa học đầu tiên năm 1828.
Liên kết ngoài
Thể loại:Combretum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1828
Cháy rừng tại Fort McMurray 2016
Ngày 1 tháng 5 năm 2016, một đám cháy rừng bùng phát ở tây nam khu vực dịch vụ đô thị Fort McMurray trong khu tự quản vùng Wood Buffalo, Alberta, Canada. Vào ngày 3/5, đám cháy lan vào cộng đồng, phá hủy hơn 1600 căn nhà và khiến cho dân cư Alberta phải di tản nhiều nhất trong lịch sử Alberta. Mức nhiệt độ đo được cao kỷ lục đầu tháng 5 đạt 32 C, điều kiện cực kỳ khô hạn, độ ẩm tương đối thấp ở mức 13% (từ một điểm sương thấp đến mức +1 C) và gió lớn đã góp phần làm cho đám cháy lan rộng.
Diễn biến
Đám cháy rừng đầu tiên được phát hiện vào lúc 21:57 ngày 1 tháng 5 năm 2016. Dân cư Centennial Trailer Park và Prairie Creek and Gregoire được yêu cầu sơ tán. Các lệnh sơ tán cho hai khu dân cư đã giảm thành lệnh giữ nguyên tại chỗ vào đêm ngày 02 tháng 5 khi ngọn lửa di chuyển về phía tây nam và cách xa khu vực. Tuy nhiên, lệnh sơ tán bắt buộc đã được phục hồi và mở rộng đến 12 khu phố trên ngày 3 tháng 5 lúc 5:00 chiều (23:00 UTC), và mở rộng ra toàn vùng Fort McMurray lúc 18:49 (00:49 UTC ngày 4 tháng 5). Một lệnh sơ tán lớn hơn nữa bao gồm các cộng đồng lân cận của Anzac, Gregoire Lake Estates, và Fort McMurray First Nation được ban hành vào lúc 9:50 chiều ngày 4 tháng 5 (03:50 UTC 5 tháng 5). Báo cáo cho biết 88.000 người đã được sơ tán thành công, không có trường hợp tử vong hoặc thương tích nào. Tuy nhiên hai người đã thiệt mạng trong một vụ tai nạn giao thông khi sơ tán.
thumb|left|Đám cháy ở gần Fort McMurray ngày 1 tháng 5 năm 2016.
Khu tự quản khu vực Wood Buffalo báo cáo rằng tính đến 04 tháng 5 lúc 4:00 sáng (10:00 UTC), các cộng đồng Beacon Hill, Abasand và Waterways đã bị "tổn thất nghiêm trọng" Tỉnh trưởng Alberta Rachel Notley tiết lộ trong một bản cập nhật rằng vào buổi sáng của ngày 04 tháng 5, hơn 1.600 tòa nhà đã bị phá hủy bởi các vụ cháy; chỉ riêng khu phố Beacon Hill có gần 600 ngôi nhà bị phá hủy. Người ta cũng ước tính rằng 10.000 ha đất đã bị đốt cháy. Những người sơ tán đi về phía bắc Fort McMurray cũng được khuyên nên ở lại nơi họ đã ở, và không đi về phía nam trên quốc lộ 63 do ngọn lửa vẫn còn cháy ra khỏi tầm kiểm soát. Một thông báo khẩn cấp đã được ban hành cho toàn bộ khu vực ngay sau 11:00 (17:00 UTC). Vào lúc 04:05 pm (22:05 UTC) lửa băng qua quốc lộ 63 tại Quốc lộ 69, phía nam của thành phố, và đe dọa sân bay quốc tế, vốn đã bị đình chỉ hoạt động thương mại sáng sớm ngày đó. Ngọn lửa cũng đã buộc người ta phải đổi vị trí đặt hành dinh của Trung tâm Hoạt động khẩn cấp khu vực, ban đầu trong vùng lân cận của sân bay.
Ngọn lửa tiếp tục lan rộng về phía nam vào tháng 5, trải rộng trên 85.000 ha (210.000 mẫu Anh) và buộc sơ tán bổ sung trong các cộng đồng Anzac, Gregoire Lake Estates và Fort McMurray First Nation. Các cộng đồng đã được chấp nhận hơn 8.000 người trong các cuộc di tản ban đầu A provincial state of emergency was declared for the Regional Municipality of Wood Buffalo at 10:00 a.m. (1600 UTC). . Tình trạng khẩn cấp cấp tỉnh đã được công bố cho khu tự quản Wood Buffalo vào lúc 10:00 am (1600 UTC). Chính quyền Alberta công bố một kế hoạch không vận khoảng 8.000 25.000 người đã phải sơ tán đến các trại nằm trên đất cát dầu phía bắc Fort McMurray, với sự hỗ trợ từ một máy bay Hoàng gia Canada Hercules, và các máy bay khác thuộc sở hữu của các công ty năng lượng hoạt động trong cát dầu. Quan chức chính phủ cũng sẽ xem xét khả năng cho các cuộc di tản qua quốc lộ 63 thông qua máy bay. 1.100 nhân viên, 45 máy bay trực thăng, 138 phần thiết bị nặng và 22 tàu chở dầu đã được sử dụng để chữa cháy rừng.