cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Olivin
Tỉ lệ sắt và magnesi thay đổi giữa hai khoáng vật đầu và cuối dải của dung dịch rắn gồm: forsterit (gốc Mg, ký hiệu Fo) và fayalit (gốc Fe, ký hiệu Fa). Thành phần của olivin thường bao gồm một trong hai khoáng vật trên với tỷ lệ khác nhau (ví dụ Fo70Fa30). Forsterit có nhiệt độ nóng chảy cao ở điều kiện áp suất khí quyển khoảng 1900 °C, còn fayalit có nhiệt độ nóng chảy thấp hơn, khoảng 1200 °C. Nhiệt độ nóng chảy thay đổi liên tục đối với các khoáng vật nằm giữa hai khoáng vật trên vì vậy chúng cũng có tính chất khác nhau. Olivin chỉ bao gồm các nguyên tố oxy, silic, magie và sắt. Mangan và niken thường là các nguyên tố có nhiều trong đá chứa olivin.
Pniewko, Hạt Gryfice
Pniewko là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Płoty, thuộc hạt Gryfice, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 15 km phía đông bắc Płoty, 15 km ở phía đông Gryfice và 77 km về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.
Olivin
Olivin còn là tên đại diện cho nhóm khoáng vật có cấu trúc tương tự. Nhóm olivin bao gồm tephroit (Mn2SiO4), monticellit (CaMgSiO4), và kirschsteinit (CaFeSiO4).
Pniewko, Hạt Gryfice
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.
Olivin
Dạng tồn tại
nhỏ|200px|trái|Cát lục là tinh thể olivin, bị bào mòn từ đá [[núi lửa]] nhỏ|trái|200px|Peridotit xenolith trong bazan--olivin là các tinh thể màu lục. Địa điểm: Vùng dành riêng cho người da đỏ San Carlos, quận Gila, Arizona, Hoa Kỳ. Olivin được đặt tên xuất phát từ màu lục đặc trưng (sự có mặt của niken) của nó, nó có thể chuyển sang màu đỏ khi sắt bị oxy hóa. Olivin có mặt gãy vỏ sò và đôi khi dễ vỡ. Độ cứng của olivin theo thang độ cứng Mohs là 6,5–7, tỷ trọng riêng khoảng 3,27–3,37 và có ánh từ thủy tinh trong suốt đến mờ.
Olivin/peridot có mặt trong cả đá xâm nhập mafic và siêu mafic, và ở dạng khoáng vật nguyên sinh trong các đá biến chất. Olivin giàu Mg kết tinh từ magma giàu magie và ít silica. Các đá kết tinh từ mácma mafic như gabbro và bazan. Các đá siêu mafic như peridotit và dunit là phần kết tinh trước các đá mafic, và chúng thường chứa nhiều olivin. Olivin và các biến thể khác của nó chiếm hơn 50% quyển manti trên của Trái Đất, và olivin là một trong những khoáng vật phổ biến trên Trái Đất nếu tính theo khối lượng. Quá trình biến chất từ dolomit không tinh khiết hoặc các đá trầm tích chứa nhiều magnesi và ít silica cũng tạo ra olivin giàu Mg hay forsterit.
Olivin giàu sắt ít phổ biến hơn, và có mặt trong các đá mácma xâm nhập với lượng nhỏ. Olivin này rất hiếm gặp trong đá granit và ryolit. Olivin rất giàu Fe có thể tồn tại cùng với thạch anh và tridymit, nhưng olivin giàu Mg không thể có mặt cùng với các khoáng vật silica vì chúng sẽ phản ứng với nhau để tạo ra orthopyroxen, (Mg,Fe)2Si2O6.
Olivin giàu magie bền vững với các áp suất tương đương với độ sâu khoảng 410 km trong lòng đất. Do nó được coi là khoáng vật phong phú nhất tại các độ sâu nhỏ hơn của quyển manti, nên các tính chất của olivin cũng ảnh hưởng đến lưu biến học trong phần này của Trái Đất và vì thế là tới các dòng vật chất rắn tạo ra các mảng kiến tạo. Các nghiên cứu cho thấy olivin ở áp suất cao (khoảng 12 GPa, tương ứng với độ sâu khoảng 360 km hoặc lớn hơn) có thể chứa ít nhất khoảng 8.900 ppm (khối lượng) nước. Lượng nước này làm giảm đáng kể sự cản trở của olivin đối với dòng chất rắn; hơn thế nữa, do lượng olivin là quá nhiều, nên lượng nước hòa tan trong olivin có thể lớn hơn cả nước có trong đại dương.
Olivin giàu magnesi cũng được tìm thấy trong thiên thạch, trên Sao Hỏa, và Mặt Trăng của Trái Đất. Các thiên thạch này gồm chondrit, được thu thập từ các mảnh vỡ trong hệ Mặt Trời cổ; và pallasit là hỗn hợp của sắt-niken và olivin. Tín hiệu quang phổ của olivin cũng được phát hiện trong đám mây bụi xung quanh các ngôi sao trẻ. Đuôi các sao chổi (được hình thành từ đá mây bụi xung quanh Mặt Trời trẻ) thường cũng có tín hiệu quang phổ của olivin. Olivin cũng có mặt trong các mẫu của một sao chổi được thu thập gần đây bởi phi thuyền Stardust.
Cấu trúc tinh thể
nhỏ|Hình 1 Cấu trúc của olivin dạng nguyên tử nhìn từ [[hệ tinh thể trực thoi#hệ trục toạ độ|trục a. Màu đỏ là oxy, màu hồng là silic, và magie/sắt có màu lam. Hình chiếu của ô đơn vị được giới hạn trong hình chữ nhật đen]]
Các khoáng vật trong nhóm olivin kết tinh theo hệ trực thoi (nhóm không gian Pbnm) gồm các tứ diện silicat, do vậy olivin thuộc nhóm silicat đảo. Ở mức độ nguyên tử, cấu trúc nguyên tử có thể được mô tả như hình lục giác, nếu nối các ion oxy gần nhau cùng với 1/2 vị trí đỉnh của hình tám mặt được chiếm chỗ bởi ion sắt/magnesi (sáu đỉnh) và 1/8 của tứ diện bị chiếm chỗ bởi ion silic.
Có ba vị trí của oxy (được đánh dấu là O1, O2, và O3 trên hình 1), hai vị trí của kim loại (M1 và M2), và chỉ có một vị trí của silic. O1, O2, M2 và Si nằm trên một mặt đối xứng, trong khi M1 nằm đối xứng qua tâm. O3 nằm ở vị trí chung.
Sự đa hình ở nhiệt độ cao
Ở nhiệt độ và áp suất cao trong lòng đất, cấu trúc olivin sẽ không còn bền vững. Bên dưới độ sâu khoảng 410 km olivin bị biến đổi (chuyển pha) thành silicat đảo kép, wadsleyit. Ở độ sâu khoảng 520 km, wadsleyit biến đổi thành ringwoodit, là một cấu trúc của spinen. Sự chuyển pha này dẫn đến sự tăng gián đoạn tỷ trọng riêng của quyển manti của Trái Đất, được nghiên cứu bằng phương pháp địa chấn.
Áp suất mà tại đó có sự chuyển pha còn tùy thuộc vào nhiệt độ và hàm lượng sắt.
Ở nhiệt độ 800 °C khoáng vật chỉ có magnesi là forsterit chuyển thành wadsleyit ở áp suất 11,8 GPa (118 kbar) và tạo thành ringwoodit ở áp suất trên 14 GPa (140 kbar). Sự gia tăng hàm lượng sắt làm giảm sáp suất của sự chuyển pha và thu hẹp sự bền vững của wadsleyit. Với khoảng 0,8 mol fayalit, olivin chuyển trực tiếp thành ringwoodit trong điều kiện áp suất trong khoảng 10–11,5 GPa (100–115 kbar). Fayalit chuyển thành Fe2SiO4 spinen ở áp suất dưới 5 GPa (50 kbar). Nhiệt độ tăng làm tăng áp suất của sự chuyển pha.
Sử dụng
Trên thế giới, người ta tìm những phương pháp rẻ tiền để hạn chế phát thải CO2 vào khí quyển bằng các phản ứng với khoáng vật. Trong đó, việc CO2 phản ứng với olivin là một lựa chọn, bởi vì olivin rất phổ biến và dễ dàng tác dụng với (axít) CO2 từ khí quyển. Khi olivin được nghiền ra, nó sẽ bị phong hóa chỉ trong vài năm, điều này còn tùy thuộc vào cỡ hạt được nghiền. Tất cả CO2 sinh ra khi đốt cháy 1 lít dầu có thể phản ứng (tách CO2 từ khí thải) với ít hơn 1 lít olivin. Đây là phản ứng tỏa nhiệt và diễn ra chậm. Lượng nhiệt tỏa ra được dùng để phát điện, do vậy một lượng lớn olivin phải được tách ra bằng nhiệt. Trong quá trình tạo ra điện, cũng là lúc tách CO2. Sản phẩm cuối cùng của phàn ứng này là silic dioxide (SiO2), magie cacbonat (MgCO3) và một lượng nhỏ sắt oxit.
Trong công nghiệp đúc nhôm, cát olivin được sử dụng làm khuôn đúc. Cát olivin cần phải có ít nước hơn cát silic, trong khi đúc cần giữ cho khuôn chắc chắn trong lúc đổ kim loại vào và rót kim loại ra. Càng ít lượng nước thì càng ít khí (hơi nước) thoát ra từ khuôn khi kim loại được đổ vào khuôn.
Liên kết ngoài
Thể loại:Khoáng vật magnesi Thể loại:Khoáng vật sắt Thể loại:Silicat đảo Thể loại:Khoáng vật hệ thoi
Ditylomorphus blairi
Ditylomorphus blairi là một loài bọ cánh cứng trong họ Oedemeridae. Loài này được Vazquez & èvihla miêu tả khoa học năm 2006.
Tham khảo
Thể loại:Ditylomorphus
Yb
Yb có thể là:
Thể loại:Danh sách các từ kết hợp từ hai chữ cái
Psychomyia sykorai
Psychomyia sykorai là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Timarcha pratensis
Timarcha pratensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Duftschmid miêu tả khoa học năm 1825.
Tham khảo
Thể loại:Timarcha
Ngô Quang Thành
Ngô Quang Thành là một võ sư karate nổi tiếng. Ông đã đạt danh hiệu cao nhất của karate thế giới là cấp bậc "Hanshi thập đẳng " (Hanshi 10 đẳng). Võ sư Thành là người Việt Nam đầu tiên đạt được danh hiệu cao nhất của bộ môn võ thuật karate trên thế giới. Với danh hiệu này, ông Thành được gọi là "Đại võ sư quốc tế". Trước đó vào năm 2019, võ sư Ngô Quang Thành cũng đã là người Việt Nam đầu tiên nhận được danh hiệu Hanshi 9 đẳng karate.
Carinefferia carinata
Carinefferia carinata là một loài ruồi trong họ Asilidae. Carinefferia carinata được Bellardi miêu tả năm 1861. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Ngô Quang Thành
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1960
Carinefferia carinata
Tham khảo
Thể loại:Carinefferia
Bì Đô
Bì Đô (郫都区 Hán Việt: Bì Đô khu), biệt danh Quyên Thành (鹃城) là một quận thuộc thành phố Thành Đô, Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 437,5 km2, dân số năm 2013 là 526.200 người, mã số bưu chính 611700. Trụ sở chính quyền quận đóng tại trấn Bì Đồng.
Hành chính
Quận Bì Đô được chia thành các đơn vị hành chính gồm 16 đơn vị hành chính cấp hương, gồm 3 nhai đạo và 13 trấn: Bì Đồng, Tập đoàn, Tê Phố, Hoa Viên, Đường Xương, An Đức, Tam Đạo Yển, Yên Tĩnh, Hồng Quang, Hợp Tác, Tân Dân, Đức Nguyên, Hữu Ái, Cổ Thành, Đường Nguyên.
Tham khảo
Pidu District 郫都区
Gorron
Gorron  là một xã thuộc tỉnh Mayenne trong vùng Pays de la Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 149 mét trên mực nước biển.
Oryba achemenides
Oryba achemenides là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Trung Mỹ tới vùng Amazon, bao gồm Belize, Guatemala, Costa Rica, Surinam, Venezuela, Brasil và Bolivia.
Gorron
Tham khảo
Thể loại:Xã của Mayenne
Oryba achemenides
Sải cánh khoảng 100–120 mm. Phía trên màu xanh lá cây tối còn phía dưới màu cam. Không có các dải riêng biệt ở phía trên cánh sau. Mỗi năm loài này có thể có nhiều thế hệ.
Tham khảo
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1779 Thể loại:Oryba A
Hoa hậu Cuba
Hoa hậu Cuba - Miss Cuba là một cựu cuộc thi sắc đẹp ở Cuba. Cuộc thi được thành lập vào năm 1952 và lần tổ chức cuối cùng là cho đến năm 1967.
Lịch sử
Hoa hậu Cuba được tổ chức lần đầu tiên vào năm 1952 và người chiến thắng đã tham gia cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ. Sau năm 1967, đại diện của Cuba tại Hoa hậu Hoàn vũ đã không được lựa chọn nào nữa cho đến năm 2007 khi nó xuất hiện lần đầu tại cuộc thi Hoa hậu Trái đất ở Manila, Philippines. Năm 2009, lần đầu tiên Cuba tranh tài tại Hoa hậu Quốc tế ở Nhật Bản. Cuba đã được đại diện trong Bốn cuộc thi sắc đẹp quốc tế lớn, bốn cuộc thi cuộc thi sắc đẹp quốc tế lớn dành cho phụ nữ. Miss World, Miss Universe, Miss International and Miss Earth.
Hoa hậu Hoàn vũ
Năm 1956 và 1957, Hoa hậu Cuba được xếp vào Top 15 và Á hậu 3 là Marcia Rodríguez và Maria Rosa Gamio.
Hoa hậu Thế giới
Gilda Marín là Hoa hậu Cuba duy nhất đăng quang ngôi vị Á hậu 3 tại Miss World 1955.
Hoa hậu Trái Đất
Cuba lần đầu tiên được đại diện trong phiên bản thứ bảy của Hoa hậu Trái đất 2007 cuộc thi sắc đẹp của Ariana Barouk. Cô là Hoa hậu Cuba đầu tiên trong vài thập kỷ tham gia một cuộc thi lớn.
Hoa hậu Quốc tế
Bắt đầu từ năm 2009 Người đoạt danh hiệu Hoa hậu Quốc tế của Cuba đại diện cho Cuba tại Hoa hậu Quốc tế và lần đầu tiên ra mắt Cuba được Patricia Rosales xếp vào Top 15.
Tham khảo
Thể loại: Cuộc thi sắc đẹp
Công quốc Teschen
Công quốc Teschen (tiếng Đức: Herzogtum Teschen), cũng được gọi là Công quốc Cieszyn (tiếng Ba Lan: Księstwo Cieszyńskie) hoặc Công quốc Těšín (tiếng Séc: Těšínské knížectví), là một trong Các công quốc Silesia có trung tâm là Cieszyn (Teschen) ở Thượng Silesia. Nó được tách ra khỏi Silesia của Công quốc Opole và Racibórz vào năm 1281 trong thời kỳ phân chia phong kiến ​​của Ba Lan và được cai trị bởi các công tước xứ Silesia của triều đại Piast từ năm 1290 cho đến khi dòng này tuyệt tự với cái chết của Nữ công tước Elizabeth Lucretia vào năm 1653.[1]
Các vùng đất của công tước ban đầu bao gồm các lãnh thổ của Tiểu Ba Lan ở phía Đông sông Biała, vào khoảng năm 1315 lại tách ra thành Công quốc Oświęcim của Ba Lan, trong khi công quốc còn lại trở thành thái ấp của các vị vua Bohemia vào năm 1327 và được sáp nhập vào Lãnh thổ vương quyền Bohemia năm 1348. Trong khi phần lớn Silesia bị vua Phổ Friedrich II của Phổ chinh phục trong Chiến tranh Silesia năm 1740–1763, Teschen cùng với các Công quốc Troppau (Opava), Công quốc Krnov và Công quốc Nysa vẫn ở với chế độ quân chủ Habsburg và sáp nhập vào vương quyền Silesia Áo vào năm 1849. Cái gọi là "tuyến chỉ huy" của triều đại Habsburg-Lorraine, một nhánh thiếu sinh quân có nguồn gốc từ Đại công tước Karl, Công tước Teschen, giữ tước hiệu "Công tước xứ Teschen" cho đến năm 1918.
Liên kết ngoài
Thể loại:Các công quốc Silesia Thể loại:Cieszyn Silesia Thể loại:Lãnh địa Công quốc Ba Lan Thể loại:Công tước xứ Teschen Thể loại:Lịch sử Silesia Séc Thể loại:Nữ công tước Teschen Thể loại:Cựu công quốc
Thù hình
Thù hình là hiện tượng một nguyên tố tồn tại ở một số dạng đơn chất khác nhau. Những dạng đơn chất khác nhau đó của một nguyên tố được gọi là dạng thù hình. Tính thù hình có thể do:
Lưu ý rằng thù hình chỉ đề cập tới các dạng khác nhau của một nguyên tố trong cùng pha trạng thái (nghĩa là cùng trạng thái rắn, lỏng hay khí) - sự thay đổi về trạng thái từ rắn sang lỏng hay khí thì không được coi là thù hình. Đối với một số nguyên tố, các thù hình có thể tồn tại bền vững trong các pha khác nhau - ví dụ, hai thù hình của oxy (oxy phân tử và ôzôn) có thể đồng thời tồn tại trong cả các pha rắn, lỏng, khí. Ngược lại, một số nguyên tố không duy trì các thù hình khác nhau trong các pha khác nhau: ví dụ phosphor có nhiều dạng thù hình ở trạng thái rắn, nhưng tất cả đều chuyển thành cùng dạng P4 khi bị nóng chảy để chuyển sang pha lỏng.
Thuật ngữ "thù hình" (allotrope) do nhà hóa học Jöns Jakob Berzelius đề ra.
Tham khảo
Thể loại:Hóa học vô cơ *
San Bruno, California
San Bruno là một thành phố thuộc quận San Mateo, California, Hoa Kỳ, được thành lập vào năm 1914. Dân số là 41.114 theo Cuộc Tổng điều tra Hoa Kỳ năm 2010. Thành phố này nằm giữa Nam San Francisco và Millbrae, tiếp giáp với sân bay quốc tế San Francisco và Nghĩa trang Quốc gia Golden Gate, và cách trung tâm thành phố San Francisco khoảng 12 dặm (19 km) về phía nam.
Địa lý
Theo Cục Thống Kê Dân số Hoa Kỳ, thành phố có tổng diện tích 5,5 dặm vuông (14 km2), tất cả đều là đất liền. Thành phố lan rộng từ các vùng đất thấp bằng phẳng gần vịnh San Francisco đến chân dãy núi Santa Cruz, cao hơn mực nước biển khoảng 600 feet ở Crestmoor và cao hơn mực nước biển 700 feet ở Portola Highlands. Tòa thị chính San Bruno nằm ở độ cao chính thức cao 41 feet (12,5 m) so với mực nước biển.
Công viên Mills Park, Crestmoor và Rollingwood đều là đồi núi, có các hẻm núi và khe núi. Những con lạch, nhiều người trong số chúng nay là cống nước, chảy từ những suối nước trên những ngọn đồi về phía vịnh San Francisco. Ngay phía tây của Đại lộ Skyline và ngoài giới hạn của thành phố là hồ San Andreas, lấy tên từ San Andreas Fault. Hồ là một trong một số hồ chứa được Sở Cấp nước San Francisco sử dụng, cung cấp nước cho San Francisco và một số cộng đồng ở Hạt San Mateo, bao gồm San Bruno phía tây của I-280.
Khí hậu
Từ năm 1927, Dịch vụ Thời tiết Quốc gia (trước đây là Cục Thời tiết Hoa Kỳ) đã duy trì một trạm khí tượng tại Sân bay Quốc tế San Francisco gần đó (trước đây là Mills Field). Theo các hồ sơ chính thức, tháng Giêng là tháng lạnh nhất với nhiệt độ trung bình cao là 55,9 °F (13,3 °C) và trung bình thấp là 42,9 °F (6,1 °C).
Sương giá đôi khi xảy ra trong những tháng mùa đông; tuyết rất hiếm khi rơi, nhưng từng rơi dày đến 1,5 inch (3,8 cm) vào ngày 21 tháng 1 năm 1962 (với khoảng 4 inch (10 cm) được báo cáo ở Crestmoor). Các trận tuyết rơi được ghi nhận cũng xảy ra vào ngày 11 tháng 12 năm 1932 và ngày 5 tháng 2 năm 1976. Những năm gần đây hơn, các đợt tuyết đã được ghi nhận vào ngày 27 tháng 12 năm 1988; ngày 8 tháng 1 năm 1989, và ngày 24 tháng 2 năm 1996.
Budureasa
Budureasa là một xã thuộc hạt Bihor, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 2672 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của hạt Bihor
Ditylomorphus blasae
Ditylomorphus blasae là một loài bọ cánh cứng trong họ Oedemeridae. Loài này được Vazquez miêu tả khoa học năm 1996.
Tham khảo
Thể loại:Ditylomorphus
Gesvres
Gesvres  là một xã thuộc tỉnh Mayenne trong vùng Pays de la Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 196 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Mayenne
SIDA
SIDA có thể là:
Carinefferia concinnata
Carinefferia concinnata là một loài ruồi trong họ Asilidae. Carinefferia concinnata được Williston miêu tả năm 1901. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Carinefferia
Ostrobodno
Ostrobodno (Ostenheide) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Płoty, thuộc quận Gryfice, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 16 km  phía đông bắc Płoty, 18 km ở phía đông Gryfice và 78 km     về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức.
Trung tâm Hài hòa
Trong cuộc bầu cử nghị viện Latvia năm 2006, Trung tâm Hài hòa đạt được 180.337 phiếu (14,42 %) và giành được 17/100 ghế trong Quốc hội. Nó trở thành đảng lớn thứ 4 trong Quốc hội và đảng đối lập lớn thứ 2.
Vào tháng 1 năm 2009, the Liên minh Dân chủ Xã hội (Sociāldemokrātu savienība, SDS) gia nhập Trung tâm Hài hòa.
Trong cuộc bầu cử Nghị viện châu Âu năm 2009, Trung tâm Hài hòa nhận được 154.894 phiếu bầu (19,57 %, đứng thứ hai ở Latvia) và giành được 2/8 ghế đại biểu Nghị viện đại diện cho Latvia.
Protognathia waegeli
Protognathia waegeli là một loài chân đều trong họ Protognathiidae. Loài này được Kussakin & Rybakov miêu tả khoa học năm 1995.
Trung tâm Hài hòa
Trong cuộc bầu cử nghị viện Latvia năm 2010, Trung tâm Hài hòa giành được 29/100 ghế trong Quốc hội và 251.397 phiếu bầu (26,04 %), trở thành đảng lớn thứ 2 trong Quốc hội và là đảng đối lập lớn nhất Latvia.
Protognathia waegeli
Tham khảo
Thể loại:Protognathia
Trung tâm Hài hòa
Trong cuộc bầu cử nghị viện Latvia năm 2011, Trung tâm Hài hòa giành được 259.930 phiếu bầu (28,36 %) và 31/100 ghế Quốc hội, trở thành đảng lớn nhất trong Quốc hội Latvia.
Chính sách
Trung tâm Hài hòa từng tự tuyên bố rằng nó là "đảng chính trị duy nhất trong đó người Latvia và người Nga cùng làm việc với nhau", tuy nhiên phần lớn các đại biểu quốc hội của liên minh này đều là người Nga. Trung tâm Hài hòa ủng hộ việc tăng cường vai trò của tiếng Nga trong giáo dục cũng như trong chính sách công. Nó cũng ủng hộ việc thay đổi chính sách về quốc tịch Latvia để quốc tịch này có thể được cấp cho nhiều người dân ở Latvia hơn. Về kinh tế, Trung tâm Hài hòa ủng hộ việc tăng chi tiêu xã hội nhằm kích thích kinh tế và tăng trợ cấp xã hội.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chính trị Latvia
Chùa núi Tà Cú
200px|nhỏ|phải|Chùa núi Tà Cú 200px|nhỏ|phải|Tổ sư Hữu Đức, người khai sơn chùa Núi Tà Cú Chùa núi Tà Cú (người địa phương hay gọi đơn giản là chùa Núi) là một ngôi chùa tọa lạc trên núi Tà Cú ở độ cao hơn 400 m, thuộc thị trấn Thuận Nam, huyện Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận, gần Quốc lộ 1, cách Phan Thiết 28 km về phía Nam. Chùa này là một di tích lịch sử - văn hóa quốc gia của Việt Nam.
Lịch sử
nhỏ|200px|Di Đà Tam Tôn trên chùa núi Tà Cú Vào giữa thế kỷ 19 nhà sư Trần Hữu Đức (1812-1887) pháp danh Thông Ân, pháp hiệu Hữu Đức từ Phú Yên vào Bình Thuận dựng một thảo am ở làng Kim Thạnh (Bàu Trâm) vừa tu hành vừa bốc thuốc. Ông đã từng tu hành và góp nhiều công sức chăm lo Phật sự ở nhiều chùa tại Bình Thuận như chùa Cổ Thạch, Linh Sơn (Tuy Phong), Phước Hưng (Phan Thiết) và một số chùa ở đảo Phú Quý. Năm 1872 nhà sư lên núi Tà Cú tu hành trong một hang đá (sau này gọi là hang Tổ). Cho đến lúc mất, sư Hữu Đức không xuống núi nữa. Lúc đương thời nhà sư Hữu Đức là một thầy thuốc giỏi. Năm Tự Đức thứ 33 (1880) hoàng thái hậu bệnh nặng, chư thần tâu xin rước sư về giúp trị bệnh nhưng nhà sư từ chối, chỉ gởi người về triều. Bệnh hoàng thái hậu hết, vua Tự Đức mới ban cho tên chùa là Linh Sơn Trường Thọ và nhà sư là "Đại lão hòa thượng". Đến khi nhà sư Hữu Đức viên tịch (nhằm ngày 5 tháng 10 năm 1887 âm lịch) thì sư Tâm Hiền lập ngôi chùa mới ở phía dưới, sau này gọi là chùa Dưới hay chùa Long Đoàn và chùa Linh Sơn Trường Thọ là chùa Trên. nhỏ|200px|phải|Cáp treo Tà Cú
Kiến trúc
nhỏ|200px|phải|Tượng Phật chùa núi Tà Cú dài 49m. Phía trên chùa, cách hang Tổ khoảng 50 m là tượng Phật Thích Ca nhập Niết Bàn dài 49 m, cao 7 m. Tác phẩm do ông Trương Định Ý chủ trì, được đúc bằng bê tông cốt thép trong đợt trùng tu năm 1963. Cách pho tượng khoảng 50 m về phía dưới là nhóm tượng Di đà Tam tôn xếp thành hàng ngang, xây trên đài sen: tượng A Di Đà ở giữa cao 7 m, bên trái là tượng Quán Thế Âm và bên phải tượng Đại Thế Chí đều cao 6,5 m. Tháp mộ của Tổ và của các nhà sư trụ trì đã qua đời được chia thành hai cụm ở trước điện thờ và sau điện thờ. Tháp Tổ nằm trước điện thờ, bên cạnh có mộ con cọp tương truyền là đã được sư Hữu Đức thuần hóa.
Liên kết ngoài
10.82806°N, 107.88278°W
Tà Thể loại:Hàm Thuận Nam Thể loại:Tượng Phật tại Việt Nam Thể loại:Phật giáo Việt Nam
Timarcha recticollis
Timarcha recticollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Fairmaire miêu tả khoa học năm 1891.
Tham khảo
Thể loại:Timarcha
Villarrubio
Villarrubio là một đô thị ở tỉnh Cuenca, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 254 người.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị ở Cuenca
Psychomyia theoklymenos
Psychomyia theoklymenos là một loài Trichoptera thuộc họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Psychomyia
Carinefferia parvula
Carinefferia parvula là một loài ruồi trong họ Asilidae. Carinefferia parvula được Bellardi miêu tả năm 1861. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Carinefferia
Ditylus atromaculatus
Ditylus atromaculatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Oedemeridae. Loài này được Pic mô tả khoa học năm 1922.
Tham khảo
Thể loại:Ditylus
Protojanira leleupi
Protojanira leleupi là một loài chân đều trong họ Protojaniridae. Loài này được Grindley miêu tả khoa học năm 1963.
Tham khảo
Thể loại:Protojanira
Villares del Saz
Villares del Saz là một đô thị ở tỉnh Cuenca, Castile-La Mancha, Tây Ban Nha. Theo điều tra dân số năm 2004 của Viện thống kê quốc gia Tây Ban Nha, đô thị này có dân số 639 người.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị ở Cuenca
Tổ chức Nghiên cứu thiên văn châu Âu tại Nam Bán cầu
Nhiều cơ sở quan sát của tổ chức đã đóng góp những khám phá thiên văn quan trọng, cũng như thực hiện một vài danh lục thiên văn học. Một trong những khám phá gần đây đó là sự khám phá ra vụ bùng phát tia gamma xa nhất và chứng cứ cho một lỗ đen tại trung tâm của thiên hà chúng ta, dải Ngân Hà. Năm 2004, kính VLT đã cho phép các nhà thiên văn học chụp được bức ảnh trực tiếp đầu tiên về một hành tinh ngoại hệ 2M1207b, nó quay xung quanh lùn nâu cách Mặt Trời 173 năm ánh sáng. Nhờ phổ kế HARPS mà tổ chức đã phát hiện ra nhiều hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời, bao gồm một hành tinh với khối lượng khoảng 5 lần khối lượng Trái Đất, Gliese 581c. Kính VLT cũng đã quan sát thấy một trong những thiên hà xa nhất Abell 1835 IR1916 đồng thời cung cấp thêm bằng chứng về thiên hà xa nhất cho tới tháng 11/2010, thiên hà UDFy-38135539.
Các cơ sở
nhỏ|Trụ sở ESO ở Garching, Đức Mọi cơ sở quan sát của tổ chức đều nằm ở Chile (do mục đích nghiên cứu bầu trời Nam Bán cầu và điều kiện khí quyển thuận lợi ở sa mạc Atacama, một nơi lý tưởng cho quan sát thiên văn), trong khi trụ sở chính lại đặt tại Garching gần Munich, Đức. ESO điều hành ba đài quan sát chính ở sa mạc Atacama của Chile, một trong những nơi khô cằn nhất trên Trái Đất:
Hàng năm, có khoảng 2000 đề xuất sử dụng các kính thiên văn của ESO vào quan sát các vị trí trên bầu trời Nam Bán cầu, số lượng đề xuất cao gấp 4 đến 6 lần số ban đêm trong năm. ESO cũng là một trong các tổ chức đài quan sát hoạt động hiệu quả trên thế giới, với các kết quả hàng năm nằm trong nhiều các ấn bản phản biện ngang hàng: chỉ trong năm 2009, hơnn 650 bài báo đã trích dẫn những dữ liệu nghiên cứu từ ESO được xuất bản.
Những cỗ máy khoa học của ESO tạo ra lượng lớn dữ liệu khoa học với tỉ lệ cao trong một ngày. Chúng được lưu ở Cơ sở dữ liệu khoa học ở trụ sở của ESO. Dữ liệu này hiện tại bao gồm hơn 1,5 triệu hình ảnh hay phổ của các thiên thể với dung lượng lên tới 65 terabyte (65.000.000.000.000 bytes).
ESO cũng có Cơ sở điều phối châu Âu dành cho kính thiên văn không gian Hubble, đây là một dự án hợp tác giữa ESA và NASA. Kính Hubble có thể quan sát trên các bước sóng khả kiến, hồng ngoại và cực tím. Trong 20 năm qua, Hubble đã làm nên cuộc cách mạng trong thiên văn học, không chỉ là một công cụ thiên văn hữu hiệu cho những khám phá mới, mà nó cũng đóng vai trò dẫn đường trong nghiên cứu thiên văn nói chung. nhỏ|La Silla vào ban đêm Kính thiên văn La Silla|trái|thumb Kính thiên văn dưới milimét Thụy Điển-ESO ở đài quan sát La Silla ở Chile.|thumb Kính NTT|trái|thumb
La Silla
Đài quan sát La Silla, nằm cách Santiago de Chile 600 km về phía bắc trên độ cao 2.400 mét so với mực nước biển, đã được đi vào hoạt động từ những năm 1960. Tại đây, ESO cho hoạt động các loại kính đường kính 4 m trên thế giới. Từng có khoảng 18 kính thiên văn đặt tại đây, và vẫn còn ba kính còn hoạt động phục vụ cho cộng đồng thiên văn:
Kính thiên văn 3,6 m ESO
Đây là kính thiên văn được thiết kế với mục đích thu được phổ hồng ngoại của các thiên thể. Nó có lắp đặt phổ kế HARPS, the High Accuracy Radial velocity Planet Searcher, một trong những thiết bị dùng để săn tìm các hành tinh ngoại hệ. HARPS dùng để đo vận tốc xuyên tâm của các hành tinh với độ chính xác rất cao, sai số chỉ trong vài cm/s. Nhờ HARPS mà các nhà thiên văn đã phát hiện ra các hành tinh ngoại hệ Gliese 581c và Gliese 581d.
Các kính thiên văn khác
Những kính thiên văn khác ở đài quan sát La Silla bao gồm ba kính thiên văn phản xạ ESO, trong đó có hai kính của Đan Mạch, một kính của Hà Lan, chúng có đường kính từ 0,5 m đến 1,5 m. Kính thiên văn Leonard Euler (1,2m) của Thụy Sĩ cũng đặt ở đây. Kính thiên văn vô tuyến dưới milimét SEST đường kính 15 m của Thụy Điển. Tuy vậy các kính Euler và kính thiên văn của Đan Mạch đã ngừng hoạt động.
Paranal
nhỏ|Các kính thiên văn VLT nhỏ|Laser định hướng của VLT nhỏ|Ảnh Panorama 360 độ của bầu trời Nam Bán cầu. Cơ sở chính tại Paranal là Kính thiên văn rất lớn (VLT), cơ sở chủ đạo của các đài quan sát châu Âu mặt đất trong buổi đầu của thiên niên kỷ thứ ba. Đây là một trong những kính thiên văn quang học tiên tiến nhất thế giới, bao gồm bốn kính gần như giống nhau có đường kính 8,2 m; mỗi kính được gắn hai hoặc ba thiết bị, giúp cho mỗi kính thiên văn linh hoạt được mục tiêu nghiên cứu. Các kính có tên gọi lần lượt là Antu, Kueyen, Melipal và Yepun; chúng có thể hoạt động cùng với nhau, thành một nhóm hai hoặc ba (với trợ giúp của các kính thiên văn phụ 1,8 m), tạo thành một giao thoa kế khổng lồ, gọi là Giao thoa kế kính thiên văn rất lớn ESO (VLTI), cho phép các nhà thiên văn học nhìn thấy được các chi tiết nhỏ gấp 25 lần so với khi quan sát bằng các kính đơn lẻ. Chùm tia sáng được kết hợp trong VLTI nhờ sử dụng một hệ gương phức tạp đặt trong đường hầm dưới mặt đất sao cho đường đi của các tia sáng phải bằng nhau với sai số nhỏ hơn 1/1000 mm trên 100 mét. Với độ chính xác này, VLTI có thể tái dựng lại hình ảnh với độ phân giải góc cỡ miligiây cung, tương đương với khả năng phân biệt được 2 ngọn đèn phía trước xe hơi khi chiếc xe đặt trên Mặt Trăng.
Bốn kính thiên văn phụ 1,8-m (ATs) đã được thêm vào VLTI với mục tiêu có thể biến bốn kính VLT thành một kính khổng lồ phục vụ cho các mục đích nghiên cứu. Những kính ATs được lắp đặt từ 2004 đến 2007. Thống kê từ 2007, có khoảng 500 bài báo khoa học đã trích dẫn dữ liệu từ VLT.
Tên gọi của bốn kính thiên văn có ý nghĩa gì?
Vào tháng 3 năm 1999, ở thời điểm khánh thành cơ sở Paranal, bốn tên gọi bằng ngôn ngữ Mapuche (Mapudungun) cho các thiên thể trên bầu trời đã được chọn. Đây là ngôn ngữ của bộ tộc sống ở vùng phía nam sông Bio-Bio, cách Santiago de Chile 500 km về phía nam.
Một cuộc thi lựa chọn tên gọi và viết về ý nghĩa của chúng đã được tổ chức cho học sinh của Vùng II Chile mà Antofagasta là thủ phủ. Ban giám khảo đã nhận được rất nhiều bài viết hay về các di sản giàu văn hóa của đất nước Chile. Ban giám khảo đã thống nhất trao giải cho Jorssy Albanez Castilla 17 tuổi đến từ Chuquicamata gần thành phố Calama. Cô nhận được giải thưởng là một chiếc kính thiên văn nghiệp dư được trao trong ngày khánh thành đài quan sát Paranal.
Tên gọi và ý nghĩa của bốn kính thiên văn VLT là:
Ban đầu UT4 có tên gọi được dịch là "Sirius", nhưng sau đó "YEPUN" có nghĩa thực sự là "Sao Kim".
Vào tháng 3 năm 2008, Paranal được chọn làm một số cảnh quay cho bộ phim thứ 22 James Bond, phim Quantum of Solace
Llano de Chajnantor
Các kính thiên văn vô tuyến đặt ở đây là:
ESO điều hành kính Atacama Pathfinder Experiment, APEX, trong sự hợp tác với Viện thiên văn vô tuyến Max Planck (ở Bonn, Đức) và đài quan sát không gian Onsala (ở Onsala, Thụy Điển). APEX là kính thiên văn vô tuyến dưới milimét có đường kính lớn nhất hoạt động ở Nam Bán cầu. Nó có thể dùng làm kính thử nghiệm cho ALMA, Atacama Large Millimeter Array, một mảng kính thiên văn vô tuyến giao thoa của ESO, cùng với các đối tác khác trên thế giới, hiện tại đang được xây dựng và thử nghiệm ở cao nguyên Chajnantor. APEX là một kính dựa trên nguyên mẫu của ăngten ALMA, đã được thay đổi để hoạt động như là một kính thiên văn vô tuyến dưới milimét riêng rẽ.
ALMA sẽ là sự thiết kế cách mạng về giao thoa kế thiên văn học, bao gồm 66 ăngten chính xác cao, hoạt động ở bước sóng 0,3 mm đến 9,6 mm. Mảng chính của nó gồm 50 ăngten đường kính 12 m, hoạt động cùng nhau tạo thành một giao thoa kế. Ngoài ra còn có một mảng bốn kính 12 mm và mười hai kính đường kính 7 m. Các ăngten sẽ trải rộng trên cao nguyên sa mạc với khoảng cách từ 150 m đến 16 km, mang lại khả năng thay đổi độ phóng đại của ALMA. Nó sẽ cho phép khám phá Vũ trụ ở bước sóng milimét và dưới milimét với độ nhạy và phân giải chưa từng có, cao gấp 10 lần kính không gian Hubble, và bổ sung cho hình ảnh thu được từ giao thoa kế VLT. Video về xe vận chuyển kính ALMA cho thấy cách di chuyển của kính.
Lịch sử
Vào ngày 21 tháng 6 năm 1953, ý tưởng về một Đài quan sát châu Âu chung đã được thảo luận lần đầu tiên tại hội nghị Groningen ở Hà Lan. Ngày 26 tháng 1 năm 1954 một hiệp ước về ESO đã được lãnh đạo các nhà thiên văn ở sáu nước Chấu Âu biểu thị mong muốn có một đài quan sát của châu Âu được thiết lập ở Nam Bán cầu. Ngày 5 tháng 10 năm 1962, Bỉ, Đức, Hà Lan, Pháp và Thụy Điển ký vào công ước Chấu ÂU và bắt đầu từ ngày 1 tháng 12 năm 1962 Otto Heckmann trở thành tổng giám đốc của ESO, người đầu tiên trong số 7 tổng giám đốc ESO cho tới ngày nay. Về toàn bộ lịch sử của ESO, xem tại trang ESO Timeline.
Tìm kiếm hành tinh ngoài hệ Mặt Trời
200px|Một [[hành tinh ngoài hệ Mặt Trời|hành tinh ngoại hệ băng đá.|phải|thumb]] Công cuộc tìm kiếm hành tinh ngoài hệ Mặt Trời là một thành phần quan trọng trong khả năng trả lời về câu hỏi: có sự sống ở đâu đó trong Vũ trụ không? Các đài quan sát ESO được trang bị những thiết bị dùng để tìm kiếm, nghiên cứu và giám sát các thiên thể gọi là 'hành tinh ngoại hệ'. Sử dụng Kính thiên văn rất lớn (VLT), các nhà thiên văn lần đầu tiên thu được ánh sáng mờ từ một hành tinh bên ngoài hệ Mặt Trời và chụp được bức ảnh về nó. Đây là một hành tinh khí khổng lồ, có khối lượng bằng khoảng 5 lần khối lượng Sao Mộc. Quan sát này đã đánh dấu một bước đi quan trọng hướng đến một trong những mục đích quan trọng của thiên văn vật lý hiện đại: phân loại cấu trúc vật lý và thành phần hóa học của các hành tinh khí khổng lồ và thậm chí, các hành tinh đá.
Với thiết bị HARPS, the High Accuracy Radial velocity Planet Searcher, các nhà thiên văn đã khám phá ra không ít hơn bốn hành tinh quay xung quanh một ngôi sao ở gần chúng ta có khối lượng nhỏ hơn cả Sao Thiên Vương (ngôi sao Gliese 581), gồm một hành tinh có khối lượng hai lần khối lượng Trái Đất và một hành tinh có khối lượng gấp bảy lần khối lượng Trái Đất mà nằm ở vùng ở được của ngôi sao. Hành tinh này quay quanh ngôi sao với chu kỳ 66 ngày Trái Đất. Nhiều người nghĩ rằng có thể hành tinh này được bao phủ bởi một đại dương - một thế giới có nước. Kết quả này đánh dấu một kết quả đột phá trong việc tìm kiếm hành tinh có khả năng duy trì sự sống.
Những kính thiên văn khác ở đài quan sát La Silla, sử dụng một kỹ thuật sáng tạo là vi thấu kính hấp dẫn, tham gia vào tìm kiếm hành tinh ngoại hệ trong một mạng lưới toàn cầu các kính thiên văn. Sự hợp tác này đã đem đến kết quả phát hiện ra một hành tinh ngoại hệ có đặc tính khá gần với Trái Đất. Hành tinh này có khối lượng bằng 5 lần khối lượng Trái Đất, quay quanh ngôi sao với chu kỳ 10 năm Trái Đất và có bề mặt gần như là đá hoặc băng.
Xác định tuổi của Vũ trụ
200px|[[Cụm sao cầu 47 Tu.|phải|thumb]] Sử dụng kính VLT, người ta đã thực hiện những đo đạc độc nhất đặt nền tảng cho phép xác định một cách độc lập độ tuổi của Vũ trụ. Lần đầu tiên họ đo lượng đồng vị Uranium-238 phóng xạ trong một ngôi sao được sinh ra trong khi Ngân Hà vẫn còn trong giai đoạn đang hình thành.
Giống như phương pháp xác định niên đại bằng đồng vị cacbon, nhưng đối với khoảng thời gian lớn hơn, 'đồng hồ' Uranium này cho phép đo được tuổi của ngôi sao. Kết quả thu được là ngôi sao có độ tuổi 12,5 tỷ năm. Vì ngôi sao không thể già hơn Vũ trụ được, do đó tuổi của Vũ trụ phải lớn hơn giá trị này. Điều này phù hợp với các đo đạc khác (dựa vào bức xạ nền vũ trụ) và những mô hình vũ trụ học, cho độ tuổi Vũ trụ có giá trị bằng 13,7 tỷ năm. Các sao, và thiên hà của chúng ta phải được hình thành từ rất sớm sau Big Bang.
Lỗ đen tại trung tâm của Ngân Hà
trái|nhỏ|230px|Vùng trung tâm của [[Ngân Hà.]] Cái gì nằm ở trung tâm của Ngân Hà? Trong một thời gian dài, nhiều người cho rằng có một lỗ đen nằm tại tâm của thiên hà chúng ta nhưng không chắc chắn được điều này. Sau 15 năm theo dõi sự di chuyển của các ngôi sao bằng các kính thiên văn ở đài quan sát La Silla Paranal, các nhà khoa học cuối cùng đã thu được chứng cứ cụ thể.
Các sao nằm ở trung tâm Ngân Hà có độ tập trung rất lớn do vậy cần phải có kỹ thuật chụp ảnh đặc biệt như quang học thích nghi để nâng cao độ phân giải của các kính VLT. Các nhà thiên văn đã có thể theo dõi từng ngôi sao với độ chính xác cao khi chúng di chuyển xung quanh trung tâm Ngân Hà Quỹ đạo của chúng cho thấy chúng phải quay quanh một thiên thể có trường hấp dẫn lớn, một lỗ đen siêu khối lượng, với khối lượng khoảng ba triệu lần khối lượng Mặt Trời. Những quan sát từ VLT cũng hé lộ ra những chớp sáng hồng ngoại phát ra từ vùng này với khoảng thời gian đều đặn. Mặc dù nguyên nhân chính xác của hiện tượng này vẫn còn chưa được biết, những nhà quan sát đã đề xuất ra giả thuyết là lỗ đen tại tâm Ngân Hà có thể tự quay với tốc độ lớn. Và cho dù là gì đi nữa, cuộc đời của một lỗ đen không hề yên tĩnh và thanh bình.
Kính thiên văn VLT cũng dùng để thăm dò vào trung tâm của các thiên hà khác, và một lần nữa các nhà thiên văn lại tìm thấy sự có mặt của các lỗ đen siêu khối lượng. Trong thiên hà hoạt động NGC 1097, họ nhìn thấy chi tiết chưa từng có về một mạng lưới tổ hợp các sợi xoắn ốc về phía trung tâm của thiên hà này và khả năng cung cấp cho những hình ảnh đầu tiên về quá trình vật chất từ những vùng chính của thiên hà rơi về trung tâm của nó.
Sự bùng phát tia gamma - Một trong những hiện tượng với năng lượng lớn nhất trong Vũ trụ
Sự bùng phát tia gamma (Gamma-Ray Bursts - GRBs) là những sự phát tia gamma năng lượng cao trong thời gian từ vài giây đến một vài phút - hay là một cái chớp mắt trong thang thời gian Vũ trụ. Chúng thường xảy ra ở những khoảng cách lớn từ Trái Đất, ở biên giới của vũ trụ quan sát được.
Kính thiên văn VLT cùng một số đài quan sát trên thế giới đã quan sát thấy ánh sáng muộn của bùng phát tia gamma GRB 090423 có khoảng cách xa nhất từ trước đến nay. Với dịch chuyển đỏ đo được là 8,2 - ánh sáng từ nguồn này mất khoảng 13 tỷ năm để đến được Trái Đất. Do đó nó có thể xảy ra khi Vũ trụ mới chỉ khoảng 600 triệu năm tuổi, hay không nhiều hơn 5% tuổi của Vũ trụ hiện tại. Năng lượng nó giải phóng trong một vài giây gấp khoảng 300 lần năng lượng mà Mặt Trời sẽ phát ra trong toàn bộ thời gian sống của nó, khoảng 10 tỷ năm. GRB do đó là những vụ nổ mạnh nhất trong Vũ trụ từ Big Bang.
Các nhà nghiên cứu đã cố gắng khám phá bản chất của những vụ nổ này trong một thời gian dài. Các quan sát chỉ ra GRB có hai kiểu - thời gian ngắn (ngắn hơn một vài giây), và thời gian dài - từ đó người ta nghi ngờ có hai kiểu sự kiện liên quan đến chúng. Năm 2003, nhờ các kính của ESO các nhà thiên văn đã liên kết những vụ bùng phát tia gamma thời gian dài với những vụ nổ của những sao khối lượng lớn, gọi là 'hypernovae'. Theo dõi vụ nổ này trong vòng một tháng, họ chỉ ra rằng ánh sáng có tính chất tương tự như ánh sáng thoát ra từ một supernova, được phát ra từ một ngôi sao khối lượng lớn nổ tung ở cuối đời của nó. Năm 2005, lần đầu tiên các kính thiên văn của ESO đã thu được ánh sáng khả kiến sau một vụ bùng phát thời gian ngắn. Bằng cách theo dõi ánh sáng này trong ba tuần, các nhà thiên văn chỉ ra rằng những bùng phát thời gian ngắn - không như các bùng phát thời gian dài - có nguồn gốc khác với hypernova. Thay vào đó, người ta cho rằng nó là kết quả của sự sáp nhập các sao neutron hoặc các lỗ đen. Việc quan sát ánh sáng muộn của chớp tia gamma cũng được phối hợp giữa VLT và Atacama Pathfinder Experiment (APEX) để tăng cường khả năng phát hiện và ghi lại dữ liệu ở bước sóng dưới milimét.
Dữ liệu khoa học
200px|Lưu trữ dữ liệu khoa học.|phải|thumb Nhóm hoạt động lưu trữ khoa học (Science Archive Operation Group) nhận và tái phân phối dữ liệu dữ liệu của ESO và HST và cung cấp hỗ trợ cho người sử dụng các dữ liệu. Khoảng 12 terabytes (TB) dữ liệu công cộng được phân phối trong 1 năm thông qua kho lưu trữ của ESO, tới khoảng 10.000 website yêu cầu dữ liệu. Ngoài ra, hơn 2.000 đĩa CD và DVD dữ liệu độc quyền được gửi đi hàng năm tới những người đứng đầu một dự án nghiên cứu quan sát trong giai đoạn phân tích dữ liệu. Hiện tại tổng dữ liệu lưu trữ khoảng 65 TB, với tốc độ dữ liệu được lưu hàng năm là 15 TB. Con số này sẽ tăng gấp 10 lần khi Kính thiên văn khảo sát hồng ngoại và khả kiến (VISTA) tạo ra khoảng 150 TB mỗi năm.
Vũ trụ kĩ thuật số
Những đột phá trong công nghệ kính thiên văn, máy dò và máy tính cho phép những dự án khảo sát thiên văn tạo ra một lượng lớn các hình ảnh, phổ và catalô. Những mảng dữ liệu này bao trùm toàn bộ bầu trời ở tất cả các bước sóng từ tia gamma, tia X tới bước sóng khả kiến và hồng ngoại, và sóng vô tuyến. Các nhà thiên văn học đang phát triển cách làm việc khoa học mới, bằng cách biến một dữ liệu khoa học khổng lồ trở thành một 'vũ trụ kĩ thuật số' dễ dàng truy nhập được. Những kĩ thuật này sử dụng một mạng lưới tính toán phân tán với khả năng truy nhập dữ liệu đơn giản, trong suốt qua những 'đài quan sát ảo'. Như một đài quan sát thật với những kính thiên văn, mỗi kính trang bị những thiết bị thiên văn, một đài quan sát ảo chứa các dữ liệu trung tâm, được phát triển trên toàn thế giới dưới sự điều hành của Liên minh quốc tế đài quan sát ảo (IVOA) và sự án EURO-VO của châu Âu.
Những đài quan sát ảo đã chứng minh sự hiệu quả nó, như nhờ nó mà người ta đã phát hiện ra 31 quasar bị che khuất, mờ từ dữ liệu của dự án Great Observatories Origins Deep Survey (GOODS), làm số lượng quasar được tìm thấy tăng gấp bốn lần. Sự phát hiện cũng có nghĩa là việc khảo sát các lỗ đen siêu khối lượng cho kết quả số lượng chúng thấp so với thực tế ít nhất hai lần, và có thể số lượng các lỗ đen siêu khối lượng phải gấp bốn hoặc năm lần so với kết quả khảo sát của GOODS.
10 khám phá thiên văn học hàng đầu ở ESO
300px|Top 10 khám phá thiên văn từ ESO.|trái|thumb 300px|Hình vẽ mô tả hệ hành tinh [[Gliese 581.|trái|thumb]] 300px|Minh họa sự bùng phát tia gamma ở nơi xa nhất trong Vũ trụ|trái|thumb
1. Vũ trụ đang gia tốc
Hai nhóm nghiên cứu độc lập đã chỉ ra rằng sự giãn nở của Vũ trụ đang gia tốc - dựa trên những quan sát những vụ nổ của các ngôi sao (supernova) từ kính thiên văn ở La Silla.
2. Hình ảnh đầu tiên về hành tinh ngoại hệ
Kính VLT đã chụp được hình ảnh đầu tiên về một hành tinh ngoài Hệ Mặt Trời, với khối lượng bằng 5 lần khối lượng Sao Mộc, nó quay quanh một sao mờ, sao lùn nâu, ở khoảng cách so với sao chính 55 AU.
3. Các sao quanh quay một lỗ đen ở trung tâm Ngân Hà
Một số kính thiên văn mạnh nhất của ESO được sử dụng trong nghiên cứu dài 16 năm để thu được dữ liệu chi tiết về chuyển động của các ngôi sao quay quanh lỗ đen ở tâm Ngân Hà — a supermassive black hole.
4. Liên kết giữa sự bùng phát tia gamma và siêu tân tinh
Kính thiên văn của ESO đã cung cấp chứng cứ chứng minh là những bùng phát tia gamma thời gian dài có liên quan đến vụ nổ của những ngôi sao khối lượng rất lớn, giúp giải quyết được bí ẩn này từ lâu.
5. Chuyển động của các sao trong Ngân Hà
Sau hơn 1000 đêm qua sát ở La Silla, trải trong hơn 15 năm, các nhà thiên văn đã xác định được chuyển động của hơn 14.000 ngôi sao kiểu Mặt Trời tập trung lân cận xung quanh Mặt Trời, cho thấy thiên hà của chúng ta có hoạt động nhiễu loạn hơn rất nhiều so với suy nghĩ trước kia.
6. Sao già nhất được biết đến trong Ngân Hà
Sử dụng kính thiên văn VLT, người ta đã đo được tuổi của những ngôi sao già nhất trong Ngân Hà. Với tuổi 13,2 tỷ năm, những ngôi sao này đã hình thành từ thời kỳ đầu của Vũ trụ.
8. Đo đạc một cách độc lập nhiệt độ của Vũ trụ
Kính VLT cũng lần đầu tiên phát hiện ra các phân tử cacbon mônôxít trong một thiên hà nằm cách xa 11 tỷ năm ánh sáng, một nhiệm vụ săn lùng trong suốt 25 năm. Điều này cho phép các nhà thiên văn đo được một cách chính xác nhiệt độ của Vũ trụ ở kỷ nguyên sơ khai.
9. Đo đạc thiên thể xa nhất
Kính thiên văn rất lớn VLT cũng thu được phổ của thiên thể nằm xa trong Vũ trụ tính tới năm 2009, nó xuất hiện chỉ khoảng 600 triệu năm sau Big Bang.
10. Tìm thấy hành tinh ngoại hệ nhẹ nhất
Phổ kế HARPS đã giúp phát hiện ra một hệ hành tinh chứa một trong những hành tinh ngoại hệ nhẹ nhất - có khối lượng bằng khoảng 2 lần khối lượng Trái Đất - cũng như một hành tinh nằm trong vùng ở được, với khả năng tồn tại một đại dương chất lỏng.
Các hoạt động tiếp cận cộng đồng
Những hoạt động hướng tới cộng đồng được thực hiện ở Phòng công cộng và giáo dục ESO (ePOD). Nhiều hoạt động và chương trình đa dạng nhằm đáp ứng những đòi hỏi xác định từ truyền hình, báo chí và truyền thông trực tuyến. ePOD sản xuất các chương trình tiếp cận cộng đồng, như ESOcast, Hubblecast, trang Facebook... ePOD cũng phát hành nhiều tài liệu như thiệp quảng cáo, sách, báo cáo hàng năm, chuyên san định kỳ (Messenger, ST-ECF Newsletter, CAPjournal), áp phích...
Trong quá khứ, một số sự kiện nổi bật có ý tưởng xuất phát từ phòng này, như Năm thiên văn quốc tế 2009 IYA2009 (do IAU và UNESCO tổ chức), VLT First Light, Astronomy On-line, và S-L 9 impact. Cũng như những trại giáo dục như Venus Transit, Science on Stage và Science in School cũng được phòng nêu ra. ePOD cũng tổ chức các buổi triển lãm.
ePOD cũng tụ hội mọi nguồn truyền thông thiên văn về một nơi nhằm mang lại cho những nhà truyền thông những thông tin và công cụ hữu ích.
Cerotainia dubia
Cerotainia dubia là một loài ruồi trong họ Asilidae. Cerotainia dubia được Bigot miêu tả năm 1878. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Cerotainia
Natolewiczki
Natolewiczki (Neu Natelfitz) là một ngôi làng thuộc khu hành chính của Gmina Płoty, thuộc quận Gryfice, West Pomeranian Voivodeship, ở phía tây bắc Ba Lan. Nó nằm khoảng 13 km phía đông bắc Płoty, 11 km ở phía đông Gryfice và 75 km về phía đông bắc của thủ đô khu vực Szczecin.
Trước năm 1945, khu vực này là một phần của Đức. Đối với lịch sử của khu vực, xem Lịch sử của Pomerania.
Timarcha rugulosa
Timarcha rugulosa là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Herrich-Schaeffer miêu tả khoa học năm 1838.
Psychomyia tiani
Psychomyia tiani là một loài Trichoptera trong họ Psychomyiidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Psychomyia
Buduslău
Buduslau là một xã thuộc hạt Bihor, România. Dân số thời điểm năm 2002 là 1963 người.
Tổ chức Nghiên cứu thiên văn châu Âu tại Nam Bán cầu
Các hoạt động tiếp cận cộng đồng
Có một tập hợp các hình ảnh và video miễn phí có thể tải xuống tại đây.
Protojanira prenticei
Protojanira prenticei là một loài chân đều trong họ Protojaniridae. Loài này được Barnard miêu tả khoa học năm 1927.
Timarcha rugulosa
Tham khảo
Thể loại:Timarcha
Protojanira prenticei
Tham khảo
Thể loại:Protojanira
Le Horps
Le Horps  là một xã thuộc tỉnh Mayenne trong vùng Pays de la Loire tây bắc nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 270 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Horps
Oryba kadeni
Oryba kadeni là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Trung Mỹ (bao gồm Guatemala, Costa Rica, Panama và có thể cả Belize) tới Brasil, Bolivia, Ecuador, Peru, Venezuela và Guyane thuộc Pháp.
Sải cánh khoảng 102–116 mm.
Tổ chức Nghiên cứu thiên văn châu Âu tại Nam Bán cầu
Ảnh trong tuần ESO
Hàng tuần, ESO phát hành một hình ảnh thiên văn chọn lọc, hoặc những hoạt động liên quan đến nó. Mọi thông tin được đăng tải trên website của ESO.
Oryba kadeni
Mỗi năm loài này có thể có nhiều thế hệ.