cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Berserk
Cốt truyện
Không còn gặp bất kỳ sự chống đối nào, Griffith nghiễm nhiên xây dựng được vương quốc của riêng mình mang tên dưới sự chứng giám của nữ hoàng Charlotte và Giáo hoàng Tòa Thánh. Anh gây dựng nên thành phố Falconia để cung cấp cho nhân loại nơi trú ẩn khỏi các cuộc tấn công ngày càng gia tăng của những quái thú thần thoại. Người dân không nhận ra rằng người trị vì mới của họ thực ra cũng nằm trong số đó. Cùng thời điểm đó, Guts và đồng đội dong buồm hướng đến Elfhem và thường xuyên gặp cậu bé ánh trăng. Sau khi trải qua trận chiến một mất một còn với Thần Biển, nhóm của Guts đã đến được Elfhem, trên hòn đảo Skellig. Nữ vương của loài elf là Danann đã giúp đỡ Farnese và Schierke du hành vào giấc mơ của Casca để giúp Casca phục hồi tâm trí. Dù vậy, ngay cả khi khôi phục ký ức, Casca vẫn chưa thể vượt qua chấn thương tâm lý do sự kiện thiên thực gây ra. Mỗi khi nhìn thấy Guts, cô thường khụy xuống hoặc nhớ về những người đồng đội đã khuất. Cùng lúc đó, Farnese và Schierke bắt đầu luyện tập cùng với phù thủy tập sự khác sống tại Skellig. Guts tái ngộ Hiệp sĩ đầu lâu trên đảo, ông nói với anh rằng không phải lúc nào đoạn kết của cuộc hành trình cũng là niềm vui. Anh cũng được trải nghiệm những ký ức về một sự kiện thiên thực thực bí ẩn của Hiệp sĩ đầu lâu được bộ giáp kẻ cuồng nộ lưu lại. Griffith tiếp tục lãnh đạo quân đội mới bao gồm con người và "ác quỷ chiến tranh" chống lại binh đoàn jotunn sinh ra từ ảnh hưởng của cuộc chiến giữa anh và Ganiskha. Sau khi giành thắng lợi trở về, Griffith tham gia họp hội đồng với giới quý tộc Falconia trước khi đột nhiên biến mất vào tối hôm đó. Cùng lúc đó, Guts gặp lại cậu bé ánh trăng ở Elfhelm...
Quá trình sáng tạo
230px|thumb|Tác giả Miura Kentaro và tranh phác thảo nhân vật Guts Miura bắt đầu xây dựng ý tưởng phát triển Berserk từ khá sớm. Trong thời gian ngắn làm trợ lý đặc biệt cho Morikawa Jōji vào năm 18 tuổi, những bức vẽ ban đầu về hình tượng Kiếm Sĩ Đen Guts đã được ông phác thảo. Morikawa đã chia sẻ rằng ông được Miura cho xem những bức tranh khắc họa một chiến binh đen tối sở hữu một dấu ấn lạ kỳ, cầm một thanh kiếm khổng lồ và bên cạnh là một cậu. Bốn năm trước khi hợp tác với Hakusensha, Miura cũng từng gửi bản thảo đến một tạp chí shōnen manga nhưng bị từ chối. Nguyên nhân ông không cộng tác được với tạp chí shōnen là vì lúc đó ông cảm thấy mình không đủ năng lực và tạp chí ấy cũng không mặn mà gì với việc xuất bản một tác phẩm thuộc thể loại khoa học viễn tưởng hoặc kỳ ảo Năm 1988, khi làm việc với Buronson trong bộ manga có tựa đề Ōrō, Miura đã gửi bản thảo của one-shot Berserk:The Prototype cho Gekkan ComiComi của Hakusensha. Nguyên mẫu dài 48 trang này thắng Giải thưởng Manga-School lần thứ 7 của ComiComi. Berserk bắt đầu đăng nhiều kỳ trên tạp chí Monthly Animal House của Hakusensha từ tháng 10 năm 1989. Lúc bấy giờ, tạp chí này đang trên bờ vực phá sản nên Miura thường phải làm việc với nhiều biên tập viên khác nhau, thay đổi liên tục trước khi gặp lại biên tập viên đầu tiên - Akira Shimada. Miura bình luận rằng ông bắt đầu loạt manga này với tư cách là tác phẩm dài kỳ đầu tiên trong sự nghiệp nên ông chưa bao giờ có cơ hội nhận nhiều lời chỉ trích từ các biên tập viên.
Miura kể rằng cảm hứng cho tiêu đề của bộ truyện thực chất không quá rõ ràng vào thời điểm sáng tác. Lúc bấy giờ, khái niệm về những chiến binh cuồng nộ - berserker trong những saga của Iceland gần như chưa được biết đến tại Nhật Bản cho nên ông cũng không hề biết đến họ. Ông cũng không lên kế hoạch từ trước cho Bộ Giáp Cuồng Nộ (Berserker Armor) ở hồi truyện 222. Mặc dù lúc đầu không hiểu từ berserk. Do vậy, ông chọn tựa đề cho tác phẩm dựa trên từ berserk chỉ đơn giản là vì ông nghĩ rằng "âm hưởng bí ẩn của nó sẽ khá phù hợp với câu chuyện". Miura nói rằng tiêu đề của bộ truyện có sự liên kết với hình ảnh của Guts, vốn lấy cảm hứng từ hình tượng người anh hùng tăm tối đang hừng hực khí thế trả thù của nhân vật Max Rockatansky trong phim Mad Max. Ông giải thích rõ rằng Berserk là tiêu đề hoàn hảo đại diện cho vũ trụ của tác phẩm vì nó phản ánh sự điên cuồng của anh hùng đen tối nung nấu ý định báo thù, trút cơn thịnh nộ lên những kẻ thù có sức mạnh áp đảo. Theo Miura, bối cảnh kỳ ảo đen tối của manga lấy cảm hứng từ bộ phim Conan the Barbarian (1982), Excalibur (1981) và series Elric of Melniboné. Miura khẳng định rằng ông không coi kỳ ảo đen tối là một thể loại riêng biệt, mà là cho rằng nó chỉ là một thành tố thuộc thể loại kỳ ảo nói chung mà thôi. Ông bình luận rằng bên ngoài Nhật Bản có những tác phẩm kỳ ảo lớn, chẳng hạn như Chúa tể của những chiếc nhẫn cũng có chứa đựng yếu tố đen tối. Ở Nhật Bản, thể loại kỳ ảo cũng trở nên phổ biến bởi trò chơi điện tử như Dragon Quest nhưng đối tượng hướng tới là trẻ em nên đã cắt bỏ đi yếu tố đen tối. Tuy nhiên, Miura chịu ảnh hưởng từ tiểu thuyết trước khi chịu ảnh hưởng từ game nên ông "đã dấn thân vào kỳ ảo đen tối một cách vô cùng tự nhiên".
Một số khía cạnh của Guts (tính cách và thiết kế) một phần lấy cảm hứng từ người bạn thời trung học và sau này là mangaka đồng nghiệp Mori Kōji, từ nhân vật Max Rockatansky, từ vai diễn của Rudger Hauer trong phim Flesh and Blood, Blade Runner, The Hitcher hayThe Blood of Heroes. Cánh tay giả có gắn đại bác của Guts mượn ý tưởng từ nhân vật Hyakkimaru của Dororo và nhân vật chính cùng tên của manga Cobra. Thanh Kiếm Giết Rồng của Guts là sự kết hợp giữa nhân vật chính Kurt trong manga Pygmalio của Wada Shinji và minh họa về người khổng lồ vác kiếm trong spin-off của Guin Saga là The Snow Queen. Miura bình luận rằng khi vẽ Kiếm Giết Rồng, ông muốn mô phỏng hiệu ứng "cú đấm bay ra khỏi trang giấy" của Kenshiro và Raoh trong Hokuto no Ken, nhưng ông cảm giác rằng thanh kiếm của Guts không cùng sức nặng như nắm đấm. Do đó, ông muốn truyền cảm giác "kéo dài một cách thực tế" của thanh kiếm, tương tự như mô tả về môn phái Hokuto Shinken trong Hokotu no Ken, và khiến nó trở nên giống như thật trong mắt độc giả. Miura nói rằng "kiếm sĩ đen" Guts là điều ông nghĩ ra đầu tiên, nhưng ông không có bất kỳ ý tưởng gì về việc backstory của nhân vật này sẽ ra sao. Ông tập trung vào việc phát triển nhân vật cho đến khoảng tập 3 và tập 4 thì mới bắt đầu lên ý tưởng về động lực để Guts báo thù.
Phong cách hội họa của Miura cũng được truyền cảm hứng bởi rất nhiều họa sĩ khác nhau. Cách thiết kế bản phân cảnh được ông học hỏi từ chính cha mình - người từng nhiều năm thiết kế bản phân cảnh cho các nhãn hàng quảng cáo trên TV. Kỹ thuật bố cục trang vẽ được ông học tập từ mangaka Otomo Katsuhiro. Khía cạnh đồ họa, âm hưởng nét vẽ chịu tác động từ Kiyoshi Nagai. Ông cũng từng bắt chước tranh của Gakken, Mizushima Shinji, Hijiri Rei, Matsumoto Leiji, Hagio Moto hay Terasawa Buichi... khi còn nhỏ như một cách luyện tập. Lên trung học, ông muốn cách vẽ giàu chất hiện thực hơn nên chuyển sang bắt chước tranh của Ohrai Noriyoshi, Kato Naoyuki... Sau giai đoạn này, ông chuyển sang tập vẽ cơ thể con người bằng cách tầm hình giải phẫu học trong các cuốn sách của Thomas R.Gest.
Độc giả của Berserk không còn lạ gì với tình trạng gián đoạn thường xuyên và kéo dài, bắt đầu từ cuối năm 2006. Sau đợt gián đoạn dài 10 tháng kể từ tháng 9 năm 2014, manga phát hành trở lại vào tháng 7 năm 2015, và cho đến tháng 12 cùng năm, nó được xuất bản hàng tháng trước khi trở lại với lịch trình thất thường. Berserk tiếp tục xuất bản hàng tháng từ tháng 6 đến tháng 9 năm 2016 trước khi bước vào đợt gián đoạn khác. Manga phát hành trở lại từ tháng 3 đến tháng 6 năm 2017, sau đó xuất bản hàng tháng từ tháng 12 năm 2017 đến tháng 5 năm 2018. Bốn tháng sau, một hồi khác được xuất bản vào tháng 8 năm 2018, trước khi bước vào đợt gián đoạn dài 8 tháng. Năm 2019 có 2 hồi lần lượt ra mắt vào tháng 4 và tháng 8. Năm 2020 có 3 hồi xuất bản lần lượt vào tháng 4, tháng 7 và tháng 10. Năm 2021 chỉ có 1 hồi xuất bản vào tháng 1. Ngày 20 tháng 5 năm 2021, Hakusensha thông báo rằng Miura qua đời ở tuổi 54 do bị tách thành động mạch chủ cấp tính vào ngày 6 tháng 5. Điều này khiến cho tương lai của bộ manga lúc bấy giờ rơi vào tình trạng bỏ ngỏ. Ngày 12 tháng 8 năm 2021, nhà xuất bản Hakusensha có thông báo chính thức rằng hồi 364 của Berserk sẽ được đăng trên Young Animal vào ngày 10 tháng 9 cùng năm. Số ra thứ 18 này sẽ là số ra "tưởng niệm" Miura, bao gồm một cuốn sách nhỏ đặc biệt với tựa đề "Thông điệp gửi đến Miura Kentaro" và áp phích về "những cảnh tượng làm nên tên tuổi" của manga. Ngày 7 tháng 6 năm 2022, Hakusensha thông báo sẽ tái đăng tải dài kỳ Berserk bắt đầu từ số 13 của tạp chí Young Animal ra mắt vào ngày 24 tháng 6 năm 2022. Tác phẩm sẽ được minh họa bởi đội ngũ trợ lý của Miura - Studio Gaga dưới sự giám sát của người bạn thân và đồng thời là người đồng nghiệp lâu năm - họa sĩ Mori Kouji.
Chủ đề
230px|thumb|Behelit là yếu tố quan trọng quyết định số phận của nhân vật trong Berserk Ý chí tự do, định mệnh và nhân quả là chủ đề được bàn luận nhiều trong Berserk. Sự tranh đấu kiên cường của con người cũng là một chủ đề thường gặp trong series: nhiều nhân vật có hoàn cảnh éo le, phải liên tục đấu tranh để chống lại thế giới bất công. Guts luôn luôn tranh đấu để khẳng định quyền tự định đoạt số phận của mình. Griffith cũng thể hiện ý chí kiên cường này khi theo đuổi giấc mơ tạo nên vương quốc của riêng mình, bất chấp xuất thân hèn kém.
Bộ truyện còn khám phá về bản chất và đạo đức con người. Khi nhân vật bị đẩy vào đường cùng, liệu họ có tiếp tục tranh đấu để giữ gìn nhân tính hay sẽ trở nên điên loạn và biến thành ác quỷ. Guts ở đầu câu chuyện được khắc họa là một phản anh hùng, sẵn sàng tàn sát không ghê tay và thờ ơ với những người xung quanh. Với Guts, luân lý đạo đức chỉ là cái tương đối, giữa phải và trái chỉ là ranh giới lờ mờ, trắng đen lẫn lộn. Anh không có ý định trở thành anh hùng chính nghĩa hay xả thân giúp đỡ người yếu thế. Tuy nhiên, theo mạch phát triển của câu chuyện, sự thật tiết lộ rằng Guts thực ra là người có mâu thuẫn nội tâm sâu sắc. Guts có một quá khứ đầy bi kịch và đau thương, arc Golden Age chứng tỏ rằng anh là một nhân vật phức tạp hơn những gì mọi người nghĩ. Về phần Griffith, Anne Lauenroth của Anime News Network viết rằng Griffith "không hẳn là kẻ xấu xa", nhưng "quá ngạo mạn và thực tế một cách tàn nhẫn về bản chất con người, nhưng trên hết, anh là kiểu người mà Guts muốn sánh vai."
arc Golden Age có thể được so sánh với một vở bi kịch Hy Lạp. Theo Lauenroth, harmatia của Griffith nằm ở cách mà anh tách mình khỏi cảm giác tội lỗi và nỗi ô nhục có thể cản trở giấc mơ của mình, cũng như cách mà anh hành xử để kìm nén cảm giác đó. Câu độc thoại nội tâm của Griffith trong trận đấu tay đôi thứ hai với Guts: "Nếu không thể giữ cậu ấy ở đây, thì mình không màng đến chuyện gì nữa" đánh dấu một peripeteia của arc Golden Age. Khi Guts chạy vội đến để giải cứu Griffith đang ngồi trên hồ nước ngay trước Thiên thực, Griffith đạt đến khoảnh khắc anagnorisis khi nghĩ rằng "Cậu là người duy nhất... khiến tớ quên đi giấc mơ của mình".
Phản bội và báo thù là chủ đề xuyên suốt series. Gambino chỉ vì vài đồng bạc mà sẵn sàng phản bội Guts, bán Guts để cho tên lính khác có thể cưỡng hiếp anh do ông ta luôn chất chứa một nỗi hận thù với anh, cho rằng anh là nguồn cơn cho những nỗi mất máu mà ông ta phải gánh chịu. Sau đó, anh cũng tìm cách trả thù tên lính Donovan bằng cách ám hại hắn trên chiến trường và sau này cũng vô tình giết luôn Gambino. Sau khi những người đồng đội của Guts bị Griffith phản bội và sử dụng làm vật hiến tế cho God Hand, anh quyết tâm lên đường tìm Griffith để trả thù. Khao khát báo thù này cũng là lý do chính để Guts tồn tại, trước khi anh nhận ra sai lầm của bản thân.
Tôn giáo cũng được đề cập đến trong bộ truyện, chủ yếu thông qua nhân vật Farnese và Mozgus. Miura nói rằng ông xây dựng thẩm giáo viên Mozgus dựa trên ý tưởng về một tính cách cứng nhắc để tạo thành kiểu nhân vật cuồng tín tôn giáo đến mức không còn sự mềm mỏng. Farnese đóng vai trò là bù nhìn của Hội Hiệp sĩ Iron Chain, được giao nhiệm vụ giúp Mozgus truy lùng và hành quyết những kẻ dị giáo. Sau lần đụng độ với Guts, Farnese cảm thấy càng lúc càng khó xử trong việc liệu có nên tiếp tục duy trì đức tin bất chấp những hành động tàn bạo mà mình từng làm. Guts thì ngược lại, anh luôn quyết đoán trong hành động, không thèm đếm xỉa gì đến nỗi nghi ngờ hay sợ hãi. Guts kịch liệt lên án tư tưởng của những người theo Tòa Thánh, đặc biệt là hành động cầu nguyện, cho rằng hành động chắp tay nguyện sẽ khiến họ không thể chiến đấu. Farnese cuối cùng cũng từ bỏ việc tin tưởng và cứng nhắc vào đức tin của mình. Sau khi trận chiến giữa Mozgus và Guts kết thúc, Farnese quyết định đi theo Guts để tìm kiếm mục đích mới của cuộc đời.
Xuất bản
Hồi truyện 364 được phát hành vào ngày 10 tháng 9 năm 2021, trở thành hồi truyện đầu tiên được ra mắt sau khi tác giả Miura Kentaro qua đời. Ngoài 29 trang truyện và một tấm poster "ghi lại những khoảnh khắc đáng nhớ", một cuốn booklet với những bức họa tri ân được thực hiện bởi nhiều mangaka thân thiết với Miura lúc ông con sống cũng được tặng kèm. Tác phẩm được tái đăng tải dài kỳ bắt đầu từ hồi 365, phát hành vào ngày 24 tháng 6 năm 2022 với bàn tay minh họa của đội ngũ trợ lý Studio Gaga và sự giám sát của họa sĩ Mori Kouji.
Tại Bắc Mỹ, Dark Horse Comics, cùng với Digital Manga Publishing ra công bố đã mua bản quyền manga vào năm 2003. Tập đầu tiên xuất bản vào ngày 22 tháng 10 năm 2003. Tính đến ngày 25 tháng 9 năm 2019, hiện có 40 tập đã được xuất bản. Tháng 9 năm 2018, Dark Horse Comics công bố phiên bản cao cấp của Berserk, có bìa cứng và bản in lớn hơn, với tập đầu tiên (tập hợp các tập gốc từ 1–3) phát hành vào ngày 27 tháng 2 năm 2019.
Truyền thông
thumb|Logo của Berserk
Loạt anime đầu tiên (1997–1998)
Berserk được chuyển thể thành loạt anime truyền hình dài 25 tập, Nippon Television và VAP là nhà sản xuất, Oriental Light and Magic lo liệu phần hình ảnh hoạt họa và Takahashi Naohito là đạo diễn bộ phim. Loạt phim bắt đầu với arc Kiếm Sĩ Đen, sau đó tiếp tục chuyển thể Golden Age và kết thúc lơ lửng ở gần cuối sự kiện Thiên thực. Anime được phát sóng trên Nippon TV tại Nhật Bản từ ngày 8 tháng 10 năm 1997 đến ngày 1 tháng 4 năm 1998.
Loạt phim điện ảnh (2012–2013)
Arc Golden Age của Berserk được Studio 4°C chuyển thể thành bộ ba anime điện ảnh. Bộ phim đầu tiên với tựa The Egg of the King công chiếu tại Nhật Bản vào ngày 4 tháng 2 năm 2012. Bộ phim thứ 2 tên là Tử chiến thành Doldrey (The Battle for Doldrey) công chiếu tại Nhật Bản vào ngày 23 tháng 6 năm 2012. The Advent là bộ phim thứ 3 công chiếu tại Nhật Bản vào ngày 1 tháng 2 năm 2013.
Loạt anime thứ hai (2016–2017)
Anime truyền hình chuyển thể thứ hai của Berserk do Liden Films sản xuất và diễn hoạt bởi GEMBA và Millepensee. Mùa đầu tiên dài 12 tập bao quát arc Conviction của manga. Nó được phát sóng trên khối chương trình anime Animeism của Wowow và MBS từ ngày 1 tháng 7 đến ngày 16 tháng 9 năm 2016. Mùa thứ hai dài 12 tập bao gồm arc Falcon of the Millennium Empire phát sóng từ ngày 7 tháng 4 đến ngày 23 tháng 6 năm 2017.
Trò chơi điện tử
Hai trò chơi điện tử đầu tiên dựa trên Berserk đều do Yuke's phát triển. Trò chơi đầu tiên có tựa đề Berserk Millennium Falcon Arc: Chapter of the Lost Flowers được ASCII Corporation phát hành cho hệ máy Dreamcast tại Nhật Bản vào cuối năm 1999. Game được Eidos Interactive bản địa hóa cho khu vực phương Tây vào đầu năm 2000.
Trò chơi thứ hai tên là Berserk: Millennium Falcon Hen Seima Senki no Shō được Sammy Corporation phát hành tại Nhật Bản cho hệ máy PlayStation 2 vào năm 2004.
Spin-off lấy cảm hứng từ Berserk của loạt trò chơi Dynasty Warriors với tựa đề Berserk Musou phát hành tại Nhật Bản vào ngày 27 tháng 10 năm 2016, tại Hoa Kỳ vào ngày 21 tháng 2 năm 2017 cho nền tảng PlayStation 4, PlayStation Vita và PC thông qua Steam.
Tiểu thuyết
Tiểu thuyết spin-off Berserk: Honō Ryū no Kishi do Fukami Makoto viết và Miura Kentaro minh họa phát hành vào ngày 23 tháng 6 năm 2017. Tác phẩm chủ yếu tập trung vào tông đồ của Quân Đoàn Chim Ưng mới là Grunbeld. Tại Bắc Mỹ, cuốn tiểu thuyết được Dark Horse xuất bản bằng tiếng Anh vào ngày 17 tháng 4 năm 2019.
Sản phẩm truyền thông khác
Hakusensha đã phát hành quyển 5 artbook liên quan đến Berserk. Quyển đầu tiên là Kentaro Miura - Berserk Illustration Book phát hành vào ngày 26 tháng 2 năm 1997. Quyển thứ hai với tựa đề Berserk: Kenpū Denki – Kanzen Kaiseki-sho phát hành vào ngày 9 tháng 12 năm 1998. Quyển thứ ba tên là Berserk: War Cry – Postcard Collection phát hành vào ngày 20 tháng 8 năm 1998. Quyển thứ tư với tiêu đề Berserk: Visual & Story File là quyển artbook về trò chơi điện tử Berserk Millennium Falcon Arc: Chapter of the Lost Flowers, phát hành vào ngày 22 tháng 12 năm 1999. Quyển thứ năm với tựa đề The Artwork of Berserk tập trung vào những bản vẽ gốc sẽ xuất hiện tại triển lãm "Dai Berserk-ten" và cũng sẽ được bày bán trực tiếp trước tiên tại sự kiện này, bắt đầu từ ngày 10 tháng 9. Hakusensha còn phát hành sách hướng dẫn Berserk Official Guidebook vào ngày 23 tháng 9 năm 2016. Nó được phát hành tại Bắc Mỹ bởi Dark Horse vào ngày 19 tháng 9 năm 2018.
Bên cạnh trò chơi điện tử và artbook, Berserk còn kinh doanh nhiều sản phẩm ăn theo khác nhau. Tượng và mô hình cử động được sản xuất bởi Art of War, Prime 1 Studio và First 4 Figures. Konami tại Nhật Bản cũng phát hành trò chơi sưu tập thẻ Berserk. Max Factory đã sản xuất nhiều mô hình dòng figma dựa trên nhân vật trong series bao gồm Guts (phiên bản Kiếm Sĩ Đen, phiên bản Quân đoàn Chim ưng, và phiên bản Bộ Giáp Cuồng Nộ), Griffith (có cả phiên bản Femto), Casca và nhóm God Hand. Berserk cũng truyền cảm hứng cho 2 cỗ máy pachinko thể hiện CG của loạt phim điện ảnh hoạt hình gốc.
Để kỷ niệm việc Berserk xuất bản được 40 tập vào ngày 18 tháng 9 năm 2018, một video quảng cáo có nam diễn viên Matsuzaki Shigeru đóng vai Guts đã được phát trực tuyến.
Đón nhận
Tập truyện oneshot của Berserk ra mắt năm 1988 đã chiến thắng tại giải thưởng Manga-School lần thứ 7 của ComiComi. Manga liên tục lọt vào vòng chung kết của Giải thưởng Văn hóa Tezuka Osamu lần thứ 2 (1998), lần thứ 3 (1999), lần thứ 4 (2000), và lần thứ 5 (2001). Năm 2002, Berserk giúp cho Miura đoạt Giải thưởng cho sự xuất sắc tại Giải thưởng Văn hóa Tezuka Osamu lần thứ 6, ông được trao giải cùng với Inoue Takehiko, người giành Giải thưởng lớn cho manga Vagabond. Berserk là một trong những Tác phẩm được Ban giám khảo Đề xuất của mảng Manga tại Liên hoan Nghệ thuật truyền thông Nhật Bản lần thứ 5 (2001) và lần thứ 6 (2002). Đoạn phim quảng cáo thời lượng 15 giây với tựa đề Berserk: Birth of the Black Swordsman cho loạt anime truyền hình chuyển thể năm 2016 là một trong những Tác phẩm được Ban giám khảo đề xuất của mảng Giải trí tại Liên hoan Nghệ thuật truyền thông Nhật Bản lần thứ 20 (2017).
Năm 2016, Berserk đứng thứ 38 trong danh sách "Sách của năm" lần thứ 17 do tạp chí Da Vinci bình chọn. Tại cuộc bình chọn Manga Sōsenkyo năm 2021 của TV Asahi với số lượng 150.000 người bình chọn cho top 100 bộ manga hàng đầu, Berserk đứng thứ 91.
Berserk giành chiến thắng tại giải thưởng Anime & Manga Grand Prix của AnimeLand cho hạng mục Seinen kinh điển hay nhất vào các năm 2008, 2009, và 2013.
Doanh số
Berserk tập 33–40 xuất hiện trong top 5 của bảng xếp hạng manga hàng tuần Oricon từ năm 2008 đến năm 2018. Tập 34 và 40 lần lượt đứng thứ nhất vào năm 2009 và năm 2018. Tính đến tháng 7 năm 2015, manga có hơn 27 triệu bản in tại Nhật Bản và 8 triệu bản ở nước ngoài. Tính đến tháng 1 năm 2016, manga có hơn 40 triệu bản được phát hành. Tính đến tháng 5 năm 2021, manga đã có hơn 50 triệu bản được phát hành, bao gồm cả phiên bản kỹ thuật số. Berserk nhận được Giải thưởng xuất sắc tại Denshi Shoseki Taishō (Giải thưởng Sách điện tử) của Hakusensha. Giải thưởng này là dành cho những manga kỹ thuật số bán chạy nhất của Hakusensha tính từ ngày 1 tháng 7 năm 2014 đến ngày 30 tháng 6 năm 2015.
Tháng 3 năm 2017, giám đốc xuất bản và cấp phép quốc tế của Dark Horse Comics là Michael Gombos thông báo rằng Berserk là sản phẩm bán chạy nhất mọi thời đại của họ (không chỉ gói gọn trong manga), soán luôn cả ngôi vị của Kozure Ōkami. Berserk đã bán được gần 2 triệu bản tại Bắc Mỹ tính đến tháng 9 năm 2018. Sau khi tin tức về Miura qua đời được công bố vào tháng 5 năm 2021, Anime News Network thông báo rằng tám tập đầu của phiên bản cao cấp do Dark Horse phát hành lọt vào top 100 cuốn sách bán chạy nhất về tổng thể của Amazon.
Đánh giá chuyên môn
Berserk nhìn chung được giới phê bình đánh giá cao. Zac Bertschy viết cho SciFi.com rằng "Miura Kentaro sáng tạo ra một câu chuyện không chỉ đen tối một cách khó chịu, mà nó còn có sức hút và tầm ảnh hưởng ở một chiều sâu hơn hầu hết mọi tựa manga có thể đạt tới". Bertschy ca ngợi cốt truyện và sự phát triển nhân vật, kết luận rằng "Berserk không dành cho người yếu tim, và nó phù hợp với gu của người hâm mộ manga trưởng thành thích chút máu me với hóng drama". Trong tác phẩm Manga: The Complete Guide, tác giả Jason Thompson chấm Berserk 4 trên 5 sao. Ông gọi nó là "sử thi về kiếm và phép thuật đẫm máu có hội tụ yếu tố của tác phẩm Hellraiser", đồng thời viết thêm rằng "thế giới đầy máu và bùn ở châu Âu thời Trung Cổ được tả rất chân thực—và vẽ chi tiết giống thật đến mức yếu tố kỳ ảo đen tối đan xen vào nó, tạo ra sự kinh dị một cách từ từ, ló rạng". Trong một bài báo khác cho Anime News Network, Thompson viết rằng Berserk khởi đầu là "một câu chuyện về kiếm sĩ đơn độc, đi khắp thế gian để rửa sạch quái vật bằng mồ hôi và máu", sau đó lại đổi hướng thành "game nhập vai kỳ ảo với nhóm anh hùng bao gồm pháp sư, đạo tặc, đấu sĩ, vài con elf,...". Ông bình luận rằng Miura rõ ràng đang "hướng bộ truyện tới nhóm độc giả trẻ tuổi hơn". Dù vậy, Thompson "vẫn ấn tượng với phong cách vẽ tuyệt vời của Miura và khả năng tạo ra một cốt truyện dài như vậy với rất nhiều ý tưởng và gần như không thể lấp đầy thêm." Viết cho Crunchyroll, Matt Fagaly phân tích việc Berserk sử dụng trope của shōnen và shōjo manga trong chương Lost Children (từ tập 14–16) tạo ra "lối kể chuyện hoàn toàn mới mẻ và gây xúc động". Brittany Vincent của Otaku USA nói rằng: "Không còn nghi ngờ gì, Berserk là một trong những tác phẩm kỳ ảo kiểu phương Tây độc đáo và lôi cuốn nhất mọi thời đại". Eric Frederiksen viết trên SyFy Wire rằng: "Berserk là một trong những bộ manga dài nhất, và luôn là một trong những loạt truyện đen tối nhất, nhưng có cũng đồng thời là một trong những tác phẩm giàu cảm xúc nhất và đáng đọc nhất".
Tết Đoan ngọ
Tết Đoan Ngọ hoặc Tết Đoan Dương (Hán Việt: 端午節 - Đoan Ngọ Tiết, 端陽節 - Đoan Dương Tiết) (ngày mùng 5 tháng 5 theo âm lịch Trung Quốc) là một ngày Tết truyền thống tại một số nước như Trung Quốc, Hồng Kông, Đài Loan, Triều Tiên, Nhật Bản và Việt Nam. Tết Đoan Ngọ tồn tại từ lâu trong văn hóa dân gian phương Đông và có ảnh hưởng đến sinh hoạt văn hóa. Đoan nghĩa là mở đầu, Ngọ là khoảng thời gian từ 11 giờ trưa tới 1 giờ chiều, và ăn Tết Đoan Ngọ là ăn vào buổi trưa. Đoan ngọ lúc mặt trời bắt đầu ngắn nhất, ở gần trời đất nhất trùng với ngày hạ chí. Tết Đoan Ngọ còn được gọi là Tết Đoan dương. Theo triết lý y học Đông phương thì hỏa khí (thuộc dương) của trời đất và trong cơ thể của con người trong ngày Đoan ngọ đều lên đến tột bậc.
Berserk
Phong cách vẽ
Phong cách vẽ của Miura Kentaro cũng được giới chuyên môn đón nhận tích cực. Bertschy đánh giá rằng phong cách vẽ của Berserk "thực sự sáng sủa", "những đường gạch chéo, mức độ chi tiết, tất cả đều đáng kinh ngạc. Mỗi trang là một tác phẩm nghệ thuật, mỗi cảnh được vẽ với độ tập trung tối đa đến từng chi tiết và bầu không khí". Ông so sánh nét vẽ này với truyện tranh kinh dị thập niên 1950 của EC Comics và cảm thấy nó ăn khớp với "bản chất ghê rợn" của loạt truyện này. Thompson viết rằng phong cách nghệ thuật "kết hợp những cảnh bạo lực cận cảnh được vẽ bằng nét bút lông bắn tung tóe, với những khung cảnh rộng thể hiện lâu đài và quân đội được vẽ chi tiết cầu kỳ". Tạp chí Publisher Weekly nhận xét: "tác phẩm này có phong cách đặc trưng của manga thập niên 1980, với lời thoại thưa thớt, các pha hành động ngoạn mục và nét vẽ nhân vật đầy cứng cỏi. Việc tô đen bằng bút chì và đổ bóng góp phần mang đến một sắc thái quái gở". Serdar Yegulalp viết cho Advanced Media Network rằng phong cách vẽ của những tập đầu "hơi thô và kém bóng bẩy hơn những tập sau", nhưng sau 8 tập thì "hiếm có trang nào kém đẹp mắt". Ông nhấn mạnh rằng "sự quan tâm say mê của Miura đến từng chi tiết trên hầu khắp trang giấy hoặc khung tranh thật đáng sửng sốt". Trong một bài báo cho Anime News Network, Casey Brienza viết: "Phong cách nghệ thuật của Miura cực kỳ tinh tế, đáng chú ý, vẽ mà không có sự hỗ trợ của đội ngũ trợ lý nào. Và ngay cả khi ông ấy đã vẽ tốt ngay từ những trang đầu của tập 1, ông vẫn không ngừng tiến bộ trong nhiều năm ròng vẽ tranh cho Berserk". Satyajit Chetri của Rolling Stone mô tả dị giới mà Miura vẽ trong arc đầu tiên là "thứ gì đó mà M. C. Escher khi phê thuốc sẽ vẽ ra", ghi nhận sự tôn kính đối với Hellraiser của Clive Barker và Cthulhu Mythos của H. P. Lovecraft. Chetri gọi Miura là "người kể chuyện tuyệt vời với phong cách vẽ trơ trọi và rõ nét đến mức có thể khiến cho thế giới của Guts trở nên sống động một cách tráng lệ". Viết cho IGN, Bruna Penilhas nhận xét rằng độ chi tiết của bức tranh mà Miura vẽ là "ấn tượng từ đầu chí cuối", khen ngợi tạo hình và đặc trưng nhân vật. Penilhas viết thêm rằng Miura có thể "minh họa hoàn hảo các cá tính và cảm xúc nhân vật như đau đớn, giận dữ và buồn rầu". Alex Traub của The New York Times đối chiếu tranh vẽ của Miura với tranh vẽ của Hieronymus Bosch, đặc biệt là bức tranh của Miura về "những hình tượng con người nhỏ bé tràn tới chiếm trọn những cảnh quan kỳ quái đến không tưởng", viết thêm rằng "Ông Miura nổi tiếng với phong cách hùng vĩ, khải huyền; [với] hình ảnh đặc trưng – một thanh cự kiếm, một con quái vật khuất trong bóng tối – có thể khiến cho người hâm mộ dễ dàng nhận ra ngay".
Di sản
230px|thumb|Cosplay nhân vật Guts tại [[New York Comic Con năm 2015]]
Tết Đoan ngọ
Người Việt Nam còn gọi Tết Đoan Ngọ là Tết giết sâu bọ, là ngày phát động bắt sâu bọ, tiêu diệt bớt các loài gây hại cho cây trồng trên cánh đồng, trong đó nhiều loài sâu có thể ăn được và chúng được coi như là chất bổ dưỡng.
Berserk
Di sản
Theo ký giả kiêm biên tập viên Shimada Kazushi, những series như Cang giả kim thuật sư, Đại chiến Titan, Thanh gươm diệt quỷ, Jujutsu Kaisen sẽ không tồn tại nếu như không có Berserk. Một số tác giả manga kỳ ảo đen tối thừa nhận chịu ảnh hưởng từ Berserk bao gồm Isayama Hajime (Đại chiến Titan), Kato Kazue (Lam hỏa diệt quỷ), Toboso Yana (Hắc Quản gia). Yukimura Makoto (Vinland Saga), Tabata Yūki (Black Clover), và Narita Ryōgo (Baccano! và Durarara!!) cũng được truyền cảm hứng từ Berserk. Trong một cuộc phỏng vấn, nhà sản xuất phim truyền hình Castlevania (2017) là Adi Shankar trả lời rằng anh muốn chuyển thể Berserk, gọi phong cách vẽ "siêu chi tiết" của Miura "thực sự là tuyệt tác". Trợ lý đạo diễn của Castlevania là Adam Deats nói rằng chương trình này khơi nguồn cảm hứng từ Berserk.
Tết Đoan ngọ
Truyền thuyết về lịch sử ngày mùng 5 tháng năm được lưu truyền khác nhau ở Việt Nam, Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Berserk
Di sản
Ramsey Isler của IGN tuyên bố rằng Guts "là khuôn mẫu cho nhiều anh hùng xuất hiện sau anh", nói thêm rằng "thanh kiếm to một cách vô lý mà anh vác" đã trở thành xu hướng, truyền bá sang các nhân vật như Cloud Strife của Final Fantasy VII và Kurosaki Ichigo của Bleach.
Tết Đoan ngọ
Trung Quốc với truyền thuyết Khuất Nguyên
nhỏ|150px|[[Thủy xương bồ là một loại thảo dược được sử dụng trong ngày lễ, hoặc treo trước cửa nhà, quấn trong lá đa, để xua đuổi tà ma.]] thumb|250px|Bánh ú (tống tử) - món ăn không thể thiếu trong dịp Tết Đoan ngọ thumb|250px|Bánh ú ở [[Phúc Kiến]] Theo giải thích của học giả Chu Xử trong sách "Phong Thổ Ký" thì Tết Đoan Ngọ còn được gọi là Tết Đoan Dương. Đoan Ngọ là bắt đầu giữa trưa (Đoan: mở đầu, Ngọ: giữa trưa). Còn Dương là mặt trời, là khí dương; Đoan Dương có nghĩa là bắt đầu lúc khí dương đang thịnh. Ở Trung Quốc, thời Nam Bắc triều, Tết Đoan Ngọ còn được gọi là Dục Lan tiết. Lan có nghĩa là "túi đựng tên, hình dáng của nó như cái hộp gỗ" (Tr.2881, Từ Nguyên). Đến thời nhà Minh, bùa trừ ngũ độc (Ngũ độc phù) đã trở thành vật trang sức khá phổ biến của phụ nữ, được in trên một số vật như trâm cài tóc, vòng đeo tay, đeo cổ, quạt… Một học giả thời bấy giờ là Trầm Bảng chép: "Thời trước, phụ nữ thường vẽ hình con rết (Ngô công), rắn (Xà), bò cạp (Hiết), thằn lằn (Tích dịch), cóc (Thiềm thừ) trên những cây gỗ đào gọi là ngũ độc phù và cài trên đầu làm trâm (Thoa)…" (Trích Uyển Thự Tạp ký, quyển 17, bản in năm 1593).
Berserk
Di sản
Berserk cũng truyền cảm hứng cho nhiều trò chơi điện tử, bao gồm series Dynasty Warriors, series Final Fantasy (đặc biệt là Final Fantasy VII và XIV), series Souls, game Bloodborne, và series Devil May Cry cùng với trò chơi Dragon's Dogma của Capcom.
Tết Đoan ngọ
Trung Quốc với truyền thuyết Khuất Nguyên
Vào cuối thời Chiến Quốc, có một vị đại thần nước Sở là Khuất Nguyên. Ông là vị trung thần nước Sở và còn là nhà văn hóa nổi tiếng. Tương truyền ông là tác giả bài thơ Ly tao (thuộc thể loại Sở từ) nổi tiếng trong văn hóa cổ Trung Hoa, thể hiện tâm trạng buồn vì đất nước suy vong với họa mất nước. Do can ngăn Hoài vương nên đến cuối đời, ông lại bị vua Tương Vương (người nối ngôi Sở Hoài Vương) đày ra Giang Nam (phía nam sông Dương Tử). Ông thất chí, tự cho mình là người trong sống trong thời đục, suốt ngày ca hát như người điên, làm bài phú "Hoài Sa" rồi ôm một phiến đá, gieo mình xuống sông Mịch La tự tử. Theo truyền thuyết này, để tưởng nhớ về con người và cái chết bi ai của ông, hàng năm người ta tổ chức vào ngày mồng 5 tháng 5 là ngày Tết Đoan Ngọ ở Trung Quốc và một số nước khác ở Châu Á.
Sau này, Tết Đoan Ngọ còn được gắn thêm một tích khác nữa là tích 2 chàng Lưu – Nguyễn gặp tiên. Lưu Thần và Nguyễn Triệu là 2 người đời nhà Hán, nhân ngày Tết Đoan Dương cùng rủ nhau vào núi Thiên Thai hái thuốc, gặp hai tiên nữ kết duyên. Sau thời gian nửa năm sống nơi tiên cảnh với vợ tiên, hai người nhớ nhà đòi về. Giữ lại không được, hai tiên nữ đành đưa tiễn chồng về quê cũ. Vì thời gian ở tiên cảnh chỉ có nửa năm nhưng là mấy trăm năm ở cõi trần. Hai chàng thấy phong cảnh quê nhà đã khác xưa, người quen thì đã ra người thiên cổ, hai chàng bèn rủ nhau trở lại cõi tiên nhưng không được. Hai chàng ra đi mà không thấy trở về…
Trên thực tế, từ cuối thời Đông Hán, người ta đã tìm thấy những thư tịch sưu tầm về Tết Đoan ngọ.
Berserk
Liên kết ngoài
Thể loại:Manga Thể loại:Manga dài tập Thể loại:Anime và manga hành động Thể loại:Seinen manga Thể loại:Anime và manga kỳ ảo Thể loại:Anime và manga kinh dị Thể loại:Anime và manga kỳ ảo u tối Thể loại:Trả thù trong anime và manga Thể loại:Anime và manga ghê rợn Thể loại:Chiến tranh trong các tác phẩm giả tưởng Thể loại:Quái vật trong các tác phẩm giả tưởng Thể loại:Anime và manga siêu nhiên Thể loại:Manga năm 1989 Thể loại:Cưỡng dâm trong các tác phẩm giả tưởng Thể loại:Anime và manga bi kịch Thể loại:Anime và manga sử thi
Tết Đoan ngọ
Trung Quốc với truyền thuyết Khuất Nguyên
Ngay trong "Sử ký" của Tư Mã Thiên (145 – 86 TCN), tác phẩm được coi là thành tựu sớm nhất, ghi chép đầy đủ nhất về lịch sử Trung Quốc cổ đại (suốt 2000 năm từ thời Hoàng Đế đến đời Hán Vũ Đế), cũng hoàn toàn không xác định được rõ thời gian tự trầm của Khuất Nguyên là vào ngày, tháng nào. Những ghi chép của Tư Mã Thiên trong "Khuất Nguyên liệt truyện" (Sử ký) chỉ là những tư liệu được thu thập từ trong dân gian.
Đua thuyền rồng và đeo túi thơm
Người Trung Quốc có tập tục đua thuyền vào ngày Tết Đoan Ngọ hàng năm. Đua thuyền rồng là một hoạt động náo nhiệt nhất của người Hoa. Theo tích xưa, khi nghe tin Khuất Nguyên (vị trung thần của nước Sở vào thời Chiến Quốc) khi trên đường bị đi đày nghe tin nước mất đã trầm mình xuống sông Mịch La, người dân ngay lập tức tổ chức đội thuyền chèo ra sông để cứu ông nhưng bất thành. Sau này, mỗi năm vào ngày Tết Đoan Ngọ của người Trung Quốc, họ đều tổ chức đua thuyền rồng để tưởng nhớ đến ông.
Ngoài ra, họ còn đeo túi thơm. Đây là loại túi dùng vải và chỉ ngũ sắc để may và được may thành hình quả cầu, chú cọp,... bên trong đựng các loại hương liệu như hạt mùi, hùng hoàng, hương nhu và một số loại hương liệu khác dùng để đuổi rắn rết, sâu bọ làm hại trẻ em. Người Trung Quốc quan niệm đeo túi thơm vào Tết Đoan Ngọ có thể chống bệnh tật và xua đuổi tà ma.
Ăn bánh ú
Tương truyền, sau khi Khuất Nguyên nhảy sông Mịch La tự vẫn, người dân yêu mến ông sợ cá tôm rỉa xác của ông nên đã dùng nếp và lá để gói thành bánh đem thả xuống sông cho cá ăn để bảo vệ thân xác của ông. Và từ đó xuất hiện tập tục ăn bánh ú trong ngày Tết này. Tùy mỗi vùng khác nhau mà nhân bánh nếp có thể là thịt, đỗ xanh, long nhãn, trứng mặn hay hạt dẻ nhuyễn, hạt tiêu,...
Uống rượu
Đây là loại rượu được nhiều người sử dụng trong dịp tết Đoan Ngọ, "hùng hoàng" (theo sách Bản Thảo Cương Mục) là một vị thuốc có thể giết sâu bọ và tiêu độc, dùng để pha rượu uống. Rượu hùng hoàng được làm bằng cách lên men lúa mạch với hùng hoàng, một khoáng vật màu vàng. Ngoài ra, rượu này còn được dùng để xức lên mặt, lòng bàn tay của trẻ em hoặc rưới lên các góc tường để trừ sâu độc.
Tuy diễn ra cùng ngày với Tết Đoan Ngọ Việt Nam nhưng Tết Đoan Ngọ của người Trung Quốc vẫn có những khác biệt với ý nghĩa, tập tục riêng. Đây là nét văn hóa độc đáo của một ngày lễ quan trọng trong lịch sử Trung Quốc đã được gìn giữ cho đến ngày nay.
Nhật Bản
Ngày này ban đầu được gọi là Tango no Sekku (端午の節句) từ thời Nara và được tổ chức vào ngày thứ năm của tháng năm tính theo âm lịch hay lịch Trung Quốc. Sau khi Nhật Bản chuyển đổi sang lịch Gregorian, ngày này cũng được dịch chuyển sang ngày mùng 5 tháng 5, và được coi là ngày lễ dành cho các bé trai với tên gọi Tết Thiếu nhi (こどもの日), là một ngày đại lễ của Nhật từ năm 1948.
Đây là dịp lễ đặc biệt, người Nhật thường treo cờ cá chép (Koinobori) tượng trưng cho những bé trai khoẻ mạnh thông minh với ý nghĩa "cá vượt vũ môn" và còn trang trí các bộ áo giáp Kabuto mang theo ước nguyện của những bậc cha mẹ mong muốn cho con mình sẽ thành đạt trong cuộc sống. Cứ đến đầu tháng 5 là ở Nhật rợp trời cờ cá chép tung bay trong gió, mỗi nhà treo 3 hoặc 5 cờ, với 5 màu chủ đạo là: xanh lam, đỏ, đen, xanh lá, xanh tím. Những lá cờ Koi (cá chép) vải đầy màu sắc được treo trên mái nhà hoặc hành lang chung cư của các gia đình có con trai.
Bên trong nhà, người Nhật cho trưng bày tượng chú bé "Kintaro" (金太郎) cưỡi cá "koi" và cái áo giáp hay nón giáp samurai gọi là "yoroi kabuto" (鎧兜) hay "kabuto" (兜, 冑). Ngày xưa bên Trung Quốc có truyền thuyết là cá chép leo thác nước để được thành rồng. Câu chuyện này được truyền sang những nước chịu ảnh hưởng của Hán học như Việt Nam, Triều Tiên và Nhật Bản.
Vào ngày Tết Đoan Ngọ (Tango), người Nhật làm bánh gio akumaki gói trong lá "ayame" (xương bồ) hay tre để cúng và ăn lễ Tết này.
Việt Nam
Trong văn hóa Việt thì ngày mùng 5 tháng Năm âm lịch lại là ngày giỗ Quốc mẫu Âu Cơ. Trong dân gian đã lưu truyền câu ca dao: Ở vùng Đông Nam Bộ Việt Nam thì ngày mùng 5 tháng Năm còn được gọi là ngày "Vía Bà", thờ Linh sơn Thánh mẫu trên núi Bà Đen.
Ở Đồng Tháp nói riêng và các tỉnh Tây Nam Bộ nói chung, ngày mùng 5 tháng Năm âm lịch còn gọi là ngày "nước quay", vì cứ theo lệ hàng năm, nước sông Mê Kông từ thượng nguồn đổ về đến nước ta thì trở thành màu đỏ đục và có nhiều xoáy nước. Và năm nào cũng vậy, ngày này được coi là ngày bắt đầu của những mùa lũ hàng năm.
Trong tết này, các gia đình có làm lễ cúng gia tiên, cỗ cúng có cả chay lẫn mặn. Các chàng rể phải sắm quà biếu bố mẹ vợ nhân tết mồng năm, trong đó thường có mấy thứ: ngỗng, dưa hấu, hoặc đậu xanh đường cát. Học trò cũng đến tết thầy, lễ vật tuỳ tâm, đại thể cũng như trên. Ở một số vùng quê, vào giờ Ngọ (12 giờ trưa) ngày mồng 5 tháng 5, nhiều người còn đi hái lá làm thuốc, vì tin rằng lá hái trong giờ phút này dù chỉ là các lá thông thường như lá chanh, lá bưởi, kinh giới, tía tô, ngải cứu, sen vồng..., đều trở nên công hiệu hơn rất nhiều. Ở một số vùng, người dân còn có tục lệ khảo mít: một người ở dưới đất gõ vào gốc mít tra khảo, một người trèo lên cây thay mặt cây mít trả lời, với hy vọng sang năm cây cối sai quả. Tuy nhiên gần đây, những sắc thái phong tục truyền thống Việt trong lễ này không còn được xem trọng.
Tết Đoan Ngọ là Tết thu hút sự chú ý của khá nhiều người Việt Nam xưa và nay, nó chỉ đứng thứ hai sau Tết Nguyên Đán. Tục này có người cho là từ đời Xuân Thu. Khuất Nguyên (nước Sở), vì can ngăn vua Hoài Vương không được, đã uất ức ôm đá gieo mình xuống sông Mịch La mà tự vẫn. Hôm ấy đúng là mùng 5 tháng 5. Thương tiếc người trung nghĩa, mỗi năm, cứ đến ngày đó, nhân dân Trung Quốc lại làm bánh ngọt, quấn chỉ ngũ sắc bên ngoài (ý làm cho cá sợ, khỏi đớp mất) rồi bơi thuyền ra giữa sông, ném bánh xuống cúng Khuất Nguyên.
Ở Việt Nam, ít người biết chuyện Khuất Nguyên, mà chỉ coi mùng 5 tháng Năm là "Tết giết sâu bọ" - vì trong giai đoạn chuyển mùa, chuyển tiết, dịch bệnh dễ phát sinh. Người ta quan niệm, trong ngày này, các loài sâu bọ đều hoảng hốt, trốn chạy vì nhà ai cũng có bữa cỗ "giết sâu bọ" vào sáng sớm, với hoa quả đầu mùa. Đào mịn lông tơ, mận đủ mùi chua ngọt, chuối ta mập mạp, dưa hấu bổ dọc thành những chiếc thuyền rồng sơn son mịn cát lóng lánh như lân tinh, dứa còn nguyên cái mũ miện xanh rờn óng bạc, nhưng cái lòng nó vàng tươi khêu gợi. Và đương nhiên không thể thiếu món rượu nếp.
Thành lệ, cứ đến sáng sớm ngày mồng 5, người ta cho trẻ ăn hoa quả, rượu nếp, chè hạt sen, chè đỗ đen, trứng luộc, kê, bánh đa, mận, muỗm, dưa hấu, uống nước dừa... bôi hồng hoàng vào thóp đầu, vào ngực, vào rốn để giết sâu bọ. Người lớn thì uống rượu hòa ít tam thần đơn hoặc bôi phẩm hồng vào thóp đầu, vào ngực, vào rốn để trừ trùng.
Trẻ em giết sâu bọ xong khi còn ngồi trên giường, rồi rửa mặt mũi, chân tay xong bắt đầu nhuộm móng tay móng chân, đeo chỉ ngũ sắc. Em gái đến độ tuổi xâu lỗ tai cũng chọn ngày này mà xâu.
Nhiều người mua bùa chỉ đeo cho trẻ con. Bùa kết bằng chỉ ngũ sắc, kết theo hình hoa sen, quả đào, quả ớt... Lại may áo lụa mang đến các cửa chùa, cửa tĩnh in dấu vẽ bùa rồi mặc cho trẻ, có ý trừ ma tà cho khỏi quấy.
Giữa trưa hôm ấy thì làm cỗ cúng gia tiên, rồi đi hái lá mồng năm. Tục hái thuốc mồng 5 cũng bắt đầu từ giờ Ngọ, đó là giờ có Dương khí tốt nhất trong cả năm, lá cây cỏ thu hái được trong giờ đó có tác dụng chữa bệnh tốt, nhất là các chứng ngoại cảm, các chứng âm hư. Người ta hái bất kỳ loại lá gì có sẵn trong vườn, trong vùng, miễn sao đủ trăm loại, nhiều ít không kể, nhất là lá ích mẫu, lá cối xay, lá vối, ngải cứu, sả, tử tô, kinh giới, lá tre, lá bưởi, cam, chanh, quýt, mít, muỗm, hành, tỏi, gừng, chè, ổi, trầu không, sài đất, sống đời, bồ công anh, sen, vông, lạc tiên, nhọ nồi... đem về ủ rồi phơi khô, để sau đem nấu uống cho rằng uống thế thì lành.
Lại có nhiều người đi lấy lá ngải cứu, năm nào thì kết hình con thú nǎm ấy như năm Tý thì kết con chuột, năm Sửu kết con trâu, năm Dần kết con hổ... treo ở giữa cửa, để trừ ma quỷ và về sau ai có bệnh đau bụng thì dùng làm thuốc sắc uống.
Lễ sêu trong dịp này bao giờ cũng có đậu xanh mới hái vào tháng Tư, gạo nếp của vụ chiêm. Ngoài ra tháng Năm cũng là mùa ngỗng và mùa chim ngói, cùng với gạo nếp, đậu xanh, bao giờ cũng có một đôi ngỗng và một, hai chục chim ngói. Kèm thêm là cân đường cát, trái dưa hấu, nghĩa là toàn những sản phẩm trong mùa.
Chỉ những chàng rể chưa cưới vợ mới đi lễ sêu, còn những chàng rể đã cưới vợ rồi thì hết lễ sêu, nhưng trong dịp tết Đoan Ngọ, các chàng rể dù nghèo vẫn cố chạy món quà nhỏ để biếu bố, mẹ vợ. Lễ biếu này nhiều, ít tuỳ tâm và không quan trọng bằng lễ sêu.
Các ông đồ xưa dạy học thường không lấy học phí. Hàng năm vào dịp mồng 5 tháng 5, các học trò đều có đồ lễ tết thầy. Thúng gạo, đôi ngỗng, phong chè, gói bánh hoặc túi hoa quả, tùy tâm bố mẹ học trò. Những gia đình giàu có thường phong bao một số tiền. Học trò cũ đã làm nên danh vọng cũng không quên thǎm thầy vào dịp này.
Các con bệnh được các ông lang chữa khỏi bệnh, mặc dù đã trả tiền thuốc, nhưng cũng không quên ơn cứu mệnh cho mình, nên trong dịp Tết Đoan Ngọ(còn gọi là tết hái thuốc) cũng mang quà tết thầy lang. Đồ lễ cũng gồm: đậu xanh, gạo nếp, ngỗng, chim ngói... như đồ lễ học trò tết thầy học.
Dẫu qua bao biến đổi về thời cuộc, song Tết Đoan Ngọ vẫn tồn tại trong lòng người dân đất Việt như một phong tục đẹp, với ý nghĩa thiêng liêng về đạo lý làm người.
Mùng 5/5 cũng là ngày phô trương tình dân tộc bà con láng giềng không phân biệt tuổi tác, phẩm trật, vua tôi (ở Làng Phú lương chợ cầu, Quảng Điền, Thừa Thiên, Huế thời vua Quang Trung, lễ hội, 5/5 có cho tài năng thanh niên, đấu võ, nấu cơm tre, nhảy sào, đua ghe. Và có Công nương làng đôi ném chiếc bông tai, nhẫn hay 1 trang sức xuống sông cho các chàng trai tìm, ai tìm được sẽ được thưởng hay lấy công nương đó làm vợ ! Tết này rất trân trọng dưới thời Tây Sơn vì "Thiên hạ đại tín" và "Huynh đệ chi Binh" bắt đầu từ đó! Tết Đoan Dương là của Tàu? Khác nghĩa nhưng trùng ngày vậy thôi...
Chuẩn Bị
Trước ngày Tết, người ta mua rất nhiều trái cây để cúng và ăn. Hầu hết mọi gia đình cũng mua hoặc làm rượu nếp, bánh tro.
Các hoạt động chính
Du hành không gian
thumb|[[Tàu con thoi Columbia đang được phóng lên.]]
Tết Đoan ngọ
Việt Nam
Người ta cúng lễ cho một tiết mới, mừng sự trong sáng và quang đãng.
Nhiều người tắm nước lá mùi để phòng bệnh và tẩy trừ "sâu bọ". Nhiều địa phương ở ven biển đúng giờ ngọ đi tắm biển. Tại vì ngày này, theo quan niệm dân gian, khí dương mạnh nhất trong năm, người ta cúng lễ để cầu an. Cũng theo quan niệm đó, các loại cây lá hái trong thời gian này có tác dụng chữa bệnh tốt nhất nên các thầy thuốc thường lên núi hái thuốc.
Du hành không gian
Du hành không gian là chuyến bay bằng cách phóng tên lửa đi vào không gian vũ trụ. Du hành không gian gồm tàu không gian có người hoặc không có người. Các chuyến du hành không gian có người bao gồm chương trình Soyuz của Nga, chương trình tàu con thoi của Hoa Kỳ, cũng như các chuyến đưa người lên Trạm Vũ trụ Quốc tế. Các phi vụ du hành không gian không có người bao gồm các tàu thăm dò không gian thoát khỏi sức hút của Trái Đất, cũng như các vệ tinh nhân tạo bay quanh Trái Đất. Các tàu thăm dò không gian hoặc được điều khiển từ mặt đất thông qua tín hiệu điện từ hoặc được lập trình tự động.
Tết Đoan ngọ
Việt Nam
Vào dịp Tết Đoan ngọ, ai bị cảm cúm nên dùng năm loại lá là bạch đàn, xương rồng, ngũ trảo, dâu tằm ăn và sả nấu nước xông để bớt bệnh. Người ta cũng tìm mua cành xương rồng bỏ trong nhà để đuổi tà ma.
Du hành không gian
Du hành không gian được sử dụng trong thám hiểm không gian, và cả trong các hoạt động thương mại như du lịch vũ trụ và viễn thông vệ tinh. Việc sử dụng phi thương mại bổ sung cho các chuyến bay vũ trụ bao gồm đài quan sát vũ trụ, vệ tinh trinh sát và các vệ tinh quan sát Trái Đất khác.
Tết Đoan ngọ
Việt Nam
Nét ẩm thực đặc biệt nhỏ|Bánh tro hay bánh gio. Bánh tro đã trở thành món ăn truyền thống trong dịp Tết Đoan Ngọ ở Nam Trung Bộ và Miền Nam Việt Nam. Bánh tro có nhiều tên khác nhau như bánh ú, bánh gio và bánh âm, và có vài biến thể khác nhau theo địa phương. Người ta làm bánh bằng gạo đã ngâm từ nước tro được đốt bằng củi các loại cây khô hay rơm, gói trong lá chuối. Bánh tro dễ ăn, dễ tiêu làm mát ruột, thường ăn với đường hoặc mật.
Du hành không gian
Du hành không gian có thể đạt được với các loại hệ thống phóng khác nhau, thông thường bằng cách phóng tên lửa, cung cấp lực đẩy ban đầu để vượt qua lực hấp dẫn và đẩy tàu vũ trụ khỏi bề mặt Trái Đất. Khi ở trong không gian, chuyển động của tàu vũ trụ  - cả khi không được gắn và khi bị đẩy   - được nghiên cứu trong lĩnh vực nghiên cứu được gọi là động lực học thiên văn. Một số tàu vũ trụ tồn tại trong không gian vô thời hạn, một số tàu tan rã trong quá trình tái nhập khí quyển và một số khác tiếp cận bề mặt hành tinh hoặc mặt trăng để hạ cánh hoặc gây tác động.
Tết Đoan ngọ
Việt Nam
Ở miền Bắc, ngày này các gia đình thường làm các món từ vịt, đặc biệt là tiết canh vịt (nhưng những năm gần đây, sau khi có dịch cúm gia cầm thì người ta hạn chế ăn). Nhưng dường như các chợ ở miền Bắc và Bắc Trung Bộ những ngày trước và trong Tết Đoan Ngọ thường rất rộn rã việc mua bán vịt sống.
Du hành không gian
Lịch sử
Đề xuất lý thuyết đầu tiên về du hành vũ trụ sử dụng tên lửa đã được nhà thiên văn học và nhà toán học người Scotland William Leitch đưa ra trong một bài tiểu luận năm 1861 "Hành trình xuyên không gian". Nổi tiếng hơn (mặc dù không được biết đến rộng rãi bên ngoài nước Nga) là tác phẩm của Konstantin Tsiolkovsky, "Исследование мировых пространств реактивными приборами"(Khám phá không gian vũ trụ bằng các thiết bị phản lực), xuất bản năm 1903.
Monolepta limbangica
Monolepta limbangica là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Mohamedsaid miêu tả khoa học năm 1993.
Du hành không gian
Lịch sử
Tác phẩm về chế tạo tên lửa của Tsiolkovsky không được đánh giá cao trong suốt cuộc đời của ông, nhưng ông đã ảnh hưởng đến Serge Korolev, người trở thành nhà thiết kế tên lửa chính của Liên Xô dưới thời Joseph Stalin, để phát triển tên lửa đạn đạo xuyên lục địa để mang vũ khí hạt nhân làm biện pháp đối phó với máy bay ném bom của Hoa Kỳ. Các dẫn xuất của tên lửa R-7 Semyorka của Korolev đã được sử dụng để phóng vệ tinh Trái Đất nhân tạo đầu tiên trên thế giới, Sputnik 1, vào ngày 4 tháng 10 năm 1957 và sau đó là người đầu tiên quay quanh Trái Đất, Yuri Gagarin trong tàu Vostok 1, vào ngày 12 tháng 4 năm 1961.
Tết Đoan ngọ
Việt Nam
Bánh tro cũng được coi là thành phần không thể thiếu trong ngày Tết này, mà hình dạng truyền thống là bánh tro hình tứ giác (tiêu biểu ở người Tày, Nùng...). Bánh thường được làm trước 1-2 ngày và cúng tổ tiên vào ngày 5 tháng 5.
Monolepta limbangica
Tham khảo
Thể loại:Monolepta
Du hành không gian
Lịch sử
Du hành không gian đã trở thành một khả năng kỹ thuật với công trình của ấn phẩm của Robert H. Goddard vào năm 1919 trong bài viết của ông Phương pháp đạt đến độ cao cực độ. Việc ông áp dụng vòi de Laval cho tên lửa nhiên liệu lỏng đã cải thiện hiệu quả đủ để việc đi lại giữa các hành tinh trở nên khả thi. Ông cũng đã chứng minh trong phòng thí nghiệm rằng tên lửa sẽ hoạt động trong chân không vũ trụ;  Dù sao, tác phẩm của ông không được công chúng coi trọng. Nỗ lực của ông nhằm bảo đảm một hợp đồng của Quân đội cho một vũ khí phóng tên lửa trong Thế chiến thứ nhất đã bị thật bại do hiệp định đình chiến ngày 11 tháng 11 năm 1918 với Đức. Làm việc với sự hỗ trợ tài chính tư nhân, ông là người đầu tiên phóng tên lửa nhiên liệu lỏng vào năm 1926. Các bài báo của Goddard có ảnh hưởng lớn đến quốc tế trong lĩnh vực của ông.
Tết Đoan ngọ
Việt Nam
Cơm rượu hay cái rượu cũng là món ăn được nhiều người ưa thích trong tết Đoan ngọ; uống rượu hoặc ăn rượu nếp để giết sâu bọ.
Du hành không gian
Lịch sử
Trong chiến tranh thế giới thứ hai, các tên lửa dẫn đường đầu tiên, V-2 đã được phát triển và sử dụng làm vũ khí bởi Đệ tam Quốc xã. Trong chuyến bay thử nghiệm vào tháng 6 năm 1944, một tên lửa như vậy đã bay vào vũ trụ ở độ cao 189 km, trở thành vật thể đầu tiên trong lịch sử loài người làm như vậy. Vào cuối Thế chiến II, hầu hết đội tên lửa V-2, bao gồm cả người đứng đầu là Wernher von Braun đã đầu hàng Hoa Kỳ, và đã bị trục xuất để làm việc với các tên lửa của Mỹ tại Cơ quan Tên lửa đạn đạo của quân đội. Công việc này trên các tên lửa như Juno I và Atlas cho phép phóng tàu vệ tinh Explorer 1 đầu tiên của Mỹ vào ngày 1 tháng 2 năm 1958 và người Mỹ đầu tiên trên quỹ đạo, John Glenn trong Friendship 7 vào ngày 20 tháng 2 năm 1962. Là giám đốc của Trung tâm bay không gian Marshall, Von Braun giám sát việc phát triển một loại tên lửa lớn hơn có tên Saturn, cho phép Mỹ gửi hai người đầu tiên, Neil Armstrong và Buzz Aldrin, lên Mặt trăng và quay trở lại tàu Apollo 11 vào tháng 7 năm 1969. Đồng thời, Liên Xô đã bí mật thử nhưng không phát triển được tên lửa N1, nghĩa là họ không có khả năng đưa con người lên Mặt Trăng.