cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Baýramaly
Baýramaly, trước đây mang tên Bayram-Ali và Bahrām Ali, là một thành phố ở huyện Baýramaly, tỉnh Mary, Turkmenistan. Nó nằm cách tỉnh lỵ Mary khoảng 27 km về phía đông, dọc theo tuyến đường sắt chính từ Ashgabat đến Tashkent. Năm 2009, dân số thành phố được ước tính là khoảng 88.486 người (tăng từ 43.824 người trong cuộc điều tra dân số năm 1989).
Tên gọi
Baýramaly là một tên gọi cho nam giới. Theo nhà sử học Soltanşa Atanyýazow, Baýramaly là một thủ lĩnh địa phương, người đã cai trị thành phố Mary từ năm 1782 đến năm 1785.
Địa lý
Baýramaly nằm ở phía nam của kênh đào Karakum, cách Mary khoảng 29,8 km (18,5 dặm) về phía đông và Ashgabat 334 km (207,9 dặm).
Khí hậu
Baýramaly có khí hậu bán khô hạn lạnh (phân loại khí hậu Köppen BSk), với mùa đông mát mẻ trong khi mùa hè rất nóng. Lượng mưa nhìn chung nhẹ và thất thường, chủ yếu xuất hiện vào các tháng mùa đông và mùa thu.
Kinh tế
Nền kinh tế của thành phố dựa trên các ngành công nghiệp thực phẩm và vật liệu xây dựng. Khí tự nhiên cũng được khai thác trong khu vực.
Tham khảo
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Mary
Novafroneta nova
Novafroneta nova là một loài nhện trong họ Linyphiidae.
Loài này thuộc chi Novafroneta. Novafroneta nova được A. David Blest & Cor J. Vink miêu tả năm 2003.
Tham khảo
Thể loại:Novafroneta
Asystasia glandulosa
Asystasia glandulosa là một loài thực vật có hoa trong họ Ô rô. Loài này được Lindau mô tả khoa học đầu tiên năm 1902.
Chú thích
Thể loại:Asystasia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1902
Hypnum rubricaule
Hypnum rubricaule là một loài Rêu trong họ Hypnaceae. Loài này được Brid. mô tả khoa học đầu tiên năm 1827.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypnum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1827
Nasca (tỉnh)
Tỉnh Nazca (Provincia de Nazca) là một tỉnh thuộc vùng Ica của Peru. Tỉnh Nazca có diện tích 5234 km², dân số thời điểm theo điều tra dân số ngày 11 tháng 7 năm 1993 là 52742 người. Tỉnh lỵ đóng ở Nazca.
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh của vùng Ica Thể loại:Tỉnh của Peru
Excavata
Excavata là một liên nhóm chính của các sinh vật đơn bào thuộc giới Sinh vật nhân thực (Eukaryota).
Được Thomas Cavalier-Smith giới thiệu vào năm 2002 như là một đơn vị phân loại chính thức, nó chứa đựng nhiều dạng sống tự do và cộng sinh, và cũng bao gồm một số ký sinh trùng quan trọng của con người, như Giardia và Trichomonas. Excavata trước đây được coi là thuộc giới Protista đã lỗi thời. Chúng được phân loại dựa trên cấu trúc roi của chúng, và được coi là dòng dõi trùng roi cơ sở nhất. nhỏ|Ba loại tế bào Excavata.
Liên kết ngoài
Thể loại:Vi sinh vật
Habenaria trichoglossa
Habenaria trichoglossa là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Renz mô tả khoa học đầu tiên năm 1987.
Liên kết ngoài
Thể loại:Habenaria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1987
Badiera fuertesii
Badiera fuertesii là một loài thực vật có hoa trong họ Polygalaceae. Loài này được Urb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1912.
Liên kết ngoài
Thể loại:Badiera Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1912
Wimbledon (định hướng)
, Luân Đôn.
Ngoài ra Wimbledon có thể là:
Bulbophyllum flammuliferum
Bulbophyllum flammuliferum là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.
Tham khảo
F
Dereler, Canik
Dereler là một xã thuộc quận Canik, tỉnh Samsun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 995 người.
Mimetes argenteus
Mimetes argenteus là một loài thực vật có hoa trong họ Quắn hoa. Loài này được Salisb. ex Knight miêu tả khoa học đầu tiên năm 1809.
Liên kết ngoài
Thể loại:Mimetes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1809
Shorea andulensis
Shorea andulensis (tiếng Anh thường gọi là Light Red Meranti) là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Loài này có ở Brunei và Malaysia.
Tham khảo
andulensis Thể loại:Thực vật Brunei Thể loại:Thực vật Malaysia
Stigmella (chi bướm đêm)
Stigmella là một chi bướm đêm thuộc họ Nepticulidae.
Các loài ở vùng sinh thái Palearctic
Các loài ở châu Âu:
Các loài ở ngoài châu Âu:
Các loài ở Úc và New Zealand
Các loài ở Úc:
Các loài ở New Zealand:
Các loài ở châu Mỹ
Các loài ở Bắc Mỹ:
Các loài ở Nam và Trung Mỹ:
Liên kết ngoài
Thể loại:Nepticulini
Dậu Dương
Huyện tự trị dân tộc Thổ Gia và dân tộc Miêu Dậu Dương (chữ Hán giản thể: 酉阳土家族苗族自治县, Hán Việt: Dậu Dương Thổ Gia tộc Miêu tộc tự trị huyện) là một huyện tự trị trực thuộc thành phố trực thuộc trung ương Trùng Khánh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 5.173 km², dân số năm 2006 là 760.000 người. Huyện tự trị này giáp Hồ Bắc, Quý Châu, Hồ Nam.
Tham khảo
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Trùng Khánh Thể loại:Huyện tự trị Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa
Campylopus acuminatus
Campylopus acuminatus là một loài Rêu trong họ Dicranaceae. Loài này được Mitt. mô tả khoa học đầu tiên năm 1869.
Liên kết ngoài
Thể loại:Campylopus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1869
Oxytropis hirsutiuscula
Oxytropis hirsutiuscula là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Freyn miêu tả khoa học đầu tiên.
Holocryptis neavei
Holocryptis neavei là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Holocryptis
Rhytiphora devota
Rhytiphora devota là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Rhytiphora
Novafroneta parmulata
Novafroneta parmulata là một loài nhện trong họ Linyphiidae.
Loài này thuộc chi Novafroneta. Novafroneta parmulata được A. David Blest miêu tả năm 1979.
Tham khảo
Thể loại:Novafroneta
Calea hassleriana
Calea hassleriana là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Chodat mô tả khoa học đầu tiên năm 1903.
Hypnum rubrisetum
Hypnum rubrisetum là một loài Rêu trong họ Hypnaceae. Loài này được (Mitt.) Müll. Hal. mô tả khoa học đầu tiên năm 1875.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypnum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1875
Bia Angkor
Bia Angkor (ស្រាបៀរ អង្គរ, Srabiĕr Ângkôr ) là một loại bia của Campuchia, được đặt theo tên các ngôi đền Angkor nổi tiếng của người Khmer ở gần Siem Reap. Đây là loại bia được tiêu thụ nhiều nhất ở Campuchia. Cùng với bia Klang, bia Bayon, bia đen Angkor Extra Stout và bia đen thượng hạng Black Panther Premium Stout đều được ủ tại Nhà máy bia Cambrew ở Sihanoukville. Châm ngôn chính thức của loại bia này là "Đất nước tôi, Bia của tôi"
Liên kết ngoài
Thể loại:Bia Campuchia Thể loại:Nhãn hiệu Campuchia
Ocros (tỉnh)
Tỉnh Ocros (Provincia de Ocros) là một tỉnh thuộc vùng Ancash của Peru. Tỉnh Ocros có diện tích 1945 km², dân số thời điểm theo điều tra dân số ngày 11 tháng 7 năm 1993 là 7039 người. Tỉnh lỵ đóng ở Ocros.
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh của vùng Ancash Thể loại:Tỉnh của Peru
Verticordia brevifolia
Verticordia brevifolia là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được A.S.George miêu tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Liên kết ngoài
Thể loại:Verticordia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1991
2494 Inge
2494 Inge (1981 LF) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 4 tháng 6 năm 1981 bởi Bowell, E. ở Flagstaff (AM).
Liên kết ngoài
Thể loại:Được phát hiện bởi Edward Bowell Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1981
Sisyrinchium tenuifolium
Sisyrinchium tenuifolium là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được Humb. & Bonpl. ex Willd. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1809.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sisyrinchium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1809
Phó bảng
Cống sĩ đã dự thi Hội khi đậu đại khoa chia 2 hạng: hạng dưới gọi là Phó bảng/Tiến sĩ Ất khoa, hạng trên gọi là Chính bảng/Tiến sĩ Giáp khoa.
Lịch sử
Học vị Phó bảng được cho là xuất phát từ danh hiệu "Phụ bảng" trong hệ thống khoa cử nhà Thanh, trong đó, những người đỗ Phụ bảng là những sĩ tử giỏi, có năng lực, nhưng số lượng quá nhiều, dẫn đến vượt quá giải ngạch mà triều đình đương thời cho phép. Áp dụng tương tự cho hệ thống khoa cử trong nước, vua Minh Mạng phê chuẩn thiết lập danh hiệu Phó bảng nhằm “ngoài những quyển trúng cách, thể văn quyển nào đầy đủ, tuy không bằng người có tên trong chính bảng, nhưng cũng có thực học thì xin vào Phó bảng” để “không để sót nhân tài”. Tuy mượn hình thức Phụ bảng của Trung Quốc, nhưng triều Nguyễn đã thay đổi theo cách riêng của mình nhằm tìm ra nhân tài phục vụ bộ máy chính quyền, chẳng hạn như ở Trung Quốc, Phụ bảng thấp hơn Cử nhân, tuy nhiên ở Việt Nam thì Phó bảng thấp hơn Tiến sĩ nhưng lại cao hơn Cử nhân.
Năm 1807, vua Gia Long sau khi lên ngôi, với việc chú trọng tuyển chọn nhân tài nhằm kiến thiết đất nước, đã cho tổ chức khoa thi Hương đầu tiên, nhưng chưa tổ chức kỳ thi Hội. Từ thời Minh Mạng, hệ thống khoa cử được tổ chức quy củ hơn với hai kỳ thi Hương và thi Hội được định lệ mỗi ba năm một lần. Khoa thi Hương và thi Hội diễn ra nối tiếp nhau, cứ năm trước thi Hương thì năm sau thi Hội, thi Đình. Đến năm 1829, Minh Mạng quy định đỗ Đại khoa chia thành hạng Chính bảng (hạng trên) và Phó bảng (hạng dưới). Những người đỗ Chính bảng gọi là "trúng cách", được tiếp tục dự thi Đình. Những người đỗ Thứ bảng, gọi là "thứ trúng cách", được trao học vị Phó bảng và dừng lại ở kỳ thi Hội.
Tuy nhiên, đến thời Tự Đức, quy định tuyển chọn Phó bảng đã thay đổi về cách tính điểm và thể lệ dự thi ở các kỳ thi Hội và thi Đình nhằm mở rộng quy mô tìm kiếm nhân tài phục vụ chính quyền. Chẳng hạn, những người chỉ đỗ "thứ trúng cách", tức Phó bảng, đều được cho vào thi Đình chứ không dừng lại ở kỳ thi Hội và tên của họ cũng được ghi danh chung một bảng với "trúng cách". Ở kỳ thi Đình thì những sĩ tử thứ trúng cách không gọi là Phó bảng, đợi sau khi thi Đình xong mới xác định Chính bảng và Phó bảng. Đến năm 1873, quy định cho phép Phó bảng vào thi Đình bị bãi bỏ vì triều đình tuy muốn tuyển chọn càng nhiều nhân tài càng tốt nhưng lo ngại việc "lấy nhiều không thể không lạm".
Ân điển và phẩm chức
thumb|Bảng vàng ghi tên Tiến sĩ Trong lịch sử khoa bảng triều Nguyễn, ở một số kỳ thi Đình, Phó bảng được dự thi cùng với những người đỗ Chính bảng để chọn ra Tiến sĩ (gồm Cập đệ Tam khôi, Hoàng giáp, Đồng tiến sĩ xuất thân), những người không đủ điểm sẽ được ban học vị Phó bảng. Khi đó, ân điển mà triều đình dành cho người thi đỗ Tiến sĩ và Phó bảng, như lễ Truyền lô, ban yến, ân tứ vinh quy, tương đối khác biệt. Trong đại lễ Truyền lô được tổ chức sau mỗi kỳ thi Đình, tên của những người đỗ Tiến sĩ được ghi trên giấy vàng (long đằng hoặc long tiên), gọi là danh sách Hoàng bảng (bảng vàng) đặt ở điện Thái Hòa; còn những người đỗ Phó bảng được ghi tên vào danh sách Phó bảng, viết trên giấy đỏ (hồng điều), đặt ở Tả Đãi Lậu Viện. Sau khi lễ Truyền lô kết thúc, bảng vàng ghi danh các Tiến sĩ được treo ở Phu Văn Lâu; danh sách Phó bảng chỉ được treo ở cánh hữu Phu Văn Lâu. Tuy nhiên, càng về sau, ân điển của triều đình dành cho Phó bảng càng gần giống với Tiến sĩ.
Về phẩm chức, khi mới được lập vào đời vua Minh Mạng, những sĩ tử đỗ học vị Phó bảng được bổ làm Hàn lâm viện Kiểm thảo, tương đương Tòng thất phẩm. Đến các đời vua triều Nguyễn sau, vị trí bổ nhiệm quan chức cho học vị Phó bảng càng lúc càng tăng. Theo Cao Xuân Dục, vị trí cao nhất mà các Phó bảng triều Nguyễn từng nắm giữ lên đến chức Thượng thư, phẩm hàm tương đương Chánh nhị phẩm.
Appannanahalli, Gubbi
Appannanahalli là một làng thuộc tehsil Gubbi, huyện Tumkur, bang Karnataka, Ấn Độ.
Phân rã QR
Trong đại số tuyến tính, phân rã QR, còn được gọi là phân tích nhân tố QR hoặc phân tích nhân tố QU là phân rã ma trận A thành tích A = QR của ma trận trực giao Q và ma trận tam giác trên R. Phân rã QR thường được sử dụng để giải quyết vấn đề bình phương tối thiểu tuyến tính và là cơ sở cho một thuật toán eigenvalue cụ thể, thuật toán QR.
Ma trận vuông
Bất kỳ ma trận vuông thực A có thể bị phân tách thành:
Shorea alutacea
Shorea alutacea là một loài thực vật thuộc họ Dipterocarpaceae. Đây là loài đặc hữu của Malaysia.
Phân rã QR
Ma trận vuông
Trong đó Q là một ma trận trực giao (các cột của nó là các vectơ đơn vị trực giao có nghĩa là ) và R là ma trận tam giác trên (còn gọi là ma trận tam giác vuông, do đó có tên). Nếu A là khả nghịch, thì việc phân tích này là duy nhất nếu chúng ta yêu cầu các phần tử đường chéo của R là dương.
Shorea alutacea
Tham khảo
Thể loại:Thực vật Malaysia alutacea Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Bulbophyllum flavescens
Bulbophyllum flavescens là một loài phong lan thuộc chi Bulbophyllum.
Tham khảo
flavescens]]
F
Phân rã QR
Ma trận vuông
Nếu thay vào đó A là một ma trận vuông phức, thì có một phép phân tách A = QR trong đó Q là một ma trận đơn vị (vì vậy ).
Nếu A có n cột độc lập tuyến tính, thì n cột đầu tiên của Q tạo thành cơ sở trực giao cho không gian cột của A. Tổng quát hơn, các cột k đầu tiên của Q tạo thành cơ sở trực giao cho nhịp của các cột k đầu tiên của A cho bất kỳ 1≤ k ≤ n. Thực tế là bất kỳ cột k nào của A chỉ phụ thuộc vào các cột k đầu tiên của Q chịu trách nhiệm cho dạng tam giác của R.
Tham khảo
Thể loại:Đại số tuyến tính số
Chlamydiae
Chlamydiae là một loại vi khuẩn và lớp có thành viên là mầm bệnh nội bào bắt buộc. Tất cả bệnh Chlamydiae được biết đến chỉ phát triển bằng cách lây nhiễm các tế bào vật chủ sinh dục. Chúng nhỏ hoặc nhỏ hơn rất nhiều so với virus. Hầu hết các Chlamydiae nội bào được đặt trong một cơ thể bao gồm hoặc vacuole.
Nam–Bắc triều (Việt Nam)
Thời Nam-Bắc triều (chữ Hán: 南北朝；1533–1593) là khoảng thời gian nhà Mạc cầm quyền ở tại Thăng Long, gọi là Bắc triều và nhà Hậu Lê bắt đầu trung hưng, chiếm được vùng đất từ Thanh Hóa trở vào Nam, gọi là Nam triều. Thời Nam – Bắc triều kéo dài từ năm 1533 khi Nguyễn Kim mượn danh nghĩa phò vua Lê Trang Tông chiếm được Tây Giai (Thanh Hóa), cho tới năm 1593 khi nhà Mạc mất.
Tàn quân nhà Mạc chạy lên mạn Bắc và được nhà Minh can thiệp cho ở đất Cao Bằng.
Hình thành
Sang đầu thế kỷ 16, nhà Hậu Lê bắt đầu suy yếu. Tướng Mạc Đăng Dung đứng ra trấn áp các cuộc nổi dậy bên ngoài, nắm lấy quyền hành triều Lê. Sau đó, ông đánh dẹp các lực lượng chống đối và đến năm 1527 thì được phong làm Thái sư An Hưng vương. Không lâu sau, ông phế truất Lê Cung Hoàng, lập ra nhà Mạc.
Năm 1529, Nguyễn Kim bỏ chạy vào miền núi Thanh Hóa và sang Ai Lao (Lào). Năm 1533, Nguyễn Kim tìm lập một người dòng dõi nhà Lê là Lê Ninh đưa lên ngôi trên đất Sầm Châu (Ai Lao), tức là vua Lê Trang Tông. Nhà vua lấy Nguyễn Kim làm Thái sư Hưng quốc công trông coi mọi việc trong nước.
Từ khi Trang Tông lên ngôi, nhiều sĩ phu, tướng lĩnh bắt đầu tập hợp bên Nguyễn Kim để chống nhà Mạc.
Sau nhiều lần tổ chức tấn công về Đại Việt không thành công, tới năm 1539, Thái sư Nguyễn Kim chiếm được huyện Lôi Dương ở Thanh Hóa; sang năm sau tiến vào Nghệ An. Nhà Hậu Lê bắt đầu xác lập chỗ đứng trở lại trên lãnh thổ Đại Việt.
Chiến tranh
Năm 1546, Mạc Hiến Tông chết, con là Phúc Nguyên còn nhỏ lên thay, tức là Mạc Tuyên Tông, chú là Khiêm Vương Mạc Kính Điển làm phụ chính. Bắc triều xảy ra biến loạn do bất đồng trong việc chọn người thừa kế nghiệp. Tướng Phạm Tử Nghi muốn lập con Mạc Thái Tổ là Hoằng Vương Mạc Chính Trung đã trưởng thành nhưng không được nên cùng Chính Trung khởi binh nổi loạn. Mạc Kính Điển phải vất vả đối phó tới năm 1551 mới dẹp được.
Cùng lúc, do mâu thuẫn với sủng thần Phạm Dao, thái tể Lê Bá Ly cùng thông gia Nguyễn Thiến mang gia quyến gồm một loạt tướng sĩ vào Thanh Hóa hàng nhà Lê. Nhà Mạc chỉ còn dựa vào một số tướng lĩnh trung thành như Mạc Kính Điển, Nguyễn Kính và trụ vững trước các đợt tấn công của Nam triều.
Nhân sự tổn thất lực lượng của Bắc triều, Nam triều chiếm lại được Thanh Hóa và Nghệ An. Năm 1572, sau khi tướng Nam triều là Nguyễn Hoàng chiếm được Thuận Hóa, nhà Mạc mất hẳn phía nam và chỉ còn kiểm soát Bắc Bộ.
Sau đó Nam triều cũng xảy ra biến loạn. Trịnh Kiểm mất (1570), hai con Tuấn Đức hầu Trịnh Cối và Phúc Lương hầu Trịnh Tùng tranh ngôi. Trịnh Tùng khống chế được vua Lê Anh Tông; Trịnh Cối yếu thế sang hàng nhà Mạc. Vua Anh Tông phong Trịnh Tùng làm Thái uý Trường quốc công, quản lĩnh việc quân quốc của Nam triều.
Trong suốt những năm 1545-1580 là giai đoạn hai bên giằng co, chiến sự nổ ra chủ yếu tại Sơn Nam, Ninh Bình, Thanh Hóa - Nghệ An. Hai bên khi được khi thua. Ngoài vai trò của người phụ chính như Mạc Kính Điển và cha con Trịnh Kiểm, Trịnh Tùng, cuộc chiến đã nổi lên tên tuổi các danh tướng Nguyễn Quyện phía Bắc triều và Hoàng Đình Ái, Nguyễn Hữu Liêu phía Nam triều.
Tháng 10 năm 1580, Mạc Kính Điển mất, em là Mạc Đôn Nhượng lên thay làm phụ chính. Lực lượng quân đội nhà Mạc suy yếu đi nhiều vì thiếu đi người chỉ huy có tầm cỡ và uy tín. Mạc Mậu Hợp từ nhỏ lên ngôi, khi lớn vẫn dựa vào các hoàng thân phụ chính, không chú trọng việc chính sự. Uy thế quân Mạc suy sút nhiều và thường bị thua trận.
Đầu năm 1592, Trịnh Tùng thúc quân tổng tiến công ra bắc. Quân Mạc đại bại, chết rất nhiều. Cuối năm 1592, Trịnh Tùng lại tiến đánh Thăng Long. Cha con Mạc Mậu Hợp và Mạc Toàn thua chạy rồi lần lượt bị bắt và bị hành hình.
Bắc triều chấm dứt. Nhà Hậu Lê chiếm lại được Thăng Long, việc trung hưng hoàn thành. Họ Mạc chạy lên Cao Bằng và cát cứ tới năm 1677.
Ảnh hưởng từ cuộc chiến
Chiến tranh tàn khốc kéo dài 60 năm, kinh tế bị ảnh hưởng tiêu cực. Tình hình nông nghiệp khá ảm đạm. Ruộng đất công xã ngày càng thu hẹp lại, các triều đình bị chiến tranh chi phối không quản lý tốt được đất đai, do đó một phần không nhỏ đất chuyển sang sở hữu tư nhân. Sự biến đổi trong quan hệ ruộng đất ở nông thôn phần nào tạo điều kiện cho nông nghiệp phát triển tự do hơn. Điều đó tạo ra tác động tích cực đối với nền kinh tế hàng hóa theo chiều hướng mở rộng.
Cũng vì chiến tranh, nhà Mạc áp dụng chế độ lộc điền khác với thời Hậu Lê. Các vua Mạc ít dành lộc điền cho quan lại mà đối tượng được hưởng chủ yếu là binh lính để khuyến khích họ chiến đấu cho triều đình. Lộc điền chủ yếu lấy từ nguồn ruộng công ở các làng xã và ruộng chùa, diện tích khoảng vài chục vạn mẫu.
Phía nam, nền sản xuất nông nghiệp của Nam triều còn phải đối phó với nhiều thiên tai liên miên. Chính quyền Lê-Trịnh mới tạm dùng những biện pháp tình thế để khuyến khích khôi phục nghề nông nhằm phục vụ chiến tranh chứ chưa có điều kiện hoạch định những chính sách lớn có tác dụng thúc đẩy phát triển nông nghiệp lâu dài và bền vững.
Tư duy kinh tế
So với nhà Hậu Lê, nhà Mạc có tư duy kinh tế cởi mở hơn, trên nhiều lĩnh vực kinh tế. Trong nông nghiệp, chế độ tư hữu ruộng đất thời Mạc có điều kiện phát triển tự do. Việc mua bán đất đai tư nhân rất phổ biến và triều đình không đề ra biện pháp hạn chế hay cấm đoán nào.
Cách đối xử với thợ thủ công của nhà Mạc khác nhiều với nhà Lê: nhà Mạc có sự tôn trọng họ và do đó họ có vị trí nhất định trong xã hội. Dù chiến tranh Nam – Bắc triều kéo dài, các chợ chạm khắc đá vẫn di chuyển đến nhiều địa bàn hành nghề trên các vùng đất do nhà Mạc quản lý.
Tương tự với thương mại, nhà Mạc chủ trương không "ức thương" hay "bế quan tỏa cảng" như nhà Hậu Lê. Ngoại thương Bắc triều có những bước chuyển biến tích cực, các sản phẩm thủ công nghiệp đã vươn sang thị trường các quốc gia châu Á.
Văn học, giáo dục
Văn hoá Đại Việt thế kỷ 16 chia làm 2 bộ phận:
Có một bộ phận sĩ phu biểu hiện sự trăn trở giữa con đường theo phe nào trong cuộc nội chiến Lê Mạc, hoặc ẩn dật an nhàn. Những tác giả lớn thời kỳ này có Nguyễn Bỉnh Khiêm, Giáp Hải, Nguyễn Dữ, Dương Văn An. Tác phẩm "Bạch Vân thi tập" của Nguyễn Bỉnh Khiêm chính là tác phẩm chữ Hán quán xuyến từ đầu đến cuối tư tưởng an nhàn của nhà Nho trước vấn đề thời cuộc.
Coracina boyeri
Coracina boyeri là một loài chim trong họ Campephagidae.
Tên gọi khoa học của nó là để vinh danh nhà thám hiểm người Pháp Joseph Emmanuel P. Boyer.
Tên gọi tiếng Anh của nó Boyer's cuckooshrike (phường chèo Boyer). Thức ăn của chúng là quả, chủ yếu là từ chi Ficus, nhưng cũng ăn cả côn trùng. Mùa sinh sản có lẽ kéo dài từ cuối mùa khô sang đầu mùa mưa (tháng 10 tới tháng 1 năm sau, với chim non ra ràng vào tháng 12 tháng 1 năm sau.
Liên kết ngoài
B Thể loại:Chim Indonesia Thể loại:Chim Papua New Guinea Thể loại:Động vật được mô tả năm 1846
Tichonice
Tham khảo
Thể loại:Làng ở huyện Benešov
Nam–Bắc triều (Việt Nam)
Văn học, giáo dục
Trong giáo dục khoa cử, nhà Mạc cũng như nhà Hậu Lê, vẫn dùng Nho giáo làm tư tưởng chính thống trong việc thể chế hoá các chính sách cai trị và xây dựng bộ máy triều đình. Mặc dù chiến tranh xảy ra liên miên, Bắc triều vẫn duy trì việc thi cử đều đặn 3 năm một lần. Từ năm 1529 thời Mạc Thái Tổ đến năm 1592 thời Mạc Mậu Hợp, nhà Mạc đã tổ chức 22 khoa thi, lấy đỗ 485 tiến sĩ, trong đó có 13 trạng nguyên. Thậm chí kỳ thi cuối cùng của nhà Mạc năm 1592 diễn ra bên bờ bắc sông Hồng trong hoàn cảnh Thăng Long bị quân Nam triều uy hiếp dữ dội.
Tôn giáo, tín ngưỡng
Không chỉ cởi mở về mặt kinh tế, nhà Mạc có sự cởi mở cả về mặt tư tưởng. Khác với sự độc tôn Nho giáo của nhà Hậu Lê, nhà Mạc tuy dùng Nho giáo làm tư tưởng cai trị nhưng không hạn chế Phật giáo và Đạo giáo. Nhiều chùa được Bắc triều xây cất và tu bổ.
Đạo Thiên chúa đã cố gắng rao giảng tôn giáo của mình vào Đại Việt thời Nam Bắc triều nhưng chưa thu được thành tựu. Các giáo sĩ phương Tây bắt đầu lén tiếp cận Đại Việt thực hiện truyền đạo vào các năm 1533 tại Giao Thủy (Nam Định) ở Bắc triều, năm 1580 tại Quảng Nam thuộc Nam triều. Tới năm 1583 dù được Mạc Mậu Hợp cho phép truyền giáo nhưng công việc của các giáo sĩ không đạt kết quả do bất đồng ngôn ngữ.
Tham khảo
Thể loại:Lịch sử Việt Nam Thể loại:Nhà Mạc Thể loại:Chúa Nguyễn Thể loại:Chúa Trịnh Thể loại:Chiến tranh liên quan tới Việt Nam Thể loại:Thế kỷ 16 ở Việt Nam Thể loại:Nhà Hậu Lê Thể loại:Lê-Mạc phân tranh
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan
Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan  (Ўзбекистон Совет Социалистик Республикаси, chuyển tự: O`zbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi; Узбекская Советская Социалистическая Республика, chuyển tự: Uzbekskaya Sovetskaya Sotsialisticheskaya Respublika), hay còn gọi tắt là Uzbekistan Xô viết, là một trong những nước cộng hòa tạo nên Liên bang Xô viết sau này. Năm 1991, Uzbekistan Xô viết tuyên bố độc lập và đổi tên thành "Cộng hoà Uzbekistan."
Lịch sử
Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan bao gồm Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan trước 1929, khi mà địa vị của Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Tajikistan được nâng lên trạng thái cân bằng. Năm 1930, thủ đô của Uzbekistan được tái lập lại từ Samarkand thành Tashkent. Năm 1936, lãnh thổ của Uzbekistan được mở rộng vì có thêm Qaraqalpaqstan từ Kazakhstan trong giai đoạn cuối cùng của Liên bang Xô viết. Sau này một phần nhỏ lãnh thổ đã được đổi qua lại vài lần giữa Kazakhstan và Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan sau Thế chiến II.
Năm 1928, việc tập thể hóa các vùng đất về một chính thể đã được triển khai, vào cuối những năm 1930.
Những năm 1937-1938, trong cuộc "Đại thanh trừng", một số người bị cho là theo chủ nghĩa dân tộc đã bị hành quyết, bao gồm Faizullah Khojaev, thủ tướng đầu tiên.
Trong thời kỳ Thế chiến II, rất nhiều các nước công nghiệp đã chuyển tới Uzbekistan từ các vùng nguy hiểm ở phía tây của Liên Xô để bảo đảm an toàn.
Trong thời kỳ Xô viết, Hồi giáo trở thành một điểm nóng của chống tôn giáo trong chính quyền Cộng sản. Chính phủ đóng cửa phần lớn các miếu thờ, và các trường học tôn giáo trở thành bảo tàng chống tôn giáo.
Đảng Cộng sản là Đảng hợp pháp duy nhất tại Uzbekistan trước 1990. Chủ tịch cầm quyền lâu nhất tại Uzbekistan là Sharof Rashidov, đứng đầu Đảng Cộng sản Uzbekistan từ năm 1959 đến 1983. Islam Karimov, đứng đầu Đảng Cộng sản Uzbekistan từ năm 1989 và sau này nắm quyền Đảng mới, Đảng Dân chủ Nhân dân (PDP), trở thành tổng thống Uzbekistan năm 1990.
Vào ngày 1 tháng 9 năm 1991,Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Xô viết Uzbekistan đổi tên thành Cộng hòa Uzbekistan, trước đây là một phần của Liên Xô trước 26 tháng 12 năm 1991. Với việc tan rã hoàn toàn của Liên bang Xô viết, Uzbekistan trở thành Quốc gia độc lập Uzbekistan. Islam Karimov làm tổng thống từ đó.
Tham khảo
Uzbekistan Thể loại:Lịch sử Uzbekistan Uzbek Thể loại:Cựu quốc gia châu Á
Đinh Thanh Nhàn
Đinh Thanh Nhàn (sinh năm 1968) là một tướng lĩnh của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam với quân hàm Thiếu tướng. Ông hiện giữ chức vụ Phó Giám đốc Công an Thành phố Hồ Chí Minh.
Tiểu sử
Đinh Thanh Nhàn sinh năm 1968, quê quán huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang.
Badiera heterophylla
Badiera heterophylla là một loài thực vật có hoa trong họ Polygalaceae. Loài này được Britton mô tả khoa học đầu tiên năm 1915.
Đinh Thanh Nhàn
Tiểu sử
Năm 2018, Đại tá Đinh Thanh Nhàn được Trường Đại học Cảnh sát nhân dân cấp bằng Tiến sĩ Luật học.
Badiera heterophylla
Liên kết ngoài
Thể loại:Badiera Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1915
Đinh Thanh Nhàn
Tiểu sử
Từ ngày 1 tháng 5 năm 2019, Thiếu tướng Phan Anh Minh nghỉ hưu. Đại tá Đinh Thanh Nhàn được Bộ trưởng Bộ Công an Tô Lâm bổ nhiệm giữ chức vụ Thủ trưởng Cơ quan cảnh sát điều tra Công an Thành phố Hồ Chí Minh thay tướng Minh.
Ngày 18 tháng 7 năm 2020, Đại tướng Tô Lâm, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an, chủ trì Lễ công bố quyết định của Chủ tịch nước về thăng cấp bậc hàm Thiếu tướng cho Phó giám đốc, Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Công an Thành phố Hồ Chí Minh Đinh Thanh Nhàn.
Tham khảo
Thể loại:Người họ Đinh tại Việt Nam Thể loại:Người Tiền Giang Thể loại:Tiến sĩ Luật Việt Nam Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2019 Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam đương nhiệm Thể loại:Phó Giám đốc Công an Thành phố Hồ Chí Minh
Yên Thế (thị trấn)
Yên Thế là thị trấn huyện lỵ của huyện Lục Yên, tỉnh Yên Bái, Việt Nam.
Devgeriş, Canik
Devgeriş là một xã thuộc quận Canik, tỉnh Samsun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 1.516 người.
Yên Thế (thị trấn)
Địa lý
Thị trấn Yên Thế có vị trí địa lý:
Thị trấn Yên Thế có diện tích 15,12 km², dân số 9.861 người, mật độ dân số đạt 652 người/km².
Thị trấn có tuyến tỉnh lộ 183 nối với quốc lộ 2 và tuyến tỉnh lộ 152 nối với quốc lộ 70 chạy qua. Ở phía đông nam thị trấn có núi Niu Nap cao 881 m.
Lịch sử
Trước đây, địa bàn thị trấn Yên Thế là một phần của xã Yên Thắng.
Hành chính
Thị trấn Yên Thế được chia thành 17 tổ dân phố từ 1 đến 17 cùng các thôn: Đồng Phú, Cốc Há, Thoóc Phưa.
Xem thêm
Thể loại:Huyện lỵ Việt Nam
Vườn quốc gia Padjelanta
Vườn quốc gia Padjelanta là một vườn quốc gia nằm ở Hạt Norrbotten, phía bắc Thụy Điển. Được thành lập vào năm 1963, nó là vườn quốc gia lớn nhất ở Thụy Điển, với diện tích lên tới 1.984 km 2. Năm 1996, cùng với một số vườn quốc gia khác, Padjelanta đã trở thành một phần của Di sản thế giới của UNESCO với tên gọi Vùng đất Laponia nhờ giá trị cả về cảnh quan thiên nhiên và truyền thống sinh sống, văn hóa lâu đời của người Sami.
Tên gọi
Tên của vườn quốc gia có nguồn gốc từ Badjelánnda trong tiếng Lule Sami, có thể dịch là vùng đất cao hơn nhằm mô tả một cách đơn giản cảnh quan tự nhiên của khu vực. Ngày nay, ba ngôi làng của người Sami là Duorbun, Jåhkågasska và Sirges là những nơi trong Padjelanta tuần lộc của người Sami ăn cỏ vào mùa hè. Ngoài ra còn có các khu định cư truyền thống tại Stáloluokta, Árasluokta và Sállohávrre.
Lịch sử
Padjelanta là vùng đất có đồng cỏ tươi tốt và hồ đầy cá từ lâu đã hấp dẫn con người và nó là nơi con người sinh sống ngay từ thời kỳ đồ đá (một bằng chứng của việc này là nhiều hố bẫy đã được tìm thấy). Thậm chí ngày nay các hồ vẫn còn được những người Sami sử dụng cho hoạt động đánh bắt cá. Kể từ khi khoa học hiện đại ra đời, khu vực này cũng là một điểm đến được các nhà khoa học chú ý, chủ yếu là để nghiên cứu của hệ thực vật, động vật và địa chất.
Tự nhiên
Vườn quốc gia nằm gần biên giới với Na Uy ở phía tây, chủ yếu bao gồm một cao nguyên rộng lớn xung quanh hai hồ nước lớn là Vastenjávrre và Virihávrre, thường được gọi là "hồ đẹp nhất Thụy Điển". Do đó, khu vực có cảnh quan mở khá bằng phẳng, đặc biệt là so với núi của Vườn quốc gia Sarek trên ranh giới phía đông, và chủ yếu bao gồm các ngọn đồi với vài đỉnh núi có độ cao đáng kể.
Thực vật
Hầu hết vườn quốc gia nằm trên các đường giới hạn; có nghĩa là vài loài cây có thể sống sót trong khí hậu khắc nghiệt của vườn. Việc tiếp xúc với gió mạnh và mùa đông lạnh lẽo đã làm cho nó là những loài cây duy nhất có thể tồn tại như Betula pubescens (bạch dương trắng châu Âu) mà đã hình thành một khu rừng nhỏ (1.400 ha) ở góc đông bắc của vườn quốc gia. Sự đa dạng của hệ thực vật là rất cao. Tuy nhiên, có hơn 400 loài Thực vật không mạch khác nhau được xếp vào danh mục, nhiều nhất là tại các vùng cao nguyên. Điều này do vị trí phía tây và cùng nền móng địa chất đá phấn giàu. Padjelanta là nơi duy nhất có thể tìm thấy loài Arenaria humifusa và Gentiana aurea tại Thụy Điển và đặc biệt là loài Potentilla robbinsianaiskhông thể tìm thấy ở bất cứ nơi nào khác.
Động vật
Padjelelanta có số lượng rất hạn chế các loài động vật có vú cả về sự đa dạng cũng như số lượng. Các động vật có vú tồn tại chủ yếu là Chuột Lemming và Tuần lộc, Chồn sói và Cáo Bắc Cực.
Cũng có nhiều loài chim mà không phải là thực sự sống tại một khu vực nhưng chúng là những loài có mặt khắp vườn quốc gia. Trong số này phải kể đến Ngỗng ngực trắng nhỏ, Đại bàng vàng, Đại bàng đuôi trắng, Cắt Bắc Cực, Dẽ giun lớn. Trong khoảng thời gian sinh sản và phát triển của chuột Lemming, thậm chí bạn có thể nhìn thấy cả cú tuyết tại Padjelanta.
Về các loài cá, vườn quốc gia cũng có chứa một số lượng phong phú, nhất là tại các hồ Vastenjávrre và Virihávrre.
Du lịch
Có một đường mòn đi bộ nổi tiếng được gọi là Padjelantaleden (Đường mòn Padjelanta) có tổng chiều dài là 160 km, chạy giữa Kvikkjokk ở phía đông nam và hai làng Vaisaluokta hoặc Änonjalme dưới chân dãy núi Áhkká ở phía bắc. Tuy nhiên, con đường này sẽ không thể thấy được vào mùa đông khi khắp nơi đều phủ đầy tuyết. Tất cả các con đường lớn đều nằm ở ngoài rìa vườn quốc gia này, có nghĩa là du khách phải đi bộ ít nhất một ngày để tới được vùng lõi của Padjelanta, nhưng vào mùa hè cũng có những tour du lịch thường xuyên bằng trực thăng từ Kvikkjokk, Stáloluokta và Ritsem. Một đường mòn đi mòn khác là Nordkalottruta cũng đi qua vườn quốc gia, mặc dù lộ trình của nó là khá giống Padjelantaleden.
Liên kết ngoài
Padjelanta Thể loại:Địa lý Norrbotten
Bia Bayon
Bia Bayon là một loại bia của Campuchia. Nó được ủ tại Nhà máy bia Cambrew ở Sihanoukville. Bia này có chứa mạch nha từ gạo.
Cambrew nói về loại bia này như sau, "loại bia kỳ lạ này được ủ ở Sihanoukville, Campuchia, sử dụng các quy trình truyền thống tốt nhất. Bia Bayon thể hiện chất lượng hoàn chỉnh của một loại bia Châu Á với nồng độ cồn từ 5,0% đến 5,2%. Bia Bayon về cơ bản được phục vụ cho dân châu Á uống với hương thơm nhẹ nhàng và êm dịu để tạo cảm giác dễ chịu sau khi thưởng thức."
Tham khảo
Thể loại:Bia Campuchia
Eisriesenwelt
nhỏ|phải|Chụp gần kiến tạo băng Eisriesenwelt (tiếng Đức nghĩa là "Thế giới băng khổng lồ" ) là một hang động băng đá vôi tự nhiên nằm ở Werfen, Áo, khoảng 40 km về phía nam của Salzburg. Hang động bên trong ngọn núi Hochkogel trong phần Tennengebirge của dãy núi Alps. Đây là hang động băng đá lớn nhất thế giới, dài hơn 42 km và đón khoảng 200.000 khách du lịch mỗi năm. Du khách chỉ được phép tham quan 1 km đầu tiên. Kể từ khi lối vào động được mở quanh năm, gió đông lạnh thổi vào hang làm tuyết đóng băng dày thêm. Vào mùa hè, hơi lạnh từ bên trong thổi ra ngăn hệ thống băng tan chảy. Hang động mở cửa từ 1 tháng 5 - 26 tháng 10 hàng năm. Giờ hoạt động phục vụ khách là 9:00 giờ sáng đến 4:30 trong tháng 7 và tháng 8 và 9:00 sáng đến 15:30 tháng 5/ tháng 6 và tháng 9/tháng 10. Nhiệt độ bên trong hang động dưới mức đóng băng, và khách tham quan được khuyên mặc quần áo ấm. Khi khách vào trong hang thì cấm chụp ảnh. Vào mùa đông, khi nhiệt độ trong lòng núi ấm hơn bên ngoài, dòng khí lạnh đi vào núi và làm giảm nhiệt tại các khu vực thấp hơn của hang động xuống dưới điểm đông. Vào mùa xuân, băng tuyết tan chảy, nước thấm qua các vết nứt trong đá. Khi chảy tới các khu vực thấp lạnh hơn, nước đóng băng và lâu dần hình thành hệ thống băng. Đến năm 1955, xe điện chở du khách tham quan động băng chính thức đi vào hoạt động, rút ngắn thời gian từ 30 phút leo núi thành 3 phút đi xe. Ngoài ra còn có một con đường bộ thông từ chân núi lên cửa hang, thời gian đi bộ mất khoảng 20 phút.
Tham khảo
Thể loại:Hang động Áo
Stigmella abachausi
Stigmella abachausi là một loài bướm đêm thuộc họ Nepticulidae. Nó được miêu tả bởi Janse năm 1948. Loài này có ở Namibia.
Tham khảo
A
Nguyễn Tuấn Anh
Nguyễn Tuấn Anh là tên người Việt rất phổ biến. Một số người có tên này:
Rhytiphora dunni
Rhytiphora dunni là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Rhytiphora
Kobayashi Hiroyuki
Hiroyuki Kobayashi (sinh ngày 18 tháng 4 năm 1980) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Hiroyuki Kobayashi đã từng chơi cho Urawa Reds, Kawasaki Frontale, Yokohama FC, Fervorosa Ishikawa Hakuzan, Blaublitz Akita và Oita Trinita.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1980 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Nhật Bản Thể loại:Hậu vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Blaublitz Akita Thể loại:Cầu thủ bóng đá J1 League Thể loại:Cầu thủ bóng đá J2 League Thể loại:Cầu thủ bóng đá Japan Football League Thể loại:Cầu thủ bóng đá Kawasaki Frontale Thể loại:Cầu thủ bóng đá Oita Trinita Thể loại:Cầu thủ bóng đá Urawa Red Diamonds Thể loại:Cầu thủ bóng đá Yokohama FC
Hypnum rugelii
Hypnum rugelii là một loài Rêu trong họ Hypnaceae. Loài này được Müll. Hal. mô tả khoa học đầu tiên năm 1851.
Bulbophyllum flavicolor
Tham khảo
flavicolor]]
F
Hypnum rugelii
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypnum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1851
Paradrina mediterraneae
Paradrina mediterraneae là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Paradrina
Otuzco (tỉnh)
Tỉnh Otuzco (Provincia de Otuzco) là một tỉnh thuộc vùng La Libertad của Peru. Tỉnh Otuzco có diện tích 2111 kilômét vuông, dân số thời điểm theo điều tra dân số ngày 11 tháng 7 năm 1993 là 83687 người. Tỉnh lỵ đóng ở Otuzco.
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh của vùng La Libertad Thể loại:Tỉnh của Peru
Brachiaria tsiafajavonensis
Brachiaria tsiafajavonensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được A.Camus mô tả khoa học đầu tiên năm 1925.
Liên kết ngoài
Thể loại:Brachiaria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1925
Asystasia guttata
Asystasia guttata là một loài thực vật có hoa trong họ Ô rô. Loài này được (Forssk.) Brummitt mô tả khoa học đầu tiên năm 1978.
Chú thích
Thể loại:Asystasia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1978
An Khang (xã)
An Khang là một xã thuộc thành phố Tuyên Quang, tỉnh Tuyên Quang, Việt Nam.
Hành chính
Xã An Khang được chia thành 9 thôn: Bình Ca, Phúc Lộc B,Trường Thi B,
Novafroneta truncata
Novafroneta truncata là một loài nhện trong họ Linyphiidae.
Loài này thuộc chi Novafroneta. Novafroneta truncata được A. David Blest & Cor J. Vink miêu tả năm 2003.
Tham khảo
Thể loại:Novafroneta
Campylopus aemulans
Campylopus aemulans là một loài Rêu trong họ Dicranaceae. Loài này được (Hampe) A. Jaeger mô tả khoa học đầu tiên năm 1872.
Liên kết ngoài
Thể loại:Campylopus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1872
Khu ổ chuột
nhỏ|phải|300px|Một khu ổ chuột ở [[Thành phố Hồ Chí Minh, ảnh chụp vào khoảng cuối tháng 10 năm 2008.]] Khu ổ chuột theo định nghĩa của Liên Hợp Quốc (cơ quan UN-HABITAT) là một khu vực sinh sống trong một thành phố với những đặc trưng bởi những ngôi nhà lụp xụp, bẩn thỉu, sát cạnh nhau và thường xuyên mất an ninh và có thể là ổ chứa các tệ nạn xã hội và tội phạm như ma túy, mại dâm... Khu ổ chuột là nơi giải quyết chỗ ở cho những người nghèo, bần hàn cơ cực, người có thu nhập thấp, người lao động, người nhập cư, người thất nghiệp, vô gia cư mà họ không có đủ điều kiện để sinh sống ở những nơi có điều kiện tốt hơn.
Tổng quan
Mặc dù đặc điểm của dân sống ở đây là khác nhau giữa các vùng địa lý, họ thường là nơi sinh sống của những người rất nghèo, có hoàn cảnh khó khăn. Tòa nhà trong khu ổ chuột khác nhau từ những túp lều đơn giản cho các nhà tranh vách đất và những kiến trúc kiên cố hơn. Hầu hết các khu nhà ổ chuột thường thiếu nước sạch, điện, vệ sinh môi trường và các dịch vụ cơ bản khác dẫn đến chất lượng cuộc sống của bộ phận dân cư sống tại đây không đảm bảo. nhỏ|phải|300px|Một căn nhà lụp xụp trong khu ổ chuột, ảnh chụp tại [[Port Moresby, thủ đô của Papua New Guinea.]] Ngày này có một hiện tượng ngày càng phổ biến là du lịch khu ổ chuột ở một số nơi. Có khách du lịch phương Tây sẵn sàng trả tiền để có sự hướng dẫn du lịch trong khu ổ chuột để thỏa mãn tính tò mò, hiếu kỳ cũng như biết thêm về đời sống nơi đây. Một số khu ổ chuột như ở Mumbai, Rio de Janeiro, Kibera và Jakarta.
Các khu nhà ổ chuột có thể thay đổi từ nơi này đến nơi khác tuy nhiên chúng được đặc trưng bởi một khu vực tập trung dân cư sinh sống dày đặc, sống sát cạnh nhau, tỷ lệ nghèo cao, mù chữ, và thất nghiệp là phổ biến. Chúng thường được xem như là "khu vực sinh sản" cho các vấn đề xã hội như tội phạm, nghiện ma túy, nghiện rượu nặng, tỷ lệ cao của bệnh tâm thần, mại dâm và tự tử. Trong nhiều quốc gia nghèo, khu ổ chuột có tỷ lệ cao bệnh tật do điều kiện mất vệ sinh, suy dinh dưỡng, và thiếu chăm sóc y tế cơ bản.
Twilight Frontier
phải|nhỏ|Biểu trưng. Twilight Frontier (黄昏フロンティア) là một hãng phát triển trò chơi doujin ở Nhật Bản. Họ có tên tuổi vì đã sản xuất các tác phẩm phái sinh chất lượng cao từ những game khác.
Khu ổ chuột
Tổng quan
Một nhóm chuyên gia Liên Hợp Quốc đã đề xuất một định nghĩa của khu ổ chuột như là một khu vực kết hợp của những đặc điểm với mức độ khác nhau sau đây: khu vực ít được tiếp cận với nước sạch một cách đều đủ, không đảm bảo vệ sinh môi trường và cơ sở hạ tầng khác, cấu trúc nhà ở chất lượng kém, tình trạng quá tải và tình trạng dân cư không an ninh, ổn định.
Twilight Frontier
Liên kết ngoài
Thể loại:Hãng phát triển phần mềm dōjin Thể loại:Công ty Nhật Bản Thể loại:Công ty phát triển trò chơi điện tử
Khu ổ chuột
Tổng quan
Trong khu nhà ổ chuột, đặc biệt là ở các nước nghèo, nhiều người sống trong con hẻm phố rất hẹp không cho phép xe (như xe cứu thương, xe cứu hỏa, xe cảnh sát và xe buýt,...) có thể đi qua. Việc thiếu các dịch vụ như thu gom rác thải một cách thường xuyên nên dẫn đến rác tích lũy với số lượng lớn. Việc thiếu cơ sở hạ tầng được gây nên bởi tính chất giải quyết không chính thức và chưa quyết liệt của các cơ quan quản lý và chưa có quy hoạch cho người nghèo từ các quan chức chính phủ. Ngoài ra, các khu định cư không chính thức thường phải đối mặt với gánh nặng của các thảm họa tự nhiên và nhân tạo, chẳng hạn như lở đất, cũng như động đất và bão nhiệt đới. nhỏ|trái|200px|Nguồn nước sinh hoạt bị ô nhiễm tại một khu ổ chuột, ảnh chụp ở khu vực [[Nakhalovka, Nga năm 2010.]] Nhiều cư dân khu ổ chuột tự tạo việc làm trong nền kinh tế một cách không chính thức. Điều này có thể bao gồm việc bán hàng rong, kinh doanh ma túy, bới rác, ve chai và hoạt động mại dâm. Trong một số khu nhà ổ chuột, người thậm chí tái chế rác của các loại rác khác nhau (từ hộ gia đình, rác sinh hoạt). Những năm gần đây đã thấy một sự tăng trưởng đáng kể trong số lượng các khu nhà ổ chuột như dân cư đô thị đã tăng lên trong thế giới thứ ba.
Ngoài ra, theo một báo cáo của UN-HABITAT 2006, 327 triệu người sống trong Khu ổ chuột ở các nước Khối thịnh vượng chung. Số lượng người dân sống trong khu ổ chuột ở Ấn Độ đã tăng hơn gấp đôi trong hai thập kỷ qua và bây giờ vượt quá toàn bộ dân số Anh theo một công bố của Chính phủ Ấn Độ, số lượng người dân sống trong các khu nhà ổ chuột được dự báo sẽ tăng lên 93 triệu trong năm 2011 hoặc chiếm 7,75% tổng dân số gần gấp đôi dân số của nước Anh. Theo dữ liệu điều tra dân số phát hành trong tháng 12 năm 2011 của IBGE (Viện Địa lý và Thống kê Brasil) cho thấy rằng trong năm 2010, khoảng 6% dân số sống trong khu ổ chuột ở Brazil. Theo một báo cáo của UN-Habitat, hơn 20 triệu người ở Philippines sống trong các khu nhà ổ chuột, và chỉ tính riêng trong thành phố Manila đã có 50% của hơn 11 triệu cư dân sống trong khu nhà ổ chuột.
Habenaria trichosantha
Habenaria trichosantha là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Lindl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1835.
Khu ổ chuột
Tổng quan
Nhiều chính phủ trên thế giới đã cố gắng để giải quyết các vấn đề tồn tại trầm kha của khu ổ chuột bằng cách giải tỏa quyết liệt, san phẳng, phá những khu nhà cửa đổ nát đã rất cũ và thay thế nó với nhà ở hiện đại với điều kiện vệ sinh tốt hơn nhiều. Quá trình này đặc biệt phổ biến trong thế giới thứ ba. Những khu ổ chuột mà giải phóng mặt bằng thường có dạng của tên miền nổi tiếng và các dự án, Đề án đổi mới đô thị. Ví dụ, trong khu ổ chuột của Philippines là Smokey Mountain, nằm ở Tondo, Manila, dự án đã được thi hành của Chính phủ và các tổ chức phi chính phủ để cho phép tái định cư đô thị cho các cư dân khu ổ chuột.
Habenaria trichosantha
Liên kết ngoài
Thể loại:Habenaria Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1835
Khu ổ chuột
Tổng quan
Hơn nữa dự án mới thường có xu hướng giải tỏa và di chuyển những khu dân cư này ra những vùng ngoại vi bán-nông thôn của thành phố từ đó dẫn đến một tình trạng là họ ra lời dần với cơ hội kiếm kế sinh nhai cũng như trường học, trạm xá... Điều này đã dẫn đến phong trào phản đối lớn của cư dân khu ổ chuột ví dụ như khu Abahlali base Mjondolo tại Durban, Nam Phi.
Một số khu ổ chuột
nhỏ|200px|Những khu ổ chuột bất ổn tại Brasil
Tham khảo
Sách Báo
Xã hội
Xã hội là một nhóm những cá nhân liên quan đến tương tác xã hội một cách thường xuyên, hoặc một nhóm xã hội lớn có chung lãnh thổ không gian hoặc xã hội, thường chịu cùng thẩm quyền chính trị và các kỳ vọng văn hóa chi phối. Các xã hội được đặc trưng bởi các mô hình mối quan hệ (quan hệ xã hội) giữa các cá nhân có chung một nền văn hóa và thể chế đặc biệt; một xã hội nhất định có thể được mô tả là tổng số các mối quan hệ như vậy giữa các thành phần của nó. Trong khoa học xã hội, một xã hội lớn hơn thường thể hiện các mô hình phân tầng hoặc thống trị trong các nhóm nhỏ.
Khu ổ chuột
Tham khảo
Thể loại:Chỗ ở Thể loại:Đô thị hóa  Thể loại:Phát triển Thể loại:Nghèo Thể loại:Môi trường sống của con người Chuột
Xã hội
Các xã hội xây dựng các mô hình hành vi bằng cách coi các hành động hoặc lời nói nhất định là chấp nhận hoặc không thể chấp nhận. Những mô hình hành vi trong một xã hội nhất định được gọi là chuẩn mực xã hội. Các xã hội, và các quy tắc của họ, trải qua những thay đổi dần dần và vĩnh viễn.
Trong chừng mực hợp tác, một xã hội có thể cho phép các thành viên của mình được hưởng lợi theo những cách mà nếu không sẽ khó khăn trên cơ sở cá nhân; do đó, cả lợi ích cá nhân và xã hội (chung) đều có thể được phân biệt hoặc trong nhiều trường hợp được tìm thấy trùng lặp. Một xã hội cũng có thể bao gồm những người cùng chí hướng bị chi phối bởi các chuẩn mực và giá trị của chính họ trong một xã hội thống trị, lớn hơn. Điều này đôi khi được gọi là văn hóa nhóm, một thuật ngữ được sử dụng rộng rãi trong tội phạm học.
Rộng hơn, và đặc biệt là trong tư tưởng cấu trúc, một xã hội có thể được minh họa như một cơ sở hạ tầng kinh tế, xã hội, công nghiệp hoặc văn hóa, bao gồm, nhưng khác biệt với một tập hợp các cá nhân khác nhau. Về mặt này, xã hội có thể có nghĩa là các mối quan hệ khách quan mà con người có với thế giới vật chất và với những người khác, chứ không phải là "những người khác" ngoài cá nhân và môi trường xã hội quen thuộc của họ.
Khái niệm
Thuyết tương đối văn hóa như một cách tiếp cận rộng rãi hoặc đạo đức đã thay thế phần lớn các khái niệm "nguyên thủy", tốt hơn / tồi tệ hơn hoặc "tiến bộ" liên quan đến văn hóa (bao gồm văn hóa vật chất / công nghệ và tổ chức xã hội).
Theo nhà nhân chủng học Maurice Godelier, một điều mới lạ quan trọng trong xã hội, trái ngược với họ hàng sinh học gần nhất của loài người (tinh tinh và bonobos), là vai trò của cha mẹ được con đực tiếp nhận, mà người ta cho rằng sẽ không có mặt trong họ hàng gần nhất của chúng ta. khi mà việc xác định cha của các con non là không thể.
Trong khoa học chính trị
Xã hội cũng có thể được cấu trúc chính trị. Theo thứ tự tăng kích thước và sự phức tạp, có các băng nhóm, bộ lạc, tù trưởng và xã hội nhà nước. Những cấu trúc này có thể có mức độ quyền lực chính trị khác nhau, tùy thuộc vào môi trường văn hóa, địa lý và lịch sử mà các xã hội này phải đối mặt. Do đó, một xã hội biệt lập hơn với cùng trình độ công nghệ và văn hóa như các xã hội khác có nhiều khả năng tồn tại hơn một xã hội gần với những người khác có thể xâm phạm tài nguyên của họ. Một xã hội không thể đưa ra một phản ứng hiệu quả cho các xã hội khác mà nó cạnh tranh thường sẽ được đưa vào văn hóa của xã hội cạnh tranh.
Trong xã hội học
liên_kết=https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%ADp tin:Ants'_Social_Ethology.jpg|phải|nhỏ|Nhóm xã hội cho phép các thành viên của mình được hưởng lợi theo những cách mà không thể có thể trên cơ sở cá nhân. Do đó, cả mục tiêu cá nhân và xã hội (chung) đều có thể được phân biệt và xem xét. Hình chụp một quần thể kiến (formicidae) với [[Tập tính học|đạo đức xã hội. ]] Nhà xã hội học Peter L. Berger định nghĩa xã hội là "... một sản phẩm của con người, và không có gì ngoài một sản phẩm của con người, mà liên tục tác động đến các nhà sản xuất của nó." Theo ông, xã hội được tạo ra bởi con người, nhưng sự sáng tạo này quay trở lại và tạo ra hoặc nhào nặn con người mỗi ngày. liên_kết=https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%ADp tin:Canis_lupus_pack_surrounding_Bison.jpg|phải|nhỏ|Sói (Canis lupus) với quần thể có [[Tập tính học|đạo đức xã hội]] Nhà xã hội học Gerhard Lenski phân biệt các xã hội dựa trên trình độ công nghệ, truyền thông và kinh tế của họ: (1) thợ săn và hái lượm, (2) nông nghiệp đơn giản, (3) nông nghiệp tiên tiến, (4) công nghiệp và (5) đặc biệt (ví dụ: xã hội đánh cá hoặc xã hội hàng hải). Hệ thống này tương tự như hệ thống được phát triển trước đó bởi các nhà nhân chủng học Morton H. Fried, một nhà lý luận xung đột và Elman Service, một nhà lý thuyết hội nhập, người đã tạo ra một hệ thống phân loại cho các xã hội trong tất cả các nền văn hóa của con người dựa trên sự tiến hóa của bất bình đẳng xã hội và vai trò của nhà nước. Hệ thống phân loại này chứa bốn loại:
Ngoài ra, còn có:
Theo thời gian, một số nền văn hóa đã tiến tới các hình thức tổ chức và kiểm soát phức tạp hơn. Sự phát triển văn hóa này có ảnh hưởng sâu sắc đến các mô hình cộng đồng. Các bộ lạc săn bắn hái lượm định cư xung quanh kho lương thực theo mùa để trở thành làng nông nghiệp. Làng phát triển để trở thành thị trấn và thành phố. Các thành phố biến thành các quốc gia thành phố và quốc gia.