cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lịch sử Phật giáo
Đại hội tại Kashmir
Sau khi kết tập, vua Kanishka đã ra lệnh khắc lại toàn bộ Kinh tạng, Luật tạng và Luận tạng lên trên những lá đồng, bảo quản tại một nơi cố định, không cho mang ra ngoài. Tuy nhiên, những di vật này đã bị thất lạc, nay chỉ còn phần thích luận A Tỳ Đạt Ma Đại Tỳ Bà Sa (Abhidharma Mahavibhasa sastra) mà Trần Huyền Trang đã dịch sang tiếng Hán, gồm hai trăm quyển.
Các kì kết tập khác
Các lần kết tập còn lại đều là của riêng bộ phái Thượng tọa Bộ (còn gọi là Nam Truyền) tiến hành.
Phật giáo suy tàn tại Ấn Độ
Sự suy tàn của đạo Phật tại Ấn Độ có thể đã bắt đầu từ thế kỉ thứ 7 và đạo Phật thực sự chính thức biến mất hoàn toàn trên đất Ấn từ cuối thế kỉ thứ 12. Mãi cho đến giữa thế kỉ thứ 20 thì phong trào chấn hưng Phật giáo tại Ấn mới chính thức bắt đầu trở lại. nhỏ|phải|250px|Đại học Nalanda một trung tâm Phật giáo quan trọng ở Ấn Độ (bị phá hủy năm 1197)
Sự phân hoá của Phật giáo
Từ thế kỉ thứ 7 trở đi, đạo Phật đã có nhiều phân hoá. Nhiều tông phái đã xuất hiện lại có đường lối dị biệt và nhiều lúc chia rẽ nhau. Thời gian đó, cũng là lúc ra đời các tông phái Mật tông. Các phái này đưa ra rất nhiều hình ảnh Bồ Tát và có nhiều hoạt động về hình thức tương tự với việc thờ cúng thần linh của Ấn giáo, do đó, ít nhiều đã làm lu mờ các điểm đặc thù của Phật giáo. Sự bao dung và tự do của Phật giáo cũng là một tiền đề cho sự suy tàn. Các vua trong nước Ấn mặc dù sẵn sàng nghe thuyết giảng Phật pháp nhưng vẫn không bỏ quên đạo Bà La Môn và không ngừng phát huy đạo này thay vì Phật giáo.
Quan hệ với Ấn Độ giáo
Ấn Độ giáo (hay Bà La Môn) là một tôn giáo ra đời từ thế kỉ 15 TCN, với một điểm đặc thù là nó sẵn sàng tiếp thu các nguyên lý hay khái niệm của đạo khác. Trong số tín đồ Phật giáo có rất nhiều tu sĩ phát gốc từ đạo Bà La Môn nên các tư tưởng và nề nếp của Ấn giáo có ảnh hưởng ít nhiều đến đạo Phật. Mặt khác quan trọng hơn là việc Ấn giáo đã mặc nhiên thu nạp các tư tưởng của Phật giáo để làm thành tư tưởng Bà La Môn. (Trong đó có việc Phật Thích Ca Mâu Ni đã trở thành một vị tiên tri quan trọng của tôn giáo này). Những cuộc tự đổi mới của Ấn Độ giáo kể từ thế kỉ thứ 7 đã đem lại sinh khí cho tôn giáo này cũng như làm mờ nhạt dần hình ảnh Phật giáo. Sự pha trộn của các tư tưởng Phật giáo vào Ấn giáo sâu và rộng đến nỗi một người bình dân rất khó phân biệt được rõ ràng giữa Ấn giáo và Phật giáo. Mãi cho đến ngày nay, khi nghiên cứu về Phật giáo và Ấn giáo nhiều tác giả Tây phương vẫn còn bối rối khi phân biệt hai tôn giáo này. Ngoài ra, trong thời gian đó, với đặc tính dễ thích nghi và phù hợp với nhu cầu thờ phụng của người bình dân ở Ấn Độ, đạo Phật đã dần dà trở thành thứ yếu hay trở thành tôn giáo của tầng lớp trí thức.
Chịu hủy diệt của Hồi giáo
Vào nửa cuối thế kỉ thứ 8, vua Al-Mahdi (775-785) của triều đại Hồi giáo Abbasad đã đem quân tấn công Ấn Độ. Họ đã phá hủy, cướp bóc các tài liệu, công trình, kiến trúc Phật giáo—trong đó quan trọng là trung tâm Phật học Valabhi (Valabhī). Mặc dù sau đó họ không tiếp tục bức hại Phật giáo, nhưng dầu sao đây cũng là bước đầu trong việc hủy hoại Phật giáo tại Ấn Độ, Afghanistan và Trung Đông. Đến năm 1178, quân đội Hồi giáo của Muhammad Ghuri đã tiến hành nhiều cuộc chinh phạt Ấn Độ. Hầu hết các công trình Phật giáo đã bị tiêu hủy. Vào năm 1197, trung tâm Phật giáo Nālandā bị hủy diệt hoàn toàn, kể cả các tăng sĩ. Vikramaśīla cũng bị chiếm năm 1203, chấm dứt hoàn toàn một thời đại lịch sử của Phật giáo tại Ấn Độ.
Các nhánh chính
nhỏ|phải|170px|Quán Thế Âm Bồ Tát Một hình ảnh tiêu biểu của tư tưởng Đại thừa ở các nước [[Đông Nam Á]]
Các tông phái khác
Kinh điển phái này phần chính là các kinh Vô Lượng Thọ, Quán Vô Lượng Thọ, kinh A Di Đà, cộng với luận Vãng sinh Tịnh độ. Phương pháp tu học có 3 nguyên tắc: Tín, Nguyện và Hành. Đây là một trong các tông phái tương đối dễ tu học nên ở Đông và Nam Á có rất nhiều Phật tử trong vùng theo tông này, nhất là những người lớn tuổi.
Ấn Độ
thumb|200x200px|Đại tháp Giác Ngộ tại thánh địa Bodh Gaya
Sri Lanka (Tích Lan)
thumb|200x200px|Chùa Kandy, Sri Lanka, tương truyền là nơi chứa xá lợi răng Phật. Ở Sri Lanka có rất nhiều các di tích Phật giáo. Quan trọng nhất bao gồm.
Nepal
thumb|200x200px|Thánh địa Lumbini Nepal cũng có nhiều trung tâm Phật giáo quan trọng như: Để đến Lumbini, dùng đường hàng không từ Kathmandu tới Bhairawa. Từ nơi này có các loại xe buýt hay taxi đưa đến Lumbini cách đó 22 km.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Cuộc khủng hoảng tị nạn từ Đông Dương là hiện tượng một lượng lớn người dân tại bán đảo Đông Dương (Việt Nam, Lào, Campuchia) di cư khỏi đất nước của họ, diễn ra sau khi Chiến tranh Đông Dương lần 2 kết thúc năm 1975 và kéo dài cho tới khi Chiến tranh Đông Dương lần 3 kết thúc vào năm 1989. Trong vòng 25 năm, khoảng 3 triệu trên tổng số 56 triệu người Đông Dương đã trở thành người tị nạn ở các quốc gia khác thuộc Đông Nam Á, Hồng Kông, Trung Quốc, hoặc di cư sang các nước khác như Pháp, Mỹ. Hàng trăm ngàn người được ước tính là đã thiệt mạng trong quá trình di cư. Hơn 2,5 triệu người Đông Dương đã tái định cư, chủ yếu ở Bắc Mỹ, Úc và châu Âu. Khoảng nửa triệu người đã hồi hương, cả tự nguyện và cưỡng bức. phải|nhỏ|381x381px|Bản đồ Đông Dương (phiên bản Pháp). Bắc và Nam Việt Nam bị chia cắt ở phía Bắc thành phố Huế và được vận hành bởi hai Nhà nước riêng biệt từ năm 1954 đến 1976 khi đất nước này chính thức thống nhất. Người tị nạn Đông Dương bao gồm nhiều nhóm người, nổi bật là thuyền nhân Việt Nam, Người Hoa tại Việt Nam, người Campuchia lánh nạn diệt chủng Khmer Đỏ và nạn đói, người Lào, Iu Mien, Hmong và các dân tộc vùng cao của Lào, và người Thượng ở Việt Nam. Họ di chuyển đến các nước láng giềng để tìm nơi ẩn náu, và phần lớn nhắm tới tái định cư ở Quốc gia thứ ba. Dòng người di cư diễn ra cao điểm vào giai đoạn 1979-1980, khi chiến tranh nổ ra giữa Việt Nam với Campuchia và Trung Quốc.
Lịch sử Phật giáo
Afghanistan (A Phú Hãn)
Grandhara là một trung tâm Phật giáo rất lớn. Nghệ thuật Phật giáo ở đây đã đạt đến đỉnh cao. Các thành phố chính của văn minh Granhara bao gồm Zaranj, Bamiyan, Paktia, Kabul, Zabul, và Peshawar. Một trong những công trình nghệ thuật Phật giáo tiêu biểu là các tượng Phật tạc vào núi đá khổng lồ ở Bamiyan. Các công trình này được xây dựng khoảng thế kỉ 2-5. Pho tượng lớn nhất cao khoảng 52 mét (pho nhỏ hơn cao 35 mét). Nghệ thuật này chịu ảnh hưởng kiến trúc văn hoá của Hy Lạp, Ba Tư, Trung và Nam Á. Công trình đã bị phá hủy một lần bởi Hephthalites (White Huns, Yanda, 厌哒) vào thế kỉ thứ 6. Lần đó, pho tượng lớn nhất vẫn còn. Sau đó, các tượng đã bị chính quyền Hồi giáo cực đoan Taliban phá hủy hoàn toàn vào tháng 3 năm 2001. Ngoài ra, trong năm 1994 thì thư viện quốc gia Anh công bố tìm được một di chỉ kinh Phật cổ lấy từ Grandhara bao gồm nhiều mảnh gốm. Tiếp sau đó, Đại học Washington (Hoa Kỳ) vào tháng 8 năm 2002 cũng tìm được thêm 8 mảnh vỡ của cùng một di chỉ này. Việc nghiên cứu giải mã nội dung đã được tiến hành trong nhiều năm qua và đang được xuất bản từ từ.
Tây Tạng
thumb|200x200px|Cung điện Potala, nơi từng là chỗ ở của Đạt Lai Lạt Ma Tây Tạng là quốc gia mà trước khi bị Trung Quốc chiếm (1951) có hơn 99% dân số theo Phật giáo mà đa số là Mật tông. Thủ đô Tây Tạng là Lhasa và cũng là trung tâm Phật giáo quan trọng. Sau khi bị chiếm đóng, hàng chục ngàn chùa chiền bị tiêu hủy và rất nhiều di sản quý liên quan tới Phật giáo ở đây bị cướp phá nghiêm trọng. Số di tích còn sót lại hiện nay thuộc về thành phố Lhasa Lhasa Thành phố ở độ cao gần 3700 mét này có từ thế kỷ thứ 7 và ngay từ khi thành lập nó đã dung nạp Phật giáo. Hai địa danh còn giữ lại và được chính quyền Trung Quốc trùng tu cho mục tiêu du lịch là đền Jokhan và điện Potala Chùa Jokhan (hay Đại Chiêu) ngày trước là trung tâm của bộ phái Shakya (Thích Ca) thuộc Mật tông. Trên đỉnh chùa có hình tượng bánh xe Pháp Luân. Ngôi chùa là một công trình kiến trúc khổng lồ với 3 tầng bên trong phủ đầy bởi các tượng Phật. Đáng kể nhất là tượng Jowo Shakya (Phật Thích Ca khi 12 tuổi). Nơi này là trung tâm cho hàng trăm ngàn người Tây Tạng đến hành hương. Điện Potala, nghĩa là "thánh địa Phật giáo", là nơi mà các Dalai Lama trú ngụ. Đây là một biểu tượng của Phật giáo Tây Tạng. Điện này được xây cất từ thế kỉ thứ 7. Dáng hiện tại của nó là kiến trúc đã trùng tu vào thời gian của Dalai Lama thứ 5. Điện này có 13 tầng cao 117 mét gồm gần 1000 phòng là nơi làm việc ngày xưa của chính quyền Tây Tạng.
Miến Điện
Miến Điện, nay là Myanmar, là một quốc gia mà Phật giáo đã truyền đến rất sớm. Phật giáo là quốc giáo của xứ này. Truyền thuyết cho rằng Phật giáo đã du nhập xứ này từ khi Phật Thích Ca còn sống. Hiện tại đa số Phật tử theo Thượng tọa bộ.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Sài Gòn thất thủ 1975
trái|nhỏ|230x230px|Người tị nạn miền Nam Việt Nam trên tàu của Hải quân Mĩ trong [[chiến dịch Gió Lốc]] Vào mùa xuân năm 1975, Quân đội nhân dân Việt Nam và Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam ráo riết tấn công mở rộng vùng giải phóng, và đến cuối tháng Tư, sự sụp đổ của nhà nước Việt Nam Cộng hòa là kết quả không thể tránh khỏi. Trong chiến tranh Việt Nam, gần một triệu người Việt đã làm việc cho chính quyền Mĩ hoặc là thân nhân của các nhân viên trên. Vì thế, họ tin rằng mình sẽ bị trả thù bởi Quân đội nhân dân Việt Nam. Lo ngại việc những tin đồn thất thiệt sẽ gây hoang mang dư luận, kế hoạch di tản đã được triển khai trễ, bắt đầu từ ngày 18 tháng 4 năm 1975 khi Tổng thống Mĩ Gerald Ford thiết lập một lực lượng do Julia Taft đứng đầu với trách nhiệm "hỗ trợ sơ tán công dân Mĩ, công dân Việt Nam, và công dân ngoại quốc khác ở Việt Nam". Lúc bấy giờ, Quân đội nhân dân Việt Nam đã áp sát ngoại ô Sài Gòn, và thành phố này đã đông nghẹt người dân.
Lịch sử Phật giáo
Miến Điện
nhỏ|phải|350px|Tháp Shwedagon tại Yangon Myanmar, toàn thân tháp được dát vàng ước lượng lên đến 30 tấn Nhiều đền đài ở đây đặc trưng cho các kiến trúc Phật giáo. Tháp Shwezigon, tháp duy nhất phủ vàng, đã trở thành kiểu mẫu cho nhiều đền tháp sau này.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Sài Gòn thất thủ 1975
Cuộc sơ tán người Mỹ và người Việt thuộc diện ưu tiên được thực hiện bởi quân đội Mĩ bằng máy bay, bắt đầu từ ngày 23 tháng Tư tại sân bay Tân Sơn Nhất. Hỏa tiễn của Quân đội nhân dân Việt Nam đã nã vào sân bay vào ngày 29/4, làm chết hai lính Hải quân Mĩ, và sân bay cũng đóng cửa kể từ hôm đó. Hàng nghìn người Việt Nam và Hoa Kỳ vẫn còn chen chúc bên trong Đại sứ quán Mĩ và cả bên ngoài tòa nhà, chờ đợi được di tản. Cả trưa và tối hôm đó, trực thăng Mĩ liên tục đến và đi trên nóc Đại sứ quán, sơ tán người đến các tàu Hải quân Mĩ ngoài khơi. Hàng chục nghìn người Việt khác tìm cách tự sơ tán, chủ yếu bằng cách tự dong thuyền ra khơi và yêu cầu Hải quân hỗ trợ. Sáng sớm ngày 30 tháng Tư, 11 Lính thủy quân lục chiến Mĩ - những công dân Mĩ cuối cùng ở Việt Nam - được sơ tán bằng trực thăng từ Đại sứ quán. Hàng chục nghìn người Việt và người nước ngoài chờ đợi với hy vọng được sơ tán đã bị bỏ lại.
Lịch sử Phật giáo
Trung Hoa
thumb|203x203px|Chùa Thiếu Lâm (Thiếu Lâm Tự), nơi khởi nguồn của Thiền tông Trung Hoa và bộ môn kungfu Thiếu Lâm Phật giáo phát triển rất sớm ở Trung Hoa. Do địa bàn rộng lớn nên có nhiều di tích liên quan đến lịch sử Phật giáo. Đáng kể là: Tên của một hang động chính là Mạc Cao (莫高窟) được nhà sư Nhạc Tôn (樂尊) tìm thấy và khởi đầu việc tạc tượng Phật nhằm ghi nhớ lại sự việc ông thấy ánh hào quang như của nghìn vị phật phát ra tại đó.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Sài Gòn thất thủ 1975
Tổng số người Việt được sơ tán là 138,000. Phần lớn họ được đưa tới đảo Guam bằng tàu quân sự để làm thủ tục nhập cảnh vào Hoa Kỳ. Từ vị trí đó, họ được chuyển tới một trong bốn căn cứ quân sự: Doanh trại Chaffee ở Arkansas, Trại Pendleton ở California, Doanh trại Indiantown Gap ở Pennsylvania và Căn cứ không quân Eglin ở Florida.130,000 người Việt đã định cư ở tất cả các bang của Mĩ trong vài tháng sau đó. Vài nghìn người tị nạn cũng đã định cư ở các quốc gia khác, nhất là Canada, hoặc chọn trở về Việt Nam.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Trong thế kỷ qua, các nhà nghiên cứu Iran cho biết rằng có một số chuyện tiền thân Đức Phật (Jataka stories) từng được biết đến ở Iran dưới nhan đề là Pancatantra, được chuyển dịch sang tiếng Ba Tư vào thế kỷ thứ 6 theo chiếu chỉ của vua Khusru, và được dịch sang tiếng Ả Rập và tiếng Syria vào thế kỷ thứ 8, dưới tựa đề là Kalilag va Damnag. Bản dịch tiếng Ba Tư này về sau lại được chuyển ngữ sang tiếng Hy Lạp, tiếng La Mã và tiếng Do Thái. Đến thế kỷ thứ 8, quyển sách Cuộc đời của Đức Phật (The Life of Lord Buddha) được ông John dịch sang tiếng Hy Lạp, tác phẩm rất được phổ biến ở các nước Trung Đông thời bấy giờ. Theo ông Rashid al-Dìn, một nhà sử học sống vào thế kỷ 13, ghi nhận rằng có ít nhất mười một bộ Kinh Phật được chuyển ngữ và lưu hành rộng khắp trên đất nước Ba Tư vào thời đó, trong số này có kinh Vô Lượng Thọ (Sukhavati- Vyuha sutra) và kinh Đại Thừa Trang Nghiêm Bảo Vương (Karanda-vyuha) được ghi nhận còn hiện hữu cho tới ngày nay. Gần đây, người ta còn tìm thấy thêm một số Kinh như Tương Ưng Bộ kinh (Samyutta Nikaya), Tăng Chi Bộ kinh (Anguttara Nikaya) và Thọ Ký Di Lặc kinh (MaitreyaVyakarana).
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Sài Gòn thất thủ 1975
Vài tháng sau khi Sài Gòn thất thủ, giới chức Mĩ vẫn còn nhiều người vượt biên để trốn khỏi Việt Nam. Mĩ đã thiết lập văn phòng nhập cư ở Bangkok, Thái Lan, điều hành bởi Lionel Rosenblatt, với nhiệm vụ làm thủ tục nhập cảnh vào Mĩ cho người tị nạn.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Mặc dù nền văn hóa của Iran và Ả Rập được xem là có ảnh hưởng qua một số mẫu chuyện tiền thân của Đức Phật, nhưng cho đến nay vẫn chưa tìm thấy một bản dịch tiếng Ba Tư, Ả Rập hay ngôn ngữ Trung Đông nào khác. Sự ảnh hưởng của Phật giáo trên nền văn học Ba Tư mà hiện tại chúng ta thấy qua những tác phẩm của những nhà sử học, địa lý học và đặc biệt là nhân học chỉ là những từ ngữ Phật giáo như al Budd (Đức Phật), al Budasf (Bồ tát), v.v... Trong văn chương của Ba Tư, đặc biệt ở phía Đông Ba Tư, thường miêu tả những hình ảnh và biến cố của PG từ những ngôi chùa ở vùng Merv và Balkh. Về kiến thức nghi lễ của Phật giáo có liên hệ với một bảo tháp ở Balkh được thuật lại bởi nhà sử học Ba Tư Ibn al-Faqih vào thế kỷ 10 và sử gia người Syria, ông Yaqut, vào thế kỷ 13. Về mặt hiểu biết Phật giáo của người Ba Tư còn rất thô thiển và hạn chế, vì nó phải lệ thuộc vào sự thịnh suy của Phật giáo tại các nước Trung Á và Afghanistan, mặt khác, sự tàn lụi của Phật giáo tại Ấn Độ theo sau cuộc tấn công khốc liệt của đội quân Hồi giáo, cũng ảnh hưởng đến sự phát triển Phật giáo của các quốc gia lân cận.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Người tị nạn Hmong ở Lào
Người Hmong và các dân tộc cao nguyên khác của Lào là đồng minh của Hoa Kỳ trong chiến tranh Việt Nam, chống lại Pathet Lào và quân đội Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trong hơn một thập niên. Tuy nhiên, đến tháng 5 năm 1975, quân đội cộng sản đã chiếm pháo đài Hmong cuối cùng ở Long Tieng. Sợ rằng những người cộng sản sẽ tàn sát người Hmong, nhân viên CIA Jerry Daniels đã tổ chức sơ tán các cộng sự thân cận và các sĩ quan quân đội Hmong, bao gồm tướng Vang Pao, người chỉ huy người Hmong. Sử dụng máy bay dân dụng và phi công, khoảng 2.000 người Hmong đã được sơ tán bằng máy bay đến Thái Lan từ ngày 10 đến 14 tháng 5 năm 1975.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Phật giáo tại Iran được ghi nhận là phát triển và phổ biến trong hai thời kỳ, thứ nhất là đầu thế kỷ thứ 3 kéo dài đến thế kỷ thứ 7 khi gặp sự tấn công của phong trào Hồi giáo; thứ hai, Phật giáo lại một lần nữa được phục hưng bởi sự chinh phục Ba Tư của người Mông Cổ vào đầu thế kỷ 13.
Trujillo
Trujillo là một khu tự quản thuộc tỉnh Valle del Cauca, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản Trujillo đóng tại Trujillo Khu tự quản Trujillo có diện tích 221 ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản Trujillo có dân số 17730 người.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Người tị nạn Hmong ở Lào
Không ngờ là nhiều người Hmong sẽ theo các nhà lãnh đạo của họ tới Thái Lan, đi bộ qua những ngọn núi cao, những người lính bỏ đi và băng qua sông Mekong. Hàng ngàn người đã chết trong cuộc hành trình khó khăn đó. Khoảng 40.000 người Hmong đã chạy sang Thái Lan vào năm 1975 và nhiều hơn nữa đã theo dõi trong vài năm tới. Hầu hết người Hmong và những người cao nguyên khác đều ở trong trại Ban Vinai. Hoa Kỳ ban đầu không nghĩ đến việc tái định cư cho người Hmong, tin rằng họ sẽ không có khả năng thích nghi với cuộc sống trong vận động hành lang Hoa Kỳ bởi người Mỹ đã làm việc với người Hmong đã gây ra sự thay đổi chính sách. 140.200 người Hmong và các dân tộc vùng cao khác được tái định cư trên toàn thế giới từ năm 1975 cho đến năm 1997, phần lớn là ở Hoa Kỳ. Chương trình tái định cư Hmong vẫn tiếp tục cho đến năm 2005, năm 2004 Hoa Kỳ đã nhận được 9.201 người Hmong đang sống tại Wat Tham Krabok ở Thái Lan.
Trujillo
Tham khảo
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Valle del Cauca Thể loại:Khu tự quản của tỉnh Valle del Cauca
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Người tị nạn Hmong ở Lào
Vài nghìn người Hmong đã tái định cư ở Pháp và khoảng 1000 người khác đã đến ở Guinea thuộc Pháp, nơi họ làm ăn phát đạt nhờ cung cấp rau củ cho chợ địa phương.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Về con đường truyền bá Phật giáo vào Iran có thể là gắn liền với hai hướng như sau: Thứ nhất, con đường truyền giáo được khởi xướng vào triều đại của vua A Dục. Sử liệu ghi nhận rằng nhiều tăng sĩ đã được phái đến truyền pháp tại thành phố Bactria và Gandhara thuộc Afghanistan, nhờ vậy mà Phật giáo đã phát triển tại xứ sở này và cuối cùng tràn qua Khurasan, (một thành phố nằm về phía Đông Bắc của Iran ngày nay). Thứ hai, Phật giáo được truyền vào Iran qua ngã đường tơ lụa (silk route), con đường này nối liền Đông Tây, xuất phát từ vùng Đông và Tây Ấn, do các nhà buôn người Ấn khai phá để nối kết với các quốc gia có mối liên hệ về thương mại. Các nhánh mà con đường tơ lụa đi qua là Batria và Gandhara để đi tới vùng Địa Trung Hải và các nhà buôn PG đã có cơ hội để gieo rắc hạt giống Bồ Đề vào các nơi này. Sử liệu cũng ghi nhận rằng vào đầu thế kỷ thứ 2 trước CN, các nhà buôn Ấn thường dừng chân tại vịnh Ba Tư và Ả Rập, điều này giải thích tại sao các địa danh trong vùng này mang dấu vết của ngôn ngữ Ấn, như but hay hind (Ấn Độ) và bahàr, chữ Sanskrit là vihàra (tu viện Phật giáo).
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Người tị nạn ở Hạ Lào
Cùng với người Hmong và các dân tộc vùng cao khác, một số lượng lớn người dân ở vùng đồng bằng, người Lào đã vượt sông Mekong vào Thái Lan. Từ năm 1975 đến năm 1995, số người tị nạn người Lào, bao gồm cả người Hmong và người Lào ở Hạ Lào, đã đạt 360.000 người. Hầu hết người Lào ở Hạ Lào chạy trốn khỏi đất nước đều được đô thị hoá và giáo dục. Nhiều người là cựu nhân viên của chính phủ Hoa Kỳ. Họ được lưu trú chủ yếu tại Trại Nong Khai ngay bên kia sông từ Lào. Từ năm 1975 đến năm 1997, 183.907 người Lào được tái định cư trên toàn thế giới.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Mặc dù Hỏa giáo (Zoroastrianism) là một đạo có ưu thế tại Iran, nhưng Phật giáo vẫn được truyền nhập và phổ biến, điều này được chứng minh bởi tiền đồng Phật giáo của Peroz, con trai của vua Ardahir I (226-41 sau CN), một người theo đạo Phật và Hỏa giáo. Tuy nhiên, vào thế kỷ thứ 3 cũng có một vài chứng cứ về việc Phật giáo gặp phải sự kháng cự của nhà cầm quyền. Ông Kartir, một vị tu sĩ uy tín của đạo Thờ Lửa, ghi lại trên bia đá rằng Phật giáo và một số tôn giáo khác tại vương quốc Sassanid đã bị đàn áp. Al-Bìrùnì, một sử gia Ba Tư ở vào thế kỷ 11 cũng khẳng định rằng Phật giáo đã bị áp lực trong thời kỳ này trước lúc Đạo Hồi (một tôn giáo lớn do nhà tiên tri Muhammad (570-632) sáng lập tại nước Ả Rập vào thế kỷ thứ 7 trước CN) truyền đến Iran.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Hoa kiều ở Việt Nam
Người Hoa là người Trung Quốc sống ở Việt Nam, đặc biệt là vùng Chợ Lớn của Sài Gòn. Năm 1975, khoảng một đến hai triệu Hoa sống ở Việt Nam, và họ sở hữu hay kiểm soát phần lớn thương mại của Nam Việt Nam. Sau khi Nam và Bắc Việt Nam thống nhất dưới một chính quyền cộng sản duy nhất vào năm 1976, chính phủ mới bắt đầu chuyển đổi nền kinh tế từ tư bản sang xã hội chủ nghĩa. Những người bị ảnh hưởng nhiều nhất là người Hoa. Người Hoa bị đe doạ là công nhân nông nghiệp trong các Khu kinh tế mới (các trang trại của nhà nước) do Chính phủ thành lập; Với 1,5 triệu người di chuyển. Các doanh nghiệp Hoa ở Sài Gòn bị tịch thu. Trong những năm sau chiến tranh Việt Nam, người Trung Quốc đã bị thanh lọc khỏi Việt Nam. Bắt đầu từ tháng 4 năm 1978 khoảng 450.000 người Hoa sẽ đi đến Trung Quốc hoặc bằng thuyền tới Hồng Kông trong vài năm tới. 265.000 Hoa, chủ yếu là những người đến đất, sẽ được tái định cư tại Trung Quốc. Từ năm 1975 đến năm 1999, 143.700 người tị nạn từ Việt Nam, chủ yếu là người Hoa đã tới Hồng Kông, được tái định cư ở các nước khác. Hơn 67.000 người đã được hồi hương về Việt Nam.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Bằng chứng cụ thể về sự tồn tại của Phật giáo tại Iran ngày nay rất mỏng manh, hầu như không còn gì cả. Các hang đá nhân tạo rất công phu ở Chehelkhaneh và Haidari gần vịnh Ba Tư được xem như là những tu viện Phật giáo, được tạo dựng theo kiến trúc của Ấn Độ và Trung Á. Rủi thay, không có một bằng chứng rõ ràng nào còn tồn tại để xác minh sử liệu này. Truyền thuyết của Ba Tư kể rằng, trong hai thế kỷ thứ 8 và 9, tại Ba Tư có một hoàng tộc theo Phật giáo rất hùng mạnh mang tên là Barmakid ở thủ phủ Balkh. Nhiều tác giả người Ả Rập cũng thừa nhận điều này như là một đề tài truyền khẩu. Hoàng tộc này đã xây dựng và trông nom nhiều Tu viện Phật giáo Nawbahàr nằm rải rác ở đông bắc Iran. Không may thay, Hoàng tộc này đã bị sụp đổ theo sau cuộc thương thuyết bất thành với triều đình Abbasid đặt tại Baghdad. Sau đó, dường như hệ thống tu viện Nawbahàr đã bị tịch thu trước thời điểm Hồi giáo xâm lăng đến vùng này, vì khi người Hồi giáo đến thì hình bóng của Phật giáo không còn thấy ở đó nữa. Tiếp theo đó, những ngôi Tu viện Phật giáo Nawbahàr được chuyển sang làm thánh đường của Hồi giáo.
Pidonia flaccidissima
Pidonia flaccidissima là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Allochrostes
Allochrostes là một chi bướm đêm thuộc họ Geometridae.
Lịch sử Phật giáo
Iran
Ngày nay, hình ảnh của Phật giáo tại Iran, còn chăng chỉ là những lá cờ được trang hoàng trên những ngôi tháp ở tại thành phố Kavkaz, mà người ta tin rằng nó có thể là những ảnh hưởng còn sót lại của người Mông Cổ trên xứ sở Trung Đông này.
Pidonia flaccidissima
Tham khảo
Thể loại:Pidonia
Lịch sử Phật giáo
Việt Nam
thumb|244x244px|Chùa Dâu, ngôi chùa Phật giáo đầu tiên được xây dựng tại Việt Nam
Phật giáo được truyền đến Việt Nam cách nay khoảng 2000 năm,do nhà sư người Ấn Độ là Mahajivaka (Ma Ha Kỳ Vực) truyền bá đạo Phật vào Việt Nam năm 188 trước Công Nguyên. Có nhiều bằng chứng cho thấy Phật giáo du nhập vào Việt Nam tại thời điểm trước sau công lịch xê dịch một, hai thế kỉ. Đây cũng là lúc mà văn minh Trung Hoa phát huy ảnh hưởng tại các quốc gia lân cận theo cách thức vừa cưỡng bức vừa tự giác. Vì vậy, tuy có thể được coi là xứ sở tiếp nhận Phật giáo sớm hơn, là nguồn cung cấp tu sĩ và kinh sách đầu tiên cho Trung Quốc, nhưng Việt Nam lại chịu một sự truyền giáo ngược khi các văn bản kinh sách bằng chữ Hán được truyền vào từ Trung Hoa. Việt Nam, cũng như các nước lân bang, khó tránh khỏi ảnh hưởng về văn hóa và truyền thống tôn giáo đó.
Thiền Uyển Tập Anh ghi nhận cuộc đàm luận giữa thiền sư Thông Biện và Thái Hậu Phù Thánh Linh Nhân (Ỷ Lan) (khi bà hỏi về nguồn gốc Đạo Phật Việt Nam vào dịp các cao tăng trong nước tập hợp tại chùa Khai Quốc (nay là chùa Trấn Quốc - Hà Nội) vào ngày rằm tháng 2 năm 1096) Thông Biện dẫn chứng lời pháp sư Đàm Thiên (542-607 TL) đối thoại với Tùy Cao Đế (541-604): "Một phương Giao Châu, đường sang Thiên Trúc, Phật pháp lúc mới tới, thì Giang Đông (Trung Hoa) chưa có, mà Luy Lâu lại dựng chùa hơn 20 ngôi, độ tăng hơn 40 người, dịch kinh được 15 quyển, vì nó có trước vậy, vào lúc ấy thì đã có Khâu Đà La, Ma Ha Kỳ Vực, Khương Tăng Hội, Chi Cương Lương, Mâu Bác tại đó".
Việt Nam cũng đã trải qua rất nhiều cuộc chiến tranh với ngoại bang và nội chiến. Hệ quả tất yếu là hầu hết các công trình kiến trúc đặc sắc nói chung, và Phật giáo nói riêng, bị huỷ hoại phần lớn. Chưa kể ngay cả trong thời bình các phù điêu tượng khắc hay nghệ thuật cổ Phật giáo Việt Nam cũng đã bị thất thoát ra nước ngoài. Hiện tại các vùng còn lại những di chỉ quan trọng là:
Triều Tiên
thumb|200x200px|Chùa [[Haeinsa (Hải Ấn) nơi lưu giữ mộc bản Tam Tạng kinh Triều Tiên]] Đạo Phật được truyền sang bán đảo Triều Tiên khoảng cuối thế kỷ thứ 4 (năm 372). Do lịch sử phát triển đặc thù, tại đây có mặt đủ các tông phái lớn Thượng tọa bộ, Đại thừa (kể cả Thiền tông) và Mật tông. Các di tích ở đây rất nhiều nhưng cũng bị tàn phá do chiến tranh hay do sự cấm đoán hoạt động như là dưới triều Joseon (1395-1910). Hơn nữa từ đầu thế kỷ 20 ở Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên, do chính sách tiêu diệt tôn giáo, các công trình Phật giáo ở nơi này đã hoàn toàn bị hủy hoại. Nam Hàn ngày nay có khoảng 20% dân theo Phật giáo và có đến hàng chục ngàn chùa chiền. Do đó, rất khó để liệt kê hay đánh giá hết các công trình quan trọng ra. Ở đây chỉ hạn chế vài kiến trúc Phật giáo tiêu biểu.
Thái Lan
nhỏ|trái|150px|Tháp Phật giáo lớn nhất Phra Pathom, Nakhon Pathom, Thái Nhiều người tin là Phật giáo đã truyền tới Thái Lan trong thời gian vua Asoka ở Ấn Độ đưa người đi truyền giáo vào thế kỷ thứ 3 TCN. Một cách chắc chắn thì Phật giáo và Ấn Độ giáo đã đến đây qua các ngõ giao thương đường biển hay qua các nước lân bang như Miến Điện và Campuchia vào thế kỷ thứ 6. Các di tích ở đây rất nhiều, nhưng đa số được xây sau thế kỉ 14. Những công trình hay trung tâm có giá trị lịch sử lớn bao gồm: Ngoài ra, tại Ayutthaya còn có các đền thờ Phật nổi tiếng là Phra Si Sanphet (xây năm 1448 với 3 ngôi tháp hình chuông úp là biểu tượng cho Ayutthaya), Ratchaburana (xây vào thế kỉ 15), và Lokaya Sutha (chưa xác định chính xác niên đại). nhỏ|phải|150px|Tượng đầu Phật bị cây che phủ tại Wat Mahathat, Ayutthaya Ngoài ra, trung tâm Haripuchai còn các đền Phật khác như là: Chedi Luang (xây năm 1391), Chet Yot (xây cuối thế kỷ 15), Doi Suthep (xây năm 1386), Phra Sing (xây năm 1345) và Wat Suan Dok (xây vào thế kỷ 16).
Campuchia
Angkor Thom là một công trình Phật giáo lớn nhất ở Campuchia được xây vào cuối thế kỷ 12, nay thuộc về tỉnh Siem Reap. Nó có đặc điểm là chịu rất nhiều ảnh hưởng của kiến trúc Bà La Môn. Thành có hào nước bao bọc rộng 100 mét cặp theo bốn vách tường cao 8 mét làm thành một khu vực hình vuông mỗi cạnh khoảng 3 km theo các hướng chính. Các cổng lớn được trổ ngay trung điểm của các bức tường cho các hướng Tây, Nam và Bắc có các cầu bắc qua. Riêng hướng Đông có hai cổng vào. Các đường dẫn tới cổng vào có các dãy 54 hình tượng bằng đá.
Nhật Bản
thumb|200x200px|Chùa Todaiji, ngôi chùa bằng gỗ lớn nhất thế giới Đạo Phật chính thức du nhập vào Nhật Bản từ thế kỉ thứ 6. Hai trung tâm Phật giáo tại đây là cố đô Nara, Kyoto, và Tokyo
Phật giáo ngày nay
Trung Quốc 102.000.000 người Nhật Bản 89.650.000 người Thái Lan 55.480.000 người Việt Nam hơn 45.000.000 người Myanmar 41.610.000 người Sri Lanka 12.540.000 người Hàn Quốc 10.920.000 người Đài Loan 9.150.000 người Campuchia 9.130.000 người Ấn Độ 7.000.000 người
Niên biểu lịch sử Phật giáo
nhỏ|trái|350px|Sự phát triển của Phật giáo thời vua Asoka
Tiếng Anh
Thể loại:Lịch sử Phật giáo
Allochrostes
Tham khảo
Thể loại:Geometridae Thể loại:Geometrinae
Catocala moerrens
Catocala moerrens là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Khủng hoảng tị nạn Đông Dương
Hoa kiều ở Việt Nam
Mối quan hệ giữa Trung Quốc và Việt Nam đã xấu đi, một phần là do sự đàn áp của người Hoa. "Thuyền nhân" (xem bên dưới) chủ yếu là người Hoa. Tháng 2 năm 1979, Trung Quốc xâm chiếm Việt Nam và chiếm một số khu vực biên giới ở miền Bắc Việt Nam. Chính phủ Việt Nam đã khởi xướng một chính sách khuyến cáo người Hoa phải rời khỏi đất nước và tính phí vài ngàn đô la để làm như vậy. Do chính sách này, dân số người Hoa tại Việt Nam đã giảm hẳn trong những năm 1980.
Thuyền nhân
phải|nhỏ|298x298px|Thuyền nhân Việt Nam chờ được giải cứu Sau khi Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tiếp quản vào tháng 4 năm 1975, khoảng một triệu binh lính chế độ cũ được đưa đến các trại cải tạo từ vài ngày tới vài năm, và chính phủ đã cố gắng phá huỷ các doanh nghiệp tư nhân, đặc biệt là các doanh nghiệp thuộc sở hữu của người gốc Hoa. Tháng 9 năm 1978, 1.220 "thuyền nhân" rời Việt Nam trên một con tàu cũ và đổ bộ lên Indonesia. Đó là sự khởi đầu của lũ lụt tị nạn đến hàng tháng bằng thuyền ở Malaysia, Thái Lan, Indonesia, Hồng Kông và các nước khác. Số lượng thuyền xuất hiện hàng tháng trên bờ biển nước ngoài đạt đỉnh điểm 56.000 vào tháng 6 năm 1979. trái|nhỏ|250x250px|Trung tâm hỗ trợ người tị nạn ở Philippines đã trở thành ngôi nhà tạm cho vô số người tị nạn Đông Dương trên đường tới vùng đất mới vào thập niên 80 Hầu hết thuyền nhân rời Việt Nam trong những con tàu bị hư hỏng, bị rò rỉ, quá tải. Họ gặp phải bão, thiếu nước và lương thực, và, nghiêm trọng nhất, cướp biển ở Biển Đông và Vịnh Thái Lan. Các tàu thương gia gặp phải những tàu thuyền đang gặp khó khăn thường không chịu nhận những người tị nạn vì sợ rằng không có quốc gia nào cho phép họ dỡ bỏ những người tị nạn. Cướp biển Thái Lan và Mã Lai tấn công nhiều thuyền nhỏ, cưỡng hiếp và bắt cóc phụ nữ và cướp tài sản của hành khách. Các nhà chức trách của các quốc gia mà họ đến thường xuyên "đẩy" tàu tị nạn, không cho phép họ lên bờ. Ủy ban Tị nạn ước tính khoảng 200.000 tới 400.000 người trên biển đã chết. Các ước tính khác được tổng hợp là 10 đến 70% trong số 1 -2 triệu thuyền nhân Việt Nam chết trong quá cảnh.
Sự tiếp tục xuất hiện của ngày càng nhiều thuyền nhân đã gây ra một cuộc khủng hoảng chính trị với các nước Đông Nam Á từ chối cho phép những người tị nạn bổ sung vào bờ của họ trừ phi các nước châu Âu và Bắc Mỹ hứa hẹn tái định cư cho họ. Tại một hội nghị của LHQ về người tị nạn ở Geneva vào tháng 7 năm 1979, các nước phương Tây đã đồng ý tiếp nhận 260.000 người tị nạn mỗi năm, tăng từ 125.000 người, để tái định cư, để giúp người tị nạn dễ dàng hơn và đóng góp thêm ngân sách cho việc tị nạn. Quan trọng nhất là chính phủ Việt Nam đã hứa sẽ bắt nguồn dòng tị nạn và hợp tác trong Chương trình Khởi hành Tuân thủ theo đó người Việt Nam có thể nộp đơn xin tái định cư mà không rời quê hương. Con thuyền rời Việt Nam nhanh chóng giảm xuống số lượng dễ quản lý hơn. Hai mươi năm sau, 1979 và 1982, trong giai đoạn khủng hoảng nhân đạo, 20 nước phương Tây do Hoa Kỳ, Canada, Úc và Pháp lãnh đạo đã chấp nhận 623.800 người tị nạn Đông Dương để tái định cư, phần lớn là thuyền nhân. Tái định cư vẫn tiếp tục cho đến những năm 1990. Theo Chương trình khởi hành đơn đặt hàng và Kế hoạch hành động Toàn diện, hơn 600.000 người Việt Nam đã được tái định cư ra nước ngoài từ năm 1980 đến năm 1997.
Người Campuchia
Sự tiếp quản Campuchia của Khmer Đỏ vào tháng 4 năm 1975 đã gây ra một dòng chảy của hơn 300.000 người Hoa, người gốc Việt và người Campuchia đến Việt Nam bất chấp những điều kiện chính trị bất ổn ở đó. Tuy nhiên, chỉ một vài nghìn người Cam Bốt trốn thoát Khmer Đỏ tới Thái Lan vì biên giới được bảo vệ và rải mìn.
Ngày 25 tháng 12 năm 1978, quân đội Việt Nam tấn công Campuchia và lật đổ chính quyền Khmer Đỏ. Khmer Đỏ và các nhóm kháng chiến khác trốn chạy vào vùng núi và vùng biên giới, nhưng người dân của đất nước bị tàn phá này, từ một đến ba triệu người đã bị giết chết bởi sự đói khát và chế độ Khmer Đỏ, hàng trăm ngàn người đã đến biên giới Của Thái Lan tìm kiếm lương thực và an toàn. Người Thái từ chối nhận người Campuchia là người tị nạn, nhưng họ ở trong các trại ở Thái Lan ở Sa Kaeo và Khao-I-Dang. Hầu hết người Campuchia bị dừng lại ở biên giới và trú ngụ trong các trại hỗn loạn nằm giữa biên giới giữa Campuchia và Thái Lan. Những người đến sớm ở Sa Kaeo, chủ yếu là Khmer Đỏ và gia đình họ chạy trốn khỏi quân đội Việt Nam, đang ở trong tình trạng cuối cùng của nạn đói. Đến cuối năm 1979, khoảng 750.000 người Campuchia được tin là đang ở Thái Lan, trong các trại giam biên giới, hoặc gần biên giới đang cố gắng vượt biên sang Thái Lan. Người Thái Lan đã "đánh đuổi" nhiều người Campuchia đang cố gắng vượt qua biên giới, đáng chú ý nhất là tại Đền Preah Vihear, nơi hàng ngàn người Cam Bốt đã chết trong các khu trại.
Phản ứng quốc tế đối với cuộc khủng hoảng nhân đạo ở Campuchia là thiết lập một "cây cầu đất liền". Các tổ chức viện trợ và cứu trợ quốc tế bắt đầu phân phối lương thực, hạt giống và dụng cụ nông trại cho người Campuchia đến biên giới và trở lại nội địa để tiếp tục nuôi. Vào tháng 1 năm 1980, 10.000 người Campuchia đã đi bộ mỗi ngày đi bộ bằng xe đạp hoặc xe bò và mỗi người nhận được 10 đến 30 kg gạo. Vào tháng 1 năm 1981, khi chương trình kết thúc, hơn 700.000 người Campuchia đã nhận thức ăn, hạt giống, trang trại và đe dọa nạn đói ở Campuchia đã giảm.
Ở Thái Lan và ở các trại biên giới khi đó, có hàng trăm ngàn người Cam Bốt. 260.000 người trong số đó đã được tái định cư ra nước ngoài vào những năm 1980 và 1990. 390.000 người được đưa về Campuchia, chủ yếu từ năm 1991 đến năm 1993, do thỏa thuận hòa bình, giải trừ quân đội, và rút quân đội Việt Nam khỏi Campuchia.
Người miền núi ở Tây Nguyên
Khoảng một triệu người cao nguyên được gọi là người Thượng đã sống ở Việt Nam từ trước năm 1975. Mặc dù một số bộ tộc người Thượng là đồng minh của quân đội Hoa Kỳ, đặc biệt là sự hỗ trợ của họ cho biệt kích Green Berets, rất ít trong số đó đã sơ tán năm 1975 ở Sài Gòn. Chiến tranh du kích của họ chống lại Nhà nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam vẫn tiếp tục trong 15 năm sau đó, và một vài người Thượng đã chạy trốn qua biên giới đến những khu rừng xa xôi của Campuchia đang kẹp giữa Khmer Đỏ và người Việt Nam. Người Thượng thường bị lãng quên nhưng vào năm 1986, 212 người trốn sang Thái Lan và được tái định cư tại Raleigh, North Carolina. Năm 1992, UNHCR phát hiện ra một nhóm 400 người khác đang sinh sống tại Cam-pu-chia. Các tổ chức nhân đạo, UNHCR, và cựu Beren Berens đã tìm hiểu lý do của họ và, ngay sau đó, họ được tái định cư tại Greensboro, North Carolina. Tổng cộng có 9.000 người Thượng đã được tái định cư ở Hoa Kỳ.
Số liệu định cư và hồi hương của người Đông Dương
Đây là bảng thống kê số lượng người Đông Dương tái định cư ở các nước lớn nói riêng và trên thế giới nói chung từ 1975 đến 1997. Vài nghìn người đã định tái định cư từ năm 1997, chủ yếu là ở Hoa Kỳ. Nguồn: Robinson, W. Courtland Terms of Refuge United Nations High Commissioner for Refugees, London: Zed Books, 1998 p. 270, 276, Appendix 2; Far Eastern Economic Review, ngày 23 tháng 6 năm 1978, p. 20
Tham khảo
Thể loại:Hậu Chiến tranh Việt Nam Thể loại:Hoa kiều ở Châu Á Thể loại:Di cư bắt buộc Thể loại:Người tị nạn ở Malaysia Thể loại:Việt Nam hải ngoại Thể loại:Tị nạn Việt Nam
Gladiolus ornatus
Gladiolus ornatus là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được Klatt miêu tả khoa học đầu tiên năm 1885.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Lay ơn Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1885
Limnophila dictyoptera
Limnophila dictyoptera là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Limnophila (chi ruồi) Thể loại:Limoniidae ở vùng Neotropic
Parasteatoda vervoorti
Parasteatoda vervoorti là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Loài này thuộc chi Parasteatoda. Parasteatoda vervoorti được Pater Chrysanthus miêu tả năm 1975.
Tham khảo
Thể loại:Parasteatoda
New Albany, Pennsylvania
New Albany là một thị trấn thuộc quận Bradford, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 356 người.
Agropyron tallonii
Agropyron tallonii là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Simonet mô tả khoa học đầu tiên năm 1935.
Liên kết ngoài
Thể loại:Agropyron Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1935
Theotima moxicensis
Theotima moxicensis là một loài nhện trong họ Ochyroceratidae. Loài này phân bố ở Angola.
Tham khảo
Thể loại:Theotima Thể loại:Loài đặc hữu của Angola
Fissidens hyalinus
Fissidens hyalinus là một loài Rêu trong họ Fissidentaceae. Loài này được Hook. & Wilson mô tả khoa học đầu tiên năm 1840.
Liên kết ngoài
Thể loại:Fissidens Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1840
Parasteatoda wau
Parasteatoda wau là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Loài này thuộc chi Parasteatoda. Parasteatoda wau được miêu tả năm 1982 bởi Levi, Lubin & Robinson.
Tham khảo
Thể loại:Parasteatoda
Lhota, Zlín
Lhota là một làng thuộc huyện Zlín, vùng Zlínský, Cộng hòa Séc.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Zlín Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Dorstenia bahiensis
Dorstenia bahiensis là một loài thực vật có hoa trong họ Moraceae. Loài này được Klotzsch ex Fisch. & C.A.Mey. mô tả khoa học đầu tiên năm 1846.
Triều An
Hành chính
Triều An được chia thành 16 đơn vị hành chính cấp hương, toàn bộ các đơn vị này đều là các trấn. Ngoài ra quận này còn quản lí 4 đơn vị ngang cấp hương khác. Đơn vị ngang cấp hương khác
Tham khảo
Thể loại:Triều Châu Thể loại:Đơn vị cấp huyện Quảng Đông
Artemisia aralensis
Artemisia aralensis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Krasch. mô tả khoa học đầu tiên năm 1936.
Allocotesia
Tham khảo
Thể loại:Geometridae Thể loại:Ennominae
Trường Sĩ quan Lục quân (Đế quốc Nhật Bản)
nhỏ|phải|250px|Học viện Lục quân Đế quốc Nhật Bản, [[Tōkyō|Tokyo 1907.]] Trường Sĩ quan Lục quân (陸軍士官学校, Lục quân sĩ quan học hiệu, Rikugun shikan gakkō), là ngôi trường đã đào tạo các viên chức chính phủ, tướng lĩnh cho Lục quân Đế quốc Nhật Bản. Chương trình bao gồm một khóa học cơ sở cho các sinh viên tốt nghiệp từ các trường Quân sự Dư bị địa phương, những người hoàn thành 4 năm học Trung học và một khóa học cấp cao cho các ứng viên.
Lịch sử và nền tảng
Trường được thành lập vào năm 1868 ở Heigakkō tại Kyoto với tên ban đầu là Trường Quân sự (兵学校). Năm sau, trường di chuyển tới Osaka. năm 1874, tên trường được đổi thành Trường Sĩ quan Lục quân và di dời đến Ichigaya, Tokyo. Sau năm 1898, chương trình giáo dục của trường được đặt dưới sự giám sát của quân đội.
Năm 1937, trường chia ra nhiều khóa học cao cấp cho các học viên và trường đã được di đời đến Sagamihara tại tỉnh Kanagawa, và Khóa học cho các học viên nhỏ tuổi hơn được di đời đến Asaka, tỉnh Saitama. Lễ tốt nghiệp khóa 50 được tổ chức tại tòa nhà mới trong Sagamihara vào ngày 20 tháng 10 năm 1937, với sự tham dự của Nhật hoàng Hirohito. Năm 1938, xây dựng một trường học riêng để đào tạo về quân sự hàng không.
Tháng 6 năm 1945, đề phòng quân Đồng Minh đánh bom, trường đã gửi toàn bộ nhân viên và 3000 học sinh đến một căn cứ quân sư ở tỉnh Nagano.
Tháng 9 năm 1945, sau khi Nhật đầu hàng chấm dứt Chiến tranh Thế giới thứ 2, một tiểu đoàn của quân đội Mỹ, Sư đoàn Kỵ binh 1 giành quyền kiểm soát trường từ những người lính Nhật. Trường bị bãi bỏ cùng với Quân đội Đế quốc Nhật Bản vào cuối năm 1945, và một căn cứ của Quân đội Hoa Kỳ được xây dựng trên nền cũ căn cứ Sagamihara.
Hiện nay các cơ sở giáo dục tương ứng Trường Sĩ quan Lục quân là Học viện Quốc phòng Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản.
Từ năm 1937 đến năm 1945, ước tính khoảng 18.476 sinh thành tài tại Trường Sĩ quan Lục quân.
Cáo thỉnh viên
Cáo thỉnh viên là người hướng dẫn hoặc đảm trách vai trò thu thập hồ sơ để báo cáo và đệ trình lời thỉnh nguyện cho một án tuyên chân phước hoặc tuyên thánh lên Bộ Tuyên Thánh theo trình tự tư pháp của Giáo hội Công giáo Rôma. Họ có nhiệm vụ đưa ra những bằng chứng thuyết phục cho việc vinh danh này và chịu trách nhiệm vận động tài chính để chi trả cho cả tiến trình tuyên thánh. Trình độ chuyên môn, vai trò và chức năng của các cáo thỉnh viên được theo các chuẩn mực mà Bộ Tuyên Thánh quy định có hiệu lực kể từ ngày 7 tháng 2 năm 1983. Giám mục nơi có xuất phát ra án tuyên thánh đó tùy nghi lựa chọn và chỉ định bất cứ ai làm cáo thỉnh viên, nhưng thông thường là một linh mục; còn các dòng tu lớn thì thường chọn tu sĩ của họ. Khi án tuyên thánh tiến sang giai đoạn ở Roma, cần một tân cáo thỉnh viên thường trú ở đây để ứng phó với mọi tình huống liên quan đến án tuyên thánh (hay tuyên chân phước).
Tham khảo
Thể loại:Chức vụ trong Giáo hội Công giáo Rôma Thể loại:Thuật ngữ Kitô giáo Thể loại:Chức danh giáo hội
Trường Sĩ quan Lục quân (Đế quốc Nhật Bản)
Học viên tốt nghiệp nổi tiếng (cấp tướng)
Năm 1871
Khóa 10 năm 1898
Khóa 11 năm 1889
Khóa 12 năm 1900
Khóa 13 năm 1901
Khóa 14 năm 1903
Khóa 15 năm 1903
Khóa 17 năm 1905
Khóa 18 năm 1906
Khóa 19 năm 1907
Khóa 21 năm 1909
Khóa 22 năm 1913
Khóa 23 năm 1911
Khóa 24 năm 1912
Khóa 25 năm 1913
Khóa 27 năm 1917
Khóa 28 năm 1916
Khóa 34 năm 1922
Khóa 37 năm 1925
Tham khảo
Thể loại:Học viện quân sự Nhật Bản Thể loại:Lục quân Đế quốc Nhật Bản
Cú mèo đỏ
Otus rufescens là một loài chim trong họ Strigidae.
Tham khảo
Thể loại:Chi Cú mèo Thể loại:Chim châu Á
Limnophila difficilis
Limnophila difficilis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Limnophila (chi ruồi) Thể loại:Limoniidae ở vùng Afrotropic
Biaches
Biaches là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp. Thị trấn này tọa lạc by the banks of the Somme, 30 dặm Anh về phía đông của Amiens trên đường D1 có cự ly 2 dặm Anh so với đường ô tô A29.
Xem thêm
Xã của tỉnh Somme
Liên kết ngoài
(Tất cả đều bằng tiếng Pháp)
Thể loại:Xã của Somme
Có chắc yêu là đây
Bối cảnh và phát hành
Sau khi thực hiện và công chiếu bộ phim tài liệu Sky Tour về chuyến lưu diễn cùng tên năm 2019 của anh, Sơn Tùng M-TP nói dự này chỉ là món quà của riêng anh muốn dành đến cho khán giả. Anh hy vọng mình sẽ truyền cho mọi người nguồn năng lượng tích cực nhất để bắt đầu lại một năm 2020 tuyệt vời hơn. Ngay sau đó anh đã đăng tải 45 bức ảnh hoa hồng trên tài khoản Instagram, trong đó gián tiếp thông báo rằng đĩa đơn tiếp theo của anh sẽ có tựa đề là "Có chắc yêu là đây".
Ngày 29 tháng 6 năm 2020, một đoạn trailer về video âm nhạc "Có chắc yêu là đây" được đăng tải lên YouTube. Sau 24 giờ đầu tiên, trailer đã đạt được hơn 3,5 triệu lượt xem trên YouTube, trở thành trailer Việt Nam có nhiều lượt xem nhất trong 24 giờ đầu trên nền tảng này. Sau đó áp phích quảng bá và bìa đĩa nhạc đã được Sơn Tùng công bố trên Facebook và thông báo cho phép đặt trước bài hát trên Apple Music và Spotify.
Sáng tác
Theo Sơn Tùng M-TP, "Có chắc yêu là đây" là một bài hát có ca từ ngọt ngào, dịu dàng tựa như tâm tư của một chàng trai đang đắm chìm trong tình yêu. Nội dung bài hát khai thác cảm giác rụt rè và bối rối của chàng trai khi không chắc chắn liệu cô gái ấy có hiểu được tấm lòng của mình, mà theo anh giai điệu của bài hát còn ngọt ngào hơn sản phẩm "Nơi này có anh" được phát hành vào năm 2017.
Quảng bá
Để quảng bá cho bài hát, Sơn Tùng M-TP đã cho "chạy banner" trên các bảng hiệu đèn LED tại các thành phố lớn. Anh cũng tổ chức quảng bá bằng việc dán áp phích lên các xe công nghệ tại Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hà Nội và Huế. Sơn Tùng M-TP đã giới thiệu trước một đoạn lời bài hát và phần giai điệu trên đàn piano lên tài khoản mạng xã hội cá nhân. Trước ngày ra mắt bài hát, một đoạn tin nhắn có nội dung "Đừng bỏ lỡ cơ hội trở thành một trong những người đầu tiên xem MV "Có chắc yêu là đây" của nghệ sĩ Sơn Tùng M-TP" đính kèm với liên kết YouTube Premier được gửi tới số điện thoại của những người trong cộng đồng "Sky" – người hâm mộ của Tùng.
Đón nhận và diễn biến thương mại
Sau khi phát hành, bài hát đã nhận về những phản ứng trái chiều từ khán giả và giới chuyên môn. An Nhi từ Tổ Quốc cho rằng bài hát khó nghe, khá kém chất lượng và không có sự đầu tư đem lại cảm giác "đã quá" như những màn comeback trước. Nhiều bình luận cho rằng đây chỉ là một bài hát dành tặng cho người hâm mộ nên không được đầu tư quá nhiều về phần âm nhạc.
Bài hát đạt đỉnh tại vị trí quán quân của bảng xếp hạng iTunes Việt Nam.
Trên bảng xếp hạng Hot 14, "Có chắc yêu là đây" mở màn tại vị trí thứ 7, sang tuần tiếp theo bài hát thăng hạng lên vị trí số 6. Bài hát đạt đỉnh tại vị trí #5.
Video âm nhạc
Đoạn trailer 30 giây phát hành vào ngày 29 tháng 6 năm 2020 đã cho thấy hình ảnh ma mị với tông màu đen, trắng, đỏ u tối kết hợp với sự xuất hiện hình ảnh những cánh hoa trắng điểm sắc đỏ bao trùm toàn bộ video âm nhạc. MV đã trở thành video được xem công chiếu nhiều thứ 4 thế giới trên YouTube với hơn 904 nghìn người xem cùng lúc (sau "How You Like That", "Kill This Love" của Blackpink và "On" của BTS). Video âm nhạc đã khởi đầu tại vị trí #18 trên tab thịnh hành YouTube Việt Nam, trước khi đạt đỉnh tại vị trí #1 sau 4 giờ 50 phút phát hành, trở thành video âm nhạc Việt Nam đạt vị trí này trong thời gian ngắn nhất. Video cũng đạt đỉnh tại vị trí #1 thịnh hành của Canada và Úc, #3 tại Đài Loan và Hoa Kỳ, #6 tại Hàn Quốc, #8 tại Đức, #26 tại Singapore, #30 tại Anh, #36 tại Cộng hoà Séc và #10 của YouTube toàn cầu.
Danh sách bài hát
Onionn phối lại
Liên kết ngoài
Thể loại:Bài hát của Sơn Tùng M-TP Thể loại:Đĩa đơn năm 2020 Thể loại:Bài hát năm 2020
Cộng đồng Madrid
Cộng đồng Madrid (tiếng Tây Ban Nha: Comunidad de Madrid) là một trong 17 cộng đồng tự trị của Tây Ban Nha. Nó nằm ở trung tâm của Tây Ban Nha, trên bán đảo Iberia. Cộng đồng này bao gồm Madrid, thủ đô của Tây Ban Nha đồng thời cũng là thủ phủ của cộng đồng. Cộng đồng Madrid tiếp giáp Castile-La Mancha về phía nam và phía đông, giáp Castile và León về phía bắc và tây. Dân số ước tính là 6,5 triệu người, trong đó tập trung phần lớn ở Vùng Đô thị Madrid.
Liên kết
Cộng đồng Madrid Thể loại:Vùng cấp hai Liên minh châu Âu Thể loại:Vùng cấp một Liên minh châu Âu Thể loại:Vùng hành chính Tây Ban Nha
Vượt qua bóng tối
Artit Ching Duang (Thai: อาทิตย์ชิงดวง; rtgs: Athit Ching Duang "Feuding Sun", tiếng Việt: Vượt qua bóng tối / Dòng máu cuối cùng) là bộ phim truyền hình Thái Lan chiếu trên đài Channel 5 (CH5) năm 2009. Bộ phim từng chiếu tại Việt Nam trên kênh TodayTV.