cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dầu mỏ
Lịch sử hiện đại
Giếng dầu thương mại đầu tiên ở Canada đã hoạt động vào năm 1858 tại Oil Springs, Ontario (sau đó là Canada West). Doanh nhân James Miller Williams đào một số giếng từ năm 1855 đến năm 1858 trước khi phát hiện trữ lượng dầu dồi dào ở độ sâu dưới bốn mét [xác định] Williams đã khai thác 1,5 triệu lít dầu thô vào năm 1860, tinh chế nhiều dầu thành dầu đèn dầu hỏa. Williams cũng đã trở thành thương mại khả thi một năm trước khi hoạt động của Drake Pennsylvania và có thể được lập luận là giếng dầu thương mại đầu tiên ở Bắc Mỹ. Việc khám phá tại Oil Springs đã gây ra một sự bùng nổ về dầu khiến hàng trăm nhà đầu cơ và công nhân đến khu vực này. Những tiến bộ trong khoan tiếp tục vào năm 1862 khi máy khoan địa phương Shaw đạt đến độ sâu 62 mét bằng phương pháp khoan lò xo cực. Vào ngày 16 tháng 1 năm 1862, sau một vụ nổ khí đốt tự nhiên, chiếc máy ép dầu đầu tiên của Canada được đưa vào sản xuất, bắn vào không khí với tốc độ ghi nhận là 3.000 thùng mỗi ngày. Vào cuối thế kỷ 19, Đế quốc Nga, đặc biệt là công ty Branobel ở Azerbaijan, đã đi đầu trong sản xuất..
Tìm kiếm mỏ dầu đã đang và vẫn là một yếu tố chính trong một số xung đột quân sự của thế kỷ XX, kể cả Thế chiến II, trong đó các cơ sở dầu mỏ là một tài sản chiến lược lớn và bị đánh bom rộng rãi. Cuộc xâm lăng của Liên Xô của Đức bao gồm mục tiêu chiếm giữ các mỏ dầu Baku, vì nó sẽ cung cấp nhiều nguồn cung cấp dầu cần thiết cho quân đội Đức đang bị phong tỏa. Việc thăm dò dầu mỏ ở Bắc Mỹ vào đầu thế kỷ 20 sau đó đã dẫn đến việc Mỹ trở thành nhà sản xuất hàng đầu vào giữa thế kỷ này. Khi sản xuất dầu mỏ ở Mỹ đạt đỉnh điểm trong những năm 1960, tuy nhiên, Hoa Kỳ đã bị vượt qua bởi Ả Rập Xê Út.
Thành phần
Theo nghĩa hẹp nhất, dầu mỏ chỉ bao gồm dầu thô, nhưng sử dụng phổ biến nó bao gồm tất cả các hydrocarbon lỏng, khí và rắn. Dưới điều kiện áp suất và nhiệt độ bề mặt, các hydrocarbon nhẹ hơn mêtan, ethane, propane và butan xảy ra dưới dạng khí, trong khi pentane và các hydrocarbon nặng hơn ở dạng chất lỏng hoặc chất rắn. Tuy nhiên, trong một bể chứa dầu ngầm, tỷ lệ khí, chất lỏng và chất rắn phụ thuộc vào điều kiện dưới bề mặt và trên sơ đồ pha của hỗn hợp dầu mỏ.
Tỷ lệ hydrocarbon nhẹ trong hỗn hợp dầu mỏ thay đổi rất nhiều giữa các mỏ dầu khác nhau, từ 97% trọng lượng trong các loại dầu nhẹ đến 50% trong dầu và bitum nặng hơn.
Các hydrocarbon trong dầu thô chủ yếu là các ankan, cycloalkan và các hydrocarbon thơm khác nhau, trong khi các hợp chất hữu cơ khác chứa nitơ, oxy và lưu huỳnh, và theo dõi một lượng kim loại như sắt, niken, đồng và vanadi. Nhiều hồ chứa dầu chứa vi khuẩn sống. Thành phần phân tử chính xác của dầu thô thay đổi rất nhiều từ hình thành đến hình thành nhưng tỷ lệ các nguyên tố hóa học thay đổi theo giới hạn khá hẹp như sau: Các thành phần hóa học của dầu mỏ được chia tách bằng phương pháp chưng cất phân đoạn. Các sản phẩm thu được từ việc lọc dầu có thể kể đến là dầu hỏa, benzen, xăng, sáp parafin, nhựa đường, dầu diesel, khí đốt v.v.
Một cách chính xác thì dầu mỏ là hỗn hợp của các hydrocarbon, là hợp chất của hiđrô và cacbon.
Trong điều kiện thông thường, bốn alkan nhẹ nhất — CH4 (mêtan), C2H6 (êtan), C3H8 (prôpan) và C4H10 (butan) — ở dạng khí, sôi ở nhiệt độ -161.6 °C, -88.6 °C, -42 °C, và -0.5 °C tương ứng (-258.9°, -127.5°, -43.6°, và -31.1 °F).
Các chuỗi trong khoảng C5-7 là các sản phẩm dầu mỏ nhẹ, dễ bay hơi. Chúng được sử dụng làm dung môi, chất làm sạch bề mặt và các sản phẩm làm khô nhanh khác. Các chuỗi từ C6H14 đến C12H26 bị pha trộn lẫn với nhau được sử dụng trong đời sống với tên gọi là xăng. Dầu hỏa là hỗn hợp của các chuỗi từ C10 đến C15, tiếp theo là dầu điêzen/dầu sưởi (C10 đến C20) và các nhiên liệu nặng hơn được sử dụng cho động cơ tàu thủy. Tất cả các sản phẩm từ dầu mỏ này trong điều kiện nhiệt độ phòng là chất lỏng.
Các dầu bôi trơn và mỡ (dầu nhờn) (kể cả Vadơlin®) nằm trong khoảng từ C16 đến C20.
Các chuỗi trên C20 tạo thành các chất rắn, bắt đầu là sáp parafin, sau đó là hắc ín và nhựa đường bitum.
Khoảng nhiệt độ sôi của các sản phẩm dầu mỏ trong chưng cất phân đoạn trong điều kiện áp suất khí quyển tính theo độ C là:
Khai thác
Muốn khai thác dầu, người ta khoan những lỗ khoan gọi là giếng dầu. Khi khoan trúng lớp dầu lỏng, thông thường dầu sẽ tự phun lên do áp suất cao của vỉa. Khi lượng dầu giảm thì áp suất cũng giảm đi, người ta phải dùng bơm hút dầu lên hoặc bơm nước hay khí xuống để duy trì áp suất cần thiết.
Một số nước có phần lớn các giếng dầu nằm trên đất liền và tương đối nông như Mỹ, Nga, khu vực Trung Đông. Tuy nhiên tại nhiều khu vực khác các giếng dầu được khoan và khai thác ngoài biển kéo theo chi phí khá cao.
Phân loại
Ngành công nghiệp dầu mỏ phân chia "dầu thô" theo khu vực mà nó xuất phát (ví dụ "West Texas Intermediate" (WTI) hay "Brent") thông thường theo tỷ trọng và độ nhớt tương đối của nó ("nhẹ", "trung bình" hay "nặng"); các nhà hóa dầu còn nói đến chúng như là "ngọt", nếu nó chứa ít lưu huỳnh, hoặc là "chua", nếu nó chứa đáng kể lưu huỳnh và phải mất nhiều công đoạn hơn để có thể sản xuất nó theo các thông số hiện hành.
Các thùng (barrel) tiêu chuẩn trên thế giới là:
OPEC cố gắng giữ giá của giỏ Opec giữa các giới hạn trên và dưới, bằng cách tăng hoặc giảm sản xuất. Điều này rất quan trọng trong phân tích thị trường. Giỏ OPEC, bao gồm hỗn hợp của dầu thô nặng và nhẹ là nặng hơn cả Brent và WTI.
Xem thêm Các dạng dầu mỏ .
Tầm quan trọng trong kinh tế
Tùy theo nguồn tính toán, trữ lượng dầu mỏ thế giới nằm trong khoảng từ 1.148 tỉ thùng (barrel) (theo BP Statistical Review 2004) đến 1.260 tỉ thùng (theo Oeldorado 2004 của ExxonMobil). Đến năm 2017, tổng trữ lượng dầu mỏ thế giới đã tăng lên mức 1.780 tỷ thùng do việc phát hiện thêm một số mỏ dầu mới.
Trữ lượng dầu mỏ tìm thấy và có khả năng khai thác mang lại hiệu quả kinh tế với kỹ thuật hiện tại đã tăng lên trong những năm gần đây và đạt mức cao nhất. Dự đoán trữ lượng dầu mỏ sẽ đủ dùng đến năm 2070. Năm 2011 trữ lượng dầu mỏ nhiều nhất là ở các nước như Hoa Kỳ (55 tỷ thùng), Ả Rập Xê Út (262,6 tỉ thùng), Venezuela (211,2 tỉ thùng), Canada (175,2 tì thùng), Iran (137 tỉ thùng), Iraq (115,0 tỉ thùng), kế đến là ở Kuwait, Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất, Nga, Libya, và Nigeria.
Nước khai thác dầu nhiều nhất thế giới trong năm 2003 là Ả Rập Xê Út (496,8 triệu tấn), Nga (420 triệu tấn), Mỹ (349,4 triệu tấn), México (187,8 triệu tấn) và Iran (181,7 triệu tấn). Việt Nam được xếp vào các nước xuất khẩu dầu mỏ từ năm 1991 khi sản lượng xuất được vài ba triệu tấn. Đến nay, sản lượng dầu khí khai thác và xuất khẩu hàng năm đạt vào khoảng 20 triệu tấn/năm (trữ lượng dầu mỏ của Việt Nam năm 2017 là 4,4 tỷ thùng dầu).
Vì tầm quan trọng kinh tế, dầu mỏ cũng là lý do cho những mâu thuẫn chính trị. Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) đã sử dụng dầu mỏ như vũ khí trong cuộc xung đột Trung Đông và tạo ra cuộc khủng hoảng dầu mỏ vào năm 1973 và 1979.
Ảnh hưởng đến môi trường
Bởi vì dầu mỏ là một chất tự nhiên, sự hiện diện của nó trong môi trường không phải là kết quả của các nguyên nhân của con người như tai nạn và các hoạt động thường quy (thăm dò địa chấn, khoan, khai thác, lọc và đốt). Hiện tượng như seeps và tar pits là những ví dụ về các khu vực mà dầu khí ảnh hưởng đến sự tham gia của con người. Bất kể nguồn, hiệu ứng của xăng dầu khi thải vào môi trường cũng tương tự như biển bị acid hóa.
Axit hóa nước biển. Sự axit hóa đại dương là sự gia tăng tính axit của các đại dương của Trái Đất gây ra bởi sự hấp thụ khí carbon dioxide (CO2) từ khí quyển. Sự gia tăng tính axit này ức chế tất cả các sinh vật biển - có ảnh hưởng lớn hơn đến các sinh vật nhỏ hơn cũng như các sinh vật có vỏ (xem sò điệp).
Sự ấm lên toàn cầu Khi bị đốt cháy, dầu khí thải ra carbon dioxide, một loại khí nhà kính. Cùng với việc đốt than, đốt dầu có thể là nguồn đóng góp lớn nhất cho sự gia tăng CO2 trong khí quyển. [Cần dẫn nguồn] CO2 khí quyển đã tăng lên trong 150 năm qua đến mức hiện tại trên 390 ppmv, từ 180 - 300 ppmv của trước 800 nghìn năm  Sự gia tăng nhiệt độ này có thể làm giảm băng băng Bắc Cực xuống 1.100.000 dặm vuông (2.800.000 km2), [cần dẫn nguồn] nhỏ hơn bao giờ được ghi lại. This rise in temperature may have reduced the Arctic ice cap to 1100000 mi2, smaller than ever recorded. Bởi vì điều này tan chảy, dự trữ dầu nhiều hơn đã được tiết lộ. Khoảng 13% lượng dầu chưa được khám phá của thế giới nằm ở Bắc Cực.
Số lượng dầu tràn trong các vụ tai nạn đã dao động từ vài trăm tấn đến vài trăm nghìn tấn (ví dụ, dầu tràn Deepwater Horizon, SS Atlantic Empress, Amoco Cadiz). Sự cố tràn nhỏ hơn đã được chứng minh là có tác động lớn đến các hệ sinh thái, chẳng hạn như vụ tràn dầu Exxon Valdez.
Sự cố tràn dầu trên biển thường gây thiệt hại nhiều hơn so với những người trên đất liền, vì chúng có thể lây lan cho hàng trăm hải lý trong một vụn dầu mỏng có thể che phủ những bãi biển bằng một lớp dầu mỏng. Điều này có thể giết chết chim biển, động vật có vú, động vật có vỏ và các sinh vật khác mà nó phủ lên. Sự cố tràn dầu trên đất sẽ dễ dàng hơn nếu một đập đất tạm thời có thể bị đẩy nhanh chóng xung quanh khu vực tràn dầu trước khi hầu hết dầu bị lở, và động vật trên cạn có thể tránh được dầu dễ dàng hơn.
Kiểm soát sự cố tràn dầu rất khó, đòi hỏi các phương pháp đặc biệt, và thường là một lượng nhân lực lớn. Việc thả bom và các thiết bị gây cháy từ máy bay trên xác tàu SS Torrey Canyon tạo ra kết quả kém, kỹ thuật hiện đại bao gồm bơm dầu từ xác tàu, như tràn dầu Prestige hoặc tràn dầu Erika.
Mặc dù dầu thô chủ yếu bao gồm các hydrocarbon khác nhau, một số hợp chất dị vòng nitơ nhất định, như pyridin, picoline và quinoline được báo cáo là chất gây ô nhiễm liên quan đến dầu thô, cũng như các cơ sở chế biến đá phiến dầu hoặc than đá. các vị trí điều trị. Những hợp chất này có độ hòa tan trong nước rất cao, và do đó có xu hướng hòa tan và di chuyển với nước. Một số vi khuẩn xuất hiện tự nhiên, như Micrococcus, Arthrobacter và Rhodococcus đã được chứng minh là làm suy giảm các chất ô nhiễm này.
Các nguồn năng lượng khác
Do trữ lượng dầu mỏ có hạn nên các nguồn nhiên liệu tái sinh như năng lượng mặt trời, năng lượng gió đang được tìm cách sử dụng với một hiệu quả kinh tế đáng kể. Tế bào nhiên liệu (fuel cell), sử dụng hiđrô làm nguyên liệu, cũng là một ngành công nghệ mới có nhiều triển vọng để thay thế cho dầu mỏ trong tương lai.
Tham khảo
3. 10 mỏ dầu lớn nhất thế giới
Liên kết ngoài
Thể loại:Hóa dầu Thể loại:Hỗn hợp hóa học
Cis laminatus
Cis laminatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Mellié miêu tả khoa học năm 1849.
Tham khảo
Thể loại:Cis
Tillobroma leucoptera
Tillobroma leucoptera là một loài ruồi trong họ Asilidae. Tillobroma leucoptera được Artigas & Lewis & Parra miêu tả năm 2005. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Tillobroma
Philoscia demerarae
Philoscia demerarae là một loài chân đều trong họ Philosciidae. Loài này được Van Name miêu tả khoa học năm 1925.
Tham khảo
Thể loại:Philoscia
Rhyacophila formosae
Rhyacophila formosae là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Rhyacophila
Mắm ổi
Mắm ổi (Avicennia marina) là một loài thuộc thực vật ngập mặn thuộc chi Mắm. Loài này phân bố ở vùng bãi triều ở các cửa sông ven biển. Sách tra cứu tên cây cỏ Việt Nam của TS Võ Văn Chi, NXB Giáo dục, 2007, còn ghi tên gọi khác của loài này là mắm đen, trong khi một số tài liệu khác cho rằng mắm đen là loài Avicennia officinalis.
Phân bố
Loài này phân bố dọc theo bờ biển phía đông của châu Phi, Tây Nam Á, kéo dài từ Nam và Đông nam châu Á đến Úc. Ở New Zealand, phân bố giữa 34 và 38 độ nam; trong tiếng Māori nó có tên là 'manawa'. Nó là một trong số ít loài ngập mặn được tìm thấy ở các khu vực khô cằn ven biển của bán đảo Ả Rập, chủ yếu trong các môi trường sabkah ở Các tiểu vương quốc Ả rập thống nhất, Qatar , Oman, cũng như ở các môi trường tương tự hai bờ Biển Đỏ ở Yemen , Ả Rập Xê Út , Ai Cập và miền đông Sudan , và miền nam Iran dọc bờ biển vịnh Ba Tư.
Mắm ổi là cây thânn gỗ loại trung bình, cao 1,5 - 6m, cây lớn có thể cao đến 15m, sống thuần loại hoặc mọc lẫn với đước.
Một số phân loài đã được công nhận:
Một số tài liệu Việt Nam ghi nhận loài này có một số thứ:
Tham khảo
M Thể loại:Thực vật ngập mặn Thể loại:Thực vật Bangladesh Thể loại:Thực vật Đài Loan Thể loại:Thực vật Indonesia Thể loại:Thực vật Kenya Thể loại:Thực vật Madagascar Thể loại:Thực vật Malaysia Thể loại:Thực vật Mozambique Thể loại:Thực vật Myanmar Thể loại:Thực vật Nouvelle-Calédonie Thể loại:Thực vật quần đảo Solomon Thể loại:Thực vật Singapore Thể loại:Thực vật Sri Lanka Thể loại:Thực vật Tanzania Thể loại:Thực vật Việt Nam Thể loại:Thực vật Pakistan Thể loại:Thực vật Somalia Thể loại:Thực vật New South Wales Thể loại:Thực vật Queensland Thể loại:Thực vật Ấn Độ Thể loại:Thực vật Úc Thể loại:Thực vật Philippines Thể loại:Thực vật Thái Lan Thể loại:Thực vật Trung Quốc Thể loại:Cây châu Á Thể loại:Thực vật Ai Cập
Lüssow, Vorpommern-Rügen
Lüssow là một đô thị tại huyện Vorpommern-Rügen (trước thuộc huyện Nordvorpommern), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức.
Ambert (quận)
Quận Ambert là một quận của Pháp, nằm ở tỉnh Puy-de-Dôme, ở vùng Auvergne-Rhône-Alpes. Quận này có 8 tổng và 55 xã.
Các tổng
Các tổng của quận Ambert là:
Các xã
Các xã của quận Ambert, và mã INSEE là:
Liên kết ngoài
Ambert
Scrophoomorphus
Scrophoomorphus là một chi bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Chi này được miêu tả khoa học năm 1968 bởi Medvedev.
Các loài
Chi này gồm các loài:
Tham khảo
Thể loại:Họ Ánh kim
Phán xét cuối cùng (mảnh tam liên họa của Bosch)
Phán xét cuối cùng là một tam liên họa của một học trò họa sĩ Hieronymus Bosch. Không như hai tam liên họa khác cùng tên, ở Viên và ở Brugge, tác phẩm này chỉ còn lại một mảnh tồn tại đến ngày nay. Bức họa hiện đang được trưng bày tại Alte Pinakothek, München.
Sau những hư hại, mảnh họa đã được sơn lại rất dày, về sau lớp sơn bị loại bỏ vào năm 1936.
Các món ăn từ thịt gà
300px|nhỏ|phải|Gà rán kiểu Ấn Độ 300px|nhỏ|phải|Một món gà chiên nước mắm 300px|nhỏ|phải|Gà rán 300px|nhỏ|phải|Gà tẩm ướp 300px|nhỏ|phải|Gà rô ti 300px|nhỏ|phải|Gà nướng muối ớt Các món ăn từ thịt gà rất đa dạng và phong phú. Gà là nguồn thịt và trứng chủ yếu trên thế giới để phục vụ cho nhu cầu tiêu thụ của con người. Món gà được chế biến dưới dạng thức ăn theo nhiều cách, khác nhau theo vùng và văn hoá. Tỷ lệ thịt gà trong bữa ăn khá cao là do hầu hết gà ăn được các bộ phận và dễ nuôi.
Danh sách
300px|nhỏ|phải|Bún và gà nướng sả 300px|nhỏ|phải|Gà luộc nguyên con ở Việt Nam
Tham khảo
Thể loại:Thịt gà  Thể loại:Danh sách món ăn theo thành phần chính
Velluire
Velluire là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 9,54 km², dân số năm 2006 là 508 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 7 mét trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Velluire
Takedanomiya Tsunehisaō
Takedanomiya Tsunehisaō (竹田宮恒久王), sinh ngày 22 tháng 9 năm 1882, mất ngày 23 tháng 4 năm 1919, là người sáng lập chi Takeda-no-miya, một chi nhánh gia đình Hoàng gia Nhật Bản, đồng thời là một thiếu tướng lục quân của Lục quân Đế quốc Nhật Bản.
Tuổi trẻ
Thân vương Takedanomiya Tsunehisaō là con trai cả của thân vương Kitashirakawa Yoshihisa, vì vậy theo vai vế là anh trai của thân vương Kitashirakawa Naruhisa. Ngày 30 tháng 11 năm 1903, ông tốt nghiệp khóa 15 Trường Sĩ quan Lục quân.
Năm 1904, thân vương Takedanomiya Tsunehisaō được thăng hàm thiếu tướng lục quân Đế quốc Nhật Bản. Ông nằm trong biên chế lực lượng kỵ binh Cận vệ Hoàng gia Nhật Bản, tham gia chiến tranh Nga-Nhật và ông được tặng huân chương Cánh diều vàng hạng 5, vì sự dũng cảm trong chiến đấu. Năm 1910, ông tốt nghiệp khóa 22 Đại học Lục quân.
Sau khi trở về Nhật Bản, hoàng đế Minh Trị ủy quyền cho thân vương Takedanomiya Tsunehisaō lập một chi mới của hoàng tộc vào tháng 3 năm 1906, xem đây là cách để nâng vị thế cho công chúa thứ 6 Tsune-no-miya (Masako). Takedanomiya Tsunehisaō kết hôn với công nương Masako vào năm 1908, họ có một con trai và một con gái.
Thân vương Takedanomiya Tsunehisaō mất vì đại dịch cúm ở Tokyo năm 1919.
Sách
Thể loại:Thiếu tướng Lục quân Đế quốc Nhật Bản Thể loại:Hoàng thất Nhật Bản
Tafraout, Médéa
Tafraout là một đô thị thuộc tỉnh Médéa, Algérie. Dân số thời điểm năm 2002 là 7.722 người.
Xem thêm
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Médéa Thể loại:Đô thị của Algérie
Cis laminicollis
Cis laminicollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Blair miêu tả khoa học năm 1940.
Tham khảo
Thể loại:Cis
Tổ chức các nước xuất khẩu dầu lửa
Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (Organization of Petroleum Exporting Countries, viết tắt OPEC) là tổ chức đảm bảo thu nhập ổn định cho các quốc gia thành viên và đảm bảo nguồn cung dầu mỏ cho các khách hàng.
OPEC là tổ chức đa chính phủ được thành lập bởi các nước Iran, Iraq, Kuwait, Ả Rập Xê Út và Venezuela trong hội nghị tại Bagdad (10-14/9/1960). Các thành viên Qatar (1961), Libya (1962), UAE (1967), Algérie (1969) và Nigeria (1971) lần lượt gia nhập tổ chức sau đó. Ecuador (1973–1992), Indonesia (1962-2008) và Gabon (1975–1994) cũng từng là thành viên của OPEC. Trong 5 năm đầu tiên trụ sở của OPEC đặt ở Genève, Thụy Sĩ, sau đấy chuyển về Viên, Áo từ tháng 9/1965.
Các nước thành viên OPEC khai thác vào khoảng 40% tổng sản lượng dầu lửa thế giới và nắm giữ khoảng 75% trữ lượng dầu thế giới.
Lịch sử
nhỏ|trái|[[Xuất khẩu - nhập khẩu theo quốc gia, thùng/ngày|222x222px]] Vào ngày 10-14/9/1960, theo sáng kiến của Bộ trưởng Bộ Năng lượng và Mỏ Venezuelan Juan Pablo Pérez Alfonso và bộ trưởng Bộ Năng lượng và Mỏ Ả Rập Xê Út Abdullah al-Tariki, các chính phủ Iraq, Iran, Kuwait, Ả Rập Xê Út và Venezuela nhóm họp tại Baghdad để thảo luận các phương án nhằm tăng giá dầu thô sản xuất ở các quốc gia này
OPEC được thành lập nhằm thống nhất và phối hợp các chính sách về dầu mỏ của các quốc gia thành viên. Giữa năm 1960 và 1975, tổ chức này đã mở rộng bao gồm các thành viên mới như Qatar (1961), Indonesia (1962), Libya (1962), Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (1967), Algérie (1969), và Nigeria (1971). Ecuador và Gabon trước đây từng là thành viên của OPEC, nhưng Ecuador đã rút lui ngày 31/12/1992 do họ không sẵn sàng hay không thể chi trả 2 triệu đô la tiền phí thành viên và cảm giác rằng họ cần sản xuất nhiều dầu hơn chỉ tiêu mà OPEC cho phép, dù vậy họ gia nhập trở lại vào tháng 10/2007. Các mối quan tâm tương tự cũng đã thúc đẩy Gabon ngừng làm thành viên vào tháng 1/1995. Angola gia nhập đầu năm 2007. Na Uy và Nga tham dự các hội nghị của OPEC với tư cách là quan sát viên. OPEC không phải không thích mở rộng nữa, Mohammed Barkindo, tổng thư ký OPEC gần đây đã đề nghị Sudan gia nhập. Iraq vẫn là thành viên của OPEC, nhưng sản lượng của Iraq không nằm trong bất kỳ chỉ tiêu thỏa thuận nào của OPEC kể từ tháng 3/1998.
Tháng 5/2008, Indonesia tuyên bố rời khỏi OPEC khi hết hạn thành viên và vào cuối năm đó, nước này trở thành quốc gia nhập khẩu dầu và không thể đạt được chỉ tiêu sản xuất dầu của họ. 1 bản tuyên bố do OPEC đưa ra ngày 10/9 n/2008 đã xác nhận Indonesia rút khỏi tổ chức này, trong đó có đoạn "thật tiếc là chúng tôi phải chấp nhận mong muốn của Indonesia để dừng tư cách thành viên trong Tổ chức OPEC và hy vọng rằng Quốc gia này sẽ sẵn sàng gia nhập trở lại trong một tương lai không xa." Indonesia vẫn xuất khẩu dầu ngọt nhẹ và nhập khẩu dầu chua hơn (chứa nhiều lưu huỳnh), nặng hơn để tận dụng chênh lệch giá (nhập khẩu lớn hơn xuất khẩu).
Tổ chức
phải|nhỏ|250px|Văn phòng chính của OPEC tại Viên, Áo OPEC có khả năng điều chỉnh hạn ngạch khai thác dầu lửa của các nước thành viên và qua đó có khả năng khống chế giá dầu. Hội nghị các bộ trưởng phụ trách năng lượng và dầu mỏ thuộc tổ chức OPEC được tổ chức mỗi năm 2 lần nhằm đánh giá thị trường dầu mỏ và đề ra các biện pháp phù hợp để bảo đảm việc cung cấp dầu. Bộ trưởng các nước thành viên thay nhau theo nguyên tắc xoay vòng làm chủ tịch của tổ chức hai năm một nhiệm kỳ.
Rhyacophila formosana
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Rhyacophila
Tổ chức các nước xuất khẩu dầu lửa
Thành viên
Hiện nay tổ chức này có 11 nước thành viên được liệt kê dưới đây với ngày tháng gia nhập.
nhỏ|350px|Các nước thành viên OPEC {{legend|#2d5f2c|Thành viên hiện tại}} {{legend|#a9c5bc|Cựu thành viên}}
Mục tiêu
Mục tiêu chính thức được ghi vào hiệp định thành lập của OPEC là ổn định thị trường dầu thô, bao gồm các chính sách khai thác dầu, ổn định giá dầu thế giới và ủng hộ về mặt chính trị cho các thành viên khi bị các biện pháp cưỡng chế vì các quyết định của OPEC. Nhưng thật ra nhiều biện pháp được đề ra lại có động cơ bắt nguồn từ quyền lợi quốc gia, thí dụ như trong các cơn khủng hoảng dầu, OPEC chẳng những đã không tìm cách hạ giá dầu mà lại duy trì chính sách cao giá trong thời gian dài.
Mục tiêu của OPEC thật ra là một chính sách dầu chung nhằm để giữ giá. OPEC dựa vào việc phân bổ hạn ngạch cho các thành viên để điều chỉnh lượng khai thác dầu, tạo ra khan hiếm hoặc dư dầu giả tạo nhằm thông qua đó có thể tăng, giảm hoặc giữ giá dầu ổn định. Có thể coi OPEC như là một liên minh độc quyền (cartel) luôn tìm cách giữ giá dầu ở mức có lợi nhất cho các thành viên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bài cơ bản dài trung bình  Thể loại:Tổ chức năng lượng quốc tế Thể loại:Kinh tế dầu mỏ Thể loại:Tổ chức dầu mỏ Thể loại:Chính trị dầu mỏ Thể loại:Tổ chức có trụ sở tại Viên Thể loại:Lịch sử công nghiệp dầu khí Thể loại:Cartel Thể loại:Tổ chức hàng hóa liên chính phủ Thể loại:Tổ chức thành lập năm 1960 Thể loại:Baghdad thế kỷ 20
Philoscia diminuta
Philoscia diminuta là một loài chân đều trong họ Philosciidae. Loài này được Budde-Lund miêu tả khoa học năm 1893.
Tham khảo
Thể loại:Philoscia
Rhyacophila fragariae
Rhyacophila fragariae là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Rhyacophila
Scrophoomorphus cupreus
Scrophoomorphus cupreus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Medvedev miêu tả khoa học năm 2000.
Cymbipyga cymbafera
Cymbipyga cymbafera là một loài ruồi trong họ Asilidae. Cymbipyga cymbafera được Artigas miêu tả năm 1983. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Scrophoomorphus cupreus
Tham khảo
Thể loại:Scrophoomorphus
Cymbipyga cymbafera
Tham khảo
Thể loại:Cymbipyga
Đông Yên, Quốc Oai
Đông Yên là một xã thuộc huyện Quốc Oai, Hà Nội, Việt Nam.
Xã gồm 04 Thôn: Yên Thái, Đông Hạ, Đông Thượng, Việt Yên.
Xã Đông Yên có diện tích tự nhiên 1.118,78 ha, vị trí nằm ở phía Tây của huyện Quốc Oai, nằm cách trung tâm Thành phố Hà Nội khoảng 30 km về phía Tây. Địa hình xã có nhiều đồi, gò tương đối phức tạp, chênh lệch độ cao các vùng rất lớn. Cao độ thấp dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam.
Philoscia dobakholi
Philoscia dobakholi là một loài chân đều trong họ Philosciidae. Loài này được Chopra miêu tả khoa học năm 1924.
Đông Yên, Quốc Oai
Ranh giới được xác định: Phía Đông giáp xã Đông Sơn,huyện Chương Mỹ; Phía Tây giáp xã Hòa Thạch; phía Nam giáp xã Hòa Sơn,huyện Lương Sơn,tỉnh Hòa Bình; phía Bắc giáp xã Cấn Hữu.
Philoscia dobakholi
Tham khảo
Thể loại:Philoscia
Đông Yên, Quốc Oai
Liên kết ngoài
Truyền thống Danh hiệu ANH HÙNG LLVT
Cis laphami
Tham khảo
Thể loại:Cis
Hakui, Ishikawa
Hakui (羽咋市) là một thành phố thuộc tỉnh Ishikawa, Nhật Bản.
Marlow, Vorpommern-Rügen
Marlow là một municipality in the Vorpommern-Rügen (trước thuộc huyện Nordvorpommern) district, in Mecklenburg-Western Pomerania, Đức. It is situated 14 km southeast of Ribnitz-Damgarten.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Rügen
Tillobroma leucotrica
Tillobroma leucotrica là một loài ruồi trong họ Asilidae. Tillobroma leucotrica được Artigas & Lewis & Parra miêu tả năm 2005. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Tillobroma
Scruptoluperus africanus
Scruptoluperus africanus là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1891.
Rhyacophila furca
Rhyacophila furca là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Tham khảo
Thể loại:Động vật khu vực sinh thái Indomalaya Thể loại:Rhyacophila
Philoscia dongarrensis
Philoscia dongarrensis là một loài chân đều trong họ Philosciidae. Loài này được Wahrberg miêu tả khoa học năm 1922.
Tham khảo
Thể loại:Philoscia
Scruptoluperus
Các loài
Các loài trong chi này gồm:
Tham khảo
Thể loại:Luperini
Platydoras
Platydoras là một chi cá bản địa Nam Mỹ trong họ Doradidae thuộc Bộ Cá da trơn.
Các loài
Có 05 loài đã được ghi nhận trong chi này:
Tham khảo
Thể loại:Doradidae Thể loại:Cá Nam Mỹ
Philoscia ehrenbergii
Philoscia ehrenbergii là một loài chân đều trong họ Philosciidae. Loài này được Brandt miêu tả khoa học năm 1833.
Tham khảo
Thể loại:Philoscia
Rhyacophila furcifera
Tham khảo
Thể loại:Rhyacophila
Millienhagen-Oebelitz
Millienhagen-Oebelitz là một đô thị tại huyện Vorpommern-Rügen (trước thuộc huyện Nordvorpommern), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức.
Tham khảo
Thể loại:Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Rügen
Cis lederi
Cis lederi là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Reitter miêu tả khoa học năm 1879.
Tham khảo
Thể loại:Cis
Vairé
Vairé là một xã ở tỉnh Vendée trong vùng Pays de la Loire, Pháp. Xã này có diện tích 28,12 km², dân số năm 2006 là 1335 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 63 mét trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Vaire
Ca dao em và tôi
"Ca dao em và tôi" là ca khúc mang âm hưởng dân ca Việt Nam, một trong những tác phẩm để đời của nhạc sĩ An Thuyên.
Kaga, Ishikawa
Kaga (tiếng Nhật: 加賀市, đọc là Kha-ga Xi) là một thành phố thuộc tỉnh Ishikawa của Nhật Bản.
Ca dao em và tôi
Sáng tác
Nhạc sĩ An Thuyên mất 10 năm để hoàn thành ca khúc này, Năm 1988, Nhà hát Nhạc Vũ kịch mời ông viết vở nhạc kịch "Trương Chi" do nghệ sĩ Gia Hội đóng vai Trương Chi, NSƯT Thúy Hà đóng vai Mị Nương. Từ aria có tên "Aria Trương Chi" trong vở nhạc kịch này, An Thuyên đã tạo nên "Ca dao em và tôi".
Kaga, Ishikawa
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành phố tỉnh Ishikawa Thể loại:Thành phố ở Ishikawa
Ca dao em và tôi
Sáng tác
Trong vở kịch, khi trở về bến sông, Trương Chi thốt lên "Cắt nửa vầng trăng", đây cũng chính là câu đầu tiên của Aria Trương Chi mà ông đã viết. Đến năm 1997, An Thuyên đã phát triển hoàn thiện cũng như lược bớt đi các yếu tố kỹ thuật để "Ca dao em và tôi" giản dị và dễ hiểu hơn. An Thuyên đã dành ra 4 tiếng đồng hồ để biên soạn bài hát này bằng phần mềm Encore mà hầu như không phải chỉnh sửa. Sau khi hoàn thiện ca khúc, nhạc sĩ An Thuyên đã mời ca sĩ Thanh Hoa hát thử, sau đó bà mượn ca khúc về nghiên cứu; một tuần sau Thanh Hoa gọi điện lại, xin phép được công bố bài hát trên Truyền hình trước, sau đó trao bài hát cho ai là quyền của nhạc sĩ An Thuyên.
Công diễn
Được sự đồng ý của nhạc sĩ An Thuyên, ít ngày sau, Thanh Hoa đã biểu diễn ca khúc trong Liên hoan ca nhạc các nước Đông Nam Á.
Trong thời gian sống tại Hà Nội, ca sĩ Quang Linh thường đến Trường Nghệ thuật Quân đội để giao lưu, tại đây anh được nghe ca khúc này xin được phát hành thương mại, nhạc sĩ An Thuyên đã rất ấn tượng với giọng hát của Quang Linh. Ca dao em và tôi được Quang Linh phát hành và trở thành hiện tượng khi nhiều tuần liên đứng đầu bảng xếp hạng Làn Sóng Xanh, trước sự cạnh tranh của dòng nhạc trẻ đang rất thịnh hành bấy giờ. Năm 1998, MV của ca khúc được Kim Lợi Studio thực hiện cùng với đạo diễn Huỳnh Phúc Điền, ca sĩ Quang Linh thể hiện trong album kết hợp với ca sĩ Hà Phương.
Các ca sĩ thể hiện
Ca khúc được nghệ sĩ Thanh Hoa biểu diễn đầu tiên, nhưng gắn liền với tên tuổi của ca sĩ Quang Linh từ chương trình Làn Sóng Xanh năm 1998. Sau này, "Ca dao em và tôi" được nhiều thế hệ ca sĩ thể hiện lại, nổi bật trong số này có: Thu Hiền, Trọng Tấn, Phạm Phương Thảo,...
Tham khảo
Thể loại:Nhạc đồng quê Thể loại:Ca khúc quê hương Thể loại:Bài hát tiếng Việt Thể loại:Bài hát năm 1997 Thể loại:An Thuyên Thể loại:Nhạc An Thuyên
Cis lemoulti
Cis lemoulti là một loài bọ cánh cứng trong họ Ciidae. Loài này được Pic miêu tả khoa học năm 1923.
Tham khảo
Thể loại:Cis
Lens (quận)
Các tổng
Các tổng của quận Lens là:
Liên kết ngoài
Lens
Tafreg
Tafreg là một đô thị thuộc tỉnh Bordj Bou Arréridj, Algérie. Dân số thời điểm năm 2002 là 1.991 người.
Xem thêm
Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Bordj Bou Arréridj Thể loại:Đô thị của Algérie
30 tháng 4
Ngày 30 tháng 4 là ngày thứ 120 trong mỗi năm thường (thứ 121 trong mỗi năm nhuận). Còn 245 ngày nữa trong năm (246 ngày nữa trong năm nhuận).
Tham khảo
Thể loại:Tháng tư Thể loại:Ngày trong năm
Tillobroma nahuelbutae
Tillobroma nahuelbutae là một loài ruồi trong họ Asilidae. Tillobroma nahuelbutae được Artigas & Lewis & Parra miêu tả năm 2005. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Rhyacophila furva
Rhyacophila furva là một loài Trichoptera trong họ Rhyacophilidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Rhyacophila
Tillobroma purpurea
Tillobroma purpurea là một loài ruồi trong họ Asilidae. Tillobroma purpurea được Artigas & Lewis & Parra miêu tả năm 2005. Loài này phân bố ở vùng Tân nhiệt đới.
Tham khảo
Thể loại:Tillobroma
Đa phương tiện
Đa phương tiện có thể được ghi lại để trình chiếu khi cần hoặc trực tiếp (streaming) trên máy tính, điện thoại thông minh và các thiết bị điện tử khác. Trong những năm đầu của kỉ nguyên đa phương tiện, cụm từ "rich media" (đa phương tiện) được quy là đồng nghĩa với cụm đa phương tiện có tương tác. Theo thời gian, hypermedia đã đưa đa phương tiện gia nhập vào World Wide Web (mạng lưới Internet).
Phân loại đa phương tiện
Đa phương tiện có thể được phân chia thành các loại tuyến tính và phi tuyến tính. Nội dung hoạt động tuyến tính tiến triển thường xuyên mà không cần bất kỳ điều khiển điều hướng cho người xem như một bài thuyết trình điện ảnh. Phi tuyến tính sử dụng tương tác để kiểm soát tiến độ với một trò chơi video hoặc máy tính đào tạo dựa trên nhịp độ tự. Hypermedia là một ví dụ về nội dung phi tuyến tính. Bài thuyết trình đa phương tiện có thể được trực tiếp hoặc ghi. Một bài thuyết trình ghi lại có thể cho phép tương tác thông qua một hệ thống dẫn đường. Một bài thuyết trình đa phương tiện trực tiếp có thể cho phép tương tác thông qua sự tương tác với người dẫn chương trình hay biểu diễn.
Thuật ngữ này được đặt ra bởi các ca sĩ và đa phương tiện truyền thông nghệ sĩ Bob Goldstein (sau 'Bobb Goldsteinn "), nhằm tạo điều kiện" trong L'Oursin của Lightworks "show ở Southampton, Long Island [cần dẫn nguồn] mở vào tháng 7 năm 1966, các Goldstein có lẽ sáng tạo nghệ thuật của một phương pháp mới để nhận ra các nghệ sĩ người Mỹ tên là Dick Higgins, người đã thảo luận hai năm trước đây, ông được biết đến như là "trung gian. "[1]
Ngày 10 tháng 8 năm 1966, Richard Albarino Variety mượn các thuật ngữ, báo cáo: "đứa con tinh thần của songscribe-comic Bob ('Washington Square') Goldstein, các 'Lightworks' là mới nhất đa phương tiện âm nhạc và hình ảnh ra mắt như là vũ trường giá vé. "[2] Hai năm sau, vào năm 1968, thuật ngữ" đa phương tiện "được tái chiếm dụng để mô tả công việc của một nhà tư vấn chính trị, David Sawyer, chồng của Iris Sawyer-một trong những nhà sản xuất Goldstein tại L'Oursin.
Tham khảo
Multimedia Technologies by Ashok Banerji & Ananda Mohan Ghosh, Tata McGraw Hill, 2010, ISBN(13) 978-0-07-066923-9. Review in Google bookshelf or visit Learning center at: http://www.mhhe.com/banerji/fmt
Creative media projects encourage a more inclusive world for the disabled. Multimedia Information and Technology v. 36 no. 1 (February 2010) p. 4
Scruptoluperus brevicornis
Scruptoluperus brevicornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1897.
Đa phương tiện
Đặc điểm chính của đa phương tiện
Bài thuyết trình đa phương tiện có thể được xem bởi người trên sân khấu, dự kiến, truyền đi, hoặc đóng tại địa phương với một máy nghe nhạc phương tiện truyền thông. Chương trình phát sóng có thể là một bài trình bày đa phương tiện trực tiếp hoặc ghi. Chương trình phát sóng và các bản ghi âm có thể là tương tự hoặc kỹ thuật số phương tiện truyền thông công nghệ điện tử. Đa phương tiện trực tuyến kỹ thuật số có thể được tải về hoặc xem trực tiếp. Dòng đa phương tiện có thể trực tiếp hoặc theo yêu cầu."Trò chơi đa phương tiện và mô phỏng có thể được sử dụng trong một môi trường vật lý với các hiệu ứng đặc biệt, với nhiều người dùng trong một mạng lưới trực tuyến, hoặc tại địa phương với một máy tính ẩn, hệ thống trò chơi, hoặc mô phỏng."Các định dạng đa phương tiện khác nhau của công nghệ hoặc kỹ thuật số có thể được dùng để nâng cao kinh nghiệm của người sử dụng, ví dụ để làm cho nó dễ dàng hơn và nhanh hơn để truyền đạt thông tin. Hoặc trong làng giải trí, nghệ thuật, để vượt qua kinh nghiệm hàng ngày."Mức độ nâng cao của các tương tác có thể được thực hiện bằng cách kết hợp nhiều hình thức nội dung phương tiện truyền thông. Đa phương tiện trực tuyến đang ngày càng trở thành đối tượng theo định hướng và điều khiển dữ liệu, cho phép các ứng dụng với hợp tác đổi mới của người dùng cuối và cá nhân trên nhiều hình thức nội dung theo thời gian. Ví dụ về các phạm vi từ nhiều hình thức nội dung trên các trang web như phòng trưng bày ảnh với cả hai hình ảnh (hình ảnh) và tiêu đề (văn bản) với người sử dụng cập nhật, để mô phỏng mà đồng Hệ số, sự kiện, hình ảnh minh họa, hình ảnh động hoặc video được sửa đổi được, cho phép đa phương tiện 'kinh nghiệm' để được thay đổi mà không cần lập trình lại. Ngoài nhìn thấy và nghe, công nghệ Haptic cho phép các đối tượng ảo để được cảm nhận. Công nghệ đang nổi lên liên quan đến ảo tưởng về hương vị và mùi cũng có thể nâng cao kinh nghiệm đa phương tiện.
Philoscia faucium
Philoscia faucium là một loài chân đều trong họ Philosciidae. Loài này được Verhoeff miêu tả khoa học năm 1918.
Tham khảo
Thể loại:Philoscia
Scruptoluperus dunbrodensis
Scruptoluperus dunbrodensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Chrysomelidae. Loài này được Jacoby miêu tả khoa học năm 1903.
Tham khảo
Thể loại:Scruptoluperus
Neu Bartelshagen
Neu Bartelshagen là một đô thị tại huyện Vorpommern-Rügen (trước thuộc huyện Nordvorpommern), bang Mecklenburg-Vorpommern, miền bắc nước Đức.
Tham khảo
Thể loại:Xã của bang Mecklenburg-Vorpommern Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Vorpommern-Rügen
Đa phương tiện
Lịch sử
Trong bốn mươi năm qua, Đa phương tiện đã được thay đổi  nghĩa nhiều lần. Cuối  những năm 1970, Thuật ngữ này  gồm sự diễn hoạt trình chiếu hình ảnh chuyển động đa chiều trên thời gian của một đoạn âm thanh.Tuy nhiên vào những năm 1990 Đa phương tiện đã được hiểu như hiện nay.
Thuật ngữ Đa phương tiện được xuất bản lần đầu tiên năm 1993 trong cuốn McGraw-Hill’s Multimedia: Making It Work, Trong đây Tay Vaughan đã tuyên bố rằng "Đa phương tiện là bất kỳ sự kết hợp của văn bản, nghệ thuật đồ họa, âm thanh, hình ảnh động, và video được cung cấp bởi máy tính. Khi bạn cho phép  người dùng,người xem của dự án có thể kiểm soát mọi thứ vào mọi thời điểm, đó là sự tương tác đa phương tiện. Khi bạn cung cấp một cấu trúc liên kết các thành phần mà thông qua đó người dùng có thể điều hướng, đa phương tiện tương tác trở thành Siêu phương tiện.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thiết kế Thể loại:Thuật ngữ phim và video Thể loại:Thiết kế giao tiếp Thể loại:Sản xuất phim
Scruptoluperus brevicornis
Tham khảo
Thể loại:Scruptoluperus
Bagyidaw
Bagyidaw (ဘကြီးတော်, ; còn được gọi là Sagaing Min,  ; 23 tháng 7 năm 1784 – 15 tháng 10 năm 1846) là vị vua thứ bảy của triều Konbaung thuộc Miến Điện từ năm 1819 cho đến khi ông thoái vị năm 1837. Sagaing Min được ông nội là vua Bodawpaya chọn làm thái tử vào năm 1808, và trở thành vua vào năm 1819 sau khi Bodawpaya băng hà. Bagyidaw dời đô từ Amarapura về Ava năm 1823.
Triều đại của Bagyidaw chứng kiến ​​Chiến tranh Anh-Miến Điện lần thứ nhất (1824–1826), đánh dấu sự suy tàn của vương triều Konbaung bắt đầu. Bagyidaw thừa kế đế chế Miến Điện lớn nhất, chỉ đứng sau vua Bayinnaung, nhưng cũng là đế chế có chung biên giới không rõ ràng với Ấn Độ thuộc Anh. Trong những năm dẫn đến chiến tranh, nhà vua đã buộc phải trấn áp các cuộc nổi dậy được người Anh ủng hộ trong các cuộc mua lại lãnh thổ phía tây của ông nội ông (Arakan, Manipur và Assam), nhưng không thể ngăn chặn các cuộc đột kích xuyên biên giới từ các lãnh thổ và xứ bảo hộ của Anh. Quyết định sai lầm của ông khi cho phép quân đội Miến Điện truy đuổi quân nổi dậy dọc theo các biên giới được xác định mơ hồ đã dẫn đến chiến tranh. Cuộc chiến dài nhất và tốn kém nhất trong lịch sử Ấn Độ thuộc Anh đã kết thúc một cách dứt khoát có lợi cho Anh, và người Miến Điện phải chấp nhận các điều khoản của Anh mà không thương thuyết. Bagyidaw buộc phải nhượng lại tất cả các vụ mua lại đất phía tây của ông nội mình, và Tenasserim cho người Anh, đồng thời trả một khoản bồi thường lớn trị giá một triệu bảng Anh, khiến đất nước tê liệt trong nhiều năm.
Trong cơn tuyệt vọng, Bagyidaw nuôi hy vọng trong vài năm rằng Tenasserim sẽ được trả lại cho mình, và trả số tiền bồi thường còn lại vào năm 1832 với sự hy sinh to lớn. Người Anh đã vẽ lại biên giới với Manipur vào năm 1830, nhưng đến năm 1833, rõ ràng là người Anh sẽ không trả lại bất kỳ lãnh thổ nào trước đây. Nhà vua sống ẩn dật, và quyền lực được trao cho hoàng hậu Nanmadaw Me Nu (sinh ra ở Pha Lan Gon) và anh trai của bà. Em trai của ông là Thái tử Tharrawaddy nổi dậy vào tháng 2 năm 1837, và Bagyidaw buộc phải thoái vị vào tháng 4 năm 1837. Vua Tharrawaddy xử tử hoàng hậu Me Nu và anh trai bà nhưng quản thúc anh trai của ông tại gia. Bagyidaw qua đời vào ngày 15 tháng 10 năm 1846, ở tuổi 62.
Thời trẻ
Vị vua tương lai được sinh ra với tên gọi Maung Sein, con của Thái tử Thado Minsaw, Thân vương Shwedaung và em gái cùng cha khác mẹ Min Kye, Công chúa Taungdwin, vào ngày 23 tháng 7 năm 1784. Vị hoàng tử sơ sinh được ông nội là vua Bodawpaya phong cho Sagaing làm thái ấp, do đó được biết đến với danh hiệu Thân vương Sagaing. Vào ngày 23 tháng 6 năm 1793, hoàng tử trẻ, chưa đầy 9 tuổi, được phong làm tướng của Quân đoàn kỵ binh Hoàng gia phía Bắc và phía Nam. Vào ngày 9 tháng 2 năm 1803, hoàng tử 18 tuổi kết hôn với công chúa Hsinbyume 14 tuổi, cháu gái của Bodawpaya. Ông thích biểu diễn, sân khấu, bắt voi và đua thuyền.
Thái tử
Cha của ông là Thái tử Thado Minsaw qua đời vào ngày 9 tháng 4 năm 1808. Chín ngày sau, vị hoàng tử trẻ ở tuổi 23 bất ngờ được ông nội là vua Bodawpaya phong làm Thái tử. Hoàng tử cũng được phép thừa kế các thái ấp Dabayin và Shwedaung của cha mình. Thái tử là Tổng chỉ huy Quân khí trong Chiến tranh Miến Điện-Xiêm năm 1808, cuộc chiến này đã kết thúc trong bế tắc. Việc ông được phong làm thái tử cũng đưa những người hầu cận hoàng gia của ông, bao gồm Maung Yit (sau này là Tướng Maha Bandula) của Dabayin và Maung Sa (sau này là Lãnh chúa Myawaddy) của Sagaing trở nên nổi tiếng. Myawaddy trở thành cố vấn lâu năm và thư ký riêng (atwinwn) cho đến khi ông thoái vị vào năm 1837. Ông thăng Maung Yit lên làm thống đốc Ahlon-Monywa.
Năm 1812, hoàng hậu đầu tiên của ông là công chúa Hsinbyume qua đời vì sinh đẻ ở Mingun gần Ava. Thái tử đã xây dựng một bảo tháp màu trắng tuyệt đẹp để tưởng nhớ người vợ đầu tiên của mình tên là Chùa Myatheindan tại Mingun. Ông đã lập thêm 5 hoàng hậu trong lúc làm thái tử (trong số 23 nữ hoàng cuối cùng). Vị hoàng hậu thứ ba và sau này của ông là Nanmadaw Me Nu đã xây dựng tu viện Maha Aungmye Bonzan vào năm 1818, thường được gọi là Me Nu Ok Kyaung (Tu viện bằng gạch của Me Nu), khác với các tu viện Miến Điện truyền thống khi không có cấu trúc bằng gỗ.
Trong thời gian làm thái tử, ông nội của ông là Bodawpaya đã tiếp tục các cuộc bành trướng của mình ở phía tây. Vào tháng 2 năm 1814, một lực lượng viễn chinh Miến Điện xâm lược Manipur, đặt Marjit Singh, người lớn lên ở Ava, làm vua chư hầu.
Năm 1816, thống đốc người Ahom của Guwahati ở Assam, Badan Chandra Borphukan đến thăm triều đình Bodawpaya để tìm kiếm sự giúp đỡ nhằm đánh bại đối thủ chính trị của ông ta là Purnananda Burhagohain, Thủ tướng của Vương quốc Ahom tại Assam. Một lực lượng hùng hậu gồm 16.000 người dưới sự chỉ huy của tướng Maha Minhla Minkhaung đã được cử đi cùng với Badan Chandra Borphukan. Lực lượng Miến Điện tiến vào Assam vào tháng 1 năm 1817 và đánh bại lực lượng Assam trong trận Ghiladhari. Trong khi đó, Purnananda Burhagohain chết và Ruchinath Burhagohain, con trai của Purnananda Burahgohain chạy trốn đến Guwahati. Quân chủ đương nhiệm của Ahom Chandrakanta Singha đã có quan hệ với Badan Chandra Borphukan và các đồng minh Miến Điện của ông ta. Ông bổ nhiệm Badan Chandra Borphukan làm Mantri Phukan (Thủ tướng). Một công chúa Ahom tên Hemo Aideo đã được gả cho vua Miến Điện Bodawpaya cùng với nhiều quà tặng để củng cố mối quan hệ với quốc vương Miến Điện. Lực lượng Miến Điện quay trở lại Miến Điện ngay sau đó. Một năm sau, Badan Chandra Borphukan bị ám sát và vua Ahom Chandrakanta Singha bị lật đổ bởi phe chính trị đối lập do Ruchinath Burhagohain, con trai của Purnananda Burhagohain lãnh đạo. Chandrakanta Singha và những người bạn của Badan Chandra Borphukan kêu gọi sự giúp đỡ của Bodawpaya. Vào tháng 2 năm 1819, quân Miến Điện xâm lược Assam lần thứ hai và tái lập Chandrakanta Singha lên ngôi Assam.
Rắc rối ở biên giới phía Tây
Bodawpaya qua đời vào ngày 5 tháng 6 năm 1819, và Bagyidaw lên ngôi mà không bị phản đối. Vào ngày 7 tháng 6 năm 1819, ông đăng quang tại Amarapura với niên hiệu là Sri Pawara Suriya Dharmaraja Maharajadhiraja. Sau đó nó được mở rộng thành Siri Tribhawanaditya Dhipati Pawara Pandita Mahadhammarajadhiraja. Bagyidaw kế thừa đế chế Miến Điện lớn thứ hai nhưng cũng là đế chế chia sẻ đường biên giới dài được xác định mơ hồ với Ấn Độ thuộc Anh. Người Anh, lo lắng trước sự kiểm soát của người Miến Điện đối với Manipur và Assam, vốn đe dọa ảnh hưởng của chính họ đối với biên giới phía đông của Ấn Độ thuộc Anh, đã ủng hộ các cuộc nổi dậy trong khu vực.
Người đầu tiên thách thức sự cai trị của Bagyidaw là Raja của Manipur, người được người Miến Điện đưa lên ngai vàng Manipur chỉ sáu năm trước đó. Raja Marjit Singh đã không tham dự lễ đăng quang của Bagyidaw, hoặc cử sứ bộ mang đồ cống nạp, vì tất cả các vị vua chư hầu đều có nghĩa vụ phải làm. Vào tháng 10 năm 1819, Bagyidaw cử một lực lượng viễn chinh gồm 25.000 binh lính và 3.000 kỵ binh do vị tướng yêu thích của ông là Maha Bandula chỉ huy để giành lại Manipur. Bandula tái chiếm Manipur nhưng raja đã trốn thoát đến nước láng giềng Cachar, nơi được cai trị bởi anh trai của ông ta là Chourjit Singh. Anh em nhà Singh tiếp tục tấn công Manipur bằng cách sử dụng các căn cứ của họ từ Cachar và Jaintia, những nơi được tuyên bố là lãnh thổ bảo hộ của Anh.
Những bất ổn lan đến Assam vào năm 1821, khi vua Ahom của Assam, Chandrakanta Singha cố gắng rũ bỏ ảnh hưởng của Miến Điện. Ông thuê lính đánh thuê từ Bengal và bắt đầu củng cố quân đội. Ông cũng bắt đầu xây dựng công sự để ngăn chặn cuộc xâm lược của người Miến. Bagyidaw lại quay sang Bandula. Quân đội 20.000 người của Bandula mất khoảng một năm rưỡi, cho đến tháng 7 năm 1822, để kết liễu quân đội Assam. Bagyidaw hiện đã loại bỏ chế độ quân chủ kéo dài sáu thế kỷ của người Assam và biến Assam thành một tỉnh dưới quyền của một thống đốc quân sự. Điều này khác với các phiên bản lịch sử của người Assam khi viết rằng Bagyidaw đã bổ nhiệm Jogeswar Singha, anh trai của Hemo Aideo, công chúa người Ahom đã kết hôn với Bodawpaya làm vua Ahom mới của Assam và một thống đốc quân sự được bổ nhiệm để quản lý chính quyền. Vị vua Assam bị đánh bại chạy trốn đến lãnh thổ Bengal của Anh. Người Anh phớt lờ yêu cầu của người Miến Điện về việc đầu hàng vị vua đang chạy trốn, và thay vào đó gửi các đơn vị tăng viện đến các pháo đài ở biên giới. Bất chấp thành công của họ trên chiến trường rộng mở, người Miến Điện tiếp tục gặp rắc rối với các cuộc đột kích xuyên biên giới của quân nổi dậy từ các xứ bảo hộ Cachar và Jaintia của Anh vào Manipur và Assam, và quân từ Bengal của Anh vào Arakan.
Tại triều đình của Bagyidaw, phái chủ chiến bao gồm tướng quân Bandula, hoàng hậu Me Nu và anh trai của bà, lãnh chúa Salin, đã thuyết phục Bagyidaw rằng một chiến thắng quyết định có thể cho phép Ava củng cố lợi ích của mình trong đế chế phía tây mới tại Arakan, Manipur, Assam, Cachar và Jaintia, cũng như tiếp quản miền đông Bengal. Vào tháng 1 năm 1824, Bandula cho phép một trong những thuộc hạ hàng đầu của mình, Maha Uzana, tiến vào Cachar và Jaintia để đánh đuổi quân nổi dậy. Người Anh cử lực lượng riêng của họ đến gặp người Miến Điện ở Cachar, dẫn đến cuộc đụng độ đầu tiên giữa hai bên. Chiến tranh chính thức nổ ra vào ngày 5 tháng 3 năm 1824, sau các cuộc đụng độ biên giới ở Arakan.
Chiến tranh
Vào đầu cuộc chiến, các lực lượng Miến Điện thiện chiến, những người đã quen thuộc hơn với địa hình vốn là "một trở ngại ghê gớm đối với cuộc hành quân của một lực lượng châu Âu", đã có thể đẩy lùi các lực lượng Anh được trang bị vũ khí tốt hơn bao gồm binh lính châu Âu và Ấn Độ. Đến tháng 5, lực lượng của Uzana đã tràn qua Cachar và Jaintia, và lực lượng của Lãnh chúa Myawaddy đã đánh bại quân Anh bên trong Bengal, gây ra sự hoảng loạn lớn ở Calcutta.
Thay vì chiến đấu ở địa hình khắc nghiệt, người Anh đã chiến đấu trên đất liền Miến Điện. Vào ngày 11 tháng 5, một lực lượng hải quân Anh gồm hơn 10.000 người, do Archibald Campbell chỉ huy tiến vào thành phố cảng Yangon, gây bất ngờ cho quân Miến. Bagyidaw ra lệnh cho Bandula và hầu hết quân đội trở về để tiếp đón kẻ thù tại Yangon. Vào tháng 12 năm 1824, lực lượng hùng hậu 30.000 người của Bandula đã cố gắng chiếm lại Yangon nhưng đã bị đánh bại bởi lực lượng Anh được trang bị vũ khí tốt hơn nhiều. Người Anh ngay lập tức tiến hành một cuộc phản công trên tất cả các mặt trận. Đến tháng 4 năm 1825, người Anh đã đánh đuổi lực lượng Miến Điện khỏi Arakan, Assam, Manipur, Tenasserim và vùng đồng bằng Irrawaddy nơi tướng Bandula tử trận. Sau cái chết của Bandula, người Miến Điện tiếp tục chiến đấu nhưng nỗ lực cuối cùng của họ nhằm chiếm lại vùng đồng bằng đã bị đẩy lui vào tháng 11 năm 1825. Tháng 2 năm 1826, khi quân đội Anh chỉ còn cách Ava 50 dặm, Bagyidaw buộc chấp thuận các điều khoản của Anh.
Theo Hiệp ước Yandabo, người Anh yêu cầu và Miến Điện đồng ý:
Hậu chiến
nhỏ|296x296px|Lăng mộ của Bagyidaw ở Amarapura, 1907 Hiệp ước áp đặt gánh nặng tài chính rất nghiêm trọng cho vương quốc Miến Điện, và thực sự khiến nó tê liệt. Các điều khoản của Anh trong các cuộc đàm phán bị ảnh hưởng mạnh mẽ bởi chi phí nặng nề về nhân mạng và tiền bạc mà chiến tranh đã gây ra. Khoảng 40.000 quân Anh và Ấn Độ đã tham gia, trong đó 15.000 người đã thiệt mạng. Chi phí tài chính của Ấn Độ thuộc Anh gần như bị hủy hoại, lên tới khoảng 13 triệu bảng Anh. Chi phí chiến tranh đã góp phần gây ra một cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng ở Ấn Độ, đến năm 1833 đã phá sản các công ty đại lý ở Bengal và khiến Công ty Đông Ấn Anh mất các đặc quyền còn lại, bao gồm cả độc quyền thương mại đối với Trung Quốc.