cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Heterochthes brachypterus
Heterochthes brachypterus là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 1864.
Tham khảo
Thể loại:Heterochthes Thể loại:Động vật được mô tả năm 1864
Therius uniformis
Therius uniformis là một loài bọ cánh cứng trong họ Ptilodactylidae. Loài này được Pic miêu tả khoa học năm 1913.
Viroid
Viroid là tác nhân gây bệnh nhỏ nhất được biết đến. Chúng là những phân tử RNA vòng, ở dạng trần không có vỏ capsit, mạch đơn và chúng là tác nhân gây bệnh nhỏ nhất mà con người đã biết. Viroit thậm chí không mã hóa bất kì một prôtêin nào và sự nhân lên của chúng phụ thuộc vào sự hoạt động của enzim của tế bào chủ. Viroit gây nhiều bệnh ở thực vật như bệnh hình thoi ở khoai tây và bệnh hại cây dừa.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh học Thể loại:Di truyền học Thể loại:Protein
Großwilfersdorf
Großwilfersdorf là một đô thị thuộc huyện Fürstenfeld bang Steiermark, nước Áo. Đô thị có diện tích 20,91 km², dân số thời điểm cuối năm 2008 là 1443 người.
Spartacus
Nguồn gốc của Spartacus
nhỏ|phải|200px| Cộng hòa Roman vào năm 100 TCN Các tài liệu cổ không thống nhất về nguồn gốc của Spartacus. Plutarch mô tả ông như là "một người Thracia có nguồn gốc du cư" và "có nhiều nét Hy Lạp hơn là Thracia" khi viết về nhân cách của ông. Appian nói rằng ông là "một người Thracia bởi dòng dõi, người đã từng phục vụ như là một quân nhân cùng với người Roman nhưng đã bị biến thành tù nhân và bị bán thành một võ sĩ giác đấu." Florus (2.8.8) đã mô tả ông là một trong những" lính đánh thuê Thracia, đã trở thành lính La Mã, một người lính đào ngũ và là một tên cướp và sau đó, từ sự để ý sức mạnh của mình, một võ sĩ giác đấu". Một số tác giả quy cho ông thuộc bộ tộc Maedi của Thracia, những người trong lịch sử đã chiếm vùng đất ở mép tây nam của Thrace (nay là tây nam-Bun-ga-ri). Có một Giả thuyết, ông đã được sinh ra ở thành phố Thracia Desudava, nằm trong khu vực ngày nay là Sandanski nơi mà công trình tưởng niệm ông được xây dựng. Plutarch cũng viết rằng, vợ của Spartacus, một nữ tiên tri của một vài bộ lạc cũng bị bắt làm nô lệ cùng với ông. Tên Spartacus còn được viết theo cách khác ở khu vực Biển Đen: Vua của triều đại Thracia của vương quốc Cimmerian Bosporus và Pontus được biết đến như vậy và một người Thracia "Spardacus" hoặc "Sparadokos", cha của Seuthes I của Odrysae, or "Sparadokos", cũng được biết đến tương tự.
Lãnh đạo cuộc nổi dậy tới chiến tranh nô lệ lần thứ 3
Theo vài nguồn khác nhau, Sparatacus có thể đã từng là quân trợ chiến trong quân đoàn La Mã và sau này bị biến làm nô lệ Spartacus đã được đào tạo tại trường đào tạo võ sĩ giác đấu (ludus) gần Capua, thuộc về Lentulus Batiatus.Cuối cùng vào năm 73 TCN, Spatacus và khoảng 70 người theo sau trốn thoát khỏi trường đào tạo võ sĩ giác đấu của Lentulus Batiatus. Cướp lấy một con dao trong một cửa hàng ăn và một toa xe đầy đủ vũ khí, các nô lệ đã rút tới caldera của Núi lửa Vesuvius, ngày nay gần Naples. Tham gia cùng với họ là các nô lệ khác ở vùng nông thôn. Sau khi tự do, các đấu sĩ trốn thoát đã chọn Spartacus và hai nô lệ người xứ Gaul - Crixus và Oenomaus - như các nhà lãnh đạo của họ. Mặc dù các tác giả La Mã giả định rằng nhóm nô lệ này đã đồng nhất rằng Spartacus là lãnh đạo của họ.
Ý định của Spartacus là rời bỏ Italy để trở về quê nhà. Những chỉ huy trợ giúp ông là các đấu sĩ từ Gaul và Germania, được đặt tên là Crixus, Castus, Gannicus, và Oenomaus.. Các nô lệ bỏ trốn khác tiếp tục tham gia vào khiến cho số lượng của họ tăng lên vài trăm người. Trong khi đó tỉ lệ nô lệ trong số dân cư La mã là rất cao, một vấn đề lớn hơn là vào thời gian của cuộc trỗi dậy, Pompey đang chiến đấu chống lại cuộc nổi dậy của Quintus Sertorius tại Hispania, trong khi cùng lúc chấp chính quan Lucius Licinius Lucullus được giao số quân đoàn la mã còn lại cho việc chống lại vua Mithridates VI của Pontus trong chiến tranh Mithridates lần thứ ba. Việc phân tán quân đội La mã trên hai mặt trận xa xôi như vậy khiến cuộc nổi loạn của nô lệ này trở thành một mối đe dọa rất nghiêm trọng, La mã đã thất bại khi trấn áp. Với kinh nghiệm của quân đoàn được phái đến, và tin tưởng rằng nô lệ sẽ không thể đánh bại quân đoàn của họ,viện nguyên lão đã gửi một pháp quan là Claudius Glaber (tên của ông có thể là Claudius,còn họ thì không rõ) chống lại phiến quân cùng với 3000 dân binh. Họ đã bao vây quân khởi nghĩa tại núi Vesuvius và chặn trốn thoát của họ, nhưng Spartacus đã dùng những sợi dây thừng làm từ cây nho và cùng với những chiến hữu của mình leo xuống một vách đá ở phía bên kia của núi lửa, ở phía sau của những người lính La Mã, và tổ chức một cuộc tấn công bất ngờ. Không đề phòng những người nô lệ tấn công, người La Mã đã không đào hào để phòng thủ. Kết quả là, hầu hết các binh sĩ La Mã vẫn ngủ và chết trong cuộc tấn công này. Các nô lệ cũng đánh bại một cuộc viễn chinh thứ hai, gần như bắt được viên pháp quan chỉ huy, giết chết những phụ tá của ông ta và chiếm được các trang bị quân sự. Sau thành công này, nhiều người nô lệ bỏ trốn đã gia nhập cùng với Spartacus, đến khi phát triển thành một đội quân được báo cáo là tới 70000 nô lệ bỏ trốn.
Trong những cuộc giao tranh, Spartacus đã chứng tỏ mình là một chiến lược gia xuất sắc, có giả thiết rằng ông có thể đã có kinh nghiệm quân sự trước đó. Mặc dù các nô lệ thiếu huấn luyện quân sự, họ dường như đã sử dụng khéo léo các vật liệu có sẵn tại địa phương và ít sử dụng chiến thuật khi phải đối mặt với quân đội La Mã được huấn luyện kỷ luật. Họ đã dành mùa đông 73-72 TCN để huấn luyện, vũ trang và trang bị cho tân binh của họ, và mở rộng sự đánh phá lãnh thổ bao gồm các thị trấn Nola, Nuceria, Thurii và Metapontum. Khoảng cách giữa các địa điểm và các sự kiện tiếp theo cho thấy rằng các nô lệ hoạt động ở hai nhóm chỉ huy bởi các nhà lãnh đạo còn lại là Spartacus và Crixus.
Trong mùa xuân năm 72 TCN, nô lệ rời bỏ lều trại trú đông của họ và bắt đầu di chuyển về phía bắc. Đồng thời, viện nguyên lão La Mã, được sự cảnh báo bởi sự thất bại của lực lượng dưới quyền pháp quan, gửi hai quân đoàn lãnh sự theo sự chỉ huy của Lucius Gellius Publicola và Gnaeus Cornelius Lentulus Clodianus. Hai quân đoàn đã bước đầu thành công - Đánh bại một nhóm 30.000 nô lệ chỉ huy bởi Crixus gần núi Garganus - nhưng sau đó bị đánh bại bởi Spartacus.
Bị báo động về cuộc nổi dậy không ngừng gia tăng, viện nguyên lão cử Marcus Licinius Crassus, người đàn ông giàu có nhất ở Rome và là người tình nguyện viên duy nhất cho vị trí, với nhiệm vụ kết thúc cuộc nổi dậy. Crassus đã được giao tám quân đoàn, khoảng 40,000-50,000 binh sĩ được huấn luyện của La Mã, mà ông đã lãnh đạo hết sức khắc nghiệt, kỷ luật, thậm chí tàn bạo, phục hồi sự trừng phạt của luật một phần 10. Khi Spartacus và những người theo ông, những người vì lý do không rõ ràng đã rút về phía nam của Ý, lại di chuyển về phía bắc một lần nữa vào đầu năm 71 TCN, Crassus triển khai sáu của quân đoàn của mình trên biên giới của khu vực và tách ra để lại cho Mummius, legate của ông với hai quân đoàn cơ động để mai phục phía sau Spartacus. Mặc dù đã có lệnh không tấn công các nô lệ, Mummius đã tấn công tại một thời điểm dường như không thích hợp và đã thất bại. Sau đó, quân của Crassus đã chiến thắng trong nhiều cuộc đụng độ, buộc Spartacus phải tiến xa hơn về phía nam qua Lucania vì Crassus đã đạt được thế thượng phong. Đến cuối năm 71 TCN, Spartacus đã hạ trại ở Rhegium (Reggio Calabria), gần eo biển Messina.
Theo Plutarch, Spartacus đã thỏa thuận với bọn cướp biển Cilician để đưa ông và khoảng 2.000 người của mình tới Sicilia, nơi ông dự định kích động một cuộc nổi dậy của nô lệ và tuyển mộ thêm lực lượng. Tuy nhiên, ông bị phản bội bởi bọn hải tặc, những người đã chiếm đoạt của cải và sau đó bỏ lại những người nô lệ nổi loạn Lực lượng của Spartacus sau đó rút lui về phía Rhegium. Quân đội của Crassus được phòng ngự và công sự được xây dựng trên eo đất tại Rhegium, bất chấp các cuộc tấn công quấy rối từ những nô lệ nổi loạn. Lực lượng khởi nghĩa đã bị vây hãm và bị cắt đứt nguồn tiếp tế của họ. nhỏ|phải|Sự thất bại của Spatacus Tại thời điểm này, các quân đoàn của Pompey trở về từ Tây Ban Nha và được lệnh của viện nguyên lão tiến về phía nam để hỗ trợ Crassus. Trong khi Crassus lo sợ, rằng Pompey đến sẽ đoạt mất vinh quang của ông ta, Spartacus đã không thành công khi cố gắng để đạt được một thỏa thuận với Crassus. Khi Crassus từ chối, một phần lực lượng của Spartacus bỏ chạy về những ngọn núi phía tây Petelia (hiện nay là Strongoli) ở Bruttium, theo sau là sự truy đuổi bởi những quân đoàn của Crassus.
Việc quân đoàn của Crassus tìm cách chặn đánh một phần nhóm nổi loạn khiến lực lược của Spartacus buộc phải tan rã thành từng nhóm nhỏ để phòng thủ. Spartacus đã quyết định quay trở lại và dùng toàn bộ sức tàn của mình chống cự với quân đoàn hùng mạnh do Crassus chỉ huy. Toàn bộ nô lệ đã được điều động trong trận chiến cuối cùng này nhưng phần lớn họ đều bị giết.
Trận chiến đánh dấu sự thất bại của Spartacus vào năm 71 trước công nguyên. Nó diễn ra trên lãnh thổ của Senerchia nằm bên phải bờ sông Sele, có biên giới giáp với Oliveto Citra cho đến Calabritto, gần làng Quaglietta, tại thung lũng High Sele, vào thời điểm đó là một phần của Lucania. Tại đây, từ năm 1899, người ta đã tìm thấy nhiều giáp sắt và gươm từ thời kỳ Roman.
Các nhà sử học Plutarch, Appian và Florus đều cho rằng Spartacus đã chết trong trận chiến. Tuy nhiên, Appian cũng báo cáo rằng xác của ông ta chưa bao giờ được tìm thấy. Sáu ngàn người sống sót của nhóm phiến quân bị bắt giữ bởi Crassus và bị đóng đinh vào thập giá, kéo dài suốt Appian Way từ Rome cho tới Capua.
Mục đích của Spartacus
Có nhiều ý kiến khác nhau từ phía những nhà sử học về động cơ nào đã thúc đấy Spartacus. Plutarch cho rằng Spartacus chỉ muốn trốn khỏi phía bắc Cisalpine Gaul rồi giải tán lực lượng của mình. Nếu việc trốn thoát khỏi bán đảo Ý thật sự là mục đích của Spartacus thì không có lý do nào ông ta lại quay trở lại phía Nam sau khi đánh bại quân đoàn được chỉ huy bởi hai quan chấp chính là Lucius Publicola và Gnaeus Clodianus, như vậy lực lượng của ông ta sẽ đi qua dãy Alps. Tuy nhiên, hai nhà sử học Appian và Florus lại cho rằng Spartacus có ý định tiến đánh Rome. Appian nói rằng sau này ông đã loại trừ khả năng đó, vì nó không hơn gì sự phản ánh nỗi ám ảnh của Spartacus về người La Mã. Không có một hành động nào của Spartacus thật sự chỉ ra rằng ông ta muốn xây dựng lại xã hội La Mã hay chấm dứt chế độ nô lệ.
Dựa vào những sự kiện diễn ra vào cuối năm 73 – đầu năm 72 trước công nguyên, nói về việc hoạt động của các nhóm nổi dậy, và ý kiến của nhà sử học Plutarch thì các nô lệ chạy trốn có xu hướng tiến đánh Ý hơn là trốn thoát qua dãy Alps. Một vài tác giả hiện đại phỏng đoán rằng trên thực tế đã có một sự chia rẽ giữa nhóm Spartacus, những người muốn trốn thoát qua dãi Apls để đạt được tự do, và nhóm Crixus, những người muốn tiến về phía nam nước Ý để tiếp tục các cuộc tấn công bất ngờ và cướp bóc.
Nguyên nhân thất bại của Spartacus
Cuộc nổi dậy của Spartacus bị thất bại bởi vì nhìn chung thành phần tham gia cuộc nổi dậy chủ yếu là nô lệ, đấu sĩ...Họ là những người thuộc nhiều dân tộc khác nhau, ít được học hỏi, kinh nghiệm, tinh thần kỷ luật, trang bị và quân số kém xa quân đội La Mã. Trong hầu hết các trận chiến lớn quân của Spartacus chủ yếu nằm trong tình thế bị động phải di chuyển, phòng thủ liên tục, không có căn cứ ổn định điều đó dẫn đến việc đánh chiếm mở rộng lực lượng rất khó khăn.
Mục đích của cuộc nổi dậy: Mục đích Spartacus không rõ ràng trong việc có nên lật đổ La Mã và chế độ chiếm hữu nô lệ để xây dựng một xã hội mới hay chỉ muốn giải phóng một số lượng nô lệ được tự do để đi khỏi La Mã rồi giải tán lực lượng. Nội bộ quân nổi dậy gặp nhiều bất đồng dẫn đến việc sức mạnh giảm sút nghiêm trọng: Sự chia tách quân nổi dậy thành 2 lực lượng Spartacus và Crixus.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cộng hòa La Mã Thể loại:Năm sinh không rõ Thể loại:Mất năm 71 TCN Thể loại:Sinh thập niên 110 TCN Thể loại:Tướng Hy Lạp
Fürstenfeld (huyện)
Bezirk Fürstenfeld là một huyện của bang Styria ở Áo.
Các đô thị
Các thị xã (Städte) bằng chữ đậm; các phố thị (Marktgemeinden) bằng chữ xiên, các khu ngoại ô, làng và các đơn vị khác của một đô thị được hiển thị bằng chữ nhỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Huyện của Áo Thể loại:Steiermark
Andrena longifovea
Andrena longifovea là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được LaBerge mô tả khoa học năm 1977.
Tham khảo
L Thể loại:Động vật được mô tả năm 1977
Eleutherodactylus adercus
Eleutherodactylus adercus là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Colombia. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới. Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
adercus Thể loại:Động vật lưỡng cư Colombia Thể loại:Động vật đặc hữu Colombia
Chỉ số Coliform
Chỉ số coliform là một đánh giá về độ tinh khiết của nước dựa trên số lượng vi khuẩn tồn tại trong phân. Lê Sĩ Quốc. Đây là một trong nhiều thử nghiệm được thực hiện để đảm bảo đủ chất lượng nước. Vi khuẩn Coliform là các vi sinh vật có nguồn gốc chủ yếu trong ruột của động vật máu nóng. Bằng cách thử nghiệm coliforms, đặc biệt là Escherichia coli (E. coli) nổi tiếng, là một coliform chịu nhiệt, người ta có thể xác định xem nước có thể bị nhiễm phân hay không; cho dù nó đã tiếp xúc với phân người hay động vật. Điều quan trọng là phải hiểu rõ điều này bởi vì nhiều sinh vật gây bệnh được chuyển từ phân người và động vật sang nước, từ đó chúng có thể bị con người nuốt phải và lây nhiễm cho họ. Nước đã bị ô nhiễm bởi phân thường chứa vi khuẩn gây bệnh, có thể gây bệnh. Một số loại coliform gây bệnh, nhưng chỉ số coliform chủ yếu được sử dụng để đánh giá xem các loại vi khuẩn gây bệnh khác có khả năng có trong nước hay không. Chỉ số coliform được sử dụng vì khó kiểm tra trực tiếp vi khuẩn gây bệnh. Có nhiều loại vi khuẩn gây bệnh khác nhau và chúng thường xuất hiện với số lượng thấp mà không phải lúc nào cũng xuất hiện trong các xét nghiệm. Coliforms dung nạp nhiệt hiện diện với số lượng cao hơn các loại vi khuẩn gây bệnh riêng lẻ và chúng có thể được kiểm tra tương đối dễ dàng.
Tuy nhiên, chỉ số coliform là không hoàn hảo. Coliforms nhiệt có thể tự tồn tại trong nước, đặc biệt là ở các vùng nhiệt đới, vì vậy chúng không phải lúc nào cũng chỉ ra sự ô nhiễm phân. Hơn nữa, chúng không đưa ra một dấu hiệu tốt về việc có bao nhiêu vi khuẩn gây bệnh có trong nước và chúng không biết liệu có loại virut gây bệnh hoặc động vật nguyên sinh nào gây bệnh và hiếm khi được xét nghiệm hay không. Do đó, không phải lúc nào cũng cho kết quả chính xác hoặc hữu ích liên quan đến độ tinh khiết của nước.
Tham khảo
Thể loại:Chỉ số chất lượng nước Thể loại:Escherichia coli Thể loại:Độc chất học
Valoka peterseni
Valoka peterseni là một loài bọ cánh cứng trong họ Ptilodactylidae. Loài này được Delève miêu tả khoa học năm 1872.
Pujols-sur-Ciron
Pujols-sur-Ciron  là một xã thuộc tỉnh Gironde trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp.
Valoka peterseni
Tham khảo
Thể loại:Valoka
Pujols-sur-Ciron
Tham khảo
Pujolssurciron
Cảnh Đức Trấn
Cảnh Đức Trấn (tiếng Trung: 景德镇市 bính âm: Jǐngdézhèn Shì, Hán-Việt: Cảnh Đức Trấn thị) là một địa cấp thị của tỉnh Giang Tây, Trung Quốc. Dân số Cảnh Đức Trấn năm 2006 ước tính 311.200 người. Thành phố này được mệnh danh là "thủ đô gốm sứ" do ở đây là nơi sản xuất gốm sứ có chất lượng với lịch sử 1700 năm.
Hành chính
Cảnh Đức Trấn được chia ra làm 4 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 2 quận, 1 thành phố cấp huyện và 1 huyện
29.29111°N, 117.20833°W
Tham khảo
Thể loại:Thành phố tỉnh Giang Tây
Großsteinbach
Großsteinbach là một đô thị thuộc huyện Fürstenfeld bang Steiermark, nước Áo. Đô thị có diện tích 21,24 km², dân số thời điểm cuối năm 2008 là 1382 người.
Dietwil
Dietwil là một đô thị trong huyện Muri thuộc bang Aargau ở Thụy Sĩ.
Hai bên giáp các bang Zug và Lucerne, đây là đô thị cực nam của bang Aargau.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của bang Aargau
Thuật phóng
Thuật phóng, hay đạn đạo học, là môn khoa học nghiên cứu sự chuyển động của đạn, rốc két, bom, không điều khiển khi bắn, phóng, hay ném. Thuật phóng là môn khoa học cơ bản để thiết kế vũ khí, đạn dược theo nhu cầu mong muốn. Thuật phóng được chia thành bốn dạng nghiên cứu, bao gồm thuật phóng trong, thuật phóng trung gian, thuật phóng ngoài, và thuật phóng đoạn cuối.
Tham khảo
Thể loại:Thuật phóng Thể loại:Kỹ thuật quân sự
Dicranomyia flagellata
Dicranomyia flagellata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Bělotín
Tham khảo
Thể loại:Huyện Přerov Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Protognathinus spielbergi
Protognathinus spielbergi là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 2001.
Tham khảo
Thể loại:Protognathinus Thể loại:Động vật được mô tả năm 2001
Andrena longitibialis
Tham khảo
L Thể loại:Động vật được mô tả năm 1962
Dãy núi Vũ Di
Dãy núi Vũ Di (còn được gọi là Bohea Hills trong các tài liệu phương Tây) là một dãy núi tại Nam Bình, phía bắc của tỉnh Phúc Kiến, giáp ranh giới với tỉnh Giang Tây, Trung Quốc. Đỉnh cao nhất của dãy núi là Hoàng Cương Sơn cao 2.158 mét (7.080 ft) là ranh giới tự nhiên của hai tỉnh khiến nó là đỉnh núi cao nhất thuộc hai tỉnh và cũng là đỉnh cao nhất Đông Trung Quốc. Nhiều loại Trà ô long và Trà đen được sản xuất tại đây bao gồm cả loại Đại Hồng Bảo và Chính sơn tiểu chủng.
Dãy núi nằm giữa Vũ Di Sơn và Nam Bình ở phía tây bắc tỉnh Phúc Kiến, phía đông là thành phố Thượng Nhiêu ở đông bắc tỉnh Giang Tây.
Mô tả
Dãy núi được UNESCO công nhận là Di sản thế giới bởi giá trị cả về văn hóa, danh lam thắng cảnh và đa dạng sinh học từ năm 1999. Khu vực được công nhận có diện tích 99.975 hecta được chia thành bốn phần lõi gồm: Khu vực bảo vệ hệ sinh thái chín khúc sông Dĩ Cập (36.400 ha) ở trung tâm, Khu bảo vệ cảnh quan văn hóa và tự nhiên khu thắng cảnh Vũ Di Sơn (7.000 ha), khu bảo vệ đa dạng sinh học Khu bảo tồn thiên nhiên quốc gia Phúc Kiến Vũ Di Sơn (56.527 ha) và cuối cùng là khu vực bảo vệ khảo cổ Di chỉ thành Hán Thành Thôn (48 ha). Xung quanh khu vực lõi là vùng đệm rộng 27.888 ha.
Thực vật
thumb|left|Rừng trong khu vực bảo vệ tự nhiên của Vũ Di Sơn. Đây là ví dụ lớn nhất và tiêu biểu nhất về đa dạng sinh học của cảnh quan rừng cận nhiệt đới ở Trung Quốc và rừng nhiệt đới Nam Trung Quốc. Hệ sinh thái của nó tồn tại trước kỷ Băng hà khoảng 3 triệu năm trước. Các nhà sinh học đã tiến hành nghiên cứu thực địa trong khu vực này từ năm 1873.
Thảm thực vật phụ thuộc mãnh mẽ vào độ cao. Rừng thường xanh lá rộng chiếm ưu thế ở độ núi thấp; Cảnh quan thay đổi theo độ cao thành rừng thường xanh rụng lá, rừng lá kim ôn đới, rừng hỗn hợp lá rộng và lá kim ôn đới, rừng rụng lá rộng và lá rộng, rừng hỗn giao lá rộng và thường xanh, rừng lá rộng thường xanh, rừng tre, rừng cây bụi lá rộng rụng lá, rừng cây bụi lá rộng thường xanh, rừng cọ và thảo nguyên đồng cỏ. Phổ biến nhất là rừng lá rộng thường xanh, một số trong đó tạo thành những vùng lớn nhất còn lại của các khu rừng cận nhiệt đới ẩm trên thế giới. Tại đây có 2.888 loài thực vật với 840 loài thực vật bậc thấp và nấm. Các loài phổ biến nhất gồm Họ Cử, Nguyệt quế, Chè, Mộc lan, Côm.
Động vật
Dãy núi Vũ Di nổi tiếng với sự đa dạng và nhiều loài quý hiếm. Tổng cộng có 5.000 loài được báo cáo có mặt trong khu vực, trong đó có 475 loài có xương sống (trong đó có 49 loài đặc hữu) và 4.635 loài côn trùng. Vũ Di Sơn có 71 loài động vật có vú, 256 loài chim, 73 loài bò sát, 35 loài lưỡng cư, 40 loài cá. Một số loài nổi bật có mặt tại Vũ Di Sơn gồm Khướu mỏ dẹt đuôi ngắn, Hổ Hoa Nam, Báo gấm, Báo Amur, Mang đầu lông, Sơn dương đại lục, Gà lôi Cabot, Gà lôi Elliot và Kỳ giông khổng lồ Trung Quốc
Liên kết ngoài
Thể loại:Dãy núi Trung Quốc Thể loại:Địa lý Phúc Kiến Thể loại:Địa lý Giang Tây Thể loại:Di sản thế giới tại Trung Quốc Thể loại:Khu dự trữ sinh quyển Trung Quốc Thể loại:Điểm cao nhất ở các tỉnh của Trung Quốc Thể loại:Thắng cảnh loại AAAAA Thể loại:Địa lý Hoa Đông Thể loại:Danh thắng quốc gia Trung Quốc
Allopterus cavelli
Allopterus cavelli là một loài bọ cánh cứng trong họ Tetratomidae. Loài này được Broun miêu tả khoa học đầu tiên năm 1893.
Tham khảo
Thể loại:Allopterus
Titus Livius
nhỏ|Titus Livius, một bức tranh phác thảo của thế kỉ 20 Titus Livius (hay Livy trong tiếng Anh; 59 TCN – 17 CN) là một sử gia người La Mã, ông đã viết về lịch sử của Roma, trong cuốn Ab Urbe Condita, từ giai đoạn hình thành đến triều đại Augustus trong thời đại của chính ông.
Tham khảo
Thể loại:Đế quốc La Mã Thể loại:Nhà sử học Thể loại:Mất năm 17 Thể loại:Sinh năm 59 TCN Thể loại:Sinh năm 64 TCN Thể loại:Năm 59 TCN Thể loại:Năm 64 TCN
Chasseradès
Chasseradès là một xã ở tỉnh Lozère trong vùng Occitanie, phía nam nước Pháp. Khu vực này có độ cao trung bình 1171 mét trên mực nước biển.
Hainersdorf
Hainersdorf là một đô thị thuộc huyện Fürstenfeld bang Steiermark, nước Áo. Đô thị có diện tích 17,32 km², dân số thời điểm cuối năm 2008 là 685 người.
Pujols, Gironde
Pujols là một xã thuộc tỉnh Gironde trong vùng Nouvelle-Aquitaine tây nam nước Pháp.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Gironde
Dicranomyia flagellifer
Dicranomyia flagellifer là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.
Tham khảo
Thể loại:Dicranomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Australasia
Bình Hương, Giang Tây
Bình Hương (tiếng Trung: 萍乡市 bính âm: Píngxiāng Shì, Hán-Việt: Bình Hương thị) là một địa cấp thị của tỉnh Giang Tây, Trung Quốc. Địa cấp thị này có dân số 1,82 triệu người, trong đó dân số nông nghiệp là 1,27 triệu người, thành thị là 340.000 người. Mã số bưu chính là 337000, mã vùng điện thoại là 0799.
Hành chính
Bình Hương được chia ra làm 5 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 2 quận và 3 huyện
Tham khảo
Thể loại:Thành phố tỉnh Giang Tây
Eleutherodactylus aemulatus
Eleutherodactylus aemulatus là một loài ếch trong họ Leptodactylidae. Chúng là loài đặc hữu của Colombia. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới.
Tham khảo
aemulatus Thể loại:Động vật lưỡng cư Colombia
Allopterus ornatum
Allopterus ornatum là một loài bọ cánh cứng trong họ Tetratomidae. Loài này được Broun miêu tả khoa học đầu tiên năm 1880.
Tham khảo
Thể loại:Allopterus
Bělov
Bělov là một làng thuộc huyện Zlín, vùng Zlínský, Cộng hòa Séc.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Zlín Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Andrena lonicera
Andrena lonicera là một loài Hymenoptera trong họ Andrenidae. Loài này được Warncke mô tả khoa học năm 1973.
Republic Plaza, Singapore
Republic Plaza (tiếng Trung: 共和大厦 -Cộng Hòa Đại Hạ) là một trong ba tòa nhà chọc trời cao nhất của Singapore, cùng với OUB Centre và UOB Plaza One, cả ba tòa nhà này đều cao 280 m. Hoàn thành vào năm 1995, tòa nhà này có 66 tầng và 1 tầng ngầm.
Andrena lonicera
Tham khảo
L Thể loại:Động vật được mô tả năm 1973
Republic Plaza, Singapore
Tham khảo
Thể loại:Nhà chọc trời Singapore
Sphaenognathus munchowae
Sphaenognathus munchowae là một loài bọ cánh cứng trong họ Lucanidae. Loài này được 🇦🇹 mô tả khoa học năm 2004.
Tham khảo
Thể loại:Sphaenognathus Thể loại:Động vật được mô tả năm 2004
Chất độc quân sự
Chất độc quân sự là các chất độc có độc tính cao dùng trong quân sự để sát thương sinh lực hoặc làm nhiễm độc môi trường, trang bị và vật chất của đối phương; là cơ sở của vũ khí hóa học.
Các đặc tính của chất độc quân sự: độc tính cao, tác hại nhiều mặt, có khả năng lan tỏa, dễ thâm nhập qua các vật liệu bảo vệ, bền vững trước tác động của môi trường, khó tiêu tẩy.
Do các hậu quả nguy hiểm để lại của chất độc quân sự và vũ khí hóa học nên cộng đồng quốc tế đã có các nghị định thư Genève (1925), Công ước Vũ khí Hóa học (1993) cấm nghiên cứu, sản xuất, tàng trữ và sử dụng vũ khí hóa học đồng thời yêu cầu tiêu hủy chúng.
Harleys in Hawaii
"Harleys in Hawaii" (tạm dịch: "Harleys ở Hawaii") là một bài hát của ca sĩ người Mỹ Katy Perry nằm trong album phòng thu thứ sáu của cô, Smile (2020). Nó được phát hành dưới dạng đĩa đơn độc lập vào ngày 16 tháng 10 năm 2019 cùng với video âm nhạc của nó. Bài hát được viết bởi Jacob Kasher Hindlin, Perry và các nhà sản xuất Charlie Puth và Johan Carlsson.
Tham khảo
Thể loại:Bài hát viết bởi Charlie Puth Thể loại:Đĩa đơn của Capitol Records Thể loại:Bài hát của Katy Perry Thể loại:Bài hát năm 2019 Thể loại:Đĩa đơn năm 2019
Thái Bình
Thái Bình là một tỉnh ven biển ở đồng bằng sông Hồng. Theo quy hoạch phát triển kinh tế, Thái Bình thuộc vùng duyên hải Bắc Bộ.
Theo cuộc tổng điều tra về dân số năm 2019. Tính đến ngày 01/04/2019, Thái Bình là đơn vị hành chính Việt Nam đông thứ 11 về số dân với 1.860.447 người (xếp sau Đắk Lắk và xếp trên Bắc Giang), xếp thứ 29 về Tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP), xếp thứ 49 về GRDP bình quân đầu người, đứng thứ tám về tốc độ tăng trưởng GRDP. Với 1.860.447 người dân, GRDP đạt 68.142 tỉ Đồng (tương ứng với 2,9595 tỉ USD), GRDP bình quân đầu người đạt 38 triệu đồng (tương ứng với 1.650 USD), tốc độ tăng trưởng GRDP đạt 10,53%.
Vị trí
Trung tâm hành chính của tỉnh là thành phố Thái Bình, cách trung tâm thủ đô Hà Nội khoảng 100 km về phía đông nam, cách trung tâm thành phố Hải Phòng khoảng 75 km về phía tây nam. Vị trí tiếp giáp tỉnh Thái Bình:
Địa hình
Địa hình tỉnh Thái Bình khá bằng phẳng với độ dốc thấp hơn 1%; độ cao phổ biến từ 1–2 m trên mực nước biển, thấp dần từ bắc xuống đông nam. Thái Bình có bờ biển dài 52 km.
Tỉnh Thái Bình có bốn con sông chảy qua: phía bắc và đông bắc có sông Hóa dài 35 km, phía bắc và tây bắc có sông Luộc (phân lưu của sông Hồng) dài 53 km, phía tây và nam là đoạn hạ lưu của sông Hồng dài 67 km, sông Trà Lý (phân lưu cấp 1 của sông Hồng) chảy qua giữa tỉnh từ tây sang đông dài 65 km. Các sông này tạo ra 4 cửa sông lớn: Diêm Điền (Thái Bình), Ba Lạt, Trà Lý, Lân. Do đặc điểm sát biển nên chúng đều chịu ảnh hưởng của chế độ thủy triều, mùa hè mức nước dâng nhanh với lưu lượng lớn và hàm lượng phù sa cao, mùa đông lưu lượng giảm nhiều và lượng phù sa không đáng kể khiến nước mặn ảnh hưởng sâu vào đất liền từ 15–20 km.
Khí hậu - Thủy văn
Thái Bình nằm trong vùng khí hậu cận nhiệt đới ẩm: mùa hè nóng ẩm, mưa nhiều từ tháng 5 đến tháng 9; mùa đông khô lạnh từ tháng 11 năm trước đến tháng 3 năm sau; tháng 10 và tháng 4 là mùa thu và mùa xuân tuy không rõ rệt như các nước nằm phía trên vành đai nhiệt đới. Nhiệt độ trung bình: 23,5 °C. Số giờ nắng trong năm: 1.600-1.800 giờ. Độ ẩm tương đối trung bình: 85-90%
Sông ngòi
Tỉnh Thái Bình nằm trong vùng cận nhiệt đới ẩm, nên hàng năm đón nhận một lượng mưa lớn (1.600-1.800mm), lại là vùng bị chia cắt bởi các con sông lớn, đó là các chi lưu của sông Hồng, trước khi chạy ra biển. Mặt khác, do quá trình sản xuất nông nghiệp, trải qua nhiều thế hệ, người ta đã tạo ra hệ thống sông ngòi dày đặc. Tổng chiều dài các con sông, ngòi của Thái Bình lên tới 8492 km, mật độ bình quân từ 5–6 km/km². Hướng dòng chảy của các con sông đa số theo hướng tây bắc xuống đông nam. Phía bắc, đông bắc tỉnh Thái Bình thuộc lưu vực sông Thái Bình.
Các hệ thống sông của tỉnh Thái Bình gồm:
Ao, hồ, đầm
Trên địa bàn Thái Bình không có các hồ, đầm lớn, chủ yếu là các ao nhỏ, nằm xen kẽ với làng xóm hoặc ven đê, ven biển do lấy đất đắp đê hoặc do vỡ đê tạo thành các điểm trũng tích nước. Các ao hồ nhỏ nằm rải rác, xen kẽ các khu dân cư là kết quả của quá trình tạo lập đất ở. Xưa kia, đất được bồi đắp không bằng phẳng, chỗ cao chỗ thấp, người ta đào ao lấy đất đắp nền nhà, tạo thành vườn tược, và tận dụng nguồn nước từ ao hồ quanh nhà để lấy nước sinh hoạt. Vì vậy phần lớn làng xóm, cư dân của Thái Bình (nhà cửa, ruộng vườn) đều gần với ao đầm. Tổng diện tích ao hồ gần 6.575ha, chiếm 4,25% đất đai của tỉnh. Các ao hồ của Thái Bình thường có diện tích không lớn (khoảng 200-300m²). Những năm gần đây, diện tích một số ao hồ được cải tạo, có xu hướng tập trung thành quy mô trang trại để nuôi tôm cá theo quy trình bán công nghiệp. Bước đầu một số ao hồ nuôi tôm cá đã đem lại hiệu quả kinh tế cao, nhất là các vùng nuôi tôm ở các ao đầm ven biển (tôm sú, tôm rảo..)
Biển
Biển Thái Bình nằm trong vùng biển vịnh Bắc Bộ, là một phần của Biển Đông. Biển Đông là một biển lớn thông với Thái Bình Dương qua các eo biển rộng. Vịnh Bắc Bộ nằm ở phía tây bắc biển Đông, thực ra là phần lục địa bị chìm dưới nước biển do đó biển nông, nơi sâu nhất không quá 200 mét mực nước ngầm.
Thái Bình là bộ phận của tam giác châu thổ sông Hồng, thuộc trầm tích bờ rời Đệ Tứ có nguồn gốc song - biển hỗn hợp. Xét về mặt tổng thể thì trầm tích này có khả năng chứa nước rất lớn, mực nước ngầm nông, dễ khai thác.
Theo tài liệu nghiên cứu về địa chất và thủy văn, vùng này có sự phân đới thủy địa hóa theo phương nằm ngang và phương thẳng đứng như sau:
Phân đới thủy hóa theo phương nằm ngang:
Phân đới thủy hóa theo phương thẳng đứng từ mặt đất đến độ sâu 140 mét bao gồm các tầng cách nước và chứa nước sau:
+ Tầng chứa nước nghèo thuộc hệ tầng Thái Bình
+ Tầng cách nước thuộc hệ tầng Hải Hưng II
+ Tầng chứa ít nước thuộc hệ tầng Hải Hưng II
+ Tầng cách nước thuộc hệ tầng Vĩnh Phúc I
+ Tầng chứa nước lỗ hổng thuộc hệ tầng Vĩnh Phúc II
+ Tầng chứa nước trong trầm tích cát - cuội- sỏi hệ Hà Nội
Tài nguyên nước
Dòng chảy mặt của các con sông nội đồng ngoài tác dụng tưới cho đồng ruộng, phục vụ sinh hoạt của cư dân, còn mang theo các chất thải ở thể lỏng chảy ra biển Đông (nước thải sinh hoạt, nước thau chua, rửa mặn đồng ruộng).
Hệ thống dòng chảy mặt, nhất là hệ thống sông ngòi nội đồng chảy quanh co, ngang dọc trên đất Thái Bình làm thành cảnh quan, tạo ra một khung cảnh sông nước, đồng ruộng, vườn cây trái, hài hòa, yên bình, thơ mộng.
Các tầng chứa nước nông đều có hàm lượng sắt cao, vượt quá tiêu chuẩn cho phép; Để dùng được phải qua xử lý, khử bớt sắt mới đảm bảo tiêu chuẩn cho phép. Hầu hết các giếng khoan đã có biểu hiện ô nhiễm các chất hữu cơ do tàn tích của các loài thực vật, có xuất hiện các ion độc hại như NH4, NO2, P04, S...
Tầng chứa nước lỗ hổng trong trầm tích cát - cuội- sỏi hệ tầng Hà Nội sâu 80-140m có khả năng chứa nước lớn, có giá trị cung cấp cả về số lượng lẫn chất lượng cho những trạm xử lý và cung cấp nước trung bình và nhỏ. Do tầng chứa nước ở dưới sâu nên khả năng gây ô nhiễm nguồn nước trong tầng này được bảo vệ bởi các tầng chứa nước phía trên. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn khi khai thác và sử dụng, cần lưu ý biện pháp bảo vệ và khai thác với mức độ hợp lý.
Nước ngầm tầng mặt của Thái Bình, về mùa khô chỉ đào sâu xuống 1-1,5m, mùa mưa chỉ đào sâu chưa đến 1m. Tuy nhiên, đây chỉ là nước ngầm trên mặt, nếu đào sâu xuống sẽ gặp nước mặn và chua, độ trong không đảm bảo, không thể dùng trong sinh hoạt ngay được mà cần phải xử lý. Càng sâu trong đất liền (Quỳnh Phụ, Hưng Hà) thì mức độ mặn, chua giảm hơn.
Tài nguyên khoáng sản
Các khoáng sản chính:
Khu dự trữ sinh quyển thế giới
nhỏ|phải|250px|[[Khu dự trữ sinh quyển châu thổ sông Hồng ở 3 tỉnh Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình là khu dự trữ sinh quyển thế giới]] Tỉnh Thái Bình có 2 trong số 5 khu vực đa dạng sinh học được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển thế giới châu thổ sông Hồng, 3 khu vực còn lại thuộc Nam Định và Ninh Bình.
Khu dự trữ sinh quyển châu thổ sông Hồng nằm trên địa bàn các xã ven biển thuộc 3 tỉnh Thái Bình, Nam Định và Ninh Bình đã được UNESCO công nhận là khu dự trữ sinh quyển thế giới từ năm 2004 với những giá trị nổi bật toàn cầu về đa dạng sinh học và có ảnh hưởng lớn đến sự sống của nhân loại.
Khu dự trữ sinh quyển ven biển Thái Bình gồm 2 phần nằm ở cửa biển, nơi giáp Hải Phòng và Nam Định:
Lịch sử
nhỏ|phải|Bản đồ tỉnh Thái Bình năm 1924 thời [[Pháp thuộc.]] Vùng đất thuộc tỉnh Thái Bình ngày nay, vào thời Bắc Thuộc trước thế kỉ 10, thuộc hương Đa Cương (vùng đất từ sông Luộc ra đến biển) của quận Giao Chỉ. Thời 12 sứ quân vùng đất này là căn cứ của sứ quân Trần Lãm. Tới nhà Hậu Lê, thời vua Lê Thánh Tông về sau vùng đất Thái Bình ngày nay thuộc trấn Sơn Nam. Từ năm Minh Đức thứ 1 (1527) đến hết thời Mạc và kéo dài đến cuối thời Lê trung hưng, Nhà Mạc đổi trấn Hải Dương thành đạo Hải Dương. Năm Minh Đức thứ 3 (1529), Mạc Thái Tổ (Mạc Đăng Dung) trao ngôi vua cho con là Mạc Đăng Doanh còn Mạc Đăng Dung làm Thái thượng hoàng về Cổ Trai, lấy Nghi Dương làm Dương Kinh, trích phủ Thuận An ở Kinh Bắc và các phủ Khoái Châu, Tân Hưng, Kiến Xương, Thái Bình ở Sơn Nam cho lệ thuộc vào Dương Kinh (gần hết tỉnh Thái Bình, Nam Định ngày nay). Qua khảo cứu Cột chúc đài (bia đá vuông) năm Vĩnh Thịnh 6 (1710) ở chùa Cao Linh (tên cũ Cao Dương) có ghi Đại Việt quốc, Sơn Nam – Hải Dương nhị xứ, Thái Bình – Nam Sách nhị phủ, Thụy Anh huyện, Cao Dương xã. Tạm dịch là: Xã Cao Dương, huyện Thụy Anh, hai phủ Thái Bình – Nam Sách, hai xứ Sơn Nam – Hải Dương, nước Đại Việt.
Đến cuối thời nhà Lê trung hưng sang đầu nhà Nguyễn, vùng này thuộc trấn Sơn Nam Hạ. Năm 1832, vua Minh Mạng nhà Nguyễn cắt hai phủ Thái Bình, Kiến Xương nhập vào tỉnh Nam Định, nhập phủ Tiên Hưng vào tỉnh Hưng Yên.
300px|phải|nhỏ|Bản đồ tỉnh Thái Bình năm 1891 Ngày 21 tháng 3 năm 1890, Toàn quyền Đông Dương ra nghị định thành lập tỉnh Thái Bình, gồm phủ Thái Bình, phủ Kiến Xương (tách từ tỉnh Nam Định) và huyện Thần Khê (tách từ tỉnh Hưng Yên và sáp nhập vào phủ Thái Bình - sau đổi tên là phủ Thái Ninh). Tỉnh lỵ đặt tại phủ lỵ Kiến Xương, bờ nam sông Trà Lý. Vị trí này nằm trên đường Hải Phòng- Nam Định nhưng chỉ cách Nam Định 17 km nên người dân nơi đây thường đi phà Tân Đệ (sau này là cầu) sang Nam Định mua các thứ cần thiết.
Ngày 28 tháng 11 năm 1894, Toàn quyền Đông Dương ra nghị định cắt hai huyện Hưng Nhân và Duyên Hà thuộc phủ Tiên Hưng, tỉnh Hưng Yên sáp nhập vào tỉnh Thái Bình; lấy sông Luộc làm ranh giới giữa hai tỉnh Hưng Yên và Thái Bình. Như vậy lúc mới thành lập, tỉnh Thái Bình gồm có 3 phủ Kiến Xương, Thái Ninh, Tiên Hưng với tổng cộng là 12 huyện Đông Quan, Duyên Hà, Hưng Nhân, Trực Định, Phụ Dực, Quỳnh Côi, Thanh Quan, Thư Trì, Thụy Anh, Tiền Hải, Thần Khê, Vũ Tiên. Sau đó, bỏ cấp phủ, các huyện có sở lỵ phủ thì đổi theo tên của phủ kiêm quản trước đó: Thanh Quan thành Thái Ninh, Trực Định thành Kiến Xương, Thần Khê thành Tiên Hưng.
Tỉnh lị tỉnh Thái Bình khi mới thành lập năm 1890, đặt tại xã Kỳ Bố, trước là huyện lỵ của huyện Vũ Tiên (từ thời Minh Mạng). Sau này, tỉnh lỵ Thái Bình phát triển mở rộng sang các huyện lân cận thành thị xã Thái Bình, rồi thành thành phố Thái Bình.
Sau năm 1945, bỏ cấp phủ, gọi chung là huyện, tỉnh Thái Bình có 13 đơn vị hành chính gồm thị xã Thái Bình và 12 huyện: Đông Quan, Duyên Hà, Hưng Nhân, Kiến Xương, Phụ Dực, Quỳnh Côi, Thái Ninh, Thư Trì, Thụy Anh, Tiền Hải, Tiên Hưng, Vũ Tiên.
Ngày 2 tháng 12 năm 1955, điều chỉnh địa giới của các huyện Đông Quan, Phụ Dực, Quỳnh Côi, Thái Ninh, Thụy Anh, Tiên Hưng, Tiền Hải.
Ngày 28 tháng 2 năm 1958, điều chỉnh địa giới của ba huyện Phụ Dực, Quỳnh Côi và Thụy Anh.
Ngày 17 tháng 6 năm 1969, 2 huyện Đông Quan và Tiên Hưng hợp nhất thành huyện Đông Hưng; 2 huyện Hưng Nhân, Duyên Hà và 5 xã: Bắc Sơn, Đông Đô, Hòa Bình, Chi Lăng và Tây Đô của huyên Tiên Hưng hợp nhất thành huyện Hưng Hà; 2 huyện Quỳnh Côi và Phụ Dực hợp nhất thành huyện Quỳnh Phụ; 2 huyện Thái Ninh và Thụy Anh hợp nhất thành huyện Thái Thụy; 2 huyện Vũ Tiên và Thư Trì hợp nhất thành huyện Vũ Thư; riêng 13 xã của huyện Vũ Tiên cũ được sáp nhập vào huyện Kiến Xương. Tỉnh Thái Bình còn 1 thị xã và 7 huyện.
Ngày 29 tháng 4 năm 2004, chuyển thị xã Thái Bình thành thành phố Thái Bình. Tỉnh Thái Bình có 1 thành phố và 7 huyện như hiện nay.
Ngày 12 tháng 12 năm 2013, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 2418/QĐ-TTg công nhận thành phố Thái Bình là đô thị loại II.
Dân số
Năm 2019, Thái Bình có 1.860.447 người với mật độ dân số 1.138 người/km². Thành phần dân số:
Tính đến ngày 1 tháng 4 năm 2019, toàn tỉnh có 5 tôn giáo khác nhau đạt 169.589 người, nhiều nhất là Công giáo có 116.630 người, tiếp theo là Phật giáo có 52.671 người, đạo Tin Lành có 285 người. Còn lại các tôn giáo khác như đạo Cao Đài có hai người và Bửu Sơn Kỳ Hương chỉ có một người.
Hành chính
Tỉnh Thái Bình có 8 đơn vị hành chính cấp huyện trực thuộc, bao gồm 1 thành phố và 7 huyện với 260 đơn vị hành chính cấp xã, bao gồm 10 phường, 9 thị trấn và 241 xã.
Kinh tế
Năm 2014
Các khu Công nghiệp của Tỉnh Thái Bình
Ngoài các khu Công nghiệp trên, tương lai sẽ thành lập một số Khu Công nghiệp:
Giáo dục
Ngành Giáo dục - Đào tạo và khoa học công nghệ được giữ vững và phát triển. Trong năm học 2012 - 2013, Thái Bình là một trong năm tỉnh, thành phố đầu tiên trong cả nước được công nhận đạt phổ cập mầm non cho trẻ 5 tuổi; học sinh tốt nghiệp trung học phổ thông đạt tỷ lệ cao; số học sinh đỗ đại học, cao đẳng xếp thứ 2 trên toàn quốc.
Giáo dục chuyên ngành
Danh sách các cơ sở giáo dục:
Giáo dục phổ thông
Năm 2004, Thái Bình có 295 trường mầm non, 293 trường tiểu học, 276 trường trung học cơ sở, 39 trường trung học phổ thông.
Học sinh THPT tại Thái Bình đã giành rất nhiều huy chương tại các kì thi Olympic Quốc tế (Tất cả đều là học sinh trường THPT Chuyên Thái Bình).
Giao thông
Tuyến xe buýt Thái Bình
1, Tuyến 01 Hoàng Hà: '''TP. Thái Bình -Kiến Xương - KCN Tiền Hải - Đồng Châu.'''
2, Tuyến 02 Hoàng Hà: '''TP. Thái Bình - TT. Diêm Điền - Hồng Quỳnh.'''
Lộ trình: Trường CĐSP Thái Bình - Đường Quang Trung - Đường Lý Bôn (Vườn Hoa, Bến xe khách Thái Bình) - Quốc lộ 10 - Quốc lộ 39 (huyện Đông Hưng) - Cống Thóc thị trấn Diêm Điền - Hồng Quỳnh huyện Thái Thụy.
3, Tuyến 03 Hoàng Hà: '''TP. Thái Bình - Đông Hưng - Hưng Hà - Cầu Triều Dương.'''
Lộ trình: Trường CĐSP Thái Bình - Đường Quang Trung - Ngô Thì Nhậm - Đường Lý Bôn (BV Đa khoa Thái Bình, Vincom Thái Bình - Bến xe khách Thái Bình) - Quốc lộ 10 (huyện Đông Hưng) - Quốc lộ 39 (huyện Hưng Hà) - Cầu Triều Dương tỉnh Hưng Yên.
4, Tuyến 04 Hoàng Hà: '''TP. Thái Bình -Đông Hưng - Quỳnh Côi - Phố Bến Hiệp.'''
Lộ trình: Trường CĐSP Thái Bình - Đường Quang Trung - Ngô Thị Nhậm - Đường Lý Bôn (Vườn Hoa, Bến xe khách Thái Bình) - Quốc lộ 10 (huyện Đông Hưng) - Ngã ba Đọ - Thị trấn Quỳnh Côi - Bến Hiệp huyện Quỳnh Phụ.
5, Tuyến 05 Hoàng Hà: '''TP. Thái Bình - Thái Ninh - Bến xe Chợ Lục.'''
Lộ trình: Trường CĐSP Thái Bình - Đường Quang Trung - Đường Lý Bôn (Vườn Hoa, Bến xe khách Thái Bình) - Quốc lộ 10 - Quốc lộ 39 (huyện Đông Hưng) - Thái Giang - Thái Hà - Thái Phúc, Thái Ninh, chợ Lục, chợ Cầu, Thái Thượng huyện Thái Thụy.
6, Tuyến 06 Hoàng Hà: '''TP. Thái Bình - Hưng Hà - Đền Trần.'''
Lộ trình: Trường CĐSP Thái Bình - Cầu Cống Trắng - Đường Ngô Thì Nhậm - Đường Phan Bá Vành - Đường Lý Bôn - Bệnh viện Đa khoa Thái Bình - Vincom Thái Bình - Bến xe khách Hoàng Hà - Ngã tư Tân Bình (Trường ĐH Thái Bình) - Tân Hòa - Minh Lãng - Song Lãng - Hiệp Hòa - Xuân Hòa – Cầu Tịnh Xuyên - Minh Hòa (ĐT453) - Độc Lập - Minh Tân - Hồng An - Tiến Đức (Đền Trần).
7, Tuyến 07 Phiệt Học: '''TP. Thái Bình - Vô Hối - Diêm Điền - Thụy Tân.'''
Lộ trình: Thành phố Thái Bình - Long Hưng - Gia Lễ - Vô Hối - Diêm Điền - Thụy Tân.
8, Tuyến 08 Phiệt Học:''' TP. Thái Bình - Kiến Xương - Tiền Hải - Cồn Vành.'''
Lộ trình: CĐSP Thái Bình - Quang Trung -Trần Thái Tông - Lý Bôn -Ngô Quyền - Lê Quý Đôn -Cầu Trắng - đường 39B (Vũ Quý, Thanh Nê, Tiền Hải) - đường trục xã Tây Giang - BVĐK Tiền Hải - Nam Hà - Nam Hải - Nam Hồng - Nam Trung - Nam Phú - Cồn Vành.
9, Tuyến 209 Huy Hoàng: Thành phố Thái Bình - Quý Cao - Thành phố Hải Dương.
Lộ trình: Thành phố Thái Bình - thị trấn Đông Hưng - Cầu Nghìn - Vĩnh Bảo - Quý Cao - Tứ Kỳ - Thành phố Hải Dương.
Nghệ thuật chèo ở Thái Bình
Nếu như Hà Nội (với 3 Nhà hát Chèo Việt Nam, Hà Nội và Quân đội) là cái nôi của nghệ thuật chèo chuyên nghiệp, kinh đô Hoa Lư (Ninh Bình) là đất tổ của sân khấu chèo thì Thái Bình được xem là cái nôi của phong trào hát chèo quần chúng. Trước Cách mạng tháng Tám số phường gánh hội chèo Thái Bình nở rộ khá đông đảo được hình thành, phát triển từ yêu cầu thưởng thức nghệ thuật của bà con lối xóm trong các hội làng, số phường gánh lớn mạnh thường gắn kết với số lễ hội có lịch sử lâu dài trong vùng thông qua những ước định về cúng tế lễ tiết hòa vào vô số ràng buộc của tín ngưỡng tập quán bản địa. Với ba vùng chèo: chèo Hà Xá, chèo Sáo Đền, chèo Khuốc, cùng với các nghệ nhân hát hay, diễn giỏi nổi tiếng: cụ Nguyễn Mầm, Tống Văn Ngũ (tức Năm Ngũ), Nguyễn Tích, Trần Văn Linh (tức Hai Sinh), Cao Kim Trạch, Giáo sư Hà Văn Cầu... chèo Thái Bình đã nổi tiếng khắp trong và ngoài nước.
Tới thời điểm hiện tại, các vùng chèo Thái Bình vẫn hoạt động rất tích cực và tỉnh có chủ trương phát triển và bảo tồn loại hình nghệ thuật này. Thống kê tới năm 2015 cho thấy Thái Bình cùng với Ninh Bình là 2 tỉnh sinh ra nhiều nghệ sĩ nhân dân hát chèo nhất với 5 NSND mỗi tỉnh. Đến năm 2021, Thái Bình đã vươn lên dẫn đầu với 8 NSND chèo.
Nhà hát Chèo Thái Bình là đơn vị hoạt động nghệ thuật chèo chuyên nghiệp. Đây là một đơn vị nghệ thuật thuộc chiếng Chèo xứ Nam nơi có phong trào hát chèo không chuyên phát triển bậc nhất ở Việt Nam. Thái Bình hiện cũng là địa phương được giao chủ trì lập hồ sơ đề nghị UNESCO ghi danh nghệ thuật chèo đồng bằng sông Hồng là di sản văn hóa thế giới. Từ tháng 6/2019, Nhà hát Chèo Thái Bình lại có thêm Đoàn Cải lương Thái Bình và Đoàn Ca múa kịch Thái Bình sáp nhập về.
Năm 2021 Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Thái Bình đã xây dựng hồ sơ "Nghệ thuật chèo đồng bằng sông Hồng" để trình UNESCO đưa vào danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.
Di tích lịch sử
nhỏ|phải|250px|[[Đền Thánh Mẫu (Thái Bình)|Đền Thánh Mẫu thờ Hoàng hậu Đinh Thị Tỉnh]]
Danh nhân
Trước thời kỳ phong kiến, nơi này có những danh nhân tiêu biểu như:
Trước, trong và Sau cách mạng tháng tám, Thái Bình có:
Ẩm thực
Các đặc sản, ẩm thực ở Thái Bình gồm có: bánh cáy làng Nguyễn, nộm sứa Thái Thụy, nem chạo Vị Thủy, mì gạo Dụ Đại, cá nướng Thái Xuyên, kẹo lạc làng Nguyễn, gỏi nhệch, bánh khúc Vũ Thư, canh cá Quỳnh Côi, bánh đa làng Me, gỏi cá mè Vũ Thắng, rươi Thụy Việt, gà Tò, chè mét Việt Thuận, bánh cuốn Tiền Hải, bún tươi làng Cọi, mọc mò, nước mắm Diêm Điền, bún tươi Đông Xuân, vịt biển Đông Xuyên, bánh gai Đại Đồng, gỏi día Thái Thụy, bún bung hoa chuối, miến rong Đông Thọ, rượu nếp làng Keo, cốm Thanh Hương, mì gạo Tô Đê, cuốn tôm làng Nấp, bánh mật Bách Thuận, nộm sứa Thái Thụy, bánh cuốn tôm chợ Gú, bánh nghệ Tiền Hải, cá vược Thụy Tân, bánh chưng Cầu Báng, giò lây, bánh đúc làng Tè, đậu phụ làng Kênh, bánh giò Bến Hiệp, nước mắm Nam Hải, bánh chưng đường Tiền Hải, ổi Bo, thuốc lào An Cố, mắm cáy Hồng Tiến.
Làng nghề chạm bạc Đồng Xâm
Làng nằm ở phía Bắc của huyện Kiến Xương, thuộc xã Hồng Thái, đây là một làng nghề chạm khắc trên mặt kim loại. Cách đây hơn 400 năm nghệ nhân nghề chạm bạc tên là Nguyễn Kim Lâu theo thuyền dọc sông Trà Lý về lập nghiệp ở đây. Ông đã truyền nghề chạm bạc cho dân làng, trải qua nhiều thời kỳ đến nay nghề vẫn được duy trì và ngày càng phát triển. Sau khi ông mất, để tưởng nhớ đến công lao của ông, nhân dân ở đây đã lập đền thờ ông ở ngay làng gọi là Đền Đồng Xâm. Hàng năm lễ hội đền Đồng Xâm được tổ chức từ ngày 1- 3/4 âm lịch với nghi lễ rước, tế linh đình, các trò chơi dân gian được duy trì và mở rộng nên đã thu hút được nhiều du khách từ các tỉnh, thành về dự. Vào ngày hội các sản phẩm chạm bạc của làng được trưng bày và bán hàng lưu niệm.
Làng Nguyễn
Làng Nguyễn chỉ là một tên gọi khác của xã Nguyên Xá huyện Đông Hưng tỉnh Thái Bình. Nói tới Thái Bình là mọi người nghĩ ngay đến một món đặc sản đó là Bánh Cáy Làng Nguyễn. Cũng không biết nghề làm Bánh Cáy có từ bao giờ nhưng tương truyền ngày xửa ngày xưa hoàng tử con vua mắc bệnh biếng ăn, bao nhiêu là cao lương ngũ vị nhưng hoàng tử cũng chẳng chịu ăn và ngày một gầy đi. Hoàng thượng lo lắng đã ban chiếu trong cả nước mong tìm được một món ăn làm cho hoàng tử thích nhất. Sau một thời gian chiếu ban, bao nhiêu là món ngon của lạ được dâng lên nhưng tất cả đều không được hoàng tử để ý đến, tất cả triều đình đều lo cho sức khỏe của người. Một hôm, có một người ăn mặc rách rưới đến xin được yết kiến hoàng thượng và nói rằng có thể làm một món mà sẽ làm cho hoàng tử thích. Nhìn người đàn bà rách rưới, các quan ra mặt khinh bỉ nhưng nghe nói có thể làm được món mà hoàng tử thích nên cũng để cho làm thử xem sao. Sau khi món ăn được dâng lên thì lạ thay hoàng tử đã rất thích và ăn một cách ngon lành. Đức vua và bá quan văn võ đều lấy làm vui mừng, nhà vua quyết định ban thưởng cho người đàn bà đã làm ra thứ bánh đó. Nhưng khi nhà vua cho triệu tập thì người đó đã bỏ đi, nhà vua cho tìm tung tích nhưng chẳng được kết quả gì, chỉ biết rằng người đó làm nghề mò bán cáy. Để ghi nhớ công ơn của bà, nhà vua quyết định đặt tên cho món đó là món Bánh Cáy. Đó là sự tích mà mọi người được biết về món Bánh Cáy, chẳng biết thục hư ra sao nhưng Bánh Cáy ngày nay đã trở thành một đặc sản của Thái Bình và Làng Nguyễn đã trở thành cái nôi sản sinh ra món đặc sản đó.
Làng Chiếu Tân Lễ
Làng Hới (Thái Bình) có nghề dệt chiếu lâu đời và nổi tiếng ở làng Hải Triều xã Tân Lễ Thái Bình (tên tỉnh). Chưa có ai biết nghề chiếu xuất hiện ở Hới từ bao giờ, cũng như Tổ nghề thật sự là ai. Theo truyền thuyết, vào thời Tiền Lê - Lý (thế kỷ X-XI), làng Hới đã bắt đầu dệt chiếu, rồi phát triển mạnh vào thời Hậu Lê (thế kỷ XV). Nghề dệt chiếu Hới thịnh đạt lúc bấy giờ là nhờ công lao của Trạng nguyên Phạm Đôn Lễ (1457 - ?)- Ông người làng Hải Triều, huyện Ngự Thiêm, phủ Tân Hưng. Ông thi đỗ Trạng nguyên khoa thi Tân Sửu, niêu hiệu Hồng Đức năm thứ 12 (1481) làm quan tới chức Thượng thư. Khi ông lớn lên, làng Hới đã có nghề dệt chiếu từ lâu. Nhưng chiếu dệt khung đứng, không có ngựa đỡ sợi nên chiếu không đẹp. Đi sứ sang Trung Quốc, khi qua vùng Ngọc Hà, Châu Quế Lâm, tỉnh Quảng Tây, Phạm Đôn Lễ đã tìm hiểu và học được bí quyết kỹ thuật dệt chiếu của người Trung Quốc. Đó là kỹ thuật dệt khung nằm, có ngựa đỡ sợi dọc, làm cho sợi đay căng, chao cói nhanh hơn và chiếu đẹp hơn. Ông đã phổ biến kinh nghiệm và kỹ thuật dệt mới cho nhân dân. Ông cho cải tiến khung dệt. Nhờ vậy, chiếu Hới đẹp hơn và nổi tiếng từ đó. Dân làng tôn ông là ông Tổ nghề dệt chiếu, gọi ông là "Trạng Chiếu" và lập đền thờ sau khi ông mất; đền thờ Phạm Trạng nguyên. Như thế, sản phẩm chiếu dệt thủ công của làng Hới từ lâu đã trở thành một sản phẩm tiêu biểu không chỉ của một địa phương nhỏ, mà của cả một tỉnh nông nghiệp loại lớn nhất ở đồng bằng Bắc Bộ và lưu vực sông Hồng.