cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Willians (cầu thủ bóng đá, sinh 1973)
Willians Bartolomeu dos Santos, còn được gọi là Willians (sinh ngày 20 tháng 4 năm 1973) là một cựu cầu thủ bóng đá người Brasil chơi ở vị trí tiền đạo. Ông từng thi đấu cho nhiều câu lạc bộ tại Việt Nam.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1973 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Brasil Thể loại:Cầu thủ bóng đá Brasil ở nước ngoài Thể loại:Tiền đạo bóng đá Thể loại:Tiền vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Sao Đỏ Beograd Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Cần Thơ Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Hải Phòng Thể loại:Cầu thủ giải bóng đá vô địch quốc gia Việt Nam Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Việt Nam
Opisthoxia consequa
Opisthoxia consequa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Opisthoxia
Cosmophasis risbeci
Cosmophasis risbeci là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Cosmophasis. Cosmophasis risbeci được Lucien Berland miêu tả năm 1938.
Tham khảo
Thể loại:Cosmophasis
Recepli, Görele
Recepli là một xã thuộc huyện Görele, tỉnh Giresun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 82 người.
Erromenus fumatus
Erromenus fumatus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Erromenus
Cissus pulcherrima
Cissus pulcherrima là một loài thực vật hai lá mầm trong họ Nho. Loài này được Vell. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1829.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cissus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1829
Mordellistena eversi
Mordellistena eversi là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Ermisch miêu tả khoa học năm 1965.
Tham khảo
E
Nothodes marginicollis
Nothodes marginicollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Lewis miêu tả khoa học năm 1894.
Tham khảo
Thể loại:Nothodes
Xã Agnes City, Quận Lyon, Kansas
Xã Agnes City (Agnes City Township) là một xã thuộc quận Lyon, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 430 người.
Hadriania craticulata
Hadriania craticulata là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.
Xã Agnes City, Quận Lyon, Kansas
Xem thêm
Thể loại:Xã của Kansas Thể loại:Quận Lyon, Kansas
Hadriania craticulata
Miêu tả
Kích thước vỏ ốc trong khoảng 20 mm và 45 mm
Mydromera notochloris
Mydromera notochloris là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Hadriania craticulata
Phân bố
Loài này phân bố ở Địa Trung Hải dọc theo Maroc.
Tham khảo
Thể loại:Hadriania
Mydromera notochloris
Liên kết ngoài
Thể loại:Mydromera Thể loại:Động vật được mô tả năm 1870
Hillegom
Hillegom là một thị xã ở phía tây Hà Lan, trong tỉnh Zuid-Holland. Đô thị này có diện tích 13,48 km² (8,38 mile²) trong đó 0,61 km² (0,38 mile²) là diện tích mặt nước.
Đô thị này giáp các đô thị Bloemendaal, Bennebroek (về phía bắc), Haarlemmermeer (về phía đông), Lisse (về phía nam), và Noordwijkerhout (về phía tây).
Diễn biến dân số
nhỏ|phải|200px|Dân số theo nhóm tuổi, năm 2007. Dân số ngày 1 tháng 1:
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị Zuid-Holland Thể loại:Khu dân cư ở Zuid-Holland
Agave congesta
Agave congesta là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Gentry mô tả khoa học đầu tiên năm 1982.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thùa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1982
Nephelea portoricensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Nephelea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1970
Nephelea portoricensis
Raviscanina
Raviscanina là một đô thị ở tỉnh Caserta trong vùng Campania của Ý, có vị trí cách khoảng 60 km về phía bắc của Napoli và khoảng 35 km về phía bắc của Caserta. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 1.367 người và diện tích là 24,5 km².
Raviscanina giáp các đô thị: Ailano, Pietravairano, Prata Sannita, Sant'Angelo d'Alife, Vairano Patenora, Valle Agricola.
Trichocolea merrillana
Trichocolea merrillana là một loài rêu tản trong họ Trichocoleaceae. Loài này được Stephani miêu tả khoa học lần đầu tiên năm.
Liên kết ngoài
Thể loại:Trichocolea
Alfredo Padilla
Alfredo Antonio Padilla Gutiérrez  (sinh ngày 29 tháng 7 năm 1989) là một tiền đạo bóng đá người Colombia thi đấu cho Boyacá Chicó F.C. ở Copa Mustang.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Padilla bắt đầu sự nghiệp chuyên nghiệp cùng với Junior năm 2007, nơi anh được đẩy lên đội một bởi Carlos Valderrama lúc mới 17 tuổi. Anh gia nhập La Equidad vào tháng 2 năm 2009.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1989 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Colombia Thể loại:Cầu thủ bóng đá Categoría Primera A Thể loại:Cầu thủ bóng đá Junior F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá La Equidad Thể loại:Cầu thủ bóng đá Atlético Huila Thể loại:Cầu thủ bóng đá Boyacá Chicó F.C.
Protolampra
Protolampra là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.
Tham khảo
Thể loại:Noctuinae
Ophiuche eremialis
Ophiuche eremialis là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ophiuche
Cosmophasis squamata
Cosmophasis squamata là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Cosmophasis. Cosmophasis squamata được Wladislaus Kulczynski miêu tả năm 1910.
Abrus aureus
Abrus aureus là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được R.Vig. miêu tả khoa học đầu tiên.
Leionema elatius
Leionema elatius là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được (F. Muell.) Paul G. Wilson mô tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Liên kết ngoài
Thể loại:Leionema Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998 Thể loại:Thực vật New South Wales Thể loại:Thực vật Queensland
Latécoère 380
Tính năng kỹ chiến thuật (Laté 380)
thumb|Latécoère 380 380 3-view NACA Aircraft Circular No.136
Tham khảo
Thể loại:Máy bay Latécoère Thể loại:Máy bay thư tín Pháp 1930–1939 Thể loại:Máy bay quân sự Pháp thập niên 1930 Thể loại:Thủy phi cơ Thể loại:Tàu bay Thể loại:Máy bay chiến đấu Thể loại:Máy bay ném bom Thể loại:Máy bay thư tín Thể loại:Máy bay cánh trên Thể loại:Dự án máy bay hủy bỏ của Pháp Thể loại:Máy bay hai động cơ cánh quạt
Myopsyche alluaudi
Myopsyche alluaudi là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Myopsyche
Rigodium pterigynandroides
Rigodium pterigynandroides là một loài rêu trong họ Rigodiaceae. Loài này được (Broth.) Broth. mô tả khoa học đầu tiên năm 1909.
Liên kết ngoài
Thể loại:Rigodium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1909
Opisthoxia contrariata
Opisthoxia contrariata là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Opisthoxia
Erromenus glabrosus
Erromenus glabrosus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Erromenus
Su Nuraxi di Barumini
Su Nuraxi là di tích khảo cổ quan trọng về Nuragic (công trình kiến trúc cổ bằng đá lớn có dạng hình nón) ở Barumini, đảo Sardinia, Ý. Su Nuraxi  trong tiếng Campidan, một biến thể của ngôn ngữ Sardegna có nghĩa là "Nuraghe".
Đây là một khu định cư bao gồm Nuraghe thế kỷ 17 TCN, một pháo đài gồm bốn tháp ở góc với một tháp ở trung tâm, một ngôi làng thế kỷ 13 đến thế kỷ 6 TCN phát triển xung quanh Nuraghe. Nó được coi là ví dụ ấn tượng nhất của nền văn minh Nuragic được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1997 với tên gọi là Su Nuraxi di Barumini.
Cấu trúc
Phần lâu nhất của Nuraghe là một tòa tháp trung tâm với ba tầng cao 18,6 mét. Nó được xây dựng bằng các khối đá bazan giữa thế kỷ 17 và 13 TCN. Trong thời đại đồ đồng muộn, bốn tòa tháp được nối với một bức tường có ban công phía trên (không còn tồn tại) được xây dựng xung quanh tòa tháp trung tâm, tất cả đều dẫn đến một sân trong là nơi có một cái giếng.
Chức năng thực sự của Nuraghe vẫn còn được tranh luận. Người phát hiện ra Su Nuraxi là nhà khảo cổ học Giovanni Lilliu, đã xác nhận cách giải thích truyền thống là như một pháo đài. Các nhà khảo cổ khác tin rằng, phần lâu đời nhất của khu phức hợp được dành cho mục đích tôn giáo, nơi ẩn náu, dân sự hoặc thậm chí là nơi hội họp của làng, trong khi các tòa tháp được thêm vào có lẽ nhằm mục đích quân sự và kho chứa.
Một ngôi làng được xây dựng xung quanh Nuraghe có niên đại từ thời kỳ đồ đồng. Số lượng nhà không cụ thể nhưng có lẽ dao động từ 40-200 nhà nên dân cư dự đoán tại đây khoảng từ 100-1000 người. Mỗi ngôi nhà được xây trên địa hình bằng phẳng có cấu trúc hình tròn bằng đá khô lớn trong khi mái bằng gỗ và cành cây. Mặc dù chúng từng được tạo thành một dãy các nhà nhưng sau đó xu hướng phổ biến là xây thành từng các ngôi nhà đơn lẻ. Một số nhà lều có cấu trúc lớn hơn dùng cho các cuộc họp dân và có những biểu tượng của các vị thần được người dân địa phương thờ phụng. Các căn nhà còn lại là nhà xưởng, nhà bếp và xưởng chế biến nông sản. Trong thế kỷ 9 đến 8 TCN, một hệ thống thoát nước được xây dựng, với đường và quảng trường lát đá.
Thế kỷ 6 TCN, các tòa nhà bị phá hủy và sau đó được Carthage cổ đại khôi phục trước khi bị người La Mã chiếm đóng. Cuối cùng, nó hoàn toàn bị bỏ rơi. Nuraghe và ngôi làng được liên kết một cách chiến lược với hệ thống các Nuraghe khác.
Liên kết ngoài
Thể loại:Di chỉ khảo cổ tại Ý Thể loại:Di sản thế giới tại Ý Thể loại:Bảo tàng quốc gia Ý
Nephelea tenerifrons
Nephelea tenerifrons là một loài dương xỉ trong họ Cyatheaceae. Loài này được Christ R.M. Tryon mô tả khoa học đầu tiên năm 1970.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nephelea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1970
Nephelea tenerifrons
Haustellotyphis
Haustellotyphis là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.
Các loài
Các loài thuộc chi Haustellotyphis bao gồm:
Tham khảo
Thể loại:Muricidae
Daniel McFadden
Daniel Little McFadden (sinh 29 tháng 7 năm 1937) là một nhà kinh tế lượng Hoa Kỳ. Năm 2000, ông cùng James Heckman được trao Giải Nobel Kinh tế. Đóng góp của McFadden trong giải thưởng là "cho các lý thuyết và phương pháp phân tích các mẫu chọn lọc và sự lựa chọn rời rạc". Ông là giáo sư kinh tế học y tế tổng thống tại Đại học Nam California và là giáo sư sau đại học tại Đại học California, Berkeley.
Năm 1964, McFadden tham gia giảng dạy tại Đại học UC Berkeley, tập trung nghiên cứu vào hành vi lựa chọn và vấn đề liên kết lý thuyết kinh tế và đo lường. Năm 1974, ông giới thiệu phân tích logit có điều kiện.
Năm 1975 McFadden giành huy chương John Bates Clark. Năm 1977 ông chuyển tới Viện Công nghệ Massachusetts. Năm 1981, ông được bầu vào Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ. Ông trở về Berkeley vào năm 1991, thành lập phòng thí nghiệm kinh tế, chuyên nghiên cứu về tính toán thống kê cho các ứng dụng kinh tế. Hiện ông vẫn là giám đốc phòng thí nghiệm này. Ông là người được ủy thác cho Hội các nhà kinh tế vì hòa bình và an ninh. Năm 2000, ông nhận giải kinh tế Erwin Plein Nemmers. Vào tháng 1 năm 2011, McFadden được bổ nhiệm làm giáo sư kinh tế học y tế tổng thống tại Đại học Nam California (USC), và sự bổ nhiệm này được công bố vào ngày 10 tháng 1 năm 2011. McFadden được bổ nhiệm làm việc tại Trường chính sách công Price USC và Khoa kinh tế tại Cao đẳng văn hóa, nghệ thuật và khoa học mang tên Dana và David Dornsife thuộc USC, để xem xét các vấn đề chính đối với các lĩnh vực chăm sóc sức khỏe, nghiên cứu cách cụ thể như thế nào mà người tiêu dùng có những lựa chọn về bảo hiểm y tế và dịch vụ y tế.
Liên kết
Thể loại:Sinh năm 1937 Thể loại:Nhân vật còn sống Daniel McFadden Thể loại:Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel Thể loại:Nhà kinh tế học Hoa Kỳ Thể loại:Cựu sinh viên Đại học Minnesota Thể loại:Giáo sư Đại học California tại Berkeley Thể loại:Giáo sư Viện Công nghệ Massachusetts Thể loại:Giáo sư Đại học Nam California Thể loại:Nhà kinh tế thế kỷ 20 Thể loại:Nhà kinh tế thế kỷ 21
Mordellistena exclamationis
Mordellistena exclamationis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Píc miêu tả khoa học năm 1924.
Tham khảo
E
Quận Lafayette, Arkansas
Địa lý
Theo Cục điều tra dân số Hoa Kỳ, quận có diện tích 1412 km2, trong đó có 48 km2 là diện tích mặt nước.
Tham khảo
Thể loại:Quận của Arkansas  Thể loại:Marquis de Lafayette Thể loại:Lãnh thổ Arkansas 1827 Thể loại:Khu dân cư thành lập năm 1827
Phục bích tại Bangladesh
Phục bích (復辟), còn được phiên âm là phục tích hay phục tịch, nghĩa đen là "khôi phục ngôi vua" là trường hợp một quân chủ đã từ nhiệm hoặc đã bị phế truất hay từng bị lật đổ bởi các cuộc cách mạng và đảo chính trong nước, thậm chí phải lưu vong do nạn ngoại xâm nhưng sau đó khôi phục lại được ngôi vị của mình. Dưới đây liệt kê những cuộc phục bích tại Bangladesh.
Triều đại Khilji dưới Vương quốc Mamluk
Năm 1210, Ali Mardan Khalji đã truất ngôi Ghiyasuddin Iwaj Shah và tự phong mình là vị vua độc lập của Bengal. Nhưng hai năm sau, sự độc ác và tàn bạo của Ali Mardan Khalji đã khiến các triều thần phẫn nộ, kết quả năm 1212 họ đã nổi loạn ám sát ông ta, Ghiyasuddin Iwaj Shah được đưa trở lại ngai vàng.
Thống đốc Bengal dưới Vương quốc Hồi giáo Mamluk Delhi
Năm 1246, vua Narasimhadeva I của Orissa hưng binh xâm chiếm miền nam Bengal, Tughral Tu Afghanistan Khan đã đẩy lùi quân đội Orissa và chiếm được pháo đài Katasin ở Orissa. Nhưng khi quân đội của Tughral Tu Afghanistan Khan đang ăn mừng chiến thắng, những người lính Orissa bất ngờ phản công và đánh bại họ, tiếp đó truy đuổi những người lính của ông đến tận Lakhnauti, thủ đô của Bengal và bao vây thành phố, tất cả những người Hồi giáo ở Lakhnauti đều bị giết. Tughral Tu Afghanistan Khan tìm kiếm sự hỗ trợ từ sultan Delhi là Alauddin Masud Shah, Alauddin Masud Shah đã phối hợp cùng Karakash Khan của Kara và Tughlaq Tamar Khan của Oudh để giúp Tu Afghanistan Khan, nghe thấy cách tiếp cận của quân đội Delhi, quân đội Orissa đã rút về, nhưng chính Tughlaq Tamar Khan lại lợi dụng tình huống đó để trục xuất Tu Afghanistan Khan buộc ông phải chạy trốn đến Delhi. Từ năm 1246 đến 1272, lần lượt những nhân vật chính trị sau làm chủ Vương quốc Hồi giáo Mamluk Delhi: Tughlaq Tamar Khan (1246–1247), Jalaluddin Masud Jani (1247–1251), Malik Ikhtiyaruddin Iuzbak (1251–1257), Ijjauddin Balban Iuzbaki (1257–1259), Tatar Khan (1259–1268), Sher Khan (1268–1272) và Amin Khan (1272). Còn Tu Afghanistan Khan sau đó được bổ nhiệm làm thống đốc Oudh bởi Quốc vương Alauddin Masud Shah, cho đến năm 1272 ông được bổ nhiệm lại Bengal nhưng chỉ là phó thống đốc dưới quyền Amin Khan, nhiệm vụ lần này là tái chiếm và bình định xứ này, phần lớn nằm dưới sự kiểm soát của vương triều Đông Ganga kể từ sau cái chết của Ikhtiyaruddin Iuzbak năm 1257. Tuy nhiên, Tughral Tu Afghanistan Khan đã phế truất Amin Khan với sự giúp đỡ của những người trung thành cũ của mình, đồng thời tuyên bố mình là Quốc vương của Bengal, ông lấy tên mới là Mughisuddin Tughral.
Nhà Raja Ganesha
180px|nhỏ|phải|Raja Ganesha Năm 1414, Shihabuddin Bayazid Shah băng hà, Raja Ganesha lên ngôi vua của vương quốc Bengal sau một cuộc đảo chính lật đổ vương triều Ilyas Shahi, ông tiêu diệt thế lực chống đối tự xưng của Alauddin Firuz Shah I. Năm 1415, Raja Ganesha chuyển giao quyền lực cho con trai mình là Jalaluddin Muhammad Sha, duyên cớ cuộc thay bậc đổi ngôi này phải kể từ ngay sau khi ông nắm quyền lực ở Pandua, ông đã đàn áp người Hồi giáo ở Bengal và xoay một số người trong số họ. Sau đó, một người Hồi giáo Chishti là Shaikh Nur Qutb-ul-Alam đã viết một lá thư cho Quốc vương Jaunpur, Ibrahim Shah Sharqi với lời kêu gọi xâm chiếm Bengal và lật đổ Raja Ganesha. Nhưng khi Ibrahim Shah Sharqi đem quân đội tiến đánh, Raja Ganesha đã yêu cầu Shaikh Nur Qutb-ul-Alam xin ân xá và bảo vệ, các shaikh đồng ý với điều kiện đưa Jadu, con trai mười hai tuổi của Raja Ganesha lên làm vua, chuyển đổi sang đạo Hồi và đổi tên thành Jalaluddin Muhammad Shah. Năm 1416, Shaikh Nur Qutb-ul-Alam chết, Raja Ganesha đã ép Jalaluddin Muhammad Sha phải trả ngôi vị cho mình, nhưng chỉ hai năm sau ông cũng chết. Năm 1415, đối mặt với một mối đe dọa sắp xảy ra của cuộc xâm lược theo lệnh của một vị thánh Hồi giáo mạnh mẽ tên là Shaikh Nur Qutb-ul-Alam, Raja Ganesha đã kêu gọi vị thánh này chấm dứt mối đe dọa của mình. Vị thánh đồng ý với điều kiện con trai của Raja Ganesha là Jalaluddin Muhammad Sha sẽ chuyển sang đạo Hồi và cai trị ở vị trí của mình, do đó Jalaluddin Muhammad Sha bắt đầu cai trị Bengal với tư cách là Jalal al-Din. Shaikh Nur Qutb-ul-Alam qua đời vào năm 1416 và Raja Ganesha được khuyến khích để hạ bệ con trai mình để lên ngôi lần thứ hai với hiệu là Danujamarddana Deva, Jalaluddin Muhammad Sha đã được nghi thức chuyển đổi sang Ấn Độ giáo theo nghi lễ Golden Cow. Sau cái chết của cha mình năm 1418, một lần nữa ông chuyển sang đạo Hồi, bắt đầu cai trị giai đoạn thứ hai ở Bengal.
Suba Bengal
Năm 1647, Prince Shah Shuja từ bỏ ngôi vị ở Bengal vì nhiều vấn đề nan giản khó hiểu, đến năm 1652 ông tuyên bố phục vị. Đến năm 1657, cha của ông là hoàng đế Shah Jahan lâm trọng bệnh, Prince Shah Shuja tự lập làm vua, cùng ba người anh em khác là: Dara Shikoh, Aurangzeb và Murad Baksh gây ra cuộc nội chiến tranh giành ngai vàng đẫm máu. Kết cục, Aurangzeb giành thắng lợi cuối cùng, Prince Shah Shuja phải lưu vong sang Arakan, ông xung đột với quốc vương Sanda Thudhamma xứ này nhưng thất bại mà bị giết chết.
Phùng Hưng
Phùng Hưng (chữ Hán: 馮興; 746-789 /791 /802), là lãnh tụ một cuộc nổi dậy chống lại sự đô hộ của nhà Đường thời Bắc thuộc lần thứ ba (602–905) trong lịch sử Việt Nam.
Tư liệu lịch sử
Bộ dã sử Việt điện u linh tập của Lý Tế Xương (nhà Trần) viết năm 1329 được cho là nguồn tham khảo chính của Đại Việt sử ký toàn thư trong ghi chép về Phùng Hưng. Việt điện u linh tập truyện Bố Cái đại vương viết:
Vương vừa mới mất đã hiển linh, thường ở trong thôn dân hiện hình thành thiên xa vạn mã phi đằng trên gia ốc, trên cổ thụ; chúng nhân trông lên thực như đám mây ngũ sắc, lại nghe thấy ti trúc, quản huyền giao hưởng trên không trung, tiếng hô hoán, tiếng cờ trống võng kiệu vọng lên nghe thấy phân minh giữa ban ngày. Phàm trong ấp có tai nạn hoặc việc vui mừng thì Ấp trưởng trong đêm đã thấy có dị nhân báo cáo trước; chúng phục là thần, lập đền phía tây Đô phủ mà phụng sự, phàm có việc trộm cướp, việc hồ nghi thì đại thể tề tựu trước đền mà bái yết thần, vào trong đền mà minh thệ, lập tức thấy họa phúc. Nhà thương mại đem lễ đến đền cầu lợi hậu đều có linh ứng; thôn dân gặp phải mưa dầm hay đại hạn; cầu đảo liền được như ý. Mỗi năm xã đến ngày tạ lễ, người đến đông như rừng như biển, bánh xe dấu ngựa đầy đường; miếu mạo nguy nga, hương đèn chẳng dứt.
Thời Ngô Tiên chúa kiến quốc, Bắc binh nhập khấu, Tiên chúa đã lo, nửa đêm hốt nhiên mộng thấy một ông già đầu bạc, y quan nghiêm nhã, tay cầm quạt lông, chống gậy trúc, tự xưng tính danh rằng:
TeXmaker
TeXmaker là phần mềm soạn thảo văn bản hỗ trợ định dạng LaTeX với các tính năng tô màu cú pháp, biên dịch tài liệu bằng click chuột thay vì nhập dòng lệnh; các công cụ tạo ra các cấu trúc (danh sách, bảng, chèn hình vẽ,...), soát lỗi chính tả, gợi ý thông minh (intellisense).
Phùng Hưng
Tư liệu lịch sử
Ta lãnh thần binh vạn đội, sẵn sàng mai phục các chỗ yếu hại, chúa công tức tốc tiến binh chống cự, đã có âm trợ, chớ lo phiền chi cả.
TeXmaker
Tác giả, Pascal Blanchet là giáo viên trường trung học ở Pháp (Lycée B.Palissy - Agen).
Phùng Hưng
Tư liệu lịch sử
Đến khi tiến binh trên Bạch Đằng, quả thấy trên không có tiếng xe ngựa, trận ấy quả được đại tiệp; tiên chúa lấy làm lạ, chiếu kiến lập miếu điện, trang nghiêm có từng hơn xưa, lại sắm thêm quạt lông, cờ hoàng đạo, chiên đồng, trống đại, rồi làm lễ thái lao, con hát đến làm lễ tạ; lịch triều theo đó dần dần thành ra cổ lễ.
TeXmaker
Kĩ thuật phần mềm
TeXmaker được lập trình chủ yếu bằng C++ dùng bộ công cụ Qt (phiên bản mới nhất của TeXmaker dùng Qt4).
Xem thêm
Thể loại:Phần mềm soạn thảo văn bản Thể loại:Phần mềm tự do Thể loại:Giấy phép GPL Thể loại:Lập trình bằng C++ Thể loại:Dùng bộ công cụ Qt
Phùng Hưng
Tư liệu lịch sử
Hoàng triều niên hiệu Trùng hưng năm đầu, sắc phong Phu Hựu Đại Vương. Năm thứ bốn mươi, gia thêm hai chữ Chương Tín, Năm Hưng Long thứ hai mươi, gia phong hai chữ Sùng Nghĩa, đến bây giờ anh uy càng thịnh, hương lửa không ngớt vậy”.
Theo Đường Thư
Quốc sử quán triều Nguyễn khi soạn Khâm định Việt sử thông giám cương mục đã tham khảo rất nhiều nguồn tài liệu, trong đó có ghi chú: “Xét Đường thư, bản kỷ, đời Đức Tông, năm Trinh Nguyên thứ 7 (năm 791), chỉ chép rằng tù trưởng An Nam là Đỗ Anh Hàn làm phản, chứ không chép việc Phùng Hưng”.
Thiếu thời
Theo sách Đại Việt sử ký toàn thư: ''Phùng Hưng là người ở làng Đường Lâm, thuộc Giao Châu. Ông vốn con nhà hào phú, có sức vật trâu, đánh hổ.'' Chuyện kể rằng ông đã từng đánh chết một con hổ có thể quặp hai con trâu mộng mà vẫn chạy như thường,trừ được hoạ cho làng Đường Lâm.
Theo sách Việt điện u linh: ''Phùng Hưng là Thế Tập Biên Khố Di Tù Trưởng châu Đường Lâm, hiệu là Quan Lang. Phùng Hưng xuất thân gia tư hào hữu, sức lực dũng mãnh, đánh được hổ, vật được trâu. Người em tên Hải cũng có sức mạnh kì dị.''
Theo sách Việt sử tiêu án: Phùng Hưng quê ở làng Đường Lâm thuộc Phong Châu, con nhà hào phú, có sức vật trâu đánh hổ.
Cho tới nay ngày sinh của ông vẫn chưa rõ. Các sách chính sử như Đại Việt Sử ký Toàn thư, Khâm định Việt sử Thông giám Cương mục ghi ông mất năm 802, chỉ một thời gian ngắn sau khi đuổi được giặc phương Bắc. Một nguồn dã sử cho biết ông sinh ngày 25 tháng 11 năm Canh Tý (tức ngày 5 tháng 1 năm 761) và mất ngày 13 tháng 8 năm Nhâm Ngọ (tức ngày 13 tháng 9 năm 802), thọ 41 tuổi.
Phùng Hưng vốn là cháu bảy đời của Phùng Trí Cái – người đã từng vào trong cung vua Đường Cao Tổ thời niên hiệu Vũ Đức (618–626) dự yến tiệc và làm Quan lang ở đất Đường Lâm. Bố của Phùng Hưng là Phùng Hạp Khanh, một người hiền tài đức độ.
Khoảng năm Nhâm Tuất (722) đời Đường Huyền Tông niên hiệu Khai Nguyên, Phùng Hạp Khanh đã tham gia cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan (tức Mai Hắc Đế). Sau đó, ông trở về quê chăm chú công việc điền viên, trở nên giàu có, trong nhà nuôi nô tỳ có đến hàng nghìn người.
Theo sự tích, Phùng Hạp Khanh có một người vợ họ Sử. Ông bà sinh một lần được ba người con trai khôi ngô khác thường, lớn lên ai cũng có sức khỏe, có thể kéo trâu, quật hổ. Anh cả là Phùng Hưng, em thứ hai là Phùng Hải (tự là Tư Hào) và em út là Phùng Dĩnh (tự là Danh Đạt). Đến năm ba anh em 18 tuổi thì bố mẹ đều mất. Trong ba anh em, anh cả Phùng Hưng là người có sức khỏe và khí phách đặc biệt.
Dấy nghiệp
Phùng Hưng nối nghiệp cha và đã trở thành Hào trưởng đất Đường Lâm. Cho tới nay dân gian vẫn còn lưu truyền câu chuyện ông dùng mưu kế giết hổ dữ mang lại bình yên cho làng xóm.
Việt Nam thời thuộc Đường gọi là An Nam đô hộ phủ, khi đó đang nằm dưới ách cai trị hà khắc của bọn quan đô hộ. Các quan đô hộ nhà Đường ra sức vơ vét của cải của người dân Việt Nam, bắt người dân Việt phải đóng sưu cao thuế nặng khiến lòng người ngày càng căm phẫn.
Cao Chính Bình, Hiệu úy châu Vũ Định (miền Việt Bắc) giúp Kinh lược sứ An Nam là Trương Bá Nghi đánh bại được cuộc xâm lược của quân Chà Và (Java) ở Chu Diên, sau đó được cử làm đô hộ An Nam. Chính Bình ra sức vơ vét của cải của nhân dân, đánh thuế rất nặng.
Đại Việt Sử Ký toàn thư ghi chép, Phùng Hưng đem quân đánh với Cao Chính Bình, lâu ngày không thắng được. Phùng Hưng dùng kế của Đỗ Anh Hàn, đặt đại bản doanh ở làng Triều Khúc, Thanh Trì đem quân vây phủ.
Quan Đô hộ Cao Chính Bình đem binh ra đánh, không hơn được, ưu phẫn phát bệnh vàng da rồi chết. Theo sử sách thì Cao Chính Bình cai trị An Nam từ 790 đến 791.
Theo Việt điện u linh, Phùng Hưng vào Đô hộ phủ trị vì bảy năm rồi mất. Theo Đại Việt sử ký toàn thư: Hưng nhân đó vào đóng ở phủ trị, chưa được bao lâu thì chết. Theo Việt sử tiêu án: ''Ông Hưng cùng với em là Hải, xuất phục được các làng ấp ở chung quanh, tự hiệu là Đô Quân, Hải là Đô Bảo, dùng kế của người làng là Đỗ Anh Hàn, đem quân vây phủ, Chính Bình lo phẫn mà chết, ông Hưng vào ở trong phủ, cho Hải làm Thái úy, rồi ông mất. Dân chúng lập con Hưng là An làm Đô Phủ Quân.''
Tạ thế
nhỏ|phải|Lăng Phùng Hưng (Phùng đại vương lăng, 馮大王陵) ở Ngõ 2 phố Giảng Võ phường [[Giảng Võ quận Ba Đình thành phố Hà Nội.]] Chính sử chép rằng ông cầm quyền cai trị không lâu sau đó đã qua đời ngay trong năm 791. Các sử gia hiện nay xác định ông mất khoảng tháng 5 năm 791.
Nguồn dã sử Việt điện u linh của Lý Tế Xuyên và giai thoại dân gian cho rằng: ông cầm quyền được bảy năm, nhưng lại mất năm 802. Thông tin này không phù hợp về logic: Năm 791 giành được Tống Bình mà mất năm 802, tức là Phùng Hưng cầm quyền trong 11 năm chứ không phải bảy năm. GS Nguyễn Khắc Thuần cho rằng Lý Tế Xuyên và truyền thuyết dân gian đã có sự lầm lẫn: hơn bảy năm là thời gian tính từ khi Phùng Hưng làm chủ khu vực quanh Đường Lâm tới khi ông mất, chứ không phải tính từ khi ông làm chủ Tống Bình.
Theo sách Việt sử tiêu án: ''Ông Hưng đồng lòng với dân chúng, lập em là Hải. Bồ Phá Lặc có sức khỏe đẩy được núi, không chịu theo Hải, lánh ở động Chu Nham. Bồ Phá Lặc lập An là con ông Hưng. An tôn cha là Hưng làm Bố Cái Đại Vương (tục gọi cha mẹ là Bố Cái), dân Thổ cho là linh dị, lập đền thờ ở phía tây đô phủ để thờ Hưng. ''
Theo sách Việt điện u linh, con của Phùng Hưng là Phùng An khi lên ngôi tôn Phùng Hưng làm Bố Cái Đại Vương, bởi quốc tục xưng cha là Bố, mẹ là Cái, nên mới gọi như vậy.
Di sản
Phùng Hưng đồng lòng với dân chúng, lập em là Hải kế vị. Bồ Phá Lặc có sức khỏe đẩy được núi, không chịu theo Hải, lánh ở động Chu Nham. Bồ Phá Lặc lập Phùng An, con của Phùng Hưng. Phùng An tôn cha làm Bố Cái Đại Vương.
Nhà Đường cho Lý Phục làm Tiết độ sứ Lĩnh Nam, khi Lý Phục đã đến nơi, người An Nam đều yên lặng. Nhà Đường cho Triệu Xương làm Đô hộ. Xương đến nơi, sai sứ dụ Phùng An. Phùng An đem quân đầu hàng.
Sách Việt điện u linh chép: ''Phùng Hưng chết rồi, phụ tá đầu mục là Bồ Phá Lặc, sức có thể bài sơn cử đỉnh, dũng lực tuyệt luân, có ý không theo lập con Phùng Hưng là Phùng An, đem quân chống Phùng Hải. Phùng Hải tránh Bồ Phá Lặc, dời qua ở động Chu Nham, sau không biết ra sao nữa.''
Phùng An kế vị được hai năm, vua Đường Đức Tông phong Triệu Xương sang làm An Nam đô hộ. Triệu Xương đến nơi, sai sứ đem nghi vật dụ Phùng An; Phùng An sửa sang nghi vệ, đem quân nghênh hàng Triệu Xương, các thân thuộc họ Phùng giải tán hết.
Quan điểm 1: Đường Lâm, Sơn Tây
Khi Phùng Hưng nổi dậy, xưng là Đô Quân đã ngay lập tức nhận được sự ủng hộ của các châu Đường Lâm và Trường Phong (châu Phong) do gia tộc ông là tù trưởng vùng này. Xét về địa lý Đường Lâm (Sơn Tây) và Phong Châu (Phú Thọ) nằm ngay cạnh nhau và là trung tâm của nhà nước Văn Lang thời Hùng Vương. Trong khi đó Ái Châu, Hoan Châu ở rất xa về phía nam và không được nhắc đến trong ghi chép về Phùng Hưng ở Lĩnh Nam chích quái và Việt điện u linh - hai tác phẩm được viết vào thời nhà Trần.
Quan điểm này phổ biển nhất và cũng phù hợp lịch sử thôn Đường trong sự kiện Loạn hai thôn Đường Nguyễn và sứ quân Ngô Nhật Khánh là cháu Ngô Quyền cát cứ tại đây, trở thành 1 trong 12 sứ quân tranh giành quyền lực ở trung tâm Đồng bằng sông Hồng. Cả 3 sứ quân Kiều Công Hãn, Kiều Thuận và Đỗ Cảnh Thạc cát cứ ở vùng Sơn Tây Phú Thọ cũng đều là tướng trong triều đình nhà Ngô, trong khi nhiều sứ quân nơi khác chỉ là thổ hào địa phương, không làm việc cho triều đình.
Các ý kiến ủng hộ gồm Ngô Thì Sĩ trong Việt sử tiêu án, Nguyễn Văn Siêu trong Đại Việt địa dư toàn biên căn cứ vào văn bia Phụng tự bi khắc năm Quang Thái thời Trần Thuận Tông, sách Đại Nam nhất thống chí thời Nguyễn và nhà sử học Trần Quốc Vượng là tiếng nói quan trọng ủng hộ quan điểm này.
Quan điểm 2: Đường Lâm, Thanh Hóa (Ái Châu)
Trong tập kỷ yếu hội thảo "Quốc sư Khuông Việt và Phật giáo Việt Nam đầu kỷ nguyên độc lập" tổ chức vào tháng 3 năm 2011, các nhà nghiên cứu Trần Ngọc Vượng, Trần Trọng Dương, Nguyễn Tô Lan thuộc Viện Nghiên cứu Hán Nôm, với bài viết Đường Lâm là Đường Lâm nào? đã cho rằng tấm bia Đường Lâm là giả mạo, chỉ mới được lập thời Nguyễn. Đồng thời cho rằng tên Đường Lâm mới chỉ có từ sau năm 1945. Do đó căn cứ vào địa danh Châu Ái của Lê Tắc trong An Nam chí lược nhóm này cho rằng Đường Lâm thuộc Thanh Hóa hoặc phía bắc Nghệ An.
Quan điểm 3: Đường Lâm, Hà Tĩnh (Hoan Châu)
Quan điểm này được học giả Đào Duy Anh đề xuất trong sách Đất nước Việt Nam qua các đời, xuất bản năm 1964: "Chúng tôi rất ngờ những lời ghi chú ấy và nghĩ rằng rất có thể người ta đã lầm Đường-lâm là tên huyện đời Đường thuộc châu Phúc-lộc (Phúc-lộc châu có huyện Đường-lâm) thành tên xã Đường-lâm ở huyện Phúc-thọ. Huyện Đường-lâm châu Phúc-lộc là ở miền nam Hà-tĩnh". Quan điểm này được học giả Văn Tân ủng hộ.
Tạm kết
Trên thực tế hiện nay, toàn bộ khu vực 3 tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh đều KHÔNG có bất kỳ đền thờ hay di tích hay thần tích nào liên quan đến Phùng Hưng và Ngô Quyền. Nếu hai ông là người ở đây thì điều này đi ngược lại hoàn toàn truyền thống thờ cúng tổ tiên và thờ cúng các vị anh hùng dân tộc của người Việt Nam xưa nay. Vì vậy, việc tất cả các di tích gắn với hai vị anh hùng dân tộc này đều thuộc miền Bắc, chủ yếu tại Hà Nội (Hà Tây cũ), Hải Phòng, Phú Thọ, Hưng Yên, Ninh Bình... đã chứng mình rằng giả thiết quê hương hai ông ở miền Trung là vô lý.
Các công trình gắn liền với tên tuổi của Phùng Hưng
Tại xã Gia Thanh, huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình có ba ngôi đền thờ Bố Cái Đại Vương trong đó đền Cổ Hạc được coi là đền chính, tương truyền ông mất tại đây. Các di tích khác như đình làng Vũ Đại và đình làng Đồng Xuân ở xã Gia Xuân hay đình Vũ Nhì ở xã Gia Trấn, Gia Viễn cũng là nơi thờ Bố Cái Đại Vương Phùng Hưng.
Sau này đất Đường Lâm quê ông còn xuất hiện một vị vua nữa là Ngô Quyền, người đánh bại cuộc xâm lược của Nam Hán, chấm dứt 1.000 năm Bắc thuộc (938). Do vậy Đường Lâm còn được biết đến với tên gọi "Đất hai Vua".
Tại làng Triều Khúc, ông được thờ là thành hoàng của làng. Do đó, dân làng kiêng húy họ tên của ông, và không dùng chữ Phùng hoặc chữ Hưng khi đặt tên con cháu, đồng thời kiêng húy cả chữ Bố trong tên hiệu của ông (Bố Cái Đại Vương) khi người con gọi người cha.
Tên ông còn được đặt cho các tuyến phố và ngôi trường ở Hà Nội, thành phố Ninh Bình, Đà Nẵng, Huế, Nha Trang, Thành phố Hồ Chí Minh.
Đánh giá
''Phùng Đô Quân là một người phi thường, tất nhiên có sự gặp gỡ phi thường; sự gặp gỡ phi thường chính là để đãi người có tài phi thường. Xem việc sức bắt được hổ, khí muốn nuốt sao Ngâu, khiến cho người trong châu đều úy phục, nếu không có tài lược hơn người thời đâu được như thế. Chính Bình chết rồi, Vương thung dung vào đô thành cắm bảy mươi ngọn cờ, hùng oai muôn dặm độc quyền một phương, họa phúc do tay, nghiễm nhiên như một họ Triệu, họ Lý, há phải như Mai Hắc Đế chỉ chiếm một châu mà ví được đâu ? Tuy vận nội thuộc, chẳng bao lâu bị mất vào tay Triệu Xương, nhưng kẻ đại trượng phu xuất sắc không chịu để cho bọn hồ lại giàn buộc. Ngọ Phong là tay cự phách trong hạng Thổ hào, vận tuy bĩ cực, nhưng gặp gỡ đều hanh thông, rõ thực bậc anh hùng hảo hán, phương chi cốn Đại nội hiển linh, sông Bạch Đằng giúp trận, Phu Hựu, Chương Nghĩa chói lọi ở Loan thư, sống được vinh danh, chết lưu hiền hiệu, người như Phùng Bố Cái chưa dễ có nhiều được.
Ngày nay anh tài nảy nở, vị tất đã không do Phùng Công đã cắm lá cờ đỏ đầu tiên, thực là bất hủ
Theo Lê Tung viết trong Việt giám thông khảo tổng luận:'' Phùng Bố Cái là người anh hào ở Đường Lâm ghét sự tàn ngược của Chính Bình, anh em thừa thời quật khởi cứu dân dẹp loạn, ban đức lập công, có thể gọi là bậc vua nhân hậu. Tiếc rằng con trai là An không giữ nổi được cơ nghiệp, do Phá Cần lập nên, rồi đầu hàng Triệu Xương; tuy có Đỗ Anh Hàn là bề tôi mưu việc nước, cũng không cứu vãn được sự bại vong của họ Phùng.''
Liên kết ngoài
Thể loại:Người họ Phùng tại Việt Nam Thể loại:Vua Việt Nam Thể loại:Người Hà Nội Thể loại:Mất năm 791 Thể loại:Khởi nghĩa Việt Nam thời Bắc thuộc lần 3 Thể loại:Sinh năm 761 Thể loại:Mất năm 802 Thể loại:Người Hà Tây
Platychauliodes thornei
Platychauliodes thornei là một loài côn trùng trong họ Corydalidae thuộc bộ Megaloptera. Loài này được K. Barnard miêu tả năm 1940.
Tham khảo
Thể loại:Platychauliodes
Phaius borneensis
Phaius borneensis là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được J.J.Sm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1903.
Paraderris cuneifolia
Paraderris cuneifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Benth.) R. Geesink mô tả khoa học đầu tiên năm 1984.
Liên kết ngoài
Thể loại:Paraderris Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1984
Leionema equestre
Leionema equestre là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được (D.A. Cooke) Paul G. Wilson mô tả khoa học đầu tiên năm 1998.
Tham khảo
Thể loại:Leionema Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Bá Ngư Khuyên
Bá Ngư Khuyên (chữ Hán giản thể: 鲅鱼圈区, âm Hán Việt: Bá Ngư Khuyên khu) là một quận thuộc địa cấp thị Dinh Khẩu, tỉnh Liêu Ninh, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 268 m², dân số 300.000 người. Chính quyền nhân dân quận đóng tại số 15 đường Tiền Đường Giang, mã số bưu chính quận này là 115007. Quận Bá Ngư Khuyên được chia thành 4 nhai đạo (Hồng Hải, Hải Tinh, Vọng Hải, Hải Đông, Hùng Nhạc; 3 trấn: Lưu Truân, Hồng Kỳ, Sa Cương.
Tham khảo
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Liêu Ninh Thể loại:Dinh Khẩu
Hazem El Beblawi
Hazem Abdel Aziz Al Beblawi (cũng viết là el Beblawi; tiếng Ả Rập: حازم عبد العزيز الببلاوى phát âm là [ħæːzem ʕæbdel.ʕæziːz elbeblæːwi]; sinh ngày 17 tháng 10 năm 1936) là một nhà kinh tế Ai Cập và chính trị gia là những người quyền Thủ tướng Ai Cập từ năm 2013 cho đến ngày 01 tháng 3 năm 2014. Trước đó, ông là Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Tài chính trong năm 2011. Sau khi bị lật đổ tháng 7 năm 2013 của Tổng thống Mohamed Morsi và chính phủ của ông, Beblawi được đặt bổ nhiệm làm Thủ tướng lâm thời. Ngày 24 tháng 2 năm 2014, Beblawi tuyên bố từ chức.
Tiểu sử
Beblawi sinh ra tại Cairo, Ai Cập vào ngày 17 tháng 10 năm 1936. Ông học luật tại Đại học Cairo và tốt nghiệp vào năm 1957. Ông đã có bằng sau đại học chuyên ngành kinh tế của trường Đại học Grenoble năm 1961. Ông cũng có bằng tiến sĩ kinh tế từ trường Đại học Paris 1 Pantheon-Sorbonne vào năm 1964.
Chú thích
Thể loại:Thủ tướng Ai Cập Thể loại:Bắc Đẩu Bội tinh Thể loại:Sinh viên Đại học Paris
Agave cundinamarcensis
Agave cundinamarcensis là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được A.Berger mô tả khoa học đầu tiên năm 1915.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Thùa Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1915
Trichocolea paraphyllina
Trichocolea paraphyllina là một loài rêu tản trong họ Trichocoleaceae. Loài này được (Spruce) Stephani miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1909.
Liên kết ngoài
Thể loại:Trichocolea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1909
Nothodes parvulus
Tham khảo
Thể loại:Nothodes Thể loại:Động vật được mô tả năm 1799
Thursania lycimnia
Thursania lycimnia là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thursania
10049 Vorovich
10049 Vorovich 10049 Vorovich là một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 2002.2974138 ngày (5.48 năm). Nó được phát hiện ngày 3 tháng 10 năm 1986.
Nó được đặt theo tên Iosif Izrailevich Vorovich, a Russian nhà toán học.
Tham khảo
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1986
Sağlık, Görele
Sağlık là một xã thuộc huyện Görele, tỉnh Giresun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 149 người.
Gochnatia hatschbachii
Gochnatia hatschbachii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Cabrera mô tả khoa học đầu tiên năm 1974.
Liên kết ngoài
Thể loại:Gochnatia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1974
Cosmophasis strandi
Cosmophasis strandi là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Cosmophasis. Cosmophasis strandi được Lodovico di Caporiacco miêu tả năm 1947.
Tham khảo
Thể loại:Cosmophasis
Myopsyche blandina
Myopsyche blandina là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Korendijk
Tập tin:Ltspkr.pngKorendijk (dân số: 11,019 người trong năm 2004) là một đô thị trên đảo Hoeksche Waard ở phía tây Hà Lan, trong tỉnh Zuid-Holland. Đô thị này có diện tích 100,48 km² (38,80 mile²) trong đó 22,57 km² (8,71 mile²) là diện tích mặt nước.
Với việc tổ chức lại đô thị Hoeksche Waard vào ngày 1 tháng 1 năm 1984, Đô thị Korendijk đã được lập từ các đô thị cũ of Goudswaard, Nieuw-Beijerland, Piershil (location of town hall), Zuid-Beijerland, và đảo Tiengemeten. Ngoài các làng này còn có các trung tâm dân cư Nieuwendijk và Zuidzijde.
Phía nam giáp cửa sông Haringvliet, phía tây giáp sông Spui, giáp đô thị Oud-Beijerland và Cromstrijen về phía bắc và phía đông.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị Zuid-Holland
Rigodium reflexum
Rigodium reflexum là một loài rêu trong họ Rigodiaceae. Loài này được (Starke) Kindb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Liên kết ngoài
Thể loại:Rigodium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1883
Sông Yangon
Sông Yangon (cũng gọi là sông Rangoon hay sông Hlaing) được tạo thành bởi sự hợp lưu của hai sông Pegu và Myitmaka và là một cửa sông sát biển kéo dài từ Yangon (cũng gọi là Rangoon) đổ vào vịnh Martaban của biển Andaman. Lòng sông có thể cho phép các tàu biển lưu thông và do đó đóng một vai trò quan trọng trong kinh tế Myanmar.
Kênh đào Twante nối sông Yangon với đồng bằng Irrawaddy hay đồng bằng Ayeyarwady, từng được gọi là 'vựa lúa của châu Á'. Nó có 1000 sqmi đồn điền gỗ tếch tươi tốt và đầm lấy ngập mặn, nhiều nơi nay đã được cải tạo để trồng lúa.
Tham khảo
Thể loại:Sông Myanmar Thể loại:Yangon
Shisha
phải|nhỏ|Một shisha của Ai Cập với một cái chụp phía trên chén và ống Syria. [[Tập tin:Hookah.ogg|frameless|center]] Shisha (شيشة), xuất phát từ chữ shīshe (شیشه) trong tiếng Ba Tư hay ống nước (hay còn gọi là “thuốc lào Ả rập”) là một thiết bị có một hoặc nhiều thân (thường làm bằng thủy tinh) dùng để hút như hút thuốc lá, trong đó khói được lọc và làm lạnh bằng cách đi qua nước. Xuất phát từ Ấn Độ,   shisha đã trở nên phổ biến, đặc biệt tại Trung Đông và dần dần được biết đến ngày càng nhiều ở Bắc Mỹ, Châu Âu, Châu Úc và Brasil.
Tên gọi
Tùy vào từng địa phương, shisha hay hookah thường được gọi bằng nhiều tên: tiếng Ả Rập gọi là Shisha (شيشة) hoặc Nargeela (نرجيلة) hoặc Argeela (أركيلة\أرجيلة) và được sử dụng trong toàn bộ thế giới Ả Rập; Narguileh (đôi khi còn đọc là Argilah) là tên thường dùng ở Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Hy Lạp, Síp, Armenia, Azerbaijan, Liban, Iraq, Jordan, và Syria. Narghile xuất phát từ chữ Ba Tư nārghile, có nghĩa là cây dừa, từ này lại xuất phát từ chữ Phạn nārikela (नारिकेला), cho thấy khi xưa shisha được làm từ vỏ dừa.
Thành phần
Nếu không kể ống dây, một shisha bao gồm một số thành phần, trong đó có bốn thành phần quan trọng.
Chén
Hay còn được gọi là đầu shisha, chén đóng vai trò bình chứa, thường được làm từ đất sét hoặc cẩm thạch, có tác dụng giữ than và thuốc lá trong quá trình hút. Người ta bỏ thuốc lá vào chén rồi được phủ một miếng giấy bạc có đục lỗ hoặc một màn bằng thủy tinh hay kim loại. Than hồng sẽ được đặt lên trên cùng, để có thể đốt thuốc lá với nhiệt độ thích hợp.
Trichipteris gardneri
Trichipteris gardneri là một loài dương xỉ trong họ Cyatheaceae. Loài này được Hook. R.M. Tryon mô tả khoa học đầu tiên năm 1970.
Shisha
Chén
Gần đây người ta cũng cải tiến cái chén để giữ nước ép trong thuốc lá. Chén Tangiers Phunnel và Chén Sahara Vortex là hai mẫu chén shisha cải tiến này.
Màn gió (có thể có, có thể không)
Màn gió shisha là một tấm phủ đặt lên trên phần chén, có dạng lỗ khí. Nó ngăn gió không làm tăng tỷ lệ cháy và nhiệt độ của củi, và để tro và tàn than bay lên không khí xung quanh. Nó hạn chế cháy vì làm cho than không văng ra khi có va chạm.
Trichipteris gardneri
Liên kết ngoài
Thể loại:Trichipteris Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1970
Trichipteris gardneri
Shisha
Thân và miếng đệm
Thân shisha là một cái ống rỗng. Chén được gắn ở phía trên ống. Đôi khi người ta gắn xô đá vào giữa thân và chén để làm mát khói. Ở cuối là một ống hẹp được nhúng chìm trong nước. Nơi thân gắn với bình nước được hàn kín bằng một miếng đệm. Gần đó có ít nhất hai cái lỗ thoát khí phía trên nước. Người ta có thể gắn vòi vào một hoặc nhiều lỗ này.
Bình nước
Thân shisha nằm trên một bình nước. Đầu dưới của ống thân nằm dưới mặt nước. Khói được truyền qua thân và khỏi đầu dưới, tạo thành bọt trong nước. Làm như vậy sẽ làm mát và làm ẩm khói. Người ta thường dùng nước trái cây đổ thêm vào nước hoặc thay hoàn toàn nước. Một miếng trái cây, lá bạc hà, và đá viên cũng có thể bỏ thêm vào.
Đĩa
Một cái đĩa hoặc khay tàn thuốc nằm ngay phía dưới chén để hứng tàn rơi khỏi than.
Miếng khuếch tán (có thể có hoặc không)
Miếng khuếch tán là một thiết bị bằng nhựa nhỏ có đục lỗ nối với cuối ống. Phần này được nhúng hoàn toàn trong nước, nên tác dụng của nó là phá vỡ bọt khí tạo ra trong quá trình lọc khói, khiến cho khói sạch hơn và bớt tiếng lọc bọc. Nó được dùng trong các shisha sang trọng để hút kiểu thượng hạng và không phải là thiết bị bắt buộc.
Cách hoạt động
nhỏ|upright Người ta đổ nước vào bình ở phía dưới shisha để ống thân đã gắn chặt ngập trong nước khoảng vài phân (centimet). Nước càng sâu thì lực hút khi dùng càng phải lớn. Thuốc lá được bỏ vào trong chén đặt ở đầu shisha và than hồng đặt trên đầu thuốc lá. Một số nền văn hóa phủ chén bằng một miếng thiếc hoặc màn kim loại để ngăn cách than với thuốc, làm tối thiểu lượng tro than lẫn trong khói. Cách này cũng giúp giảm nhiệt độ đốt thuốc, để tránh làm cháy thuốc trực tiếp.
Khi người ta hút vòi, khí được đẩy qua cục than và vào trong chén đựng thuốc. Không khí nóng do than tỏa ra sẽ làm bốc hơi (chứ không cháy) thuốc lá, tạo ra khói, rồi được truyền xuống ống thân để đi vào nước trong bình. Khí sẽ tạo ra bọt, mất nhiệt, và tràn lên phần trên của bình, nơi có gắn vòi. Khi người hút hút vòi, khói sẽ đi vào phổi, và sự thay đổi áp suất trong bình sẽ lại kéo khí vào than, tiếp tục quá trình.
Nếu shisha được đốt và tạo ra khói nhưng không ai hút trong thời gian dài, khói bên trong bình nước sẽ được coi là "cũ" và không ngon nữa. Khói cũ sẽ được đẩy ra ngoài qua van làm sạch, nếu có.
Tác động đến sức khỏe
Nhiều người lầm tưởng là khói từ shisha ít nguy hiểm hơn nhiều so với khói thuốc lá. Hơi nước do shisha tạo ra làm cho khói bớt khó chịu và gây ra cảm giác an toàn giả tạo, bớt lo lắng về tác hại thực sự đối với sức khỏe. Các bác sĩ tại nhiều bệnh viện trong đó có Phòng khám Mayo đã nói rằng việc hút shisha cũng tàn phá sức khỏe y như hút thuốc lá, và một nghiên cứu của Tổ chức Y tế Thế giới cũng xác nhận kết quả này.
Mỗi lượt hút shisha thường kéo dài hơn 40 phút, và gồm từ 50 đến 200 lần hít, mỗi lần từ 0,15 đến 0,5 lít khói. Báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới và Hội Ung thư Hoa Kỳ cho thấy, trong một lượt hút shisha kéo dài một giờ, một người có thể sẽ hít nhiều gấp 100 đến 200 lượng khói và nhiều hơn 70% lượng nicotine so với hút một điếu thuốc lá.
Một nghiên cứu vào năm 2005 cũng cho thấy người hút shisha có nguy cơ mắc bệnh răng miệng gấp 5 lần người không hút. Người hút shisha cũng có nguy cơ bị ung thư phổi cao gấp 5 lần người không hút.
Nước dùng để lọc khói hoàn toàn không hiệu quả trong việc loại bỏ tất cả các chất độc hại.
Một nghiên cứu về việc hút shisha và ung thư tại Pakistan đã được xuất bản năm 2008. Mục tiêu của nghiên cứu là "tìm ra mức độ huyết thanh CEA trong những người chỉ hút shisha, tức là những ai hút shisha mà không hút thứ nào khác (thuốc lá, bidi, v.v.), nhồi thuốc từ 1 đến 4 lần một ngày, mỗi lần một lượng 120 g (một chén trung bình chứa 30g) hỗn hợp thuốc lá-mật đường (tức là lượng thuốc lá tương đương với 60 điếu thuốc, mỗi điếu 1g thuốc) và hút hết trong 1 đến 8 lượt". Carcinoembryonic antigen (CEA) là chỉ dấu tìm thấy trong một vài dạng ung thư. Mức độ huyết thanh này trong những người chỉ hút shisha thấp hơn so với người hút thuốc điếu mặc dù con số này không khác biệt về mặt thống kê giữa người hút shisha và người không hút. Ngoài ra, nghiên cứu cũng kết luận rằng việc hút shisha nặng (2-4 lần chuẩn bị mỗi ngày; 3-8 lượt mỗi ngày; từ 2 đến 6 tiếng) làm tăng đáng kể lượng CEA.
Liên kết ngoài
Thể loại:Văn hóa Ấn Độ Thể loại:Thuốc lá Thể loại:Hút thuốc qua ống Thể loại:Văn hóa Iran Thể loại:Văn hóa Ả Rập Thể loại:Phát minh của Ấn Độ Thể loại:Phát minh của Iran Thể loại:Văn hóa Hồi giáo Thể loại:Từ ngữ Hindi
Việt Khuê
Nguyễn Hữu Việt Khuê (sinh ngày 11 tháng 3 năm 1984 ) là nam biên tập viên, MC người Việt Nam.
Tiểu sử
Việt Khuê sinh năm 1984 tại Hà Nội. Anh là con trai của nhà toán học Nguyễn Hữu Việt Hưng. Anh từng tốt nghiệp thủ khoa trường Đại học Khoa học Tự nhiên Đại học Quốc gia Hà Nội năm 2006 và cũng là thủ khoa đại học toàn quốc năm 2006.
Sự nghiệp
Việt Khuê từng theo học tại trường Đại học Khoa học Tự nhiên Hà Nội. Ban đầu, anh muốn làm nhà khoa học như bố nhưng không lâu sau khi vừa tham gia chương trình Người hâm mộ cùng bình luận World Cup 2006, anh bỗng nhận ra mình đam mê truyền hình và quyết định theo đuổi nó.
Việt Khuê làm việc tại Đài Truyền hình Việt Nam, anh từng dẫn dắt cho nhiều bản tin thể thao, trong đó có thể kể đến như 360 độ thể thao, Thể thao 24/7, Nhịp đập 360 độ thể thao và tham gia bình luận trực tiếp các sự kiện thể thao lớn như: Ngoại hạng Anh, Bundesliga, UEFA Champions League, World Cup, Asiad, Seagames, Euro, AFF Cup,...
Trong khoảng thời gian từ năm 2007 đến năm 2015, anh phụ dẫn dắt chương trình Đường lên đỉnh Olympia từ năm thứ 8, năm thứ 10 đến năm thứ 13. Riêng Olympia năm thứ 9, anh chuyển sang dẫn dắt chương trình chính. Riêng năm thứ 15, anh đã bất ngờ trở lại dẫn dắt chương trình đặc biệt Gala kỉ niệm 15 năm lên sóng của Đường lên đỉnh Olympia cùng với MC Ngọc Huy.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Người dẫn chương trình truyền hình Thể loại:Người dẫn chương trình Việt Nam
Vòng bảng UEFA Champions League 2021-22
Vòng bảng UEFA Champions League 2021-22 bắt đầu vào ngày 14 tháng 9 năm 2021 và kết thúc vào ngày 8 tháng 12 năm 2021. Có tổng cộng 32 đội cạnh tranh ở vòng bảng để xác định 16 suất vào vòng đấu loại trực tiếp của UEFA Champions League 2021-22.
Sheriff Tiraspol có lần đầu tiên xuất hiện ở vòng bảng. Họ là đội bóng đầu tiên từ Moldova thi đấu ở vòng bảng Champions League.
Bốc thăm
Lễ bốc thăm cho vòng bảng được tổ chức vào ngày 26 tháng 8 năm 2021, lúc 18:00 CEST (19:00 TRT), ở Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ. 32 đội được bốc thăm vào tám bảng gồm 4 đội. Đối với lễ bốc thăm, các đội được xếp hạt giống vào bốn nhóm, mỗi nhóm gồm 8 đội, dựa trên những nguyên tắc sau:
Các đội từ cùng hiệp hội không thể được bốc thăm vào cùng bảng. Vì lý do chính trị, các đội từ Ukraina và Nga không thể được bốc thăm vào cùng bảng. Trước lễ bốc thăm, UEFA hình thành các cặp gồm các đội từ cùng hiệp hội (một cặp cho các hiệp hội với 2 hoặc 3 đội, hai cặp cho các hiệp hội với 4 hoặc 5 đội) dựa trên lượng khán giả xem truyền hình, trong đó một đội được bốc thăm vào các Bảng A–D và đội còn lại được bốc thăm vào các Bảng E–H, do đó hai đội thi đấu vào các ngày khác nhau. Các cặp sau được UEFA công bố sau khi các đội vòng bảng được xác nhận:
1. Chelsea và Manchester City