cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Watchmen
Chủ đề
Trong bài viết "Deconstructing the Hero" (Hủy cấu trúc hình tượng anh hùng), Iain Thomson đánh giá rằng tác giả đã xây dựng các nhân vật anh hùng nhằm bộc lộ ý tưởng hủy cấu trúc (deconstruct) với quan niệm truyền thống về hình tượng anh hùng, cũng là khuyến khích độc giả suy ngẫm về ý nghĩa của hình tượng anh hùng bằng nhiều góc nhìn khác nhau từ các mảnh vỡ rải rác. Theo Thomson, các anh hùng trong Watchmen gần như có một điểm chung đó là một triển vọng tương lai diệt vong (nihilistic outlook) và Moore mô tả cái triển vọng đó như là sự thật giản đơn và thẳng thắn để hủy cấu trúc mục đích tối thượng của những nhân vật đáng ra được coi là anh hùng. Về cốt truyện, Iain Thomson đánh giá nó được phát triển sao cho số phận các anh hùng đã đặt ra cho độc giả câu hỏi, phải chăng sẽ không thể sống tốt hơn nếu thiếu các anh hùng, phải chăng thời đại của các anh hùng đã trôi qua, đây là lý do Thomson cho rằng "tác phẩm hậu hiện đại" này khác biệt so với những tác phẩm hủy cấu trúc hình tượng anh hùng của trào lưu chủ nghĩa hiện sinh. Về phần mình, Richard Reynolds đánh giá với việc không có nhân vật siêu phản diện (supervillain) trong thế giới Watchmen, các siêu anh hùng buộc phải đối mặt với những lo lắng mơ hồ hơn về xã hội và đạo đức, chi tiết này đã xóa bỏ khái niệm truyền thống về các siêu anh hùng khỏi cốt truyện, và như thế Watchmen hoặc là giới hạn cuối cùng của thể loại truyện tranh siêu anh hùng hoặc là bước đầu tiên cho sự trưởng thành của thể loại này.
Tránh cụm từ "hủy cấu trúc", Geoff Klock nhận xét Watchmen là câu chuyện về nhìn lại khái niệm siêu anh hùng, ông coi tác phẩm này cùng The Dark Knight Returns của Frank Miller là những trường hợp đầu tiên đại diện cho một thể loại truyện tranh mới với bước chuyển tiếp hình ảnh các siêu anh hùng từ giả tưởng sang hình tượng văn học. Theo đó thì chủ nghĩa hiện thực của Moore trong Watchmen đã giúp hư vô hóa (kenosis) thể loại truyện tranh khi không còn xây dựng những nhân vật siêu anh hùng có vị thế cao quý và sức mạnh phi thường, thay vào đó là những anh hùng cải trang chống tội phạm của thế giới thực. Theo Klock, quan trọng hơn cả việc Alan Moore khai thác động cơ hành động (thường mang dục tính) của các anh hùng cải trang đã làm xáo trộn những câu chuyện quá khứ của họ, đồng thời thúc đẩy độc giả đánh giá lại, nhìn nhận lại từng siêu anh hùng theo cách nhìn "hư vô hóa" của Moore. Ví dụ như trường hợp của Adrian Veidt, Veidt buộc phải phá hủy, sau đó tái tạo lại mọi thứ để tạo nên một cộng đồng thống nhất nơi anh ta có thể tồn tại. Về sự liên quan giữa tựa đề của truyện với câu nói của Iuvenalis, Klock cho rằng nó đã tô đậm rắc rối của việc kiểm soát những người nắm giữ quyền lực.
Bản thân tác giả Alan Moore những truyện tranh gai góc hậu hiện đại mang tính hủy cấu trúc hình tượng siêu anh hùng như Watchmen đã trở thành một thể loại riêng. Vào năm 2003, tác giả đánh giá 15 năm sau khi Watchmen ra đời, hàng loạt truyện tranh có cốt truyện tàn nhẫn, bi quan, bẩn thỉu và bạo lực đã xuất hiện, những tác phẩm này thường lấy Watchmen làm chuẩn để đưa ra những câu chuyện thực tế là quá sức xấu xa và không có nhiều trong số đó đáng để đọc. Cũng công nhận rằng các độc giả coi Watchmen mang chút gì đó tàn nhẫn và gai góc, Gibbons vẫn cho rằng theo cách nhìn của ông thì loạt truyện Watchmen vẫn là tác phẩm ca tụng tuyệt vời hình tượng các siêu anh hùng không kém gì các tác phẩm cùng thể loại khác.
Phát hành và đánh giá
nhỏ|phải|Mặt cười (smiley) là hình ảnh được lặp lại nhiều lần trong loạt truyện. Sau khi tập đầu tiên của Watchmen ra đời, tác phẩm của Moore và Gibbons đã khiến các đồng nghiệp của họ phải kinh ngạc. Gibbons nhớ lại trường hợp của Howard Chaykin, một người vốn không bao giờ dễ dàng đưa ra lời khen, đã tới gặp ông và nói: "Dave, những điều ông đã làm với Watchmen thật tuyệt vời" ("Dave what you've done on Watchmen is fuckin' A"). Năm 1986, Moore phát biểu rằng hãng DC đã ủng hộ các tác giả từ đầu tới cuối kể cả với những sự vượt quá giới hạn về mặt hình ảnh. Để quảng cáo cho loạt truyện, DC Comics cho phát hành các bộ thẻ có hình nhân vật và hình vẽ trong Watchmen, 10.000 bộ 4 huy hiệu bao gồm cả một phiên bản của huy hiệu mặt cười dính máu trên áo The Comedian trước khi ông bị giết cũng được phát hành và bán hết. Sau khi toàn bộ 12 tập Watchmen được xuất bản, hãng trò chơi điện tử Mayfair Games, với sự giám sát của Moore, cũng cho ra đời Watchmen, một trò chơi thuộc loạt DC Heroes Role -playing Game, trò chơi này còn cung cấp thêm cho người chơi những chi tiết phụ về thế giới Watchmen xảy ra năm 1966.
Watchmen được xuất bản dưới dạng các tập đơn trong thời gian 1986-1987. Là một thành công về thương mại, Watchmen đã giúp DC Comics vượt qua đối thủ Marvel Comics trong một thời gian ngắn trên thị trường truyện tranh. Trong thời gian này, lịch xuất bản Watchmen đôi khi bị trì hoãn, một lần vì theo dự định của Len Wein thì phải có 6 tập hoàn thiện để đảm bảo kế hoạch xuất bản trong khi thực tế chỉ có 3 tập được các tác giả hoàn thành, những lần khác vì Moore, Gibbons và Higgins cần nhiều thời gian hơn dự định để hoàn thiện một tập. Sau khi loạt truyện kết thúc, các tập Watchmen lẻ đã được tập hợp lại và bán dưới dạng trade paperback. Cùng với loạt Batman: The Dark Knight Returns (1986) của Frank Miller, Watchmen được tiếp thị dưới dạng tiểu thuyết có minh họa (graphic novel), tên gọi cho phép DC và các nhà xuất bản khác bán các tuyển tập truyện tranh tương tự nhau dưới dạng gần với tiểu thuyết thay vì truyện tranh. Do tính phổ biến của những tác phẩm như Watchmen, các nhà sách và thư viện công cộng bắt đầu dành ra những giá sách riêng cho thể loại tuyển tập truyện tranh này. Về sau, các truyện tranh mới được đặt hàng dựa trên cơ sở tái bản chúng dưới dạng tuyển tập cho các thị trường này. Năm 1987, hãng Graphitti Design cho xuất bản hạn chế một phiên bản bìa cứng Watchmen với 48 trang đi kèm bao gồm các ý tưởng gốc và phác họa ý tưởng tác phẩm. Năm 2005, DC Comics cho ra mắt độc giả Absolute Watchmen, phiên bản bìa cứng vượt cỡ của loạt truyện với khổ Absolute Edition. Tập hợp dưới sự giám sát của Dave Gibbons, Absolute Watchmen bao gồm cả các phần do Graphitti xuất bản cũng như được John Higgins khôi phục và vẽ màu lại. Năm 2008, hãng Warner Bros. Entertainment cho xuất bản Watchmen: Motion Comics, một loạt hoạt hình kể chuyện (narrated animation) với minh họa là hình ảnh truyện tranh gốc và phần lời dẫn chuyện. Tập một của loạt hoạt hình ra mắt độc giả vào mùa Hè năm 2008 tại các cửa hàng số như iTunes Store. Tháng 12 năm 2008, hãng DC tái bản tập 1 Watchmen với giá bìa gốc năm 1986 1,5 USD.
Watchmen được giới phê bình đánh giá cao kể cả bên trong và bên ngoài ngành công nghiệp truyện tranh Mỹ. Tạp chí Time đánh giá đây là tác phẩm xuất sắc nhất của trào lưu truyện tranh mới xuất bản thời gian đó và rằng Watchmen là một "kỳ công tuyệt vời của trí tưởng tượng, khoa học viễn tưởng, châm biếm chính trị, vừa gợi lên quá khứ của truyện tranh vừa dũng cảm tái dựng lại thể loại tiểu thuyết có minh họa dưới dạng truyện bí ẩn mang tính phản xã hội không tưởng". Năm 1988, Watchmen được trao Giải Hugo hạng mục Các thể loại khác (Other Forms). Kể từ khi phát hành, Watchmen thường xuyên được đánh giá là tác phẩm mang tính mở đường cho thể loại truyện tranh mới. Trong Art of the Comic Book: An Aesthetic History, Robert Harvey cho rằng với Watchmen, Moore và Gibbons đã lần đầu tiên chứng tỏ khả năng của truyện tranh trong việc miêu tả những cốt truyện phức tạp chỉ có thể sáng tạo riêng cho loại hình truyền thông này. Năm 1999, tờ The Comics Journal xếp Watchmen ở vị trí thứ 91 trong danh sách 100 truyện tranh tiếng Anh của thế kỷ 20 (Top 100 English-Language Comics of the 20th Century). Watchmen là truyện tranh duy nhất có mặt trong danh sách "All-TIME 100 Greatest Novels" (100 tiểu thuyết vĩ đại nhất mọi thời của TIME) do tạp chí Time đưa ra năm 2005. Trong bài giới thiệu đi kèm danh sách, nhà phê bình của tờ Time Lev Grossman đã mô tả truyện tranh này như là một tác phẩm thót tim và cảm động, một bước ngoặt trong quá trình phát triển của một thể loại có tuổi đời còn trẻ. Năm 2008, tạp chí Entertainment Weekly xếp Watchmen ở vị trí thứ 13 trong danh sách 50 tiểu thuyết xuất sắc nhất xuất bản trong 25 năm gần đây với lời bình Watchmen là "tác phẩm về siêu anh hùng xuất sắc nhất từng ra mắt độc giả và là bằng chứng cho thấy thể loại truyện tranh cũng có thể cung cấp những cốt truyện cảm động và thông minhg xứng đáng được gắn mác "văn học"." Năm 2009, Lydia Millet trên tờ The Wall Street Journal đánh giá rằng Watchmen hoàn toàn xứng đáng với lời ca ngợi đó và rằng những trang vẽ của truyện hoàn toàn xứng đáng với tính phổ biến của nó, thậm chí là với tư cách một truyện kể văn học có minh họa, nó hoàn toàn có thể tranh đua về mặt nghệ thuật với những tuyệt tác như 'Acme Novelty Library' của Chris Ware hoặc gần nhứ bất cứ phần nào từ tác phẩm dí dỏm và tuyệt vời của Edward Gorey.
Năm 1985, theo lời của Moore thì nếu loạt truyện Watchmen thành công, ông cùng Gibbons có thể sẽ sáng tác thêm một loạt 12 tập truyện tranh Minutemen đề cập đến thời gian trước khi các sự kiện chính của Watchmen diễn ra mà cụ thể là thập niên 1940 với nhân vật chính là nhóm siêu anh hùng đã từng xuất hiện trong Watchmen. Steve Whitaker trong tạp chí truyện tranh của người hâm mộ Anh Fantasy Advertiser đã đùa rằng một loạt truyện như vậy nếu ra đời sẽ đương nhiên xoay quanh các mối quan hệ đồng tính luyến ái và sự lập dị về trang phục của họ trong bối cảnh những năm 1940. DC Comics đã tạo cơ hội cho hai tác giả sáng tác các loạt truyện prequel tương tự với tựa đề dạng Rorschach's Journal (Nhật ký của Rorschach) hoặc The Comedian's Vietnam War Diary (Nhật ký chiến tranh Việt Nam của The Comedian), nhà xuất bản cũng để ngỏ cơ hội cho các tác giả khác sử dụng thế giới của Watchmen để sáng tác. Đề tài về trải nghiệm của The Comedian trong Chiến tranh Việt Nam được ưu tiên vì The 'Nam (Chiến tranh Việt Nam) là đề tài phổ biến thời gian này của văn hóa Mỹ, ngoài ra theo Gibbons thì còn có các gợi ý về những câu chuyện liên quan tới cặp siêu anh hùng Nite Owl và Rorschach (theo kiểu của Randall and Hopkirk (Deceased)). Gibbons quan tâm hơn tới đề tài về Minutemen vì theo ông nó cũng là một cách tưởng nhớ tới sự giản đơn và bản chất không phức tạp của các truyện tranh thời kì hoàng kim cộng thêm những chi tiết kịch tính với những cốt truyện có thể đã rõ kết cục nhưng người đọc vẫn thấy hấp dẫn bởi cách tác giả dẫn dắt họ tới kết cục đó. Cuối cùng thì không tác giả nào cảm thấy những đề tài này có thể đi tới nơi tới chốn, đặc biệt là Moore đã dứt khoát rằng DC không được tiếp tục cho những người khác sáng tác tiếp loạt truyện.
Bất đồng về quyền sở hữu cốt truyện cuối cùng đã khiến Alan Moore cắt đứt quan hệ với DC Comics. Cả Moore và Gibbons đều nói rằng DC đã trả một khoản tiền đáng kể để được giữ bản quyền tác phẩm với điều kiện thu hồi là nếu như DC không còn nguyện vọng xuất bản tiếp loạt truyện thì một năm sau đó quyền sở hữu sẽ quay trở lại với các tác giả. Sau đó Moore cảm thấy điều khoản thu hồi trong hợp đồng là vô nghĩa vì DC không hề có ý định chấm dứt xuất bản hai loạt truyện ăn khách này. Trong bài phỏng vấn trên tờ The New York Times năm 2006, nhà văn đã phát biểu: "Tôi nói, 'Được thôi',' [...] 'Các ông đã lừa bịp tôi thành công thì tôi sẽ không bao giờ làm việc cho các ông nữa'". Năm 2000, Moore công khai xa lánh kế hoạch của DC kỉ niệm 15 năm ngày ra đời phiên bản bìa cứng của Watchmen và loạt búp bê (action figure) từ DC Direct, ông cho rằng hãng DC chỉ thuần túy kỉ niệm 15 năm ngày họ giành được Watchmen từ tay ông và Dave Gibbons. . Dù các búp bê mẫu đã được DC cho ra mắt công chúng tại hội chợ Comic-Con International năm 2000 nhưng việc sản xuất hàng loạt sản phẩm này đã bị hủy bỏ.. Trong khi hãng DC Comics vẫn muốn hàn gắn quan hệ giữa hai bên thì Moore vẫn cảm thấy rằng công ty đối xử không công bằng với mình trong việc xuất bản loạt tác phẩm America's Best Comics của ông (xuất bản dưới nhãn hiệu Wildstorm, được DC mua lại năm 1998 với lời hứa cho Moore là DC sẽ không can thiệp trực tiếp vào việc xuất bản).
Chuyển thể điện ảnh
nhỏ|phải|250px|Bên trong con thuyền "Archie" của Nite Owl dựng trong phim Watchmen trưng bày tại Comic-Con 2008. Ngay từ năm 1986 đã có một số dự án chuyển thể Watchmen thành phim điện ảnh khi các nhà sản xuất phim Lawrence Gordon và Joel Silver mua lại bản quyền chuyển thể tác phẩm này cho hãng 20th Century Fox. Fox đã đề nghị Alan Moore viết kịch bản phim dựa trên truyện tranh của ông, tuy nhiên nhà văn đã từ chối và hãng phim đã giao kịch bản chuyển thể cho nhà biên kịch Sam Hamm. Hamm được quyền viết lại phần kết của Watchmen vốn rất phức tạp trong truyện trở thành một đoạn kết điện ảnh dễ "kiểm soát" hơn bao gồm một vụ ám sát và một nghịch lý về thời gian. Tới năm 1991, dự án phim Watchmen được Fox nhượng lại Warner Bros. với hai vai trò đạo diễn và biên kịch được dự định giao cho Terry Gilliam và Charles McKeown. Theo kịch bản viết lại của McKeown thì quyển nhật ký của Rorschach sẽ được sử dụng như lời dẫn chuyện đồng thời nhiều cảnh trong truyện tranh vốn không có trong kịch bản của Hamm cũng được bổ sung thêm. Tuy nhiên do không thành công ở các dự án điện ảnh trước, Gilliam và Silver chỉ có thể kêu gọi được khoản đầu tư 25 triệu USD, bằng một phần tư của ngân sách cần thiết. Cuối cùng thì Gilliam quyết định bỏ dự án Watchmen vì theo ông thì tác phẩm này "không thể chuyển thành phim được" ("unfilmable"), Terry Gilliam đã phát biểu: "Rút ngắn tác phẩm xuống còn một bộ phim hai hoặc hai tiếng rưỡi đối với tôi cũng như là rút bỏ đi ý nghĩa thực sự của Watchmen". Sau khi đến lượt hãng Warner Bros. đình chỉ dự án phim điện ảnh Watchmen, Gordon mời Gilliam trở lại vị trí đạo diễn nhưng một lần nữa ông từ chối vì cho rằng tác phẩm này nên được chuyển thể thành một loạt phim ngắn 5 giờ hơn là một phim truyện.
Tháng 10 năm 2001, Gordon quyết định hợp tác với nhà sản xuất phim Lloyd Levin và hãng Universal Studios để khởi động lại dự án, người được chọn viết và đạo diễn dự án mới này là David Hayter. Do khác biệt về ý tưởng làm phim, Hayter và các nhà sản xuất rời hãng Universal và dự định chuyển Watchmen về thực hiện tại hãng Revolution Studios. Tuy nhiên cuối cùng thì bộ phim cũng không được thực hiện ở Revolution Studios và dự án một lần nữa lại đổ vỡ. Tháng 7 năm 2004, tới lượt hãng Paramount Pictures vào cuộc, dự án lần này vẫn sử dụng kịch bản của Hayter và người được mời đạo diễn là Darren Aronofsky trong khi Gordon và Levin tiếp tục giữ vai trò nhà sản xuất bên cạnh Eric Watson. Sau khi Aronofsky rời dự án để tập trung cho bộ phim The Fountain, đạo diễn của The Bourne Supremacy là Paul Greengrass được mời thay thế. Và cuối cùng thì một lần nữa dự án chuyển thể Watchmen lại bị Paramount ngừng lại vào cuối năm 2005.
Sau Paramount, Gordon và Levin quay trở lại hãng Warner Bros. vào tháng 10 năm 2005 với dự định thực hiện Watchmen ở hãng này. Ấn tượng với bộ phim chuyển thể từ truyện tranh 300, hãng Warner Bros. quyết định mời Zack Snyder, đạo diễn của 300, hiện thực hóa dự án Watchmen, một truyện tranh nổi tiếng khác, thành phim điện ảnh. Dựa trên những chi tiết yêu thích trong kịch bản của Hayter, nhà biên kịch Alex Tse đã viết kịch bản chuyển thể mới cho Watchmen đồng thời đưa bối cảnh phim trở lại thời kỳ Chiến tranh Lạnh. Tương tự cách làm 300, đạo diễn Snyder trung thành với truyện tranh gốc bằng cách sử dụng chính truyện tranh Watchmen để làm storyboard (minh họa phân cảnh). Zack Snyder cũng mở rộng các cảnh hành động và thêm một cốt truyện phụ về nguồn năng lượng để nội dung phim được làm rõ hơn. Mặc dù giữ quan điểm trung thành với tạo hình các nhân vật trong truyện tranh, đạo diễn Snyder cũng muốn tạo cho nhân vật Nite Owl vè ngoài đáng sợ hơn và dùng bộ áo giáp của Ozymandias để nhạo lại các bộ trang phục có cơ bắp cao su của phim Batman & Robin (1997). Sau khi đoạn phim quảng cáo Watchmen ra mắt công chúng tháng 7 năm 2008, chủ tịch hãng DC Comics là Paul Levitz đã phát biểu rằng do số đơn đặt hàng tăng vọt, DC Comics đã cho in hơn 900.000 bản Watchmen mới đưa tổng lượng phát hành dự tính của năm lên hơn 1 triệu bản. Liên quan tới việc Warner Bros. phát hành Watchmen, hãng 20th Century Fox đã đệ đơn kiện nhằm ngăn cản bộ phim ra mắt, tuy nhiên cuối cùng hai hãng phim cũng thương lượng xong về bản quyền chuyển thể theo đó hãng Fox được nhận một khoản tiền trả trước đồng thời được hưởng phần trăm lợi nhuận phát hành toàn cầu của phim Watchmen và các phim làm thêm nếu có. Bộ phim được chính thức công chiếu tháng 3 năm 2009.
Bênh cạnh Watchmen, các trích đoạn Tales of the Black Freighter cũng được chuyển thể thành một phim hoạt hình để phát hành dưới dạng đĩa DVD cùng thời gian với phim điện ảnh Watchmen. Gerard Butler, người thủ vai chính trong 300, được mời lồng tiếng cho nhân vật Captain trong phim này. Bản DVD của Watchmen được dự định phát hành 4 tháng sau DVD Tales of the Black Freighter và có tin cho rằng hãng Warner Bros. sẽ tung ra cả bản DVD mở rộng trong đó phần phim hoạt hình được lồng luôn vào phim điện ảnh. Trò chơi điện tử Watchmen: The End is Nigh cũng được phát hành vào dịp này, đây là sản phẩm do Len Wein, một biên tập viên truyện tranh, thực hiện với bối cảnh là quãng thời gian trước khi truyện phim Watchmen diễn ra.
Trong khi họa sĩ minh hoạt Watchmen là Dave Gibbons đồng ý làm cố vấn cho chuyển thể điện ảnh của Snyder thì Moore từ chối gắn tên ông với bất cứ chuyển thể điện ảnh nào từ truyện tranh do nhà văn này sáng tác. Moore nói rằng ông không hề có ý định xem chuyển thể do Snyder thực hiện và: "Có những điều chúng tôi làm với Watchmen mà nó chỉ có thể hiệu quả dưới dạng truyện tranh, và chúng được tạo ra cũng nhằm để chứng tỏ có những thứ trong truyện tranh mà các loại hình truyền thông khác không thể thực hiện được".
Liên kết ngoài
Thể loại:Truyện tranh của Alan Moore Thể loại:Nhân vật Marvel Thể loại:Truyện tranh chuyển thể thành phim Thể loại:Tác phẩm tận thế giả tưởng Thể loại:Sách năm 1986 Thể loại:Tác phẩm lấy bối cảnh ở thập niên 1980 Thể loại:Tác phẩm giả tưởng lấy bối cảnh năm 1985 Thể loại:Chiến tranh Lạnh trong văn hóa đại chúng Thể loại:Xuất bản phẩm trào phúng Thể loại:Phân biệt đối xử trong các tác phẩm giả tưởng
Xylophanes aglaor
phân phát
Nó được tìm thấy ở Brasil phía tây đến Bolivia. Nó có bề ngoài giống nhiều thành viên chi Xylophanes.
Sinh học
Ấu trùng có thể ăn Psychotria panamensis, Psychotria nervosa và Pavonia guanacastensis.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes Thể loại:Động vật được mô tả năm 1875
Công lục
Công lục (Pavo muticus) là một loài chim công có nguồn gốc từ rừng nhiệt đới ở Đông Nam Á. Chúng đã được liệt kê là loài nguy cấp trong Sách đỏ IUCN từ năm 2009 do quần thể toàn cầu suy giảm nhanh chóng và bị chia cắt nghiêm trọng do mất môi trường sống.
Tham khảo
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1766 Thể loại:Pavo Thể loại:Chim Đông Nam Á Thể loại:Động thực vật Vân Nam Thể loại:Chim Myanmar Thể loại:Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Ba thế hệ của quyền con người
Việc phân chia nhân quyền thành  'ba thế hệ'  ban đầu được đề xuất vào năm 1979 bởi luật gia người Séc Karel Vasak tại Viện nhân quyền quốc tế  ở Strasbourg. Ông đã sử dụng thuật ngữ này ít nhất là vào đầu tháng 11 năm 1977. Các lý thuyết của Vasak chủ yếu bắt nguồn từ luật pháp Châu Âu.
Các bộ phận của ông tuân theo ba khẩu hiệu của Cách mạng Pháp: Liberty, Equality, Fraternity. Ba thế hệ được phản ánh trong một số tiêu chuẩn của Hiến chương về các quyền cơ bản của Liên minh Châu Âu. Tuyên ngôn thế giới về quyền con người bao gồm các quyền được coi là thế hệ thứ hai cũng như thế hệ thứ nhất, nhưng bản thân nó không tạo ra sự khác biệt (các quyền được liệt kê không theo thứ tự cụ thể).
Tham khảo
Thể loại:Bảo vệ môi trường
Tipula savtshenkoana
Tipula savtshenkoana là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng Indomalaya.
Le Plessier-Huleu
Le Plessier-Huleu  là một xã ở tỉnh Aisne, vùng Hauts-de-France thuộc miền bắc nước Pháp.
Tham khảo
Plessierhuleu
Lạc Cảnh Đại Nam Văn Hiến
300px|nhỏ|phải|Cổng chào của khu du lịch Đại Nam 300px|nhỏ|phải|Cổng Thanh Vân Lạc cảnh Đại Nam văn Hiến  (hay còn gọi là Đại Nam Du lịch thần tiên, tên giao dịch: Công ty Cổ Phần Đại Nam, tên quốc tế: ĐAI NAM JOINT STOCK CORPORATION, viết tắt: ĐAI NAM CORP) là một khu du lịch tọa lạc tại phường Hiệp An, thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, Việt Nam. Đây là công trình du lịch quy mô lớn được xây dựng từ năm 1999 với tổng kinh phí khoảng 6.000 tỷ đồng và sau đó bắt đầu mở cửa đón du khách từ ngày 11 tháng 9 năm 2008 đến nay.
Với tổng diện tích giai đoạn 1 là 261ha, giai đoạn 2 là 450ha, Lạc cảnh Đại Nam Văn Hiến có đủ cả biển, hồ, sông, núi và các tường thành, trong đó điểm nhấn quan trọng nhất là đền thờ Đại Nam hay còn gọi là Kim Điện và dãy núi Bảo Sơn. Ngoài ra, tại khu du lịch còn có nhiều hạng mục quan trọng khác như vườn thú mở, biển nhân tạo và khu vui chơi giải trí. Chủ nhân của khu du lịch này hiện là ông Huỳnh Uy Dũng và bà Nguyễn Phương Hằng. Tuy nhiên bà Hằng bị tạm giam kể từ ngày 24/3/2022 với tội danh Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân theo điều 331 Bộ luật hình sự Việt Nam.
Cổng Thanh Vân
Cổng Thanh Vân được xây dựng bằng chất liệu gỗ hoàn toàn từ trong ra ngoài. Trước cổng Thanh Vân là bến xe điện và nhà rường kiểu Huế ở cả hai bên được lợp bằng ngói lưu li xanh. Sau cổng Tam Quan này là dãy hành lang miêu tả 54 dân tộc Việt Nam trải dài cập theo cổng Tam Quan. Từ cổng chính vào, qua cầu Ngọc Bích và Hồ Ngọc Bích thì sẽ đến cổng chính của Đại Nam Quốc Tự. Khuôn viên chùa rộng khoảng 5.000m², cầu thang đi lên có 9 bậc tam cấp.
Kim Điện
Kim Điện là một công trình được xây dựng dựa theo kiến trúc Việt cổ có diện tích 5.000m² với chất liệu chính là gỗ, đá và mạ vàng. Tuy nhiên có nhiều ý kiến cho rằng công trình mang nét lai căn Trung Hoa và có ít đặc điểm kiến trúc Việt.
Dãy núi Bảo Sơn
Dãy núi Bảo Sơn gồm 5 ngọn núi liên hoàn cao 65.8m, rộng 250m, được đánh giá là ngọn núi nhân tạo cao nhất Việt Nam. Bên trong dãy Bảo Sơn là công trình Việt Nam thu nhỏ và các vị Bồ Tát, Phật Di Lặc,v.v.. Bao quanh dãy Bảo Sơn là con rồng vàng dài bao bọc cùng dòng Bảo Định Giang.
Biển Đại Nam
Biển Đại Nam được xây dựng trên diện tích gần 22 ha, tổng diện tích mặt nước 20.000m², chiều dài bờ biển 1,4 km. Đây được xem là biển nhân tạo lớn nhất Việt Nam. Biển có các bãi tắm, hệ thống tạo sóng nhân tạo có thể làm ra những con sóng cao 1,6m.
Vườn thú Đại Nam
Vườn thú Đại Nam là vườn thú mở đầu tiên ở Việt Nam. Vườn thú có khuôn viên rộng 12,5 hécta, bao gồm 100 loài động vật như: sư tử trắng, tê giác trắng, hổ trắng, v.v..
Tạm ngừng hoạt động
Từ 8 tháng 9 đến 28 tháng 10 năm 2014, tỉnh Bình Dương đã ban hành 12 văn bản trong 4 ngày gửi tới Công ty cổ phần Đại Nam, liên quan tới việc thu hồi quyền sử dụng 61,4ha đất ở của công ty. UBND tỉnh Bình Dương khẳng định không hề thu hồi đất khu công nghiệp Sóng Thần 3 mà chỉ thu hồi sổ đỏ cấp sai; còn ông Dũng nói thực chất đó là quyết định thu hồi đất và đòi Bình Dương bồi thường 1.800 tỷ đồng.
Để đáp lại, ông Huỳnh Uy Dũng đã có tuyên bố sẽ đóng cửa Khu du lịch Đại Nam. Ngày 3 tháng 11 năm 2014, trong văn bản thông báo do Tổng giám đốc công ty Nguyễn Hữu Phước ký nêu rõ: từ 10 tháng 11 đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2014, Khu du lịch Lạc cảnh Đại Nam Văn Hiến sẽ tạm ngừng hoạt động. Vào ngày 7 tháng 11 năm 2014, Công ty cổ phần Đại Nam vừa ra thông báo dời lại ngày tạm đóng cửa tới hết ngày 19 tháng 11.
Ông Dũng cũng cho biết ông quyết định đóng cửa khu du lịch Đại Nam và dần dần sẽ là các hoạt động khác của Công ty Đại Nam, để chờ đợi chỉ đạo giải quyết của Thủ tướng Chính phủ.
Tình trạng tài chính Công ty cổ phần Đại Nam
Trong năm 2019, Công ty cổ phần Đại Nam lỗ sau thuế 154 tỷ đồng. Trung bình mỗi ngày, doanh nghiệp lỗ 422 triệu đồng.
Liên kết ngoài
Thể loại:Du lịch Bình Dương Thể loại:Công viên vui chơi tại Việt Nam Thể loại:Vườn thú tại Việt Nam Thể loại:Công trình xây dựng ở Bình Dương Thể loại:Thủ Dầu Một
Pyotr Semyonovich Saltykov
Bá tước của Moskva, Pyotr Semyonovich Saltykov (Пётр Семёнович Салтыков, đọc là Piốt Xêmiônôvích Xanticốp) (1697 – 26 tháng 12 năm 1772) là một quan chức của triều đình Nga và cũng là một Nguyên soái xuất sắc của Đế quốc Nga. Tên tuổi của ông gắn liền với những chiến công hiển hách nhất của quân đội Nga trong cuộc Chiến tranh Bảy Năm (Liên quân Nga - Áo đánh Phổ), trong đó nổi bật nhất là trận đánh tan nát quân đội Phổ do vua Friedrich II chỉ huy tại Kunersdorf.
Tuổi trẻ
Piốt Xêmiônôvích Xanticốp sinh năm 1698. Ông là con trai của Xêmiôn Ađrêêvích Xanticốp, một người họ hàng của nữ hoàng Anna Ivannốpna và Thekla Mandelshtam Volyn. Năm 1714, Xanticốp gia nhập quân ngũ được Nga hoàng Piốt I Đại đế gửi sang Pháp du học về khoa hàng hải và sống ở đây trong vòng 20 năm. Khi về Nga, ông được phong hàm Thiếu tướng và giữ chức Thị trấn. Năm 1734, ông đầu quân dưới trướng của Bá tước Khristofor Antonovich Minikh trong cuộc chiến tranh nhằm truất ngôi vua Ba Lan Stanisław Leszczyński. Đến năm 1742, Xanticốp (lúc này đã được thăng hàm Trung tướng) tiếp tục tham chiến trong chiến tranh với Thụy Điển, lần lượt phục vụ dưới trướng các tướng James Francis Edward Keith và Piốt Pêtrôvích Laxi. Do các công lao trong cuộc chiến này, Xanticốp được ban thưởng một thanh kiếm vàng với kim cương. Sau khi kết thúc chiến tranh với Thụy Điển, Xanticốp được giao chỉ huy sư đoàn Pskốp tại Ukraina. Đến năm 1756 ông được điều về kinh đô Xanh Pêtécbua để chỉ huy quân đoàn Shuvalovsky.
Chiến tranh Bảy năm
Quân đội của Xanticốp tiếp tục tiến tới sông Oder và ông đã gặp quân đội Áo của Phó Thống chế Lâyđen. Liên quân Nga-Áo sau đó đánh chiếm thành phố Frankfurt trên sông Oder, tạo một cơ hội nghìn vàng cho Thống chế Leopold Joseph von Daun mở một cuộc tấn công phối hợp lên Berlin nhằm kết liễu người Phổ. Nhưng sự do dự và lề mề của Daun đã khiến quân đồng minh vuột mất cơ hội ấy và Phriđrích II đã kịp thời đem đại quân của mình lên phía Bắc, vượt sông Oder tại khúc nằm phía Bắc Frankfurt nhằm tấn công cắt đứt đường rút lui của quân đồng minh Nga-Áo. Và thế là trận Kunersdorf nổi tiếng bùng nổ vào ngày 1 tháng 8 năm 1759. Trong trận đánh này, Xanticốp cố ý để cho quân Phổ tấn công cánh trái của mình - vốn được bảo vệ bởi địa hình và các công sự, chiến hào vững chắc - và sau khi các đợt công kích của người Phổ hụt hơi thì ông sẽ tung quân đánh úp tiêu diệt quân địch. Điều mà Xanticốp không ngờ tới là Phriđrích II tấn công quá nhanh và quá sớm, ngay khi các công sự chưa được xây xong và cánh trái của quân Nga bị áp đảo. Tuy nhiên, các binh sĩ Nga ở cánh trái dưới sự chỉ huy tài tình của Pyotr Aleksandrovich Rumyantsev vẫn chiến đấu hết sức dũng cảm và biến những đợt tấn công tiếp theo của người Phổ trở thành thảm họa. Mệt nhoài và tổn thất nặng, quân Phổ nhanh chóng sụp đổ trước đợt phản kích như vũ bão của kị binh Nga-Áo. Tư lệnh Xanticốp đã biến Kunersdorf đã trở thành thất bại ê chề nhất của Phriđrích II với hơn 25 nghìn binh sĩ thương vong cùng với vô số đại bác và quân nhu; số quân Phổ còn sống sót thì mạnh ai nấy chạy tán loạn như một lũ chuột. Chiếc mũ đội đầu của nhà vua cũng bị các binh lính Nga bắt được sau trận chiến. Về phía mình, quân Nga-Áo thiệt hai không kém với 20 nghìn binh sĩ Nga và 8 nghìn binh sĩ Áo, khiến trận đánh này trở thành một trong những thời khắc đẫm máu nhất của cuộc chiến tranh bảy năm.
Tuy nhiên đại thắng Kunersdorf không đủ để quân đồng minh Nga-Áo giành được thắng lợi chung cuộc. Sự thiếu đồng bộ trong hành động của liên quân cũng như những chỉ thị kiểu trống đánh xuôi kèn thổi ngược đến từ Viên và Xanh Pêtécbua khiến các nỗ lực của Xanticốp và Lâyđen bị vỡ vụn. Nhiều chỉ huy Áo cũng không mặn mà với việc hợp tác với quân Nga do lo sợ người Nga sẽ giành hết mọi vinh quang của cuộc chiến. Dường như chiến cục tại vùng Pomerania chỉ do một mình Xanticốp gánh vác do Thống chế Daun cứ luôn lảng tránh mọi cuộc tấn công phối hợp với người Nga. Sự thiếu nhất quán và chậm chạp của quân đồng minh Nga-Áo đã cho vua Phổ một cơ hội nghìn vàng. Phriđrích II nhanh chóng tái tổ chức lại lực lượng chiến đấu và phục hồi một sinh lực cho quân đội Phổ. Cuộc chiến lại trở về thế cù cưa như trước.
Xanticốp càng lúc càng bất mãn trước thực trạng không đâu vào đâu này. Đủ thứ chỉ thị trói buộc đến từ cả Xanh Pêtécbua lẫn Viên khiến ông không thể tự mình tổ chức được một cuộc tấn công quyết định để dứt điểm Phriđrích II. Quá chán ngán, ông lấy cớ bị ốm để xin "nghỉ phép" về Poznan dưỡng thương vào cuối năm 1760. Không lâu sau đó ông cũng xin từ luôn chức Tư lệnh của mình.
Về hoạt động của Xanticốp trong cuộc chiến tranh 7 năm, nhà sử học Dmitriy Fyodorovich Maslovsky (1848-1894) đã nhận xét như sau:
Широкий, прямой и верный взгляд на военное дело, чисто русская преданность России и любовь к солдату были качества, присущие новому главнокомандующему
Sau chiến tranh
nhỏ||160px|Phù điêu của Xanticốp trên [[Tượng đài Thiên niên kỷ Nga.]] Khoảng thời gian ngắn sau đó diễn ra khá bình lặng đối với vị cựu tư lệnh. Nga hoàng Piốt III lên ngôi vào năm 1762 và chính thức chấm dứt chiến tranh với Phổ. Xanticốp không tham chính trong thời kỳ cai trị của Piốt III, nhưng khi Ekaterina II trở thành Nga hoàng mới vào năm 1763, Xanticốp được trọng dụng trở lại. Vào năm đó, nữ hoàng Nga đã ban tặng cho vị lão thần một thanh kiếm bằng vàng nạm kim cương. Đến năm 1764, Xanticốp trở thành Đại biểu Đuma Nga. Ông cũng được bổ nhiệm làm Toàn quyền Moskva và là người phụ trách Phòng Hội đồng (Cенатская контора) của thành phố. Nhiệm kì của Xanticốp có thể được xem là khá thành công. Ông đã cho xây dựng nhiều bưu cục mới, phục dựng các lâu đài Golovinsky và Kolomenskoye cùng với nhiều cổng thành khác. Những cây cầu bắc qua sông Moskva bị hư hại nặng cũng được sửa chữa, các tường thành cũ bao quanh nội đô Moskva (tục gọi là Thành phố Trắng) thì bị dỡ đi hết nhằm lấy gạch xây dựng một cô nhi viện (Воспитательный дом - do Ekaterina II yêu cầu xây dựng) và phực dựng Xưởng binh khí Kremlin. Vào tháng 4 năm 1764, Xanticốp báo cáo về kinh đô Xanh Pêtécbua về việc khai trương Cô nhi viện Moskva. Nhằm mục đích cung cấp đầy đủ lương thực cho người dân thành phố, ông cũng dỡ bỏ lệnh cấm nhập khẩu bánh mì và điều chỉnh việc bán sỉ bánh mì của các địa chủ. Ông cũng siết chặt việc nhập rượu vang vào Moskva (theo ước tính số lượng rượu cần thiết là 575 nghìn vedro) và ra tay diệt trừ tệ nạn cờ bạc. Năm 1765, Xanticốp tham gia vào việc thiêu hủy những sách vở "có hại cho xã hội" theo lệnh của Ekaterina II.
Tuy nhiên, khi bệnh dịch hạch bùng phát ở Moskva vào năm 1771 - khiến vô số địa chủ, công chức và các đại thương gia di tản khỏi cố đô, Xanticốp cũng xin Ekaterina II cho phép ông rời thành. Không đợi sự cho phép của Nga hoàng, Xanticốp tự tiện rời Moskva về lánh nạn ở thái ấp Marfino của ông tại ngoại ô. Thái độ rụt rè và sợ hãi này dường như trái ngược với tính cách dũng mãnh của vị Thống soái khi xưa. Khi cuộc Nổi loạn Bệnh dịch bùng nổ ở Moskva vào ngày 16 tháng 9, Xanticốp trở về thành phố để vãn hồi tình hình. Ngày 13 tháng 11 năm 1771, Ekaterina II đã huyền chức ông.
Không lâu sau đó, Xanticốp qua đời vào ngày 26 tháng 12 năm 1772, hưởng thọ 75 tuổi. Đám tang của vị Thống soái lừng danh diễn ra khá lặng lẽ so với tên tuổi của ông: Bá tước Pyotr Ivanovich Panin là nhân vật cao cấp duy nhất của triều đình Nga đến tham dự lễ tang. Panin, với bộ lễ phục chỉnh tề, đã kính cẩn cúi đầu trước thi hài vị Thống soái quá cố và nói lớn: "Tôi sẽ còn đứng lì ở đây cho đến khi đội vệ binh danh dự của triều đình được cử đến lễ tang này."
Đánh giá
Mặc dù là một Thống soái vinh quang và chức cao vọng trọng, nhưng dường như ông là một người lặng lẽ và ít thể hiện mình. Xanticốp cũng là một quân nhân dũng cảm đồng thời là một vị tướng quan tâm đến thuộc cấp và đến binh sĩ; vì vậy các binh lính dưới quyền đều yêu quý ông. Ông được sử sách đánh giá là một nhà chỉ huy quân sự tài giỏi, góp công lớn cho việc hình thành và củng cố sức mạnh của đế quốc Nga tại châu Âu. Xanticốp cũng là một trong những vị tướng đi tiên phong trong việc hình thành nên những nhân tố đặc trưng và mang đậm "tính chất Nga" trong nghệ thuật quân sự của đất nước này: chiến thuật dàn hàng ngang, các cuộc điều binh ấn tượng và quyết đoán, lực lượng dự bị luôn dồi dào và sẵn sàng, cùng với chiều sâu chiến tuyến. Những người kế tục xuất sắc của trường phái do Xanticốp đi tiên phong không ai khác chính là các Nguyên soái Rumianxép, Xuvôrốp và Cutudốp.
Một trong những người có mặt tại trận thư hùng đẫm máu Kunersforf là Andrey Timofeyevich Bolotov đã có lời nhận xét về Xanticốp như sau:
старичок седенький, маленький, простенький, в белом ландмилицком кафтане, без всяких украшений и без пышностей… никто не только надеждою ласкаться, но и мыслить того не отваживался, чтоб мог он учинить что-нибудь важное, столь мало обещивал нам его наружный вид и все его поступки.
Gia đình
Xanticốp kết hôn với Công nương Praskovia Yuryevna Troubetzkoy (1704-1767), em gái của Tổng Kiểm sát trưởng Nikita Yurevich Troubetzkoy (1699-1767)> Họ có với nhau 4 mặt con (1 trai, 3 gái):
Tài liệu tham khảo và liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1697 Thể loại:Mất năm 1772 Thể loại:Thống chế Nga Thể loại:Bá tước Nga
Bào đồng lá thu
Bào đồng lá thu (danh pháp khoa học: Paulownia catalpifolia) là một loài thực vật thuộc họ Paulowniaceae. Đây là loài đặc hữu của Trung Quốc. Nó được De Yuan Hong mô tả chính thức năm 1998 trên cơ sở mô tả năm 1976 của Tong Gong.
Gọi là bào đồng lá thu là do lá của nó giống lá của cây thu (Catalpa bungei).
Mô tả
Cây gỗ; tán lớn và cao. Thân thẳng. Lá thường hình trứng-hình tim hẹp, chiều dài khoảng 2 lần chiều rộng, xa trục lông măng hình sao rậm, gần trục nhẵn nhụi, mép lá nguyên hay gợn sóng và góc cạnh, đỉnh nhọn hoắt. Cụm hoa hình chóp hay hình nón hẹp, thường dưới 35 cm; cuống xim hoa cũng gần dài bằng cuống hoa. Đài hoa hình chuông nông, dưới 2 cm, nhẵn sau khi nở hoa; thùy 1/3-2/5 chiều dài đài hoa, hình tam giác đến hình trứng. Tràng hoa màu tía nhạt, hình ống-hình phễu hẹp, dài 7–8 cm, rộng dưới 3,5 cm, có gờ mặt bụng, mặt trong với nhiều đốm nhỏ màu tía, đáy cong về phía trước; họng khoảng 1,5 cm, đỉnh có đường kính dưới 3,5 cm. Quả nang hình elipxoit, 4,5-5,5 cm, có lông hình sao khi non; vỏ quả ngoài dày đến 3 mm. Ra hoa thán 4, tạo quả tháng 7-8.
Môi trường sống
Mọc ở cao độ thấp. Có tại Trâu Thành, địa cấp thị Tế Ninh, tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc.
Lai ghép
Loài này lai ghép được với Paulownia tomentosa, tạo ra loài lai ghép Paulownia × henanensis có ở tỉnh Hà Nam, Trung Quốc.
Liên kết ngoài
C Thể loại:Thực vật Trung Quốc Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1976
Tấn Mục Đế
Tấn Mục Đế (343 – 10 tháng 7 năm 361), tên thật là Tư Mã Đam (司馬聃), tên tự Bành Tử (彭子), là vị Hoàng đế thứ 5 của nhà Đông Tấn, và là Hoàng đế thứ 10 của Nhà Tấn trong lịch sử Trung Quốc. Mặc dù ông trị vì trong 17 năm, song trong hầu hết thời gian này ông còn nhỏ tuổi, quyền lực trên thực tế do vậy nằm trong tay mẹ là Thái hậu Chử Toán Tử, Hà Sung (何充), thúc tổ Hội Kê vương Tư Mã Dục, Ân Hạo, và Hoàn Ôn. Dưới thời ông trị vì, lãnh thổ nhà Tấn được tạm thời mở rộng đến một mức lớn nhất kể từ khi mất miền bắc Trung Quốc về tay Hán Triệu, khi đó, Hoàn Ôn đã diệt Thành Hán và sáp nhập lãnh thổ của nước này vào Đông Tấn, việc Hậu Triệu sụp đổ cũng đã cho phép Đông Tấn lấy lại phần lớn lãnh thổ ở phía nam Hoàng Hà.
Trước khi lên ngôi
Tư Mã Đam sinh năm 343, trong thời gian cai trị của cha Tấn Khang Đế, mẹ là Hoàng hậu Chử Toán Tử. Ông là người con trai duy nhất của vua cha. Năm 344, khi ông mới được một tuổi, Khang Đế bị bệnh nặng. Các thúc tổ bên phía bà ngoại của Tư Mã Đam và cũng là các đại thần chủ chốt Dữu Băng (庾冰) và Dữu Dực (庾翼), ủng hộ một người con trai của tằng tổ phụ của ông là Tấn Nguyên Đế, Hội Kê vương Tư Mã Dục lên ngôi song Khang Đế đã nghe theo lời vị đại thần khác là Hà Sung (何充), quyết định truyền ngôi cho Tư Mã Đam bất chấp việc ông còn quá nhỏ. Do vậy ông lập Tư Mã Đàm làm thái tử. Ông qua đời chưa đầy một tháng sau đó, Đam Thái tử kế vị ngai vàng và trở thành Mục Đế.
Chử Thái hậu nhiếp chính
Do Mục Đế còn nhỏ tuổi, Chử Thái hậu trở thành người điều hành triều đình và đóng vai trò nhiếp chính, tuy vậy bà phần lớn nghe theo lời khuyên của Hà Sung và Hội Kê vương Tư Mã Dục, hai người đều là thừa tướng. Sau khi Hà Sung mất vào năm 346, vị trí đồng thừa tướng được trao cho Sái Mô (蔡謨).
Năm 345, sau khi Dữu Dực, người giữ vai trò chỉ huy quân sự tại các châu phía tây (tương ứng với các tỉnh Hồ Bắc, Hồ Nam, Quý Châu, và Vân Nam hiện nay) mất, vị tướng có nhiều tham vọng là Hoàn Ôn (kết hôn với dì của Mục Đế là Tư Mã Hưng Nam (司馬興男)) được giao gánh vác trọng trách ở các châu này. Vào cuối năm 346, Hoàn Ôn mặc dù không có sự chấp thuận của triều đình, đã bắt đầu một chiến dịch nhằm chinh phục Thành Hán, một nước kình địch cai quản vùng đất nay là Tứ Xuyên và Trùng Khánh. Năm 347, Thành Hán rơi vào tay Hoàn Ôn, điều này đã khiến cho Đông Tấn kiểm soát được toàn bộ miền nam Trung Quốc. Tuy nhiên từ thời điểm này, Hoàn Ôn bắt đầu độc lập thực tế trong việc ra các quyết định ở các châu phía tây. Tư Mã Dục sợ rằng Hoàn Ôn có ý định tiếp quản toàn bộ đế quốc, vì vậy cho mời vị quan nổi tiếng là Ân Hạo (殷浩) đến chỗ mình, có ý định dùng Ân Hạo để đối phó với Hoàn Ôn.
Năm 350, Ân Hạo đích thân chuẩn bị một cuộc Bắc chinh, song đã không thực hiện chiến dịch ngay lập tức; thay vào đó, ông nắm được nhiều quyền lực hơn sau khi buộc tội Sái Mô liên tục từ chối danh vọng ban cho mình, như vậy phạm phải tội bất kính với hoàng đế, Sái Mô bị giáng thành dân thường. Trong khi đó, Hoàn Ôn trở nên thiếu kiên nhẫn sau khi Tư Mã Dục và Ân Hạo từ chối yêu cầu của ông, khoảng năm mới 352, Hoàn Ôn huy động quân của mình và ra hiệu như thể ông sắp tấn công kinh thành. Ân Hạo rất bất ngờ và ban đầu đã xem xét đến việc từ chức hoặc gửi sô ngu phiên (騶虞幡, nghĩa là cờ hòa của triều đình) đến lệnh cho Hoàn Ôn dừng lại. Tuy nhiên, sau khi nghe lời khuyên của Vương Bưu Chi (王彪之), ông đã bảo Tư Mã Dục viết một lá thư cho Hoàn Ôn, thuyết phục Hoàn Ôn dừng lại.
Sau đó đến năm 352, Ân Hạo đã phát động chiến dịch riêng của mình, nhưng khi bắt đầu, các tướng của Hậu Triệu trước đây đang kiểm soát Hứa Xương và Lạc Dương đã nổi loạn, kế hoạch của ông phải dừng lại để đối phó với quân nổi loạn. Sau đó, khi các tướng của ông là Tạ Thượng (謝尚) và Diêu Tương (姚襄) có gắng tấn công Trương Ngộ (張遇), là tướng kiểm soát Hứa Xương, quân Tiền Tần đã đến trợ giúp Trương Ngộ và đánh bại quân của Tạ Thượng. Ân Hạo sau đó hoàn toàn từ bỏ chiến dịch.
Vào mùa thu năm 352, Ân Hạo chuẩn bị cho một chiến dịch thứ hai. Ban đầu, chiến dịch đã có một số thành công, lấy lại được Hứa Xương từ Tiền Tần. Tuy Nhiên, Ân Hạo trở nên nghi ngờ về khả năng quân sự và tính độc lập của Diêu Tương và do đó đã cố gắng ám sát Diêu Tương. Diêu Tương phát hiện ra điều này, và khi Ân Hạo dẫn quân về phía bắc, Diêu đã phục kích và gây thiệt hại nặng cho Ân. Diêu Tương sau đó chiếm vùng Thọ Xuân. Người ta xem thường Ân Hạo do các thất bại quân sự của ông, Hoàn Ôn đã đệ trình một thỉnh cầu phế bỏ Ân Hạo. Triều đình buộc phải giáng Ân Hạo thành thường dân và đưa đi lưu đày. Từ thời điểm này, triều đình chỉ còn nằm trong tay Tư Mã Dục, mặc dù vậy, Hoàn Ôn cũng có được nhiều quyền lực trong việc ra các quyết định.
Năm 354, Hoàn Ôn phát động một chiến dịch lớn chống lại Tiền Tần, song sau khi tiến bằng tất cả các đường đến vùng phụ cận kinh đô Trường An của Tiền Tần, ông đã do dự trong việc tiếp tục tiến quân, và ông cuối cùng đã quyết định rút quân do cạn nguồn lương thảo.
Năm 356, Hoàn Ôn đề xuất dời đô đến Lạc Dương, nơi từng là kinh đô cho đến khi rơi vào tay Hán Triệu năm 311, song đề xuất này đã bị từ chối. Ông sau đó thực hiện một chiến dịch chống lại Diêu Tương. Ông gây cho Diêu Tương một số thiệt hại nghiêm trọng, và Diêu Tương cuối cùng đã cố gắng tiến về phía tây để rồi bị quân Tiền Tân đánh bại và giết chết. Một lần nữa lại kiểm soát được Lạc Dương, Hoàn Ôn tái đề xuất ý tướng dời đô về Lạc Dương, song triều đình lạc từ chối một lần nữa. Cuối năm đó, chư hầu của Tần là Đoạn Kham (段龕), người kiểm soát vùng Sơn Đông ngày nay với tước hiệu Tề công, đã bị tướng Tiền Tần là Mộ Dung Khác (慕容恪), lãnh địa của Tề công cũng rơi vào tay Tiền Tần.
Vào mùa xuân năm 357, do Mục Đế đã làm nghi lễ thông qua (ở tuổi 13), Chử Thái hậu chấm dứt việc nhiếp chính của mình, và từ thời điểm đó, Mục Đế chính thức trở thành người ra quyết định, mặc dù trên thực tế, Tư Mã Dục và Hoàn Ôn vẫn là những người giữ vai trò này.
Hoàng đế trưởng thành
Vào cuối năm 357, Mục Đế kết hôn với Hà Pháp Nghê và phong làm Hoàng hậu.
Năm 358, Tư Mã Dục đề nghị được từ bỏ tất cả quyền hạn của mình song Mục Đế đã từ chối. Cuối năm đó, một chiến dịch Bắc chinh của tướng Tuân Tiện (荀羨) nhằm chiếm lại bán đảo Sơn Đông đã thất bại.
Năm 359, Tiền Yên gây sức ép lên vùng đất của Tấn ở phía nam Hoàng Hà, các tướng Tạ Vạn (謝萬), Gia Cát Du (諸葛攸), và Si Đàm (郗曇) đã dẫn quân lên phía bắc đánh Tiền Yên, song quân Tấn bị sụp đổ sau khi Tạ Vạn nhận định sai rằng quân Tiền Yên ở gần và ra lệnh rút lui. Không có cứu viện, các vùng đất của Tấn ở phía nam Hoàng Hà bắt đầu rơi vào tay Tiền Yên.
Năm 361, Mục Đế qua đời trong khi chưa có con trai. Chử Thái hậu do đó đã ra lệnh người anh họ của hoàng đế, Lang Da vương Tư Mã Phi trở thành hoàng đế. Tư Mã Phi sau khi lên ngôi trở thành Ai Đế.
Tham khảo
Minh Thể loại:Sinh năm 343 Thể loại:Mất năm 361
Chiến tranh Sữa
Chiến tranh Sữa là cuộc chiến tranh thương mại giữa Nga và Belarus vào tháng 6 năm 2009. Nga và Belarus có quan hệ chặt chẽ và cuộc xung đột bắt nguồn từ việc Nga bị cáo buộc nỗ lực trả cho Belarus 500 triệu đô la để công nhận sự độc lập của Abkhazia và Nam Ossetia. Nga cũng bày tỏ quan tâm đến việc tư nhân hóa ngành công nghiệp sữa của Belarus. Belarus đã phản ứng bằng cách tìm kiếm các cuộc đàm phán với Liên minh châu Âu về việc chứng nhận sữa Belarus theo quy định của EU. Nga sau đó đã cấm nhập khẩu các sản phẩm sữa từ Belarus, với lý do lo ngại về sức khỏe. Cuộc xung đột thương mại kết thúc vào ngày 17 tháng 6 năm 2009, khi Nga tuyên bố sẽ dỡ bỏ lệnh cấm.
Nga đã đe dọa một cuộc Chiến tranh Sữa khác vào năm 2013, và đã ban hành lệnh cấm tạm thời đối với các sản phẩm sữa của Belarus vào tháng 6 năm 2017 và 2018 - 2019. Mối quan tâm của Nga bao gồm các lệnh trừng phạt của phương Tây được cho là cho phép Belarus một cơ hội thị trường bằng cách sản xuất các sản phẩm kém chất lượng. Đáp lại, các nhà sản xuất Belarus tuyên bố rằng Nga đã áp đặt những trở ngại khắc nghiệt đối với họ. Belarus đã phản đối những cuộc chiến thương mại này, giải thích rằng sẽ góp phần vào sự cô lập quốc tế của đất nước họ.
Bối cảnh
nhỏ|250px|[[Abkhazia và Nam Ossetia]] Belarus và Nga là hai nước láng giềng hậu Xô Viết được liên kết thông qua một hiệp ước liên minh đặc biệt. Căng thẳng giữa hai bên bắt đầu vào cuối năm 2006, do giá khí đốt tăng từ Nga và việc Belarus bắt đầu hòa giải với Liên minh châu Âu. Belarus tham gia Hiệp định Đối tác phía Đông, một sáng kiến tăng cường quan hệ kinh tế và chính trị giữa Liên minh châu Âu và sáu quốc gia hậu Xô Viết. Liên minh châu Âu dỡ bỏ lệnh cấm du lịch đối với Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko, tuy họ vẫn duy trì lập trường rằng cuộc bầu cử tổng thống Belarus năm 2006 là gian lận.
Sau Chiến tranh Nga-Gruzia, các khu vực tranh chấp Abkhazia và Nam Ossetia, trước thuộc lãnh thổ Gruzia, nay chịu sự chiếm đóng của quân đội Nga. Belarus bị áp lực phải công nhận Abkhazia và Nam Ossetia là các quốc gia độc lập. Vào thời điểm đó, chỉ có Nga và Nicaragua đã công nhận ngoại giao đối với Abkhazia và Nam Ossetia. Belarus không công nhận Abkhazia hoặc Nam Ossetia để tránh bị cô lập quốc tế và thay vào đó bắt đầu đàm phán với Hoa Kỳ để thả tù nhân chính trị. Trước đây, Nga đã cấm các sản phẩm thịt từ Ba Lan, rượu vang từ Moldova, cá đóng hộp từ Latvia và hầu hết các sản phẩm nông nghiệp từ Gruzia khi căng thẳng chính trị với các quốc gia này tăng lên.
Chuyến thăm của Putin tới Minsk
thumb|phải|200px|Chánh thanh tra vệ sinh [[Gennady Onishchenko khuyên Nga nên đặt lệnh cấm nhập khẩu sản phẩm sữa của Belarus.]]
Cấm sữa, tẩy chay CSTO và đàm phán
The New York Times mô tả mối quan tâm về sức khỏe của Nga là "vũ khí trong tranh chấp địa chính trị" mà Nga thường sử dụng trong các tranh chấp thương mại. Vào ngày 6 tháng 6 năm 2009, Nga đã cấm khoảng 1.200 sản phẩm sữa từ Belarus. Lệnh cấm được coi là gây tổn hại nghiêm trọng cho ngành công nghiệp sữa Belarus, trong đó 95% hàng xuất khẩu là sang thị trường Nga. Tuy nhiên, một quan chức Belarus tuyên bố rằng "thật khó hiểu tại sao các sản phẩm này bị cấm theo cách thức ồn ào và biểu tình như vậy", trong khi Nga chưa bao giờ phê duyệt chúng để nhập khẩu. Các quan chức Nga phủ nhận rằng lệnh cấm có liên quan tới chính trị. The New York Times, Politico, và The Sunday Times đã gọi cuộc xung đột thương mại là "chiến tranh sữa".
Lukashenko kêu gọi các cố vấn của ông lập ra một danh sách các mối đe dọa kinh tế giả định mà Nga có thể áp đặt lên Belarus. Bộ Ngoại giao Belarus cho biết lệnh cấm là "hạn chế thương mại là phân biệt đối xử vi phạm thỏa thuận quốc tế". Bộ Ngoại giao cũng tuyên bố ý định tẩy chay Hội nghị thượng đỉnh của Tổ chức Hiệp ước An ninh Tập thể (CSTO) được tổ chức tại Moskva. Hội nghị được lập ra để ký kết một thỏa thuận an ninh tập thể. Nga coi hội nghị thượng đỉnh là rất quan trọng để chống lại ảnh hưởng của NATO và phương Tây tại các quốc gia hậu Xô Viết. Lukashenko đã tố cáo việc ký kết, lập luận rằng bất kỳ thỏa thuận nào cũng là bất hợp pháp nếu không có sự tham gia của tất cả các quốc gia thành viên; Uzbekistan cũng vắng mặt trong hội nghị thượng đỉnh.
Các cuộc đàm phán bắt đầu vào ngày 15 tháng 6 năm 2009. Những lo ngại về sức khỏe dẫn đến cáo buộc đối với các sản phẩm sữa không được đưa ra trong các cuộc đàm phán. Vào ngày 17 tháng 6, Nga tuyên bố rằng lệnh cấm các sản phẩm sữa của Belarus sẽ được dỡ bỏ vào ngày hôm sau. Putin giải thích rằng lý do đằng sau Cuộc chiến Sữa là số lượng sản phẩm sữa nhập khẩu, không đề cập đến những lo ngại về chất lượng trước đó. Số lượng sản phẩm sữa của Belarus được phép nhập khẩu vào Nga sau đó đã tăng gấp đôi. Belarus đã tháo dỡ các đồn hải quan được thành lập trong Chiến tranh Sữa và rút ba mươi nhân viên hải quan đặt tại biên giới Belarus - Nga. Sau khi dỡ bỏ lệnh cấm, Andrew Wilson của Hội đồng Quan hệ đối ngoại châu Âu đã nghĩ rằng Lukashenko là người chiến thắng trong Chiến tranh Sữa, đồng thời bày tỏ lo ngại về đe dọa lâu dài đối với Belarus. Vitali Silitski viết cho Politico rằng Nga sẽ tiếp tục những nỗ lực để loại bỏ Lukashenko.
Nhận thấy thực tế của Belarus ở Abkhazia và Nam Ossetia
Vào tháng 7 năm 2009, Bộ Ngoại giao Belarus đã đưa ra cảnh báo du lịch rằng công dân chỉ nên đến Abkhazia và Nam Ossetia qua Gruzia. Trong cuộc họp tháng 9 năm 2009 tại Litva, Lukashenko tuyên bố rằng Belarus nên công nhận Abkhazia và Nam Ossetia độc lập từ lâu để ủng hộ Nga. Lukashenko đổ lỗi cho một "cuộc săn phù thủy chống lại Belarus" về khoản vay trị giá 500 triệu USD đã bị hủy và "một số người trong [giới lãnh đạo Nga] muốn bẻ cong chúng tôi, hoặc không muốn chúng tôi thừa nhận những nước cộng hòa này."