cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sinh sản của con người
Nữ giới
Buồng trứng, là các tế bào sinh dục nữ, lớn hơn nhiều so với ống sinh tinh và thường được hình thành trong buồng trứng của tử cung trước khi sinh ra. Chúng hầu như cố định ở vị trí trong buồng trứng cho đến khi chuyển đến tử cung, và chứa các chất dinh dưỡng cho hợp tử và phôi sau này. Hơn một, thông thường, khoảng thời gian thường xuyên được gọi là chu kỳ kinh nguyệt, để đáp ứng với các tín hiệu hormone, một quá trình oogenesis trưởng thành một trứng được phát hành và gửi xuống các ống dẫn trứng. Nếu không được thụ tinh, trứng này sẽ bị đẩy ra khỏi hệ thống thông qua kinh nguyệt.
Quá trình thụ tinh
liên_kết=https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%ADp tin:Biological_Life_Cycle_of_Humans.svg|nhỏ|Mô hình này về chu kỳ sống sinh học của con người cho thấy các quá trình cơ bản liên quan và thứ tự mà chúng diễn ra. liên_kết=https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%ADp tin:Da_Vinci_Coition_of_a_Hemisected_Man_and_Woman_Luc_Viatour.jpg|phải|nhỏ|268x268px|"Coition of a Hemisected Man and Woman" (c. 1492) của [[Leonardo da Vinci.]] Sự sinh sản của con người thường bắt đầu bằng sự giao hợp, sau đó là chín tháng mang thai trước khi sinh con, mặc dù nó có thể đạt được thông qua thụ tinh nhân tạo. Cần phải có nhiều năm chăm sóc của cha mẹ trước khi con người trở nên độc lập, thường từ mười hai đến mười tám tuổi hoặc hơn. Có thể tránh mang thai bằng cách sử dụng các biện pháp tránh thai như bao cao su và vòng tránh thai.
Giao hợp
Quá trình sinh sản của con người diễn ra tự nhiên với sự thụ tinh bên trong bằng cách giao hợp. Trong quá trình này, nam giới đưa dương vật cần cương cứng của mình vào âm đạo của nữ giới, sau đó một trong hai đối tác bắt đầu thực hiện các cú đẩy vào vùng chậu nhịp nhàng cho đến khi nam giới xuất tinh ra tinh dịch, có chứa tinh trùng, vào ống âm đạo. Quá trình này còn được gọi là "giao cấu", "giao phối", "quan hệ tình dục", hay nói một cách hoa mỹ là "làm tình". Tinh trùng và noãn được gọi là giao tử (mỗi giao tử chứa một nửa thông tin di truyền của bố mẹ, được tạo ra thông qua quá trình giảm phân). Tinh trùng (là một trong khoảng 250 triệu tinh trùng trong một lần xuất tinh điển hình của nam giới) di chuyển qua âm đạo và cổ tử cung vào tử cung hoặc ống dẫn trứng. Chỉ 1 trong 14 triệu tinh trùng xuất tinh sẽ đến được ống Fallop. Trứng đồng thời di chuyển qua ống Fallop ra khỏi buồng trứng. Một trong những tinh trùng gặp gỡ, xâm nhập và thụ tinh với noãn, tạo ra hợp tử. Sau khi thụ tinh và cấy, việc mang thai sau đó xảy ra trong tử cung của người phụ nữ. liên_kết=https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%ADp tin:Pregnancy_chance_by_day_near_ovulation.jpg|nhỏ|Cơ hội [[Sự thụ tinh của con người|thụ tinh theo ngày chu kỳ kinh nguyệt so với ngày rụng trứng. ]] Tỷ lệ mang thai khi quan hệ tình dục cao nhất trong thời gian chu kỳ kinh nguyệt từ khoảng 5 ngày trước cho đến 1 đến 2 ngày sau khi rụng trứng. Để có cơ hội mang thai tối ưu, chúng tôi khuyến nghị quan hệ tình dục cứ sau 1 hoặc 2 ngày, hoặc 2 hoặc 3 ngày một lần. Các nghiên cứu cho thấy không có sự khác biệt đáng kể giữa các tư thế quan hệ tình dục khác nhau và tỷ lệ mang thai, miễn là nó dẫn đến xuất tinh vào âm đạo.
Các phương pháp thay thế
Để thay thế cho quan hệ tình dục tự nhiên, có thụ tinh nhân tạo, tại đó tinh trùng được đưa vào hệ thống sinh sản nữ. Cũng có nhiều phương pháp công nghệ hỗ trợ sinh sản, chẳng hạn như thụ tinh trong ống nghiệm, trong đó một hoặc nhiều tế bào trứng được lấy từ buồng trứng của người phụ nữ và đồng ấp với tinh trùng bên ngoài cơ thể. Sau đó, phôi tạo thành có thể được đưa lại vào tử cung của người phụ nữ.
Mang thai
Mang thai là khoảng thời gian thai nhi phát triển, phân chia thông qua quá trình nguyên phân bên trong người nữ. Trong thời gian này, thai nhi nhận toàn bộ máu dinh dưỡng và oxy từ mẹ, được lọc qua nhau thai, được gắn vào bụng của thai nhi qua dây rốn. Việc tiêu hao chất dinh dưỡng này có thể gây ảnh hưởng khá nhiều đến phụ nữ, những người được yêu cầu tiêu thụ lượng calo cao hơn một chút. Ngoài ra, một số vitamin và các chất dinh dưỡng khác được yêu cầu với số lượng lớn hơn bình thường, thường tạo ra thói quen ăn uống bất thường. Thời gian mang thai ở người khoảng 266 ngày. Khi ở trong tử cung, đầu tiên em bé trải qua một giai đoạn hợp tử rất ngắn, sau đó là giai đoạn phôi thai, được đánh dấu bằng sự phát triển của các cơ quan chính và kéo dài khoảng tám tuần, sau đó là giai đoạn bào thai, xoay quanh sự phát triển của các tế bào xương trong khi thai nhi tiếp tục phát triển về kích thước.
Sinh nở
liên_kết=https://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%ADp tin:Postpartum_baby2.jpg|nhỏ|250x250px|Trẻ sơ sinh và mẹ Khi thai nhi đã phát triển đầy đủ, các tín hiệu hóa học sẽ bắt đầu quá trình sinh nở, bắt đầu bằng việc thai nhi bị đẩy ra khỏi ống sinh. Con non, được gọi là trẻ sơ sinh ở người, thường sẽ tự bắt đầu hô hấp ngay sau khi sinh. Không lâu sau, nhau thai cuối cùng sẽ tự rụng. Người đỡ đẻ cũng có thể cắt dây rốn.
Sự chăm sóc của cha mẹ
Một em bé gần như không có khả năng tự chăm sóc và đứa trẻ đang lớn đòi hỏi sự chăm sóc kỹ của cha mẹ trong nhiều năm. Một loại chăm sóc ban đầu quan trọng của cha mẹ là cho con bú, với việc cho trẻ bú sữa tiết ra từ tuyến vú của vú người mẹ.
Các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham
nhỏ|phải|200px|Biểu trưng thường gặp của các tôn giáo Abraham: [[Ngôi sao David (ở trên cùng) của Do Thái giáo, Thánh giá (ở dưới bên trái) của Cơ Đốc giáo, và từ Allah được viết theo tiếng Ả Rập (ở dưới bên phải) của Hồi giáo.]] 200px|nhỏ|Ngôi sao David, Thập tự giá, và Trăng lưỡi liềm cùng ngôi sao Các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham, hay còn gọi là các tôn giáo Abraham, là các tôn giáo độc thần (monotheistic) xuất phát từ Tây Á, tự coi là có sự tiếp nối từ các thực hành tôn giáo thờ Thiên Chúa của Abraham hoặc công nhận truyền thống tâm linh gắn với ông. Abraham được coi là một ngôn sứ, như được miêu tả trong Kinh Tanakh, Kinh Thánh và Kinh Qur'an. Trong ngành so sánh tôn giáo, đây là một trong các nhóm tôn giáo chính cùng với các tôn giáo Ấn Độ và các tôn giáo Đông Á. Các tôn giáo theo truyền thống Abraham bao gồm: Do Thái giáo, Kitô giáo, và Hồi giáo, có số lượng tín hữu chiếm hơn một nửa dân số thế giới. Ngoài ra, một số tôn giáo khác có liên quan đôi khi cũng được coi là có khởi nguồn từ Abraham như Samari giáo, Druze giáo, Shabak giáo, Bábi giáo, Bahá'í giáo, và phong trào Rastafari.
Trong tiếng Việt, cách gọi Thiên Chúa giáo thường được dùng để chỉ Công giáo Rôma nói riêng và Kitô giáo (Cơ Đốc giáo) nói chung nhưng xét về mặt ngữ nghĩa thì có lẽ sẽ thích hợp hơn nếu áp dụng cách gọi đó cho các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham cũng như các tôn giáo độc thần nói chung.
Sơ lược
400px|phải|Các loại tôn giáo chính trên thế giới Đến một mức độ nào đó, các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham đều có nguồn gốc từ Do Thái giáo (Judaism) phổ biến tại đất nước Do Thái cổ đại trước thời kỳ lưu đày tại Babylon vào đầu thiên niên kỷ thứ nhất trước công nguyên.
Kitô giáo xuất hiện vào thế kỷ thứ nhất như là một hình thức cải cách triệt để của Do Thái giáo, mau chóng lan truyền đến Hi Lạp và La Mã, từ đó tiến đến Châu Âu, Châu Á, Châu Mỹ và các nơi khác trên thế giới. Trải qua nhiều thế kỷ, Kitô giáo tự chia cắt thành nhiều giáo hội và giáo phái khác nhau. Cuộc ly giáo quan trọng đầu tiên xảy ra vào thế kỷ thứ 5 đã tách các Giáo hội Chính thống giáo Cổ Đông phương khỏi Giáo hội hiệp nhất. Cuộc Đại Ly giáo sau đó đã tách biệt Chính thống giáo Đông phương và Công giáo Rôma, và vào thế kỷ 16 cuộc Cải cách Kháng nghị (Protestant Reformation) đã sản sinh hàng trăm giáo phái thuộc cộng đồng Kháng Cách.
Vào thế kỷ thứ 6, Hồi giáo đến từ các thành phố Mecca và Madinah xứ Ả Rập. Tuy nguyên thủy không phải là một nhánh ly khai từ Do Thái giáo hay Kitô giáo, Hồi giáo tự cho mình là sự tiếp nối và thay thế cho hai tôn giáo nói trên. Vì vậy người ta có thể tìm thấy trong Hồi giáo nhiều di sản từ Do Thái giáo và Kitô giáo như tín đồ Hồi giáo tin vào một dị bản của câu chuyện Sáng thế, họ cũng tin rằng người Ả Rập là dòng dõi của Abraham theo phổ hệ Ishmael, trong khi đó, họ bác bỏ Kinh thánh Do Thái vì họ cho rằng trong đó người ta đã xoá bỏ những phần đề cập đến sự xuất hiện của Muhamad. Dù vậy, họ vẫn tôn trọng bản kinh thánh này như là được soi dẫn bởi Thiên Chúa.
Nguồn gốc
nhỏ|phải|250px|Bản đồ phân bố của các tôn giáo Abraham (màu hồng) và các [[tôn giáo Ấn Độ, (màu vàng) theo quốc gia.]] Ký thuật về khởi nguyên của các tôn giáo bắt nguồn từ Abraham được tìm thấy trong Sáng thế ký của Kinh thánh Hêbrơ mà theo truyền thuyết Do thái được viết bởi Moses vào thiên niên kỷ thứ hai trước công nguyên, theo nhiều ước tính, vào năm 1500 TCN. Theo Sáng thế ký, các nguyên lý căn bản của Do Thái giáo được mặc khải tuần tự theo dòng dõi các tổ phụ, từ Adam đến Jacob (cũng được gọi là Israel). Tuy nhiên, Do thái giáo được thành lập như là một tôn giáo khi Moses (Mô-sê hoặc Môi-se) nhận lãnh Mười Điều răn trên núi Sinai, cùng với hệ thống tư tế và các nghi thức thờ phụng tại Đền thờ sau khi dân tộc này được giải cứu khỏi Ai Cập.
Các tổ phụ
Có sáu nhân vật quan trọng trong Kinh Thánh sống trước Abraham: Adam và Eva, các con trai, Cain và Abel và dòng dõi của họ, Enoch và Noah. Noah là người đã cứu gia đình mình và tất cả chủng loại thú vật trên đất bằng Con tàu Noah trong cơn Đại hồng thủy. Các vị này không để lại bất kỳ hệ thống đạo lý nào – đơn giản họ chỉ sống cuộc đời mình, làm nhiều điều tốt và xấu mà không để lại chỉ báo đặc biệt nào giúp giải thích các hành động của họ. Họ chỉ tồn tại như những mắt xích trong một chuỗi các sự kiện chuẩn bị cho sự khai sinh một tôn giáo lớn sau này. Vì vậy Abraham xuất hiện như một hình tượng nổi bật được ba tôn giáo độc thần lớn nhất nhìn nhận là người đóng vai trò quan trọng trong việc thành lập nền văn minh chung của họ.
Theo Sáng thế ký, Abraham được kêu gọi rời bỏ Ur, thành phố quê hương của mình, để được Thiên Chúa "làm cho ông trở nên một dân lớn". Abraham (hay Ibrahim theo tiếng Ả Rập) có tám con trai: Ishmael, con của Hagar, nữ tì của vợ ông; Isaac, con của Sarah, vợ ông và sáu người khác, con của Keturah, người phụ nữ ông cưới làm vợ sau khi Sarah qua đời. Cũng theo ký thuật này, dân Do Thái là hậu duệ của Jacob, con trai của Isaac. Jacob sau này được đổi tên thành Israel. Do thái giáo dựa trên giao ước được thành lập tại núi Sinai giữa Thiên Chúa và "con cái của Israel" (hậu duệ của mười hai con trai của Israel).
Kitô giáo nhìn nhận Chúa Giê-su, là Đấng Messiah mà người Do Thái mong đợi, là Con Thiên Chúa, và là một thân vị trong Ba Ngôi.
Hồi giáo nhìn nhận Chúa Giê-xu và các nhà tiên tri Do Thái sau Abraham (như Moses) là được Thiên Chúa soi dẫn, nhưng họ xem Muhamad (người sáng lập Hồi giáo) là nhà tiên tri sau cùng.
Khu Trung, Busan
Khu Trung là một khu trực thuộc thành phố Busan, Hàn Quốc. Khu này có diện tích 2,8 km² với dân số 52.000 người.
Đơn vị hành chính
Jung-gu chia thành 8 dong, với tổng cộng 9 dong hành chính, như sau:
Các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham
Các tổ phụ
Đạo Baha'i nhìn nhận các nhà tiên tri này, nhưng thêm vào Bab, Bâh’u’llah và các tiên tri khác.
Khu Trung, Busan
Liên kết
Thể loại:Phân chia hành chính Busan Thể loại:Quận Trung, Busan
Các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham
Các tổ phụ
Tương tự, Phong trào Rastafari nhìn nhận thẩm quyền Kinh Thánh, thêm vào đó tin rằng họ là hậu duệ của tôn giáo của Abraham. Họ công nhận hầu hết các tiên tri trong Kinh Thánh và thêm vào Hoàng đế Haile Selassie và Marcus Garvey.
Đạo Mormon tổng hợp Kitô giáo cổ đại và Do Thái giáo.
Đấng Tối cao
Trong khi Do Thái giáo và Hồi giáo có quan điểm triệt để về tính duy nhất của Thiên Chúa thì người Kitô hữu tin rằng Ngài là Thiên Chúa duy nhất hiện hữu trong ba thân vị gọi là Ba Ngôi.
Kitô giáo
thumb|Tranh vẽ Đức Chúa Cha ở trường học Ý thế kỷ 16 Tín hữu Kitô giáo xưng nhận niềm tin vào một Thiên Chúa duy nhất, một Ba Ngôi bất khả phân ly (được gọi là tam vị nhất thể), hiện hữu trong ba "thân vị": Chúa Cha, đấng tạo dựng cả vũ trụ; Chúa Con nhập thể làm người - Chúa Giê-su; và Chúa Thánh Linh. Họ tin rằng Thiên Chúa của họ cũng là Thiên Chúa của Do Thái giáo và giáo lý Ba Ngôi chỉ được mặc khải trọn vẹn trong Chúa Giê-xu. Giáo thuyết này được trình bày trong Kinh Thánh Kitô giáo (gồm Cựu Ước và Tân Ước) cũng như trong Phúc âm Gioan (Gioan hoặc Giăng) 10.30 ("Ta với Cha là một"), được lập thành học thuyết bởi các giáo phụ và được xác định rõ ràng trong Bản tín điều Athanasius.
Khi nhắc đến Chúa Cha, Kitô giáo ít khi gọi Ngài là "Yahweh", nhưng thường dùng danh xưng "Chúa Cha" hay "Chúa". Họ thường nhắc đến Chúa Con với các danh xưng "Con Thiên Chúa", "Ngôi Lời của Thiên Chúa" trước khi Ngài giáng thế, hoặc "Chúa Giêsu Kitô", "Chúa Cứu thế", "Đấng Messiah", "Đấng Chuộc tội" hoặc "Chiên con của Thiên Chúa" từ khi Ngài giáng thế.
Giáo lý Ba Ngôi độc thần không được chấp nhận bởi một số giáo phái như phái Arius (Arianism), Nhất vị giáo (Unitarianism), Nhân chứng Jehovah, Mormon. Các giáo phái này tin rằng Thiên Chúa chỉ có một ngôi vị (Chúa Cha); riêng đạo Mormon tin rằng Cha, Con và Thánh Linh là ba ngôi vị độc lập.
Do Thái giáo
Đấng Tối cao được xưng danh trong Kinh thánh Hêbrơ là Elohim hoặc là Đức Chúa, Adonai hoặc với bốn mẫu tự Hêbrơ "Y-H-V (hay W)-H", người Do thái không phát âm từ này nhưng Kitô giáo thường đọc là "Yahweh", tiếng Việt là Ya-vê (hay Gia-vê).
Kinh Thánh Tanakh thuật lại mối quan hệ giữa dân tộc Israel và Thiên Chúa trong những thời kỳ sơ khai nguyên thủy của lịch sử cho đến giai đoạn xây dựng ngôi đền thánh đệ nhị(c. 535 BCE). Abraham được ca ngợi là tổ tiên của người Hebrew đầu tiên và là tổ phụ của người Do Thái. Một trong những cháu trai đích tôn của ông là Judah, cái tên của Judah là danh từ mà tôn giáo Do Thái giáo đặt tên có nguồn gốc từ cái tên này. Người Israel ban đầu là một nhóm người của các bộ lạc sống ở Vương quốc Israel và Vương quốc Judah.
Sau khi người Do Thái bị chinh phục và bị lưu đày, một số thành viên của Vương triều Judah cuối cùng đã trở về quốc gia Israel. Sau đó, họ thành lập một quốc gia độc lập dưới triều đại Hasmonean vào thế kỷ thứ nhì và thứ nhất trước Công nguyên, trước khi trở thành một thuộc địa của đế quốc La Mã, quốc gia của họ cũng đã từng bị chinh phục và được phân tán lưu vong khắp mọi nơi. Từ thế kỷ thứ 2 đến thế kỉ thứ 6, người Do Thái đã viết kinh kệ Talmud, một công trình sách văn tự giáo điều dài dòng liên quan đến các phán quyết và những vấn đề pháp luật và sự chú giải theo Kinh Thánh, cùng với Tanakh, là một văn bản then chốt của Do thái giáo.
Hồi giáo
Allah là tiếng Ả Rập dùng để gọi Thiên Chúa, truyền thống Hồi giáo cũng miêu tả 99 tên của Thiên Chúa. Người Hồi giáo tin rằng Thiên Chúa của người Do Thái cũng là Thiên Chúa của họ và Chúa Giê-su là đấng tiên tri được soi dẫn bởi Thiên Chúa. Như thế, họ xem thần học của Kinh thánh Do thái và sự dạy dỗ của Chúa Giê-su là đúng trên nguyên tắc nhưng họ tin rằng Hồi giáo là sự tiếp nối và thay thế cho hai tôn giáo trên.
Phổ hệ
Phổ hệ ở đây được hiểu là giao ước được thành lập giữa Thiên Chúa và Abraham, có tính cha truyền con nối cho dòng dõi của ông, giống như ngai báu được truyền cho dòng dõi nhà vua.
Abraham
Theo Sáng thế ký, Thiên Chúa lập giao ước với Abram, sau đó ông được đổi tên thành Abraham.
Isaac
Isaac được sinh bởi Sarah, người vợ đầu tiên và duy nhất của Abraham, ông là con trai thứ hai của Abraham. Người Do Thái tin rằng ông là con đầu lòng của Abraham trong hôn phối trong khi người Hồi giáo cho rằng ông là con thứ hai trong hôn phối.
Jacob
Jacob, con của Isaac, được đổi tên thành Israel.
Mười hai Chi tộc
Dòng dõi của mười hai người con của Jacob (Israel) là Asher, Benjamin, Dan, Gad, Issachar, Joseph, Judah, Levi, Naphtali, Reuben, Simeon, và Zebulun phát triển thành mười hai chi tộc Israel. Chi tộc Levi đảm nhận chức vụ tư tế. Trước khi chết, Jacob chúc phước cho Ephraim và Manasseh, hai con trai của Joseph và lập họ thành hai chi tộc riêng.
Phổ hệ theo Do Thái giáo
Người Do Thái tin rằng giao ước được truyền từ Abraham đến Isaac, con đầu lòng của Abraham trong hôn phối, và truyền đến Jacob (Israel). Người Do Thái tin rằng họ thuộc về các chi tộc lập thành Vương quốc Judah, gồm các chi phái Judah, Benjamin và Levi. Mười chi tộc còn lại lập thành Vương quốc Israel, bị lưu đày khi bị xâm lăng bởi đế quốc Assyria. Chữ Do Thái, Jew, có nguồn gốc từ chữ Judah.
Phổ hệ theo Hồi giáo
Người Hồi giáo tin rằng giao ước được truyền từ Abraham đến Ishmael vì ông là con đầu lòng và là con chính thức.
Phổ hệ theo Kitô giáo
Tín hữu Kitô giáo tin rằng giao ước được truyền từ Abraham đến Isaac, con đầu lòng trong hôn phối và đến Jacob (Israel). Dòng dõi của Jacob là người kế thừa giao ước. Dù vậy, quyền trị vì được truyền cho Judah, một trong những con trai của Jacob, đến hậu duệ của Judah là Vua David, sau cùng là Chúa Giê-su, Đấng Messiah của dân Do thái. Sự chết chuộc tội của Chúa Giê-su Ki-tô thiết lập một giao ước mới khiến sự kế thừa huyết thống từ Abraham không còn cần thiết. Hầu hết tín hữu Kitô giáo đồng ý rằng về phương diện thuộc linh, người Kitô hữu là con cái của Abraham.
Phổ hệ theo Mormon giáo
Tín đồ Mormon tin rằng giao ước được truyền từ Abraham đến Isaac, rồi đến Jacob. Họ tin rằng họ thuộc về chi phái Joseph.
Sách Thánh
Cả ba tôn giáo này đều đặt thẩm quyền của mình trên các sách thánh, được hầu hết tín đồ xem là lời của Thiên Chúa – vì vậy là thánh và chân xác – cùng với một số sách khác được tôn trọng như là có sự soi dẫn thần thượng.
Do Thái giáo
Kinh thánh của Do thái giáo gồm có Tanakh, chữ viết tắt trong tiếng Hebrew cho các cuốn Ngũ Thư Torah (Luật), Nevi’im (các sách Tiên tri) và Ketuvim (các sách văn chương). Các sách này được bổ sung bởi một bộ các tác phẩm được viết bởi các chức sắc gọi là Talmud. Tanakh, đặc biệt là Torah, trong bản văn Hebrew, được xem là thánh đến từng câu chữ. Mọi dịch thuật đều không được hoan nghênh và cần phải hết sức cẩn thận và kiên nhẫn khi sao chép.
Kitô giáo
Các sách thánh của Kitô giáo là Cựu Ước, không có khác biệt quan trọng nào so với Kinh thánh Hêbrơ, cùng với Tân Ước bao gồm bốn sách Phúc âm viết về cuộc đời và sự day dỗ của Chúa Giê-su, được cho là của các sứ đồ Matthew, Mark, Luke và John và các sách khác được viết bởi các giáo phụ đầu tiên như Phaolô. Tất cả các sách này được gọi chung là Kinh Thánh Kitô giáo, thường được xem là có sự soi dẫn của Thiên Chúa. Như vậy người Kitô giáo công nhận các giáo lý căn bản của Cựu Ước, đặc biệt là Mười Điều răn. Dù vậy, họ tin rằng cuộc đời và sự dạy dỗ của Chúa Giê-su, như được ký thuật trong Tân Ước, soi rọi ánh sáng trên mối tương giao mật thiết giữa Thiên Chúa và loài người - bằng cách nhìn xem tình yêu thương và sự thương xót là lớn hơn các điều luật, bằng cách giảm nhẹ các luật lệ nghi lễ (như kiêng cữ một số thức ăn hoặc các nghi thức thờ phụng) và bằng cách giao cho các sứ đồ của Ngài sứ mạng rao giảng Lời của Thiên Chúa.
Các bản Kinh Thánh được phổ biến rộng rãi trong cộng đồng Kitô giáo là: Bản Kinh Thánh Bảy mươi tiếng Hi Lạp, bản Kinh Thánh Vulgate tiếng Latinh, bản Kinh Thánh King James tiếng Anh và bản Kinh thánh Synodal tiếng Nga.
Hồi giáo
Hồi giáo chỉ có duy nhất một sách thánh, Kinh Qur'an, gồm 114 chương (surat). Cũng theo Kinh Qur'an các chương này được mặc khải cho tiên tri Muhamad bởi thiên sứ trưởng Gabriel và được giữ gìn bởi các môn đồ của Muhamad cho đến khi chúng được biên tập thành một quyển sách duy nhất (không sắp xếp theo thứ tự thời gian) vài thập niên sau khi ông qua đời.
Kinh Qur'an chứa đựng vài câu chuyện lấy từ Kinh thánh Do Thái (chủ yếu trong sura 17, Con cái của Israel), nhiều lần nhắc đến Chúa Giê-xu như là một tiên tri được soi dẫn bởi Thiên Chúa. Tuy nhiên, nhìều điều luật trong Tanakh và Tân Ước không được chấp nhận hoàn toàn nhưng được thay thế bởi các điều luật mà họ tin là được Allah mặc khải trực tiếp cho Muhamad (qua Gabriel).
Giống như người Do Thái giáo, người Hồi giáo xem bản văn tiếng Ả Rập của kinh Qur'an là thánh cho đến từng câu chữ. Cũng như Luật truyền khẩu được thêm vào Kinh Thánh Hêbrơ, Kinh Qur'an được bổ sung bởi Hadith, bộ sách được viết sau này nhằm ký thuật lời giảng của Tiên tri Muhamad. Kinh Hadith giải thích và chi tiết hoá các điều luật trong Kinh Qur'an.
Kinh Hadith và chuyện kể về cuộc đời của Muhamad lập nên Kinh Sunnah, bộ kinh sách bổ sung cho Kinh Qur'an.
Tuy nhiên, vào thế kỷ 20, những tín đồ Hồi giáo tự xưng là "Những người thuận phục" qui tụ thành một nhóm mà niềm xác tín trọng tâm là Kinh Qur'an là kinh thánh hợp pháp duy nhất, Kinh Hadith và Sunnah là những tác phẩm không được soi dẫn bởi thần quyền. Quan điểm này đặt họ vào thế đối nghịch với nhiều nhóm Hồi giáo khác, đặc biệt khi họ đem xác tín nền tảng số một của Hồi giáo truyền thống "Chỉ có một Thiên Chúa duy nhất và Muhamad là tiên tri của Ngài" ra phân tích và chỉ giữ lại phần đầu "Chỉ có một Thiên Chúa duy nhất", họ cho rằng phần còn lại là khuyến khích thờ lạy hình tượng.
Mặc Môn
Các tín đồ của Giáo hội Mặc Môn không chỉ tin kinh Tân Ước và Cựu Ước mà còn họ tin Sách Mặc Môn, Giáo Lý & Giao Ước và Trân Châu Vô Giá là những quyển thánh thư mà góp phần mang phúc âm trọn vẹn của Thiên Chúa đến muôn người.
Trông đợi
Các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham đều bày tỏ niềm tin vào ngày tận thế và thời điểm Vương quốc của Thiên Chúa đến trên đất. Do Thái giáo mong đợi sự hiện đến của Đấng Messiah. Kitô giáo trông mong sự tái lâm của Chúa Kitô. Tín đồ Hồi giáo trông chờ cả sự tái lâm của Chúa Giê-su (để hoàn tất cuộc đời và chết vì họ tin rằng Chúa Giê-su vẫn sống và chưa hề bị đóng đinh) và sự trở lại của Mahdi (Sunnis trong sự hoá thân đầu tiên và Shi'as sự trở lại của Muhamad al-Mahdi).
Do Thái giáo
thumb|Tín đồ người Do Thái đọc kinh cầu nguyện ở bức tường phía Tây Jerusalem Quan điểm của Do Thái giáo về "cuộc sống sau cái chết" là đa dạng. Có thể do tôn giáo này chỉ chú tâm đến cuộc sống hiện tại, không phải đến điều gì sẽ xảy ra sau cái chết. Không có nghĩa là Do Thái giáo không tin vào thế giới bên kia, chỉ đơn giản không xem đó là điều quan trọng.
Nhiều người tin rằng "cuộc sống sau cái chết" là một tiến trình thanh tẩy trước khi được chấp nhận vào thế giới bên kia. Thân thể sẽ nhận hình phạt trong Sheol, hay trong mồ mả, và linh hồn được thanh tẩy tại Gehena, hay ngục luyện tội. Trong ngục luyện tội, mọi linh hồn được thanh tẩy bằng cách xét lại cuộc sống của mình và nhận ra những lỗi lầm mà mình đã phạm. Tiến trình này kéo dài tối đa là một năm, thời gian đủ để tẩy sạch linh hồn bẩn thỉu nhất. Nhiều người khác cho rằng linh hồn những người gian ác nhất được thanh tẩy hoàn toàn tại Abbadon. Điều gì xảy ra sau tiến trình thanh tẩy để có thể được lên vườn Eden vẫn còn là vấn đề đang tranh luận.
Kitô giáo
Khái niệm về đời sau nơi con người sẽ được tưởng thưởng hoặc trừng phạt vì cớ những gì họ làm trong đời này ảnh hưởng toàn diện trên tư duy và nghi lễ Kitô giáo. Con người có thể nhận lãnh sự tha thứ từ Thiên Chúa khi thật tâm hối cải. Theo đức tin Công giáo, chỉ có thể có được sự tha tội khi xưng tội với linh mục, người có thể yêu cầu người xưng tội cầu nguyện như một hình thức sửa phạt; đây là một trong bảy bí tích theo nghi thức Công giáo. Một số giáo phái yêu cầu sự xưng tội công khai trước mọi người. Trải qua nhiều thế kỷ, một số cộng đồng Kitô giáo phát triển các nghi lễ tự trừng phạt, từ đi hành hương đến các nơi thánh đến tự hành xác. Nhiều giáo phái Kháng Cách (Protestantism) tin rằng đức tin là chìa khoá dẫn đến sự tha thứ và cứu rỗi, các việc lành cũng xuất phát từ đức tin (sola fide).
Việc giáo hội phân phối sự tha tội để nhận lại tiền quyên tặng dưới hình thức bán phép ân xá vào cuối thời kỳ Trung cổ là một trong những nguyên nhân dẫn đến Cuộc Cải cách Kháng nghị (Protestant Reformation).
Khái niệm về đời sau, về sự cứu chuộc và về sự trừng phạt đời đời được nói đến trong Tân Ước nhưng không có nhiều chi tiết. Sự miêu tả về Hỏa ngục và Thiên đàng vẫn đang là những suy diễn của các nhà thần học. Tuy nhiên, sự miêu tả Hỏa ngục như là nơi chốn đầy "lửa và diêm sinh" với nhiều sự đau đớn là khái niệm phổ biến rộng rãi theo suốt dòng lịch sử.
Thần học Kitô giáo bác bỏ khái niệm linh hồn người chết hiện diện trong thế giới người sống như đầu thai, nhập vào người sống, người chết hiện về. Theo khái niệm, những hiện tượng ma quỷ do quyền lực ma quỷ (Satan) tạo nên nhằm làm suy yếu đức tin của các Kitô hữu. Một vài giáo phái tin vào hiện tượng quỷ ám, nhưng họ cho rằng đây là bởi quyền lực ma quỷ, không phải bởi linh hồn người chết. Nhiều người tin linh hồn các người thánh đã chết thỉnh thoảng hiện về với người sống trong "khải tượng" để dẫn dắt và giúp đỡ. Những vị thánh này cũng được cầu khấn như là những trung gian giữa con người và Thiên Chúa.
Hồi giáo
Người Hồi giáo tin vào một địa ngục thiêu đốt dành cho người không vâng phục Thiên Chúa và phạm tội trọng. Những người thờ phụng Ngài được hứa sẽ nhận lãnh sự sống vĩnh cửu trên thiên đàng. Thiên đàng được chia thành bảy tầng (vì vậy có thuật ngữ "bảy tầng trời"), tầng trên cùng dành cho người chết vì đức tin. Nhờ hối cải mọi tội đều được tha vì Thiên Chúa được miêu tả là Đấng hay thương xót.
Thờ phụng
Ngoại trừ một vài khác biệt nhỏ, các tôn giáo khởi nguồn từ Abraham đều theo chu kỳ bảy ngày, trong đó một ngày được chọn để biệt riêng ra cho thờ phụng, cầu nguyện và các hoạt động tôn giáo khác. Tập tục này xuất phát từ câu chuyện sáng thế được chép trong Kinh Thánh, khi Thiên Chúa tạo dựng vũ trụ trong sáu ngày và Ngài nghỉ vào ngày thứ bảy. Hồi giáo chọn ngày thứ sáu dành cho sự cầu nguyện tập thể, không phải là "ngày nghỉ". Chu kỳ 7 ngày này được cho là có nguồn gốc từ người Babylon, vì Abraham ra đi từ thành Ur của người Babylon; người Babylon theo chu kỳ 7 ngày là do quan sát thiên văn thấy có 7 thiên thể di chuyển trên bầu trời: Mặt Trời, Mặt Trăng, Sao Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ.
Cả Do Thái giáo và Hồi giáo xem phép cắt bao quy đầu là dấu chứng cho đức tin trong khi Kitô giáo dùng lễ Thanh Tẩy (Lễ Rửa tội hay Báp têm) thay thế cho dấu chứng này. Nghi thức Thanh Tẩy khác nhau giữa các giáo hội Kitô giáo nhưng cũng chỉ là những chọn lựa giữa dầm mình trong nước (immersion), rảy nước (aspersion) hoăc xức nước (anointment).
Do Thái giáo và Hồi giáo đều thiết lập những luật lệ nghiêm khắc trong kiêng cữ thức ăn như luật kosher của Do Thái giáo và luật halaal của Hồi giáo. Cả hai đều cấm ăn thịt lợn, Hồi giáo nghiêm cấm mọi loại rượu.
Kitô giáo trước đây không cho phép dùng thịt (không phải cá) vào các ngày thứ sáu trong một vài thời gian trong năm, nhưng luật này hoặc bị huỷ bỏ hoặc làm giảm nhẹ tại nhiều giáo hội.
Kitô giáo và Hồi giáo đều chú trọng vào việc truyền bá đức tin, nhiều tổ chức Kitô giáo gửi giáo sĩ đến hầu như khắp nơi trên thế giới để thuyết phục người khác chia sẻ đức tin của mình.
Heliocontia speciosa
Heliocontia speciosa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Heliocontia
Distichophyllum brevicuspidatum
Liên kết ngoài
Thể loại:Distichophyllum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1957
Styringomyia fryeri
Liên kết ngoài
Thể loại:Styringomyia Thể loại:Limoniidae ở vùng Indomalaya
Psyrassa nigricornis
Psyrassa nigricornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Psyrassa
Barrisca kochalkai
Barrisca kochalkai là một loài nhện trong họ Trechaleidae.
Loài này thuộc chi Barrisca. Barrisca kochalkai được Norman I. Platnick miêu tả năm 1978.
Tham khảo
Thể loại:Barrisca
Diversivalva
Diversivalva là một chi bướm đêm thuộc họ Cosmopterigidae.
Tham khảo
Thể loại:Cosmopterigidae
Syzygium kerrii
Syzygium kerrii là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được Chantaran. & J.Parn. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1993.
Liên kết ngoài
K Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1993
Terenura maculata
Tham khảo
Thể loại:Terenura Thể loại:Chim Argentina Thể loại:Động vật được mô tả năm 1831 Thể loại:Chim Brasil Thể loại:Chim Paraguay
Bahtıllı, Simav
Bahtıllı là một xã thuộc huyện Simav, tỉnh Kütahya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2008 là 631 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tỉnh Kütahya
Capparis zippeliana
Liên kết ngoài
Thể loại:Capparis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1870
Danh sách tòa nhà cao nhất Thành phố New York
Thành phố New York, thành phố đông dân nhất tại Hoa Kỳ, là ngôi nhà của 6.154 tòa nhà cao tầng đã hoàn thành, 113 trong số đó có chiều cao từ 600 ft trở lên. Tòa nhà cao nhất tại New York là Trung tâm Thương mại Thế giới Một, cao 1776 ft. Tòa nhà chọc trời 104 tầng này cũng là tòa nhà cao nhất Hoa Kỳ, tòa nhà cao nhất Bán cầu Tây, và là tòa nhà cao thứ sáu thế giới. Tòa nhà cao thứ nhì thành phố là tòa nhà 432 Đại lộ Park, cao 1396 ft, và thứ ba là Tòa nhà Empire State cao 102 tầng tại Midtown Manhattan, được khánh thành vào năm 1931 và có chiều cao 1250 ft, tính cả ăngten là 1454 ft. Nó cũng là tòa nhà cao thứ năm tại Hoa Kỳ và là tòa nhà cao thứ 25 thế giới.
Tòa nhà Empire State từng là tòa nhà cao nhất thế giới từ khi hoàn thành cho đến năm 1972, khi Tòa tháp Bắc cao 110 tầng của Trung tâm Thương mại Thế giới cũ được hoàn thành. Với độ cao 1368 ft, Trung tâm Thương mại Thế giới giành danh hiệu tòa nhà cao nhất thế giới trong một khoảng thời gian ngắn tới khi Tòa tháp Sears (nay goi là Tòa tháp Willis) cao 108 tầng hoàn thành tại Chicago năm 1974. Các tòa tháp Trung tâm Thương mại Thế giới đã bị phá hủy bởi các vụ khủng bố năm 2001, và Tòa nhà Empire State đã giành lại danh hiệu tòa nhà cao nhất thành phố. Nó tiếp tục giữ danh hiệu này cho đến tháng 4 năm 2012, khi công trình Trung tâm Thương mại Thế giới Một vượt qua nó. Tòa nhà cao thứ tư tại New York là Tòa tháp Bank of America, cao 1200 ft, bao gồm cả phần đỉnh tháp xoắn ốc. Cao thứ năm là Tòa nhà Chrysler cao 1046 ft, đã từng là tòa nhà cao nhất thế giới từ năm 1930 tới năm 1931, cà Tòa nhà New York Times, được hoàn thành năm 2007.
Các tòa nhà chọc trời của Thành phố New York tập trung tại các khu Midtown và Lower Manhattan, mặc dù các khu vực khác của Manhattan và các quận Brooklyn, Queens, và the Bronx cũng có một vài tòa nhà cao tầng. , toàn thành phố có 241 tòa nhà có chiều cao ít nhất 500 ft, bao gồm cả các tòa nhà đang xây dựng, nhiều hơn bất cứ thành phố nào khác tại Hoa Kỳ.
Kể từ năm 2003, Thành phố New York đã chứng kiến 24 tòa nhà được khánh thành có chiều cao ít nhất 600 ft, bao gồm Trung tâm Thương mại Thế giới Một, đã trở thành tòa nhà cao nhất nước khi hoàn thành. 20 tòa nhà nữa đang được xây dựng. Trung tâm Thương mại Thế giới Một là một phần của quá trình tái phát triển Trung tâm Thương mại Thế giới, trong đó cũng bao gồm Trung tâm Thương mại Thế giới số 4 cao 975 ft, Trung tâm Thương mại Thế giới số 7 và hai tòa nhà đang xây dựng: Trung tâm Thương mại Thế giới số 2 cao 1350 ft và Trung tâm Thương mại Thế giới số 3 cao 1171 ft.
Tổng cộng,, có 494 tòa nhà cao tầng đang được xây dựng hoặc được đề xuất xây dựng tại Thành phố New York.
Lịch sử
Lịch sử tòa nhà chọc trời tại Thành phố New York bắt đầu với việc hoàn thành Tòa nhà World vào năm 1890; công trình có chiều cao tới 348 ft. Mặc dù không phải là nhà cao tầng đầu tiên của thành phố, nó là tòa nhà đầu tiên vượt qua chiếc đỉnh xoắn ốc cao 284 ft của Nhà thờ Trinity. Tòa nhà World, giữ danh hiệu tòa nhà cao nhất thành phố cho tới năm 1899, đã bị phá đổ vào năm 1955 để phục vụ thi công một lối vào mở rộng của Cầu Brooklyn.
New York đã đóng một vai trò nổi bật trong sự phát triển của nhà chọc trời; kể từ năm 1890, mười một công trình của thành phố đã từng giữ danh hiệu tòa nhà cao nhất thế giới. Thành phố New York đã trải qua một sự bùng nổ công trình cao tầng từ rất sớm, kéo dài từ đầu thập niên 1910 đến đầu thập niên 1930. Trong thời gian đó, 16 trong số 82 tòa nhà cao nhất của thành phố được xây dựng—bao gồm Tòa nhà Woolworth, Tòa nhà Bank of Manhattan Trust,Tòa nhà Chrysler và Tòa nhà Empire State, mỗi tòa nhà trong đó đều từng là tòa nhà cao nhất thế giới tại thời điểm khánh thành, riêng Tòa nhà Empire State giữ danh hiệu này trong gần bốn mươi năm.
Một sự bùng nổ nhà chọc trời thứ hai bắt đầu vào đầu thập niên 1960. Kể từ đó, thành phố đã chứng kiến gần 70 công trình được hoàn thành có độ cao ít nhất là 600 ft, bao gồm cả tòa tháp đôi của Trung tâm Thương mại Thế giới. Trung tâm Thương mại Thế giới số 1, hay còn gọi là Tòa tháp Bắc, là tòa nhà cao nhất thế giới từ năm 1972 tới 1973 và là tòa nhà cao nhất Thành phố New York cho tới năm 2001. Tòa tháp Bắc, cùng với sáu tòa nhà khác trong khu phức hợp Trung tâm Thương mại Thế giới, đã bị phá hủy trong vụ tấn công ngày 11 tháng 9 năm 2001. Trung tâm Thương mại Thế giới Một bắt đầu được xây dựng vào năm 2006, là tòa nhà dẫn đầu của khu phức hợp Trung tâm Thương mại Thế giới mới; với lễ cất nóc vào tháng 5 năm 2013, tòa nhà chọc trời cao 1776 ft này đã vượt qua Tòa tháp Willis để trở thành tòa nhà cao nhất tại Hoa Kỳ.
Các tòa nhà cao nhất
Danh sách này xếp hạng các tòa nhà chọc trời tại Thành phố New York đã được hoàn thành và cất nóc có chiều cao ít nhất 600 ft, dựa trên các phép đo chiều cao chuẩn. Danh sách này bao gồm cả các đỉnh tháp xoắn ốc và các chi tiết kiến trúc nhưng không bao gồm các cột ăngten. Dấu bằng (=) được đặt đứng sau thứ hạng của các tòa nhà có cùng chiều cao. Dấu hoa thị ( * ) chỉ rằng tòa nhà vẫn đang được xây dựng, nhưng đã được cất nóc. Cột "Năm" ghi năm tòa nhà được khánh thành. {{legend|#ddffdd|Từng là tòa nhà cao nhất thế giới khi khánh thành.|border=solid 1px #AAAAAA}}
Các tòa nhà cao nhất theo chiều cao thực
Danh sách này xếp hạng các tòa nhà tại Thành phố New York dựa trên phép đo chiều cao thực tế, tức là bao gồm cả cột ăngten. Phép đo chiều cao kiến trúc chuẩn, tức là loại trừ các ăngten trong chiều cao tòa nhà, vẫn được đưa vào đây để so sánh. Dấu bằng (=) được đặt sau thứ hạng của các tòa nhà có cùng chiều cao. Cột "Năm" ghi năm tòa nhà được khánh thành. thumb|300px|Các tòa nhà cao nhất tại NYC, theo [[chiều cao thực tế, bao gồm tất cả cột, ăngten, v.v., cho dù có thuộc kiến trúc tòa nhà hay không.]]
Các tòa nhà cao nhất ở mỗi quận
Danh sách này liệt kê các tòa nhà cao nhất ở mỗi quận của Thành phố New York dựa trên phép đo chiều cao chuẩn. Cột "Năm" ghi năm tòa nhà được khánh thành.
Đang xây dựng
Danh sách này liệt kê các tòa nhà đang được xây dựng tại Thành phố New York và dự kiến sẽ có chiều cao ít nhất 600 ft. Các tòa nhà đang được xây dựng đã được cất nóc cũng được đưa vào, cùng với những tòa nhà đang tạm ngừng xây dựng. Với những tòa nhà có chiều cao chưa được nhà phát triển công bố, bảng này dùng số tầng là 50 làm giới hạn.
* Các ô có dấu gạch ngang (—) cho biết thông tin về chiều cao dự kiến hoặc ngày hoàn thành chưa được công bố.
Được đề xuất
Bảng này liệt kê các tòa nhà đã được đề xuất xây dựng tại Thành phố New York và được dự kiến cao ít nhất 600 ft. Với những tòa nhà có chiều cao chưa được nhà phát triển công bố, bảng này dùng số tầng là 50 làm giới hạn.
Các tòa nhà cao nhất đã bị phá hủy
Bảng này liệt kê các tòa nhà tại Thành phố New York đã bị phá hủy hoặc phá sập và có chiều cao ít nhất 500 ft.
Thời biểu các tòa nhà cao nhất
Danh sách dưới đây liệt kê các tòa nhà từng giữ danh hiệu tòa nhà cao nhất Thành phố New York. Cả Nhà thờ Trinity và Tòa nhà Empire State đều đã từng giữ danh hiệu này hai lần. Tòa nhà Empire State giữ danh hiệu này lần thứ hai sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới bị phá hủy trong vụ khủng bố ngày 11 tháng 9. Trung tâm Thương mại Thế giới Một đã vượt qua nó vào năm 2012. {{legend|#ddffdd|Cũng từng là tòa nhà cao nhất thế giới trong ít nhất một vài khoảng thời gian khi nó đang là tòa nhà cao nhất Thành phố New York |border=solid 1px #AAAAAA}} thumb|center|800px| Đường chân trời New York lúc chạng vạng
Grevillea acropogon
Grevillea acropogon là một loài thực vật có hoa trong họ Quắn hoa. Loài này được Makinson mô tả khoa học đầu tiên năm 2000.
Liên kết ngoài
Thể loại:Grevillea Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2000
Trichilia ulei
Trichilia ulei là một loài thực vật thuộc họ Meliaceae. Đây là loài đặc hữu của Peru.
Tham khảo
Thể loại:Thực vật Peru Thể loại:Trichilia Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Lipotriches clavisetis
Lipotriches clavisetis là một loài Hymenoptera trong họ Halictidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1910.
Tham khảo
Thể loại:Lipotriches Thể loại:Động vật được mô tả năm 1910
Quỷ hầu
Quỷ hầu (Devil Monkey) là một sinh vật kỳ bí dạng khỉ được báo cáo đã xuất hiện tại nước Mỹ lần đầu tiên vào ngày 27 tháng 6 năm 1997 tại thị trấn Dunkinsville thuộc bang Ohio và sau đó được ghi nhận là xuất hiện ở nhiều địa điểm khác nhau trên toàn cõi nước Mỹ. Đây là sinh vật kỳ bí từng gây náo loạn rừng núi. Sự xuất hiện của loài sinh vật huyền bí này là nỗi ám ảnh của nhiều cư dân vùng Bắc Mỹ.
Mô tả
300px|nhỏ|phải|Những mô tả cho thấy chúng có ngoại hình khá giống một con khỉ đầu chó 300px|nhỏ|phải|Chúng có khả năng nhảy xa như [[chuột túi.]] Hình vẽ quỷ hầu từ miêu tả của các nhân chứng. Quỷ hầu có vẻ ngoài vô cùng đáng sợ. Đa số các báo cáo miêu tả có một con quái vật tấn công vật nuôi ở các trang trại gần rừng. Sinh vật tàn ác ấy mang khuôn mặt khỉ đầu chó, cơ thể khổng lồ, chân có móng vuốt dài, tai nhỏ, mắt dữ, di chuyển nhanh và nhảy cao. Theo mô tả, sinh vật này có lông màu trắng bạc và xám, cùng lớp lông bờm dày, khuôn mặt giống khỉ đầu chó nhưng kích thước cơ thể lớn hơn nhiều, dài gần 2 m. Nó giống như một con khỉ đầu chó khổng lồ.
Một nhân chứng nữ mô tả rằng đây là con vật xấu nhất từng thấy, nó có đuôi, mặt khỉ lai chó nhưng đứng thẳng như người, nó không đi mà nhảy bước với tốc độ rất nhanh. Một nhân chứng khác kể lại rằng quỷ hầu có lớp lông màu trắng bạc, khuôn mặt giống khỉ, nhưng nó đứng trên hai chân như con người, miệng phát ra những âm thanh ghê rợn. Mọi người miêu tả lại nó có mắt sáng, bộ lông trắng, đứng thẳng như người nhưng có khuôn mặt giống chó, cùng đuôi rất dài. Thay vì chạy chúng lại nhảy từng bước dài bằng 2 chân sau, 2 chân trước co lên tạo thành dáng đứng thẳng. Nó có thể nhanh chóng nhảy lên cây trước sự ngỡ ngàng của nhiều người, độ cao của cú nhảy này lên tới 4m.
Phạm vi xuất hiện
Nó được coi là một trong những sinh vật huyền bí nổi tiếng của châu Mỹ, nhưng khác với Bigfoot hay Yeti, sự xuất hiện cùng nỗi ám ảnh của sinh vật này trải dài trên một vùng đất rộng lớn. Các báo cáo đầu tiên về quỷ hầu xuất hiện ở Bắc Mỹ có vào năm 1934, ghi nhận về một loài động vật nguy hiểm liên tục được nhìn thấy ở Pittsburgh, bang Tennessee. Theo các nhân chứng kể lại, khi thám hiểm trong rừng, họ đã thấy một con vật di chuyển ngang qua mặt với tốc độ sấm sét.
Năm 1959, vợ chồng tài xế Boyd ở Saltville trong lúc đi qua ngọn núi để vào thị trấn đã bị sinh vật kì lạ trên tấn công. Từ trên đoạn đê cao, một con vật khổng lồ giống như khỉ bất ngờ nhảy xuống phía đầu xe của Boyd, như thể sẽ đâm sầm qua kính chắn gió vào phía ghế trước, nhưng với sự nhanh nhẹn khéo léo, nó lại hạ xuống ngay bên cạnh cửa phía phụ xe và cố gắng tóm lấy chiếc xe. Trên thân xe còn để lại 3 vết xước dài từ cửa trước tới cửa sau, chứng minh cho sức khỏe phi thường của ác thú.
Vài ngày sau khi sự kiện này, hai y tá ở khu vực Saltville khi lái xe về nhà vào buổi sáng sớm cũng bắt gặp con khỉ khổng lồ băng qua đường.
Điều tra
Năm 1969, Rene Dahinden và John Green đã thám hiểm khu rừng tại Mamquam (British Columbia), nơi người ta đồn thổi loài sinh vật kỳ bí này ẩn nấp. Trong chuyến điều tra thực địa, hai ông đã phát hiện được những vết chân 3 ngón khác biệt.
Năm 1973, nhà nghiên cứu động vật bí ẩn Loren Coleman đã điều tra các vụ sát hại gia súc tại Albany, Kentucky của ba con vật giống khỉ khổng lồ có đuôi dài màu đen rậm lông. Giống như cuộc điều tra năm 1969 của Rene Dahinden và John Green, ông cũng phát hiện được những vết chân 3 ngón khác biệt. Rất nhiều người nông dân ở Albany, Kentucky đã bị mất gia súc, ruộng vườn bị phá nát bởi một con vật giống khỉ đầu chó. Coleman sau đó hợp tác với Animal Planet để làm một phóng sự về sinh vật bí ẩn trên. Vào năm 1979, một loạt các nhân chứng đã nhìn thấy một con vật giống khỉ khổng lồ đi 2 chân trong khu vực vùng sâu thuộc bang Georgia, được người ta goi là Belt Road Booger.
Báo chí ngay lập tức đẩy câu chuyện lên trang nhất và đặt cho con quái vật một cái tên Devil Monkey (hay quỷ hầu). Từ đây, quỷ hầu được ghi nhận có mặt ở khắp mọi nơi ở Bắc Mỹ, thậm chí ở những vùng rất lạnh như Alaska. Nhiều người bỏ thời gian trùy lùng tung tích của quỷ hầu và phát hiện ra một điều thú vị, mọi nơi sinh vật này xuất hiện đều quay quanh dãy núi Appalachian, một vùng hoang sơ, hiểm trở và còn nhiều điều bí ẩn với con người.
Giả thiết
Nhiều nhà khoa học tin rằng, con vật mà nhiều người nhìn thấy chính là sói đồng cỏ Bắc Mỹ. Loài này rất phổ biến, số lượng đông, dáng lớn và rất nhanh nhẹn, có mõm hẹp, tai nhọn như khỉ đầu chó. Sói đồng cỏ Bắc Mỹ còn biết đứng trên hai chân để giả làm con người, rồi nhảy từng bước như kangaroo hay chuột túi Wallaby. Sói đồng cỏ Bắc Mỹ là nghi phạm hàng đầu cho vụ quỷ hầu. Loài thú ăn thịt này rất tháo vát, lắm mưu mô, là kẻ đi săn gan dạ, thông minh, có khả năng thích ứng rất tốt. Do đó dù đối diện với sự phát triển của loài người, nhưng sói đồng cỏ Bắc Mỹ vẫn tiếp tục phát triển mạnh mẽ cho đến ngày nay. 300px|nhỏ|phải|Sói đồng cỏ là một giả thiết Điều này có thể giải thích vì sao quỷ hầu lại được chứng kiến ở rất nhiều nơi đến như vậy. Sói đồng cỏ Bắc Mỹ có lối sống cộng đồng phức tạp, khi già, hoặc mắc bệnh truyền nhiễm sẽ tự động tách đàn và tấn công con người. Trong lịch sử, không ít lần cư dân ở đây bắt được những con sói Bắc Mỹ to lớn tấn công hàng loạt vào đàn gia súc như cừu và dê. Sói Bắc Mỹ còn được biết đến là một trong những loài có tiếng hú ấn tượng nhất của lục địa Bắc Mỹ. Loài này không sủa như chó nhà mà chỉ cất tiếng tru ăng ẳng vang đi rất xa, nghe ghê tai và đáng sợ. Tiếng tru này có tác dụng thu hút bạn tình và làm khiếp vía đối thủ.
Thế nhưng sự giải thích trên cũng không ngăn được nhiều người ham mê thám hiểm. Họ tin rằng, đây là một loài sinh vật mới hoàn toàn và việc phát hiện ra nó chỉ là vấn đề thời gian. Nhiều trang web được lập ra để mọi người cùng chia sẻ, tìm hiểu thông tin về quỷ hầu. Thậm chí hàng năm rất nhiều cá nhân, tổ chức tham gia lùng sục vùng rừng núi Appalachian với hi vọng tìm thấy dấu tích sinh vật huyền bí này.
Đọc thêm
Thể loại:Sinh vật kỳ bí
Teratophyllum ludens
Teratophyllum ludens là một loài thực vật có mạch trong họ Lomariopsidaceae. Loài này được (Fée) Holttum miêu tả khoa học đầu tiên năm 1932.
Liên kết ngoài
Thể loại:Teratophyllum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1932
La Liga 1956–57
La Liga 1956-57 là mùa giải thứ 26 của La Liga kể từ khi nó được thành lập, Mùa giải bắt đầu từ ngày 9 tháng 9 năm 1956 và kết thúc vào ngày 21 tháng 4 năm 1957. Giải đấu bao gồm các câu lạc bộ sau:
Bảng xếp hạng
<FONT color="red">1</FONT> CD España Industrial được đổi tên thành CD Condal vào năm 1956.
Tham khảo
Thể loại:Mùa giải La Liga
Putimov
Putimov là một làng thuộc huyện Pelhřimov, vùng Vysočina, Cộng hòa Séc.
Nesomia chiapensis
Nesomia chiapensis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được B.L.Turner mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nesomia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1991
Nesomia chiapensis
Nguyễn Lộ Trạch
Nguyễn Lộ Trạch (1853? - 1895?), tên tự là Hà Nhân, hiệu là Kỳ Am, biệt hiệu Quỳ Ưu, Hồ Thiên Cư Sĩ, Bàn Cơ Điếu Đồ, là nhà văn và là nhà cách tân đất nước Việt Nam ở nửa cuối thế kỷ XIX.
Luôn lo cho vận nước
Nguyễn Lộ Trạch là người đọc nhiều sách, biết nghề thuốc, có kiến thức sâu rộng, nhưng không đi thi, chỉ chú tâm vào con đường thực dụng. Ông thường ngao du khắp các tỉnh miền Trung, tìm người cùng chí hướng kết giao, được người đương thời gọi là "cậu ấm tàng tàng". Năm 20 tuổi, ông kết hôn với Trần Thị Nhàn, con gái Phụ chính Trần Tiễn Thành. Ở văn phòng cha vợ, ông đã đọc được nhiều sách tân thư của Trung Quốc, đọc được cả những bản điều trần của Nguyễn Trường Tộ, và chịu ảnh hưởng những tư tưởng canh tân này.
Năm Tự Đức thứ 30 (Đinh Sửu 1877), kỳ thi Hội ở Huế có lấy chuyện "Sứ Pháp vào chầu, hòa hiếu hợp lễ" làm đề thi. Tuy không dự thi, nhưng Nguyễn Lộ Trạch đã dâng lên một bản "Thời vụ sách" (I), vạch rõ mưu kế giả vờ hòa nghị của thực dân Pháp, đồng thời khuyên triều đình nên "gấp lo tự cường tự trị" để cứu nước. Mặc dù, "Thời vụ sách" không được triều đình quan tâm đến, nhưng cũng đã gây được tiếng vang lớn trong giới sĩ phu.
Năm 1882, Cơ mật viện có ý cử ông sang Hương Cảng (Hồng Kông) học kỹ thuật, nhưng về sau không thành. Sau đó, ông có gửi thư lên cha vợ là Trần Tiễn Thành đề nghị ông nhắc nhở triều đình là "phải biết tự cường, tự trị, đồng thời phải biết mật giao với các cường quốc thù địch của Pháp như Anh, Đức,... để làm thế chân vạc kiềm chế Pháp". Nhưng khi xem xong, vua Tự Đức đã phê rằng "Ngôn hà quá cao" (Nói sao quá cao!) rồi thôi. Tháng 4 năm đó, quân Pháp đánh thành Hà Nội lần thứ hai. Nguyễn Lộ Trạch liền dâng bản "Thời vụ sách" (II), nêu lên sách lược cứu nước khẩn trương gồm 5 điều: Song lần này, triều đình nhà Nguyễn cũng đã làm ngơ trước các đề nghị của ông.
Tháng Giêng năm Giáp Thân (1884), Phụ chính Nguyễn Văn Tường mời ông và Phạm Phú Đường (con trai Phạm Phú Thứ) đến kinh đô Huế bàn việc nước. Để nhắc lại lần nữa những luận điểm cơ bản trong kế sách chống ngoại xâm của mình, khi trở về, Nguyễn Lộ Trạch đã thảo một bức thư có tên là "Dữ Phạm Phú Đường thướng Phụ chính đại thần" (Thư đứng tên cùng Phạm Phú Đường gửi Phụ chính đại thần), rồi dâng lên ông Tường. Tháng 5 năm Ất Dậu (tháng 7 năm 1885), kinh thành Huế thất thủ, vua Hàm Nghi chạy ra chiến khu Quảng Trị, ban bố dụ Cần Vương. Năm 1888, vua Hàm Nghi bị quân Pháp bắt, đồng thời phong trào Cần Vương bị đàn áp khốc liệt, Nguyễn Lộ Trạch đành phải lui về ở ẩn song vẫn không thôi khắc khoải về thời cuộc.