cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chiến dịch Bắc Tây Nguyên 1972
Các cuộc chiến đấu trong thị xã Kon Tum
Chiến dịch Bắc Tây nguyên 1972 kết thúc. Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam giữ được cụm cứ điểm Đắc Tô - Tân Cảnh chiếm được từ đầu chiến dịch. QLVNCH giữ được thị xã Kon Tum.
Liên kết ngoài
B Thể loại:Chiến dịch quân sự liên quan tới Việt Nam
Libnotes pavo
Libnotes pavo là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.
Tham khảo
Thể loại:Libnotes Thể loại:Limoniidae ở vùng Australasia
Fishia connecta
Fishia connecta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Fishia
Libya dưới thời Muammar al-Gaddafi
Libya dưới thời Muammar al-Gaddafi kéo dài bốn thập kỷ từ năm 1969 đến 2011 và được chia là hai giai đoạn:
Faiditus analiae
Faiditus analiae là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Loài này thuộc chi Faiditus. Faiditus analiae được miêu tả năm 1996 bởi José Valentín Herrera González & Carmen.
Tham khảo
Thể loại:Faiditus
Scytodes cavernarum
Scytodes cavernarum là một loài nhện trong họ Scytodidae.
Loài này thuộc chi Scytodes. Scytodes cavernarum được Carl Friedrich Roewer miêu tả năm 1962.
Tham khảo
Thể loại:Scytodes
Scrapter eremanthedon
Tham khảo
Thể loại:Scrapter Thể loại:Động vật được mô tả năm 2005
McDonnell XH-20 Little Henry
McDonnell XH-20 Little Henry là một loại trực thăng hạng nhẹ thử nghiệm của Hoa Kỳ trong thập niên 1940, do McDonnell Aircraft thiết kế chế tạo.
Liên kết ngoài
H-020 Little Henry Thể loại:Trực thăng Hoa Kỳ 1940–1949 Thể loại:Máy bay thử nghiệm Hoa Kỳ 1940–1949 Thể loại:Máy bay quân sự Thể loại:Trực thăng quân sự Thể loại:Máy bay trực thăng Thể loại:Máy bay thử nghiệm Thể loại:Máy bay hai động cơ Thể loại:Máy bay phản lực Thể loại:Máy bay cánh quạt Thể loại:Dự án máy bay hủy bỏ của Hoa Kỳ
San Pelayo
San Pelayo là một khu tự quản thuộc tỉnh Córdoba, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản San Pelayo đóng tại San Pelayo Khu tự quản San Pelayo có diện tích 481 ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản San Pelayo có dân số 31746 người.
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh Córdoba Thể loại:Khu tự quản của Colombia
Phymatodes vulneratus
Phymatodes vulneratus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Phymatodes
Chùa Bà Đá
nhỏ|phải|Bia đá trong chùa, trán bia ghi "Linh Quang tự bi ký" Chùa Bà Đá, còn có các tên: Linh Quang tự, Sùng Khánh tự, là một ngôi chùa cổ ở số 3 phố Nhà Thờ, Hà Nội, gần hồ Hoàn Kiếm.
Chùa Bà Đá được xây năm 1056 dưới đời Lý Thánh Tông. Chùa được dựng trên nền tháp Báo Thiên nổi tiếng của kinh thành Thăng Long xưa.
Chùa có tiền đường xây theo kiểu chữ nhất, trung đường xây theo kiểu chữ đinh, được nối liền với nhau, tạo nên một khối kiến trúc vuông vắn. Trong chùa có nhiều tượng gỗ. Chùa nằm trên một con phố nhỏ và dài chỉ vài trăm mét nhưng hiện diện cả hai hệ ý thức tín ngưỡng Phật giáo và Công giáo.
Chùa vốn là trường sở của Lâm Tế tông; hiện nay chùa là trụ sở chính Thành hội Phật giáo Hà Nội. Trong chùa có Trường Trung cấp Phật học Hà Nội. Tại chùa hàng năm vẫn thường xuyên là nơi tổ chức các buổi lễ của Thành hội Phật giáo Hà Nội.
Trước kia trong chùa có Tượng Phát Lâm (tượng có nụ cười yêu đời) được coi là một trong tứ khí của Hà Nội.
Lịch sử
Khi quân Tây Sơn đánh ra Thăng Long, chùa đổ nát hoang tàn, Thiền Sư Khoan Giai bên chùa Hòe Nhai, dòng Tào Động bèn về trùng tu trụ trì.
Sang thời Pháp thuộc, đền bị cháy và pho tượng đá nguyên thủy bị hủy mất. Dân làng cho xây lại, rước một pho tượng Phật Thích Ca bằng đá về thờ, thay thế tượng Bà Đá cũ. Vì đã qua mấy đợt tu sửa, chùa Bà Đá không còn giữ được nhiều cổ vật. Lưu lại là một số di vật như hai quả chuông đúc vào triều Tự Đức nhà Nguyễn năm 1873 và năm 1881, và một tấm khánh đồng đúc năm 1842.
Ngày 5 tháng 1 năm 1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh có đến thăm chùa Bà Đá và nói chuyện với các thượng tọa, tăng ni, Phật tử. Trong cuộc gặp, ông đã nói "Việc Phật không xa rời việc thế gian, phải tham gia vào các công việc cách mạng, cứu đói, cứu dốt".
Kiến trúc
Vì nằm giữa thành phố với các công trình xây cất chung quanh, chùa Bà Đá nay bị vây quanh tứ phía. Mặt tiền của chùa chỉ là ngõ nhỏ thông ra phố Nhà thờ, chen giữa nhà cửa tư nhân. Phía sau chùa là cao ốc nên diện tích đất chùa khiêm nhường. Dù vậy chùa đã được trùng tu, mái ngói lợp lại và một dãy nhà phụ thuộc bên cánh hữu được cất lại theo kiểu cổ.
Dòng Tào Động
Thời gian trôi qua, b ất giác đã 30 năm, ngày mùng 4 tháng chạp năm Tân Tị niên hiệu Minh Mạng thứ 2 (1821), sư tổ an nhiên thị tịch, trụ thế 80 năm, trụ trì chùa Bà Đá được 29 năm. Tháp xây tại bản chùa, sau di xá lợi sang tháp Phổ Đồng lục lăng ở phía trước bên trái chùa Liên Phái.
Trưởng ban trị sự Phật giáo Hà Nội
Sau này, chùa Bà Đá từ năm 1958 đã trở thành ban đại diện Phật giáo thủ đô và sau đó là văn phòng 1 của Thành Hội Phật Giáo Hà Nội với các đời lãnh đạo như:
Liên kết ngoài
Bà Đá Thể loại:Hoàn Kiếm Thể loại:Kiến trúc cổ Việt Nam
Arctotis venidioides
Arctotis venidioides là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được DC. mô tả khoa học đầu tiên năm 1838.
Liên kết ngoài
Thể loại:Arctotis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1838
Myrcia racemosa
Myrcia racemosa là một loài thực vật có hoa trong Họ Đào kim nương. Loài này được (O.Berg) Kiaersk. mô tả khoa học đầu tiên năm 1893.
Liên kết ngoài
Thể loại:Myrcia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1893
Gladiolus harmsianus
Gladiolus harmsianus là một loài thực vật có hoa trong họ Diên vĩ. Loài này được Vaupel miêu tả khoa học đầu tiên năm 1912.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Lay ơn Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1912
Metalasia serrulata
Metalasia serrulata là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được P.O.Karis mô tả khoa học đầu tiên năm 1989.
Liên kết ngoài
Thể loại:Metalasia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1989
Chaussoy-Epagny
Chaussoy-Epagny là một xã ở tỉnh Somme, vùng Hauts-de-France, Pháp.
Địa lý
Thị trấn này tọa lạc trên đường D193, trong Thung lũng của sông Noye, khoảng 16 dặm Anh về phía nam của Amiens.
Xem thêm
Xã của tỉnh Somme
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của Somme
Květinov
Květinov là một làng thuộc huyện Havlíčkův Brod, vùng Vysočina, Cộng hòa Séc.
Tham khảo
Thể loại:Huyện Havlíčkův Brod Thể loại:Làng của Cộng hòa Séc
Jim Egan (nhà hoạt động)
James Egan (1921 – 9 tháng 3 năm 2000) là một nhà hoạt động vì quyền LGBT của Canada, nổi tiếng với vai trò của ông trong vụ kiện Egan v. Canada trong Tòa án Tối cao Canada. Ông được coi là nhà hoạt động LGBTQ nổi bật đầu tiên của Canada, do thời gian hoạt động ban đầu của ông từ 1949 đến 1964.
Tuổi thơ
Sinh ra và lớn lên ở Toronto, Ontario, Egan nhận ra mình là người đồng tính từ nhỏ. Ông gặp John Norris "Jack" Nesbit, bạn đời của ông, vào năm 1948.
Lewis Run, Pennsylvania
Lewis Run là một thị trấn thuộc quận McKean, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 617 người.
Libnotes regalis
Libnotes regalis là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Ấn Độ - Mã Lai.
Lewis Run, Pennsylvania
Tham khảo
Thể loại:Borough của Pennsylvania Thể loại:Quận McKean, Pennsylvania
Libnotes regalis
Tham khảo
Thể loại:Libnotes Thể loại:Limoniidae ở vùng Indomalaya
Scrapter erubescens
Scrapter erubescens là một loài Hymenoptera trong họ Colletidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1925.
Tham khảo
Thể loại:Scrapter Thể loại:Động vật được mô tả năm 1925
Pronephrium moniliforme
Pronephrium moniliforme là một loài thực vật có mạch trong họ Thelypteridaceae. Loài này được (Tagawa & K. Iwats.) Holttum miêu tả khoa học đầu tiên năm 1972.
Tham khảo
Thể loại:Pronephrium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1972
Angaria sphaerula
nhỏ|trái
Tham khảo
Thể loại:Angaria
Elaeagnus s-stylata
Elaeagnus s-stylata là một loài thực vật có hoa trong họ Elaeagnaceae. Loài này được Z.R.Xu mô tả khoa học đầu tiên năm 1987.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Nhót Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1987
Fissidens curtus
Fissidens curtus là một loài Rêu trong họ Fissidentaceae. Loài này được (R. Ruthe) R. Ruthe mô tả khoa học đầu tiên năm 1904.
Liên kết ngoài
Thể loại:Fissidens Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904
FULRO
Mặt trận Thống nhất Đấu tranh của các Sắc tộc bị Áp bức, hoặc FULRO (đọc là Phun-rô, tiếng Pháp: Front Uni de Lutte des Races Opprimées) là liên minh chính trị - quân sự của các sắc tộc Cao nguyên Trung phần, Chăm, Khmer tồn tại từ năm 1964 đến 1992. Tổ chức này chủ trương đấu tranh cho quyền tự quyết của các sắc tộc thiểu số, thực hiện chiến tranh du kích để ly khai vùng Tây Nguyên khỏi lãnh thổ Việt Nam.
Phong trào BAJARAKA (1958)
Ngày 1 tháng 5 năm 1958, một số trí thức người Thượng, đứng đầu là Y Bhăm Êñuôl người Ê Đê, thành lập BAJARAKA. Tổ chức này chủ trương đấu tranh bất bạo động yêu cầu chấm dứt mọi chính sách phân biệt đối xử đối với các sắc tộc thiểu số. BAJARAKA là chữ viết tắt tên bốn dân tộc chủ yếu tại Tây Nguyên: Bahnar, Jarai, Rade và Kaho.
Ngày 25 tháng 7 năm 1958, BAJARAKA gửi thư đến tòa đại sứ Pháp, tòa đại sứ Hoa Kỳ và Liên Hợp Quốc tố cáo những hành vi phân biệt sắc tộc của chính quyền Việt Nam Cộng hoà và yêu cầu các cường quốc can thiệp để người Thượng được độc lập trong khối Liên hiệp Pháp hoặc độc lập dưới sự lãnh đạo của Hoa Kỳ.
Trong tháng 8 và 9 năm 1958, BAJARAKA tổ chức nhiều cuộc biểu tình tại Kon Tum, Pleiku, Buôn Ma Thuột nhưng đều bị trấn áp, tất cả những lãnh tụ của phong trào bị bắt.
Mặt trận Giải phóng Cao nguyên (1964)
Năm 1963, sau cuộc đảo chính lật đổ Tổng thống Ngô Đình Diệm tất cả những lãnh tụ phong trào BAJARAKA đều được thả. Paul Nưr, phó chủ tịch phong trào BAJARAKA được bổ nhiệm vào chức vụ phó tỉnh trưởng tỉnh Kon Tum, Y Bhăm Ênuôl, chủ tịch phong trào BAJARAKA được bổ nhiệm vào chức vụ phó tỉnh trưởng tỉnh Đắc Lắc.
Tháng 3 năm 1964, được sự ủng hộ của Mỹ, những người lãnh đạo phong trào BAJARAKA kết hợp với sắc tộc Thượng khác và người Chăm tại miền Trung thành lập Mặt trận Giải phóng Cao nguyên (tiếng Pháp: Front de Libération des Hauts Plateaux, FLHP).
Tổ chức này chia làm hai phe:
Từ tháng 3 đến tháng 5 năm 1964, phe bạo động bị truy quét gắt gao phải chạy qua Campuchia lập căn cứ tại trại Rolland (Camp Le Rolland), tỉnh Mondolkiri cách biên giới Việt-Miên khoảng 15 km, tiếp tục tuyển mộ thanh niên Thượng tham gia FLHP chống chính quyền Việt Nam Cộng hòa.
Ngày 19 tháng 9 năm 1964, các toán biệt kích thuộc Lực lượng Đặc biệt và các đội Dân sự Chiến đấu Thượng nổi dậy đánh chiếm một số đồn ở Quảng Đức (Đắk Nông ngày nay) và Đắc Lắc giết chết 35 quân nhân người Việt, bắt sống quận trưởng quận Đức Lập; chiếm đài phát thanh Ban Mê Thuột kêu gọi thành lập một quốc gia độc lập.
Ngày 20 tháng 9 năm 1964, Chuẩn tướng quân lực Việt Nam Cộng hòa là Nguyễn Phước Vĩnh Lộc, Tư lệnh Vùng II Chiến thuật phản ứng mãnh liệt. Ông cho Sư đoàn 23 Bộ binh cùng một số tiểu đoàn Biệt Động Quân và thiết giáp vây quanh đài phát thanh, và những đồn bị chiếm đóng. Khi phiến quân sắp bị tiêu diệt thì đột nhiên chuẩn tướng Vĩnh Lộc nhận được khuyến cáo của Beachner, tham tán thứ ba tòa đại sứ Mỹ trên cao nguyên là nên thương thuyết.
Cuộc thương lượng giữa phiến quân và Tư lệnh Vùng II Chiến thuật, qua trung gian là đại diện tòa đại sứ Mỹ, đi đến những thỏa thuận sau:
Cơ cấu và tổ chức
nhỏ|phải|222px|Hiệu kỳ FULRO giai đoạn 1964 - 1968. Ngày 20 tháng 9 năm 1964, tại Campuchia dưới sự chủ tọa của quốc vương Sihanouk, Mặt trận Thống nhất Đấu tranh của các Sắc tộc bị Áp bức được thành lập (tiếng Pháp: Front Uni de Lutte des Races Opprimées, FULRO). Tổ chức bao gồm:
Hiệu kỳ FULRO hình chữ nhật gồm ba sọc màu xanh biển (tượng trưng cho biển cả), màu đỏ (biểu tượng của đấu tranh) và màu xanh lá cây (màu của rừng núi). Trên sọc màu đỏ có ba ngôi sao màu trắng tượng trưng cho ba thành phần chính của FULRO: Thượng, Chăm, Khmer.
FULRO có ba cơ quan lãnh đạo:
Trong thực tế, Y Bhăm Êñuôl chỉ giữ vai trò biểu tượng phong trào, người trực tiếp lãnh đạo là Les Kosem.
FULRO Thượng do Y Bhăm Êñuôl làm chủ tịch vẫn bị phân hóa thành hai nhóm:
Hoạt động
Ngày 29 tháng 7 năm 1965, nhóm quân sự quá khích đem 200 quân FULRO Thượng vượt biên giới tấn công và chiếm giữ đồn Buôn Briêng và khi rút lui dẫn theo 181 người Dân sự Chiến đấu Thượng.
Ngày 15 tháng 10 năm 1964 một đại hội các sắc tộc Thượng được triệu tập tại Pleiku để chuẩn bị cho một chính sách đối với người Thượng tốt hơn.
Ngày 2 tháng 8 năm 1965, một tuyên cáo chung về hợp tác Kinh-Thượng trong nỗ lực tìm kiếm một giải pháp hòa bình và chống cộng được ký kết.
Ngày 15 tháng 9 năm 1965 buổi lễ nạp vũ khí của 500 FULRO Thượng được tổ chức tại Buôn Buor.
Việc thương lượng hòa giải giữa chính quyền Việt Nam Cộng hòa và phe FULRO đang diễn ra suôn sẻ thì từ ngày 12 tháng 12 đến ngày 18 tháng 12 năm 1965, nhóm FULRO quá khích tấn công đồn Phú Thiện sát hại 32 người và làm bị thương 26 người; chiếm đồn Krong Pách, giết hết binh sĩ người Kinh; đột nhập tòa hành chánh và tiểu khu Quảng Đức, giết hết người Kinh, treo cờ FULRO. Trong khi Chuẩn tướng Vĩnh Lộc, Tư lệnh Vùng II Chiến thuật, đang chỉ huy quân đội tấn công vào những nơi bị chiếm, bắt tù binh, truy đuổi tàn quân FULRO thì đột nhiên nhận được khuyến cáo của tòa đại sứ Hoa Kỳ yêu cầu nương tay và để những nhân vật cầm đầu chạy sang Campuchia. Nhận được tin nổi loạn tại Việt Nam Y Bhăm Êñuôl cho chặn bắt những phần tử quá khích tại biên giới đem về Camp le Rolland xử tử. Khi sự việc xảy ra Les Kossem không dám chống lại quyền lãnh đạo FULRO Thượng của Y Bhăm Êñuôl nhưng lại cho cài những người Chăm thân tín vào những chức vụ cao cấp bên cạnh Y Bhăm Êñuôl để kiềm chế những quyết định thân thiện Việt Nam của ông. Sau những sự việc này Y Bhăm Êñuôl tiếp tục thương thuyết với chính quyền Việt Nam Cộng hoà.
Ngày 20 tháng 9 năm 1966 Les Kosem đem quân bao vây Camp Le Rolland ép Y Bham Ênuôl nhường lãnh thổ của Mặt trận Giải phóng Cao Nguyên cho Mặt trận Giải phóng Champa (FLC). Nhưng âm mưu này bất thành vì Trung tá Y Em mang quân đến giải vây Camp Le Rolland. Ngày 12 tháng 2 năm 1966, Tòa án Quân sự Vùng II Chiến thuật xử những quân nhân Thượng phản loạn cấp thấp (4 án tử hình, 1 chung thân, nhiều án khổ sai). Ngày 2 tháng 6 năm 1967, Y Bhăm Êñuôl dẫn đầu một phái đoàn đến Buôn Ma Thuột thương nghị và yêu cầu chính quyền Việt Nam Cộng hoà nhanh chóng ban hành qui chế riêng cho người Thượng. Ngày 25 và 26 tháng 6 năm 1967 một đại hội các sắc tộc thiểu số trên toàn miền Nam Việt Nam được triệu tập để đúc kết các thỉnh nguyện chung của người thiểu số. Ngày 29 tháng 8 năm 1967 tại Ban Mê Thuột đại hội các sắc tộc được tổ chức dưới sự chủ tọa của Nguyễn Văn Thiệu, Chủ tịch Ủy ban Lãnh đạo Quốc gia (tương đương Tổng thống), và Thiếu tướng Nguyễn Cao Kỳ, Chủ tịch Ủy ban Hành pháp Trung ương (tương đương Thủ tướng). Ngày 11 tháng 12 năm 1968, cuộc thương lượng thượng đỉnh giữa FULRO và chính quyền Việt Nam Cộng hòa đi đến các thỏa thuận:
Ngày 30 tháng 12 năm 1968 trước khi Quân lực Việt Nam Cộng hòa đem trực thăng sang Camp Le Rolland đón Y Bhăm Êñuôl và lực lượng FULRO Thượng về Ban Mê Thuột thì Les Kosem đã đem Quân đội Hoàng gia Campuchia bao vây Camp le Rolland bắt Y Bhăm Êñuôl đưa về Phnôm Pênh giam lỏng cho đến khi ông bị Khmer Đỏ hành quyết vào tháng 4 năm 1975.
Ngày 1 tháng 2 năm 1969 hiệp ước cuối cùng được ký kết giữa ông Paul Nưr, đại diện Việt Nam Cộng hòa, và Y Dhê Adrong (thay vì Y Bhăm Êñuôl), đại diện FULRO dưới sự chủ tọa của Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu. Tuy nhiên một số người trong các sắc tộc Thượng và Chăm vẫn chưa hài lòng, phong trào FULRO tiếp tục đấu tranh trong bóng tối.
Hoạt động tại Việt Nam
Sau khi Sài Gòn thất thủ, hàng ngàn quân FULRO do Y Ghơ̆k Niê Kriêng chỉ huy tiếp tục tiến hành chiến tranh du kích chống lại chính quyền Việt Nam, nhưng những lời hứa của người Mỹ về việc viện trợ cho họ không bao giờ trở thành hiện thực.
Lợi dụng tình trạng hỗn độn trên Cao Nguyên giữa tháng 3-1975, FULRO cho thu nhặt vũ khí, quân trang và quân dụng do Quân lực Việt Nam Cộng hòa bỏ lại. Họ cũng nhân thời cơ này ra lệnh cho các đơn vị FULRO chiếm nhiều đồn bót dọc vùng biên giới, một số buôn làng tại Kon Tum, Pleiku, Đắk Lắk, Quảng Đức, Lâm Đồng và Ninh Thuận.
Tại Phan Rang, giữa tháng 4-1975, lực lượng FULRO Chăm, với khoảng 2.000 tay súng, thành lập những đội du kích "bảo vệ thôn ấp", treo cờ FULRO khắp nơi. Khi Quân đội nhân dân Việt Nam tiến vào, FULRO Chăm nổ súng chống lại, nhưng bị đánh bại nhanh chóng, một số bị thiệt mạng, một số bị bắt và một số khác trốn lên cao nguyên Di Linh hợp cùng các nhóm FULRO Thượng tiếp tục tổ chức chiến đấu.
FULRO quân khu I chặn đánh các đường tiếp tế từ đồng bằng lên Kontum. FULRO quân khu II tấn công các buôn làng quanh Pleiku và Cheo Reo, sát hại nhiều cán bộ cộng sản. FULRO quân khu III chiếm các quận Lạc Thiện, Buôn Hô, Krông Pách,... giết và làm bị thương hàng chục cán bộ và bộ đội, phục kích các đoàn xe quân sự và hành khách trên các quốc lộ 14 và 19. FULRO quân khu IV đánh phá các quận Đơn Dương, Đức Trọng, Lạc Dương, Di Linh, chặn xét xe đò trên các quốc lộ 15, 20 và 21. FULRO quân khu V, lôi kéo hàng ngàn thanh niên Chăm và Raglai vào bưng.
Tháng 6-1975, chính quyền Việt Nam mở chiến dịch hành quân quy mô truy quét FULRO trên khắp Tây Nguyên, với chiến xa và trọng pháo yểm trợ, đánh vào những sào huyệt của FULRO tại Đắk Lắk, Lâm Đồng và Tuyên Đức, chiếm lại các quận huyện và buôn làng nằm trong tay FULRO. Nhiều cán bộ FULRO Thượng cao cấp lần lượt bị bắt (Y C̆hôñ Mlô Duôn Du, Y Bliêng Hmŏk, Y Nguê Buôn Dăp, Y Djao Niê, Nay Guh, Nay Fun, Nay Rong), bị giam trong các trại cải tạo tại Buôn Ma Thuột và Lâm Đồng.
Hơn 2.000 tàn quân FULRO Dega chạy sang Campuchia lánh nạn và được Khmer Đỏ tiếp nhận. Họ được giúp đỡ và trang bị thêm để tiến qua Việt Nam đánh chiếm các làng ven biên tại Lâm Đồng, Sông Bé và Đắk Lắk. Những trận đánh tại vùng biên giới và dọc các quốc lộ trong những năm 1975 và 1976 rất dữ dội.
Tại Đắk Lắk, cuối tháng 5-1976, một số lãnh tụ Thượng bị giam (Y Djao Niê, Nay Ful, Nay Rong, Nay Guh cùng nhiều người khác) vượt ngục và ám sát ban lãnh đạo FULRO Dega cũ gồm các ông Kpă Kơi, H Tlôñ Niê Kdăm (Bộ ngoại giao Fulro), Y Bách Êban, Y Dhê, Hmang Mbon và Y Grôñ Niê Kdăm... để giành quyền lãnh đạo. Tháng 7-1977, nhóm này thành lập một "chính phủ" mới, bộ chỉ huy đặt tại Lạc Dương, phía Bắc Đà Lạt. Y Djao (bí danh thiếu tướng Dam Păr Kwei) tự phong Thủ tướng và cử Ya Duk (người Cơ Ho) làm Đổng lý Văn phòng, Nay Guh Bộ trưởng Quốc phòng, Nay Rong (trung tá) Bộ trưởng Ngoại giao, Nay Ful Bộ trưởng Nội vụ (cả ba là người Djarai)... Tổ chức quân sự vẫn giữ y như cũ gồm năm quân khu, nhưng chỉ quân khu IV, do Paul Yưh (người Bahnar) làm tư lệnh, thực sự còn hoạt động. Vụ đảo chính này làm nhiều cán bộ FULRO nản chí, một số buông súng ra đầu hàng, một số khác bỏ về làng làm nương rẫy.
Y Djao Niê cùng Huỳnh Ngọc Sắng lập nhiều chiến khu từ Đơn Dương (Drang), Tùng Nghĩa (Laba) đến Sông Pha (Krông Pha) và phối hợp với thiếu tá Phong (tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn 302 Tuyên Đức cũ) tấn công các đồn bót và sự di chuyển của bộ đội Việt Nam trên cao nguyên Lâm Đồng. Từ năm 1977 đến năm 1978, lực lượng du kích này - do Krajang Hput, người K'Ho, chỉ huy - đã tổ chức nhiều cuộc đột kích, đốt phá nhiều trụ sở ủy ban nhân dân xã, huyện, bắn pháo vào các đồn bót, phục kích và bắt giữ những đoàn địa chất và lâm nghiệp, khủng bố những người làm nghề khai thác cây rừng, chặn xét xe đò, bắt cóc và ám sát cán bộ thu mua lương thực trong các xã ấp quanh thị xã Đà Lạt, các quận Đơn Dương và Lạc Dương.
Những tranh chấp quyền lực giữa các lãnh tụ FULRO với nhau làm tổ chức Dega yếu hẳn đi. Y Djao Niê bị giết ngày 12-10-1978 tại Đức Trọng, Y Ghok Niê Krieng lên làm Thủ tướng ngày 22-1-1979, Ya Duck làm Phó thủ tướng thứ nhất đặc trách nội trị và ngoại giao kiêm phó chủ tịch thứ nhất FULRO Dega, Paul Yưh là Phó thủ tướng thứ hai đặc trách an ninh và quốc phòng; ban lãnh đạo phong trào đặt tại Đầm Ròn (Lâm Đồng).
Trong thời gian cầm quyền, Khmer Đỏ cho người sang gặp Ya Duck, "Phó Thủ tướng thứ nhất phụ trách nội an và ngoại giao" của Fulro nói thẳng là cần sự hợp tác để chống chính quyền Việt Nam. Ya Duck sau đó đã sang Campuchia gặp Pol Pot và ông được cả cố vấn Trung Quốc tiếp. Pol Pot cũng như cố vấn Trung Quốc hứa sẽ giúp Fulro mọi mặt chứ không chỉ giúp đất đai làm căn cứ.
Trả lời phỏng vấn nhà báo Nate Thayer, lãnh đạo FULRO cho biết khi họ bắt đầu các hoạt động quân sự chống lại nhà nước Việt Nam sau năm 1975, hàng ngũ của họ có chừng 10 ngàn người, tới 4 năm sau, Quân đội nhân dân Việt Nam đã tiêu diệt hoặc bắt tổng cộng khoảng 8 ngàn người trong số họ, khiến họ chỉ còn chừng 2000 người hoạt động tại Việt Nam.
FULRO tiếp tục hoạt động tại các vùng hẻo lánh tại Tây Nguyên cuối những năm 1970, nhưng ngày càng suy yếu vì chia rẽ trong nội bộ, và bị kẹp giữa cuộc xung đột giữa Khmer Đỏ và Việt Nam.
Hoạt động tại Campuchia
Ngày 17 tháng 4 năm 1975, cuộc Nội chiến Campuchia kết thúc khi Khmer Đỏ chiếm được Phnôm Pênh. Y Bhăm Êñuôl, và khoảng 150 thành viên của lực lượng vũ trang FULRO vẫn còn ở lại thành phố bị bắt giữ rồi bị hành quyết bởi Khmer Đỏ tại sân vận động thành phố, cùng với nhiều giới chức chế độ cũ Campuchia. Lực lượng quân FULRO còn lại tại Việt Nam tuy nhiên không biết đến việc Y Bhăm đã bị giết.
Năm 1980 khoảng 1.500 quân FULRO về lại Việt Nam hoạt động. Các toán du kích Thượng đột nhập vào các tỉnh Pleiku, Kontum, Đà Lạt và Đắk Lắk khủng bố, ám sát cán bộ xã ấp rồi rút về Campuchia. Năm 1981, quân FULRO tiếp tục các hoạt động du kích, phá hoại, lôi kéo dân Thượng nổi dậy và bắt theo nhiều thanh niên Thượng từ 15 tuổi trở lên vào rừng kháng chiến. Quân Việt Nam phản công dữ dội: năm 1984 có 358 FULRO Dega bị giết, 1.734 bị bắt, 600 vũ khí bị tịch thu. Từ 1985 đến 1990, quân Việt Nam tổ chức 63 cuộc hành quân trên Tây Nguyên, tiêu diệt 102 quân FULRO, bắt sống 167 người khác và vô hiệu hóa hơn 10.000 dân Thượng trong những buôn làng xa xôi, tất cả được dời về gần nơi thị tứ hay cạnh các trục lộ giao thông để dễ canh chừng.
Chính quyền Khmer thân Việt Nam, trong những năm 1981-1983, cũng tổ chức nhiều cuộc hành quân tấn công vào sào huyệt của lực lượng Khmer Đỏ và FULRO tại tỉnh Mondolkiri nhưng bị thiệt hại nặng phải lùi về đồng bằng. Phải chờ đến năm 1986, với sự trợ lực của bộ đội Việt Nam, đại bản doanh FULRO Thượng tại Mondolkiri mới bị phá hủy, tàn quân FULRO tản mác khắp nơi.
Sự gia tăng đột biến các hoạt động của FULRO trong những năm đầu của thập niên 1980 có lẽ là do được Trung Quốc hỗ trợ vật chất, vì họ muốn lợi dụng cuộc xung đột để làm suy yếu Việt Nam. Một số ước tính cho rằng có khoảng 7.000 quân FULRO hoạt động trong giai đoạn này, phần lớn tại tỉnh Mondulkiri, được tiếp tế vũ khí bởi Trung Quốc thông qua Khmer Đỏ. Tuy nhiên tới năm 1986 sự viện trợ này chấm dứt, và người phát ngôn Khmer Đỏ nói rằng dù người Thượng "rất, rất dũng cảm", họ không được "hỗ trợ từ bất kỳ ban lãnh đạo nào" và "không có tầm nhìn chính trị".
Cùng với sự chấm dứt viện trợ, cuộc chiến tranh du kích gay go cuối cùng cũng dần tiêu hao lực lượng FULRO chỉ còn không quá vài trăm người.
Dù rằng ban đầu họ được Khmer Đỏ tiếp tế - vì cùng chung kẻ thù là chính quyền Việt Nam và chính quyền Campuchia thân Việt Nam, các lãnh đạo FULRO chấm dứt quan hệ với lực lượng Khmer Đỏ năm 1992 và tiếp tục ẩn nấp tại tỉnh Mondolkiri cho tới khi lực lượng gìn giữ hòa bình UNTAC phát hiện ra họ. Do bị phân loại là lực lượng vũ trang không phải người bản xứ, họ đứng trước nguy cơ bị "hồi hương" về Việt Nam. Các toán FULRO cuối cùng hạ vũ khí năm 1992; 407 binh sĩ FULRO cuối cùng ra giao nộp vũ khí cho Lực lượng Gìn giữ Hòa bình Liên Hợp Quốc (UNTAC) tại Campuchia. Nhiều người trong số đó được đi tị nạn chính trị tại Hoa Kỳ. Thậm chí đến giai đoạn cuối này, họ chỉ chịu hạ vũ khí khi được biết rằng Y Bhăm Êñuôl đã bị hành quyết vài năm trước đó. Hoạt động của FULRO xem như chấm dứt.
Mặc dù các lãnh đạo FULRO tiếp tục tuyên bố họ sẽ trở về Việt Nam và tiếp tục cuộc đấu tranh, nhưng thực tế chỉ ra là họ không có người bảo trợ, và không nhận được ủng hộ từ cộng đồng quốc tế.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chính trị Việt Nam Thể loại:Chấm dứt năm 1992 Thể loại:Tổ chức có trụ sở tại Việt Nam Thể loại:Khởi đầu năm 1964
Faiditus arthuri
Faiditus arthuri là một loài nhện trong họ Theridiidae.
Catocala genetrix
Catocala genetrix là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Faiditus arthuri
Loài này thuộc chi Faiditus. Faiditus arthuri được H. Exline & Herbert Walter Levi miêu tả năm 1962.
Catocala genetrix
Liên kết ngoài
Thể loại:Catocala
Faiditus arthuri
Tham khảo
Thể loại:Faiditus
Scytodes caure
Scytodes caure là một loài nhện trong họ Scytodidae.
Loài này thuộc chi Scytodes. Scytodes caure được miêu tả năm 2004 bởi Rheims & Antonio D. Brescovit.
Tham khảo
Thể loại:Scytodes
Libnotes riedelella
Libnotes riedelella là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Australasia.
Tham khảo
Thể loại:Libnotes Thể loại:Limoniidae ở vùng Australasia
Tiền giấy
thumb|Các loại tiền giấy mệnh giá 5000. ([[Đô la Mỹ|USD, CFA, JPY, ITL và FF)]]
Tiền giấy, (hoặc tiền mặt) thường được gọi là giấy bạc ngân hàng (Tiếng Anh: banknote, bill, paper money, note), là một công cụ có thể chuyển nhượng được, một kỳ phiếu do một ngân hàng phát hành phải trả cho người cầm nó, được sử dụng làm tiền tệ, và theo nhiều phạm vi pháp lý, được sử dụng làm tiền tệ chính thức. Cùng với tiền kim loại, tiền giấy tạo thành các hình thức tiền mặt của tất cả các loại tiền tệ hiện đại. Ngoại trừ các loại tiền làm bằng kim loại quý có giá trị cao để kỷ niệm và không đưa vào lưu thông, tiền xu kim loại thường được sử dụng cho các đơn vị tiền tệ có giá trị thấp hơn còn tiền giấy được sử dụng cho những mệnh giá cao hơn.
Ngày nay, hầu hết các loại tiền tệ quốc gia không có sự hỗ trợ của kim loại quý hoặc hàng hóa và chỉ có giá trị bằng fiat. Ngoại trừ các vấn đề kim loại quý hoặc giá trị cao không được lưu hành, tiền xu được sử dụng cho các đơn vị tiền tệ có giá trị thấp hơn, trong khi tiền giấy được sử dụng cho các giá trị cao hơn.
Ở Trung Quốc vào thời nhà Hán, giấy bạc xuất hiện vào năm 118 trước Công nguyên và được làm bằng da. Rome có thể đã sử dụng một chất nhẹ bền làm giấy bạc vào năm 57 sau Công nguyên đã được tìm thấy ở Luân Đôn. Tuy nhiên, Carthage được cho là đã phát hành tiền giấy bằng giấy da hoặc da trước năm 146 trước Công nguyên. Do đó Carthage có thể là nơi sử dụng kỳ phiếu nhẹ lâu đời nhất. Tờ tiền đầu tiên được biết đến lần đầu tiên được phát triển ở Trung Quốc trong triều đại nhà Đường và nhà Tống, bắt đầu từ thế kỷ thứ 7. Nguồn gốc của nó là trong biên lai ký gửi của thương nhân trong triều đại nhà Đường (618–907), vì các thương gia và người bán buôn muốn tránh khối lượng lớn tiền đúc bằng đồng trong các giao dịch thương mại lớn. Trong triều đại nhà Nguyên (1271–1368), tiền giấy được Đế chế Mông Cổ sử dụng. Ở châu Âu, khái niệm tiền giấy lần đầu tiên được đưa ra vào thế kỷ 13 bởi những nhà thám hiểm như Marco Polo, với tiền giấy châu Âu xuất hiện vào năm 1661 ở Thụy Điển.
Lịch sử
Tiền giấy lần đầu tiên được phát triển vào triều đại nhà Đường Trung Quốc trong thế kỷ thứ 7, mặc dù tiền giấy thực sự chưa từng xuất hiện cho đến thế kỷ 11, trong triều đại nhà Tống. Việc sử dụng tiền giấy sau đó đã lan rộng khắp Đế quốc Mông Cổ hoặc triều đại nhà Nguyên Trung Quốc. Các nhà thám hiểm châu Âu như Marco Polo đã đưa ra khái niệm này ở châu Âu trong thế kỷ 13. Napoleon phát hành tiền giấy vào đầu thập niên 1800. Tiền giấy hay tiền mặt có nguồn gốc là biên lai cho giá trị được lưu giữ trên tài khoản tương đương "giá trị nhận được", và không nên dùng chung với các "hối phiếu nhìn thấy" có kỳ phiếu được phát hành với lời hứa sẽ chuyển đổi vào một ngày sau đó.
Nhận thức về tiền giấy như tiền đã phát triển theo thời gian. Ban đầu, tiền được dựa trên kim loại quý. Một số người xem tiền giấy như một I.O.U. hoặc kỳ phiếu: một lời hứa trả cho ai đó bằng kim loại quý khi xuất trình (xem tiền đại diện). Nhưng chúng đã được chấp nhận một cách dễ dàng - vì sự thuận tiện và bảo mật - ở Luân Đôn, ví dụ, từ cuối thập niên 1600 trở đi. Với việc loại bỏ các kim loại quý khỏi hệ thống tiền tệ, tiền giấy đã phát triển thành tiền định danh.
Tiền giấy thời kỳ đầu Trung Quốc
Công cụ tiền giấy đầu tiên được sử dụng ở Trung Quốc là vào thế kỷ thứ 7, trong triều đại nhà Đường (618–907). Các thương gia sẽ phát hành cái mà ngày nay được gọi là kỳ phiếu dưới dạng biên lai ký gửi cho người bán buôn để tránh sử dụng số lượng lớn tiền đúc bằng đồng trong các giao dịch thương mại lớn. Trước khi sử dụng những tờ tiền này, người Trung Quốc đã sử dụng tiền xu có hình tròn, ở giữa có một lỗ hình chữ nhật. Các đồng tiền có thể được xâu lại với nhau trên một sợi dây. Các thương gia, nếu họ đủ giàu, đã nhận thấy rằng dây tiền quá nặng để có thể mang đi dễ dàng, đặc biệt là đối với các giao dịch lớn. Để giải quyết vấn đề này, tiền xu có thể được để lại cho một người đáng tin cậy, người bán sẽ được đưa cho một tờ giấy (biên lai) ghi lại số tiền họ đã gửi cho người đó. Khi họ trả lại tờ giấy cho người đó, tiền của họ sẽ được trả lại.
Nomophila noctuella
nhỏ|240 px|trái|Dorsal view Nomophila noctuella là một loài bướm đêm thuộc họ Crambidae.. Sải cánh dài 26–32 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 5 đến tháng 9 tùy theo địa điểm.
Tiền giấy
Tiền giấy thời kỳ đầu Trung Quốc
Tiền giấy thật sự, được gọi là "jiaozi", phát triển từ những tờ tiền này vào thế kỷ 11 trong triều đại nhà Tống. Đến năm 960, chính phủ nhà Tống thiếu đồng để tạo ra tiền xu và đã phát hành những tờ tiền lưu hành chung đầu tiên. Những tờ tiền này là lời hứa của người cai trị sẽ đổi chúng sau này cho một số vật có giá trị khác, thường là vật đặc biệt. Việc phát hành giấy báo có thường là trong một thời hạn giới hạn và sau đó sẽ được chiết khấu với số tiền đã hứa. Jiaozi không thay thế tiền xu nhưng được sử dụng song song với chúng.
Nomophila noctuella
Ấu trùng ăn Clover, Medicago, Polygonum, Wheat và Vaccinium.
Liên kết ngoài
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1775 Thể loại:Nomophila Thể loại:Côn trùng Angola Thể loại:Côn trùng châu Âu Thể loại:Côn trùng Ethiopia Thể loại:Côn trùng Malawi
Tiền giấy
Nhà thám hiểm và thương gia Châu Âu
Theo một tạp chí du lịch về chuyến thăm Praha năm 960 của Ibrahim ibn Yaqub, những mảnh vải nhỏ được sử dụng như một phương tiện thương mại, những tấm vải này có tỷ giá hối đoái ấn định so với bạc.
Vào khoảng năm 1150, hiệp sĩ nhà dòng sẽ phát hành ghi chú cho những người hành hương. Những người hành hương sẽ ký gửi những vật có giá trị với một giáo giới Nhà dòng địa phương trước khi lên đường đến Đất Thánh và nhận một tài liệu cho biết giá trị khoản ký gửi của họ. Sau đó, họ sẽ sử dụng tài liệu đó khi đến Thánh địa để nhận tiền từ kho bạc có giá trị tương đương.
Sự ra đời của tiền giấy Châu Âu
Sự chuyển hướng sang việc sử dụng những biên lai này làm phương tiện thanh toán đã diễn ra vào giữa thế kỷ 17, với tên gọi cuộc cách mạng giá cả, khi lạm phát vàng tương đối nhanh gây ra đánh giá lại về cách hoạt động của tiền. Chủ hiệu kim hoàn của Luân Đôn bắt đầu đưa ra biên lai phải trả cho người mang chứng từ hơn là người gửi tiền ban đầu. Điều này có nghĩa là tờ tiền có thể được sử dụng làm tiền tệ dựa trên sự bảo mật của chủ hiệu kim hoàn, không phải chủ tài khoản của chủ hiệukim hoàn. Các chủ ngân hàng cũng bắt đầu phát hành tiền giấy có giá trị lớn hơn tổng giá trị dự trữ vật chất của họ dưới hình thức cho vay, với giả định rằng họ sẽ không phải đổi tất cả các loại tiền giấy đã phát hành cùng một lúc. Sự thay đổi quan trọng này đã thay đổi kỳ phiếu đơn giản thành một cơ quan mở rộng thành chuỗi cung ứng tiền tệ. Khi những biên lai này ngày càng được sử dụng nhiều hơn trong hệ thống lưu thông, người gửi tiền bắt đầu yêu cầu lập nhiều biên lai với mệnh giá cố định, nhỏ hơn để sử dụng làm tiền. Biên lai nhanh chóng trở thành một văn bản lệnh thanh toán số tiền cho bất kỳ ai sở hữu tờ tiền. Những tờ tiền này được coi là tờ tiền giấy hiện đại đầu tiên.
Vật liệu làm tiền giấy
phải|nhỏ|Mặt trước và mặt sau của tờ 100 đô la Mỹ cũ (1928) Hầu hết các loại tiền giấy được làm từ giấy cotton với trọng lượng từ 80 đến 90 gam trên mét vuông. Bông đôi khi được trộn với vải lanh, abaca, hoặc các loại sợi dệt khác. Nói chung, giấy được sử dụng khác với giấy thông thường: nó có tính đàn hồi hơn nhiều, chống mài mòn (tuổi thọ trung bình của một tờ tiền là hai năm), và cũng không chứa các tác nhân làm cho giấy thông thường phát sáng nhẹ dưới ánh sáng tia cực tím. Không giống như hầu hết các loại giấy in và viết, giấy tiền được ngâm với rượu polyvinyl hoặc gelatin, thay vì nước, để tăng thêm độ bền. Tiền giấy của Trung Quốc ban đầu được in trên giấy làm từ vỏ cây dâu tằm. Mitsumata (Edgeworthia chrysantha) và các loại sợi khác được sử dụng trong giấy bạc Nhật Bản. (một loại Washi).
Tiền giấy polyme
Năm 1983, Costa Rica và Haiti phát hành Tyvek đầu tiên và Isle of Man phát hành tiền giấy polyme (hoặc nhựa) Bradvek đầu tiên; chúng được Công ty giấy bạc Mỹ in và DuPont phát triển. Những tờ tiền bằng nhựa ban đầu này đã gặp phải các vấn đề như mực bị mòn và đã bị ngừng sản xuất. Năm 1988, sau quá trình nghiên cứu và phát triển đa phần ở Úc bởi Tổ chức Nghiên cứu Khoa học và Công nghiệp Khối thịnh vượng chung (CSIRO) và Ngân hàng Dự trữ Úc, Úc đã sản xuất tiền giấy polymer đầu tiên được làm từ polypropylene định hướng hai trục (nhựa), và vào năm 1996, nước này trở thành quốc gia đầu tiên có đầy đủ các loại tiền polymer lưu hành với tất cả các mệnh giá thay thế hoàn toàn tiền giấy. Kể từ đó, các quốc gia khác chấp nhận lưu hành tiền giấy polymer bao gồm Bangladesh, Brazil, Brunei, Canada, Chile, Guatemala, Cộng hòa Dominica, Indonesia, Israel, Malaysia, Mexico, Nepal, New Zealand, Papua New Guinea, Paraguay, Romania, Samoa, Singapore, Quần đảo Solomon, Thái Lan, Trinidad và Tobago, Vương quốc Anh, Uruguay, Việt Nam và Zambia, cùng với các quốc gia khác phát hành tiền polymer kỷ niệm, bao gồm Trung Quốc, Kuwait, Ngân hàng Phương Bắc của Bắc Ireland, Đài Loan và Hồng Kông. Một quốc gia khác có kế hoạch phát hành tiền giấy polymer là Nigeria. Năm 2005, Bulgaria đã phát hành tiền giấy polyme lai đầu tiên trên thế giới.
Chất liệu khác
trái|nhỏ|[[Bielefeld tương đương 25 Mark Đức năm 1921. Tiền giấy bằng lụa. ]] Trong những năm qua, một số vật liệu khác ngoài giấy đã được sử dụng để in tiền giấy. Điều này bao gồm các loại vải dệt khác nhau, bao gồm cả lụa và các vật liệu như da. nhỏ|Công ty Mỹ gốc Nga - phát hành [[Giấy da Alaska (c. 1852) ]] Tơ và các loại sợi khác thường được sử dụng trong sản xuất các loại giấy bạc khác nhau, nhằm mục đích cung cấp cả độ bền và tính bảo mật bổ sung. Giấy bạc Crane and Company được cấp bằng sáng chế với các sợi tơ nhúng vào năm 1844 và đã cung cấp giấy cho Ngân khố Hoa Kỳ từ năm 1879. Tiền giấy được in trên "giấy" lụa tinh khiết bao gồm "tiền khẩn cấp" Notgeld các vấn đề từ một số thị trấn của Đức vào năm 1923 trong thời kỳ khủng hoảng tài chính và siêu lạm phát. Nổi tiếng nhất là Bielefeld, đã sản xuất tiền bằng lụa, da, nhung, lanh và gỗ. Những loại tiền này được sản xuất chủ yếu cho các nhà sưu tập, hơn là để lưu hành. Tiền giấy in trên vải đi kèm một số vấn đề trong Cách mạng Cộng sản ở Trung Quốc từ các khu vực như Tân Cương, hoặc Sinkiang, ở Cộng hòa Hồi giáo Thống nhất Đông Turkestan vào năm 1933. Tiền khẩn cấp cũng được in vào năm 1902 trên vải áo sơ mi kaki trong Chiến tranh Boer.
Xem thêm
• Bản vị vàng
• Tiền giấy Euro
• Máy đếm tiền
• Tiền âm phủ
Liên kết ngoài
Thể loại:Tài liệu nguồn kế toán Thể loại:Sản phẩm giấy Thể loại:Truyền thông văn bản Thể loại:Phát minh cổ đại
Sân vận động Thani bin Jassim
Sân vận động Thani bin Jassim (ملعب ثاني بن جاسم), còn được gọi là Sân vận động Al-Gharrafa, là một sân vận động đa năng ở quận Al Gharrafa của Doha, Qatar. Sân hiện đang được sử dụng chủ yếu cho các trận đấu bóng đá. Đây là sân nhà của Al-Gharrafa SC và Umm Salal SC. Sân vận động có sức chứa 21.175 người và được xây dựng vào năm 2003. Nơi đây đã tổ chức các trận đấu của Cúp bóng đá châu Á 2011 và các giải đấu quốc tế khác.
Liên kết ngoài
Thể loại:Địa điểm bóng đá Qatar Thể loại:Địa điểm thể thao hoàn thành năm 2003 Thể loại:Thể thao Al Rayyan Thể loại:Sân vận động đa năng Qatar Thể loại:Al-Gharafa SC
Money (bài hát của Pink Floyd)
thumb|right|Đoạn bassline của Roger Waters được Adrian Ashton miêu tả là "một trong những giai điệu bass đáng nhớ nhất từng được thu âm." "Money" là đĩa đơn của ban nhạc progressive rock Pink Floyd, trích từ album The Dark Side of the Moon (1973). Ca khúc được sáng tác bởi Roger Waters và mở đầu cho mặt B của album. Đây là đĩa đơn thành công đầu tiên của ban nhạc tại thị trường Mỹ, đạt vị trí số 10 trên tạp chí Cash Box và vị trí số 13 trên bảng xếp hạng Billboard.
"Money" đặc trưng bởi nhịp – hiếm có, cùng âm thanh thu âm đồng xu từ các máy đánh bạc có thể được nghe từ đầu cho tới cuối của ca khúc.
Tham khảo
Thể loại:Bài hát của Pink Floyd Thể loại:Đĩa đơn năm 1973
Gymnophaps solomonensis
Gymnophaps solomonensis là một loài chim trong họ Columbidae. Đây là loài đặc hữu của quần đảo Solomon, nơi chúng sinh sống trong rừng già và rừng thứ sinh trên núi. Nó là một loài chim bồ câu cỡ trung bình với chiều dài trung bình là 38 cm và cân nặng 310–385 g. Đầu và cổ có màu xám trắng, bụng và dưới ức màu hồng nhạt, lỗ dưới đuôi và các lông dưới đuôi có màu xám nhạt. Phần lông phía trên có màu xám khói với các tua đậm hơn trên lớp lông và tấm phủ cánh. Chim trống vá chim mái trông giống nhau, nhưng có thể có sự khác biệt lớn về ngoại hình của mỗi cá thể.
Tham khảo
Thể loại:Gymnophaps Thể loại:Chim Quần đảo Solomon Thể loại:Động vật đặc hữu quần đảo Solomon Thể loại:Động vật được mô tả năm 1931
Dây kéo quần
nhỏ|Một thanh niên mặc quần có dây kéo dạng khóa kẹp nhỏ|Dây kéo quần dạng khuy bấm Dây kéo quần (tiếng Anh: suspenders hay braces) là chiếc dây làm bằng vải hoặc da, móc vào quần để giữ quần cố định, không bị xộc xệch hay tụt xuống. Hai dây kéo quần được móc vào hông trước, đeo qua vai và móc vào hông sau. Thông thường có hai loại dây: chữ X (hai dây kéo phía sau được kẹp lại và vắt chéo để tránh bị tuột khỏi vai) và chữ Y (hai dây kéo phía sau kẹp lại thành một). Dây kéo quần có công dụng tương tự thắt lưng.
Lịch sử
Thời trang đã chứng kiến nhiều phiên bản dây đeo có công dụng tương tự như dây kéo quần ngày nay từ khoảng thế kỷ 18 - 19. Tuy vậy, phải đến năm 1822, chúng mới được Albert Thurston, một chủ cửa hàng quần áo người London thống nhất và phổ biến.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thời trang thập niên 1960 Thể loại:Phụ kiện thời trang
111 Ate
Ate (định danh hành tinh vi hình: 111 Ate) là một tiểu hành tinh lớn, màu tối ở vành đai chính. Thành phần cấu tạo của nó gồm cacbonat. Ngày 14 tháng 8 năm 1870, nhà thiên văn học người Mỹ gốc Đức Christian H. F. Peters phát hiện tiểu hành tinh Ate và đặt tên nó theo tên Ate, hiện thân của sự phá hoại trong thần thoại Hy Lạp. Trong năm 2000, tiểu hành tinh này đã có hai lần che khuất một ngôi sao được quan sát thấy chỉ cách nhau hai tháng.
Rắn độc trên không
Rắn độc trên không (tựa gốc tiếng Anh: Snakes on a Plane) là phim điện ảnh hành động giật gân của Mỹ năm 2006 do David R. Ellis đạo diễn và có sự tham gia của diễn viên Samuel L. Jackson. Tác phẩm do xưởng phim New Line Cinema phát hành tại Bắc Mỹ vào ngày 18 tháng 8 năm 2006, sau đó khởi chiếu ở Việt Nam vào ngày 1 tháng 9 năm 2006. Kịch bản phim được chắp bút bởi David Dalessandro, John Heffernan và Sebastian Gutierrez, xoay quanh sự kiện hàng ngàn con rắn được thả trong khoang hành lý nhằm sát hại một nhân chứng của phiên xử án.
Nội dung
Sau khi chứng kiến một vụ giết người do tên trùm tội phạm Eddie Kim thực hiện ở Hawaii, Sean Jones được hai đặc vụ FBI Neville Flynn và John Sanders hộ tống trên chiếc máy bay Boeing 747-400 để đến Los Angeles làm chứng chống lại Kim trong một phiên tòa. Kim cho đặt một thùng hàng chứa đầy rắn độc trong hầm hàng với âm mưu làm máy bay rơi trước khi nó đến được Sân bay quốc tế Los Angeles. Để đảm bảo những con rắn sẽ tấn công mọi người một cách bừa bãi mà không cần sự khiêu khích, hắn đã cho một tên thuộc hạ cải trang thành nhân viên sân bay xịt một loại pheromone đặc biệt vào vòng hoa của hành khách khiến bọn rắn càng thêm hung hãn.
Chiếc thùng mở ra giữa chuyến bay và những con rắn bò ra ngoài, một con rắn lục tấn công khoang chứa điện khiến điện bị tắt. Một cặp đôi quan hệ tình dục trong nhà vệ sinh và một người đàn ông sử dụng nhà vệ sinh khác là những người đầu tiên bị giết. Cơ trưởng Sam McKeon khắc phục sự cố mất điện nhưng đã bị giết bởi con rắn lục. Cơ phó Rick, vẫn chưa biết về những con rắn, tin rằng Sam đã bị đau tim và tiếp tục bay đến Los Angeles. Một số con rắn tấn công Rick, và trong khi chống trả chúng, anh đã vô tình thả mặt nạ oxy ra khắp máy bay, khiến bọn rắn rơi vào khoang hành khách cùng với số mặt nạ. Nhiều hành khách, bao gồm Đặc vụ Sanders, đã thiệt mạng khi bọn rắn tràn vào khoang.
Những hành khách sống sót đã chồng chất hành lý để ngăn chặn những con rắn. Rick bị tấn công và máy bay bắt đầu lao xuống phía dưới, khiến một xe đẩy thức ăn lao qua chỗ chất hành lý. Những hành khách chạy lên khoang hạng nhất trên lầu trước khi chặn cầu thang bằng cái bè cứu sinh. Flynn và tiếp viên hàng không Claire điều khiển máy bay kịp thời trước khi nó lao xuống biển, sau đó Rick tiếp tục lái và Flynn đi vào hầm hàng để khôi phục hệ thống điều hòa / thông gió. Flynn liên lạc với Đặc vụ FBI Hank Harris dưới mặt đất, người có liên hệ với Tiến sĩ Steven Price, nguồn tin chính của Hải quan về các vụ buôn lậu động vật.
Dựa trên những bức ảnh về bọn rắn được Flynn gửi cho mình, Price tin rằng một gã buôn lậu rắn ở Los Angeles có liên quan đến việc này. Sau một cuộc đấu súng, gã buôn lậu bị thương do rắn cắn. Gã này khai ra rằng Kim đã thuê gã nhập khẩu bọn rắn rồi chuyển chúng lên máy bay. Price tiêm chất kháng nọc độc cho gã buôn lậu và thu gom số còn lại để cung cấp cho các nạn nhân trên máy bay, trong khi Harris ra lệnh bắt giữ Kim vì nhiều tội danh giết người và cố ý giết người.
Ngay khi Flynn và Sean chuẩn bị xuống máy bay, một con rắn còn lại nhảy ra và cắn vào ngực Sean. Flynn rút súng bắn con rắn, Sean vẫn bình an vô sự do có mặc chiếc áo chống đạn mà Flynn đã đưa cho anh trước đó. Để tỏ lòng biết ơn, Sean sau đó đã đưa Flynn đến Bali và dạy ông cách lướt sóng.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phim năm 2006 Thể loại:Phim tiếng Anh Thể loại:Phim kinh dị năm 2006 Thể loại:Phim kinh dị thập niên 2000 Thể loại:Phim hành động giật gân thập niên 2000 Thể loại:Phim tội phạm giật gân thập niên 2000 Thể loại:Phim Mỹ Thể loại:Phim kinh dị Mỹ Thể loại:Phim hành động giật gân Mỹ Thể loại:Phim thảm hoạ của Mỹ Thể loại:Phim hãng New Line Cinema Thể loại:Phim lấy bối cảnh ở Los Angeles Thể loại:Phim lấy bối cảnh ở Hawaii Thể loại:Phim quay tại Los Angeles Thể loại:Phim hàng không Thể loại:Phim quay tại Hawaii Thể loại:Hiện tượng Internet
Biskupiec (công xã), Olsztyn (Warmińsko-Mazurskie)
Gmina Biskupiec là một vùng thành thị-nông thôn (công xã) ở Olsztyn, Warmian-Masurian Voivodeship, ở miền bắc Ba Lan. Khu hành chính của nó là thị trấn Biskupiec, nằm cách khoảng 31 km về phía đông của thủ đô khu vực Olsztyn.
Làng
Ngoài thị trấn Biskupiec, Gmina Biskupiec gồm các làng và các khu định cư của Adamowo, Biesówko, Biesowo, Biskupiec-Kolonia Druga, Biskupiec-Kolonia Pierwsza, Biskupiec-Kolonia Trzecia, Boreczek, Borki Wielkie, Botowo, Bredynki, Bukowa Góra, Chmielówka, Czerwonka, Dębowo, Droszewo, Dworzec, Dymer, Gęsikowo, Januszewo, Józefowo, Kamionka, Kobułty, Kojtryny, Kramarka, Łabuchy, Labuszewo, Laka Dymerska, Lipowo, Mojtyny, Najdymowo, Nasy, Nowe Marcinkowo, Parleza Mala, Parleza Wielka, Pierwój, Pudląg, Rasząg, Rozwady, Rudziska, Rukławki, Rzeck, Sadłowo, Sadowo, Stanclewo, Stryjewo, Węgój, Wilimy, Wolka Wielka, Zabrodzie, Zameczek, Zarębiec, Zawada và Zazdrość.
Gmina lân cận
Gmina Biskupiec được bao quanh bởi các Gmina của Barczewo, Dźwierzuty, Jeziorany, Kolno và Sorkwity.
Tham khảo
Biskupiec
Giải bóng đá Hạng Nhất Quốc gia 2023
Giải bóng đá Hạng Nhất Quốc gia 2023, tên chính thức là Giải bóng đá Hạng Nhất Quốc gia Bia Sao Vàng 2023 (Gold Star V.League 2 – 2023) là mùa giải thứ 29 của V.League 2. Đây là năm đầu tiên tập đoàn Bia Sao Vàng là nhà tài trợ chính của giải đấu và cũng là mùa cuối cùng giải sử dụng thể thức xuyên năm truyền thống. Giải bắt đầu vào ngày 6 tháng 4 và kết thúc vào ngày 26 tháng 8 năm 2023.
Đến V.League 2
Xuống hạng từ V.League 1 – 2022 Thăng hạng từ giải Hạng Nhì 2022
Rời V.League 2
Thăng hạng lên V.League 1 – 2023 Xuống hạng đến giải Hạng Nhì 2023
Thể thức thi đấu
Ban đầu, Ban tổ chức quyết định giải đấu sẽ áp dụng thể thức của mùa giải 2021 nhưng với một vài thay đổi:
Tuy nhiên, với việc bỏ giải nên ngày 3 tháng 3, VPF đã đi đến quyết định quay trở lại với thể thức đá vòng tròn 2 lượt với 18 vòng đấu khi giải đấu còn 10 đội. Đội vô địch sẽ thi đấu tại V.League 1 2023–24. Đội đứng thứ 10 sẽ đá play-off với một đội bóng tại giải Hạng Nhì 2023 để xác định đội sẽ thi đấu tại giải Hạng Nhì 2023–24.
Tiền thưởng
Đội vô địch mùa giải 2023 sẽ nhận được số tiền thưởng trị giá 2 tỉ đồng, tăng lên so với 1 tỉ đồng của mùa trước. Đội Á quân được thưởng 1 tỉ đồng và đội xếp thứ ba được 500 triệu đồng.
Đối tác truyền thông
Ngày 1 tháng 11 năm 2022, VPF và Công ty cổ phần viễn thông FPT (FPT Telecom) đã ký kết hợp tác chiến lược cùng gói bản quyền truyền hình mới trong 5 mùa giải, bắt đầu từ mùa giải 2023 đến mùa giải 2026–27. Tất cả các trận đấu trong khuôn khổ V.League 2 được FPT Telecom tường thuật trực tiếp trên các hạ tầng mặt đất, cáp, vệ tinh, IPTV, Internet, di động, trình chiếu công cộng và khai thác trên mạng xã hội.
Nguyên tắc bốc thăm
Mười một câu lạc bộ được bốc thăm ngẫu nhiên vào các mã số từ 1 đến 11. Sau khi câu lạc bộ cuối cùng có được mã số, lịch thi đấu sẽ được dựa vào đó để tổ chức giải bóng đá Hạng Nhất Quốc gia Bia Sao Vàng 2023.
Lần thứ hai
Với việc rút lui khỏi giải đấu, lần bốc thăm lại đã được tổ chức vào lúc 15 giờ 30 ngày 7 tháng 3 năm 2023 tại trụ sở VPF để xếp lịch thi đấu cũng như thay đổi điều lệ giải cho phù hợp. Nguyên tắc bốc thăm tương tự lần thứ nhất, nhưng chỉ có 10 mã số từ 1 đến 10.
Phát sóng
Toàn bộ các trận đấu của Gold Star V.League 2 – 2023 được trực tiếp trên các kênh sóng truyền hình và nền tảng số: FPT Play, TV360, MyTV, VTV5, HTV Thể thao, HTV Key.
Số khán giả
{{legend|darkgrey|Đội làm khách vòng này}} {{legend|#DDDDDD|Đội làm chủ nhà vòng này}}
Cầu thủ ghi bàn hàng đầu
Dưới đây là danh sách những cầu thủ ghi bàn của giải đấu.
Ghi hat-trick
4: ghi 4 bàn; (H) – Sân nhà; (A) – Sân khách