cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Trận đồi A1
Tiến công lần thứ hai, từ đêm 31 tháng 3 đến trưa ngày 1 tháng 4
22 giờ 30 phút ngày 31, cuộc tiến công A1 lần 2 bắt đầu. Sau 3 phút hỏa lực trung đoàn tiến hành bắn chế áp, bộ binh bắt đầu xung phong vượt cửa mở. Quân Pháp bị bất ngờ trước đợt hỏa lực chế áp, thương vong một số và đối phó lúng túng. Sau 15 phút xung phong cả hai mũi đã đột nhập được trận địa, chiếm lĩnh được khu A, bắt 15 lính Pháp. Lúc này Pháp đã củng cố lại và bắt đầu đối phó mãnh liệt. Mũi điểm (Đại đội 267 Tiểu đoàn 54) do Tiểu đoàn phó chỉ huy tiếp tục phát triển về phía bắc khu B và một bộ phận đánh thẳng vào khu hầm ngầm. Cũng như đêm trước, bộ đội không tìm thấy hầm ngầm và đánh bộc phá nhầm vị trí, bị hỏa lực trong cứ điểm kết hợp với pháo binh chi viện phong tỏa không phát triển được.
Trung đoàn trưởng Hùng Sinh của Trung đoàn 102 đề nghị Đại đoàn cho kiềm chế pháo binh Pháp ở Hồng Cúm và Mường Thanh, ra lệnh cho toàn bộ hỏa lực trung đoàn tiếp tục chế áp vào các mục tiêu đã quy định ở phía tây cứ điểm, yểm hộ cho hai mũi điểm và diện đánh thẳng vào hầm ngầm chiếm lấy khu vực này, không cho quân Pháp có chỗ dựa để phản xung phong.
Dưới sự chi viện của hỏa lực trung đoàn, hai mũi xung phong chiếm được một số ụ súng trước mặt tuyến ngang và liên tiếp tổ chức bốn đợt xung phong để tiếp cận hầm ngầm nhưng đều bị pháo kích phong tỏa không tiến lên được, thương vong ngày càng tăng. Lực lượng cả hai đại đội chủ công của hai mũi còn ít, không đủ khả năng tiếp tục phát triển, lực lượng tiếp sau vẫn chưa lên kịp. Trận chiến đấu lại diễn ra trong thế giằng co như đêm trước.
Đến 4 giờ 30 phút, sức chiến đấu cả hai mũi đều đã giảm sút nhiều, đại bộ phận công sự bị hỏa lực Pháp phá hủy, bộ đội không thể trụ lại, phải rút về ngã ba giao thông hào gần khu vực đột phá khẩu. Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 18 thấy Đại đội 267 đã bị thương vong nhiều nên đã cho bộ phận còn lại của đại đội này rút ra ngoài cứ điểm để củng cố lại, làm lực lượng dự bị cho trung đoàn.
Quân Pháp phản kích, ngày 1 tháng 4
Phát hiện thấy sức chiến đấu QĐNDVN giảm sút, không còn khả năng tiến công, thê đội tiếp sau bị chặn lại ở phía sau, quân Pháp lập tức tổ chức một cuộc phản kích lớn hòng chiếm lại nửa A1 bị mất. 5 giờ sáng ngày 1 tháng 4, hai xe tăng cùng bộ binh từ Mường Thanh lên, chia làm hai cánh đánh vào hai đột phá khẩu. Quân Pháp dùng hỏa lực bắn thẳng của xe tăng chế áp đột phá khẩu của cả hai mũi, đồng thời dùng pháo binh trong trung tâm bắn dồn dập vào phía đông cứ điểm tạo thành một lưới lửa dày đặc.
Bên cánh phải, Trung đoàn 102 do Trung đoàn trưởng vừa vào trung tâm trực tiếp chỉ huy đã chờ quân Pháp tới gần mới tập trung hỏa lực tiêu diệt, chặn đứng cuộc phản kích. Bên cánh trái, Trung đoàn 174 bám chắc trận địa, dùng hỏa lực chia cắt bộ binh Pháp với xe tăng, yểm hộ cho hai chiến sĩ dùng súng không giật bắn cháy 1 xe tăng, khiến bộ binh Pháp phải rút lui. Sau khi đánh bại đợt phản kích lớn, QĐNDVN phản công thì lại bị quân Pháp dùng hỏa lực chặn lại, chỉ tiến lên được chừng 15m.
Lúc 9 giờ 30 phút quân Pháp lại tổ chức phản xung phong lần thứ hai nhưng cũng bị đẩy lùi, từ đó tới 15 giờ quân Pháp chỉ dùng hỏa lực pháo binh bắn vào trận địa từng đợt một. Tới 15 giờ ngày 1 tháng 4, quân Pháp lại cho 2 xe tăng lên phía nam khu B dẫn theo hai đại đội bộ binh từ Mường Thanh lên phối hợp với lực lượng trong cứ điểm tiến hành phản kích, sử dụng pháo binh và hai phi cơ thả bom và bắn phá khu đồi Cháy và trận địa đối phương, rồi mới cho quân tiến lên.
Tiến công lần thứ 3, đêm 1 tháng 4 - trưa 2 tháng 4
Cho đến chiều ngày 1 tháng 4, trên dãy đồi phía đông quân Pháp chỉ còn giữ được C2 và A1. Tại A1, sau những đợt phản kích lớn thất bại, quân Pháp lại dồn về khu hầm ngầm dựa vào công sự kiên cố để cố thủ và dùng hỏa lực pháo binh phong tỏa cứ điểm. Tuy lực lượng phản kích có bị thiệt hại nặng nhưng quân Pháp đã kịp thời bổ sung.
Về phía QĐNDVN, các đơn vị đã ngừng chiến đấu từ đêm trước. Trung đoàn 174 và Trung đoàn 102 lực lượng đều bị tổn thất nặng, tổ chức xộc xệch phải bổ sung thêm cả các lực lượng vận tải vệ binh vào các đại đội chiến đấu. Tiểu đoàn 79 Trung đoàn 102 từ phía tây cũng đã vận động sang nhưng lực lượng cũng chỉ còn hơn một đại đội. Lực lượng chung của 2 trung đoàn tổ chức ghép lại được 3 đại đội chiến đấu.
Căn cứ theo mệnh lệnh của Đại đoàn, Trung đoàn trưởng Trung đoàn 102 quyết tâm dùng toàn bộ lực lượng còn lại tiếp tục tiến công. Theo kế hoạch cũ: Trung đoàn 102 còn 2 đại đội đánh địch trên hướng điểm, Trung đoàn 174 còn 1 đại đội đánh địch trên hướng diện. Sau khi hỏa lực của trung đoàn chế áp 3 phút, bộ đội sẽ xung phong ngay. Để phối hợp với mặt trận phía đông, đêm 1 tháng 4, Trung đoàn 36 Đại đoàn 308 cũng có nhiệm vụ tiến công tiêu diệt cứ điểm 106 ở phía tây Mường Thanh.
Theo kế hoạch, 22 giờ 30 phút ngày 1 tháng 4, các mũi bắt đầu hành quân tiếp cận thay phiên cho phân đội phòng ngự trên cứ điểm để đúng 24 giờ bắt đầu xung phong. Nhưng đại đội của Trung đoàn 174 tổ chức không kịp (mãi đến 5 giờ ngày 2 tháng 4 mới tới bờ suối), nên Trung đoàn trưởng Trung đoàn 102 quyết định dùng 2 đại đội của trung đoàn làm thê đội 1 (1 đại đội đánh mũi điểm, 1 đại đội đánh mũi diện), còn đại đội của Trung đoàn 174 tới sau sẽ làm thê đội 2.
Sau khi hỏa lực của trung đoàn tiến hành bắn chế áp, hai mũi xung phong phát triển nhanh chóng. Nhưng khi gần tới khu hầm ngầm, quân Pháp lại dựa vào tuyến ngang ngăn chặn, QĐNDVN vẫn không đánh được vào hầm ngầm, do đó bộ đội chững lại không tiến lên được.
Đến 3 giờ sáng ngày 2 tháng 4, quân Pháp từ khu C và D tiến ra phản kích dưới sự chi viện đắc lực của pháo binh. Lực lượng QĐNDVN bị thương vong nhiều, chỉ còn gần 1 trung đội nên phải lui về ngã ba giao thông hào gần đột phá khẩu, dựa vào trận địa còn lại dưới sự chỉ huy trực tiếp của Trung đoàn trưởng ngăn chặn đợt phản kích. Gần một đại đội của Tiểu đoàn 79 Trung đoàn 102 lên tăng cường cũng chỉ đủ khả năng phối hợp cùng bộ phận còn lại ngăn chặn không cho quân Pháp tiến xuống.
Lúc 8 giờ sáng ngày 2 tháng 4, quân Pháp bắt đầu một đợt phản kích mới. Sau khi cho pháo binh kết hợp với hỏa lực của xe tăng bố trí ở C2 bắn dồn dập, hơn 2 trung đội bộ binh, từ khu C và B tiến ra đánh vào phía bắc khu vực phòng ngự của QĐNDVN. Vì bị uy hiếp mạnh, Tiểu đoàn 18 dao động bỏ chạy về phía đột phá khẩu. Nhân lúc đội hình chiến đấu QĐNDVN đang bị rối loạn, quân Pháp truy kích sát gót. Trung đoàn trưởng chỉ huy bộ phận còn lại kiên quyết chiến đấu, trận chiến giáp lá cà diễn ra ác liệt. Bản thân Trung đoàn trưởng Trung đoàn 102 Hùng Sinh cũng phải dùng tiểu liên, lựu đạn trực tiếp tác chiến, vừa chiến đấu vừa chỉ huy, hướng dẫn cho tân binh cách sử dụng vũ khí đánh địch, giúp động viên tinh thần chiến đấu của chiến sĩ. Cuộc chiến đấu trở lại thế giằng co như trước.
Hồi 11 giờ quân Pháp lại tổ chức một đợt phản xung phong lớn bằng lực lượng tăng viện từ Mường Thanh lên kết hợp với lực lượng bản thân cứ điểm từ khu D và khu C tiến ra, đánh bật bộ phận của Trung đoàn 174 và bộ phận phòng ngự chính diện lùi xuống gần cửa đột phá. Trung đoàn trưởng Trung đoàn 102 đã sử dụng 1 trung đội của Trung đoàn 174 vừa tăng cường lên ngăn chặn, khôi phục lại hình thái phòng ngự lúc đầu.
Tiến công lần thứ 4, đêm 2 tháng 4 - trưa 3 tháng 4
Ngày 2 tháng 4, những lực lượng tăng viện của Pháp từ Mường Thanh lên phối hợp với lực lượng cố thủ, ra sức mở nhiều đợt phản kích đẩy QĐNDVN ra khỏi A1. Trên trận địa, QĐNDVN chỉ còn lại hơn 50 người. Dưới sự chỉ huy trực tiếp của Trung đoàn trưởng, cán bộ, chiến sĩ chia thành nhiều tổ phụ trách từng đường hào. Những cán bộ như Tiểu đoàn phó Ngô Thế Lương, Tiểu đoàn phó Phạm Hưng, Tiểu đoàn phó Lê Sơn và cả Trung đoàn trưởng Hùng Sinh, nhiều lần dùng tiểu liên, thủ pháo, bộc phá ống cùng bộ đội đánh phản kích như các chiến đấu viên.
Trước tình hình đó Trung đoàn trưởng quyết tâm tập trung toàn bộ lực lượng còn lại động viên tinh thần chiến đấu kiên quyết tiêu diệt A1 trong đêm. Vẫn tác chiến theo kế hoạch cũ, nhưng sau khi bộ đội chuẩn bị xong, tiếp cận là xung phong ngay, không qua giai đoạn pháo bắn chế áp để tranh thủ yếu tố bất ngờ. Lực lượng tác chiến chủ yếu là đại đội bộ binh mới tổ chức, kết hợp với bộ phận còn lại trong cứ điểm.
Sau một thời gian tổ chức lực lượng, các lực lượng tập hợp được lợi dụng đêm tối tiến vào trung tâm. Khi đã tiếp cận được bàn đạp, Trung đoàn trưởng ra lệnh xung phong, bộ đội tiến vòng về phía đông hầm ngầm để đánh bộc phá nhưng vẫn đánh nhầm vào thành vại như đêm trước. Mặc dù đã đánh liên tiếp 80 kg bộc phá, quân Pháp vẫn không bị thiệt hại gì, tiếp tục từ hầm ngầm và các hố tránh pháo tiến ra tuyến ngang dùng lựu đạn, súng trường và tiểu liên kết hợp với pháo chi viện ngăn chặn không cho QĐNDVN phát triển và thực hành phản xung phong từ hai hướng bắc và nam hầm ngầm ra. Cuộc chiến đấu lại diễn ra như đêm trước.
Tới 4 giờ sáng ngày 3 tháng 4, lực lượng QĐNDVN đã yếu nhiều. Thấy không còn đủ khả năng tiếp tục tiến công tiêu diệt A1 ngay, được sự đồng ý của Đại đoàn, Trung đoàn trưởng Hùng Sinh quyết định ngừng tiến công, để lại 1 trung đội tổ chức phòng ngự giữ vững trận địa còn lại, còn đại bộ phận rút ra ngoài cứ điểm mang theo thương binh, tử sĩ. Đến đây, cuộc tiến công A1 trong đợt 2 chiến dịch Điện Biên Phủ kết thúc.
Đào hầm bí mật đặt khối bộc phá 1 tấn
Sau 4 lần tiến công vẫn không chiếm được đồi, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã nhiều lần trao đổi trong cơ quan tham mưu về cao điểm A1. Một người dân địa phương ngày trước đã tham gia xây dựng ngôi nhà trên đồi này, kể lại đó là một ngôi nhà tuy kiên cố nhưng không có gì là đặc biệt, khi mới xây không có hầm ngầm. Nghe bộ đội tả lại căn hầm, người này cho rằng có thể quân Nhật trong thời gian đóng ở Điện Biên Phủ đã xây dựng căn hầm này đề phòng máy bay Mỹ ném bom, hoặc có thể quân Pháp đã cải tạo hầm đựng rượu cũ thành hầm ngầm. Về sau mới biết, trong hai tháng xây dựng công sự, quân Pháp đã dùng những gạch, đá từ ngôi nhà trên đồi, biến hầm rượu thành một căn hầm trú ẩn tương đối kiên cố với rất nhiều đất đổ bên trên...
Công binh đề nghị đào một đường hào men theo đường 41, tách rời A1 với A3, cũng là cắt đứt đường tăng viện của quân Pháp. Trung đoàn 174 đề nghị đào thêm một đường hầm từ trận địa tại A1 tới dưới hầm ngầm, đưa bộc phá với số lượng lớn vào đặt rồi cho nổ. Công binh của đơn vị tính toán sẽ hoàn thành công trình này trong vòng 14 ngày, và bảo đảm đào đúng hướng.
Đơn vị thực hiện nhiệm vụ đào hầm ngầm và đánh bộc phá là Đại đội Công binh M83 của Trung đoàn Công binh 151 thuộc Đại đoàn 351. Một đội đặc biệt gồm 25 cán bộ, chiến sĩ do Nguyễn Phú Xuyên Khung, cán bộ công binh của Bộ, trực tiếp chỉ huy, đã tiến hành công việc ngay trước mũi súng quân Pháp, trong tầm kiểm soát của lựu đạn.
Đêm 20/4, công việc đào hầm ngầm bắt đầu. Mọi người phải làm trong tư thế ngồi nghiêng như móc hàm ếch. Để đảm bảo bí mật, an toàn cho hầm ngầm, công việc ngụy trang cửa hầm được làm rất công phu; ngoài cửa hầm có mái che phủ đất để vừa chống lựu đạn và mảnh pháo từ trên cao ném xuống vừa che mắt Pháp; đất đá đào ra đều cho vào bao dù đưa ra ngoài, sau khi đổ còn ngụy trang rất kỹ.
Đất đồi A1 cực kỳ rắn. Tiểu đội trưởng Công binh Lưu Viết Thoảng lựa chọn một tổ khỏe nhất mở cửa hầm. Cả đêm đầu chỉ khoét được vào vách núi mỗi chiều 90 cm. Quân Pháp không ngừng bắn súng và ném lựu đạn, 3 người bị thương. Bản thân Thoảng cũng bị ngất vì sức ép của lựu đạn. Ba đêm mới đào xong cửa hầm. Khi đào sâu vào lòng núi được mười mét, bắt đầu phải khắc phục thêm khó khăn: thiếu không khí, đèn, đuốc mang vào hầm đều bị tắt, số đất moi từ lòng núi ra ngày càng nhiều không được để cho quân Pháp phát hiện. Các chiến sĩ phòng ngự tại A1 đã có kế hoạch chiến đấu không cho quân Pháp tiến xuống cửa hầm, dù phải hy sinh tới người cuối cùng, để bảo vệ bí mật tuyệt đối ý đồ đặt bộc phá.
Càng đào vào sâu, công việc càng khó khăn vì vừa thiếu ánh sáng vừa thiếu không khí, nên bộ đội phải liên tục thay nhau ra ngoài để thở. Trên chiến hào, nơi nào thuận lợi có thể quan sát địch đều bố trí lực lượng bắn tỉa, một tổ chừng 4-5 người để yểm trợ thêm cho công binh đào hầm. Đường hầm khi hoàn thành dài tới 82m và dẫn lên tận đỉnh đồi, nơi đặt khối bộc phá. Phần lớn lòng đường hầm rất nhỏ hẹp, chỉ đủ cho một người lách trườn lên.
Vừa đào hầm, Đại đội công binh M83 vừa lo đi tìm bom chưa nổ để gỡ thuốc làm bộc phá vì theo thiết kế, khối bộc phá phải đủ 1 tấn thuốc nổ mới đủ mạnh để đánh sập lô cốt, nhưng lúc ấy trong kho chỉ còn có 500 kg. Đơn vị pháo phòng không đến báo vừa bắn rơi một chiếc máy bay B-24 gần đồi Độc Lập. Máy bay vẫn còn bom, lại rơi rất gần trận địa pháo, vì vậy yêu cầu công binh đi gỡ bom để đảm bảo an toàn cho trận địa.
Tiểu đội trưởng Nguyễn Văn Bạch nghe vậy liền xung phong dẫn 4 chiến sĩ đến chỗ chiếc máy bay rơi. Tới nơi, thấy trên thân máy bay còn nguyên 5 quả bom tạ. Phải mất một tuần với 5 quả bom tạ, tổ gỡ bom đem về gần 5 tạ thuốc nổ, coi như đủ lượng thuốc nổ cần dùng.
Phải mất thêm nhiều ngày và rất khó khăn để đưa bộc phá đến điểm tập kết. Trong hào đi phải khom lưng, mỗi người đem từng quả bộc phá nặng khoảng 5 kg xếp hàng ngay ngắn cho tới khi đủ 1.000 kg. Tuy nhiên, một tình huống mới lại xảy ra khi dùng máy phát điện 100W điểm hỏa thử trên mô hình thì khối bộc phá lại không nổ theo đúng yêu cầu. Để cho chắc chắn, chỉ còn một cách là cho người trực tiếp vào giật nụ xòe, một công việc rất nguy hiểm.
Tiểu đội trưởng Nguyễn Văn Bạch nhớ lại: "Đưa được 1.000kg thuốc nổ vào cuối hầm, cả Đại đội trưởng Khung, Tổ trưởng Đảng Lưu Viết Thoảng và tôi bò vào cuối hầm kiểm tra kỹ thuật lần cuối. Yêu cầu chỉ điểm hỏa một lần phải gây nổ được cả khối bộc phá gắn với năm đường dây cháy chậm và năm nụ xòe. Hai đồng chí đồng ý cho tôi xung phong ở ngoài cửa hầm điểm hỏa bằng nụ xòe. Nếu không nổ, tôi sẽ ôm 3kg thuốc nổ bò vào cuối hầm điểm hỏa bằng người như chiến sĩ cảm tử".
QĐNDVN tiến công đợt 3 (đêm 6-5 - rạng 7-5)
Mở đầu kế hoạch đợt 3, Quân đội Nhân dân Việt Nam tiếp tục hoàn thành nốt những nhiệm vụ đã đề ra cho đợt 2: tiêu diệt hoàn toàn hai cao điểm A1 và C1, đồng thời đánh chiếm thêm một số cứ điểm ở phía tây và phía đông, thu hẹp thêm nữa phạm vi chiếm đóng của quân Pháp, chuẩn bị cho tổng công kích.
Các đơn vị đều chuẩn bị xong, nhiều mũi hào đã luồn sâu dưới hàng rào dây thép gai của Pháp. Bộ Chỉ huy chiến dịch quyết định đúng ngày N các đơn vị cứ nổ súng, triệt để áp dụng chiến thuật đánh lấn để giảm nhẹ thương vong, riêng A1 sẽ đánh khi đường hầm ở A1 hoàn thành.
Trong khi đó, suốt nửa tháng quân Pháp không còn tính tới chuyện tái chiếm C1 và A1, chỉ ra sức củng cố hầm hào chờ đợi đợt tiến công cuối cùng. Ngày 5 tháng 5, cả Lănggơle và Bigia (Marcel Bigeard) đều kéo tới Eliane. Họ đã biết rõ số phận của phân khu trung tâm sẽ được kết thúc trên hai cao điểm còn lại ở phía đông. Tại A1, Tiểu đoàn 1 Bán Lữ đoàn Lê dương 13 đã bị tổn thất nặng sau một thời gian dài phòng ngự. Lănggơle quyết định chuyển những lính lê dương xuống Eliane 3 dưới chân đồi làm lực lượng dự bị, và điều Tiểu đoàn Dù thuộc địa số 1 (1er BPC) vừa được tăng viện lên thay thế.
Tiểu đoàn Dù 1, do viên Đại úy Badanh (Bazin) chỉ huy, nhận lệnh khẩn trương nhảy dù xuống Mường Thanh, nhưng sau ba đêm chỉ mới tới được hơn hai đại đội, và bộ phận chỉ huy tiểu đoàn. Badanh chưa kịp làm gì thì đã trúng một mảnh đạn pháo bị thương. Đại úy Pugiê (Jean Ponget), Đại đội trưởng Đại đội 3, được chỉ định nắm quyền chỉ huy tiểu đoàn. Pugiê đã mất gần sáu giờ đưa đơn vị vượt qua quãng đường 1.500 mét từ Êpécviê tới Eliane trong những chiến hào ngập bùn, luôn luôn bị đại bác bắn chặn. Sau khi nhận bàn giao của Cutăng (Coutant), Chỉ huy Tiểu đoàn Lê dương 1, Pugiê đi quan sát vị trí rồi quvết định chia lực lượng bố trí thành ba nơi tại Eliane 2. Đại úy Étmơ (Edme), Chỉ huy Đại đội 2, phụ trách tuyến lô cốt và chiến hào phía đông và phía nam cứ điểm. Pugiê cùng với Đại đội 3 giữ đỉnh đồi có hầm ngầm, và mặt tây nam tiếp giáp với A3, nơi có một mũi chiến hào chạy men theo đường 41, đang trực tiếp đe dọa con đường nối A1 với Mường Thanh.
Sáng ngày 6 tháng 5 năm 1954, Tiểu đoàn 255 của Trung đoàn 174, phòng ngự suốt 34 ngày đêm trên đồi A1, được lệnh rút qua Đồi Cháy làm lực lượng dự bị. Tiếng nổ của khối bộc phá trên đồi A1 được chọn làm hiệu lệnh xung phong cho đợt tiến công tối hôm đó.
Tối 6-5-1954, ba người trong tổ bộc phá thầm lặng men tới đồi A1. Hai người chỉ huy hỏi Tiểu đội trưởng Nguyễn Văn Bạch: "Có dặn (trăng trối) gì không?", ông đáp: "Không!". Nghe mệnh lệnh xong, Bạch đi vào trong hầm ngầm, nơi sẽ giật nụ xòe, cách cửa hầm tới 20 mét chờ lệnh. Nếu nụ xòe hỏng, theo kế hoạch 2, Đội trưởng Bạch sẽ phải chấp nhận hy sinh tính mạng mình để tiến hành điểm hỏa trực tiếp bằng tay.
Theo kế hoạch phối hợp tác chiến, khi pháo binh bắn dồn dập vào trận địa Pháp trên đồi A1, khối bộc phá sẽ được điểm hỏa. Sau khi bộc phá nổ, bộ binh sẽ xung phong. Rồi thời điểm cũng đến, pháo bắt đầu bắn dồn dập, nhưng không bắn vào đồi A1. Chờ khoảng 5 phút, Bạch mới chắc đấy là pháo lệnh, liền dồn sức giật nụ xòe, lúc đó là 20h30’ ngày 6/5/1954. Ông Bạch kể: "Lúc ấy tôi chỉ nghe thấy ầm một tiếng, cảm giác như đang ngồi trong cái trống; nhìn lên thấy lửa khói mù mịt đang bốc lên như hình cây rơm. Đất trời lặng đi vài giây. Tôi nghe một tiếng nổ không to lắm nhưng cảm nhận được sức ép dữ dội".
Trước giờ G năm phút, các chiến sĩ ở chiến hào xuất phát xung phong được lệnh quay lưng về A1, nhắm mắt, há mồm đề phòng sóng xung kích và ánh chớp của ngàn cân bộc phá. Đúng 20 giờ 30, một tiếng nổ trầm, không phải dữ dội như chờ đợi. Trên đồi A1 có một đám khói lớn đang phụt lên.
Nguyễn Hữu An lập tức ra lệnh cho pháo của trung đoàn nổ súng. Mấy ngày trước đó, bộ binh đã tiêu diệt một số hỏa điểm hướng về phía tiền duyên, nên lần này pháo của trung đoàn chỉ bắn chế áp mạnh trong vòng 15 phút, rồi bộ binh xung phong.
Ở phía đông - nam, hướng tiến công chủ yếu, Tiểu đoàn 249, do Tiểu đoàn trưởng Vũ Đình Hòe chỉ huy, chia thành hai cánh tiến lên đồi hình thành thế bao vây quân Pháp. Phía tây - nam, Tiểu đoàn trưởng Dũng Chi đưa Tiểu đoàn 251 tiến theo giao thông hào mới đào trên mặt ruộng ven đường 41, thọc một mũi dùi cắt rời A1 khỏi Mường Thanh.
Khối bộc phá nổ cách hầm ngầm vài chục mét thổi bay chiếc lô cốt bên trên, và tiêu diệt phần lớn Đại đội Dù 2 của Étmơ đóng ở đây. Pugiê ngồi trong hầm ngầm bỗng thấy quả đồi rung rinh, một tiếng nổ trầm át mọi tiếng động khác kéo dài vài giây. Một lát sau mới hiểu ra, và biết mình vừa thoát chết.
Phía tây - nam, các chiến sĩ bộc phá Tiểu đoàn 251 nhiều lần tiến lên mở đường về phía lô cốt "Cây đa cụt" đều bị thương vong. Nếu hạ lô cốt này thì cứ điểm hoàn toàn cô lập, sớm muộn cũng bị tiêu diệt. Tiểu đoàn quyết định đưa ĐKZ lên bắn sập chiếc lô cốt.
Khẩu đại liên bên trong đã hoàn toàn im lặng. Nhưng khi bộ đội lên phá tiếp hàng rào lại bị hỏa lực không biết từ đâu chặn lại. Tiểu đội trưởng Phấn cùng Đại đội phó bí mật bò lên quan sát, phát hiện được một ụ súng ngầm được ngụy trang kỹ, ở ngay gần lô cốt. Phấn đề nghị cho mình được tiêu diệt ụ súng, nếu cần sẽ ôm bộc phá lao vào ụ súng để mở đường cho đơn vị. Đại đội tổ chức hỏa lực yểm hộ cho Phấn hoàn thành nhiệm vụ an toàn. Tiểu đoàn 251 đã cắt đứt con đường tiếp viện của Pháp từ Mường Thanh lên.
Quá nửa đêm, Trung đoàn trưởng Nguyễn Hữu An quyết định đưa đại đội dự bị của Tiểu đoàn 249 vào giải quyết trận đánh. Bộ đội chia thành từng tổ nhỏ tiêu diệt dần dần từng ụ đề kháng của Pháp.
Tại Mường Thanh, trước tình hình nguy ngập của nhiều cứ điểm ở phía đông và cả phía tây, Lănggơle quyết định tập hợp tại Êpécviê những bộ phận còn lại của Tiểu đoàn Dù 6 mới được tăng viện chưa lâu, và Tiểu đoàn Dù 8. Lănggơle ra lệnh cho hai đại đội của Tiểu đoàn Dù 8, mỗi đại đội chỉ còn lại 40 người, lập tức lên Eliane 2. Nhưng con đường lên đồi A1 đã bị chốt chặt. Lănggơle đành cho đại đội này chuyển sang Eliane 4, nơi Brêxinhắc cũng đang khẩn thiết đòi tăng viện.
Sau khi tiêu diệt được vị trí Cây đa cụt, Tiểu đoàn trưởng 251 Dũng Chi quyết định đưa một lực lượng xuống uy hiếp A3, đồng thời tổ chức một mũi đánh lên đỉnh đồi dồn quân Pháp ở A1 vào thế giữa hai gọng kìm.
4 giờ sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, Pugiê chỉ còn lại 34 lính dù, ông ta gọi điện đàm một lần nữa cho Mường Thanh, yêu cầu phải tăng viện ngay một đại đội nếu không cứ điểm sẽ bị tràn ngập. Ở đầu dây là Tham mưu trưởng Vađô: "Ông muốn tôi tìm đâu ra một đại đội! Tất cả đều không còn gì".
Quân dù đã sử dụng đến những viên đạn, quả lựu đạn cuối cùng. Viên chỉ huy Pugiê bị thương nặng và bị bắt, trước khi trời sáng trận đánh kết thúc. Sáng ngày 7 tháng 5 năm 1954, lá cờ Quyết chiến Quyết thắng tung bay trên cao điểm A1, báo hiệu giờ tàn sắp tới của tập đoàn cứ điểm.
Kết quả, ý nghĩa
Kết quả, toàn bộ trận chiến đấu ở A1 (kể cả thời gian phòng ngự và đợt tiến công cuối cùng vào đêm ngày 6 rạng sáng ngày 7.5), QĐNDVN đã loại khỏi vòng chiến đấu 828 lính Pháp (bị chết 376, bị thương và bị bắt 452), thu 1 trọng liên 12,7mm, 4 đại liên, 27 trung liên, 162 tiểu liên, 201 súng trường, 2 khẩu pháo không giật 57mm, 6 khẩu súng cối 60mm và 81mm, 6 ống nhòm, phá hủy 1 xe tăng và bắn hỏng 1 chiếc khác. Tổ trưởng tổ đào hầm đặt bộc phá Lưu Viết Thoảng được phong danh hiệu Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân, còn chiến sĩ châm bộc phá Nguyễn Văn Bạch được tặng Huân chương Hồ Chí Minh.
Về phía QĐNDVN, tổng số thương vong của cả 36 ngày đêm, chủ yếu là ở các đợt tiến công từ 30 tháng 3 - 3 tháng 4 là 2.516 người (hy sinh 1.004, bị thương 1.512), trong đó của Trung đoàn 174 là 1.620 người, Trung đoàn 102 là 890 người. Tổn thất về vũ khí cũng khá lớn: 8 khẩu súng cối các loại, 22 khẩu ba-dô-ca và pháo không giật 57mm, 8 khẩu đại liên và trọng liên, 32 khẩu trung liên, 326 khẩu tiểu liên, 460 khẩu súng trường. Đây là trận đánh mà QĐNDVN chịu thiệt hại lớn nhất trong chiến dịch Điện Biên Phủ, nhưng cũng là dễ hiểu vì A1 là cứ điểm được Pháp xây dựng kiên cố nhất, bố trí các lực lượng tinh nhuệ nhất cũng như được họ liên tục tăng viện cả quân số lẫn hỏa lực để cố thủ tới cùng.
Với việc chiếm được A1, trung tâm đề kháng Eliane phía đông tập đoàn cứ điểm đã hoàn toàn sụp đổ, QĐNDVN gần như đã nắm chắc phần thắng vì chỉ còn cách Sở Chỉ huy cứ điểm (Hầm Đờ Cát) vài trăm mét. Chỉ nửa ngày sau họ đã có thể dễ dàng thọc sâu tiêu diệt Sở Chỉ huy Pháp. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến sự đầu hàng của quân đội Pháp ở Điện Biên Phủ.
Sách tham khảo
Thể loại:Chiến dịch Điện Biên Phủ A
An Nam Cộng sản Đảng
An Nam Cộng sản Đảng là một trong ba tổ chức cộng sản tiền thân của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Bối cảnh
Năm 1929, trong nội bộ Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên đã thành lập các chi bộ cộng sản. Một số thành viên cấp tiến, chủ yếu ở Bắc Kỳ muốn thành lập một đảng cộng sản thực sự ở Việt Nam thay thế cho Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.
Thành lập
Trước ảnh hưởng ngày càng lớn của nhóm Đông Dương, Tổng bộ Thanh niên và Kỳ bộ Nam Kỳ quyết định cải tổ toàn bộ phận còn lại thành tổ chức cộng sản. Các hội viên tiên tiến của Hội ở Trung Quốc và Nam Kì quyết định thành lập An Nam cộng sản Đảng vào tháng 11 năm 1929. Đại hội Thành lập được tổ chức tại phòng 1, lầu 2, nhà số 1 đường Philippini (nay là đường Nguyễn Trung Trực), phường Bến Thành, Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh.
Hoạt động và hợp nhất
Tháng 11 năm 1929, Lâm thời chấp ủy (tức Ban chấp hành trung ương lâm thời) của An Nam cộng sản Đảng được thành lập tại Sài Gòn do Châu Văn Liêm làm Bí thư. Ban lâm thời chỉ đạo của Đảng có Châu Vǎn Liêm (tức Việt), Nguyễn Thiệu, Trần Não, Hồ Tùng Mậu, Lê Hồng Sơn, Nguyễn Sĩ Sách.
Từ đó đến trước khi hợp nhất các tổ chức cộng sản ở Việt Nam, An Nam cộng sản Đảng đã có một hệ thống tổ chức vững mạnh và có tổ chức quần chúng rộng khắp ở các tỉnh Nam Kỳ.
Tháng 2 năm 1930, An Nam Cộng sản Đảng cùng các tổ chức cộng sản khác ở Việt Nam (Đông Dương Cộng sản Đảng, Đông Dương Cộng sản Liên đoàn) được thống nhất lại thành Đảng Cộng sản Việt Nam với Trịnh Đình Cửu là người đứng đầu Ban chấp hành trung ương lâm thời.
Xem thêm
Thể loại:An Nam Cộng sản Đảng Thể loại:Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam Thể loại:Phong trào cộng sản Việt Nam Thể loại:Cựu đảng phái chính trị Việt Nam Thể loại:Đảng Cộng sản Việt Nam Thể loại:Tổ chức chính trị Việt Nam thời Pháp thuộc Thể loại:Khởi đầu năm 1929 ở Liên bang Đông Dương Thể loại:Khởi đầu năm 1929 ở Việt Nam
Doratogonus cristulatus
Doratogonus cristulatus là một loài cuốn chiếu trong họ Spirostreptidae. Chúng là loài đặc hữu của Nam Phi.
Tham khảo
Thể loại:Doratogonus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1872 Thể loại:Động vật đặc hữu Nam Phi
Xylophanes germen
Xylophanes germen là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở México, Costa Rica, Guatemala và có ở Venezuela tới Bolivia.
Ấu trùng ăn các loài Psychotria correae, Psychotria elata, Psychotria eurycarpa và Exostema mexicanum và có thể other Rubiaceae.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes
Tipula flagellicurta
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Hydrocanthus insolitus
Hydrocanthus insolitus là một loài bọ cánh cứng trong họ Noteridae. Loài này được Bilardo & Rocchi miêu tả khoa học đầu tiên năm 1987.
Lê Thành Công
Lê Thành Công có thể là:
Hydrocanthus insolitus
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrocanthus
Xenoposeidon
Xenoposeidon là một chi khủng long, được Taylor & Naish mô tả khoa học năm 2007.
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Xenoposeidon Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 2007 Thể loại:Khủng long kỷ Phấn Trắng Thể loại:Khủng long châu Âu Thể loại:Sauropoda Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Megachile rufosuffusa
Megachile rufosuffusa là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1937.
Tham khảo
R Thể loại:Động vật được mô tả năm 1937
Kinh Ăn Năn Tội
Kinh Ăn Năn Tội là một kinh thể hiện sự sám hối của người phạm tội. Kinh này thường được đọc khi tín hữu Công giáo xưng thú tội lỗi với linh mục trong lúc xưng tội và thực hiện Bí tích Hòa giải.
Bản văn Latinh:
Bản văn Tiếng Việt:
Chú giải
Thể loại:Kinh nguyện Công giáo
Artifodina himalaica
Artifodina himalaica là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Nepal.
Sải cánh dài 7–11 mm. Ấu trùng ăn Myrsine semiserrata. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.
Tham khảo
Thể loại:Artifodina
Xylophanes furtadoi
Xylophanes furtadoi là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Brasil.
Chiều dài cánh trước khoảng 78 mm. There are probably at least three generations with adults recorded vào tháng 6 và tháng 10.
Ấu trùng có thể ăn các loài Rubiaceae và Malvaceae.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes Thể loại:Động vật Brasil Thể loại:Động vật đặc hữu Brasil
Gjirokastër (huyện)
Gjirokastër là một quận thuộc hạt Gjirokastër, Albania. Quận này có diện tích 1137 km² và dân số năm 2002 là 55991 người, mật độ 49 người/km².
Tham khảo
Gjirokastër Gjirokastër Thể loại:Hạt Gjirokastër
Tipula frater
Tipula frater là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Nguyễn Thiệu
Nguyễn Thiệu (1903-1989) một trong hai đại biểu đại diện An Nam Cộng sản Đảng tham dự Hội nghị thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1930.
Quê quán
Ông người làng Thạch Trụ, nay thuộc xã Đức Lân, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi. Ông đỗ Tú tài Tân học năm 1923, thường được gọi là Tú Thiệu.
Cuộc đời
Nguyễn Thiệu là một trong những người thành lập "Công Ái xã", sau đó ông gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên, được cử đi dự lớp huấn luyện ở Quảng Châu, Trung Quốc (1926), rồi trở về quê mở nhiều lớp huấn luyện cho thanh niên, xây dựng cơ sở tổ chức của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên ở Quảng Ngãi.
Tháng 5/1929, Nguyễn Thiệu là đại biểu Kỳ bộ Trung Kỳ đi dự Đại hội của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên tại Hồng Kông (Trung Quốc). Mùa Thu năm 1929, tổ chức An Nam Cộng sản Đảng được thành lập ở Nam Kỳ, ông là một trong 6 ủy viên Ban lâm thời chỉ đạo.
Những năm 1930- 1931, Nguyễn Thiệu là ủy viên Xứ ủy Nam Kỳ, kiêm bí thư liên tỉnh Mỹ Tho - Bến Tre - Cà Mau. Cuối tháng 4 năm 1930, Tỉnh ủy Lâm thời Đảng Cộng sản Việt Nam tỉnh Mỹ Tho được thành lập, Nguyễn Thiệu được cử làm Bí thư. Năm 1932, ông bị Pháp bắt, kết án khổ sai chung thân, đày đi Côn Đảo.
Cách mạng tháng 8 năm 1945 thành công, Nguyễn Thiệu được Chính phủ cách mạng đón về đất liền.
Trong kháng chiến chống Pháp ông được bổ sung vào Tỉnh ủy Quảng Ngãi, sau đó giữ chức Giám đốc Hoa kiều vụ Liên khu V.
Sau Hiệp định Geneve 1954, Nguyễn Thiệu tập kết ra Bắc, tham gia xây dựng Viện bảo tàng Cách mạng Việt Nam (giữ chức Viện phó, rồi Viện trưởng).
Ông mất năm 1989 tại thành phố Hồ Chí Minh.
Tên ông đã được đặt cho một số con đường ở tỉnh Quảng Ngãi.
Chú thích
Thể loại:Người Quảng Ngãi Thể loại:An Nam Cộng sản Đảng Thể loại:Bí thư Tỉnh ủy Mỹ Tho Thể loại:Bí thư Tỉnh ủy Bến Tre Thể loại:Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi
Hydrocanthus iricolor
Hydrocanthus iricolor là một loài bọ cánh cứng trong họ Noteridae. Loài này được Say miêu tả khoa học đầu tiên năm 1823.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrocanthus
Farvagny
Farvagny là một đô thị trong huyện Sarine thuộc bang Fribourg ở Thụy Sĩ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị của bang Fribourg
Doratogonus falcatus
Doratogonus falcatus là một loài cuốn chiếu trong họ Spirostreptidae. Chúng là loài đặc hữu của Nam Phi.
Tham khảo
Thể loại:Doratogonus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1928 Thể loại:Động vật đặc hữu Nam Phi
Girisopam
Girisopam (GYKI-51189, EGIS-5810) là một loại thuốc có nguồn gốc từ 2,3- benzodiazepine, liên quan đến tofisopam và zometapine. Nó có tác dụng giải lo âu chọn lọc mà không có tác dụng an thần, chống co giật hoặc giãn cơ.
Hydrocanthus klarae
Hydrocanthus klarae là một loài bọ cánh cứng trong họ Noteridae. Loài này được Gschwendtner miêu tả khoa học đầu tiên năm 1930.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrocanthus
Tipula hollanderi
Tipula hollanderi là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Gramsh (huyện)
Gramsh là một quận thuộc hạt Elbasan, Albania. Quận này có diện tích 695 km² và dân số năm 2002 là 35723 người, mật độ 51 người/km².
Tham khảo
Gramsh Gramsh Thể loại:Hạt Elbasan
Artifodina japonica
Sải cánh dài 7.5–11 mm. Ấu trùng ăn Myrsine seguinii. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.
Tham khảo
Thể loại:Artifodina
Megachile rufovittata
Megachile rufovittata là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1911.
Tham khảo
R Thể loại:Động vật được mô tả năm 1911
8 (số)
Về năm 8 CN, xem 8
8 (tám) là một số tự nhiên liền sau 7 và liền trước 9. Ngoài ra có những vật dụng giống hình số 8 như "còng số 8", bánh vòng số 8.
Tham khảo
Thể loại:Số chẵn
Xylophanes fusimacula
Ấu trùng có lẽ ăn các loài Psychotria panamensis, Psychotria nervosa và Pavonia guanacastensis.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes
Danh sách đĩa nhạc của Loona
Chú thích
Thể loại:Loona (nhóm nhạc) Loona (nhóm nhạc)|Loona
Tipula hungarica
Tipula hungarica là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Reipeldingen
Reipeldingen là một đô thị ở huyện Bitburg-Prüm, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Reipeldingen có diện tích 4,76 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 69 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Bitburg-Prüm
Hydrocanthus leleupi
Hydrocanthus leleupi là một loài bọ cánh cứng trong họ Noteridae. Loài này được Guignot miêu tả khoa học đầu tiên năm 1955.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrocanthus
Doratogonus flavifilis
Doratogonus flavifilis là một loài cuốn chiếu thuộc họ Spirostreptidae. Chúng thường được tìm thấy ở Mozambique và Nam Phi.
Tham khảo
Thể loại:Doratogonus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1855 Thể loại:Động vật Mozambique Thể loại:Động vật Nam Phi
Bộ Nhân (人)
Bộ Nhân (人) có nghĩa là " người " là một trong 23 bộ thủ được cấu tạo từ 2 nét trong số 214 Bộ thủ Khang Hy. Biến thể của bộ này là 亻(thường được gọi là "Nhân đứng").
Trong Từ điển Khang Hy, có 794 ký tự (trong số 49.030) được tìm thấy dưới bộ thủ này.
Xem thêm
009
Artifodina kurokoi
Artifodina kurokoi là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Thái Lan.
Tham khảo
Thể loại:Artifodina
Ametit (màu)
Màu ametit là một màu tím vừa phải, trong suốt. Tên gọi của nó có nguồn gốc từ khoáng vật ametit, một thù hình của thạch anh. Mặc dù màu của ngọc ametit tự nhiên dao động từ màu tía đến màu vàng, màu ametit được nói đến ở đây như là màu tía vừa phải, nói chung được nhiều người cho là màu của các loại ngọc ametit. Nguồn gốc màu tía của ngọc ametit là đề tài của nhiều tranh cãi. Một số người cho rằng có màu này là do sự hiện diện của mangan, trong khi những người khác cho rằng màu ametit là do thioxyanat sắt hay lưu huỳnh tìm thấy trong ngọc ametit.
Tọa độ màu
Số Hex = #9966CC RGB (r, g, b) = (153, 102, 204) CMYK (c, m, y, k) = (25, 50, 0, 20) HSV (h, s, v) = (270, 50, 80)
Tham khảo
Thể loại:Màu sắc
Lavender (color)
Tipula italica
Tipula italica là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.
Xianshanosaurus
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Xianshanosaurus Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 2009 Thể loại:Khủng long kỷ Phấn Trắng Thể loại:Khủng long châu Á Thể loại:Sauropoda Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
École nationale des ponts et chaussées
École nationale des ponts et chaussées (École des Ponts ParisTech, École des Ponts et Chaussées) là một trường kỹ thuật của Pháp.
Được thành lập vào năm 1747 bởi Daniel-Charles Trudaine với tên gọi "École royale des ponts et chaussées", để đào tạo các kỹ sư thi công cầu và đường, đây là một trong những trường đại học lâu đời nhất và uy tín nhất của Pháp. Ông được biết đến nhiều nhất với công việc đào tạo kỹ sư của mình.
Trường thường được gọi là "Ponts et Chaussées", "les Ponts" hoặc "École des Ponts ParisTech".
Liên kết ngoài
Thể loại:Đại học Paris Thể loại:Đại học Île-de-France Thể loại:Viện công nghệ tại Pháp Thể loại:Đại học và cao đẳng kỹ thuật Thể loại:Trường lớn Pháp Thể loại:Giáo dục Île-de-France
Megachile rufulina
Megachile rufulina là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1937.
Tham khảo
R Thể loại:Động vật được mô tả năm 1937
Xylophanes godmani
Xylophanes godmani là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Panama. Cá thể trưởng thành có lẽ mọc cánh quanh năm.
Ấu trùng có thể ăn các loài Psychotria correae, Psychotria elata, Psychotria eurycarpa, Exostema mexicanum và cũng có thể là các loài Rubiaceae khác.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes Thể loại:Động vật đặc hữu Panama
Has (huyện)
Has là một quận thuộc hạt Kukës, Albania. Quận này có diện tích 374 km² và dân số năm 2002 là 19842 người, mật độ 53 người/km².
Tham khảo
Has Has Thể loại:Hạt Kukës
Giải quần vợt vô địch quốc gia Mỹ 1944 - Đơn nữ
Hạt giống số một và đương kim vô địch Pauline Betz đánh bại hạt giống số hai Margaret Osborne 6–3, 8–6 trong trận chung kết giành chức vô địch Đơn nữ tại Giải quần vợt vô địch quốc gia Mỹ 1944. Giải diễn ra trên mặt sân cỏ ngoài trời từ ngày 30 tháng 8 đến ngày 4 tháng 9 năm 1944 tại Câu lạc bộ Quần vợt West Side ở Forest Hills, Queens, New York.
Giải gồm 32 tay vợt trong đó 8 tay vợt được xếp hạt giống.
Hạt giống
Tám hạt giống người Mỹ được liệt kê bên dưới. Pauline Betz là nhà vô địch; các tay vợt khác biểu thị vòng mà họ bị loại.
Tham khảo
Thể loại:Giải quần vợt vô địch quốc gia Mỹ theo năm - Đơn nữ Thể loại:Quần vợt nữ năm 1944 Thể loại:Thể thao nữ Mỹ năm 1944 Thể loại:Giải quần vợt vô địch quốc gia Mỹ 1944
Người Giẻ Triêng
Người Giẻ Triêng (Jeh-Tariang) là một dân tộc cư trú chủ yếu tại miền trung Việt Nam và nam Lào. Theo Joshua Project tổng dân số năm 2019 là 75 ngàn người.
Tại Việt Nam người Giẻ Triêng là một trong số 54 dân tộc tại Việt Nam Họ có số dân là 63.322 người theo Điều tra dân số năm 2019, sinh sống chủ yếu (trên 99,2%) tại vùng miền núi tỉnh tỉnh Kon Tum và Quảng Nam.
Tại Lào có chừng 13 ngàn người Jeh theo Joshua Project.
Người Giẻ Triêng nói 2 ngôn ngữ là tiếng Giẻ (Jeh) và tiếng Triêng (Tariang) cùng thuộc Ngữ chi Bahnar của ngữ hệ Nam Á.
Các nhóm địa phương
Người Giẻ Triêng còn biết qua các tên: Đgiéh, Ta Reh, Giảng Rây, Pin, Triêng, Treng, Ta Liêng, Ve, La-Ve, Bnoong, Ca Tang. Các tộc người tại Lào gồm Katang, Talieng, Jeng, Brao, Laven.
Người Bh'noong
Người Bh'noong nói tiếng Bh'noong sinh sống tại các xã thuộc huyện Phước Sơn và huyện Nam Giang tỉnh Quảng Nam. Theo thống kê, có khoảng 31,343 người (2003). Phước Sơn có hơn 14,600 người Bh'noong, chiếm 65% dân số.
Người Giẻ
Người Giẻ hay Jẻh sinh sống chủ yếu tại huyện Đăk Glei tỉnh Kon Tum.
Người Tà Riềng
Người Tà Riêng hay Triêng sống tại các xã miền Tây huyện Nam Giang như La Dêê, La Êê, Đắc Tôi và huyện Dak Chung của Lào giáp ranh biên giới thuộc tỉnh Sekong.
Người Ve
Người Ve hay Laven sinh sống tại các xã huyện Nam Giang và Phước Sơn như Đắc Pring, Đắc Pre. Người Laven còn sinh sống tại tỉnh Attapeu, Lào.
Dân số và địa bàn cư trú
Theo Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009, người Giẻ Triêng ở Việt Nam có dân số 50.962 người, cư trú tại 29 trên tổng số 63 tỉnh, thành phố. Người Giẻ Triêng cư trú tập trung tại các tỉnh: Kon Tum (32.644 người, chiếm 62,1% tổng số người Giẻ Triêng tại Việt Nam), Quảng Nam (19.007 người, chiếm 37,3% tổng số người Giẻ Triêng tại Việt Nam), ngoài ra còn có tại Đắk Lắk (78 người) và một số ít ở các tỉnh khác.
Đặc điểm kinh tế
Người Giẻ Triêng sống chủ yếu bằng nghề làm rẫy. Ngoài ra họ còn săn bắn, đánh cá, hái lượm các loại rau rừng, hoa quả, nấm... làm thức ăn hàng ngày. Người Giẻ Triêng còn nuôi trâu, bò, lợn, gà nhưng chủ yếu chỉ dùng vào lễ hiến sinh.
Hôn nhân gia đình
Theo tục lệ cũ, con trai khoảng 10 tuổi bắt đầu ngủ đêm tại nhà rông, khoảng 13-15 tuổi thì cà răng và sau đó vài ba năm sẽ lấy vợ. Con gái chủ động trong việc hôn nhân của mình và sự lựa chọn của con cái được cha mẹ tôn trọng. Trước khi lập gia đình, con trai phải biết đan lát, biết tấu chiêng cồng, các cô gái phải thạo đan chiếu, dệt vải (ở những vùng có nghề dệt). Cô gái phải chuẩn bị đủ 100 bó củi đẹp để nộp cho nhà trai trong lễ cưới. Sau đám cưới, đôi vợ chồng trẻ phải sống và luân phiên chuyển nhà từ nhà cha mẹ vợ sang nhà cha mẹ chồng, và ngược lại cứ ba đến bốn năm một lần, cho đến khi cha mẹ một bên qua đời mới định cư một chỗ.
Ma chay
Người Giẻ Triêng khi chết được chôn trong quan tài độc mộc, có đẽo tượng đầu trâu, huyệt đào rất nông, đưa đám tang chỉ có vài người nhà và sau một thời gian thì làm lễ bỏ mả để đoạn tang.
Nhà cửa
Người Giẻ Triêng ở nhà sàn dài, nhiều nơi làm mái đầu hồi uốn khum hình mu rùa. Thường thì các nhà trong làng được xếp thành hình tròn xung quanh nhà rông. Khác với nhà rông của một số dân tộc khác, nhà sàn Giẻ Triêng được hành lang chạy dọc chia đôi: một nửa dành cho nam giới, nửa kia dành cho phụ nữ.
Hiện nay, người Giẻ Triêng ở Kon Tum làm nhà sàn ngắn và vài hộ gia đình cùng chung sống với nhau. Những nhà này cũng có những đặc trưng đáng quan tâm: nhà sàn mái hình mai rùa, hai đầu đốc được trang trí bằng hai sừng trâu.
Trang phục
Nam giới để tóc ngắn hoặc đội khăn chàm theo lối chữ nhất trên đầu. Thân ở trần hoặc mặc tấm áo, khoác ngoài chéo qua vai, màu chàm có các sọc trang trí. Họ mang khố khổ hẹp, dài không có tua, thân và các mép khố được viền và trang trí hoa văn ở hai đầu trên nền chàm. Nam cũng đeo vòng cổ, vòng ngoài khố mang chuỗi hạt vòng. Trong các dịp tết lễ, họ mang thêm tấm choàng rộng màu chàm, có các sắc màu trang trí phủ kín thân.
Phụ nữ Giẻ Triêng để tóc dài, quấn sau gáy. Họ không mặc áo mà mang loại váy dài, cao sát nách. Đây là loại váy ống tương đối dài rộng. Đầu váy, giữa thân và gấu váy được trang trí các sọc hoa văn màu đỏ trên nền chàm. Lối mặc có tính chất vừa váy, vừa áo này là một đặc điểm rất khác biệt của phụ nữ Gié Triêng, ít gặp ở các dân tộc khác từ Bắc vào Nam. Đây cũng là một lý do trang phục Giẻ Triêng được chọn vào "Làng văn hóa các dân tộc". Lối mặc váy, đặc biệt là quấn mép ra trước giữa thân, đầu váy còn thừa (váy loại này thường dài - cao gấp rưỡi váy bình thường), lộn ngược ra phía trước hoặc quấn thành nhiều nếp gấp ra xung quanh trông như một chiếc áo ngắn. Phụ nữ còn mang vòng tay vòng cổ.
Trang phục Giẻ Triêng là đặc điểm riêng, cùng với một số dân tộc khu vực Trường Sơn - Tây Nguyên có giá trị quan trọng cho việc nghiên cứu lịch sử trang phục ở Việt Nam.
Liên kết ngoài
*
Xylophanes haxairei
Xylophanes haxairei là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Guyane thuộc Pháp và Venezuela.
Chiều dài cánh trước là 37–38 mm. Cá thể trưởng thành có lẽ mọc cánh quanh năm.
Ấu trùng có lẽ ăn các loài Psychotria panamensis, Psychotria nervosa và Pavonia guanacastensis.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes
Doratogonus furculifer
Doratogonus furculifer là một loài cuốn chiếu trong họ Spirostreptidae. Chúng là loài đặc hữu của Nam Phi.
Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng cận nhiệt đới hoặc nhiệt đới ẩm có độ cao lớn.
Loài này đang bị đe dọa do mất môi trường sống.
Tham khảo
Thể loại:Doratogonus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1965 Thể loại:Động vật đặc hữu Nam Phi
Artifodina siamensis
Artifodina siamensis là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Thái Lan.
The foodplant is unknown, but is có thể very closely có liên hệ với Myrsine semiserata.
Tham khảo
Thể loại:Artifodina
Megachile rugicollis
Megachile rugicollis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1903.
Tipula kleinschmidti
Tipula kleinschmidti là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.
Hydrocanthus marmoratus
Hydrocanthus marmoratus là một loài bọ cánh cứng trong họ Noteridae. Loài này được Sharp miêu tả khoa học đầu tiên năm 1882.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrocanthus
Reiff
Reiff là một đô thị ở huyện Bitburg-Prüm, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Reiff có diện tích 5,8 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 55 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Bitburg-Prüm
Xiaosaurus
Xiaosaurus là một chi khủng long, được Dong & Tang Z. mô tả khoa học năm 1983.
Chú thích
Thể loại:Xiaosaurus Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 1983 Thể loại:Khủng long châu Á Thể loại:Khủng long kỷ Jura Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Kavajë (huyện)
Kavajë là một quận thuộc hạt Tiranë, Albania. Quận này có diện tích 393 km² và dân số năm 2002 là 78415 người, mật độ 200 người/km².
Tham khảo
Kavajë Kavajë
Xylophanes gundlachii
Xylophanes gundlachii là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Cuba.
Nó gần giống loài Xylophanes irrorata. Ấu trùng có thể ăn các loài Rubiaceae và Malvaceae.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes Thể loại:Động vật đặc hữu Cuba
Rittersdorf, Bitburg-Prüm
Rittersdorf là một đô thị ở huyện Bitburg-Prüm, trong bang Rheinland-Pfalz, phía tây nước Đức. Đô thị Rittersdorf, Bitburg-Prüm có diện tích 11,87 km², dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 1386 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Bitburg-Prüm
Tipula lobeliae
Tipula lobeliae là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng nhiệt đới châu Phi.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
El Garrobo
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị ở Sevilla
Hydrocanthus micans
Hydrocanthus micans là một loài bọ cánh cứng trong họ Noteridae. Loài này được Wehncke miêu tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Tham khảo
Thể loại:Bọ nước Thể loại:Hydrocanthus
Megachile rugifrons
Megachile rugifrons là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1854.
Tham khảo
R Thể loại:Động vật được mô tả năm 1854
Xylophanes guianensis
Xylophanes guianensis là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Guyane thuộc Pháp về phía tây nam tới Bolivia.
Mỗi năm loài này có thể có nhiều thế hệ.
Ấu trùng có lẽ ăn các loài Psychotria panamensis, Psychotria nervosa và Pavonia guanacastensis.
Tham khảo
Thể loại:Xylophanes
Artifodina strigulata
Artifodina strigulata là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Nó được tìm thấy ở Ấn Độ (Meghalaya) và Nepal.
Sải cánh dài 8.2-11.5 mm.
Ấu trùng ăn Myrsine capitellata. Chúng ăn lá nơi chúng làm tổ.
Tham khảo
Thể loại:Artifodina
Bad Urach
Liên kết ngoài
Thể loại:Bá quốc Thánh chế La Mã Thể loại:Württemberg Thể loại:Thị trấn spa ở Đức Thể loại:Thị trấn spa Đức
Jinrui wa Suitaishimashita
Jinrui wa Suitaishimashita (人類は衰退しました) hay còn gọi là Jintan là một light novel do Romeo Tanaka sáng tác. Một phiên bản anime chuyển thể do Seiji Kishi đạo diễn, bắt đầu phát sóng từ tháng 7 năm 2012.