cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Medasina javensis
Liên kết ngoài
Thể loại:Medasina
Đốt sách chôn nho
Đốt sách chôn Nho (chữ Hán: 焚書坑儒; bính âm: Fénshūkēngrú; Hán-Việt: Phần thư khanh nho) là sự kiện Tần Thủy Hoàng cho đốt bỏ nhiều loại sách vở và chôn sống nhiều nho sĩ, diễn ra vào năm 213-212 TCN. Mục tiêu là để loại bỏ hết các tư tưởng, học thuyết tồn tại trong thời Xuân Thu Chiến Quốc (gọi là Bách gia chư tử), chỉ độc tôn thuyết Pháp gia phục vụ cho sự thống trị của vua chúa nhà Tần.
Lịch sử
Tần Thủy Hoàng thống nhất lục quốc, không phong đất lập chư hầu để tránh lặp lại chuyện các nước đánh nhau. Có người nước Tề là Thuần Vu Việt lấy chuyện lục khanh chia đất Tấn, họ Điền cướp ngôi Tề để đề xin hoàng đế theo phép xưa mà lập chư hầu trong tông thất làm phên dậu. Lời tâu này bị Lý Tư phản bác. Lý Tư cho rằng chuyện nhiều người lấy chuyện xưa phê phán chuyện nay, lấy cái học riêng của nhà mình mà chê bai pháp luật của nhà vua sẽ khiến uy thế vua giảm sút, bè đảng nổi lên, làm nhiễu loạn thiên hạ. Lý Tư nhân đó xin hủy bỏ hết sách vở của trăm nhà, trừ sách thuốc, sách bói, sách trồng cây. Ai muốn học phải lấy quan lại nhà Tần làm thầy. Ai không nghe thì bị thích chữ và đày đi làm lính.
Thủy Hoàng nghe theo lời của Lý Tư, cho tịch thu hết các sách Kinh thi, Kinh thư, sách của bách gia, chỉ để lại các sách nêu trên, và không cho dùng chuyện xưa để chê bai việc thời nay. Các sách vở của trăm nhà không bị đốt bỏ hoàn toàn mà bản sao vẫn được cho lưu trữ trong tàng thư của triều đình, quan lại nhà Tần vẫn được phép giữ bên mình. Tuy nhiên sau này khi nhà Tần đổ, cung điện bị quân khởi nghĩa thiêu hủy, nhiều sách vở của Bách gia lưu trữ trong tàng thư cũng chịu chung số phận.
Lý Tư chỉ trích giới trí thức đang dùng dối trá để tạo ra phản loạn. Tần Thủy Hoàng tin vào triết học của Pháp gia và muốn tiêu diệt những triết học khác như Bách Gia Chư Tử hay Nho giáo.
Ảnh hưởng
Sự sụp đổ của nhà Tần thường được cho là do chính sách này. Trong nhà Hán được hình thành sau khi nhà Tần sụp đổ, Nho giáo được phục hồi và trở thành quốc giáo, nhưng nhiều tư tưởng khác đã bị biến mất.
Câu "đốt sách chôn nho" đã trở thành một thành ngữ trong văn học Trung Hoa. Nhà thơ nhà Đường Chương Kiệt (章碣, zhang jié) đã viết một bài thơ có câu:
Nghĩa là:
Tham khảo
Thể loại:Nhà Tần Thể loại:Thành ngữ Trung Quốc Thể loại:Tư tưởng Trung Quốc Thể loại:Chủ nghĩa chống trí thức Thể loại:Thuật ngữ tiếng Trung Quốc Thể loại:Văn chương án Thể loại:Phân biệt đối xử
Aphanocarpus
Aphanocarpus là một chi thực vật có hoa trong họ Thiến thảo (Rubiaceae).
Loài
Chi Aphanocarpus gồm các loài:
Halasabele, Magadi
Halasabele là một làng thuộc tehsil Magadi, huyện Ramanagara, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Ramanagara (huyện)
Yên Thao
Yên Thao (sinh 1927) là một nhà thơ, nhà báo người Việt Nam. Ông được biết từ thời Chiến tranh Đông Dương, với nhiều bài thơ mang chất lãng mạn chiến tranh, nổi bật nhất là bài Nhà tôi, được nhạc sĩ Anh Bằng phổ nhạc với tên "Chuyện giàn thiên lý". Ngoài ra, ông còn có các bút danh khác như Nguyễn Bảo, Cử Yên, Lang Bang, Thái Dương
Thân thế sự nghiệp
Ông tên thật là Nguyễn Bảo Thịnh, sinh ngày 21 tháng 1 năm 1927, quê Đông Ngạc, huyện Từ Liêm, Hà Nội. Sau khi người Pháp tái xâm lược Đông Dương năm 1946, ông tham gia Kháng chiến chống Pháp, chiến đấu trong quân đội. Thời gian này ông sáng tác nhiều bài thơ lãng mạn chiến tranh được nhiều người biết đến, nổi danh cùng với một số nhà thơ trẻ cùng thời như Quang Dũng, Tất Vinh, Hồng Nguyên...
Về bài thơ "Nhà tôi"
Năm 1949, ông công tác văn nghệ quân đội tại Liên khu 3. Một lần theo một đơn vị đánh vào một đồn binh Pháp đồn trú cạnh sông ở một làng đồi, trong lúc chờ đợi giờ nổ súng, ông trò chuyện với anh em và được biết ở đơn vị này có một chiến sĩ quê ở ngay làng đồi đó. Phía bên ấy đang còn mẹ và vợ. Anh lấy vợ được chừng tháng thì chiến tranh bùng nổ. Chàng trai lên đường đi kháng chiến, chia tay người vợ trẻ. Trong câu chuyện, mấy lần cậu ta nhắc tới giàn thiên lý của nhà mình. Ông rất thích câu chuyện và viết nên bài thơ "Nhà tôi". Có lẽ người viết đã hoà nhập được với người kể nên bài thơ được đông đảo anh em lính thuộc và nhanh chóng được phổ biến cả vào các chiến trường Nam Bộ. Không chỉ lính xuất thân từ nông thôn, cả những lính thành phố cũng tìm thấy thấp thoáng trong bài thơ những nét hợp với mình. Ở đây xin nói thêm, có nhiều văn bản ghi nhầm câu "Nhà tôi ở cuối thôn đồi" thành "Nhà tôi ở cuối thôn Đoài". Điều này không đúng với nguyên gốc bài thơ.
Bài thơ đã được nhạc sĩ Anh Bằng phổ nhạc, dưới tiêu đề "Chuyện giàn thiên lý" và "Chuyện giàn thiên lý 2". Tuy nhiên, bài hát "Chuyện giàn thiên lý" được nhiều người yêu thích hơn. Bài hát đã được nhiều ca sĩ như Mạnh Đình, Trường Vũ, Như Quỳnh, Duy Khánh... thể hiện và khá phổ biến ở cả trong nước và các kiều bào ở nước ngoài.
Hiện tại
Hiện nay ông là Chủ nhiệm Câu lạc bộ thơ trào phúng Hà Nội. Ông ít làm thơ trữ tình (chỉ khi nào xúc cảm thật mới làm). Thơ trào phúng Yên Thao ký dưới nhiều bút danh: Nguyễn Bảo, Cử Yên, Lang Bang, Thái Dương...
Gia đình
Vợ ông là bà Đỗ Thị Phú, sinh 17 tháng 1 năm 1929, quê Đại Gia, huyện Phú Xuyên, tỉnh Hà Tây. Hai người gặp nhau trong kháng chiến chống Pháp, cưới nhau ở Phú Thọ tháng 11 năm 1953. Hai ông bà đều là học sinh thoát ly gia đình đi kháng chiến.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nhà thơ Việt Nam Thể loại:Người Hà Nội
Euptilon arizonense
Euptilon arizonense là một loài côn trùng trong họ Myrmeleontidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Banks miêu tả năm 1935.
Tham khảo
Thể loại:Euptilon
Partapur
Partapur là một thị trấn thống kê (census town) của quận Banswara thuộc bang Rajasthan, Ấn Độ.
Địa lý
Partapur có vị trí Nó có độ cao trung bình là 164 mét (538 feet).
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Partapur có dân số 9943 người. Phái nam chiếm 50% tổng số dân và phái nữ chiếm 50%. Partapur có tỷ lệ 70% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 77%, và tỷ lệ cho phái nữ là 63%. Tại Partapur, 14% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Rajasthan
Pramollo
Pramollo là một đô thị ở tỉnh Torino trong vùng Piedmont, có vị trí cách khoảng 40 km về phía tây nam của Torino, nước Ý. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 241 người và diện tích là 22,4 km².
Pramollo giáp các đô thị: Perrero, Pomaretto, Inverso Pinasca, San Germano Chisone, và Angrogna.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị tỉnh Torino Thể loại:Thành phố và thị trấn ở Piemonte
Ctenicera pectinicornis
Ctenicera pectinicornis là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Linnaeus miêu tả khoa học năm 1758.
Tham khảo
Thể loại:Ctenicera
Pandanus daymanensis
Pandanus daymanensis là một loài thực vật có hoa trong họ Dứa dại. Loài này được H.St.John miêu tả khoa học đầu tiên năm 1973.
Tham khảo
D Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1973
Andy Setyo
Sự nghiệp quốc tế
Anh có màn ra mắt quốc tế cho U-23 Indonesia ngày 22 tháng 8 năm 2017 ở Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2017, trước U-23 Việt Nam. Anh ra mắt chính thức cho đội tuyển quốc gia ngày 25 tháng 11 trong trận giao hữu trước Guyana, khi vào sân từ ghế dự bị.
Caulinia inophylla
Caulinia inophylla là một loài thực vật có hoa trong họ Hydrocharitaceae. Loài này được (Lindl.) Kuntze mô tả khoa học đầu tiên năm 1891.
Liên kết ngoài
Thể loại:Caulinia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1891
Polytrichum semilamellatum
Polytrichum semilamellatum là một loài rêu trong họ Polytrichaceae. Loài này được Hook. f. mô tả khoa học đầu tiên năm 1837.
Senecio alberti-smithii
Senecio alberti-smithii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Cuatrec. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1951.
Polytrichum semilamellatum
Liên kết ngoài
Thể loại:Polytrichum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1837
Tanna (đảo)
Tanna (đôi khi viết là Tana) là một hòn đảo của Vanuatu. Đảo này dài 40 km (25 dặm) và rộng 19 km (12 dặm) rộng, với tổng diện tích 550 km ² (212 sq mi). Điểm cao nhất của nó là 1084 m (3556 ft) tại đỉnh núi Tukosmera ở phía nam của hòn đảo. Ở phía đông, phía đông bắc của cao điểm, gần bờ biển, là nơi hồ Siwi tọa lạc cho đến giữa tháng 4 năm 2000 khi nào, sau cơn mưa lớn bất thường, hồ nổ tung xuống các thung lũng vào vịnh Sulphur, phá hủy các ngôi làng không có thiệt hại về người. Đây là hòn đảo đông dân nhất trong tỉnh Tafea, với dân số khoảng 20.000 người, và một trong những hòn đảo đông dân hơn trong quốc gia này. Isangel, thủ phủ hành chính tỉnh, trên bờ biển phía tây gần thị trấn lớn nhất của hòn đảo của Lénakel. Núi Yasur là một núi lửa đang hoạt động có thể truy cập mà nằm trên bờ biển phía đông nam.
Tham khảo
Tanna Thể loại:Ăn thịt người ở châu Đại Dương Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ khởi đầu năm 1974
Muay Thái tại Đại hội Thể thao Trong nhà và Võ thuật châu Á 2017
Liên kết ngoài
Thể loại:Nội dung thi đấu Đại hội Thể thao Trong nhà và Võ thuật châu Á 2017 2017
Synema mandibulare
Synema mandibulare là một loài nhện trong họ Thomisidae.
Loài này thuộc chi Synema. Synema mandibulare được Maria Dahl miêu tả năm 1907.
Tham khảo
Thể loại:Synema
Gnetum karstenianum
Gnetum karstenianum là một loài thực vật hạt trần trong họ Gnetaceae. Loài này được Warb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Dây gắm Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Gnetum karstenianum
Slobodan Lalić
Slobodan Lalić (Слободан Лалић; sinh 18 tháng 2 năm 1992 ở Kula) là một cầu thủ bóng đá Serbia thi đấu cho Bačka Topola.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1992 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Serbia Thể loại:Hậu vệ bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK Hajduk Kula Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK Bačka Topola Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK Voždovac Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK Čukarički Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK Drina Zvornik Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK ČSK Čelarevo Thể loại:Cầu thủ bóng đá FK Inđija Thể loại:Cầu thủ bóng đá Serbia ở nước ngoài
Cubocephalus leucopygus
Cubocephalus leucopygus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cubocephalus
Ajuga brachystemon
Ajuga brachystemon là một loài thực vật có hoa trong họ Hoa môi. Loài này được Maxim. mô tả khoa học đầu tiên năm 1883.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ajuga Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1883
Cucullia umbratica
Cucullia umbratica (tên tiếng Anh: Cá mập) là một loài bướm đêm thuộc họ Noctuidae. Nó phân bố khắp Âu Châu nhưng gần đây đã được ghi nhận ở Bắc Mỹ, từ quần đảo Magdalen ở Canada. nhỏ|trái|200px|con cái (dưới) con đực (trên) Con này có sải cánh từ 52–59 mm với cánh hẹp và dại. Cánh trước có màu xám với màu nâu. Cánh sau màu nâu đối với con đực và nâu đối với con cái. Bướm bay ban đêm vào tháng 6 và tháng 7 và bị thu hút bởi ánh sáng và nhiều loại hoa.
Các cây thức ăn được ghi nhận
nhỏ|trái|200px|Sâu bướm
Chú thích
Thể loại:Cucullia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1758 Thể loại:Côn trùng châu Âu
Ô Nhĩ Cung A
Ô Nhĩ Cung A (烏爾恭阿; 1778 – 1846), ban đầu có tên Phật Nhĩ Quả Sùng Ngạch (佛爾果崇額), hiệu Thạch Cầm chủ nhân (石琴主人) là một hoàng thân của nhà Thanh trong lịch sử Trung Quốc, người thừa kế 1 trong 12 tước vị Thiết mạo tử vương.
Cuộc đời
Ô Nhĩ Cung A sinh vào giờ Mẹo, ngày 17 tháng 6 (âm lịch) năm Càn Long thứ 43 (1778), trong gia tộc Ái Tân Giác La. Ông là con trai trưởng của Trịnh Cung Thân vương Tích Cáp Nạp, mẹ ông là Thứ Phúc tấn Trịnh thị (鄭氏). Năm Càn Long thứ 59 (1794), phụ thân ông qua đời, ông được thế tập tước vị Trịnh Thân vương (鄭親王) đời thứ 12. Năm Gia Khánh thứ 6 (1801), quản lý Tương Bạch kỳ Giác La học. Năm thứ 11 (1806), tháng 6, nhậm Đô thống Mông Cổ Chính Bạch kỳ, quản lý sự vụ Tân cựu Doanh phòng (新旧营房). Năm thứ 14 (1809), cách thối Đô thống. Năm thứ 19 (1814), tháng 3, quản lý Lưỡng dực Tông học. Năm thứ 24 (1819), tháng 4, nhậm Tông nhân phủ Tả Tông chính. Tháng 7, nhậm Đô thống Hán Quân Chính Bạch kỳ. Năm thứ 25 (1820), điều làm Đô thống Mãn Châu Tương Hồng kỳ, giám sát công việc của Dụ lăng.
Năm Đạo Quang nguyên niên (1821), tháng 8, quản lý sự vụ Tông Nhân phủ Ngân khố. Tháng 9, nhậm Thập ngũ Thiện bán Đại thần (十五善射大臣), thay quyền Chính Bạch kỳ Lĩnh thị vệ Nội đại thần. Năm thứ 2 (1822), ông được giao quản lý Khâm thiên giám, Toán học sự vụ, thay quyền Đô thống của Hán quân Chính Hoàng kỳ. Năm thứ 5 (1825), ông tiếp tục thay quyền Đô thống của Hán quân Chính Hoàng kỳ, quán lý bốn kỳ thuộc Hữu dực. Năm thứ 6 (1826), ông thay quyền Chính Hoàng kỳ Lĩnh thị vệ Nội đại thần. Tháng 6, thụ Duyệt binh đại thần (閱兵大臣), Đô thống Mãn Châu Tương Bạch kỳ. Năm thứ 7 (1827), tháng 7, ông chính thức nhậm chức Chính Hoàng kỳ Lĩnh thị vệ Nội đại thần. Tháng 10, ông được vào Nội đình hành tẩu. Năm thứ 8 (1828), tháng 9, cách toàn bộ chức vụ ông đang nắm giữ. Năm thứ 9 (1829), lại đảm nhiệm Đô thống Mông Cổ Chính Bạch kỳ. Năm thứ 12 (1832), tháng 9, nhậm Nội đại thần (內大臣). Năm thứ 18 (1838), tháng 5, nhậm Hữu Tông chính (右宗正). Năm thứ 19 (1839), lại đảm nhiệm Chính Bạch kỳ Lĩnh thị vệ Nội đại thần. Năm thứ 25 (1845), tiếp tục đảm nhiệm Tả tông chính.
Năm Đạo Quang thứ 26 (1846), ngày 25 tháng 2 (âm lịch), giờ Mùi, ông qua đời, thọ 68 tuổi, được truy thụy Trịnh Thận Thân vương (鄭慎親王).
Thư mục
Thể loại:Trịnh Thân vương Thể loại:Nội đại thần Thể loại:Người Mãn Châu Tương Lam kỳ Thể loại:Lĩnh thị vệ Nội đại thần
Osmanköy, Çivril
Osmanköy là một xã thuộc huyện Çivril, tỉnh Denizli, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2010 là 127 người.
Medasina junctilinea
Medasina junctilinea là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Medasina
Spinipalpa ectoplasma
Spinipalpa ectoplasma là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Spinipalpa
Valle de Zaragoza
Valle de Zaragoza là một đô thị thuộc bang Chihuahua, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 4341 người.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị bang Chihuahua
Grobengereuth
Grobengereuth là một đô thị ở huyện Saale-Orla, bang Thuringia, Đức. Đô thị này có diện tích 5,65 km2, dân số thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2006 là 232 người.
Nycterophaeta
Tham khảo
Thể loại:Cucullia
Partur
Partur là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị (municipal council) của quận Jalna thuộc bang Maharashtra, Ấn Độ.
Địa lý
Partur có vị trí Nó có độ cao trung bình là 439 mét (1440 feet).
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Partur có dân số 28.941 người. Phái nam chiếm 52% tổng số dân và phái nữ chiếm 48%. Partur có tỷ lệ 64% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 72%, và tỷ lệ cho phái nữ là 54%. Tại Partur, 16% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Maharashtra
Phyllomys lamarum
Phyllomys lamarum là một loài động vật có vú trong họ Echimyidae, bộ Gặm nhấm. Loài này được Thomas mô tả năm 1916.
Tham khảo
Thể loại:Phyllomys Thể loại:Động vật được mô tả năm 1916 Thể loại:Động vật có vú Brasil Thể loại:Động vật đặc hữu Brasil
Euptilon decipiens
Euptilon decipiens là một loài côn trùng trong họ Myrmeleontidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Banks miêu tả năm 1935.
Tham khảo
Thể loại:Euptilon
Euchromia flava
Euchromia flava là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Euchromia
Apomuria
Apomuria là một chi thực vật có hoa trong họ Thiến thảo (Rubiaceae).
Loài
Chi Apomuria gồm các loài:
Echium triste
Echium triste là loài thực vật có hoa trong họ Mồ hôi. Loài này được Svent. mô tả khoa học đầu tiên năm 1960.
Liên kết ngoài
Thể loại:Echium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1960
Yên Hưng, Sông Mã
Yên Hưng là một xã thuộc huyện Sông Mã, tỉnh Sơn La, Việt Nam.
Xã Yên Hưng có diện tích 80,52 km², thống kê năm 2019 toàn xã có 1. 086 hộ, với 8. 763 nhân khẩu mật độ dân số đạt 64 người/km².
gồm 3 dân tộc Thái, Kinh, Mông cùng sinh sống.
2. UBND xã Yên Hưng huyện Sông mã
Mã số thuế: 5500167253
Gmail: lotuduy247@gmail.com
Sđt: 0332407555
5. Vị trí địa lý và địa điểm lân cận:
Xã Yên Hưng nằm ở phía tây bắc, cách trung tâm huyện 32km.
- Phía đông giáp xã Chiềng Sơ
- Phía tây giáp xã Mường Lầm, xã Đứa Mòn
- Phía nam giáp xã Đứa Mòn
- Phía bắc giáp xã Nậm Ty
6. Giao thông:
Tỉnh lộ 115 chạy qua địa bàn xã Yên Hưng.
7. Kinh tế:
Yên Hưng là xã vùng III, đời sống người dân còn gặp nhiều khó khăn. Qua ra soát năm 2019, xã hoàn thành 11/19 tiêu chí trong xây dựng NTM, thu nhập bình quân đầu người đạt hơn 15 triệu đồng.
Hiện nay xã đang tập trung phát triển các ngành, nghề, đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng thương mại dịch vụ, đưa các giống cây trồng, vật nuôi có năng suất, giá trị kinh tế cao vào sản xuất phù hợp với thực tế của địa phương. Bình quân hằng năm xã gieo trồng 245 ha lúa; 738 ha cây ăn quả (nhãn ghép, xoài, cam, táo, ổi); 27 ha cỏ voi. Chăn nuôi phát triển theo hướng đại gia súc, toàn xã có hơn 9. 000 con gia súc, gần 25. 000 con gia cầm, 300 đàn ong, 20 ha ao nuôi cá.
Halasagara, Kudligi
Halasagara là một làng thuộc tehsil Kudligi, huyện Bellary, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Làng ở huyện Bellary
Gnetum klossii
Gnetum klossii là một loài thực vật hạt trần trong họ Gnetaceae. Loài này được Merr. ex Markgr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1930.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Dây gắm Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1930
Ophiophagus
Thể loại:Chi bò sát có vảy đơn loài
Synema marcidum
Loài này thuộc chi Synema. Synema marcidum được Eugène Simon miêu tả năm 1907.
Tham khảo
Thể loại:Synema
Myrioneuron hirsutum
Myrioneuron hirsutum là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Kurz mô tả khoa học đầu tiên năm 1877.
Liên kết ngoài
Thể loại:Myrioneuron Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1877
Cubocephalus lissopleuris
Cubocephalus lissopleuris là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cubocephalus
Gemelina
Gemelina là một chi bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Chi này được miêu tả khoa học năm 2006 bởi Martins Neto & Gallego in Martins-Neto, Gallego & Mancuso.
Các loài
Chi này có các loài:
Tham khảo
Thể loại:Họ Bổ củi
Aloysia herrerae
Aloysia herrerae là một loài thực vật có hoa trong họ Cỏ roi ngựa. Loài này được Moldenke mô tả khoa học đầu tiên năm 1941.
Liên kết ngoài
Thể loại:Aloysia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1941
Nototriche copon
Nototriche copon là một loài thực vật có hoa trong họ Cẩm quỳ. Loài này được Krapov. mô tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nototriche
Parvat
Parvat là một thị trấn thống kê (census town) của quận Surat thuộc bang Gujarat, Ấn Độ.
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Parvat có dân số 20.694 người. Phái nam chiếm 59% tổng số dân và phái nữ chiếm 41%. Parvat có tỷ lệ 64% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 71%, và tỷ lệ cho phái nữ là 53%. Tại Parvat, 15% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Gujarat
Ông trời nói dối
Ông trời nói dối (Nhật: 神様がうそをつく. Hepburn: Kamisama ga uso wo tsuku.) là một seinen manga Nhật Bản do nữ họa sĩ Ozaki Kaori viết và minh họa. Manga được đăng từng số trên tạp chí Monthly Afternoon, sau đó được Kōdansha xuất bản thành một tập tankōbon vào ngày 20 tháng 9 năm 2013. Phiên bản tiếng Pháp được xuất bản bởi Delcourt trong bộ sưu tập mang tên "Delcourt-Tonkam Shonen" vào ngày 7 tháng 6 năm 2017. Tại Việt Nam, IPM đã phát hành manga dưới tựa đề tiếng Việt chính thức là Ông trời nói dối vào ngày 29 tháng 6 năm 2018.
Manga
Manga đã được đăng từng số trên tạp chí manga Nhật Bản Monthly Afternoon của Kōdansha từ ngày 25 tháng 3 năm 2013 đến ngày 15 tháng 7 năm 2013. Kōdansha đã tổng hợp năm chương thành một tập tankōbon và xuất bản vào ngày 20 tháng 9 năm 2013. Tháng 7 năm 2015, Vertical Comics thông báo tại Otakon rằng đã được cấp phép bản quyền manga tại Bắc Mỹ, với một tập tankōbon phát hành vào ngày 19 tháng 4 năm 2016. Manga cũng được xuất bản tại Pháp bởi Delcourt, tại Việt Nam bởi IPM, tại Tây Ban Nha bởi Milky Way Ediciones, tại Ba Lan bởi Waneko, tại Nga bởi Istari Comics, tại Brasil bởi Panini Comics.
Liên kết ngoài
Thể loại:Manga năm 2013 Thể loại:Seinen manga Thể loại:Manga Kōdansha Thể loại:Anime và manga chính kịch Thể loại:Anime và manga lãng mạn Thể loại:Anime và manga chủ đề học đường Thể loại:Anime và manga đời thường Thể loại:Manga phát hành bởi IPM
Polytrichum sinense
Polytrichum sinense là một loài rêu trong họ Polytrichaceae. Loài này được Cardot & Thér. mô tả khoa học đầu tiên năm 1904.
Liên kết ngoài
Thể loại:Polytrichum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904
Lễ hội Katé
Lễ
Nghi thức hành lễ đón rước phục y, lễ mở cửa tháp, lễ tắm tượng thần, lễ mặc phục y cho tượng thần, đại lễ. Khi điệu múa thiêng kết thúc thì ngoài tháp Chăm bắt đầu mở hội. Các điệu múa, làn điệu dân ca cộng hưởng với trống Gi Năng, trống Paranưng và kèn Saranai làm vui nhộn cả một vùng. Được kết thúc vào chiều tối ngày thứ hai của lễ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lễ hội của người Chăm Thể loại:Ngày lễ và Ngày Hành động trong tháng Mười Thể loại:Di sản văn hóa phi vật thể tại Việt Nam
Kamen Rider W Forever: A to Z/Unmei no Gaia Memory
Kamen Rider W Forever: A to Z/Unmei Gaia Memory (仮面ライダーＷ（ダブル） FOREVER AtoZ／運命のガイアメモリ) là bộ phim điện ảnh kế tiếp của loạt phim truyền hình Kamen Rider W, phát hành tại các rạp ở Nhật Bản vào ngày 7 tháng 8 năm 2010. Đây là bộ phim được làm dưới dạng 3D, khiến nó trở thành bộ phim 3D đầu tiên trong lịch sử Kamen Rider Series.
Kamen Rider W Forever được phát hành song song với phim Tensou Sentai Goseiger Epic on the Movie.
Câu chuyện
Một nhóm khủng bố bí ẩn được biết dưới tên "NEVER" xuất hiện ở thành phố Futo, tìm kiếm 26 Gaia Memory thế hệ thứ hai gọi là T2 Gaia Memory (T2ガイアメモリ) đang bị phân tán trong thành phố. Katsumi Daido, kẻ biến thành Kamen Rider Eternal là lãnh đạo NEVER và một nhóm Dopant với sức mạnh của Kamen Rider Double: Cyclone, Heat, Luna, Metal, và Trigger. Khi Philip bị bắt cóc và Ryu đang bị phân tâm bởi các Dopant mạnh mẽ khác, Shotaro phải tự hành động để giải cứu Philip và thành phố Futo bằng các dùng T2 Joker Memory trở thành Kamen Rider Joker. Trong phim cũng xuất hiện nhân vật bí ẩn có tên Maria (マリア).
Kamen Rider Eternal
Daidō Katsumi (大道 克己) là nhân vật phản diện chính trong bộ phim W Forever dùng T2 Eternal Memory (エターナルメモリ) và một Lost Driver (ロストドライバー) để biến thân thành Kamen Rider Eternal (仮面ライダーエターナル). Kamen Rider Eternal được trang bị vũ khí là dao ngắn Eternal Edge (エターナルエッジ). Ngoài các Maximum Slot trên Lost Driver và Eternal Edge, Kamen Rider Eternal có một loạt các Maximum Slot trên thắt lưng xung quanh ngực, tay phải, chân trái, tổng cộng là 26.
Kamen Rider Joker
Trong bộ phim, Philip bị bắt cóc, khiến Shotaro không thể biến thân thành W. Vào lúc đó, anh ta trở thành người sở hữu của T2 Joker Memory và thắt lưng Lost Driver, giúp anh biến thành Kamen Rider Joker (仮面ライダージョーカー). Điều này cho phép Shotaro tự mình chiến đầu bằng cách dùng sức mạnh Joker Memory. Khi T2 Joker Memory được đặt vào Maximum Slot, Joker có thể thực hiện Rider Punch (ライダーパンチ) và Rider Kick (ライダーキック) Maximum Drive.
Trong tập 49 của loạt phim truyền hình, Shotaro đã biến thành Kamen Rider Joker sau khi Philip biến mất bằng Gaia Memory của chính mình, Joker Memory thay vì T2 Joker Memory.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phim của Toho Thể loại:Phim Nhật Bản Thể loại:Phim năm 2010 W Forever
Kính thiên văn Chân trời sự kiện
Kính thiên văn Chân trời sự kiện (tiếng Anh: Event Horizon Telescope, EHT) là một dự án và là chương trình quan sát thiên văn tập trung vào các lỗ đen siêu khối lượng nằm ở trung tâm các thiên hà. Chương trình sử dụng kỹ thuật giao thoa với đường cơ sở rất dài (Very Long Baseline Interferometry, VLBI) bằng cách kết hợp các kính viễn vọng vô tuyến trên toàn thế giới trong đó nhiều ăng-ten độc lập cách xa hàng chục nghìn kilômét được điều phối, cùng quan sát và ghi lại dữ liệu trong cùng một thời điểm, tạo thành một mạng lưới kính thiên văn khổng lồ có đường kính tương đương đường kính Trái Đất. Kính thiên văn ảo này làm tăng độ phân giải góc đến mức đủ quan sát cấu trúc lớn của vùng bao quanh chân trời sự kiện. Dự án EHT hy vọng thực hiện kiểm chứng thuyết tương đối tổng quát của Einstein khi sẽ phát hiện ra những sai lệch dưới ảnh hưởng trường hấp dẫn mạnh của một lỗ đen, nghiên cứu đĩa bồi tụ và các tia phát ra từ lỗ đen, thảo luận về sự tồn tại của chân trời sự kiện, và phát triển cơ sở vật lý lỗ đen.
Đối tượng quan sát của EHT chủ yếu là Sagittarius A* nằm ở thiên cầu nam tại trung tâm của Ngân Hà, và lỗ đen nằm ở thiên cầu bắc tại trung tâm của thiên hà elip M87. Trong hai hố đen này, Sagittarius A* bị chắn bởi làn bụi dày của đĩa Ngân Hà trên bầu trời, trong khi lỗ đen của M87 phát ra luồng tia tương đối tính có độ dài 5.000 năm ánh sáng. Để có thể nhìn xuyên qua làn bụi của thiên hà và đĩa vật chất bao quanh lỗ đen, EHT được thiết lập để quan sát ở bước sóng 1.33 mm và dự định giảm xuống 0.87 mm để thu được các chi tiết trong tương lai. Vì lượng dữ liệu thu được từ các kính thiên văn vô tuyến rất lớn để có thể truyền tải qua hệ thống internet, dữ liệu ở mỗi trạm quan sát sẽ được ghi vào các ổ đĩa cứng và gửi về hai trung tâm xử lý dữ liệu bằng siêu máy tính thuộc Đài quan sát Haystack ở bang Massachusetts, Hoa Kỳ và Viện Thiên văn vô tuyến Max Planck ở Bonn, Đức. Tại đây dữ liệu được tổng hợp và phân tích để cho ra bức ảnh ở chế độ quan sát với bước sóng và mạng lưới kính vô tuyến tương ứng. Theo kết quả mô phỏng máy tính trước đây, ánh sáng (và/hoặc bức xạ điện từ) phát ra bởi vật chất bao quanh lỗ đen sẽ bị bẻ cong do hiệu ứng thấu kính hấp dẫn gây bởi khối lượng khổng lồ của lỗ đen, tạo thành một vầng hào quang xung quanh lỗ đen. Bóng tối (silhouette, shadow) hình tròn ở trung tâm của hào quang là hình ảnh bao ngoài của lỗ đen mà một quan sát viên ở xa có thể thấy được. Chân trời sự kiện nằm ẩn trong vùng bóng tối này.
Năm 2012, các nhà thiên văn lần đầu tiên chính thức tổ chức một hội nghị về EHT ở Arizona với nội dung bàn về mục đích khoa học, kế hoạch kỹ thuật và cơ cấu tổ chức của dự án. Các quan sát sơ bộ và thử nghiệm đã thực hiện từ đầu năm 2006, khi có ba đài quan sát được sử dụng để kiểm tra công nghệ VLBI. Và nhiều năm sau, dự án EHT dần trở lên lớn hơn từ đội ngũ ít ỏi và không được tạo quỹ hoạt động cho đến hình thành một tổ chức bao gồm hơn 30 trường đại học, đài quan sát, viện nghiên cứu và chính phủ trên toàn cầu từ 12 quốc gia. EHT lần đầu tiên thực hiện quan sát trên phạm vi toàn cầu trong 10 ngày của tháng 4 năm 2017 với mục tiêu là Sagittarius A*. Lần quan sát này cũng có sự tham gia của Mảng lớn kính thiên văn vô tuyến milimét và dưới milimét Atacama (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array, ALMA) ở Chile, và kính thiên văn Nam Cực (South Pole Telescope) ở Nam Cực. Trong số chúng, ALMA được coi là mảng kính thiên văn quan trọng nhất, bởi sự tham gia của nó đã làm tăng độ nhạy của EHT lên cỡ 10 lần. Ngày 10 tháng 4 năm 2019, các nhà thiên văn vật lý đã công bố bức ảnh chụp đầu tiên về lỗ đen siêu khối lượng ở trung tâm của thiên hà M87.
Nguồn gốc
Thuyết tương đối rộng tiên đoán sự tồn tại của lỗ đen, và các nhà thiên văn đã quan sát thấy dấu hiệu cho sự tồn tại của những thiên thể đậm đặc khối lượng lớn trong vũ trụ, tuy vậy vẫn chưa chắc chắn chúng là những lỗ đen. Hơn nữa, mặc dù về mặt lý thuyết các hố đen đã được cộng đồng khoa học và công chúng chấp nhận rộng rãi, bản chất và cơ chế tạo nên nhiều hiện tượng liên quan tới hố đen vẫn còn cần phải được làm sáng tỏ. Dự án kính thiên văn chân trời sự kiện bắt đầu trong bối cảnh này. Không giống như những phương pháp khác nghiên cứu lỗ đen, như quan sát trực tiếp sóng hấp dẫn và phân tích chuyển động của các sao quay trên quỹ đạo quanh chúng, mục đích của EHT là chụp được trực tiếp hình ảnh phóng to của vùng chân trời sự kiện.
Kiểm chứng thuyết tương đối tổng quát
Thuyết tương đối rộng đã dự đoán thành công nhiều hiện tượng vượt ngoài phạm vi của cơ học cổ điển Newton, và nó đã vượt qua nhiều cuộc kiểm chứng thực hiện trên Trái Đất và trong phạm vi trường hấp dẫn yếu như ở hệ Mặt Trời. Tuy nhiên, để đánh giá thuyết tương đối rộng có phải là lý thuyết đúng miêu tả trường hấp dẫn gần với thực tế nhất, các nhà khoa học vẫn cần phải thực hiện kiểm tra các hệ quả của nó trong trường hấp dẫn mạnh. Ngay cả khi khối lượng của một lỗ đen được tính toán từ thông số quỹ đạo của các ngôi sao nằm rất gần với lỗ đen, thì mức độ ảnh hưởng tới các ngôi sao này vẫn thuộc trường hấp dẫn yếu. Công nghệ VLBI ở tần số cao được áp dụng để mở rộng phạm vi quan sát tới vùng nằm gần biên của một lỗ đen siêu khối lượng, cho phép thăm dò cấu trúc của chân trời sự kiện, do đó có thể thực hiện kiểm chứng thuyết tương đối tổng quát trong vùng trường hấp dẫn mạnh.
Chân trời sự kiện
nhỏ|phải|Minh họa lỗ đen: Vật chất quay quanh lỗ đen tạo thành đĩa bồi tụ với luồng tia phóng ra ở cực. Ở bức ảnh này không xét đến hiệu ứng [[thấu kính hấp dẫn gây bởi chính lỗ đen này.]]
Tại biên giới này cũng nổi lên những đặc điểm mâu thuẫn giữa cơ học lượng tử và thuyết tương đối rộng. Tính chất nghịch đảo thời gian (time reversibility) là một đặc điểm cơ bản của cơ học lượng tử miêu tả các hệ vật lý; mỗi quá trình lượng tử có một quá trình nghịch với nó, mà về mặt nguyên lý có thể sử dụng để khôi phục bất kỳ thông tin nào ở thời điểm gốc ban đầu. Ngược lại, thuyết tương đối tổng quát—lý thuyết giải thích hấp dẫn là biểu hiện của độ cong không thời gian và dự đoán sự tồn tại của lỗ đen—cho rằng không tồn tại quá trình nghịch khi có thể đưa thứ gì đó trước đấy rơi vào lỗ đen quay ra trở lại bên ngoài chân trời sự kiện. Có nghĩa rằng thông tin mang bởi các hạt rơi vào trong lỗ đen sẽ bị mất mãi mãi. Mâu thuẫn trên chính là nghịch lý thông tin lỗ đen. Nếu trong trường hợp Sgr A* có một bề mặt vật lý mà không tồn tại chân trời sự kiện, thì mọi năng lượng và vật chất rơi vào sẽ làm nóng bề mặt này, và từ bề mặt này sẽ phát ra phổ bức xạ vật đen có đỉnh nhọn ở bước sóng hồng ngoại gần. Thực tế đã không quan sát thấy phổ bức xạ này. Bằng cách quan sát trực tiếp cấu trúc của vùng bức xạ quanh lỗ đen sẽ làm sáng tỏ thêm nghịch lý thông tin lỗ đen.
Đĩa bồi tụ
Các lỗ đen lớn dần bằng quá trình hút vật chất như khí và bụi về phía chúng. Gần lỗ đen, lực hấp dẫn mạnh nén vật chất ở đĩa bồi tụ rơi vào trong thể tích càng nhỏ hơn. Quá trình này làm cho vật chất đạt tới nhiệt độ hàng tỷ độ, tạo ra nhiệt hiệu quả cao hơn 20 lần so với phản ứng tổng hợp hạt nhân, và trở thành nguồn phát năng lượng hiệu quả tiếp theo mà con người biết đến. Bức xạ từ khí nóng cuộn xoáy về lỗ đen làm cho môi trường quanh lỗ đen trở thành những đối tượng sáng nhất trong vũ trụ. Các nhà thiên văn vật lý có thể mô hình hóa vật chất bồi tụ cùng thêm một số tính chất mở rộng, nhưng họ vẫn chưa rõ làm thế nào mà dòng vật chất ở đĩa bồi tụ từ một quỹ đạo có bán kính lớn về phạm vi nằm gần chân trời sự kiện, và chính xác bằng cách nào mà cuối cùng chúng rơi vào lỗ đen. Từ trường tạo bởi các hạt mang điện chuyển động trong đĩa bồi tụ có thể đóng vai trò quan trọng đối với hành xử của đĩa. Mặc dù thế các nhà thiên văn vật lý vẫn biết rất ít về cấu trúc của trường này và làm thế nào mà cấu trúc của nó ảnh hưởng tới các đặc điểm quan sát được ở đĩa bồi tụ bao quanh hố đen.
Tia phóng ra từ lỗ đen
Thêm một đặc điểm gây lúng túng cho các nhà thiên văn vật lý đó là họ vẫn chưa hiểu nguồn gốc của các tia phóng ra từ lỗ đen— hiện tượng trong đó các lực gần một lỗ đen siêu khối lượng bằng cách nào đó kết hợp lại đẩy vật chất phun ra ngoài với tốc độ siêu tương đối tính (lên tới 99,98 phần trăm tốc độ ánh sáng). Những tia này vươn xa đến những khoảng cách lớn, có thể kéo dài vài nghìn, hàng trăm nghìn hoặc vài triệu parsec. Các tia tương đối tính xuất phát từ phạm vi gần lỗ đen như là những chùm tia có độ chuẩn trực cao mà có thể xâu qua hệ Mặt Trời—ví như xâu chỉ qua lỗ kim thiên hà. Các nhà thiên văn vật lý không biết cơ chế nào có thể gia tốc những tia này lên tới vận tốc lớn như vậy hay thậm chí thành phần của những tia này bằng gì—có phải chúng chứa electron và proton hay electron và positron, hay về cơ bản chúng chỉ là điện từ trường mạnh? Để trả lời những câu hỏi trên và những câu hỏi liên quan, các nhà thiên văn cần quan sát trực tiếp khí và bụi trong môi trường quanh lỗ đen.
Đối tượng quan sát
nhỏ|phải|Sagittarius A* quan sát dưới bước sóng [[tia X.]] nhỏ|phải|Tia từ lỗ đen ở trung tâm M87 chứa các electron và hạt hạ nguyên tử phóng ra với vận tốc gần bằng tốc độ ánh sáng. Trong bức ảnh của [[kính thiên văn không gian Hubble|Hubble, chùm tia màu xanh lam tương phản với ánh sáng vàng rực kết hợp từ ánh sáng của hàng tỷ ngôi sao không nhìn thấy và những điểm vàng là những cụm sao cầu thuộc thiên hà này.]]
Bước sóng quan sát
Vì cả Trái Đất và Sagittarius A* đều nằm trên mặt phẳng của đĩa Ngân Hà, do đó để tránh khí bụi liên sao và đĩa bồi tụ xung quanh lỗ đen, các nhà thiên văn phải thực hiện quan sát với bước sóng nhỏ hơn 1 mm như vẫn được sử dụng ở các dự án VLBI khác. Mặt khác hơi nước trong khí quyển Trái Đất lại hấp thụ các bức xạ điện từ có bước sóng ngắn. Giải pháp để khắc phục vấn đề này là đặt các đài quan sát trên đỉnh của các ngọn núi thuộc những cao nguyên hanh khô, như đài quan sát Atacama Large Millimeter and the Submillimeter Array (ALMA) được đặt ở sa mạc Atacama ở Chile, kính thiên văn Nam Cực (SPT) đặt ở Nam Cực. Nhưng một khi gặp thời tiết xấu (trời nhiều mây, mưa tuyết hoặc gió lớn) thì các kính thiên văn vẫn không thể hoạt động được. Dự án EHT cuối cùng đã chọn bước sóng quan sát là 1,33 và 0,87 mm. Ở bước sóng này, Ngân Hà gần như trở lên trong suốt. Khi thực hiện quan sát tại dải bước sóng này, nhằm đạt tới độ phân giải góc đủ để phát hiện chân trời sự kiện, khẩu độ mở của kính thiên văn tương ứng phải lớn tới vài nghìn kilômét, do đó dự án phải áp dụng công nghệ VLBI trên mạng lưới toàn cầu nhằm đạt được mục tiêu.
VLBI và xử lý dữ liệu
nhỏ|300px|Sơ đồ minh họa cơ chế hoạt động VLBI của EHT. Ở mỗi đài quan sát, phân bố trên những khoảng cách lớn, có trang bị một đồng hồ nguyên tử chính xác cao. Tín hiệu tương tự (analogue signals) thu nhận bởi mỗi ăng ten được biến đổi thành tín hiệu số (digital signals) và ghi vào các ổ đĩa cứng cùng với mốc thời gian đo bởi đồng hồ nguyên tử tại mỗi vị trí. Các ổ cứng sau đó được chuyển đến trung tâm xử lý dữ liệu nhằm đồng bộ hóa tín hiệu và thời gian. Hình ảnh quan sát thiên văn thu được bởi quá trình xử lý dữ liệu kết hợp bởi nhiều đài quan sát. Bấm vào để xem ảnh lớn hơn.
Các nhà thiên văn sử dụng công nghệ giao thoa với đường cơ sở rất dài (VLBI) để kết hợp các kính thiên văn vô tuyến trên toàn thế giới cho phép họ có thể quan sát đồng thời cùng một mục tiêu và thu được dữ liệu tổng hợp thành một hình ảnh duy nhất từ các kính thiên văn. Công suất phân giải góc xác định bởi, trong đó \lambda là bước sóng quan sát và B khoảng cách hình chiếu giữa các ăng ten. Tỷ số có giá trị càng nhỏ thì công suất phân giải càng lớn. Công nghệ VLBI rất phổ biến trong ngành thiên văn vô tuyến, nhưng trước đây chưa từng có một loại kính thiên văn quan sát chân trời sự kiện đủ lớn, không chỉ về số lượng kính mà còn trải rộng trên toàn cầu. Ngoài ra, ở mỗi một đài quan sát còn cần phải trang bị các đồng hồ nguyên tử có độ chính xác cao với mục đích đồng bộ hóa thời gian đo tín hiệu gần như đồng thời trên phạm vi toàn cầu.
Do mỗi đài thiên văn sẽ thu được lượng dữ liệu lớn ở mỗi lần quan sát, việc sử dụng mạng lưới internet để truyền tải dữ liệu là bất khả thi, cho nên dữ liệu được ghi vào các ổ đĩa cứng và gửi về trung tâm xử lý dữ liệu. Một số đài quan sát ban đầu sử dụng các ổ đĩa thông thường để lưu dữ liệu. Tuy nhiên, có nhiều đài quan sát nằm trên cao độ lớn vì vậy các ổ đĩa thông thường không hoạt động được tại đây vì áp suất khí quyển khá thấp. Chẳng hạn, tại kính thiên văn lớn bước sóng milimét (LMT) nằm trên đỉnh núi Sierra Negra ở Mexico (độ cao 4.580 mét trên mực nước biển), có 28 trong số 32 đĩa cứng thông thường ban đầu trang bị đã không thể hoạt động được. Trở ngại này khắc phục bằng cách lắp thêm lớp vỏ bảo vệ ổ đĩa cứng và bơm bổ sung khí heli giúp tránh ảnh hưởng của hiệu ứng áp suất khí quyển thấp. Các ổ cứng này cũng được đặt hàng sản xuất đặc biệt nhằm tăng dung lượng lưu trữ từ 4TB đến 8TB. Sự hoạt động của các ổ đĩa cứng là một khâu trọng yếu trong việc vận hành EHT, bởi vì khi các kính thiên văn tiến hành quan sát, lượng dữ liệu mà mỗi kính tạo ra trong mỗi giây được dự tính bằng khoảng 10 tỷ bit. Trong khoảng thời gian hoạt động bình thường 5 ngày, mỗi kính thiên văn sẽ thu được khoảng 500TB dữ liệu. Toàn bộ ETH sẽ tạo ra khoảng 7PB dữ liệu, lưu trữ đầy trong khoảng 1000 đến 2000 ổ đĩa cứng. Các ổ đĩa cứng này sau đó được vận chuyển bằng thuyền, máy bay, tàu, và đường bộ đến hai trung tâm xử lý dữ liệu ở đài quan sát Haystack MIT bang Massachusetts và viện thiên văn vô tuyến Max Planck ở Bonn, Đức.
Tại đây, dữ liệu sẽ được phân tích, đánh dấu thời gian và so sánh lẫn nhau bởi hệ thống điện toán lưới của siêu máy tính bao gồm gần 800 CPU tất cả được kết nối với nhau thông qua mạng băng thông 40 Gbit/s. 800 CPU chạy một phần mềm xử lý ảnh chuyên biệt, biến đổi dữ liệu thành một bức ảnh tổng hợp, phần mềm này được gọi là "Silicon Lens" - một "thấu kính" sử dụng dữ liệu thay vì ánh sáng để tạo thành ảnh. Khi nhìn vào những dữ liệu này một cách tách biệt, sẽ chỉ thu được các nhiễu từ lỗ đen. Chỉ khi kết hợp dữ liệu từ nhiều vùng khác nhau thì mới thu được kết quả có ích cho nghiên cứu. Độ phân giải của hình ảnh thu được tương đương với một kính thiên văn có khẩu độ mở bằng đường kính của Trái Đất.
Công nghệ chụp ảnh rất quan trọng đối với mảng kính sử dụng kỹ thuật VLBI. Thông thường các mảng VLBI thu thập được tương đối ít dữ liệu để có thể sử dụng để thực hiện biến đổi Fourier, do chỉ có giới hạn dữ liệu và có ít điều kiện biên để có thể tái dựng hình ảnh, và cái ít bị méo mó nhất được lựa chọn từ nhiều ảnh so khớp với dữ liệu. Thuật toán xử lý ảnh thường sử dụng đối với các dữ liệu từ các giao thoa kế vô tuyến là CLEAN, mà nó đã thành công trong kết quả tạo ra các ảnh giao thoa với chất lượng chấp nhận được ở những tần số thấp. Tuy nhiên, các đài quan sát của EHT nằm rải rác nhiều nơi và có độ bao phủ dữ liệu thấp. Do vậy sẽ không phù hợp khi sử dụng CLEAN. Thay vào đó, đội EHT sử dụng một thuật toán mới do cộng đồng thiên văn phát triển cho các quan sát giao thoa ở bước sóng khả kiến.
Mô hình và mô phỏng máy tính
Bản thân lỗ đen là một đối tượng được miêu tả rất đơn giản. Theo như phỏng đoán lỗ đen không có tóc (no-hair theorem), một lỗ đen được hoàn toàn miêu tả bằng ba tham số khối lượng, điện tích và sự tự quay của nó. Nhưng khi quan sát lỗ đen các nhà thiên văn gặp phải sự phức tạp ở môi trường bao quanh nó. Mặt khác nhiều đặc tính của lỗ đen (như khối lượng và sự tự quay spin của nó) có thể được xác định từ dữ liệu quan sát hành xử của vật chất bao quanh lỗ đen. Các nhà thiên văn vật lý lý thuyết đã thiết lập các mô hình và thực hiện mô phỏng máy tính dựa trên thuyết tương đối rộng. Phương trình trường Einstein dự đoán rằng kính thiên văn sẽ quan sát thấy một vùng bóng tối gần tròn bao quanh bởi đĩa bồi tụ vật chất. Hình ảnh thể hiện sự tương phản giữa biên gới sáng bên ngoài và vùng tối bên trong của chân trời sự kiện. Giống như hình ảnh gió bao quanh một nền đen. Nếu Sagittarius A* có một chân trời sự kiện, nhưng hình dạng và kích thước của vùng bóng tối sai khác so với lý thuyết dự đoán, thì khi ấy thuyết tương đối rộng cần được sửa đổi.
Theo định nghĩa, chân trời sự kiện không phát ra ánh sáng. Do vậy thật khó để có thể chụp hình biên giới này. Để quan sát lỗ đen, dự án EHT nhìn vào vùng bóng tối (silhouete) nổi bật lên trên nền bức xạ từ ảnh chụp. Theo thuyết tương đối rộng, các photon chạy theo hướng xuyên tâm ra phía ngoài lỗ đen chỉ có thể thoát khỏi trường hấp dẫn của nó nếu photon nằm bên ngoài chân trời sự kiện. Đối với những photon không chạy theo hướng xuyên tâm có thể bị bẫy ở khoảng cách lớn hơn nữa. Thực tế, bất kỳ photon nào có thành phần động lượng hướng vào phía trong cuối cùng sẽ bị rơi qua chân trời sự kiện một khi chúng băng qua quỹ đạo mặt cầu photon. Nếu có một nguồn phát photon nằm bên ngoài lỗ đen, chẳng hạn từ vật liệu nóng đang rơi vào lỗ đen, sẽ có bức xạ mà lỗ đen tạo nên vùng bóng tối (shadow, hay silhouete) mà có thể chụp ảnh được.
nhỏ|giữa|777px|Mô phỏng hình ảnh đĩa bồi tụ bao quanh lỗ đen ở trung tâm thiên hà M87. Vùng bóng tối xác định bởi biên giới của quỹ đạo photon được phóng đại nhờ hiệu ứng thấu kính hấp dẫn, biên giới chân trời sự kiện nằm ẩn dưới vùng bóng tối này.
Các hội nghị chuẩn bị
Đầu năm 2012, các nhà thiên văn từ khắp nơi trên thế giới lần đầu tiên đã tổ chức một hội nghị về EHT tại Tucson, Arizona, và quyết định thành lập thành một đội để lập kế hoạch liên lạc với các đài quan sát vô tuyến trên toàn cầu để quan sát chân trời sự kiện của hố đen và họ đã đặt tên dự án là Kính thiên văn Chân trời sự kiện. Phần lớn đại diện của các đài quan sát liên quan đã có mặt tại hội nghị này, nhưng chi tiết về nhân sự và nguồn lực tài chính vẫn chưa được xác định cụ thể. Tại thời điểm này, ba kính thiên văn ở California, Arizona, và Hawaii đã được kết nối với nhau thành cặp và thực hiện quan sát các thiên thể trong vài năm ở bước sóng 1,3 mm. Những hình ảnh mờ nhạt về vùng trung tâm của Ngân Hà đã được chụp để nghiên cứu các tính chất của lỗ đen. Các nhà thiên văn hi vọng giảm bước sóng quan sát xuống 0,83 mm và có thêm nhiều kính thiên văn được kết nối để mở rộng đường cơ sở và cải thiện công suất phân giải góc. Ở thời điểm đó, khoảng một chục kính thiên văn đã có khả năng quan sát ở bước sóng tương tự hoặc có thể chỉnh sửa để quan sát ở bước sóng này một cách dễ dàng. Ước tính cần vài triệu đô la Mỹ để thực hiện nâng cấp và điều chỉnh thiết bị đo ở một số kính thiên văn vô tuyến. Hệ thống 66 ăng ten của ALMA được coi là một trong những đài quan sát quan trọng đối với dự án, và với sự tham gia của ALMA sẽ giúp tăng đáng kể độ dài của đường cơ sở. Các nhà nghiên cứu EHT ở đài quan sát Haystack nhận được tài trợ 4 triệu US$ từ Quỹ Khoa học Quốc gia (National Science Foundation) để giúp ALMA trang bị các thiết bị phù hợp với VLBI và đài quan sát này đã bắt đầu tham gia vào dự án từ năm 2015. Sau đó dự án dần dần mở rộng thêm các kính thiên văn khác, ví dụ như kính thiên văn Nam Cực (SPT) được nâng cấp hoặc kính thiên văn Greenland được xây mới. Tại hội nghị năm 2012 đội EHT đã soạn thảo biên bản ghi nhớ (MOU) được các bên ký kết vào mùa hè 2012, nhưng các thử nghiệm và công việc trước đó vẫn được thực hiện dưới các điều khoản sắp xếp mang tính hình thức.
Các hoạt động trước đó
nhỏ|300px|phải|ALMA nằm ở sa mạc Atacama, Chile.
Các hoạt động trước bao gồm quá trình phát triển và triển khai các thiết bị thu tín hiệu lưỡng phân cực dưới milimét (submillimeter dual-polarization receivers), chuẩn tần số ổn định cao cho phép VLBI hoạt động ở 230 – 450 GHz (bước sóng 3,5 mm), thiết bị thu phía sau ở dải tần số rộng higher bandwidth VLBI backends and recorders, cũng như chạy thử những trạm quan sát VLBI dưới milimét mới. Đối với các thành viên tham gia vào dự án, EHT sẽ phải gửi các nhà nghiên cứu đến các trạm quan sát, chỉnh sửa phần cứng thiết bị, lắp đặt bộ xử lý tính hiệu số và bộ ghi dữ liệu mới. Từ khi dữ liệu đầu tiên thu nhận được vào năm 2006, đã có thêm nhiều nhà thiên văn tham gia vào dự án trên toàn thế giới. Qua các năm, EHT đã mở rộng từ một đội nhỏ các nhà nghiên cứu không được tài trợ chi phí trở thành một tổ chức quốc tế bao gồm hơn 30 trường đại học, trung tâm quan sát và các viện nghiên cứu, cơ quan chính phủ từ 12 nước. EHT sử dụng nền tảng hệ thống wiki để thiết lập trang web nội bộ làm nơi trao đổi thông tin giữa các nhà nghiên cứu.
Kính thiên văn Nam Cực (SPT) tham gia vào dự án EHT năm 2015. Do vị trí của nó nằm gần trục quay Trái Đất và trên độ cao lớn, không khí quanh trạm rất khô và phù hợp cho quan sát trong thời gian dài. Cho tới năm 2015, kính thiên văn Chân trời sự kiện đã có 9 năm quan sát. Tuy nhiên, dữ liệu thu được ở thời điểm đó chỉ đến từ ba ăng ten tham gia từ đầu dự án, và độ phân giải không đủ để tính toán ra hình ảnh của biên giới lỗ đen. Sau đó, đã có thêm nhiều đài quan sát vô tuyến tham gia vào dự án mạng lưới kính thiên văn toàn cầu của EHT. Các trạm tham gia vào nằm ở Chile, Pháp, Tây Ban Nha, Greenland, Mexico và Hoa Kỳ. Tháng Tư năm 2017 lần đầu tiên kính thiên văn tổng hợp có đường kính tương đương Trái Đất của EHT đã thực hiện quan sát Sagittarius A*.
Quan sát ở chế độ mạng lưới
Dự án Kính thiên văn Chân trời sự kiện chỉ có thể thực hiện quan sát với mạng lưới toàn cầu một lần trong một năm, phụ thuộc vào kế hoạch quan sát của các đài quan sát, thời tiết và thời điểm Sagittarius A* và M87 ở vị trí thuận lợi quan sát trên bầu trời. Ở thời điểm quan sát đầu tiên năm 2006, chỉ có ba đài quan sát được kết nối với nhau. EHT bắt đầu quan sát Sagittarius A* năm 2007 và M87 năm 2009. Mặc dù ban đầu độ phân giải góc khá thấp, dữ liệu thu được đã mang lại những kết quả khoa học quan trọng. Sau nhiều năm chuẩn bị, công nghệ kính thiên văn đã dần đạt tới tiêu chuẩn cho phép quan sát chân trời sự kiện những năm gần đây. Từ lúc bắt đầu dự án, các nhà thiên văn đã điều phối thời gian quan sát giữa một vài kính thiên văn, và cũng thiết lập các thiết bị cần thiết để trang bị cho các trạm quan sát. Bởi vì bước sóng quan sát nằm trong dải bị hơi nước hấp thụ, quá trình quan sát bị ảnh hưởng lớn bởi thời tiết, và do đó hầu hết các trạm của EHT nằm ở những nơi có thời tiết ổn định vào mùa đông.