cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bùi Thành Nhơn
Sự nghiệp
Từ năm 1981 đến năm 1983, ông công tác tại Phòng Nông nghiệp Ủy ban nhân dân huyện Nhà Bè, Thành phố Hồ Chí Minh.
Từ năm 1983 đến năm 1992, ông công tác tại Công ty Vật tư Chăn nuôi Thú y cấp I, TPHCM.
Năm 1992, ông khởi nghiệp kinh doanh thuốc thú y. Ông thành lập Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại Thành Nhơn với số vốn điều lệ 400 triệu đồng để kinh doanh thuốc thú y, nguyên liệu dược, hóa chất.
Năm 2007, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại Thành Nhơn được tái cấu trúc thành hai đơn vị là Công ty cổ phần Anova và Công ty cổ phần Tập đoàn Đầu tư Địa ốc No Va (Novaland).
Novaland hoạt động chính trong lĩnh vực bất động sản với mức vốn điều lệ ban đầu là 95.3 tỷ đồng. Ông giữ chức Chủ tịch Hội đồng quản trị Novaland.
Sau 12 lần tăng vốn, đến tháng 11 năm 2016, Novaland có vốn điều lệ là gần 5962 tỉ đồng.
Ngày 28 tháng 12 năm 2016, Novaland chính thức niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam với mã số chứng khoán "NVL" tại sàn chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE), giá niêm yết là 50.000 đồng/cp, tổng 589,4 triệu cổ phiếu. Với mức giá này, vốn hoá của Novaland ngay khi lên sàn là 29.500 tỷ đồng (khoảng 1,3 tỷ USD), trở thành doanh nghiệp bất động sản lớn thứ 2 trên thị trường chứng khoán Việt Nam, chỉ sau Vingroup. Bùi Thành Nhơn trở thành người giàu thứ 4 trên sàn chứng khoán Việt Nam, sau Phạm Nhật Vượng, Trịnh Văn Quyết, và Trần Đình Long (Chủ tịch Tập đoàn Hòa phát HPG).
Ông còn nắm các chức vụ khác như: Chủ tịch HĐQT Công ty CP Đầu tư Địa Ốc No Va; Chủ tịch HĐQT Công CP Novagroup; Chủ tịch HĐQT Công ty CP Diamond Properties; Chủ tịch HĐQT Công ty CP Anova Corp; Chủ tịch HĐQT Công ty Liên Doanh Bio-Pharmachemie; Chủ tịch HĐQT Công ty CP Nova Mclub; Chủ tịch Hội đồng Thành viên Công ty TNHH Một thành viên Novagroup Leadership Center.
Ngày 24 tháng 4 năm 2017, ông trở thành tỉ phú USD thứ 3 trên thị trường chứng khoán Việt Nam, với tài sản 1,3 tỉ USD. Lúc này, ông nắm giữ 151 triệu (25,7%) cổ phần Novaland, con trai ông là Bùi Cao Nhật Quân nắm 26,4% cổ phần Novaland.
Gia đình
Ông đã kết hôn với bà Cao Thị Ngọc Sương. Ông bà có hai con, trong đó một con trai tên là Bùi Cao Nhật Quân, sinh năm 1982.
Liên kết ngoài
Thể loại:Doanh nhân Việt Nam Thể loại:Tỷ phú USD Việt Nam Thể loại:Người Đồng Tháp Thể loại:Người họ Bùi tại Việt Nam
Yasmin Warsame
Tiểu sử
Warsame được sinh ra ở Mogadishu, Somalia năm 1976. Cô ấy là người Hồi giáo. Khi cô mười lăm tuổi, cô chuyển từ Somalia đến Toronto, Ontario, Canada cùng gia đình. Sau đó, cô học ngành tâm lý học và khoa học xã hội tại Seneca College. Yasmin được phát hiện vào năm 1997 bởi các chủ sở hữu / trinh sát người mẫu chuyên nghiệp từ SHOK Model ở Toronto, Cindy LaChapelle và Camille Bailey. LaChapelle và Bailey lần đầu tiên trinh sát Yasmin khi cô đang đi tàu điện ngầm TTC. Quá mất tinh thần, cô đã không liên lạc với họ ngay lập tức. Trớ trêu thay, và khoảng một vài tuần sau, hai người lại gặp Yasmin khi cô đang đi bộ trên Queen Street East gần Đại lộ Spadina. Họ thuyết phục cô đến văn phòng SHOK cho một cuộc họp về việc kinh doanh. Cuộc họp này đã dẫn đến một hợp đồng đã ký với SHOK với tư cách là Cơ quan mẹ của Yasmin. Người mẫu SHOK đã sắp xếp cuộc thử nghiệm đầu tiên của cô với nhiếp ảnh gia Chris Albert ở Toronto. Ngay sau đó, Yasmin đã đặt nhiệm vụ người mẫu đầu tiên của mình với Fiorio Salon cho buổi trình diễn tóc thường niên của ABA (Allied Beauty Association). Yasmin đã thực hiện chương trình khi cô đang trong ba tháng đầu của thai kỳ đầu tiên. Cô tiết lộ mang thai với SHOK Model và xin nghỉ làm người mẫu để có thể tập trung vào trách nhiệm làm mẹ. Năm 2000, Warsame bắt đầu làm người mẫu một lần nữa với việc đặt chỗ cho danh mục Sears. Cô đã ở độ tuổi 20 và năm tháng mang thai với con trai Hamzah khi cô chấp nhận buổi chụp hình này. Mặc dù cô đã làm việc như một người mẫu thời trang ở Canada trong gần hai năm, nhưng vẻ ngoài của Warsame được coi là quá "haute couture" cho bối cảnh địa phương, khiến công việc trở nên khan hiếm. Vì vậy, vào mùa hè năm 2002, cô hướng đến Paris. Bước đột phá của cô đến vào cuối năm đó với một tính năng cho tạp chí Vogue Ý, được chụp bởi Steven Meisel. Năm 2000, Warsame bắt đầu làm người mẫu một lần nữa với Ford Model ở Toronto, với việc đặt chỗ cho danh mục Sears. Vào mùa hè năm 2002, sau khi chuyển sang NEXT Model Canada, cô đã được giới thiệu là người mẫu trang bìa của Tạp chí Lush, được chụp bởi nhiếp ảnh gia thời trang Koby Inc, cô hướng đến Paris. Vào tháng 12 năm 2011, cô đã trở thành người mẫu trang bìa của YYZ Living và sau đó là toàn bộ biên tập năm 2012 từ Flare.
Sự nghiệp
Warsame đã làm việc cho các cơ quan như SHOK Model (phát hiện Yasmin), NEXT Toronto / Montreal (cơ quan mẹ), NEXT Paris, NEXT London, IMG New York, View Barcelona và Tony Jones Amsterdam. Cô đã được đặc trưng trên trang bìa của áo Vogue Ý|Italia và American Vogue, American và British Elle, và Amica và Surface tạp chí. Cô cũng đã làm người mẫu cho cả đường băng couture và quần áo may sẵn cho tất cả mọi người từ Christian Dior đến Jean Paul Gaultier. Ngoài ra, Warsame đã thực hiện các chiến dịch quảng cáo cao cấp cho Valentino couture, Dolce & Gabbana, Escada, Hermès, Shiseido, Chanel, GAP và H&M.
Năm 2007, cô cũng trở thành giám khảo trong Chu kỳ 2 của loạt phim truyền hình thực tế Canada, Next Top Model của Canada.
Cuộc sống cá nhân
Warsame là, và thỉnh thoảng vẫn là một tình nguyện viên cho Liên minh Thanh niên Somalia ở Canada.
Cô hiện đang sống ở thành phố New York và Toronto, và đã ký hợp đồng với người mẫu IMG.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nữ người mẫu Somalia Thể loại:Người Toronto Thể loại:Người New York Thể loại:Người Canada ở Hoa Kỳ Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1976
Khác Thuận Hoàng quý phi
Khác Thuận Hoàng quý phi (chữ Hán: 恪順皇貴妃; 27 tháng 2, năm 1876 - 15 tháng 8, năm 1900), được biết đến với tên gọi Trân phi (珍妃), là một phi tần rất được sủng ái của Thanh Đức Tông Quang Tự Hoàng đế.
Bà là một trong những phi tần nổi tiếng nhất thời Thanh mạt vì mâu thuẫn với người mẹ chồng Từ Hi Thái hậu. Bà là em gái của Ôn Tĩnh Hoàng quý phi, còn gọi là Cẩn phi hay Đoan Khang Thái phi, một nhân vật ảnh hưởng thời Tuyên Thống Đế Phổ Nghi. Cái chết của bà dấy lên nhiều truyền thuyết, tất cả đều cho rằng chính Từ Hi Hoàng thái hậu đứng sau gây ra.
Dòng dõi đương thấp
Trân phi sinh ngày 3 tháng 2 (âm lịch) năm Quang Tự thứ 2 (1876), xuất thân từ Mãn Châu Tương Hồng kỳ Tha Tha Lạp thị (他他拉氏), cũng phiên thành Tha Tháp Lạp thị (他塔喇氏). Một chi gia tộc Tha Tha Lạp thị này tương đối không mấy hiển hách, nếu không muốn đánh giá là tương đối kém.
Chi hệ Tha Tha Lạp thị của Trân phi lệ thuộc Mãn Châu Tương Hồng kỳ đệ nhất Tham lĩnh (參領), thuộc Tá lĩnh thứ 13, chức Tá lĩnh này được quản lý bởi hậu duệ của Lang Cách (郎格), thế hệ lớn của Đại Đồ Khố Ha Lý (岱圖庫哈里) thuộc một chi Tha Tha Lạp. Con trai của Lang Cách là A Nhĩ Bố Ni (阿爾布尼) nhậm Tá lĩnh, cháu Đạt Đô (達都) nhậm Phụng Thiên tướng quân, là Thanh sơ quan lại thế gia. Tuy nhiên, dù dòng dõi gia tộc của Ôn Tĩnh Hoàng quý phi cũng lệ thuộc dưới sự quản lý của con cháu Lang Cách, cùng họ Tha Tha Lạp thị, nhưng gia tộc của bà cùng Lang Cách lại không chung một gốc, cơ bản không có quan hệ huyết thống, hơn nữa thân phận chênh lệch rất lớn.
Căn cứ gia phả của Trân phi, tổ tiên nhập kỳ tên gọi Ngạch Nhĩ Cổ Đại (額爾古岱), tính từ Ngạch Nhĩ Cổ Đại qua tới 5 đời đều chỉ là thường dân. Đến đời thứ 6, có người tên Ngũ Đạt Sắc (五達色) mới làm được chức quan, là Lục phẩm "Kiêu Kị giáo" (驍騎校), tuy nhiên qua đến đời con trai ông là Toàn Bảo (全保) thì lại trở về làm thường dân. Con trai của Toàn Bảo, tên gọi Tát Lang A (薩郎阿) thi đậu Phiên dịch Cử nhân năm Càn Long thứ 57, làm đến Lục phẩm Chủ sự của bộ Lại. Đến đây thì gia tộc của Trân phi chỉ dừng ở mức trung cấp quan liêu. Tát Lang A sinh ra ba con trai: Thành Thái (成泰) nhậm "Bút thiếp thức", Tân Thái (新泰) làm Chủ sự Thái Lăng; con út Dụ Thái (裕泰), là tổ phụ của Trân phi.
Gia thế bay lên
Tổ phụ Dụ Thái của Trân phi từ xuất thân Quan học sinh, thi đậu Nội các Trung thư mà xuất sĩ làm quan, thời Đạo Quang nhậm qua Án sát, Bố chính sứ đến Thống đốc Thiểm Tây và Cam Túc, trở thành một quan viên địa phương có chức quyền, thụy là Trang Nghị (莊毅). Dụ Thái đắc thế, làm một chi Tha Tha Lạp thị từ một gia đình quan liêu trung cấp bay thẳng lên hàng thế gia. Điều này có thể chứng minh qua vòng hôn nhân của gia tộc, khi trước đó các vị tằng tổ mẫu và tổ mẫu của Dụ Thái đều là con gái nhà Bát Kỳ bình thường, thậm chí nguyên phối của Dụ Thái là Qua Nhĩ Giai thị (瓜爾佳氏) xuất thân cũng cực kì bình thường.
Nhưng từ khi Dụ Thái đắc thế, hôn nhân trong nhà Tha Tha Lạp thị phất lên qua các đời con của ông. Dụ Thái có 4 trai 4 gái, trong đó: con cả Trường Khải (長啟), cưới Ngũ Di Đặc thị (伍彌特氏) là con gái của Nhất đẳng Kế Dũng hầu Tô Sùng A (蘇崇阿); con trai thứ Trường Thiện (長善), cưới Qua Nhĩ Giai thị là con gái Đại học sĩ Quế Lương (桂良); con thứ 3 Trường Kính (長敬) cưới Hách Xá Lý thị là con gái Thị lang Thư Nguyên (書元). Con trai út, Tả Thị lang Bộ Lễ Trường Tự (長敘), cha của Trân phi, cưới tới 4 vị chính thê, bao gồm: vị thứ nhất, con gái của Nhàn tản Tông thất Đại học sĩ Bảo Hưng (寶興), vị thứ 2 là con gái của Huệ Đoan Thân vương Miên Du, vị thứ 3 là con gái của Bát nhập Bát phân Phụ quốc công Đại học sĩ Tái Linh (載齡). Trong đó, vị thứ 2 là cháu gái gọi Gia Khánh Đế bằng ông nội, rõ ràng là được chỉ hôn từ ngay trong cung, dù gia thế nhà Tha Tha Lạp thị từ thời Dụ Thái mới lên, chỉ xét vào "Tân quý", nhưng có thể đạt đến được chỉ hôn cho Quận chúa, quả thật không hề đơn giản.
Tuy vậy, các vị chính thất của Trường Tự đều không lưu lại hậu duệ. Con trai độc nhất, Chí Kĩ (志錡), là do thiếp thất Triệu thị (趙氏) sinh ra, và Triệu thị cũng là mẹ sinh của Trân phi và Cẩn phi. Chị em bà là hai người con nhỏ nhất trong số năm con gái của Trường Tự. Thời trẻ, chị em bà sống tại Quảng Châu. Năm 13 tuổi, Trân phi và Cẩn phi được đón vào Kinh thành.
Trải qua tuyển tú
Căn cứ Bát Kỳ đô thống nha môn Toàn tông đương (八旗都統衙門全宗檔), Quang Tự triều sơ tuyển Tú nữ ý chỉ hạ vào năm Quang Tự thứ 11 (1885), trải đến năm thứ 12 (1886) đến năm thứ 14 (1888), thì chị em Tha Tha Lạp thị đã qua đến 4 lần tuyển tú.
Năm Quang Tự thứ 12 (1886), ngày 19 tháng 2 (âm lịch), lần đầu tuyển tú, Mãn Châu Tương Hoàng kỳ giao tiến 6 người, trong đó có Cẩn phi, được ghi là: 「Nguyên nhậm Thị lang Trường Tự chi nữ, Niên thập tam tuế, Huệ Côn Tá lĩnh; 原任侍郎長敘之女，年十三歲，惠昆佐領. 」. Ngày đó trải qua tuyển tú, có ba người bị "Lược bài tử" (撂牌子), trong đó có Cẩn phi, hai người kia là 「Bang bạn Đại thần Thường Tích chi nữ, Niên thập thất tuế, Long Diệu Tá lĩnh"; 幫辦大臣常績之女，年十七歲，隆耀佐領」 và 「"Tuần phủ Đức Hinh chi nữ, Niên thập ngũ tuế, Phú Sâm Bố Tá lĩnh"; 巡撫德馨之女，年十五歲，富森布佐領」.
Năm Quang Tự thứ 14 (1888), ngày 5 tháng 10 (âm lịch), là lần thứ 4 tuyển tú. Lúc này, hai con gái của Đức Hinh bị lược bài tử, thưởng "Đại quyển Tứ sơ" (大卷四疋), "Y diện nhất kiện" (衣面一件), còn Trân phi và Cẩn phi chính thức được chọn, chỉ định làm Tần.
Đào Thiên Hải
Đào Thiên Hải (sinh 10 tháng 5 năm 1978 tại Sa Đéc, Đồng Tháp ) là đại kiện tướng cờ vua đầu tiên của Việt Nam, là người Việt đầu tiên thi đấu với vua cờ thế giới Garry Kasparov. Anh cũng là kỳ thủ Việt Nam đầu tiên lọt vào top 100 thế giới (tháng 7 năm 1993, khi mới 15 tuổi). Elo cao nhất của anh là 2609, Elo hiện tại của anh đứng thứ tư ở Việt Nam.
Khác Thuận Hoàng quý phi
Trải qua tuyển tú
Vòng cuối tuyển tú năm ấy, quyết định Hậu và phi tần được diễn ra ở Thể Hòa điện (體和殿), và quá trình này này được lưu truyền trong dân gian qua rất nhiều dã sử. Trong đó, phổ biến nhất là câu chuyện truyền miệng từ một vị Thái giám đời Dân Quốc. Lúc này, Quang Tự Đế tuyển chọn 5 tú nữ còn lại là Diệp Hách Na Lạp thị (tức Hiếu Định Cảnh hoàng hậu), 2 chị em Tha Tha Lạp thị cùng hai con gái của Tuần phủ Đức Hinh. Quang Tự Đế coi trọng con gái nhà Đức Hinh, muốn chọn lập làm Hoàng hậu, tuy nhiên chính Từ Hi Thái hậu không hài lòng, và khuyên Hoàng đế chọn cháu gái bà, tức Diệp Hách Na Lạp thị, do đó Diệp Hách Na Lạp thị trở thành Hoàng hậu, hai chị em Tha Tha Lạp thị phong Tần, còn hai con gái nhà Đức Hinh bị loại. Tuy câu chuyện truyền miệng này khá phổ biến, song căn cứ theo thư tịch tuyển tú, số lượng tú nữ được tuyển thời đó phải có tầm 30 người. Số lượng 5 người như vậy là nhỏ nên thiếu căn cứ, không đáng tin.
Phong hiệu sau đợt tuyển tú của bà là Trân tần (珍嬪), theo tài liệu của Nội vụ phủ, "Trân" có Mãn văn là 「Ujengge」, ý rằng "Đoan trọng", "Không khinh suất".
Nhập cung phong Tần
Sách văn viết: 朕惟勤宣椒掖. 赖淑范以襄猷. 彩焕芝泥. 沛殊恩而锡命. 徽音克副. 茂典宜膺. 尔他他喇氏. 巽顺宅心. 谦和表度. 赞璇宫之德化. 允卜宜家. 翊珩佩之仪型. 端资治内. 兹奉慈禧端佑康颐昭豫庄诚寿恭皇太后懿旨. 册封尔为珍嫔. 尔其紫庭奉职. 无忘宠眷之隆. 彤管扬辉. 永迓鸿庥之集. 钦哉.
.
Trẫm duy cần tuyên tiêu dịch. Lại thục phạm dĩ tương du. Thải hoán chi nê. Phái thù ân nhi tích mệnh. Huy âm khắc phó. Mậu điển nghi ưng.
Nhĩ Tha Tha Lạp thị. Tốn thuận trạch tâm. Khiêm hòa biểu độ. Tán toàn cung chi đức hóa. Duẫn bặc nghi gia. Dực hành bội chi nghi hình. Đoan tư trị nội. Tư phụng Từ Hi Đoan Hữu Khang Di Chiêu Dự Trang Thành Hoàng thái hậu ý chỉ. Sách phong nhĩ vi Trân tần.
Nhĩ kỳ tử đình phụng chức. Vô vong sủng quyến chi long. Đồng quản dương huy. Vĩnh nhạ hồng hưu chi tập. Khâm tai.
Vào ban đầu, Từ Hi Thái hậu đặc biệt yêu mến Trân tần vì bà thông minh lanh lợi, hoạt bát nhạy bén, tri thư đạt lý, Thái hậu cảm thấy giống bản thân khi còn trẻ. Có một số cách nói, Từ Hi Thái hậu còn để Trân tần giúp mình phê duyệt tấu chương, mà Trân tần tâm linh thủ xảo, làm việc gọn gãy nhanh nhẹn. Vốn Trân tần thích vẽ tranh, Thái hậu mời thầy trong cung dạy thư pháp và quốc họa cho Trân tần, vì vậy khả năng hội họa của bà phát triển, rất được Thái hậu yêu thích. Ngoài ra, Trân tần còn thích chụp ảnh và cải trang thành nam giới, đó là lý do giải thích vì sao có rất nhiều ảnh của Trân tần trong thời gian này, một chuyện không thường thấy của một phi tần nhà Thanh.
Cuốn Doanh đài khấp huyết ký (瀛台泣血记) của Dụ Đức Linh, một cung nhân hầu cận Từ Hi Thái hậu, cũng có nói về Trân tần:「''Quang Tự Đế cơ hồ mỗi ngày đều triệu hạnh Trân tần. Cứ cách 3 đến 4 ngày là 1 lần tự đến Cảnh Nhân cung. Trân tần thông tuệ, biết Quang Tự Đế có một tình cảnh hết sức gian nan, nội tâm khổ sở, nên bà đối với Hoàng đế rất thấu hiểu và đồng tình. Trân tần là một vị đa tình thiện lương thiếu nữ, trăm phương nghìn kế ôn tồn săn sóc quan ái Quang Tự Đế, nên khiến cho vị phu quân của mình cảm thấy thoải mái vui sướng''; 光绪帝几乎每天都召幸珍嫔，每隔三四天还到珍嫔的景仁宫去一次. 聪明的珍嫔了解光绪帝处境的艰难、内心的苦楚，对他非常理解和同情. 珍嫔是一位多情善良的少女，千方百计地温存体贴关爱光绪帝，竭尽一切使自己的夫君感到温馨和快乐. 」.
Sự kiện giáng vị
Mùa xuân năm Quang Tự thứ 20 (1894), ngày 3 tháng 1 (âm lịch), nhân dịp đại thọ Từ Khánh 60 tuổi của Từ Hi Hoàng thái hậu, Quang Tự Đế sắc phong cho cả Cẩn tần và Trân tần lên Phi (妃). Tuy nhiên, lễ sắc phong của cả hai chị em bà chưa kịp diễn ra, thì cũng trong năm đó vào ngày 29 tháng 10 (âm lịch), Cẩn phi cùng Trân phi bị khép tội "Nhiều lần khất thỉnh" (屢有乞請), can thiệp chính sự, nên cả hai đều bị giáng làm Quý nhân.
Lời dụ năm đó như sau: 谕内阁、朕钦奉慈禧端佑康颐昭豫庄诚寿恭钦献崇熙皇太后懿旨. 本朝家法严明. 凡在宫闱. 从不准干预朝政. 瑾妃、珍妃、承侍掖廷. 向称淑慎. 是以优加恩眷. 洊陟崇封. 乃近来习尚浮华. 屡有乞请之事. 皇帝深虑渐不可长. 据实面陈. 若不量予儆戒. 恐左右近侍. 藉为夤缘蒙蔽之阶. 患有不可胜防者. 瑾妃、珍妃、均著降为贵人. 以示薄惩而肃内政.
.
Đào Thiên Hải
Tại Đại hội Thể thao châu Á 2006 ở nội dung cờ nhanh, Đào Thiên Hải luôn ở trong nhóm dẫn đầu, bỏ lỡ cơ hội giành huy chương vàng, cuối cùng giành được huy chương bạc. Tháng 10 năm 2008 Đào Thiên Hải giành huy chương bạc thể loại cờ vua đôi nam nữ cùng với Lê Kiều Thiên Kim tại giải Vô địch trí tuệ thế giới Mind Sports tổ chức tại Bắc Kinh. Đây cũng thành tích cao nhất của đội Việt Nam tại giải. Tại giải Olympiad cờ vua thế giới năm 2008 anh ngồi bàn 3, đạt 6,5 điểm / 9 ván (5 thắng 3 hoà 1 thua, trong đó có ván thắng Vương Hạo, hoà Pavel Eljanov) góp phần đưa Việt Nam lần đầu tiên lọt vào top 10 trong một Olympiad cờ vua (9 / 154 quốc gia và vùng lãnh thổ tham dự), đồng thời hạng nhất nhóm B.
Đầu năm 2009, anh xếp hạng nhì giải cờ vua hạng Nhất Việt Nam (tương đương giải vô địch quốc gia). Năm 2011, Đào Thiên Hải vô địch quốc gia.
Cuối tháng 8 đầu tháng 9 năm 2012, Hải giữ vị trí dự bị của đội tuyển Việt Nam tại Olympiad Cờ vua thứ 40. Anh góp phần đưa Việt Nam đạt thành tích cao nhất trong lịch sử là hạng 7 đồng đội nam.
Vadonia parnassensis
Vadonia parnassensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Tham khảo
Thể loại:Vadonia
Đào Thiên Hải
Ngày 5 tháng 8 năm 2017, ông Đào Thiên Hải đã thành lập Trường Cờ vua Đào Thiên Hải với Mục tiêu của chúng tôi là đào tạo thế hệ trẻ em Việt Nam phát triển tư duy và đạt được tiềm năng cao nhất thông qua Cờ Vua http://daothienhaichessschool.vn/
Cuộc sống riêng
Đào Thiên Hải kết hôn với Nguyễn Thị Thu Hường (Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân Quận 1) vào tháng 11 năm 2001. Thu Hường cũng từng là một kỳ thủ. 2 người có với nhau 1 con trai (sinh 2004) và 1 con gái (sinh 2008).
Khác Thuận Hoàng quý phi
Sự kiện giáng vị
Dụ nội các, Trẫm phụng Từ Hi Đoan Hữu Khang Di Chiêu Dự Trang Thành Thọ Cung Khâm Hiến Sùng Hi Hoàng thái hậu ý chỉ.
Đào Thiên Hải
Chú thích
Thể loại:Đại kiện tướng cờ vua Việt Nam Thể loại:Người Đồng Tháp Thể loại:Nhà vô địch cờ vua trẻ thế giới
Khác Thuận Hoàng quý phi
Sự kiện giáng vị
Bổn triều gia pháp nghiêm minh. Phàm ở cung đình, không chuẩn cho can dự triều chính. Cẩn phi và Trân phi, thừa hầu trong Dịch đình, xưa nay đều hiền thục cẩn trọng. Nay mang thêm ân quyến, tiến trắc sùng phong. Gần đây lại có thói xa hoa, nhiều lần xin xỏ việc triều đình. Hoàng đế ngày đêm bận chính vụ, cư thực diệc trần, nếu không phạt nặng, thì không đủ răn đe tả hữu thị hầu, e rằng sẽ cứ thế mà nhờ vả tiến thân, cứ để cái họa xảy ra như vậy chi bằng phải phòng bị trước.
Cẩn phi cùng Trân phi đều giáng làm Quý nhân. Lấy hình phạt nhẹ này để chấn chỉnh nội chính.
Việc hàng vị này không chỉ là Từ Hi thái hậu phản ánh thói xa hoa của chị em Cẩn phi, mà còn liên quan đến việc "Khất thỉnh", suy ra việc cả hai đã can thiệp chính sư. Có một suy luận rằng, sau khi Chiến tranh Trung-Nhật nổ ra (1894 - 1895), anh em họ của Cẩn phi cùng Trân phi là Trí Nhuệ và Văn Đình Thức buộc tội Lý Hồng Chương thỏa hiệp và đầu hàng địch, hai người đã nhờ Trân phi chuyển bản tấu tới Quang Tự Đế, thúc giục Hoàng đế đứng ra lãnh đạo cuộc chiến. Không ngờ, Lý Hồng Chương vu khống Văn Đình Thức và Trân phi có mưu đồ cướp ngôi Hoàng hậu, phản đối Từ Hi Thái hậu can thiệp triều chính, giúp đỡ Hoàng đế làm chủ triều đình. Vì lý do này, Cẩn phi và Trân phi bị Từ Hi Thái hậu kết tội tạo phản, giáng thành Quý nhân. Trí Nhuệ và Văn Đình Thức cũng bị Từ Hi Thái hậu bãi chức.
Căn cứ Thanh triều chế độ, Phi lệ bạc mỗi năm 300 lượng, Tần là 200 lượng, xét theo hồ sơ phí tổn của Cẩn phi, việc sinh hoạt trong cung của hai chị em khá là cao. Theo nhiều cách nói, Trân phi ưa tiêu xài, đến đây lại cậy sủng, do vậy rất nhiều người muốn được ơn huệ của bà mà nịnh hót. Trân phi khi đó đang đỉnh thịnh, học theo Từ Hi Thái hậu, thông đồng Thái giám nhận tiền tiến cử quan viên, theo Ông Đồng Hòa ghi lại thì những người đó thông đồng Trân phi (cùng cả Cẩn phi) mua chức quan gồm Lỗ Bá Dương (魯伯陽), Dụ Khoan (裕寬), Ngọc Minh (玉銘) và Nghi Lân (宜麟). Ngay cả Quốc văn bị thừa cũng có ghi lại: 「Lỗ Bá Dương tiến 4 vạn kim cho Trân phi, Trân phi nói với Đức Tông, do đó có được chức Thượng Hải đạo; 魯伯陽進四萬金于珍妃，珍妃言于德宗，遂簡放上海道」.
Sách văn viết: 朕惟位备六宫，椒掖佐肃雍之化；教遵四德，兰闱彰柔顺之仪. 寅承久协于珩璜，由命宜照大典策. 尔珍嫔他他喇氏，安贞赋性，温惠宅心. 敬慎毋违克赞内朝之治；恪恭弗懈上承圣母之欢. 幸逢称庆于宫闱；仰荷推恩于嫔御. 慈承懿旨，封尔为珍妃，尚其祗鹰象服，用襄坤德之含章；式迓鸿庥. 长介春晖之纯. 钦哉.
Nhĩ Trân tần Tha Tha Lạp thị, an trinh phú tính, ôn huệ trạch tâm. Kính thận vô vi khắc tán nội triều chi trị; khác cung phất giải thượng thừa Thánh mẫu chi hoan. Hạnh phùng xưng khánh vu cung vi; ngưỡng hà thôi ân vu tần ngự. Từ thừa ý chỉ, phong nhĩ vi Trân phi.
Thượng kỳ chi ưng tượng phục, dụng tương khôn đức chi hàm chương; thức nhạ hồng hưu. Trường giới xuân huy chi thuần. Khâm tai.
Vấn đề khác
Về phương diện khác, theo một số Thanh cung y án ghi lại, sức khỏe của cả hai chị em Tha Tha Lạp thị từ khi vào cung đã không tốt, đặc biệt phải kể đến Trân phi. Từ khi vào cung là năm Quang Tự thứ 15, vào tháng 4 thì Trân phi đã bắt đầu thân thể không khoẻ, mãi cho đến năm thứ 17, liên tục đứt quãng trị liệu, chủ yếu là phổi, dạ dày, gan đều có nhiệt nóng, lại cùng chị gái Cẩn phi bị lây bệnh lao phổi, mà theo suy đoán có lẽ là từ Quang Tự Đế truyền đến. Sau đó, Trân phi mắc bệnh phong thấp, cùng Cẩn phi bệnh trạng như nhau, cùng có triệu chứng run rẩy toàn thân. Thẳng đến tháng 4 năm Quang Tự thứ 20, bệnh trạng của Trân phi càng thêm nghiêm trọng, thần chí không rõ, cơ hồ khó trị liệu. Sau đó, vào tháng 7, bệnh tình của bà tạm yên, nhưng sang tháng 10 thì bắt đầu tái phát, mà rất nghiêm trọng, đến khi cuối tháng năm đó có ý chỉ giáng vị, Trân phi đã bệnh đến mức bất tỉnh nhân sự. Tình hình của Trân phi cứ trị rồi lại tái phát, mãi đến sang năm mới bắt đầu chuyển biến tốt.
Mặc khác, có một số bệnh trạng cho thấy Trân phi có bệnh phụ khoa, có chứng ngứa vùng cơ quan sinh dục. Một số tài liệu chứng minh, Trân phi trong thời gian đắc sủng trước khi diễn ra sự kiện giáng vị đã từng mang thai, ước chừng khoảng 3 tháng, thì bị Từ Hi Thái hậu phạt đánh bằng trượng, làm cho bà sinh non, sau đó dẫn đến việc bà mắc nhiều chứng bệnh phụ khoa, về sau không thể có con được nữa.
Theo truyền thuyết, Từ Hi Thái hậu cảm thấy tức giận vì hành động can thiệp quốc chính của Trân phi, đã trách mắng bà, tuy nhiên Trân phi đáp lại với giọng mỉa mai: 「''Tổ tông gia pháp vốn cũng đã tự có chỗ không tốt, thiếp nào có gan dám? Xin Thái hậu chỉ giáo''; 祖宗家法亦自有壞之在先者，妾何敢爾？此太后主教也. 」. Sau đó, vào ngày 28 tháng 10 (âm lịch), Trân phi bị Từ Hi Thái hậu phạt Sỉ y đình trượng (褫衣廷杖), tức là Thái giám lột đi y phục, đem trúc bản đánh vào mông Trân phi, sang ngày hôm sau thì Quang Tự Đế phụng Từ Hi Thái hậu ra sắc dụ giáng vị như đã ghi chép trong chính sử.
Truyền thuyết Trân phi bị lột áo này lưu truyền rất nhiều, phần nhiều xuất phát từ cuốn sách Hai vị cô mẫu Trân phi cùng Cẩn phi của tôi (我的两位姑母—珍妃、瑾妃), do cháu của Trân phi là Đường Hải Nghi (唐海沂) ghi lại từ cung nữ Bạch thị, vốn là thị hầu thân cận của Trân phi trong cung. Dù cũng chỉ là câu chuyện truyền miệng, song lại có từ người từng hầu cận Trân phi, xem chừng cũng có một sự đáng tin nhất định. Ngoài ra, trong sách cũng đề cập lý do vì sao Trân phi bị hàng thành Quý nhân.
Câu chuyện trong cuốn sách: 白大姐说，隆裕为了报复，就和李莲英及珍妃宫内的太监勾结起来，把一只男人靴子放在珍妃的宫里，妄图污蔑她有奸情. 为了这件事白大姐也受过拷打. 后来又因珍妃有一件衣服的料子和经常进宫演戏的一个戏子的衣料一样（据说戏子的衣料是光绪送的），隆裕抓着这件事又大作文章，致使珍妃遭受廷杖（扒开衣服，用涂有黄油漆的竹竿打）. 珍妃、文廷式、志锐的行动引起了主和派的忌恨，加之文廷式、志锐又奏过李鸿章一本，因此李鸿章授意其心腹——御史杨崇伊，反奏"文廷式企图支持珍妃夺嫡，取代隆裕皇后；反对慈禧听政，支持光绪皇帝自主朝纲. "这样，慈禧恨透了文廷式、志锐和珍妃. 她本来就想废掉珍妃，正无碴儿可找，借此机会正可解心头之恨. 就下旨以"交通宫闱，扰乱朝纲"的罪名，将文廷式革职，赶出毓庆宫，永不录用；志锐从礼部侍郎被贬职，出任乌里雅苏台（蒙古境内，距乌兰巴托正西1800里）参赞大臣. 珍妃之事也把姐姐瑾妃牵连进去，姐妹双双受了廷杖，二妃从贵妃降为贵人.
.
Trân phi, Văn Đình Thức cùng Chí Nhuệ hành động khiến cho phái Chủ hòa kỵ hận, thêm việc Văn Đình Thức cùng Chí Nhuệ tấu hoạch Lý Hồng Chương, bởi vậy Lý Hồng Chương bày mưu kế, khiển tâm phúc Ngự sử Dương Sùng Y, tấu lên nội dung:"Văn Đình Thức muốn ủng lập Trân phi đoạt Đích, thay thế Hoàng hậu, phản đối Hoàng thái hậu thính chính, ủng hộ Hoàng đế tự chủ triều cương".
Do đó, Từ Hi Thái hậu cực hận Văn Đình Thức, Chí Nhuệ cùng Trân phi. Bà lập tức muốn phế Trân phi, bèn mượn lý do "Giao thông cung đình, nhiễu loạn triều cương" mà đem Văn Đình Thức cách chức, đày đến Dục Khánh cung, vĩnh viễn không trọng dụng lại; Chí Nhuệ từ Lễ bộ Thị lang bị giáng chức, ban làm Ô Nhã Tô Đài Tham tán Nội thần.
Việc của Trân phi cũng liên lụy đến Cẩn phi, cả hai chị em cùng lúc bị giáng làm Quý nhân.
Kết cục
thumb|left|240px|Giếng Trân phi thumb|Thanh Sùng lăng Phi viên tẩm, phía bên phải là mộ Trân phi. Năm Quang Tự thứ 24 (1898), xảy ra sự kiện Bách nhật duy tân, đây là dấu mốc quan trọng trong cuộc đời của Trân phi. Theo rất nhiều cách nói khác nhau về sự kiện này, Trân phi đã tham dự ủng hộ phái Duy Tân và ủng hộ Quang Tự Đế cải cách chính trị. Tuy vậy, vai trò thật sự của bà trong sự kiện này đến nay vẫn còn mơ hồ, đa phần chỉ là phán đoán, thậm chí có nhận định Trân phi là người chủ trương nhất đằng sau nhóm Duy Tân.
Tổng hợp tư liệu hiện tại về Trân phi, bà đích xác đã tham gia, dù trực tiếp hay gián tiếp, trong sự kiện lớn này, chủ yếu rất có thể là làm trung gian giữa người em Chí Kĩ và Quang Tự Đế. Dù có thế nào, Trân phi sau sự kiện hàng vị, lại một lần nữa "Can thiệp quốc chính", phạm vào đại kị của Từ Hi Thái hậu. Kết cục, bà bị giải ra khỏi Cảnh Nhân cung và giam vào Bắc Tam sở (北三所; lại nói Bắc Nhị sở 北二所), tức lãnh cung phía Bắc của Cảnh Kỳ các (景祺閣).
Trong cuộc Khởi nghĩa Nghĩa Hòa Đoàn năm Quang Tự thứ 26 (1900), ngày 14 tháng 8 (dương lịch), Bắc Kinh thất thủ, triều đình phải lui về Tây An lánh nạn. Ngày 21 tháng 7 (tức ngày 15 tháng 8 dương lịch) năm ấy, Trân phi vẫn còn bị giam trong cung, gặp quân nước ngoài quyết không chịu nhục, bèn tuẫn tiết mà chết, hưởng dương 25 tuổi.
Đối với cái chết của Trân phi, đến nay vẫn còn lưu truyền rất nhiều dị thuyết, đa phần rất sinh động lôi cuốn, phổ biến nhất là việc Từ Hi Thái hậu trước khi đi đã sai Thái giám Thôi Ngọc Quý (崔玉貴) dìm Trân phi xuống giếng chết. Nhưng tất cả cũng chỉ đều là tiểu thuyết của người sau kể lại, độ chính xác vẫn phải xem xét. Đến nỗi ngay cả hậu duệ Tha Tha Lạp nhà Trân phi, đối với cái chết của vị tổ cô này cũng bị ảnh hưởng ít nhiều bởi các giải thuyết đời sau. Có sách kể, do Trân phi nhất định không chịu lánh nạn mà khuyên Quang Tự Đế ở cùng kinh thành, Từ Hi Thái hậu biết được nên tức giận ép chết Trân phi.
Nguồn tư liệu tin tưởng được, có thể kể đến "Cố Cung tuần san" (故宮周刊) năm 1930, có 「Trân phi chuyên hào; 珍妃專號」 trích lại lời Thái giám Đường Quan Khanh (唐冠卿), Bạch cung nữ thị phụng Trân phi, cùng với Lưu cung nữ xuất cung từ năm Quang Tự thứ 25, có thể xem là một nguồn tương đối đáng tham khảo. Dựa theo những gì họ cung cấp, thì tình hình khi đó có vài cách nói:
Các loại cách nói này, cho đến nay vẫn còn xảy ra nhiều tranh luận, nhưng phải nhìn nhận chung là tất cả đều dẫn đến việc Trân phi tử nạn xuống chiếc giếng. Theo cuốn "Quang Tự Hoàng đế Trân phi" (光緒皇帝的珍妃) của Thiện Phổ (善浦), sách lý giải cái chết của Trân phi có tương đồng với thuyết cuối cùng. Thuyết này không phải của 3 người kể trên, mà từ Trương Trọng Thần (張仲臣), đứa cháu thừa kế của Tiểu Đức Trương (小德張), Thái giám thị phụng Từ Hi Hoàng thái hậu và sau đó là Long Dụ Hoàng thái hậu.
Sau khi Tuyên Thống Đế Phổ Nghi kế vị, Nhiếp chính vương Tái Phong tuyên bố nguyên nhân cái chết của Trân phi là tự sát, thỉnh Long Dụ Thái hậu truy phong thành Hoàng quý phi, chưa định thụy hiệu. Năm Dân Quốc thứ 2 (1913), ngày 3 tháng 3 (âm lịch), giờ Thìn, Cẩn phi cùng người nhà làm lễ phụng di quan tài Trân phi đến Lương Các trang (梁各莊) tạm an. Ngày 16 tháng 11 (âm lịch) cùng năm, giờ Thân, di hài dời táng vào địa cung Phi viên tẩm của Sùng Lăng (崇陵), thuộc Thanh Tây lăng. Năm Dân Quốc thứ 10 (1921), ngày 17 tháng 3 (âm lịch), chính thức truy tặng thụy hiệu cho Trân phi là Khác Thuận Hoàng quý phi (恪順皇貴妃).
Chú thích
Thể loại:Sinh năm 1876 Thể loại:Mất năm 1900 Thể loại:Phi tần nhà Thanh Thể loại:Người Mãn Châu Tương Hồng kỳ
Conoderus antennatus
Conoderus antennatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Schwarz miêu tả khoa học năm 1906.
Tham khảo
Thể loại:Conoderus
Sarmatia polycletusalis
Sarmatia polycletusalis là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sarmatia
Llerasia
Llerasia là một chi thực vật có hoa trong họ Cúc (Asteraceae).
Loài
Chi Llerasia gồm các loài:
Inurois punctigera
Inurois punctigera là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Inurois
Dendromus leucostomus
Dendromus leucostomus là một loài động vật có vú trong họ Nesomyidae, bộ Gặm nhấm. Loài này được Monard mô tả năm 1933.
Tham khảo
Thể loại:Dendromus Thể loại:Động vật được mô tả năm 1933 Thể loại:Động vật có vú Angola Thể loại:Động vật đặc hữu Angola
Ophrys lievreae
Ophrys lievreae là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Maire mô tả khoa học đầu tiên năm 1921.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ophrys Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1921
Lycostomus modestus
Tham khảo
Thể loại:Lycostomus
Certonotus ixion
Certonotus ixion là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Certonotus
Roldana hirsuticaulis
Roldana hirsuticaulis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Greenm.) Funston mô tả khoa học đầu tiên năm 2001.
Coniocompsa indica
Coniocompsa indica là một loài côn trùng trong họ Coniopterygidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Withycombe miêu tả năm 1925.
Tham khảo
Thể loại:Coniocompsa
Gariguddakaval, Piriyapatna
Gariguddakaval là một làng thuộc tehsil Piriyapatna, huyện Mysore, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Làng ở huyện Mysore
Eilema albicosta
Eilema albicosta là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Eilema
Rubus biflorus
Liên kết ngoài
B Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1819
Dãy núi Alaska
Dãy núi Alaska là một dãy núi dài 650 km tương đối hẹp trong khu vực Nam trung bộ tiểu bang Alaska, từ hồ Clark ở cuối phía tây nam của nó đến sông White tại Lãnh thổ Yukon của Canada về phía đông nam. Ngọn núi cao nhất ở Bắc Mỹ, Denali, nằm trong dãy Alaska. Đây là dãy núi cao nhất thế giới ngoài châu Á và dãy núi Andes. N w t get Viagra v j t y g nnn thumb|right| [[Denali]]
Chú thích
Thể loại:Địa lý Alaska Thể loại:Dãy núi Hoa Kỳ
Zygodon eggersii
Zygodon eggersii là một loài rêu trong họ Orthotrichaceae. Loài này được Müll. Hal. mô tả khoa học đầu tiên năm 1898.
Liên kết ngoài
Thể loại:Zygodon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1898
Jalandhar Cantonment
Jalandhar Cantonment là một thị xã quân sự (cantonment) của quận Jalandhar thuộc bang Punjab, Ấn Độ.
Nhân khẩu
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ, Jalandhar Cantonment có dân số 40.521 người. Phái nam chiếm 59% tổng số dân và phái nữ chiếm 41%. Jalandhar Cantonment có tỷ lệ 81% biết đọc biết viết, cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 85%, và tỷ lệ cho phái nữ là 75%. Tại Jalandhar Cantonment, 10% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
Tham khảo
Thể loại:Thành phố thuộc bang Punjab
Gnathostoma
Không nhầm lẫn với Gnathostomata (số ít: Gnathostoma), thuộc siêu lớp Có xương sống.
Liên kết ngoài
Thể loại:Gnathostomatidae Thể loại:Spirurida
Pittsburgh Post-Gazette
Giải thưởng
Tờ Post-Gazette thắng giải Pulitzer vào các năm 1938, 1986, 1987 và 1998. Năm 1997, nhà báo Bill Moushey thắng giải Sự tự do thông tin (Freedom of Information Award) của Câu lạc bộ Báo chí Quốc gia (National Press Club) cho chuỗi bài điều tra về Chương trình Bảo vệ Nhân chứng Liên bang và vào đến chung kết giải Pulitzer.
Tham khảo
Thể loại:Báo chí tiếng Anh Thể loại:Báo chí được xuất bản ở Pennsylvania Thể loại:Báo viết
Nebiler, Korkuteli
Nebiler là một xã thuộc huyện Korkuteli, tỉnh Antalya, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 48 người.
Conoderus aphiloides
Conoderus aphiloides là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1859.
Echinops taftanicus
Echinops taftanicus là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Mozaff. & Ghahr. mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Conoderus aphiloides
Tham khảo
Thể loại:Conoderus
Echinops taftanicus
Liên kết ngoài
Thể loại:Echinops Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2002
Poncitlán
Poncitlán là một đô thị thuộc bang Jalisco, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 43817 người.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị bang Jalisco
Mesogona intexta
Mesogona intexta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Burnt Prairie, Illinois
Burnt Prairie là một làng thuộc quận White, tiểu bang Illinois, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của làng này là 52 người.
Dân số
Dân số qua các năm:
Xem thêm
Thể loại:Quận White, Illinois Thể loại:Làng của Illinois
Warscewiczella
Warscewiczella là một chi thực vật có hoa trong họ Lan. Chúng thường được tìm thấy ở Nam Mỹ, Trung Mỹ, và Cuba.
=Các loài==
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi thực vật
Certonotus leeuwinensis
Certonotus leeuwinensis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Certonotus
Lycostomus moupmensis
Tham khảo
Thể loại:Lycostomus
Norbert Wiener
Norbert Wiener (26 tháng 11 năm 1894 - 18 tháng 3 năm 1964) là một nhà toán học và triết học Mỹ. Ông là Giáo sư Toán học tại MIT.
Được biết đến như một thần đồng nổi tiếng, Wiener sau này trở thành một nhà nghiên cứu đầu tiên quá trình ngẫu nhiên và nhiễu, lĩnh vực liên quan đến kỹ thuật điện tử, truyền thông điện tử, hệ thống điều khiển.
Wiener được coi là người khởi đầu cho điều khiển học, khoa học chuẩn hóa các khái niệm về thông tin phản hồi, liên quan đến kỹ thuật, hệ thống điều khiển, khoa học máy tính, sinh học, khoa học thần kinh, triết học, và tổ chức xã hội.
Tuổi trẻ
Wiener được sinh ra tại Columbia, Missouri, là con đầu của Leo Wiener và Bertha Kahn, lần lượt là người Ba Lan gốc Do Thái và gốc Đức. Norbert Wiener đã là một thần đồng nổi tiếng. Leo đa giáo dục Norbert ở nhà cho đến năm 1903, sử dụng các phương pháp giảng dạy do ông tự sáng chế, ngoại trừ một thời kỳ ngắn ngủi khi Norbert 7 tuổi. Kiếm sống bằng việc giảng dạy tiếng Đức và Slavic, Leo đọc rộng và tích lũy được một thư viện cá nhân mà từ đó cậu bé Norbert đã hưởng lợi rất nhiều. Leo cũng có khả năng toán học phong phú và dạy kèm cho con trai ông lĩnh vực này cho đến khi cậu bé rời nhà. Trong cuốn tự truyện của mình, Norbert mô tả cha mình là bình tĩnh và kiên nhẫn, trừ khi anh ta (Norbert) trả lời thiếu chính xác, lúc đó cha sẽ mất bình tĩnh.
Sau khi tốt nghiệp trung học tại trường Ayer vào năm 1906 lúc 11 tuổi, Wiener vào Tufts College. Ông được trao bằng cử nhân toán học vào năm 1909 ở tuổi 14, từ đó ông bắt đầu nghiên cứu sau đại học về động vật học tại Đại học Harvard. Năm 1910, ông chuyển đến Cornell nghiên cứu triết học.
Harvard và Thế chiến thứ I
Năm sau ông quay lại Harvard, trong khi vẫn tiếp tục nghiên cứu triết học. Trở lại Harvard, Wiener đã bị ảnh hưởng bởi Edward Vermilye Huntington, người quan tâm tới toán học từ tiên đề cơ bản cho đến các vấn đề kỹ thuật. Ông nhận bằng thạc sĩ từ Harvard năm 1912 và bằng tiến sĩ năm 1914, khi ông chỉ 18 tuổi , cho một luận án về logic toán học, giám sát bởi Karl Schmidt, các kết quả quan trọng trong số đó đã được công bố là kết quả của Wiener (1914). Trong luận văn này, ông là người đầu tiên nêu công khai rằng các cặp có thứ tự có thể được xác định theo lý thuyết tập hợp. Do đó các quan hệ có thể được xác định bởi lý thuyết tập hợp, do đó lý thuyết về các mối quan hệ không đòi hỏi bất kỳ tiên đề hoặc khái niệm nguyên thủy khác biệt với những lý thuyết tập hợp. Năm 1921, Kazimierz Kuratowski đề xuất đơn giản hóa các định nghĩa về các cặp có thứ tự của Wiener, và sự đơn giản hóa này đã được sử dụng phổ biến từ đó. Nó là (x, y) = [5].
Trong năm 1914, Wiener đi đến châu Âu, được giảng dạy bởi Bertrand Russell và G. H. Hardy tại Đại học Cambridge, và David Hilbert và Edmund Landau tại Đại học Göttingen. Trong thời gian 1915-1916, ông dạy Triết học tại Harvard, sau đó là một kỹ sư của General Electric và viết bài cho Encyclopedia Americana. Wiener đã nhanh chóng thành một nhà báo cho Boston Herald, nơi ông đã viết lại một câu chuyện về điều kiện lao động khó khăn của những người công nhân tại Lawrence, Massachusetts, nhưng ông đã bị sa thải ngay sau đó do đã từ chối viết bài lăng xê một chính trị gia, chủ của tờ báo.
Mặc dù Wiener cuối cùng trở thành một người theo chủ nghĩa hòa bình kiên định, ông đã hăm hở tham gia chiến tranh trong Thế chiến I. Năm 1916, với sự tham gia của Mỹ vào cuộc chiến tranh càng sâu hơn, Wiener tham dự một trại huấn luyện cho các cán bộ quân sự tiềm năng, nhưng không nhận được một nhiệm vụ nào. Một năm sau Wiener một lần nữa cố gắng gia nhập quân đội, nhưng chính phủ lại từ chối do thị lực kém của ông. Trong mùa hè năm 1918, Oswald Veblen mời Wiener để nghiên cứu đạn đạo học tại Aberdeen Proving Ground ở Maryland. Sống và làm việc với các nhà toán học khác tăng cường sự quan tâm của ông trong lĩnh vực toán học. Tuy nhiên, Wiener là vẫn còn háo hức để phục vụ trong quân ngũ, và quyết định nỗ lực một lần nữa, lần này trong vai trò là một người lính bình thường. Wiener đã viết trong một bức thư gửi cho cha mẹ của ông, "Con phải tự xem mình là một loại người rẻ rúm nếu con muốn làm một sĩ quan mà không muốn là một người lính". Lần này quân đội chấp nhận Wiener nhập ngũ và giao cậu, bởi sự trùng hợp, cho một đơn vị đồn trú tại Aberdeen, Maryland. Thế chiến I kết thúc chỉ vài ngày sau khi Wiener trở về Aberdeen và Wiener đã xuất ngũ vào tháng 2 năm 1919.
Sau chiến tranh
Wiener đã không thể đảm bảo một vị trí cố định tại Harvard, ông đổ lỗi phần lớn vào chủ nghĩa bài Do Thái tại các trường đại học và đặc biệt là về mối ác cảm của nhà toán học Harvard G. D. Birkhoff. Ông cũng đã bị từ chối cho một vị trí tại Đại học Melbourne. Theo gợi ý của WF Osgood, Wiener đã trở thành một giảng viên dạy toán tại MIT, nơi ông đã dành phần còn lại trong sự nghiệp của mình, và cuối cùng trở thành Giáo sư. Có một bức ảnh của ông được treo nổi bật trong một trong hành lang, thường được sử dụng trong việc chỉ hướng.
Trong năm 1926, Wiener trở lại châu Âu như một học giả Guggenheim. Ông đã dành hầu hết thời gian của mình tại Göttingen và với Hardy tại Cambridge, làm việc trên chuyển động Brown, Fourier rời, vấn đề Dirichlet, phân tích hài hòa, và các định lý Tauberian.
Năm 1926, cha mẹ của Wiener sắp xếp cuộc hôn nhân với một người Đức nhập cư, Margaret Engemann; họ đã có hai con gái. Chị anh, Constance, kết hôn Philip Franklin. Con gái của họ, Janet, cô cháu gái của Wiener, kết hôn Václav E. Beneš.
Có nhiều giai thoại kể về ông về tính đãng trí. Người ta nói rằng một lần ông trở về nhà để tìm căn nhà của mình trống rỗng. Ông hỏi của một cô gái gần đó lý do, và cô ấy nói rằng gia đình đã chuyển đến ở nơi khác trong ngày hôm đó. Ông cảm ơn cô đã thông tin và cô ấy trả lời: "Đó là lý do tại sao con ở lại đây, bố ạ!"
Trong và sau chiến tranh thế giới II
Trong Thế chiến II, công trình của ông về súng phòng không tự động nhắm và bắn đã khiến Wiener tìm hiểu lý thuyết thông tin của Claude Shannon một cách độc lập và phát minh ra bộ lọc Wiener. (Đối với ông là do thực hành tiêu chuẩn hiện hành về mô hình hoá một nguồn thông tin như là một quá trình ngẫu nhiên - nói cách khác, như một loạt các nhiễu.) Công trình chống máy bay của ông cuối cùng đã dẫn ông đến việc hình thành ngành điều khiển học. Sau chiến tranh, sự nổi tiếng của ông đã giúp MIT tuyển được một đội ngũ nghiên cứu khoa học về nhận thức, bao gồm các nhà nghiên cứu trong lĩnh vực tâm sinh lý học và toán học và sinh lý của hệ thần kinh, bao gồm cả Warren Sturgis McCulloch và Walter Pitts. Những người này sau đó có những đóng góp tiên phong cho ngành khoa học máy tính và trí tuệ nhân tạo. Chẳng bao lâu sau khi nhóm được thành lập, Wiener đột nhiên kết thúc tất cả các liên lạc với các thành viên của nó, làm các đồng nghiệp của ông hoang mang. Điều này làm Walter Pitts, bị tổn thương và dẫn đến sự nghiệp của ông xuống dốc. Trong cuốn tiểu sử của Wiener, Conway và Siegelman cho rằng vợ Wiener của Margaret, người ghét lối sống phóng túng của McCulloch, là người gây nên sự việc trên.
Wiener sau đó đã giúp phát triển các lý thuyết của điều khiển học, robot học, điều khiển máy tính và tự động hóa. Ông đã thảo luận mô hình của các tế bào thần kinh với John von Neumann, và trong một lá thư từ tháng 11 năm 1946 von Neumann đã trình bày suy nghĩ của mình trước một cuộc họp với Wiener.
Wiener luôn chia sẻ những lý thuyết và những phát hiện của mình với các nhà nghiên cứu khác, và ghi nhận có sự đóng góp của những người khác. Chúng bao gồm các nhà nghiên cứu của Liên Xô và các phát hiện của họ. Sự quen biết với họ gây cho ông sự nghi ngờ trong suốt thời kỳ Chiến tranh Lạnh. Ông là một người ủng hộ mạnh mẽ việc sử dụng tự động hóa để cải thiện mức sống, và để chấm dứt tình trạng kém phát triển kinh tế. Ý tưởng của ông đã ảnh hưởng tới Ấn Độ, nơi chính phủ được ông làm cố vấn trong những năm 1950.
Sau chiến tranh, Wiener ngày càng trở nên quan tâm đến những gì ông tin là can thiệp chính trị tới nghiên cứu khoa học, và quân sự hóa khoa học. Bài viết của ông "Một nhà khoa học nổi loạn" cho vấn đề tháng 1 năm 1947 của tờ The Atlantic Monthly kêu gọi các nhà khoa học xem xét những tác động đạo đức của công việc của họ. Sau chiến tranh, ông đã từ chối chấp nhận bất cứ nguồn tài trợ nào của chính phủ hoặc làm việc trong các dự án quân sự. Niềm tin của Wiener liên quan đến vũ khí hạt nhân và chiến tranh lạnh trái ngược với John von Neumann là chủ đề chính của cuốn sách John Von Neumann và Norbert Wiener.
Wiener là một người tham gia các hội nghị Macy. Ông qua đời ở tuổi 69, tại Stockholm, Thụy Điển.
Sự nghiệp
Wiener là nhà nghiên cứu đầu tiên của quá trình ngẫu nhiên và nhiễu, công trình đóng góp liên quan đến kỹ thuật điện tử, truyền thông điện tử, hệ thống điều khiển.
Công trình của Wiener trong điều khiển học đã ảnh hưởng tới Gregory Bateson và Margaret Mead, và qua họ ảnh hưởng tới nhân học, xã hội học, và giáo dục.
Phương trình Wiener
Một trình diễn toán học đơn giản của chuyển động Brown, phương trình Wiener, đặt theo tên của Wiener, giả định tốc độ hiện tại của một hạt chất lỏng dao động ngẫu nhiên.
Trong toán học
Wiener quan tâm lớn tới các lý thuyết toán học về chuyển động Brown (được đặt tên theo Robert Brown) chứng minh nhiều kết quả hiện nay được biết đến rộng rãi như các phi-khả vi của các đường dẫn. Do đó, phiên bản một chiều của chuyển động Brown đã được đặt tên là quá trình Wiener. Nổi tiếng với quá trình Lévy, quá trình ngẫu nhiên Càdlàg với gia số độc lập thống kê tĩnh, và xảy ra thường xuyên trong toán học thuần túy và toán ứng dụng, vật lý và kinh tế (ví dụ thị trường chứng khoán).
Định lý Tauberian Wiener, một kết quả trong năm 1932 của Wiener, phát triển định lý Tauberian trong lý thuyết khả tích, trên mặt một chương phân tích thực tế, bằng cách hiển thị hầu hết các kết quả được biết đến có thể được gói gọn trong một nguyên tắc lấy từ phân tích sóng hài. Trong các công thức hiện nay, định lý của Wiener không có bất cứ liên hệ rõ ràng với định lý Tauberian, vốn liên quan tới các chuỗi vô tận; tuy nhiên sự tịnh tiến từ công thức tích phân, hoặc bằng cách sử dụng ngôn ngữ của phân tích hàm và đại số Banach, là một quá trình tương đối thường xuyên.
Định lý Paley-Wiener liên quan tới tính tăng trưởng của toàn bộ hàm trên C n và biến đổi Fourier của phân phối Schwartz của compact support (giá kết).
Định lý Wiener-Khinchin, (hoặc định lý Wiener - Khintchine hoặc Khinchin - Kolmogorov), nói rằng mật độ phổ công suất của một quá trình ngẫu nhiên rộng-nhạy-tĩnh là biến đổi Fourier của hàm tự tương quan.
Thạch Sơn, Thạch Hà
Thạch Sơn là một xã thuộc huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh, Việt Nam.
Địa lý
Xã Thạch Sơn có diện tích 10,49 km², dân số năm 1999 là 5246 người, mật độ dân số đạt 500 người/km².
Norbert Wiener
Trong toán học
Một không gian Wiener trừu tượng là một đối tượng toán học trong lý thuyết đo lường, được sử dụng để xây dựng một đo lường "đầy đủ", cực dương và hữu hạn cục bộ trên một không gian vectơ hữu hạn chiều. Xây dựng ban đầu của Wiener chỉ áp dụng cho không gian của các đường liên tục giá trị thực trên các khoảng đơn vị, được gọi là không gian Wiener cổ điển. Leonard Gross cung cấp một tổng quát hóa cho trường hợp của một không gian Banach tổng thể tách rời.
Thạch Sơn, Thạch Hà
Địa lý
Từ xa xưa trên địa bàn xã này có tuyến kênh Nhà Lê nối từ kinh đô Hoa Lư đến Đèo Ngang đi qua, là tuyến đường thủy đầu tiên trong lịch sử Việt Nam và được coi là tuyến đường Hồ Chí Minh trên sông vì những đóng góp cho các cuộc chiến tranh của người Việt.
Hành chính
Xã Thạch Sơn được chia thành 8 thôn: Vạn Đọ̣̀ ̣, Tân Hợp, Đình Hàn, Sơn Hà, Tri Khê, Sơn Tiến, Sông Tiến, Sông Hải.
Norbert Wiener
Trong toán học
Chính khái niệm về một không gian Banach đã được phát hiện ra một cách độc lập bởi cả Wiener và Stefan Banach trong cùng khoảng thời gian như nhau.
Trung tâm Norbert Wiener về Phân tích Hài và ứng dụng (NWC) tại Khoa Toán học tại Đại học Maryland, College Park được dành cho những di sản khoa học và toán học của Norbert Wiener. Website NWC nhấn mạnh các hoạt động nghiên cứu của Trung tâm. Hơn nữa, mỗi năm Trung tâm Norbert Wiener tổ chức tháng hai Fourier Talks, một hội nghị quốc gia hai thể hiện các tiến bộ trong phân tích hài cả lý thuyết và ứng dụng trong ngành công nghiệp, chính phủ, và học thuật.
Ấn phẩm
Tiểu thuyết: Tự truyện: Dưới cái tên "W. Norbert"
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1894 Thể loại:Mất năm 1964 Thể loại:Nhà toán học Mỹ Thể loại:Giáo sư Mỹ Thể loại:Cựu sinh viên Đại học Harvard Thể loại:Giáo sư Viện Công nghệ Massachusetts
Guzmania blassii
Guzmania blassii là một loài thực vật có hoa trong họ Bromeliaceae. Loài này được Rauh mô tả khoa học đầu tiên năm 1983.
Liên kết ngoài
Thể loại:Guzmania Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1983 Thể loại:Thực vật Costa Rica
Logfia
Logfia là một chi thực vật có hoa trong họ Cúc (Asteraceae).
Loài
Chi Logfia gồm các loài:
Inurois tenuis
Inurois tenuis là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Inurois
Achyronia purpurea
Achyronia purpurea là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Eckl. & Zeyh.) Kuntze mô tả khoa học đầu tiên năm 1891.
Vadonia puchneri
Vadonia puchneri là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Achyronia purpurea
Liên kết ngoài
Thể loại:Achyronia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1891
Vadonia puchneri
Tham khảo
Thể loại:Vadonia
Achyronia purpurea
Liên kết ngoài
Achyronia purpurea
Coniocompsa japonica
Coniocompsa japonica là một loài côn trùng trong họ Coniopterygidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Enderlein miêu tả năm 1907.
Tham khảo
Thể loại:Coniocompsa
Zygodon excelsus
Zygodon excelsus là một loài rêu trong họ Orthotrichaceae. Loài này được Müll. Hal. mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Liên kết ngoài
Thể loại:Zygodon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1879