cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rừng Sonian
Lịch sử
thumb|left|Những cây sồi già dày đặc xen lẫn bởi những cây non ở khu vực rừng gần [[Bruxelles.]] Khu rừng là một phần còn sót lại rải rác của khu rừng than đá cổ đại Silva Carbonaria. Lần đầu tiên khu rừng Sonian được đề cập đến là vào thời Trung Cổ. Sau đó, những khu rừng tại Bruxelles bị sông Zenne cắt ngang qua và kéo dài đến tận Hainaut, bao phủ hầu hết vùng đất cao giữa sông Zenne và Dyle. Trong một cuốn tiểu sử thế kỷ thứ 9 của Thánh Foillan có đề cập đến một khu rừng nằm bên cạnh tu viện Thánh Gertrude được gọi là Sonesian. Đến thế kỷ 16, vẫn còn khoảng 7 khu vực rừng phân mảnh trong phạm vi của nó. Đến thế kỷ 19, diện tích khu rừng còn khoảng 100 km vuông nhưng do bị khai thác nên hiện nay nó chỉ còn 43,83 km vuông.
Vào thời Trung Cổ, khu rừng Sonian từng mở rộng khắp phía nam Lãnh địa công tước Brabant cho đến những bức tường thành Bruxelles và được đề cập dưới tên gọi Ardennes trong tác phẩm Childe Harold của thi sĩ Lord Byron. Ban đầu, Sonian là một phần của khu rừng Ardennes của người La Mã và ngay cả vào thời kỳ Cách mạng Pháp, nó vẫn là một khu rừng rất rộng lớn. Sự thay đổi lớn khiến diện tích của nó bị giảm đi đáng kể vào đầu thế kỷ 19, khi hoàng đế Napoléon Bonaparte ra lệnh chặt 22.00 cây sồi tại đây để xây dựng hạm đội tàu hải quân Flottille de Boulogne nhằm mục đích xâm lược đảo Anh. Vua Willem I của Hà Lan tiếp tục cho khai thác và diện tích của khu rừng từ 29.000 acre vào năm 1820 giảm xuống còn 11.200 acre vào năm 1830. Một phần đáng kể của khu rừng tại Waterloo được Công tước Wellington vào năm 1815, người sau đó là Hoàng tử Waterloo trong giới quý tộc Hà Lan. Phần diện tích rừng này chỉ được chuyển đổi thành trang trại vào thời công tước thứ hai. Bois de la Cambre được thành lập ở ngoại ô Bruxelles, tách ra khỏi rừng Sonian vào năm 1861. Năm 1911, khu rừng vẫn kéo dài đến Tervuren, Groenendaal và Argenteuil gần với Mont-Saint-Jean và Waterloo. Khu rừng trước đây nằm ngay bên tu viện Thánh Foillan, nằm không xa Nivelles, phục vụ trong một thời gian dài như một nơi săn bắn độc quyền cho giới quý tộc, nhưng ngày nay đã mở cửa cho công chúng.
Hệ sinh thái
Khu rừng bao phủ phần lớn bởi những cây Sồi và Dẻ gai châu Âu, một số cây có tuổi đời lên đến 200 năm. Hệ động thực vật của Sonian đã suy giảm phần nào do tác động của con người qua hàng trăm năm. Ngày nay có rất nhiều các con đường và đường cao tốc được thiết lập xuyên sâu vào trong khu rừng cùng với hệ sinh thái nghèo nàn khiến nhiều loài động thực vật đã tuyệt chủng. Sonian là nơi sinh sống của 46 loài động vật có vú. Trong số đó, có 7 loài đã biến mất hoàn toàn tại đây gồm Gấu nâu, Sói xám, Chuột sóc nâu, Hươu đỏ, Lửng và Thỏ đồng. Bọ cánh cứng cũng đã biến mất khỏi khu rừng này. Lợn rừng được cho là đã biến mất tại Sonian kể từ năm 1957 nhưng đã được tái phát hiện vào năm 2007.
Sonian là một khu vực bảo vệ đặc biệt của châu Âu trong danh sách Natura 2000 bởi nó bảo tồn nhiều loài dơi đang bị đe dọa như Dơi tai chuột lớn, Dơi Geoffroy, Dơi muỗi phương Tây, Dơi hồ, Dơi Bechstein. Một số loài động vật đáng chú ý khác gồm Gõ kiến đen, Sa giông mào phương Bắc.
Liên kết ngoài
Sonian Sonian Sonian
Saint-Perdon
Saint-Perdon là một xã, thuộc tỉnh Landes trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 30,62 km², dân số năm 2006 là 1254 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 83 mét trên mực nước biển.
Danh xưng dân địa phương trong tiếng Pháp là Saint-Perdonnais.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã của Landes
Pontigné
Pontigné là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 47 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Maine-et-Loire
Megachile bradleyi
Megachile bradleyi là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Mitchell mô tả khoa học năm 1934.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1934
Gloeosoma japonicum
Gloeosoma japonicum là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Matthews miêu tả khoa học đầu tiên năm 1899.
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 1988 – Đơn nữ
Steffi Graf giành chức vô địch, đánh bại Gabriela Sabatini trong trận chung kết 6–3, 3–6, 6–1 giành chức vô địch Đơn nữ tại Giải quần vợt Mỹ Mở rộng 1988. Do đó, Steffi trở thành tay vợt nữ thứ 3 giành cú Grand Slam, sau Maureen Connolly Brinker và Margaret Court. Đây là bước thứ tư để bà hoàn tất Golden Slam đầu tiên và duy nhất của mình. Trận đấu cũng là trận chung kết Grand Slam đầu tiên của Sabatini, sau đó còn vào thêm 2 trận chung kết Grand Slam nữa trong sư nghiệp. Ngoài ra, Graf cũng hoàn tất Grand Slam Sự nghiệp ở nội dung đơn. Martina Navratilova là đương kim vô địch, tuy nhiên bà thất bại ở tứ kết trước Zina Garrison.
Hạt giống
• # Steffi Graf (Vô địch)
• # Chris Evert (Bán kết, rút lui)
• # Pam Shriver (Vòng hai)
• # 🇧🇬 Manuela Maleeva-Fragnière (Tứ kết)
• # Claudia Kohde-Kilsch (Vòng ba)
• # Zina Garrison (Bán kết)
• # Barbara Potter (Vòng bốn)
• # Mary Joe Fernández (Vòng ba)
• # 🇧🇬 Katerina Maleeva (Tứ kết)
Liên kết ngoài
Đơn nữ Thể loại:Giải quần vợt Mỹ Mở rộng theo năm - Đơn nữ Thể loại:Quần vợt nữ năm 1988 Thể loại:Thể thao nữ Mỹ năm 1988
Podalonia sheffieldi
Podalonia sheffieldi là một loài côn trùng cánh màng trong họ Sphecidae, thuộc chi Podalonia. Loài này được R. Turner miêu tả khoa học đầu tiên năm 1918.
Tham khảo
Thể loại:Podalonia
Acacia chiapensis
Vachellia chiapensis là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này chỉ có thể tìm thấy ở México.
Tham khảo
C Thể loại:Thực vật México
Bellenaves
Bellenaves  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Allier
Damalasaurus
"Damalasaurus" (nghĩa là "thằn lằn Damala") là tên không chính thức (nomen nudum) được đặt cho một chi khủng long ăn thực vật sống vào thời kỳ Jura sớm.
Liên kết ngoài
Thể loại:Khủng long Thể loại:Damalasaurus Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 1983 Thể loại:Khủng long châu Á Thể loại:Khủng long kỷ Jura Thể loại:Sauropoda Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Gloeosoma laevis
Gloeosoma laevis là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Casey miêu tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Megachile brasiliensis
Megachile brasiliensis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Dalla Torre mô tả khoa học năm 1896.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1896
Grambek
Grambek là một đô thị thuộc huyện Lauenburg, trong bang Schleswig-Holstein, nước Đức. Đô thị Grambek có diện tích 12,66 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 409 người.
Doğanyol
Doğanyol là một huyện thuộc tỉnh Malatya, Thổ Nhĩ Kỳ. Huyện có diện tích 295 km² và dân số thời điểm năm 2007 là 5026 người, mật độ 17 người/km².
Xem thêm
Thể loại:Huyện thuộc tỉnh Malatya
Grambek
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Herzogtum Lauenburg
Bellerive-sur-Allier
Bellerive-sur-Allier  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.
Tham khảo
‘‘Dựa trên bài ở Wikipedia tiếng Pháp.’’
Bellerivesurallier
Saint-Paul-en-Born
Saint-Paul-en-Born là một xã, thuộc tỉnh Landes trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 43,53 kilômét vuông, dân số năm 2006 là 693 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 15 mét trên mực nước biển.
Tipula detruncata
Tipula detruncata là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Dandakosaurus
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Dandakosaurus Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 1982 Thể loại:Ceratosauria Thể loại:Khủng long Ấn Độ và Madagascar Thể loại:Khủng long kỷ Jura Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Tipula diabolica
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Podalonia sonorensis
Podalonia sonorensis là một loài côn trùng cánh màng trong họ Sphecidae, thuộc chi Podalonia. Loài này được Cameron miêu tả khoa học đầu tiên năm 1888.
Vollerwiek
Vollerwiek là một đô thị thuộc huyện Nordfriesland, bang Schleswig-Holstein, Đức.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Nordfriesland
Megachile bredoi
Megachile bredoi là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Cockerell mô tả khoa học năm 1935.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1935
Grabau, Herzogtum Lauenburg
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Herzogtum Lauenburg
Gloeosoma levantinum
Gloeosoma levantinum là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Sahlberg miêu tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Saint-Pandelon
Saint-Pandelon là một xã, thuộc tỉnh Landes trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 9,18 kilômét vuông, dân số năm 2006 là 736 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 45 mét trên mực nước biển.
Acacia condyloclada
Senegalia condyloclada là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này có ở Ethiopia, Kenya, và Somalia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Darwinsaurus
Darwinsaurus là một chi khủng long, được Paul mô tả khoa học năm 2012.
Megachile brethesi
Megachile brethesi là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Schrottky mô tả khoa học năm 1909.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1909
Trạm không gian Thiên Cung
Thiên Cung là một trạm không gian được đựa vào quỹ đạo Trái Đất tầm thấp từ 340 đến so với bề mặt trái đất. Sau khi hoàn thành, trạm Không gian Thiên Cung sẽ có khối lượng từ 80 đến, bằng 1/5 trạm vũ trụ quốc tế, và có kích thước bằng trạm không gian Mir của Nga đã ngừng hoạt động. Các hoạt động sẽ được kiểm soát từ Trung tâm Kiểm soát Phi hành Hàng không Bắc Kinh ở Trung Quốc. Mô đun lõi, Thiên Hà, được phóng vào ngày 29 tháng 4 năm 2021.
Việc xây dựng trạm không gian này đánh dấu giai đoạn thứ ba của chương trình Thiên Cung, dựa trên kinh nghiệm thu được từ các tiền thân của nó, Thiên Cung 1 và Thiên Cung 2. Các nhà lãnh đạo Trung Quốc hy vọng rằng nghiên cứu được thực hiện trên trạm không gian sẽ cải thiện khả năng của các nhà nghiên cứu trong việc tiến hành các thí nghiệm khoa học trong không gian, vượt quá thời hạn mà các phòng thí nghiệm vũ trụ hiện có của Trung Quốc cung cấp. Một tên lửa đẩy Trường Chinh 2 với tàu không gian Thần Châu sẽ luôn ở chế độ chờ cho nhiệm vụ cứu hộ khẩn cấp.
Les Ponts-de-Cé
Les Ponts-de-Cé là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 26 mét trên mực nước biển.
Trạm không gian Thiên Cung
Liên kết ngoài
Thể loại:Trạm không gian Trung Quốc Thể loại:Trung Quốc năm 2022
Les Ponts-de-Cé
Les Ponts-de-Cé là ngoại ô của Angers.
Acacia daemon
Vachellia daemon là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này chỉ có ở Cuba. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
La Prévière
La Prévière là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 79 mét trên mực nước biển. Sông Verzée tạo thành toàn bộ ranh giới đông nam thị trấn.
Les Ponts-de-Cé
Các tên gọi cũ
Les Ponts-de-Cé đã có các tên gọi sau:
Bert, Allier
Tham khảo
Thể loại:Xã của Allier
Les Ponts-de-Cé
Tham khảo
Pontsdece
Acacia daemon
Tham khảo
D Thể loại:Thực vật Cuba
La Prévière
Tham khảo
Previere
Chùa Đá Trắng
Chùa Đá Trắng (Bạch Thạch Tự) nằm về phía bắc cầu Nhơn Mỹ huyện Tuy An, Phú Yên, giáp Quốc Lộ 1A. Được xây cất nơi triền núi Đá Trắng nên chùa mang tên Bạch Thạch Tự.
Lịch sử chùa
Năm 1793, Thiền sư Pháp Chuyên (Diệu Nghiêm) đến đây dựng cất một thảo am dịch kinh Hoa Nghiêm. Bốn năm sau, ngài kiến tạo một ngôi chùa lá mái đồ sộ. Năm 1889, chùa được vua Thành Thái ban sắc tứ. Năm 1929, chùa bị hỏa hoạn, chùa mở cuộc lạc quyên khắp nơi để đại trùng tu.
Đặc sản
Xoài Đá Trắng trong khuôn viên chùa khi chín màu vàng tươi, ngọt thơm dịu nhẹ. Thời Nguyễn đây là vật phẩm tiến vua. Mỗi năm vào tết Đoan Ngọ tỉnh Phú Yên phải dâng vua từ 1000 đến 2000 quả xoài.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chùa tại Phú Yên Thể loại:Di tích tại Phú Yên
Doğanyurt
Doğanyurt là một huyện thuộc tỉnh Kastamonu, Thổ Nhĩ Kỳ. Huyện có diện tích 254 km² và dân số thời điểm năm 2007 là 8940 người, mật độ 35 người/km².
Xem thêm
Thể loại:Huyện thuộc tỉnh Kastamonu
Gloeosoma punctipenne
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Podalonia turcestanica
Podalonia turcestanica là một loài côn trùng cánh màng trong họ Sphecidae, thuộc chi Podalonia. Loài này được Dalla Torre miêu tả khoa học đầu tiên năm 1897.
Tham khảo
Thể loại:Podalonia
Saint-Pierre-du-Mont, Landes
Saint-Pierre-du-Mont là một xã, thuộc tỉnh Landes (40) trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 26,26 km², dân số năm 2006 là 8171 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao từ 25-102 mét trên mực nước biển. Ses dân sont les Saint Pierrois.
Liên kết ngoài
Landes]]
Thể loại:Xã của Landes
Megachile breviata
Megachile breviata là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Vachal mô tả khoa học năm 1908.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1908
Gloeosoma seychellarum
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Acacia densispina
Senegalia densispina là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này chỉ có ở Somalia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Tham khảo
D Thể loại:Thực vật Somalia Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Dashanpusaurus
Dashanpusaurus là một chi khủng long, được Peng G. Ye Gao Y. Shu & Jiang S. mô tả khoa học năm 2005.
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Dashanpusaurus Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 2005 Thể loại:Khủng long châu Á Thể loại:Khủng long kỷ Jura Thể loại:Sauropoda Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Tipula diacanthophora
Tipula diacanthophora là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
La Romagne, Maine-et-Loire
La Romagne là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 110 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Romagne
Hornbek
Hornbek là một đô thị thuộc huyện Lauenburg, trong bang Schleswig-Holstein, nước Đức. Đô thị Hornbek có diện tích 5,89 km², dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2006 là 176 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Herzogtum Lauenburg
Sân bay Perth
Sân bay Perth (tiếng Anh: Perth Airport) là một sân bay nội địa và quốc tế ở Redcliffe, Tây Úc, và là sân bay thương mại chính phục vụ thủ phủ Tây Úc, Perth. Đây là sân bay tập nập thứ 4 ở Úc và đóng vai tròn chiến lược do vị trí của nó phục vụ nhiều điểm đến ở Úc, châu Á, Ấn Độ Dương cũng như Johannesburg, Nam Phi và Dubai, Các tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất. Sân bay này có sự tăng trưởng lượng khác mạnh mẽ trong những năm qua nhờ phát triển của ngành khai thác mỏ và các hãng hàng không giá rẻ. Trong năm tài chính 2007/2008, mức tăng trưởng số lượt khách đạt 13,34%.
Hãng hàng không và điểm đến
Tại thời điểm tháng 11 năm 2017, sân bay Perth có 29 hãng hàng không bay thường lệ bay thẳng đến 77 điểm đến:
300px|thumb|Các thành phố có tuyến bay đến sân bay Perth
Các hãng có thỏa thuận chia chỗ
Các hãng sau:
Tham khảo
Thể loại:Sân bay Úc
Bessay-sur-Allier
Bessay-sur-Allier  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.
Tham khảo
‘‘Dựa trên bài ở Wikipedia tiếng Pháp.’’
Bessaysurallier
Podalonia tydei
Podalonia tydei là một loài côn trùng cánh màng trong họ Sphecidae, thuộc chi Podalonia. Loài này được Le Guillou miêu tả khoa học đầu tiên năm 1841.
Tham khảo
Thể loại:Podalonia
Gloeosoma sibiricum
Gloeosoma sibiricum là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Reitter miêu tả khoa học đầu tiên năm 1891.
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Tipula diarizos
Tipula diarizos là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Yerevan
Yerevan (Երևան, cách viết cổ điển: Երեւան, ; İrəvan; Ереван) là thủ đô và thành phố lớn nhất Armenia, cũng là một trong các thành phố cổ nhất luôn có dân cư ngụ. Nằm dọc theo sông Hrazdan, Yerevan là trung tâm hành chính, văn hóa, và kinh tế của đất nước. Nó đã là thủ đô Armenia từ năm 1918 (thủ đô thứ mười ba trong lịch sử Armenia, và là thủ đô thứ bảy nằm trên bình nguyên Ararat).
Lịch sử Yerevan khởi đầu vào thế kỷ 8 TCN, với sự thành lập pháo đài Erebuni năm 782 TCN bởi vua Argishti I của Urartu tại mạn tây của bình nguyên Ararat. Erebuni được "thiết lập làm một trung tâm hành chính và tôn giáo, một thủ phủ hoàng gia hoàn chỉnh." Vào thời Vương quốc Armenia cổ đại, những thủ đô mới được chọn và Yerevan mất đi tầm quan trọng. Dưới sự cai trị của Iran và Nga, đây là trung tâm của hãn quốc Erivan từ năm 1736 đến 1828 và của Guberniya Erivan từ năm 1850 đến 1917. Sau Chiến tranh thế giới thứ nhất, Yerevan trở thành thủ đô của Đệ nhất Cộng hòa Armenia do hàng nghìn người sống sót trong cuộc diệt chủng người Armenia tại đế quốc Ottoman di cư đến nơi này. Thành phố mở rộng nhanh chóng vào thế kỷ 20 khi Armenia gia nhập Liên Xô. Trong chỉ vài thập niên, Yerevan chuyển từ một tỉnh lỵ nhỏ của đế quốc Nga, thành trung tâm văn hóa, nghệ thuật và công nghiệp của Armenia.
Với sự tăng trưởng của kinh tế đất nước, Yerevan đang trải qua sự biến chuyển lớn do nhiều phần của thành phố được xây dựng lại kể từ đầu thập niên 2000, những nơi như nhà hàng, cửa hiệu, và tiệm cà phê, vốn ít ỏi vào thời Liên Xô, đã mọc lên nhanh chóng. , dân số Yerevan là 1.060.138 người, tức hơn 35% tổng dân số của toàn Armenia. Theo ước tính chính thức năm 2016, dân số thành phố đạt 1.073.700.
Khí hậu
Yerevan có khí hậu bán khô hạn lạnh (phân loại khí hậu Köppen BSk), bị ảnh hưởng bởi lục địa. Lượng mưa trung bình hàng năm là khoảng 318 mm.
Liên kết nghĩa
Thể loại:Thành phố của Armenia Thể loại:Tỉnh của Armenia Thể loại:Thủ đô của châu Á Thể loại:Thủ đô châu Âu Thể loại:Armenia Thể loại:Thập niên 780 TCN
Saint-Vincent-de-Paul, Landes
Saint-Vincent-de-Paul là một xã, thuộc tỉnh Landes trong vùng Nouvelle-Aquitaine. Xã này có diện tích 23 km², dân số năm 2006 là 3237 người. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 23 mét trên mực nước biển.
Liên kết ngoài
Saint-Vincent-de-Paul
Doğubeyazıt
Doğubeyazıt là một huyện thuộc tỉnh Ağri, Thổ Nhĩ Kỳ. Huyện có diện tích 2416 km² và dân số thời điểm năm 2007 là 111299 người, mật độ 46 người/km².
Xem thêm
Thể loại:Huyện thuộc tỉnh Ağrı
Megachile breviceps
Megachile breviceps là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Friese mô tả khoa học năm 1898.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1898
Gloeosoma sticticus
Gloeosoma sticticus là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Casey miêu tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Acacia dolichostachya
Mariosousa dolichostachya là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này có ở Guatemala và México. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Gloeosoma sticticus
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Acacia dolichostachya
Tham khảo
D Thể loại:Thực vật Guatemala Thể loại:Thực vật México
Besson, Allier
Tham khảo
Thể loại:Xã của Allier
Viöl
Viöl (tiếng Đan Mạch: Fjolde, tiếng Bắc Friesland: Fjåål) là một đô thị thuộc huyện Nordfriesland, bang Schleswig-Holstein, Đức.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Nordfriesland
Hoàng Sào
Hoàng Sào (, 835 - 884) là người phát động Khởi Nghĩa Hoàng Sào, đồng thời cũng là thủ lĩnh của cuộc khởi nghĩa, diễn ra trong khoảng thời gian từ 874 đến 884, trong thời gian của cuộc khởi nghĩa Hoàng Sào xưng Hoàng Đế, thành lập chính quyền Đại Tề, khởi nghĩa Hoàng Sào tuy thất bại nhưng khiến nhà Đường suy yếu nghiêm trọng rồi sụp đổ trong khoảng 23 năm sau (năm 907).
Thân thế
Hoàng Sào là người Oan Cú, Tào châu. Gia đình ông buôn lậu muối trong nhiều thế hệ (do triều đình Đường giữ độc quyền muối từ sau loạn An Sử), nhờ đó mà trở nên hưng thịnh. Hoàng Sào được mô tả là có tài kiếm thuật, cưỡi ngựa, bắn cung, và ở một mức độ nhất định là văn chương, cũng là một người giỏi tranh luận. Hoàng Sào dùng tài sản của mình để chiêu mộ những con người tuyệt vọng đến phụng sự. Hoàng Sào có ít nhất một huynh là Hoàng Tồn (黃存), và ít nhất sáu đệ: Hoàng Nghiệp (黃鄴) hay Hoàng Tư Nghiệp (黃思鄴), Hoàng Quỹ (黃揆), Hoàng Khâm (黃欽), Hoàng Bỉnh (黃秉), Hoàng Vạn Thông (黃萬通), và Hoàng Tư Hậu (黃思厚). Hoàng Sào liên tục ứng thí trong các kỳ thi khoa cử, song không đỗ đạt, sau đó quyết tâm nổi dậy chống lại sự cai trị của nhà Đường.
Hợp binh với Vương Tiên Chi
Năm 874, Vương Tiên Chi và Thượng Quân Trường nổi dậy tại Trường Viên và đến năm 875 thì họ nhiều lần đánh bại Thiên Bình tiết độ sứ Tiết Sùng (薛崇). Hoàng Sào cũng nổi dậy với vài nghìn người và hợp binh với Vương Tiên Chi.
Năm 876, Vương Tiên Chi thông qua quan triều Đường là Vương Liêu (王鐐)- thân thích của tể tướng Vương Đạc, và Kì châu thứ sử Bùi Ác (裴偓) để đàm phán hòa bình với triều đình Trường An. Theo ý của Vương Đạc, Đường Hy Tông cử sứ giả đến tuyên bố sách phong Vương Tiên Chi làm quan. Tuy nhiên, Hoàng Sào lại không được phong chức gì, ông tức giận và nói:
"Ban đầu chúng ta cùng lập đại thệ, hoành hành Thiên hạ. Nay chỉ mình ngươi được nhận chức quan tả quân, 5000 binh sĩ ở đây biết về đâu?"
Hoàng Sào đánh vào đầu Vương Tiên Chi, các binh sĩ nổi dậy cũng đồng thanh phản đối hòa giải. Vương Tiên Chi lo sợ trước cơn thịnh nộ của quân sĩ nên quay sang chống lại Bùi Ác và cướp phá Kì châu. Tuy nhiên, sau đó đội quân nổi dậy bị phân thành hai nhóm, một nhóm theo Vương Tiên Chi, và một nhóm đi theo Hoàng Sào. nhỏ|trái|Các lối hành binh của nghĩa quân nước Tề
Sau khi tách khỏi Vương Tiên Chi
Sau đó, Hoàng Sào tiến quân khắp vùng miền Trung của Trung Hoa, nhiều lần giao chiến với quân Đường:
Vào mùa xuân năm 878, khi Hoàng Sào đang bao vây Bạc châu, Vương Tiên Chi bị Tăng Nguyên Dụ tiêu diệt, Thượng Nhượng đem tàn dư đội quân của Vương Tiên Chi đến hợp binh với Hoàng Sào tại Bạc châu. Thượng Nhượng đề nghị Hoàng Sào xưng vương. Hoàng Sào lấy hiệu là Xung Thiên đại tướng quân, cải nguyên "Vương Bá", nhằm thể hiện sự độc lập với triều đình Đường. Sau đó, Hoàng Sào lại công chiếm Nghi châu và Bộc châu, song sau lại phải chịu một số thất bại trước quân Đường. Do đó, Hoàng Sào viết thư cho Thiên Bình tiết độ sứ mới được bổ nhiệm là Trương Tích (張裼), nhờ Trương Tích thượng biểu xin triều đình phong quan cho mình. Theo đề xuất của Trương Tích, Đường Hy Tông hạ chiếu bổ nhiệm Hoàng Sào là 'hữu vệ tướng quân', song lệnh cho Hoàng Sào đưa quân đến Vận châu giải giáp trước khi đến Trường An. Trước các điều kiện này, Hoàng Sào từ chối tuân chỉ, ông tiến công Tống châu và Biện châu, sau đó tiến công Vệ Nam , và kế tiếp là tiến công Diệp huyện và Dương Trạch. Đường Hy Tông do đó phái quân lính từ ba quân đến trấn thủ đông đô Lạc Dương, cũng lệnh cho Tăng Nguyên Dụ tiến đến Lạc Dương. Do quân Đường tập trung trấn thủ Lạc Dương, Hoàng Sào chuyển sang tiến về phương nam.
Hành quân về phương nam
Hoàng Sào vượt Trường Giang và chiếm được một số châu ở bờ nam: Kiền châu, Cát châu , Nhiêu châu , và Tín châu. Vào mùa thu năm 878, Hoàng Sào tiến về phía đông bắc và tiến công Tuyên châu, đánh bại Tuyên Thiệp quan sát sứ Vương Ngưng (王凝) tại Nam Lăng , song không thể chiếm được Tuyên châu. Do đó, Hoàng Sào tiếp tục tiến về đông nam và tiến công Chiết Đông, và sau đó, theo một tuyến đường vùng núi, ông tiến công Phúc Kiến vào mùa đông năm 878. Tuy nhiên, trong cuộc hành quân này, Hoàng Sào vài lần chiến bại trước các bộ tướng của Trấn Hải tiết độ sứ Cao Biền là Trương Lân (張璘) và Lương Toản (梁纘), một số bộ tướng của Hoàng Sào đầu hàng Trấn Hải quân. Hoàng Sào tiếp tục tiến xa hơn về phương nam, hướng đến vùng Lĩnh Nam.
Vương Đạc được Hoàng đế Đường phong là 'Nam diện hành doanh chiêu thảo đô thống' và Kinh Nam tiết độ sứ, Vương Đạc bổ nhiệm Lý Hệ (李係) là 'hành doanh phó đô thống', kiêm Hồ Nam quan sát sứ, ngăn chặn đường tiến về phương bắc của Hoàng Sào. Trong khi đó, Hoàng Sào viết thư cho Chiết Đông quan sát sứ Thôi Cầu (崔璆) và Lĩnh Nam Đông đạo tiết độ sứ Lý Điều (李迢), xin họ làm trung gian dàn xếp giúp ông, nói rằng sẽ chịu quy phục triều đình nếu được phong là Thiên Bình tiết độ sứ. Thôi Cầu và Lý Điều chuyển tiếp đề xuất của Hoàng Sào về Trường An, song Đường Hy Tông từ chối. Hoàng Sào sau đó trực tiếp thượng biểu cho Đường Hy Tông, đề nghị được bổ nhiệm là Lĩnh Nam Đông đạo tiết độ sứ. Tuy nhiên, do sự phản đối của tể tướng Vu Tông, Đường Hy Tông vẫn tiếp tục từ chối đề xuất của Hoàng Sào, chỉ đồng ý để Hoàng Sào làm 'phủ soái'. Hoàng Sào nhận được chiếu chỉ thì tức giận và xem đây là một hành động sỉ nhục. Vào mùa thu năm 879, Hoàng Sào tiến công Quảng châu- thủ phủ của Lĩnh Nam Đông đạo, chiếm được thành sau một ngày bao vây và bắt giữ Lý Điều. Hoàng Sào đề nghị Lý Điều một lần nữa thượng biểu cho Đường Hy Tông, song lần này Lý Điều từ chối và bị hành quyết.
Hành quân về bắc
Tuy nhiên, khi ở Lĩnh Nam, các binh sĩ của Hoàng Sào phải chịu cảnh đau ốm và khoảng 30-40% thiệt mạng. Khi các thuộc hạ chủ chốt đề xuất nên hành quân về lại phương bắc, Hoàng Sào chấp thuận. Hoàng Sào cho kết bè tại Quế châu và xuôi theo Tương Giang tiến đến Đàm châu- thủ phủ của Hồ Nam - vào mùa đông năm 879. Hoàng Sào chỉ mất một ngày để chiếm Đàm châu, Lý Hệ chạy trốn đến Lãng châu.
Bản thân Hoàng Sào đi bè theo Tương Giang và qua Giang Lăng để tiến công Tương Dương- thủ phủ của Sơn Nam Đông đạo. Tuy nhiên, Hoàng Sào chiến bại trước liên quân của Sơn Nam Đông đạo tiết độ sứ Lưu Cự Dung (劉巨容) và tướng triều đình là Tào Toàn Trinh (曹全晸), còn bị truy kích đến tận Giang Lăng. Tuy nhiên, Lưu Cự Dung lại lo ngại rằng nếu bắt Hoàng Sào thì ông ta sẽ không còn được triều đình xem trọng, vì thế ngừng lại việc truy kích, Tào Toàn Trinh cũng thôi không truy kích. Sau đó, Hoàng Sào tiến về phía đông và tiến công Ngạc châu, và cướp phá 15 châu xung quanh. Tuy nhiên, Hoàng Sào khi đó cũng bị Trương Lân đẩy lui nhiều lần. Do các chiến công của Trương Lân, triều đình Đường cho thượng cấp của Trương Lân là Cao Biền thay thế chức đô thống của Vương Đạc.
Quân của Hoàng Sào liên tiếp bại trận trước quân của Trương Lân, ngoài ra còn bị dịch bệnh, Hoàng Sào khi đó đang đóng trại tại Tín châu, ông quyết định hối lộ để thoát khỏi tình thế khó khăn. Ông gửi nhiều vàng cho Trương Lân và viết một lá thư cầu xin Cao Biền. Tuy nhiên, ngay sau khi Cao Biền triệu hồi các đội quân tăng viện, Hoàng Sào phá vỡ đàm phán và thách thức Trương Lân giao chiến. Cao Biền tức giận và lệnh cho Trương Lân tiến đánh, song lần này, vào mùa xuân năm 880, Hoàng Sào đánh bại dứt điểm và giết chết Trương Lân, khiến Cao Biền hoảng sợ.
Sau khi đánh bại Trương Lân, Hoàng Sào chiếm Tuyên châu, và đến mùa hè năm 880, Hoàng Sào vượt sang bờ bắc Trường Giang tại Thái Thạch, bao vây các tiền đồn phòng thủ của Hoài Nam là Thiên Trường và Lục Hợp , không xa đại bản doanh của Cao Biền tại Dương châu. Đường Hy Tông hạ chiếu chỉ cho các quân ở bờ nam Hoàng Hà phái quân đến Ân Thủy để ngăn Hoàng Sào tiến sâu hơn, và cũng khiển Cao Biền cùng Thái Ninh tiết độ sứ Tề Khắc Nhượng ngăn chặn Hoàng Sào. Tuy nhiên, Cao Biền không thể khiến đội quân 15 vạn lính của Hoàng Sào phải dừng lại. Sau đó do tranh chấp trong nội bộ hàng ngũ binh sĩ triều đình, quân sĩ của các quân đóng tại Ân Thủy phân tán, con đường của Hoàng Sào trở nên rộng mở. Hoàng Sào vượt sang bờ bắc Hoài Hà, và từ thời điểm này, quân của Hoàng Sào dừng hành vi cướp bóc của cải, song cưỡng ép nhiều tráng niên tòng quân để tăng cường lực lượng.
Chiếm Lạc Dương và Trường An
Bắt đầu vào mùa đông năm 880, Hoàng Sào tiến quân hướng đến Lạc Dương và Trường An, ông tuyên bố mục tiêu của mình là bắt Đường Hy Tông để hoàng đế phải chịu trách nhiệm cho tội ác của mình. Quân Hoàng Sào nhanh chóng chiếm được đông đô Lạc Dương của Đường.
Sau đó, Hoàng Sào tiến công Đồng Quan, Tề Khắc Nhượng và Trương Thừa Phạm kháng cự trong hơn một ngày, sau đó do quân của Tề Khắc Nhượng đói và mệt mỏi nên tan rã và chạy trốn, còn Tề Khắc Nhượng cố gắng trấn thủ song cũng thất bại, Đồng Quan thất thủ. Đường Hy Tông và Điền Lệnh Tư từ bỏ Trường An và chạy hướng đến Tây Xuyên vào ngày 8 tháng 1 năm 881. Cũng trong ngày hôm đó, tướng tiên phong Sài Tồn (柴存) của quân Hoàng Sào tiến vào Trường An, Kim Ngô đại tướng quân của Đường là Trương Trực Phương cùng một số quan văn võ nghênh tiếp Hoàng Sào vào thành. Thượng Nhượng tuyên bố với người dân Trường An rằng: "Hoàng Vương khởi binh là vì bách tính, không như họ Lý khi trước không yêu thương dân chúng, hãy an cư đừng sợ hãi". Tuy nhiên, mặc dù Thượng Nhượng đảm bảo rằng tài sản của dân chúng sẽ được tôn trọng, song quân lính của Hoàng Sào nhiều lần cướp bóc trong kinh thành. Trong một thời gian ngắn, Hoàng Sào sống trong phủ đệ của Điền Lệnh Tư, song vài ngày sau thì chuyển đến hoàng cung của vương triều Đường. Hoàng Sào cũng hạ lệnh đồ sát các thành viên hoàng tộc Đường.
Kiểm soát Quan Trung
Hoàng Sào chuyển vào sinh sống trong hoàng cung triều Đường và xưng đế vào ngày Nhâm Thìn (13) tháng 12 năm Canh Tý (tức 16 tháng 1 năm 881), đặt quốc hiệu là Đại Tề. Ông lập Tào thị làm hoàng hậu, bổ nhiệm các quan văn võ. Thoạt đầu, Hoàng Sào muốn duy trì cấu trúc triều đình Đường, ông cho các quan hàng tứ phẩm và thấp hơn được tiếp tục tại nhiệm miễn là họ thể hiện quy phục, chỉ loại bỏ các quan lại hàng tam phẩm trở lên. Các quan lại triều Đường không quy phục bị hành hình tập thể. Hoàng Sào cũng cố gắng thuyết phục các tướng Đường ở các quân quy phục ông, và có một số người chấp thuận như Gia Cát Sảng, Vương Kính Vũ, Vương Trọng Vinh, và Chu Ngập, song cuối cùng những người này lại quay về trung thành với Đường. Hoàng Sào cũng cố gắng thuyết phục Phượng Tường tiết độ sứ Trịnh Điền quy phục, song Trịnh Điền từ chối. Hoàng Sào sau đó khiển Thượng Nhượng và Vương Bá (王播) đi đánh chiếm Phượng Tường, song quân Đại Tề chiến bại vào mùa xuân năm 881.
Sau khi Trịnh Điền chiến thắng quân Đại Tề, một số tiết độ sứ trung thành với Đường hội quân gần Trường An vào mùa hè năm 881, hy vọng có thể nhanh chóng chiếm được thành. Do người dân Trường An cũng đang tiến hành kháng cự lại quân Đại Tề, Hoàng Sào buộc phải rút quân ra ngoài thành. Tuy nhiên, khi quân Đường tiến vào Trường An, họ đánh mất kỷ luật và tiến hành cướp bóc kinh thành. Quân Đại Tề sau đó phản công và đánh bại quân Đường tại Trường An. Hoàng Sào lại tiến vào Trường An, và do tức giận trước việc người dân Trường An hỗ trợ cho quân Đường, Hoàng Sào lệnh tiến hành đồ sát dân chúng.
Vào mùa xuân năm 882, Đường Hy Tông khi đó đang ở Thành Đô, bổ nhiệm Vương Đạc làm Chư đạo hành doanh đô thống, giám sát các chiến dịch chống Đại Tề. Sau đó, quân Đường bắt đầu tập hợp lại tại khu vực quanh Trường An, và khu vực do Đại Tề kiểm soát nay chỉ giới hạn tại Trường An và vùng gần đó, cùng với Đồng châu (同州) và Hoa châu (華州)- nay đều thuộc Vị Nam. Đến mùa thu năm 882, Đồng châu phòng ngự sứ Chu Ôn, đầu hàng. Vào mùa đông năm 882, Vương Ngộ (王遇) cũng dâng Hoa châu đầu hàng quân Đường, lãnh thổ Đại Tề nay chỉ còn giới hạn tại Trường An.
Đương thời, tướng người Sa Đà là Lý Khắc Dụng lại chuyển sang quy phục Đường và được đề nghị tiến công Tề, Lý Khắc Dung đến Đồng châu vào mùa đông năm 882 và hợp binh với các đội quân Đường khác. Vào mùa xuân năm 883, quân Đường đánh bại 15 vạn quân Đại Tề do Thượng Nhượng thống soái, sau đó tiếp cận Trường An. Vào mùa hè năm 883, Lý Khắc Dụng tiến vào Trường An, Hoàng Sào không thể kháng cự nổi nên từ bỏ Trường An và chạy trốn về phía đông. Do quân Đường lại tiến hành cướp phá kinh thành, họ không thể đuổi theo Hoàng Sào, Hoàng Sào chạy thoát mà không bị ngăn cản.
Hành quân về phía đông
Hoàng Sào tiến về Phụng Quốc và khiển bộ tướng Mạnh Khải tiến công Thái châu-thủ phủ của Phụng Quốc. Phụng Quốc tiết độ sứ Tần Tông Quyền chiến bại trước Mạnh Khải và phải mở cổng thành quy phục Hoàng Sào, hợp binh với quân Hoàng Sào. Sau khi đánh bại Tần Tông Quyền, Mạnh Khải tiến công Trần châu, song bị Trần châu thứ sử Triệu Thù phản kích và giết chết. Trước việc Mạnh Khải tử trận, Hoàng Sào dẫn quân của mình và Tần Tông Quyền đi bao vây Trần châu, song không thể chiếm được thành sau gần 300 ngày bao vây. Do quân lính cạn kiệt nguồn cung lương thực, Hoàng Sào cho phép họ đi đến các vùng thôn quê lân cận, bắt người để dùng làm quân lương.
Trong khi đó, vào mùa xuân năm 884, lo sợ sẽ thành mục tiêu kế tiếp của Hoàng Sào, Chu Ngập, Thì Phổ và Chu Ôn (cải thành Chu Toàn Trung), cùng xin Lý Khắc Dụng cứu viện, Lý Khắc Dụng do đó tiến quân về phía nam. Sau khi quân Lý Khắc Dụng hợp binh với quân của Chu Ngập, Thì Phổ, Chu Toàn Trung và Tề Khắc Nhượng, họ đánh bại Thượng Nhượng và Hoàng Tư Nghiệp. Hoàng Sào lo sợ, từ bỏ việc bao vây Trần châu và triệt thoái. Do doanh trại bị một trận lụt phá hủy, Hoàng Sào quyết định tiến về Biện châu- thủ phủ của Tuyên Vũ quân. Chu Toàn Trung đẩy lui được các đợt tiến công ban đầu của Hoàng Sào, song ông ta vẫn khẩn cấp cầu viện Lý Khắc Dụng. Lý Khắc Dụng cho rằng Hoàng Sào sẽ vượt sang bờ bắc Hoàng Hà, vì thế ông ta tiến công vào Vương Mãn Độ và tiêu diệt quân Hoàng Sào. Thượng Nhượng đầu hàng Thì Phổ, trong khi có một lượng lớn các tướng khác của Hoàng Sào cũng đầu hàng. Bị Lý Khắc Dụng truy kích, Hoàng Sào chạy về phía đông, song con trai út của Hoàng Sào bị Lý Khắc Dụng bắt được. Tuy nhiên, do quân lính trở nên kiệt sức, Lý Khắc Dụng ngừng truy kích Hoàng Sào và trở về Biện châu.
Hoàng Sào tiến đến Duyện châu- thủ phủ của Thái Ninh. Thuộc hạ của Thì Phổ là Lý Sư Duyệt (李師悅) cùng Thượng Nhượng giao chiến với Hoàng Sào tại Duyện châu, kết quả là quân Hoàng Sào chiến bại và bị tiêu diệt gần hết, bản thân Hoàng Sào chạy trốn đến Lang Hổ Cốc. Ngày Bính Ngọ (17) tháng 6 năm Giáp Thìn (tức 13 tháng 7 năm 884, ) cháu của Hoàng Sào là Lâm Ngôn (林言) giết chết Hoàng Sào cùng huynh đệ và thê tử của ông, đem thủ cấp của họ đến trình Thì Phổ. Tuy nhiên, trên đường đến trại của Thì Phổ, Lâm Ngôn chạm trán với quân Sa Đà và Bác Dã, quân Sa Đà và Bác Dã giết chết Lâm Ngôn và đem các thủ cấp đến trình Thì Phổ (Tuy nhiên, theo mô tả trong Tân Đường thư, Hoàng Sào tự sát và chỉ thị cho Lâm Ngôn đem thủ cấp của mình đến đầu hàng, mục đích là để cứu sống các binh sĩ.)
Nhà thơ
Không chỉ có tài võ, Hoàng Sào còn là một nhà thơ.
Chú thích
Thể loại:Mất năm 884 Thể loại:Vua Trung Quốc Thể loại:Nhân vật quân sự nhà Đường Thể loại:Nhà thơ Trung Quốc thời Đường Thể loại:Người Sơn Đông Thể loại:Sinh năm 835 Thể loại:Sinh thế kỷ 9 Thể loại:Tướng lĩnh từ Sơn Đông
Kỹ thuật xây dựng dân dụng
nhỏ|300px|Tháp đôi [[Petronas Twin Towers|Petronas, do kiến trúc sư Cesar Pelli và các kĩ sư Thornton-Tomasetti và Ranhill Bersekutu Sdn Bhd thiết kế, giữ kỉ lục tòa nhà cao nhất thế giới từ 1998 đến 2004.]] Kỹ thuật xây dựng dân dụng là một ngành kỹ thuật chuyên nghiệp có nhiệm vụ thiết kế, thi công và bảo trì các công trình dân dụng cũng như tự nhiên như cầu, đường, đường hầm, đập, tòa nhà, v.v.  Kỹ thuật xây dựng dân dụng là ngành kỹ thuật lâu đời nhất chỉ sau kỹ thuật quân sự, nó được coi là ngành phi quân sự để phân biệt với kỹ thuật xây dựng các công trình quân sự. Theo truyền thống, ngành này thường được chia ra làm các ngành nhỏ như kỹ thuật môi trường, địa kỹ thuật, kỹ thuật kết cấu, kỹ thuật giao thông, kỹ thuật đô thị, kỹ thuật môi trường nước, kỹ thuật vật liệu, kỹ thuật công trình biển, khảo sát, và kỹ thuật xây dựng. Kỹ thuật xây dựng dân dụng có mặt ở mọi cấp độ: trong phạm vi công cộng, nhà nước đến tư nhân, và rộng hơn là trên khu vực và quốc tế.
Liên kết ngoài
Dân dụng
Les Rosiers-sur-Loire
Les Rosiers-sur-Loire là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 24 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Rosierssurloire
Amman
Amman (عمّان ʻammān, ) là thủ đô và thành phố lớn nhất của Jordan, và là trung tâm kinh tế, chính trị và văn hóa của đất nước này. , Amman tọa lạc ở miền trung-bắc Jordan, giữ cả vai trò tỉnh lỵ tỉnh Amman. Thành phố có dân số 4.007.526 người và diện tích 648,7 sqmi. Ngày nay, Amman là một trong những thành phố Tây hóa và tự do nhất thế giới Ả Rập. Đây là một trong các địa điểm du lịch nổi tiếng trong vùng, nhất là với du khách Ả Rập và châu Âu.
Dấu vết đầu tiên về sự cư ngụ của con người xuất hiện trong khu vực 'Ain Ghazal, một khu vực với những di chỉ từ thời đồ đá mới. Sau đó nơi này trở thành "Rabbath Ammon", thủ phủ của người Ammonit, rồi thành "Philadelphia", và cuối cùng là Amman. Thành phố ban đầu được xây trên bảy quả đồi, nhưng nay đã lan rộng ra 19 quả đồi, với 27 quận. Những tiểu vùng của Amman hoặc là được lấy tên từ ngọn đồi (Jabal) hoặc là từ thung lũng (Wadi) mà chúng nằm trên, như Jabal Lweibdeh và Wadi Abdoun. Đông Amman chủ yếu gồm các di tích lịch sử và là nơi đa số các hoạt động văn hóa diễn ra, còn Tây Amman thì hiện đại hơn và là nơi tập trung hoạt động kinh tế.
Với khoảng 2 triệu lượt khách viếng thăm năm 2014, Amman là thành phố được tham quan nhiều thứ 93 trên thế giới và thứ 5 trong thế giới Ả Rập. Amman có nền kinh tế phát triển tương đối nhanh, và được xem là một đô thị Beta− trên GaWC. Cùng với Doha và Dubai, đây là một trong các địa điểm miền Trung Đông thường được các công ty đa quốc gia lựa chọn để đặt chi nhánh.
Tên gọi
Tên gọi Amman xuất hiện vào thế kỷ 13 khi người Ammonit đặt nó tên "Rabbath Ammon", trong đó Rabbath có nghĩa là "thủ đô" hay "phố của vua". Theo thời gian, "Rabbath" được lượt bỏ đi và thành phố chỉ còn tên "Ammon". Ảnh hưởng của những nền văn minh từng chinh phục thành phố dần dần đổi "Ammon" thành "Amman". Trong Kinh Thánh Hebrew, nó được gọi là "Rabbat ʿAmmon" (tiếng Hebrew Kinh Thánh:, tiếng Hebrew Tiberias Rabbaṯ ʿAmmôn). Tuy nhiên, Ptolemaios II Philadelphos, vua của Ai Cập thuộc Hy Lạp, người từng cai trị nơi đây từ năm 283 đến 246 TCN, đã đặt cho thành phố cái tên "Philadelphia" (Φιλαδέλφεια).
Liên kết ngoài
Thể loại:Levant  Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Amman Thể loại:Thủ đô của châu Á
Tipula dido
Tipula dido là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Acacia etilis
Senegalia etilis là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này có ở Argentina và Bolivia. Chúng hiện đang bị đe dọa vì mất môi trường sống.
Tham khảo
E|etilis Thể loại:Thực vật Argentina Thể loại:Thực vật Bolivia Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Podalonia valida
Podalonia valida là một loài côn trùng cánh màng trong họ Sphecidae, thuộc chi Podalonia. Loài này được Cresson miêu tả khoa học đầu tiên năm 1865.
Tham khảo
Thể loại:Podalonia
Datanglong
Datanglong là một chi khủng long, được Mo Zhou F. Li G. Huang Z. & Cao mô tả khoa học năm 2014.
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Datanglong Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 2014 Thể loại:Carnosauria Thể loại:Khủng long kỷ Phấn Trắng Thể loại:Khủng long châu Á
Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Gloeosoma truncatus
Gloeosoma truncatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được LeConte miêu tả khoa học đầu tiên năm 1852.
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Datousaurus
Datousaurus (nghĩa là "thằn lằn thủ lĩnh" hoặc "thằn lằn đầu to"; xuất phát từ tiếng Malay datou "thủ lĩnh" hoặc tiếng Trung Quốc da tou "đầu to" và tiếng Hy Lạp sauros/σαυρος "thằn lằn") là một chi khủng long sống vào thời kỳ Trung Jura.
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Datousaurus Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 1984 Thể loại:Khủng long châu Á Thể loại:Khủng long kỷ Jura Thể loại:Sauropoda Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Sukhothai
Sukhothai (tiếng Thái: สุโขทัย, đọc là Xụ-khổ-thay) có thể chỉ đến một trong các khái niệm sau:
Gloeosoma velox
Gloeosoma velox là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Wollaston miêu tả khoa học đầu tiên năm 1854.
Tham khảo
Thể loại:Gloeosoma
Domaniç
Xem thêm
Thể loại:Huyện thuộc tỉnh Kütahya
Bézenet
Bézenet  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.
Tham khảo
‘‘Dựa trên bài ở Wikipedia tiếng Pháp.’’
Bezenet
Megachile brevis
Megachile brevis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Say mô tả khoa học năm 1837.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1837
Utersum
Utersum (Fering North Frisian: Ödersem, Tiếng Đan Mạch: Yttersum) là một đô thị trên đảo Föhr thuộc huyện Nordfriesland, bang Schleswig-Holstein, Đức.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Nordfriesland
Họ Lanthan
Họ Lanthan (tiếng Anh: Lanthanide hoặc Lanthanoid) là một nhóm các nguyên tố hóa học gồm 15 nguyên tố kim loại với số hiệu nguyên tử từ 57 tới 71, từ lanthan tới luteti. Các nguyên tố này, cùng với những nguyên tố tương tự như scandi và ytri được coi là những nguyên tố đất hiếm trong vỏ Trái Đất. Kí hiệu Ln thường được sử dụng khi đề cập tới bất cứ nguyên tố nào trong họ này.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bảng tuần hoàn Lanthan, nhóm Thể loại:Kim loại
Acacia ferruginea
Senegalia ferruginea là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này chỉ có ở Sri Lanka.
Tham khảo
Acacia is very bad spicy family. we must destroyed every acacia.-dhammika
F Thể loại:Thực vật Sri Lanka Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Nakhon Si Thammarat
Nakhon Si Thammarat (นครศรีธรรมราช, Nákhon Sỉ Thămmarát) là thành phố ở miền Nam Thái Lan, tỉnh lị của tỉnh Nakhon Si Thammarat và huyện lị của huyện Nakhon Si Thammarat. Thành phố này là trung tâm hành chính miền Nam Thái Lan trong suốt lịch sử Xiêm La.
Năm 2005, dân số thành phố này là 105.417 người. Trung tâm thành phố hiện nay nằm quanh ga tàu lửa về phía bắc Cổ thành.
Lịch sử
nhỏ|250px|Vương quốc cổ Langkasuka. Thành phố Nakhon Si Thammarat là một trong những thành phố cổ nhất miền Nam Thái Lan nhưng nguồn gốc thì không rõ ràng, nhiều nhà sử học dựa vào ghi chép Trung Hoa xem của vương quốc Tambralinga là tiền thân của Nakhon Si Thammarat. Vào thời kỳ của vương quốc Sukhothai, vương quốc Nakhon Si Thammarat nằm dưới kiểm soát của Xiêm La. Vào thế kỷ 16, các lái buôn châu Âu gọi thành phố này là Ligor.
Wat Phra Mahathat Woromaha Vihan
150px|nhỏ|phải|Chedi Phra Baromathat Wat Phra Mahathat (Thai วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร) là ngôi chùa quan trọng nhất của Nakhon Si Thammarat và miền Nam Thái Lan. Ngôi đền này được xây vào thời kỳ thành lập thành phố.
Cổ thành
phải|200px|nhỏ|Cổng Bắc cổ thành Cổ thành Nakhon Si Thammarat đông tây đo được 456 m, bắc nam là 2238 m, với diện tích 1 km². Mặt bắc cổ thành chỉ trổ một cổng, gọi là Prathu Chai Nua hay Prathu Chai Sak. Mặt nam cũng trổ một cổng. Mặt đông thì có 3 cổng mở ra biển. Mặt tây có 5 cổng.
Ngày nay chỉ còn cổng Bắc tồn tại với một đoạn thành ngắn mặt Bắc.
Bảo tàng
Bảo tàng quốc gia Nakhon Si Thammarat
Liên kết ngoài
Thể loại:Thành phố của Thái Lan Thể loại:Khu dân cư ở tỉnh Nakhon Si Thammarat
1540 Kevola
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh phát hiện năm 1938 Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1938
Megachile breviuscula
Megachile breviuscula là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Smith mô tả khoa học năm 1879.
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1879
Podalonia violaceipennis
Tham khảo
Thể loại:Podalonia
Holopsis carolinae
Tham khảo
Thể loại:Holopsis
Tipula didymotes
Tipula didymotes là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Palearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Acacia flagellaris
Senegalia flagellaris là một loài rau đậu thuộc họ Fabaceae. Loài này chỉ có ở Somalia.
Tham khảo
F Thể loại:Thực vật Somalia Thể loại:Thực vật dễ tổn thương
Uphusum
Uphusum là một đô thị thuộc huyện Nordfriesland, bang Schleswig-Holstein, Đức.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Nordfriesland
Holopsis convexa
Holopsis convexa là một loài bọ cánh cứng trong họ Corylophidae. Loài này được Casey miêu tả khoa học đầu tiên năm 1900.
Tham khảo
Thể loại:Holopsis
Daxiatitan
Daxiatitan là một chi khủng long, được You Li D. Q. Zhou L. & Ji Q. mô tả khoa học năm 2008.
Billezois
Billezois  là một xã ở tỉnh Allier thuộc miền trung nước Pháp.
Daxiatitan
Chú thích
Thể loại:Khủng long Thể loại:Daxiatitan Thể loại:Động vật tuyệt chủng Thể loại:Động vật được mô tả năm 2008 Thể loại:Khủng long kỷ Phấn Trắng Thể loại:Khủng long châu Á Thể loại:Dự án Khủng long/Theo dõi
Billezois
Tham khảo
Thể loại:Xã của Allier
Tipula dietziana
Tipula dietziana là một loài ruồi trong họ Ruồi hạc (Tipulidae). Chúng phân bố ở vùng sinh thái Nearctic.
Tham khảo
Thể loại:Chi Ruồi hạc
Megachile bridarollii
Tham khảo
B Thể loại:Động vật được mô tả năm 1947
Uelvesbüll
Uelvesbüll (Ylvesbøl) là một đô thị thuộc huyện Nordfriesland, bang Schleswig-Holstein, Đức.
Tham khảo
Thể loại:Xã và đô thị ở huyện Nordfriesland
Podalonia yunnana
Podalonia yunnana là một loài côn trùng cánh màng trong họ Sphecidae, thuộc chi Podalonia. Loài này được Li and Yang miêu tả khoa học đầu tiên năm 1992.
Tham khảo
Thể loại:Podalonia
Rou-Marson
Rou-Marson là một xã thuộc tỉnh Maine-et-Loire trong vùng Pays de la Loire phía tây nước Pháp. Xã này nằm ở khu vực có độ cao trung bình 39 mét trên mực nước biển.
Tham khảo
Roumarson
Dörtdivan
Dörtdivan là một huyện thuộc tỉnh Bolu, Thổ Nhĩ Kỳ. Huyện có diện tích 384 km² và dân số thời điểm năm 2007 là 7108 người, mật độ 19 người/km².
Lutjanus apodus
Lutjanus apodus là một loài cá biển thuộc chi Lutjanus trong họ Cá hồng. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1792.
Từ nguyên
Từ định danh apodus được ghép bởi hai âm tiết trong tiếng Hy Lạp cổ đại: tiền tố a (ἀ; “không”) và podós (ποδός; “chân”), hàm ý đề cập đến việc loài cá này được mô tả từ một bức vẽ thiếu vây ngực.
Phân bố và môi trường sống
L. apodus có phân bố rộng rãi dọc Tây Đại Tây Dương, từ Bermuda và Cape Canaveral, Florida trải dài về phía nam, băng qua vịnh México (Florida Keys ngược về phía bắc đến Tampa, Florida, và từ Alabama dọc theo bờ vịnh đến bán đảo Yucatán) và khắp biển Caribe.
L. apodus trưởng thành sống trên các rạn san hô ở vùng nước trong gần bờ, thường thấy gần các san hô Acropora palmata và san hô mềm, được tìm thấy ở độ sâu ít nhất là 89 m; trong khi cá con thường xuất hiện ở nền đáy cát (có thể có cỏ biển Thalassia), nền đáy bùn đầm phá hoặc vùng rừng ngập mặn.
Mô tả
Chiều dài cơ thể lớn nhất được ghi nhận ở L. apodus là 79 cm, thường bắt gặp với chiều dài trung bình khoảng 35 cm. Đầu và thân trên của màu ô liu xám phớt vàng, thân dưới và bụng nhạt màu hơn. Có 8 vạch hẹp màu nhạt hai bên thân (các vạch có thể mờ hoặc không có ở cá trưởng thành). Thường có một vạch xanh lam trên đầu bên dưới mắt, từ hàm kéo dài đến nắp mang, vạch thường đứt đoạn thành các gạch ngang và đốm. Các vây màu vàng tươi, vàng lục hoặc cam nhạt.
Số gai ở vây lưng: 10; Số tia vây ở vây lưng: 14; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 8; Số tia vây ở vây ngực: 16–17; Số vảy đường bên: 40–45.