cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Przemysław Płacheta
Sự nghiệp câu lạc bộ
Vào tháng 07/2020, Płacheta ký hợp đồng với câu lạc bộ của Anh, Norwich City, với thời hạn hợp đồng 4 năm. Bản hợp đồng được ước tính trị giá 3 triệu Euro (khoảng 12 triệu złoty), mức phí kỷ lục của câu lạc bộ Śląsk Wrocław. Płacheta trở thành cầu thủ người Ba Lan đầu tiên trong lịch sử của Norwich. Anh có được bàn thắng đầu tiên cho Norwich trong trận hòa 2–2 trước Preston North End vào 19/09/2020.
Płacheta gia nhập câu lạc bộ của EFL Championship, Birmingham City vào tháng 07/2022 dưới dạng cho mượn trong 1 mùa giải. Anh có được bàn thắng đầu tiên cho câu lạc bộ ngay trong lần ra sân thứ hai, trên sân nhà trước Huddersfield Town vào 05/08, khi anh đưa bóng vào lưới từ cú sút bị cản phá của Jordan James giúp đội của anh dẫn trước 2–0 trước quãng nghỉ giữa giờ; trận đấu sau đó kết thúc với tỷ số 2–1.
Sự nghiệp quốc tế
Płacheta chơi cho U21 Ba Lan tại giải U21 EURO 2019 trong trận đấu gặp U21 Tây Ban Nha tại Ý. Anh là cầu thủ trẻ nhất trong đội hình U21 Ba Lan của Czesław Michniewicz. Vào tháng 11/2020, Płacheta có trận ra mắt đội tuyển quốc gia Ba Lan trong trận giao hữu gặp Ukraina.
Đời sống cá nhân
Płacheta sinh vào ngày 23 tháng 3 năm 1998 tại Łowicz, Ba Lan. Khi Płacheta còn trẻ, anh từng là một vận động viên xe trượt lòng máng, trước khi trở thành một cầu thủ. Płacheta từng nói rằng anh là một fan hâm mộ của Raheem Sterling, và đã so sánh cách thi đấu của anh với Sterling. Anh trai của anh, Marcin từng là một vận động viên điền kinh và xe trượt lòng máng thi đấu tại Thế vận hội Mùa đông 2006. Anh trai còn lại của anh, Sylwester, từng chơi bóng cho MKS Kutno.
Giải thưởng
Norwich City
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1998 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Ba Lan Thể loại:Cầu thủ bóng đá Birmingham City F.C. Thể loại:Cầu thủ bóng đá Ekstraklasa Thể loại:Cầu thủ bóng đá English Football League Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Anh Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Đức Thể loại:Cầu thủ bóng đá Norwich City F.C. Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Ba Lan Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá U-21 quốc gia Ba Lan Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Ba Lan Thể loại:Cầu thủ Giải vô địch bóng đá châu Âu 2020
Công Tôn Hỉ
Công Tôn Hỉ (? – 293 TCN), còn gọi là Tê Vũ, là tướng lĩnh nước Ngụy thời Chiến Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Không rõ Công Tôn Hỉ mang họ Công Tôn hay là một thành viên thuộc vương tộc của nước Ngụy.
Cuộc đời
Năm 305 TCN, Sở Hoài vương nghe theo tướng Trương Nghi, liên hoành với nước Tần, phản bội lại đồng minh hợp tung là nước Tề. Năm 303 TCN, nước Tề liên minh với hai nước Hàn, Ngụy cất quân báo thù. Nước Sở cầu viện nước Tần, cho thái tử Hoành sang Tần làm con tin. Tần Chiêu Tương vương phái Khách khanh Thông cầm quân cứu viện, buộc liên quân rút lui. Năm 302 TCN, thái tử Hoành giết quan lại nước Tần, đào tẩu về nước. Tề Tuyên vương cho người liên minh với Tần, cùng Hàn, Ngụy đánh Phương Thành của Sở. Tần phái Thứ trưởng Hoán, Tề phái Khuông Chương, Ngụy phái Công Tôn Hỉ, Hàn phái Bạo Diên cầm quân, đánh bại quân Sở do Đường Muội chỉ huy ở Trọng Khâu và Thùy Sa, chém Đường Muội.
Năm 295 TCN, Tần Chiêu Tương vương phái Tả thứ trưởng Bạch Khởi đánh chiếm Tân Thành của nước Hàn. Năm 294 TCN, Hàn Ly vương liên minh với Ngụy Chiêu vương để đánh Tần. Liên quân Hàn – Ngụy lấy Công Tôn Hỉ làm chủ soái, đóng quân ở Y Khuyết. Chủ soái quân Tần là Tả canh Bạch Khởi thấy quân hai nước Hàn, Ngụy đều muốn bảo lưu thực lực, không muốn làm tiên phong, bèn cho quân nghi binh đánh quân Hàn, lại tập trung tiêu diệt quân Ngụy. Liên quân tan tác, chủ soái Công Tôn Hỉ bị bắt, sau đó bị hành quyết. Quân Tần thừa thắng đánh chiếm 5 thành.
Trong văn hóa
Trong tiểu thuyết Đông Chu liệt quốc chí, Công Tôn Hỉ xuất hiện ở hồi 94, là tướng lĩnh nước Hàn, chỉ huy liên quân Hàn – Ngụy, bị Bạch Khởi đánh bại và giết chết tại Y Khuyết.
Catogenus cylindricollis
Catogenus cylindricollis là một loài bọ cánh cứng trong họ Passandridae. Loài này được Lacordaire miêu tả khoa học năm 1854.
Tham khảo
Thể loại:Catogenus
Chiến dịch Hạ Lào
Chiến dịch Hạ Lào có thể chỉ:
Antocha bidigitata
Antocha bidigitata là một loài ruồi trong họ Limoniidae. Chúng phân bố ở miền Cổ bắc.
Tham khảo
Thể loại:Antocha Thể loại:Limoniidae ở vùng Palearctic
Ô nhiễm nhựa
alt=|thumb|400x400px|Ô nhiễm nhựa ở Ghana, 2018 nhỏ|Một con suối ở quận Madagascar ở Douala ngập tràn nhựa Ô nhiễm chất nhựa, ô nhiễm chất dẻo là sự tích tụ của nhựa các đối tượng và các hạt (ví dụ như chai nhựa, túi. cốc nhựa, và micro beads) trong môi trường của Trái Đất mà ảnh hưởng xấu đến động vật hoang dã, môi trường sống hoang dã và con người. Nhựa hoạt động như chất ô nhiễm được phân loại thành các mảnh vụn vi mô, trung bình hoặc vĩ mô, dựa trên kích thước. Nhựa không đắt và bền, do đó mức độ sản xuất nhựa của con người cao. Tuy nhiên, cấu trúc hóa học của hầu hết các loại nhựa khiến chúng có khả năng chống lại nhiều quá trình thoái hóa tự nhiên và kết quả là chúng bị phân hủy chậm. Hai yếu tố này kết hợp với nhau đã dẫn đến tình trạng ô nhiễm nhựa trong môi trường ngày càng gia tăng.
Ô nhiễm nhựa có thể ảnh hưởng đến đất đai, đường thủy và đại dương. Người ta ước tính rằng 1,1 đến 8,8 triệu tấn rác thải nhựa từ các cộng đồng ven biển đi vào đại dương mỗi năm. Các sinh vật sống, đặc biệt là động vật biển, có thể bị tổn hại do các tác động cơ học, chẳng hạn như vướng vào các đồ vật bằng nhựa, các vấn đề liên quan đến việc ăn phải chất thải nhựa hoặc do tiếp xúc với các hóa chất bên trong nhựa gây cản trở sinh lý của chúng. Ảnh hưởng đến con người bao gồm sự phá vỡ các cơ chế nội tiết tố khác nhau.
Một số nhà nghiên cứu cho rằng vào năm 2050 có thể có nhiều nhựa hơn cá trong đại dương theo trọng lượng.
Nguyên nhân
Việc buôn bán "thủ phạm chính" gây ra rác thải trên biển. quốc gia nhập khẩu nhựa phế thải thường thiếu năng lực để xử lý tất cả nguyên liệu. Do đó, Liên hợp quốc đã áp dụng lệnh cấm buôn bán nhựa phế thải trừ khi nó đáp ứng các tiêu chí nhất định.
Các loại mảnh vụn nhựa
Có ba dạng nhựa chính góp phần gây ô nhiễm nhựa: vi nhựa cũng như nhựa siêu lớn và nhựa vĩ mô. Chất dẻo siêu nhỏ và vi nhựa đã tích tụ ở mật độ cao nhất ở Bắc bán cầu, tập trung xung quanh các trung tâm đô thị và mặt nước. Nhựa có thể được tìm thấy ngoài khơi một số hòn đảo do các dòng chảy mang theo các mảnh vụn. Cả nhựa siêu lớn và nhựa vĩ mô đều được tìm thấy trong bao bì, giày dép và các mặt hàng nội địa khác đã được rửa sạch trên tàu hoặc bị vứt bỏ trong các bãi chôn lấp. Các mặt hàng liên quan đến đánh bắt cá có nhiều khả năng được tìm thấy xung quanh các đảo xa. Chúng cũng có thể được gọi là các mảnh vụn vi mô, trung bình và vĩ mô.
Các mảnh vụn nhựa được phân loại là chính hoặc phụ. Chất dẻo nguyên sinh ở dạng ban đầu khi thu gom. Ví dụ về những thứ này sẽ là nắp chai, tàn thuốc và hạt vi nhựa. Mặt khác, nhựa thứ cấp chiếm các loại nhựa nhỏ hơn là kết quả của sự phân hủy nhựa nguyên sinh.
Microdebris
Microdebris là các mảnh nhựa có kích giữa 2mm và 5mm. Các mảnh vụn nhựa bắt đầu dưới dạng mảnh vỡ trung bình hoặc vĩ mô có thể trở thành mảnh vụn siêu nhỏ thông qua sự suy thoái và va chạm làm vỡ nó thành những mảnh nhỏ hơn. Microdebris thường được gọi là rào cản. Rào được tái chế để làm các vật dụng bằng nhựa mới, nhưng chúng dễ dàng thải ra môi trường trong quá trình sản xuất vì kích thước nhỏ. Chúng thường kết thúc ở các vùng nước đại dương qua sông và suối. Các vi khuẩn sinh ra từ các sản phẩm làm sạch và mỹ phẩm còn được gọi là máy chà. Vì các vi sinh vật và màng lọc có kích thước rất nhỏ nên các sinh vật ăn bộ lọc thường tiêu thụ chúng.
Rào cản đi vào đại dương bằng phương tiện bị tràn trong quá trình vận chuyển hoặc từ các nguồn trên đất liền. Ocean Conservancy báo cáo rằng Trung Quốc, Indonesia, Philippines, Thái Lan và Việt Nam đổ nhựa ra biển nhiều hơn tất cả các nước khác cộng lại. Người ta ước tính rằng 10% nhựa trong đại dương là vật cản, khiến chúng trở thành một trong những loại ô nhiễm nhựa phổ biến nhất, cùng với túi nhựa và hộp đựng thực phẩm. Những vi nhựa này có thể tích tụ trong đại dương và tạo điều kiện tích tụ các Độc tố tích tụ sinh học dai dẳng như bisphenol A, polystyrene, DDT và PCB có bản chất kỵ nước và có thể gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.
Một nghiên cứu năm 2004 của Richard Thompson từ Đại học Plymouth, Vương quốc Anh, đã tìm thấy một lượng lớn vi khuẩn trên các bãi biển và vùng nước ở Châu Âu, Châu Mỹ, Úc, Châu Phi và Nam Cực. Thompson và các cộng sự của ông phát hiện ra rằng các hạt nhựa từ cả nguồn trong nước và công nghiệp đang được chia nhỏ thành các mảnh nhựa nhỏ hơn nhiều, một số có đường kính nhỏ hơn sợi tóc người. Nếu không ăn phải, vi khuẩn này trôi nổi thay vì được hấp thụ vào môi trường biển. Thompson dự đoán có thể có 300.000 vật phẩm nhựa trên mỗi km vuông bề mặt biển và 100.000 hạt nhựa trên mỗi km vuông đáy biển. International pellet Watch đã thu thập các mẫu viên polythene từ 30 bãi biển từ 17 quốc gia, sau đó được phân tích để tìm các chất ô nhiễm vi sinh hữu cơ. Người ta phát hiện ra rằng thức ăn viên được tìm thấy trên các bãi biển ở Mỹ, Việt Nam và nam Phi có chứa các hợp chất từ thuốc trừ sâu cho thấy việc sử dụng thuốc trừ sâu ở các khu vực này cao.
Sản xuất nhựa
Bản thân nhựa đóng góp vào khoảng 10% lượng rác thải bị loại bỏ. Nhiều loại nhựa tồn tại phụ thuộc vào tiền chất của chúng và phương pháp trùng hợp của chúng. Tùy thuộc vào thành phần hóa học của chúng, chất dẻo và nhựa có các đặc tính khác nhau liên quan đến sự hấp thụ và hấp phụ chất gây ô nhiễm. Quá trình phân hủy polyme diễn ra lâu hơn do môi trường mặn và tác động làm mát của biển. Những yếu tố này góp phần vào sự tồn tại của mảnh vụn nhựa trong một số môi trường nhất định. Các nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng nhựa trong đại dương phân hủy nhanh hơn người ta từng nghĩ, do tiếp xúc với nắng, mưa và các điều kiện môi trường khác, dẫn đến giải phóng các hóa chất độc hại như bisphenol A. Tuy nhiên, do khối lượng nhựa trong đại dương tăng lên, quá trình phân hủy đã chậm lại. Marine Conservancy đã dự đoán tốc độ phân hủy của một số sản phẩm nhựa. Người ta ước tính rằng một cốc nhựa xốp sẽ mất 50 năm, một hộp đựng đồ uống bằng nhựa sẽ mất 400 năm, một tã dùng một lần sẽ mất 450 năm và dây câu sẽ mất 600 năm để phân hủy.
Các chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy
Người ta ước tính rằng sản lượng nhựa toàn cầu là khoảng 250 tấn / năm. Sự phong phú của chúng được phát hiện có khả năng vận chuyển các chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy, còn được gọi là POP. Các chất ô nhiễm này có liên quan đến sự gia tăng phân bố của tảo liên quan đến thủy triều đỏ.
Chất ô nhiễm thương mại
Năm 2019, nhóm Break Free From Plastic đã tổ chức hơn 70.000 tình nguyện viên tại 51 quốc gia để thu gom và xác định rác thải nhựa. Theo báo cáo của The Guardian, những tình nguyện viên này đã thu thập hơn "59.000 túi nhựa, 53.000 gói và 29.000 chai nhựa". Gần một nửa số mặt hàng được nhận dạng bởi các thương hiệu tiêu dùng. Các thương hiệu phổ biến nhất là Coca-Cola, Nestlé và Pepsico.
Tổng số người gây ô nhiễm chất thải nhựa
Vào năm 2018, khoảng 513 triệu tấn nhựa đổ vào các đại dương mỗi năm, trong đó 83,1% là từ 20 quốc gia sau: Trung Quốc là quốc gia gây ô nhiễm rác thải nhựa được quản lý sai cách nhất, chiếm 27,7% tổng số rác thải trên thế giới, thứ hai là Indonesia với 10,1%, thứ ba là Philippines với 5,9%, thứ tư là Việt Nam với 5,8%, thứ năm là Sri Lanka với 5,0%, thứ sáu là Thái Lan với 3,2%, thứ bảy là Ai Cập với 3,0%, thứ tám là Malaysia với 2,9%, thứ chín là Nigeria với 2,7%, thứ mười Bangladesh với 2,5%, Nam Phi thứ mười một với 2,0%, thứ mười hai Ấn Độ với 1,9%, Algeria thứ mười ba với 1,6%, Thổ Nhĩ Kỳ thứ mười bốn với 1,5%, Pakistan thứ mười lăm với 1,5%, Brazil thứ mười sáu với 1,5%, mười bảy Myanmar với 1,4%, Maroc thứ mười tám với 1,0%, thứ mười chín là Bắc Triều Tiên với 1,0%, thứ hai mươi Hoa Kỳ với 0,9%. Theo một nghiên cứu được công bố bởi Science, Jambeck et al (2015), phần còn lại của các quốc gia trên thế giới đã tạo ra 16,9% lượng rác thải nhựa được quản lý sai cách trong các đại dương.
Tất cả các quốc gia thuộc Liên minh châu Âu cộng lại sẽ xếp thứ mười tám trong danh sách.
Một nghiên cứu năm 2019 đã tính toán lượng rác thải nhựa được quản lý sai, tính bằng hàng triệu tấn (Mt) mỗi năm:
Khoảng 275 triệu tấn chất thải nhựa được tạo ra mỗi năm trên khắp thế giới; từ 4,8 triệu đến 12,7 triệu tấn được đổ ra biển. Khoảng 60% rác thải nhựa trên đại dương đến từ 5 quốc gia hàng đầu sau đây. Bảng dưới đây liệt kê 20 quốc gia gây ô nhiễm rác thải nhựa hàng đầu trong năm 2010 theo một nghiên cứu được công bố bởi Science, Jambeck và cộng sự (2015). Tất cả các quốc gia thuộc Liên minh châu Âu cộng lại sẽ xếp thứ mười tám trong danh sách.
Trong một nghiên cứu được công bố bởi Khoa học &amp; Công nghệ Môi trường, Schmidt và cộng sự (2017) đã tính toán rằng 10 con sông: hai ở châu Phi (sông Nile và sông Niger) và tám con sông ở châu Á (sông Hằng, sông Ấn, Hoàng, Dương Tử, Hải Anh, Ngọc trai, Mekong và Amur) "vận chuyển 88–95% lượng nhựa toàn cầu đổ ra biển.".
Quần đảo Caribe là nơi gây ô nhiễm nhựa trên đầu người lớn nhất trên thế giới. Trinidad và Tobago thải ra 1,5 kg rác trên đầu người mỗi ngày, là quốc gia gây ô nhiễm nhựa trên đầu người lớn nhất trên thế giới. Ít nhất 0,19  kg mỗi người mỗi ngày mảnh vụn nhựa của Trinidad và Tobago cuối cùng ở đại dương, hoặc ví dụ như Saint Lucia, nơi tạo ra lượng rác thải nhựa trên đầu người gấp 4 lần so với Trung Quốc và là nguyên nhân gây ra lượng rác thải nhựa được xử lý không đúng cách trên đầu người gấp 1,2 lần hơn Trung Quốc. Trong số 30 người gây ô nhiễm toàn cầu tính theo đầu người, 10 người đến từ khu vực Caribe. Đó là Trinidad và Tobago, Antigua và Barbuda, Saint Kitts và Nevis, Guyana, Barbados, Saint Lucia, Bahamas, Grenada, Anguilla và Aruba, theo một nhóm nghiên cứu được Forbes tổng kết (2019).
Ảnh hưởng đến môi trường
Sự phân bố các mảnh vụn nhựa rất thay đổi do kết quả của một số yếu tố như gió và hải lưu, địa lý đường bờ biển, khu vực đô thị và các tuyến đường thương mại. Dân số con người ở một số khu vực cũng đóng một vai trò lớn trong việc này. Nhựa có nhiều khả năng được tìm thấy ở các vùng kín như vùng Caribê. Nó phục vụ như một phương tiện phân phối sinh vật đến các bờ biển xa xôi không phải là môi trường bản địa của chúng. Điều này có thể làm tăng khả năng biến đổi và phân tán của các sinh vật trong các khu vực cụ thể ít đa dạng về mặt sinh học. Nhựa cũng có thể được sử dụng làm vật trung gian cho các chất ô nhiễm hóa học như chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy và kim loại nặng.
Ô nhiễm nhựa do biến đổi khí hậu
Vào năm 2019, một báo cáo mới "Nhựa và Khí hậu" đã được xuất bản. Theo báo cáo, trong năm 2019, sản xuất và đốt nhựa sẽ đóng góp lượng khí nhà kính tương đương 850 triệu tấn carbon dioxide vào bầu khí quyển. Theo xu hướng hiện nay, lượng phát thải hàng năm từ các nguồn này sẽ tăng lên 1,34 tỷ tấn vào năm 2030. Đến năm 2050, nhựa có thể thải ra 56 tỷ tấn khí thải nhà kính, bằng 14% ngân sách carbon còn lại của trái đất. Đến năm 2100, nó sẽ thải ra 260 tỷ tấn, hơn một nửa ngân sách carbon. Đó là phát thải từ sản xuất, vận chuyển, đốt rác, nhưng cũng có phát thải khí mê-tan và ảnh hưởng đến thực vật phù du.
Ảnh hưởng của nhựa đối với đất
Ô nhiễm nhựa trên đất là mối đe dọa đối với thực vật và động vật - bao gồm cả con người sống trên đất. Ước tính lượng nhựa tập trung trên đất liền gấp bốn đến hai mươi ba lần ở đại dương. Lượng nhựa ở trên cạn lớn hơn và cô đặc hơn trong nước. Rác thải nhựa không được quản lý sai phạm từ 60% ở Đông Á và Thái Bình Dương đến 1% ở Bắc Mỹ. Tỷ lệ rác thải nhựa không được quản lý tốt đổ ra đại dương hàng năm và do đó trở thành các mảnh vụn nhựa ở biển là từ 1/3 đến 1/2 tổng số rác thải được quản lý sai trong năm đó.
Nhựa có clo có thể giải phóng các hóa chất độc hại vào đất xung quanh, sau đó có thể ngấm vào mạch nước ngầm hoặc các nguồn nước xung quanh khác và cả hệ sinh thái của thế giới. Điều này có thể gây hại nghiêm trọng cho các loài uống nước.
Ô nhiễm nhựa trong nước máy
Một nghiên cứu năm 2017 cho thấy 83% mẫu nước máy được lấy trên khắp thế giới có chứa chất ô nhiễm nhựa. Đây là nghiên cứu đầu tiên tập trung vào ô nhiễm nước uống toàn cầu với nhựa, và cho thấy rằng với tỷ lệ ô nhiễm là 94%, nước máy ở Hoa Kỳ bị ô nhiễm nặng nhất, tiếp theo là Liban và Ấn Độ. Các nước châu Âu như Vương quốc Anh, Đức và Pháp có tỷ lệ ô nhiễm thấp nhất, mặc dù vẫn cao tới 72%. Điều này có nghĩa là mọi người có thể đang ăn từ 3.000 đến 4.000 vi hạt nhựa từ nước máy mỗi năm. Kết quả phân tích đã tìm thấy các hạt có kích thước hơn 2,5 micron, lớn hơn 2500 lần so với một nanomet. Hiện tại vẫn chưa rõ sự ô nhiễm này có ảnh hưởng đến sức khỏe con người hay không, nhưng nếu nước cũng được phát hiện có chứa các chất ô nhiễm dạng hạt nano, có thể có những tác động xấu đến sức khỏe con người, theo các nhà khoa học liên quan đến nghiên cứu.
Ảnh hưởng của nhựa đối với đại dương
nhỏ|Các dòng hải lưu trên biển Thái Bình Dương đã tạo ra 3 "hòn đảo" mảnh vỡ. Một nghiên cứu ước tính rằng có hơn 5 nghìn tỷ mảnh nhựa (được định nghĩa thành bốn lớp vi nhựa nhỏ, vi nhựa lớn, trung mô và đại thực bào) nổi trên biển. Vào năm 2020, các phép đo mới cho thấy lượng nhựa trong Đại Tây Dương nhiều gấp 10 lần so với ước tính trước đây ở đó.
Rác thải ra đại dương là chất độc đối với sinh vật biển và con người. Các chất độc trong thành phần của nhựa bao gồm diethylhexyl phthalate, là một chất độc gây ung thư, cũng như chì, cadmium và thủy ngân.
Sinh vật phù du, cá và cuối cùng là loài người, thông qua chuỗi thức ăn, ăn phải các chất hóa học và chất gây ung thư cực độc này. Tiêu thụ cá có chứa các chất độc này có thể gây ra sự gia tăng ung thư, rối loạn miễn dịch và dị tật bẩm sinh.
Phần lớn rác thải gần và trong đại dương được tạo thành từ nhựa và là một nguồn ô nhiễm biển lan tỏa dai dẳng. Ở nhiều quốc gia, việc quản lý chất thải rắn không đúng cách có nghĩa là có rất ít sự kiểm soát nhựa đi vào hệ thống nước. Theo Tiến sĩ Marcus Eriksen thuộc Viện 5 Gyres, có 5,25 nghìn tỷ hạt ô nhiễm nhựa nặng tới 270.000 tấn (2016). Chất dẻo này được lấy đi bởi các dòng hải lưu và tích tụ trong các xoáy nước lớn được gọi là các dòng xoáy đại dương. Phần lớn các con quay trở thành bãi ô nhiễm chứa đầy nhựa.
Các nguồn gây ô nhiễm nhựa từ đại dương
Vào tháng 10 năm 2019, khi nghiên cứu cho thấy hầu hết ô nhiễm nhựa đại dương đến từ các tàu chở hàng của Trung Quốc, người phát ngôn của Ocean Cleanup cho biết: "Mọi người đều nói về việc cứu các đại dương bằng cách ngừng sử dụng túi nhựa, ống hút và bao bì sử dụng một lần. Điều đó quan trọng, nhưng khi chúng ta ra khơi, đó không nhất thiết là những gì chúng ta tìm thấy. "
Gần 20% mảnh vụn nhựa gây ô nhiễm nước đại dương, tương đương 5,6 triệu tấn, đến từ các nguồn dựa trên đại dương. MARPOL, một hiệp ước quốc tế, "áp đặt một lệnh cấm hoàn toàn đối với việc xử lý nhựa trên biển". Tàu buôn trục xuất hàng hóa, nước thải, thiết bị y tế đã qua sử dụng và các loại chất thải khác có chứa nhựa vào đại dương. Tại Hoa Kỳ, Đạo luật Nghiên cứu và Kiểm soát Ô nhiễm Nhựa Biển năm 1987 nghiêm cấm việc thải nhựa ra biển, kể cả từ các tàu hải quân. Các tàu hải quân và tàu nghiên cứu thải ra chất thải và thiết bị quân sự được cho là không cần thiết. Nghề thủ công giải phóng ngư cụ và các loại chất thải khác, do vô tình hoặc do sơ suất. Nguồn ô nhiễm nhựa lớn nhất trên đại dương là các dụng cụ đánh cá bị bỏ đi (bao gồm cả bẫy và lưới), ước tính lên đến 90% các mảnh vụn nhựa ở một số khu vực.
Rác nhựa lục địa xâm nhập vào đại dương phần lớn thông qua dòng chảy của nước mưa, chảy vào các nguồn nước hoặc xả trực tiếp vào vùng nước ven biển. Nhựa trong đại dương đã được chứng minh là đi theo các dòng hải lưu mà cuối cùng hình thành nên thứ được gọi là Những mảnh rác lớn. Kiến thức về các tuyến đường mà nhựa đi theo các dòng hải lưu đến từ việc vô tình đánh rơi container từ các tàu sân bay. Ví dụ, vào tháng 5 năm 1990, Tàu vận tải Hansa, đi từ Hàn Quốc đến Hoa Kỳ, bị vỡ do một cơn bão, cuối cùng dẫn đến hàng ngàn đôi giày bị đổ; cuối cùng chúng bắt đầu xuất hiện ở bờ biển phía tây Hoa Kỳ và Hawaii. nhỏ|Việc tạo ra chất thải nhựa vượt quá lượng ô nhiễm nhựa đang được trục xuất khỏi đại dương. Tác động của microlastic và macroplastic vào đại dương không phải do sự xâm nhập trực tiếp bằng cách đổ nhựa vào các hệ sinh thái biển, mà là qua các con sông ô nhiễm dẫn hoặc tạo ra các lối đi đến các đại dương trên toàn cầu. Sông có thể hoạt động như một nguồn hoặc chìm tùy thuộc vào bối cảnh. Các con sông tiếp nhận và tập hợp phần lớn nhựa nhưng cũng có thể ngăn một phần lớn nhựa xâm nhập vào đại dương. Các con sông là nguồn ô nhiễm nhựa chính trong môi trường biển đóng góp gần 80% trong các nghiên cứu gần đây. Lượng nhựa được ghi nhận là có trong đại dương ít hơn đáng kể so với lượng nhựa đi vào đại dương tại bất kỳ thời điểm nào. Theo một nghiên cứu được thực hiện ở Vương quốc Anh, có "mười loại nhựa macroplastic chiếm ưu thế hàng đầu" chỉ liên quan đến người tiêu dùng (nằm trong bảng dưới đây). Trong nghiên cứu này, 192.213 đồ vật nhỏ lẻ đã được thống kê với trung bình 71% là đồ nhựa và 59% là đồ dùng làm từ nhựa thực vật có liên quan đến người tiêu dùng. Mặc dù ô nhiễm nước ngọt là nguyên nhân chính gây ô nhiễm nhựa ở biển nhưng có rất ít nghiên cứu được thực hiện và thu thập dữ liệu về lượng ô nhiễm từ nước ngọt đến biển. Đa số các bài báo kết luận rằng có rất ít dữ liệu thu thập được về các mảnh vụn nhựa trong môi trường nước ngọt và môi trường tự nhiên trên cạn, mặc dù đây là những yếu tố đóng góp chính. Nhu cầu thay đổi chính sách trong sản xuất, sử dụng, xử lý và quản lý chất thải là cần thiết để giảm số lượng và khả năng nhựa xâm nhập vào môi trường nước ngọt.
Các nguồn ô nhiễm nhựa đại dương trên đất liền
Các ước tính về sự đóng góp của nhựa từ đất rất khác nhau. Trong khi một nghiên cứu ước tính rằng hơn 80% mảnh vụn nhựa trong nước đại dương đến từ các nguồn trên đất liền, gây ra 800,000 t mỗi năm. Năm 2015, Jam-beck et al. tính rằng 275 e6t    chất thải nhựa được tạo ra ở 192 quốc gia ven biển vào năm 2010, với 4,8 to 12,7 e6t     đi vào đại dương - một tỷ lệ chỉ lên đến 5%.
Trong một nghiên cứu được xuất bản bởi Science, Jambeck và cộng sự (2015) ước tính rằng 10 quốc gia phát thải ô nhiễm nhựa đại dương lớn nhất trên toàn thế giới, từ nhiều nhất đến ít nhất là Trung Quốc, Indonesia, Philippines, Việt Nam, Sri Lanka, Thái Lan, Ai Cập, Malaysia, Nigeria và Bangladesh.
Một nguồn gây lo ngại là các bãi rác. Hầu hết rác thải ở dạng nhựa trong các bãi chôn lấp là những vật dụng sử dụng một lần như bao bì. Loại bỏ nhựa theo cách này dẫn đến tích tụ. Mặc dù việc xử lý chất thải nhựa trong các bãi chôn lấp ít có nguy cơ phát thải khí hơn so với việc xử lý thông qua đốt rác, nhưng việc xử lý trước đây có những hạn chế về không gian. Một mối quan tâm khác là các lớp lót hoạt động như lớp bảo vệ giữa bãi rác và môi trường có thể bị vỡ, do đó làm rò rỉ chất độc và làm ô nhiễm đất và nước gần đó. Các bãi chôn lấp nằm gần đại dương thường góp phần tạo ra các mảnh vụn đại dương vì nội dung dễ bị cuốn lên và vận chuyển ra biển theo gió hoặc các đường nước nhỏ như sông và suối. Các mảnh vụn biển cũng có thể là do nước thải không được xử lý hiệu quả, cuối cùng được vận chuyển ra biển qua các con sông. Các đồ nhựa bị vứt bỏ không đúng cách cũng có thể được mang ra đại dương khi gặp bão.
Ô nhiễm nhựa ở Thái Bình Dương
nhỏ|Vùng hội tụ cận nhiệt đới Bắc Thái Bình Dương Ở Gyre Thái Bình Dương, cụ thể là vĩ độ 20 ° N-40 ° N, có thể tìm thấy các thiên thể lớn với các mảnh vỡ trôi nổi trên biển. Các mô hình về kiểu gió và dòng chảy đại dương chỉ ra rằng rác thải nhựa ở bắc Thái Bình Dương đặc biệt dày đặc nơi Khu hội tụ cận nhiệt đới (STCZ), vĩ độ 23 ° N-37 ° N, gặp một đường tây nam-đông bắc, được tìm thấy ở phía bắc quần đảo Hawaii.
Ở Thái Bình Dương, có hai khối tích tụ: bãi rác phía tây và bãi rác phía đông, bãi rác trước đây ở ngoài khơi Nhật Bản và bãi sau giữa Hawaii và California. Hai mảng rác này đều là một phần của bãi rác lớn ở Thái Bình Dương, và được nối với nhau qua một phần của các mảnh vụn nhựa ngoài khơi bờ biển phía bắc của quần đảo Hawaii. Người ta ước tính rằng các bản vá rác này chứa 100 e6short ton    của các mảnh vụn. Chất thải không nhỏ gọn, và mặc dù hầu hết chúng nằm gần bề mặt của Thái Bình Dương, nó có thể được tìm thấy lên đến hơn 100 ft  sâu trong nước.
Sự vướng mắc
nhỏ| [[Rùa biển vướng vào lưới ma ]] Việc dính các mảnh vụn nhựa là nguyên nhân gây ra cái chết của nhiều sinh vật biển, chẳng hạn như cá, hải cẩu, rùa và chim. Những con vật này bị mắc vào các mảnh vụn và cuối cùng bị chết ngạt hoặc chết đuối. Vì không thể gỡ rối cho bản thân, chúng cũng chết vì đói hoặc vì không thể thoát khỏi kẻ thù. Việc vướng víu cũng thường dẫn đến vết rách và loét nghiêm trọng. Trong một báo cáo năm 2006 được gọi là Mảnh vụn nhựa trong Đại dương Thế giới, người ta ước tính rằng ít nhất 267 loài động vật khác nhau đã bị vướng và nuốt phải các mảnh vụn nhựa. Người ta ước tính rằng hơn 400.000 động vật có vú biển bị diệt vong hàng năm do ô nhiễm nhựa trong các đại dương. Các sinh vật biển mắc vào các thiết bị đánh cá bị bỏ đi, chẳng hạn như lưới ma. Dây và lưới dùng để câu cá thường được làm bằng vật liệu tổng hợp như nylon, giúp cho thiết bị đánh bắt cá bền và nổi hơn. Những sinh vật này cũng có thể mắc vào vật liệu đóng gói bằng nhựa hình tròn, và nếu con vật tiếp tục phát triển về kích thước, nhựa có thể cắt vào thịt của chúng. Các thiết bị như lưới cũng có thể kéo dọc theo đáy biển, gây ra thiệt hại cho các rạn san hô.
Sinh vật biển
thế=|nhỏ| Một cuộc triển lãm tại Phòng thí nghiệm Mote Marine trưng bày các túi nhựa trong đại dương trông tương tự như [[sứa. ]] Rùa biển bị ảnh hưởng bởi ô nhiễm nhựa. Một số loài là người tiêu thụ sứa, nhưng thường nhầm túi nhựa với con mồi tự nhiên của chúng. Những mảnh vụn nhựa này có thể giết chết rùa biển do làm tắc nghẽn thực quản. Theo một nghiên cứu năm 2018 của các nhà khoa học Úc, rùa biển con đặc biệt dễ bị tổn thương.
Một số mảnh nhựa nhỏ nhất đang được tiêu thụ bởi các loài cá nhỏ, trong một phần của vùng cá nổi trong đại dương được gọi là vùng Lưỡng Hà, nằm dưới bề mặt đại dương từ 200 đến 1000 mét và hoàn toàn tối. Không có nhiều thông tin về loài cá này, ngoài việc có rất nhiều loài trong số chúng. Chúng ẩn mình trong bóng tối của đại dương, tránh những kẻ săn mồi và sau đó bơi lên bề mặt đại dương vào ban đêm để kiếm ăn. Nhựa được tìm thấy trong dạ dày của những con cá này được thu thập trong quá trình đi vòng quanh Malaspina, một dự án nghiên cứu nhằm nghiên cứu tác động của sự thay đổi toàn cầu đối với các đại dương.
Những con chim
nhỏ| [[Ó biển phương Bắc|Gannet phương Bắc trên Helgoland, bị mắc kẹt trong tổ của chính chúng, chỉ xây dựng bằng lưới cũ và rác thải nhựa khác. ]] Ô nhiễm nhựa không chỉ ảnh hưởng đến các loài động vật chỉ sống trong đại dương. Các loài chim biển cũng bị ảnh hưởng rất nhiều. Vào năm 2004, người ta ước tính rằng mòng biển ở Biển Bắc có trung bình 30 mảnh nhựa trong dạ dày của chúng. Chim biển thường nhầm những thứ rác nổi trên mặt đại dương là con mồi. Nguồn thức ăn của chúng thường đã ăn phải các mảnh vụn nhựa, do đó sẽ chuyển nhựa từ con mồi sang động vật ăn thịt. Rác ăn phải có thể cản trở và làm tổn thương hệ tiêu hóa của chim, làm giảm khả năng tiêu hóa và có thể dẫn đến suy dinh dưỡng, đói và chết. Các hóa chất độc hại được gọi là polychlorinated biphenyls (PCB) cũng tập trung trên bề mặt nhựa trên biển và được thải ra ngoài sau khi chim biển ăn chúng. Những hóa chất này có thể tích tụ trong các mô của cơ thể và gây chết người nghiêm trọng đến khả năng sinh sản, hệ miễn dịch và sự cân bằng hormone của chim. Các mảnh vụn nhựa trôi nổi có thể gây loét, nhiễm trùng và dẫn đến tử vong. Ô nhiễm nhựa ở biển thậm chí có thể đến được với những loài chim chưa từng ở biển. Cha mẹ có thể vô tình cho chim non ăn nhựa, nhầm với thức ăn. Chim biển gà con là loài dễ bị nuốt phải nhựa nhất vì chúng không thể nôn ra thức ăn như chim biển trưởng thành.
Sau khi quan sát ban đầu rằng nhiều bãi biển ở New Zealand có nồng độ hạt nhựa cao, các nghiên cứu sâu hơn đã phát hiện ra rằng các loài prion khác nhau ăn các mảnh vụn nhựa. Prion đói nhầm những viên cho thực phẩm, và các hạt này đã được tìm thấy nguyên vẹn trong chim mề và proventriculi. Vết mổ tương tự như vết mổ do chim sơn dương phương Bắc tạo ra ở mực nang đã được tìm thấy trong các mảnh vụn nhựa, chẳng hạn như xốp, trên các bãi biển ở bờ biển Hà Lan, cho thấy loài chim này cũng nhầm các mảnh vụn nhựa thành thức ăn.
Ước tính có khoảng 1,5 triệu con chim hải âu Laysan, sống ở đảo san hô Midway, tất cả đều có nhựa trong hệ tiêu hóa của chúng. Đảo san hô vòng Midway nằm giữa châu Á và Bắc Mỹ, và ở phía bắc của quần đảo Hawaii. Ở vị trí hẻo lánh này, sự tắc nghẽn nhựa đã được chứng minh là gây tử vong cho những con chim này. Những con chim biển này chọn những miếng nhựa màu đỏ, hồng, nâu và xanh lam vì những điểm tương đồng với nguồn thức ăn tự nhiên của chúng. Kết quả của việc ăn phải nhựa, đường tiêu hóa có thể bị tắc nghẽn dẫn đến đói. Khí quản cũng có thể bị tắc, dẫn đến ngạt thở. Các mảnh vụn cũng có thể tích tụ trong ruột động vật và khiến chúng có cảm giác no giả, dẫn đến chết đói. Trên bờ, có thể nhìn thấy hàng nghìn xác chim với nhựa còn sót lại nơi dạ dày từng ở. Độ bền của nhựa có thể nhìn thấy được trong số những phần còn lại. Trong một số trường hợp, những đống nhựa vẫn còn trong khi xác con chim đã phân hủy.
Ý nghĩa lâm sàng
Do sự phổ biến của các sản phẩm nhựa, hầu hết dân số thường xuyên tiếp xúc với các thành phần hóa học của nhựa. 95% người trưởng thành ở Hoa Kỳ có mức BPA có thể phát hiện được trong nước tiểu của họ. Tiếp xúc với các hóa chất như BPA có liên quan đến sự gián đoạn trong khả năng sinh sản, sinh sản, trưởng thành giới tính và các ảnh hưởng sức khỏe khác. Các phthalate cụ thể cũng dẫn đến các hiệu ứng sinh học tương tự.
Hormone giới tính
BPA có thể phá vỡ mức sinh lý bình thường của hormone sinh dục. Nó thực hiện điều này bằng cách liên kết với các globulin thường liên kết với các hormone sinh dục như androgen và estrogen, dẫn đến sự phá vỡ sự cân bằng giữa hai loại này. BPA cũng có thể ảnh hưởng đến quá trình trao đổi chất hoặc dị hóa hormone sinh dục. Nó thường hoạt động như một chất kháng sinh hoặc estrogen, có thể gây gián đoạn sự phát triển tuyến sinh dục và sản xuất tinh trùng.
Nỗ lực giảm thiểu
phải|nhỏ| Đồ gia dụng bằng nhựa các loại. nhỏ|Lượng chất thải phát sinh, tính bằng kg / người / ngày Các nỗ lực giảm thiểu việc sử dụng nhựa và thúc đẩy tái chế nhựa đã được thực hiện. Một số siêu thị tính phí túi nhựa của khách hàng, và ở một số nơi, các vật liệu tái sử dụng hoặc phân hủy sinh học hiệu quả hơn đang được sử dụng thay cho nhựa. Một số cộng đồng và doanh nghiệp đã ban hành lệnh cấm đối với một số đồ nhựa thường được sử dụng, chẳng hạn như nước đóng chai và túi nhựa. Một số tổ chức phi chính phủ đã đưa ra các chương trình giảm thiểu nhựa tự nguyện như giấy chứng nhận có thể được các nhà hàng điều chỉnh để được khách hàng công nhận là thân thiện với môi trường.
Vào tháng 1 năm 2019, một "Liên minh toàn cầu để chấm dứt chất thải nhựa" đã được thành lập bởi các công ty trong ngành nhựa. Liên minh đặt mục tiêu làm sạch môi trường khỏi chất thải hiện có và tăng cường tái chế, nhưng không đề cập đến việc giảm sản xuất nhựa là một trong những mục tiêu của mình.
Phân hủy sinh học và nhựa có thể phân hủy
Việc sử dụng chất dẻo phân hủy sinh học có nhiều ưu điểm và nhược điểm. Chất phân hủy sinh học là chất tạo màng sinh học phân hủy trong các máy ủ công nghiệp. Các chất phân hủy sinh học không phân hủy hiệu quả trong các lò ủ trong nước và trong quá trình này chậm hơn, khí mêtan có thể được thải ra.
Ngày Trái Đất
Vào năm 2019, Mạng lưới Ngày Trái đất đã hợp tác với Ngày giữ gìn nước Mỹ tươi đẹp và Ngày làm sạch quốc gia cho Ngày Trái đất sạch sẽ trên toàn quốc lần đầu tiên. Việc dọn dẹp đã được tổ chức ở tất cả 50 tiểu bang, năm lãnh thổ Hoa Kỳ, 5.300 địa điểm và có hơn 500.000 tình nguyện viên.
Ngày Trái đất 2020 là Kỷ niệm 50 năm Ngày Trái đất. Lễ kỷ niệm sẽ bao gồm các hoạt động như Great Global CleanUp, Khoa học Công dân, Vận động chính sách, Giáo dục và nghệ thuật. Ngày Trái đất này nhằm mục đích giáo dục và vận động hơn một tỷ người phát triển và hỗ trợ thế hệ tiếp theo của các nhà hoạt động môi trường, với trọng tâm chính là rác thải nhựa
Ngày môi trường thế giới
Hàng năm, ngày 5 tháng 6 được coi là Ngày Môi trường Thế giới nhằm nâng cao nhận thức và tăng cường hành động của chính phủ đối với vấn đề cấp bách. Năm 2018, Ấn Độ đã đăng cai tổ chức Ngày Môi trường Thế giới lần thứ 43 với chủ đề là "Đánh bại ô nhiễm nhựa", tập trung vào nhựa dùng một lần hoặc dùng một lần. Bộ Môi trường, Rừng và Biến đổi khí hậu của Ấn Độ đã mời mọi người quan tâm đến trách nhiệm xã hội của họ và kêu gọi họ thực hiện những hành động tốt xanh trong cuộc sống hàng ngày. Một số bang đã trình bày kế hoạch cấm nhựa hoặc giảm đáng kể việc sử dụng chúng.
Liên kết ngoài
Thể loại:Ô nhiễm
Caecilia subdermalis
Caecilia subdermalis là một loài lưỡng cư thuộc họ Caeciliidae. Đây là loài đặc hữu của Colombia. Môi trường sống tự nhiên của chúng là vùng núi ẩm nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới, vùng đồng cỏ, các đồn điền, vườn nông thôn, và rừng thoái hóa nghiêm trọng.
Tham khảo
Thể loại:Caecilia
Cao Văn Viên
Cao Văn Viên (1921-2008) nguyên là một tướng lĩnh Bộ binh của Quân lực Việt Nam Cộng hòa, cấp bậc Đại tướng. Ông xuất thân từ trường Võ bị Địa phương do Chính quyền Thuộc địa Pháp mở ra ở miền Đông Nam Bộ, nhằm đào tạo sĩ quan người bản xứ để phục vụ cho Quân đội Liên hiệp. Hầu hết thời gian tại ngũ, ông được đảm trách những chức vụ chuyên về lĩnh vực Tham mưu. Là một trong 5 quân nhân được thăng cấp Đại tướng của Việt Nam Cộng hòa. Ông cũng là người giữ chức vụ Tổng Tham mưu trưởng Quân lực Việt Nam Cộng hòa trong thời gian lâu nhất (1965-1975).
Tiểu sử và Binh nghiệp
Ông sinh ngày 11 tháng 1 năm 1921 tại Viêng Chăn, Lào trong một gia đình thương nhân, có đời sống kinh tế tương đối. Thời niên thiếu ông được học cấp Tiểu học và Trung học theo giáo trình Pháp tại Vientiane. Năm 1942 ông tốt nghiệp Trung học phổ thông với văn bằng Tú tài toàn phần (Part II). Sau đó ông được bổ dụng làm công chức tại Pakxe, Nam Lào. Đầu năm 1949 ông theo cha mẹ trở về Việt Nam.
Quân đội Liên hiệp Pháp
Đầu năm 1949, sau khi hồi hương, ông nhập ngũ vào Quân đội Liên hiệp Pháp, được cử theo học khóa đào tạo sĩ quan người Việt tại trường Võ bị Địa phương ở Vũng Tàu (Cap Saint Jacques). Cuối năm mãn khóa tốt nghiệp Thủ khoa với cấp bậc Thiếu úy. Ra trường, ông được phục vụ trong một đơn vị Bộ binh.
Quân đội Quốc gia Việt Nam
Năm 1951, chuyển biên chế sang Quân đội Quốc gia, ông được thăng cấp Trung úy và được cử theo học lớp Chỉ huy chiến thuật tại Trung tâm Huấn luyện Chiến thuật Hà Nội. Đầu năm 1952 ông được cử làm Trưởng phòng 2 (Tình báo) trong Bộ Chỉ huy Khu chiến Hưng Yên do Đại úy Dương Quý Phan làm Chỉ huy trưởng. Giữa năm, ông được thăng cấp Đại úy và được cử làm Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 10 Việt Nam. Đầu năm 1954 đổi sang làm Trưởng phòng 3 (Hành quân) Khu chiến Hưng Yên. Tháng 7 năm 1954, di chuyển vào Nam đến tháng 3 năm 1955 ông được thăng cấp Thiếu tá và được cử làm Trưởng phòng 4 (Tiếp vận) tại Bộ Tổng tham mưu Quân đội Quốc gia.
Quân đội Việt Nam Cộng hòa
Cuối tháng 10 năm 1955, sau khi Chính thể Việt Nam Cộng hòa hình thành, ông được cử làm Tùy viên Quân sự Đại sứ quán Việt Nam Cộng hòa tại thủ đô Washington, D.C., Hoa Kỳ. Đầu năm 1956 ông được triệu hồi về nước tiếp tục phục vụ tại Bộ Tổng Tham mưu. Tháng 6 cùng năm ông được cử tu nghiệp khóa Tham mưu cao cấp tại Học viện Chỉ huy và Tham mưu Fort Leavenworth, Kansas, Hoa Kỳ. Đầu tháng 5 năm 1957 tốt nghiệp về nước, ông được bổ nhiệm làm Tham mưu trưởng Biệt bộ Tham mưu tại Phủ Tổng thống. Năm 1958 ông được thăng cấp Trung tá nhiệm chức.
Đứng ngoài các cuộc đảo chính
Trong cuộc đảo chính 1960, ông bị lực lượng đảo chính của Đại tá Nguyễn Chánh Thi bắt giữ và được thả ra sau khi cuộc đảo chính hoàn toàn thất bại. Ngay sau đó, ông được Tổng thống Ngô Đình Diệm bổ nhiệm làm Tư lệnh Lữ đoàn Nhảy dù thay thế Đại tá Nguyễn Chánh Thi đã đào thoát sang Campuchia. Cuối năm ông được thăng cấp Đại tá nhiệm chức.
Đến khi cuộc đảo chính 1963 nổ ra, ông là một trong những số ít sĩ quan cao cấp trung thành với Tổng thống Ngô Đình Diệm, kiên quyết không đứng về phe đảo chính do các tướng lĩnh Dương Văn Minh, Trần Văn Đôn, Tôn Thất Đính, Mai Hữu Xuân, Lê Văn Kim tiến hành. Vì vậy ông bị các tướng lĩnh tước quyền chỉ huy Lữ đoàn Nhảy dù, phải bàn giao cho Trung tướng Lê Văn Nghiêm. Tuy nhiên do sự can thiệp của tướng Tôn Thất Đính nên ông chỉ bị cách ly mà không rơi vào số phận bi thảm như các Đại tá Hồ Tấn Quyền, Lê Quang Tung. Sau 1 tuần lễ ông được phục hồi chức vụ Tư lệnh Lữ đoàn Dù.
Sau khi tướng Nguyễn Khánh thực hiện cuộc Chỉnh lý để giành quyền lãnh đạo, để tranh thủ sự ủng hộ của các sĩ quan trẻ, ngày 3 tháng 3 năm 1964, tướng Khánh đã thăng đặc cách cho ông tại mặt trận lên cấp Thiếu tướng nhiệm chức (ông bị thương trong cuộc hành quân Quyết Thắng tại Hồng Ngự, Kiến Phong). Ông là vị Đại tá cuối cùng được thăng cấp Thiếu tướng trước khi Việt Nam Cộng hòa đặt ra quy chế phong Đại tá lên Chuẩn tướng.
Tháng 9 năm 1964 ông được tướng Khánh cử vào chức vụ Tham mưu trưởng Liên quân tại Bộ Tổng tham mưu, sau khi bàn giao chức vụ Tư lệnh Lữ đoàn nhảy dù lại cho cấp phó là Đại tá Dư Quốc Đống. Ngày 12 tháng 10 ông bàn giao chức vụ Tham mưu trưởng lại cho Trung tướng Trần Văn Minh (Minh nhỏ) để đi giữ chức vụ Tư lệnh Quân đoàn III và Vùng 3 Chiến thuật thay thế Trung tướng Trần Ngọc Tám. Đến tháng 2 năm 1965 tướng Khánh bị nhóm các tướng trẻ gạt bỏ khỏi chính quyền và ngày 11 tháng 10 cùng năm, ông được lệnh bàn giao Quân đoàn III lại cho Thiếu tướng Nguyễn Bảo Trị. Ngay sau đó ông được thăng cấp Trung tướng và được bổ nhiệm vào chức vụ Tổng Tham mưu trưởng (trước đó, chức vụ này do Tổng trưởng Quốc phòng là Trung tướng Nguyễn Hữu Có kiêm nhiệm).
Ngày 14 tháng 9 năm 1966, ông kiêm nhiệm Tư lệnh Hải quân thay thế Hải quân Đại tá Trần Văn Phấn. Hơn một tháng sau, ngày 31 tháng 10, ông bàn giao chức vụ Tư lệnh Hải quân lại cho Hải quân Đại tá Trần Văn Chơn. Ngày 28 tháng 1 năm 1967 ông kiêm nhiệm chức vụ Tổng trưởng Quốc phòng thay Trung tướng Nguyễn Hữu Có, cũng chính là người tiền nhiệm của ông trong vị trí Tổng Tham mưu trưởng, bị bãi chức trong khi đang đi công du tại Đài Loan. Cũng vào thời điểm này, ngày 2 tháng 4 ông được thăng cấp Đại tướng. Ngày 7 tháng 11 cùng năm, bàn giao chức vụ Tổng trưởng Quốc phòng lại cho Trung tướng Nguyễn Văn Vỹ. Năm 1972 Hội đồng Nội các quyết định chức vụ Tổng Tham mưu trưởng được xếp ngang hàng với Tổng trưởng và được dự họp trong Hội đồng Nội các.
Năm 1975
Trước sức ép mãnh liệt của dư luận và áp lực quân sự của quân Giải phóng, ngày 21 tháng 4 Tổng thống Nguyễn Văn Thiệu phải từ chức. Không lâu sau đó, nhận thấy tình hình là vô vọng, Tướng Cao Văn Viên cũng từ nhiệm vào ngày 27 tháng 4 và xin giải ngũ (đã có quyết định chính thức của tân Tổng thống Trần Văn Hương). Ông giao lại cho Trung tướng Đồng Văn Khuyên xử lý thường vụ Tổng Tham mưu trưởng và ngày 28 tháng 4 đem theo gia đình cùng với gia đình cựu Tổng thống Thiệu lên máy bay di tản đến Đài Loan. Sau đó được sang Hoa Kỳ định cư. Sau khi phu nhân qua đời và không lâu sau đó người con trai duy nhất cũng chết yểu, ông sống bình lặng tại Quận Arlington, Virginia. Thời gian cuối đời ông sống ở viện dưỡng lão.
Ngày 22 tháng 1 năm 2008, ông từ trần tại nơi định cư, hưởng thọ 86 tuổi.
Tác phẩm
-Reflections of the Vietnam War, New York, Hoa Kỳ Army Center of Military History, 1980 (đồng tác giả với cựu Trung tướng Đồng Văn Khuyên). - The Final Collapse, Washington, D.C., Hoa Kỳ Army Center of Military History, 1982. - Những ngày cuối của Việt Nam Cộng hòa.
Nhận xét
Hồi ký "Việt Nam Nhân Chứng" của tướng Trần Văn Đôn viết: "Có lần ông Thiệu than phiền ông Cao Văn Viên không làm việc nhiều. Ông Thiệu nhờ tôi nói với Đại tướng Viên, Tổng Tham mưu trưởng, về việc ông này cứ ở mãi Tổng Tham mưu làm việc, không chịu đi ra ngoài, ông Viên trả lời: Tôi đã xin từ chức mấy lần mà ông Thiệu không chấp nhận nên tôi cứ ở văn phòng làm việc mà thôi!"
Trong hồi ký "Đôi dòng ghi nhớ" của cựu Đại tá Phạm Bá Hoa nguyên Chánh Văn phòng Tổng Tham mưu trưởng, cũng nhận xét là trong gần 9 năm rưỡi giữ chức Tổng Tham mưu trưởng, ông không thực sự làm hết trách nhiệm, đến văn phòng cho có lệ, ít ra chiến trường, đặc biệt là vào những năm 1973-1975, ông chỉ còn chú trọng nhiều đến việc tập luyện Yoga và thậm chí, ghi danh vào Đại học để lấy bằng Cử nhân Văn chương Pháp tại Đại học Văn khoa Sài Gòn ngoài giờ làm việc.
Lý giải sự việc này, theo cuộc phỏng vấn của Lý Thanh Tâm tháng 12 năm 2004, ông cho rằng do Tổng thống Thiệu, với tư cách Tổng Tư lệnh Quân đội, đã tập trung hết quyền binh trong tay, đã cho đặt một hệ thống máy truyền tin tại dinh Độc Lập để liên lạc thẳng với các Quân khu, điều động các đơn vị, bổ nhiệm Tư lệnh vùng và ra lệnh trực tiếp hành quân. Bộ Tổng Tham mưu chỉ còn giữ vai trò tuân hành và thị chứng. Do đó, ông đã nhiều lần xin từ chức nhưng không được chấp thuận. Vì vậy ông chỉ có thể phản ứng bằng cách tiêu cực như trên.
Osmia uncicornis
Osmia uncicornis là một loài Hymenoptera trong họ Megachilidae. Loài này được Pérez mô tả khoa học năm 1895.
Tham khảo
Thể loại:Osmia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1895
Đám đông
nhỏ|Một đám đông theo dõi Trận chiến bãi biển 2 - Far Rockaway Skatepark - Tháng 9 - 2019 nhỏ|Một đám đông rời ga Vienna trên Tàu điện ngầm Washington năm 2006. Đám đông là một nhóm lớn những người được tập hợp hoặc được xem xét cùng với nhau. Một đám đông có thể được xác định thông qua một mục đích chung hoặc một bộ cảm xúc, chẳng hạn như tại một cuộc biểu tình chính trị, một sự kiện thể thao hoặc trong khi cướp bóc (điều này được gọi là đám đông tâm lý), hoặc đơn giản có thể được tạo thành từ nhiều người đi về kinh doanh trong một khu vực bận rộn. Thuật ngữ "đám đông" đôi khi có thể nói đến các mệnh lệnh thấp hơn của mọi người nói chung.
Các khía cạnh xã hội
Các khía cạnh xã hội quan tâm đến việc hình thành, quản lý và kiểm soát đám đông, cả từ quan điểm của các cá nhân và các nhóm. Thông thường kiểm soát đám đông được thiết kế để thuyết phục đám đông phù hợp với một quan điểm cụ thể (ví dụ: các cuộc biểu tình chính trị) hoặc để chứa các nhóm để ngăn chặn thiệt hại hoặc hành vi mob. Kiểm soát đám đông có tổ chức chính trị thường được thực hiện bởi cơ quan thực thi pháp luật nhưng trong một số trường hợp, các lực lượng quân sự được sử dụng cho đám đông đặc biệt lớn hoặc nguy hiểm.
Khía cạnh tâm lý
Các khía cạnh tâm lý quan tâm đến tâm lý của đám đông như một nhóm và tâm lý của những người cho phép ý chí và cảm xúc của họ được đám đông thông báo (cả hai phần này được thảo luận toàn diện hơn tại tâm lý đám đông).
Nhiều nghiên cứu về đám đông đã đưa ra những hiểu biết về cách đám đông phản ứng với các tình huống khác nhau. Một báo cáo năm 2009 nhấn mạnh nhiều hành vi có thể quan sát được của đám đông, bao gồm bằng chứng cho thấy đám đông có thể đưa ra quyết định thống nhất về hướng và tốc độ di chuyển của họ, ngay cả khi chỉ một vài thành viên của nó có thông tin cần thiết để đưa ra quyết định đó. Mức độ mà các thành viên được thông báo có thể ảnh hưởng đến đám đông phụ thuộc vào vị trí của họ trong nhóm, với những người trong nhóm có khả năng có ảnh hưởng lớn hơn.
Thông thường, các nhà nghiên cứu về tâm lý học đám đông đã tập trung vào các khía cạnh tiêu cực của đám đông, nhưng không phải tất cả các đám đông đều dễ bay hơi hoặc tiêu cực trong tự nhiên. Chẳng hạn, vào đầu phong trào xã hội chủ nghĩa, đám đông được yêu cầu mặc trang phục chủ nhật và diễu hành lặng lẽ xuống phố. Một ví dụ hiện đại hơn liên quan đến các sit-in trong Phong trào Dân quyền. Đám đông có thể phản ánh và thách thức các ý thức hệ được tổ chức của môi trường văn hóa xã hội của họ. Họ cũng có thể phục vụ các chức năng xã hội tích hợp, tạo ra các cộng đồng tạm thời.
Các loại đám đông
Có nghiên cứu hạn chế về các loại thành viên đám đông và thành viên đám đông và không có sự đồng thuận về việc phân loại các loại đám đông. Hai học giả gần đây, Momboisse (1967) và Berlonghi (1995) tập trung vào mục đích tồn tại để phân biệt giữa đám đông. Momboisse đã phát triển một hệ thống gồm bốn loại: thông thường, thông thường, biểu cảm và năng nổ. Berlonghi phân loại đám đông là khán giả, người biểu tình hoặc trốn thoát, để tương quan với mục đích tụ tập.
Voskopojë
Voskopojë là một xã trong quận Korçë thuộc hạt Korçë, Albania. Dân số năm 2005 là 2218 người.
Đám đông
Các loại đám đông
Một cách tiếp cận khác để phân loại đám đông là nhà xã hội học Herbert Blumer, hệ thống cường độ cảm xúc. Ông phân biệt bốn loại đám đông: giản dị, thông thường, biểu cảm và diễn xuất. Hệ thống của anh ta có bản chất năng động, cho rằng một đám đông thay đổi mức độ cường độ cảm xúc theo thời gian.
Voskopojë
Tham khảo
Thể loại:Khu dân cư ở hạt Korçë
Đám đông
Các loại đám đông
Đám đông có thể hoạt động (mob) hoặc thụ động (khán giả). Đám đông tích cực có thể được chia thành các mob hung hăng, thoát ly, mua lại hoặc biểu cảm. Mob hung hăng thường bạo lực và tập trung ra bên ngoài. Ví dụ như bạo loạn bóng đá và LA Riots năm 1992. Mob mobapist được đặc trưng bởi một số lượng lớn người hoảng loạn cố gắng thoát khỏi một tình huống nguy hiểm. Mob thu hút xảy ra khi một số lượng lớn người đang đấu tranh cho các nguồn lực hạn chế. Một mob biểu cảm là bất kỳ nhóm lớn người khác tập hợp cho một mục đích hoạt động. Sự bất tuân dân sự, các buổi hòa nhạc rock và các cuộc phục hưng tôn giáo đều thuộc thể loại này.
Nguồn tham khảo
Thể loại:Nhóm xã hội Thể loại:Đám đông
Micrasterias jenneri
Micrasterias jenneri là một loài Song tinh tảo trong họ Desmidiaceae, thuộc chi Micrasterias.
Tham khảo
Thể loại:Micrasterias
Danh sách trận động đất tại Chile
Xem thêm
Thể loại:Danh sách các trận động đất Chile
Catogenus darlingtoni
Catogenus darlingtoni là một loài bọ cánh cứng trong họ Passandridae. Loài này được Slipinski miêu tả khoa học năm 1989.
Tham khảo
Thể loại:Catogenus
Caecilia subterminalis
Caecilia subterminalis là một loài lưỡng cư thuộc họ Caeciliidae. Đây là loài đặc hữu của Ecuador.
Tham khảo
Thể loại:Caecilia Thể loại:Động vật lưỡng cư Ecuador
Andry Rajoelina
Andry Nirina Rajoelina (sinh ngày 30 tháng 5 năm 1974) là một chính khách Madagascar, hiện đang là tổng thống Madagascar kể từ năm 2019. Trước đây ông từng là chủ tịch cơ quan chuyển tiếp quyền lực cao Madagascar (nguyên thủ quốc gia), được quân đội đưa vào chức vụ này tháng 3 năm 2009 vào thời điểm kết thúc cuộc khủng hoảng chính trị tại Madagascar hồi năm 2009. Ông đã đảm nhiệm chức vụ thị trưởng Antananarivo, thủ đô Madagascar từ tháng 12 năm 2007 đến tháng 1 năm 2009. Trong thời gian làm thị trưởng, ông kịch liệt phản đối tổng thống Marc Ravalomanana, cuối cùng đã dẫn đến các cuộc biểu tình phản đối, cùng với sự can thiệp của quân đội, đã dẫn đến việc tổng thống Ravalomanana phải từ chức.
Tham khảo
Thể loại:Tổng thống Madagascar