cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
St. Louis Cardinals
Những thành tựu đáng chú ý của Cardinals bao gồm phát minh hệ thống trang trại cầu thủ của quản lý/chủ sở hữu Branch Rickey, hai lần danh hiệu Triple Crown của Rogers Hornsby, mùa giải 30 trận thắng của Dizzy Dean năm 1934, 17 kỷ lục MLB và 29 kỷ lục NL của Stan Musial, ERA 1.12 kỷ lục của Bob Gibson vào năm 1968, chiến lược chơi Whiteyball của Whitey Herzog, kỷ lục home run trong một mùa giải của Mark McGwire năm 1998 và câu chuyện lội ngược dòng lịch sử của đội vô địch năm 2011. Cardinals đã thắng từ 105 trận trở lên trong 4 mùa giải và thắng từ 100 trận trở lên 9 lần. Các cầu thủ của Cardinals đã giành được 20 lần MVP của National League, 4 lần đoạt 3 Triple Crown và 3 giải Cy Young. Những người được vinh danh tại Sảnh Danh vọng Bóng chày Quốc gia (National Baseball Hall of Fame) bao gồm Lou Brock, Dizzy Dean, Bob Gibson, Whitey Herzog, Rogers Hornsby, Joe Medwick, Stan Musial, Branch Rickey, Red Schoendienst, Ozzie Smith và Bruce Sutter.
Setia turriculata
Tham khảo
Thể loại:Setia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1884
Larinia pubiventris
Larinia pubiventris là một loài nhện trong họ Araneidae.
St. Louis Cardinals
Chú thích
<references group="lower-alpha"/>
Thể loại:Đội của Major League Baseball Thể loại:Grapefruit League
Bất đẳng thức Shapiro
Trong toán học, bất đẳng thức Shapiro là một bất đẳng thức do H. Shapiro đặt ra vào năm 1954.
Larinia pubiventris
Loài này thuộc chi Larinia. Larinia pubiventris được Eugène Simon miêu tả năm 1889.
Bất đẳng thức Shapiro
Phát biểu
Giả sử n là một số tự nhiên và là các số dương và:
Theo bất đẳng thức Shapiro:
trong đó.
Các giá trị n lớn hơn đều không thỏa mãn bất đẳng thức.
Chionaema rosabra
Chionaema rosabra là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chionaema
Sybaris praeustus
Sybaris praeustus là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được L. Redtenbacher miêu tả khoa học năm 1844.
Tham khảo
Thể loại:Sybaris
Prenanthes tatarinowii
Prenanthes tatarinowii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (L.) Maxim. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1859.
Liên kết ngoài
Thể loại:Prenanthes Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1859
Live Forever
"Live Forever" là một bài hát của ban nhạc rock người Anh Oasis. Ca khúc do Noel Gallagher sáng tác và là đĩa đơn thứ 3 trích từ album đầu tay của nhóm mang tên Definitely Maybe (1994). Bài hát được ra mắt vào ngày 8 tháng 8 năm 1994, ngay trước khi ban nhạc phát hành album. Gallagher sáng tác ca khúc này vào năm 1991 trước khi anh gia nhập Oasis. Lấy cảm hứng từ "Shine a Light" của The Rolling Stones, "Live Forever" có cấu trúc phổ thông với phần ca từ mang màu sắc lạc quan, tương phản với làn sóng nhạc grunge đang thịnh hành lúc bấy giờ. Đây là đĩa đơn đầu tiên của Oasis lọt vào top 10 tại Anh với rất nhiều phản hồi tích cực. Hiệp hội ghi âm công nghiệp Anh Quốc đã lần lượt trao chứng nhận Vàng vào tháng 2 năm 2016 và Bạch kim vào tháng 1 năm 2018 cho bài hát.
Bối cảnh và thu âm
Noel Gallagher bắt đầu sáng tác "Live Forever" vào năm 1991 trong lúc làm việc cho một công ty xây dựng ở quê nhà Manchester. Sau khi chân anh bị một đường ống đè gãy trong một vụ tai nạn, Noel được giao một công việc đỡ cực nhọc hơn ở trong kho vật liệu, qua đó cho phép anh có thêm nhiều thời gian hơn để viết các bài hát. Một đêm nọ, anh chọn nghe album Exile on Main St. của The Rolling Stones; trong lúc đang chơi một trong những chùm hợp âm của riêng mình, anh nhận thấy nó nghe khá hay so với một trong những giai điệu thanh nhạc từ album. "Nó có một chút [nhạc tố] từ "Shine a Light" như đoạn 'May the good Lord shine a light on you'", Gallagher nhớ lại. Anh đã kết hợp các giai điệu và thay đổi câu hát thành "Maybe I don't really want to know". Sau một khoảng thời gian, đó là phần duy nhất của bài hát mà Gallagher đã hoàn thiện.
Noel Gallagher đã trình bày trọn vẹn "Live Forever" lần đầu tiên trước ban nhạc vào đầu năm 1993 trong các buổi tập. Theo lời của tay trống Tony McCarroll, ban nhạc thừa nhận đã bị bài hát gây kinh ngạc. Sau đó ca khúc được tiến hành phối khí để giúp ban nhạc đảm bảo thỏa thuận thu âm với Creation Records. Nói về phản ứng khi lần đầu nghe "Live Forever", giám đốc của Creation Alan McGee hồi tưởng, "Nó có lẽ là khoảnh khắc tuyệt vời nhất của đĩa đơn mà tôi từng trải nghiệm với họ".
Pereskia nemorosa
Pereskia nemorosa là một loài thực vật có hoa trong họ Cactaceae. Loài này được Rojas Acosta mô tả khoa học đầu tiên năm 1897.
Live Forever
Bối cảnh và thu âm
Bản demo của "Live Forever" mở đầu với một khúc intro chơi bằng guitar acoustic. Trong lúc thu âm phiên bản album, nhà sản xuất của đĩa nhạc là Owen Morris đã xóa bỏ khúc intro này và thay thế nó bằng một đoạn drumbeat mà McCarroll chơi. Morris còn tiếp tục xóa phần thứ hai trong đoạn solo guitar của Gallagher. Quyết định của Morris gây sửng sốt cho Gallagher và anh đã nói đùa với Morris thông qua nhà quản lý Marcus Russell rằng "đừng xóa thêm nửa bài hát nữa trong bản hòa âm cuối cùng". Morris cho biết phần bị xóa khiến ông nghĩ đến "Slash cầm những chiếc ví da cạnh một cái quạt gió trên Grand Canyon".
Sáng tác
"Live Forever" nằm trong điệu tính Sol trưởng (làm tăng cao độ bằng cách tiết chế ít hơn nửa cung trong lúc hòa âm) và dựa trên chùm hợp âm G–D–Am–C–D (tức Son-Rê-La thứ-Đồ-Rê), với nốt G (Son) trở thành Mi thứ trong hợp xướng đầu, dù nốt này đổi thành La thứ sau điệp khúc cuối. Ca khúc không có sự tách biệt riêng giữa các phiên khúc và điệp khúc (với duy nhất một điệp khúc falsetto "You and I are gonna live forever" tách biệt các đoạn), đồng thời giai điệu thanh nhạc chỉ có một vài nốt. Cấu trúc đơn giản của bài hát "đồng nghĩa với việc bài hát không bao giờ kết thúc". Guitarist Paul Arthurs cho biết, "đối với tôi ca khúc đó có thể cứ thể tiếp diễn".
"Live Forever" mở đầu bằng một giọng huýt sáo ngắn gọn và nói "Oh yeah", kế sau là một nhịp trống chơi đơn lẻ với một vài nhịp điệu. Kế tiếp là câu guitar chính xen kẽ với các nốt nhạc piano và giọng hát của Liam dần nhập vào bài hát. Mỗi phiên khúc bắt đầu Liam hát cụm từ "Maybe/I don't really wanna know/How your garden grows/'Cause I just wanna fly" và mỗi phiên khúc kết thúc bằng điệp khúc giọng falsetto. Khúc độc tấu guitar xuất hiện sau điệp khúc thứ hai của "You and I are gonna live forever". Sau phiên khúc thứ ba và phần điệp khúc, Liam Gallagher lặp lại câu hát "Gonna live forever!" bốn lần với 'nỗi đau trong giọng hát của anh', sau đó là một khúc độc tấu guitar cuối cùng.
"Live Forver" được lý giải là một bài thơ ca ngợi bà Peggy – mẹ của Noel và Liam Gallagher. Về tổng thể ca từ của bài hát mang màu sắc tích cực. Noel Gallagher giải thích rằng: Tại thời điểm đó... nó được sáng tác giữa làn sóng nhạc grunge...tôi nhớ Nirvana có một bài tên là 'I Hate Myself and Want to Die', và tôi đã nghĩ... 'Ồ, mình không ưa nó [bài hát]'. Cũng nhiều như việc tôi cực kỳ thích anh ta [thủ lĩnh Nirvana Kurt Cobain] và cả thứ chết tiệt đó, tôi lại không ưa nó. Tôi không thể có những người bạn [có hành động] kiểu như hãy lại đây, cùng đập tay phát và nói rằng họ ghét bản thân và họ muốn chết. Đó đúng là thứ rác rưởi khốn nạn. Trẻ con không cần phải nghe mấy lời nói ngu xuẩn đó. Trong khi Gallagher cho biết anh không định dùng "Live Forever" như một lời đáp trả trực tiếp đến Nirvana hay nhạc của họ (trở thành một người hâm mộ cuồng nhiệt của ban nhạc), Noel lại muốn bày tỏ quan điểm trái ngược với cuộc sống của Cobain và ban nhạc của anh: Với tôi đây dường như là một anh chàng có trong tay mọi thứ và thấy như thế thật đau khổ...tôi vẫn nghĩ rằng việc thức dậy vào buổi sáng là điều tuyệt vời nhất từ trước đến giờ, vì bạn không biết rằng mình sẽ dừng chân ở đâu vào ban đêm. Và chúng ta còn chẳng có bình để đi tiểu, nhưng điều đó thật là hay đấy bạn hiền. Gallagher coi câu "We see things they'll never see" là câu hát quan trọng nhất trong ca khúc, anh giải thích rằng những người bạn cũ thường có xu hướng chế nhạo những trò đùa và câu chuyện mà "chẳng ai thèm đoái hoài đến".
Đón nhận
Ngày 8 tháng 6 năm 1994, "Live Forever" được phát hành thành đĩa đơn thứ ba của ban nhạc - thời điểm một tháng trước khi album đầu tay Definitely Maybe ra mắt. Giống như bìa album, ảnh vỏ bìa đĩa là một trong những chi tiết liên hệ đến The Beatles mà Oasis từng kết hợp vào tác phẩm nghệ thuật của họ. Trong trường hợp của "Live Forever", ảnh vỏ bìa là một tấm ảnh hình ngôi nhà thời thơ ấu của John Lennon có tên Mendips được chụp bởi nhiếp ảnh gia nhạc rock Michael Spencer Jones.
"Live Forever" từng là một phần trong các tiết mục trình diễn của Oasis trong hơn 1 năm lúc bấy giờ và đã được nhắc đến rất nhiều trong những bài nhận xét về ban nhạc; theo như lời của Harris, "việc phát hành nó [thành đĩa đơn] dường như là điều tất yếu sẽ xảy ra". Trong bài đánh giá về đĩa đơn, tạp chí NME cho rằng "Live Forever" là một sự tiến bộ so với những đĩa trước của Oasis với kết luận: "Về cơ bản, những gì từng được xem là vẻ kiêu ngạo đáng ghét của [ban nhạc] người Manchester đột nhiên lại trông quá chính xác mà chẳng cần cố gắng [bày vẽ] nhiều. Một bản nhạc tuyệt vời."
Trong khi hai đĩa đơn đầu tiên của Oasis là "Supersonic" và "Shakermaker" chỉ được đón nhận ở mức vừa phải, chính "Live Forever" "đã giành lấy sự chú ý của thế giới". Ca khúc trở thành bài hit tốp 10 đầu tiên của Oasis khi đứng ở hạng 10 trên các bảng xếp hạng đĩa đơn của Anh vào năm 1994. Năm 1995, bài hát đánh dấu thành công đầu tiên của ban nhạc trên bảng xếp hạng của Mỹ khi lần lượt xếp thứ 2 và thứ 10 trên các bảng xếp hạng Modern Rock Tracks và Mainstream Rock Tracks. Tác giả bài "Live Forever", Noel Gallagher từng nhận xét về những lời tán dương dành cho bài hát: "Mọi người nói với tôi rằng sau 'Live Forever', 'Sau đó các bạn sẽ đi đến đâu?'. Và tôi trả lời là tôi không nghĩ rằng nó hay như thế. Tôi thấy đó là một ca khúc tuyệt hay, nhưng tôi nghĩ mình có thể làm tốt hơn thế."
"Live Forever" đã thu hút thêm những lời ca tụng nhiều năm sau khi phát hành. Năm 2006, ca khúc được vinh danh là bài hát vĩ đại nhất mọi thời đại trong một cuộc bình chọn do tạp chí Q tiến hành; bài hát cũng xếp thứ 9 trong một cuộc bầu chọn tương tự của Q trước đó 3 năm. Năm 2007, "Live Forever" đứng ở vị trí số một trong cuộc bầu chọn 50 "bài ca chủ đề indie vĩ đại nhất từ trước đến nay". Pitchfork cũng liệt ca khúc là bài hát hay nhất của Oasis và nhận xét về ca khúc, "Nó [bài hát] vừa là một tình cảm chân thành và khát vọng giống như ngôi nhà thời thơ ấu của John Lennon trên bìa đĩa đơn, vừa là một sự thổ lộ chân thật và trang nhã của fandom." Trang web nhạc này tiếp tục khen ngợi bài hát vì màu sắc lạc quan can đảm của nó. Ngày 2 tháng 4 năm 2018, "Live Forever" giành vị trí quán quân trong cuộc bình chọn "Best of British" của đài phát thanh Radio X.
Video âm nhạc
thumb|250px|trái|Hinh ảnh Liam Gallagher ngồi trên một chiếc ghế bị gán trên tường trong MV bản Anh. Có hai phiên bản video âm nhạc (MV) của "Live Forever" thực hiện cho thị trường Anh và Mỹ. MV gốc được ghi hình vào ngày 24 tháng 7 năm 1994 do Carlos Grasso đạo diễn và xuất hiện hình ảnh khác thường như Liam Gallagher ngồi trên một chiếc ghế bị gán trên tường, bên cạnh đó một vài góc máy dành riêng cho ban nhạc chôn sống tay trống Tony McCarroll. Một vài video quảng bá của MV phiên bản Anh được quay tại khu tưởng niệm Strawberry Fields, khu vực nằm trong Công viên Trung tâm của thành phố New York nhằm tưởng nhớ cố nhạc sĩ John Lennon—bìa đĩa cũng có hình 251 Menlove Avenue, ngôi nhà thời thơ ấu của Lennon. MV phiên bản Mỹ Nick Egan xuất hiện ban nhạc đang chơi nhạc trong một văn phòng với các tấm hình Sid Vicious, Kurt Cobain, Jim Morrison, John Lennon, Brian Jones, Jimi Hendrix, Marc Bolan và Bobby Moore treo trên tường. Cả hai MV đều nằm trong DVD Definitely Maybe 2004.
Trình diễn trực tiếp
thumb|phải|250px|Liam Gallagher biểu diễn "Live Forever" cùng Chris Martin và Jonny Buckland tại nhạc hội từ thiện [[One Love Manchester.]] "Live Forever" là một tiết mục yêu thích của đám đông khán giả tại các buổi hòa nhạc. Ở một vài buổi hòa nhạc, đáng chú ý là Manchester năm 1996, một slideshow có hình tất cả những nhạc sĩ nổi tiếng đã qua đời mà Oasis hâm mộ—như Elvis Presley, Bob Marley và Sid Vicious—được hiển thị tên màn hình đằng sau ban nhạc; bức hình John Lennon luôn nằm ở cuối slideshow. Trong những năm đầu tiên, Liam Gallagher là người hát riêng phần falsetto, "You and I, we're gonna live forever." Sau cùng Noel Gallagher đã nhận vai trò hát đoạn này, vì "Liam nghĩ hát như thế hơi bị gay". Ngày 4 tháng 6 năm 2017, Liam biểu diễn bài hát cùng với bộ đôi giọng ca chính Chris Martin và tay guitar Jonny Buckland của Coldplay tại nhạc hội từ thiện One Love Manchester để tưởng niệm những nạn nhân của vụ đánh bom tại Manchester Arena. Tháng 2 năm 2018, Liam thể hiện ca khúc tại lễ trao giải Brit Awards 2018 nhằm tưởng nhớ các nạn nhân của vụ tấn công Manchester ở trên sau khi Ariana Grande không thể tham dự vì bị ốm.
Liên kết ngoài
Thể loại:Bài hát năm 1994 Thể loại:Đĩa đơn năm 1994 Thể loại:Bài hát của Oasis Thể loại:Bài hát do Noel Gallagher sáng tác
Rhynchospora jubata
Rhynchospora jubata là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được Liebm. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1851.
Liên kết ngoài
J Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1851
Agriotes thevenetii
Agriotes thevenetii là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Horn miêu tả khoa học năm 1872.
Tham khảo
Thể loại:Agriotes
Anomalon avanzoi
Anomalon avanzoi là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Anomalon
(58265) 1993 TJ12
(58265) 1993 TJ12 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 14 tháng 10 năm 1993.
Tham khảo
Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1993 Thể loại:Được phát hiện bởi Henry E. Holt Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính
São José do Campestre
São José do Campestre là một đô thị thuộc bang Rio Grande do Norte, Brasil. Đô thị này có diện tích 341,103 km², dân số năm 2007 là 12097 người, mật độ 35,5 người/km².
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị bang Rio Grande do Norte
Costus spectabilis
Costus spectabilis là một loài thực vật có hoa trong họ Costaceae. Loài này được (Fenzl) K.Schum. mô tả khoa học đầu tiên năm 1892.
Liên kết ngoài
Thể loại:Costus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1892
Homochlodes disconventa
Homochlodes disconventa là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Homochlodes
Anthracen
Anthracen (anthracene) là một hyđrocacbon thơm đa vòng gồm 3 vòng benzen được điều chế từ than đá. Anthracen thường được dùng để sản xuất thuốc nhộm alizarin đỏ. Ngoài ra, nó còn được dùng trong việc bảo quản gỗ, làm thuốc trừ sâu và chất phủ.
Anthracen là hợp chất không màu, nhưng dưới ánh sáng cực tím, nó lại phát ánh sáng huỳnh quang màu xanh.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hydrocarbon thơm đa vòng Thể loại:Nhóm chức
Vladimiro Edson António Félix
Vladimiro Etson António Félix  (sinh ngày 28 tháng 4 năm 1993), thường gọi Vá, là một cầu thủ bóng đá người Angola thi đấu ở vị trí tiền đạo cho Progresso Associação do Sambizanga.
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1998 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Angola Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Angola Thể loại:Cầu thủ bóng đá Progresso Associação do Sambizanga Thể loại:Cầu thủ bóng đá Girabola Thể loại:Tiền đạo bóng đá
Sybaris semivittatus
Sybaris semivittatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được L. Redtenbacher miêu tả khoa học năm 1844.
Tham khảo
Thể loại:Sybaris
Mông Ân, Bình Gia
Mông Ân là một xã thuộc huyện Bình Gia, tỉnh Lạng Sơn, Việt Nam.
Địa lý
Xã Mông Ân có diện tích 34,41 km², dân số năm 1999 là 1.800 người, mật độ dân số đạt 52 người/km².
Theo thống kê năm 2019, xã Mông Ân có diện tích 34,41 km², dân số là 1.754 người, mật độ dân số đạt 51 người/km².
Địa hình
Xã có địa hình đồi núi bao quanh trung tâm, Về địa hình chủ yếu là đồi núi, có hệ thống caster rất đa dạng. Có hệ thống nước ngầm, suối nước chảy quanh năm.
Hệ thực vật khá đa dạng, nổi tiếng với rừng hồi, cây mác mật.
Kinh tế
Hê thống giao thông chưa phát triển nên thương mại còn gặp nhiều khó khăn. Nông sản chú yếu là lúa, ngô, sắn.
Văn hóa
Ở xã Mông Ân có hai dòng hộ chính là Hoàng Công và Hoàng Đăng.
Hàng năm vào tháng Giêng thường diễn ra hội Lòong Tôồng, diễn ra trong 1-2 ngày.
Ẩm thực
Các món ăn ẩm thực như đồ nướng, quay đều có hương vị cây mác mật, ngoài ra còn có một số món đặc sản như thịt lơn ướp gừng núi, khẩu nhục, xôi mạy hóp,...
Tham khảo
&#91;https://m.youtube.com/watch?list=PLVy5fMDDScwVAUTIzWuAFalLvQCdr0go_&params=OAFIAVgC&v=Wzkt259jjVM&mode=NORMAL&#93; Thác đăng mò mông ân nổi tiếng
Pseudophyx callipepla
Pseudophyx callipepla là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pseudophyx
Tetraopes melanurus
Tetraopes melanurus là một loài bọ cánh cứng trong họ Cerambycidae.
Larinia sekiguchii
Loài này thuộc chi Larinia. Larinia sekiguchii được miêu tả năm 1989 bởi Tanikawa.
Tham khảo
Thể loại:Larinia
Nelsonia smithii
Nelsonia smithii là một loài thực vật có hoa trong họ Ô rô. Loài này được Anders Sandoe Oersted mô tả khoa học đầu tiên năm 1854.
Phân bố
Loài này phân bố tại vùng nhiệt đới châu Phi và Madagascar.
Chú thích
S Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1854
Mitsubishi J8M
Mitsubishi J8M Shūsui (tiếng Nhật: 三菱 J8M 秋水) là một mẫu máy bay tiêm kích đánh chặn động cơ rocket của Nhật Bản trong Chiến tranh thế giới II. Loại máy bay này được phát triển dựa trên Messerschmitt Me 163 Komet của Đức quốc xã.
Dipterocarpus caudiferus
Dipterocarpus caudiferus là một loài thực vật có hoa trong họ Dầu. Loài này được Merr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Snooker
nhỏ|[[Jan Verhaas và Mark Selby tại giải Vô địch snooker Đức 2013]] nhỏ|180px|Video khai mở một trận Snooker Môn chơi gồm cây gậy (cơ) đẩy những trái bi trên một mặt bàn, đang là môn thể thao thịnh hành ở nhiều nơi. Ở châu Âu, người ta bắt đầu chơi bida từ thế kỉ 13, trên những chiếc bàn bằng đất nện, xung quanh có bờ cỏ. Có tài liệu chép vào năm 1469, tức là 16 năm sau khi bị quân Thổ xâm chiếm, đã có bàn bida. Tuy nhiên, người ta vẫn chưa thống nhất được là bida ở nước nào đầu tiên. Riêng ở Pháp, sử sách ghi rõ: chiếc bàn bida bằng gỗ đầu tiên có từ thời vua Louis 11; tác giả là ông Henri de Vigue đã đóng cho vua chơi. (Viện bảo tàng Pháp còn lưu giữ hình ảnh chiếc bàn này)
Dipterocarpus caudiferus
Liên kết ngoài
C Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1926 Thể loại:Loài sắp bị đe dọa theo Sách đỏ IUCN
Snooker
Vào năm 1643, người Hà Lan đổ bộ lên New York (lúc đầu đặt tên là Tân Hà Lan) và du nhập bida vào đây. Chẳng bao lâu, các hội bida mọc lên khắp 2 miền Nam – Bắc Mỹ. Ở châu Âu, từ thế kỉ 17, ở Đức – Áo đã bắt đầu chơi bida; ở Bắc Âu thì bida vào Đan Mạch năm 1766, rồi qua Thuỵ Điển, Na Uy, Phần Lan.
Về phía Đông, cũng chính người Hà Lan đã chiếm Indonesia năm 1636 và đưa bida tới đây. Đến năm 1560 thì Nhật Bản được biết môn bida do các thủy thủ Hà Lan mang tới. Ngày nay, Nhật Bản là nước có nhiều CLB bida nhất và cũng đã sản sinh ra nhiều tay vô địch bida. Đứng đầu hiệp hội bida Nhật là ông Tsuneyoshi Takeda, một thành viên trong Ủy ban Olympic quốc tế.
Lịch sử
Bida là một trò chơi ngoài trời trên nền đất có dùng bi và gậy từ thế kỷ 14. Sau đó người ta chuyển trò chơi này vào trong nhà. Có bằng chứng cho thấy bàn bida xuất hiện vào năm 1470, Vua Louis XI của Pháp đã mua một chiếc bàn như thế. Trò chơi này trở nên phổ biến trong các giới hoàng gia, Mary một Nữ hoàng của Scots trong thời gian chờ đợi hành hình vào năm 1586 còn phàn nàn rằng bà đã bị tịch thu cả bàn bida. Trò chơi này phổ biến ở những nơi công cộng và trong các nhà trọ. Năm 1591, nhà thơ người Anh Edmund Spenser đã lên án "balyards" như một thú tiêu khiển xa hoa.
Những quyển sách đầu tiên chỉ dẫn về trò chơi này được viết vào thế kỷ 17 tại nước Anh và Pháp. Vào thời gian đó người ta dùng một dụng cụ bằng gỗ để đẩy bóng cơ gọi là gậy chơi bida (mace), có đầu tù tựa vào bàn. Một hình cung nhỏ trên mặt bàn là bia. Trong thế kỷ 18, hình cung nhường chỗ cho túi lưới đựng bida, gậy (mace) được thay bằng cơ và chỉ được chống một tay. Người Anh đã hình thành nên một lối chơi mà sau đó gọi là bida Anh, kết hợp cả túi lưới và cú đánh liên tiếp nhiều bi (carom), lối chơi vẫn phổ biến đến tận những năm 1930. Người Pháp lại chỉ chú trọng vào kiểu đánh carom và đến giữa thế kỷ 19 họ mới chơi bàn không có lỗ.
Bida được xem là một trò chơi yêu cầu độ chính xác và nghệ thuật cao trong suốt giai đoạn đầu thế kỷ 19 sau khi xuất hiện một loạt những tiến bộ kỹ thuật như: sáng tạo ra loại đầu bịt bằng da, sử dụng phấn để tăng độ ma sát giữa đầu cơ và bóng cơ và dùng đá phiến để làm mặt bàn và băng bằng chất liệu cao su.
Snooker
nhỏ Môn snooker được đại tá Sir Neville Chamberlain phát minh ra ở Ấn Độ năm 1845 là một trò chơi tâm lý với những quy luật khá đơn giản. Các tay cơ phải đánh 15 quả đỏ lần lượt với 1 quả trong 6 quả màu khác vào lỗ. Mỗi quả đỏ được tính 1 điểm, những quả màu khác từ 2 đến 7 điểm.
- Snooker là trò chơi cơ phổ biến nhất ở nước Anh và các nước trước đây là một phần của Đế chế Anh. Bàn snooker điển hình có kích thước là 2x4 m (6x12 ft) gồm 6 lỗ.
- Bộ bi Snooker gồm 1 bi cái, 15 bóng mục tiêu đỏ không đánh số (gọi là bóng đỏ), 6 bóng mục tiêu màu không đánh số (gọi là bóng màu). Bóng đỏ: 1 điểm, vàng: 2 điểm, xanh lá cây: 3 điểm, nâu: 4 điểm, xanh da trời: 5 điểm, hồng: 6 điểm, đen: 7 điểm. Nội dung chơi là ai ghi được nhiều điểm hơn thì người đó thắng.
- Điểm có thể được ghi bằng 2 cách: từ lỗi của đối thủ hoặc ghi điểm trực tiếp. Muốn ăn một bi màu thì phải ăn một bi đỏ rồi mới được ăn một bi màu trong một lượt đánh. Nếu bi màu đã được đánh vào lỗ rồi thì lại được nhặt lên đặt vào vị trí ban đầu. Cứ ăn 1 đỏ rồi 1 màu, cứ như vậy cho đến khi nào không còn bi đỏ trên bàn thì người chơi bắt đầu đánh 6 bi màu nhưng phải theo thứ tự bi 2 điểm (vàng) đến bi 7 điểm (đen) và kết thúc ván.
Những quả đỏ vào lỗ sẽ được ở lại đó, còn các bi màu sẽ được để lại chỗ cũ khi vẫn còn bi đỏ trên bàn. Khi không còn bi đỏ, các viên bi màu sẽ được đánh vào lỗ theo trật tự điểm. Một ván được xem là kết thúc khi một bên giành số điểm áp đảo mà đối phương không thể đuổi kịp hoặc bi được đánh hết trên bàn.
Mỗi trận có 17 ván và có thể kéo dài 8 giờ. Các tay cơ sẽ di chuyển khoảng 5 km, và giảm chừng 4 kg.
Nếu mặt trời chiếu vào bàn thì bi sẽ chạy nhanh hơn, nếu lạnh nó sẽ chuyển động chậm lại. Bởi vậy, các tay cơ chuyên nghiệp thường chơi trong phòng có rèm và ở nhiệt độ chuẩn 18'C. Mặt bàn được sưởi.
Trước mỗi trận đấu, người ta căng lại tấm nỉ. Hút sạch những hạt bụi nhỏ nhất. Các tay cơ chuyên nghiệp chơi với cơ gồm hai phần bằng gỗ sồi. Trong khi bi-a thông thường được chơi trong các CLB sặc khói thuốc lá, bia và rượu nặng thì snooker luôn có vị trí trang trọng trong các CLB Snooker.
Người chơi mặc smoking hoặc sơ mi, đeo nơ rất lịch sự. Ở Vương quốc Anh, Trung Quốc và Thái Lan, snooker được xem là môn thể thao quần chúng rất được ưa chuộng. Chỉ tính ở Anh có 350 giờ snooker được truyền hình/năm và xếp vị trí thứ 2 sau bóng đá.
Billiards
Billiards bao gồm một nhóm các trò chơi trên bàn hình chữ nhật, bàn có chiều dài gấp đôi chiều rộng. Bi được đẩy bởi một cây gậy vót thon, đầu bịt da gọi là gậy bida (cơ). Đường viền xung quanh bàn là đường biên (băng), mà bi bật trở lại, làm bằng chất liệu cao su. Kích thước của bàn có chiều rộng từ 0.9 đến 1.8 m (3 đến 6 ft), chiều dài từ 1.8 đến 3.6 m (6 đến 12 ft). Bề mặt của bàn bằng phẳng, gọi là đệm, thông thường làm bằng đá phiến được bao phủ bằng lớp vải mịn êm, thường người ta bọc vải màu xanh. Một cơ điển hình dài 145 cm (57 in), nặng 538 g (19 oz) và kích thước của đường kính đầu bịt là 1.2 cm (0.5 in). Chất liệu của bi trước đây bằng ngà voi nhưng bây giờ làm từ tổng hợp các hợp chất cứng, kích cỡ từ 5 cm (2 in) đến 6 cm (2.4 in). Bi trắng mà người chơi đánh bằng đầu gậy cơ được gọi là bi cơ. Những viên bi còn lại có màu sắc được gọi là bi mục tiêu.
Pool
Pool, đôi khi gọi là bida túi lưới được chơi phổ biến nhất ở Mỹ và nhiều nước khác. Bàn pool nhỏ hơn bàn bida carom hoặc snooker và có 6 túi lưới. Kiểu chơi phổ biến nhất bao gồm 8 bóng, 9 bóng, chơi luân phiên và pun đơn giản. Hai cơ thủ người Mỹ nổi tiếng là những cơ thủ chơi pun tự do là Ralph Greenleaf và Willie Mosconi, họ chơi thành công nhất ở giai đoạn nửa đầu thế kỷ 20.
Lối chơi 9 bóng đòi hỏi thủ thuật khôn khéo và cách đánh tinh xảo đã hấp dẫn khán giả hơn lối chơi pool tự do. Từ những năm 1970, lối chơi này dường như chỉ dành riêng cho những giải thi đấu chuyên nghiệp. Người ta sử dụng bi đánh số. Đầu tiên bóng cơ phải chạm vào bi đánh số thấp nhất, sau đó nếu có bi nào lọt xuống lỗ thì cơ thủ tiếp tục đánh những bi khác. Cơ thủ nào ăn được bi số 9 thì sẽ thắng.
Các cơ thủ nghiệp dư chơi ở những quán công cộng, các CLB tư nhân, tại nhà và trên các bàn nhỏ ở quán rượu tiêu tiền xu đã trở nên phổ biến rộng rãi vào những năm 1970, tại đây lối chơi 8 bóng được chơi phổ biến hơn cả. Lối chơi này sử dụng 15 bi đánh số liên tiếp. Một cơ thủ đánh bi mà được đánh số cao hơn số 8 còn đối thủ của anh ta đánh bi còn lại (có số nhỏ hơn số 8), người thắng cuộc là người phải thọc được tất cả số bóng của mình vào lưới rồi cuối cùng là bi số 8.
Bida 8 bóng được chơi trên bàn bida có 6 lỗ và với 15 bi (đánh số thứ tự từ 1 đến 15) được chia làm 2 nhóm. Nhóm màu là nhóm có số từ 1-7, nhóm khoang có số từ 9-15, còn bi số 8 là bi màu đen. Ngoài 15 bi mục tiêu còn có 1 bi cái màu trắng. Khi chơi, 2 người chọn 2 nhóm bi. Ví dụ, chọn nhóm khoang thì phải đánh hết các bi ở nhóm khoang (9-15) rồi sau đó mới được phép đánh bi số 8. Nếu ai ăn được bi số 8 thì người đó thắng. Định ăn bi số 8 lỗ nào thì phải chỉ lỗ ấy. Khi bắt đầu trò chơi, bi số 8 được xếp ở giữa, bi khoang và màu ở 2 đỉnh tam giác.
Bida 9 bóng được chơi trên bàn có 6 lỗ, gồm có 1 bi cái và 9 bi mục tiêu được đánh số từ 1-9. Ở mỗi lần đánh bi đầu tiên mà bi cái chạm vào phải là bi có số thấp nhất ở trên bàn và phải ăn lần lượt từ bi số 1 đến bi số 9. Nếu một người ăn được một bi thì lại được đánh tiếp và đối thủ nào ăn được bi số 9 thì người đó thắng. Bida 9 bóng lúc bắt đầu trò chơi, bóng được xếp như hình quả trám, bi số 9 ở giữa, bi số 1 ở điểm cuối (foot spot).
Billiard Carom
Là cách chơi billiards theo đó người chơi đánh bi của mình (bi chủ) chạm liên tiếp bi đỏ và bi của đối phương. Khi đánh cú khai cuộc, bi đỏ được đặt ở điểm cuối bàn (điểm giữa theo chiều dài bàn và cách băng cuối 71 cm), bi đối phương được đặt ở điểm đầu bàn (tương tự điểm cuối) và bi của đấu thủ khai cuộc được đặt cách ngang bi đối phương 18 cm (trái hoặc phải). Người đánh cú khai cuộc phải đánh bi chủ chạm vào bi đỏ trước tiên. Ở lần đánh tiếp theo có thể chạm bất cứ bi nào trước cũng được.
Bida carom thường được chơi trên bàn không túi lưới, kích thước là 1.5 x 3 m (5 x 10 ft), dùng hai bi cơ (mỗi bi cho một người chơi) và một hoặc hai bi mục tiêu. Đây được gọi là lối chơi bida tự do, hoặc đơn giản, lối chơi này được chơi rộng rãi nhất, một điểm được ghi bằng cách đánh bi cơ chạm vào bóng mục tiêu này đến bóng mục tiêu khác. Lối chơi khó hơn là carom băng, trước khi chạm một hoặc hai bi mục tiêu thì bóng cơ phải chạm nhiều hơn một lần vào thành bàn (băng). Lối chơi balkline là kiểu chơi trong đó người ta vẽ các vạch trên mặt bàn mà người chơi chỉ được phép chơi trong các giới hạn đó. Lối chơi khó nhất là bida 3 băng, trước khi chạm 1 hoặc 2 bi cơ phải chạm vào 3 băng trở lên. Bida tự do (đơn giản), mà vẫn rất phổ biến ở châu Âu, Mỹ La Tinh và châu Á, đã dần mất tính phổ biến ở Mỹ trong thời kỳ nước Mỹ bị chia cắt trước chiến tranh thế giới thứ hai (1939-1945). Nó được thay thế bởi lối chơi bida 3 băng. Ba người Mỹ là Jake Schaefer, Jr., Welker Cochran và Willie Hoppe đã thống trị lối chơi Balkline và 3 băng từ năm 1910 đến 1952. Sau đó Allen Gilbert trở thành cơ thủ hàng đầu. Trên trường quốc tế, Raymond Ceulemans người Bỉ là cơ thủ thống trị lối chơi 3 băng, anh giành được danh hiệu vô địch thế giới nhiều lần và được coi là một cơ thủ huyền thoại. Torbjorn Blomdahl người Thụy Điển trở thành cơ thủ chơi 3 băng xuất sắc nhất những năm 1990.
Billiard (Carom 3 băng)(3 cushion carom) - Trước khi chạm 1 hoặc 2 bi, bi chủ phải chạm ba lần vào băng - Khi 3 bi bị dính, bi được đặt lại thẳng hàng như sau: bi chủ đặt tại điểm đầu bàn, bi đỏ đặt điểm cuối bàn, bi đối phương đặt điểm giữa bàn (cách đều 2 bi kia) Billiard (Carom 1 băng) (1 cushion carom) - Trước khi chạm 1 hoặc 2 bi, bi chủ phải chạm một lần vào băng (chạm vào thành bàn) - Người đánh bị mất lượt trong các trường hợp sau:
Bi rơi ra khỏi bàn Bi văng lên rồi đứng yên trên thành bàn Chân người đánh không chạm sàn Quần áo hoặc bộ phận nào đó của cơ thể chạm vào bi Chạm bi chủ 2 lần
- Nếu bi chủ dính bi mục tiêu thì bi chủ được đặt lại vào vị trí quy định và bi mục tiêu ở nguyên vị trí. Trong trường hợp điểm quy định đã bị mục tiêu khác choán chỗ thì bi choán chỗ phải được dời về vị trí quy định.Billiard (Libre) (Tự do) - Một bi chạm 2 bi còn lai dưới bất kỳ hình thức nào - Khi bi chủ bị dính vào một trong hai bi còn lại, đấu thủ sẽ tiếp cú đánh ở vị trí khai cuộc
Kích thước bàn Billiard
Theo tiêu chuẩn thi đấu, mặt bàn billiards phải được làm bằng những phiến đá tự nhiên có bề dày tối thiểu 2,54 cm, không biến dạng trước sự thay đổi của nhiệt độ hay môi trường. Mặt bàn thường làm bằng 3 phiến đá ghép lại để dễ di chuyển cũng như điều chỉnh độ phẳng. Điểm bắt buộc là điểm nối giữa những phiến đá phải thật phẳng, sai số cho phép không quá 0,04mm. Để đảm bảo độ phẳng, mặt bàn chỉ được phép sai số giữa 2 đầu chiều dài là 0,4mm và 0,2mm theo chiều ngang. Ngoài ra, mặt bàn không được võng xuống quá 0,7mm khi có vật nặng 90 kg đặt lên trên. Mặt bàn được phủ 1 lớp vải với thành phần chính làm từ len và được căng đúng mức để không ảnh hưởng đến đường lăn của bi. Băng (mặt trong của bàn billiards) phải được làm bằng cao su đặc và chìm sâu khi thả xuống nước. Khi đánh mạnh, bi chạm băng bật ra phải không bị nhảy. Lớp vài bọc căng được kéo căng ở mức nhất định và lớp vải này phải nổi khi thả trên nước. Vải có chất lượng tốt phải có thành phần gồm 75% len và 25% nylon. Ngoài ra, bàn billiards còn phải đáp ứng một số tiêu chuẩn khác như bàn phải cao 75/80 cm, băng cao 3,6/3,7 cm, kích thước bàn lọt lòng 142x284cm, kích thước phủ bì 168x310cm.
Các loại bàn
Có hai loại bàn sau đây được chơi thịnh hành hơn cả:
Các tay cơ nổi tiếng
nhỏ|180px|[[Mark Selby thắng giải vô địch bi-a snooker thế giới 2017]]
Quốc tế
Cơ thủ snooker huyền thoại là Joe Davis người Anh, ông nghỉ hưu vào năm 1946 sau 20 năm bất bại. Ông ghi được 100 điểm hoặc 687 lần thọc bi vào lưới. Sau đó, Horace Lindrum người Úc đã phá vỡ kỷ lục của ông. Sang thập niên thứ nhất của thế kỷ 21, cơ thủ O'Sullivan là số 1 vương quốc Anh và thế giới ở thể loại này. O'Sullivan đã vô địch toàn Anh và thế giới nhiều lần từ năm 2000 đến nay, ông cũng đã đi tour đấu khắp nơi trên thế giới. Người ta gọi ông là Pele của snooker, ông đã 5 lần vô địch thế giới snooker và kiếm được hơn 10 triệu bảng Anh tiền thưởng. Đáng chú ý là ông có tour giao hữu với nữ cơ thủ xinh đẹp số 1 Đài Loan - Pan Xiaoting ở thể loại billiard 9 pool cũng như snooker sở trường.
Việt Nam
Trò chơi billiard đã xuất hiện trên thế giới hơn một nửa thế kỷ nay. Tại Việt Nam thời Pháp thuộc đã xuất hiện các bàn billiard Pháp (3 bi) trong các Câu lạc bộ sĩ quan để tầng lớp thượng lưu và các sĩ quan giải trí.
Trước thời kỳ 86-87 ở Việt Nam phong trào billiard tồn tại mang tính tự phát chủ yếu nhằm phục vụ mục đích giải trí, ở phía bắc phổ biến chơi billiard lỗ (pool). Ở phía nam thì phổ biến loại hình Bi-da (caroom).
Cuối năm 1996, ông Hoàng Vĩnh Giang, giám đốc sở thể dục thể thao đi công tác ở nước ngoài mang tài liệu về Việt Nam với ý tưởng đưa trò chơi này phát triển thành một môn thể thao cho người Việt
Người được giao trọng trách này là ông Đoàn Đức Đính, một người lúc đó là chủ một Câu lạc bộ tập hợp rất nhiều cơ thủ giỏi của Hà Nội.
Liên kết ngoài
Thể loại:Trò chơi với bóng Thể loại:Môn thể thao cá nhân Thể loại:Thể thao trong nhà Thể loại:Bi-a
Chikkmuramatti, Bagalkot
Chikkmuramatti là một làng thuộc tehsil Bagalkot, huyện Bagalkot, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Bagalkot (huyện)
Pereskia portulacifolia
Liên kết ngoài
Thể loại:Pereskia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1828
Setia ugesae
Setia ugesae là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.
Tham khảo
Thể loại:Setia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1988
(35175) 1993 TJ21
(35175) 1993 TJ21 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 10 tháng 10 năm 1993.
Tham khảo
Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1993 Thể loại:Được phát hiện bởi Henry E. Holt Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính
Agriotes tomentosus
Agriotes tomentosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Fleutiaux miêu tả khoa học năm 1939.
Tham khảo
Thể loại:Agriotes
Sybaris testaceus
Sybaris testaceus là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được Fabricius miêu tả khoa học năm 1792.
Tham khảo
Thể loại:Sybaris
Kaleköy, Çarşıbaşı
Tham khảo
Thể loại:Xã thuộc tỉnh Trabzon
(35176) 1993 TK21
Tham khảo
Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1993 Thể loại:Được phát hiện bởi Henry E. Holt Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính
Homochlodes fritillaria
Homochlodes fritillaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Homochlodes
Dahlia purpusii
Dahlia purpusii là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Brandegee mô tả khoa học đầu tiên năm 1914.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Cúc Thược dược Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1914
Lophoterges fidia
Lophoterges fidia là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lophoterges
Rhynchospora junciformis
Rhynchospora junciformis là loài thực vật có hoa trong họ Cói. Loài này được (Kunth) Boeckeler miêu tả khoa học đầu tiên năm 1858.
Liên kết ngoài
J Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1858
Larinia strandi
Larinia strandi là một loài nhện trong họ Araneidae.
Loài này thuộc chi Larinia. Larinia strandi được Lodovico di Caporiacco miêu tả năm 1941.
Tham khảo
Thể loại:Larinia
Chionaema rubrifasciata
Chionaema rubrifasciata là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chionaema
Mông Dương
Mông Dương là một phường thuộc thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh, Việt Nam. Đây là phường có diện tích lớn nhất cả nước.
Phường Mông Dương có diện tích 119,83 km², dân số năm 1999 là 13040 người, mật độ dân số đạt 109 người/km².
Nguồn gốc tên gọi: Do phải khai thác than ở độ cao hơn so với mực nước biển nên người Pháp gọi là “Le Fond de mines” tức là “Đáy mỏ” đọc phiên âm tiếng việt là “Moong Dương”. Theo thời gian tên gọi này được gọi chệch là “Mông Dương” cho đến ngày nay.
Tham khảo
Thể loại:Công trình xây dựng ở Quảng Ninh
Tylosema fassoglensis
Tylosema fassoglensis là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Schweinf.) Torre & Hillc. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tylosema
Paspalum caespitosum
Paspalum caespitosum là một loài thực vật có hoa trong họ Hòa thảo. Loài này được Flüggé mô tả khoa học đầu tiên năm 1810.
Liên kết ngoài
Thể loại:Paspalum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1810
Szilaspogony
Tham khảo
Thể loại:Khu dân cư ở hạt Nógrád Thể loại:Thị trấn của Hungary
Setia valvatoides
Setia valvatoides là một loài ốc biển nhỏ, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Rissoidae.
Tham khảo
Thể loại:Setia Thể loại:Động vật được mô tả năm 1909
Người vô hình
Người vô hình (tiếng Anh: The Invisible Man) là một cuốn tiểu thuyết giả tưởng của H. G. Wells phát hành năm 1897 theo từng tập trong Pearson's Weekly và được chuyển thành sách vào cùng năm. Người vô hình mà nhan đề đề cập ở đây là Griffin, một nhà khoa học đã cống hiến hết mình trong công cuộc nghiên cứu về quang học, đồng thời khám phá ra cách thay đổi chiết suất của cơ thể xuống mức ngang với không khí để nó không hấp thụ cũng như phản xạ với ánh sáng. Sau bao năm mày mò nghiên cứu, cuối cùng anh cũng thực hiện thành công thí nghiệm tàng hình nhưng lại không thể đảo ngược kết quả. Do là một người mang tính cách bạo lực và vô trách nhiệm, Griffin đã trở thành một biểu tượng nổi bật đối với dòng tiểu thuyết kinh dị.
Dù những cuốn tiểu thuyết ra mắt trước đó là Cỗ máy thời gian và Hòn đảo của tiến sĩ Moreau được viết bằng cách sử dụng ngôi thứ nhất, Wells lại áp dụng quan điểm khách quan của ngôi kể thứ ba trong Người vô hình. Tác phẩm này được coi là có ảnh hưởng và giúp cho Wells trở thành "cha đẻ của thể loại khoa học viễn tưởng".
Cốt truyện
Câu chuyện kể về Griffin, một người đàn ông bí ẩn đến ở tại một nhà trọ địa phương nằm tại một ngôi làng ở Iping, Tây Sussex, nước Anh trong một cơn bão tuyết. Người lạ mặt đeo một chiếc áo dày tà dài và găng tay; khuôn mặt của anh được quấn hoàn toàn bằng băng vải ngoại trừ cái mũi giả màu hồng, đồng thời còn đội một chiếc mũ rộng vành. Anh ta sống rất ẩn dật, nóng nảy, và không thân thiện với những người xung quanh. Griffin yêu cầu được ở một mình và dành phần lớn thời gian trong phòng làm việc với một tập hợp các hóa chất và thiết bị phòng thí nghiệm, đồng thời chỉ ra ngoài vào ban đêm. Trong khi Griffin đang ở tại nhà trọ, hàng trăm chai thủy tinh kỳ lạ (mà anh gọi là hành lý của mình) được giao đến nơi. Nhiều người dân thị trấn nghĩ điều này thật kỳ lạ, thế là anh trở thành đề tài bàn tán của làng.
Trong lúc này, một vụ trộm bí ẩn bỗng xảy ra trong làng, ngay giữa lúc Griffin sắp trắng tay và cố gắng tìm cách trả tiền ăn ở. Khi bà chủ nhà trọ yêu cầu anh thanh toán tiền rồi rời khỏi nơi ấy, Griffen bèn trở nên phẫn nộ rồi thể hiện khả năng tàng hình của mình trước mặt mọi người. Nỗ lực bắt giữ kẻ lạ mặt của thầy quyền Jaffers bỗng chốc tiêu tan khi Griffen cởi sạch quần áo ra để tận dụng lợi thế tàng hình, hạ gục những kẻ định bắt anh rồi chạy trốn đến South Downs.
Griffin bắt một kẻ lang thang tên Thomas Marvel rồi buộc hắn trở thành trợ lý của anh. Cùng với Marvel, anh trở về làng để lấy lại ba cuốn sổ ghi chép các bước thí nghiệm. Khi Marvel cố gắng phản bội Người vô hình bằng cách cầu cứu cảnh sát, Griffin đuổi theo hắn đến tận thị trấn ven biển của Cảng Burdock, đe dọa giết chết Marvel. Marvel trốn thoát đến một quán trọ địa phương và được cứu bởi những người ở trọ nhưng Griffin lại tẩu thoát thành công. Marvel sau đó đi đến đồn cảnh sát và nói với họ về "người vô hình" này, sau đó yêu cầu được nhốt trong một nhà tù an ninh cao.
Sự giận dữ của Griffin trong việc trả thù Marvel đã dẫn việc anh bị bắn. Anh bèn đến trú ẩn trong một căn nhà gần đó mà hóa ra lại thuộc về Bác sĩ Kemp, một người quen cũ từ trường y khoa. Tại đây, anh tiết lộ danh tính thực sự của mình với Kemp: Người vô hình là Griffin, một cựu sinh viên y khoa đã rời ngành dược để cống hiến hết mình cho quang học. Griffin kể lại cách mình phát minh ra hóa chất có khả năng làm cơ thể vô hình. Ban đầu anh thí nghiệm trên một mảnh vải, kế đến là con mèo và cuối cùng là chính mình. Để tránh bị phát giác, anh đã phóng hỏa căn nhà mà mình tá túc hòng xóa sạch mọi chứng cứ về cuộc thí nghiệm.
Lang thang trên đường trong trạng thái vô hình, Griffin nhận ra mình không có đủ vật dụng để có thể tồn tại, thế nên anh đã đánh cắp một số quần áo trong một cửa hàng trên đường Drury. Sau đó, anh tiến về Iping để đảo ngược lại kết quả của cuộc thí nghiệm. Lúc này, do đắm chìm trong ảo tưởng về sự chinh phục và vĩ cuồng, Griffin nghĩ rằng Kemp có thể liên minh với mình để thống trị thiên hạ. Nào ngờ, Kemp lại bí mật liên lạc với chính quyền địa phương mà đứng đầu là đại tá Adye. Viên đại tá cùng người của mình liền đến dinh thự của Kemp hòng tóm gọn người vô hình. Nhận ra sự phản bội của người bạn, Griffin cuống cuồng bỏ chạy trước sự ngỡ ngàng của đại tá. Ngày hôm sau, anh gửi một bức thư cho Kemp với nội dung ghi rằng Kemp sẽ là người đầu tiên bị xử tử trong "Thời đại Khủng bố". Dẫu thế nhưng Kemp vẫn giữ được sự lạnh lùng và lập ra kế hoạch, trong đó mình sẽ là mồi nhử. Xui xẻo thay, lá thư miêu tả chi tiết kế hoạch mà anh gửi cho Adye lại bị người vô hình cướp mất. Trong thời gian này, người vô hình cũng ra tay sát hại một người đàn ông tên là Wicksteed.
Griffin bắn Adye, sau đó đột nhập vào nhà Kemp. Các sĩ quan của Adye bèn chống trả lại anh, tạo cơ hội cho Kemp chạy xuống chân đồi thị trấn. Tuy nhiên, Griffin vẫn đuổi sát nút và gần như bóp cổ vị bác sĩ. Chứng kiến cảnh đó, đám đông cư dân thị trấn dồn Griffin vào chân tường và đánh đập anh một cách tàn nhẫn. Bất chấp những việc làm độc ác của Griffin, Kemp vẫn yêu cầu cư dân thị trấn dừng tay lại để cứu sống người vô hình. Nỗ lực ấy vẫn không cứu mạng được Griffin, người đã cất lên những tiếng kêu thảm thiết cuối cùng trong đời mình. Thân thể của Griffin dần lộ diện, nằm phơi ra giữa cảnh bi ai và cô tịch giữa sự giá lạnh chết chóc đến rợn người. Một sĩ quan cảnh sát hét lên rằng ai đó hãy lấy khăn che lại mặt của Griffin.
Đoạn kết tác phẩm kể về việc anh chàng Marvel đã bí mật cất giấu những quyển sách của Griffin, đồng thời, nhờ số tiền năm xưa, giờ đây anh đã trở thành một nhà kinh doanh thành công khi điều hành một nhà trọ mang tên "Người vô hình". Khi rỗi rãi, anh ngồi trong văn phòng và nghiền ngẫm các ghi chú của Griffin với hy vọng một ngày nào đó sẽ tái dựng lại thành quả của Griffin. Vì một số trang đã vô tình bị mất chữ trong lúc chạy trốn, còn các ghi chú còn lại được mã hóa bằng tiếng Hy Lạp và Latinh, nên Marvel không thể hiểu được chúng ngay cả những ký hiệu toán học đơn giản nhất.
Nguồn gốc
Văn học thiếu nhi là một thể loại nổi bật trong thập niên 1890. Theo John Sutherland, Wells và những người cùng thời với ông như Arthur Conan Doyle, Robert Louis Stevenson hay Rudyard Kipling "về cơ bản là chuyên viết sách dành cho người lớn". Sutherland cũng xác định rằng Người vô hình là một trong những tác phẩm như vậy. Tác giả Wells nói rằng nguồn cảm hứng của ông để viết cuốn tiểu thuyết đến từ "The Perils of Invisibility", một trong số những câu thơ Bab Ballad của W. S. Gilbert, bao gồm câu đối "Peter Già biến mất hệt như một phát bắn/nhưng rồi bộ quần áo của y thì lại không". Ngoài ra, nguồn cảm hứng cũng bắt nguồn từ Cộng hòa của Platon, một tác phẩm có ảnh hưởng sâu đậm đến Wells ngay khi ông đọc nó vào thời niên thiếu. Trong quyển sách thứ hai của Cộng hòa, Glaucon đã kể lại truyền thuyết về Chiếc nhẫn của Gyges, trong đó nói rằng nếu một người trở nên vô hình và có thể hành động tùy ý mà không bị trừng phạt, anh ấy sẽ "bước đi giữa những người đàn ông với sức mạnh của một vị thần". Wells đã thảo ra phiên bản gốc của câu chuyện trong quãng thời gian từ tháng 3 đến tháng 6 năm 1896. Phiên bản này là một truyện ngắn 25.000 từ mang tựa đề "The Man at the Coach and Horses", thế nhưng Wells không hài lòng với nó và ông đã tiếp tục mở rộng cốt truyện.
Tính chính xác khoa học
Nhà văn Nga Yakov I. Perelman đã chỉ ra trong cuốn Vật lý giải trí (1913) rằng từ quan điểm khoa học, một người trở nên vô hình bằng phương pháp của Griffin lẽ ra đã bị mù vì mắt người hoạt động bằng cách hấp thụ ánh sáng, chứ không cho nó xuyên qua hoàn toàn. Wells dường như cũng đã đề cập đến vấn đề này trong Chương 20, khi mà mắt của một con mèo tàng hình vẫn hiện ra võng mạc. Tuy nhiên, điều này vẫn không đủ vì võng mạc sẽ tràn đầy ánh sáng (từ mọi hướng) và thường bị chặn lại bởi màng cứng mờ đục của nhãn cầu. Ngoài ra, bất kỳ hình ảnh nào cũng sẽ xuất hiện một cách mờ mịt nếu như giác mạc và thủy tinh thể không nhìn thấy được.
Di sản
Người vô hình đã được chuyển thể và trở thành nguồn cảm hứng bất tận đối với nhiều phương tiện khác nhau, chẳng hạn như điện ảnh, kịch phát thanh và truyện tranh. Allen Grove, giáo sư kiêm chủ nhiệm bộ môn Anh ngữ tại Đại học Alfred đưa ra nhận định như sau: "Người vô hình đã trở thành một tác phẩm 'con cháu đầy đàn'. Nó được chuyển thể thành truyện tranh bởi Classics Illustrated vào thập biên 1950 và Marvel Comics vào năm 1976. Bên cạnh đó, nhiều nhà văn cũng như nhà làm phim cũng tạo ra các phần hậu truyện tiếp theo của cuốn tiểu thuyết, lấy cảm hứng từ đoạn kết của truyện vẫn còn chất chứa nhiều mơ hồ. Hơn một chục bộ phim điện ảnh và truyền hình đã dựa trên cuốn tiểu thuyết, bao gồm một cuốn phim của James Whale năm 1933 cùng một bộ phim năm 1984 của đài BBC. Hơn nữa, tác phẩm còn được chuyển thể dưới dạng phát thanh nhiều lần, bao gồm cả phiên bản năm 2017 với sự tham gia của John Hurt trong vai người vô hình. Sức lan tỏa văn hóa của Người vô hình đã dẫn đến mọi thứ, từ vai khách mời của anh trong một tập phim Tom và Jerry cho đến ca khúc 'The Invisible Man' của ban nhạc Queen."
Liên kết
Thể loại:Tiểu thuyết năm 1897 Thể loại:Tiểu thuyết Vương quốc Liên hiệp Anh được chuyển thể thành phim Thể loại:Tiểu thuyết của H. G. Wells Thể loại:Tiểu thuyết Vương quốc Liên hiệp Anh được chuyển thể thành kịch Thể loại:Tiểu thuyết được chuyển thể thành chương trình phát thanh
KV58
Ngôi mộ KV58 nằm trong Thung lũng của các vị Vua ở Ai Cập. Nó được biết đến như là Ngôi mộ của những Cỗ Xe, và bên trong có chứa những đồng tiền từ ngôi mộ của Ay trong WV23. Không ai rõ nó có chứa xác ướp hay không.
Xem thêm
nhỏ|Hình ảnh của KV58 lấy từ một mô hình 3D
Bản đồ vị trí các ngôi mộ
Thể loại:Ngôi mộ ở Thung lũng các vị Vua Thể loại:Ai Cập cổ đại Thể loại:Lăng mộ Thể loại:Thung lũng các vị Vua Thể loại:Địa điểm khảo cổ ở Ai Cập Thể loại:Xác ướp
Chikknahalli, Holenarsipur
Chikknahalli là một làng thuộc tehsil Hole Narsipur, huyện Hassan, bang Karnataka, Ấn Độ.
Tham khảo
Thể loại:Hassan (huyện)
Pereskia sacharosa
Liên kết ngoài
Thể loại:Pereskia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1879
Xã Little Sioux, Quận Harrison, Iowa
Xã Little Sioux (Little Sioux Township) là một xã thuộc quận Harrison, tiểu bang Iowa, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 359 người.
Tham khảo
Thể loại:Xã của Iowa Thể loại:Quận Harrison, Iowa
(30926) 1993 TL13
(30926) 1993 TL13 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henry E. Holt ở Đài thiên văn Palomar ở Quận San Diego, California, ngày 14 tháng 10 năm 1993.
Tham khảo
Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1993 Thể loại:Được phát hiện bởi Henry E. Holt Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính
Sybaris tunicatus
Sybaris tunicatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Meloidae. Loài này được L. Redtenbacher miêu tả khoa học năm 1844.
Tham khảo
Thể loại:Sybaris
Pseudophyx eurrhoa
Pseudophyx eurrhoa là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pseudophyx
Dagny (ca sĩ)
Dagny Norvoll Sandvik (sinh ngày 23 tháng 7 năm 1990) là một ca sĩ người Na Uy đã thành công với đĩa đơn đầu tay "Backbeat". Phiên bản acoustic của bài hát đã được giới thiệu trên Grey Anatomy trong tập "True Colors".