cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vách ngăn mũi
Vách ngăn mũi (septum nasi) ngăn cách đường thở trái và phải trong mũi, chia mũi thành hai lỗ mũi.
Nó bị đè xuống do cơ bắp của vách ngăn mũi.
Kết cấu
Phần cuối bên ngoài của vách ngăn mũi được gọi là columella hoặc columella nasi, và được tạo thành từ sụn và mô mềm. Vách ngăn mũi chứa xương và sụn hyaline. Nó thường dày khoảng 2 mm.
Vách ngăn mũi bao gồm bốn cấu trúc:
Phần thấp nhất của vách ngăn là một dải xương hẹp chiếu từ xương hàm trên và xương vòm miệng và là chiều dài của vách ngăn. Dải xương này được gọi là mào sàng hàm trên, và nó khớp ở phía trước với sụn tứ giác, và ở phía sau với xương lá mía. Mào sàng hàm trên được mô tả trong giải phẫu của vách ngăn mũi là có thành phần hàm và thành phần vòm miệng.
Ý nghĩa lâm sàng
Vách ngăn mũi có thể tách khỏi đường trung tâm của mũi trong tình trạng được gọi là vách ngăn lệch do chấn thương. Tuy nhiên, bình thường có một độ lệch nhẹ sang một bên. Vách nói chung nằm ở giữa cho đến khoảng bảy tuổi, tại thời điểm đó nó sẽ thường xuyên lệch sang phải. Một hoạt động để làm thẳng vách ngăn mũi được gọi là phẫu thuật chỉnh vách ngăn mũi.
Một vách ngăn mũi đục lỗ có thể được tạo thành do loét, chấn thương do một vật chèn vào, tiếp xúc lâu dài với khói hàn, hoặc sử dụng cocaine. Có một quy trình có thể giúp đỡ cho những người bị vách ngăn đục lỗ. Một nút silicon có thể được đưa vào lỗ để đóng vết thương hở.
Tham khảo
Thể loại:Mũi
Neblú
Adilson Cipriano da Cruz (sinh ngày 16 tháng 12 năm 1993) là một cầu thủ bóng đá người Angola who goes by the nickname Neblú và thi đấu ở vị trí thủ môn cho 1º de Agosto.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1993 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Thủ môn bóng đá Thể loại:Cầu thủ bóng đá Angola Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Angola Thể loại:Cầu thủ Cúp bóng đá châu Phi 2013 Thể loại:Cầu thủ bóng đá C.D. Primeiro de Agosto Thể loại:Nhân vật thể thao từ Luanda
Tả Ngài Chồ
Tả Ngài Chồ là một xã thuộc huyện Mường Khương, tỉnh Lào Cai, Việt Nam.
Địa lý
Xã Tả Ngài Chồ nằm ở phía bắc của huyện Mường Khương và cách huyện lỵ 15 km, có vị trí địa lý:
Hành chính
Xã Tả Ngài Chồ được chia thành 12 thôn: Thàng Chư Pến, Máo Chóa Sủ 1, Máo Chóa Sủ 2, Tả Lù, Sín Chải A, Sín Chải B, Sừ Ma Tủng A, Sừ Ma Tủng B, Hoàng Phì Chải, Xà Khái Tủng, Bản Phố, Lùng Vùi.
Lịch sử
Năm 1981, xã Sư Ma Tủng sáp nhập vào xã Tả Ngài Chồ.
Tham khảo
Thể loại:Xã, phường, thị trấn biên giới Việt Nam - Trung Quốc
Tướng quân Gyebaek (phim truyền hình)
Tướng quân Gyebaek (Hangul: 계백; Hanja: 階伯) là một bộ phim truyền hình cổ trang của Hàn Quốc năm 2011, với sự góp mặt của các ngôi sao điện ảnh Lee Seo-jin, Cho Jae-hyun, Oh Yeon-soo, và Song Ji-hyo. Phim lên sóng trên MBC từ ngày 23 tháng 7 đến ngày 22 tháng 11 năm 2011 vào thứ 2 và thứ 3 vào khung giờ 21:55 với 32 tập.
Nội dung
Lấy bối cảnh triều Baekje vào giữa thế kỉ 7, vở kịch ghi chép về cuộc đời và thời gian của một vị tướng vĩ đại - Tướng quân Giai Bách người được tưởng nhớ về lịch sử người đầu tiên của Baekje chống lại Tân La trong trận Hwangsanbeol.
Liên kết ngoài
Thể loại:Phim truyền hình Hàn Quốc ra mắt năm 2011
Jordan Poole
Jordan Anthony Poole (sinh ngày 19 tháng 6 năm 1999) là một cầu thủ bóng rổ chuyên nghiệp người Mỹ đang thi đấu cho Golden State Warriors tại Giải bóng rổ Nhà nghề Mỹ (NBA). Anh theo học tại trường trung học Rufus King ở Milwaukee và trường La Lumiere ở La Porte, Indiana. Anh được tuyển chọn vào đội một toàn Wisconsin năm 2016 khi còn là học sinh lớp 12 và là thành viên của đội vô địch giải Trung học Quốc gia Dick's 2017 khi là học sinh cuối cấp. Poole sau đó chơi cho Michigan Wolverines ở cấp độ đại học. Tại Michigan, anh là thành viên của đội mùa 2017–18 đã vô địch giải đấu Big Ten 2018 và tiến đến trận tranh chức vô địch quốc gia của mùa giải đó. Poole được biết đến với việc thực hiện cú ném ba điểm buzzer beater ở vòng hai NCAA Division I 2018 để giúp cho Michigan giành chiến thắng và tiến vào vòng Sweet Sixteen.
Với biệt danh là "Poole Party", Poole đã trải qua hai mùa giải với tư cách là cầu thủ hai chiều của Warriors trước khi trở thành một phần không thể thiếu của đội tại NBA bắt đầu từ năm 2021. Anh dẫn đầu NBA về tỷ lệ ném phạt trong mùa giải 2021–22 và tiếp tục giành chức vô địch NBA với Warriors trong cùng mùa giải năm đó.
Những năm đầu (2019–2021)
Vào ngày 20 tháng 6 năm 2019, Poole được xếp thứ 28 chung cuộc trong vòng đầu tiên của NBA draft 2019 bởi Golden State Warriors. Hợp đồng đảm bảo của anh có giá trị 6,2 triệu đô la trong vòng ba năm. Vào ngày 11 tháng 7, Warriors đã ký hợp đồng với Poole với tư cách là tân binh. Trong trận đấu mở màn mùa giải 2019–20 của Warriors vào ngày 24 tháng 10, Poole có trận ra mắt NBA và vào sân từ băng ghế dự bị trong trận thua 122–141 trước Los Angeles Clippers với 5 điểm, 2 rebound, 2 kiến tạo và 1 cướp bóng. Vào ngày 29 tháng 10, anh có trận đấu chính đầu tiên tại NBA cho Warriors trước Pelicans, ghi được 13 điểm trong trận thắng đầu tiên trong mùa giải của Warriors. Vào tháng 12 năm 2019, Poole chuyển tới thi đấu cho Santa Cruz Warriors tại NBA G-League. Trong trận đấu đầu tiên, anh ghi được 23 điểm trước Stockton Kings. Trong trận thứ hai của mình, anh đã ghi được năm cú ném ba điểm thành công trong trận thua trước Texas Legends, ghi được tổng cộng 31 điểm và có 5 rebound, 4 kiến tạo và 3 cướp bóng. Vào tháng 1 năm 2020, Poole trở lại đội hình Golden State Warriors. Vào ngày 18 tháng 1, Poole đã ghi được 21 điểm, cao nhất trong sự nghiệp khi đó trong chiến thắng 109–95 trước Orlando Magic.
Hậu vệ ghi điểm xuất phát chính Klay Thompson bỏ lỡ toàn bộ mùa giải 2020–21 của Warriors đã tạo cơ hội cho Poole. Vào ngày 4 tháng 3 năm 2021, Poole đã ghi được 26 điểm, cao nhất sự nghiệp khi đó trong trận thua 120–98 trước Phoenix Suns. Vào ngày 14 tháng 5, Poole đã ghi được 38 điểm cao nhất sự nghiệp khi đó trong chiến thắng 125–122 trước New Orleans Pelicans. Warriors đã sử dụng nhiều hậu vệ ghi điểm trong suốt mùa giải đó và khép lại mùa giải NBA 2020–21 với Kent Bazemore, Mychal Mulder, Damion Lee và Kelly Oubre Jr.
Mùa giải đột phá và chức vô địch đầu tiên (2021–nay)
Poole đã đánh bại Otto Porter Jr. và Lee để giành vị trí hậu vệ ghi điểm trong đội hình xuất phát của Warriors trong mùa giải 2021–22 trong khi Klay Thompson tiếp tục quá trình hồi phục. Vào ngày 21 tháng 11 năm 2021, Poole đã ghi được 33 điểm với 8 quả ba điểm (cao nhất sự nghiệp) trong chiến thắng 119–104 trước Toronto Raptors. Với sự trở lại của Klay Thompson sau chấn thương trong đội hình xuất phát vào tháng 1 năm 2022, Poole bắt đầu chơi hậu vệ dẫn bóng trong hệ thống ba hậu vệ cùng với cả Thompson và Steph Curry. Với việc Curry phải ngồi ngoài vào cuối mùa giải, Poole đã ghi được 20 điểm trở lên ở 18 trong số 20 trận cuối cùng. 17 trong số hơn 20 trận đó là chuỗi liên tiếp. Kỉ lục 17 trận liên tiếp ghi 20 điểm trở lên kết thúc vào ngày 7 tháng 4 trước Los Angeles Lakers trong một đêm mà Poole ghi được 19 điểm và 11 kiến tạo (cao nhất sự nghiệp) để góp công vào chiến thắng 128–112. Poole (92,5%) cũng đã vượt qua Curry (92,3%) để trở thành người dẫn đầu về tỷ lệ ném phạt hàng năm của NBA. Đây là lần đầu tiên sau 45 năm, hai vị trí dẫn đầu ở chỉ số này là đồng đội. Vào ngày thi đấu cuối cùng, anh đã thực hiện thành công 4 trên 4 pha ném phạt để giữ vị trí dẫn đầu, kết thúc mùa giải với 28 cú ném phạt thành công liên tiếp. Poole không thể lọt vào vòng chung kết chính thức (Ja Morant, Darius Garland và Dejounte Murray) cho Giải thưởng Cầu thủ tiến bộ nhất NBA và chỉ đứng thứ tư trong cuộc bỏ phiếu (mặc dù anh đã đứng thứ ba trong vòng bầu chọn đầu tiên). Vào ngày 16 tháng 4, trong Game 1 của vòng 1 NBA playoffs 2022, anh xuất phát chính và ghi được 30 điểm trong chiến thắng 123–107 trước Denver Nuggets. Đây là lần đầu tiên trong sự nghiệp Poole được tham dự một trận đấu ở giai đoạn sau. Hai ngày sau, trong Game 2, anh ghi được 29 điểm và 8 kiến tạo trong chiến thắng 126–106. Warriors tiếp tục tiến sâu và giành chiến thắng trong trận Chung kết NBA trước Boston Celtics, giúp cho Poole giành được chức vô địch NBA đầu tiên.
Vào ngày 5 tháng 10 năm 2022, trong một buổi tập luyện của Warriors, Poole và đồng đội Draymond Green đã xảy ra xô xát dẫn đến việc Green tấn công Poole. Vào ngày 9 tháng 10, Green đã công khai xin lỗi về vụ việc và thông báo rằng anh ấy sẽ rời khỏi đội trong một vài ngày. Vào ngày 12 tháng 10, NBA đã phạt Green vì hành vi hành hung cùng với án treo giò. Vào ngày 15 tháng 10 năm 2022, Poole ký hợp đồng gia hạn 4 năm trị giá 140 triệu đô la với Warriors. Vào ngày 14 tháng 11, Poole ghi được 36 điểm sau với tỉ lệ ném 13/20 trong chiến thắng 132–95 trước San Antonio Spurs. Vào ngày 18 tháng 12, Poole đã ghi được 43 điểm, cao nhất sự nghiệp trong chiến thắng 126–110 trước Toronto Raptors. Vào ngày 30 tháng 12, Poole ghi được 41 điểm, cùng với 5 rebound và 6 kiến tạo trong chiến thắng 118–112 trước Portland Trail Blazers.
Đời sống cá nhân
Poole là con trai của Monet và Anthony Poole. Poole có một người anh trai theo học tại Marquette. Anh ấy cũng có một người chị gái.
Tham khảo
Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Sinh năm 1999
Chaunax nebulosus
Danh pháp khoa học
Danh pháp khoa học của loài cá này, nebulosus, bắt nguồn từ nebula trong tiếng Latinh có nghĩa là "phủ đầy mây", ám chỉ các mảng màu lục xám trên lưng cùng với 5 đốm đen.
Mô tả
Chiều dài tối đa được ghi nhận ở C. nebulosus có kích thước khoảng 21,2 cm. Màu sắc khi các mẫu vật còn sống: Cơ thể có màu đỏ hồng (vùng bụng nhạt màu hơn) phủ dày đặc các đốm màu lục xám với đủ kích thước. Hai bên thân là những mảng đốm lớn màu đỏ xám. Có 5 vệt đốm trên cơ thể. Có những đốm nhỏ màu vàng rải rác ở mặt trên của vây ngực. Mắt màu vàng hồng với con ngươi màu xanh thẫm. Màu sắc của các mẫu vật đã được ngâm rượu: Màu trắng kem hoặc trắng hồng với nhiểu mảng đốm xám.
Số gai ở vây lưng: 3; Số tia vây mềm ở vây lưng: 11 – 12; Số gai ở vây hậu môn: 0; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 7; Số tia vây mềm ở vây ngực: 13 – 14; Số tia vây mềm ở vây đuôi: 9.
Tham khảo
Hsuan-Ching Ho & Peter R. Last (2013), Two new species of the coffinfish genus Chaunax (Lophiiformes: Chaunacidae) from the Indian Ocean, Zootaxa 3710 (5): 436 – 448.
Solidago compacta
Solidago compacta là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Turcz. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1840.
Hội chứng lo sợ khi không có điện thoại
Hội chứng lo sợ khi không có điện thoại, có tên khoa học là Nomophobia, là tên của một sự ám ảnh liên quan đến việc không có điện thoại di động. Tuy nhiên, có nhiều lập luận cho rằng từ "ám ảnh" bị sử dụng sai và trong đa số trường hợp nó là một hình thức rối loạn lo âu thay vì ám ảnh.
Mặc dù hội chứng lo sợ khi không có điện thoại không xuất hiện trong Cẩm nang chẩn đoán và thống kê hiện tại của Rối loạn tâm thần, Ấn bản lần thứ năm (DSM-5), nó đã được đề xuất là một dạng  "ám ảnh cụ thể", dựa trên các định nghĩa được đưa ra trong DSM-IV. Theo Bianchi và Philips (2005) hội chứng này là các yếu tố tâm lý liên quan đến việc sử dụng quá mức điện thoại di động. Điều này có thể bao gồm lòng tự trọng thấp (khi cá nhân tìm kiếm sự bảo đảm sử dụng điện thoại di động theo những cách không thích hợp) và tính cách hướng ngoại (khi các cá nhân xã hội tự nhiên sử dụng điện thoại di động quá mức). Hội chứng lo sợ khi không có điện thoại có thể được gây ra bởi rối loạn tâm thần tiềm ẩn và có khả năng những người mắc phải hội chứng này liên quan đến các hội chứng bao gồm ám ảnh xã hội hoặc rối loạn lo âu xã hội, lo âu xã hội, và rối loạn hoảng loạn.
Solidago compacta
Liên kết ngoài
Thể loại:Solidago Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1840
Hội chứng lo sợ khi không có điện thoại
Một nghiên cứu khác cho thấy rằng trong số 547 nam giới, sinh viên đại học trong các dịch vụ y tế, 23% sinh viên được phân loại mắc hội chứng lo sợ khi không có điện thoại, trong khi 64% có nguy cơ phát triển mắc hội chứng này. Trong số những sinh viên này, khoảng 77% đã kiểm tra điện thoại di động của họ 35 lần hoặc nhiều hơn trong một ngày.
Nhiều hơn một trong hai người mắc hội chứng lo sợ khi không có điện thoại không bao giờ tắt điện thoại di động của họ.
Trị liệu
Hiện nay, các phương pháp điều trị được chấp nhận và nghiên cứu thực nghiệm rất hạn chế do khái niệm tương đối mới của nó. Tuy nhiên, phương pháp điều trị đầy hứa hẹn bao gồm tâm lý trị liệu hành vi nhận thức và kết hợp với can thiệp dược lý. Điều trị bằng tranylcypromine và clonazepam đã thành công trong việc giảm tác dụng của chứng lo sợ.
Đường Phahonyothin
Thể loại:Infobox road instances in Thailand Đường Phahonyothin (Tiếng Thái: ถนนพหลโยธิน) hay Quốc lộ 1 là một tuyến đường chính ở Bangkok và là một trong bốn tuyến quốc lộ chính ở Thái Lan, trong đó bao gồm đường Mittraphap (Quốc lộ 2), đường Sukhumvit (Quốc lộ 3) và đường Phet Kasem (Quốc lộ 4). Tuyến đường có điểm bắt đầu tại Tượng đài Chiến thắng, Bangkok và chạy về phía Bắc đến biên giới Myanmar, có tổng chiều dài là 1.005 km (624 mi).
Lịch sử
nhỏ|Đường Phahonyothin đoạn qua nhà ga Trung đoàn Bộ binh 11 nhỏ|Cửa khẩu Mae Sai ở tỉnh [[Chiang Rai (tỉnh)|Chiang Rai.]]
Đường Phahonyothin có tên gọi ban đầu là "Đường Prachathipat" (Tiếng Thái: ถนนประชาธิปัตย์, còn gọi là "Đường Dân Chủ"), và chỉ dài 22 km (14 mi) kéo dài đến Don Mueang. Năm 1938, Field Marshal Plaek Phibunsongkhram đã kéo dài tuyến đường từ Don Mueang, ngang qua Bang Pa-In, Ayutthaya, Saraburi, Lopburi và Sing Buri, có tổng chiều dài là 162 km (101 mi). Tuyến đường mới kéo dài được đổi tên thành đường Phahonyothin, đặt theo tên của nhà lãnh đạo Phraya Phahol Pholphayuhasena (trước đó là Phot Phaonyothin), ông là thủ tướng thứ hai của Thái Lan và là một trong những người đứng đầu trong cuộc Cách mạng Xiêm 1932.
Lộ trình
Tại Bangkok, đường Phaonyothin xuất phát từ quận Ratchathewi và ngang qua Phaya Thai, Chatuchak, Bang Khen, Don Mueang và quận Sai Mai trước khi tiếp tục ở tỉnh Pathum Thani và đi ngang qua Ayutthaya, Saraburi, Lopburi, Nakhon Sawan, Chainat, một lần nữa đi qua Nakhon Sawan, Kamphaeng Phet, Tak, Lampang, Phayao và cuối cùng là tỉnh Chiang Rai, kết thúc ở quận Mae Sai, đoạn kết nối với Tachileik, Myanmar.
Đường Phaholyothin ở Bangkok cũng là một đường ranh giới giữa các quận và quận ngoại thành trong một số trường hợp như sau:
Tham khảo
Thể loại:Tỉnh Chiang Rai Thể loại:Phayao Thể loại:Tỉnh Lampang Thể loại:Tak Thể loại:Tỉnh Nakhon Sawan Thể loại:Tỉnh Lopburi Thể loại:Ayutthaya Thể loại:Quận Chatuchak Thể loại:Quận Ratchathewi Thể loại:Đường ở Bangkok Thể loại:Quốc lộ Thái Lan
Quả văng
Năm 1999, quả văng được miêu tả là "một trong những hình thức phá dỡ thô sơ quy mô lớn phổ biến nhất." Mặc dù bóng phá hoại vẫn là cách hiệu quả nhất để san bằng một kết cấu khung bê tông, việc sử dụng nó đang giảm dần. Với sự phát minh của máy xúc thủy lực và các máy móc khác, bóng phá hoại đã trở nên ít phổ biến tại các địa điểm phá dỡ vì hiệu quả làm việc của nó ít hơn so với các máy xúc tầm cao.
Xây dựng và thiết kế
Bóng phá hoại hiện đại được tái định hình một chút, với quả cầu kim loại thay đổi thành một hình dạng quả lê với một phần trên đầu cắt ngang. Hình dạng này cho phép quả văng được kéo trở lại dễ dàng hơn đi qua một mái nhà hoặc một miếng bê tông sau khi nó bị phá vỡ.
Quả văng nặng khoảng từ 1000 lb cho tới khoảng 12000 lb. Bóng được làm từ thép không đúc qua một khuôn trong một trạng thái nóng chảy. Nó được hình thành dưới áp suất rất cao, trong khi thép nóng đỏ (mềm nhưng không nóng chảy) để nén và để tăng cường nó. 200px|left|Wrecking ball in action
Dụng cụ tương tự hiện đại
Sự tiến bộ của công nghệ đã dẫn đến sự phát triển thuốc nổ, an toàn hơn mìn và hiệu quả hơn hoặc thực dụng hơn so với bóng phá hoại để phá hủy các tòa nhà. Việc sử dụng phổ biến nhất của thuốc nổ là nổ tung một tòa nhà vào bên trong, do đó hạn chế thiệt hại ra bên ngoài. Trong khi đó quả văng có nhiều khả năng gây thiệt hại tài sản bên ngoài, bởi vì khó mà hoàn toàn kiểm soát hướng văng của quả bóng.
Tuy nhiên, bóng phá hoại vẫn được sử dụng khi các phương pháp phá hủy khác không thể dùng được do vấn đề môi trường tại địa phương hoặc tòa nhà có chứa amiăng / chì.
Hành khúc Lộng lẫy và Uy phong
nhỏ|228x228px|Edward Elgar, tác giả của bộ tác phẩm Bộ Hành khúc Lộng lẫy và Uy phong (tên tiếng Anh: Pomp and Circumstance Marches hoặc đầy đủ hơn là Pomp and Circumstance Military Marches), Opus 39, là một bộ năm (hoặc sáu) hành khúc viết cho dàn nhạc, được sáng tác bởi nhà soạn nhạc người Anh nổi tiếng: Sir Edward Elgar. Bốn hành khúc đầu tiên của bộ được xuất bản trong khoảng năm 1901 đến năm 1907, khi Elgar ở độ tuổi bốn mươi; bản hành khúc thứ năm được xuất bản vào năm 1930, chỉ vài năm trước khi ông qua đời. Dựa trên các bản phác thảo mà ông để lại, bản hành khúc thứ sáu được hoàn thiện sau khi ông đã qua đời và được xuất bản vào năm 1956 và năm 2005–2006. Bộ hành khúc này có chứa một vài trong các số các sáng tác nổi tiếng nhất của Elgar.
Tiêu đề của bộ tác phẩm
Tên của bộ hành khúc được lấy từ một đoạn tại Hồi (Màn) III, Cảnh 3 trong vở kịch Othello của Shakespeare Thôi vĩnh biệt những chiến mã hí lồng, những điệu kèn vang thét khúc quân ca! Thôi vĩnh biệt những tiếng sáo chói tai, những tiếng trống om thòm như giục giã, những ngọn cờ mang phù hiệu oai nghiêm? Thôi vĩnh biệt những quân trang binh cụ, những ước vọng cao quý, sự kiêu hùng oanh liệt, cảnh lộng lẫy và uy phong của chinh chiến quang vinh! Ngoài ra, trên tổng phổ của bản hành khúc đầu tiên, Elgar cũng nêu khẩu hiệu cho cả bộ hành khúc bằng những vần thơ của Nam tước de Tabley trong bài "Hành khúc Vinh quang", bắt đầu bằng những câu (như trích dẫn của nhà viết tiểu sử Basil Maine): Giống như một bản nhạc tự hào dẫn những chiến binh vào tử địa Điên cuồng ngây ngất trước những mũi giáo Một khúc nhạc đã đặt thiên đường vào huyết quản của họ Và vũ khí trong tay họ. Tôi nghe khúc hành quân của Tổ quốc Bên dưới lá cờ hiệu bay như những cánh chim đại bàng; Lá chắn và khiên đang che chở Ngọn cờ của niềm tin tôi đang bay lên; Tiến tới chiến thắng với âm thanh trang nghiêm, Với sự thờ phụng và chinh phục, và giọng nói của vạn quân.
Bộ hành khúc
Bộ Hành khúc Lộng lẫy và Uy phong gồm:
Năm bản nhạc đầu tiên là đều được Nhà xuất bản Boosey Và Co. phát hành dưới tên Tác phẩm số 39 (Op. 39) của Elgar. Mỗi hành khúc trong bộ được đề tặng cho một người bạn âm nhạc đặc biệt của Elgar.
Thời lượng của mỗi hành khúc là khoảng năm phút.
Dành tặng
Hành khúc số 1, viết vào năm 1901, và được đề tặng "đến người bạn của tôi, Alfred E. Rodewald và các thành viên của Hội Dàn nhạc Liverpool".
Nhạc cụ
Tác phẩm này được viết cho 2 piccolo (2 ad lib.), hai sáo, hai oboe, hai clarinet giọng La, bass clarinet giọng La, hai bassoon, contrabassoon, bốn kèn cor ở giọng Fa, hai trumpet giọng Fa, hai kèn cornet giọng La, ba trombone, tuba, ba trống định âm, bộ gõ (tiếng trống, chũm chọe, tam giác, trống bên, đàn chuông, chuông (ad. lib.) và trống lục lạc (ad. lib.), hai đàn hạc, đại phong cầm, và bộ dây.
Lịch sử
Đây là khúc nhạc nổi tiếng nhất trong cả bộ, bản hành khúc số 1 và số 2 được trình diễn lần đầu tại Liverpool vào ngày 19 tháng năm 1901, với Alfred Rodewald chỉ huy Hội Dàn nhạc Liverpool. Elgar và vợ ông cũng đến dự, và đó là một buổi diễn thành công đến "điên cuồng". Cả hai tác phẩm này đều được biểu diễn hai ngày sau đó trong buổi hòa nhạc Promenade (mà Elgars vô tình bỏ lỡ) tại Khán phòng Nữ hoàng ở Luân Đôn dưới sự chỉ huy của Henry Wood, với bản hành khúc số 1 được biểu diễn sau. Wood hồi tưởng lại rằng khán giả "... đã đứng dậy và hò hét... và đó là dịp duy nhất trong lịch sử của hòa nhạc Promenade mà một tác phẩm khí nhạc đã được yêu cầu chơi encore đến hai lần."
Tại Hoa Kỳ, phần "Vùng đất của Hi vọng và Vinh quang" của bản hành khúc số 1 thường được gọi đơn giản là "Lộng lẫy và Uy phong" hoặc là "Hành khúc Tốt nghiệp" và được chơi với vai trò là nhạc diễu hành ở hầu như tất cả các trường trung học và tại một số lễ tốt nghiệp đại học. Tác phẩm được biểu diễn lần đầu tiên tại một buổi lễ vào ngày 28 tháng 6 năm 1905, tại Đại học Yale, nơi Giáo sư Âm nhạc Samuel Sanford đã mời người bạn Elgar của mình đến dự buổi lễ cũng như nhận bằng tiến sĩ danh dự về âm nhạc; Elgar đã đồng ý tham dự. Để chắc chắn Elgar là ngôi sao của buổi lễ, Stanford đã mời Dàn nhạc giao hưởng New Haven, Dàn hợp xướng Trường cao đẳng, Glee Club, các giảng viên âm nhạc, và các nhạc sĩ New York để chơi hai phần từ oratorio Ánh sáng của Sự sống sáng tác bởi Elgar; khi các sinh viên tốt nghiệp và các quan chức bước ra, bản "Lộng lẫy và Uy phong" của ông đã được vang lên. Elgar đáp lại thiện ý bằng cách dành tặng phần Dẫn nhập và Allegro cho Sanford vào cuối năm đó. Giai điệu nhanh chóng trở nên nổi tiếng và phổ biến ở những lễ tốt nghiệp tại Mỹ, được sử dụng chủ yếu làm nhạc mở đầu trong các buổi lễ khai mạc.
Tại Việt Nam, ca sĩ Mỹ Linh đã sử dụng và phổ lời Việt cho giai điệu này trong bài hát "Bài ca tự do", được phát hành trong album Chat với Mozart II vào đầu năm 2018.
Tham khảo
Ghi chú
Nguồn
Liên kết ngoài
Thể loại:Tác phẩm của Edward Elgar Thể loại:Nhạc phẩm năm 1901 Thể loại:Nhạc phẩm năm 1904 Thể loại:Nhạc phẩm năm 1907 Thể loại:Nhạc phẩm năm 1930 Thể loại:Tốt nghiệp
Giao lộ Pangyo
Giao lộ Pangyo (Tiếng Hàn: 판교 분기점, 판교JC, Hanja: 板橋分岐點), còn được gọi là Pangyo JC, là một giao lộ nằm ở Bundang-gu và Sujeong-gu, Seongnam-si, Gyeonggi-do, Hàn Quốc. Đường cao tốc Gyeongbu (số 1) và đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô Seoul (số 100) giao nhau tại đây. Loại nút giao thông là nút giao thông chữ Y đã thay đổi.
Cấu trúc
Đó là một giao lộ hình chữ Y đã được sửa đổi. Có thể đi vào Đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô từ Đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô đến Đường cao tốc Gyeongbu theo hướng Busan và từ Đường cao tốc Gyeongbu theo hướng Seoul đến Đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô theo cả hai hướng, nhưng không thể vào và ra trong các trường hợp khác.
Bản thân cấu trúc này được tích hợp với Nút giao thông Pangyo và một phần của cấu trúc đi qua Geumtocheon.
Ngoài ra, Đường cao tốc Gyeongin thứ 2 đi ngay cạnh giao lộ này, nhưng nó không kết nối với Đường cao tốc vành đai 1 vùng thủ đô và Đường cao tốc Gyeongbu.
Tham khảo
Pangyo Pangyo Pangyo Pangyo
Heterocola similis
Heterocola similis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Heterocola
Xylomoia fusei
Xylomoia fusei là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Xylomoia
Mã Siêu
Mã Siêu (chữ Hán: 馬超, bính âm: Mǎ Chāo, 176-222), tự Mạnh Khởi (孟起), là một võ tướng cuối thời Đông Hán, đầu đời Tam Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Ông mang trong mình dòng máu người Hán lai người Khương, và được cho là hậu duệ của tướng Mã Viện nhà Đông Hán.
Đương thời Mã Siêu được ca ngợi là võ dũng hơn người, nhưng bị nhiều người phê phán vì thói hung hăng thô bạo (do ảnh hưởng của việc từ nhỏ sống với người Khương) và những hành động thiếu cân nhắc như nổi dậy chống Tào Tháo, khiến gia đình đều bị Tào Tháo giết. Trong Ích Châu kỳ cựu truyện, Thái thú Thục quận là Vương Thương đánh giá Mã Siêu là kẻ "dũng mãnh mà bất nhân, thấy lợi không kể đến tình nghĩa". Trong cuốn sử Tam quốc chí, Trần Thọ cho rằng Mã Siêu là "kẻ ngông cuồng, tự đại, cuối cùng khiến cả họ tộc bị diệt vong".
Thân thế
nhỏ|trái|180px|Mã Viện, được cho là tổ tiên của Mã Siêu Mã Siêu sinh năm 176 tại quận (Hữu) Phù Phong huyện Mậu Lăng, vùng Lũng Môn nay thuộc tỉnh Thiểm Tây. Ông là con trai trưởng của Mã Đằng, ngoài ra có hai người em trai ruột là Mã Hưu, Mã Thiết và người anh em họ là Mã Đại.
Ông nội Mã Siêu là Mã Túc thuộc dòng dõi Mã Viện, làm quan huyện úy các huyện Lan Can, Thiên Thủy, sau mắc tội bị đày đến Lũng Tây, sống cùng với người Khương. Mã Túc bần hàn, phải lấy vợ người rợ Khương và sinh ra Mã Đằng, nên Mã Siêu là con lai giữa người Hán và rợ Khương.
Cha Mã Siêu là Mã Đằng thuở nhỏ nghèo hèn, kiếm sống bằng nghề đốn củi ở núi Chương, sau tòng quân, dẹp loạn có công được thăng Tòng Sự, Quân Tư mã, rồi Chinh Đông tướng quân. Khi Hàn Toại làm phản giết thứ sử Lương Châu là Cảnh Bỉ, Mã Đằng cũng làm phản rồi kết thân với Hàn Toại, chia nhau cát cứ ở Lương Châu.
Mã Đằng và Hàn Toại ban đầu rất thân thiết, sau lại cho bộ khúc thâm nhập đất của nhau, đổi thành thù địch. Mã Đằng đánh Hàn Toại, chiếm đất. Toại bỏ chạy, sau đó lại họp binh quay lại đánh Đằng, giết vợ con của Đằng, hai bên trở thành thâm thù không hoà giải nổi.
Bối cảnh
Năm 204, Thừa tướng Tào Tháo nhà Hán truy quét tàn quân Hà Bắc là Viên Đàm, Viên Thượng (các con của Viên Thiệu) ở vùng Lê Dương. Để giải tỏa áp lực cho vùng Lê Dương, Viên Đàm phái Quách Viện, Cao Cán tấn công vùng Hà Đông để phân chia binh lực Tào Tháo. Tào Tháo cử quan Tư Lệ hiệu uý Chung Do trấn thủ Quan Trung để đồng thời đốc suất các chư tướng Quan Trung cùng hợp sức đánh dẹp Cao Cán, Quách Viện.
Mã Siêu được Mã Đằng cử làm chỉ huy quân Tây Lương phối hợp với quân triều đình theo Chung Do đi đánh Quách Viện, Cao Cán ở Bình Dương. Mã Siêu lĩnh mệnh dẫn quân chiến đấu, Bàng Đức cũng được cử làm bộ tướng cho Mã Siêu đi theo ông trong chiến dịch này. Để ghi nhận sự hỗ trợ này, triều đình nhà Hán đã phong Mã Siêu làm Tư Lệ Hiệu uý Đốc quân Tòng sự (ngang với chức vụ của Chung Do), làm tư lệnh quân Tây Lương trong chiến dịch này.
Chém tướng lập công
Trong trận đánh này, liên minh giữa quân đội triều đình với sự hỗ trợ của quân Tây Lương do Mã Siêu chỉ huy đã giao tranh quyết liệt với quân họ Viên. Mã Siêu lập công đầu trong việc xông pha trận mạc, chém tướng và lập công đầu, đem lại thắng lợi quyết định cho chiến dịch.
Lúc đánh dẹp Quách Viện, chiến sự diễn ra ác liệt, quân họ Viên dựa vào cung nỏ kháng cự quyết liệt với liên quân Tào – Tây Lương. Trong lúc chiến đấu hỗn loạn, Mã Siêu bị tên có tẩm độc bắn trúng vào chân nhưng ông vẫn xông pha chém giết, bất chấp thương thế trầm trọng, vẫn "cứ mặc kệ chân bị sưng tấy mà chiến đấu, phá được địch, chém lấy thủ cấp của Quách Viện", anh dũng vô địch lập được công đầu. Chiến công này có ý nghĩa bản lề đối với sự nghiệp của Mã Siêu, qua trận chiến này uy danh của ông đã tăng lên đáng kể trong quân đội Tây Lương, làm tiền đề căn bản để ông thay thế cha trở thành một thế lực cát cứ tại đây.
Công của Mã Siêu hay Bàng Đức
Tam quốc chí dẫn lại ghi chép của "Điển lược" thì viên chỉ huy Quách Viện do đích thân Mã Siêu chém chết. Nhưng theo Tam quốc chí thì người chém Quách Viên là Bàng Đức. Tam quốc chí đã hai lần khẳng định chi tiết này trong Mã Siêu truyện và Bàng Đức truyện, theo đó, bộ tướng của Mã Siêu đã chém được Quách Viên, cắt lấy thủ cấp, trong trận đánh này, Bàng Đức "làm tiên phong, tiến đánh Viên, Cán, đại phá quân địch, đích thân chém đầu Viên".
Ngoài ra, Nguỵ lược chép rất chi tiết về sự kiện này. Theo đó, "Đức chém được một thủ cấp, không biết đó là Viên. Sau khi tan cuộc chiến, chúng nhân đều nói Viên đã chết mà không tìm được thủ cấp. Viên là ngoại sanh (cháu gọi cậu) của Chung Do. Về sau Đức từ từ bỏ cái túi xuống thì bên trong có một cái đầu rơi ra, Do nhìn thấy cái đầu ấy liền khóc. Đức tạ lỗi với Do, Do nói: "Viên tuy là cháu ta, nhưng là kẻ quốc tặc. ông hà cớ gì mà tạ ta?". Tam Quốc chí phần Bàng Đức truyện cũng chép rằng sau trận đánh này Bàng Đức được thăng chức từ Hiệu úy lên Trung Lang tướng và sau đó được nhận tước Đô Đình hầu.
Được phong chức tước
Sau thắng lợi quan trọng này, triều đình nhà Hán lúc này do Tào Tháo thao túng đã xuống chiếu phong cho Mã Siêu làm Từ Châu Thứ sử, sau đó lại tiếp tục bái ông làm Gián Nghị đại phu. Các chức tước này đủ đảm bảo địa vị pháp lý chính danh cho Mã Siêu trở thành một lãnh chúa tối cao ở Tây Lương sau này.
Điều đó cho thấy thái độ của triều đình trung ương đối với Tây Lương và Mã Siêu mặc dù các chức tước này thực chất chỉ là hình thức vì Mã Siêu thực tế đang ở tận "xó Tây Lương hẻo lánh" không thể tiếp quản Từ Châu được, và cũng không thể can gián nhà vua, nói điều phải với vua khi ở ngoài biên ải.
Mã Đằng vào kinh quy phục
Để đối phó với thế lực Tây Lương đang trỗi dậy, nhà Hán đã thực hiện chính sách hai mặt. Một mặt thực hiện việc vỗ về, tưởng thưởng cho các lực lượng cát cứ ở đây thông qua việc ban thưởng nhiều chức tước, các chính sách vỗ về này nhằm làm cho các lực lượng ở Tây Lương mất cảnh giác để thừa cơ tấn công. Mặt khác, nhà Hán cố tình kích động các thế lực cát cứ cấu xé lẫn nhau làm suy yếu lực lượng đồng thời tìm mọi lý do để xuất quân trấn áp.
Hai thế lực lớn nhất ở Tây Lương hiện giờ là Mã Đằng và Hàn Toại. So với Hàn Toại thì Mã Đằng tỏ ra là nhân vật nguy hiểm hơn đối với nhà Hán vì ông ta đã xây dựng cho mình một lực lượng hùng hậu, uy tín cao đối với các dân tộc thiểu số ở đây.
Nhà Hán đã tập trung đối phó với Mã Đằng, kích động các lực lượng cát cứ khác tập trung mũi nhọn vào Mã Đằng. Tam Quốc chí còn cho biết Mã Đằng với Hàn Toại đã kết nghĩa anh em nhưng sau đó hóa ra thành thù hận, cho quân xâm lấn lãnh thổ lẫn nhau, giết hại vợ con lẫn nhau…
Với những áp lực liên tục như vậy mặt khác vì tuổi đã cao và nhận thấy những hứa hẹn của triều đình nên Mã Đằng cùng gia tộc hơn 200 người đã xin về kinh sư vào năm Kiến An thứ 10 (năm 208 Công nguyên). Sau khi về kinh, Mã Đằng được bổ nhiệm làm Vệ Úy (nhưng ông ta chỉ xin làm chức Túc vệ), triều đình lại tiếp tục phong chức cho hai người em trai của Mã Siêu, Mã Hưu được phong làm Phụng xa Đô úy, Mã Thiết làm Kỵ Đô úy. Ngoài ra gia thuộc họ Mã được dời khỏi Tây Lương chuyển đến định cư huyện Nghiệp (cư trú tại Nghiệp Thành).
Tuy Mã Đằng đã quy thuận triều đình, chuyển về sống ở kinh thành nhưng Mã Siêu vẫn quyết tâm ở lại Tây Lương, quyết tâm cát cứ tại Tây Lương. Trước đây Tào Tháo đã từng cho mời Mã Siêu về kinh nhưng ông kiên quyết từ chối mà ở lại Tây Lương tham gia chiến dịch dẹp loạn Quách Viên, Cao Cán.
Cát cứ Tây Lương
Triều đình nhà Hán buộc phải thừa nhận chính thức địa vị kế thừa của Mã Siêu đối với gia tộc họ Mã ở Tây Lương. Bên cạnh các chức tước đã ban cho Mã Siêu sau chiến công hiển hách, nhân việc Mã Đằng đã về kinh thành, Hán Hiến đế đã xuống chiếu phong cho Mã Siêu là Thiên Tướng quân, (Chữ Thiên này có nghĩa là "một bên", chứ không phải là "trời" vì vậy Thiên tướng quân phải được hiểu là vị tướng dứng tháp tùng hai bên tả, hữu chứ không phải là tướng nhà trời) đồng thời cũng phong tước Đô Đình hầu cho ông, để ông nắm giữ những binh lính cũ trong doanh của Mã Đằng. Như vậy, về cơ bản Mã Siêu đã nắm hoàn toàn thực quyền về quân sự của gia tộc họ Mã, được ban thưởng nhiều chức tước quan trọng, giúp ông hoàn toàn thay thế Mã Đằng để trở thành một thế lực quân phiệt mạnh nhất ở vùng Tây Lương.
Sau đó ông ta không ngừng xây dựng lực lượng cát cứ, tập hợp lực lượng, liên kết nhân mã. Mã Siêu được sự giúp sức rất lớn của võ tướng Bàng Đức, sau khi Mã Đằng được vời về làm Vệ úy, Bàng Đức ở lại làm thuộc hạ của Mã Siêu. Ngoài ra, người em họ của Mã Siêu là Mã Đại cũng tình nguyện ở lại Tây Lương phục vụ dưới trướng của anh mình, góp sức cho Mã Siêu. Sức ảnh hưởng của ông hơn hẳn cha mình, ông đã trở thành một thế lực quân phiệt mạnh nhất ở vùng Lương Châu. Tam Quốc chí cho biết: "Phiêu Kỵ quật khởi, liên kết các nơi, tập hợp thủ hạ, đứng đầu Tam Tần". (Tam Tần: Hạng Vũ diệt Tần, phong Chương Hàm làm Ung Vương, Tư Mã Hân làm Tắc Vương, Đổng Ế làm Định Vương, gọi chung là Tam Tần. Đời sau thay đổi gọi Thiểm Bắc, Quan Trung, Thiểm Nam là Tam Tần đây là địa bàn của Mã Siêu)
Việc Mã Siêu thay cha trở thành một thế lực cát cứ ở Tây Lương làm cho các thế lực ở vùng Lương Châu trở nên cân bằng như cũ. Một bên là Mã Siêu cát cứ ở Tây Lương bên kia là Hàn Toại–Thái thú Tây Kinh, hiện đang trấn giữ ở Kim Thành. Hàn Toại có mối quan hệ thân thiết với các lực lượng khác trong vùng. Trong Tam Quốc diễn nghĩa, những người chỉ huy các lực lượng cát cứ tại Tây Lương được mô tả là bộ tướng của Hàn Toại. Bên cạnh việc cát cứ, li khai, Mã Siêu và các lực lượng khác đề ủng hộ Hán Hiến đế, coi mình là chư hầu của nhà Hán và thực hiện việc cống nạp định kỳ đầy đủ cho nhà Hán để triều đình không thể có lý để xuất quân trấn áp họ một cách danh chính ngôn thuận
Ý đồ liên minh với Lưu Chương
Mã Siêu đã gởi thư đến cho lãnh chúa Lưu Chương ở Ích châu, tỏ ý muốn liên hợp với Thục (tức vùng Tứ Xuyên của Lưu Chương) kết thành thế môi răng. Tuy nhiên, một số thuộc hạ của Lưu Chương trong đó có Thái thú Thục quận là Cương Thương đã biết được ý đồ này và phản đối kịch liệt với Lưu Chương để ông này từ bỏ hẳn ý định liên kết với Tây Lương khiến cho ý định của Mã Siêu không thể thực hiện được.
Tam Quốc chí dẫn lại ghi chép của Ích châu kỳ cựu truyện: Đến con Đằng là Siêu lại cùng Chương gửi thư cho nhau, có ý muốn liên hợp với Thục. Thương bảo Chương rằng: Siêu dũng mãnh mà bất nhân, thấy lợi không kể đến tình nghĩa, không thể kết làm môi răng được. Lão Tử nói: 'Thế mạnh của quốc gia, không thể đem cho người.' Nay Ích Châu này, dân nhiều tướng giỏi, sản vật đầy đủ, lại xa cách những kẻ hiểm ác có lòng khuynh đảo phản phúc. Bọn Siêu vì thế mà nhòm ngó phía tây. Giả sử lôi kéo thân gần bọn chúng, thì cũng như nuôi hổ, chẳng khác nào tự gieo mầm hoạ. Chương theo lời Thương, cự tuyệt Siêu.
Nguyên nhân
Sự kiện triều đình phái Chung Do và Hạ Hầu Uyên đem quân đi đánh Hán Trung trong lộ trình có mượn đường đi qua Quan Trung quả nhiên đã làm Mã Siêu và các lãnh chúa ở đây lo ngại. Họ nhận định triều đình không đánh họ ở chỗ gần mà đánh Trương Lỗ ở xa, nghi ngờ đây là kế "đánh Quắc để diệt Ngu", Mã Siêu cùng Hàn Toại với các tướng lĩnh Quan Trung khởi binh chống lại triều đình. Đây là sự kiện chính dẫn đến trận chiến Đồng Quan, một dấu ấn quan trọng trong cuộc đời binh nghiệp của Mã Siêu.
"Ngụy lược" ghi rằng Mã Siêu đã gửi thư cho Hàn Toại, nói: "Trước đây Chung Do bảo tôi hãm hại ngài, tôi đã biết người phía đông ải Đồng Quan đều không đáng tin. Giờ tôi từ bỏ cha mình, sẵn lòng nhận ngài làm cha, ngài cũng nên nhận tôi làm con." Dương Hưng khuyên Hàn Toại không nên liên kết với Mã Siêu, nhưng Toại không nghe.
Đại chiến Đồng Quan
Năm 211, Mã Siêu và Hàn Toại cùng với tám tướng ở vùng Quan Trung hợp thành liên minh Quan Trung để chống lại triều đình với hơn 10 vạn binh mã các lộ quân. Quân đội triều đình nhà Hán do Tào Tháo thống lĩnh cũng đã cử nhiều tướng tài tham chiến như: Hứa Chử, Hạ Hầu Uyên, Từ Hoảng, Trương Cáp, Tào Nhân, Chu Linh…
Hai bên tham chiến đã có những trận đụng độ quyết liệt ở Đồng Quan, Vị Thủy, Vị Nam, Đồ Bản… Sử sách cho biết Mã Siêu đã cầm cự bất phân thắng bại với Tào Tháo, "giữ vững Hà, Đồng".
Bất đồng về chiến thuật với Hàn Toại
"Sơn Dương công tái ký" ghi rằng Mã Siêu khuyên Hàn Toại nên đóng quân giữ bờ bắc sông Vị Thủy không cho địch qua sông, khi nào quân Tào hết lương sẽ tự rút lui, Hàn Toại không nghe, quyết để quân Tào qua sông rồi mới đối mặt đánh nhau.
Khi nghe chuyện này, Tào Tháo thốt lên rằng: "Thằng ranh họ Mã chẳng chết, ta chết không có đất mà chôn."
Đối mặt với Hứa Chử
Từ Hoảng hiến kế vượt sông để đánh bọc vào sườn của liên quân Quan Trung, theo đó Tào Tháo sẽ vượt bờ bắc sông Vị Thủy chặn đường lui của quân Tây Lương. Đại quân đã đi trước, Tháo vào Hổ vệ quân qua sau, bất ngờ bị Mã Siêu dẫn kỵ binh tập kích. Quân Tây Lương bám vào thuyền khiến thuyền sắp lật, Hứa Chử một tay lấy yên ngựa làm khiên che tên cho Tào Tháo, tay kia chém địch đang bu vào thuyền. Người lái tàu bị bắn chết, Chử một tay lấy sào chống thuyền đẩy ra ngoài xa, cứu mạng Tào Tháo.
Trúng kế ly gián, bại binh bỏ chạy
Quân Tây Lương do Mã Siêu chỉ huy vẫn bất phân thắng bại với quân triều đình, nhiều phen gây khốn đốn cho Tào Tháo. Cuối cùng, Tào Tháo dùng mưu xóa thư của Giả Hủ, ly gián Mã Siêu, Hàn Toại, khiến họ nghi ngờ lẫn nhau, dẫn đến sự thất bại của liên quân Quan Trung.
Trận Đồng Quan kết thúc với sự thất bại của Mã Siêu. Ông bị Tào Tháo truy kích đến tận An Định, bỏ chạy lẩn trốn vào chỗ các tộc người Nhung. Hàn Toại cũng rút lui, sau này tiếp tục bị Hạ Hầu Uyên đánh bại, rồi bị thủ hạ ám sát, cắt đầu dâng cho Tào Tháo.
Họ Mã bị tru di tam tộc
Năm 212, Tào Tháo dẹp xong Mã Siêu trở về Hứa Xương, nhân danh Hiến Đế hạ lệnh giết chết Mã Đằng, tru di tam tộc, giết hết những người cùng họ Mã ở kinh thành. Năm đó Mã Đằng 57 tuổi.
Trong thời gian gần đây đã có nghiên cứu chứng minh được còn một số hậu duệ trực hệ của Mã Đằng, Mã Siêu là Mã Kháng chạy thoát được sang Ba Tư và định cư ở Armenia, lập nên tộc Mamikonean.
Tập kích Lũng Thượng
Nhân cơ hội, Mã Siêu lúc này đang tị nạn ở lãnh thổ của dân tộc Nhung và xây dựng lực lượng chờ ngày báo thù, phục hận lập tức đốc xuất quân đội của bộ tộc này tấn công các quận, huyện của ở Lũng thượng để tái chiếm vùng này. Mã Siêu vốn có uy tín đối với các dân tộc thiểu số ở vùng này nên khi hiệu triệu lực lượng và phát động chiến tranh, các quận huyện Lũng thượng đều hưởng ứng. Năm 212, quân nổi dậy dưới sự lãnh đạo của Mã Siêu đã tấn công quyết liệt vào các thành trì của nhà Hán, chỉ trừ Ký Thành là nơi cuối cùng mà các quan viên Lương châu cố thủ.
Đánh chiếm Ký Thành, giết cả nhà Vi Khang
Siêu nắm hết quân đội Lũng Hữu, lại được Trương Lỗ sai đại tướng trợ giúp, có hơn vạn người, đến đánh Ký Thành. Dương Phụ cùng em họ Dương Nhạc huy động con em tông tộc tòng quân, được hơn ngàn người chống lại Mã Siêu. Từ tháng giêng đến tháng 8 năm Kiến An thứ 17 (212) quân Hán kiên thủ, không có viện binh. Quan biệt giá Diêm Ôn lặn dưới hào nước đi cầu cứu, bị Mã Siêu bắt được. Siêu dùng mọi thủ đoạn để dụ dỗ người này làm nội ứng chỉ đường xâm nhập thành nhưng đã bị từ chối kịch liệt. Mã Siêu nổi giận giết Diêm Ôn, và tiếp tục chiến dịch bao vây thành.
Các quan thứ sử, thái thú sợ hãi, muốn đầu hàng. Dương Phụ gào khóc can ngăn, nhưng bọn họ không nghe, mở cửa thành đón Mã Siêu. Siêu vào thành liền bắt giữ Dương Nhạc, giết luôn thái thú và cả nhà thứ sử Vi Khang hơn bốn mươi người. Sau khi chiếm cứ được Ký thành, lực lượng của Mã Siêu trở nên lớn mạnh hơn hẳn khiến ông ta nghĩ đến việc khôi phục lại Tây Lương và tấn công vào nhà Hán một lần nữa. Mã Siêu tự xưng là Chinh Tây tướng quân, tự lĩnh chức Tinh Châu mục, đốc xuất việc quân ở Lương châu. Dưới trướng của Mã Siêu còn có Mã Đại và Bàng Đức, Bàng Đức được giao phụ trách việc phòng thủ Ký Thành.
Mất Ký Thành, nương nhờ Trương Lỗ
Vì cần có nhân sự để tổ chức xây dựng lực lượng nên Mã Siêu đã chấp nhận và trọng dụng những hàng tướng và thân cận cũ của Vi Khang như Triệu Ngang, Khương Tự, Lương Khoan, Triệu Cù và Dương Phụ. Tuy nhiên, những viên quan người Hán này vẫn một lòng muốn báo thù cho cả nhà Vi Khang, âm thầm câu kết với nhau lập kế hoạch chống lại Mã Siêu. Mã Siêu bắt con của Triệu Ngang là Triệu Nguyệt làm con tin để ép Ngang phải phục tùng mình. Triệu Ngang về hỏi ý vợ là Vương Dị, vợ nói: "Đem thân vì trung nghĩa, rửa nỗi nhục lớn cho chủ cha, vùi thân mình còn chẳng cho là trọng, huống chi là một đứa con?" Triệu Ngang bèn quyết tâm đánh Mã Siêu.
Dương Phụ và Lương Tự khởi binh tại Lỗ Thành, một địa điểm quan trọng cạnh Ký thành. Mã Siêu trúng kế, huy động toàn bộ lực lượng tiến đánh nhằm tái chiếm Lỗ Thành, và giao Ký Thành cho Lương Khoan, Triệu Cù canh giữ. Dương Phụ và Lương Tự phòng thủ vững vàng, Mã Siêu không công hạ được Lỗ Thành, phải dẫn binh mã quay về Ký Thành để tổ chức lại lực lượng. Nhưng khi về đến Ký Thành thì Lương Khoan, Triệu Cù đã làm phản, kiểm soát được Ký Thành và ra lệnh đóng chặt cửa, giết vợ con của Mã Siêu để báo thù cho cả nhà thứ sử Vi Khang.
Cuồng sát Lịch Thành, giết người già trẻ nhỏ
Mã Siêu chạy đến Lịch Thành, lính giữ thành lầm tưởng là quân triều đình nên mở cửa cho vào, Siêu vào thành đem con tin Triệu Nguyệt là con Triệu Ngang đi giết, rồi đến nhà Khương Tự bắt được mẹ già của ông ta. Bị bà ta quát mắng là "phản thần tặc tử trời đất không dung", Siêu liền chém chết tươi, sau đó giết cả con trai nhỏ của Tự. Mã Siêu tiếp tục tìm giết cả nhà Doãn Phụng, rồi điên cuồng tàn sát nhân dân, "giết từ cửa nam giết đi, nhân dân trong thành sạch nhẵn".
Dương Phụ cùng Mã Siêu giao chiến, trên mình chịu 5 vết thương, con em họ hàng chết mất 7 người. Cùng thời gian này, Tào Tháo cũng phái binh mã do Trương Cáp cùng Hạ Hầu Uyên tấn công các dư đảng còn sót lại ở vùng Tây Lương, đánh dẹp Lương Hưng cùng rợ Đê ở Vũ Đô. Trương Cáp nhân cơ hội dẫn quân tấn công Mã Siêu.
Mất Ký Thành, chỗ đóng trú cho toàn quân, cũng như vấn đề hậu cần, lương thảo, Mã Siêu lâm vào tình thế tiến thoái lưỡng nan dẫn đến việc thất bại nặng nề tại Lũng Thượng buộc ông cùng với Mã Đại, Bàng Đức đành phải chạy vào Hán Trung nương nhờ lãnh chúa Trương Lỗ. nhỏ|180px|trái|Hạ Hầu Uyên viên tướng chủ chốt của Tào Tháo trong việc đối trọng với Mã Siêu
Đầu quân cho Trương Lỗ
Trương Lỗ nhận thấy Mã Siêu là viên tướng tài năng, uy danh lừng lẫy, có thể tận dụng ông cùng với bộ hạ cũ để tăng cường tiềm lực quốc phòng của mình nên đã dung nạp Mã Siêu, bổ nhiệm ông làm Đô giảng Tế tửu.
Không những vậy, Trương Lỗ rất yêu mến Mã Siêu, có ý muốn gả con gái của ông cho Mã Siêu. Nhưng việc Trương Lỗ quá ưu ái Mã Siêu khiến một số cựu thần của ông bất mãn, ganh ghét. Có người khuyên can Trương Lỗ rằng: "Người chẳng biết yêu người thân thích, sao có thể yêu mến người khác được?". Vì sợ mất lòng những bề tôi cũ đành phải hủy bỏ cuộc hôn nhân này đồng thời thay đổi thái độ đối với Mã Siêu, không trọng dụng ông, chỉ cho đóng quân ở ngoài biên ải. Tam Quốc chí chép rằng: "Lỗ chẳng biết xét việc, không dùng Siêu, cho ở ngoài".
Về phía Mã Siêu, khi đầu quân cho Trương Lỗ và được trọng dụng, Mã Siêu đã nhiều lần gặp Trương Lỗ để xin hỗ trợ binh sĩ để ông dẫn quân bắc tiến lấy lại Lương Châu. Vì nhiều lần Mã Siêu yêu cầu nên Trương Lỗ đất đắc dĩ phải cấp binh lính cho ông ta nhưng việc tấn công phía Bắc của Mã Siêu không được việc. Sử sách không chép cụ thể một cuộc hành binh nào của Mã Siêu trong giai đoạn này, có thể thấy việc Trương Lỗ chấp nhận yêu cầu của Mã Siêu chỉ đơn thuần là đồng ý về mặt chủ trương vì cả nể, trong quá trình triển khai thực hiện thì không khả thi.
Bất mãn
Mã Siêu lúc này rơi vào tình thế bất đắc chí, bị thất sủng và bị cô lập, gia đình hiu quạnh, thuộc hạ thân tín quá ít ỏi. Tình cảnh của ông trong giai đoạn này thật khó khăn, trái ngược với danh tiếng và tham vọng của ông.
Trong thời gian ở dưới trướng Trương Lỗ, Mã Siêu nhận thấy Trương Lỗ "chẳng thể cùng bàn tính việc" cho nên Mã Siêu ôm nỗi buồn bực, thêm vào đó kế hoạch Bắc tiến phục hận không triển khai được, ngoài ra viên tướng thân tín của Trương Lỗ là Dương Bách hiềm tỵ, ganh ghét muốn hãm hại người tài, nhiều lần xàm tấu về Mã Siêu chính vì vậy, khi nghe tin Lưu Bị vào Xuyên, hiện đang vây đánh Lưu Chương ở Thành Đô, ông lập tức bí mật gửi thư xin hàng Lưu Bị để về đầu quân cho ông này.
Bỏ vợ con, trốn theo Lưu Bị
phải|150px|nhỏ|Lưu Bị vị minh chủ của Mã Siêu Lưu Bị nhận được mật thư xin quy phục của Mã Siêu lập tức cử Lý Khôi đến Hán Trung truyền đạt ý định của Lưu Bị và bàn định chi tiết với Mã Siêu. Mã Siêu nhận lệnh của Lưu Bị và lên kế hoạch bỏ Trương Lỗ về với Lưu Bị. Tam Quốc chí chép: "Tiên chủ sai Khôi tới Hán Trung giao hảo với Mã Siêu, Siêu bèn vâng lệnh".
Năm Kiến an thứ mười chín, Mã Siêu theo lối Vũ Đô chạy vào khu vực sinh sống của rợ Đê để tạm trú sau đó bỏ sang đất Thục theo về với Lưu Bị. Tuy vậy, vợ con của Mã Siêu không thể theo ông trốn sang Thục mà vẫn phải lưu lại Hán Trung sống nhờ vào chu cấp của Trương Lỗ.
Đánh giá và bình luận
Sự kiện Mã Siêu bỏ Trương Lỗ sang đầu quân cho Lưu Bị được một số nhà nghiên cứu cho rằng: Năng lực dùng người của Trương Lỗ còn nhiều hạn chế chính vì thế mới không thể sử dụng được Mã Siêu, ông ta chưa nhận thức được trong thuật dùng người thì "Ngàn quân dễ kiếm, một tướng khó tìm" mà Mã Siêu là một hổ tướng trong thiên hạ, danh bất hư truyền, nay đã đến dưới trướng của Trương Lỗ nhưng ông ta không biết cách trọng dụng, điều đó gây bất mãn cho Mã Siêu và sớm muộn gì thì Mã Siêu cũng sẽ rời bỏ Trương Lỗ.
Ngoài ra, trong thuật dùng người cần chú trọng đến nguyên tắc "đã dùng thì không nghi, đã nghi thì không dùng". Khi Mã Siêu về với Trương Lỗ, ông ta hoàn toàn vui mừng, tin tưởng Mã Siêu, có ý định trọng dụng ông, đã phong cho ông chức Đô giảng Tế tửu, chu cấp cho gia đình Mã Siêu, cho ông chỉ huy quân Bắc phạt và còn định gả con gái của mình cho Mã Siêu. Nhưng sau đó vì nghe lời xàm tấu của những nịnh thần ghen ghét hiền tài, nên ông ta không còn tin tưởng Mã Siêu.
Chính vì vậy, dù đã giao trọng trách cho Mã Siêu mà Trương Lỗ vẫn không hoàn toàn tin tưởng, lại nghe lời xàm tấu điều đó chứng tỏ Trương Lỗ không biết dùng người. Chính sự nghi kỵ của Trương Lỗ đã đẩy Mã Siêu về phía Lưu Bị và ông ta chỉ việc giơ tay đón lấy viên hổ tướng này.
Sự kiện Mã Siêu đầu quân cho Lưu Bị được sử sách và các nhà nghiên cứu đánh giá đây là một bước ngoặt lớn trong cuộc đời binh nghiệp của Mã Siêu. Tam Quốc chí nhận định rằng Mã Siêu đã "ngược đường về với đức, gởi gấm vào phượng, nương tựa vào rồng".
Trong Tam Quốc diễn nghĩa cũng hư cấu lời bộc bạch của ông: Nay mới gặp được minh chúa, ví cũng như quét đám mây mù mà trông thấy trời xanh. Các nhà nghiên cứu cũng đồng ý với ghi nhận này, đồng thời khẳng định thêm Mã Siêu đã không phụ tấm lòng trông đợi của Lưu Bị, ngoài trận mạc lập được nhiều chiến công hiển hách và được Lưu Bị trọng dụng, tấn phong nhiều chức tước.
Vây Thành Đô, Lưu Chương đầu hàng
Mã Siêu bỏ vợ con chạy theo lối Vũ Đô, qua nơi ở của rợ Đê để vào đất Thục, đến ngoại thành Thành Đô nơi Lưu Bị đang đóng quân. Ông cũng dẫn quân đội của mình đến Thành Đô để trợ chiến.
Sử sách chép lại, Lưu Bị đang vây đánh Thành Đô khi nghe tin Mã Siêu đến đầu quân, cười lớn và nói rằng: "Ta tất lấy được Ích châu vậy!".
Lưu Chương thấy Mã Siêu đến đóng quân ở phía Bắc Thành Đô, trực tiếp uy hiếp thủ phủ của Ích châu khiên nhân dân vùng Ích châu rúng động, thì lập tức đầu hàng vô điều kiện. Sử sách ghi chép lại: Siêu đến nơi, hạ lệnh đóng quân ở phía bắc Thành Đô, Siêu đến chưa đầy một tuần mà lòng người ở Thành Đô tan lở cả… ''Siêu tiến binh thẳng đến dưới chân thành. Người trong thành hoang mang sợ hãi, Chương lập tức ra hàng''.
Được ban chức tước
Lưu Bị theo đó vào tiếp quản Thành Đô, tiếp nhận địa vị của Lưu Chương đồng thời tiếp quản Ích châu bước đầu xây dựng cơ nghiệp của nhà Thục Hán. Đồng thời ông cũng phong chức tước cho các bề tôi đã chung sức xây dựng cơ nghiệp.
Tam Quốc chí chép: Tiên Chủ (Tức Lưu Bị) lĩnh chức Ích Châu mục, Gia Cát Lượng làm bầy tôi tay chân, Pháp Chính làm mưu sĩ, Quan Vũ, Trương Phi, Mã Siêu làm nanh vuốt, Hứa Tĩnh, My Trúc, Giản Ung làm Tân hữu … đều được dùng tin dùng ở vị trí xứng đáng, tận dụng hết được tài năng. Những kẻ sĩ có chí, chẳng ai không tranh đua cố gắng. Qua đó có thể thấy Mã Siêu được trọng dụng ngang với Quan Vũ và Trương Phi khi ở dưới trướng của Lưu Bị.