cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Đỗ Đình Thiện
Tiểu sử
Năm 1932, ông kết hôn với bà Trịnh Thị Điền, cán bộ hoạt động cách mạng bí mật, đã được hứa hôn từ trước khi đi Pháp. Do bị chính quyền đương thời quản thúc chặt chẽ, ông bà Thiện - Điền chuyển sang làm kinh tế, trước là để nuôi sống gia đình, sau là để ủng hộ cách mạng khi có thời cơ. Bằng chữ tín, tài trí và sự quyết tâm, ông bà trở nên giàu có nổi tiếng Hà Thành với tiệm tơ Cát Lợi ở 54 Hàng Gai, Hà Nội, nhà máy dệt ở Gia Lâm, đồn điền Chi Nê ở Hòa Bình,...
Căn nhà 54 Hàng Gai từng là cơ sở cưu mang những lãnh tụ cách mạng như Nguyễn Lương Bằng, Trường Chinh Phạm Văn Đồng ,... và cũng là nơi nhiều lần Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp khách nước ngoài và những nhân sĩ trí thức như cụ Huỳnh Thúc Kháng.
Tháng 12/1945, ông được cử là một trong 8 thành viên của Hội đồng quản trị Đại học đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và được đề nghị xuống Nam Định để ứng cử Quốc hội khóa I nhưng ông từ chối.
Tháng 6/1946, ông là một trong hai người tháp tùng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong chuyến ngoại giao đầu tiên của Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ở Fontainebleau, Pháp. Là thư ký riêng, ông đã có một cuốn nhật ký tỉ mỉ và những bức ảnh về hành trình, làm việc của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại nước Pháp trong chuyến đi kéo dài 3 tháng.
Tháng 12/1946, ông bà Thiện chuyển về đồn điền Chi Nê của gia đình giúp Chính phủ xây dựng nhà máy in tiền và cung cấp quân lương cho kháng chiến.
Tháng 2/1947, đồn điền Chi Nê bị Pháp oanh tạc, cả gia đình ông bà chuyển lên chiến khu Việt Bắc tham gia kháng chiến. Thời gian từ năm 1947 đến năm 1953, ông đảm nhận các công tác như: Giám đốc trưởng nhà máy cơ khí Trần Hưng Đạo, Trưởng phòng Quỹ Ngân hàng Quốc gia Việt Nam,... nhưng ông tình nguyện không nhận lương.
Theo một tài liệu ở Trung tâm Lưu trữ Hải ngoại (C.A.O.M) của Pháp, ông Đỗ Đình Thiện đã từng là thành viên của Tổng bộ Việt Minh (1. Hồ Chí Minh, 2. Võ Nguyên Giáp, 3. Hoàng Quốc Việt, 4. Đỗ Đình Thiện, 5. Đặng Xuân Khu, 6. Phạm Văn Đồng, 7. Lê Văn Hiến, 8. Trần Huy Liệu, 9. Trần Văn Giàu, 10. Phạm Ngọc Thạch, 11. Nguyễn Lương Bằng, 12. Nguyễn Văn Tạo, 13. Tạ Quang Bửu, 14. Lê Giản) với cương vị Tổng Thủ quỹ Tài chính Xứ Bộ Bắc Kỳ.
Hòa bình lập lại, ông cùng gia đình sống tại nhà riêng ở 76 Nguyễn Du, Hà Nội và ông tham gia Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam từ năm 1956 cho đến lúc mất, ngày 2/1/1972.
Đỗ Đình Thiện được xem là người thẳng thắn, cương trực, khiêm tốn, không màng danh lợi, không sợ cường quyền nhưng cũng là người lịch lãm, tinh tế, hấp dẫn và có khả năng cuốn hút người khác. "Lúc đi học làm cách mạng, ra đời kinh doanh kỹ nghệ và nông nghiệp, tham gia vào công cuộc xã hội" - ông trả lời như vậy khi được hỏi về tiểu sử bản thân.
Kết hôn - Lập gia đình
nhỏ|phải|200px|Chân dung bà Trịnh Thị Điền Vợ của ông là bà Trịnh Thị Điền (1912-1996) sinh tại Hà Nội, một nhà hoạt động cách mạng bí mật từ rất sớm.
Tháng 1/1929, bà gia nhập Tân Việt Cách mạng Đảng, tham gia hoạt động cùng các đồng chí Nguyễn Tạo, Nguyễn Tuấn Thức, Nguyễn Trọng Đàm,...
Năm 1930, Đảng Cộng sản Đông Dương được thành lập, bà thoát ly gia đình và tham gia công tác cách mạng ở Hải Phòng, Hòn Gai, Hà Nội theo gợi ý của đồng chí Nguyễn Thị Minh Khai.
Tháng 2/1931 bà bị Pháp bắt và bị giam giữ cùng các nhà cách mạng khác như Nguyễn Lương Bằng, Lê Duẩn,... Mặc dù bị tra tấn dã man ở Sở mật thám Hải Phòng và Hà Nội nhưng bà đã dũng cảm chịu đựng, không cung khai và đã tuyệt thực 7 ngày để phản đối việc tra tấn, ngược đãi đối với phụ nữ. Không khai thác được gì, không đủ bằng chứng, tháng 11/1931 thực dân Pháp đã phải trả tự do cho bà.
Ra tù, bà vẫn bí mật liên lạc và tiếp tế cho các đồng chí còn bị giam. Bà đã gửi 2 lưỡi cưa sắt cho các đồng chí Nguyễn Lương Bằng, Nguyễn Tạo,... góp phần tổ chức thành công cuộc vượt ngục đêm Noel 1931 tại nhà tù Hỏa Lò, Hà Nội.
Năm 1932, sau khi kết hôn, ông bà Thiện - Điền làm kinh doanh, một hình thức làm cách mạng khi bị chính quyền đương thời quản thúc. Ngoài việc đóng góp tài chính cho cách mạng, bà Trịnh Thị Điền còn tham gia Ủy ban Hành chính Kháng chiến khu Hoàn Kiếm, Hà Nội; Ủy viên Ban chấp hành Trung ương Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam từ năm 1946 đến năm 1955 và Thủ quỹ của Ngân hàng Quốc gia Việt Nam.
Ông bà Đỗ Đình Thiện có bốn người con, người con gái cả - kỹ sư luyện kim Đỗ Thanh Liên đã từng xung phong đi phục vụ chiến dịch Điện Biên Phủ khi đang là học sinh lớp 8, con gái thứ hai Đỗ Kim Anh là kỹ sư dệt, con gái thứ ba - bác sĩ Đỗ Thiên Hương đã 21 lần được gặp Hồ Chủ tịch, người con trai út Đỗ Long Vân là Giáo sư, Tiến sĩ khoa học, Chủ tịch Hội Toán học Việt Nam (1994-2004) , Chủ tịch Hội Toán học Đông Nam Á - SEAMS (2000-2001).
Những đóng góp cho nền tài chính cách mạng
Cách mạng tháng Tám thành công, ông Đỗ Đình Thiện được cử phụ trách Quỹ độc lập, sau đó là Tuần lễ vàng. Ông bà Thiện đã đóng góp 64 lạng vàng và mua (rồi tặng lại) tấm chân dung Hồ Chí Minh với giá 1 triệu đồng để ủng hộ Quỹ.
Đồn điền Chi Nê ông bà Thiện mua năm 1943 với giá 1 triệu đồng Đông Dương (tương đương 2.000 lạng vàng) với chiều dài khoảng 13 km, chiều rộng khoảng 9 km, trong đó có tới 2.000 mẫu ruộng trồng lúa, 4.000 trâu, bò, cừu, dê, 400.000 gốc cà phê và 200.000 gốc xoan đã trở thành cơ sở in tiền đầu tiên của nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa. Năm 1947, sau khi bị máy bay Pháp oanh tạc, gia đình Đỗ Đình Thiện hi sinh toàn bộ đồn điền cùng với tài sản ở đây để đóng góp cho cách mạng và về chiến khu Việt Bắc.
Ở Việt Bắc, Đỗ Đình Thiện phụ trách về máy móc, phương tiện cho các binh công xưởng, sản xuất giấy cho nhà máy in tiền,... trên cương vị giám đốc trưởng của nhà máy Trần Hưng Đạo, với bí danh Hai Chi (tức ông Hai chủ đồn điền Chi Nê).
Gia đình Đỗ Đình Thiện là một trong số những người Hà Nội đầu tiên đi kháng chiến; để lại hai ngôi nhà, một nhà máy, một đồn điền và rất nhiều của cải; đi theo Cách mạng và Cụ Hồ cho đến ngày Điện Biên Phủ toàn thắng. Hòa bình về, gia đình họ cũng chỉ là những lương dân bình thường, thậm chí cụ ông còn không hưởng lương cho đến khi mất và không hề đòi hỏi bất kỳ sự đền đáp nào.
Phần thưởng và vinh danh
Với những đóng góp to lớn cho cách mạng, năm 1950 ông bà Đỗ Đình Thiện được Nhà nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa tặng thưởng Huân chương kháng chiến hạng Nhì - một trong hai trường hợp cả hai vợ chồng cùng được thưởng huân chương vào thời điểm đó.
Năm 1991, bà Trịnh Thị Điền được Nhà nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam tặng thưởng Huân chương Độc lập hạng Nhất. Bà cũng được tiêu chuẩn an táng khi tạ thế ở nghĩa trang Mai Dịch nhưng bà có ý nguyện được an táng gần cụ ông ở nghĩa trang quê nhà - thôn Đống, xã Cổ Nhuế, Từ Liêm, Hà Nội.
Ngoài ra, ông bà cũng nhận được nhiều phần thưởng khác như Huy chương "Vì sự nghiệp đại đoàn kết toàn dân", Huy chương "Vì sự nghiệp tài chính của Đảng", Huy chương "Vì sự nghiệp giải phòng phụ nữ",...
Năm 2007, địa điểm nhà máy in tiền tại Đồn điền Chi Nê của ông bà Đỗ Đình Thiện trong những năm 1946-1947 được xếp hạng di tích lịch sử quốc gia.
Năm 2008, ông Đỗ Đình Thiện được Nhà nước truy tặng Huân chương Hồ Chí Minh.
Năm 2009, ông Đỗ Đình Thiện và bà Trịnh Thị Điền được Nhà nước truy tặng Kỷ niệm chương "Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh".
Năm 2011, một dự án xây dựng trường Mầm non mang tên Đỗ Đình Thiện đã và đang được triển khai ở xã Cổ Nghĩa, Lạc Thủy, Hòa Bình. Năm 2014, một tuyến phố ở quận Nam Từ Liêm đã được đặt tên Đỗ Đình Thiện theo Quyết định số 31/QĐ-UBND ngày 2/1/2014 của UBND thành phố Hà Nội về việc đặt tên và điều chỉnh độ dài một số đường, phố trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Năm 2019, công trình Nhà tưởng niệm người có công và cán bộ, công nhân Nhà máy in tiền tại đồn điền Chi Nê, huyện Lạc Thủy được khánh thành nhằm tôn vinh những đóng góp của gia đình ông Đỗ Đình Thiện.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành cho gia đình Đỗ Đình Thiện những tình cảm yêu quý và sự quan tâm đặc biệt. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói trong một lần nhắc tới gia đình Đỗ Đình Thiện: "Gia đình ấy với mình chỉ là một".
Liên kết ngoài
Thể loại:Thương nhân Việt Nam Thể loại:Người Hà Nội Thể loại:Huân chương Hồ Chí Minh Thể loại:Huân chương Kháng chiến
Pareuxoa
Pareuxoa là một chi bướm đêm thuộc họ Noctuidae.
Tham khảo
Thể loại:Noctuinae
Despina (vệ tinh)
Despina ( <small title="English pronunciation respelling">di-SPEE-nə or  <small title="English pronunciation respelling">di-SPY-nə ; Latin: Despœna; Tiếng Hy Lạp: Δέσποινα), cũng được biết đến với cái tên Neptune V, là vệ tinh bên trong gần nhất thứ ba của Sao Hải Vương. Nó được đặt tên theo Despoina, một nữ thần là con của Poseidon và Demeter.
Despina được phát hiện vào cuối tháng 7 năm 1989 từ những hình ảnh được chụp bởi tàu thăm dò Voyager 2. Nó được đặt cho ký hiệu tạm thời là S/1989 N 3. Phát hiện đã được công bố (IAUC 4824) vào ngày 2 tháng 8 năm 1989, nhưng trong các văn bản chỉ nói rằng "10 khung hình được chụp trong vòng 5 ngày", như vậy ngày khám phá ra Despina là vào đâu đó trước ngày 28 tháng 7. Cái tên được đặt chính thức vào ngày 16 tháng 9 năm 1991.
Quỹ đạo của Despina nằm gần nhưng ở ngoài quỹ đạo của vệ tinh Thalassa và ở bên trong vành đai Le Verrier. Vì nó cũng nằm bên dưới bán kính quỹ đạo đồng bộ của Sao Hải Vương, nó di chuyển xoắn ốc dần vào trong do tác động của lực thủy chiều và sau cùng có thể va chạm vào khí quyển của Sao Hải Vương, hoặc vỡ vụn thành một vành đai hành tinh khi vượt qua giới hạn Roche do lực dãn thủy chiều.
Despina có đường kính khoảng 150 km (90 mi).
Liên kết ngoài
Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1989 Thể loại:Vệ tinh của Sao Hải Vương
Tetanolita greta
Tetanolita greta là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tetanolita
Hayashi Yoshihide
Hayashi Yoshihide (林 義秀), (sinh ngày 25 tháng 8 năm 1891 mất ngày 5 tháng 2 năm 1978), là một vị tướng Lục quân Đế quốc Nhật Bản, tham gia chiến tranh thế giới thứ hai.
Tiểu sử
Sinh ra ở Wakayama, Hayashi tốt nghiệp khóa 26 Trường Sĩ quan Lục quân năm 1914 và khóa 35 Trường Đại học Lục quân năm 1923. Ban đầu ông đến làm việc tại bản doanh đạo quân Quan Đông, tham gia vào nhóm hoạch định chiến lược cho các hoạt động ở miền bắc Chahar, Trung Quốc, trong giai đoạn đầu của cuộc chiến tranh Trung-Nhật.
Từ năm 1938 - 1940, Hayashi làm việc ở Đài Loan quân (Lục quân Đế quốc Nhật Bản).
Năm 1941, Ông lên chức Thiếu tướng.
Từ năm 1940, để chuẩn bị cho cuộc xâm lược Đông Nam Á, Hayashi chỉ huy lực lượng ở Đài Loan thu thập, nghiên cứu và điều tra các vấn đề liên quan, phục vụ cho cuộc chiến.
Từ năm 1941- 1942, Hayashi là phó tham mưu trưởng Phương diện quân 14 (Lục quân Đế quốc Nhật Bản). Đến năm 1943, ông được giao chỉ huy Sư đoàn 54.
Tháng 5- 1943, Hayashi chỉ huy Lữ đoàn hỗn hợp độc lập 24 ở Miến Điện.
Năm 1945, ông chỉ huy Sư đoàn 53 đóng tại Miến Điện. Cùng năm, ông được thăng chức Trung tướng.
Tháng 7- 1953, ông được thả.
Liên kết ngoài
Thể loại:Người Wakayama Thể loại:Trung tướng Lục quân Đế quốc Nhật Bản
Elaphoglossum gonzalesiae
Elaphoglossum gonzalesiae là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được M. Kessler & Mickel mô tả khoa học đầu tiên năm 2006.
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphoglossum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2006
Senecio ngoyanus
Senecio ngoyanus là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Hilliard miêu tả khoa học đầu tiên năm 1973.
Tham khảo
N Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1973
Nusalala ilusionata
Nusalala ilusionata là một loài côn trùng trong họ Hemerobiidae thuộc bộ Neuroptera. Loài này được Monserrat miêu tả năm 2004.
Tham khảo
Thể loại:Nusalala
Meristhus sikkimensis
Tham khảo
Thể loại:Meristhus
Hypnodontopsis spathulata
Hypnodontopsis spathulata là một loài rêu trong họ Rhachitheciaceae. Loài này được H. Akiy. & A. Tanaka mô tả khoa học đầu tiên năm 2002.
Berberis veitchii
Berberis veitchii  là một loài thực vật có hoa trong họ Hoàng mộc. Loài này được C.K.Schneid. mô tả khoa học đầu tiên năm 1913.
Omphalucha ditriba
Omphalucha ditriba là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Omphalucha
Berberis veitchii
Liên kết ngoài
V Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1913 Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Hypnodontopsis spathulata
Liên kết ngoài
Thể loại:Hypnodontopsis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2002
Epirhyssa confracta
Epirhyssa confracta là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Epirhyssa
Armutlu, Alucra
Armutlu là một xã thuộc huyện Alucra, tỉnh Giresun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 58 người.
Máy chiếu kỹ thuật số
Một máy chiếu kĩ thuật số là máy quang điện dùng để chuyển đổi dữ liệu hình ảnh từ máy vi tính hay nguồn video cho hình ảnh sáng trên một nền xa thường là tường hay phông nền.
Máy chiếu phục vụ các mục đích sau:
Máy chiếu kĩ thuật số có thể gắn vào hộp và có màn hình để tạo nên một hệ thống chiếu phim, phổ biến như là một rạp phim tại nhà. Độ phân giải của một máy chiếu xách tay thường theo tiêu chuẩn SVGA(800x600 điểm ảnh), với thiết bị phụ trợ đắt tiền như XGA (1024x768 điểm ảnh)
Giá của thiết không chỉ tùy thuộc vào độ phân giải, mà còn vào độ sáng của nó. Để sử dụng trong phòng họp thì độ sáng vào khoảng 1000 tới 4000 lumen.
Phổ Hú
Phổ Hú (chữ Hán: 溥煦; 22 tháng 2 năm 1831 – 1907) là một nhân vật Hoàng thất của nhà Thanh trong lịch sử Trung Quốc.
Máy chiếu kỹ thuật số
Xem thêm
hiện nay công nghệ máy chiếu đã tiến rất xa. đặc biệt là công nghệ DLP ra đời đã làm thỏa mãn nhu cầu giải trí của những khách hàng khó tính muốn có yêu cầu thẩm mỹ cao - để có thể có được hình ảnh tốt nhất, tín hiệu cần được chiếu lên một màn chiếu chuyên dụng, Vì màn chiếu chuyên dụng được sơn những hạt phản quang giúp tăng cường độ sáng và độ nét lên rất nhiều lần so với chiếu vào tường hay vải thông dụng.
Liên kết ngoài
Thể loại:Dụng cụ văn phòng Thể loại:Băng đĩa hình cho thuê Thể loại:Thiết bị hiển thị Thể loại:Kỹ thuật số Thể loại:Thuật ngữ truyền hình
Phổ Hú
Cuộc đời
Phổ Hú được sinh ra vào tháng giêng (âm lịch) năm Đạo Quang thứ 11 (1831), trong gia tộc Ái Tân Giác La. Ông là con trai thứ năm của Tam đẳng Phụ quốc Tướng quân Tái Minh (載銘) – con trai thứ hai của Cố Sơn Bối tử Dịch Thuần (奕純). Mẹ ông là Thứ thiếp Lâm thị (林氏). Năm Hàm Phong thứ 4 (1854), tháng 9, ông được đem làm con thừa tự của Định Mẫn Thân vương Tái Thuyên. Không lâu sau, dưỡng phụ của ông qua đời, ông được tập tước Định Thân vương (定親王) đời thứ 6, nhưng Định vương phủ không phải thừa kế võng thế, nên ông chỉ được phong làm Định Quận vương.
Năm Đồng Trị thứ 5 (1866), tháng 6, ông nhận mệnh vào triều làm chức Đại thần (大臣). Năm thứ 8 (1869), ông bị bệnh, xin không nhận bổng lộc 5 năm, nhưng triều đình vẫn ban thưởng cho ông nửa bổng lộc. Năm thứ 13 (1875), tháng 12, ông được trả phép phục chức. Đến năm Quang Tự thứ 2 (1876), ông lại nhân bị bệnh mà xin đình bổng, nhưng triều đình lại ban thưởng cho ông toàn bổng. Năm Quang Tự thứ 33 (1907), tháng 9, ông qua đời, hưởng thọ 76 tuổi, được truy thụy Định Thận Quận vương (定慎郡王).
Tương truyền ông là người thích làm việc thiện, thường hay cấp tiền cho người nghèo, mua điểu phóng sinh. Cả đời ông không có thành tựu gì, nhiều năm không vào cung làm quan, nhưng lại rất lo cho dân chúng bá tánh.
Hậu duệ
Ông có 4 người con trai và 8 người con gái, trong đó 4 người con trai là:
Tham khảo
Thể loại:Định Thân vương Thể loại:Người Mãn Châu Chính Lam kỳ
Douains
Douains là một xã trong vùng hành chính Normandie, thuộc tỉnh Eure, quận Évreux, tổng Canton de Vernon-Sud. Tọa độ địa lý của xã là 49° 02' vĩ độ bắc, 1° 25' kinh độ đông. Douains nằm trên độ cao trung bình là 134 mét trên mực nước biển, có điểm thấp nhất là 97 mét và điểm cao nhất là 148 mét. Xã có diện tích 11,27 km², dân số vào thời điểm 1999 là 465 người; mật độ dân số là 41 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Xã của Eure
Metalobosia postflavida
Metalobosia postflavida là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Metalobosia
Tây Makedonía
Tây Makedonía (Δυτική Μακεδονία, ) là một trong 13 vùng của Hy Lạp, bao gồm phần phía tây của Makedonía. Vùng được chia thành các đơn vị thuộc vùng Florina, Grevena, Kastoria, và Kozani.
Vùng Tây Makedonía nằm ở tây bắc Hy Lạp, giáp với các vùng Trung Macedonia (đông), Thessaly (nam), Epirus (tây), và ở phía bắc là Cộng hòa Bắc Macedonia (vùng Bitola) và Albania (quận Korçë).
Mặc dù có diện tích 9451 km2 (7,2% tổng diện tích đất nước), vùng chỉ có 302.892 cư dân (2,9% tổng dân số cả nước). Điều này là do vùng có địa hình núi non với 82% diện tích là đồi núi hoặc bán đồi núi. Điều này cũng phản ánh trong phân bổ dân cư, phần lớn dân cư (56%) sống tại vùng nông thôn. Thủ phủ của vùng là Kozani có 47.451 cư dân. Các đô thị quan trọng khác là Ptolemaida (32.775), Grevena (16.704), Florina (14.318) và Kastoria (13.959).
Liên kết ngoài
Thể loại:Vùng hành chính Hy Lạp Thể loại:Vùng cấp hai Liên minh châu Âu
Chorus giganteus
Chorus giganteus, là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Muricidae, họ ốc gai. Kích thước khoảng một nắm tay người trưởng thành, màu xước đỏ nâu hoặc nâu đất. Đây là loài đặc hữu của bờ biển của Chile chưa hoặc hiếm thấy tại Việt Nam. Ưa sống ở vùng biển ấm có nhiều mỏm đá để trú ngụ và làm chỗ bám. Chúng giá trị dinh dưỡng, dùng làm thực phẩm đặc sản.
Tham khảo
G G Thể loại:Động vật được mô tả năm 1831 Thể loại:Động vật đặc hữu Chile Thể loại:Động vật thân mềm ăn được
Breda milvina
Breda milvina là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Breda. Breda milvina được Carl Ludwig Koch miêu tả năm 1846.
Tham khảo
Thể loại:Breda (Salticidae)
Trần Thị Đang
Cùng với Thừa Thiên Cao Hoàng hậu, bà là một trong hai người vợ gắn bó với Gia Long thuở hàn vi, lập nghiệp. Bà hưởng phúc đến đời cháu Thiệu Trị, hưởng cảnh ngũ đại đồng đường, ở ngôi vị cao quý nhất hậu cung nhà Nguyễn từ khi Thừa Thiên Cao Hoàng hậu mất vào năm 1814 đến khi bà qua đời vào năm 1846, tổng cộng 32 năm.
Thân thế
Bà tên húy là Đang (璫), lại húy là Kính (敬), con gái thứ của Thọ Quốc công Trần Hưng Đạt (陳興達) (1746 - 1810) và Thọ Quốc phu nhân Lê thị. Gia tộc bà vốn gốc Thanh Hóa, tiên tổ là Trần Phúc Tư buổi đầu năm 1558 theo chúa Tiên Nguyễn Hoàng vào Thuận Hóa lập nghiệp, định cư ở huyện Hương Trà, phủ Thừa Thiên.
Phi thiếp của Nguyễn vương
Khi quân Trịnh vào đánh chiếm Phú Xuân (đầu năm 1775), thân mẫu của chúa Nguyễn Ánh là Ý Tĩnh Khang hoàng hậu lánh nạn ở làng An Du, Cửa Tùng, bà được tuyển vào hầu cận vì là con nhà danh giá. Năm 1778, chúa Nguyễn Ánh sai người rước mẹ vào Gia Định, qua năm Kỷ Hợi 1779, bà cùng các chị em của Nguyễn Ánh cũng vào theo. Bà khi 12 tuổi (1781) được tấn phong là Tả cung tần (左宮嬪), tục gọi là Nhị phi (二妃).
Khi quân Tây Sơn còn mạnh thế, bà theo chúa Nguyễn Ánh phiêu bạt nhiều nơi, đêm thường thắp hương cầu khẩn: "Lúc này vận nước còn khó khăn, chưa được an định, nếu sinh con mà bỏ đi thì bất nhân mà mang theo chỉ bận lòng chúa thượng. Nếu số mệnh có con thì xin thái bình rồi mới sinh, mong trời ban được như thế".
Năm 1788, sau khi chúa Nguyễn Ánh chiếm lại được Gia Định, một đêm bà nằm mộng thấy một vị thần dâng lên một cái tỉ và hai cái ấn ngọc; cái tỉ màu sắc đỏ bóng nhẫy tươi sáng như mặt trời; một cái ấn thì sắc tía, cái kia thì sắc rất nhạt, bà nhận lấy tất cả. Năm 1791, bà sinh ra hoàng tử thứ tư là Đảm, tức vua Minh Mạng, ở thôn Hoạt Lộc (thuộc Gia Định), sau đó là Kiến An Vương Đài (1795), Hoàng tử Hiệu (mất từ nhỏ) và Thiệu Hóa Quận vương Chẩn (1803). Khi Đảm lên 3 tuổi, Nguyễn Ánh đưa vào làm con của vợ cả là Nguyên phi Tống thị, Tống Nguyên phi yêu thương Hoàng tử như con mình.
Năm Gia Long thứ 6 (1807), cháu đích tôn của bà, tức vua Thiệu Trị sau này, vừa ra đời 13 ngày đã mất mẹ, được Thuận Thiên Cao Hoàng hậu đón vào nuôi trong cung.
Năm Gia Long thứ 11 (1812), cháu trai thứ ba của bà là Nguyễn Phúc Yến mất mẹ khi vừa lên 3 tuổi, được bà đón vào cung nuôi dưỡng. .
Thời Minh Mạng
Vào thời Minh Mạng, Thuận Thiên Cao Hoàng hậu từng quan tâm bỏ tiền của nhằm tu sửa nhiều chùa chiền ở khu vực huyện Hương Trà.
Mùa đông năm 1820, cung Từ Thọ xây xong. Mùa xuân năm 1821, vua Minh Mạng cùng bá quan dâng biểu tấn tôn bà làm Hoàng thái hậu. Bà vốn tính cần kiệm, từng đặt nhà thêu nuôi tằm trong cung, hằng ngày đều đến trông nom để làm vui.. Vua thường bảo quần thần rằng: ''“Cung Từ Thọ có nhà nuôi tằm, ươm được nhiều tơ. Đó bởi mẹ ta có tính cần cù, biết rõ trồng dâu chăn tằm là nguồn gốc để may mặc, nên tự mình nuôi tằm ươm tơ, để làm gương cho người trong cung và Kinh đô. Nếu không thế, ta lấy của thiên hạ nuôi mẹ, còn có thiếu gì mà phải nuôi tằm.”.''
Mùa xuân năm Minh Mạng thứ 7 (1826), con trai thứ 28 của Hoàng đế là hoàng tử Miên Trạch 3 tuổi, tư chất thông minh, được Hoàng thái hậu rất yêu, một hôm bị cảm gió, Hoàng thái hậu tự mình bế ẵm, không khiến cung nữ, vua ngồi hầu bên cạnh xin bế thay cũng không cho. Vua ra coi chầu, bảo các thị thần rằng: “Cha con là nghĩa thân tự trời, chỉ lo có đau ốm tất không thể không quan tâm được; nhưng nghĩ Miên Trạch là trẻ con mà làm lo phiền cho thái hậu đến thế, lòng trẫm cũng chán lắm.".
Năm Minh Mạng thứ 13 (1832), Hoàng đế truy tôn cha bà làm Đông các Học sĩ, hàm Thái phó, phong là Hoa Quốc công (華國公), Lê Phu nhân mẹ bà là Nhất phẩm Hoa Quốc phu nhân (一品華國夫人).
Mùa đông năm Minh Mạng thứ 18, tháng 11 ngày Canh Dần ( tức ngày 13 tháng 12 năm 1837), nhân dịp Thánh thọ 70 tuổi của bà, Hoàng đế cùng bá quan dâng tôn hiệu là Nhân Tuyên Từ Khánh Hoàng Thái Hậu (仁宣慈慶皇太后). Sách văn rằng: Trộm nghe có đức tất được danh, tôn thân là đạt hiếu, thế nên danh nêu trong sách ngọc, tiếng lưu ở sử son, vịnh đức tốt như thơ Tư trai , dâng lễ trọng tại cung Trường Lạc đều là để tỏ phúc tốt mà nêu tiếng khen lớn. Kính nghĩ: Thánh mẫu Hoàng thái hậu bệ hạ, chứa phúc rộng lớn, khuôn phép nghiêm trang, giúp nghiệp đế thêm vẻ huy hoàng, dựng nên nền giáo hóa, dạy tuổi trẻ trong khi nối nghiệp, mở rộng lòng từ, tám cõi đầm ấm gió hòa, thất tuần tuổi thọ mạnh khỏe, kính gặp khánh điển, lòng vui bội phần, đức tốt lớn thay, rộng dày không thể nói được; dựa vào cổ lễ, tôn sùng để tỏ tiếng thơm, kính đem các quan mang sách vàng, ấn vàng kính dâng huy hiệu là Nhân Tuyên Từ Khánh Hoàng thái hậu. Cúi xin nhận tôn hiệu vẻ vang yên vui phúc lớn mãi, chín châu vinh dưỡng, thư lòng yêu mến hằng ngày, tuổi thọ tăng thêm, trường thọ như núi.
Năm 1840, vua Minh Mạng mất, tôn chiếu Hoàng tử trưởng Trường Khánh Công Miên Tông lên nối ngôi, tức Thiệu Trị. Quan đại thần Trương Đăng Quế tâu lên, bà dụ rằng cha truyền con nối là đạo thường xưa, văn võ bá quan phải dốc toàn tâm để giúp đỡ tân đế.
Thời Thiệu Trị
Năm Thiệu Trị thứ nhất, tháng 3 ngày Nhâm Tý (tức 18 tháng 4 năm 1841) Hoàng đế Thiệu Trị dâng tôn hiệu cho bà là Nhân Tuyên Từ Khánh Thái Hoàng Thái Hậu (仁宣慈慶太皇太后). Sách văn rằng:
Kính nghĩ: Thánh Tổ mẫu Nhân Tuyên Từ Khánh Hoàng thái hậu bệ hạ, nghiêm tĩnh để ơn lành, bao rộng ra đức hóa, rõ rệt đức hay mà sửa giáo hóa trong khuê khổn, giúp cho Thế Tổ ta 18 năm dựng cơ đồ, nói tốt người trước mà để lại người sau, mở cho tiên đế ta 21 năm thái bình thịnh trị. Tuổi thọ vui vẻ, được nhiều phúc tốt, ơn trạch thấm khắp nước nhà, dài lũ đông đàn lâu đội ơn trời, phúc lộc để cho con cháu. Phụng dưỡng tôn vinh đủ làm vu danh xưng cao quý lâu tỏ vẻ vang để được kế thừa người khác, nhận nghiệp lớn này, yêu con nối nhờ về Phúc ấm, phong hậu, cho nên nối công chí xưa cần nghi đạo hiếu, điển tôn xưng phải nên long trọng cử hành. Nên dã kính cáo nhà tôn miếu, bưng sách vàng ấn vàng, kính dâng tôn hiệu là: Nhân Tuyên Từ Khánh Thái Hoàng thái hậu.
Mùa hạ cùng năm, Hoàng đế Thiệu Trị truy phong cha bà lên làm Cần chính điện đại học sĩ Thái sư, tước hiệu là Thọ Quốc công (壽國公), Lê phu nhân là Thọ Quốc nhất phẩm phu nhân (壽國一品夫人).
Mỗi khi rỗi việc, vua Thiệu Trị lại đến cung Từ Thọ hỏi han sức khỏe bà. Bà thường thong dong dặn dò vua về việc tin dùng người cũ, tuân theo phép nước, tiếp nối ý chí và việc làm của ông cha sao cho xứng đáng là một vị Hoàng đế. Lại cho bài luận về vua tôi, dạy bảo rất cặn kẽ cho vua nghe.
Khi Thiệu Trị đến hầu cơm, bà dụ rằng: " Hoàng đế hầu cơm, đi bằng đầu gối, dâng đũa chính tay điều hòa nước canh, vui vẻ dâng chén, nhất nhất đều tuân theo chí của người trước, tình lễ thực là đầy đủ cả". Hoàng đế giơ tay lên trán mà lạy tạ.
Bà thường dạo chơi vườn Thường Mậu, lên lầu Ký Ân, xa có thể trông thấy ruộng tịch điền, dụ rằng: "Thánh Tổ Nhân hoàng đế (tức Minh Mạng) yêu quý, chú ý đến Hoàng đế (tức Thiệu Trị), khác hẳn những người con khác, Tổ mẫu già này biết rõ từ lâu. Năm trước Thánh tổ Nhân Hoàng đế dựng ra vườn này, vì sợ sự giàu sang dễ thành ra kiêu căng xa xỉ, không biết lo cho dân, thương nhà nông, cho nên dựng nhà phủ đệ cho Hoàng đế ở trước ruộng tịch điền, khiến cho Hoàng đế biết cấy gặt khó nhọc. Hoàng đế nên nghĩ kỹ về tiết kiệm, chớ xa xỉ về ăn uống, sửa sang cung điện nhà vườn để làm vui, thực không phải là chí của người trước."
Mùa xuân năm Thiệu Trị thứ 2 (1842), vua Thiệu Trị tuần du ra Bắc. Vua từng có ý muốn để Hoàng tử thứ hai là Hồng Nhậm lưu lại Kinh đô vì lo con trưởng Hồng Bảo không làm được việc. Song Thái hoàng thái hậu lại cho rằng tuy Hồng Bảo ít học, nhưng Hoàng trưởng tử lưu kinh đã là lệ cũ, hơn nữa bên cạnh vẫn có các đại thần giúp việc, cho nên không cần thay đổi. Vua không dám trái ý bà, cuối cùng để Hồng Bảo ở lại Kinh đô, đưa Hoàng tử thứ hai theo mình ra Bắc.
Năm Thiệu Trị thứ 4 (1844), Thái hoàng thái hậu đến chơi vườn Cơ Hạ. Hoàng đế Thiệu Trị quỳ đón ở cửa vườn, đi trước dẫn đường, theo sau là võng chở bà đi thưởng ngoạn. Khi coi ao Minh Giám, thấy cá làm sóng gợn, câu được nhiều cá tốt, bà lại dụ rằng:  "Cá ở ao không lo chài lưới, đầm ruộng cũng chẳng hơn thế, đạo nhân quân làm chính trị, cốt nên thân người hiền xa kẻ gian, răn xa xỉ, chuộng tiết kiệm, Hoàng đế nên nhớ kỹ đấy.".
Đầu mùa hạ năm Thiệu Trị thứ 5 (1845), vua cho đúc ấn vàng Từ Thọ cung bảo dâng lên cho bà để khi có công việc trong cung thì sử dụng.
Cũng trong năm đó, trong cung có việc tốt là "ngũ đại đồng đường". Chắt lớn nhất của bà, tức hoàng trưởng tử của vua Thiệu Trị là An Phong công Hồng Bảo sinh con đầu lòng đặt tên là Ưng Phúc. Ưng Phúc được ẵm vào hầu trong cung Từ Thọ và cho nuôi nấng ở trong cung. Ngũ đại đồng đường vốn là việc hiếm thấy xưa nay, cho nên tháng 11 ngày Kỷ Mùi (tức 30 tháng 11 năm 1845), vua Thiệu Trị dâng kim sách tấn tôn bà là Thánh Tổ Mẫu Nhân Tuyên Từ Khánh Phúc Thọ Khang Ninh Thái Hoàng Thái Hậu (聖祖母仁宣慈慶福壽康寧太皇太后).
Qua đời
Tháng 8 ngày 13 năm Thiệu Trị thứ 6 (tức 2 tháng 10 năm 1846), Thái hoàng thái hậu lâm bệnh nặng, qua giờ Dậu ngày 18 tháng 9 âm lịch (tức ngày 6 tháng 11 dương lịch) thì qua đời, hưởng thọ 77 tuổi, quan tài để ở cung Từ Thọ. Tháng 11 ngày 20 (tức 6 tháng 1 năm 1847), Hiến Tổ Thiệu Trị dâng tôn hiệu là Thuận Thiên Hưng Thánh Quang Dụ Hóa Cơ Nhân Tuyên Từ Khánh Đức Trạch Nguyên Công Cao Hoàng hậu (順天興聖光裕化基仁宣慈慶德澤元功高皇后), gọi tắt là Thuận Thiên Cao Hoàng Hậu (順天高皇后). Sách văn rằng:
Có đức lớn trong thiên hạ, tất được tiếng to trong thiên hạ. Cho nên lễ tôn huy hiệu chép ở kinh mà văn thuật đức để trong sách.
Kính nghĩ: Hoàng tổ tỷ, đại hành Nhân Tuyên Từ Khánh Phúc Thọ Khang Ninh Thái hoàng thái hậu, nêu đức tốt bao hàm rộng rãi, nối tiếng tốt chay kính thân yêu. Đức gặp đất dày, giúp công thành thịnh cho nhà Hạ ; ấn thần điềm tốt, chịu mệnh trời sinh ra nhà Thương. Đức sáng lâu dài để ở xã tắc ; giáo hoá gây dựng, làm phép cho nước nhà. Lòng nhân rộng yêu người mà tiếng thánh thiện nghe khắp ; đức hiền họp hoà khí mà hưởng phúc thọ được tôn vinh. Ba triều hợp phúc, ngũ đại đồng đường. Đức ban ra khắp tám phương xa cách ; công giúp rợp ngang đất chở trời che. Suy nguyên điềm lành phúc tốt từ đâu, vô cùng cảm mộ; ngửa trông đại đức chí nhân khó nói, khôn xứng báo đền ! Tra xét điển thường, hợp lòng công luận ; thỉnh mệnh các miếu, thân đem Tôn nhân phủ và các quan văn võ, kính tiến sách vàng, ấn vàng, dâng tôn thuỵ là : Thuận Thiên Hưng Thánh Quang Dụ Hoá Cơ Nhân Tuyên Từ Khánh Đức Trạch Nguyên Công Cao Hoàng hậu.
Cúi xin sáng tỏ tôn hiệu to, nêu ra Phúc lành tốt. Sánh trời cao sáng, cùng dài lâu đến chỗ vô ngần ; hưởng tế cảm thông, mong nối dõi về sau còn mãi.
Hậu sự
Lăng mộ của Thuận Thiên Cao Hoàng hậu nằm ở bên phải lăng Thiên Thọ, trên núi Thuận Sơn, huyện Hương Trà, gọi là lăng Thiên Thọ Hữu. Bên phải núi Thuận Sơn là núi Mỹ Sơn dựng điện Gia Thành để thờ cúng.
Cuối thời Minh Mạng, vua phái văn võ đại thần, Khâm thiên giám cùng thầy địa lý tìm đất tốt gần lăng Thiên Thọ, cuối cùng chọn được ngôi đất tốt ở Thuận Sơn, thích hợp làm phần mộ muôn năm lâu dài. Vua cho rằng đất núi Thuận Sơn vừa gần với lăng Thiên Thọ mà lại ở về phía bên phải, theo lẽ đã thuận về tự nhiên; lại được cây tùng cây bách xanh tốt, núi sông ôm quanh, là một chỗ đất đặt mộ đẹp đẽ. Sau này Cao Bá Quát cũng từng có chùm 7 bài thơ cảm thán vẻ đẹp của lăng Thiên Thọ Hữu, có tên là Cung nghĩ Gia Thành điện thiên hoa thiếp tử thất thủ (恭擬嘉成殿天花帖子七首).
Năm Thiệu Trị thứ 5, tháng 9 ngày Canh Tuất (tức 16 tháng 11 năm 1846), xây nhà lăng trên núi Thuận Sơn. Các công trình như huyền cung, bảo thành, lăng tẩm, nhà cửa được sửa sang. Công việc làm xong, dâng tên hiệu : lăng lấy tên là lăng Thiên Thọ Hữu, điện gọi là điện Gia Thành, cửa gọi là cửa Minh Ý.
Năm Thiệu Trị thứ 6, tháng 12, ngày 7 (tức 23 tháng 1 năm 1847), giờ Dần, Hoàng đế Thiệu Trị cùng các quan đến bàn thờ ở cung Từ Thọ làm lễ tổ điện. Giờ Tỵ, linh giá đến bến sông Kinh thành, lên thuyền rồi làm lễ điện ban trưa do hoàng tử, hoàng thân trong ban trực làm lễ. Lễ xong, linh giá đi tiếp. Ngày hôm sau, linh giá đi qua lăng Cơ Thánh của Hưng tổ Hoàng đế. Ngày 9 (tức 25 tháng 1 năm 1847), làm lễ điện buổi sáng xong, rước linh giá lên bộ. Giờ Tý hạ huyệt. Cùng ngày, thần chủ của bà được rước về cung Từ Thọ. Khi rước linh giá đi từ cung Từ Thọ và lần đưa thần chủ trở về, nếu là đường bộ Hoàng đế Thiệu Trị đi võng theo sau, khi đi đường thủy thì đi thuyền ngự theo hộ vệ.
Năm Tự Đức thứ nhất, tháng 11 ngày Canh thìn (tức ngày 5 tháng 12 năm 1848), thần chủ của bà được rước về thờ ở Chánh án Thế Miếu, ở phía Tây thần chủ của Thế Tổ, thánh vị đặt tại gian giữa điện Phụng Tiên.
Hậu duệ
Thuận Thiên Cao hoàng hậu sinh được 4 người con trai:
Hình ảnh công cộng
Tại quê hương Văn Xá (nay thuộc phường Hương Văn, thị xã Hương Trà, tỉnh Thừa Thiên Huế) có đường Thuận Thiên được đặt theo thụy hiệu của bà.
Thư mục
Thể loại:Sinh năm 1769 Thể loại:Mất năm 1846 Thể loại:Phi tần Gia Long Thể loại:Hoàng thái hậu nhà Nguyễn Thể loại:Người Huế
Mordella viridis
Mordella viridis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Pic miêu tả khoa học năm 1930.
Chiastocaulon dendroides
Chiastocaulon dendroides là một loài rêu tản trong họ Plagiochilaceae. Loài này được (Nees) Carl miêu tả khoa học lần đầu tiên năm 1932.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chiastocaulon Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1932
Gamochaeta pensylvanica
Gamochaeta pensylvanica là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Willd.) Cabrera mô tả khoa học đầu tiên năm 1961.
Liên kết ngoài
Thể loại:Gamochaeta Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1961
Oncocnemis deceptiva
Oncocnemis deceptiva là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Oncocnemis
Elaphoglossum gracillimum
Elaphoglossum gracillimum là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Mickel mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphoglossum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1991
Jonesiobryum cerradense
Jonesiobryum cerradense là một loài rêu trong họ Rhachitheciaceae. Loài này được Vital ex B.H. Allen & Pursell mô tả khoa học đầu tiên năm 1991.
Liên kết ngoài
Thể loại:Jonesiobryum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1991
Boronia falcifolia
Boronia falcifolia là một loài thực vật có hoa trong họ Cửu lý hương. Loài này được A.Cunn. ex Endl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1837.
Liên kết ngoài
Thể loại:Boronia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1837
Meristhus squameus
Meristhus squameus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Candèze miêu tả khoa học năm 1893.
Berberis venusta
Berberis venusta là một loài thực vật có hoa trong họ Hoàng mộc. Loài này được C.K.Schneid. mô tả khoa học đầu tiên năm 1939.
Meristhus squameus
Tham khảo
Thể loại:Meristhus
Berberis venusta
Liên kết ngoài
V Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1939
Pla de l'Estany
Pla de l'Estany là một comarca (hạt) ở Catalonia, Tây Ban Nha.
Các đô thị
Dân số năm 2005.
Liên kết ngoài
Thể loại:Hạt Tây Ban Nha Thể loại:Tỉnh Girona
Epirhyssa corpucella
Liên kết ngoài
Thể loại:Epirhyssa
Kanyawee Songmuang
Kanyawee Songmuang (tiếng Thái: กัญญาวีร์ สองเมือง, phiên âm: Can-da-vi Xong-mương, sinh ngày 21 tháng 7 năm 1996) còn có nghệ danh là Thanaerng (tiếng Thái: ต้าเหนิง, phiên âm: Ta-nin), là một nữ diễn viên và người mẫu người Thái Lan. Cô được biết đến qua vai diễn Jane trong series phim học đường đình đám Tuổi nổi loạn (2014–2015).
Tiểu sử và học vấn
Kanyawee Songmuang sinh ngày 21 tháng 7 năm 1996 tại tỉnh Roi Et, Thái Lan. Cô là người Thái gốc Hoa.
Cô tốt nghiệp cấp 3 trường trung học Satree Suksa tại tỉnh Roi Et và theo học trường Cao đẳng Nghiên cứu Liên ngành, Đại học Thammasat, nơi cô theo học chương trình PPE.
Cissus gardneri
Cissus gardneri là một loài thực vật hai lá mầm trong họ Nho. Loài này được Thwaites miêu tả khoa học đầu tiên năm 1858.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cissus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1858
Kanyawee Songmuang
Sự nghiệp
Cô bắt đầu sự nghiệp giải trí của mình khi tham gia "Miss Teen Thái Lan" năm 2012 và "Siêu mẫu Thái Lan" năm 2013.
Năm 2014, cô tham gia Hormones: The Next Gen và lọt vào Top 6. Sau đó, cô kí hợp đồng với công ty quản lý Nadao Bangkok và đóng vai Jane trong Tuổi nổi loạn 2. Cùng năm, cô đóng vai Thitima trong tập 10 của ThirTEEN Terrors (Ngôi trường ma ám).
Năm 2015, cô trở lại với vai diễn Jane trong Tuổi nổi loạn 3.
Năm 2016, cô diễn xuất cùng Korapat Kirdpan trong Senior Secret Love: My Lil Boy với vai Belle.
Năm 2018, cô đóng vai Kim trong phim Biến cố gia tộc.
Oxyanthus racemosus
Oxyanthus racemosus là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được (Schumach. & Thonn.) Keay mô tả khoa học đầu tiên năm 1958.
Kanyawee Songmuang
Sự nghiệp
Năm 2019, cô đóng vai Bamee trong phim Yêu chàng cấp cứu.
Oxyanthus racemosus
Liên kết ngoài
Thể loại:Oxyanthus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1958
Kanyawee Songmuang
Sự nghiệp
Ngày 25/12/2021, hợp đồng của cô với Nadao Bangkok kết thúc và cô trở thành diễn viên tự do.
Đời tư
Từ năm 2016, cô hẹn hò với nam diễn viên, ca sĩ Krissanapoom Pibulsonggram (JJ).
Liên kết ngoài
Thể loại:Sinh năm 1996 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Nữ diễn viên Thái Lan Thể loại:Nữ diễn viên điện ảnh Thái Lan Thể loại:Nữ diễn viên truyền hình Thái Lan Thể loại:Người tỉnh Roi Et Thể loại:Người Thái gốc Hoa
Habo (đô thị)
Habo Municipality (Habo kommun) là một đô thị ở hạt Jönköping, phía nam Thụy Điển, với thủ phủ là thị xã của Habo.
Đô thị hiện tại đã được lập năm 1974 khi một phần của đô thị nông nghiệp bị giải thể Fågelsås được hợp nhất với Habo cũ. Đơn vị này đã được chuyển từ hạt Skaraborg bị giải thể sang hạt Jönköping năm 1998.
Các đơn vị dân cư trực thuộc
Có 3 khu vực đô thị (cũng gọi là Tätort hay đơn vị địa phương) tại đô thị Habo.
Bảng dưới đây liệt kê các đơn vị trực thuộc của đô thị này theo quy mô dân số thời điểm 31 tháng 12 năm 2005. Thủ phủ được bôi đậm.
Aydınyayla, Alucra
Aydınyayla là một xã thuộc huyện Alucra, tỉnh Giresun, Thổ Nhĩ Kỳ. Dân số thời điểm năm 2011 là 27 người.
Cinclidotyphis
Cinclidotyphis là một chi ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển thuộc họ Muricidae, họ ốc gai.
Các loài
Các loài thuộc chi Cinclidotyphis bao gồm:
Tham khảo
Thể loại:Muricidae
Xã West Carroll, Quận Cambria, Pennsylvania
Xã West Carroll (West Carroll Township) là một xã thuộc quận Cambria, tiểu bang Pennsylvania, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.296 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã thuộc tiểu bang Pennsylvania Thể loại:Quận Cambria, Pennsylvania
Breda notata
Loài này thuộc chi Breda. Breda notata được Arthur Merton Chickering miêu tả năm 1946.
Tham khảo
Thể loại:Breda (Salticidae)
899 Jokaste
899 Jokaste
899 Jokaste là một tiểu hành tinh ở vành đai chính. Nó được Max Wolf phát hiện ngày 3.8.1918 ở Heidelberg, và được đặt theo tên Jocasta, mẹ và vợ của Oedipus trong thần thoại Hy Lạp.
Ghi chú
Đừng lẫn lộn với vệ tinh Iocaste, một vệ tinh tự nhiên của Sao Mộc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1918 Thể loại:Được phát hiện bởi Max Wolf
Omphalucha epixyna
Omphalucha epixyna là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Omphalucha
Nusalala marginata
Tham khảo
Thể loại:Nusalala
Gamochaeta platensis
Gamochaeta platensis là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được (Cabrera) Cabrera mô tả khoa học đầu tiên năm 1961.
Liên kết ngoài
Thể loại:Gamochaeta Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1961
Metalobosia postrubida
Metalobosia postrubida là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Metalobosia
Elaphoglossum guentheri
Elaphoglossum guentheri là một loài dương xỉ trong họ Dryopteridaceae. Loài này được Rosenst. mô tả khoa học đầu tiên năm 1928.
Liên kết ngoài
Thể loại:Elaphoglossum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1928
Bắc Ngụy Hiến Văn Đế
Bắc Ngụy Hiến Văn Đế (chữ Hán: 北魏獻文帝; 454–476), tên húy là Thác Bạt Hoằng, là hoàng đế thứ sáu của triều đại Bắc Ngụy trong lịch sử Trung Quốc. Năm 471, ông trở thành Thái thượng hoàng nhưng vẫn tiếp tục nắm giữ quyền lực cho đến khi qua đời vào năm 476. Ông bị chính mẹ nuôi của mình là Phùng thái hậu sát hại, do ông đã xử tử một người tình của bà.
Thân thế
Thác Bạt Hoằng sinh năm 454, ông là con trai cả của Văn Thành Đế Thác Bạt Tuấn. Mẹ ông là Lý quý nhân, trước đó bị bắt trong chiến tranh và trở thành một thê thiếp của Vĩnh Xương vương Thác Bạt Nhân (拓拔仁), một người họ hàng xa của Văn Thành Đế. Thác Bạt Nhân bị xử tử năm 453 do bị buộc tội phạm pháp. Sau cái chết của Thác Bạt Nhân, Lý quý nhân bị bắt đưa vào cung, rồi trở thành phi tần của Văn Thành Đế. Năm 456, Văn Thành Đế lập Thác Bạt Hoằng làm Hoàng thái tử. Theo truyền thống của hoàng tộc Bắc Ngụy, Lý quý nhân bị ép tự vẫn.
Ất Phất Hồn nhiếp chính
Năm 465, Văn Thành Đế qua đời, Thái tử Hoằng kế vị năm 11 tuổi, tức Hiến Văn Đế. Hiếu Văn Đế tôn đích mẫu là Phùng hoàng hậu của Văn Thành Đế làm Hoàng thái hậu, truy phong sinh mẫu Lý quý nhân Văn Thành Nguyên hoàng hậu. Quyền lực triều đình nhanh chóng rơi vào tay viên quan Ất Phất Hồn (乙弗渾), kẻ chuyên quyền và giết hại nhiều quan viên khác bao gồm Dương Bảo Bình (楊保平), Giả Ái Nhân (賈愛仁), Trương Thiên Độ (張天度), Khâu Mục Lăng Đa Hầu (丘穆陵多侯), Thác Bạt Uất (拓拔郁), và cả tư đồ dưới thời Văn Thành Đế là Bộ Lục Cô Li (步六孤麗). Tuy nhiên, năm 466, Phùng thái hậu tiến hành chính biến, Ất Phất Hồn bị bắt và xử tử. Thái hậu chính thức lâm triều nhiếp chính.
Dưới thời Phùng thái hậu nhiếp chính
Ngay sau đó, Phùng thái hậu được trao cho một cơ hội lớn mở rộng cương vực Bắc Ngụy vì vào năm 466, triều đại kình địch là Lưu Tống ở phía Nam xảy ra một cuộc đấu tranh giành quyền kế vị sau khi Hoàng đế Lưu Tử Nghiệp bị ám sát năm 465. Lưu Úc, thúc phụ của Lưu Tử Nghiệp xưng Đế ở kinh thành Kiến Khang, tức Lưu Tống Minh Đế, còn em trai của Lưu Tử Nghiệp là Tấn An vương Lưu Tử Huân (劉子勛) lại xưng đế vào đầu năm 466 tại Tầm Dương (尋陽, nay thuộc Cửu Giang, Giang Tây). Sau khi quân của Lưu Tống Minh Đế đánh bại và giết chết Lưu Tử Huân vào mùa thu năm 466, tướng Lưu Tống Tiết An Đô (薛安都), thứ sử Từ Châu (徐州, nay là bắc bộ Giang Tô và bắc bộ An Huy), là người ban đầu đã đứng về phía Lưu Tử Huân, e ngại bị Minh Đế trừng phạt, do đó ông quyết định đầu hàng Bắc Ngụy. Sau đó, thứ sử Duyện Châu (兗州, nay là tây bộ Sơn Đông) Tất Chúng Kính (畢眾敬) và thái thú quận Nhữ Nam (汝南, nay gần tương ứng với Trú Mã Điếm, Hà Nam) Thường Trân Kì (常珍奇) đã làm theo Tiết An Đô. Phùng thái hậu cử tướng Uất Trì Nguyên (尉遲元) đến tiếp nhận sự đầu hàng của các tướng Lưu Tống. Để bảo vệ khu vực phía bắc Hoài Hà, Uất Trì Nguyên sau đó đánh bại hai nỗ lực của Minh Đế nhằm tái chiếm các châu, quận này. Thái hậu cũng cử tướng Mộ Dung Bạch Diệu (慕容白曜) chiếm đánh Thanh châu (青州, nay là trung bộ và đông bộ Sơn Đông) và Ký châu (冀州, nay là tây bắc bộ Sơn Đông), là hai châu bị tách khỏi phần còn lại của Lưu Tống sau vụ đầu hàng của Tiết An Đô. Năm 469, cả hai châu đều rơi vào tay Bắc Ngụy, và tất cả các khu vực phía bắc của Hoài Hà đã trở thành lãnh thổ Bắc Ngụy.
Năm 467, thiếp của Hiến Văn Đế là Lý phu nhân, con gái của Nam quận vương Lý Huệ (李惠), cậu của Hiến Văn Đế, đã sinh cho ông Hoàng trưởng tử Thác Bạt Hoành. Phùng thái hậu đích thân nuôi dưỡng hoàng tôn nhỏ tuổi, từ đó, bà chấm dứt việc nhiếp chính và trao trả quyền lực cho Hiến Văn Đế, khi này 13 tuổi.
Sau khi nắm quyền
Năm 469, Hiến Văn Đế lập Thác Bạt Hoành làm Thái tử. Sinh mẫu của Thái tử Hoành là Lý quý nhân cũng chết cùng năm. Hầu hết các sử gia chắc chắn rằng bà bị buộc tự vẫn theo đúng quy định của hoàng tộc Bắc Ngụy.
Năm 470, Hiến Văn Đế không vui trước việc Mộ Dung Bạch Diệu xu nịnh Ất Phất Hồn vào lúc Phất Hồn đang nhiếp chính, ông vu cáo Mộ Dung Bạch Diệu tội phản nghịch và ban chết cho ông cùng con trai là Mộ Dung Như Ý (慕容如意). Cùng năm đó xảy ra một sự kiện làm tổn hại tình mẫu tử giữa ông và Phùng thái hậu. Thái hậu thường xuyên tư thông với một viên quan tên Lý Dịch (李奕). Lý Dịch có một huynh đệ là Lý Phu (李敷). Năm 470, người bạn thân của Lý Phu là Lý Hân (李訢) bị buộc tội tham ô, Hiến Văn Đế biết rõ cáo trạng này mặc dù Lý Phu cố giữ kín các tấu chương. Ông cũng biết mối quan hệ của mẹ nuôi và Lý Dịch, mặc dù phản đối nhưng không có cách nào để chống lại. Nhân việc Lý Hân có tội, Hiến Văn Đế phán Lý Hân tội chết, đồng thời nói với Lý Hân rằng nếu ông có thể khai các tội mà Lý Phu và Lý Dịch phạm phải thì sẽ được tha. Sau một hồi do dự, Lý Hân đã khai, và một người khác là Phạm Phiêu (范標) cũng khai giống như vậy. Hiến Văn Đế dựa vào đó xử tử cả Lý Phu và Lý Dịch. Sau sự kiện này, Phùng thái hậu ôm hận với Hiến Văn Đế.
Năm 471, do hứng thú với triết lý, Hiến Văn Đế định rời khỏi ngai vàng để dành nhiều thời gian cho việc nghiên cứu. Ông có ý định truyền nôi cho thúc phụ là Kinh Triệu vương Thác Bạt Tử Thôi (拓拔子推), người được đánh giá cao bởi tất cả đại thần. Ông triệu tập quần thần để thảo luận vấn đề. Phần lớn các quan phản đối đề nghị của Hiến Văn Đế, và họ cho rằng nếu Hiến Văn Đế muốn tức vị nhường ngôi thì nên để Thái tử Hoành kế vị. Do vậy, Hiến Văn Đế làm theo, và vị Thái tử 4 tuổi Thác Bạt Hoành đã lên ngôi, trở thành Hiếu Văn Đế. Bản thân Hiến Văn Đế lấy tước hiệu là Thái thượng hoàng đế.
Trở thành Thái thượng hoàng
Năm 476, Phùng thái hậu vẫn ghi hận chuyện Hiến Văn Đế giết người tình của bà, nên đã sát hại ông. Hầu hết các sử gia, bao gồm cả Tư Mã Quang, cho rằng bà đã đầu độc Hiến Văn Đế, song một phiên bản khác lại chỉ ra rằng Phùng thái hậu là sát thủ, khi Hiến Văn Đế đến cung để thỉnh an bà, bà đã bắt và làm ông ngạt thở. Phùng thái hậu tiếp tục nhiếp chính cho Tiểu hoàng đế.
Tham khảo
Thể loại:Thái thượng hoàng Trung Quốc Thể loại:Vua nhà Bắc Ngụy Thể loại:Sinh năm 454 Thể loại:Mất năm 476
Lippia laxibracteata
Lippia laxibracteata là một loài thực vật có hoa trong họ Cỏ roi ngựa. Loài này được Herzog mô tả khoa học đầu tiên năm 1916.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lippia Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1916
Mordella vitiensis
Mordella vitiensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Mordellidae. Loài này được Blair miêu tả khoa học năm 1922.
Tham khảo
V
Tây Hy Lạp
Tây Hy Lạp (Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδος) là một trong 13 vùng của Hy Lạp. Vùng bao gồm phần phía tây của Trung Hy Lạp và phía tây bắc của bán đảo Peloponnese.
Hành chính
Vùng Tây Hy Lạp được thành lập trong đợt cải cách đơn vị hành chính vào năm 1987. Với kế hoạch Kallikratis vào năm 2010, quyền lực và thẩm quyền của vùng được tổ chức lại và mở rộng. Cùng với Peloponnese và quần đảo Ionia, nó được quản lý bởi Chính quyền Phân quyền Peloponnese, Tây Hy Lạp và quần đảo Ionian đặt tại Patras. Thủ phủ của vùng đặt tại Patras và vùng được phân thành ba đơn vị thuộc vùng (trước cải cách Kallikratis là các quận), Aetolia-Acarnania tại Trung Hy Lạp và Achaea cùng Elis tại Peloponnese, và được chia tiếp thành 19 khu tự quản.
Liên kết ngoài
Thể loại:Vùng hành chính Hy Lạp Thể loại:Vùng cấp hai Liên minh châu Âu
Merklelater
Merklelater là một chi bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Chi này được miêu tả khoa học năm 2007 bởi Platia & Schimmel.
Mimosopsis galeottii
Mimosopsis galeottii là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Benth.) Britton & Rose mô tả khoa học đầu tiên năm 1928.
Liên kết ngoài
Thể loại:Mimosopsis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1928
Epirhyssa corralesi
Epirhyssa corralesi là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Epirhyssa
Jonesiobryum dumboi
Jonesiobryum dumboi là một loài rêu trong họ Rhachitheciaceae. Loài này được Eb. Fisch., Killmann & Sérus. mô tả khoa học đầu tiên năm 2006.
Liên kết ngoài
Thể loại:Jonesiobryum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2006
Breda oserictops
Loài này thuộc chi Breda. Breda oserictops được Cândido Firmino de Mello-Leitão miêu tả năm 1941.
Tham khảo
Thể loại:Breda (Salticidae)
Tetanolita inostenbalis
Tetanolita inostenbalis là một loài bướm đêm trong họ Noctuidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tetanolita
Scadoxus puniceus
Scadoxus puniceus là một loài thực vật có hoa trong họ Amaryllidaceae. Loài này được (L.) Friis & Nordal miêu tả khoa học đầu tiên năm 1976.
Liên kết ngoài
Thể loại:Scadoxus Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1976 Thể loại:Thực vật Ethiopia Thể loại:Thực vật Mozambique Thể loại:Thực vật Nam Phi Thể loại:Thực vật Tanzania Thể loại:Thực vật Zimbabwe Thể loại:Thực vật Botswana Thể loại:Thực vật KwaZulu-Natal Thể loại:Thực vật Sudan Thể loại:Thực vật Swaziland Thể loại:Thực vật Zambia