cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nguyễn Tài
Trong mắt đồng đội và đối phương bên kia chiến tuyến
Vào ngày 27-4-2009, gần tới dịp kỷ niệm lần thứ 34 ngày giải phóng miền Nam, Snepp viết trên báo Los Angeles Times một bài nhan đề "Bị quá khứ tra tấn" (Tortured by the Past) thuật lại thời gian thẩm vấn ông Tài.
Những người Mỹ khác, tuy không chia sẻ lập trường chính trị của ông, họ vẫn dành cho ông nhiều từ tốt đẹp như "một cán bộ Cộng sản tận tâm" (a dedicated Communist cadre), "kiên quyết" (determined), "một người từng trải, thông minh, được đào tạo tốt" (sophisticated, intelligent, well-educated man), "một người cứng cỏi không dễ gì làm suy yếu" (a tough nut to crack)...
Cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt, người từng có thời gian hoạt động chung với ông trên chiến trường miền Nam, nhận định: "Quá trình hoạt động cũng như quá trình đấu tranh kiên trung, mưu trí khi bị địch bắt trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ của đồng chí Nguyễn Tài cho thấy đồng chí thực sự xứng đáng là một anh hùng".
Nhắc đến Nguyễn Tài, không chỉ nhắc đến người Cộng sản trung thành với chế độ Hà Nội, giữ vững niềm tin trong suốt thời gian cầm tù của đối phương, mà còn phải nhắc đến 4 năm bị đình chỉ chức vụ, bị nghi oan là làm việc với CIA, 11 năm ròng rã, đòi lại chân lý và công bằng của ông.
Nhận định đó được nhiều người tán thành.
Các giải thưởng và danh hiệu
Năm 2002, ông được Nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân và sau đó được thưởng Huân chương Hồ Chí Minh. Cố vấn Võ Văn Kiệt đã đưa ra đề nghị này với hai lý do: "Trung kiên bảo vệ Cách mạng trong nhà tù Mỹ - Ngụy" và "dũng cảm bảo vệ nhân cách trong sáng của một đảng viên trước nhân dân".
Ngoài ra, ông còn được các danh hiệu cao quý khác như:
Liên kết ngoài
Thể loại:Người Hưng Yên Thể loại:Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Thể loại:Thứ trưởng Bộ Công an (Việt Nam) Thể loại:Đại tá Công an nhân dân Việt Nam Thể loại:Tổng cục Hải quan Việt Nam
Hendren, Wisconsin
Hendren là một thị trấn thuộc quận Clark, tiểu bang Wisconsin, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 495 người.
Tham khảo
Thể loại:Thị trấn của Wisconsin Thể loại:Quận Clark, Wisconsin
Mộc lan Ford
Mộc lan Ford hay còn gọi là vàng tâm, giổi ford, dạ hợp ford (danh pháp hai phần: Magnolia fordiana Hu, 1924 , đồng nghĩa: Manglietia fordiana (Hemsl.) Oliv., 1891 ) là một loài cây gỗ thuộc họ Mộc lan (Magnoliaceae).
Mô tả
Cây gỗ nhỡ thường xanh, cao tới 25 m, đôi khi tới 30 m , đường kính thân cây khoảng 45 cm. Vỏ màu xám trắng, thịt vàng nhạt, dày 1 cm. Cành non, lá non có lông tơ màu nâu đỏ. Phiến lá chất da, dày, hình mác hoặc bầu dục dài, đầu lá vát có mũi nhọn, gốc lá hình nêm từ men cuống, mép lá nguyên. Phiến lá có chiều dài 8–17 cm, rộng 2,5-5,5 cm, mặt dưới có 8-17 cặp gân phụ. Cuống lá dài 1 – 3 cm, có lông phủ màu nâu đỏ, lá kèm khi rụng để lại sẹo trên cuống lá dạng nửa hình ê-lip dài 3–5 mm. Hoa lưỡng tính, mọc đơn độc ở đầu cành. Hoa cao 5–7 cm, rộng 3–4 cm, cuống hoa dài 0,5–1 cm, trên cuống hoa có vết sẹo nhỏ do lá kèm bao hoa để lại. Tràng hoa màu trắng, có 9 lá tràng xếp thành 3 lớp. Cánh tràng hoa xếp lớp ngoài cùng thường hình trứng cao 5–7 cm, rộng 3–4 cm; cánh tràng hoa của 2 lớp bên trong kích thước bé hơn lớp ngoài cùng, thường cao 4–6 cm, rộng 2–3 cm cũng hình trứng. Hoa có nhị nhiều, màu đỏ, nhị cao 1 cm, bao phấn đường kính 0,8mm. Nhụy cao 1,5-2,5 cm, bầu nhụy nhô cao, lá noãn nhiều (từ 18-32), xếp xoắn ốc, mỗi lá noãn chứa 5-10 noãn. Mùa hoa tháng 4-5, mùa quả tháng 9-10. Quả hình trứng hoặc bầu dục màu nâu, dài 2–6 cm, gồm nhiều đại. Phân quả đại chất thịt, màu đỏ thẫm; lúc chín hóa gỗ, màu tím, ngoài có nhiều mụn lồi, đấu tròn hay có mũi nhọn nhỏ rất ngắn. Tái sinh bằng hạt. tốc độ tăng trưởng trung bình
Phân bổ
Cây mọc rải rác trong rừng nhiệt đới hoặc cận nhiệt đới ẩm trên núi, trên các sườn đồi trong rừng và bờ sông. Cây trung tính, đôi khi thuộc tầng ưu thế tán rừng, lúc nhỏ ưa bóng, ưa đất hơi chua, ẩm, màu mỡ và sinh trưởng tốc độ trung bình.
Phân bố chủ yếu ở đai cao từ 300 - 1.200m ở miền nam Trung Quốc (nam An Huy, Phúc Kiến, Quảng Đông, Quảng Tây, Quý Châu, Hải Nam, Hồ Nam, Giang Tây, Vân Nam, Chiết Giang) và rải rác ở Việt Nam (theo IUCN là có thể có ở Việt Nam ) như tại Lào Cai, Hà Giang, Tuyên Quang, Nghệ An, Quảng Bình.
Magnolia fordiana được Sách đỏ IUCN xếp vào loại ít quan tâm vì nó có một phân bố rộng ở Trung Quốc. Không có dữ liệu công khai, hay là thông tin xác nhận về sự phân bổ tại Việt Nam và các mối đe dọa và số lượng chưa được biết rõ.
Sử dụng
Cây có yếu tố đáng quan tâm về điều kiện lâm học khoanh nuôi tái sinh các trạng thái rừng thứ sinh nghèo kiệt hoặc rừng sau khai thác còn tích chất đất rừng. Có hoa to đẹp nên loài này có thể dùng làm cây xanh cảnh quan công viên hoặc vườn thực vật ở vùng có điều kiện tương thích sinh thái, ít khi trồng ven đường phố. Dùng trong y học và lấy gỗ. Gỗ tốt, thơm, khó mối mọt, khi khô không nẻ cũng không biến dạng, dùng đóng đồ dùng gia đình, làm đồ mỹ nghệ, chạm khắc, văn phòng phẩm. Gỗ lõi có giá trị hơn và thường được quan tâm như là thứ gỗ vàng tâm.
Liên kết ngoài
F Thể loại:Thực vật Trung Quốc Thể loại:Thực vật Việt Nam
Lampona davies
Lampona davies là một loài nhện trong họ Lamponidae. Loài này được phát hiện ở Queensland.
Tham khảo
Thể loại:Lampona Thể loại:Loài đặc hữu của Queensland
Sennius lawrencei
Sennius lawrencei là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Johnson miêu tả khoa học năm 1977.
Tham khảo
Thể loại:Sennius
Lophocebus johnstoni
Lophocebus johnstoni là một loài của linh trưởng thuộc gia đình Cercopithecidae. Trước đây được xem là phân loài của Lophocebus albigena, nhưng gần đây nó đã được nâng cấp thành loài, cùng với Lophocebus osmani và Lophocebus ugandae.
29986 Shunsuke
29986 Shunsuke (1999 XW37) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 3 tháng 12 năm 1999 bởi Akimasa Nakamura ở Kuma Kogen.
Nó được đặt theo tên cầu thủ bóng đá Nhật Bản Nakamura Shunsuke.
Tham khảo
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1999
Tapogliano
Tapogliano là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 40 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 25 km về phía đông nam của Udine. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 452 người và diện tích là 5,0 km².
Tapogliano giáp các đô thị: Campolongo al Torre, Romans d'Isonzo, San Vito al Torre, Villesse.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị tỉnh Udine
Stenolechia gemmella
Stenolechia gemmella là một loài bướm đêm thuộc họ Gelechiidae. Loài này có ở hầu hết châu Âu. nhỏ|trái|200px|Hư hại
Sải cánh dài 10–11 mm. Con trưởng thành bay từ tháng 7 đến tháng 9, và nó được biết đến nhờ tập tính ở các kẽ thân cây trong trạng thái nghỉ.
Ấu trùng ăn các loài Quercus.
Tham khảo
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1758 Thể loại:Stenolechia Thể loại:Côn trùng châu Âu
Lampona dwellingup
Lampona dwellingup là một loài nhện trong họ Lamponidae. Loài này được phát hiện ở Tây Úc.
Tham khảo
Thể loại:Lampona Thể loại:Loài đặc hữu của Úc
Henrietta, Wisconsin
Henrietta là một thị trấn thuộc quận Richland, tiểu bang Wisconsin, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 482 người.
Tham khảo
Thể loại:Thị trấn của Wisconsin Thể loại:Quận Richland, Wisconsin
Coenagrion aculeatum
Coenagrion aculeatum là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.
Coenagrion aculeatum được miêu tả khoa học năm 2007 bởi Yu & Bu.
Tham khảo
Thể loại:Coenagrion
Lophocebus osmani
Lophocebus osmani là một loài khỉ Cựu Thế giới thuộc họ Cercopithecidae với sự phân bố hạn chế ở Tây Phi. Lophocebus osmani là một loài khỉ lông đen, trung bình, đen tối cỡ trung bình. Con đực con cái có màu sắc và dấu hiệu tương tự nhau nhưng con đực lớn hơn nhiều so với con cái, sự khác biệt về kích thước được đặc biệt đánh dấu ở loài này so với các thành viên khác của siêu loài khỉ má xám.
Tham khảo
Thể loại:Lophocebus
Sennius lebasi
Sennius lebasi là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Fåhraeus miêu tả khoa học năm 1839.
Tham khảo
Thể loại:Sennius
Tề Tần
Tề Tần là một ca sĩ và nhạc sĩ người Đài Loan. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông được nhiều người Việt biết đến là nhạc phẩm "Hẹn ước mùa đông" (大約在冬季, Đại ước tại đông quý), thường được biết với phiên bản tiếng Anh "Say You Will".
Thiếu thời
Tề Tần sinh ngày 12 tháng 1 năm 1960 tại Đài Trung, Đài Loan. Từ khi còn nhỏ, thân phụ ông đã đặt cho ông một chế độ học tập nghiêm ngặt hàng ngày, bắt đầu từ 5 giờ sáng. Các môn học của ông đa dạng từ âm nhạc và văn học Anh đến văn học cổ điển Trung Quốc và thơ Đường. Tề tuy vậy lại không thích đọc sách. Khi ở tuổi thiếu niên, sự áp đặt giáo dục của thân phụ ông gây ra căng thẳng cho mối quan hệ giữa họ. Tề gia nhập một băng đảng địa phương bất chấp sự ngăn cản của cha mình, và từng phải phải ngồi tù ba năm. Trong thời gian bị giam giữ, Tề đã học được cách hướng nội và bắt đầu ghi nhật ký. Khi ở trong tù, ông được đánh giá cao về âm nhạc. Nhà tù có một cây đàn guitar trong sân để giải trí cho "tội phạm vị thành niên" và Tề đã tự mày mò học cách chơi.
Sau khi được thả, Tề và chị gái của mình, Tề Dự, thường hát cùng nhau tại nhà, nhưng cha ông bắt ông phải chịu quản thúc tại nhà trong vòng một năm. Tề Dự, khi đó đã là một ca sĩ nổi tiếng, đã hướng dẫn cho em trai những bước khởi đầu trong lĩnh vực này. Bất cứ khi nào biểu diễn tác phẩm ưng ý nhất của mình "Cây cà na" (橄欖樹, The Olive Tree), cô luôn nói với khán giả rằng em trai mình còn hát hay hơn, như một cách để lăng xê em trai.
Sau khi thân phụ qua đời vì bệnh ung thư, Tề đã từ chối thừa kế bất kỳ tài sản nào, nhưng ông vẫn giữ lại tất cả những quyển sách phải đọc.
Sự nghiệp
Tề bắt đầu sự nghiệp chính thức của mình vào năm 1981 với album đầu tiên mang tên See her Slip Away Again (溜溜 的). Album nhanh chóng khiến ông trở nên khá nổi tiếng và cuối năm đó, ông đã phát hành bản hit "Wolf" năm 1985 và mở ra giai đoạn hợp tác với Rainbow Studios.
Đời tư
Tháng 3 năm 2010, Tề kết hôn với người vợ 27 tuổi, Sun Li Ya, ở Las Vegas (Mỹ) và cô đã hạ sinh một cô con gái nhỏ, Bonnie vào ngày 25 tháng 3 năm 2011.
Ngày 1 tháng 9 năm 2011, Tề bỏng nặng trong lúc trải qua một quá trình vật lý trị liệu. Về bỏng tuy không làm nguy hiểm đến tính mạng, nhưng vẫn để lại vết sẹo. Mặc dù giọng hát của Tề không bị tổn hại, nhưng các show diễn của ông phải đình lại trong lúc ông hồi phục.
Ước hẹn mùa đông
Năm 1985, Tề Tần được mời tham gia đóng bộ phim "Phương thảo bích liên thiên" (芳草碧連天). Vương Tổ Hiền, một nữ diễn viên trẻ người Đài Loan nhưng lại thành danh ở Hongkong, cũng được mời tham gia. Hai người nhanh chóng nảy sinh tình cảm. Tình yêu với Vương Tổ Hiền là nguồn cảm hứng cho Tề Tần sáng tác nhiều ca khúc, trong đó có "Hẹn ước mùa đông", được sáng tác chỉ vỏn vẹn trong 15' đồng hồ. Năm 1987, bộ phim hoàn tất, Vương Tổ Hiền quay lại Hongkong tiếp tục phát triển sự nghiệp. Tề Tần phát hành album "Đông vũ" (冬雨), gồm nhiều ca khúc sáng tác trong thời gian cộng tác với Vương Tổ Hiền, trong đó có "Hẹn ước mùa đông". Bài hát nhanh chóng nổi tiếng, về sau được rất nhiều ca sĩ hát lại, trong đó nổi bật có phiên bản của Vương Kiệt (王杰, Dave Wang), phiên bản lời Anh "Say you will" của nhóm nhạc Tokyo Square. Lời Việt của bài hát cũng có nhiều phiên bản do nhiều ca sĩ thể hiện, nổi bật nhất là "Hãy sống cho tuổi trẻ" của Tuấn Ngọc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Nam ca sĩ thế kỷ 20 Thể loại:Ca sĩ Đài Loan thế kỷ 20 Thể loại:Người từ Đài Trung Thể loại:Người Mãn Châu Thể loại:Nam ca sĩ Đài Loan
Ptinus arragonicus
Ptinus arragonicus là một loài bọ cánh cứng trong họ Ptinidae. Loài này được Brenske & Reitter miêu tả khoa học năm 1884.
Tham khảo
Thể loại:Ptinus
Lampona eba
Lampona eba là một loài nhện trong họ Lamponidae. Loài này được phát hiện ở Nam Úc.
Tham khảo
Thể loại:Lampona Thể loại:Loài đặc hữu của Nam Úc
Tavagnacco
Tavagnacco là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 70 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 8 km về phia bắc của Udine. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 13.203 người và diện tích là 15,4 km².
Đô thị Tavagnacco có các frazioni (đơn vị cấp dưới, chủ yếu là các làng) Adegliacco, Branco, Cavalicco, Colugna, và Feletto Umberto.
Tavagnacco giáp các đô thị: Martignacco, Pagnacco, Pasian di Prato, Reana del Rojale, Tricesimo, Udine.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị tỉnh Udine
Coenagrion amurense
Coenagrion amurense là một loài chuồn chuồn kim trong họ Coenagrionidae.
Coenagrion amurense được Bartenev miêu tả khoa học năm 1956.
Tham khảo
Thể loại:Coenagrion
Sardegna
Sardegna (Sardegna ; Sardigna  hoặc Sardínnia ) hay còn gọi là Đảo Sardin, là hòn đảo lớn thứ hai tại Địa Trung Hải (sau Sicilia và trước Síp) là một vùng tự trị của Ý. Các vùng đất gần Sargegna nhất là Corse (qua eo biển Bonifacio rộng 15–20 km), bán đảo Ý, Sicilia, Tunisia và quần đảo Baleares.
Từ nguyên
Tên của hòn đảo bắt nguồn tử một từ cổ (thời trước La Mã) là sard (La Tinh hóa: sardus, danh từ giống cái là sarda). Có lẽ từ này bắt nguồn từ tên của thần Sardus, một vị thần của hòn đảo này. Người Hy Lạp và La Mã cổ đã gọi hòn đảo này bằng các tên Ichnusa (phiên bản La Tinh hóa của cái tên Hy Lạp là Hyknousa), Sandalion, Sardinia và Sardo.
Địa lý
190px|nhỏ|trái|Bản đồ địa hình Sardegna
Sardegna là hòn đảo lớn thứ hai tại Địa Trung Hải, với diện tích 23.821 km². Hòn đảo nằm giữa 38° 51' và 41° 15' độ vĩ Bắc và 8° 8' và 9° 50' độ kinh Đông. Ở phía tây Sardegna là biển Sardegna, một bộ phận của Địa Trung Hải; ở phía đông của Sardegna là biển Tyrrhenus, cũng là một bộ phận của Địa Trung Hải. Bờ biển của Sardegna dài 1.849 km và thường là có cao độ lớn và địa hình đá, với các đường bờ biển trài dài tương đối thẳng, nhiều mũi dất nổi bật, một số vịnh rộng và sâu, đảo hẹp, vịnh nhỏ và một số đảo ngoài khơi.
Hemiarcha thermochroa
Hemiarcha thermochroa là một loài bướm đêm thuộc họ Gelechiidae. Nó được tìm thấy ở Úc, bao gồm Lãnh thổ Thủ đô Úc.
Sardegna
Địa lý
Không giống như Sicilia và lục địa Ý, Sardegna không hay bị động đất. Đá trên đảo có niên đại từ Đại Cổ sinh (lên đến 500 triệu năm tuổi). Do đã xảy ra quá trình xói mòn kéo dài ở vùng cao của đảo, đã tạo thành đá hoa cương, đá phiến, trachit, bazan (được gọi là "jaras" hay "gollei"), sa thạch và đá vôi dolomit, có độ cao trung bình 300 đến 1.000 mét. Đỉnh cao nhất tại Sardegna là Punta La Marmora (1.834 m), một bộ phận của dãy núi Gennargentu ở trung tâm của đảo. Các chuỗi núi khác là Monte Limbara (1.362 m) ở phía đông bắc, dãy Marghine và Goceano (1.259 m) chạy chéo chữ thập 40 km về phía bắc, Monte Albo (1057 mét), dãy Sette Fratelli Range ở đông nam, và dãy núi Sulcis và Monte Linas (1236 mét). Các dãy núi và cao nguyên trên đảo bị phân tách bởi các bình nguyên và thung lũng phù sa rộng, ví dụ như Campidano ở tây nam giữa Oristano và Cagliari và Nurra ở tây bắc.
Hemiarcha thermochroa
Sải cánh dài khoảng 15 mm.
Sardegna
Địa lý
Sardegna có một vài con sống chính, lớn nhất là Tirso, dài 151 km, chảy về phía tây, sông Coghinas (115 km) và sông Flumendosa (127 km). Có 54 hồ nhân tạo và đập để cung cấp nước và thủy điện, ví dụ như hồ Omodeo và hồ Coghinas. Hồ nước ngọt tự nhiên duy nhất tại Sardegna là Lago di Baratz. Có một số đầm phá và vũng lớn, nông và nước mặn nằm dọc theo 1850 km bờ biển của Sardegna.
Hemiarcha thermochroa
Tham khảo
Thể loại:Hemiarcha
Sardegna
Địa lý
Hòn đảo có khí hậu Địa Trung Hải điển hình. Trong năm có khoảng 135 ngày nắng, với lượng mưa tập trung chủ yếu vào mùa đông và mùa thu, có một số trận mưa nặng hạt vào mùa xuân và có tuyết rơi ở vùng cao. Nhiệt độ trung bình dao động từ 11 to 17 C. Gió Mistral thổi từ phía tây bắc là loại gió chiếm ưu thế và thổi trong suốt cả năm, mặc dù thường thấy nó xuất hiện nhiều nhất vào mùa đông và mùa xuân. Loại gió này có thể thổi khá mạnh, song thường mang tính khô và mát.
Phân vùng hành chính
nhỏ|phải|Các tỉnh trên đảo Sardegna Từ năm 2016, Sardegna gồm 4 tỉnh: : Nuoro, Oristano, Sassari và Sud Sardegna, và thành phố trung tâm Cagliari.
Nhân khẩu
Với mật độ 69 người/km², khoảng hơn 1/3 tỉ lệ trung bình của cả nước, Sardegna là vùng thưa dân thứ tư tại Ý. Phân bổ dân cư trên đảo có đặc điểm bất thường khi so sánh với các vùng ven biển khác của Ý. Trên thực tế, trái với xu hướng chung, lúc trước các khu dân cư đô thị không chủ yếu nằm dọc theo bờ biển mà có xu hướng nằm ở trung tâm của đảo. Điều này có nguyên nhân lịch sử, bao gồm việc đảo đã phải chịu các cuộc tấn công của người hồi giáo vào thời Trung cổ (khiến cho khu vực bờ biển không an toàn), các vùng nội địa của đảo có khung cảnh đồng quê, trong khi các đồng bằng ven biển là các đầm lầy, chúng chỉ được cải tạo trong thế kỷ 20. Tuy nhiên, tình hình dã bịddaor ngược với việc phát triển du lịch bờ biển; ngày nay toàn bộ các trung tam đô thị lớn của Sardegna đều nằm bên bờ biển, trong khi vùng nội địa của đảo có dân cư rất thưa thớt.
Sennius leptophyllicola
Sennius leptophyllicola là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Reibero-Costa & Souza miêu tả khoa học năm 2002.
Sardegna
Nhân khẩu
Đây là vùng có tỷ suất sinh thấp nhất tại Ý (1,087 ca sinh trên 1 phụ nữ), và là vùng có tỷ lệ sinh tháp thứ hai; các yếu tố này, cùng với quá trình đô thị hóa ở mức độ cao, đã cho phép Sardegna gìn giữ được phần lớn môi trường tự nhiên. Tuy nhiên, dân cư trên đả đã tăng lên trong những năm gần đây do nhập cư, chú yếu là từ Đông Âu (đặc biệt là România), châu Phi và Trung Quốc. Đến cuối năm 2010, Sardegna có 37.853 người nước ngoài cư trú, chiếm 2,3% tổng dân số Sardegna. The most represented nationalities were:
Sennius leptophyllicola
Tham khảo
Thể loại:Sennius
Sardegna
Nhân khẩu
Tuổi thọ trung bình tại Sardegna là 81 (85 với nữ và 78 với nam ). Sardegna cùng với đảo Okinawa của Nhật Bản có tỷ lệ người bách niên cao nhất thế giới (22 người/100.000 cư dân).
Tham khảo
Thể loại:Cựu quốc gia châu Âu Thể loại:Vùng cấp hai Liên minh châu Âu Thể loại:Vùng của Ý Thể loại:Đảo Ý Thể loại:Đảo Địa Trung Hải Thể loại:Vùng rượu vang Ý Thể loại:Vùng tự trị của Ý
Lampona ewens
Lampona ewens là một loài nhện trong họ Lamponidae. Loài này được phát hiện ở Nam Úc và Tasmanië.
Tham khảo
Thể loại:Lampona Thể loại:Loài đặc hữu của Úc
Herman, Quận Dodge, Wisconsin
Herman là một thị trấn thuộc quận Dodge, tiểu bang Wisconsin, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 1.089 người.
26 tháng 6
Ngày 26 tháng 6 là ngày thứ 177 (178 trong năm nhuận) trong lịch Gregory. Còn 188 ngày trong năm.
Tham khảo
*26 Thể loại:Ngày trong năm
Sennius leucostauros
Tham khảo
Thể loại:Sennius Thể loại:Động vật được mô tả năm 1973
Ptinus atricapillus
Tham khảo
Thể loại:Ptinus
Teor
Teor là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 60 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 30 km về phía tây nam của Udine. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.020 người và diện tích là 16,9 km².
Nhà nước phúc lợi
Nhà nước phúc lợi là một mô hình chính phủ, theo đó nhà nước đóng một vai trò quan trọng trong việc tạo nên và bảo vệ công ăn việc làm và đảm bảo một nền an sinh xã hội cao cho công dân của mình.
Có ba cách giải thích chính về khái niệm nhà nước phúc lợi:
Chú thích
Thể loại:Chủ nghĩa tư bản
Teor
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị tỉnh Udine
Thuốc nhuộm
Thuốc nhuộm, hay còn gọi là phẩm nhuộm, phẩm màu, là tên gọi chung để chỉ các hợp chất hữu cơ mang màu (có nguồn gốc tự nhiên hay tổng hợp). Chúng rất đa dạng về màu sắc cũng như chủng loại, có khả năng nhuộm màu - nghĩa là có khả năng bắt màu hay gắn màu trực tiếp lên chất nền như vải, sợi, giấy v.v..
Nguồn gốc
Từ thời xa xưa tổ tiên loài người đã biết dùng thuốc nhuộm để nhuộm quần áo. Các sợi lanh nhuộm đã được tìm thấy ở Gruzia trong một hang động tiền sử có niên đại tới 36.000 năm trước ngày nay. Các chứng cứ khảo cổ học cũng chỉ ra rằng công việc nhuộm vải sợi đã từng diễn ra rộng khắp tại Ấn Độ và Phoenicia từ trên 5.000 năm.
Từ hơn 2.000 năm trước, thời Xuân Thu Chiến Quốc, người Trung Quốc đã biết dùng cỏ tím để nhuộm quần áo. Vì cỏ tím rất hiếm nên thuốc nhuộm chiết xuất từ cỏ tím giá rất đắt nên chỉ có các vương hầu và các quan thường dùng quần áo tía để vênh vang với thiên hạ vì sự giàu sang của mình. Câu nói "Cả triều muôn hồng nghìn tía" là để chỉ sự việc đó. Trong sách Chu Lễ cũng có bàn rõ ràng về thuốc nhuộm. Tuy có hiếm nhưng không phải là duy nhất, người Phoenicia cổ cũng đã tìm được thuốc nhuộm màu tím, họ lặn sâu xuống biển để thu nhặt ốc biển và thấy rằng phải 8.000 con ốc mới thu được 1 kg thuốc nhuộm. Vào lúc bấy giờ chỉ có các bậc đế vương mới có thuốc nhuộm để dùng và có tên gọi "màu tím đế vương".
Vào thời cổ đại, người ta chỉ có thể thu nhận thuốc nhuộm từ giới tự nhiên, thuốc nhuộm hữu cơ đầu tiên được tổng hợp một cách tình cờ bởi William Henry Perkin trong quá trình ông cố gắng tổng hợp một loại thuốc trị sốt rét, đó là thuốc nhuộm tím anilin. Sau đó người ta lại tiếp tục chế tạo được thuốc nhuộm màu chàm (indigo). Vào năm 1897, ở Ấn Độ ước tính có 65.000 ha được trồng cây chàm (Indigofera tinctoria) - loài cây có chứa thuốc nhuộm màu chàm.
Ngày nay người ta đã tổng họp được đến hơn một vạn loại thuốc nhuộm và hình thành một khoa học mới là hóa học thuốc nhuộm. Họ thuốc nhuộm phổ biến nhất hiện nay là thuốc nhuộm azo. Có rất nhiều loại thuốc nhuộm azo, với nhiều màu: màu đỏ tươi, màu đỏ, nâu, vàng, xanh, lam, chàm, tím từ màu sẫm đến màu nhạt, rất đầy đủ.
Anthraquinon cũng là một họ thuốc nhuộm lớn, trong đó quan trọng nhất là alizarin. Alizarin là hợp chất màu đỏ cam, là những tinh thể phát quang lấp lánh. Đầu tiên alizarin vốn được trích ly từ cây thiến thảo (Rubia spp.), đến năm 1871 mới được tổng họp với số lượng lớn từ anthraquinon. Nổi tiếng nhất có loại thuốc nhuộm cho màu xanh đặc thù gọi là màu xanh sĩ lâm. Loại thuốc nhuộm này được tổng hợp vào năm 1901 và được người ta hết sức hoan nghênh vì có màu xanh tươi, rất bền. Giặt không phai. Loại thuốc nhuộm này có phản ứng với sợi vải (có phản ứng nhuộm màu) nên rất bền khi giặt giũ. Người Trung Quốc gọi đây là thuốc nhuộm xanh hoàn nguyên (thuốc nhuộm xanh khử, sở dĩ gọi thuốc nhuộm xanh khử vì trong quá trình nhuộm cần phải qua giai đoạn xử lý thuốc nhuộm bằng chất khử trong môi trường kiềm).
Liên kết ngoài
Thể loại:Hóa học Thể loại:Nhuộm
Macrenches clerica
Macrenches clerica là một loài bướm đêm thuộc họ Gelechiidae. Nó được tìm thấy ở Úc.
Lampona fife
Lampona fife là một loài nhện trong họ Lamponidae. Loài này được phát hiện ở Nieuw-Zuid-Wales tại Victoria
Megacorma obliqua
Megacorma obliqua là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Nó được tìm thấy ở Sri Lanka, đông bắc Ấn Độ, Myanmar, tây nam Trung Quốc (Vân Nam, Hải Nam), Thái Lan, miền bắc Việt Nam, Malaysia (Peninsular, Sarawak, Sabah), Indonesia (Sumatra, Kalimantan, Java, Ceram, Papua Barat), Philippines (bao gồm Palawan), Papua New Guinea và quần đảo Solomon.
Sải cánh dài 120–145 mm. It can be distinguished from all other Sphingidae species by the combination of the labial palp structure, long thorax và wing pattern.
Tham khảo
Thể loại:Megacorma Thể loại:Động vật được mô tả năm 1856
Sennius lojaensis
Sennius lojaensis là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Pic miêu tả khoa học năm 1933.
Tham khảo
Thể loại:Sennius
Herman, Quận Shawano, Wisconsin
Herman là một thị trấn thuộc quận Shawano, tiểu bang Wisconsin, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 689 người.
Tham khảo
Thể loại:Thị trấn của Wisconsin Thể loại:Quận Shawano, Wisconsin
Sphaerodactylus
Sphaerodactylus là một chi tắc kè sinh sống ở châu Mỹ. Chúng khác các loài tắc kè khác bởi kích thước nhỏ và tròn, hơn là các con ngươi mắt dọc và mỗi ngón chân kết thúc bằng một lòng bàn chân dính đơn và tròn (từ đó có tên chi là "ngón chân tròn"; Sphaero = tròn, dactylus = ngón chân). Tất cả các loài trong chi này là khá nhỏ, nhưng hai loài, S. ariasae và S. parthenopion, là rất nhỏ, và với chiều dài mõm-huyệt khoảng 1.6 cm (0.6 in)—là loài bò sát nhỏ nhất thế giới.
Megacorma iorioi
Megacorma iorioi là một loài bướm đêm thuộc họ Sphingidae. Loài này có ở Seram ở Indonesia.
Coenagrion angulatum
Coenagrion angulatum được miêu tả khoa học năm 1912 bởi Walker.
Tham khảo
Thể loại:Coenagrion
Terzo d'Aquileia
Terzo d'Aquileia là một đô thị ở tỉnh Udine trong vùng Friuli-Venezia Giulia thuộc Ý, có cự ly khoảng 40 km về phía tây bắc của Trieste và khoảng 30 km về phía nam của Udine. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2004, đô thị này có dân số 2.781 người và diện tích là 28,2 km².
Đô thị Terzo d'Aquileia có các frazione (đơn vị cấp dưới) San Martino.
Terzo d'Aquileia giáp các đô thị: Aquileia, Cervignano del Friuli, Grado, Torviscosa, Villa Vicentina.
Liên kết ngoài
Thể loại:Đô thị tỉnh Udine
Bóng đá tại Đại hội Thể thao châu Á 2006
Môn bóng đá trong khuôn khổ Đại hội Thể thao châu Á 2006 được tổ chức tại Doha, Qatar từ ngày 18 tháng 11 đến ngày 15 tháng 12 năm 2006. Nội dung này thi đấu sớm hơn hai tuần so với ngày khai mạc chính thức của đại hội.
Giải đấu quy tụ 30 đội tuyển nam và 8 đội tuyển nữ.
Cũng giống như ở Thế vận hội, nội dung cho nam chỉ dành cho những cầu thủ dưới 23 tuổi, đồng thời mỗi đội được tăng cường 3 cầu thủ không phải chịu giới hạn này.
Đội nhì bảng xuất sắc nhất
Qatar và Iraq lọt vào vòng tứ kết
Tham khảo
Thể loại:Đại hội Thể thao châu Á 2006 Thể loại:Môn thi đấu tại Đại hội Thể thao châu Á 2006 Thể loại:Bóng đá tại Đại hội Thể thao châu Á Đại hội châu Á
Sân vận động Alpi
Sân vận động Alpi (Stadio delle Alpi) là một sân vận động bóng đá và điền kinh ở Torino, Ý. Đây là sân nhà của các câu lạc bộ Juventus F.C. và Torino F.C. từ năm 1990 đến năm 2006. Trong tiếng Anh, tên gọi này có nghĩa là "Sân vận động của dãy Alps", nhằm liên tưởng đến dãy núi Alps gần đó. Sân vận động đã bị phá bỏ vào năm 2009 và cả hai câu lạc bộ đều chuyển đến Sân vận động Olimpico được xây dựng lại. Sân vận động mới của Juventus, Sân vận động Juventus, được xây dựng trên địa điểm của Sân vận động Alpi trước đây và được khánh thành vào năm 2011.
Được thiết kế bởi kiến trúc sư Studio Hutter, Sân vận động Alpi ban đầu được xây dựng vào năm 1990 để tổ chức các trận đấu của Giải vô địch bóng đá thế giới 1990 và cũng để thay thế cho Sân vận động Olimpico đã bị xuống cấp, sau đó được gọi là Sân vận động Thành phố. Sân vận động này có sức chứa ban đầu là 69.041 khán giả. Tuy nhiên, do các quy định của FIFA liên quan đến việc phân tách cổ động viên đội nhà và đội khách, sức chứa thực tế đã giảm xuống còn 67.229 người.
Liên kết ngoài
Thể loại:Công trình xây dựng bị phá hủy Ý Thể loại:Các sân vận động giải vô địch bóng đá thế giới 1990 Delle Alpi Thể loại:Thể thao Torino Thể loại:Juventus F.C. Thể loại:Torino F.C. Thể loại:Địa điểm thể thao hoàn thành năm 1990 Thể loại:Địa điểm thể thao Piemonte Thể loại:Khởi đầu năm 1990 ở Ý Thể loại:Kết thúc năm 2009 ở Ý Thể loại:Địa điểm thể thao bị phá hủy năm 2009 Delle
Mùa bão Bắc Đại Tây Dương 2021
Mùa bão Bắc Đại Tây Dương 2021 là một sự kiện mà theo đó, các xoáy thuận nhiệt đới, cận nhiệt đới hình thành ở Đại Tây Dương, phía Bắc xích đạo trong năm 2021. Hằng năm mùa bão chủ yếu diễn ra từ khoảng tháng 6 đến tháng 11, trong đó các xoáy thuận nhiệt đới tập trung nhiều nhất vào tháng 9 do môi trường rất thuận lợi như nhiệt độ nước biển nóng nhất trong năm, gió cắt yếu... Có rất ít xoáy thuận nhiệt đới hình thành trong khoảng thời gian từ tháng 12 đến tháng 5 tại đây do môi trường bất lợi để bão có thể phát triển. Mùa bão năm 2021 chính thức bắt đầu bằng sự hình thành của áp thấp nhiệt đới 01-L vào ngày 22 tháng 5, đánh dấu năm thứ bảy liên tiếp phá kỷ lục với một hệ thống trước mùa bão cao điểm.
Từ mùa bão 2021 trở đi, NHC ban hành những dự báo thời tiết nhiệt đới thường xuyên (hiểu là dự báo về khả năng xảy ra bão, áp thấp nhiệt đới trong vài ngày) từ ngày 15 tháng 5 đến ngày 30 tháng 11 hằng năm. Cũng từ mùa bão này sẽ chấm dứt việc sử dụng bảng chữ cái Hi Lạp để đặt tên bão, thay vào đó là việc sử dụng danh sách tên phụ trợ mới do WMO phê duyệt nếu 21 cái tên chính đã được sử dụng hết.
Ptinus atricornls
Ptinus atricornls là một loài bọ cánh cứng trong họ Ptinidae. Loài này được Pic miêu tả khoa học năm 1901.
Tham khảo
Thể loại:Ptinus
Mùa bão Bắc Đại Tây Dương 2021
Bão Rose
Vào lúc 00:00 UTC ngày 15 tháng 9, Trung tâm Bão Quốc gia bắt đầu theo dõi một đợt sóng nhiệt đới tiến đến bờ biển Đại Tây Dương của châu Phi. Sau khi di chuyển vào vùng viễn đông nhiệt đới Đại Tây Dương, nó hình thành một trung tâm áp suất thấp, mặc dù nó vẫn vô tổ chức. Đến 03:00 giờ UTC ngày 19 tháng 9, vùng nhiễu động đã có một hoàn lưu được xác định rõ và đối lưu sâu có tổ chức đủ để nó được chỉ định là một áp thấp nhiệt đới. Cuối ngày hôm đó, các hình ảnh vệ tinh cho thấy sự đối lưu sâu đã tăng lên bên trong lốc xoáy và cấu trúc tổng thể của nó tiếp tục được cải thiện. Kết quả là, xoáy thuận được nâng cấp thành bão nhiệt đới và được đặt tên là Rose. Khi cơn bão di chuyển theo hướng tây bắc qua phía đông Đại Tây Dương nhiệt đới trong khoảng thời gian từ ngày 20 đến ngày 21 tháng 9, nó bị bao vây bởi sức cắt gió lớn, khiến tâm hoàn lưu cấp thấp bị lộ ra ngoài và tất cả các hoạt động giông bão lớn chỉ giới hạn ở phía đông của tâm. Vào sáng sớm ngày 22 tháng 9, Rose suy yếu thành áp thấp nhiệt đới,  và sau đó chuyển đổi thành sau xoáy thuận nhiệt đới vào ngày hôm sau.
Tên bão
Danh sách các tên sau đây sẽ được sử dụng cho các cơn bão được đặt tên hình thành ở Bắc Đại Tây Dương vào năm 2021. Các tên bị khai tử, nếu có, sẽ được Tổ chức Khí tượng Thế giới công bố vào mùa xuân năm 2022. Các tên không được rút khỏi danh sách sẽ được sử dụng lại trong mùa bão năm 2027. Đây là cùng một danh sách được sử dụng trong mùa bão năm 2015, ngoại trừ Elsa và Julian, lần lượt thay thế Erika và Joaquin đã bị khai tử.
Mối thù
Mối thù hay trong trường hợp nghiêm trọng hơn gọi là nợ máu, thù phải trả, cuộc chiến gia tộc, chiến tranh băng đảng,.v.v. là một cuộc tranh cãi hoặc chiến đấu dài dăng dẳng, thường xảy ra giữa các nhóm xã hội, đặc biệt là gia đình hoặc thị tộc. Mối thù bắt đầu bởi vì một bên (đúng hay sai) tự nhận thức rằng mình đã bị tấn công, xúc phạm, xử sai trái hoặc bị tổn thương bởi người khác. Cảm giác phẫn uất mãnh liệt gây ra hành động trả thù, khiến bên kia cảm thấy đau khổ và báo thù lại như nhau. Tranh chấp sau đó được thúc đẩy bởi sự oan oan tương báo kéo dài. Cái vòng khiêu khích và trả thù liên tục này khiến việc chấm dứt mối thù một cách hòa bình là vô cùng khó khăn. Mối thù thường liên quan đến các thành viên gia đình hoặc người của một bên ban đầu, có thể kéo dài qua nhiều thế hệ và có thể dẫn đến các hành vi bạo lực nghiêm trọng. Chúng có thể được hiểu là sự bộc phát quá mức của các mối quan hệ xã hội dựa trên danh dự gia đình.
Lampona finke
Tham khảo
Thể loại:Lampona Thể loại:Loài đặc hữu của Úc
Mối thù
Nợ máu
Đây là trường hợp nghiêm trọng nhất của mối thù. Nợ máu là một vòng oan oan tương báo không dứt, khi mà một người có người thân hoặc cộng sự nào đó của họ bị giết, bị đối xử sai trái hoặc bị làm nhục và họ tìm cách báo thù bằng cách giết chết hoặc trừng phạt thân xác thủ phạm hoặc người thân của kẻ đó.
27 tháng 6
Ngày 27 tháng 6 là ngày thứ 178 (179 trong năm nhuận) trong lịch Gregory. Còn 187 ngày trong năm.
Mối thù
Nợ máu
Nho giáo ủng hộ "trả thù huyết thống", là sự trả thù khi thân sinh bị giết hại, Khổng Tử, Mạnh Tử đều ủng hộ. Tuy vậy, nhà Tây Hán của Trung Quốc không chấp nhận sự trả thù này, thời Hán Cảnh Đế, một chàng trai đã giết chết mẹ kế vì bà giết chết cha ruột, cuối cùng chàng trai bị pháp luật kết án tử hình theo kiểu giết người thông thường. Nhưng điều này đảo ngược vào thời Đông Hán, rồi lại bị cấm dưới thời nước Ngụy của Tam Quốc và nhà Đường. Vào thời nhà Tống thì cách trả thù này được xem xét giảm nhẹ.
27 tháng 6
Tham khảo
*27 Thể loại:Ngày trong năm
Mối thù
Nợ máu
Nhưng đến thời nhà Thanh, thì hoàng đế khoan dung hơn khi biết kẻ giết người là để trả thù cho cha mẹ của họ. Thời Ung Chính, một sắc lệnh đã được ban hành nếu một người trả thù cho cha mẹ vì cha mẹ bị giết, bất kể họ có báo cáo với quan chức hay không, tất cả đều chỉ bị kết án tù.
Sách tiếng Trung
Thể loại:Bạo lực Thể loại:Tội ác bạo lực
Sennius maculatus
Sennius maculatus là một loài bọ cánh cứng trong họ Bruchidae. Loài này được Pinto, Reibero-Costa & Johnson miêu tả khoa học năm 2003.
Tham khảo
Thể loại:Sennius
Herman, Quận Sheboygan, Wisconsin
Herman là một thị trấn thuộc quận Sheboygan, tiểu bang Wisconsin, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của thị trấn này là 1.979 người.
Tham khảo
Thể loại:Thị trấn của Wisconsin Thể loại:Quận Sheboygan, Wisconsin
Nội mệnh phụ
thumb|phải|200px|[[Thần Trinh Vương hậu.]] Nội mệnh phụ (chữ Hán: 內命婦; Hangul: 내명부) là từ chỉ Hậu cung ở Triều Tiên, gồm Vương phi và các Hậu cung tần ngự - những người có nhiệm vụ sinh con nối dõi và hầu hạ Quốc vương. Bên cạnh đó, trong Nội mệnh phụ còn có các nữ quan và cung nữ, chuyên thực hiện các công việc của nội cung, điều phối sinh hoạt của vương thất.
Các vị quân chủ Triều Tiên không xưng Hoàng đế mà chỉ xưng Vương (Wang; 王), vì vậy Triều Tiên không có Hoàng hậu (cho đến khi Triều Tiên Cao Tông xưng vị Hoàng đế), mà chính thất gọi là Vương phi (王妃), sau khi qua đời mới được truy phong Vương hậu. Cũng vì vậy, các thiếp ở Hậu cung chỉ có danh hiệu cao nhất là Chính nhất phẩm Tần, rồi đến Quý nhân và các danh hiệu thấp hơn, tuyệt nhiên không có thiếp thất được xếp hàng Phi.
Cách dịch thuật ở Việt Nam cụ thể là với các bộ phim Hàn Quốc đều chung chung quy dịch từ Hoàng hậu cho chính thất Vương phi của các vị Quốc vương Triều Tiên, điều này là không chính xác và gây nhầm lẫn.
Trung điện
Danh xưng Vương phi (Wangpi; 왕비; 王妃) là tước hiệu dành cho chính thất của Triều Tiên quốc chủ, được cử hành hôn lễ với Quốc vương theo nghi thức quốc hôn chính thống. Chỗ ở của Vương phi luôn nằm tại trung tâm của Nội cung, nên thường được gọi là Trung điện (中殿; 중전). Vương phi đứng đầu Nội mệnh phụ, chỉ đạo toàn bộ công việc thuộc Nội mệnh phụ, có nhiệm vụ quản lý và sắc phong các Nội quan và Cung Quan.
Thời kỳ đầu, các Vương phi đều có mỹ hiệu riêng, như "Đức phi" hay "Cung phi", thế rồi vào năm Triều Tiên Thế Tông thứ 9 (1427), Vương phi là danh xưng chính thức được đặt ra để gọi Quốc vương chính thất thay vì phải có phong hiệu gắn trước như các thời kì trước. Trong các pháp điển cũng chỉ đề cập sử dụng thuật ngữ "Vương phi" hoặc là Vương phi điện (왕비전; 王妃殿). Điều này là do vua Thế Tông chiếu theo lệ từ khi nhà Hán xưng đế ở Trung Quốc, thì [“Thiên Tử chi Hậu”] tức vợ của Thiên tử được gọi là Hoàng hậu, còn phu nhân của chư hầu được gọi là Phi. Do đó, chính thất của các Quốc vương Triều Tiên đều được gọi là Vương phi, hoặc giản xưng [Trung điện]. Ngoài cách gọi "Trung điện", Vương phi còn có những cách gọi khác như Khôn điện (곤전; 坤殿), Nội điện (내전; 內殿) và Trung cung điện (중궁전; 中宮殿).
Thông thường Vương phi sẽ sinh sống ở khu vực trung tâm cung điện, đồng thời nơi ở của Đại vương và Vương phi phải được tách ra nhưng cũng phải nằm gần nhau, do vậy trong trường hợp nếu hai người ở Cảnh Phúc cung thì tẩm điện của Vương phi là Giao Thái điện (교태전; 交泰殿) - ngôi điện nằm đằng sau tẩm điện của Đại vương là Khang Ninh điện (강녕전; 康寧殿). Còn trường hợp ở Xương Đức cung, thì tẩm điện của Vương phi là Đại Tạo điện (대조전; 大造殿) - nằm đằng sau tẩm điện của Đại vương là Hi Chính đường (희정당; 熙政堂). Các Vương phi qua đời khi đang tại vị đều được truy phong là Vương hậu (王后; 왕후), Vương phi bị phế từ trước và không được truy phong sẽ bị gọi là Phế phi (废妃; 폐비), không còn Vương vị và không được Vương thất công nhận cũng như sau khi qua đời không được an táng theo nghi lễ Vương thất, không thờ tự.
Thượng điện
Danh xưng Vương đại phi (Wangt'aepi; 대비; 王大妃) là cách gọi chính thất Vương phi của một Tiên vương, sau khi Tiên vương tạ thế. Cách tôn xưng Đại phi ở Triều Tiên không xét vai vế mà là qua các đời, đồng thời nếu chưa từng là Vương phi thì hoàn toàn không thể được tôn làm Vương đại phi. Nếu Quốc vương kế vị tiếp tục qua đời, vị Vương đại phi sẽ được tôn là Đại vương đại phi (T'awangt'aepi; 왕대비; 大王大妃). Các Đại phi được gọi chung bằng kính ngữ Thượng điện (上殿) hoặc Từ điện (慈殿).
Xét vào việc tôn xưng như trên, chỉ có người được phong làm Trung điện mới có thể trở thành Đại phi, và cũng có trường hợp Đại phi không phải mẹ ruột hoặc thậm chí là bà nội theo pháp chế, điển hình như Trinh Thuần Vương hậu Kim thị, là Vương đại phi dưới thời Triều Tiên Chính Tổ, dù bà là bà nội trên danh nghĩa của Chính Tổ. Nếu Quốc vương muốn phong mẹ ruột của mình, người chỉ có thân phận tần thiếp, thì chỉ có thể dâng tôn hiệu mỹ từ kèm theo từ Cung (宮) đằng sau. Trong lịch sử Triều Tiên có 7 tần thiếp mang tôn hiệu này, gọi là Thất cung.
Thông thường "Vương đại phi" hay "Đại phi" được dùng như nhau, nhưng trong trường hợp đất nước không may có đến 3 đời quả phụ trong Vương thất thì Đại phi dùng để chỉ chính thất của Tiên vương đời trước, Vương đại phi dùng để chỉ chính thất của Tiên vương 2 đời trước và Đại vương đại phi dùng để chỉ chính thất của Tiên vương 3 đời trước. Tất cả đều để chỉ Vương phi của tiền triều, trong trường hợp này người có vị phận cao nhất sẽ được gọi là "Thượng điện", sau đó là "Vương đại phi điện" (왕대비전,王大妃殿) và Vương phi tiền triều được gọi là "Từ điện" hoặc "Đại phi điện" (대비전; 大妃殿). Trường hợp 3 đời quả phụ này xuất hiện sau khi vua Triều Tiên Hiến Tông hoăng và Triều Tiên Triết Tông kế vị, cụ thể như sau: Đến thời Cao Tông, khi đó Thuần Nguyên Vương hậu cũng qua đời, nhưng lại tôn phong Triết Nhân Vương hậu của Triết Tông thành Đại phi, khi đó trong vương cung tiếp tục có 3 đời quả phụ tiếp diễn, cụ thể như sau:
Thực tế thì trường hợp 3 đời quả phụ xuất hiện lần đầu tiên không phải dưới triều Triết Tông nhưng lúc này quy chế xưng hô của các Vương phi tiền triều đã được ông hoàn thiện. Lần đầu tiên xuất hiện trường hợp 3 đời quả phụ phải kế đến triều Triều Tiên Thành Tông. Khi ấy, trong vương thất có Trinh Hi Vương hậu Doãn thị - là tổ mẫu của Thành Tông, tôn phong [Từ Thánh Đại vương đại phi]. Chiêu Huệ Vương hậu Hàn thị - là mẹ của Thành Tông, tôn phong [Nhân Túy Vương đại phi], và cuối cùng là thím của Thành Tông là An Thuận Vương hậu Hàn thị tôn phong [Nhân Huệ Vương đại phi]. Do hai vị Vương đại phi xét ra có chồng là anh em của nhau, nên không xem là cách nhau một đời được. Vì thế lúc bấy giờ Thành Tông chỉ định phân biệt hai vị Vương đại phi bằng Tôn hiệu là Nhân Túy và Nhân Huệ, mở ra tiền lệ đồng vị được gọi là Lưỡng Đại phi (양대비; 兩大妃).
Vai trò trong vương thất
Tuy nhiên, trong "Pháp điển Triều Tiên" có ghi chép là, chỉ khi Vương thế tử tùy giá cùng Đại vương ra khỏi kinh thành thì mọi việc phải báo cáo cho Vương phi. Tức là nếu cả Đại vương và Vương thế tử đều không ở trong cung thì Vương phi sẽ là người có trách nhiệm giám quốc. Trong trường hợp báo cáo một việc gì đó cho Vương phi thì cũng được chia ra làm 3 loại:
Theo Kinh Quốc đại điển quy định, mặc dù thực quyền đứng đầu Nội mệnh phụ là Vương phi nhưng với một quốc gia trọng lễ tiết Nho giáo thì "con dâu sao có thể xem nhẹ mẹ chồng", dù có thể chỉ là trên danh nghĩa. Ví dụ như thông thường Vương thất cần tiến hành Hậu cung Giản trạch, thì cũng chính Đại phi sẽ là người đứng ra chủ trị. Vì lẽ đó, tuy bề ngoài Vương đại phi ít khi nhúng tay vào việc của Nội mệnh phụ, nhưng thực tế mỗi khi có việc quan trọng gì trong Nội mệnh phụ cần giải quyết thì Vương phi đều hỏi ý kiến Vương đại phi. Thêm vào đó, khi Tân vương kế vị ở tuổi còn nhỏ, thì người phụ nữ đứng đầu trong Vương thất sẽ tiến hành Thùy liêm thính chính để hỗ trợ chính vụ cho Đại vương. Có nghĩa là Đại vương đại phi sẽ thực hiện Thùy liêm thính chính thay vì Vương đại phi, nếu trường hợp có hai vị Tiền nhiệm Vương phi.
Đương kim Quốc vương
Các vị Nội quan (內官; 내관), còn gọi là các Hậu cung tần ngự (后宮嬪御; 후궁빈어), thông xưng "Hậu cung", là tập hợp các định nghĩa cùng tước hiệu sắc phong cho các thiếp chính thức của Quốc vương, được coi là người trong Vương thất Triều Tiên.
Vào sơ kì Triều Tiên, những tổ chức cung nữ từng được gọi chung là "Nội quan" hay "Nữ quan", thì đến thời vua Triều Tiên Thành Tông lại được đề rõ trong Kinh Quốc đại điển (經國大典), các hậu cung phục vụ Quốc vương cùng với các Trung điện đều được gọi chung là "Nội mệnh phụ", điều này được áp dụng cho đến hết triều đại Triều Tiên. Mỗi vị Nội quan đều có công việc đảm nhận ở trong cung để giúp đỡ Đại vương và Vương thất.
Mặc dù trong điều Nội mệnh phụ của Kinh Quốc đại điển đã chia thành Tần, Quý nhân, Chiêu nghi, Thục nghi, Chiêu dung, Thục dung, Chiêu viên, Thục viên theo phẩm cấp rõ ràng trong Hậu cung nhưng trên thực tế lại không chia theo phẩm cấp mà phải xem người đó có xuất thân thế nào và tùy theo quá trình trở thành Hậu cung mà được chia thành hai nhóm lớn. Hai nhóm lớn được chia ra đó gồm những Hậu cung là cung nữ hay kỹ nữ được Đại vương lâm hạnh rồi được nhận phong vị gọi là Thừa ân Hậu cung (승은후궁; 承恩后宮). Còn những Hậu cung xuất thân là con gái của các Sĩ đại phu chính thức vượt qua quá trình "Giản trạch" (간택,揀擇) rồi được tiến cung, họ được gọi là Giản trạch Hậu cung (간택후궁; 揀擇后宮). Thừa ân Hậu cung và Giản trạch Hậu cung mặc dù đều được tính là Hậu cung nhưng có thể thấy được sự chênh lệch lớn trong quá trình tuyển chọn và xuất thân. Sự chênh lệch đó được liên kết với đãi ngộ và vai trò của mỗi người trong cung.
Tổng quan về "Bát đẳng hậu cung" của nhà Triều Tiên như sau:
Tùy vào mức độ sủng ái và việc sinh Vương tử cùng Vương nữ, các Nội quan được sắp xếp thành 8 thứ bậc theo các cấp khác nhau. Tất cả các tước này, trừ Tần, đều chỉ có 1 người tại vị. Những nội quan thuộc hàng "Tần" không giới hạn số lượng, và họ sẽ được ban hiệu đứng trước, ví dụ như: Hy tần (禧嬪), Thục tần (淑嬪), Nghi tần (宜嬪), Minh tần (明嬪), Tuy tần (綏嬪)..... Các chữ đứng trước danh hiệu tần được dùng để phân biệt giữa các tần với nhau không có tác dụng để chia cao thấp trong hậu cung. Họ có thể xuất thân từ tầng lớp Lưỡng ban hoặc cũng có thể là Cung nữ. Trong mỗi cấp bậc, phân ra "Chính" (jeong, 정) luôn được xếp trên "Tòng" (jong, 종).
Bởi vì sự khác nhau trong xuất thân và quá trình trở thành Hậu cung mà thông thường những khuê nữ của giới Sĩ đại phu thông qua Giản trạch để tiến cung sẽ được phong từ tòng nhị phẩm Thục nghi trở lên. Còn các cung nữ được lâm hạnh trở thành Hậu cung sẽ được phong từ tòng tứ phẩm Thục viên. Vào sơ kì Triều Tiên, không có trường hợp Hậu cung được phong là Tần ngay từ đầu mà sẽ được tấn phong qua từng thời kì. Tuy nhiên càng đến hậu kì Triều Tiên càng có nhiều trường hợp Hậu cung thông qua Giản trạch nhập cung thì không cần trải qua vị hiệu Thục nghi mà lại được phong làm Tần vị.
Nhà Triều Tiên tôn sùng Nho giáo, không nằm ngoài tra cứu Chu lễ, do đó cũng quy định những người phụ nữ nằm trong Nội mệnh phụ đều có một công việc nhất định. Vào năm Triều Tiên Thế Tông thứ 10 (1428), triều đình đã quy định cụ thể về công việc của Hậu cung.
Về sau, mặc dù điều luật về Nội mệnh phụ này từng được thay đổi vài lần trong Tục đại điển, Đại điển thông biên và Đại điển hội thông nhưng những quy định trong Nội mệnh phụ vẫn được duy trì và áp dụng đến hết triều đại Triều Tiên. Thông thường công việc chủ yếu của những Hậu cung là phò tá Vương phi quản lý mọi việc trong cung và quan trọng hơn hết vẫn là sinh con cái cho Đại vương. Đó cũng là lý do mà Tần và Quý nhân không hạn định về số người là nhằm kích thích Hậu cung sinh ra Nguyên tử để kế thừa đại nghiệp. Thông thường thì Hậu cung tuy có mệnh "phụ tá", nhưng cũng chỉ được giao những nhiệm vụ nhất định mà không thể tham gia vào chính sự như Vương phi. Đặc biệt, đối với Tần là một chức quan có hàm chính nhất phẩm phong cho Hậu cung của Đại vương vào thời Triều Tiên với phẩm vị cao nhất trong Nội mệnh phụ, chỉ đứng sau Vương phi. Tuy nhiên trong Đại điển hội thông có viết: [“Chính nhất phẩm Tần, hữu Giáo mệnh, tắc vô giai”; 正一品 嬪,有敎命,則無階], tức là chỉ thêm vào một quy định rằng nếu nhận được "Giáo mệnh" của Đại vương thì sẽ không cần liệt vào hàng có phẩm quan mà sẽ siêu việt giống với Vương phi. Giống chứ không ngang hàng vì Vương phi vẫn là chính thất của Đại vương, việc ban Giáo mệnh chỉ thể hiện sự sủng ái của Đại vương đối với vị Tần đó.
Tiền nhiệm Quốc vương
Sau khi Quốc vương qua đời, khác với Vương phi được ở lại trong cung và tôn phong thành Vương đại phi, các Hậu cung của Tiên vương thì vào sơ kì Triều Tiên phải xuống tóc và xuất gia. Theo đó, sau khi Tiên vương hoăng thì những Hậu cung sẽ xuống tóc và tập hợp lại một ngôi chùa mang tên Định Nghiệp viện (정업원; 定業院).
Trường hợp con của những Hậu cung được trở thành Đại vương thì cũng không thể tấn tôn Sinh mẫu của mình làm Vương đại phi mà chỉ được ban cung hiệu. Trong lịch sử Triều Tiên cũng chỉ có 7 vị là Sinh mẫu của Đại vương nhưng không phải là Vương phi nên chỉ được ban cung hiệu, được gọi chung là Thất Cung (칠궁; 七宮). Vương triều Triều Tiên vốn coi trọng Nho giáo nên thứ bậc Đích thứ rất được coi trọng, nên các Hậu cung dù Sinh mẫu của Đại vương nhưng cũng không được tấn tôn làm Vương đại phi hay truy phong làm Vương hậu sau khi mất, mà chỉ được gọi là “Cung” hoặc vẫn duy trì phong hiệu cũ, đấy gọi là Cung hiệu (궁호; 宮號). Ngoài ra, các "Cung hiệu" ban cho Thất Cung cũng chính là tên nơi mà họ được thờ cúng sau khi mất. Tuy nhiên vào năm Long Hy thứ 2 (1908), tất cả nơi thờ cúng của Thất Cung bị "quốc hữu hóa" và bài vị của Thất Cung được chuyển đến Dục Tường cung để cùng thờ cúng. Hiện nay khu vực Dục Tường cung nằm phía bên cánh trái của Nhà Xanh.
Cung quan
Chế độ Cung quan của Triều Tiên bao gồm các nữ quan có phẩm trật cùng cung nữ chuyên phục vụ theo lệnh. Chế độ này được nêu rõ trong mục "Nội mệnh phụ" của Kinh Quốc đại điển (經國大典) được soạn thảo dưới thời vua Triều Tiên Thế Tông. Vì có phẩm cấp, chức vụ cũng như đãi ngộ riêng, thân phận của "Cung trung nữ quan" được coi là cao quý hơn thường dân không có phẩm cấp, so với tiện dân, nô lệ hay nô tỳ phủ quan càng có sự cách biệt. Nếu được "thừa ân", họ có thể trở thành một Hậu cung, có những trường hợp được tấn phong nhiều lần lên tới Chính nhất phẩm Tần, thậm chí Vương Phi như Trương Hy Tần.
Dưới quy định của Thế Tông, các nữ quan được chia làm 3 phân cấp chính:
Đến thời Triều Tiên Thành Tông thì có sự điều chỉnh trong phẩm cấp rất lớn. Cung quan phân ra hai cách xưng hô là Thượng cung (尙宮; 상궁) và Nội nhân (나인; 內人). Hai vị trí Chính ngũ phẩm là Thượng cung (尙宮, 상궁) và Thượng nghi (尙儀, 상의), tiếp tục giữ vị trí sau cải cách của Thành Tông. Họ là các nữ quan phục vụ trực tiếp cho vương thất. Một cung nữ ở lâu trong cung, đến sau 15 năm phục vụ thì sẽ trở thành Nội nhân chính thức (sau khi làm Quán lễ), rồi họ cũng sẽ được phong làm Thượng cung sau 15 năm kể từ khi trở thành Nội nhân chính thức. Do đó trừ các Nội nhân được ân sủng mà ban thành Thừa Ân Thượng cung, thì những Thượng cung khác đều phải trên 30 tuổi.
Thượng cung
Tuỳ theo vị trí và nhiệm vụ, giữa các Thượng cung với nhau sẽ có phân chia thứ bậc, ví dụ như: