cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Liopropoma emanueli
Mô tả
L. emanueli có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 12,3 cm. Cơ thể có màu hồng với một dải sọc màu vàng cam từ mõm băng qua mắt, dọc theo hai bên mạn sườn, phía trên và dưới sọc lớn này cũng có các sọc mảnh hơn cùng màu. Nhiều chấm nhỏ màu vàng trên vây đuôi và phần mềm của vây lưng. Rìa trên và dưới của vây đuôi, cũng như rìa vây lưng và vây hậu môn có màu vàng cam.
Số gai ở vây lưng: 8; Số tia vây mềm ở vây lưng: 11; Số gai ở vây hậu môn: 3; Số tia vây mềm ở vây hậu môn: 8; Số gai ở vây bụng: 1; Số tia vây mềm ở vây bụng: 5; Số tia vây mềm ở vây ngực: 16.
John le Carré
David John Moore Cornwell (sinh ngày 19 tháng 10 năm 1931 - 12 tháng 12 năm 2020), được biết đến với bút danh John le Carré, là một nhà văn người Anh viết truyện trinh thám. Trong những năm 1950 và 1960, ông làm việc cho cả MI5 (Cơ quan an ninh nội địa và phản gián) và MI6 (Cục Tình báo mật) của Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland. Cuốn tiểu thuyết thứ ba của ông, The Spy Who Came in the Cold (1963), trở thành cuốn sách bán chạy nhất quốc tế và vẫn là một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất của ông. Sau thành công của cuốn tiểu thuyết này, ông rời MI6 để có nhiều thời giờ trong sự nghiệp văn chương. Một số cuốn sách của ông đã được chuyển thể thành phim và truyền hình, bao gồm The Constant Gardener, Tinker Tailor Soldier Spy và The Night Manager. Năm 2011, ông được trao Huy chương Goethe.
Năm 2020, ông đạt được giải Olof Palme vì đóng góp cho cuộc đấu tranh cho tự do, dân chủ và công bằng xã hội.
Tiểu sử
Rick Pym, cha của Magnus Pym, một kẻ lừa đảo mưu mô trong tác phẩm A Perfect Spy của ông đã dựa vào Ronnie. Khi cha ông qua đời năm 1975, Cornwell đã trả tiền cho một dịch vụ tang lễ tưởng niệm nhưng không tham dự.
Việc học của Cornwell bắt đầu tại Trường mẫu giáo St Andrew, gần Pangbourne, Berkshire, và tiếp tục tại Trường Sherborne. Ông tỏ ra không hài lòng với lối dạy khắc nghiệt ở trường tư ở Anh thường ngày và không thích người quản lý kỷ luật của mình, Thomas, và đã rời khỏi trường.
Từ 1948 đến 1949, ông học ngoại ngữ tại Đại học Bern ở Thụy Sĩ. Năm 1950, ông gia nhập Quân đoàn Tình báo của Quân đội Anh đồn trú tại Áo, làm công việc thẩm vấn tiếng Đức những người trốn khỏi Bức màn sắt sang Tây Âu. Năm 1952, ông trở về Anh để học tại Đại học Lincoln, Oxford, nơi ông làm việc ngầm cho MI5 để do thám các nhóm cực tả và thu thập thông tin về các điệp viên Liên Xô.
Khi cha ông tuyên bố phá sản vào năm 1954, Cornwell rời Oxford để giảng dạy tại Trường dự bị Millfield; tuy nhiên, một năm sau, ông trở lại Oxford và tốt nghiệp năm 1956 với bằng hạng nhất về ngôn ngữ hiện đại. Sau đó, ông dạy tiếng Pháp và tiếng Đức tại Eton College trong hai năm, rồi trở thành sĩ quan MI5 vào năm 1958. Ông quản lý các đặc vụ, tiến hành thẩm vấn, nghe trộm các đường dây điện thoại và tổ chức các vụ xâm nhập. Được khuyến khích bởi Lord Clanmorris (người đã viết tiểu thuyết tội phạm John Bingham), và trong khi là một sĩ quan MI5 tích cực, Cornwell bắt đầu viết tiểu thuyết đầu tiên của mình, Call for the Dead (1961). Cornwell xác nhận rằng chính Lord Clanmorris là một trong hai hình mẫu cho nhân vật George Smiley, lãnh đạo của The Circus (hay còn gọi là Circus), một cơ quan tình báo hư cấu trong tác phẩm dựa trên MI6, người còn lại là Vivian HH Green. Khi còn là một học sinh, Cornwell lần đầu gặp Green, khi Green dạy tại Trường Shertern (1942-51). Tình bạn tiếp tục sau khi Green chuyển đến Lincoln College, nơi ông dạy kèm Cornwell.
Năm 1960, Cornwell chuyển sang làm việc cho MI6, dưới vỏ bọc Bí thư thứ hai tại Đại sứ quán Anh tại Bonn; sau đó ông được chuyển đến Hamburg làm việc như là một cố vấn chính trị. Tại đây, ông đã viết truyện trinh thám A Murder of Quality (1962) và The Spy Who Came in the Cold (1963), với bút danh "John le Carré" (le Carré trong tiếng Pháp có nghĩa là "hình vuông"), việc sử dụng bút danh hay tên giả là một việc bắt buộc vì các viên chức của Bộ Ngoại giao bị cấm xuất bản tác phẩm dưới tên thật của họ.
Trong năm 1964, sự nghiệp hoạt động tình báo của le Carré chấm dứt do sự phản bội của các gián điệp nằm vùng của Anh trong KGB, như Kim Philby, gián điệp hai mang khét tiếng trong lịch sử tình báo Anh (một trong 5 nhân vật trong Bộ Ngũ Cambrige - Cambridge Five). Từ đó, ông rời khỏi MI6 để làm một nhà văn toàn thời gian. Le Carré khắc họa và phân tích Philby là kẻ phản bội đẳng cấp "thượng hạng", với bí danh là "Gerald" trong KGB, tên gián điệp mà George Smiley săn lùng trong tác phẩm Tinker Tailor Soldier Spy (1974) của ông.
Giải thưởng
Năm 1998, ông được trao bằng danh dự (Tiến sĩ Văn chương) từ Đại học Bath. Năm 2008, ông được trao bằng tiến sĩ danh dự của Đại học Berne. Năm 2012, ông được Đại học Oxford trao tặng bằng danh dự Tiến sĩ Văn chương.
Năm 2008, The Times xếp ông ở vị trí thứ 22 trong danh sách "50 nhà văn vĩ đại nhất của Anh kể từ năm 1945".
Năm 2011, anh đã giành được Huy chương Goethe, một giải thưởng hàng năm do Viện Goethe trao tặng.
John le Carré đạt được giải Olof Palme 2020 vì đóng góp cho cuộc đấu tranh cho tự do, dân chủ và công bằng xã hội. Ông đã tặng toàn thể tiền thưởng của mình là 100.000 USD cho tổ chức Bác sĩ không biên giới.
Tham khảo
Thể loại:Mất năm 2020 Thể loại:Sinh năm 1931 Thể loại:Nhà văn Anh
Acacia pachycarpa
Acacia pachycarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được Benth. miêu tả khoa học đầu tiên.
Liên kết ngoài
P
Korfantów
Korfantów là một thị trấn thuộc huyện Nyski, tỉnh Opolskie ở nam Ba Lan. Thị trấn có diện tích 10 km². Đến ngày 1 tháng 1 năm 2011, dân số của thị trấn là 1856 người và mật độ 181 người/km².
Poecilasthena pulchraria
Poecilasthena pulchraria là một loài bướm đêm thuộc họ Geometridae. Nó được tìm thấy ở Úc.
Liên kết ngoài
Thể loại:Poecilasthena
Pavetta vanderijstii
Pavetta vanderijstii là một loài thực vật có hoa trong họ Thiến thảo. Loài này được Bremek. mô tả khoa học đầu tiên năm 1934.
Liên kết ngoài
V Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1934
Goryphus nilamburensis
Goryphus nilamburensis là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Goryphus
Myrmarachne uelensis
Myrmarachne uelensis là một loài nhện trong họ Salticidae.
Loài này thuộc chi Myrmarachne. Myrmarachne uelensis được Fred R. Wanless miêu tả năm 1978.
Tham khảo
Thể loại:Myrmarachne
Manilkara doeringii
Manilkara doeringii là một loài thực vật có hoa trong họ Hồng xiêm. Loài này được (Engl. & K.Krause) H.J.Lam mô tả khoa học đầu tiên năm 1941.
Kirov, Kaluga
Huyện Kirov (? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Tỉnh Kaluga, Nga. Huyện có diện tích 39 km², dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 40800 người. Trung tâm của huyện đóng ở Kirov.
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Tỉnh Kaluga Thể loại:Huyện của Nga
Kirov District
Lưu Trạch Thanh
Lưu Trạch Thanh (chữ Hán: 劉澤清, ? – 1645 hoặc 1649), tự Hạc Châu, người Tào Châu (nay là huyện Tào, Sơn Đông) tướng lĩnh nhà Minh, trấn thủ Lư Châu (nay là Hợp Phì, An Huy) – một trong Giang Bắc tứ trấn do Đông Các đại học sĩ Sử Khả Pháp đặt ra.
Khởi nghiệp
Ông là anh trai của Lâm Thanh tổng binh Lưu Nguyên Thanh, tử trận năm Sùng Trinh thứ 15 (1642).
Không có ghi chép chính thức về thuở thiếu thời của Trạch Thanh, chỉ tìm được một đoạn văn ngắn trong Hà Hoàn Thuần (1631 – 1647) – Tục hạnh tồn lục: ''Lưu Trạch Thanh thuở nhỏ, từng theo Nho học, trong lúc thi cử đánh chết một tên sai dịch, nên bỏ đi. Tham dự đợt tuyển chọn nhân tài của Binh bộ và giành ngôi đầu, ông thường nói với khách rằng: "Ta năm 21 tuổi ném bút, năm 31 tuổi lên đàn (ý nói làm tướng), năm 41 tuổi (được) chia đất (ý nói được phong tước), thật không rõ 20 năm qua làm được việc gì, mà sao ngày càng giàu, tiểu trượng phu, tiểu trượng phu (có ý khiêm tốn)!"''
Qua cuộc tuyển chọn đấy, ông được thụ Ninh, Tiền vệ thủ bị ở Liêu Đông, thăng làm Sơn Đông đô tư thiêm thư, gia Tham tướng.
Thăng tiến ở miền bắc
Năm thứ 3 (1630), quân Thanh đánh Thiết Xưởng, muốn cắt đứt đường vận lương cho Phong Nhuận. Nhận lệnh cứu viện, Tam Đồn tổng binh Dương Triệu Cơ sai ông đi, còn cách 15 dặm, gặp địch, ra sức chiến đấu, từ sáng đến giữa không phân thắng bại. Qua khỏi lần này, ông chuyển sang chiến đấu ở Tuân Hóa, giáp kích quân Thanh, rồi vào thành. Xét công, được gia 2 cấp làm đến Phó tổng binh.
Năm thứ 5 (1632), bị hặc vì xâm phạm quân lương, có chiếu cho lập công ở nơi xung yếu.
Năm thứ 6 (1633), thăng làm Tổng binh. Mùa đông năm ấy, được gia Tả đô đốc, có công khôi phục Đăng Châu.
Năm thứ 8 (1635), có chiếu cho nắm quân Sơn Đông để phòng bị vận tải đường thủy.
Năm thứ 9 (1636), kinh sư giới nghiêm, đưa quân về phòng vệ, nhận lệnh đóng quân ở Tân Thành nhằm chẹn giữ nam bắc, rồi nhận mệnh lưu thủ Thông Châu. Được gia Tả đô đốc, Thái tử thái sư.
Tháng 5 năm thứ 13 (1640), Sơn Đông có nạn đói, dân tụ tập làm cướp, các nơi Tào, Bộc rất đông. Đế mệnh cho Trạch Thanh hội binh với tổng binh Dương Ngữ Phiền đi tiễu bắt bọn họ. Tháng 8 bị giáng làm Hữu đô đốc, trấn thủ Sơn Đông để phòng vệ biển. Ông lấy cớ mình sanh trưởng ở Sơn Đông, làm việc quá lâu ở tỉnh này là không hợp lẽ, xin từ nhiệm. Đế lệnh cho Trạch Thanh chỉnh đốn quân đội vượt Hoàng Hà, hợp binh với các trấn nhanh chóng tiễu phạt.
Tháng 2 năm thứ 16 (1643), nghĩa quân vây Khai Phong đã lâu, ông đến cứu. Từ Chu Gia Trại cách thành 8 dặm, đưa 5000 quân sang bờ nam, dựa sông làm trại; khi nước đổ về vây quanh, Trạch Thanh muốn kết 8 trại làm nên một con đê lớn, đắp dũng đạo (đường cao ở giữa) trong thành. Tường lũy chưa xong, nghĩa quân đến đánh, giằng co 3 ngày, đôi bên đều bị tổn thất. Ông đột ngột mệnh cho nhổ doanh mà đi, gây ra rối loạn, binh sĩ giành thuyền, nhiều người chết đuối.
Hoành hành ở miền nam
Triều đình mệnh đi Bảo Định tiễu nghĩa quân, không nghe, ngày hôm ấy cướp bóc Lâm Thanh. Soái binh nam hạ, đến nơi nào đốt phá, cướp bóc bằng sạch nơi đấy. Nghĩa quân ngày càng lớn mạnh, Cấp sự trung Hàn Như Dũ, Mã Gia Thực đều mưu đưa triều đình về nam. Như Dũ thường hặc ông, khi ông ta đi qua Đông Xương, Trạch Thanh sai người giết Như Dũ giữa đường, không ai dám nói gì!
Kinh sư thất thủ, Trạch Thanh chạy đi Nam Kinh, là một trong Tứ trấn thời Hoằng Quang, được phong Đông Bình bá, đóng quân Lư Châu. Khi đế mới lên ngôi, ông mượn cố sự Tĩnh Khang, xin đổi niên hiệu vào tháng 5 năm ấy; lại xin tha cho Chu Duyên Nho về tội lấy bạc xấu làm tiền lương. Đô ngự sử Lưu Tông Chu hặc tình hình các võ tướng làm việc ngang trái, Trạch Thanh 2 lần dâng sớ hặc lại Tông Chu, còn nói: "Bề trên mà giết Tông Chu, thần lập tức cởi chức." Triều đình phải ban chiếu hòa giải. Lại xin cấm tuần án không được truy cứu việc bạc xấu, xin pháp tư bắt giữ cha con tổng đốc Hầu Tuân và Hầu Phương Vực. Những đòi hỏi điên rồ và trái lẽ đến vậy, triều đình đều uyển chuyển đáp ứng.
Trong trướng của Trạch Thanh có một đôi vượn (có thuyết là tinh tinh), gọi tên là đến ngay. Một ngày, ông thết đãi con trai của cố nhân, rót rượu vào cái bồn vàng, bồn có thể chứa đến 3 thăng. Gọi vượn bưng đến, quỳ dâng cho khách. Vượn rất dữ tợn, khách run rẩy lắc đầu, rụt rè không dám nhận. Trạch Thanh cười nói: "Anh sợ à?" rồi mệnh đem tù nhân ra đánh chết dưới thềm, moi não cùng tim gan, thả vào âu, hòa rượu, giao cho vượn dâng lên trước mặt. Ông rót ra uống, thần sắc thản nhiên. Trạch Thanh đã làm nhiều việc tàn nhẫn, hung ác như vậy đấy!
Cái chết
Tháng 4 năm Hoằng Quang đầu tiên (1645), Dương Châu cấp báo, triều đình mệnh cho bọn Trạch Thanh đi cứu, nhưng ông lại ngầm xin hàng. Minh sử chép nhà Thanh ghét Trạch Thanh phản phúc nên giết đi. Thanh sử cảo chép ông đã hàng lại phản nên bị giết, không rõ thời điểm.
Ngô Vĩ Nghiệp – Tiêu lộc kỷ văn chép Trạch Thanh nhận hịch cầu cứu của Sử Khả Pháp, lập tức bỏ Lư Châu trốn đi Hoài An ở phía bắc. Quân Thanh phá Hoài An, ông chạy ra biển, ít lâu sau quay về Hoài An xin hàng. Ngày 25 tháng 10 năm Thuận Trị thứ 6 (1649), Trạch Thanh cấu kết với bọn gian đồ ở huyện Tào, nhà Thanh cho rằng ông phản phúc vô thường, đem xé xác cùng con em và đồng đảng là bọn Lý Hồng Cơ, Lý Hóa Kình.
Tính cách
Minh sử chép: Trạch Thanh tính cách nhút nhát, làm việc do dự. Thường hoang báo đại thắng đòi ban thưởng, lại nói dối ngã ngựa bị thương, có chiếu ban cho 40 lạng tiền thuốc.
Chú thích
Thể loại:Võ tướng nhà Minh Thể loại:Người Sơn Đông Thể loại:Năm sinh không rõ Thể loại:Mất năm 1645 Thể loại:Mất năm 1649
Selatosomus gloriosus
Selatosomus gloriosus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Kishii miêu tả khoa học năm 1955.
Tham khảo
Thể loại:Selatosomus
Dracaena floribunda
Dracaena floribunda là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Baker mô tả khoa học đầu tiên năm 1879.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Huyết giác Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1879
Acrocercops argyrodesma
Acrocercops argyrodesma là một loài bướm đêm thuộc họ Gracillariidae. Loài này có ở New South Wales.
Tham khảo
Thể loại:Acrocercops
Pelochyta albotestaceus
Pelochyta albotestaceus là một loài bướm đêm thuộc phân họ Arctiinae, họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pelochyta
Microhoria amicitiae
Microhoria amicitiae là một loài bọ cánh cứng trong họ Anthicidae. Loài này được Dufour miêu tả khoa học năm 1849.
Tham khảo
Thể loại:Microhoria
Veia contracta
Veia contracta là một loài bướm đêm trong họ Erebidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Veia
Pero rotundata
Liên kết ngoài
Thể loại:Pero
Cheilophyllum micranthum
Cheilophyllum micranthum là một loài thực vật có hoa trong họ Huyền sâm. Loài này được Urb. mô tả khoa học đầu tiên năm 1931.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cheilophyllum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1931
Xã Trenton, Quận Edwards, Kansas
Xã Trenton (Trenton Township) là một xã thuộc quận Edwards, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 274 người.
Xem thêm
Thể loại:Xã của Kansas Thể loại:Quận Edwards, Kansas
Oliva februaryana
Oliva februaryana là một loài ốc biển, là động vật thân mềm chân bụng sống ở biển trong họ Olividae, họ ốc gạo hoa.
Tham khảo
Thể loại:Oliva
13086 Sauerbruch
13086 Sauerbruch (1992 HS4) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 30 tháng 4 năm 1992 bởi F. Borngen ở Tautenburg.
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1992
Sinh sản vô tính
thumb|Sinh sản vô tính ở [[Rêu tản: một chiếc lá của thực vật tự nẻ đang nảy mầm|185x185px]] Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản mà thế hệ con được sinh ra từ một cơ thể mẹ duy nhất, và thừa hưởng các gen chỉ từ cơ thể mẹ đó. Hình thức sinh sản này gần như không liên quan đến số bộ nhiễm sắc thể hay sự giảm phân. Thế hệ con sẽ là bản sao di truyền chính xác của cơ thể mẹ, ngoại trừ trường hợp đặc biệt là sự tự thụ phấn (automixis). Một định nghĩa chính xác hơn là agamogenesis, là dạng sinh sản mà không cần sự hợp nhất của giao tử. Sinh sản vô tính là hình thức sinh sản chính của các sinh vật đơn bào chẳng hạn như vi khuẩn cổ, vi khuẩn, và sinh vật nguyên sinh. Nhiều loại thực vật và nấm cũng thuộc dạng sinh sản vô tính.
Trong khi tất cả các sinh vật nhân sơ đều sinh sản vô tính (không có sự hình thành và hợp nhất giao tử), cơ chế của sự chuyển gen hàng ngang như kết hợp, chuyển hóa, và tải nạp đôi khi được ví như sinh sản hữu tính. Hoàn toàn không có sinh sản hữu tính là trường hợp tương đối hiếm giữa các sinh vật đa bào, cụ thể là ở các loài động vật. Ta không hoàn toàn hiểu được tại sao sinh sản hữu tính lại rất phổ biến trong số chúng. Các giả thiết hiện tại cho rằng sinh sản vô tính có thể có những lợi ích trước mắt khi mà việc tăng dân số nhanh chóng là quan trọng hoặc là trong những môi trường ổn định. Còn sinh sản hữu tính cho những lợi ích thực như tạo ra sự đa dạng về di truyền giữa các thế hệ một cách nhanh chóng, cho phép thích nghi với sự thay đổi môi trường. Những hạn chế về mặt phát triển có thể là lý do vì sao một vài loài động vật từ bỏ hoàn toàn sinh sản hữu tính ra khỏi vòng đời của chúng. Một hạn chế khác là do sự mất đi đồng thời khả năng giảm phân và sửa chữa tái tổ hợp, bảo vệ khỏi các thiệt hại của DNA (một chức năng của giảm phân). (Xem thêm Giảm phân)
Sinh sản phân tách
Một hình thức quan trọng của sinh sản phân tách là sinh sản phân đôi. Trong sinh sản phân đôi, cơ thể mẹ được thay thế bằng hai cơ thể con (giống cái). Các sinh vật, bao gồm cả sinh vật nhân sơ (vi khuẩn cổ và vi khuẩn) và sinh vật nhân chuẩn (sinh vật nguyên sinh và nấm đơn bào) đều sinh sản vô tính qua hình thức phân đôi; đa phần trong số chúng cũng có thể sinh sản hữu tính.
Trong nhóm Apicomplexa thì sự sinh sản đa phân, hay còn gọi là schizogony, được thể hiện qua các giai đoạn: merogony (sự phát triển đoạn trứng), sporogony (sự tạo thoi trùng) và gametogony (sự tạo hợp tử). Giai đoạn merogony sẽ cho ra các merozoite, là những tế bào con bắt nguồn từ trong cùng một màng tế bào. Giai đoạn sporogony sẽ cho ra các sporozoite, và giai đoạn gametogony sẽ cho ra các microgamete.
Sinh sản mọc chồi
Một vài tế bào phân chia bằng cách đâm chồi (ví dụ như men bánh mì), tạo thành dạng tế bào gồm cả "mẹ" và "con". Cơ thể con thì nhỏ hơn cơ thể mẹ. Sinh sản mọc chồi cũng được biết ở mức độ đa bào. Ví dụ như loài thủy tức. Chồi sẽ phát triển thành một cơ thể trưởng thành và cuối cùng tách ra khỏi cơ thể mẹ.
Sinh sản mọc chồi bên trong hay còn gọi là Endodyogeny là một quá trình của sinh sản vô tính, phù hợp với các loài ký sinh chẳng hạn như Toxoplasma gondii. Nó có liên quan đến một quá trình bất thường là hai tế bào con được tạo ra ngay bên trong tế bào mẹ, và tế bào con sẽ "tiêu thụ" tế bào mẹ trước khi chúng tách ra.
Endopolygeny là sự phân chia thành vài cơ thể trong một lần của sinh sản mọc chồi bên trong. Sinh sản mọc chồi (bên trong hoặc bên ngoài) cũng hiện diện trong các loài sâu như Taenia (sán sơ mít) hay Echinococci.
Sinh sản sinh dưỡng
thumb|Ảnh chụp gần một cây [[Kalanchoe daigremontiana|Bryophyllum daigremontianum|205x205px]]
Sự phát sinh bào tử
Nhiều sinh vật đa bào hình thành bào tử trong suốt vòng đời sinh học của chúng, trong một quá trình gọi là sự phát sinh bào tử. Những trường hợp ngoại lệ là động vật và vài sinh vật nguyên sinh, mà phải trải qua sự giảm phân ngay sau khi thụ tinh. Trái lại, thực vật và nhiều loại tảo trải qua quá trình giảm phân tạo bào tử và sẽ dẫn đến sự hình thành những bào tử đơn bội hơn là giao tử. Những bào từ này phát triển thành các cá thể đa bào (trong thực vật gọi là thể giao tử) mà không có hiện tượng thụ tinh. Những cá thể đơn bội này sẽ phát sinh thành giao tử thông qua nguyên phân. Do đó giảm phân và sự hình thành giao tử xảy ra ở những thế hệ riêng biệt hoặc những "giai đoạn" nào đó trong vòng đời, có liên quan đến sự luân phiên giữa các thế hệ. Vì sinh sản hữu tính thường được định nghĩa trong phương diện hẹp hơn do sự hợp nhất các giao tử (sự thụ tinh), sự hình thành bào tử trong thực vật thể bào tử hay tảo có thể được xem như một hình thức sinh sản vô tính (agamogenesis) dù rằng nó là kết quả của sự giảm phân và trải qua việc giảm số bộ nhiễm sắc thể. Tuy nhiên, cả hai hiện tượng (sự hình thành bào tử và sự thụ tinh) đều cần thiết để hoàn tất quá trình sinh sản hữu tính trong vòng đời của thực vật.
Nấm và vài loại tảo cũng có thể sử dụng hình thức sinh sản vô tính thật bằng cách hình thành bào tử, liên quan đến quá trình nguyên phân dẫn đến sự sinh sản các tế bào gọi là mitospore, mà sẽ phát triển thành những các thể mới sau khi phân tán. Hình thức sinh sản này được tìm thấy ở các loài nấm có bào tử hạt đính và tảo đỏ Polysiphonia, và liên quan đến sự phát sinh bào tử mà không giảm phân. Do đó, số lượng nhiễm sắc thể trong tế bào của bào tử sẽ giống như ở tế bào mẹ. Tuy nhiên, sự phát sinh bào tử qua nguyên phân là một ngoại lệ và hầu hết các bào tử, chẳng hạn như của các loài thực vật, hầu hết là các loài nấm Basidiomycota, và nhiều loại tảo, được tạo ra bằng hình thức giảm phân.
Một hình thức sinh sản khác giống như đa phân, phổ biến trong động vật nguyên sinh, mà trong đó cơ thể sinh vật sẽ tách thành vài mảnh hoặc bào tử, và cuối cùng sẽ phát triển thành một cơ thể giống như cơ thể mẹ. Hình thức sinh sản của tế bào hay bào tử ấy giống như là sự phát triển của trực khuẩn.
Sự phân mảnh
Bài viết chính: Sự phân mảnh (sinh học) Sự phân mảnh là hình thức sinh sản vô tính khi mà một cơ thể mới phát triển từ một mảnh của cơ thể mẹ. Mỗi mảnh sẽ phát triển thành một cá thể trưởng thành đầy đủ. Sự phân mảnh thường thấy ở các sinh vật như động vật (như giun đốt, turbellaria, và sao biển), các loài nấm, thực vật. Vài loài thực vật có cấu trúc đặc biệt để sinh sản bằng cách phân mảnh. Hầu hết các loài địa y, là một liên kết cộng sinh của nấm và các vi khuẩn hay tảo có khả năng quang hợp, sinh sản bằng cách phân mảnh để đảm bảo rằng các cá thể mới đều mang tính cộng sinh. Những mảnh này có thể mang hình dạng như soredia, là các cấu tử như bụi có chứa đoạn nối của nấm bao quanh tế bào quang hợp.
Sự phân mảnh vô tính trong các sinh vật đa bào hay cụm là hình thức sinh sản vô tính khi mà một cơ thể tách ra thành các mảnh. Mỗi mảnh này sẽ phát triển đầy đủ thành các cá thể trưởng thành và là bản sao của cơ thể chính. Ở các loài động vật da gai, hình thức sinh sản này còn được gọi là sinh sản kiểu phân cắt (fissiparity).
Agamogenesis
Agamogenesis là bất kỳ hình thức sinh sản nào mà không liên quan đến giao tử đực. Các ví dụ là trinh sản (parthenogenesis) và sự tiếp hợp vô tính (apomixis).
Trinh sản (parthenogenesis)
Bài viết chính: Trinh sản
Trinh sản là một hình thức sinh sản vô tính (agamogenesis) trong đó một quả trứng chưa được thụ tinh sẽ phát triển thành một cá thể mới. Trinh sản xảy ra tự nhiên ở nhiều loài thực vật, động vật không xương sống (ví dụ như bọ chét nước, luân trùng, rệp, bọ que, vài loài kiến, ong và ong bắp cày ký sinh), và động vật có xương sống (ví dụ như một số loài bò sát, lưỡng cư, các loài chim hiếm). Ở thực vật, sự tiếp hợp vô tính (apomixis) có thể có hoặc không liên quan đến trinh sản.
Sự tiếp hợp vô tính và sự phát triển phôi tâm
Bài viết chính: Apomixis và Nucellar embryony
Sự tiếp hợp vô tính (Apoximis) ở thực vật là sự hình thành thể bào tử mà không qua thụ tinh. Điều này rất quan trọng ở dương xỉ và các loài thực vật có hoa, nhưng rất hiếm ở các loài thực vật tạo hạt. Ở các loài thực vật có hoa, thuật ngữ "apoximis" hiện nay thường được dùng cho agamospermy, sự hình thành hạt mà không qua thụ tinh; nhưng nó đã từng được sử dụng để bao gồm cả sinh sản sinh dưỡng. Một ví dụ là cây bồ công anh châu Âu tam bội. Apomixis chủ yếu xảy ra ở hai dạng. Trong thể giao tử apomixis, phôi phát triển từ trứng chưa thụ tinh bên trong một túi phôi lưỡng bội được tạo thành mà không qua giảm phân hoàn toàn. Còn ở sự phát triển phôi tâm (Nucellar embryony), phôi được hình thành từ mô của phôi tâm lưỡng bội xung quanh túi phôi. Nucellar embryony xảy ra ở vài loại hạt của thực vật chi Cam chanh. Apomixis ở giống đực cũng có thể xảy ra ở vài trường hợp khá hiếm, chẳng hạn như cây bách ở Sahara "Cupressus dupreziana", khi mà vật chất di truyền của phôi chuyển hóa hoàn toàn từ hạt phấn. Thuật ngữ "apomixis" cũng được dùng cho sinh sản vô tính ở vài loài động vật, đặc biệt là bọ chét nước Daphinia.
Sự chuyển đổi giữa sinh sản hữu tính và sinh sản vô tính
Một vài chủng loài chuyển đổi giữa sinh sản hữu tính và vô tính theo điều kiện môi trường. Đó là một khả năng đặc biệt, gọi là sự dị giao (heterogamy), tùy thuộc vào các điều kiện. Sự chuyển đổi luân phiên này được thấy ở vài loài luân trùng và một số côn trùng, chẳng hạn như một số loài rệp, sẽ thay đổi trong vài điều kiện nhất định, sinh ra trứng mà không qua giảm phân, do đó tự nhân bản chúng. Loài ong Apis mellifera capensis ở mũi Hảo Vọng có thể sinh sản vô tính qua một quá trình gọi là thelytoky. Một vài chủng loài lưỡng cư, bò sát, chim cũng có khả năng tương tự. Ví dụ loài giáp xác nước ngọt Daphina sinh sản bằng phương pháp trinh sản(parthenogenesis) vào mùa xuân để gia tăng mật độ trên các ao hồ. Sau đó chuyển sang sinh sản hữu tính vì mức độ cạnh tranh và tìm mồi. Một ví dụ khác là loài luân trùng monogonont thuộc chi Brachionus, sinh sản thông qua trinh sản theo chu kỳ: khi mật độ bầy đàn thấp, những con cái sẽ sinh sản vô tính. Còn khi mật độ bầy đàn cao hơn, một tín hiệu hóa học sẽ tích lũy và gây ra sự chuyển đổi sang sinh sản hữu tính. Nhiều loài sinh vật nguyên sinh và nấm cũng chuyển đổi giữa sinh sản hữu tính và vô tính.
Loài nấm mốc nhớt Dictyostelium trải qua sự phân đôi (nguyên phân) như các amip đơn bào trong những điều kiện phù hợp. Tuy nhiên, khi những điều kiện trở nên không phù hợp, các tế bào tập hợp lại và theo một trong hai hướng phát triển khác nhau tùy thuộc vào điều kiện. Nếu theo hướng tập thể, chúng sẽ hình thành một dãy đa bào, sau đó là quả thể để tạo ra bào tử một cách vô tính. Còn theo hướng hữu tính, hai tế bào sẽ nhập lại với nhau, tạo thành một tế bào lớn và sẽ phát triển thành một túi bao lớn. Khi túi bao này nảy mầm, nó sẽ giải phóng hàng trăm tế bào amip, là sản phẩm của sự tái tổ hợp phân bào giữa hai tế bào gốc.
Sợi nấm của loài nấm mốc thường thấy (Rhizopus) thì có khả năng sinh sản bằng nguyên phân cũng như phân bào tạo bào tử. Nhiều loài tảo cũng chuyển đổi tương tự giữa sinh sản vô tính và hữu tính. Một số thực vật sử dụng cả sinh sản vô tính lẫn hữu tính để tạo ra cây mới, vài chủng loài chuyển đổi từ hình thức sinh sản chính là hữu tính sang vô tính trong nhiều điều kiện môi trường đa dạng.
Sự kế thừa sinh sản vô tính ở những chủng loài hữu tính
Ví dụ, ở loài luân trùng Brachionus calyciflorus sự sinh sản vô tính (bắt buộc là trinh sản) có thể được kế thừa bởi gen đẳng vị (allel) lặn, dẫn đến sự mất đi khả năng sinh sản hữu tính ở thế hệ con đồng hợp tử. Sự kế thừa sinh sản vô tính bởi một vị trí lặn cũng được tìm thấy ở loài ong bắp cày ký sinh Lysiphlebus fabarum.
Những ví dụ ở động vật
Có những ví dụ về trinh sản ở Cá mập đầu búa và Cá mập đầu đen. Ở cả hai trường hợp, những con cá mập đã trưởng thành về sinh dục trong điều kiện nuôi nhốt mà thiếu vắng con đực. Và thế hệ con ở cả hai trường hợp đó đều thể hiện sự giống hệt nhau về mặt di truyền với cá thể mẹ. Các loài bò sát sử dụng hệ thống xác định giới tính ZW, mà sinh ra cá thể đực (với nhiễm sắc thể giới tính ZZ) và cá thể cái (với nhiễm sắc thể giới tính ZW hay WW). Cho đến năm 2010, người ta vẫn nghĩ là nhiễm sắc thể ZW được sử dụng bởi loài bò sát thì không thể sinh con với nhiễm sắc thể WW. Nhưng một con rắn Boa constrictor cái (ZW) được phát hiện là đã sinh được những con rắn con (giống cái) với nhiễm sắc thể WW. Con rắn cái này có thể đã chọn một con đực nào đó nhưng trong trường hợp này nó sinh sản vô tính, sinh ra 22 con rắn con (giống cái) với nhiễm sắc thể giới tính WW.
Chamaefilix monanthes
Chamaefilix monanthes là một loài dương xỉ trong họ Aspleniaceae. Loài này được Farw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1931. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Sinh sản vô tính
Những ví dụ ở động vật
Loài luân trùng Bdelloid là loài chỉ thực hiện sinh sản vô tính, và mọi cá thể trong đàn đều là con cái. Sự vô tính đã tiến hóa ở những loài động vật này hàng triệu năm trước và vẫn còn tồn tại cho đến giờ. Có bằng chứng cho rằng sinh sản vô tính cho phép động vật phát triển những protein mới thông qua hiện tượng Meselson, cho phép chúng sống sót tốt hơn trong những thời kỳ khan hiếm nước.
Chamaefilix monanthes
Liên kết ngoài
Thể loại:Chamaefilix Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1931 Thể loại:Unresolved names
Chamaefilix monanthes
Thuidium synoicum
Thuidium synoicum là một loài rêu trong họ Thuidiaceae. Loài này được A. Touw mô tả khoa học đầu tiên năm 1989.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thuidium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1989
Krapkowice
Krapkowice là một thị trấn thuộc huyện Krapkowicki, tỉnh Opolskie ở nam Ba Lan. Thị trấn có diện tích 21 km². Đến ngày 1 tháng 1 năm 2011, dân số của thị trấn là 17602 người và mật độ 838 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Thị trấn của Opolskie Thể loại:Thành phố ở Silesia
Goryphus nilgiricus
Goryphus nilgiricus là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Goryphus
Pleurothallis bicochlearis
Pleurothallis bicochlearis là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Luer miêu tả khoa học đầu tiên năm 1999.
Liên kết ngoài
B Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1999
Ikoma Jin
Jin Ikoma (sinh ngày 1 tháng 7 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Jin Ikoma đã từng chơi cho Yokohama F. Marinos.
Racosperma heteroneurum
Racosperma heteroneurum là một loài thực vật có hoa trong họ Đậu. Loài này được (Benth.) Pedley mô tả khoa học đầu tiên năm 2003.
Liên kết ngoài
H Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2003
Myrmarachne uniseriata
Loài này thuộc chi Myrmarachne. Myrmarachne uniseriata được K. Narayan miêu tả năm 1915.
Tham khảo
Thể loại:Myrmarachne
Dracaena fontanesiana
Dracaena fontanesiana là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được Schult. & Schult.f. mô tả khoa học đầu tiên năm 1830.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Huyết giác Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1830
Manilkara dukensis
Manilkara dukensis là một loài thực vật có hoa trong họ Hồng xiêm. Loài này được (Engl. & K.Krause) H.J.Lam mô tả khoa học đầu tiên năm 1941.
Selatosomus graecus
Selatosomus graecus là một loài bọ cánh cứng trong họ Elateridae. Loài này được Tarnawski miêu tả khoa học năm 1995.
Tham khảo
Thể loại:Selatosomus
Helichrysum dimorphum
Helichrysum dimorphum là một loài thực vật có hoa trong họ Cúc. Loài này được Cockayne mô tả khoa học đầu tiên năm 1914.
Liên kết ngoài
D Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1914
Helichrysum dimorphum
Anemone nutantiflora
Anemone nutantiflora là một loài thực vật có hoa trong họ Mao lương. Loài này được W.T.Wang & L.Q.Li mô tả khoa học đầu tiên năm 1986.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Phong quỳ Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1986
Acolutha subflava
Tham khảo
Thể loại:Acolutha
Microhoria andalusiaca
Microhoria andalusiaca là một loài bọ cánh cứng trong họ Anthicidae. Loài này được LaFerté-Senéctère miêu tả khoa học năm 1849.
Tham khảo
Thể loại:Microhoria
Cevo
Cevo là một đô thị trong tỉnh tỉnh Brescia thuộc vùng Lombardia, Ý. Đô thị này có diện tích kilômét vuông, dân số người. Các đô thị giáp ranh gồm: Berzo Demo, Cedegolo, Ceto, Cimbergo, Daone, Saviore dell'Adamello, Sonico.
Tham khảo
Thể loại:Đô thị tỉnh Brescia Thể loại:Thành phố và thị trấn ở Lombardia
Veia homopteroides
Liên kết ngoài
Thể loại:Veia
Goryphus nursei
Goryphus nursei là một loài tò vò trong họ Ichneumonidae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Goryphus
Pero rufaria
Pero rufaria là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pero
Chamaefilix myriophylla
Chamaefilix myriophylla là một loài dương xỉ trong họ Aspleniaceae. Loài này được Farw. mô tả khoa học đầu tiên năm 1931. Danh pháp khoa học của loài này chưa được làm sáng tỏ.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chamaefilix Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1931 Thể loại:Unresolved names
Chamaefilix myriophylla
Acrocercops argyrosema
Tham khảo
Thể loại:Acrocercops
Oliva faba
Tham khảo
Thể loại:Oliva
Thuidium thamniopsis
Thuidium thamniopsis là một loài rêu trong họ Thuidiaceae. Loài này được Rehmann ex Sim mô tả khoa học đầu tiên năm 1926.
Liên kết ngoài
Thể loại:Thuidium Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1926
Leśnica
Leśnica là một thị trấn thuộc huyện Strzelecki, tỉnh Opolskie ở nam Ba Lan. Thị trấn có diện tích 15 km². Đến ngày 1 tháng 1 năm 2011, dân số của thị trấn là 2840 người và mật độ 196 người/km².
Tham khảo
Thể loại:Thị trấn của Opolskie Thể loại:Thành phố ở Silesia
Pleurothallis bicornis
Pleurothallis bicornis là một loài thực vật có hoa trong họ Lan. Loài này được Lindl. miêu tả khoa học đầu tiên năm 1859.
Liên kết ngoài
B Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1859
Hori Kenta
Kenta Hori (sinh ngày 9 tháng 4 năm 1999) là một cầu thủ bóng đá người Nhật Bản.
Sự nghiệp câu lạc bộ
Kenta Hori đã từng chơi cho Yokohama F. Marinos.
Tham khảo
Thể loại:Sinh năm 1999 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cầu thủ bóng đá Nhật Bản Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá trẻ quốc gia Nhật Bản Thể loại:Cầu thủ bóng đá Blaublitz Akita Thể loại:Cầu thủ bóng đá Yokohama F. Marinos
Điền Tự
Điền Tự (chữ Hán: 田緒, bính âm: Tian Xu, 764 - 20 tháng 5 năm 796 ), tước hiệu Nhạn Môn vương (雁門王), là tiết độ sứ Ngụy Bác dưới triều đại nhà Đường trong lịch sử Trung Quốc.
Giết anh đoạt ngôi
Điền Tự là con trai thứ sáu của tiền tiết độ sứ Điền Thừa Tự, song không rõ mẹ ông là ai. Ông chào đời vào năm 764 dưới thời Đường Đại Tông. Vào lúc này, cha ông là Điền Thừa Tự đang nắm giữ chức Tiết độ sứ Ngụy Bác và bán li khai với triều đình trung ương. Điền Tự là người con trai thứ sáu trong số 11 người con của Điền Thừa Tự. Cuối những năm Đại Lịch, Điền Tự được triều đình phong làm Kinh Triệu phủ tham quân.
Tuy có nhiều con trai, nhưng Điền Thừa Tự lại thương yêu người cháu gọi mình bằng chú là Điền Duyệt, vì thế quyết định để Điền Duyệt là người kế tục mình. Năm 779, Điền Thừa Tự qua đời, Điền Duyệt được triều đình nhà Đường công nhận là Tiết độ sứ ở Ngụy Bác. Lúc này Điền Tự vẫn chưa thành niên và phải phục vụ dưới quyền của Điền Duyệt.
Điền Duyệt vốn cảm kích công ơn dưỡng dục của chú mình, vì thế đối xử với anh em Điền Tự rất tốt và hoàn toàn không nghi ngờ họ. Lúc Điền Tự trưởng thành, được phong làm chủ nha quân, tức chỉ huy quân bảo vệ phủ tiết độ. Điền Tự bản tính hung hiểm, hay phạm tội, tuy không bị trừng phạt nặng nhưng có lần ông đã bị Điền Duyệt giam giữ mấy ngày, vì thế ông sinh ra oán hận Điền Duyệt. Do trong trấn Điền Duyệt chủ trương tiết kiệm, hạn chế cả chi tiêu của anh em trong họ, vì thế Điền Tự cảm thấy mình phải sống thiếu thốn và càng oán giận anh hơn.
Từ năm 781, Điền Duyệt liên kết với Lý Duy Nhạc (về sau là Vương Vũ Tuấn) ở Thành Đức, Chu Thao ở Lư Long và Lý Nạp ở Tri Thanh chống lại nhà Đường, sử gọi là loạn tứ trấn. Đến mùa xuân năm 784, khi Đường Đức Tông hạ chiếu thư xá tội, thì ba trấn Ngụy Bác, Thành Đức, Tri Thanh đã xin hàng phục. Đức Tông cử đại thần Khổng Sào Phụ đến Ngụy châu thủ dụ quân sĩ của Điền Duyệt. Trong một đêm Điền Tự cùng các em và cháu uống rượu với nhau, trong tiệc ông không ngớt lời chỉ trích Điền Duyệt. Có một người cháu (không rõ tên) lên tiếng can ngăn. Tự giận, giết cháu đi. Đến lúc tỉnh rượu, ông mới hối hận, sợ Điền Duyệt biết chuyện, bảo rằng:
Rồi quyết ý làm phản. Đêm ngày 26 tháng 3, Điền Duyệt thiết yến đãi Khổng Sào Phụ, khi trở về đã say khướt. Điền Tự cùng tả, hữu hơn 10 người kéo vào nơi ở của Điền Duyệt, giết chết ông ta. Sau đó giả lệnh của Duyệt, triệu các tướng Thái Tế, Hỗ Ngạc, Hứa Sĩ Tắc... đến chỗ mình rồi giết nốt; lại giết mẹ Điền Duyệt là Mã thị, tư thông với vợ Duyệt là Cao thị. Từ đó ở Hà Bắc, việc tàn hại cốt nhục xảy ra thường xuyên. Giết xong Điền Duyệt, Điền Tự sợ các tướng chẳng phục nên chạy ra Bắc môn, được ình Tào Tuấn, Mạnh Hi Hựu cho quân đến đưa Tự về phủ, tôn làm lưu hậu ở trấn. Ngày hôm đó, Tự bảo với quân sĩ: Nghịch tặc đang đêm xông vào phủ giết chết Bộc xạ rồi, đổ tội này cho Hỗ Ngạc, cắt đầu ông ta tế lễ cho Điền Duyệt. Sau đó báo việc cho Khổng Sào Phụ, nói rằng anh mình bị nghịch tặc giết hại, lấy Tự làm lưu hậu. Anh trai của ông là Điền Luân cũng bị chết trong loạn binh. Triều đình phong cho Điền Tự làm Tiết độ sứ mới ở Ngụy Bác. Mấy hôm sau quân sĩ mới biết kẻ chủ mưu thực sự là Điền Tự, nhưng lúc đó ngôi vị của Tự đã vững chắc nên không ai dám ho he cả.
Tiết độ sứ Ngụy Bác
Lúc này Ngụy châu đang bị Tiết độ sứ Lư Long là Chu Thao bao vây. Chu Thao nghe tin Điền Duyệt bị giết, tỏ ra vui mừng, cho đó là quả báo việc Điền Duyệt phản bội mình. Sau đó Thao viết thư cho Điền Tự đề nghị lập lại liên minh. Ban đầu ông đồng ý. Tuy nhiên sau đó, các tướng trung thành với triều đình là Lý Bão Chân và Vương Vũ Tuấn sai người đến chỗ của ông, thuyết phục ông chống lại Chu Thao, hứa đem quân cứu viện, các trấn duy trì minh ước như khi Điền Duyệt còn sống. Các mưu sĩ dưới quyền của Điền Duyệt là Tằng Mục và Lô Nam Sử cũng ra sức thuyết phục, do đó Điền Tự vẫn quyết định trung thành với nhà Đường. Ông sai sứ đến Phụng Thiên yết kiến vua Đường, bày tỏ lòng trung. Do đó Đức Tông chấp thuận để ông là Tiết độ sứ.
Lúc đó Lý Bão Chân, Vương Vũ Tuấn đã đem quân đến cứu Ngụy châu, đánh bại quân của Chu Thao, buộc Thao phải lui về U châu và sau dâng biểu xin hàng. Loạn tứ trấn kể từ đó chấm dứt.
Năm 785, được gia phong Kiểm giáo Công bộ thượng thư. Đức Tông gả em gái mình là công chúa Gia Thành cho Điền Tự, phong ông là Phò mã đô úy. Công chúa không sinh được con trai, trong khi những người thiếp khác sinh cho Điền Tự ba người con là Điền Quý Hòa, Điền Quý Trí và Điền Quý An. Quý An nhỏ tuổi nhất nhưng được công chúa nuôi làm con, vì thế trở thành người kế tự ở Ngụy Bác.
Năm 790, có tin đồn rằng Lý Nạp ở Tri Thanh có ý định đưa Điền Triều (con trai nhỏ của Điền Thừa Tự) trở về Ngụy Bác để tranh quyền với Điền Tự. Điền Tự hay tin rất lo sợ. Ông nghe theo lời của gia thần Trương Quang Tá, dùng lễ vật hậu hĩnh lấy lòng Lý Nạp và khuyên ông đưa Điền Triều về Trường An, đồng thời chấp nhận hàng thứ sử Lệ châu Triệu Hạo (người trước đó đã dâng châu này cho Vương Vũ Tuấn ở Thành Đức). Lý Nạp chấp thuận, tiếp quản Lệ châu. Điền Tự còn giả chiếu chỉ của vua Đức Tông, trong chiếu công nhận Lệ châu thuộc Bình Lư, sai mang chiếu đến Vận châu cho Lý Nạp. Vương Vũ Tuấn rất giận, sai con là Vương Sĩ Thanh dẫn quân tấn công Bối châu của Ngụy Bác, chiếm được bốn quận của châu này. Mùa đông năm đó, triều đình ra mặt hòa giải, ra lệnh cho Lý Nạp trả lại Lệ châu cho Vương Vũ Tuấn. Lý Nạp cũng yêu cầu Vũ Tuấn trả lại bốn quận đã chiếm cho Ngụy Bác, Vũ Tuấn chấp thuận. Lý Nạp sau đó đồng ý trả lại Lệ châu.
Năm 794, Tiết độ sứ Chiêu Nghĩa là Lý Bão Chân qua đời, Đường Đức Tông bổ nhiệm Vương Kiền Hưu là tiết độ sứ mới ở trấn này, tuy nhiên tướng Nguyên Nghị dưới quyền Lý Bão Chân không phục và chống lại Vương Kiền Hưu. Cuộc giao tranh kéo dài hơn 1 năm, cuối cùng Nguyên Nghị thất bại, tổn thất 5000 binh mã và phải trốn khỏi trấn, chạy đến nương nhờ Điền Tự. Vua Đức Tông sợ thế lực phiên trấn nên cũng không dám đòi ông phải giao nộp Nguyên Nghị. Sau đó Điền Tự được dời làm Kiểm giáo Tả bộc xạ, thực ấp 3000 hộ, phong Thường Sơn quận vương, sau cải là Nhạn Môn quận vương; sau thăng chức Đồng trung thư môn hạ bình chương sự.
Trước kia, Điền Duyệt hạn chế sắc dục, sinh hoạt ăn uống có tiết độ. Đến khi Điền Tự lên thay thì thay đổi hẳn. Ông lãng phí của cải, tửu sắc vô độ, sức khỏe do đó ngày càng suy nhược. Mùa hạ năm 796, Điền Tự đột ngột qua đời, hưởng thọ 33 tuổi, được truy tặng là Tư không. Điền Quý An năm đó mới 15 tuổi, được các tướng sĩ dưới quyền ủng hộ làm lưu hậu. Triều đình nhà Đường công nhận quyền cai trị của Điền Quý An, phong làm Tiết độ sứ Ngụy Bác.
Chú thích
Thể loại:Người nhà Đường Thể loại:Sinh năm 764 Thể loại:Mất năm 796 Thể loại:Vương tước nhà Đường
Thiên tài
nhỏ|250px|[[Albert Einstein, là một ví dụ điển hình cho thiên tài]]
Thiên Tài là một danh từ, nghĩa là điều gì đó hoặc ai đó thông minh một cách xuất sắc, làm việc một cách xuất sắc hoặc đạt được thành tựu vĩ đại. Thiên tài không phải là người có đầu óc sáng tạo và thông minh bình thường. Chữ thiên tài thường gắn liền với những thành tựu chưa từng thấy bao giờ. Thiên tài thường được kỳ vọng là có nhận thức cao. Chữ thiên tài được sử dụng khái quát trong một số trường hợp cá biệt. Nó được sử dụng một cách riêng biệt trong một số trường hợp khác. Nó có thể nói riêng về từ lĩnh vực khác nhau như triết học, thể thao, chính trị, khoa học, nghệ thuật
Thiên tài là người có năng khiếu, năng lực bẩm sinh hoặc có thành tựu vượt xa những bất cứ những người nào khác trong cùng một lĩnh vực. Chúng ta suy luận ra từ phân phối chuẩn của sự thông minh là những người đứng đầu trong 1%, i.e. ba độ lệch chuẩn hoặc cao hơn, của những người đồng lứa tuổi. Trong tâm lý học, người sáng tạo ra những bài kiểm tra IQ, Alfred Binet, miêu tả những người đứng đầu trong 1‰ của những bài kiểm tra này gọi là genii (tạm dịch:thiên tài bình thường). Chữ thiên tài thường có quan hệ mật thiết với chữ thông minh hay thông thái.
nhỏ|Johannes Kepler - ông được đánh giá là một thiên tài về thiên văn học
Chú thích
Thể loại:Trí tuệ
Onyang-eup
Onyang là một phân cấp hành chính của Ulju, Ulsan, Hàn Quốc. Nó nằm ở phía nam thành phố Ulsan, phía đông Đường cao tốc Busan–Ulsan.
Liên kết
Thể loại:Huyện Ulju Thể loại:Thị trấn ở Hàn Quốc
Dracaena forbesii
Dracaena forbesii là một loài thực vật có hoa trong họ Măng tây. Loài này được (O.Deg.) Jankalski mô tả khoa học đầu tiên năm 2008.
Liên kết ngoài
Thể loại:Chi Huyết giác Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2008
Myrmarachne uvira
Loài này thuộc chi Myrmarachne. Myrmarachne uvira được Fred R. Wanless miêu tả năm 1978.
Tham khảo
Thể loại:Myrmarachne
Cupaniopsis hypodermatica
Cupaniopsis hypodermatica là một loài thực vật có hoa trong họ Bồ hòn. Loài này được Radlk. mô tả khoa học đầu tiên năm 1924.
Liên kết ngoài
Thể loại:Cupaniopsis Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1924
Pero rumina
Pero rumina là một loài bướm đêm trong họ Geometridae.
Liên kết ngoài
Thể loại:Pero
Kirov, Kirov
Huyện Kirov (? райо́н) là một huyện hành chính tự quản (raion), của Tỉnh Kirov, Nga. Huyện có diện tích 346 km², dân số thời điểm ngày 1 tháng 1 năm 2000 là 466200 người. Trung tâm của huyện đóng ở Kirov.
Tham khảo
Thể loại:Huyện của Tỉnh Kirov Thể loại:Huyện của Nga
Kirov District
Katie Higgins Cook
Katie Higgins Cook (nhũ danh Johnson) là một nữ phi công người Mỹ thuộc Thủy quân Lục chiến. Năm 2015, cô trở thành nữ phi công đầu tiên của Blue Angels, và điều khiển chiếc máy bay vận tải C-130 "Fat Albert" trong hai mùa. Cuộc biểu diễn đầu tiên của cô với đội Blue Angels diễn ra ở El Centro, California, vào tháng 3 năm 2015. Cô còn được biết với tên Katie Higgins và gia nhập Blue Angels ở tuổi 28.
Đầu đời và học vấn
Higgins là phi công thế hệ thứ ba, cô sinh trưởng trong một gia đình theo quân sự thường chuyển đến sinh sống ở California và Nhật Bản. Cha cô, Bill Johnson, tốt nghiệp Học viện Hải quân năm 1981, ông đã điều khiển chiếc F-18 Hornet trong Hải quân Hoa Kỳ rồi làm kỹ sư cho Northrop Grumman. Cô tốt nghiệp Trung học W. T. Woodson ở Fairfax, Virginia năm 2004.
Clerodendrum emirnense
Liên kết ngoài
Thể loại:Clerodendrum Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1829
Katie Higgins Cook
Đầu đời và học vấn
Higgins hoàn thành bằng Cử nhân Khoa học về khoa học chính trị tại Học viện Hải quân Hoa Kỳ ở Annapolis, Maryland vào năm 2008. Cô nhận bằng sắc phong hàm thiếu úy từ Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ, cô theo học an ninh quốc tế tại Đại học Georgetown và hoàn thành bằng Thạc sĩ Xã hội và Nhân văn năm 2009. Cô có một người em trai hoạt động trong lĩnh vực chất nổ tốt nghiệp trường Annapolis năm 2010.
Sự nghiệp
thumb|Higgins lái chiếc Blue Angels C-130 cùng Thiếu tá Mark Hamilton. Higgins trở thành phi công hải quân thuộc phi đội VMGR-252. Cô phục vụ tại Afghanistan để hỗ trợ Chiến dịch Tự do Bền vững. Ở tuổi 26, trong hành động đầu tiên chống lại Taliban vào năm 2013, cô điều khiển chiếc KC-130 (tín hiệu gọi "Filth02"), bắn hai tên lửa Hellfire và loại bỏ vị trí quân địch, cứu sống một nhóm Thủy quân Lục chiến. Cô triển khai đến Châu Phi cùng Lực lượng Đặc nhiệm để hỗ trợ các hoạt động dự phòng. Trong năm 2015, cô đã bay gần 400 giờ chiến đấu qua bảy quốc gia.
Blue Angels
Vào tháng 7 năm 2014, Blue Angels tuyển chọn Higgins và các sĩ quan khác vào đội biểu diễn năm 2015. Thông báo được đưa ra ngay sau khi cựu chỉ huy của Blue Angels, Cơ trưởng Gregory McWherter bị khiển trách vì xem phim khiêu dâm trong buồng lái và các hành vi dâm ô khác. Higgins nhận những bình luận lý do duy nhất cô được chọn vì là phụ nữ, nhưng khẳng định với Blue Angels, "Ứng viên thích hợp nhất sẽ có được công việc – không quan trọng giới tính nào."
Higgins tham gia cuộc biểu diễn Blue Angels đầu tiên vào tháng 3 năm 2015. Chiếc C-130 Hercules mang tên "Fat Albert", do cô lái luân phiên cùng với các Thủy quân lục chiến khác, là phần mở đầu của cuộc biểu diễn Blue Angels kéo dài khoảng tám phút. Diễn tập nhanh nhất do Fat Albert thực hiện được gọi là "con đường bằng phẳng", bay với tốc độ 370 dặm trên giờ ở độ cao 40 feet. Các diễn tập khác bao gồm "vượt qua duyệt binh", qua độ cao 300 foot ở góc 60 độ và "leo dốc", leo 45 độ tới độ cao 1.200 foot, tiếp theo lao xuống mũi dốc đứng gây ra không trọng lượng đối với hành khách ở phía sau máy bay.
Trong năm 2019, cô được biết với tên Katie Higgins Cook với quân hàm Thiếu tá.
Truyền thông
Năm 2020, Cook trở thành khách mời trong buổi ra mắt mùa thứ 24 của chương trình The Bachelor. Trong chương trình, cô giúp phi công Peter Weber thuộc Delta Air Lines, tổ chức một buổi hẹn hò theo nhóm, trong đó anh đưa các thí sinh nữ vượt qua chương trình huấn luyện bay bao gồm đi bằng con quay hồi chuyển.
Katie Higgins Cook được vinh danh trong American Valor: A Salute to Our Heroes, một chương trình truyền hình đặc biệt từng đoạt giải Emmy do Trung tâm Cựu chiến binh Hoa Kỳ sản xuất và dẫn chuyện bởi Harrison Ford.
Gia đình
Katie Higgins kết hôn với Dusty Cook là phi công của Blue Angels, cả hai gặp nhau lần đầu ở VMGR-252 và bắt đầu hẹn hò sau khi Dusty Cook rời khỏi đội Blue Angels. Họ có hai người con và sinh sống ở Texas.
Liên kết ngoài
Thể loại:Lính thủy đánh bộ Hoa Kỳ Thể loại:Sinh thập niên 1980 Thể loại:Nhân vật còn sống Thể loại:Cựu sinh viên Đại học Georgetown
Manilkara fasciculata
Manilkara fasciculata là một loài thực vật có hoa trong họ Hồng xiêm. Loài này được (Warb.) H.J.Lam & Maas Geest. mô tả khoa học đầu tiên năm 1941.
Liên kết ngoài
Thể loại:Manilkara Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1941
13087 Chastellux
13087 Chastellux (1992 OV6) là một tiểu hành tinh vành đai chính được phát hiện ngày 30 tháng 7 năm 1992 bởi E. W. Elst ở Đài thiên văn Nam Âu.
Scott Adkins
Scott Adkins (tên khai sinh: Scott Edward Adkins, sinh ngày 17 tháng 6 năm 1976) là một diễn viên điện ảnh và võ sĩ người Anh. Adkins được biết đến nhiều nhất qua vai diễn Yuri Boyka trong phim Undisputed II: Last Man Standing / Undisputed III: Redemption, Bradley Hume trong phim Holby City, Ed Russell trong phim Mile High, Casey Bowman trong phim Ninja / Ninja: Shadow of a Tear và Hector trong phim The Expendables 2.
Xã Tribune, Quận Greeley, Kansas
Xã Tribune (Tribune Township) là một xã thuộc quận Greeley, tiểu bang Kansas, Hoa Kỳ. Năm 2010, dân số của xã này là 1.247 người.
13087 Chastellux
Liên kết ngoài
Thể loại:Tiểu hành tinh vành đai chính Thể loại:Được phát hiện bởi Eric Walter Elst Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 1992