cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Baotou
Geografijan andmused
Klimat om kontinentaline kuiv. Voden keskmäine lämuz om +7,7 C°, kezakun-elokun +21..+24 C°, tal'vkun-vilukun −9..−11 C°. Ekstremumad oma −31 C° i +40 C°. Paneb sadegid 304 mm vodes, enamba heinkus-elokus (72..86 mm kus), vähemba kül'mkus-uhokus (11 mm pordos).
Eläjad
Vl 2010 lidnümbrikon eläjiden lugu oli 2 650 364 ristitud, nellänz' surtte avtonomižes agjas. Vl 2020 lidnan ristitišt oli 2 261 089 eläjad 2662 km² pindal.
Südäimongolijan Tedon da tehnologijan universitet radab lidnas vspäi 2003 (内蒙古科技大学 Nèiménggǔ kējì dàxué, IMUST, 23..25 tuhad üläopenikoid), sen aluz om pandud vl 1958 kuti Baotoun tehnologine institut.
Rahvahad (2020): han' — 93,2 %, mongolad — 4,2 %, toižed rahvahad — 2,6 %.
Irdkosketused
Kategorii:Kitain lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Südäimongolijan avtonomine agj
Kislovodsk
Kislovodsk (Кислово́дск, Нарсана) om Venäman lidn, lidnümbrik da lebutaho Stavropolin randan suvipäivlaskmas. Se om randan koumanz' lidn eläjiden lugun mödhe. Mülüb Kavkazižed Mineraližed Veded-regionha.
Jablonovskii-sild (Piter)
thumb|right|250px|Jablonovskii-sild vn 2009 vilukus Jablonovskii-sild (Яблоновский мост) om Piterin terazsild Okkervil'-joges päliči. Om saudud jaugnikoiden täht. Sijadase Krasnogvardeiskii-rajonas.
Kislovodsk
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1803. Se sai lidnan statusad vl 1903.
Jablonovskii-sild (Piter)
Ezmäine puine variant oli olmas vspäi 1914, nügüdläine om vspäi 1989. Vl 1957 Sur' Jablonovskii-sild om saudud Okkerviliš päliči Piterin neciš-žo rajonas, se vajehti Jablonovskii-sildad avtoiden täht.
Kislovodsk
Istorii
Kislovodsk šingotase lebuturizmal (enamba 40 sanatorijad, puišt 9,6 km²), mebel'fabrikal, porcellanan edheotandal i sömtegimištol (mineraline «Narzan»-vezi, tomatpast i makaronad).
Geografijan andmused
Lidn sijadase Podkumk-jogen oiktal randal tobjimalaz (Подкумок, Kuman oiged ližajogi), Suren Kavkazan ezimägištol, 750..1200 m korktusil, 815 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Karačajan da Čerkesijan röunhasai om 10 km päivlaskmha, Stavropolihesai om 234 km lodeheze.
Jablonovskii-sild (Piter)
Homaičendad
Kategorii:Piterin sildad Kategorii:Sildad kirjamišton mödhe Kategorii:Krasnogvardeiskii rajon (Piter)
Kislovodsk
Geografijan andmused
Kümne žilod mülüdas lidnümbrikho Kislovodskan ližaks (edel 2020. vot oli seičeme žilod). Lidnümbrikon pind om 71,83 km².
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 128 553 ristitud, lidnümbrikon — 135 368 ristitud. Kaikenaigaižen ristitišton lugu vajehtase 128..130 tuhad eläjid röunoiš vspäi 2002, kaikiš suremb oli 130 007 ristitud vl 2015. Vl 2018 kaik 129 593 ristitud elihe lidnas i 136 386 ristitud kaikes lidnümbrikos.
Rahvahad (lidnan eläjad, enamba 0,4% vl 2010): venälaižed — 76,4%, armenijalaižed — 9,1%, karačailaižed — 4,2%, ukrainalaižed — 1,3%, abazilaižed — 1,1%, gruzijalaižed — 0,9%, osetinalaižed — 0,5%, čerkesalaižed — 0,5%, azerbaidžanlaižed — 0,5%, lakalaižed — 0,4%, čečenalaižed — 0,4%, totarlaižed — 0,4%, toižed rahvahad — 3,9%, rahvahuden ozutandata — 0,4%.
Ortodoksižen hristanuskondan 17 pühäpertid oma olmas lidnas: Ph. Mikulai-čudonsädajan kafedraline päjumalanpert' (letihe vll 1993−2008), kümne jumalanpertid i kuz' časounäd. Armenižen jumalankodikundan Surb Vardan Mamikonän-jumalanpert' om avaitud. Protestantizman kaks' jumalanpertid oma saudud: seičemenden päivän adventistoiden i baptistoiden. Islaman pämečet' radaškanzi vl 2019.
Kislovodskan kaks' mediciništ kolledžad i äiprofil'ne tehnikum oma lidnan profopendusen aluzkundoikš.
Edeline lidnümbrikon pämez' om Aleksandr Kurbatov (tal'vku 2015 — tal'vku 2021).
Vozil 2008 da 2014 Kaikenvenälaižen školopenikoiden olimpiadan venäkel'tme lopimetap mäni neciš lidnas.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Stavropolin randan lidnad Kategorii:Stavropolin randan lidnümbrikod
Šaan
Irdkosketused
Kategorii:Indijan pajatajad Kategorii:Indijan TV-vedajad Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe Kategorii:TV-vedajad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe
Čongrad-Čanad
thumbnail|right|250px|Čongrad-Čanad-agjan kart Čongrad-Čanad (Csongrád-Csanád megye [ˈt͡ʃoŋɡraːd ˈt͡ʃɒnaːd]) om üks' Mad'jaranman agjoišpäi. Edel 2020. vot agjan nimituz oli Čongrad muite. Sen administrativine keskuz da kaikiš suremb lidn om Seged.
Geografijan andmused
Agj levigandeb valdkundan suves, Dunain Tis-jogen molembil randpolil. Röunatab koumenke agjanke: Bač-Kiškunanke päivlaskmas, Jas-Nad'kun-Sol'nok om pohjoižes, Bekeš levigandeb päivnouzmas, mugažo Romanijanke i Serbijanke suves.
Pind om 4 262,71 km².
Administrativine jagand
thumb|right|250px|Agjan rajonad vspäi 2013 Čongrad-Čanad-agj jagase seičemeks jarašaks (rajonaks). Edel vn 2013 administrativišt reformad seičeme kišteršegad (rajonad) oli niiden sijas. Severziden-se rajoniden pindad oliba vajehtadud vähän reforman aigan.
Lidnad
Neciš agjas om kümne lidnad:
Lidnoihe ližaks, om olmas 50 žilod agjas, niišpäi seičeme oma sured žilod.
Eläjad
Vl 2011 agjan ristitišt oli 417 456 eläjad, vl 2015 — 406 205 eläjad. Kaikiš suremb ristitišt oli 456 300 eläjad vl 1980. Viž ristitud seičemespäi elädas lidnoiš.
Rahvahad (2011, kahtenvuiččidenke vastusidenke): mad'jaralaižed — 85,2 %, čiganalaižed — 1,1 %, toižed rahvahad — 1,7 % (romanijalaižed, saksalaižed i serbalaižed päpaloin), rahvahuden ozutandata — 14,1 %.
Uskondan mödhe (2011): riman katolikad — 39,3 %, kal'vinistad — 7,0 %, lüteranižusen polenpidajad — 0,8 %, grekan katolikad — 0,4 %, toižed uskojad — 2,0 %, religijatomad — 21,8 %, ateistad — 1,6 %, märhapanendata — 27,0 %.
San Sal'vador
San Sal'vador (San Salvador) om Sal'vadoran pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om ühtennimižen departamentan administrativižeks keskuseks mugažo.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vn 1525 sulakus ispanijalaižil, anastadud indejalaižil Kuskatlan-pälidnan sijha.
Vspäi 1821 San Sal'vador om Sal'vadoran pälidnaks.
Geografijan andmused
Lidn sijadase valdkundan keskusen päivlaskmas, Amakas-jogen alangištos, ühtennimižen vulkanan pautkenno, 658 m ü.m.t. keskmäižel korktusel.
Klimat om subekvatorialine neps, om kaks' sezonad. Kun keskmäine lämuz om +22..+24 C° vodes läbi. Paneb sadegid 1734 mm vodes, kuiv sezon om kül'mkus-sulakus (2..36 mm kus). Minimaline fiksiruidud lämuz om +7,2 C°. Lujad manrehkaidused oleldas, oliba vozil 1798, 1854, 1873, 1965 da 1987. Tropižed torokad oma paksud nepsakahan sezonan aigan.
Eläjad
Edeline lidnan pämez' om Najib Bukele (2015-2018), vspäi 2019 hän om valitud da radab Sal'vador-valdkundan prezidentan.
Transport
Avtobusad, kiruhavtobusad (SITRAMSS) da taksid oma kundaližeks transportaks lidnas ezilidnoidenke. San Sal'vador om valdkundan järed avtotesol'm. Raudten maršrutad ühtenzoittas aglomeracijan erazvuiččid agjoid vspäi 2007.
Pen' regionaline Ilopango-lendimport (MSSS) sijadase lidnan päivnouzmas. Se om soda- da čarterreisiden täht Sal'vadoradme, lähižihe pälidnoihe — Tegusigal'p, Gvatemal.
Rahvahidenkeskeine soda- da civiline Oskar Arnul'fo Romeron nimel nimitadud lendimport (SAL, 3,7 mln passažiroid vl 2019), ende El' Sal'vador da Komalapa, sijadase 50 km suvhe lidnan keskusespäi, Tünen valdmeren randpoles. Sišpäi tehtas reisid AÜV:oihe, Kanadha, Meksikha, Keskuzamerikan äjihe maihe, Bogotaha i Madridha.
Irdkosketused
Kategorii:Sal'vadoran lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Pälidnad *
Čerepovec
thumb|left|250px|Kundaližen transportan kart (2009) Čerepovec (Черепове́ц [tɕɪrʲɪpɐˈvʲɛts]) om lidn Venäman lodehes. Se om Vologdan agjan kaikiš suremb eländpunkt, kahtenz' surtte lidnümbrik eläjiden lugun mödhe, Čerepovecan rajonan administrativine keskuz (ei mülü sihe).
Lidn om agjan tegimišton keskuz. Kaikiš znamasižembad oma raudan da sen ühthesuladusiden metallurgine kombinat i sen holitajad edheotandad, himižiden heretusiden tehmine, sauvondmaterialiden tegimed (faner, silikatine savič), maižanduztehnikan ühthekeradamine (traktorad).
Istorii
Lidn mainitase ezmäižen kerdan (Hristan) Pühäpäivän mez'jumalankodikš, sen aluz oli pandud vl 1362. Jumalankodin pala — Pühäpäivän päjumalanpert' — om olmas nügüd'-ki. Puhtaz («čerettüd») külä (Чистое село) sündui jumalankodin seiniden taga.
Čerepovec sai lidnan statusad vn 1777 4. päiväl kül'mkud. Oli kadotanu sidä vozil 1797−1802. Vl 1844 ezmäine tegim raudad pästmaha oli saudud lidnha, se oli Krasil'nikov-torgovanan tegim.
Geografijan andmused
Lidn sijadase läz Ribinskan vezivaradint, Jagorb- (Ягорба) da Šeksn- (Шексна) jogiden ühthejoksmusen randoil (Volgan bassein), 130 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Vologdhasai om 113 km päivnouzmha orhal, 136 km avtotedme. Lähembaine lidn om Ves'jegonsk (Tverin agj) 70 km suvipäivlaskmha orhal.
Čerepovec om lidnümbrikon üks'jäine eländpunkt. Se jagase nelläks territorialižeks rajonaks: Industrialine (istorine keskuz), Jagorbantagaine (sijaline nimi — «jogentaguine»), Šeksnantagaine («Prostokvašino») i Pohjoine («faner»).
Tobmuz
Käskusenandai tobmuz om Lidnan Dum 26 ühtnijanke. Järgenduseližed valičendad oliba sihe vn 2017 10. päiväl sügüz'kud (9nz' kucund). Ezitajiden valdatusiden strok om viž vot. Lidnan pämez' om Margarita Guseva, tegeb Duman ezimehen velgusidme vn 2016 20. päiväspäi sügüz'kud, ezitajad valičiba händast lidnümbrikon pämeheks ičeze mülükundaspäi vn 2017 14. päiväl sügüz'kud.
Lidnan merijan pämez' om Vadim Germanov, Lidnan Dum vahvišti händast radnikusele vn 2019 29. päiväl redukud. Edeline mer om Jelena Avdejeva, radoi 14.09.2017-dataspäi.
Eläjad
Vn 2002 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 311 869 ristitud, vl 2010 — 309 298 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 324 500 eläjad vl 1999. Vl 2017 lidnan ristitišt oli 318 856 eläjad. Agjan ristitišton nelländez eläb Čerepovcas.
Ortodoksižen hristanuskondan 12 pühäpertid oma saudud lidnas: phh. Afanasii i Feodosii Čerepovecalaižiden kafedraline päjumalanpert' (2009−2014), Hristan Eläbzdusen päjumalanpert', viž jumalanpertid i viž časounäd. Protestantizman kundad oma registriruidud, niiden kesken vižkümnenden päivän jumalankodikund i baptizman uskojad. Islaman keskuzline «Barakat»-mečet' (Blahoslovind) om avaitud.
Lidnan opendusen aluzkundad: 38 keskškolad, valdkundaline universitet, Radioelektronikan sodauniversitet, kaks' tehnikumad, viž kolledžad, kaks' professionališt školad.
Transport
Lidn sijadase transportteiden läbitusel: raudte (vspäi 1905 «Piter — Vologd»-keskustal), avtoted (A114 «Vologd — Uz' Ladog», Čerepovec — Ribinsk, Čerepovec — Belozersk) da Volgan-Baltijanmeren vezite. Redukun avtotesild ühtenzoitab Šeksnanjogen randoid vspäi 1979, ottas sidä lidnan simvolaks paksus. Toine Arhangel'skan sild ühtenzoitab Šeksnan radoid vspäi 2022.
Avtobusad, tramvaid da taksid oma kundaližeks transportaks lidnan südäimes.
Čerepovecan rahvahidenkeskeine lendimport (ЧРВ / CEE / ULWC, 149 tuh. passažiroid vl 2017) sijadase 20 kilometrad pohjoižhe lidnan keskusespäi A114-trassanno, läz Čerepovecan rajonan Botovo-žilod.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Vologdan agjan lidnad Kategorii:Vologdan agjan lidnümbrikod *
Mbabane
thumb|left|250px|Lidnan irdal Mbabane (mugažo anglijan kelel, virktas [ˌʌmbɑːˈbɑːneɪ]; ÉMbábáne [ɛ́ᵐbʱáɓánɛ]) om Esvatinin oficialine pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om Hoho-agjan administrativižeks keskuseks mugažo, mülüb agjaha.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1887 18. voz'sadan buroiden lidnusen sijas. Nimitihe Mbabane Kunane-vejan mödhe. Vl 1902 sirtihe britanižen Svazilend-protektoratan pälidnad neche eländpunktha Bremersdorp-lidnaspäi. Vspäi 1968 Mbabane om ripmatoman valdkundan pälidnaks.
Mbabane šingotase sömtegimištol (saharan tehmine), metallan ümbriradmižel, omblendedheotandoil, turizmal, kaivuztegimišt (tin, raud) radab lidnan ümbrištos. Pälidn om turizman keskuz, mugažo radnikoiden Suviafrikan Tazovaldkundas tranzitine punkt.
Geografijan andmused
Lidn sijadase valdkundan päivlaskmas-lodehes, agjan suvipäivlaskmas, Polindžane-jogen lanktendan sijas Mbabane-jogehe Drakonan mägiden Mdimb-mägenno (Mdimba), 1243 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Raudte ühtenzoitab lidnad Maputu-portanke (Mozambik) vspäi 1964.
Klimat om subtropine mägiden. Voden keskmäine lämuz om +16,5 C°, tal'vkun-keväz'kun +19..+20 C°, kezakun-heinkun +12 C°. Ekstremumad oma −6,1 C° i +34,5 C°. Paneb sadegid 1441 mm vodes, enamba kül'mkus-uhokus (198..253 mm kus), vähemba semendkus-elokus (19..35 mm kus). Vspäi 1900 pani lunt koume kerdad vaiše.
Eläjad
Vl 2010 lidnan eläjiden lugu oli 94 874 ristitud.
Esvatinin universitetan medicinine fakul'tet sijadase lidnas.
Irdkosketused
Kategorii:Esvatinin lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe * Kategorii:Pälidnad *
Okkervil' (jogi)
thumb|right|275px|Nägu Okkervil'he [[Ladogan päraudtestancii|Ladogan päraudtestancijan lähižes sildaspäi Jablonovskii sildan polehepäi.]] Okkervil' (ven. Оккервиль) om jogi Piterin päivnouzmas. Se om Ohtan hura ližajogi, lankteb sihe 1,8 kilometras ülezjogen sen jogensuspäi.
Piduz — 18 km, leveduz — 1,5-25 m, süvüz — 0,25-0,8 m.
Joginišk sijadase soiš suvipäivnouzmha Koltušin ülüdespäi Vsevoložskan rajonan territorijal.
Kategorii:Piterin joged i kanalad Kategorii:Leningradan agjan joged Kategorii:Venäman joged Kategorii:Joged kirjamišton mödhe Kategorii:Vsevoložskan rajon
Everybody (SHINee:n pajo)
«Everybody» (kaikutte heng) om suvikorejižen SHINee-muzikgruppan vn 2013 singl da nellänz' pajo sen-žo voden korejankel'žes videndes «Everybody»-minial'bomaspäi. Necen pajon toižed muzikankirjutajad oma Čo Jonkön, Tomas Troelsen, Coach & Sendo, Ju Jon Dzin.
Originaline pajo om pästtud vn 2013 10. päiväl redukud.
Pajon tekst om korejan kelel. Vl 2013 japonankel'ne versii-ki om pästtud.
Irdkosketused
Kategorii:SHINee:n pajod Kategorii:Pajod kirjamišton mödhe Kategorii:Singlad kirjamišton mödhe Kategorii:Vn 2013 pajod Kategorii:Vn 2013 singlad Kategorii:Pajod korejan kelel Kategorii:Pajod japonan kelel
Kapšar'v
Kapšar'v vai Kapšjärv om Venäman järv Leningradan agjan päivnouzmas, sen Tihvinan rajonas.
Päivnouzmpolespäi järvhe lankteb Henoja. Kapšar'vespäi lähteb Kapšjogi. Randad oma mecakahad.
Kapšar'ven randoil seištas küläd Korbal da Nürgoil.
Homaičendad
Kategorii:Leningradan agjan järved Kategorii:Venäman järved Kategorii:Järved kirjamišton mödhe Kategorii:Tihvinan rajon
Andorr la Vel'j
Andorr la Vel'j (Andorra la Vella — «vanh Andorr», Andorra la Vieja, Andorre-la-Vieille) om Andorran pälidn, üks'jäine lidn da kaikiš suremb eländpunkt. Se om valdkundan üks' seičemes tulendaspäi.
Istorii
Lidnan aluz om pandud 9. voz'sadan augotišel. Toštelmasen mödhe, Sur' Karl tegihe sen alusenpanijaks. Lidn om olmas Andorr-ruhtinazkundan pälidnaks valdkundan alusenpanendan aigaspäi vl 1278.
Vahvištadud Konstitucijan mödhe, vspäi 1993 ruhtinazkundan tobmuden koumen sarakon päd sijadase lidnas: parlament, ohjastuz i käskuzkund. Vaiše kaikutte kudenz' eläi om rahvahanikan oiktusidenke valdkundas.
Vozil 2015−2018 Marija Roza Ferrer Obiols radoi lidnan pämehen.
Geografijan andmused
Tulend röunatab Ispanijanke päivlaskmas da Andorran koumenke tulendanke toižiš poliš.
Lidn sijadase tulendan keskuses, Valira-del'-Orjen i Valira-del'-Nord jogiden ühthejoksmusen jäl'ghe. 44-kilometrine Valir-jogi (La Valira) jokseb sišpäi, sen bassein otab läz kaik territorijad valdkundas. Andorr la Vel'j seižub 1079 m korktusel valdmeren pindan päl Pirenejan pautkinno, se om Evropan kaikiš korktemb pälidn.
Klimat om kontinentaline. Heinkun da elokun lämuz om +18 C°, vilukun +2 C°. Voden keskmäine lämuz om +9,8 C°. Paneb sadegid 812 mm vodes, niid om penemba uhokus-keväz'kus (38..40 mm kus), enamba semendkus (90 mm). Tal'vel voib panda halad da lunt.
Eläjad
Andorr la Vel'j-tulend mülütab 2 eländpunktad: Andorr la Vel'j-pälidnan ližaks, koumetuhaine Santa-Kolom-külä mülüb tulendha. Valdkundan kaikutte nellänz' ristit eläb tulendas. Lähiženke Eskal'des Engordan'-eländpunktanke ühtes pälidn sädab aglomeracijad, ruhtinazkundan pol' eläb siš.
Ižanduz
Lidn om ruhtinazkundan kommertine keskuz. Äjad bankoiden palakundad sijadasoiš täs valdkundmaksoiden vällendusiden da lujan konfidencialižusen tagut.
Kaikiš znamasižed sarakod oma turizm, torguind da tošteksport. Kaikuččes vodes 9 mln turistad tuldas valdkundha, i äjad heišpäi tuldas valdkundan pälidnha ostmaha odvembid tavaroid. Sijaližed pened edheotandad mülüdas mebläntehmižhe, sömtegimištho, mugažo villan i mecan ümbriradmine oma olmas.
Andorr la Vel'j om sidodud valdkundan toižidenke eländpunktoidenke kundaližil avtobusmaršrutoil. Ühtenzoitai Ispanijad Francijanke avtote läbitab lidnad. Voib sadas avtobusoil Tuluzan i Barselonan lendimportoihesai koumes časus. Vspäi 2016 voib sadas Andorr - Seo-de-Uržel'-lendimporthasai-ki (LEU, vspäi 2015 om rados) Ispanijan territorijas 20 km suvhe lidnaspäi. Lendimportaspäi tehtas reisid Ispanijan, Francijan da Portugalijan lidnoihe.
Irdkosketused
Kategorii:Andorran lidnad Kategorii:Andorr Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Pälidnad
Grekan kel'
thumb|right|350px|Grekan kelen pagižijoiden leviganduz mail'man valdkundoidme (2006) thumb|right|250px|Tekstan ozutez — [[Iliadan augotiž]] Grekan kel' (ičeze nimitused: ελληνικά [ɛliniˈka], ελληνική γλώσσα [ɛliniˈki ˈɣlɔsa]) om üks' indoevropižiš kelišpäi.
Leviganduz
Grekan kel' om üks'jäine valdkundkel' Grekanmas i üks' kahtes valdkundkelespäi Kipral, EÜ:n üks' oficialižiš kelišpäi. Sijaline regionaline status om Albanijan suves, Armenijas i Italijas.
Pagižijoiden lugu om läz 25 millionad ristituid kaiked mail'madme, heišpäi 14 mln ristituiden mamankel', grekalaižiden päpaloin. Pagištas grekan kelel lähižiš Grekanmannoks valdkundoiš torguindan kesksidoiden tagut, mugažo grekan diaspor kävutab kel't Avstralijas, Kanadas i AÜV:oiš.
Rimalaižes imperijas opetud ristit tezi grekan kel't tetpaižeks. Om äi velgsanoid grekan kelespäi latinan keles i vastkarin.
Ümbrikirjutand
Kirjkel' om eriližen, grekan kirjamišton pohjal, sen tradicii lugeb 3,5 tuhad vozid. Lugetas kelen šingotesen pordoid i edahaižid nügüd'aigaižid paginoid (oz., pontan kel') erištadud kelikš. Šingotesen koume pordod: amuižgrekan kel', vizantijan kel' (5.-15. voz'sadad) i uz' grekan kel' (15. voz'sadaspäi, koine sündui 18.-19. voz'sadoil).
Substantivad oleldas koumel sugul (mužik-, naiž-, neitraline) i kahtel lugul (üks'lugu, äilugu). Koume personad om pronominoil. Nell' kändod: nominativ, genitiv, akkuzativ, vokativ. Sanoiden järgenduz om SVO, no se om joudjaline i voib olda toine (VSO da tž.).
Portsmut
Portsmut (Portsmouth [ˈpɔːrtsməθ]) om toponim anglijankel'žiš valdkundoiš i laivoiden nimi. Se voib znamoita:
Basshunter
Basshunter [beishanter], todesine nimi om Junas Erik Oltberg (Jonas Erik Altberg; sünd. 22. tal'vku 1984, Hal'mstad, Ročinma) om ročilaine pajatai, muzikprodüser da didžei. Edestab anglijan i ročin kelil.
Irdkosketused
Kategorii:Ročinman pajatajad Kategorii:Ročinman prodüserad Kategorii:Didžejad Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe Kategorii:Prodüserad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe
Santuš Fernandu da Pjedade Diaš
Fernandu da Pjedade Diaš duš Santuš (Fernando da Piedade Dias dos Santos; sünd. 5. keväz'ku 1950, Luand, Angol), om tetab lühüdanke Nando-nimenke (Nandó), om angoline politikanmez'. Hän om ranu 4. Angolan päministran (2002−2008), oli südäiazjoiden ministran vll 1999−2002. Vll 2008−2010 i vspäi 2012 radab Angolan Rahvahaližen suiman prezidentan, aigkeskustas (2010−2012) oli valdkundan varaprezidentan.
Biografii
Valdkundan edeližen Žoze Eduardu duš Santuš-prezidentan (1979−2017) dvojurodnii vell'. Politikanmehen kazvatajad sirdiba Angolha San Tome da Prinsipišpäi. Mez' sai oiktusen bakalavran arvod universitetas Agostinjo Neton nimed (Luand) vl 2009.
Vl 1971 Fernandu ühtni Rahvahaližhe likundha Angolan päzutamižes. Angolan ripmatomuden sandan jäl'ghe vl 1975 hän zavodi kar'jerad valdkundan Rahvahaližen policijan korpusas, tegihe palakundan pämeheks vl 1978. Vl 1981 mez' radaškanzi südäiazjoiden ministruses, sai sen varaministran radnikust vl 1984.
Homaičendad
Kategorii:Angolan politikanmehed Kategorii:Politikanmehed kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Valdkundmehed Kategorii:Angol Kategorii:Sündnuded Luandha
Kalatez
thumb|right|250px|Kalatez [[venehes]] thumb|right|250px|«Kokindan varastaden, Keskuzpark» (Waiting for a Bite, Central Park), pirdi Džon Džordž Braun thumb|right|250px|Rahvahidenkeskeine kel'dznam kalatest vaste märitud vezištol Ei voi eläda ümbri järviš da jogiš da sil-žo aigal ei püta kalad. Ende äjile ristituile kala oli päsömižen paiči leibäd. Kaikutte mužik, norespäi vanhazesai, mahtoi ongitada, miše verez kala olnuiži kodin stolal kaiken aigan.
Püdused
Erased tedomehed oma mugošt mel't, miše ong' oli tehtud lujas amu. Ozuteseks hö toba paleolitan aigan luižid koukuižid.
Ku lapsed da vanhad ukod ongitiba kalad ongele, ka mužikad paksumba kalatiba toižil püdusil. Kerazihe kahten kanzan vai ühtenzoitihe kahesa mest artelihe püdamha kalad verkol jän al. Püdused oma kalatesen kebnemb maht. Püdusel voib ei vaiše sada enamba kalad, no mugažo ned abutaba kalatada neniš sijoiš, kus ei voiži tehta sidä toižil mahtoil. Tetabambad püdused oma not, merd da čoum.
Meiden aigal, nacein, om jüged löuta todesišt verkod vai notad. Nügüd' kalanikad ostleba paksumba kitajižid verkoid. Ende kävutoittihe ičetehtud vahvoid linnitid verkoiden täht. Kudotihe verkod iče, redukun lopuspäi tal'vkun keskehesai. Verkon kudojile ei sand judaita, pagišta komedas da laidas. Usktihe, miše vedehine voib kulištada kaiked necidä judud, konz verk linneb vedes. Pühktihe jumalan čogaha nitiden jändusid, lastaižid i puikoid, miše kala mäniži verkoho mugoižel-žo «kogol». Konz verkoiden kudond oli loptud, ka riputadihe radkaluid-ki jumalan čogaha, ani kuti pandihe niid «žertvaks» satusekahan kalatesen täht.
Tal'ven augotišes tehtihe lähte jäs purahan abul, konz jä ei olend völ vahvan. Konz vezi jädui, kokšitihe jäd, sid' amuntihe jän muruid vedespäi.
Toižendad
Voib mänetada aigad kalataden erazvuiččiš arvoimižiš:
Homaičendad
Kategorii:Kalan püdo Kategorii:Bobuštused
Sarh
Sarh (mugažo francijan kelel) om lidn da transporttesol'm Čadan suves. Se om valdkundan koumanz' surtte lidn, Keskmäine Šari-agjan administrativine keskuz.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud francijalaižil kuti raudten sauvojiden Fort-Aršambo-žilo. Nügüdläine nimituz om anttud vl 1972 sijaližen etnižen sara-gruppan mödhe.
Sarh šingotase puvillan ümbriradmižen tegimištol. Mel'heižtahod: lidnan rahvahaline muzei, lendimport.
Geografijan andmused
Lidn sijadase Šari-jogen randal, 353 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Ndžamen-pälidnhasai om 550 km lodeheze orhal.
Homaičendad
Kategorii:Čadan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
Kurčatov (Venäma)
Kurčatov (Курча́тов) om Venäman lidn da lidnümbrik Kurskan agjan keskuzpalan päivlaskmas. Se om agjan koumanz' lidn eläjiden lugun mödhe, Kurčatovan rajonan administrativižeks keskuseks mugažo, ei mülü sihe.
Istorii
thumb|left|250px|Muštnik Igor' Kurčatovan oiktastuseks Eländpunktan aluz om pandud vn 1968 kevädel sauvomha da holitamha Kurskan atomelektrostancijad, necen kahesan külän-žilon sijas: Gluškovo, Starodubcevo, Pihtino, Tarasovo, Leonovo, Uspenskoje, Mäsnänkino, Zatolokino. Kätihe radnikžiloks vn 1971 22. päiväl tal'vkud nügüdläiženke nimenke Igor' Kurčatov-fizikantedomehen (1903−1960) muštoks. Kurčatovan rajonan keskuz vspäi 1977. Sai lidnan statusad vn 1983 25. päiväl sulakud.
Kurčatov šingotase Kurskan AES:al (elektrusen tehmine) da sen abuedheotandoil, sömtegimištol (leibänkombinat, makaronfabrik).
Geografijan andmused
Kurčatov om lidnümbrikon üks'jäine eländpunkt. Lidnümbrikon pind om 60,4 km², sidä kesken lidnfartaliden — läz 10 km². Lidn jagase 9 mikrorajonaks.
Eläjad
Vl 1979 lidnan ristitišt oli 21 774 eläjad. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 42 706 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 48..49 tuhad eläjid vll 1996−2001 (49 100 rist. vl 2001). Ortodoksižen hristanuskondan nell' jumalanpertid om olmas lidnas.
Rahvahad (2010): venälaižed — 95,2%, ukrainalaižed — 2,0%, toižed rahvahad — 2,8%.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Kurskan agjan lidnad Kategorii:Kurskan agjan lidnümbrikod *
Kamensk Šahtil
Kamensk Šahtil (Ка́менск-Ша́хтинский) om Venäman lidn da lidnümbrik Rostovan agjan päivlaskmas-lodehes. Se om agjan kahesanz' lidn eläjiden lugun mödhe.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1671 kuti Kamenskai-stanic (станица Каменская), nügüd'aigaižel sijal vspäi 1817, sirtihe regulärižiden sur'veziden tagut. Stanic sai lidnan statusad kuti Kamensk-lidn vn 1927 28. päiväl keväz'kud. Om nügüdläiženke nimitusenke vn 1929 elokuspäi. Vll 1923−1935 i 1940−1989 lidn oli Kamenskan rajonan administrativižeks keskuseks. Toižen mail'man sodan aigan lidn oli okkupiruidud nacistoil (18.07.1942—13.02.1943).
Kamensk Šahtil šingotase kivihilen samižel, himižkombinatal (polimerad) i kivivoinajajal tegimel, mašinansauvomižel (gazmašiništ, kaivuzmašiništ), sauvondmaterialiden pästandal (savič, pun ümbriradmine), sömtegimištol (konditerine fabrik, leibänkombinat), mugažo «Gloria Jeans»-torguindmarkan omblendfabrik radab lidnas.
Geografijan andmused
Lidn sijadase Severskii Donc-jogen oiktal randal (Donan oiged ližajogi), 23..137 m korktusil, 60 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Om ümbärtud Kamenskan rajonan territorijal. Matkad Ukrainan Luganskan agjan röunhasai om 15 km päivlaskmha orhal, Rostovhasai Donal om 129 km suvhe orhal, 143 km avtotel vai raudtel. Lähembaižed lidnad (Kamenskan Šahtil keskusespäi) oma Zverevo 30 km suvhe orhal, 35 km avtotedme vai raudtedme, Doneck 15 km päivlaskmha orhal, 25 km avtotedme vai raudtedme, i Vauged Kalitv 42 km päivnouzmha-suvipäivnouzmha orhal, 57 km avtotedme vai raudtedme. «Don»-mante (M4) ümbärdab lidnad päivnouzmaspäi. Kamenskai-raudtestancii (Каменская) i Lihai-raudtesol'm (ven. Лихая) ratas lidnas.
Kamensk Šahtil om lidnümbrikon üks'jäine eländpunkt.
Eläjad
Vl 1939 žilon ristitišt oli 42 700 eläjad. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 95 296 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 96 600 eläjad vl 2005, mülütihe kaht lidnanvuittušt Zavodskoi- i Lihovskoi-žilod lidnha sil vodel.
Rahvahad (2010): venälaižed — 95,0%, ukrainalaižed — 1,7%, toižed rahvahad — 3,3%.
Professionaližen opendusen aluzkundad oma Kamenskan Šahtil medicinine kolledž, Kamenskan pedagogine kolledž, Kamenskan himiž-mehanine tehnikum i Lihovskoin raudtetransportan tehnikum, mugažo Suvivenäman valdkundaližen politehnižen universitetan (Novočerkassk) Kamenskan institut-filial.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Rostovan agjan lidnad Kategorii:Rostovan agjan lidnümbrikod
Uel'san kel'
thumb|right|250px|Uel'san kelen pagižijoiden procent Uel'san grafkundoidme vn 2001 rahvahanlugemižen mödhe Uel'san kel' (ičeze nimituz: Cymraeg [kəmˈrɑːɨɡ] vai y Gymraeg [ə ɡəmˈrɑːɨɡ]) om üks' kel'tižiš kelišpäi. Se om kaikiš znamasižemb niišpäi pagižijoiden lugun mödhe irlandijan kelen jäl'ghe.
Regulirujad organad oma Uel'san ohjastuz i Uel'san kelen komissar (edel 2012. vot — kel'komitet).
Leviganduz
Necil kelel pagištas Suren Britanijan Uel'sas i valdkundan toižiš paloiš, Sur' London i Anglii Uel'san röunanno tobjimalaz. Uel'san oficialine kel', toine om anglijan kel' de facto.
Istorii
Uel'san kel' erištui ühthižes brittan kelespäi 6. voz'sadal, vähäluguižed kaičenus dokumentad todestadas sidä. Anglijan kolonizacijan levigandusenke 12. voz'sadaspäi Uel'san, Kumbrijan i Kornan kel'tad eläškanziba eriži, i heiden keled šingotaškanziba toižin mugažo. Uel'san kelen nügüdläine versii om 16. voz'sadan lopuspäi. Kelen ezmäižed täuded vajehnikad oma kogotud 19. voz'sadal.
Tarnogan rajon
Tarnogan rajon (Тарногский район) om rajon Vologdan agjas.
Uel'san kel'
Istorii
Paginoiden kaks' gruppad: Uel'san pohjoine (Gogledd Cymru) i suvine (De Cymru). Mahtuz pagišta uel'san kelel andab uhtejittušt oiktust naturalizacijan täht Sures Britanijas, kut anglijan i šotlandijan (kel'tižen) kelil, vn 1981 käskusen rahvahanikuses mödhe.
Tarnogan rajon
Administrativine keskuz om Tarnogan Lidnut-žilo (pagin. Tarnog).
Uel'san kel'
Ümbrikirjutand
Kirjankel' erištub lujas paginoišpäi. Kirjkel' om latinan kirjamišton pohjal.
Sanoiš om lühüdoid i pit'kid vokalid. Painend sijadase ezijäl'gmäižel tavul läz kaiken, se sirdab suffiksoiden ližadusenke. Diftongad oma äiluguižed, enamba pohjoižen paginoiš. Substantivil voib olda kaks' sugud: mužiksugu i naižsugu. Voib säta äilugud kahtel mahtusel.
Tarnogan rajon
Geografijan andmused
Tarnogan rajon sijadase agjan pohjoižpäivnouzmas. Pind — 5 181 nellikkilometrad. Mec otab territorijan nell' videndest (4258 km²). Pedajikod, koivikod da kuzištod oma enambuses.
Uel'san kel'
Homaičendad
Kategorii:Kel'tižed keled Kategorii:Keled i dialektad kirjamišton mödhe Kategorii:Suren Britanijan keled
Rezerford Ernest
Ernest Rezerford-ižand (Ernest Rutherford; sünd. 30. eloku 1871, Spring-Gruv-žilo, Uz' Zelandii — kol. 19. reduku 1937, Kembridž, Anglii, Sur' Britanii) oli britanine fizikantedomez' udenzelandijan augotižlibundanke.
Tarnogan rajon
Geografijan andmused
Reljef om kukhikaz keskuses, päivlaskmas da suves, tazo päivlaskmas, sokaz pohjoižes. Znamasižed joged oma Kokšen'g (Ustjan ližajogi) sen huran Uftüg-ližajogenke. Suhon-jogi om rajonan suvipäivnouzmaižeks röunaks. Om 9 pen't järved (kaik penemba 1 km², no erased 20..30 m süvütte). Kaik joged mülüdas Pohjoižen Dvinan (Jävaldmeren) basseinha.
Rezerford Ernest
Tedomez' om Nobelän premijan himijas vn 1908 laureatan. Südäitukuižen fizikan ezitat. Himine element nomer 104 om nimitadud Rezerfordan muštoks.
Mahuz
thumb|right|250px|Turbazmahusen profil' Mahuz om mapindan väghine šoid vai kaik sagedmad. Se om londuseline objekt, formiruiše eziauguižiden mineraloiden süväl himižel toižetamižel, mahusensädandan faktoroiden painegenke. Harakterizuiše kazvateližusel.
Rezerford Ernest
Biografii
Ernest oli sündnu fermeran kanzha nelländen lapsen kahtentoštkümnen kesken. Hüvä mušt i tervhuz oli prihal, ned abutiba openuda lujas hüvin. Rezerford sai stipendijoid hüviš satusiš ezmäi alaškolan jäl'ghe, sid' Nel'son-lidnan kolledžan jäl'ghe openumha Kraistčerčun Kenterberi-kolledžas (nüg. universitet). Rezerford oli pästnus sišpäi vl 1894 i radoi üht vot školopendajan. Sai britaništ stipendijad jätktamha tedoradmišt Anglijas vl 1895, osti biletad purulaivan laidale, i sil-žo vodel sirdi Kembridžha radamha sen universitetas.
Tarnogan rajon
Geografijan andmused
Vs 2009 sulakun 8. päiväspäi rajonan territorii alajagase 6 küläkundha.
Mahuz
Ümbrikirjutand
Mahusen profil' kogoneb gorizontoišpäi. Mahusentedo tedoidab mahusid, sen satused oma tarbhaižed maižandusen i geologijan täht.
Rezerford Ernest
Biografii
Vl 1900 tedomez' nai, oti pansionan emägan Meri Džordžina Njuton-tütärt (1876−1945) akaks, üks'jäine Eilin Meri-tütär oli sündnu (1901−1930), nell' vunukad oli hänespäi.
Tarnogan rajon
Tobmuz
Käskusenandai tobmuz om Ezitajiden Suim (ven. Представительное собрание) 15 ühtnijanke. Kaik rahvaz valičeb heid nelläks vodeks. Järgvaličendad sihe oliba vl 2014 sügüz'kun 14. päiväl (videnz' kucund). Valentina Popova radab sen ezimehen vl 2015.
Mahuz
Ümbrikirjutand
Erased mahusen toižendad — allüvialine mahuz, čuruma, letema (ledma), savik, savima, turbaz. Vedenalaine ma om nima (muda, tümä).
Kigali
Kigali (mugažo ruandan [ciɡɑlí], anglijan da francijan kelil) om Ruandan pälidn (ripmatomuden aigaspäi vl 1962) da kaikiš suremb lidn. Otab ühtennimižen agjan pindan seičeme kümnendest, sen administrativine keskuz mugažo.
Mahuz
Ümbrikirjutand
Mineraližed komponentad ottas mahusen 50..60 % mülün mödhe i 90..97 procenthasai vedusen mödhe. Mahusen üläšoidun pudotadud ninevuz vajehtase 0,1..1,8 g/sm³ röunoiš.
Homaičendad
*
Kigali
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1907 kuti Saksanman kolonialižen ohjastusen sijaduz. Vozil 1921−1962 oli Bel'gijan ohjandusen al Ruanda Urundi-territorijas.
Kigali om kebnan tegimišton keskuz. Kofen kazvatand da tinan samine oma olmas ezilidnoiš.
Geografijan andmused
Lidn sijadase valdkundan keskuzpalas, mägiden pautkil 1300..1600 m korktusil, 1567 m keskmäižel korktusel valdmeren pindan päl. Ühtennimine mägi om kaikiš korktemb, 1850 m.
Klimat om ekvatorialine mussonine, kuivsezon om kezakus-elokus (61 mm). Lämuz om +16..+26 C° vodes läbi, paneb sadegid 970 mm vodes.
Kigali-agj jagase 3 administrativižeks rajonaks (akarere): Gasabo, Kicukiro i N'jarugenge. Rajonad alajagasoiš 35 imirenge:ks.
Eläjad
Vl 2015 eläjiden lugu om 1 256 994 ristitud ezilidnoidenke.
Ruandan universitet i Kigalin ripmatoi universitet oma üläopendusen aluzkundoikš.
Transport
Kundaline transport om maršrutkid da mototaksid.
Järed rahvahidenkeskeine civiline Kigali-lendimport (KGL) sijadase 7 km päivnouzmha lidnan keskusespäi. Sišpäi tehtas reisid Afrikan äjihe maihe, Benilüksan maihe, Dubaihe, Stambulha, Mumbaihe.
Irdkosketused
Kategorii:Ruandan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe * Kategorii:Pälidnad *
Tarnogan rajon
Tobmuz
Vspäi 2012 Kundaline Nevondkund (ven. Общественный Совет) radab rajonas (12 ühtnijad vl 2014).
Rezerford Ernest
Tedoradmine
Tedomez' kirjuti koume tomad tedotöid, kaik oma kodvid aluseks: «Radioaktivižuz» (1904), «Radioaktivižed kändandad» (1905) i «Radioaktivižiden substancijoiden sädegoičendad» (1930, ühtes Džeims Čedvikanke i Čarl'z Ellisanke).
Buzuluk
Buzuluk (Бузулу́к) om Venäman lidn da lidnümbrik Orenburgan agjan päivlaskmas. Se om Buzulukan rajonan administrativižeks keskuseks mugažo, ei mülü sihe.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1736 kuti Venäman imperijan lidnuz baškiralaižiden amuižen lidnan jändusiden sijha. Se sai makundan lidnan statusad vl 1781. 1960-nziš vozišpäi Buzuluk šingotase agjan kivivoin samižen keskuseks.
Tarnogan rajon
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 12 838 ristitud.
Rezerford Ernest
Homaičendad
Kategorii:Suren Britanijan fizikantedomehed Kategorii:Uden Zelandijan fizikantedomehed Kategorii:Suren Britanijan tedomehed Kategorii:Uden Zelandijan tedomehed Kategorii:Fizikantedomehed kirjamišton mödhe Kategorii:Tedomehed kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Nobelän premijan laureatad Kategorii:Sündnuded Udhe Zelandijha Kategorii:Kolnuded Kembridžas
Buzuluk
Geografijan andmused
Lidn sijadase Samar-jogen hural randal da sen Buzuluk- i Domašk-ližajogiden randoil (Volgan hurapol'ne bassein), 70 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Orenburghasai om 220 km suvipäivnouzmha orhal vai 250 km avtotedme. «Samar — Orenburg»-raudte läbitab lidnad vspäi 1877, avtoümbärte om lidnanno «Samar — Orenburg»- i «Ural'sk (Kazahstan) — Bugul'm»-trassoil. Lähembaižed lidnad oma Soročinsk 90 km suvipäivnouzmha i Neftegorsk 85 km päivlaskmha.
Tarnogan rajon
Eläjad
Kaik om 266 eländpunktad rajonas, sidä kesken viž žilod da 261 küläd. Ei ole toižid järedoid eländpunktoid.
Kaik oleleb elos
«Kaik oleleb elos» (कुछ कुछ होता है, Kuch Kuch Hota Hai) om vn 1998 indine dramfil'm. Se om Karan Džoharan ezmäine fil'm.
Buzuluk
Geografijan andmused
Buzuluk om lidnümbrikon üks'jäine eländpunkt.
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 82 904 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 89 263 eläjad vl 2009. Rahvahad (enamba 1% vl 2010, ozutadud rahvahudenke): venälaižed — 92,5%, totarlaižed — 1,9%, ukrainalaižed — 1,2%, mordvinalaižed — 1,1%, toižed rahvahad — 3,3%.
Ortodoksižen hristanuskondan koume jumalankodid oli olmas lidnas edel nevondkundaližen tobmuden vahvištust: Klüčegorskii Jumalanmaman Kazanin jumalaižen, Sündun Toižetamižen, Jumalanmaman Tihvinan jumalaižen.
Professionaližen opendusen aluzkundad: kuz' kolledžad (tegimišton i transportan, finansine, sauvondan, pedagogine, medicinine, muzikaline), mecan i gidromelioracijan tehnikumad, mugažo Buzulukan gumanitariž-tehnologine institut — Orenburgan valdkundaližen universitetan filial.
Edeližed lidnümbrikon pämehed oma:
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Orenburgan agjan lidnad Kategorii:Orenburgan agjan lidnümbrikod *
Bolobolk
Bolobolk voib znamoita neniden kazmusiden erikod:
Kaik oleleb elos
Homaičendad
Kategorii:Indijan fil'mad Kategorii:Dramfil'mad Kategorii:Fil'mad kirjamišton mödhe Kategorii:Vn 1998 fil'mad Kategorii:Fil'mad hindi-kelel Kategorii:Režissöran debütan fil'mad
Tarnogan rajon
Ižanduz
Rajonan ižandusen päsarakod oma mecan varhapanend da ümbriradmine (pilindmaterialad, cilindruidud parded), tor'vikveimtransport, maižanduz da sömtegimišt, turizm.
Korbal
Korbal (Корбеничи) om Venäman vepsän külä Leningradan agjan päivnouzmas, sen Tihvinan rajonas. Se mülüb Paksjärven küläkundha. Eläjiden lugu (1997) — 51 ristit (vepsläižed).
Geografijan andmused
Korbal sijadase rajonan pohjoižpäivnouzmaiženno röunanno, seižub Kapšar'ven pohjoižrandal. Matkad rajonan Tihvin-keskushesai om 126 km suvipäivlaskmha.
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe külän eläjiden lugu oli 27 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 145 eläjad vl 1910.
Küläs oma počt, kirjišt da küläklub.
Transport
Te Paksjärvespäi veb külähä, pontonsild om tehtud Kapšar'ves päliči.
Homaičendad
Kategorii:Vepsän küläd Leningradan agjan Tihvinan rajonas Kategorii:Vepsän küläd kirjamišton mödhe Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe
Portsmut (Anglii)
Portsmut (Portsmouth [ˈpɔːrtsməθ]) om lidn da järed meriport Suren Britanijan suves. Se om Anglijan unitarine ühtnik, mülüb Hemp-grafkundha, no ičeohjastusenke.
Istorii
Eländpunkt sai lidnan oiktusid vl 1194. Lidn om laivansauvomižen keskuz amussai. Alištui lujile bombardiruindoile Toižen mail'man sodan aigan.
Britanižen sodamerilaivišton baz i järed läžundkodi sijadasoiš täs. Kalanpüdandan laivišt baziruiše lidnas mugažo. IBM-korporacijan evropine päfater radab Portsmutas.
Geografijan andmused
Lidnan tobj pala sijadase Portsi-sarel Te Solent-sal'mes (La Manšan pohjoižpala). Portsmut ühtenzoitase ehtatimel Uait-sarenke. Matkad Londonhasai om 110 km pohjoižpäivnouzmha. Järed Sautgempton-lidn om 31 kilometras lodeheze.
Klimat om ven valdmeren, paneb lunt tal'vel harvoin lujas. Päivän keskmäine lämuz om +4..+10 C° tal'vkus-keväz'kus, +15..+22 C° heinkus-elokus. Ekstremumad oma −8 C° i +35 C°. Paneb sadegid 647 mm vodes, vähemba sulakus-elokus (28..43 mm kus). Meriveden lämuz vajehtase +9 C° (uhoku-keväz'ku) ..+17 C° (sügüz'ku) röunoiš.
The Weather Girls
«The Weather Girls» om amerikalaine diskopopgrupp vlspäi 1977. Muzikgrupp oli tutab «Two Tons o' Fun»-nimitusenke kar'jeran augotišes vhesai 1982. Tetab mülükund oli Izora Armstid da Marta Uoš. Nügüdläižes mülükundas oma Dainell Rods da Ingrid Artur, Armstidan tütred.
Portsmut (Anglii)
Eläjad
Portsmut om ühtennimižen futbolkluban päsijaduz.
Irdkosketused
Kategorii:Suren Britanijan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Anglijan lidnad Kategorii:Hemp
The Weather Girls
Irdkosketused
Kategorii:Popgruppad Kategorii:AÜV:oiden muzikgruppad Kategorii:Muzikgruppad kirjamišton mödhe Kategorii:Muzikgruppad vl 1977 alusenpanendanke Kategorii:Disko
Bangalor
Bangalor (ಬೆಂಗಳೂರು, Bangalore) om sur' lidn da administrativine keskuz, se om Indijan suves. Lidn sijadase Dekan-mägitazangištos, Karnatak-štatan longibokas, sen pälidn. Toine lidnan nimi, Bengaluru, om oficialine nimi vaiše štatan südäimes. Vl. 2011 koumanz' ristitištol (8 425 970 ristitud) da videnz' aglomeracijan surudel (8 499 399 ristitud) Indijas.
Pirsing
Tehtas pirsingad hibjan erazvuiččil paloil: korv (paksumb kaiked), nena, kel', rindhanpähuded, naba da toižed.
Šomod' (agj)
thumbnail|right|250px|Šomod'-agjan kart Šomod' (Somogy megye [ˈʃomoɟ]) om üks' Mad'jaranman agjoišpäi. Sen administrativine keskuz da kaikiš suremb lidn om Kapošvar.
Bangalor
Bangalor om üks' kaikiš pigembiš šingotesen lidnoišpäi Azijas. Se om kaikiš järedamb tedon da tegimišton keskuz valdkundas, kudambas pästtas mašinoid, elektroladimid, ladimid telekommunikacijan täht. Lidnas om korged kaičendtegimišt da aerokosmižtegimišt. Sen ližaks, Bangalor paksus nimitadas «Indijan olasižeks alangištoks», sikš miše täs om äi infotehnologižid kompanijoid. Tedoaluskundoiden keskes oma Bangaloran universitet, Indijan tedoiden institut da Aeronavtikan nacionaline laboratorii. Vspäi 1996 rahvahidenkeskeine aviatehnikan «Aero Indii»-ozutelend oleškeleb Bangaloras kerdan kahtes vodes, sidä vedas Indijan kaičendministrusen da il'mvägiden abuiš.
Pirsing
Pirsingan tehmižen sü om kul'turan, religijan vai subkul'turan tarbhaičendad, estetikan el'genduz. Korviden pirsing om levitadud Afrikan heimoiš amussai. Pirsing eile varuitomaks medicinižeks proceduraks, kaikutte sadanz' ristit sab lekariden kiruhabud sen jäl'ghe. Ottas kävutamižhe allergijatomid materialoid, oz., titan. Opendusen aluzkundad, radonandajad i religijankundad röunatadas pirsingan kandandad tobjimalaz.
Šomod' (agj)
Geografijan andmused
Agj levigandeb valdkundan suvipäivlaskmas. Balaton-järv om agjan pohjoižröunaks.
Bangalor
Geografii
Bangalor sijadase korktusel 920 metrad meren pindan päl. Lidnan tobj pala om Bangalor Urban-rajonas (Bangalore Urban), sen küläümbrišt — Bangalor Rural-rajonas (Bangalore Rural). Štatan ohjastuz sijadase Bangalor Rural-rajonan erigoittud mas, nügüd' se om Ramanagaram-rajon.
Pirsing
Läz kaikiden kiškaidusiden tervehtandan aig otab kaks'-nell' nedalid minimaližen travman i oiktan holitandan statjas, naban kiškaiduz spravitase pol'vodes. Ginnessan rekordoiden ristituil om sadad kaikenaigaižid i pordaigaližid reiguid čomitesiden täht.
Bangalor
Geografii
Bangaloran sijaduz om tazoine tarh, no pen' mägisel'g läbitab keskuzfartaloid pohjoižespäi suvehesai. Ei ole surid vezištoid lidnas, om vaiše severz'-se uitod. Arkavati- (Arkavathy) da Pennar- (Penner)-jogiden niškad oma Nandi-kukhiš, se om 60 km lidnaspäi pohjoižhe.
Šomod' (agj)
Geografijan andmused
Šomod'-agj röunatab Horvatijanke suvipäivlaskmas i videnke agjanke: Zal-agjanke lodehes, Vesprem-agj sijadase pohjoižes, Fejer om pohjoižpäivnouzmas, Tol'n-agj levigandeb päivnouzmas, Baran'j-agj om suvipäivnouzmas.
Pirsing
Homaičendad
Kategorii:Hibjan modifikacijad Kategorii:Bodiart
Bangalor
Geografii
Bangalor sijadase ülüsel, sen tagut lidnan klimat om lujas pehmed kaiken voden aigan, hot' kezal räkäd päiväd-ki oma. Sezonmussonad reguliruiba sädegiden mär, ned puhuba valdmerespäi kuivmale ehtbokaspäi, a mugažo vastpolin. Räkiden kuiden aigan samaldub paksus, se kucub ližavezid da elektrusen andmižen keskustoid.
Šomod' (agj)
Geografijan andmused
Pind om 6 065,07 km².
Bangalor
Municipaline tobmuz
thumb|left|300px|Vidhana Soudha — Karnatakan käskusenandajan suiman ištmižsija Bangaloras. Rahvahan tobmuz Bangaloras ezitase municipalitetal, sen nimituz — Bruhat Bengaluru Mahanagara Palike (BBMP, Greater Bangalore Municipal Corporation). Municipalitet om formiruidud vl. 2007 enččen «Bangalor Mahanagara Palike»-municipalitetan 100 administrativižiš rajonoišpäi. Sen ližaks se nügüd' kogoneb 8 lähelišt lidnannevondištod da 110 küläd. Vl 2012 Elektronine lidn (Electronics City) ližazihe Bangalorha.
Bangaloran lidnannevondišt om käskusenandai tobmuz. Se kogoneb deputatoid, kudambad nimitadas «korporacijan ühtnikoikš», niid valitadas kaiken rahvahan änestusel. Deputatoiden valdatusiden strok om 5 vot. Parlament kogoneb 250 ristitud, üks' ristit lidnan kaikuččes administrativižes rajonaspäi (198) da 52 tošt (parlamentan da štatan käskusenandajan suiman ezitajad). Lidnan pämez' da lidnannevondišton ezimez' mugažo otaba radsijid valičendoiden satusen mödhe.
Irdkosketused
Kategorii:Karnatakan lidnad Kategorii:Indijan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
Šomod' (agj)
Administrativine jagand
thumb|right|250px|Agjan rajonad vspäi 2013 Šomod'-agj jagase kahesaks jarašaks (rajonaks). Edel vn 2013 administrativišt reformad üks'toštkümne kišteršegad (rajonad) oli niiden sijas.
Lidnad
Neciš agjas om kuz'toštkümne lidnad:
Šomod'as om 229 žilod lidnoihe ližaks, niišpäi kaks' oma sured žilod.
Eläjad
Vn 2011 Mad'jaranman rahvahanlugemižen mödhe agjan ristitišt oli 316 137 eläjad, vl 2015 — 312 084 eläjad. Kaikiš suremb eläjiden lugu oli 368 183 ristitud vl 1960.
Uskondan mödhe (2011): riman katolikad — 53,1 %, kal'vinistad — 6,7 %, lüteranižusen polenpidajad — 1,8 %, grekan katolikad — 0,2 %, toižed uskojad — 1,2 %, religijatomad — 11,2 %, ateistad — 1,0 %, märhapanendata — 24,8 %.
Lermontov (lidn)
Lermontov (Ле́рмонтов) om Venäman lidn da lidnümbrik Stavropolin randan suves. Mülüb Kavkazižed Mineraližed Veded-regionha.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1953 samha urankivendod (gidrometallurgine tegim). Radnikžilo sai lidnan statusad vl 1957. Lopihe urankivendon samišt vl 1967.
Geografijan andmused
Lidn sijadase ümbärtüd mägil alangištos, 650 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Stavropolihesai om 182 km lodeheze. Lähembaižed lidnad oma Pätigorsk 10 km suvipäivnouzmha, Jessentukad 10 km suvipäivlaskmha i Železnovodsk 10 km pohjoižpäivnouzmha.
Ostrogork-žilo (Острогорка, 2 043 rist. vl 2018) mülüb lidnümbrikho Lermontovan ližaks.
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 22 541 ristitud. Vl 2017 lidnan ristitišt oli 22 477 eläjad. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 24 500 eläjad vl 1996.
Rahvahad (lidnan eläjad, enamba 1 % vl 2010): venälaižed — 82,7 %, ukrainalaižed — 2,2 %, armenijalaižed — 1,9 %, toižed rahvahad — 3,8 %, rahvahuden ozutandata — 9,4 %.
Ortodoksižen hristanuskondan seičeme jumalanpertid oma saudud lidnümbrikos: kaks' lidnas, nell' Jumalanmaman Emäganpäivän Kahtenden Afonan mez'jumalankodiš Beštau-mägel i ph. Jurgii-vägestusenkandajan Ostrogork-žilos. Protestantizman kaks' loičendpertid oma avaitud: seičemenden päivän adventistoiden i baptistoiden.
Lermontovan regionaline äiprofil'ne kolledž i Moskvan avtoteiden valdkundaližen tehuniversitetan Pohjoižkavkazine filial oma lidnan professionaližen opendusen aluzkundoikš.
Edeline lidnan pämez' (Administracijan pämez') om Jevgenii Nuikin (viluku 2017 — sügüz'ku 2018). Lidnan Nevondkundan ezimez' om Aleksandr Karibov vn 2017 redukuspäi.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Stavropolin randan lidnad Kategorii:Stavropolin randan lidnümbrikod
Prangatist
Prangatist (Панкратово) om vepsän külä Vologdan agjan Babajevon rajonas.