cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Moga Marius
Marius Moga (mugažo romanijan kelel; sünd. 30. tal'vku 1981, Alba Julii, Romanii) om romanijalaine pajatai, prodüser da muzikankirjutai, MoRandi-kollektivan ühtnii.
Homaičendad
Kategorii:MoRandi Kategorii:Romanijan pajatajad Kategorii:Romanijan muzikankirjutajad Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe Kategorii:Muzikankirjutajad kirjamišton mödhe Kategorii:Prodüserad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe
Gog Vinsent van
Kaik van Gogan sädused (ümbri 900 voimujupirdandad da 1100 grafiktöd) oma tehtud kümnes vodes. Hän om pirnu äjan avtoportretoid, peizažid, natürmortid änikoidenke.
Van Gogal oli hengenläžund, ližaks, hän läžui alkogolizmal; 37 voden igäs hän rikoi ičtaze (ambui südäikerha).
Homaičendad
Kategorii:Alamaiden pirdajad Kategorii:Francijan pirdajad Kategorii:Postimpressionistad Kategorii:Pirdajad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Sündnuded Alamaihe Kategorii:Kolnuded Francijas
Šapš (jogi)
Šapš om Venäman jogi Leningradan agjan pohjoižpäivnouzmas, Pöudon rajonas. Se om Ojatin oiged ližajogi.
Šapšal taritihe sauda gidroakkumulirui elektrostancii (GAES), sen projekt om sätud 1980-nziden voziden zavodindas. Projektiruidud vägevuz om 1560/1760 MVt. Sauvondradod zavodišoiš vn 2014 lopus, no Rusgidro-kompanijan Direktoroiden nevondkund pučihe sauvondaspäi vn 2017 10. päiväl elokud. Kosketadud sauvomižel tarhad alištudas rekul'tivacijale.
Jogenrandoil seištas Šapš-, Agašovo-, Ratigor-küläd. Jefremkovo-külä seižub jogensunno.
Homaičendad
Kategorii:Ojatin bassein Kategorii:Leningradan agjan joged Kategorii:Venäman joged Kategorii:Joged kirjamišton mödhe Kategorii:Pöudon rajon
Kahtišti koumekümne koume
Kirj om pästtud 2010 vodel Mad'jaranmas.
Kacu mugažo
Kategorii:Kirjad kirjamišton mödhe Kategorii:Kirjad vepsän kelel
Lüblin
thumb|left|200px|Lüblinan kart (2008). Lüblin (Lublin [ˈlublʲin]) om lidn Pol'šanman suvipäivnouzmas. Se om valdkundan ühesanz' lidn eläjiden lugun mödhe, Lüblinan sodaveikundan pälidn.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud 6. voz'sadal, mainitase ezmäižen kerdan kirjutadud purtkiš vl 1198 lidnuseks. Se sai lidnan oiktusid vl 1317.
Lüblin šingotase Honker-jüguavtoiden i Sipma-maižanduztehnikan pästandal, järedal LEK:al elektrusen tehmiženke, farmaceftižel i himižel sarakoil, sömtegimištol (hel'pked murgn'aks, magedused, olud).
Geografijan andmused
Lidn sijadase Bistšic-jogen (pol'š. Bystrzyca, Vislan bassein) da Zembžican vezivaradimen (pol'š. Zalew Zemborzycki) randoil, seižub 163..238 m korktusil valdmeren pindan päl. Matkad Varšavhasai om 153 km lodeheze orhal, 169 km avtotedme.
Lüblin jagase 27 lidnrajonha (pol'š. dzielnica miasta) vspäi 2006.
Eläjad
Vl 2009 eläjiden lugu oli 350 392 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 359 154 eläjad vl 1999.
Professionaližen üläopendusen aluzkundad: Marija Sklodovskaja-Kürin universitet, Lüblinan Katoline universitet, medicinan, biotedoiden i politehnine universitetad, Lüblinan privatine biznesškol.
Transport
Avtobusad, trolleibusad i velosipedad oma kundaližeks transportaks lidnas. Ezilidnelektrojonused i avtobusad ühtenzoittas Varšavanke, Krakovanke da toižidenke lidnoidenke. Ümbärte (pol'rengaz) om saudud avtoiden täht.
Rahvahidenkeskeine civiline Lüblin-lendimport (LUZ, 455 tuh. passažiroid vl 2018) sijadase 10 km päivnouzmha lidnan keskusespäi, Švidnik-ezilidnan ani pohjoižpäivnouzmaižen röunan taga sen punolendimiden «PZL-Świdnik»-kompanijanke. Lendimport ühtenzoitase lidnelektrojonusel Lüblinan keskusenke. Tehtas reisid Evropan erasihe lidnoihe (London, Dublin, Antverpen, Eindhoven, Sandefjord), Tel' Avivha, mugažo Varšavha.
Irdkosketused
Kategorii:Pol'šanman lidnad‎ Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
Ženevan järv
thumb|right|250px|Ženevan järven kart Ženevan järv vai Leman (Lac Léman [lak lemɑ̃], Le Léman, Lac de Genève) om järv Francijan päivnouzmas i Šveicarijan päivlaskmas. Al'piden kaikiš suremb järv, Keskuzevropan kahtenz' surtte Balatonan jäl'ghe.
Järven pind om 580 km², se sijadase 372 m ü.m.t. korktusel. Pol'kun formal, 73 km pitte, 14 kilometrhasai levette. Järv om 310 m süvütte, keskmäine süvüz — 154,4 m. Ron-jogi lankteb järvhe da jokseb sišpäi. Severz'-se mägijogid lanktas järvhe. Basseinan pind om 7975 km², veden mülü — 89 km³.
Nened sured lidnad oma saudud järven randal: Ženev (Šveicarii) suvipäivlaskmaižes čogas, Lozann (Šveicarii) pohjoižrandal kurortzonanke. Passažirlaivoiden likund järvedme om olmas.
Homaičendad
Kategorii:Järved kirjamišton mödhe Kategorii:Francijan järved Kategorii:Šveicarijan järved
Kalaidai (fil'm, 1951)
«Kalaidai» (आवारा Avaara) om voden 1951 indine dramfil'm. Ezmäine ozutez Indijas oli vn 1951 talv'kun 14. päiväl, NSTÜ:s — vodel 1954. Fil'm oli ezinenas salhiden mödhe Indijas severz'-se vozid.
Francii (znamoičendad)
Francii voib znamoita:
Kalaidai (fil'm, 1951)
Homaičendad
Kategorii:Indijan fil'mad Kategorii:Dramfil'mad Kategorii:Fil'mad kirjamišton mödhe Kategorii:Vn 1951 fil'mad Kategorii:Fil'mad hindi-kelel
Kumasi
Kumasi (mugažo anglijan kelel) om lidn Ganan suvipalas. Se om valdkundan kahtenz' lidn eläjiden lugun mödhe, Ašanti-agjan administrativine keskuz.
Istorii
Nügüdläižen eländpunktan aluz om pandud 17. voz'sadal. Kumasi oli Ašanti-valdkundan (1670−1902) pälidnaks, sen kunigahan rezidencii (Manhii-pert'kulu) sijadase lidnas tämbäi-ki.
Kumasi šingotase punümbriradmižel, kaivuztegimištol, erazvuiččil holitišil. Elektruz generiruiše päiväižpaneliden stancijoil.
Geografijan andmused
Lidn sijadase agjan keskuzpalas, 250 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Gvinejan lahthesai om 200 km suvhe, ekvatorhasai om 500 km suvhe. Vedhudetoi Bosumtvi-järv (Lake Bosumtwi kahesa kilometrad diametral i 80 m süvütte) om populärižeks lebutahoks 30 km suvipäivnouzmha lidnaspäi.
Klimat om tropižen savannan kaks'sezonine. Kun keskmäine lämuz om +25..+28 C° vodes läbi. Ekstremumad oma +11 C° i +37 C°. Paneb sadegid 1402 mm vodes, enamba kezakus (214 mm), vähemba tal'vkus-vilukus (41 mm pordos).
Eläjad
Vl 2013 eläjiden lugu ezilidnoidenke oli 2 069 350 ristitud (valdkundan 6..7 %) 254 km² pindal. Kaikiš suremb lidnan ristitišt om nügüd'.
Tedon da tehnologijan universitet Kvame Nkruman nimed radab lidnas (Kwame Nkrumah University of Science and Technology, KNUST, alusenpanend 1952, läz 100 tuhad üläopenikoid vl 2020).
Irdkosketused
Kategorii:Ganan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
San Ramon
San Ramon (San Ramón «pühä Raimond») om toponim ispanijankel'žiš maiš. Se voib znamoita:
Murino (znamoičendad)
Murino om toponim. Se voib znamoita:
Kopeisk
Kopeisk (Копе́йск, mugažo totaran i baškiran kelil) om Venäman lidn Čeläbinskan agjan keskuzpalan päivnouzmas, Čeläbinskan suvipäivnouzmaine ezilidn. Se om agjan videnz' lidn eläjiden lugun mödhe, Kopeiskan lidnümbrikon administrativine keskuz.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1907 Tugaikul'-žilon sijas samha burad hil't. Se sai lidnan statusad vl 1933. Sauptihe kaikid buran hilen kaivuzid 1990-nzil vozil. Vl 2004 mülütihe lähižid kaivuzžiloid lidnha, i sen ristitišt ližadui läz pol'tošt kerdad.
Kopeisk šingotase kaivuzmašinoiden tegimel (kaivuzkombainad, mašinad kaivamha tonnelid), armijan raketoiden i šlibakoiden tegimel, sauvondplastikan edheotandoil (torved, fitingad, polietilenkerteh), mugažo keramižen propantan tegim, zell'edheotand i äjintorguindkeskused ratas lidnas.
Geografijan andmused
Kopeisk jagase seičemeks territorialižeks palakundaks. Koume žilod mülüdas lidnümbrikho Kopeiskan ližaks: Kalačovo, Zaozörnii, Sineglazovo. Žilod sätas ümbrikon kahesant territoriališt palakundad. Lidnümbrikon pind — 355 km².
Eläjad
Vl 1939 lidnan ristitišt oli 60 tuhad eläjid. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 137 601 ristitud, lidnümbrikon — 139 756 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 160..168 tuhad eläjid vll 1959−1967 (168 tuh. rist. vl 1962). Kaik 148 231 ristitud elihe lidnas i 150 383 ristitud kaikes lidnümbrikos vl 2019.
Rahvahad (2010): venälaižed — 85,8%, totarlaižed — 5,7%, ukrainalaižed — 2,0%, saksalaižed — 2,0%, baškiralaižed — 1,6%, toižed rahvahad — 2,9%.
Professionaližen opendusen aluzkundad oma Kopeiskan medicinine tehnikum, Kopeiskan politehnine kolledž, Suviuralan valdkundaližen universitetan (Čeläbinsk) filial.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Čeläbinskan agjan lidnad Kategorii:Čeläbinskan agjan lidnümbrikod
Twitter
thumb|right|200px|«Twitter:an» logotip Twitter vai Tvitter (to twitter «čičitada», «räpätada») om socialine verk mikrobloggingan formatas, kudambas kävutajad voidas vajehtadas lühüdoil tedotusil. Registracii om velgusine.
Sait radaškanzi vn 2006 15. päiväl heinkud. Pidai om Twitter Inc.-kompanii päfateranke amerikaižes San Franciskos. Sen ližaks, 35 ofisad om mail'madme. Vl 2020 kaik 192 mln kävutajid tuliba saitha joga päiväl keskmäras.
Serbii
Serbii (Србија), oficialine nimituz — Serbijan Tazovaldkund (Република Србија [repǔblika sř̩bija]), om mererandatoi valdkund suvipäivnouzmaižes Evropas. Sen pälidn da kaikiš suremb lidn om Belgrad.
Vl 2015 Serbii vahvišti kožundkirjutest PAKO:nke i oti sen ühtnijan velgusid, no oiktusita. Vspäi 2012 valdkund om kandidat kändmahas EÜ:n ühtnijaks.
Istorii
Vn 1878 13. päiväl heinkud Serbii tedištoiti ripmatomudes Ottomanan imperijaspäi.
Serbii om enzne Jugoslavijan ühtnii.
Valdkundan ezmäižed Konstitucijad (Устав Србије) oliba vahvištadud vll 1835 i 1838. Nügüdläine 16nz' lugul Konstitucii om olmas vlpäi 2006, se vajehti 1990-nden voden Konstitucijad Serbii da Mustmägi-valdkundan čihodamižen tagut. Uz' Konstitucii om hüvästadud kaiken rahvahan referendumal vn 2006 28-29. päivil redukud (53,04%), se om väges vajehtusita tähäsai.
Geografijan andmused
thumb|left|250px|Serbijan topografine kart. Valdkundan nell' videndest territorijad sijadase Balkanan pol'saren keskuzpalas, videndez — Keskdunaižel alangištol.
Serbii om mavaldkundröunoiš kahesanke valdkundanke: Horvatijanke (röunan piduz — 262 km) i Bosnijan da Gercegovinanke (371 km) päivlaskmas, Mad'jaranmanke pohjoižes (174 km), Romanijanke pohjoižpäuvnouzmas (546 km), Bolgarijanke päuvnouzmas (367 km), Pohjoižmakedonijanke suves (283 km), Albanijanke (111 km) da Mustmäginke (250 km) suvipäivlaskmas. Röunoiden ühthine piduz om 2364 km.
Kaikiš korktemb čokkoim om Džeravic-mägi, 2656 m meren pindan päl.
Londuseližed pävarad oma metallad (vas'k, hahktin, cink) i bur hil'; toižed varad oma toižed metallad (molibden, kuld, hobed, raudkivend, hrom, nikel', litii, boksitad), kivivoi i londuseline gaz valdkundan pohjoižes, azbest, grafit, keitandsol, mec (territorijan 29,1% vl 2009).
Politine sistem
thumb|right|250px|Serbijan Rahvahan Suiman pert' [[Belgradas.]] Ohjandusen form om unitarine konstitucine segoitadud tazovaldkund. Kaik rahvaz valičeb prezidentad (Председник) videks vodeks, kahtenden strokun voimuz om olmas. Prezident voib pästta parlamentan ühtnijoid radmaspäi.
Valitihe prezidentad jäl'gmäižen kerdan vn 2017 2. päiväl sulakud, Aleksandr Vučič sai vägestust ezmäižes turas (55,06%, vll 2014−2017 radoi Serbijan päministran). Parlamentan ühtnijoiden edelstrokuižed valičendad oliba vn 2016 24. päiväl sulakud. Päministr om Ana Brnabič vs 2017 kezakun 29. päiväspäi.
Administrativiž-territorialine jagand
Kacu kirjutuz: Serbijan administrativiž-territorialine jagand.
Serbii jagase 29 ümbrikoks (управни округ), niiden kesken: Belgrad-pälidn da kaks' avtonomišt agjad (Vojevodin, Kosovo da Metohii). Ümbrikod alajagasoiš 211 kundaks (општине). Nene ühtnikad ühtenzoittas vidhe statistižhe regionha (serbaks статистички регион).
Eläjad
Vl 2013 valdkundan eläjiden lugu oli 7,243,007 ristitud (Kosovo da Metohii-agjata). Kaikiš suremb ristitišt oli 7,897,937 eläjad vl 1990 (Kosovo da Metohii-agjata).
Rahvahad (vn 2011 rahvahanlugemižen mödhe, albanijalaižiden enambuz boikotirui rahvahanlugemišt) serbalaižed — 83,3%, mad'jaralaižed — 3,5%, čiganalaižed — 2,1%, bosnijalaižed — 2,0%, toižed rahvahad — 5,7%, rahvahuden ozutandata — 3,4%.
Uskondan mödhe (2011, albanijalaižita tobman palan): ortodoksižed hristanuskojad — 84,6%, katolikad — 5,0%, islamanuskojad — 3,1%, protestantad — 1,0%, ateistad — 1,1%, toižed uskojad — 0,8%, märhapanendata — 4,4%.
Nek
Nek, todesine nimi om Filippo Nevjani (Filippo Neviani; sünd. 6. viluku 1972, Sassuolo, Italii), om italijalaine pajatai, mugažo muzikankirjutai pop- da rok-stiliš. Edestab italijan i ispanijan kelil.
Biografii
Nek om sündnu Sassuolo-lidnha. Vändab gitaral i bangsoitoil kahesavoččes igäspäi. Vl 1993 pajatai ühtni ezmäižen kerdan Sanremon muzikfestivalihe «In te (il figlio che non vuoi)»-pajonke.
Kanz
Vspäi 2006 pajatai om nainu, Patrizia om hänen ak. Vl 2010 Nek kändihe tataks, Beatris Marija-tütär om sündnu.
Diskografii
<OL> <LI> 1992 – Nek <LI> 1993 – In te (Sinun südäimes) <LI> 1994 – Calore umano (Ristitun lämuz) <LI> 1996 – Lei, gli amici e tutto il resto (Hän, sebranikad da kaik toine) <LI> 1998 – In due (Kahten kesken) <LI> 2000 – La vita è (Elo om...) <LI> 2002 – Le cose da difendere (Kaičendkalud) <LI> 2005 – Una parte di me (Minun pala) <LI> 2006 – Nella stanza 26 (Honuses nomer 26) <LI> 2009 – Un’altra direzione (Toine čuraduz) <LI> 2013 – Filippo Neviani <LI> 2015 – Prima di parlare (Edel paginad) <LI> 2016 – Unici (Tuleskelijad) </OL>
Irdkosketused
Kategorii:Italijan pajatajad Kategorii:Rokpajatajad Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Sündnuded Sassuoloho
Bekeš'čab
Bekeš'čab (Békéscsaba [ˈbeːkeːʃt͡ʃɒbɒ], Békešská Čaba, Tschabe, Bichişciaba) om lidn Mad'jaranman suvipäivnouzmas. Se om Bekeš-agjan administrativine keskuz.
Istorii
Čab-külä (Csaba) mainitase vl 1330. Nügüdläine nimituz om turkan augotižlibundanke.
Bekeš'čab šingotase tömašinoiden tegimel, tekstiližel, omblend- i sömtegimištol.
Geografijan andmused
Lidn sijadase Köröš-jogen ližajogen randal (Tisan bassein), 89 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Romanijan röunhasai om 15 km päivnouzmha, Budapešthasai om 180 km lodeheze.
Raudtestancii «Timišoar — Budapešt»-keskustal.
Eläjad
Vl 2012 eläjiden lugu oli 63 752 ristitud. Vll 1980−2001 lidnan ristitišt oli kaikiš suremb, 67..68 tuhad eläjid (67 968 rist. vl 2001). Edel 1930-nzid vozid slovakalaižed oliba enambuses lidnas.
Irdkosketused
Kategorii:Mad'jaranman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
Raičihinsk
Raičihinsk (Райчихинск) om Venäman lidn da lidnümbrik Amuran agjan suves.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1932 kuti Raičih-žilo (посёлок Райчиха) samha burad hil't, nimitihe jogen mödhe. Vspäi 1934 oli radnikžiloks. Raičih sai lidnan statusad vl 1944, udesnimitihe siloi-žo.
Raičihinsk šingotase buran hilen samižen kar'jeroil tähäsai, niiden ližaks kaivuzmašiništon mehanine kohenduztegim radab. Ende oli kebntegimišt (mebel', kengiden i omblendfabrikad), sömtegimišt radoi (oludtegim, maidtegim).
Geografijan andmused
Lidn sijadase Raičih-jogen (Amuran hura ližajogi) randal, 200 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Kitain valdkundröunhasai (Amur-jogi) om 50 km suvhe, Blagoveščenskhasai om 165 km lodeheze. Lähembaine lidn om Zavitinsk 40 km pohjoižhe avtotedme. Transsiban raudtesarak lopiše Raičih-stancijal lidnas vspäi 1934, stancii ei ole rados vspäi 2012.
Koume žilod mülüdas lidnümbrikho Raičihinskan ližaks. Lidnümbrikon pind — 225,52 km².
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 20 534 ristitud, lidnümbrikon — 21 933 ristitud. Vozil 1959−1967 i vll 1979−1998 ristitišt oli 27..28 tuhad eläjid (28 060 rist. vl 1979). Vl 2017 lidnan ristitišt oli 17 590 eläjad, lidnümbrikon — 20 271 eläjad.
Ortodoksižen hristanuskondan Vladimiran Jumalanmaman jumalaižen pühäpert' (1998) om lidnas.
Raičihinskan industrialine tehnikum da Amuran medicinižen kolledžan filial oma professionaližen opendusen aluzkundoikš.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Amuran agjan lidnad Kategorii:Amuran agjan lidnümbrikod
Karpinsk
Karpinsk (Карпи́нск) om Venäman lidn Sverdlovskan agjan lodehes. Se om Karpinskan lidnümbrikon administrativine keskuz.
Istorii
Sijaližen buran hilen samine oli vll 1911−2003, varad tuliba lophu. Kätihe Bogoslovskad radnikžiloks vn 1927 vilukus. Ühtištuihe hilensajiden Ugol'nii-žilod Bogoslovsk-radnikžilonke, žilo sai Ugol'nii-nimed. Anttihe žilole lidnan statusad vn 1941 31. päiväl keväz'kud nügüdläiženke nimenke sijaližen sündujan Aleksandr Karpinskii-geologan kanzannimen mödhe. Vspäi 1963 aluštub agjan tobmudele oikti.
Karpinsk šingotase mašiništonsauvomižen tegimil (järedad elektromašinad, vedimiden elektrolikutimed, kaivuzmašiništ) i mecan ümbriradmižel, mugažo leibkombinat radab. «Karpinsk»-raudtestancii (edel 1864. vot — «Bogoslovsk») om sauptud vl 2010, kävutadas raudted vaiše ajamha jüguid.
Geografijan andmused
Lidn sijadase Pohjoižen Uralan päivnouzmaižil pautkil, Turj-jogen hural randal (126 km, Турья́ «järvekaz jogi» mansin kelespäi, Sos'van oiged ližajogi, Obin hurapol'ne bassein), 202..210 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Jekaterinburghasai om 326 km suvhe orhal, 385 km avtotedme vai raudtedme. Lähembaižed lidnad oma Krasnoturjinsk 2 km päivnouzmha orhal, avtol vai raudtedme, i Volčansk 20 km pohjoižhe orhal, avtotedme vai raudtel. Radon lähteb maspäi uranan i torijan kivendoiden olendan mas tagut.
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 29 113 ristitud, lidnümbrikon — 31 859 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 49 498 eläjad vl 1959. Kaik 26 957 ristitud elihe lidnas i 29 607 ristitud kaikes lidnümbrikos vl 2017.
Ortodoksižen hristanuskondan kaks' pühäpertid oma avaitud lidnas: Jumalanmaman Vvedenii-pühänikan päjumalanpert' i Jumalanmaman Kazanin jumalaižen jumalanpert' (vspäi 1841, oli sauptud vaiše vozil 1938−1943 papin olmatomuden tagut). Islaman kundaline («mahallä») mečet' om olmas lidnas.
Karpinskan mašinansauvomižen tehnikum om professionaližen opendusen aluzkundaks.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Sverdlovskan agjan lidnad Kategorii:Sverdlovskan agjan lidnümbrikod
Zverin lugu
thumb|right|200px|666 amuižes käzikirjuteses ("χξϛ") Zverin (Živatan) lugu (666) om lugu, kudamb znamoičeb Antihristad hristanuskondas.
Fragment Biblijaspäi
Näg. 13:16-18 (Zaicevan Ninan känduz)
Homaičendad
Kategorii:Hristanuskond
Alzamai
Alzamai (Алзама́й) om Venäman lidn da lidnankund Irkutskan agjan päivlaskmas. Se om Alaudinskan rajonan kahtenz' lidn da eländpunkt eläjiden lugun mödhe.
Geografijan andmused
Lidn sijadase Toporok-jogen hural randal tobjimalaz (Angar-jogen hurapol'ne bassein), Päivnouzmaižen Sajanan ezimägištol, 300 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Irkutskhasai om 515 km suvipäivnouzmha orhal, 600 km «Sibir'»-trassadme (R-255) vai Transsib-raudtedme. Lähembaine lidn om Taišet 60 km lodeheze orhal, 69 km «Sibir'»-avtotel vai Transsibal.
Alzamai om lidnankundan üks'jäine eländpunkt.
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 6 730 ristitud, vl 2017 — 6 040 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 13 060 eläjad vl 1959.
Ortodoksižen hristanuskondan Jumalanmaman «Pölištunuziden aznoičend»-jumalaižen loičendpert' om olmas vspäi 1997. Ph. Innokentii Irkutalaižen puine pühäpert' om sauvomas vspäi 2013.
Professionaližen opendusen aluzkundad ratas lähembaižiš lidnoiš.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Irkutskan agjan lidnad Kategorii:Alaudinskan rajon
Bobrov (lidn)
Bobrov (Бобро́в) om Venäman lidn da lidnankund Voronežan agjan keskuzpalan päivlaskmas. Se om Bobrovan rajonan administrativine keskuz, mülüb sihe.
Istorii
Vspäi 1685 valdkundmaksoiden Bobrovskii-jurt oli olmas lidnan sijas majagan (бобр) pramozlan tagut. Eländpunktan aluz om pandud vl 1698 kuti Bobrovskai-slabad (Бобровская слобода). Slabad sai makundan lidnan statusad vl 1779. «Liski — Povorino»-raudtekeskust läbiti lidnad vl 1895. Toižen mail'man sodan aigan lidn ei olend okkupiruidud nacistoil, no frontan pird oli läz i lidn oli alištunu bombardiruindale, tegimed oliba evakuiruidud. Koume pen't eländpunktad oma mülütadud Bobrov-lidnha vl 2008.
Geografijan andmused
Lidn sijadase rajonan keskuzpalan päivlaskmas, Bitüg-jogen oiktal randal (Битю́г 379 km pitte, Don-jogen hura ližajogi), 150 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Voronežhasai om 84 km lodeheze-pohjoižhe orhal, 104 km avtotel vai 100 km raudtel. Lähembaine lidn om Liski 39 km päivlaskmha-suvipäivlaskmha orhal, 49 km avtotedme vai raudtedme.
Kaks' raudtestancijad ratas lidnas: Bobrov-raudtestancii pohjoižes i Bitüg-raudtestancii suvipäivlaskmas, sen ližaks «210. km»-seižutespunkt om olmas niiden keskes lidnan päivnouzmas. «Don»-avtote (M4-trass) mäneb 10 km päivlaskmha lidnaspäi.
Koume žilod mülüdas lidnankundha Bobrovan ližaks. Lidnankundan pind — 322,89 km².
Eläjad
Vl 1939 lidnan ristitišt oli 7 000 eläjid. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 19 738 ristitud, lidnankundan — 20 345 ristitud, rajonan kaks' videndest. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 19 tuhad eläjid vl 1931 i 21..22 tuhad eläjid vll 1979−2001 (22 100 rist. vl 1998). Vl 2018 kaik 21 122 ristitud elihe lidnankundas.
Rahvahad (2010): venälaižed — 98,2%, toižed rahvahad — 1,8%.
Ašhabad
thumb|right|250px|Lidnan logotip. Ašhabad vai Ašgabat (Aşgabat [ɑʃʁɑˈbɑt], Ašgabat) om Turkmenistanan pälidn, päine opendusen keskuz da kaikiš suremb lidn. Lidn om agjan (velajat:an) oiktusidenke.
Bobrov (lidn)
Eläjad
Ortodoksižen hristanuskondan kaks' jumalanpertid oma olmas lidnas.
Ašhabad
Istorii
Nügüdläižen eländpunktan aluz om pandud vl 1881 amuižen lidnusen sijas. Lidn oli pandud mantazole manrehkaidusel 7,3 magnitudanke vn 1948 6. päiväl redukud i om saudud udes sil aigalpäi.
Bobrov (lidn)
Eläjad
Voronežan agjan kul'turan profškol i Bobrovan agrariž-industrialine kolledž oma lidnan professionaližen opendusen aluzkundoikš.
Ašhabad
Geografijan andmused
Lidn sijadase Ahal-Teke-oazisas, Kopetdag-mägiden pautkidenno, 273 m keskmäižel korktusel valdmeren pindan päl. Karakuman kanal (jogi sijalaššil, Garagum kanaly) läbitab lidnan pohjoižpalad. Matkad lidnan röunaspäi Iranan röunhasai om 15 km suvhe orhal vai 25 km avtotedme.
Bobrov (lidn)
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Voronežan agjan lidnad *
Ašhabad
Geografijan andmused
Ašhabad jagase 4 lidnrajonha (etrapha): Berkararlik, Kopetdag, Bagtijarlik, Büzmejin.
Eläjad
Vl 2013 eläjiden lugu oli 860 000 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'.
Rahvahad (vn 2012 rahvahanlugemižen mödhe): turkmenalaižed — 85,0%, venänikad — 7,7%, armenijalaižed — 1,5%, turkad — 1,1%, uzbekad — 1,1%, azerbaidžanlaižed — 1,0%, toižed rahvahad — 2,6%.
Kaik 21 üläopendusen aluzkundad oma avaitud lidnas.
Transport
Avtobusad, maršruttaksid, taksid, funikulör (vspäi 2006, lidnan suves) i monorel's (vspäi 2016, 5 km, 8 stancijad) oma kundaližeks transportaks lidnas. Jonused da kiruhjonused ühtenzoittas lidnad Turkmenistanan agjoiden keskusidenke.
Rahvahidenkeskeine lendimport (ASB / АШХ) sijadase lidnan pohjoižpäivnouzmas 10 km keskusespäi Karakum-jogen taga, tehtas reisid Azijan i Evropan maihe, sidä kesken jügureisid, mugažo Turkmenistanan järedoihe lidnoihe.
thumb|center|1000px| Lidnan öline nägu.
Irdkosketused
Kategorii:Turkmenistanan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe * Kategorii:Pälidnad
Krakov
thumb|left|250px|Lidnan rajonad thumb|right|250px|Krakov-lidnan magistrat (tobmuden pert') Krakov (Kraków [ˈkrakuf], Krakau, קראָקע Kroke) om lidn Pol'šanman suves. Se om kahtenz' surtte lidn valdkundas, Penen Pol'šanman sodaveikundan pälidn. Lidnan keskuz mülüb UNESCO:n mail'man jäl'gusen nimikirjuteshe.
Istorii
Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan vl 965. Se sai lidnan oiktusid vl 1257. Vozil 1038−1596 oli Pol'šanman pälidnaks, vhesai 1734 — pol'šalaižiden kunigahiden vencastusen sijan.
Krakov šingotase raudan metallurgijan tegimel (ArcelorMittal Poland S.A.), tegimištoližen i elektrotehnižen mašiništon pästandal, IT-kompanijoil, turizmal (2. sija Varšavan jäl'ghe). Mail'man, Suren Britanijan, Saksanman i Skandinavijan kompanijoiden kontorad sijadasoiš lidnas: Google, IBM, Royal Dutch Shell, HSBC, General Electric, ABB, Hitachi, kaik enamba 50. Kompjuterprogramiden Comarch-kompanijan päfater om olmas Krakovas.
Geografijan andmused
Lidn seižub Visl-jogen randoil sil sijal, kus jogi kändase laivjogeks, 188..383 m korktusil valdmeren pindal päl. Matkad Varšavhasai om 252 km pohjoižhe orhal, 296 km avtotedme. Voden keskmäine lämuz om +8,7 C°.
Krakov jagase 18 lidnrajonha (pol'š. dzielnica miasta) vspäi 1991, ned oma nomeruidud da vspäi 2002 nimitadud-ki, oz. Dzielnica I Stare Miasto («vanh lidn»).
Eläjad
Vl 1939 eläjiden lugu oli 259 tuh. ristituid. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd', sodaveikundan nelländez. Lidnaglomeracijan ristitišt oli 1,4 mln elajid vl 2010.
Partnörlidnad
Krakoval om 21 partnörlidnad:
Irdkosketused
Kategorii:Pol'šanman lidnad‎ Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
Servantes Migel' de
Migel' de Servantes Saavedra (Miguel de Cervantes Saavedra; sünd. 29. sügüz'ku 1547, Al'kala-de-Enares, Ispanii — kol. 23. sulaku 1616, Madrid, Ispanii) oli kaikes mail'mas tutab ispanijalaine kirjutai.
Ezmäi kaiked tetas hänen suren «Vällišpä idal'go Don Kihot Lamančaspäi»-romanan, kudamb om genijan säduz. Necen romanan ližaks Servantes om kirjutanu novellid, runoid da p'jesid. Hänen toižen romanan nimi om «Persiles da Sihismunda», pästtihe sidä avtoran surman jäl'ghe jo.
Biografii
Norudes Servantes sirdi Rimha tehmaha kar'jerad i tundištui aigan kul'turanke läheli. Vspäi 1570 radnikoiči armijan merijaugvägiš, sai koume satatest toran aigan. Putui plenha Alžiran merirazbainikoile vl 1575, oli päzutadud sišpäi maksmižel vl 1580. Služi Portugalijas vellenke, sid' Sevil'jas kümne vot varatoitamha laivištod. Kaik andoi elon 22 vot službale Ispanijan armijas.
Mednogorsk
Mednogorsk (Медногорск, mugažo baškiran kelel) om Venäman lidn da lidnümbrik Orenburgan agjan keskuzpalan päivnouzmas.
Servantes Migel' de
Kanz
Mehen üks'jäine tütär oli sündnu naimiželota, Isabel' de Servantes. Vn 1584 tal'vkus Migel' nai, oti ühesatoštkümnevottušt Katalina Palasios de Salasar akaks, naine oli bajarin rodul Eskivias-lidnaspäi penenke varandanke.
Mednogorsk
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1933 kuti vas'kižrikkombinat. Vl 1939 ühtištuihe Mednii-raudtesarakon radnikžiloid da anttihe lidnan statusad nügüdläiženke nimenke. Suren voinan aigan evakuiruihe Tulan azegtegimen palad neche lidnha. Tehtihe tuikutimid i lendimiden pul'kančudimid, sodan jäl'ghe — elektromašiništod laivoiden täht. Vl 1971 sijaline löudmižsija lopihe, i vas'kkombinat radaškanzi todud torhudel.
Servantes Migel' de
Homaičendad
Kategorii:Ispanijan kirjutajad Kategorii:Ispanijan runokirjutajad Kategorii:Sündnuded vl 1547 Kategorii:Kirjutajad kirjamišton mödhe Kategorii:Runokirjutajad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Kolnuded Madridas
Mednogorsk
Geografijan andmused
Lidn sijadase Bläv-jogen randal (Блява, Ural-jogen oigedpol'ne bassein), Uralmägiden suvipäivlaskmaižil pautkil, 238..478 m korktusil. Matkad Orenburghasai om 233 km päivlaskmha, Orskhasai — 51 km päivnouzmha. Lähembaine lidn om Kuvandik 20 km päivlaskmha avtotel.
.at
thumb|right|250px|Domenan logotip .at om Avstrijan Internet-domen. Se om avaitud voden 1988 20. päiväl vilukud. Vn 2021 tal'vkus enamba 1,4 mln domennimid oli registriruidud .at-zonas.
Mednogorsk
Geografijan andmused
Mednogorsk jagase 11 istorižikš sündnudeks lidnanlaptaks. Blävtamak-žilo (946 rist. vl 2010), Bläv-stancii (18 rist. vl 2010) i nell' küläd mülüdas lidnümbrikho Mednogorskan ližaks. Lidnümbrikon pind om 353,63 nellikkilometrad.
.at
Registracii om lasktud kahtendel tazopindal röunadusita. Voib registriruida domennimed koumandel-ki tazopindal, no .gv.at- i .ac.at-aladomenoiš om röunadusid. Verazmaižile kävutajile om mel'he domennimid .at-lopunke, anglijan keles om äi sanoid -at-lopunke (oz., form.at), at-prefiksan kävutand om populärine mugažo (oz., arrive.at).
Mednogorsk
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 27 292 ristitud, lidnümbrikon — 29 120 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 39 tuhad eläjid vl 1967.
.at
Kahtenden tazopindan reglamentiruidud domenad:
Mednogorsk
Eläjad
Rahvahad (vl 2010, enamba 1%, ozutadud rahvahudenke): venälaižed — 82,0%, baškiralaižed — 8,7%, totarlaižed — 4,1%, ukrainalaižed — 2,2%, toižed rahvahad — 3,0%.
.at
Irdkosketused
A Kategorii:Avstrii
Mednogorsk
Eläjad
Edeline lidnümbrikon pämez' om Dmitrii Sadovenko (kezaku 2013 — sügüz'ku 2019).
Ižanduz
Ižandusen päsarakod oma vas'kmetallurgii (Mednogorskan vas'kižrikkombinat ), elektromašiništon pästand («Uralelektro»-tegim), sauvondmaterialiden tehmine (savič, šebin'), sömtegimišt.
Professionaližen keskopendusen aluzkundad: Mednogorskan industrialine kolledž, Orskan medicinižen kolledžan Mednogorskan filial.
Avtobusad da maršruttaksid oma kundaližeks transportaks. Raudtestancii om «Orenburg — Orsk»-jonol lidnan suves.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Orenburgan agjan lidnad Kategorii:Orenburgan agjan lidnümbrikod
Artäntant
Artäntant (Артёмово) om külä Vepsän rahvahaližes küläkundas, kudamb mülüb Vologdan agjan Babajevon rajonha.
Matkad küläkundan Timošino-keskushesai om 10 km päivlaskmha avtotedme, Babajevo-rajonkeskushesai om läz 99 kilometrad suvhe. Lähembaižed eländpunktad oma Mäguine, Gridino, Dunovo, Sautino, Sergejevo da Homankülä, kaik oma suvipäivnouzmha Artäntantalpäi.
Vn 2002 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe Artäntantan eläjiden lugu oli 32 ristitud (15 mest dai 17 naišt), heišpäi 97% oliba (etnižed) venälaižed. Vl 2010 kaik 26 ristitud eliba jo küläs.
Homaičendad
Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe
Viipurin rajon (Piter)
thumb|right|250px|Viipurin rajon Piterin kartal
Viipurin (Viborgan) rajon (Выборгский район) om rajon Piteriš, sijadase lidnan pohjoižes palas.
Istorii
Rajonan aluz om pandud vn 1917 keväz'kus-semendkus nügüdläiženke nimenke. Sen territorii nimitihe Viipurin pol'  istorižikš. Vozil 1952−1958 rajon nimitihe Stalinan rajon:aks. 1960-nzil vozil muretihe läz kaiked istorišt pertištod sauvomha eländfartalid.
Geografijan andmused
Viipurin rajon om nügüdläižiš röunoiš vspäi 1988.
Röunatab nenidenke rajonidenke:
Rajon jagase kahesaks municipaližeks ümbrikoks: Sampsonijevskoje, Svetlanovskoje, Sosnovskoje, nomer 15, Sergijevskoje, Šuvalovo-Ozerki (ende nomerad 12..17), Pargolovo- i Levašovo-žilod. Om äi puištoid rajonas istorižikš, no äiluguižed magistralid i lähižed tegimištzonad redustadas il'mad lujas.
Rajonan pind om 115,38 km². Kuz' metrostancijad ratas kahtel jonol rajonan territorijal.
Eläjad
Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 447 562 ristitud. Kaik 533 808 ristitud elihe rajonas vl 2021. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'.
Rajonan administracijan pämez' om Viktor Polunin vn 2021 sügüz'kuspäi.
Holl Rikki
Rikki Holl (Ricki Hall; sünd. 4. keväz'ku 1987, Vulvergempton, Anglii, Sur' Britanii) om tutab britanijalaine model', akt'or da enzne lehtezmez'. Eläb Londonas.
Hänen järgeližusetoi imidž da epatažine ičtazvedandstil' tegiba händast populärižeks Internetas. Rikkil om enamb 125 tatuid.
Fil'mzihe händast «Submarin»- da «Kamikadze»-fil'miš.
Irdkosketused
Kategorii:Suren Britanijan akt'orad Kategorii:Suren Britanijan fotomodelid Kategorii:Akt'orad kirjamišton mödhe Kategorii:Fotomodelid kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Sündnuded vl 1987 Kategorii:Sündnuded keväz'kun 4. päiväl Kategorii:Sündnuded Vulvergemptonha
Mir (orbitine stancii)
thumb|right|250px|«Mir»-kosmosstancii vl 1998
«Mir» («Мир») oli nevondkundaline (jäl'ges venämalaine) koumanden sugupol'ven orbitstancii, kudamb oli palakahan äimetoižen tedokompleksan.
Se oli vedatud orbitale vn 1986 uhokus i upotadud Tünehe valdmerehe vn 2001 keväz'kun 23. päiväl.
Stancii kogoni 7 moduläspäi, südäimülü oli 376 m³. Oledan aigan tehtihe enamba 23 tuhad tedokodvid, sidä kesken ezmäižid kodvid kazmusidenke. Kaik 104 kosmonavtad 12 valdkundaspäi radoihe stancijal 28 ekspedicijan ühtnijoikš.
Irdkosketused
Kategorii:Orbitstancijad Kategorii:Venäman kosmonavtik
Budu Amado
Mez' om Hustisialistižen partijan ühtnijan vspäi 1995.
Vn 2017 3. päiväl kül'mkud panihe Budud arestan alle rahoiden «puhtastandan» i reketan tagut. Käskuzkundaline azjan kaclend tuli lophu vn 2018 elokus, anttihe värnikale türmadandan viž vot i kümne kud radon valdkundradnikusil kel'donke. Budu sanui, miše hänen goluušin om politine pakitoituz.
Avstralijan flag
border|right|250px| Avstralijan flag (Flag of Australia) om Avstralijan Ühtištuz-valdkundan üks' oficialižiš simvolišpäi. Flagan proporcii om 1:2.
Rahvahaližen flagan päiv oigendase joga voden 3. sügüz'kud vspäi 1996.
Ümbrikirjutand
Suren Britanijan flag otab Avstralijan flagan nelländest hural üläčogal. Ühtištusen vauged tähtaz kuvadase alahan sišpäi, Suvirist-tähthišton stilizuidud kuva videnke vauktanke tähthaiženke sijadase oiktalpäi, molembad oma sinižel tagamal. Kaik tähthad oma seičemeagjaižed päiči kaikiš penembas. Suren tähthan seičeme agjad simvoliziruidas kuz' štatad i rippujid territorijoid. Flagan mujud tošttas Suren Britanijan flagan mujuid.
Valdkundan sodamerivägiden flag om vauktanke tagamanke (tähthad oma sinižen mujun), torguindlaivišton flagan tagama om rusked, il'mvägiden toižend om taivazmanke tagamanke kengurun stilizuidud kuvanke flagan oiktas alahaižes čogas.
Kacu mugažo
Kategorii:Flagad F
Serbine kuz'
Serbine kuz'  (Picea omorika) om Kuz'-heimon puiden erik.
Leviganduz
Kadob londuses, no om levitadud Evropan i Pohjoižamerikan kul'turižiš ištutesiš. Avaitihe kuzen erikod tedomehile vl 1875. Eziauguine areal sijadase vaiše 60 ga pindal Drin-jogen alangištos läz Višegrad-lidnad 800..1600 m ü.m.t. korktusil, Serbijan päivlaskm i Bosnijan da Gercegovinan päivnouzm. Edel pleistocenan jäpordoid serbine kuz' oli levitadud Evropan tobjas palas.
Nece kuzen erik navedib nepsoid savikoid, no voib kazda toižil-ki mahusil.
Ümbrikirjutand
Kazvatadas dekorativižeks puks kronan tagut kaidan piramidan kartte.
Pu pidab oksid lapakoiktas. Serbine kuz' kazvab 20..35 metrhasai, tüvi oleleb üht metrad sankte. Käbud oma 3..7 sm pitte, küpsad oma koričmad, äiluguižed noril puil jo.
Kävutand
Znamasine dekorativine pu, sätihe läz 15 sortuid. Kazvatadas penid lugumärid enamba Pohjoiževropas, ei ole levitadud avaros vitkomban kazvandan tagut sithižen i järgeližen kuziden rindataden. Kävutadas uden voden kuzeks, pun ümbriradmižes i bumagan tehmižes.
Homaičendad
Kategorii:Kuzed Kategorii:Kazmused kirjamišton mödhe Kategorii:Dekorativižed kazmused
Anžero-Sudžensk
Anžero-Sudžensk (Анже́ро-Су́дженск) om Venäman lidn da lidnümbrik Kemerovon agjan pohjoižes. Se om agjan ühesanz' lidn eläjiden lugun mödhe.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud radinžiloks vl 1928 Anžerk- (Анжерка) da Surženk- (Сурженка) kaivuzžiloišpäi. Anžerk-žilo oli nimitadud Anžer-jogen mödhe, i Surženk-žilon nimi oli anttud tulijoil Kurskan gubernijaspäi, kus Sudž-jogi da Sudž-lidn oma olmas. Anžero-Sudžensk sai lidnan statusad vl 1931.
Lidn om Kuzbassan hilen samižen ühteks keskusišpäi tähäsai.
Geografijan andmused
Lidn sijadase Kuzneckan katl'uses, 230 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad Kemerovospäi om 115 kilometrad pohjoižpolehe. Transsib-raudte läbitab lidnad.
Eläjad
Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 120 tuhad eläjid vl 1962. Lidnümbrikon ristitišt oli 82 497 eläjad vl 2010 i 77 666 eläjad vl 2017.
Professionaližen opendusen aluzkundad: kaivuztehnikum, pedagogine i politehnine kolledžad, Kemerovon agjan medicinižen kolledžan filial.
Edeline lidnümbrikon pämez' om Dmitrii Ažičakov (kül'mku 2016 — reduku 2019).
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Kemerovon agjan lidnad Kategorii:Kemerovon agjan lidnümbrikod
Malabo
Malabo (mugažo ispanijan da francijan kelil; vozil 1846−1973 — Santa Isabel', Santa Isabel) om Ekvatorialižen Gvinejan pälidnaks. Se om mugažo Pohjoine Bioko-agjan da Malabo-ümbrikon keskuz. Malabo om kahtenz' lidn valdkundas ristitišton lugun mödhe (Batan jäl'ghe).
Lidn om tazovaldkundan rahaazjoiden da torguindan päkeskuz surenke portanke eksportan täht.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1827 anglijalaižil meribazaks. Sil aigal lidnan nimi oli Port Klerens (Port Clarence).
Geografijan andmused
Lidn levigandeb upnuden vulkanan sunno (kal'deranno). Malabo sijadase man pohjoižes, Bioko-saren pohjoižel randal Gvinejan lahtes.
Klimat om ekvatorialine mussonine. Paneb 1890 mm sadegid vodes, sidä kesken tal'vkul-uhokul vaiše 111 mm. Kun keskmäine päivänlämuz om +24..+26 C° vodes läbi.
Eläjad da transport
Vl 2012 eläjiden lugu oli 187 302 ristitud.
Irdkosketused
Kategorii:Ekvatorialižen Gvinejan lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe * Kategorii:Pälidnad
Aprelevk
Aprelevk (Апре́левка) om Venäman lidn Moskvan agjan keskuzpalan suvipäivlaskmas. Mülüb Naro-Fominskan lidnümbrikho (edel vn 2017 kezakud — rajonha), sen kahtenz' surtte lidn koumespäi.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud vl 1899 kuti žilo udenno Aprelevk-raudtestancijanno. Raudtestancii sai nimitust lähižen usadiban mödhe, saudihe usadibad Oprelovk-jogen randal (Опреловка vai Апреловка). Vl 1899 panihe savičtegimen alust, vl 1910 — grammofonan platoiden tegint (vspäi 2002 eile rados). Kätihe radnikžiloks vl 1935. Žilo sai lidnan statusad vl 1961.
Aprelevk šingotase sauvondmaterialiden pästandal (lämuzizoläcii), röntgentehnikan i märičendladimiden tehmižel, hokkeiforman i čulkoiden edheotandoil. Küläsauvondan tedoinstitut.
Geografijan andmused
Lidn sijadase lidnümbrikon pohjoižpäivnouzmaiženno röunanno, Desn-jogen hural randal (Десна́ 88 km pitte, Moskvan oigedpol'ne bassein), 190 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Desn om lidnan suvipäivlaskmaižeks röunaks. Matkad Moskvhasai om 0..1 km suvipäivnouzmha (Uden Moskvan Novomoskovskii i Troickan ümbrikoiden röun), Moskvan rengazavtotehesai — 30 km pohjoižpäivnouzmha. Toižed lähembaižed lidnad oma Krasnoznamensk 2 km pohjoižhe i Golicino 6 km lodeheze orhal, lidnümbrikon Naro-Fominsk-keskuz 28 km suvipäivlaskmha teidme.
Aprelevk-raudtestancii radab lidnan keskuzpalas vspäi 1899 «Moskv (Kijevan päraudtestancii) — Obninsk»-keskustal, matkad päraudtestancijhasai om 42 km. Kaks' platformad oma sen ližaks: Pobed pohjoižpäivnouzmas i Dačnai päivlaskmas. «Ukrain»-avtote (M3-trass) om lidnan suviröunaks.
Eläjad
Vl 1939 žilon ristitišt oli 5 742 eläjad, vl 1959 — 14 936 eläjad. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 18 349 ristutud, lidnümbrikon kümnendez. Kaikiš suremb ristitišt om nügüd'. Ortodoksižen hristanuskondan ph. Illöi-endustajan jumalanpert' om saudud lidnas vodele 2002.
Rahvahad (2010): venälaižed — 94,1%, ukrainalaižed — 1,5%, armenijalaižed — 1,1%, toižed rahvahad — 3,3%.
Professionaližen opendusen aluzkundad ratas lähembaižiš lidnoiš.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Moskvan agjan lidnad Kategorii:Naro-Fominskan lidnümbrik
420-ižand
«420-ižand» (श्री ४२०, virkand: Šri čaar sau bis aur) om voden 1955 indine dramfil'm. Ezmäine ozutez Indijas oli vn 1955 sügüz'kun 16. päiväl, NSTÜ:s — vodel 1956.
Savičeva Julija
Julija Stanislavovna Savičeva (Юлия Станиславовна Савичева; sünd. 14. uhoku 1987, Kurgan, Kurganan agj, Venäman NFST, NSTÜ) om Venäman estradan tutab pajatai naine.
420-ižand
Kommertine satuz
Fil'm kerazi 2 krorad prokatas, oti «blokbaster:an» statusad. Nece oli kaikiš satusekaz indine fil'm salhiden mödhe kahten voden aigan, «Indii-mam»-fil'man lähtendhasai ekranoile.
Savičeva Julija
Vl 2004 hän ezini Venämad "Evrovizii"-konkursal, kus pajati "Believe Me"-pajon. Julija sai 11-nden sijan (67 čokkoint).
420-ižand
Homaičendad
Kategorii:Indijan fil'mad Kategorii:Dramfil'mad Kategorii:Fil'mad kirjamišton mödhe Kategorii:Vn 1955 fil'mad Kategorii:Fil'mad hindi-kelel
Savičeva Julija
Homaičendad
Kategorii:Venäman pajatajad Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Evrovizijan ühtnijad Kategorii:Sündnuded Kurganha Kategorii:Sündnuded vl 1987
Ropča Andrei
Andrei Štefan Ropča (Andrei Ştefan Ropcea; sünd. 23. semendku 1983, Pitešti, Romanii) om romanijalaine pajatai, MoRandi-kollektivan ühtnii.
Homaičendad
Kategorii:MoRandi Kategorii:Romanijan pajatajad Kategorii:Pajatajad kirjamišton mödhe Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe
Tabu (aktris)
Tabu (mugažo anglijan kelel, టబు, तबु), todesine nimi om Tabassum Fatima Hašmi (తబస్సుం హష్మి, तबस्सुम हाशमी, Tabassum Fatima Hashmi; sünd. 4. kül'mku 1971, Haidarabad, Telangan (ende Andhra Pradeš), Indii), om indijalaine aktris fil'miš Indijan erazvuiččil kelil.
Biografii
Ühtni massižes scenas vn 1982 «Ozan ecmäs»-fil'mas. Edesti ezmäižen penen rolin kinos vl 1985. Fil'mdase kaikenaigašti vspäi 1994, sen «Ruk Ruk Ruk»-pajon muzikaline edestuz kändi aktrisad tetabaks. Vn 1996 ühtnend «Sütutajad»-fil'mas toi Tabule Indijan Nacionališt kinoarvlahjad parahimas naižroliš.
Irdkosketused
Kategorii:Indijan aktrisad Kategorii:Aktrisad kirjamišton mödhe Kategorii:Sündnuded vl 1971 Kategorii:Personalijad kirjamišton mödhe Kategorii:Sündnuded Haidarabadha
Opole
thumb|left|250px|Lidnan kart ezilidnoidenke (2017) Opole (mugazo pol'šan kelel, virktas: [ɔˈpɔlɛ]; edel 1945. vot Oppel'n , Oppeln) om lidn Pol'šanman suvipäivlaskmas. Se om Opolen sodaveikundan pälidn (vspäi 1950), tedon da opendusen sijaline keskuz.
Istorii
Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan vl 845 kuti linduz sarel kesked joged. Se om ühteks kaikiš amuižembiš lidnoišpäi valdkundas, sai lidnan oiktusid vl 1217. Edel 1945 vot oli Germanijan palaks.
Opole šingotase mašinansauvomižen sarakol (gidravližed domkratad, libutimed kinokameran täht, klapanad), sauvondmaterialiden tehmižel (cementtegim, katuzmaterialad, metalližed konstrukcijad), avtopaloiden i «Polaris»-kvadrocikloiden pästandal, sömtegimišton edheotandoil.
Eläjad
Vl 2017 lidnan eläjiden lugu oli 127 792 ristitud. Kaikiš suremb ristitišt oli 130 969 eläjad vl 1999. Ristitišt ezilidnoidenke om 267 tuh. eläjid (2017), sidä kesken saksalaižiden znamasine vähembuz (lidnas vaiše 2,5% saksalaižid elihe vl 2012).
Professionaližen üläopendusen koume aluzkundad oma valdkundaližed: Opolen universitet (Uniwersytet Opolski, 18 tuhad üläopenikoid, om sätud kahten aluzkundan ühtištusel vl 1994), Opolen politehnine universitet, Kundaline korged medškol Opoles.
Transport
Avtobusad da taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Päraudtestancii om olmas, koume raudtestancijad da kaks' raudteplatformad.
Irdkosketused
Kategorii:Pol'šanman lidnad‎ Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe *
Millerovo
thumb|left|250px|Lidnan päraudtestancii Millerovo (Ми́ллерово) om Venäman lidn, lidnankund da transporttesol'm Rostovan agjan pohjoižes. Se om Millerovon rajonan administrativine keskuz.
Istorii
Eländpunktan aluz om pandud Ivan Miller-sodamehel pustolänihe vl 1786 kuti Millerov-futor lahjoitud hänele Jekaterina II-imperatornaižel tahondas. Möhemba Millerov-Glubokinskii-žilo. Nimitihe alusenpanijan kanzannimen mödhe. Žilo sai lidnan statusad nügüdläiženke nimenke vn 1926 keväz'kus. Toižen mail'man sodan aigan lidn oli okkupiruidud nacistoil (16.07.1942 — 17.01.1943).
Millerovo šingotase maižanduztehnikan da sen paloiden tehmižel, sömtegimištol (trahmalan da patokan kombinat, vintegim, pühävoin tegim, villän elevator) i letken küllästamižfabrik (formuindmaterialad, korbehtundvastaine krepind).
Geografijan andmused
Lidn sijadase rajonan suves, Glubokai-jogen üläjoksmusen hural randal päpaloin (Глубокая 123 km pitte, Donan hurapol'ne bassein), 131 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Reljef om vanoikaz. Matkad Ukrainan röunhasai om 30 km päivlaskmha, Rostovhasai Donal om 190 km suvhe orhal, 212 km avtotel vai raudtel. Lähembaižed lidnad oma Kamensk Šahtil 67 km suvhe orhal, 81 km avtotedme vai raudtedme, i Lugansk (Ukrain) 89 km suvipäivlaskmha orhal, 117 km avtotedme vai raudtedme. «Don»-avtotrass (M4) ümbärdab lidnad päivnouzmaspäi. Millerovo-raudtestancii radab «Rostov Donal — Moskv»-keskustal, jono Luganskhasai eile kävutandas. Millerovo-sodalendimport om saudud 5 km lodeheze lidnaspäi.
Millerovo om lidnankundan üks'jäine eländpunkt.
Eläjad
Vl 1939 lidnan ristitišt oli 24 tuhad eläjid. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe eläjiden lugu oli 36 499 ristitud, rajonan viž ühesandest. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 38..39 tuhad eläjad vll 1992−2005 (39 700 rist. vl 1998).
Professionaližen opendusen aluzkundad oma Millerovon agrotegimišton tehnologijoiden da ohjastusen tehnikum i Millerovon kozakišton kadetine professionaline tehnikum.
Irdkosketused
Kategorii:Venäman lidnad Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe Kategorii:Rostovan agjan lidnad *
Kohtla-Järve
thumb|left|250px|Lidnan kart vl 2012 Kohtla-Järve (mugažo estikš; Kohtla-Järvi, Kochtel-Türpsal) om Estinman pohjoižpäivnouzmaižes Ida-Virun makundas. Se om valdkundan videnz' surtte lidn.
Istorii
Severz'-se erižid paloid mülüdas lidnha, kaikiš amuižembad mainitadas vl 1241 Danijan maiden kirjas. Palab šoidkivi om lidnan sündundan päsü, voib löuta sidä avol'jaižen da manalaižes olendas lidnan ümbrištos. 20. voz'sadal ottihe kävutandha šoidkiven löudmižsijid, šingotaškanzihe radnikžiloid läz niid. Vl 1924 saudihe tegint samha void šoidkivespäi läz Kohtl-raudtestancijad. Kohtla-Järve-radnikžilo kazvataškanzi tegimenno i kätihe ümbrišton päžiloks.
Vn 1946 15. päiväl kezakud radnikžilo sai lidnan statusad. Lidnan eländfartalad oma erigoittud keskneze šoidkiven kaivuzsijil, mugažo kilometrižil meckeskustoil da pöudoil varuitomudhe näht, i erazvuiččed lidnrajonad levitadas 30 kilometrhasai. Vhesai 1964 lidn mülüti ičheze äjid lähižid žilod, severz'-se läksiba lidnan tobmudespäi vl 1991, koume lidnad sündui: Jihvi, Kiviili i Püssi, da Kohtl-žilo.
Geografijan andmused
thumb|left|300px|Kohtla-Järven rajonad: (1) Järve, (2) Ahtme, (3) Oru, (4) Somp, (5) Kukruze Lidn sijadase makundan pohjoižes. Lebun zon om lidnan da Suomen lahten keskes. Matkad Tallidnhasai om läz 150 km päivlaskmha orhal. Jihvi-lidn sijadase Kohtla-Järven südäimes.
Lidn jagase vidhe rajonha (linnaosad): Järve (Vanh Lidn, Käv (est. Käva), Uz' Lidn), Ahtme, Oru, Somp (est. Sompa), Kukruze (est. Kukruse ).