cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Portobufołè
El medioevo
El 2 de otobre 1307 Portobufołé el ze asenjà a Tolberto da Camino, só marìo de ła nota Gaia. Ma łe despute no łe se ga mìa fermà: inte'l 1336 Samaritana Malatesta, segonda mujer de Tolberto, ła ze riusìa a reciapar el controło de'l casteło co'l puzo dei Venesiani, daspò i manasi dei parenti de'l marìo.
Ła Serenisima
'Sto evento el ga verzesto łe porte de ła sità a ła Serenisima e el 4 apriłe 1339 eła ła ze venjesta declarà parte de ła Repùblega. Daspò ła parentezi de ła guera de Cioza co'l dominio carareze, Portobufołé ła ga atraverà el só parìodo d'oro: ła ze devenjesta sede de na podestaria e ła ga otenjesto un Consejo Sivico, un Consejo Popołar e un Ordene dei Nòbiłi; al contempo, ła se afermava come inportante sentro comersiałe e culturałe.
I domini franseze e austriago
Da'l 1797 Portobuffolé el ze stà controłà da ła Fransa revołusionaria che ła gavea invadesto el Veneto. El ze devenjesto sede de comune e, a cao de na anpia jurizdision, el mantenjea el só ròło de inportansa sendove istituìo un tribunałe siviłe e criminałe.
Ła situasion ła ga durà pochi mezi poiché, co el tratado de Canpoformio, ła Repùblega de Venesia ła caeva definitivamente e i só taritori i pasava a l'Arsidogado d'Austria, par po' tornar fransezi inte'l 1806. L'importansa de ła sitadina ła ga scumisià a declinar:  ła ga perdesto el tribunałe e ła jurizdision so'l distreto.
Tornada definitivamente austriaga ine'l 1815 (Renjo Łonbardo-Veneto), tra el 1816 e el 1826 ła frasion de Settimo  ła ze stà reconprendesta inte'l łimitrofo comune de Brunjera.
Da l'Unidà d'Itałia a uncò
Inte'l Novesento ła popołasion l'à subìo i łuti de łe do guere mondiałe e de'l fasizmo. Tera de emigrasion, soło da'l segondo dopoguera se ga avesto un parìodo de fioridura econòmega che ga fazesto de Portobufołé on sentro nevràlzego par l'industria de'l mobiłe. El paeze el ga dovesto sofrir infin łe destrusion de łe diłuvion de'l 1965-66.
Monumenti e łoghi d'intarese
miniatura|267x267px|I portici del centro storico miniatura|267x267px|La Torre Civica che sovrasta Palazzo Zanutto Maccan Portobufołé el ze da'l 2001 bandiera naranson de'l Touring Club Italiano. miniatura|267x267px|Porta Friuli miniatura|267x267px|Il [[Duomo di Portobuffolé|Duomo di San Marco]] Da védar ła prezmesta caza de Gaia da Camino (uncò Muzeo de'l siclizmo "Alto Livenza"), ła Porta Friuli e el Domo, drio na tradision recavà da na ex sinagoga
Viłe venete
Drioman A ze reportà un ełenco de łe viłe venete prezenti so'l taritorio comunałe de Portobufołé:
Saint-Jean-et-Saint-Paul
Saint-Jean-et-Saint-Paul el xe on comun de   278 abitanti del departemento de Aveyron che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Saint-Léger-sur-Roanne
Saint-Léger-sur-Roanne el xe on comun de  1 145 abitanti del departemento de Łoira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Chatou
Chatou el xe on comun de  30 253 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Chenu
Chenu el xe on comun de 429 abitanti del departemento de Sarthe che el fa parte del rejon Pays de la Loire in Fransa.
Camaret-sur-Aigues
Camaret-sur-Aigues el xe on comun de  4 543 abitanti del departemento de Vaucluse che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Tinbro
El timbro xe una dèe carateristiche fondamentài che caraterixa un sóno insieme a altesa e intensità. Posto che ste ultime do carateristiche poe variare pa un stesso suono, el timbro resta el stesso, cusì che xe possibie distinguare el suono in questiòn. Sia da esempio na chitara: el so suono carateristico se distingue sia al variare dea nota che eà produce, sia al variare del voeùme con cui eà produce; stessa roba vàe pa tutti i altri suoni o rumori, questo grasie al timbro. E particoeàri carateristiche de ogni suono (quindi anche el timbro) xe dà dàea quaità dee sinusoidi che eò compone. Ognuna, co eà so frequensa e eà so intensità, concorre a determinare eà forma d'onda finàe del suono, che poe èsare semplice, come na sinusoide o particoeàrmante complicà.
Un esempio del primo caso xe el diapason, el cui suono xe dà in pratica da na sinusoide pura, al contrario invese un vioìn genera un suono pièn de armoniche a frequense diverse, che fa si che eà forma d'onda rixultante sia iregoeàre e piena de picchi.
Moncayolle-Larrory-Mendibieu
Moncayolle-Larrory-Mendibieu el xe on comun de 314 abitanti del departemento de Pyrénées-Atlantiques che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
L'Échelle-Saint-Aurin
L'Échelle-Saint-Aurin el xe on comun de 53 abitanti del departemento de Somme che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Chapelle-Spinasse
Chapelle-Spinasse el xe on comun de   115 abitanti del departemento de Corrèze che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Dompcevrin
Dompcevrin el xe on comun de   309 abitanti del departemento de Meuse che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Le Grand-Celland
Le Grand-Celland el xe on comun de   586 abitanti del departemento de Manche che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Dénestanville
Dénestanville el xe on comun de   266 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
435 v.C.
El 435 v.C. (CDXXXV v.C in numari romani) el xe un an del V secoło v.C.
Enric Auquer i Sardà
Enric Auquer i Sardà (Rupià; 10 de marso de 1988) el ze un ator catalan de teatro e sìnema.
Sainte-Marie (Ille-et-Vilaine)
Sainte-Marie el xe on comun de  2 249 abitanti del departemento de Ille-et-Vilaine che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
Untersiebenbrunn
el xe on comun del distreto de Gänserndorf che el fa parte del stato de ła Basa Àustria in Austria
Ergué-Gabéric
Ergué-Gabéric el xe on comun de  8 208 abitanti del departemento de Finistère che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
Saint-Frézal-d'Albuges
Saint-Frézal-d'Albuges el xe on comun de   70 abitanti del departemento de Lozère che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Saint-Laurent-du-Bois
Saint-Laurent-du-Bois el xe on comun de   250 abitanti del departemento de Xironda che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Crésantignes
Crésantignes el xe on comun de   312 abitanti del departemento de Aube che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Vallegrande (Croasia)
el xe on comun inte la rejon raguxeo-narentana che ła fa parte del stato de ła Croasia.
Lanques-sur-Rognon
Lanques-sur-Rognon el xe on comun de   186 abitanti del departemento de Alta Marna che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Chiari
el xe on comun inte la provincia de Bresa chel fa parte de la rejon Lombardia
Fontainebrux
Fontainebrux el xe on comun de   202 abitanti del departemento de Jura che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Montenach
Montenach el xe on comun de   458 abitanti del departemento de Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Stalker
__HIDDENCAT__
Stalker (Сталкер) el xe un film del 1979 direto da Andrej Tarkovskij. Trato dal romanxo Pikník na obóčine de i fradełi Strugackij, el film el xe na personal interpretasion del regista del scrito orixenałe.
Valdezate
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Burgos, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Le Guislain
Le Guislain el xe on comun de   135 abitanti del departemento de Manche che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Sant'Angelo a Scala
Sant'Angelo a Scala el xe un comun itałian de 755 abitanti. El xe in provincia de Avełin inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 10,75 km². L'abità el xe situà a 580 metri s.l.m. El confina co i comuni de Atena Lucana, Corleto Monforte, Polla, San Pietro al Tanagro, San Rufo e Teggiano.
Quesnoy-sur-Deûle
Quesnoy-sur-Deûle el xe on comun de  6 758 abitanti del departemento de Nord che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Gódega
Gódega (nome uficial tajan: Godega di Sant'Urbano) el xe on comune de 5 954 abitanti inte ła provincia de Treviso
Reinach (Baxilea Canpagna)
el xe on comun del distreto de Arlesheim che el fa parte del canton Baxilea Canpagna in Svisara
Chevillé
Chevillé el xe on comun de   411 abitanti del departemento de Sarthe che el fa parte del rejon Pays de la Loire in Fransa.
Angeac-Champagne
Angeac-Champagne el xe on comun de   509 abitanti del departemento de Charente che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Convension su ła Concesion dei Breveti Eoropei
La Convension su ła Concesion dei Breveti Eoropei (in ingleze Convention on the Grant of European Patents), pì comunamente conosesta cofà European Patent Convention (EPC), el ze el tratà internasionałe che el ga istituio l'Organizasion eoropea dei breveti col fine de ofrir un breveto ùgnoło vàłido in tuti i Stati sotoscritori, scrivesto inte el 5 de otobre del 1973 a Monaco de Baviera e entrà in vigore inte el 7 de otobre del 1977.
Cigole
el xe on comun inte la provincia de Bresa chel fa parte de la rejon Lombardia
Saint-Marcel-d'Urfé
Saint-Marcel-d'Urfé el xe on comun de   290 abitanti del departemento de Łoira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Moras-en-Valloire
Moras-en-Valloire el xe on comun de   667 abitanti del departemento de Drôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Convension su ła Concesion dei Breveti Eoropei
I Breveti Eoropei, delibarai da l'Ufiso Eoropeo dei Breveti, in ognuno dei Stati firmatari i ga i istesi efeti e i ze sojeti a łe istese condision de un breveto concedesto dal Stato, a parte che inte i cazi inte i cuałi el ze difarentemente spesifegà da ła Convension.
XIX secoło
__HIDDENCAT__
I miłenio | II miłenio | III miłenno
XVI secoło | XVII secoło | XVIII secoło | XIX secoło | XX secoło | XXI secoło | XXII secoło
San Bonifaso
San Bonifaso (nome ufisial in italian San Bonifacio) el xe on comun de 20 605 abitanti de ła provincia de Verona.
Villeneuve-Saint-Georges
Villeneuve-Saint-Georges el xe on comun de  33 545 abitanti del departemento de Val-de-Marne che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Frecuensa
Ła frecuensa xe na grandesa pa raportare el numaro de volte che se verìfega un avegnimento el tempo. cuando che un fenomeno se presxenta a intervài regołari infatti, se dòpara mixurare cuante volte chel se presenta so l'unità de tenpo, che sołitamente xe el secondo: sta mixura dà apunto ła frecuensa, ła cuała unità de misura xe l' Hertz (Hz). Dato che l'unità de misura inte el SI pal tempo xe el secondo, 1 Hz ecuivàe esattamente a un avegnimento al secondo. L'inverso de ła frecuensa xe el periodo, che cuindi xe ła misura de cuanto tempo che passa da un avegnimento al sucesivo. In sinbołi:
San Bonifaso
Ła fa parte de ła xona de produsion del vin Arcołe DOC.
XIX secoło
Ani 1800 | Ani 1810 | Ani 1820 | Ani 1830 | Ani 1840
San Bonifaso
Zeografia
San Bonifaso xe distante 26 chilometri da Verona.
I avegniminti
Parchejo Palù (rente al centro de San Bonifaso); intorno al 25 de april, xe na specie de marcà par el paexe co dei espoxitori e dei tendoni in tel parchejo quartiere Praissola; intorno al 1 de majo a Łocara intorno a feragosto i coxe łe vache sorane intiere in te ła piasa de Sant'Antonio intorno al 13 zugno ghe xe le giostre par i buteleti in agosto vixin la ciesa di Sant'Abondio Festival dei camion a Łobia in majo a Prova, in tei weekend tacà al 3 de febraro Parchejo Palù (vixino al centro de San Bonifaso) in zugno musica e da bear
XIX secoło
Ani 1850 | Ani 1860 | Ani 1870 | Ani 1880 | Ani 1890
Saint-Gal
Saint-Gal el xe on comun de   87 abitanti del departemento de Lozère che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
434 v.C.
El 434 v.C. (CDXXXIV v.C in numari romani) el xe on an del V secoło v.C.
Moncla
Moncla el xe on comun de 91 abitanti del departemento de Pyrénées-Atlantiques che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
18 de agosto
El 18 de agosto el ze el 230° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 231° inte i ani bizesti. Par rivar al cao de l'ano ghe vołe oncora 135 dì.
Torla
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Huesca, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Aragona.
La Rochette (Hautes-Alpes)
La Rochette el xe on comun de   466 abitanti del departemento de Hautes-Alpes che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Velm-Götzendorf
el xe on comun del distreto de Gänserndorf che el fa parte del stato de ła Basa Àustria in Austria
Dompierre-aux-Bois
Dompierre-aux-Bois el xe on comun de   39 abitanti del departemento de Meuse che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Chaufour-lès-Bonnières
Chaufour-lès-Bonnières el xe on comun de   471 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Saint-Just-sur-Viaur
Saint-Just-sur-Viaur el xe on comun de   209 abitanti del departemento de Aveyron che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Saulnières (Ille-et-Vilaine)
Saulnières el xe on comun de   773 abitanti del departemento de Ille-et-Vilaine che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
L'Étoile (Somme)
L'Étoile el xe on comun de  1 194 abitanti del departemento de Somme che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Mascarville
Mascarville el xe on comun de   179 abitanti del departemento de Alta Garona che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Déville-lès-Rouen
Déville-lès-Rouen el xe on comun de  10 492 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Alex Britti
__HIDDENCAT__
Biografia
Inte'l 1999 el ze rivà a partesipàr a'l Festival de Sanremo vinsendo inte ła categoria Nove Proposte co ła canson Oggi sono io, che calche ano drìo ła ze stà insidesta anca da Mina. Inte'l 2000 el gà publegà el só segondo àlbun. La vasca e i so do singołi Una su 1.000.000 e La vasca ło gà menà da nòvo so'i primi posti de łe clasifeghe.
Inte'l 2001 el gà partesipà da novo al Festival de Sanremo co Sono contento, che se gà clasifegà al sètemo posto. El 5 zenaro 2002 el ze infrà i super ospiti so Rai Uno de'l programa Un Ponte intrà le stelle, ła Curcuma dei putełi vìteme de łe guère e de'l tarorizmo, prezentà da Mara Venier e produzesto da Ruggero Pegna e "Far Film", co el Patrosinio de l'Alto Comisariato de łe Nasion Unìe par i Refuziài.
Inte'l 2003 el torna a'l festival co 7000 caffè (el se gà clasiegà segondo suito dopo Alexia). Po' el gà publegà el só terso àlbun "3" che'l contien anca i só ùnjołi, La vita sognata e Lo zingaro felice.
Inte'l 2005 el gà publegà so cuarto àlbun da'l titoło "Festa", dove che A ze prezente tre canson conponeste in cołaborasion co Maurizio Costanzo. Da l'àlbun ze stài estraesti tre singołi: "Prendere O Lasciare", "Festa" e "Quanto Ti Amo".
Inte'l 2006 el ze tornà a'l Festival de Sanremo co "...Solo co te", clasifegandose terso inte ła categoria òmeni. Inte'l steso ano da ła cołaborasion co Edoardo Bennato nase el doto "Notte di mezza estate" cołaborasion che ła porta i do a ziràr tuta Itałia co un tour che łi gà visti ezibirse insieme. right|250 px|thumb|Britti durante na pauza so'l video de ła canson "Quanto ti amo"
El 29 setenbre 2007 el ga rezistrà inte i studi de Mtv Itàlia el segondo MTV unplugged italian de ła storia: el conserto che'l rivizita i conseti de'l ghitarista in varsion acùstega patòca, el ze venjesto fora el 1° febraro 2008, in un cofaneto a preso spesiałe Cd+Dvd e, inazonta, za el ze stà trazmetesto so' Mtv el 28 zenaro 2008. Inte'l conserto ze za prezente anca un brano za de l'àlbun La vasca. Milano, primo singoło estraesto da l'àlbun ze stà trazmetesto da łe radio e da Mtv steso a partir da zenaro 2008. Da'l segondo MTV Unplugged itałian ze stà estraesto anca un novo singoło Favole. Inte'l só grupo in 'st'ùltemo łaoro: Luca Scorziello a łe parcusion, Stefano Sastro al piano, Luca Trolli a ła bataria, Emanuele Brignola al contrabaso, Monica Hill e Gabriella Scalise a łe voze, Hugo Tempesta al mixer.
El 25 setenbre 2009 A ze venjùo so'l marcà el singoło "Piove", seguìo, el novenbre, da l'insìda de'l novo àlbun de inediti intitołà 23. Spartìse infati co łù questa nova aventura discografica "mostri sacri" cofà el basista Darryl Jones (Miles Davis, Sting, Eric Clapton, Rolling Stones), el baterista Paco Sery (xa inte el Joe Zawinul Syndacate, muxicista çełebrà da Jaco Pastorius e Wayne Shorter), el sasofonista Bob Franceschini (infra i altri, co Mike Stern) e l'arpista Cecilia Chailly (sołista afermàda e za a'l fianco, intra i altri, de Fabrizio De Andrè, Mina, Ludovico Einaudi). Inazonta a l'albun ga partesipà uno dei nomi itałiani pì iłustri de'l momento, cueło de'l viołinista e aranzador Davide Rossi, za a'l fianco de Brian Eno, Robert Fripp, The Verve, Golfrapp, Royksopp e ultemamente a'l łaoro par i archi de "Viva la Vida" dei Coldplay.
El 6 novenbre A ze stà pubelgà el só novo sito ofisiałe wwww.alexbritti.com par el cuało Alex Britti el ga parsonalmente conponesto ła cołona sonora co do trase strumentałi inedite.
Inte'l 2011 el rełasa el singoło Immaturi cołona sonora de l'omònemo film Immaturi de Paolo Genovese.
Singołi
=== Singołi in Hit Parade ===
Merchandising
Inte el 2010 l'entourage del cantante mete in comercio na łinea de prodoti personałixài col nome de Alex Britti.
Valdorros
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Burgos, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Saint-Jean-d'Hérans
Saint-Jean-d'Hérans el xe on comun de   288 abitanti del departemento de Isère che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Caromb
Caromb el xe on comun de  3 348 abitanti del departemento de Vaucluse che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Caljera
Co la parola caljera se se riferiss a tuta na serie de pignate destinade a coser robe de scarsa consistensa. Secont al so scopo, le pol cener da qualche litro infin a diversi etoletri. Al material doperà par ecelensa al ze al ran, ma no manca la ghixa, al ałuminio, al aciaio e al bronzo. Esiste anca caljere fate de piera.
Lanty-sur-Aube
Lanty-sur-Aube el xe on comun de   121 abitanti del departemento de Alta Marna che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Caljera
Caljera da polenta
La ze la caljera pì pisola. De solito la ze fata de ram (ma anca ghisa o aluminio), co el orlo oltà in fora e do protuberanse dintorn aonde che gnen ingancià al manech, de solito de oton. La sagoma la ze pitost svaxada in modo da renderghe la vita pì facile a chi che ga da missiar la polenta. Se la dopera metendola al posto dei serci de la fornela, o senò picandola par al manech te un gancio del arin. Esiste anca version che le ga belche na s-cianta de basament par far la połenta te el gas, e an sostegno par meterghe an mestol automatico.
Zažablje
el xe on comun inte la rejon raguxeo-narentana che ła fa parte del stato de ła Croasia.
Caljera
Caljera da polenta
thumb|200px|Caljera de ghisa par coser la połenta
Hindisheim
Hindisheim el xe on comun de 1 502 abitanti del departemento de Bas-Rhin che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Caljera
Caljera par far menestron
Ciamada anca bronzina, la ze na caljera de bronzo. La ze fata circa come quela da polenta, ma la ze pì larga. Na olta la gnea doperada par far al menestron.
Caljera da saon
La ze de ran, fata al incirca come na bronzina, ma pì granda.
Caljera da formai
Par produsion pisole se dopera caljere de ran fate come quela da polenta ma an stciantenin pì grande. Par mèdie produsion se mancen la sagoma, ma la caljera no la gnen vincolada al manech ma a do perni. Te un sto caso no se pol spostarla, ma tute le operasion le gnen fate su el posto aonde che la ze montada. Par produsion industriai se dopera caljere aposta de aciaio inossidabile.
Caljera da sgnapa
Co el sistema industrial se dopera caljere de aciaio inossidabile de grosse dimension alimentade da fluidi caldi. Par pisole produsjon, come che le gnea fate na olta, se dopera caljere da qualche diesina de litri infin a qualche etoletro. Ste quà le ga na sagoma quasi cilindrica e an disco forà de ran che ghe gnen pojà te el cul in modo che le sarpe no le epje modo de far al brustol. No le ga al manech a semi-circonferensa ma do maneghere in posision diametralmente oposta. Le ga an disco de ran, casomai rinforsà co na anima de fer, che al serve da batuda su al superficie del fornel. Al orl al pol esser stondà o al pol er an nantro disco, secont che al capel al gnene frontà o fissà co i morset.
Le Ham
Le Ham el xe on comun de   307 abitanti del departemento de Manche che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Mornans
Mornans el xe on comun de   72 abitanti del departemento de Drôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Conflans-sur-Lanterne
Conflans-sur-Lanterne el xe on comun de   623 abitanti del departemento de Haute-Saône che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Walter Petron
Cariera
El ga xugà par il Padova, Torino, Venezia.
More a 26 anni il 21 de marso del 1945 par el s-ciopo de na bonba in riva al Piòvego visin al Porteło (quartiere di Pàdova). A lu el xe sta intitoa il primo stadio del Padova El canpo de via Belzoni che a ncora deso el porta el so nome.
Saint-Laurent-du-Plan
Saint-Laurent-du-Plan el xe on comun de   92 abitanti del departemento de Xironda che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Pino Donaggio
__HIDDENCAT__
Pino Donaggio, a l'anagrafe Giuseppe Donaggio (Buran, 24 novenbre 1941), el ze un cantaudor e conpozidor itałian.
Cofà cantaudor, el só brano pì noto, Io che non vivo (senza te) el ga vendùo - inte łe varie varsion e cover - oltra 80 miłion de copie in tuto el mondo. Come conpozidor de cołone sonore el ga cołaborà, tra i altri, co rezisti cofà Brian De Palma (inte'l cui łongo sodałisio el ga muzegà ben sete film, tra i cuałi Omicidio a Luci Rosse e Vestito per uccidere), Dario Argento e Pupi Avati.
I ezordi come cantaudor (1959-1976)
El crese inte na famegia de muzicisti (só pare Italo el gaveva cołaborà anca co Sergio Endrigo so i scominsi de ła só cariera ) e a dieze ani el scominsia studiar el viołin, prima a'l Conservatorio Benedetto Marcello de Venesia e po' a'l Giuseppe Verdi de Miłan, indove el cołabora anca co'l mestro Claudio Abbado, che'l ło vol inte l'orchestra "I Solisti di Milano". El ze prezente fra i primi viołini a'l primo conserto de "I Solisti Veneti" diretti da Claudio Scimone a l'Ołìnpico de Vicensa inte'l 1959 e el ga cołaborà co "I Solisti" fin a'l debuto a Sanremo. Inte ła segonda metà dei ani sincuanta el scrive brani par altri cantanti, ma inte'l 1959 el descoverze el rock and roll e el inside i primi dischi. El debuta a'l Festival de Sanremo 1961 co Come sinfonia, un brano clasichegiante che'l reveła i só trascorsi de conservatorio, arangià e direto da Angelo Giacomazzi e riezeguìo da Teddy Reno. Come sinfonia el otien un notevołe suceso discografego, rivando primo in clasifega par tre setimane e el ze po' insidesto anca da Mina; no manca tutavia inte'l só primo repertorio motivi pì senplisi, come Pera matura e Il cane di stoffa.
El torna a Sanremo inte'l 1963 e el otien el terso posto co Giovane giovane, un twist ezeguìo in copia co Cocky Mazzetti che'l riva in prima pozision par do setimane. 'St'altra canson ła ghe dà anca el nome a'l grupo che'l ło conpanja da'l vivo e su disco, aponto i Giovani Giovani, conposti da Sandro Orlandini a ła bateria, Armando De Cillis a'l baso, Alberto Bandel a'l pianoforte (drioman sostituìo da Gianni De Sabbata) e Nico Lo Muto a ła ghitara. Ancora un peso intimista inte'l Festival de Sanremo 1964 (Motivo d'amore), par rivar a l'edision sucesiva co cueło che sarà el só pì grando suceso, Io che non vivo (senza te) che ła riva prima in clasifega par tre setimane.
Ła canson ła vien prezentada in segonda ezecusion da Jody Miller, ma n'altra cantante prezente a l'istesa edision de'l Festival, Dusty Springfield, ła deside de farla sua e de insidarla na volta tornada a Łondra. Inte ła sós varsion in łengua ingleze, intitołada You Don't Have to Say You Love Me, el brano el fa el ziro de'l mondo entrando inte łe clasifeghe de vendita de un gran nùmaro de paezi. Numarozi artisti de fama intarnasionałe, tra cui Elvis Presley, i vorà includerla inte'l só repertorio, tanto che You Don't Have to Say You Love Me ła devenjùa co i ani un clàsego de tuti i tenpi. Daspò altre partesipasion a Sanremo (Una casa in cima al mondo, Io per amore, Le solite cose), a "Un disco per l'estate" (Quando è sera inte'l 1964, Pensa solo a me inte'l 1965, Svegliati amore inte'l 1966, Un brivido di freddo inte'l 1967 e Il sole della notte inte'l 1968), a'l Festival delle Rose (Gianni) e a "Canzonissima", el só suceso comersałe come cantante el scumisia a declinar.
Scadùo el contrato co ła Columbia, caza discogràfega co ła cuała el gaveva ezordìo, el firma co ła Carosello che ła tenata el rełanso traverso nove partesipasion a Sanremo (Che effetto mi fa, 1970, L'ultimo romantico, 1971, Ci sono giorni, 1972). Inte'l 1976 el se visina a ła canson "inpenjada", publegando par ła Produttori Associati l'àlbun Certe volte..., che'l vede a l'armònega ła cołaborasion de'l zòvane cantaudor veroneze Massimo Bubola, che'l firma anca el testo de Naturale, e a ła bateria Tullio De Piscopo. Na canson de 'sto disco, Mario, ła deventarà asàe nota tre ani drioman inte l'intarpretasion de Enzo Jannacci.
Ła segonda cariera cofà autor de cołone sonore (1973-prezente)
Inte'l 1973 el ezordise cofà musizicista de cołone sonore con'l thriller A Venezia... un dicembre rosso shocking (Don't Look Now) de Nicolas Roeg. El film el ze un suceso clamorozo e el ghe val el premio de ła stanpa ingleze, conferìo da ła prestizoza revista Films and Filming, par ła mejo cołona sonora de l'ano. El rezista Marcello Aliprandi el ło ciama par muzegar Corruzione al palazzo di giustizia co Franco Nero e Un sussurro nel buio, n'altro thriller in cornize venesiana. Propio mentre che'l ze drìo muzicar 'st'ùltemo, Donaggio el vien contatà da Brian De Palma che, avendo apresà el só łaoro co Roeg, el ghe dimanda de reałizar na cołona sonora inte'l stiłe de Bernard Herrmann, 'pena desconparìo; el rezultado el ze ecesionałe. Nonostante el film sucesivo de De Palma, Fury, el venja muzegà da John Williams, el rezista statunitense el reciama Donaggio par Home Movies, ametendo che ła só mùzica ła ze pì funsional a'l só sinema. A scumisia uno dei sodałisi pì séłebri inte ła storia de'l sinema, che'l confesiona caołaori de'l raporto imàzene-mùzega cofà Vestito per uccidere, Blow Out, Omicidio a luci rosse. Inte'l 1993, De Palma el reciama Donaggio par Doppia personalità. Inte'l fratenpo Donaggio, deventà stra rechiesto, el se spesiałiza in cołone sonore par horror rafinà come Un'ombra nel buio co Lauren Bacall, Déjà vu, Trauma de Dario Argento, ma el ze anca uno dei conpozidori preferìi da zòvani sineasti destinài a deventar famozi come Joe Dante (Piraña e L'ululato). Donaggio no'l dezdenja njanca ła comedia de Non ci resta che piangere de ła copia Benigni - Troisi, 7 chili in 7 giorni co Verdone e  Pozzetto, Il mio West co Pieraccioni e Bowie, drami sosiałi come Il caso Moro e Giovanni Falcone entranbi de Giuseppe Ferrara   e l'erotizmo sofistegà de Liliana Cavani par Interno berlinese. Propio par ła Cavani, Donaggio el reałiza una de łe só megio cołone sonore, cueła par el dramàtego Dove siete? Io sono qui co Chiara Caselli.
433 v.C.
El 433 v.C. (CDXXXVIII v.C in numsri romani) el xe un an del V secoło v.C.
Le Vernet (Alpes-de-Haute-Provence)
Le Vernet el xe on comun de 129 abitanti del departemento de Alpes-de-Haute-Provence che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Pino Donaggio
Ła segonda cariera cofà autor de cołone sonore (1973-prezente)
Inte'l 1995 el vien ciamà da'l zòvane rezista Claudio Fragasso par Palermo Milano solo andata co Giancarlo Giannini e Stefania Sandrelli co'l cuało el vinse el primo globo d'oro, cofà megio cołona sonora. A scominsia cusì un raporto de sinbiozi profesionałe e d'amisisia consołidà inte'l tenpo che'l ło portarà a firmar tute łe cołone sonore dei film de'l rezista Claudio Fragasso, fin a l'ùltemo de'l 2016, La grande rabbia. Inte'l 2008 el otien na nomination ai David de Donatello par ła mejo canson, senpre co un film de Claudio Fragasso co Milano Palermo - Il ritorno oltra a firmar anca łe do miniserie par Mediaset Operazione Odissea (1999), Blindati (2000), e el film TV, par Mediaset La banda (2001).
Saint-Ange-et-Torçay
Saint-Ange-et-Torçay el xe on comun de   287 abitanti del departemento de Eure-et-Loir che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Coccaglio
el xe on comun inte la provincia de Bresa chel fa parte de la rejon Lombardia
Schönenbuch
el xe on comun del distreto de Arlesheim che el fa parte del canton Baxilea Canpagna in Svisara
Saint-Germain-de-Calberte
Saint-Germain-de-Calberte el xe on comun de 448 abitanti del departemento de Lozère che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Macaco (grupo muxicałe)
thumb|Macaco en un conserto a Badajoz (Extremadura) in otobre 2006|200px|right 'Macaco el xe un grupo musicałe spagnoło, creà intel 1997.
I menbri, originari de diversi paexi cofà Brasiłe, Camerun, Venesueła o Spagna, łi dà a ła so mùxica un cołore smisià, co açenti ełetro de mùxica łatina e de rumba.
I canta en spagnoło, portoghexe, fransexe, inglexe e itałian.
Sant'Angelo all'Esca
Sant'Angelo all'Esca el xe un comun itałian de 836 abitanti. El xe in provincia de Avełin inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 5,46 km². L'abità el xe situà a 460 metri s.l.m. El confina co i comuni de Angri, Corbara, Pagani, San Marzano sul Sarno e Tramonti.
Monein
Monein el xe on comun de 4 438 abitanti del departemento de Pyrénées-Atlantiques che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Domremy-la-Canne
Domremy-la-Canne el xe on comun de   36 abitanti del departemento de Meuse che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Chavenay
Chavenay el xe on comun de  1 815 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Villanúa
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Huesca, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Aragona.
Ectot-l'Auber
Ectot-l'Auber el xe on comun de   677 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Weiden an der March
el xe on comun del distreto de Gänserndorf che el fa parte del stato de ła Basa Àustria in Austria
Pradaman
Pradaman el xe un comune de 2953 abitanti inte ła provincia de Udine.
Angliers
Angliers el xe on comun de  1 060 abitanti del departemento de Charente-Maritime che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Quiévelon
Quiévelon el xe on comun de   131 abitanti del departemento de Nord che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Cunfin
Cunfin el xe on comun de   177 abitanti del departemento de Aube che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Pałaso Moro Lin
Storia
El pałaso xe stà costruìo sìrca inte el 1670, su progeto de Sebastiano Mazzoni, e par vołontà de Pietro Liberi, pentór in Venesia. Morto el pitór, inte el 1691 el pałaso xe pasà a Antonio Lin, che ło gà cronpà e gà guarnìo i afreschi, ancùo persi, e altre òpare d'arte, oltra a proveder, a cavàło tra Siesento e Setesento, a tiràr su l'edificio xontando un pian. Intorno al 1942 el xe stà comprà da l'industriàl miłanexe Enrico Ghezzi, che ło gà tòlto da ła famegia venesiana dei Pascolato.
Descrision
Fasàda de quatro órdeni e dexegnà simetricamente. El pian tèra gà sete archi a tuto sesto che vien fora dal rio e che forma un portego, dei cuałi queło sentràl xe de dimension inferiori. I do piani nòbiłi e ' l terso piàn setesentesco xe parcorsi paròmo da trèdexe monofore, infra łe cuałe de łe łexene fa da decorasion. Le vertaùre dei piani nobiłi, pur esendo retangołari come quełe del terso, xe notàe in un rientro a tuto sesto. Ła soàxa che spartìse el primo pian nòbiłe dal piàn teren xe 'conpagnàda da na bałaustra, mentre łe sotonàtołe prexenta un cornixon grità. Łe òpare a fresco de Antonio Bellucci, Antonio Molinari e Gregorio Lazzarini se pòl veder oncora ancùo a l'interno dei partaménti del pałaso.
Fouesnant
Fouesnant el xe on comun de  9 458 abitanti del departemento de Finistère che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
Villafruela
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Burgos, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Carpentras
Carpentras el xe on comun de  28 309 abitanti del departemento de Vaucluse che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Villeneuve-le-Roi
Villeneuve-le-Roi el xe on comun de  21 384 abitanti del departemento de Val-de-Marne che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Saint-Juéry
Saint-Juéry el xe on comun de 287 abitanti del departemento de Aveyron che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Minerbio
Minerbio el xe on comune de 7537 abitanti inte ła provincia de Bołogna.
La Chaussée-Tirancourt
La Chaussée-Tirancourt el xe on comun de 659 abitanti del departemento de Somme che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Chasteaux
Chasteaux el xe on comun de   762 abitanti del departemento de Corrèze che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Saint-Marcel-de-Félines
Saint-Marcel-de-Félines el xe on comun de 809 abitanti del departemento de Łoira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Massabrac
Massabrac el xe on comun de   89 abitanti del departemento de Alta Garona che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Bilizze
el xe on comun inte la rejon Sebenego e Tenin che ła fa parte del stato de ła Croasia.
Sens-de-Bretagne
Sens-de-Bretagne el xe on comun de 2 554 abitanti del departemento de Ille-et-Vilaine che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
Fontenu
Fontenu el xe on comun de   75 abitanti del departemento de Jura che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Monestier (Ardèche)
Monestier el xe on comun de   61 abitanti del departemento de Ardèche che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Montois-la-Montagne
Montois-la-Montagne el xe on comun de  2 710 abitanti del departemento de Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Saint-Loubert
Saint-Loubert el xe on comun de   228 abitanti del departemento de Xironda che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Confracourt
Confracourt el xe on comun de   216 abitanti del departemento de Haute-Saône che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Larivière-Arnoncourt
Larivière-Arnoncourt el xe on comun de   117 abitanti del departemento de Alta Marna che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Le Loreur
Le Loreur el xe on comun de   275 abitanti del departemento de Manche che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Saint-Germain-du-Teil
Saint-Germain-du-Teil el xe on comun de   889 abitanti del departemento de Lozère che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Deutsch-Wagram
ła xe na sità del distreto de Gänserndorf che el fa parte del stato de ła Basa Àustria in Austria
Bronzola
Bronzoła ła xe a frasion pì cea del comun de Canpodarsego.
Ła conta 1 328 abitanti, che i ze l'11,13% de ła popołasion de tuto el comun. Ła ze traversà dal Tèrgoła, torenteło che el nase da ła Pałù de Onara (PD). Inte el so teritòrio xe prexente un vècio logo cristian: ła cezeta de Panigae (Campanigalli), vècia cofà ła cexa de San Màsimo a Borgheto de San Martin de Łùpari (PD).
Ła via pì inportante ła xe via Straełe, che ła parte da ła cexa parochiałe e ła more a Fimizeło, altra frasion de Canpodarsego. Davanti a ła cexa parochiałe i ga fato inte ła nova piaseta, se festeja l'omònema sagra, ła cuała ła ga na intaresante riłevansa teritoriałe par via de łe serae del bało e łe orchestre che se ezibise.
Ła trativa pì nomenà de Bronzoła ła xe el Parco de Tergołàndia: na rasegna de òpare d'arte inte ła natura che łe conpagna łe rive de ła Tèrgoła, partindo da ła Cezeta de Panigae finemente a ła ceza de Bronzoła.
Villagalijo
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Burgos, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Clive Owen
__HIDDENCAT__
Clive Owen (Coventry, 3 de otobre, 1964) el ze un ator britànego.
Inte'l 2005 el ga vinsesto un Premio Golden Globe e un BAFTA, oltre a èsar stà nomenà a l’Oscar come mejo ator non protagonista, par el film Closer. In pì el ga otenjesto na segonda nomination ai Golden Globe e una ai Emmy Awards par Hemingway & Gellhorn. Inte'l 2015 el ga risevùo ła so tersa nomination come mejo ator in una serie TV ai Golden Globe par el so ròło da protagonista inte ła serie The Knick.
Giuseppe Mazzini
__HIDDENCAT__
thumb|right|Giuseppe Mazzini
Łe so idee e ła so asion połitega łe ga contribuio in maniera decixiva a ła nasita del Stato unitario italian. Łe teorie maziniane łe xe sta inoltre de grande inportansa inte ła definision dei moderni movimenti eoropei par ł'afermasion de ła democrasia atraverso ła forma republicana del Stato.
Clive Owen
Biografia
El scominsia ła so atività inte i teatri, interpretando Shakespeare (tra cui Romeo e Giulietta), e el aparise inte'l 1990 in alcune fortunae serie tełevizive britàneghe.
Carièra
thumb|right|Clive Owen al [[Festival Internasionałe del Sinema de San Sebastián 2005]] Owen taca inte'l 1988 co na aparision in Vroom, cuindi el conparise inte'l film Fusi di testa 2. El film che ło fa conoser al gran pùblego ze Close My Eyes, che otien un bon suceso de critica. El alterna ła so atività fra teatro e studi de ripreza, e inte'l 1998 ła so interpretasion in Il colpo - Analisi di una rapina de Mike Hodges coinvolze l'intarese dei produtori de Hollywood. Ła so capasità interpretativa colpise Robert Altman, che ło ciama par Gosford Park, andove el interpreta el personajo de Robert Parks. Inte'l 2001 el ze protagonista dei oto curtometraji BMW. Inte'l 2004 el interpreta el ròło de Artù in King Arthur, al fianco de Keira Knightley.
Inte'l 2005 el reçita in Closer de Mike Nichols, inte ła parte de Larry, mentre inte ła varsion teatrałe el intarpretava Dan. Sto cua sarà el so grando suceso Owen otien infati un Golden Globe, un BAFTA e na candidatura a l'Oscar al mejo ator non protagonista. Ghe vien ofrìo el ròło de James Bond par el prosimo film de l'azente 007 (che drioman el andarà a Daniel Craig). Owen rifiuta profesando che Bond el ze un personazo "oramai vecio". Drìoman ła ze ła volta de Sin city noir scrivesto a cuatro man da Frank Miller e Robert Rodriguez e co ła partesipasion de Quentin Tarantino. Un altro dei so grandi sucesi ze Inside Man, inte'l ròło de Dalton Russell, ładro istruito insenbre a Denzel Washington. Drìoman ła ze ła volta de Derailed - Attrazione letale co Jennifer Aniston pasando po' a I figli degli uomini.
Inte'l 2007 el reçita co'l ròło del corsaro Walter Raleigh insenbre a Cate Blanchett inte'l stòrego Elizabeth: The Golden Age, sequel de Elizabeth. Drìman el interpreta el misteriozo Mr Smith in Shoot 'Em Up - Spara o muori! insenbre a Monica Bellucci e Paul Giamatti. Inte'l 2009 el interpreta un pare restà vedoo inte'l film Ragazzi miei, de Scott Hicks traesto dal łibro The boys are back in the town. In pì el interpreta The International co Naomi Watts e Duplicity co Julia Roberts. Inte'l 2010 el reçita in Trust, inte'l 2011 in Killer Elite e nell'horror Intruders. Tra i so ùltemi łaori, Hemingway & Gellhorn de Philip Kaufman co Nicole Kidman inte'l 2012 e Blood Ties inte'l 2013. Inte'l steso ano el vien premià a Berlin come mejo ator intarnasionałe vinsendo ła Golden Camera.
El ze stà testimonial de ła caza cozmetega franseza Lancôme e po' del parfumo Bulgari Man de Bulgari. Inazonta inte'l 2012 el ze stà testimonial de ła vodka łondineza Three olives.
Inte'l 2015 el ze protagonista darénte a Morgan Freeman del film d'asion Last Knights, direto da Kazuaki Kiriya. Inte'l 2016 el torna cofà protagonista dei curtometraji produzesti da ła BMW, dal titoło The Escape.
Vita privà
Durante ła carièra de teatro Owen incontra, so'l set de Romeo e Giulietta, l'atora Sarah-Jane Fenton, che'l ga spozà el 6 de marso 1995 e da ła cuała el ga avùo do fie Hannah (1997) e Eve (1999).
El ze stà ła voze narante de ła serie de documentari Being: Liverpool, indove vien contada ła storia de ła scuadra ingleze.
Dermatołoxia
Ła dermatołoxia (dal grego derma, pełe) ła xe ła rama de ła medexina che ła se òcupa de łe patołoxie ligae a ła pełe e dei a-nesi cutani (pełi, caveji, onxe, ghiàndołe sudorìfare). On mèdego speçałixà in dermatołoxia el njien ciamà dermatòłogo. I dermatòłoxi i xe mèdeghi speçałixai inte ła diàgnoxe e tratamento de małatie e tumori de ła pełe e dei so a-nesi. Ła dermosifiłopatia invese ła stùdia łe małatie cutane asoça a łe małatie sesualmente trasmitìbiłi.
El primo tratà de dermatołoxia, De morbis cutaneis, el xe sta tribuio al mèdego forliexo Girolamo Mercuriali.
Speçałixasion
Storegamente ła venereołoxia, rama de ła medexina che ła se òcupa de diagnostegar e tratar łe małatie sesualmente trasmitìbiłi, ła xe nasesta e ła se ga indirisà èsar cofà rama de ła dermatołoxia.
Ła dermatołoxia ła tołe inte el so drento racuanti èsari, sia mèdeghi che chirùrxeghi; par exenpio ła terapia chirùrxega dei tumori cutànii (conprendesta ła chirurxia microgràfega de Mohs), ła chirurxia laxer, ła terapia fotodenàmega, i trataminti estèteghi baxai so ła doparasion de tosina botułìnega e so i reinpienidivi a baxe de àsido jałurònego ( filler), ła scleroterapia e ła liposusion, i peeling chìmeghi.
Intrà i dermatòłoghi, ghene xe calcheduni in partegołar esperti in calcheduni spesìfeghi èsari de ła rama speçałìstega:
Collio
el xe on comun inte la provincia de Bresa chel fa parte de la rejon Lombardia
Chérancé (Sarthe)
Chérancé el xe on comun de   360 abitanti del departemento de Sarthe che el fa parte del rejon Pays de la Loire in Fransa.
Angelo Scola
__HIDDENCAT__
Angelo Scola el xe un gardenàl e arcivesco catòlego italian. El xe nato el 7 de novembre a Malgrate da pare camionaro e mare caxałinga. So fradeło Pietro xe divegnu po sìnico del so paexe pa vari mandati. Partesipa a l'asion catòlega e va a scoła al liceo. Intel 1958 el conosse par la prima olta don Luigi Giussani a Lecco.
Dopo na esperiensa de do ani de Ingegneria el canbia a Fiłoxofia. In sto periodo el diventa amico de don Giussani e se laurea co na tesi so ła fiłoxofia cristiana. Da adulto el deside de entrar prete co core l'ano 1967. El se iscrive al seminario diocexan miłanexe. Intel 1969 el va a Friburgo,, dove par altro el insegnarà fin i ani '80, indove che otien el dotorado in teołogia.
Intel 1991 el vien nomenà vesco de Groseto e intel 2002 el divien Patriarca de Venesia. El 28 de zugno del 2011 Papa Benedeto XVI ło nòmena arcivesco de Miłan sostituendo Dionigi Tettamanzi, dimisionario par łìmiti de età. El 2013 xe uno dei nomi papàbiłi al conclave dopo ła rinunsia de Benedeto XVI.
thumb|left|180px|El stema del gardinàl mentre che gera patriarca de Venesia; el xe diverso dal stema atual par ła presenxa del [[Leon de san Marco, sinboło de ła sità de Venesia e dei veneti]]
Ectot-lès-Baons
Ectot-lès-Baons el xe on comun de   394 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Ìxoła del Diaoło
L'Ìxoła del Diaoło (in fransexe: Île du Diable) xe ła pi picenina e ła pi setentrional de łe Ìxołe de ła Sałute, al largo de ła costa de ła Guyana Fransexe.
Storia
El penitensiario el vien verto par la prima olta inte el 1852 dal goerno de Napoleon III e cussia ła xe destinà a divegnere una de łe pi famoxe ìxołe prexon de ła stòria. Altri ufisi destinadi a ła aministrasion de ła prexon i gera in teraferma, a Kourou. Col tenpo, intel mondo devegneva senpre pi conossua, anca se in Fransa ła ciamava bagne de Cayenne, parché Cayenne gera el caołogo de ła Guyana Francexe.
El 30 de majo 1854 vien aprovà na lexe che stabiłisse che i detenui, na olta finii i łaori forsadi, i doveva rimaner in Guyana par i stesi ani de ła so detension. Se ła pena gera pi alta de 8 ani, i dovea rimaner in Guyana par senpre. Ghe daxea un toco de tera pa insediarse.
Intel 1885 ła lexe prevedea che anca par reati menori, ma provocai da xente residiva, i colpèvołi i vegnea spedii inte ła ìxoła. Un s-ciapo de done provenienti da altre carseri łe vien inviade par sposarse co i detenuti łìbarai, ma costreti a rimaner in Guyana. Sta pràtega ła sèvita fin al 1907.
Intel 1938 el goerno francexe el finisse de mandar prexonieri in sta ìxoła, e el 1952 ła vien sarà. Quasi tuti i detenui i torna in Europa.
La Chavatte
La Chavatte el xe on comun de 73 abitanti del departemento de Somme che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Saint-Marcellin-en-Forez
Saint-Marcellin-en-Forez el xe on comun de  4 848 abitanti del departemento de Łoira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Henri Matisse
__HIDDENCAT__
right|thumb|Foto de Henri Matisse, 1933.
Henri-Émile-Benoît Matisse (Le Cateau-Cambrésis, 31 de diçenbre 1869 – Niza, 3 de novenbre 1954) xe stà un pitor, incisor, iłustrador e scultor fransexe.
Conosùo par el so uxo del cołor, ła fluidità e orixinałità el xe stà un dei contributori del sviłupo artistego del XX secoło, e del movimento dei Fauves.
Xoventù
Henri Matisse nase el 31 de disenbre a Le Cateau-Cambrésis, inte el nord est de ła Fransa. Inte el 1891 taca a studiar arte al Académie Julian de Parixi e inte el 1896 espone 5 so dipinti al sałon dea Société Nationale des Beaux-Arts. Inte el 1888 el pitor John Peter Russell ło introduxe inte el inpresionismo.
l'Académie Matisse
Tra el 1911 e el 1917 òpara al Académie Matisse, vosùa dai amighi de Matisse, na scoa privà, 'ndo Matisse insegnea ai xovani artisti.
Dopo Parixi
Inte el 1917 Matisse va a vivar a Niza. El taca a łaorar co riłasamento e amorbidimento. Łe so odałische tìpeghe de sto periodo łe xe cosiderae da alcuni critisi superfisai e de decoro.
Angeac-Charente
Angeac-Charente el xe on comun de   329 abitanti del departemento de Charente che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Henri Matisse
Dopo Parixi
Inte el 1930 taca de novo a łaorar tanto par un cołesionista stadunitense Albert C. Barnes.
Inte el 1941 ga un cancro a łe budełe, dopo un intervento sarà destinà a uxar a carega a rode. Inte el 1947 publica el łibro Jazz co stanpe a cołor dei so colage e i so pensieri. Inte i ani cuaranta dixegna anca pa i łibri.
Henri Matisse s-ciopa, par un ataco de cor, inte el 1954 al età de 84 ani. El xe sepełìo inte el Monastero di Cimiez a Niza.
thumb|Tonba de Matisse a Niza
Prinsìpio/Avegniminti 29 apriłe
<templatestyles src="Intestasion/styles.css" />
Camerun
__HIDDENCAT__
El Camerun xe na repùblega de l’Africa Osidental. El confina co la Nizeria a nordovest, el Chad a nordest, la Republica de l’Africa Zentral a est, la Republica del Congo a sudest, el Gabon e la Guinea Equatorial a sud e sudovest; el xe bagnà a sudovest da l’Oceano Atlantego.
Zeografia
El Camerun xe na olta e mezo l’Italia.
El xe ocupà par el groso da altipiani, a nordovest ghe xe na catena montagnosa che la riva a 4.095 metri. La costa xe pianegiante.
Longo la costa piove tuto l'ano. Inte l’altopian meridional ghe do stagioni, seca e piovosa.
El Camerun ga na difarenti tá de ecosistemi unica inte el continente, séndoghe quasi tuti i ecosistemi africani. El 37% del paexe xe cuerto da foreste; in particolar la costa e l’altopian meridional che el ga anca foreste pluviali. Al nord se cata tereni aridi e savane. L’altopian osidental xe fertile e pien de laghi, e el teren vulcanico xe coltiva’ intensivamente.
Antighità
I primi abitanti del Camerun xera i baka, na popolasion de pigmei. Inte el secolo V, dei grupi sudanici xe rivà da la zona del lago Chad. I portoghexi xe rivá inte el 1472 e i ga tacá a far marcá co i abitanti de la costa.