cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mojo Alcantara
el xe on comun inte la provincia de Mesina chel fa parte de la rejon Sicilia
Unchair
Unchair el xe on comun de   166 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Manchester
Istoria
El antigo sentro roman fortifegà de Mancunium, inte el VII secoło el xe deveñua ła rexidensa de i re sasoni de el Wessex. Inte el 1301, fintanto ce ła jera drio divenir ła sità pì inportante de el Lancashire, grasie a ła cresita de ła industrie de ła łana, ła se ga łibarà da ła suditansa feudal. Inte el XVIII secoło el proceso de trasformasion capitałistega de łe so manifature el se ga sveltio grasie a el potensiamento de łe industrie tesiłi, dovuo a ła visinansa de łe miniere de  carbon e a ła introdusion de el tełèr mecanego a vapor. Inte el XIX secoło ła sità ła xe deveñua el sentro de el movimento łiberal inglexe. Inte el 1830 ła se ga costruia ła prima ferovia pasejeri da Manchester a Liverpool.
Demografia
Ła ga pi de 464 200 abitanti (urbana: 2 240 000) e 412 km², co na densità de 3 815/ km² (9 880,8/sq mi). Ła conurbasion ła ga inglobà i sentri periferisi visini fin a contar sirca 2,4 miłioni de persone.
Combrimont
Combrimont el xe on comun de   134 abitanti del departemento de Vosges che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
D'Huison-Longueville
D'Huison-Longueville el xe on comun de 1 508 abitanti del departemento de Essonne che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Moret-Loing-et-Orvanne
Moret-Loing-et-Orvanne el xe on comun de  12 214 abitanti del departemento de Seine-et-Marne che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Caiazzo
Caiazzo el xe un comun italian de 5 657 abitanti. El xe in provincia de Caxerta inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 37,04 km². L'abità el xe situà a 200 metri s.l.m. El confina co i comuni de Alvignano, Castel Campagnano, Castel di Sasso, Castel Morrone, Liberi, Limatola, Piana di Monte Verna e Ruviano.
Montbeton
Montbeton el xe on comun de  4 279 abitanti del departemento de Tarn-et-Garonne che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Bondigoux
Bondigoux el xe on comun de   537 abitanti del departemento de Alta Garona che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Serpentes
Alcuni serpenti i ga un mòrsego vełenozo che co cueło łe copa o łe parałiza ł’animałe prima de manjarlo; altri invese i copa par costrision
Ła pełe ła ze coerta de scaume; ła major parte de i serpenti ła dòpara łe scuame de ła pansa par mòvarse.
Łe só pàlpabre łe ze scuame trasparenti che łe par che łe reste sarà.
I serpenti i canbia onji ano ła pełe. Defarentemente da chełaltri rètiłi, cuesta mutasion ła ze fata inte na volta soła, cofà venjer fora da un calseto. Ła rajon de ła muta ła ze ła crésita de łe dimension de’l serpente, donca ła muta ła ze asè inportante par mejorar el movemento.
Boussens (Svisara)
el xe on comun del distreto de Gros-de-Vaud che el fa parte del canton Vaud in Svisara
Buigny-Saint-Maclou
Buigny-Saint-Maclou el xe on comun de 517 abitanti del departemento de Somme che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Bancourt
Bancourt el xe on comun de   87 abitanti del departemento de Paso de Calè che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Pressins
Pressins el xe on comun de  1 156 abitanti del departemento de Isère che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Saint-Mard
Saint-Mard el xe on comun de   112 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Saint-Yrieix-la-Montagne
Saint-Yrieix-la-Montagne el xe on comun de   224 abitanti del departemento de Creuse che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Châtelus (Łoira)
Châtelus el xe on comun de   137 abitanti del departemento de Łoira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Le Mesnil-Robert
Le Mesnil-Robert el xe on comun de   193 abitanti del departemento de Calvados che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Terschelling
el xe un comun dei Paexi Basi, situà inte ła provinsa de Frìxia.
Breitenau (Austria)
el xe on comun del distreto de Neunkirchen che el fa parte del stato de ła Basa Àustria in Austria
Saint-Gaultier
Saint-Gaultier el xe on comun de  1 833 abitanti del departemento de Indre che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Rasiguères
Rasiguères el xe on comun de 152 abitanti del departemento de Pyrénées-Orientales che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Plan-d'Orgon
Plan-d'Orgon el xe on comun de  3 453 abitanti del departemento de Bouches-du-Rhône che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Quingentole
el xe un comun inte la provincia de Mantoa chel fa parte de la rejon Lombardia
Poussignac
Poussignac el xe on comun de   275 abitanti del departemento de Lot-et-Garonne che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Camps-Saint-Mathurin-Léobazel
Camps-Saint-Mathurin-Léobazel el xe on comun de   237 abitanti del departemento de Corrèze che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Reocín
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Cantàbria, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Cantàbria.
Umbrías
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Ávila, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Saint-Clément (Meurthe-et-Moselle)
Saint-Clément el xe on comun de   861 abitanti del departemento de Meurthe-et-Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Sagy
Sagy el xe on comun de  1 235 abitanti del departemento de Saône-et-Loire che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Ferrière-la-Petite
Ferrière-la-Petite el xe on comun de  1 066 abitanti del departemento de Nord che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Kalenjin
thumb|Kalenjin Co el termine kalenjin se se riferise a on grupo etnico che vive inte la Rift Valley del Kenya, e a che el se sudivide in altri sotogrupi. Par dirla tuta, i kalenjin i xe na meza invension de i antropologi inglexi, e no on grupo omogeneo. Sti grupi etnici picenini i xe stà mesi insieme parché i parla lengoe simili, i vie on rente a quel’altro e parché i ga na storia simile. I grupi che i forma i kalenjin i xe:
En tel pasà, i pokot i xera mesi tra i kelenjin, parò i pokot noi vol, i se sente diversi. Ancò, i kalenjin i continua a esar considerà insieme par motivi politeghi
Elgeyo
I elgeyo i vive in tel distreto de Keiyo, rente de Eldoret. I pràtega la pastorisia ma anca l’agricoltura. I elgeyo i gavea el contro de n’area grande, ma i ga perso quasi tuti i pascoli soto la presion de i maasai e de altri grupi de pastori de la Rift Valley.
Endorois
I endorois i xe on grupo picenin de 60 000 persone e i vive longo el Lago Bogoria.I xe pastori. I endorois i xe stà discriminà da i vari governi kenyani. I xe pochi e i no pol mears contro i potenti e i prepotenti. I ga perso quasi tuta la tera ancestrale, specialmente co i ga trova i rubini e altri minerali preziosi.
Kipsigis
I kipsigis i xera pastoralisti. Ancò, quasi tuti i pràtega l’agricoltura. I kipsigis i xe rivà inte l’area de Kericho verso el XVIII secolo. Ancò i se cata inte el distreto de Kericho ma anca a Kitale, Nakuru, Trans Mara, Eldoret e tra i Nandi.
Marakwet
I marakwet i vive longo la vale del Keryo, ma se cata anca so le Coline Cherengani. I xe divizi in sotogrupi (almoo, cherengany, endoow, markweta, sombirir, e kiptaani). Anca i marakwet i stà abandonando la pastorisia par diventar bacani. Inportante el xe el sistema de irigasion inte la vla ede Tot. I canali de acqua i xe scavà inte la piera, o in tel teren e rivestii de piere. El sistema el xe vecio de 4 secoli.
Nandi
I nandi' i vive so le coline Nandi. I xe pastori sedentari ma i se stà movendo verso le coltivasioni.
Sabaot
I sabaot i vive a i piè del monte Elgon e i xe divizi tra Kenya e Uganda. I sabaot i ga perso pi de la metà de i so teritori e i ga lasà la pastorisia par dedicarse a l’agricoltura. El teren, fertile e ben irigà, el ga parmeso de i boni risultati anca finansiari. El canbio el ga volesto dir anca on canbio sociale, chel nol xe indolore. I zoeni, che i ga studià, i parla inglexe e swahili, i stà ciapando el potere da le mane de i anziani. En sto proceso, ghe na grosa perdita de valori.
Terik
I terik i vive tra i distreti de i Nandi e de Kakamega (do la majoria i xe luya). I terik i xe 120 000. Le vecie tradisioni le dixe che i terik i vien dal Monte Elgon, e i se sa spostà do i vive ancò do secoli fa. Ancò i se move verso i nandi e i parla senpre pi nandi. Manco de 50 000 terik i parla la so lengoa.
Tugen
I tugen i xe ono de i grupi etnici pi picenini del Kenya, manco de 60 000 persone. Ma i xe anca tra i pi famoxi parché Daniel Toroitich arap Moi, secondo presidente del Kenya, el xe on tugen. I tugen i vive inte i distreti de Baringo e de Koibatek, i parla el tugen e i xe pastori e agricoltori.
Società
I kalenjin i xe in on momento de transision. El pasajo da pastori a agricoltori el porta al canbiamento de le regole sociali e a l’omogeinizasione de la società. El canbiamento el xe influensà anca da altri fatori: la lengoa inglexe e el swahili, la partecipasion a la vita naxionale, la presensa de altri grupi etnici inte la region abità da lori. La religion el xe n’altro fator de unificasion. I kalenjin i xe diventà quasi tuti cristiani, e stò fato el stà creando on novo senso de identità.
Châteaudun
Châteaudun el xe on comun de  13 195 abitanti del departemento de Eure-et-Loir che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Sainte-Colombe (Departemento de Doubs)
Sainte-Colombe el xe on comun de 409 abitanti del departemento de Departemento de Doubs che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Militello Rosmarino
el xe on comun inte la provincia de Mesina chel fa parte de la rejon Sicilia
Castejón de Tornos
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Teruel, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Aragona.
Borce
Borce el xe on comun de 134 abitanti del departemento de Pyrénées-Atlantiques che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Ennery
Ennery el xe on comun de  2 010 abitanti del departemento de Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Montech
Montech el xe on comun de  6 349 abitanti del departemento de Tarn-et-Garonne che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Vadenay
Vadenay el xe on comun de   241 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Donzac
Donzac el xe on comun de   118 abitanti del departemento de Xironda che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Daillens
el xe on comun del distreto de Gros-de-Vaud che el fa parte del canton Vaud in Svisara
Saint-Martin-Rivière
Saint-Martin-Rivière el xe on comun de   115 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Tytsjerksteradiel
el xe un comun dei Paexi Basi, situà inte ła provinsa de Frìxia.
784 v.C.
El 784 v.C. (DCCLXXXIV v.C in numari romani) el xe on an del VIII secoło a.C..
Limas
Limas el xe on comun de 4 803 abitanti del departemento de Rodano che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Saint-Yrieix-les-Bois
Saint-Yrieix-les-Bois el xe on comun de   286 abitanti del departemento de Creuse che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Saint-Laurent-du-Var
Saint-Laurent-du-Var el xe on comun de  28 453 abitanti del departemento de Alpe Maritime che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Breitenstein
el xe on comun del distreto de Neunkirchen che el fa parte del stato de ła Basa Àustria in Austria
Reynès
Reynès el xe on comun de 1 328 abitanti del departemento de Pyrénées-Orientales che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Bonrepos-Riquet
Bonrepos-Riquet el xe on comun de   293 abitanti del departemento de Alta Garona che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Primarette
Primarette el xe on comun de   720 abitanti del departemento de Isère che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Mormant
Mormant el xe on comun de  4 834 abitanti del departemento de Seine-et-Marne che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Prayssas
Prayssas el xe on comun de   998 abitanti del departemento de Lot-et-Garonne che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Bruère-Allichamps
Bruère-Allichamps el xe on comun de   564 abitanti del departemento de Cher che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Saint-Firmin (Meurthe-et-Moselle)
Saint-Firmin el xe on comun de   275 abitanti del departemento de Meurthe-et-Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Tabeła periòdega
__HIDDENCAT__
L'è stà inventà inte el 1869 dal chìmego ruso Dimitrij Mendeleev e a l'inisio ła gavéa un saco de spasi vodi previsti par métarghe i ełeminti che sarìa stai catai fora pi tardi.
Ła tabeła periòdica ła se divìde in grupi e perìodi:
Inte łe condision normałi de presion (1 bar) e de tenperatura (298 K = 25°C):
19 de majo
El 19 de majo el ze el 139° dì dal scumìsio de l'ano drio del całendàrio gregorian e el 140° inte i ani bizesti. Par rivar al cao de l'ano ghe vołe oncora 226 dì.
Sivili
Dì mondiale malatie infiamatòrie cròneghe intestinałi (MICI- Eng. IBD)
Rełijoze
Cristianèzimo:
Jasaro
El jasaro (o giasaro, o giaser) inte ła jasołoxìa, el xe na gran masa de jiaso de łe rejon de montanja e połari, che el apartien a łe formasion de neve eterna, ingrumada inte i avałamenti, che i se ga formà da ła neve co l’asion de’l jeło, scorendo verso el baso par colpa de ła gravità.
A se pensa che 20.000 ani fa i jasari i cuerxese el 32% de łe tere emerxeste. Par sto ponto de vista i jasari de deso a se pol védarli come cheło che’l resta de łe ere jasiałi de che ghe xe sta. Deso i ciapa soło el 10% de ła superfisie de ła tera e i xe el pì grando serbatojo de acua dolse so ła Tera. Łe pì grande destexe de jaso łe xe łe càłote jasałi de ła Groenlandia e de l'Antartide, seguìe da i jasari continentałi.
A se pol destìnguar do tipi de giasaro:
Chitara eletrica
La ghitara ełètrega ła ze un tipo de ghitara in cui ła vibrasion de łe corde ła vien remarcà da uno o più pick-up. El son, donca, el vien rimarcà a l'usida e convogià in un anplifegador acustego in modo che'l son el se posa ben scoltàr. El partien a ła fameja dei strumenti cordofoni e non a cueła dei ełetrofoni, come invese de łe volte el zes tà clasifegà poichè el son el ze zenarà da ła vibrasion de łe corde e anplifegà sucesivamente.
Come ze che funsiona ?
Inte na ghitara acùstega el son el depende da ła resonansa produzesta inte ła casa cava de'l strumento e indota da łe osiłasion de łe corde; ła ghitara ełètrega invese el ze un strumento pien e rigido par cui no ghe ze nesuna resonansa de ła casa. Le vibrasion de łe sìe corde metàłeghe ła ze captada da un microfono ełètrego che ghe remete senjałi a un anplifegador e a un grupo de altoparlanti. El fiło che cołega el strumento a l'anplifegador el ze inrodołà datòrno a un picoło manjete; el só canpo manjètego el induze un poło nord e un poło sud inte ła parte de corda metàłega sòra el manjete, perciò 'sta parte de ła corda ła ga un pròpio canpo manjètego. La corda parchè ła produza el son, ła vien fata vibràr e el só moto rełativo a ła spira canbia el fluso de'l canpo manjètego traverso ła spira stesa, induzendoghe na corente. Co ła corda osìła avisinandose e zlontanandose da ła spira, ła corente indota ła canbia verso co ła stesa frequensa de łe osìłasion de ła corda, mandando cusì el senjałe de frecuensa de l'osìłasion a l'anplifegador a l'altoparlante.
Jasaro
1000px|center|thumb|Jasaro
Chitara eletrica
Solid body (Corpo sòłido)
Le pì difondeste ghitare ełètreghe, che łe ze ciamàe  solid body, ła cui tradusion ła ze "corpo sòłido", no ła ga na casa de resonansa, ma invese un corpo de łenjo pien (o pì de raro, de altri materiałi cuałi raze sintetiche, raze acriłiche, plexiglas. La forma de'l łenjo co'l cuało ła ze reałizada, e el tipo de pick-up utiłizà i ze determinanti ai fini de ła reza sonora de'l strumento.
Ghe ze tre prensìpałi tipi de solid-body che i se difarensia a segonda de come che'l mànego e el corpo i vien unìi: "bolt-on-neck" (mànego invidà), overosìpia co mànego invidà a'l corpo (es. Fender Stratocaster, "neck-thru body" ("mànego atraverso el corpo") overosìpia co mànego che'l parcore l'intièra longhésa de ła ghitara, corpo conprezo (es: Ibanez RGT e "set-in-neck (o "set-neck") ("mànego tacà") overosìpia co mànego incołà a'l corpo de ła ghitara (es: Gibson Les Paul).
Zenaralmente łe ghitare a mànego invidà łe ze caraterizàe da un son pì rico de alte frecuense, pòvaro de cuełe mèdie e scarso de basi fondìvi; ghe ze paràltro da presizar che, vista l'altisima influensa che ła sièlta dei materiałi, ła tècnega costrutiva, e ła man de'l łauter ła pol ezersitar so'l strumento fenìo, no ze rari i cazi de strumenti che i contravien a 'ste "règołe". 'Sto sistema, oltra ad èsar pì econòmego, el parmete de efetuàr de łe łaorasion, conprezo el canbio de'l mànego, in maniera pì senplise, Jimi Hendrix el zera noto montàr łe Fender Stratocaster che destruzeva durando i conserti recuperando tòchi sani da diverse ghitare. Anca ła famoza Blackie de Eric Clapton ła ze e el rezultado de un corpo e un mànego che'l provenjiva in orizene da diverse ghitare.
Le ghitare co'l mànego che pasa inte'l corpo łe ze caraterixàe da un notevołe sustain, da un bon bałansamento de soni infra alti, medi e basi e da un parfeto ałineamento mànego-corpo. Secondo tanti łe rezulta masime "comode" da sonàr, in cuanto normalmente A e ga un aceso asé pì fasiłe ai tasti pì visini a'l corpo respeto a strumenti dove che ze utiłizà i altri do tipi de saldadùra: par razon pràteghe no ze posìbiłe inte łe ghitare co sistema bolt-on fisàr el mànego masa esternamente a'l corpo de'l strumento (mentre in algune chitare co sistema set-in, el problema el vien ovià, par ezenpio ne ła Gibson SG). Ga come aspeto negativo l'inposibiłità de azir so l'ataco mànego-corpo e de sostituìr el mànego, inte'l cazo A fuse necesario; infati zenaralmente el mànego, par varentàr sołidità, el vien costituìo da diverse parti de łenjo incołàe tra łòre łonzitudinalmente, respeto a ła ghitara, e pì de razo a'l so interno vien incołàe de ła zbare in fibra de carbonio (pròpio par l'inposibiłità de canbiàr el mànego in cazo che'l se ronpa).
I łenji che i ze stà prensipalmente doparà i ze: par el primo tipo, onàro e tìlio par el corpo, àzer par el mànego, eventuałe renbaładùra in pałisandro par la testadùra; par el neck-thru, mogano par el corpo, fràsene o àzer par el mànego, pałisandro par la testadùra, par el set-neck zenaralmente A se utiłiza mogano sia par el corpo che par el mànego, e pałisandro pa'ła testadùra. Ghe ze paràltro difarenti modełi che utiłiza łenji difarenti da cuełi che stài scriti. Le ghitare costruìe in Asia łe połe utiłizare łenji locałi, cofà l'agathis invese de l'onèr e el nato a'l posto de'l mogano, che ga reze acùsteghe simiłi. Anca el PVC el ze stà utiłizà par reałizàr de łe ghitare solid body, e pì resentemente se ze drìo doparar materiałi conpoziti co sagomaùre interne par replegar ła tinbrica dei łenji.
left|100 px|thumb|Buza ad "efe" in una Fender Telecaster Thin-line semi-hollow
Orizene
La storia de ła ghitara ełètrega ła taca co s'a avertìo l'ezigensa de un strumento che'l gavese serte carataristeghe pròpie de ła ghitara (spesialmente par cuanto revarda ła modałità de ezecusion), ma che'l podese sonàr co i altri sensa esarne sorastà da'l vołume de son. Co ła nàsita de orchestre jazz e blues, A se se ga rendùo conto de'l problema de ła anplifegasion łimità de łe ghitare acusteghe. Diversi costrutori i ga sercà de oviàr a 'sto problema costruindo strumenti che i consentise un vołume mazor, co na tonałità simiłe a cueła de ła ghitara clàsega.
Lloyd Loar prozetista a ła Gibson da'l 1920 a'l 1924 el ga conduzesto i primi esparimenti mediante l'adosion de rełevatori visin a łe corde. El conseto de ghitara ełètrega "devo" parò tanto ai èstri de Adolph Rickenbacker, che inte'l 1931 el ga reałizà el primo pick-up ełetromanjètego (un dispozitivo ełetrònego in grao de trasformàr le vibrasion de łe corde in inpulsi de tipo ełètrego) e el ga tacà ad aplegarloo ai normałi strumenti acùsteghi, creando na ghitara hawaiana ełètrega ciamàda frying pan guitar in do modèłi (A22 e A25).
Inte'l 1935 Gibson scominsia ła produsion de'l modèło ES 150, na ghitara co casa de resonansa e verture a "f" so ła tòła e un ùnjoło pick-up. El modèło el gavea otenjùo un gran suceso. Finalmente ła ghitara, grasie a l'anplifegasion, ła podea insarirse mejo inte łe formasion de'l tenpo, sensa eser sorastàda da'l vołume dei altri strumenti.
Evołusion
Tanti se ga simentà ne ła costrusion de chitare ełetriche, łimitandose de fato ad anplifegàr el son de strumenti acusteghi. Se da na parte ła prexensa de na casa armonica conbinàda ad un pick-up produxeva un son pastoxo e rico de armoniche, da l'altra prexentava na serie de svantagi, tra cui el pì fastidioxo jera l'efeto conosùo cofà feedback acustico. Ła casa del strumento intrava in risonànsa (efeto Larsen) co l son emeso da l'anplificator, creando echi, armonici e fis-ci de difisiłe gestion. Col rexultàdo de un son sgradevołe de difiçiłe definision.
Inte el 1937 Valentino Airoldi ocupà cofà tecnico arénte ła centrałe Siptel de Novara, ga tacà a tanpełàr co veci risevidori tełefonici fin a costruìr un dispoxitivo costituìo da na całamita e da do bobìne. Inte el 1937 el ga piasà quel rudimentàl riłevatore so' un manego de chitara sensa casa, el ga sołà i cài de łe bobìne a ła préxa "phono" de ła radio e dal cono se ga aldìo un son. El dispositivo xe stà po' aplicà anca a un mandołìn, coi medèmi rexultadi. Ghe xe na someja che mostra l'Airoldi co na chitara e un mandołìn "solid-body" co ła data del xornàl -La Gazzetta della sera- del 29, 30 setenbre 1937: par questo se pol dir ch'el gabia antisipà i pur iłustri cołeghi d'oltreocaeano. Sta invension no xe stà comerciałixà nè sfrutà industrialmente e l'Airoldi se ga contentà de continùar a sonàr in ostarìa coi amisi.
Inte'l 1941 Les Paul crea par la Epiphone un prototipo, ła The Log, che in parte limitava el problema del feedback. El strumento xe in sostànsa na chitara acustica intorno a un bloco de łegno masìso, ła prima chitara semi-solid. Sta idea xe stà riciapà e perfesionà da ła Gibson par el so modèło ES 335 TD.
Inte'l 1946 Paul Bigsby, estrozo costrutor de motocicli pasà a costruìr chitare, a Merle Travis, so amigo, i costruìse na chitare un mucio inovativa. Anca se prodoto in modo clasico, el strumento prexenta un corpo erto soło sinque sentimetri, e un dexegno un mucio orixinàl sia del corpo steso che de ła pałeta. El corpo, grasie a na asimetria del dexegno intorno al mànego, permete de rivar fasilménte al vintèxemo boton, mentre ła pałeta monta ciavète par la cordadùra disposte soło che so ła banda superior. Se riscolve squaxi patòche łe risonanse indexideràe. Inaxonta, Bigsby introdurà na ulterior inovasion inventando un sistema che consente de agìr sò ła intonasion de łe corde co na łièva ła cui corxa xe contrastàda da na mogia. Nasse cussì el ponte tremoło (da no confuxionàr co l'efeto tremoło, che xe tut'altra roba).
Inte'l 1948 Leo Fender, tècnego prozetista de anplifegadori, el dà na zvolta e el crea ła Broadcaster, na ghitar co do pick-up single coil misiabiłi e co'l corpo pien in łenjo masìso che'l revoca łe resonanse patòche indexideràe e fa cresér el sustain de łe corde, zviłupando el conseto de ghitara solid body. Ła Broadcaster, costruìa so'l scominsio soło par prezentar i pròpi anplifegadori, el se refà a tante de łe inovasion introduzeste da ła ghitara de Bigsby e Travis, ma łe fa sòe, megiorandołe notevolmente. El desenjo de'l corpo e de ła pałeta, anca se ispirà un mucio a ła łinea de Bigsby, el ze più sobrio e moderno, ma soratuto pì rasionałe. Inazonta el strumento de Leo Fender el prezenta un vantagio fondamentałe: łe faze de costrusion e asenblagio de łe parte che łe conpone el strumento łe ze asé senplifegàe. Cuesto el se traduze inte ła posibiłità de automatizàr el proseso de produsion e de conseguensa prodùzer i strumenti in serie, co costi notevolmente pì contenjùi. El suceso el ze enorme, tanto che ła Broadcaster, deventàda po' Telecaster ła vien produzesta da ła Fender oncora ancùo.
Inte'l 1950 Ercole Pace el ze el primo in Itałia a rechiedér el brevéto (po' conceso co el n.462480 el 21 marso 1951) par un ''dispozitivo manjeto-dinàmego, aplegàbiłe a strumenti a patàca in zènare ed a ghitare, in partegołàr, par anplifegàr el son in cołegamento co ła preza fono de paramenti radio" che po' i produrà in serie in un picoło łaboradorio a Roma, in Trastevere. L'orizinałe machina ła ze stà cronpà dai ghitaristi pì famozi de l'èpoga e po', no sendo stà renovà el brevéto, l'idea, drioman, ła ze stà parfesionada da altri.
Inte'l 1953 Leo Fender crea ła chitara che deventarà inte el tenpo na pièra miłiar del setor e pì in xeneràl de ła muxega rock/blues: ła Stratocaster. Solid body cofà ła presedente, ga parò un design capaçe de restàr moderno inte el corso dei deseni: el corpo, de minor spesor rispèto a ła Telecaster, xe smosà ne ła parte superior par conferìr un mejo confort. I pick-up, single coil, xe tre e xe montài su un orixinałisimo batipena sol cuało xe ałoxà, oltra al sełetor par sernìr el pick-up dexiderà, anca tre poxisiometri: uno par regołàr el vołume e do de regołasion ton. Altro fator de granda inportansa xe ła łievèra del tremoło, del tuto rivołusinaria par quel tenpo. A difarensa de łe altre de l'epoca poste infra ła tacadùra de łe corde e el ponte, staltra xe tut'uno co el ponte steso, evitando fastidioxe scordaùre. Anca el ponte xe inovativo, ogni corda puxa su na so "sełeta" che dispone sia de ła regołasion in altésa sia in longhésa, permetendo na intonasion parfeta e na distansa de łe corde da ła tastadùra (action), personałixabiłe.
Ła Stratocaster vien oncora prodòta dagnora dal 1953. Ogeto de inumerevołi imitasion e variànse, xe ad ancùo contenporaneamente un ponto de partensa e el ponto de arivo de l'evołusion de łe solid body. Ła Stratocaster xe una chitara un mucio apresà par la so versatiłità, utiłixàda intensivamente sia inte el rock, sia in altri xeneri.
Ł'ugnoła chitara che ga podesto "conpeter" in termini de inportansa e notorietà xe ła Gibson modèło Les Paul del 1952. Stiłisticamente degna de ła "rivałe", se avisina de più al dexegno de Bigsby-Travis, ma ga norme più fluide e manco spigołoxe. Carateristica sałiente xe l'uxo dei do pick-up humbucker, pì potenti dei single coil e da ła tinbrica più "naxałe". Łe regołasion de ton e vołume xe fidàe a na cubia de potensiometri e ad un sełetor par misiàr el son dei do pick-up. El ponte no ga ła lièva del vibrà, ła regołasion de l'action de łe corde avien co do vére poste in banda che sołèva e sbasa tute e sìe łe corde contenporaneamente. Ł'intonasion invese pol eser regołà regołarmente corda par corda.
El strumento xe restà sostansialmente imutà rispeto ai èstri de Leo Fender e Les Paul, el sviłupo atuałe verte prinsìpalmente so l'aquixision e manipołasion del son da parte dei pick-up. El bexogno de diałogàr co interfase digitałi cofà el MIDI ga menà a ła creasion de pick-up exafonici e convertidori anałogico-digitałi in grao de traduxer el segnàl anałogico in segnałe digitałe co cura. Otegnùo un segnàl in forma digitałe se pol rimeterlo in xenerador de soni canpionài (expander) par aver a dispoxision na varietà strumentałe virtualmente infinìa. Sto utiłixo del strumento xe parò ogeto de critiche da parte de chi che vede i expander e i canpionadori cofà strumenti, che permetendo ła riprodusion de qualsiassi tipo de strumento registrà in precedensa, snaturałixa e aviłise łe pecułiarità tìpeghe de ła chitara.
Cuałità
Ła cuałità de na chitara ełetrica xe dàda da tanti parametri. Inansituto se ła chitara xe stàda fata a man o xe un prodòto in serie. Inte el primo caxo insìde un mucio sò ła cuałità anca ła capaçità del leutèr che ła crea.
In un secondo logo ła sielta dei materiałi xe un mucio inportante sia par quanto revarda el corpo, sia par quanto revarda tastadùra e mànego: pì el legno xe prexià e sensa gropi e pì crese ła cuałità del strumento. I do łegni più difondesti ne ła reałixasion de łe tastadùre de łe chitare ełetriche xe el pałisandro e l'àxer, par el corpo l'onàro e el mogano, par el mànego d'àxer e el legno de ebano. Tutavia ancùo se utiłixa novi materiałi par la produsion del corpo cofà el plexiglas. Inaxonta xe inportante el fato ch'el corpo sia costruìo co un soło tòco e no co pì parte incołàe infra łore (tìpego de łe version economeghe).
Un altro fator che inside sò ła cuałità del strumento xe ła cuałità dei conponenti tecnici xontài, el ponte utiłixà, ła prexensa de un tremoło de cuałità nonchè łe mecaneghe e łe ełetroneghe cofà i pick-up de cuałità come xa dito e ła precixion de łe conponenti che regoła el son e i vołumi. Tra i altri fatori che determina ła cuałità ghe xe anca l'equiłibradura (capasità del strumento de tegnìr na posision comoda na volta indosà) e ła invernixadùra. Infra łe pì famoxe ghe xe quełe de ła Fender USA, co ła fàsa pì esterna nera che va a sfumàr verso cołori łignei verso el centro (cołorasion ciamà "sunburst") cołorasion che ga parò un costo pì alto de quełe mono cołor che no ga sfumadùre e łavorasion varie.
Distorsion e altri efeti
Al son prodòto da ła chitara ełetrica vien de frecuente aplicài efeti che modifega el son e ło rende pì adato al xenare muxegałe reałixà o al tipo de conpoxision. Infra sti qua l'overdrive, ła distorsion, e el fuzz, un mucio apresài inte el rock, ne ła pop music. de frecuente ai presedenti se asocia el pedàl wah-wah, un mucio in voga inte i ani 70-80. Infra i altri efeti aplicà co suceso a ła chitara ełetrica, se pol citàr delay, riverbero, chorus. flanger, phaser, octaver, pitch shifter, tremolo che va inserìi squaxi esclusivamente inte el "Loop Efeti" de l'anplifigador (el "Loop Efeti" o ła "Mandata e Ritorno" se loga infra preanplificator e finàl de potensa), sti tipi de efeti xe desconsegiài in una mandata e ritorno de tipo "seriałe", i xe artànto consegiài s'el pròpio anplifigador dispone de na mandata e ritorno in "Paraleło". Anca alcuni procesori dinamici cofà el conpresor e el noise-gate vien aplicài al segnałe de ła chitara par modifegàr l'inviłupo del son. Ł'utiłixo dei pedałi al fin de efetuàr el son xe na sielta stretamente corełàda col stiłe del chitarista in question. Cussì cofà Jimi Hendrix uxava tanto ne łe so execusion el wah-wah e el Dallas Arbiter Fuzz Face, David Gilmour in alcuni periodi ghe ga fato uxo del steso Fuzz Face o del Big Muff modèło Ram's Head, o Triangle, abinandoło a particołari sielte ne l'uxo de delay prima a nastro cofà el Binson Echorec e po' digitałi cofà l'MRX Digital Delay, el TC2290 prodòto da ła TC Ełetronica o el Tape Echo Simulator (T.E.S.) costruìo da Peter Cornish a partìr dal sircuìo del Boss DD2.
Tecniche
Anca se ghe xe ła prexensa de un gran nùmaro de efeti dei tipi più svarià, l'abiłità del chitarista resta l'ełemento più inportante ne l'execusion de łe varie tecniche, deventàe inte el corso del tenpo parte integrante de l'istitusion muxicałe de cółori che se avisina a sto strumento. Infra łe tecneghe pì famoxe e comuni ghe xe el bending, el vibrà, el slide, el palm mute, el ligà, hammer on e pull-off, el tapping, i armonici naturałi e artifisiałi e el sweep-picking.
Marche prinsìpałi
Sibén sia un mucio łimitativo ełencàr i marchi prinsìpałi de łe chitare, visto anca in sti ultimi ani el mercà de łe chitare xe drìo farse ła pónga de tanti novi nomi, picołe industrie, o anca ùgnołi leutèri, cussì cofà vece marche se xe drìo riafasàr co suceso drìo ani de inatività, se prexenta un ełenco curto de alcuni nomi masima noti.
Łe chitare Fender, prinsìpalmente i modèłi Stratocaster e Telecaster, xe utiłizàe praticamente in ogni stiłe, dal surf ani sinquanta, al country, al blues, al clasico rock ani sesanta e a l'heavy metal cofà Dave Murray. Fender xe oramai un sinboło de ła muxica Rock restà squaxi inalterà anca inte i ani setanta, otanta e novanta. In sti ultimi ani un mucio de chitaristi Indie, o in serca de sonorità nove, utiłiza de frecuente modèłi de Fender retegnùi "minori" cuałi Jazzmaster, Jaguar e altri. Utiłixàda in maniera minor inte el jazz, dove che se preferise de frecuente modèłi semiacustici. In particołàr el so modèło de ponta, Stratocaster gaveva introdòto na serie de inportanti inovasion, tanto che alcuni ła considera ła chitara pì influente mai prodòta. Tanti chitaristi, infati, cofà Jimi Hendrix, Eric Clapton o John Mayer ga utiłizà o utiłiza chitare Fender, par lo più Stratocaster. Sia de Mayer che de Clapton xe in vendita copie de łe chitare uxàe da łòri (Stratocaster) indove xe stanpà ła so firma.
Concorente direta de Fender xe Gibson, marca che produxe chitare łargamente utiłizàe in tuti i xeneri, dal jazz (in cui da senpre xe leader), al blues, ai xenari più duri cofà par exenpio l'hard rock (vedi AC/DC e Slash). Carateristega prinsìpałe de ste chitare xe soratuto l'utiłizo dei pickup humbucker e de łegni màsime pexànti. I modèłi prinsìpałi "solid body" de ła Gibson xe ła Les Paul, ła SG o "diavoletto", ła Flying V, ła Explorer e ła Firebird. Màsima noti xe anca alcuni modèłi "hollow body" cofà ła L-5 e ła ES-175 e "semi-hollow" cofà ła ES 335. Ła Gibson xe anca conosùa par un mucio de modèłi de chitar acustega cuała łe J45, ła Hummingbird e altre.
Cofà Fender anca Gibson ga cronpà altre marche de chitare. Ła Epiphone, par exenpio, xe stà cronpà da ła Gibson inte i ani sesanta pròpio par limitàr la concorensa. In sti ultimi ani Epiphone fabrica tanti strumenti simiłi ai modèłi Gibson ma in forma pì econòmega. Se ricorda parò che i Beatlesgà usà de frecuente modèłi Epiphone che in quei ani jera strumenti de notevołe cuałità. Modèło de ponta Epiphone xe Les Paul. Inaxonta, Epiphone continua a produxer modèłi orixinałi de chitara de pròpia inisiativa, cofà ła çełebre Casino o ła Epiphone Wilshire.
Montanja
thumb|right|Monte [[Paxubio|Pazubio]]
Chitara eletrica
Marche prinsìpałi
Naltra marca un mucio apresà xe ła Paul Reed Smith, (scurtà de frecuente in PRS), co un sound tanto versatiłe e adato ai nùmaroxi xeneri muxicałi (dal blues rock, fin al metal), PRS xe na marca, in fondo, novo sol marcà ma el xe riusìo ad afermarse e a crearse na nicia de mercà daseno interesante. El chitarista mesegan Carlos Santana xe stà forse, el pì gran profesionìsta ad uxàr chitare PSR e menarle danànsi al grando publico.
Montanja
Na montanja ła ze on rełievo de ła superfisie tarestre che el se destira sora el teren da torno inte na zona łimità. Ndàndoghe drio a łe convension eoropèe ła só altesa ła ga da èsar almanco de 600 (siesento) metri sol łeveło del mar e el só aparir el ga da èsar almanco co on fià de deficoltà de pasaji.
Chitara eletrica
Marche prinsìpałi
De notevołe pregio xe anca ła ESP Guitars, anca staltra produtrice de nùmaroxi modèłi, adati soratuto ai xeneri pì "estremi" (Metallica, Slayer), ła marca giaponéxe Ibanez, che produse un mucio de modèłi de chitare, de tuti i livèłi, de frecuente utiłizàe dai "virtuosi" o shredder (ad exenpio Steve Vai, Joe Satriani, ecc...), ma produxe anca chitare adate a blues cofà par exenpio el modèło George Benson.
Dean Guitars produxe chitare tradisionalmente utiłizà par el xenare metal (vedi Pantera, Megadeth, Gwar, Michael Angelo Batio, Alter Bridge). Ma no soło, ła Dean xe conosùa anca par chitare utiłizàe da artisti che, sibén in anbito hard rock, ga raìxe più blues (vedi ZZ Top.
Montanja
Inte ła stesa maniera A se parla de montanja anca cuando che parlemo de i rełievi c’A podemo catar so i altri pianeti o so i só satèłiti.
Par descrìvar na montanja A se tołe defarenti ełementi che i pol formarla:
Misurata
Misurata (in arabo: مصراتة, Misrāta) la xe na cità de la Libia sul golfo de la Sirte. La xe el cavologo de la Municipalità de Misurata, co i so cerca 400 000 abitanti la xe la terza cità de la Libia par povolazion dopo de Tripoli e Bengasi.
Zeografia
Misurata la ocupa na granda oase, separada dal Mediteraneo da na strissa de dune costiere, a cerca 4 km a nord se cata el promontorio de Cavo Misurata, intanto che 12 km pì a sud xe situà el porto de Qasr Ahmad (dito anca Misurata Marina) che de fato el costituisse un tut'un co Misurata.
La cità la se cata a cerca 210 km a sud-est de Tripoli e la xe ben coligada catandose su la strada nazional litoranea che, inaugurada da Benito Mussolini inte el 1937 e chiamada Litoranea Libega, poi Via Balbia, coliga Tripoli co Bengasi. Da Misurata parte anca strade e piste verso l'interior (Sebha e Ghadames). Poco dalonde dal centro de la cità in direzion sud se cata l'Aeroporto.
Dannemois
Dannemois el xe on comun de   822 abitanti del departemento de Essonne che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Burkina Faso
__HIDDENCAT__
El Burkina Faso xe un paexe de l'Africa oxidental. El confina co el Mali anordovest, el Nizer a nordest, el Benin e el Togo a sudest, el Ghana a sud, la Costa d'Avorio a sudovest.
Quistello
el xe un comun inte la provincia de Mantoa chel fa parte de la rejon Lombardia
Burkina Faso
Etimołozia
El se ciamaa Alto Volta, el nome vegnea da sti i fiumi Volta Nero, Bianco e Roso, che lo atraversa.
Anco’ el se ciama Burkina Faso che vol dir "el paese de i omeni integri".
Zeografia
El Burkina xe un paexe pianegiante, co naltitudine mèdia de 400 m.
Ghe xe tri fiumi importanti: Mouhoun, Nakambé, e Nazinon. On quarto del paexe forme el bacin del fiume Nizer.
Anca se ghe fiumi e laghi, el paexe l’è de frecuente ciapà da la seca. El toco setentrional de el paexe el fa parte de la zona arida del Sahel.
Antighità
La zona del Burkina l’è sta abitada da omeni fin da la preistoria. Inte el XV secolo a.C. se svilupò la civiltà del fero e de la ceramica. Varie etnie xe pasà dal Burkina. Fonti storiche segure ghe solo dopo el XV secola de la nostra era, co el Burkina fasea parte de l’impero Songhai.
Indipendensa
El ga vù l’indipendenza inte el 1960. En pochi ani, ghe sta’ tri colpi de Stato. El pi importante quel del 1983. Thomas Sankara ciapò el poder e ristruturò el governo. Sankara volea un governo che lavorase par lo svilupo de la zente. El fu copà inte el 1987 e Blaise Compaoré l’è diventà presidente de la republica.
Zeografia politega
El Burkina Faso xe na repùblega parlamentare. El cao de Stato xe Blaise Compaoré, e el cao del governo xe Tertius Zongo.
Etnie
Sirca metà de la popolasion la xe de etnia mossi. En te el nord ghe vive Tuareg, Peul e Hausa, popoli pastori e transumanti.
Religion
I musulmani xe el 50%, i cristiani 30%, e quei che segue religioni tradisionali 20%.
Lengoe
Lengoa oficial xe el francexe.
Economia
La majoria de la zente la laora i campi o se da a l’alevamento de le bestie. Sorgo, milio, formenton e bagigi xe prodoti par el marcà interno, el coton l’è esportà.
Cultura
I Burkinabe xe famosi par i laori de scultura e de pitura.
Tanti musicisti burkinabe laora in Costa d’Avorio.
A Ouagadougu, la cavedal, ghe la bienale del cinema africano.
Mistretta
el xe un comun inte la provincia de Mesina chel fa parte de la rejon Sicilia
San Pascual (Ávila)
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Ávila, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Teatro San Samuełe
El Teatro San Samuełe de Venesia el xe sta uno dei teatri pì prestigioxi intrà quełi ativi inte ła sità łagunare, in tuto sete, durante el Setesento.
El xe sta tirà su inte el 1656 su comision de ła fameja Grimani e el xe sta subito destinà ała rapresentasion de spetacołi de proxa; soło durante el secoło seguente a ghe xe sta ałestìi co magior frequensa opare łiriche e spetacołi de bałeto.
Distruto da on incendio inte el setenbre 1747, el xe sta ricostruio e - par sielta de ła fameja Grimani che ła ga preferìo dirotar ła muxega łirica seria verso el novo e pì ełegante Teatro San Benéto) - destinà prevałentemente a rapresentasion de opare bufe alternà a laori in proxa.
Ła ricostrusion ła xe sta fata a tenpo de record e inte el majo del 1748 el teatro el gera de novo conpletà. I palchi i gera sta ridoti da siè a sinque ordini ma ła strutura orixinałe ła gera restà invarià. In queło steso ano in ocaxion de ła Fiera de ła Sensa a xe sta rapresentà ł'opara Il mondo alla roversa co łibreto del Goldoni e muxega de Galuppi. Łe senografie, ł'ałestimento e ł'iłuminasion, aprontae in quel'ocaxion, łe xe sta conservae inte na stanpa de Codognato, in seguito riprexa da on dipinto de Gabriel Bella.
I tenpi de riedificasion i testimonia che ła strutura a ł'interno del perimetro dei muri ła gera sta reałisà in masima parte co struture de łegno e materiałi dipinti. Da chi anca ła anca ła faziłità dei incendi che i colpiva co grande frequensa sti edifici. Łe robe łe xe canbià ała fin del Setesento quando łe struture postise łe xe sta sostituie da opare murarie parecio pì sołide ma anca pì costoxe. El primo esenpio de tałe modificasion de tènica costrutiva el xe rapresentà dal teatro La Fenice. Ła crixi econòmega de ł'aristocrasia ła ga portà a ł'avento de na clase de inprenditori organisà in forma societaria che i gerano in grado de frontexare i costi che ł'atività teatrałe ła richiedeva.
El San Samuele el ga visto ła diresion - sia pure par pochi ani, dal 1737 al 1741 - di Carlo Goldoni, che el ghe gaveva fato rapresentare (e el ghe gavaria fato rapresentare in seguito) diversi so laori e che - su sołecitasion senpre dei Grimani - el ga łasà po par pasare al teatro d'opara San Giovani Grisostomo. Par ła fiera de ł'Asension del 1736 i ghe gaveva fato raprexentare, so muxega de Giovanni Maria Marchi, La generosità pułìtega, drama par muxega in onore "di sua eccellenza il signor generale Neupergg, generale d'infanteria, colonnello d'un reggimento di sua maestà cesarea cattolica e comandante di Luxembourg, eccetera, eccetera, eccetera".
Soto ła diresion goldoniana a xe scuminsià, proprio inte sto teatro, ła grande riforma teatrałe che ła ga moso i primi pasi co ła raprexentasion del Momolo Cortesan (1738) comedia co testo scrito soło par i ruołi prinsipałi e el resto recità all'improvviso.
A fin Setesento el teatro el gheva perso tanto del so antico prestigio. Inte el 1770 i Grimani i gera stati costreti a cedarlo, a cauxa de ła crixi econòmega che gaveva colpio el patrisiato venesian. In seguito el xe restà sarà par diverse stajon, riversendo soło inte el 1819 come teatro sociałe sitadin dedicà soratuto ała prosa. Dal nome de ł'inpresario Giuseppe Camploy, che ło gheva riłevà, el xe diventà Teatro Camploy. El xe sta demołìo inte el 1894 e al so posto a ghe xe sta edificà na scoła.
Contrexéville
Contrexeville el xe on comun de  3 202 abitanti del departemento de Vosges che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Flaumont-Waudrechies
Flaumont-Waudrechies el xe on comun de   382 abitanti del departemento de Nord che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Gea de Albarracín
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Teruel, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Aragona.
Cliousclat
Cliousclat el xe on comun de   638 abitanti del departemento de Drôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Le Mesnil-Simon
Le Mesnil-Simon el xe on comun de   180 abitanti del departemento de Calvados che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Bapaume
Bapaume el xe on comun de  3 887 abitanti del departemento de Paso de Calè che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Saint-Jorioz
Saint-Jorioz el xe on comun de  5 738 abitanti del departemento de Alta Savoia che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
L'Hermitage
L'Hermitage el xe on comun de  4 437 abitanti del departemento de Ille-et-Vilaine che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
Plan-de-Cuques
Plan-de-Cuques el xe on comun de 10 934 abitanti del departemento de Bouches-du-Rhône che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Buigny-l'Abbé
Buigny-l'Abbé el xe on comun de 311 abitanti del departemento de Somme che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Saillenard
Saillenard el xe on comun de   785 abitanti del departemento de Saône-et-Loire che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Vlieland
el xe un comun dei Paexi Basi, situà inte ła provinsa de Frìxia.
Arcuà Petrarca
Arcuà Petrarca (nome ufisałe in italian Arquà Petrarca) el xe on comun de 1876 abitanti, inte i Cołi Euganei in provincia de Pàdova.
Etimołoxia
El toponemo de Arcuà el vien dal latin Arquatum o Arquata, che in tei secołi fin che ghe jera ła Republega de Venesia el xe sta modefegà in Arquada, e dopo tramutà in Arcuà. In tel 1868, cuando che xe sta l'anesion del Vèneto al Regno d'Itàlia se ga decixo de canbiarghe el nome in Arcuà Petrarca, in onor del poeta che ga vivesto i so ultemi ani de vita inte sto paexe.
Châteauneuf-en-Thymerais
Châteauneuf-en-Thymerais el xe on comun de  2 619 abitanti del departemento de Eure-et-Loir che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Entrange
Entrange el xe on comun de  1 241 abitanti del departemento de Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Micheline Calmy-Rey
thumb|left|Micheline Calmy-Rey (2011) Micheline Calmy-Rey (nata l'8 de lujo 1945 a Sion, Canton Vałexe) ła xe na dona połitega svisera. Ła xe membro del Consejo federałe svisero dal 2003. Ła xe iscrita al partio sociałista. Ła xe stà ełeta presidente de ła Confederasion Elvetica do volte.
Bretigny-sur-Morrens
el xe on comun del distreto de Gros-de-Vaud che el fa parte del canton Vaud in Svisara
Saint-Michel
Saint-Michel el xe on comun de  3 417 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Monteils (Tarn-et-Garonne)
Monteils el xe on comun de  1 361 abitanti del departemento de Tarn-et-Garonne che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Camargo (Spagna)
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Cantàbria, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Cantàbria.
Proveysieux
Proveysieux el xe on comun de   507 abitanti del departemento de Isère che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
783 v.C.
El 783 v.C. (DCCLXXXIII v.C in numari romani) el xe un an del VIII secoło a.C..
Annoville
Annoville el xe on comun de   672 abitanti del departemento de Manche che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Saint-Martin-Labouval
Saint-Martin-Labouval el xe on comun de   186 abitanti del departemento de Lot che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Thieux
Thieux el xe on comun de   439 abitanti del departemento de Oise che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Saint-Éloi (Creuse)
Saint-Éloi el xe on comun de   225 abitanti del departemento de Creuse che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Hyper Search
Hyper Search l’è un motor de riserca sviłupà da Massimo Marchiori. Sta tenica ła se baxa su ła relasion che liga ła singoła pajina col resto del Web. El gà verto ła strada pa' ła seconda xenèrasion de motori de riserca (in particołar a Google che in seguito ga sviłupà el PageRank).
Val-de-Vesle
Val-de-Vesle el xe on comun de 912 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Bordes
Bordes el xe on comun de 2 884 abitanti del departemento de Pyrénées-Atlantiques che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Le Mesnil-Villement
Le Mesnil-Villement el xe on comun de   299 abitanti del departemento de Calvados che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Sabbioneta
el xe un comun inte la provincia de Mantoa chel fa parte de la rejon Lombardia
Milazzo
el xe un comun inte la provincia de Mesina chel fa parte de la rejon Sicilia