cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Val Łiona
Val Łiona el xe on comun de 3084 abitanti de ła provincia de Vicensa. El xe stà istituìo il 17 febbraio 2017 da la fuxion de i comuni de Grancona (co frasion San Gaudenzio e Spiazzo) e San Zerman dei Bereghi (co frasion Campolongo e Villa del Ferro). El municipio el xe in località Pederiva.
Movimento par na Eoropa de łe Nasion e de ła Libartà
El  el xe on partio pułìtego eoropeo de ispirasion sovranista, nasesto inte el 2015.
Sovranità
La sovranità xe ła soma dei poderi de on goerno (podere lejisłativo, podere executivo e podere judisiario), riconosua a un sojeto de el Dirito publego internasionałe (esenpio: Stato) che połe esar na anima o un organo cołejal.
Movimento Pułitego Cristian d'Eoropa
El  el xe on partio pułìtego eoropeo de ispirasion cristian-democràtega e conservatora-sociałe, nasesto inte el 2010.
Val Łiona
El nome el vien dal fiume Liona che el score longo el teritorio del comun.
Bołìvia
Bołìvia (denomenasion derivada dal nome del libarador Simón Bolívar - aimara: Wuliwya; quechua: Buliwya; guaranì: Volívia), e dal 2009 ufisalmente Stato Plurinasionałe de Bołìvia , el ze un paeze sovran sensa litorałe situà inte ła rejon sentrosidentałe de Amèrica del Sud, pułitegamente formà cofà un stato plurinasionałe, desentrałizà, republegan e co autonomie locałi.
El paeze el ze organizà in nove departementi, ła so capitałe costitusionałe e istòrega ła ze Sucre, andove che el susiste el òrgano zudisiałe; mentre che ła so Sede de Goerno ła susiste inte ła sità de La Paz, andove che i susiste i òrgani ezecutivo, lejislativo e ełetorałe.
La confina verso nord e a l'oriente col Braziłe, al sud co Paraguay e Arzentina, e a l'osidente col Chiłe e el Perù. El ze un Stato sensa litorałe e costitusionalmente el mantien na reclamasion teritoriałe col Chiłe par na desbocadura sovrana inte l'osèano Pasìfego. La so superfise ła ze ła sesta pì estendesta del Latinoamèrica e ła ze formada da vari geogràfeghi cofà ła cordillera de łe Ande, el Altipian, ła Amazònia, i Piani de Moxos e el Chaco, esendo uno dei paezi co pì granda biodiversità inte el mondo.
Inte el so teritorio i se ghea desviłupà siviłizasion preispàneghe cofà Tiwanaku, ła Cultura Idràułega de las Lomas, ła cultura moxeña e altre che łe soravive finmente inte i dì de uncó, cofà i Aymaras, urus, chiquitanos, guaraníes e altri. I Incas i ghea concuistà ła parte osidentałe de l'atuałe teritòrio bołiviano e i lo ghea denomenà Collasuyo. Posteriormente el Inpero spagnoło el ghea domenà e controłà el teritòrio, canbiàndoghe el nome e ciamàndoło Audiensa de Charcas finmente che inte el 6 de agosto del 1825 el se ghea indipendizà e inte l'11 de agosto de l'isteso ano el ghea ciapà el nome de Repùblega de Bolìvar, finmente rivar ciamarse inte el nome atuałe inte el 3 de otobre del 1825, o sia Bołìvia. Inte ła so atuałe costitusion pułìtega ła Bołivia ła se ghea declarà cofà un paeze plurinasionałe reconosendo reconosendo che inte el so teritòrio łe coeziste vàrie nasion che łe ga orìzeni antesedenti a ła cołonizasion spagnoła.
Ła conta de na popołasion de arente i 10,1 milioni de abitanti drio i dati de l'ùltemo censo del 2012. Ła Bołìvia ła ze un stato multiètnego, gavendo na popołasion formada da persone de orìzeni indìzene, mestise , eoropee , asiàteghe e africane.
Ła spagnoła ła ze ła łéngua ufisałe e predomenante, anca se 36 léngue indìzene łe detien el status de idioma ufisałe, de łe cuałe łe pì parlae łe ze el quechua par el 25%, el aimara par el 11% e el guaranì par el 1% de ła popołasion totałe. Un censimento del 2001 el declara che l'88,4% de ła popołasion indìzena ła parla cofà łéngua mare o cofà seconda łéngua el spagnoło.
Ła Bołìvia ła ze un paeze in via de desviłupo de rèdito mèdio e ła se cata al 4º posto par ła Uguajansa de Rèdito inte l'Amèrica Latina e intrà i paezi che pì cresimento econòmego ła ga gavesto inte ła rejon sudamericana. Ła ze stada un menbro fondador de ła Organizasion de łe Nasion Unie (ONU), el FMI, ła OEA, e ła Unasur. Atualmente ła ze in procedimento de adezion al Mercosur.
Zeografia połitega
Dal punto de vista połitego ła xe na republica presidensiałe composta da 9 departementi (departementos).
Distreto de Riviera
El distreto de Riviera l'è on distreto del Canton Tisino, in Xvisara. Confina co i distreti de Blenio a nord, de Leventina a nord-ovest, di Locarno a sud-ovest e di Belanzona a sud, in sta manjera come col Canton Grixoni a est. Il capoluogo ze Riviera, on comun nato inte el 2017 da l'agregasion comunal de Lodrino, Cresciano, Iragna e Osogna. I servisi del distretto, intra sti cua la Pretura e la Xudicadura de paxe, le se encontra a Biasca. La fa parte de la Rejon Tre Vali. miniatura|Biasca miniatura|Lodrino, Riviera
Bołìvia
Organizasion teritoriałe
Bołìvia ła se organiza teritorialmente in nove departementi, che a so volta i se divide in 112 provinse, e ste cuà in 339 munisipi e teritòri indìzeni canpezini.
In acordo a cheło che ze sta stabiłio da ła Costitusion Pułìtega del Stato, ła Leje de łe Autonomie e Desentrałizasion ła règoła el procedimento par ła ełaborasion de Statuti Autonòmeghi e Carte Orgàneghe, el trasferimento e distribusion de conpetense direte e conpartie intrà el liveło sentrałe e łe entità teritoriałi desentrałizade e autònome. i susiste cuatro livełi de desentrałizasion:
Bertrand Gachot
Bon piloa de Formula 1 nao in Lussemburgo da pare fransese e madre todesca, ma de nasionalità belga (e par sto motivo europeista convinto), che parò ga visto roinar la so cariera a causa de na banal lite inte el trafico de Londra co on taxista. I tanti mesi de prigion in Inghilterra ghe causa la perdita del posto in Jordan, che el sostituirà col debutante Michael Schumacher.
El Port de la Selva
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Bertrand Gachot
Bertrand Gachot xe stà on bon piloa de Formula Un, in atività tra el 1989 e el 1995. Al termine dela stagion 1990, el costrutor Eddie Jordan, noto ai apasionadi par la partesipaxion dei soi team ale Formule minori, el anunsia de voler prendar parte ala suxesiva stagion dela masima serie co na vetura de so costrusion. A pilotarla sei ciamai el roman Andrea De Cesaris e el belga Bertrand Gachot. Gachot gavea debut do ani prima col team Onyx del'ecentrico miiardario Jean Pierre Van Rossem. Gachot e De Cesaris i scominsia a otegner discreti risultai a bordo dela sorprendente Jordan 191, fin al clamoroso aresto del belga. Durante na lite co on taxista inte el sentro de Londra, el piloa par difenderse el spruxa on spray urtegante acquistà in Xermania sui oci del malcapità aversario, ed essendo la bonboleta ilegal in Inghiltera (la vien equiparaa a 'n'arma) el vien imediatamente arestà. Da lì scominsia el so calvario. Pensando de caarsela co na multa, Bertrand ga sotostimà la gravità del reato, cussita la so detenxion la se prolunga par mesi, e solo dopo na longa bataja legal, co petision dei soi coleghi ed interogasion al Parlamento Europeo el otegne de novo la libertà.
Sovranità
L'espresion poderi de goerno no la xe riferìa soło che a ła clasega tripartision dei poderi del Montesquieu (lejislativo, executivo e jiudisiario), ma l'inbrasa tuti i conponenti de el jus majestatis, cusì come se ga manifestà inte ła storia de l'omo. El modo co el qual sta soma de poderi xe organixada e ripartia, xe dita forma de goerno.
Bertrand Gachot
La so cariera la xe parò ormai definitivamente conpromexa. A sostituirlo sula Jordan el vien ciamado el ventiduene todesco Michael Schumacher, che el vegnea dala categoria Sport Prototipi.
Oltre che un Formula 1 Gachot ga corso anca inte ła 24 Ore de Le Mans, vinsendola inte el 1991 ala guida de na Mazda.
Webcam
Una webcam (paroła conposta che ła unise "web", scursamento de World Wide Web) e "cam" (par camera, tełecamara in inglexo) ła xe na tełecamara picenina doparàbiłe soło (o prinsipalmente) cofà dispoxidivo de input par on ełaborador.
Dòparo
El prinsipałe dòparo de łe webcam el se połe reasùmare inte ła posibiłità de inpiegarle par far na videoconferensa traerso el Web o altri sistemi baxai so Internet co tante aplegasion de Mesajistega istantanea
On altra doparasion racuanto popołare de łe webcam ła xe cheła de ła trasmision contìnua de imàjini in vivo (streaming video) da determinai łoghi del mondo. El costumar de istałar webcam in łocałità de intarese torìstego el se xe drìo sparpagnàr in tuto el mondo.
Oncora, webcam vien a volte doparae par fini de monitorajo o videosorvejansa o par ła rejistrasion de video (sol disco rixido del computer). Inte i ùltemi ani racuanti modełi de webcam i xe divegnesti popołari intrà i astrofiłi, che łe desfruta cofà strumenti de baso costo par riprexa de imàjini de pianeti e altri ojeti sełesti łumenoxi.
Contea
Na contea ła pol esare intexa come:
Laiz
Laiz el xe on comun de 1 212 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Piteglio
el xe un comun inte la provincia de Pistoja chel fa parte de la rejon Toscana
Provincia de Barsełona
__HIDDENCAT__
Ła provincia de Barsełona (en catałan: Província de Barselona; in castijan: Provincia de Barcelona) ła xe una de łe quatro province de ła comunità autonoma de ła Catałogna, inte ła Spagna nord-orientałe, nonché ła pì popołoxa de ła Catałogna.
151
El 151 (CLI en numeri romani) el xe un an del II secoło.
Leansa par ła Paxe e ła Libartà
El  el xe on partio pułìtego eoropeo de ispirasion sovranista, nasesto inte el 2015.
151
Morti
150er
Moratinos
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Das (Spagna)
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Iragna
la xe na frasion del comun de Riviera chel fa parte a so 'olta del distreto de Riviera chel fa parte del canton Tisin in Xvisara.
Lucignano
el xe un comun inte la provincia de Arezo chel fa parte de la rejon Toscana
1795
El 1795 (MDCCXCV in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
Lodrino (Riviera)
la xe na frasion del comun de Riviera chel fa parte a so 'olta del distreto de Riviera chel fa parte del canton Tisin in Xvisara.
Amlikon-Bissegg
Amlikon-Bissegg el xe un comune del Canton Turgovia de 1.204 abitanti.
Nicolás Maduro
thumb|Nicolás Maduro
Nicolás Maduro Moros (nasù a Caracas el 23 de novenbre de el 1962) el xe on ditador e poidego de el Venesueła. El xe ditador de a Republega Bołivariana de el Venesueła co el Partio Soçiałista Unio de el Venesueła da el 2013, el xe stà Ministro dei Afari Foresti da el 2006 a el 2013 e vicepresidente da el 2012 a el 2013.
Mudá
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Nicolás Maduro
Maduro xe deventà presidente, co on decredo de łexe dopo a morte de el ditador de prima, Hugo Chiávez, da sto cuà zà nomenà prima de a morte. Xe stà ełet par do mandai, co broji e falsificasion da lu denegai, el so goerno ga portà a el Venesueła na gran crixe economega, co el amanco dei beni, cofà medexine, e magnar de primo bixogno, a cresita de a corusion, de l'inflasion, de a deincuensa e de a poartà. Maduro no rispeta gran parte dei diriti de l'omo, e manifestasion e łe proteste łe xe represe co vioensa da a poisia de stato,tanti oponidori poideghi i xe copai, torturai e ghe xe tanti caxi de maltrati cofà a vioense sesoai.
El 23 de zenaro de el 2019 Juan Guaidó, presidente de l'Asenblea Nasionał de el Venesueła, se aotoprocoama, co el sostegno de gran parte de a popołasion venesoełana, presidente de el Venesueła ad interim par łibararlo da el rexime de Maduro e portarlo a ełesion democradeghe. Guaidó xe stà reconosù e sostegnù da 55 stadi e da l'UE, Maduro da 16.
Barga
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Avena sativa
L ' avena comune, avena, vena o biada (nome sientìfego Avena sativa L., 1753) ła ze na spece de pianta spermatofita monocotiledone apartegnente a ła fameja Poaceae (sotofameja Pooideae ex Graminaceae).
Etimolozia
El nome zenèrego (Avena) el deriva da on nome latin par avena (nome volgare de ła pianta cultivada fin da l'antighità). L'epìteto spesìfego (sativa) el ìndega na pianta cultivada, de consevensa no selvàdega.
El nome sientìfego de ła spece el ze stà definio da Linneo (1707 – 1778), conosesto anca cofà Carl von Linné, biòłogo e scritore svedezo considerà el pare de ła moderna clasifegasion sientìfega dei organismi viventi, inte ła publegasion "Species Plantarum" (Sp. Pl. 1: 79 - 1753) del 1753.
Sinonimia
Sta entità ła ga vesto inte el tenpo difarenti nomenclature. Ła sevente lista ła ìndega racuanti intrà i sinònemi pì frecuenti:
152
El 152 (CLII en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Morti
150er
Espolla
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
1787
El 1787 (MDCCLXXXVII in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
Fai de ła Paganeła
Fai de ła Paganeła el xe on comune de 900 abitanti inte ła provincia de Trento. I inpianti de risałita a ła Paganeła i ne fa on'inportante locałità turistega invernałe.
Lantenay
Lantenay el xe on comun de 277 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
153
El 153 (CLIII en numeri romani) el xe un an del II secoło.
Morti
150er
Roccarainola
Roccarainola el xe un comun itałian de 7 164 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 28,33 km². L'abità el xe situà a 102 metri s.l.m. El confina co i comuni de Arienzo, Arpaia, Avella, Cervinara, Cicciano, Forchia, Nola, Paolisi, Rotondi, San Felice a Cancello e Tufino.
Polentinos
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Montecarlo (LU)
el xe on comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
1765
El 1765 (MDCCLXV in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
Ligsdorf
Ligsdorf el xe on comune fransexe de 297 abitanti che el se cata inte el departemento de ł'Alto Reno inte ła rejon de ł'Alsazia.
Esponellà
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Eugène Ionesco
__HIDDENCAT__
thumb
Biografia
Ionesco el xe nato a Slatina, in Romania, inte el 1909 ma el se ga trasferio subito co so pare e so mare a Parigi.
El xe ritornà in Romania soło inte el 1925 dove che l'inpara finalmente al rumen e el frequenta ł'Università de Bucarest.
El se ga maridà inte el 1936 co Rodica Burileano (da cui inte el 1944 el ga 'vudo na fioła), Ionesco el xe diventà profesore ordinario e subito dopo el ga na borsa de studio par fare dei studi sora ła poesia fransexe.
Ła so opera teatrałe ła ga scuminsià a vegner fora inte i ani '50. El scrive: La cantatrice calva che ła vien mesa in scena ł'11 de majo 1950 al Théâtre des Noctambules, ma ła rixulta on vero fałimento. Ionesco non si lascia scoraggiare, perché ora sa ciò che ha da dire e il modo inte el cuało dirlo.
Tra el 1950 e el 1952 el scrive altre 8 pièces che zà łe definise i so prinsipi de dramaturgia:
Albaredo per San Marco
el xe on comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Albosaggia
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
San Gennaro Vesuviano
San Gennaro Vesuviano el xe un comun itałian de 11 073 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 7,01 km². L'abità el xe situà a 56 metri s.l.m. El confina co i comuni de Nola, Ottaviano, Palma Campania, San Giuseppe Vesuviano e Saviano.
154
Morti
150er
Camaiore
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
156
El 156 (CLVI en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Morti
150er
155
El 155 (CLV en numeri romani) el xe un an del II secoło.
1715
El 1715 (MDCCXV in numeri romani) el xe un an del XVIII secoło.
155
Morti
150er
Fontanals de Cerdanya
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Fiłozofia
__HIDDENCAT__
thumb|La [[soeta de Minerva el ze el sìnboło de ła fiłozofia]]
Inte el proseguimento de ła istòria de ła fiłozofia altri autori che i sègue sta opinion i ze Cartèzio («Tuta ła fiłozofia ła ze cofà un àlbara, che ła ga łe raize che łe ze ła metafìzega, el trozo el ze ła fìzega, e łe rame che łe nase da sto trozo łe ze łe altre siense, che łe se reduze in trè prinsipałi: ła medezina, ła mecànega e ła morałe, intendendo ła pì alta e ła pì perfeta morałe, che presuponindo na conosensa totałe de łe altre siense, ła ze l'ùltemo grado de ła sajesa»), Thomas Hobbes, e Immanuel Kant, el cuało, el definise ła fiłozofia cofà «siensa de ła rełasion de ogni conosensa col fin sesìfego de ła razon umana».
Altri pensatori i pensa che ła fiłozofia ła gàpia da mirar a ła conosensa de l'èsar par come che el ze sevendo un percorso che, fate łe dèbite defarense, el va dai ełeai finmente a Husserl e Heidegger.
Fiłozofia teorètega
Ojeto de ła fiłozofia teorètega ła ze ła conosensa inte el senso pì astrato e zenerałe; ła pusibiłità e el fondamento del conósar uman, e i so ojeti pì universałi e astraesti, cofà l'èsar, el mondo, etc.
Villamediana
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Lavours
Lavours el xe on comun de 124 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Camporgiano
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Villaturde
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Carl Reiner
__HIDDENCAT__
Flòrida
__HIDDENCAT__
Carl Reiner
Carl Reiner (New York, 20 de marso del 1922 – Beverly Hills, 29 de zugno del 2020) el xe on ator, rejista, produtor merican.
Flòrida
Ła Florida, dal 3 de marso 1845, el kostituise el 27° Stato dei Stati Unii de Amèrika; el xe el 4° Stato pì popołoxo e el 22° pì estexo dei USA.
157
El 157 (CLVII en numeri romani) el xe un an del II secoło.
Flòrida
Ła capa el nome da ł'ajetivo in łéngua spagnoła ke sta par "infiorada"; el termine el xe sièlto in quanto sta rejon ła xe sta deskoerta inte el periodo de Paskua, camà, apunto in spagnol, Pascua florida. Ła xe camada anka Stato del sołe (Sunshine state).
Carl Reiner
El ga vinto ben nove Emmy Awards, e el xe cusì l'omo che ghene ga vinti de pì in cariera.
Flòrida
Ła se kata inte ła parte meridional dei Stati Unii, in bona parte korisponde a ł'omonima penixoła. El teritorio el se estende dal łiveło del mar a na altitudine masima de 105 m; ła parte sentral del Stato ła xe okupada da łe Everglèiż un enorme palù ke łe xe una de łe pì famoxe atrative turistege.
Kavedal del Stato de ła Florida ła xe ła sità de Tałehàsi; ła cità pì granda ła xe keła de Jeksonvil ko sirka 820.000 abitanti, invenka l'area metropułitana pì granda ła xe kela de Maiemi.
Połitega
El Stato el xe rapresentà a ła Kamera dei Rapresentanti da 25 deputai.
Ła pena de morte ła vien exeguia par mexo de pontura letałe o karega ełètrega.
Aprica
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Sphagnum
Sphagnum L. comunemente ciamà sfagno o mus-cio de ła torba el ze on zènaro che el tołe drento sirca 380 spece de mus-ci. El ze el ùnzoło zènaro vivente de ła fameja de łe Sphagnaceae.
Tassonomia
Ła lista sevente ła detien na lista de łe spece pì difondeste:
Grespan
Grespan el xe un comune de 4216 abitanti inte ła provincia de Treviso.
Distreto de Weinfelden
El distreto de Weinfelden el xe on distreto del Canton Turgovia, in Svisera. El confina co i distreti de Kreuzlingen a nord, de Bischofszell a sud-est, de Münchwilen a sud, de Frauenfeld e de Steckborn a ovest. El capołogo el xe Weinfelden.
San Giorgio a Cremano
San Giorgio a Cremano el xe un comun itałian de 45 523 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 4,11 km². L'abità el xe situà a 56 metri s.l.m. El confina co i comuni de Ercolano, Napoli, Portici e San Sebastiano al Vesuvio.
Uusimaa
Ł'Uusimaa (Nyland in svedexe, in Nylandia łatin, lett. "tera nova") ła xe na rejon de ła Finłandia meridionałe, che ła se cata so łe rive del Golfo de Finłandia.
158
El 158 (CLVIII en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Careggine
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Castelnuovo di Garfagnana
el xe on comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Ardenno
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Weinfelden
Weinfelden el xe un comune del Canton Turgovia de 9.511 abitanti.
Le Montellier
Le Montellier el xe on comun de 297 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Fontcoberta
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Forallac
__HIDDENCAT__
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Villameriel
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
San Zorzi in Bosco
San Zorzi in Bosco el xe un comun italian inte ła Rejon Vèneto e parte de ła Provinsia de Pàdoa, el conta 6290 abitanti che i ga nome sandordexi, el cuał santo patrono l'è San Zorzi che el caje i 23 avriłe.
El comun el se poxa intieramente so ła pianura vèneta a circa 23 km a nord del caoliogo provinsiałe. El confina a ovest co Piasoła so ła Brenta, nord-ovest co Grantorto e Fontaniva, a nord co Sitadeła, a nord-est co Tónboło, a est co Viła del Conte e a sud co Canpo San Martin.
San Zorzi in Bosco l'è spartìo inte el abitato omònimo, łe frasion de Lobia, Sant'Ana Moroxina e Pajoła, łe locałità de Conjo, Jarabasa, Persegara, Bolxoneła e numaroxe altre contrà.
Miss Italia
Miss Italia el xe un concorso de belèsa par xovane dòne itałiane che se svolxe ogni ano. Fin da ła prima edision tante de łe partesipanti se ga fato notar, riusendo cusì a scominsiar na cariera inte el mondo de ła moda, de ła tełevixion e del cine.
San Zorzi in Bosco
A San Zorzi se cata Viła Bembo, inportante dimora de ła fameja venesiana, che ła vien fora dal Setesénto. De un sècoło pì vanti ła xe Viła Anselmi, che ła xe stada sede del munisipio dal 1924 al 2001, in stiłe romàntego. Ła Ceza parociałe, dedicada a San Zorzi, del cuałe se cata un afresco del Santo chel conbate col drago.
Miss Italia
El concorso el xe sta inventà inte el 1939 come 5000 lire par un sorriso e el ga ciapà el nome de Miss Italia dal 1946.
San Giuseppe Vesuviano
San Giuseppe Vesuviano el xe un comun itałian de 27 467 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 14,17 km². L'abità el xe situà a 101 metri s.l.m. El confina co i comuni de Ottaviano, Palma Campania, Poggiomarino, San Gennaro Vesuviano, Saviano, Striano e Terzigno.
Mus-ci
I mus-ci łe ze piante picenine privae de tesuo vascołare apartegnenti a ła divizion Bryophyta, che ła conta sirca 10.000 spece difondeste in tuto el mondo, prinsipalmente inte łe àree de bosco e longo i fiumi, andove ghe ze na prevałensa de onbria (sciafilia) e l'umidità.
Caraterizai da fusti poco desvilupai e struture a forma de foja, i se prezenta cofà menbri pì evołui e vołumenozi de ła ex divizion Briophyta podendo rivar a estension de 20 cm (fin a 50 par el mu-scio tropegałe Dawsonia superba).
Racuante spece (Sphagnum spp.) no łe contien clorofiła ma i połe imagazinar inte i so tesui grande cuantità de lìcuidi par osmozi.
Clasifegasion
Tradisionalmente, ła divizion Bryophyta ła njien sudividesta in trè clasi:
Descuerte bio-mołecołari dei ùltemi ani, i ga sertifegà che el grupo de łe briofite łe rezulta èsar parafiłètego. Par sta motivasion łe trè clase łe ze stae ełevae cadauna al rango de divizion: Bryophita (inte el novo senso), Anthocerotophyta e Marchantiophyta. De consevensa, segondo ła moderna clasifegasion cuà adotada, ła divizion Bryophyta ła ze costituia da sołe spece de mus-ci e ła clase Bryopsida ła ghene raprezenta uncó solché na parte e miga pì ła totałità:
Divizion Bryophyta
Curiozità
Ghe ze un rełìchio de na spece fòsiłe, prezente finmente da ła ùltema jasasion : ła Paludella squarrosa, inte ła pałù de Santa Catarina de Valfurva e in altri lioghi intrà łe Alpe, el ze prezente so na superfise de calche metro cuadro, in mezo a łe cavane.
Castiglione di Garfagnana
el xe on comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Villamoronta
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Fornells de la Selva
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
159
Morti
150er
160
El 160 (CLX en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Bema
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
San Paolo Bel Sito
San Paolo Bel Sito el xe un comun itałian de 3 422 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 2,95 km². L'abità el xe situà a 50 metri s.l.m. El confina co i comuni de Liveri e Nola.
Molazzana
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Santoyo
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Le Plantay
Le Plantay el xe on comun de 564 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
161
El 161 (CLXI en numeri romani) el xe un an del II secoło.
Morti
160er
Fortià
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Dìgrafo
In lenguìstega, on dìgrafo o digrama ła xe na secuensa de do grafemi (o létare) che drento de na łéngua łe identìfega grafegamente on fonema (o on grupo de fonemi) indipendente dal vałor fonołòxego singołarmente ciapà da łe létare che i ło conpone.
1580
El 1580 (MDLXXX in numeri romani) el xe on an del XVI secoło.
Bianzone
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
162
El 162 (CLXII en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Pescaglia
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Le Poizat-Lalleyriat
Le Poizat-Lalleyriat el xe on comun de 720 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Villaviudas
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Carezà
Ła carezà (pron. carezà o carexà) dita anca caredà ła vien definìa dal Còdexe de ła Strada come ła parte de ła strada destinà a far pasar i mezi de trasporto; l'è fata da una o pi corsìe de marcia e de sòłito ła xe pavimentà e ła ga de łe striche cołorae che ségna el bórdo (drio quel che dixe el nóvo cod.strada, art.3, coma 1, n°7).
Oltre che da striche bianche (o załe in caxo de łavuri in córso), el bórdo de ła carezà el pol èser segnà da paracari.
Su ła carezà ghe pasa tuti i mezi de trasporto, fora che in caxi speciałi quando ła segnałètica ła riserva dei percursi aposta par serte categorìe (par exenpio łe piste par bisicléte o łe corsìe pedonałi par nar a pie).
Piazza al Serchio
el xe on comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Sphagnum palustre
Sphagnum palustre L. el ze on mus-cio de ła fameja Sphagnaceae, difondesto inte i anbienti de Palù, co àcue ołigotròfeghe e che łe gàpia on pH àsido..
Arsiè
Arsiè al é an comun de 2 830 abitanti inte la provincia de Bełun.
Seren del Grapa
Serén del Grapa (Sarén in dialèto) l'é'n comùn de 2423 persone de la provincia de Bełun té'l Veneto.
Storia
Él teritorio de Sarén l'é stat teatro de bruti combatimenti intrà l'esercito italian e quel austriaco té la prima guera mondial. Él fronte l'era su té'l Grapa, ultimo baluardo a difesa de la pianura veneta. Par él coràjo dimostrà da la popolasion e par recordàr le soferénse patìde l'é stat dontà "del Grapa" al nome Serén.
Él comùn él ze stat decorà co la crós de guera al valor militar par i sacrifici de la só popolasion ai tempi de la seconda guera mondial.
San Sebastiano al Vesuvio
San Sebastiano al Vesuvio el xe un comun itałian de 9 167 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 2,65 km². L'abità el xe situà a 175 metri s.l.m. El confina co i comuni de Cercola, Ercolano, Massa di Somma, Napoli e San Giorgio a Cremano.
Bormio
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Garrigoles
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Vertavillo
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
San Romano in Garfagnana
el xe on comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Lent
Lent el xe on comun de 1 405 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Giancarlo Matteotti
El xe sta deputato par quatro legislature, dal 25 de zugno 1946 al 15 de majo 1963.
El xe sta sotosegretario al Biłancio inte el governo Fanfani IV dal 24 de febraro 1962 al 21 de zugno 1963.
Inte el 1964 el xe sta incriminà del reato de incitamento a pratiche contro ła procreasion. Ła Camara dei deputati ła gà conceso ł'autorisasion a procedare. A xe sta posta ła question de łegitimità costitusionałe de ł'art. 533 del Codice penałe, che ła Corte costitusionałe ła ga dichiarà non fondà. Ła norma ła sta dichiarà costitusionalmente iłegitima 6 ani dopo.
163
El 163 (CLXIII en numeri romani) el xe un an del II secoło.
Morti
160er
Garrigàs
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Sphagnum subnitens
Sphagnum subnitens Russow & Warnst. el ze on mus-cio de ła fameja Sphagnaceae. Ła se destribuise in climi połari, tenperai e subtropegałi, difondesto inte ła Amèrica del nord, Eoropa, Azia, Nova Zełanda e Antàrtide.
Seravezza
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
164
El 164 (CLXIV en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Buglio in Monte
el xe on comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
164
Morti
160er
André Sogliuzzo
André Sogliuzzo (New York (New York), 10 de agosto 1966) xe un ator statunitènse.
Mestrin
Mestrin (nome ufisial in italian Mestrino) el xe on comun de 11.436 abitanti de ła provincia de Pàdova.
Storia
Ła storia de Mestrin a scumissia co l'Inpero Roman, dato che in tea xona xe sta catà diversi reperti de l'epoca in question.
165
El 165 (CLXV en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Morti
160er
Alto Reno
Confini
El teritorio del departemento el confina co i departementi del Teritorio de Belfort (Territoire de Belfort) a sud, dei Vosgi (Vosges) a ovest e del Baso Reno (Bas-Rhin) a nord, oltre che co ła Germania (Land Baden-Württemberg) a est e co ła Svisera (cantoni Baxilea Sità, Baxilea Canpagna, Sołeta e Jura) a sud-est.
Caiolo
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Ger (Spagna)
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Montigny-le-Bretonneux
Xemelagi
L'è xemelà co:
Villanueva de Córdoba
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Cordoba, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Andalusia.
Pat Hingle
__HIDDENCAT__
Martin Patterson Hingle (19 de lujo 1924 – 3 de xenaro 2009) el xe stà on ator merican.
San Vitaliano
San Vitaliano el xe un comun itałian de 6 220 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 5,37 km². L'abità el xe situà a 30 metri s.l.m. El confina co i comuni de Marigliano, Nola, Saviano e Scisciano.
Massarosa
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Triollo
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Minucciano
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Campodolcino
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Les Neyrolles
Les Neyrolles el xe on comun de 639 abitanti del departemento de Ain che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Diałeto baso-navaro
right|thumb|330px|Estension dei diałeti baschi, con i so nomi en łéngua El baso navarexe (en basco behe nafarrera) l'è un diałeto del basco parlà en quaxi tuta ła Basa Navara e in çerti paexi del nord de ła Navara. El ga aprosimativamente 50 000 parlanti. En te ła clasificasion de Koldo Zuazo, l'è considerà come apartenente al grupo navaro-łabortan.
Grupi
El diałeto baso-navarexe el vien divixo en do grupi:
Grizinjan de Soco
Grixinjan de Soco (nome ufisial in italian Grisignano di Zocco) el ze on comun de 4231 abitanti de ła provincia de Vicensa.
Michael Gough
__HIDDENCAT__
Michael Gough (23 de novenbre 1916 – 17 de marso 2011) el xe sta un ator Britannico.
Xirona
__HIDDENCAT__
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Ignazio Marino
Biografia
Inte el 2013 el xe stà eleto Sindico de Roma dopo aver batùo al balotajo Gianni Alemanno. El 1° de novenbre 2015 el se ga dimeso.
Teritorio de Belfort
El Teritorio de Belfort (Territoire de Belfort) el xe on departemento fransexe, che el fa parte de ła rejon Borgogna-Franca Contea (Bourgogne-Franche-Comté‎‎‎). El teritorio del departemento el confina co i departementi del Doubs a sud, de ła Haute-Saône a ovest, dei Vosgi (Vosges) a nord e de ł'Alto Reno (Haut-Rhin) a nord-est, oltre che co el canton svisero del Jura a sud-est.
Fuente-Tójar
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Cordoba, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Andalusia.
Frómista
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
El Bo
thumb|El Bo
Palazo del Bo, o mejo "El Bo" come che i ło ciama tuti cuanti, el xe ła sede de l'Università de Padoa dal 1493. El xe stà regałà in te'l 1405 a un becaro da Francesco Carraresi, Sior de Padoa, come pagamento de łe derate de carne che sto becaro el gavéa dà durante l'asedio de ła sità. Ła propietà de l'"Albergo del Bove" ła xe pasà inte el 1539 al università, che dónca ła ga cavà come sinboło el teschio de bo.
Deso el Bo xe ła sede del retorato, de ła facoltà de Giurisprudensa e de łe aule de raprexentansa de łe altre facoltà. Inte ła córte vecia e inte łe aule storeghe se pol védar sentenari de stèmi nobiłiari e de busti de profesori e de studenti che sà sucedù inte i secołi. Ghe xe oncora conservà ła catedra de Galileo, l'antico teatro anatomico del 1594, che xe stà el primo al mondo, e ła statua de Elena Cornèr, prima dòna łaureà del mondo. thumb|Stemi de studenti e profesori, Aula Magna de Pałazzo Bo, su na foto de [[Paolo Monti del 1966]]
Cołegamenti forèsti
Tour virtuale del Bo
Sitadeła
Sitadèła (nome ufisial in italian Cittadella) el xe un comun de 20 025 abitanti de ła alta padovana.
Istòria
Ła sità, co ła só resintada muraria, ła xe nasesta inte el 1220 par vołer del comun de Pàdoa. Da łora, i ełeminti pì caraterìsteghi de ła sitadina i xe stai propio l'inportansa del aneło murario e ła so poxision stratèxega inte el ànbito del teritorio padovan.
Cascà in man a Exelin da Roman par un curto ténpo, ła se ga tólto un róło stratèxego inte i confrunti del teritorio torno inte ła seconda metà del duxento, sècoło inte el cuałe ła ga conosesto na granda fiorida. Inte el 1236 Pàdoa ła ga parmeso a ła sità ła posibiłità de darse łexe propie. Inte el 1318 Sitadèła ła xe pasà soto el controło de Cangrande de ła Scała. Ła xe tornà daspò indrio a Pàdoa, łora sioria dei Da Carara. Inte el trexento el róło de Sitadèła el xe cresesto ncora e ła Podestaria ła se ga slargada.
Inte el 1405 Sitadèła ła se ga data de só vołer a ła Repùblica de Venesia, otegnendo in canbio el parmeso de conservare łe só łexe. Dal 1483 ła xe sta regałà da Venesia a Roberto Sanseverino, ła cui faméja ła ga tegnesta fin el 1499, mentre pa' un ano, dal 1503 al 1504, ła xe sta data a Pandolfo Małatesta, daspò i pati xurai striti intrà Pandolfo e la Serenisima.
'L ano 1508 el ga visto ła nasesta de ła łiga de Cambrai, contro Venesia. El Małatesta, sior de Sitadèła, el xe pasà łora al s-ceramento nemigo. Par sta raxon cua ła sitadina ła xe sta pì volte tacà e sachejà da łe trupe inperiałi. Ła paxe venesiana ła xe tornà soło che inte el 1516.
Daspò sti fati, Sitadèła ła ga conosesto tri sècułi de paxe, destacai inte el 1797, co che łe trupe de Napoleon łe se ga tolto el poseso de tuto el teritorio partegnesto a ła Repùblica de Venesia. Sitadèła ła xe pasà łora soto el dipartimento del Bachion e, pa' un serto ténpo, anca soto ła provincia de Vicensa. Dal 1814 ła ga conosesto anca ła dominasion austriaca, che ła xe finia inte el 1866, ano inte el cuałe ła xe sta tolta drénto al Regno d'Itałia.
Ancó Sitadèła ła xe una de łe sità pì riche d'Itałia: co soło che 20 000 abitanti, ła cónta pì de 2.500 dite.
Cultura
Dal 2004, a Sitadèła se svolxe ła Festa dei Vèneti, na festa che inte el arco dei ani ła ga visto 'ndare su el nùmaro dei partesipanti fin a pì de 30 000 persone.
Spor
Ła ga na scuadra de bałon l'Associazione Sportiva Cittadella, che ła se cata in Serie B, seconda divixion del canpionà itałian.
Sant'Agnello
Sant'Agnello el xe un comun itałian de 9 029 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 4,15 km². L'abità el xe situà a 75 metri s.l.m. El confina co i comuni de Guardia Lombardi, Lioni, Morra De Sanctis, Nusco, Rocca San Felice, Torella dei Lombardi e Villamaina.
Piasoła
El comun el se poza intieramente so ła pianura vèneta a circa 18 km a nord del caoliogo provinsiałe. El confina a nord col Gado e Grantorto, a nord-ovest co San Dordi in Bosco, a ovest co Canpo San Martin, a sud-ovest co Curtaroło, a sud co Łìmena e Viłafranca Padoana, a sud-est co Canpodoro e a est co Ca' Mizan.
Piasoła so ła Brenta ła ze spartìa inte el abitato omònimo, łe frasion de Carturo, Ìzoła Mantenja, Prezina, Treminjon, Vacarin e łe locałità de Santa Cołonba e Boschiera.
Arma Comunał
Spartìa in cuarte: ła prima e ła ùltema indorae co na àcuila de arzento in voło, łe mezane verde co zejo de oro.
Xiografìa
El teritorio de Piasoła so ła Brenta l'è intieramente pianejante, co lezieri declivi in prosimità del fiume che el forma el confin comunałe a ponente. Denje de nota łe ze łe buze rente ła Brenta, o sia łe ex cave de jara, nomadeso lagheti artificiałi, uno dei cuałi de demension notévełe. Par Piasoła pasa anca ła rosta Contarina che ła alimenta el bacino de Prezina e el vecio majo de Piasoła darente ła piasa.
Storia
Na trasa del'antigo casteło ła se poe forse capire drénto al zòcoło sora del qual se cata la viła de ancuo. Sto zòcoło poe darse chel sia el recordo de na costrusion che a sua volta ła podeva végnare dal casteło.
Da recordare ła xe anca ła prexensa, inte el XIX sècoło de ła faméja Camerini, ła cuałe ła ga restorà ła caxa, che ła jera drio cascare in ruina, faxendoła tornare beła come inte el pasà. Ła xe anca stada fondamental par l'industriałixasion e par ła strutura del stesso paéxe, infati grasie a ła faméja Camerini łe xe stae turà su caxe e fàbriche par ła mandòpara che che ła łavorava łà drénto. El paéxe el xe stà strasforà conpletamente e el xe pasà, inte i ani vinti, da teritorio de sołi canpi a un dei posti più industriałixai del Vèneto.
Gianluca Grignani
Gianluca Grignani, (Miłan, 7 de avril 1972), el xe un cantante, chitarista itałian.
El ga vendùo conplesivamente sìrca 5 miłioni de dischi çertifegài da FIMI, tra cui un disco de diamante (Destinazione Paradiso, uno dei album più vendùi del 1995),  quattro dischi di platino (La fabbrica di plastica, Sdraiato su una nuvola, Uguali e diversi, Il re del niente),  e due dischi d'oro (Campi di popcorn, Romantico Rock Show).
Anni '90
Cresùo a Precotto, periferia nord de ła metropołi łonbarda, el se trasferise a Correzzana (in Briansa) a l'età de 17 ani. Fin da xovanisimo el taca scrivar canson (influensà sia da grupi cofà The Beatles, Police e Nomadi, ma soratuto el so pì grando mito fin da l'età di 6 ani, Elvis Presley sia da cantautori itałiani cofà Lucio Battisti) e a sonar in picołi łocałi de ła so xona.
Drìoman el studiarà inte el Centro Profession Musica, istituto conduxesto da Franco Mussida.
Fondamentałe par el so parcorso artìstego ce l'incontro co Vince Tempera e Massimo Luca, chitarista e produtore (xa hitarista de Battisti, Concato e altri), che i ło propone a łe pì inportanti caxe discogràfeghe. Inte el 1994 xe ła PolyGram che deside de metarlo soto contrato e prexentarlo al pùblego de Sanremo Giovani co el sìngoło La mia storia tra le dita. Alcuni mexi dopo ghe xe stà l'exordio, inte ła categoria Nuove Proposte, al Festival de Sanremo col brano Destinazione Paradiso, che suito deventa un stragrando suceso. Senpre inte el 1995 Gianluca inside el so primo album, Destinazione Paradiso, che vende in un soło ano do miłioni de copie e ło slansa anca inte el marcà sudamerican, oltra a farghe vinser un Telegatto cofà artista rivełasion de l'ano. Dopo el suceso, tuto d'un colpo el sconparise da łe sene e scominsia a ciapar pìe na łegenda metropułitana segondo cui el sarìa adiritura morto de overdose.
L'ano sucesivo el publega La fabbrica di plastica produxesto senpre da Massimo Luca co Ła cołaborasion de Greg Walsh. A l'usìda el xe stà acolto co criteghe contrastanti e xe stà un "flop" de vendite, dixorientando el mercà e el so pùblego pròpio par el caratere sperimentałe e rock de l'opera che pareva slontanarlo dal stereotipo de tìpego cantante pop itałian dei so exordi. Durante ła registrasion de l'album se ga prospetà el ritorno a Sanremo inte l'edision del 1996, che Grignani parò ga rifiutà.
In sti primi ani el se ga faxesto notar suito par el so caratere rùspio e fora dai schemi, rifiutando, oltra a Sanremo, partesipasion in playback e łimitando łe aparision in tełevixion e ła promosion dei so łaori. El se ga rendesto anca protagonista, in negativo, par alcuni so conportamenti durante el Fabbrica di Plastica Tour.
Inte el 1998 vien publegà Campi di popcorn, coproduxesto co Jay Healy (che gavea xa łaorà par tanti artisti cofà John Mellencamp, Live e Patti Smith). L'ispirasion de l'opera xe fruto de un łongo viaxo che porta el cantaudor da Vancouver in Canada fin a Puerto Vallarta in Mèsego, co tape a Nashville, inte ła Graceland de Elvis Presley e termena a New York, inte'i łexendari studi de ła Hit Factory indove ch'el registra tuto l'album.
Inte el 1999 Grignani fa ła so segonda aparision al Festival de Sanremo co Il dì perfetto, canson che dà anca el tìtoło a ła so prima racolta de sucesi (Il dì perfetto), contegnente remix, version acusteghe e live dei suoi tòchi pì conosùi, oltra a inediti.
Ani 2000
Pasài do ani, inte el 2002, Grignani partesipa par ła tersa volta a Sanremo co Lacrime dalla luna; brano che el prełude a l'usiida del disco Uguali e diversi,, grasie soratuto al traino de ła hit estiva L'aiuola.
Dopo alcuni ani de ecesi e turbołense, conpreso l'uxo de cocaina, inte'l2003 el publega Succo di vita, segonda racòlta de sucesi (che i vien rimasterixai dixitalmente par l'ocaxion) co do inediti: Mi stracci il cuore (perdere il controllo) e Succo di vita; Succo di vita deventa anca el titoło de un sucesivo DVD contegnente materałe inedito insieme a na sełsion dei mejo videoclips de łe so canson pì famoxe.
Inte el 2005 el cata a cołaborar co Andrea Guerra (so fiol del poeta Tonino Guerra) a ła conpoxision de Che ne sarà di noi, par ła cołona sonora de l'omonemo film de Giovanni Veronesi co l'ator Silvio Muccino; co staltra el vinse e'l riseve el renomà premio de ła Grolla d'oro par il Cinema 2005 a Saint Vincent.
Inte el 2006 Gianluca Grignani partesipa oncora al Festival de Sanremo indove ch'el prexenta el brano Liberi di Sognare, ełiminà al primo turno, ma che otien un bon riscontro radiofonego e ło porta verso un łonghisimo tour che ło tien inpegnà par oltra un ano e mexo.
1
El 1 (I in numeri romani) el xe un an del I secoło.
Morti
0er
Pieve Fosciana
el xe on comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
167
Morti
160er
Gombrèn
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Caspoggio
el xe un comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
Guadalcázar
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Cordoba, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Andalusia.
Franca Contea
Ła Franca Contea (in franzese Franche-Comté) ła xe na rejon de la Fransa oriental. Ła xe costituia da quatro departementi e el so cavologo el xe Besançon.
Łe sità prinsipałi, oltre a Besançon, łe xe Belfort e Montbéliard.
Porcari
el xe un comun inte la provincia de Łuca chel fa parte de la rejon Toscana
Fonzaso
Fonzaso (anca pronunsià Fondaso) al ze an comun de 3 413 abitanti inte la provincia de Bełun.
Ghe ga dà Natali a Giovanni Battista Bilesimo (Fondaxo, 1716 – Venesia, 1799), un acadèmico.
Storia
Sta xona la era ocupada da un giazaro in època giasal, po insediaminti preistòreghi ze sta descoerti visin el monte Avena.
Fondaxo la é stata in paes abità de i romani, el èra su la strada che da Feltria (Feltre) el portea su fin a Augusta in Germania, la Via Paolina (diramaẑion de la via Claudia Augusta Altinate). A l'època de le invaxion barbàriche risale i do castèi de Fondaxo, un te la sèla de Arten, cuel'àltro vexin al cóvol de san Micèl.
In època medieval el paexe ga visto varie vicende łigade a ła fameja de i Ezzelini. Fondaxo el ga sènpre seguì la stòria de Feltre, ndando dal 1404 sot a la Republica de Venesia par cuatro sècoli, pò sot a l'Àustria e co la Guera austro-prusiana (Tersa Guera de Indipendensa) a far definitivamènte parte de l'Itàlia, fin al dì de incoi.
Llanars
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Xirona, che ła fa parte de ła comunità autònoma de Catełogna.
Castello dell'Acqua
el xe on comun inte la provincia de Sondrio chel fa parte de la rejon Lombardia
168
El 168 (CLXVIII en numeri romani) el xe on an del II secoło.
Morti
160er
Sant'Anastasia
Sant'Anastasia el xe un comun itałian de 27 296 abitanti. El xe inte ła sità metropułitana de Nàpułi inte ła rejon Canpania e el se estende so na area de 18,74 km². L'abità el xe situà a 150 metri s.l.m. El confina co i comuni de Aversa, Casandrino, Cesa, Giugliano in Campania, Grumo Nevano, Melito di Napoli e Sant'Arpino.
Lantadilla
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Palencia, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja e Leon.
Émile Zola
__HIDDENCAT__
Émile Zola (Pariji, 2 de apriłe 1840 – ibídem, 29 de setenbre 1902) el xe stà un scritor francexe, considerà cofà el representante pi grando de el naturalixmo.
Aggius
Aggius (en gałurexe Agghju, in sardo Azos), el xe on comune de 1 686 abitanti inte ła provincia de Sasari, inte ła rejon storega de ła Gałura.
Berg (Turgovia)
Berg el xe un comune del Canton Turgovia de 2.985 abitanti.