cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sean Penn
Ativizmo
Sean Penn in zonta el fa parte de l'Advisory Board de l'organizasion par ła protesion de ła vota marina Sea Shepherd.
Daspò l'ataco ruso inte i confronti de l'Ucraina, inte'l febraro 2022 el va Kyiv co'l fin de zirar n documentario che'l testimonia i efeti devastanti de l'invazio, resevendo i rengrasiamente de'l presidente ucraino Volodymyr Zelens'kyj. L'ator, che'l zera stà in Ucraina inte'l novenbre del 2021, el razonze ła zona de guera de ła capitałe dopo èsar rivà inte'l paeze prima de ła serada de'l spasio aereo, e el partesipa inte ła zornada de'l 24 de febraro a na confarensa co ła vice primo ministro Iryna Vereshchuk, come testimonià da łe someje ofisiałe. Ła conferma de ła prezensa de Penn in Ucraina ła ze rivada anca da ła caza produtora de'l film-documentario.
Santo Stefano di Rogliano
el xe on comun inte la provincia de Coxensa chel fa parte de la rejon Całabria
Orosei
Orosei (in sardo: Orosèi) el xe un comun itałian de 7 034 abitanti. El xe in provincia de Noro inte ła region Sardegna e el se estende so na area de 91,00 km². L'abità el xe situà a 19 metri s.l.m.
Bas-en-Basset
Bas-en-Basset el xe on comun de  4 348 abitanti del departemento de Alta Loira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Lamontgie
Lamontgie el xe on comun de   649 abitanti del departemento de Puy-de-Dôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Galez
Galez el xe on comun de   182 abitanti del departemento de Hautes-Pyrénées che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Bellemagny
Bellemagny el xe on comun de   190 abitanti del departemento de Alto Reno che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Sainte-Souline
Sainte-Souline el xe on comun de   118 abitanti del departemento de Charente che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Châtillon-sur-Marne
Châtillon-sur-Marne el xe on comun de   668 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Olargues
Olargues el xe on comun de   679 abitanti del departemento de Hérault che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Lasson
Lasson el xe on comun de   146 abitanti del departemento de Yonne che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Élancourt
Élancourt el xe on comun de  25 400 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Faucon-de-Barcelonnette
Faucon-de-Barcelonnette el xe on comun de 319 abitanti del departemento de Alpes-de-Haute-Provence che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Cessey
Cessey el xe on comun de   333 abitanti del departemento de Departemento de Doubs che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Ladevèze-Rivière
Ladevèze-Rivière el xe on comun de   214 abitanti del departemento de Gers che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Albaida
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Vałénsia, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Vałénsia.
Croix-Fonsomme
Croix-Fonsomme el xe on comun de   257 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Formigine
Gemełagi
Formigine la xe gemellà co:
Pihem
Pihem el xe on comun de   948 abitanti del departemento de Paso de Calè che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Saint-Ouen-sous-Bailly
Saint-Ouen-sous-Bailly el xe on comun de   220 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Baìcoło (el Pese)
El baìcoło o branzin (nome sientifego Dicentrarchus labrax) el ze un pése marin de ła fameja dei Seranidi. El se dize Seebarsch in todesco, sea bass in ingleze, branzino in itałian.
Denominasion diałetałe itałiane e in łengue minoridarie
El baìcoło el ze conosùo, inte łe varie rezon e aree de'l stato itałian, co tèrmani difarenti conforme i diałeti e łengue minoridarie:
Descrision
El se prezenta co un corpo scuazi siłìndrego, grande sciame, do ałe dorsałe separàe ed inserìe a metà de'l dorso, ałe ventrałe poco pì indrìo de łe petorałe, boca e denti picołi. El cołor el ze grizo-azuro supariormente, biancastro so'l ventre co stiadure nere. Ła se reconose fasilmente dai altri Mugilidae a cauza de ła testa łarga e masisa e de ła palpiera trasparente che ła coverze l'ocio, do carateri asołutamente tìpeghi de ła specie. Łe só dimension màseme łe ze de 100 cm de łonghesa par sirca 4,5 kg de pezo. El pezo el varia da specie a specie parché ghe ze infati na rasa de nome Mazzone che ła razonze anca i 8 kg.
Ałimentasion
El se nutre de onji tipo de invertebrà bentonico e anca de materiałe orgànego in deconpozision. El se ałimenta so'l fondo anca se A ze comun incontrarlo in suparfise.
Jouhet
Jouhet el xe on comun de   527 abitanti del departemento de Vienne che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Margut
Margut el xe on comun de   770 abitanti del departemento de Ardennes che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
La Giettaz
La Giettaz el xe on comun de   403 abitanti del departemento de Savoja che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Bonfol
el xe un comun del distreto de Porrentruy che el fa parte del canton Jura in Svisara
1773
El 1773 (MDCCLXXIII in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
Conchy-les-Pots
Conchy-les-Pots el xe on comun de   705 abitanti del departemento de Oise che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Caillac
Caillac el xe on comun de   599 abitanti del departemento de Lot che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Topa
La topa xe na inbarcasión a fondo piato tìpega de ła Laguna de Venesia.
Dopo che se gà sviłupà inte el Novesento cofà mexo da dipòrto, se tràta de na variànsa più capiente topo da cui se desferensia par la forma del pòpe che xe piana (a specio) e non tondixante e par le dimensión più cotegnùe. Tìpegamente, infati, na topa préxenta na lónghesa conprexa infra i 6,5 e i 7,30 metri e na larghésa che varia intra 1,70 e 1,90 metri.
Anca la propulsión xe versatiłe: l'inbarcasión pol esar spénta sia a rèmi (co posisión de voga a ła veneta e da uno a quatro vogadóri) che a veła co albòro trasportàbiłe loxà inte el trasto popiero, timón-darìva poxisionà a pòpe e veła al terso. La forma a spècio del pòpe se gà po' mostrà parfetamente adata par l'istałasión de motori forabordo, favorìndo cussì el rapìdo pasagio a na propulsión motorixàda patòca. Le dimensión cotegnùe, che fasiłita ła navigasión anca ne ł'area urbana, e ła versatiłità dei mexi de propulsión gà fisà el suceso de sto tipo de inbarcasión, che xe intra łe più diramàe in sità, adibita prinsipalmente par funsión de diporto (pol trasportàr sìe-sete persone) e ocaxionalmente par el strapòrto de carghi rełativamente contegnùi. Verso ła fin del Novesento, ai modełi tradisionałi reałixài in legno se gà fiancà anca modełi reałixà in vetroresina.
Cosne-Cours-sur-Loire
Cosne-Cours-sur-Loire el xe on comun de  9 874 abitanti del departemento de Nièvre che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Terranova da Sibari
el xe on comun inte la provincia de Coxensa chel fa parte de la rejon Całabria
Auñón
__HIDDENCAT__
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Guadalajara, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja-La Mància.
Pocé-sur-Cisse
Pocé-sur-Cisse el xe on comun de  1 639 abitanti del departemento de Indre-et-Loire che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Auboué
Auboué el xe on comun de  2 514 abitanti del departemento de Meurthe-et-Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Bendorf
Bendorf el xe on comun de   216 abitanti del departemento de Alto Reno che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Marsa
Marsa el xe on comun de   18 abitanti del departemento de Aude che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Gino Bartali
__HIDDENCAT__
"L'è tutto sbagliato, l'è tutto da rifare!"
- Gino Bartali
thumb|right|400 px|Gino Bartali (1914-2000) Gino Bartali (Ponte a Ema, Firense, 18 de lujo 1914 - Firense, 5 de majo 2000) l'é stà un coridore de çiclismo italian.
Soranominà "l'intramontabiłe", in cariera, el gaveva vinto, tra ł'altro, 3 Giri d'Italia (1936, 1937 e 1946) e 2 Tour de France (1938 e 1948) e l'é stà campion italian par 4 volte (1935, 1937, 1940 e 1952). Al Giro d'Italia el gaveva vinto 12 tape e al Tour de France 17.
Nota gera la so rivałità co Fausto Coppi.
Beaulieu (Alta Loira)
Beaulieu el xe on comun de  1 029 abitanti del departemento de Alta Loira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Piègora
Ła piègora o pégora o feđa (Ovis aries, Łineo 1758) el xe un mamìfero, de ła famégia dei bovidi, xenere Ovis.
Se trata de n'anemal domesticà fin da ténpi antighìsimi, catà deso in ogni continénte. Ła vive prinsipalmente in ciàpoł, e par gestirla l'omo el se fida de frecuente a cani pastóri.
El nome piègora (el łatin pecus el xe un tèrmine che el endegava ogni anemal de arlevamento e daspò el xe pasà a soło sta spece) el xe reservà al'individuo fémena cresùo, el masc-io el se ciama molton o monton o bék, mentre el pìcoło el xe ciamà agneło o gnelòt o ciot fin a un ano de età.
Ła piègora ła xe arlevada par ła late, par ła carne e par ła łana. Sta qua, che ła xe el peło de ła piègora, ła xe doperà fin dai ténpi veci come fibra tèsiłe. Ła soa mantiłia, che ła xe xe toxà ogni ano al'inisio del'istà, ła fornise łana de quałità desferénte a seconda de ła rasa del'anemal e de ła parte del corpo da ła qual ła vien fora.
Ła late come béver ła xe tanto manco difondesta de queła de vaca, parò el xe doparà parécio 'ntel'industria par ła produsion de formagio piegorin e puina. In particołar, ła łate de piègora ła xe più rica de grasi e i soi prodoti i prexenta n'aroma più marcà.
I agnełi i xe arlevai prinsipalmente par ła carne, soło na parta ła xe infati fata créser par èser destinada a ła reprodusion. Xe tradision difondesta in molte xone d'Itałia magnar carne de agneło inte el dì de Pascua; l'agneło el xe, del resto, la bestia sacrifegal par ecełensa inte łe culture che łe se fasa sul basin del Mediteraneo.
Na rasa tipica e autoctona del Veneto ła xe ła piègora alpagota che ła vien arlevada par ła carne, in spece queła del'agneło, l'agneło d'Alpago.
Inte un mucio de xone del'Itałia sentral l'agneło da łate, overosia co póco più de un mexe de vita, da tanti preferio par ła carne tènera, el xe ciamà "abbacchio".
I xe paréci a considarar ła piègora n'anemal sénpio: sta credénsa ła xe creada dal fato che łe xe davèro spauróxa e ła se defénde unéndose in grupi conpati. Studi dei ùltimi ani i ga demostrà che sta roba ła xe conpleamente falsa: łe piègore łe xe intełigénti e łe xe bone a reconoser fin a sinquanta altre piègore soło da ła fasa e łe ga anca na bona memoria. Łe piègore łe ga ła tendénsa de seguir na fémena più savia piutosto che un mas-cio dominante.
Châtillon-sur-Morin
Châtillon-sur-Morin el xe on comun de   217 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Olmet-et-Villecun
Olmet-et-Villecun el xe on comun de   180 abitanti del departemento de Hérault che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Burlats
Burlats el xe on comun de  2 131 abitanti del departemento de Tarn che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Lorcières
Lorcières el xe on comun de   173 abitanti del departemento de Cantal che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Gardères
Gardères el xe on comun de   443 abitanti del departemento de Hautes-Pyrénées che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Rascona
La rascona gera na inbarcasión da strapòrto tìpega de ła laguna de Venesia, ancùo non più utiłixàda.
De grande dimensión (la longhésa mèdia xera de 28 metri par na larghésa de 6,5 metri), gera caraterixà da na forma a mexałuna e fondo piàto[1] co un pescàr derivàbiłe dai 35 centimetri a vòdo a poco più de un metro e mexo a pien cargo.
La pròva e ła pòpa tute do a pónta verticàl dal profiło tondà, gera un mucio èrte rispèto al peło de ł'aqua, rivando fin a quatro metri e mexo. A segónda de łe dimensión, la portàda xera conprexa infra łe 15 e łe 120 tonełàe.
La propulsion gera a veła, co do albòri abatìbiłi e vełatura al terso, opùr a traìno co cavałi inte i tràti fluviałi atresà.
I timóni se trovava a pòpa e vegniva governài da un singoło marinér. Gera indotàda a pòpa de na gabìna dal covèrto a forma sircołàr, adibìa ad alòxo par l'equipagio. La stiva gera proteta da łe intenperìe da un inbògio de tełe insieràe e stiòre (el tierno) fisàda so na apoxita strutura mobiłe in legno. L'inbarcasión gera stàda utiłixàda par el traspòrto de marcansìe fin a ła metà de ł'Otosento par po' cascàr e fenìr in disuxo patòco.
Andałusia
__HIDDENCAT__
L'Andalusia (in spagnolo Andalucía) ła xe una de łe disete comunità autònome de ła Spagna. Ła xe conponesta da oto provinse: Almería, Càdexe (Cádiz), Cordoba, Granada, Huelva, Jaén, Màłaga e ła Sevija, aonde che se cata el caologo de la comunità autònoma de l'Andalusìa. La confina a nord co le rejon de ła Estremadura, Casteja e Ła Mància, a est co la rejon de Mùrcia, a òvest co i distreti de Faro e Beja, in Portogalo, a sud, se ghe se cata poxisioà ła enclava ingłexa de Xibiltera.
La xe la pi popołada comnunità autònoma de ła Spagna co 8.202.220 viventi inte el 2008 e ła segonda pì estendesta par cheło che rivarda ła superfise, che, unìo a ła só storia e a ła so cultura ła ghe conferise on pexo significatìo a drento del Paexe Ibèrego.
La configurasion xiogràfega la xe uno dei lementi che ghe dà el so èsar ùnxoła a l'Andalusìa. Dal ponto de vista xiogràfego, drento ghe se pol distìnguar tre grande àree anbientałi, formae da l'interasion de difarenti fatori che i infruensa l'anbiente fìxego: la Sierra Morena (che ła divide l'Andalusìa da ła Mexeta). la Cordejera Bètega e la Depresion Bètega che la desferensia l'Andalusìa Alta da la Andalusìa Basa.
Provinse
L'Andalusia ła xe dividesta in 8 provinse:
Sità
Łe prinsipałi sità de ła Andałusia łe xe:
Sainte-Sévère
Sainte-Sévère el xe on comun de   524 abitanti del departemento de Charente che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
1774
El 1774 (MDCCLXXIV in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
Foucrainville
Foucrainville el xe on comun de   78 abitanti del departemento de Eure che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Espoo
Espoo (Esbo en svedexe) ła xe na sità finlandexe de 235.575 abitanti, che ła se cata inte ła rejon de l'Uusimaa.
Champignolles
Champignolles el xe on comun de   76 abitanti del departemento de Côte-d'Or che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Alegría-Dulantzi
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Álava, che ła fa parte de ła comunità autònoma dei Paexi Baschi.
Albal
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Vałénsia, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Vałénsia.
Ladevèze-Ville
Ladevèze-Ville el xe on comun de   236 abitanti del departemento de Gers che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Landogne
Landogne el xe on comun de   238 abitanti del departemento de Puy-de-Dôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Michel Platini
__HIDDENCAT__
Émancé
Émancé el xe on comun de   880 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Michel Platini
Michel François Platini (Jœuf, 21 de zugno 1955) l'é un ex-xugadore de bałon, alenatore e dirigente sportivo francexe de origine italiana, atuałe presidente de l'UEFA.
Sopranominà "Le roi" ("el re"), el ga xugà par el Saint-Étienne, la Juventus, el Nancy e ła naxionałe francexe , metendo a segno 224 goal , vinçendo da xugadore 1 canpionato europeo, 1 Copa dei Canpioni, 1 Copa de łe Cope, 1 Copa Intercontinentałe, 1 Supercopa Europea, 2 canpionati italiani, 1 canpionato francexe, 1 Copa Italia, 1 Copa de Fransa   El se ga agiudicà par 3 volte de fila (1983, 1984 e 1985) el Bałon de oro    e 'l ga vinto par 3 volte el titoło de capocanoniere inte el canpionato italian.
Crouttes-sur-Marne
Crouttes-sur-Marne el xe on comun de   647 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Samsung Gear S3
El Samsung Gear S3 l'è el sesto rełojo intełijente prodoto da Samsung Electronics co sistema operadivo nadivo tizen. El fa parte de la fameja Samsung Gear e l'è sta lansà el 18 de novenbre del 2016
Varennes
Varennes el xe on comun de   467 abitanti del departemento de Dordogna che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Lavau (Yonne)
Lavau el xe on comun de   464 abitanti del departemento de Yonne che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Marlemont
Marlemont el xe on comun de   140 abitanti del departemento de Ardennes che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Marcaria
Marcaria el xe on comune de 6965 abitanti inte ła provincia de Mantova.
Journet
Journet el xe on comun de   369 abitanti del departemento de Vienne che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Arpaillargues-et-Aureillac
Arpaillargues-et-Aureillac el xe on comun de 1 009 abitanti del departemento de Gard che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Alique
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Guadalajara, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja-La Mància.
Torano Castello
el xe on comun inte la provincia de Coxensa chel fa parte de la rejon Całabria
Bouzonville-aux-Bois
Bouzonville-aux-Bois el xe on comun de   428 abitanti del departemento de Loiret che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Pont-de-Ruan
Pont-de-Ruan el xe on comun de 1 189 abitanti del departemento de Indre-et-Loire che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Conteville (Oise)
Conteville el xe on comun de   73 abitanti del departemento de Oise che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Velleguindry-et-Levrecey
Velleguindry-et-Levrecey el xe on comun de   156 abitanti del departemento de Haute-Saône che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Saint-Paër
Saint-Paër el xe on comun de  1 346 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Audun-le-Roman
Audun-le-Roman el xe on comun de  2 462 abitanti del departemento de Meurthe-et-Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
1775
El 1775 (MDCCLXXV in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
Nicholas Cage
__HIDDENCAT__
Nicholas Cage, (Long Beach, 7 de zenaro 1964) el ze un ator e produtor sinematogràfego statunitense.
Cage el ze aparìo in pì de otanta film, tra cui Face/Off - Due facce di un assassino (1997), The Family Man (2000), Fuori in 60 secondi (2000), Il mandolino del caitano Corelli (2001), Il mistero dei Templari - National Treasure (2004), Ghost Rider (2007), Il cattivo tenente - Ultima chiamata New Orleans (2009), Ghost Rider - Spirito di vendetta (2012). A l'età de trentado ani el ze deventà el cuinto ator pì zòvane de senpre a vinser el Premio Oscar come mejo ator par ła só interpretasion in Via da Las Vegas (1995). In t'una ocazion el ze pasà drìo ła machina da preza, dirizendo Sonny (2002).
Biografia
De orìzene itałiane da parte de'l pare (só nono el jera de Bernalda, in provinsia de Matera, e só nona de Napołi ), todesche e połache da parte de mare. El só vero nome el ze Nicolas Kim Coppola e el ze nevodo de'l rezista Francis Ford Coppola e de l'atora Talia Rose Coppola (in arte Talia Shire), nonché cuzin de Sofia Coppola, Jason Schwartzman, Robert Carmine e Roman Coppola e nevodo de'l conpozidor Carmine Coppola. Fiol de'l profesor August Coppola e de ła bałarìna Joy Vogelsang, i só zenidori i ga devorsià co'l gaveva 12 ani. Da zòvane Cage el ga desidesto de canbiar el só nome par afrancarse da ła reputasion de'l barba e proar a sfondar cofà ator independentemente da ła sełebrità dei parenti. Cage el ga declarà de aver canbià el só conjome onor de John Cage, mùzego e conpozidor che a l'èpoga el ghe piazeva.
El só primo ròło de spico el ze in Rusty il selvaggio (1983), direzesto pròpio da Francis Ford Coppola. Inte'l 1984 el ze el protagonista, insieme a Matthew Modine, de'l poètego Birdy - Le ali della libertà, de Alan Parker. Tra i vari film prima de'l premio Oscar A se recorda Stregata dalla luna (che ga frutà na candidatura l Golden Globe) e ła partesipasion a Cuore selvaggio de David Lynch, film che vinse ła Palma d'oro al Festival di Cannes, andove Cage resita visin de Laura Dern.
Protagonista de vari film di asion a ła fin dei ani 1990, come The Rock co Sean Connery e Ed Harris, Con Air, co John Malkovich (tuti do produzesti da Jerry Bruckheimer) e Face/Off - Do fase de un sasin (1997), co John Travolta; el ga łaorà, tra i altri, anca co Martin Scorsese inte'l 1999 inte'l film dramàtego Al di là della vita, e co Brian De Palma inte'l film Omicidio in diretta. Tra i film zirà inte i primi ani domiłe fegura: Il ladro di orchidee (2003) de Spike Jonze, indove el interpreta el senegiador Charlie Kaufman; Il genio della truffa (2004) di Ridley Scott; Il mistero dei Templari - National Treasure (2004; produsion Bruckheimer e Disney); Lord of War (2005), in cui el interpreta un trafegante d'armi e World Trade Center (2006), bazà so dramàteghi avenjimenti de l'11 de setenbre 2001.
Inte'l 2006 el otien ła candidatura a'l Razzie Awards par ła pezo intarpretasion de l'ano in Il prescelto e l'ano sucesivo el otien na candidatura ai Razzie Awards par łe só intarpretasion inte i film Il mistero delle pagine perdute - National Treasure, Ghost Rider e Next. Inte'l 2009 el resita inte'l film Segnali dal futuro che'l otien òtemi incasi in tuto el mondo e drioman el ciapa parte a łe repreze de'l film Il cattivo tenente - Ultima chiamata New Orleans co el cuało el otien el só segondo Toronto Film Critic Award, come mejo intarpretasion mascołina. Inte'l 2010 el resita in ben cuatro film, che i riva in Itałia soło inte'l 2011, tra cui Trespass de Joel Schumacher, rezista che'l ło gaveva za dirizesto inte'l stra fortunà thriller 8mm - Delitto a luci rosse (1999). Inte'l 2012 A ze venjesto fora el sequel de Ghost Rider, intitołà Ghost Rider - Spirito di vendetta.
Vita privà
El 26 de desenbre 1990 el ga avùo el só primo fio, Weston Cage, nasùo da na rełasion co ła modeła Christina Fulton. Inte'l 1995 el se spoza co Patricia Arquette, co ła cuała el resita inte'l 1999 in Al di là della vita e da cui el divorsia inte'l 2000. Inte el 2002 el spoza Lisa Marie Presley, ma i do i se łasa za daspò un meze e mezo de matrimonio, par po' devorsiar inte'l 2004. Senpre inte'l 2004, do mezi daspò el devorsio de ła Presley, el spoza ła camariera aziàtega Alice Kim, da ła cuała el ga el só segondo fiól, Kal-el (2005), e da ła cuała el se separa inte el zenaro del 2016. Indrioman el ga na rełasion anca co ła modeła Kristen Zang. Inte'l 2019 el spoza ła makeup artist Erika Koike, chiedendo parò l'anułamento de łe nose 'pena cuatro dì drìo.
El 1º de łujo 2014, a 50 ani, el ze devenjesto nono de Lucian August, fiòło de Weston. Inte'l 2015, conplisi presedenti problemi econòmeghi, el ga dovesto saldar 96 miłion de dołari co'l fisco statunitense.
Reconosimenti
Nicolas Cage el ga otenjesto do candidadure ai Oscar come mejo ator protagonista: par i film Via da Las Vegas, che ghe ga vałesto ła statueta, e par Il ladro di orchidee.
El ga otenjesto do candidadure ai Golden Globe par el mejo ator in un film dramatego, concuistandone uno par Via da Las Vegas. Cuesta ła ze considarada ła mejo intarpretasion de l'ator statunitense: tra i altri premi, ghe ga vałesto el Chicago Film Critics Association Award al mejo ator protagonista, el National Board of Review al mejo ator, el Screen Actors Guild Awards al mejo ator, ła capa d'arzento a'l festival intarnasionałe de'l sinema de San Sebastián. El ga vinsesto anca el Toronto Film Critic Award par ła mejo intarpretasion mascołina inte i film Il ladro di orchidee e Il cattivo tenente.
Salles-Lavalette
Salles-Lavalette el xe on comun de   352 abitanti del departemento de Charente che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Nicholas Cage
Reconosimenti
Altre candidadure: al Saturn Award, come mejo prova mascołina inte'l film Face/Off - Due facce di un assassino e ła dopia candidadura al BAFTA come mejo ator protagonista inte i film Via da Las Vegas e Il ladro di orchidee.
Orotelli
Orotelli (in sardo: Orotèddi) el xe un comun itałian de 2 033 abitanti. El xe in provincia de Noro inte ła region Sardegna e el se estende so na area de 61,18 km². L'abità el xe situà a 406 metri s.l.m.
Clos du Doubs
el xe on comun del distreto de Porrentruy che el fa parte del canton Jura in Svisara
Gaudent
Gaudent el xe on comun de   39 abitanti del departemento de Hautes-Pyrénées che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Polisy
Polisy el xe on comun de   193 abitanti del departemento de Aube che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Amurrio
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Álava, che ła fa parte de ła comunità autònoma dei Paexi Baschi.
Albalat de la Ribera
el xe un comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Vałénsia, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Vałénsia.
Busque
Busque el xe on comun de   745 abitanti del departemento de Tarn che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Lapeyrouse (Puy-de-Dôme)
Lapeyrouse el xe on comun de 551 abitanti del departemento de Puy-de-Dôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Meulson
Meulson el xe on comun de   33 abitanti del departemento de Côte-d'Or che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
La Léchère
La Léchère el xe on comun de  2 586 abitanti del departemento de Savoja che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Lugarde
Lugarde el xe on comun de   145 abitanti del departemento de Cantal che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Castets
Castets el xe on comun de 2 388 abitanti del departemento de Landes che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Châtrices
Châtrices el xe on comun de   34 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Pittefaux
Pittefaux el xe on comun de   124 abitanti del departemento de Paso de Calè che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Joussé
Joussé el xe on comun de   303 abitanti del departemento de Vienne che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Lagarde-Hachan
Lagarde-Hachan el xe on comun de   164 abitanti del departemento de Gers che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Olonzac
Olonzac el xe on comun de  1 770 abitanti del departemento de Hérault che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Corbeil-Cerf
Corbeil-Cerf el xe on comun de   332 abitanti del departemento de Oise che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Cossaye
Cossaye el xe on comun de   718 abitanti del departemento de Nièvre che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Beaumont (Alta Loira)
Beaumont el xe on comun de   286 abitanti del departemento de Alta Loira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Vaccarizzo Albanese
el xe on comun inte la provincia de Coxensa chel fa parte de la rejon Całabria
Le Val-d'Ocre
Le Val-d'Ocre el xe on comun de   566 abitanti del departemento de Yonne che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Échavanne
Échavanne el xe on comun de   205 abitanti del departemento de Haute-Saône che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Samsung Gear Sport
El Samsung Gear S Sport l'è on rełojo intełijente prodoto da Samsung Electronics co sistema operadivo nadivo tizen. El fa parte de la fameja Samsung Gear e l'è sta lansà al Samsung Galaxy Unpacked inte el 2017.
Bennwihr
Bennwihr el xe on comun de  1 335 abitanti del departemento de Alto Reno che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Épône
Épône el xe on comun de  6 503 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Giografia de l'Algeria
thumb|250px|Sahara algerino L’Algeria la xe la seconda naxion pi grande de l’Africa. Co i so 2 381 741 km², l’Algeria la ga anca la pi grande estension de deserto dei paesi del Maghreb. Quatro quinti del so teritorio i fa parte del deserto del Sahara. L’Algeria la ga na costa longa bagná dal Mar Mediteraneo. La costa la xe separada dal deserto da montagne e da valate. Questi i se riunise in do sistemi ciamadi l’Atlante del Tell e l’Atlante sahariano.
Atlante del Tell
L’Atlante del Tell el xe formá da varie cadene de montagne che le se sa formá in tel Pliocene. Se trata de montagne calcaree che le riva fin su la costa, formando promontori rociosi e spiage curte. I monti pi alti i xe l’ Ouarsenis (1983 m), el Babor (2004 m) e el Djurdjura (2308 m), che i se cata inte la region de la Picola Cabila e de la Grande Cabila. Le pianure de Annata e de Orano le fa parte del Tell.
Atlante sahariano
Se trata de on sistema de montagne pi vecio del Tell (del Paleozoico) e chel ga subí na erosion forte. Le cime le xe pi base e no le va sora i 2000 metri. Se cate le cadene de monti Ksour, Amour, Ouled e Nanil, tuti soto i domila metri. Le do ecesion le xe i masici de l’ Aurès (2328 m) e de l'Ahaggar (3000 m). L’Atlante sahariano el disende verso el Tell e verso la Tunixia.
Le àcue
I fiumi i se cata quasi solo che in tel Maghreb, che saria la fasa cosiera. I fiumi che i se buta in tel Mediteraneo (Tafna, Chelif, Soummam, Oued el-Kebir) i xe pereni, ma i xe curti e co poca acqua. El fiume pi longo, el Medjerda, el sparise suito in Tunixia. En te i altipiani se cata laghi salá e de le oasi pedemontane.
Clima
So la costa se cata el clima mediteraneo, co inverni fredi e estate calde (media estiva la xe de 24 gradi). En tel deserto se cata temperature de 47 gradi, co grosa escursion termica dal di a la note. La piova la xe abondante so la costa (1000 mm a l’ano), e poca in tel interno (300 mm), co liveli minimi ance de soli 10 mm a l’ano.
Temperatura e piova
center|frame|Temperature e precipitazioni mensili
Marquigny
Marquigny el xe on comun de   84 abitanti del departemento de Ardennes che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Autrepierre
Autrepierre el xe on comun de   82 abitanti del departemento de Meurthe-et-Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Salles-d'Angles
Salles-d'Angles el xe on comun de  1 026 abitanti del departemento de Charente che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Asparrena
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Álava, che ła fa parte de ła comunità autònoma dei Paexi Baschi.
Cardinal Segretario de Stato
El Segretario de Stato del Vatican el ga łe funsion de un Ministri dei Esteri ma oltre a oltre a ndar drio ai raporti statałi (p.ex.: Vatican co altri Stati) el se òcupa anca dei raporti de ła Céxa.
Defati formalmente el Segretario de Stato no'l depende mìa dal Vatican (ente statałe) ma da ła Santa Sede (nome del Papa in quanto cao de ła Ceza Catòłica).
«Santa Sede» e «Vatican» spéso i vien considerài na stésa roba, ma i raprexenta dó enti diversi: uno ła Ceza l'altro el Stato. I xe unìi soło dal fato de aver come cao na stésa persona (el Papa)
Da un pónto de vista formal, defati, el Stato del Vatican el xe stà creà come garansìa teritoriałe par ła Ceza catòłica (considerà ente internasionałe xa existente oncora sècołi prima) e donca el depende da 'sta qua.
Saint-Pierre-Bénouville
Saint-Pierre-Bénouville el xe on comun de   379 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Chaffois
Chaffois el xe on comun de   985 abitanti del departemento de Departemento de Doubs che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Coeuve
el xe un comun del distreto de Porrentruy che el fa parte del canton Jura in Svisara
Aix-en-Provence
thumb|250px|left|Piaza del municipio a Aix Aix-en-Provence ła xe na sità del sud de ła Fransa situada inte el dipertiménto de le "Bóche del Ròdan" de ła rejon de ła Provénsa-Alpe-Costa Axura.
Ła xe situada inte na pianura traversada dal fiume Arc, che el xe distante sol che 2 chiłòmetri. Ła sità ła xe su un pendìo verso sud, darénte de łe prime cołine che łe tórnia ła montagna Sainte-Vistoire.
Gaussan
Gaussan el xe on comun de   111 abitanti del departemento de Hautes-Pyrénées che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Laps
Laps el xe on comun de   594 abitanti del departemento de Puy-de-Dôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Ports
Ports el xe on comun de   359 abitanti del departemento de Indre-et-Loire che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Fouqueville
Fouqueville el xe on comun de   460 abitanti del departemento de Eure che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Sałine
Sałine (nome uficial in italian San Mauro di Saline) el xe un comun de 568 abitanti inte ła provincia de Verona.
Meursanges
Meursanges el xe on comun de   557 abitanti del departemento de Côte-d'Or che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Forcalquier
Forcalquier el xe on comun de  5 018 abitanti del departemento de Alpes-de-Haute-Provence che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Spezzano Albanese
el xe on comun inte la provincia de Coxensa chel fa parte de la rejon Całabria
1776
El 1776 (MDCCLXXVI in numari romani) el xe on an del XVIII secoło.
Oupia
Oupia el xe on comun de   245 abitanti del departemento de Hérault che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Crouy
Crouy el xe on comun de  2 905 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Fortan
Fortan el xe on comun de   269 abitanti del departemento de Loir-et-Cher che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Planques
Planques el xe on comun de   81 abitanti del departemento de Paso de Calè che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Cabanès (Tarn)
Cabanès el xe on comun de   289 abitanti del departemento de Tarn che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Lagarde (Gers)
Lagarde el xe on comun de   119 abitanti del departemento de Gers che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Cajarc
Cajarc el xe on comun de  1 125 abitanti del departemento de Lot che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Étain
Étain el xe on comun de  3 580 abitanti del departemento de Meuse che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Lanloup
Lanloup el xe on comun de   222 abitanti del departemento de Côtes-d'Armor che el fa parte del rejon Bretagna in Fransa.
Giografia de l'Angola
thumb|350px|Mapa de l'Angola L ' Angola la xe na naxion de l'Africa Centrale. El teritorio el xe compreso intrà i 4° 22' e i 18° 02' Sud e i 11° 41' e 24° 05' Est. El paexe el xe on grande tavolato che el se sbasa in freta verso la costa e pi pianino verso el sentro del paexe.
Confini
L’Angola la confina co la Republica Democràtega del Congo par 2 511 km, a est la confina co lo Zanbia par 1 110 km e a sud co la Namibia par 1 376 km. La costa so l’Oceano Atlantego la xe longa 1 600 km.
Area
El teritorio de l'Angola el ga na superificie de 1 246.700 km².
Teritorio
El teritorio el xe caraterizá da na fasia de altopiani, el pi grando el xe quel de Bié, chel va da nord a sud, co náltitudine che la va da 700 a 1000 metri. El monte pi alto el xe el Morro de Moco, (2620 m s.lm.). Verso la costa, la scarpada la va da 50 a 100 km de larghexa. Verso l’interno, el altipian el disende lentamente verso el baxin del fiume Zanbexi. Qi se cata savane e tereni agricołi fertili. A sud, el clima el xe pi arido co che se riva rente del deserto del Kalahari. Se cata paró anca de i fiumi inportanti: Cuando, Cunene, e Cubango.
La costa
La costa la xe streta e qi se cata le pi gran sitá de l’Angola: Luanda, Benguela e Lobito. Anca l’exclave de Cabinda la xe so la costa. En tel nord, se cata fiumi – Mebridege, Loge, Dande – richi de acqua. Al sud, tra Luanda e Benguela, altri grandi fiumi i riva su la costa (Longa, Queve, Cubal, Balonbo). Pi se va a sud, e pi el clima el diventa arido, co fiumi picenini.
Temperatura e piova
center|frame|Temperature e piova mensile
Cormeilles (Oise)
Cormeilles el xe on comun de   421 abitanti del departemento de Oise che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Matera
Matera la xe na splendida sità e capital de la provincia omònima, e seconda sità de la región Baxilicata del sud de Itàłia (conosesta anca come Lucània). Ghe avita çirca 60 000 parsone. Famoxisimi i xe i so Sasi, che no i xe senplixi còdołi, ma struture abitative elencade inte i patrimoni de la omanita par l'UNESCO.
Clamanges
Clamanges el xe on comun de   206 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
L'Isle-Jourdain (Vienne)
L'Isle-Jourdain el xe on comun de  1 163 abitanti del departemento de Vienne che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
1777
El 1777 (MDCCLXXVII in numari romani) el xe un an del XVIII secoło.
La Motte-Servolex
La Motte-Servolex el xe on comun de  11 826 abitanti del departemento de Savoja che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Albalat dels Sorells
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Vałénsia, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Vałénsia.
Madic
Madic el xe on comun de   207 abitanti del departemento de Cantal che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Driebes
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Guadalajara, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja-La Mància.
Les Bordes (Yonne)
Les Bordes el xe on comun de   551 abitanti del departemento de Yonne che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Cornol
el xe un comun del distreto de Porrentruy che el fa parte del canton Jura in Svisara
Échenans-sous-Mont-Vaudois
Échenans-sous-Mont-Vaudois el xe on comun de   522 abitanti del departemento de Haute-Saône che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Pont-Sainte-Marie
Pont-Sainte-Marie el xe on comun de  5 166 abitanti del departemento de Aube che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Crupilly
Crupilly el xe on comun de   64 abitanti del departemento de Aisne che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Orroli
Orroli (in sardo: Arròlli, Arròli) el xe un comun italian de 2 267 abitanti. El xe in provincia de Sud Sardegna inte ła region Sardegna e el se estende so na area de 75,59 km². L'abità el xe situà a 550 metri s.l.m.
Spezzano Piccolo
el xe on comun inte la provincia de Coxensa chel fa parte de la rejon Całabria
Chalezeule
Chalezeule el xe on comun de  1 292 abitanti del departemento de Departemento de Doubs che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Beaune-sur-Arzon
Beaune-sur-Arzon el xe on comun de   221 abitanti del departemento de Alta Loira che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Berantevilla
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Álava, che ła fa parte de ła comunità autònoma dei Paexi Baschi.
Mars-sous-Bourcq
Mars-sous-Bourcq el xe on comun de   55 abitanti del departemento de Ardennes che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Autreville-sur-Moselle
Autreville-sur-Moselle el xe on comun de   277 abitanti del departemento de Meurthe-et-Moselle che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Samsung Gear Fit
El Samsung Gear Fit l'è on rełojo intełijente prodoto da Samsung Electronics co sistema operadivo RTO. El fa parte de la fameja Samsung Gear e l'è sta lansà el 11 de aprile del 2014.
Évecquemont
Évecquemont el xe on comun de   787 abitanti del departemento de Yvelines che el fa parte del rejon Île-de-France in Fransa.
Saint-Pierre-de-Manneville
Saint-Pierre-de-Manneville el xe on comun de 921 abitanti del departemento de Seine-Maritime che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Gavarnie-Gèdre
Gavarnie-Gèdre el xe on comun de   345 abitanti del departemento de Hautes-Pyrénées che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Bouzy-la-Forêt
Bouzy-la-Forêt el xe on comun de  1 221 abitanti del departemento de Loiret che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Franqueville (Eure)
Franqueville el xe on comun de   332 abitanti del departemento de Eure che el fa parte del rejon Normandia in Fransa.
Coulanges-lès-Nevers
Coulanges-lès-Nevers el xe on comun de  3 629 abitanti del departemento de Nièvre che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Les Clérimois
Les Clérimois el xe on comun de   297 abitanti del departemento de Yonne che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Meursault
Meursault el xe on comun de  1 425 abitanti del departemento de Côte-d'Or che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Ganagobie
Ganagobie el xe on comun de   96 abitanti del departemento de Alpes-de-Haute-Provence che el fa parte del rejon Provensa-Alpe-Costa Axura in Fransa.
Teorema de enumerassion de Chomsky–Schützenberger
Inte la teoria de i linguagi formałi, el Teorema de enumerassion de'Chomsky–Schützenberger xe un teorema formulà da Noam Chomsky e Marcel-Paul Schützenberger chel riguarda el numaro de paroe de lunghessa predefinìa generade da na gramatica non ambigua libara dal contesto. El teorema el fornisse un gròpo inaspettà chel taca la teorìa de i linguagi formałi insieme co l'aldebra astrata.'
Formulassion
Prima de formular el teorema, ghe vol na s-cianta de conosiense de aldebra e teoria dei linguagi formałi.
Na serie de potense so \mathbb{N} xe naserie che no finisse de la forma che la ga moltiplicatori sconossudi a_k che li sta tuti drento \mathbb{N}.
Éton
Éton el xe on comun de   209 abitanti del departemento de Meuse che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Teorema de enumerassion de Chomsky–Schützenberger
Formulassion
La moltiplicassion de do serie de potense formałi f e g xe circoscrita come che ce se speta dixendo che xe la convolussion de le sequense a_n e b_n:
Sol specifio, scrivemo, , e vanti cussì.
In maniera compagna de i numeri aldebrici, na serie de potense f(x) xe dita aldebrica so, se drento ghe xe un insieme finito de polinomi ciascun co moltiplicatori sconossudi rassionali
e in maniera che
Desso che ghemo stabilio chel che serve da saver, el teorema xe formulà cussì:
Arc
zeografia
L’Arc el xe un fiume costiero del sud de ła Fransa.
Lóngo 83 km, el scumisia visin al viłajo de Porcieux, int'l dipartiménto del Var, a 493 m de altitùdene, ai piè del mónte Aurélien (879 m), el pasa darénteghe a Aix-en-provence e el se trà sul Mediteràneo.
Pailhès (Hérault)
Pailhès el xe on comun de   570 abitanti del departemento de Hérault che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Aramaio
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Álava, che ła fa parte de ła comunità autònoma dei Paexi Baschi.
Lagardère
Lagardère el xe on comun de   78 abitanti del departemento de Gers che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Pouzay
Pouzay el xe on comun de 878 abitanti del departemento de Indre-et-Loire che el fa parte del rejon Sentro-Vałe de ła Loira in Fransa.
Cadalen
Cadalen el xe on comun de  1 530 abitanti del departemento de Tarn che el fa parte del rejon Ositània in Fransa.
Regno Unio de Portogało, Braziłe e Algarves
El Regno Unio de Portogało, Braziłe e Algarves ła ze sta na monarchia formada da Portogało, Braziłe, e Algarves.
Chanceaux
Chanceaux el xe on comun de   218 abitanti del departemento de Côte-d'Or che el fa parte del rejon Bourgogne-Franche-Comté in Fransa.
Regno Unio de Portogało, Braziłe e Algarves
El regno el ze sta creà co che el prinsipe Joani de Bragansa, rezente del Portogało par conto de so mare, ła rezina Maria I, ciapada da na grave małatia mentałe, ła ghea movesto ła corte inte ła cołònia braziłegna inte el ndar de łe guere napołeòneghe. La cołònia del Braziłe ła ze sta ełevada al rango de regno, e i regni de Portogało, de Braziłe e de Algarve i zera stai unii co na leje del 16 de disenbre del 1815, inte el contesto del Congreso de Viena. Ufisalmente, el status del Braziłe cofà Regno Unio de Portogało, Braziłe e Algarve el se ghea sarà dopo de ła ratifegasion da anbedó łe parte del Tratà de Rio de Janeiro, del 29 de agosto del 1825, siglà a ła fine de ła Guera de Indipendensa del Braziłe.
Cauna
Cauna el xe on comun de   444 abitanti del departemento de Landes che el fa parte del rejon Nova Acuitania in Fransa.
Durón
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Guadalajara, che ła fa parte de ła comunità autònoma de łe Casteja-La Mància.
Plouvain
Plouvain el xe on comun de   454 abitanti del departemento de Paso de Calè che el fa parte del rejon Hauts-de-France in Fransa.
Malbo
Malbo el xe on comun de   97 abitanti del departemento de Cantal che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Ortacesus
Ortacesus (in sardo: Ortacèsus) el xe un comun italian de 950 abitanti. El xe in provincia de Sud Sardegna inte ła region Sardegna e el se estende so na area de 23,63 km². L'abità el xe situà a 161 metri s.l.m.
Negros
Ła Rejon de ł’Ìxoła de Negros (inglexe: Negros Island Region o NIR; ilongo: Rehyon sang Pulo sang Negros; sebuan: Rehyon sa Pulo sa Negros) ła xe stada una de le rejon de le Filipine. Ela ła jera composta da le provìnsie de Negros Occidental e Negros Oriental. I so sentri rejonal i jera le sità de Kabankalan e Mabinay.
Spisegàr łe corde co' łe óngie
El spisegàr łe corde co łe óngie xe na tecnica uxàda par sonàr i strumenti ad arco, che se otien quando che łe corde, invese che eser strisàe co ł'archeto, vien spisegàe co i dei; se ghe ne recava un son curto e forte.
El primo uxo del spisegà ne ła muxica clasica xe de Claudio Monteverdi, ne Il combattimento di Tancredi e Clorinda (sirca 1638).
1778
El 1778 (MDCCLXXVIII in numari romani) el xe on an del XVIII secoło.
Laqueuille
Laqueuille el xe on comun de   369 abitanti del departemento de Puy-de-Dôme che el fa parte del rejon Alvergna-Rodano-Alpe in Fransa.
Alborache
el xe on comun de ła Spagna, situà inte ła provinsa de Vałénsia, che ła fa parte de ła omònema comunità autònoma de Vałénsia.
Clesles
Clesles el xe on comun de   623 abitanti del departemento de Marne che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Berentzwiller
Berentzwiller el xe on comun de   324 abitanti del departemento de Alto Reno che el fa parte del rejon Grand Est in Fransa.
Cantoni de ła Svisara
I 26 cantoni svisari i xe i Stati che insieme i tołe parte del Stato federałe svisaro (Confederasion Elvetega).
Inpero del Braziłe
L'Inpero del Braziłe ła ze sta l'entità pułìtega che ła zera formada da granda parte del teritòrio del Braziłe odierno, goernada dai inperatori Piero I e so fioło Piero II. Fondà inte el 1822 co l'indipendensa da ła corona portogheze, el ga avesto fine inte el 1889, co ła proclamasion de ła repùblega.
Cantoni de ła Svisara
Ogni canton el ga na so costitusion, un so parlamento, un so goerno e i so organi xurisdisionałi.
Inpero del Braziłe
Par colpa de ła ocupasion de Napołeon del Portogało, ai Bragansa ghe ghea tocà ndar in bando in Braziłe, ła cołònia pì inportante de l'inpero portogheze. El perìodo che ze vegnesto dopo el ghea vedesto el Stato devegner ła capitałe del Regno Unio de Portogało, Braziłe e Algarves col goerno de ła dinastia Bragansa sensa respóndar de l'autorità de Lisbona. Sto fato el ga cauzà un resentimento inte i confronti de l'idea de tornar inte el status quo ante bellum dopo che Napołeon el ghea concuistà el Portogało. El Braziłe el zera devegnesto indipendente soto del goerno de ła fameja reałe portogheze.
Cantoni de ła Svisara
Dopo ła creasion del Canton Jura, intel 1978, a no ghe xe pì sta novi cantoni.
Inpero del Braziłe
Dopo de l'indipendensa rivada inte el 7 de setenbre del 1822, el Braziłe el zera devegnesto na monarchia, che ła zera sta finmente a ła creasion de ła repùblega inte el 15 de novenbre 1889. Du inperatori i se ghea sentà inte el trono, Piero I dal 1822 al 1831, e Piero II dal 1831 al 1889. In pì el Re Joani VI del Portogało el ghea tegnesto el tìtuło de Inperatore cofà stabiłio dal tratà che el ghea reconosesto l'indipendensa braziłegna.
Cantoni de ła Svisara
Dati spesìfeghi
Ła tabeła cuà soto ła mete in łista i cantoni in ordene de costitusion.