cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ełesion presidensiałi inte i Stati Unii d'Amèrica del 2016
Donald Trump el ze devegnesto presidente ełezesto otegnendo el voto de ła majoransa, e precizamente de 304, dei 538 grandi ełetori che i forma el Cołejo ełetorałe. Hillary Clinton ła ze sta invese ła pì votada par liveło popołare, co cuazi tre miłioni de prefarense in pì del rivałe.
Co ła vitòria de Trump ła ze ła cuinta volta inte ła stòria dei Stati Unii che un candidà el ze bon de ciaparse ła Presidensa sensa ła contenporànea majoransa inte el voto popołare par liveło federałe.
In pì, par ła cuarta volta inte ła stòria dei Stati Unii dal 1944, anbedó i candidai prinsipałi i provegnea dal Stato de New York.
Frank Gambale
__HIDDENCAT__
Frank Gambale, (Canberra, 22 de desenbre, 1958) el ze ghitarista austrałian.
Biografia
El ze de orìzene itałiana (Paternopoli, in provinsia de Avellino, de'l cuało el ze sitadin onorario) e'l prediłize el stiłe rock/fusion. El ga tacà sonar ła ghitara a l'età de sete ani. El ze stà infroensà da'l modo de sonar el blues de Jimi Hendrix, de John Mayall, de Eric Clapton e de Jerry Garcia dei Grateful Dead. Drìoman, durando l'adołesensa, el ga descoerto ła mùzega dei Steely Dan, de Michael Brecker e de Chick Corea che ghe ga fornìo el primo aprocio jazzistego.
Inte'l 1982 el ga desidesto de inprofondir el studio de ła ghitara a'l Guitar Institute of Technology (GIT) de Hollywood, indove el s'a diplomà co suceso e'l ze restà cofà insenjante par 4 ani, durando i cuałi el ga sonà in racuanti jazz club łocałi, el ga scrivesto el só primo łibro, "Speed Picking", e'l ga firmà un contrato co l'eticheta Legato par ła rezistrasion de tre dischi. El sucesivo incontro co Chick Corea el ga senjà na zvolta inte ła só cariera; el ga scumisià sìe ani de intenso łaor che'l ło ga fazesto conóser a'l mondo, ghe ga frutà 5 dischi, un “Grammy Award” e do “Grammy Nominations”. De Chick Corea, a'l cuało el ze restà tanto grato e co'l cuało łe cołaborasion se ga suseguìe inte i ani sensa interusion, el ga dito: “Sonar co łù A ze come se un sonjo deventase realtà!”. Senpre par Chick Corea el ga sonà inte ła Chick Corea Elektric Band insieme a John Patitucci e Dave Weckl.
I só inpenji in anbito muzegałe i ze ndà oltra ła pura atività de muzicista: caze costrutore de ghitare ełètreghe e de strumenti ełetròneghi de fama mondiałe (cofà łe japoneze Ibanez e Yamaha) łe ga otenjùo ła só consułensa e'l só nome par prozetar e zlansar so'l marcà diversi novi modełi de ghitare e de asesori ełetròneghi de gran suceso.
Oltra a tanti altri dischi e cołaborasion co nomi famozi, łigai ai pì zvariai zènari muzegałi, Frank Gambale el ga produzesto video didàteghi, el ga zirà el mondo co'l só grupo, el ze a cao de'l departimento de Ghitara de ła nova scòła de mùzega de Los Angeles ciamada “L.A. Music Academy” (LAMA), indove el partesipa ativamente a ła stezura dei programi, a ła sełesion dei insenjanti, ed a l'insenjamento steso.
Primi ministri del Pakistan
thumb|Stendardo del Primo ministro del Pakistan I primi ministri del Pakistan dal 1947 (data de l'indipendensa dal Regno Unio) finmente uncó i ze i seventi.
Crize petrołìfara del 1979
La crize petrołifera del 1979, conosesta anca cofà ła seconda crize petrołifera, dopo de ła crize petrołifera del 1973, ła se ga verifegà soto dei efeti cognugadi de ła revołusion iraniana e ła guera Iran-Iraq. El preso del petrojo el se ga molteplegà par 2,7 da ła metà de l'ano 1978 finmente al 1981.
Istòrego
Inte l'8 de setenbre del 1978 ghe ze el Vènare Nero a Teheran: łe se produze revolte contro del Sha duramente reprimeste da l'ezèrsito (siben che ła fuse stada declarada leje marsiałe). A novenbre 37.000 lavoratori de łe rafinarie iraniane i ga scioperà, fazendo sbasar ła produsion petroliera da 6 miłioni de bariłi al dì a 1,5 milioni, e tanti lavoratori stranieri i ga dasà el Paeze. Inte-ła-fin, su sołèsito del Primo Ministro Shapur Bajtiar, el Scià el ga dasà el paeze inte el 16 de zenaro del 1979.
La guera Iran-Iraq ła zera scumìsiada inte el 22 de setenbre del 1980. El costo de un bariłe de petrojo el zera rivà costar $39, che in considerasion de l'inflasion el corisponde a $92,5 inte el setenbre del 2005. El conzełamento de łe esportasion iraniane el pròvoca l'erlevamento cuazi istantàneo dei presi, che i colpise el marcà petrołìfaro mondiałe.
In sto novo contesto:
Partanto, l'ałarme el ze drio spàndarse e i paezi de tuto el mondo i ze drio sercar de recostituir el so capitałe. Łe vien adotae mezure: restrision al consumo, susìdio a l'inportasion (Stati Unii); simultaneamente i specułatori i profita de ła situasion par far afari, tuti sti avegniminti si bè che ghe fuse sta l'incresimento de ła produsion saudia e el parsiałe rescumìsio de łe esportasion iraniane. Sia l'OPEC che altri paezi produtori i ze drio profitar de ła situasion, fazendo erlevar cusita i presi de marcà.
Inte ła fin del 1981, par finir, ła situasion el ghea scumisià normałizarse col cało zenerałizà dei presi del grezo da parte dei paezi produtori.
Abrogasion
L'Abrogasion ła ze ła totałe derogasion de na leje par na despozision de zerarchia conpagna o pì erlevada che ła sostituise, cofà inte el cazo de na Costitusion che ła połe vegner abrogada solché da un'altra Costitusion. Tradisionalmente l'abrogasion ła zera difarente da ła derogasion; ła prima ła anuła o suprime del tuto na leje, ła seconda solché parsialmente.
In pì, na abrogasion ła połe vegner fata in;
Etemołozia
Ła paroła abrogasion, abrogar ła deriva dal latin abrŏgare, conponesto da ab «da» e rogare «dimandar» o sia de revocar un órdene, na leje co un ato de autorità pùblega denomenà abrogasion.
United States Navy
La Marina dei Stati Unii d'Amèrica, o sia United States Navy (anca ciamada USN o U.S. Navy), el ze una de łe Forse armae dei Stati Unii e ła ze responsàbiłe de ła condusion de łe oparasion navałi. La so mision prinsipałe el ze cueła "de mantegnere, adestrar e ecuipajare forse navałi pronte al conbatimento e bone de vinsar łe guere, èsare un deterente par łe agresion e mantegnere ła paze inte i mari" La Marina dei Stati Unii de l'Amèrica ła conta oncó ufisalmente su 339.579 omani e done in servìsio ativo e 113.828 inte ła Reserva Navałe, oparando co 278 nave e pì de 3 700 aeroplani
La Marina dei Stati Unii ła trae-sù łe so orìzeni da ła Marina Continentałe (o Continental Navy), fondada inte el ndar de ła guera de indipendensa, e desolvesta inte el 1790. La costitusion dei Stati Unii d'Amèrica ła ghea ponesto ła baze par l'istitusion de na Marina miłitare, dando al Congreso el poder de "provédar e mantegnere na Marina" (to provide and maintain a navy)
Drio de ła reorganizasion de ła U.S. Navy conduzesta par man del merajo Charles Nimitz, łe armade navałi ative inte el Pasìfego łe ze dezignae da un nùmaro disparo e cuełe ative inte l'Atlàntego e inte el Meditaràneo da un nùmaro paro.
1700/1800
La US Navy ła zera nasesta inte el 13 de otobre del 1775, co che George Washington el ghea anunsà de gaverghe cavà el comando de tre navi armae e gaver recevesto l'órdene dal Congreso Statunitense de fermar łe nave Britaneghe a Boston . Sto dì de sevente el vegnea recordà cofà ła data de nàsita de ła US Navy. Le tre prime nave łe ze stae ła USS Stati Unii, ła USS Constellation e ła USS Constitution, tre fregade che łe zera vegneste comisionae inte un órdene totałe de 6 navi che łe garia dopo formà ła cołona vertiebrałe de ła Marina. La Constitution ła ze stada rimetesta in mar inte el 1997 e uncó ła rezulta èsar ła pì vècia nave che oncora ła nàvega inte el mar.
Dal 1900 a oncó
La Marina Americana dal 1900 in dopo ła ga conosesto un guałivo progreso, che el ga vedesto l'entrada in sevìsio de łe prime portaèrei clase Langley e clase Lexington. Inte ła seconda guera mondiałe ła US Navy ła ghea conbatesto sia inte el senàrio del Pasìfego, inte el cuało ła ga avesto el roło prinsipałe inte ła guera contro del Japon, sia inte l'Atlàntego, fazendo da suporto de łe oparasion Eoropee. Inte ła guera freda ła US Navy ła ghea avesto un novo roło fondamentałe: łe nove portaèrei nucleari cofà ła USS Enterprise (CVN-65) łe zera servie de fato cofà stra-eficase desuazor. Atualmente ła armada de ła US Navy ła ze estremamente potenta e flesìbiłe, co na capasità de projesion globałe de ła forsa; łe so portaèrei łe ze ła ponta de briłante de łe forse navałe statunitensi, e łe raprezenta uno dei órdeni oparativi e stratèzeghi de fondamento in ogni conflito conbatesto dai Stati Unii.
Presidenti de Cuba
I cai de Stato de Cuba dal 1902 finmente uncó i ze i seventi.
Teatro Fiłarmonego
miniatura|230x230px|Pianta de ła prima salaEl Teatro Fiłarmonego ze el prinsipałe teatro de l'opera de Verona. Ze de proprietà de l'Academia Fiłarmonega de Verona fin dała so fondasion e ze utilizà dała Fondasion Arena de Verona come sede deła stazon invernal.
Istòria
Verona gavèa bisogno da l'inisio del setecento de on novo e stabiłe teatro lirico, e fu così decizo de costruirne ono a l'altesa de la cità, su inisiativa del marchese Scipione Maffei che prezentò a el senato veneto ła richiesta de l'edificasion del novo teatro. Se scelse ła strutura a l'itałiana, co na vasta platea e palchi sovraposti. Par la progetasion fu convocà l'architeto teatral piassè famozo a l'epoca: Francesco Galli da Bibbiena. I laori inisiaron intè'l 1716 e duraron cuatro ani. Da tuta Eoropa arivaron incizori e pitori par riprodurlo, parchè a l'epoca zera tra i piassè moderni e inovativi. Fu inaugurà ła sera del 6 de zenaro 1732, co el drama pastoral Ła Fida Ninfa de Antonio Vivaldi, so libreto de Scipione Maffei. sinistra|miniatura|220x220px|Francesco Galli da Bibbiena Ła stazon operistica divene celeberima e łe rapresentasioni i portava afar d'oro, pur non esendo Verona cavedal de no stato o sede de na corte o de on principe. Tutavia el 21 de zenaro 1749 se propagò n'incendio nel teatro. Ricostruìo co alcuni canbiamenti, ze stà inaugurà par la seconda olta intè'l 1754 co l'opera Lucio Vero de Davide Perez. L'opera parò ebe no scarso suceso. Intè'l corso del XIX secoło se ebero intè'l teatro na longa serie de festegiamenti, come ła Cantata Il Vero Omaggio de Gioachino Rossi, raprezentà co el secondo ato de l'opera Tebaldo e Isolina de Francesco Morlacchi in na serata de gala organizà ała presensa de l'imperador Francesco II e dełi altri regnanti eoropei prezenti in cità dopo el Congresso de l'autuno del 1822. El teatro ospitò anca molti cantanti internasionali, e nel so repertorio comparivan łe opere itałiane o straniere piassè inportanti e famoze.
Intè'l 23 de febraro 1945 el teatro crolò dopo el bonbardamento anglo-americano. L'academia fiłarmonega anunciò che el teatro serèa stà ricostruìo ezatamente come prima del bonbardamento. I laori duraron molto tenpo e el tearo fu inaugurà de novo nel 1975 co l'opera Falstaff, ossia Le tre Burle de Antonio Salieri. Anca ora el teatro ospita neła stazon invernal opere, baleti e concerti. Intè'l 1978 ve fu n'inportante prima esecusion in età moderna de l'Orlando Furioso de Antonio Vivaldi, co Marilyn Horne intè'l ruoło de Orlando, ła regia de Pier Luigi Pizzi e la diresion de Claudio Scimone. L'opera ze stà rezistrà par la prima olta, soto ła bacheta de Scimone, l'ano prima, e l'alestimento de Pizzi sarea stà poi esportà in tuto el mondo (Nancy, Parize, San Francisco) e anca videorezistrà.
Da el 1991 l'Academia Fiłarmonega de Verona organiza el Setenbre de l'Academia: na rasegna sinfonica tenuta nel meze de setenbre. Durante łi ani '90 el teatro ga operà n'inportante ripresa de alcune opere dimenticate del baroco (come Teresa e Claudio de Farinelli, Axur de Salieri, Tamerlano de Vivaldi). Nel 2008 ga ospità ła prima itałiana de Nixon in China, mentre intè ła stazon sucesiva se apre co na prima asoluta: Il Maestro di Go de Alessandro Melchiorre. Intè'l 2009 se tien la prima rapresentasion in epoca moderna de Il mondo alla rovescia de Antonio Salieri. Dal 2010 in poi se decise de utilizar el 13 de dicenbre (giorno de Santa Łusia) come data de inaugurasion dełe stagioni. El 10 de otobre 2013 vene eseguìo, in prima esecusion asoluta, par celebrar anca l'entrata de ła Croasia intè l'Union Eoropea, Poem of Dawn de Boris Pigovat co Anna Serova ała viola e Nicola Guerini ała diresion deła Zagreb - HRT Symphony Orchestra, Intè l'anbito del Setenbre de l'Academia.
Descrision
L'architetura orizenałe del teatro ze andà persa dopo łe distrusioni del teatro del 1749 e del 1945, ma co l'ultema ristruturasion son stà recuperà łi ełementi principałi de Bibbiena. Soło la Sała Maffeiana non fu danezà da l'incendio del 1749 e dal bonbardamento de ła Seconda Guera Mondiałe.
Ła sala
sinistra|miniatura|235x235px|Sala Ła strutura atual del teatro ze el rizultato de la ristuturasion avenùa dopo ła seconda guera mondiałe. Łe linee atuali son el fruto de la ripreza dei dizegni de Francesco Galli da Bibbiena. El teatro zera conposto in orizene da na sala a l'itałiana a sincue ordeni de palchi decoradi da foje e conchije dorate a oro fino digradanti verso el palco par dar na bona vizuałe a tuti łi spetatori. El palcoscenico gavea na apertura lateral del proscenio cozì da èsar divizo in tri parti (ripetùo dopo intè'l teatro de Imoła). Dopo l'incendio del 1749 se aportaron alcune modifeghe: ła ridusion del proscenio, ła restrision dei bocascena e la zonta dei palchi de proscenio, mentre vene eliminada la digradasion dei palchi.
El teatro atual ze stà inaugurà intè'l 1966 e ze a tre ordeni de palchi (ognuno co na decorasion dorata diversa), na balconata e ona galeria. Ze stà ripreza anca ła sistemasion digradante dei palchi.
El foyer
miniatura|240x240px|Scipione Mafei El ridoto del Teatro Fiłarmonego ze ciamà anca "sała dełi speci" par le numeroze decorasioni dorate e łi speci che lo decoran. Al foyer se acede da l'entrate laterałi su via Roma e Via dei Mutilati o dała Sała Mafeiana.
Sała Maffeiana
El 5 de zenaro 1770 ve se tene l'esibision de Wolfgang Amadeus Mozart, che sorpreze tuti łi academici de l'Academia Fiłarmonega al punto che el zoino musicista fu dichiarà Maestro de Capeła onorario.
Tra el 1777 ed el 1779, fu consolidà e abellìa co n'affresco e łe decorasioni del pittore bolognese Filippo Maccari (1725-1800), in cui intè l'Otosento, furon zontà el pavimento de legno e el lampadario.
A l'inisio el nome deła sała zera diverso, venìa infati ciamà "Gran Sala", e zera, co el pronao, parte de on prozeto antecedente pure a cueło de Bibiena. Zera dedicà poi a Scipione Maffei par i soi meriti verso el teatro, ła cultura e l'intera cità de Verona.
Erasure
__HIDDENCAT__
I Erasure xe un grupo muxicałe britanego formà a Łondra inte el 1985. El grupo xe formà atualmente da Andy Bell (voxe) e Vince CLarke.
Ła formasion orixinałe de Depeche Mode conprendeva anca Vince Clarke (tastiere, chitara, drum machine), el cuało ga łasà el grupo inte el 1981 par fondar i Yazoo e drìomai i Erasure. Drìo l'abandon de Clarke, Alan Wilder (tastiere, bateria, cori, baso, pianoforte, percusion) se xe unìo al grupo inte el 1982 par poi lasciarlo inte el 1995.
Afermai so ła sena synth pop inglexa ai inisi dei ani otanta, ła so fama se ga protrà e cresùa inte i ani. Traverso na proficua carièra łonga cuatro deceni, i ga abrasà co l'utiłixo de l'ełetronega pì de un xenere muxicałe, co łarghe concesion al pop rock e a ła new wave, soratuto inte ła segonda faxe, e na masisa incursion inte ła dance alternativa.
Co pì de 30 miłion de dischi vendesti in tuto el mondo.
Croze Rosa e Mezałuna Rosa
El Movimento Internasionałe de ła Croze Rosa e de ła Mezałuna Rosa el costituise ła pì granda organizasion umanitària del mondo. L'organizasion ła vien de frecuente indicada coi tèrmani scursai de Croze Rosa e Mezałuna Rosa.
El movimento el ze costituio dal Comità Internasionałe de ła Croze Rosa co sede a Zinevra, da ła Federasion internasionałe de łe società de Croze Rosa e Mezałuna Rosa e da łe 190 società nasionałi individuałi. I so vołontari łe ze sirca 17 milioni inte el mondo. L'8 de majo de cada ano el se festeja El dì mondiałe de ła Croze Rosa e Mezałuna Rosa.
Istòrego
Inte el 1863 Jean Henry Dunant, insieme co altri cuatro citadini sviseri (el zurista Gustave Moynier, el zenerałe Guillaume-Henri Dufour e i mèdeghi Louis Appia e Theodore Maunoir) el mete in pie el Comità zinevrin de socorso dei miłitari ferii comunemente ciamà Comità dei sìncue, predesesor del Comità Internasionałe de ła Croze Rosa. El motivo che el ghea spenzesto Dunant so ła via de fondare el Comità ła ze sta ła terìbiła matansa e ła dezorganizasion col cuało i ze stai portai i socorsi inte el ndar de ła bataja de Solferin e San Martin el 24 de zugno del 1859.
El Comità dei sìncue el promove łe idee de Henry Dunant proponeste inte el libro Un recordo de Solferin e el 26 de otobre 1863 el organiza, a Zinevra, na Confarensa Internasionałe co l'adezion de 18 raprezentanti de 14 Paezi che i firmarà, el 29 de otobre de st'ùltemo an, ła Prima Carta Fondamentałe contegnente dieze resołusion che łe definise łe funsion e i mezi dei Comitai de socorso. El nase in tal-magnera el Movimento Internasionałe de ła Croze Rosa.
Inte el febraio del 1864 ła s-ciopa ła guera intrà ła Danemarca e ła Prùsia. Ła ze ła prima ocazion par łe Società Nasionałi de Socorso par intervegnere in juto dei ferii de tuti e do i s-ceramenti in magnera inparsiałe, ma i se rende suito conto de ła dificoltà de intervegnimento e de ła nesesità de un sèrio inpegno da parte dei stati su ła protesion del personałe e de łe struture inbastie par ła cura dei ferii de guera.
Cusita che, l'8 de agosto 1864, el goerno elvètego el cònvoca na confarensa diplomàtega a ła cuała i ghea partesipà i raprezentanti de 12 nasion (I USA i ze l'ùgnoło stato no-eoropeo partesipador inte ła confarensa). La confarensa, concludesta el 22 de agosto 1864, el ghea portà a ła ratìfega de ła prima convension de Zinevra par el mejoramento de ła sorte dei ferii in bataja.
Inte el 1876 ła Turchia ła ghea declarà l’intension da parte de ła so organizasion umanitària de no servirse del sìnboło de ła croze, che el saria dopo sta canbià co na Mezaluna, senpre de cołore roso in canpo bianco. Sto ezénpio el ze sta dopo ciapà anca da altri paezi islàmeghi e inte el 1929 el ze sta reconosesto ufisalmente.
Inte el 1919 un dirizente de ła società nasionałe de ła Croze Rosa Americana, Henry P. Davidson, vedesta l'inportante cuantità de persone e mezi doparai inte łe atività de Croze Rosa inte el ndar de ła prima guera mondiałe, el ghea proponesto par ła prima volta ła dòpara de ste resorse anca durante el tenpo de paze, ponendo łe bazi par ła costitusion de ła Liga de łe Società de ła Croze Rosa inte el 5 de majo 1919 a Parize che inte el 1991 ła ghea ufisalmente tolto el nome de Federasion Internasionałe de łe Società de Croze Rosa e Mezałuna Rosa.
L'organizasion ła ze stada insignia del Prèmio Nobel par ła Paze in trè difarente ocazion: inte l'ano 1917, inte el 1944 e inte el 1963.
Moira Orfei
__HIDDENCAT__
Moira Orfei, nome d'arte de Miranda Orfei (Codroipo, 21 de disenbre 1931 - Bresa, 15 de novembre 2015), ła ze stada na circense, atora e personajo tełevizivo italian, considarada èsar ła rezina de l'arte circense italiana.
Resołusion unitària
Ła resołusion unitària o resołusion comun (joint resolution in ingleze) ła ze na mezura lejislativa doparada dal Congreso dei Stati Unii d'Amèrica. Ła dimanda el voto favorévoło sia de ła Càmara che del Senato e ła ze ligada a ła sevente aprovasion del Presidente che, cofà inte el cazo de un normałe dizegno de leje (Bill), el połe ezersitar el poder de veto.
Dòparo
In zènare no ghe ze difarensa intrà na leje (Act) emanata traverso de un dizegno de leje o na resołusion unitària o comun. Ghe ze parò na difarente dòpara dei do prosedimenti lejislativi.
I disegni de leje i ze normalmente doparai par crear, abrogar o emendare leji ezistenti inte el Còdaze statunitense, cusita cofà par łe dódaze leji de incantonamento anuałi.
Le resołusion comuni o unitàrie invese łe vien doparae soratuto par:
Caza Bianca
La Caza Bianca (in ingleze White House) ła ze ła rezidensa ufisałe del presidente dei Stati Unii e sede de ła istesa prezidensa. Ła ze pozisionà al nùmaro 1600 de Pennsylvania Avenue a Washington e ła ze sta ła rezidensa de ogni presidente dei Stati Unii da John Adams in dopo. El tèrmeno "Caza Bianca" el ze de frecuente doparà par metonimia par referirse ai ufisi del presidente e dei so consejeri.
Co ła Blair House, adibia par ospitar łe dełegasion in vìzita de stato, e al Number One Observatory Circle, andove el rezidénsia el vicepresidente dei Stati Unii, ła Caza Bianca ła ze una de łe tre rezidense pì inportante de ła capitałe.
Concorso de architetura
La nova capitałe de ła zóvane repùblega ła zera situada su un teren cedesto da do stati, ła Virginia e el Maryland, che łe ghea anbedó trasferio ła propietà de ła tera al goerno federałe in resposta de un conpromeso col presidente Washington. I comisari de ła DC i zera stai incargai dal Congreso de costruir ła nova sità soto ła diresion del presidente. L'architeto de ła Caza Bianca el ze sta decidesto inte un concorso. Inte el 16 de lujo del 1792 el presidente Washington el zera ndazesto a ła nova sità federałe par esprìmar el so zudìsio so i vari projeti. El ghea sełesionà ła prezentasion de James Hoban, un irlandezo che el viveva a Charlestown, inte ła Carolina del Sud. Washington no el zera sta del tuto satifazesto de ła proposta orizenałe de Hoban, el vedea el projeto cofà masa picenin, sensa pariboni e miga justo par el presidente de ła nasion. Su racomandasion de Washington ła caza ła ze stada anpliada del trenta par sento, ła zera sta zontada na granda sała de recevimento, l'atuałe East Room. Tałe racomandasion ła ze stada probabilmente ispirada da ła granda sała de recevimento de Monte Vernon.
Influense del design
L'edifiso projetà da Hoban el ze sta in granda parte modełà sul primo e secondo pian de Leinster House, un pałaso dogałe de Dublin, in Irlanda, che deso ła ze ła sede del Parlamento irlandeze.
Costrusion
La costrusion ła zera stada scumisiada inte el 13 de otobre del 1792. Fintantoché ła Caza Bianca ła resta un sinboło de ła democrasia americana, ła caza inte l'isteso tenpo ła reflete anca el primo coinvolzimento de ła nasion co l'istitusion de ła s-ciavitù. Un diàrio tegnesto dal comisàrio par l'edilìsia del Distreto de Columbia el se ghea notà che i fondamenti de ła rezidensa prinsipałe i zera stai scavai e lavorai da s-ciavi. Granda parte de tuti i lavori de ła caza i ze stai fati par man de imigrai, racuanti dei cuałi gnoncora sitadini. Le parete in arenària łe zera stae traeste-sù da imigrai scosezi, cusita cofà i pariboni de roze e zoje in altoriłievo sora de l'entrada nord e ła motivasion fata a "scaje de pese" soto dei frontoni de łe finestre. Granda parte del laoro in matoni e malte el ze sta produzesto da imigrai irlandezi e italiani. La costrusion inisiałe ła ghe ze stada drento de un perìodo de oto ani, co un costo declarà de $232.371,83 ($ 2.4 miłioni de dòłari drio ła vałutasion del 2005). Anca se gnoncora concludesta, ła Caza Bianca ła zera pronta par devegner ocupada da torno al 1 de novenbre del 1800.
Convension de denomenasion
Co che ła costrusion ła zera sta terminada, łe parete de arenària łe zera stae revestie co na miseła de calsina, coła de rizo, cazeina e pionbo, dazendo a ła caza fata in stiłe neoclàsego el so cołore e el nome famejar. L'edifiso el zera orizenariamente ciamà in vàrie magnere "Pałaso del presidente", "Maniero prezidensiałe" o "Caza del presidente". Dolley Madison el ło ciamava el "casteło del presidente". Ze dal 1811 che par via del so esterno in piera pintada de bianco ła ga fata ciamar "Caza Bianca". El nome "Executive Mansion" (Mansion de l'Ezecutivo) el ze sta doparà in contesti ufisałi finmente a co che el presidente Theodore Roosevelt el ga stabiłio el nome formałe divegnendo "White House–Washington" incidéndoło anca su ła cancełaria inte el 1901. El presidente Franklin Roosevelt el ga canbià ła so carta intestada in "The White House" co ła paroła "Washington" sentrada soto. Cueła convension ła ze in pie oncora oncó.
Emendamento
Un emendamento o emandamento o emenda el ze na modìfega, pì o manco estendesta, de un testo, soratuto normativo.
Emendamento costitusionałe
Inte i Stati Unii d'Amèrica i emendamenti costitusionałi (constitutional amendments) i ze adotai co prosedimento desiplinà da l'artìcuło V de ła costitusion. Finmente oncó i ze entrai in vigore 27 emendamenti, dei cuałi uno dei pì tanto conosesti, el XIII Emendamento, aprovà inte el 1865, el gaveva abolio ła s-ciavitù. I primi dieze emendamenti i costituise el denomenà Bill of Rights (Carta dei Deriti).
Emendamento lejislativo
L'"emendamento lejislativo" el ze na proposta de parsiałe modìfega de un dizegno de leje in contesto lejislativo, prima che sto cuà el devègnee leje in tuti i efeti.
Emendamento normativo
Un testo normativo el ze dize "emendà" co che el vien modifegà o integrà. El se dize invese coreto co che invese łe vien canbiae solché racuante parte del testo.
Circo
El Circo el ze no spetacoło dal vivo co esibisioni de abiłità fizega, ciamadi anca numari, svolto zeneralmente in ona pista sircołare, ma anca, intè'l corso dei secołi come intè'l panorama atuałe, so na sena frontałe. Łi spetacołi de circo i ga luogo soto tendoni, in apoziti edifisi (circhi stabiłi), cozì come a l'aperto o in sałe teatrałi regołari.
Łe esibisioni le rispondon a categorie de baze come numari aerei, de acrobasia e de ecuiłibrismo al suoło, giocołeria, comisità esentrica e arte del clown, adestramento de animałi e arte ecuestre, esibisioni de rischio.
Intè ła so forma tradisionałe novecentesca, el circo, definìo intè ła łengua itałiana anca circo ecuestre, el se distingue par la carateristica de comunità itinerante e par l'apartenensa famejar dei so conponenti. Ała fin del Novecento, co ła definision de novo circo el s'è lezitimà el diramar de numeroze compagnie e de spetacołi de proveniensa e stiłe deversi ałe lori tradisioni, de cui ła piassè cełebre ze el canadeze Cirque du Soleil.
Loredan
I Loredan i xe na fameja nobiłe de ła Repùblega de Venèsia.
The Adventures of Ichabod and Mr. Toad
The Adventures of Ichabod and Mr. Toad el ze on film d'animasion statunitense muzicałe prodoto dała Walt Disney Productions e distribuìo intè łi Stati Unii dała RKO Radio Pictures el 5 de otobre 1949. Ze el 11° clasego Disney.
Manifesto del futurismo
El Manifesto del Futurismo, el ze sta na declamatòria par provizionar na recolzesta par ponti de pensieri, convinsion e intension dei Futuristi, che el ze sta publegà inte el cuotidian franseze Le Figaro inte el 20 de febraro del 1909 da Filippo Tomaso Marinetti, poeta e romanziero italian. El ga de fato determenà łe baze del futurismo e l'inaugurasion de sto movimento de vanguàrdia.
Pato de Varsàvia
El Pato de Varsàvia, ufisalmente ciamà Tratà de amicìsia, cooparasion e mùtua asistensa, el zera un acordo de cooparasion miłitare intrà i stati comunisti par garantizar ła so defeza contro un pusibiłe ataco osidentałe, inte el cuadro de ła Guera Freda. Sto pato el ze sta costituio el 14 de majo del 1955 a Varsàvia in Połònia e ufisalmente desfada intrà el 25 de febraro e el 1° de lujo del 1991 col receso de ła Cecoslovàchia e el guałivo desolvimento de ła Union Soviètega del disenbre de l'isteso ano.
Descrision
La sede de sto organismo el zera a Mosca, andove el zera sta formà un Comitato consultivo pułìtego conponesto da tuti i paezi aderidori. La funsion prinsipałe de sto Comitato ła zera cueła de discórar su de na pusìbiłe aplicasion de un artìcuło del tratà inte na situasion interna o esterna che ło dimandase. Tutavia, łe figure pì influenti łe zera chełe sovièteghe. Co sto pato, l'URSS ła farà in magnera che sto corpo miłitare el sudìsfee i so intieresi in pułìtega. In pì, el ze servio a neutrałizar ogni deviasion ideołòzega dei paezi firmatari dal modeło soviètego. Durante ła so vałidità el ze stato aplegà pì volte, un ciaro ezénpio el ze sta inte l'invazion de l'Ungaria inte el 1956 e ła Primavera de Praga.
A ła fin de ła dècada 1980, i zera stai ciapai contati biłaterałi intrà ła NATO e el Pato de Varsàvia par métar in pie un guałivo dezarmo. Sta pazefegasion ła zera sta fata pusibiłe gràsie a łe decizion pułìteghe de Mikhail Gorbaciov, che el ghea sbasà ła prezensa de łe trupe sovièteghe inte i paezi de l'Eoropa orientałe. Le revołusion de l'autuno 1989 e ła sevente desołusion de ła URSS mèdema łe ghea provocà ła consevente sparision del bloco comunista, e de consevensa del Pato de Varsàvia inte el 1991.
Contesto stòrego
Verso ła fin de ła seconda guera mondiałe, a ła Conferensa de Yalta i Liai i ghea concordà na pułìtega comun che i garia dopo adotà tenporaneamente inte i paezi libarai dai nazisti, o sia cueła de fasiłitare a sti pòpułi ła resołusion democràtega dei so problemi interni. Tutavia, cheło che ze realmente sucedesto el ze che inte i paezi libarai dai poderi capitałìsteghi i ze vegnesti formarse goerni democràteghi e in cuełi libarai dai comunisti i se ga formà goerni de influensa ciamai Democrasie popołari. Par via de łe grande difarense ideołòzeghe intrà i liai capitałisti (i Stati Unii de l'Amèrica) e i comunisti (l'URSS), se zera descaenai sospeti e tension che i ghea fato vegner timor che podese èsarghe na tersa guera mondiałe. Sto timor e sta tension, ła ze cueła che ła saria dopo divegnesta conosesta cofà ła Guera Freda.
Uno dei primi confliti che i do blochi i ghea catà el ze sta ła ocupasion de ła Zermània. Sto paeze el zera sta ocupà da vari liai, sia capitałisti che comunisti, e a ła Conferensa de Potsdam ze sta concordà de spartirse el paeze in cuatro zone de influensa, goernae da fransezi, americani, inglezi e sovièteghi. Sta situasion ła ze stada adotada anca a Berlin, siben che l'ex capitałe todesca ła fuse zeografegamente situada inte el mezo de ła sfera de influensa de l'URSS. De sevente de ła reintrodusion del marco todesco (Deutsche Mark) inte i teritori de influensa britànega, franseza e statunitensa par protèzar da l'inflasion łe tere osidentałi de ła Zermània, el lìder soviètego Stalin, irità da sta reintrodusion, el ga interonpesto tute łe comunegasion co l'òvest, blocando strade, ferovie e canałi, decretando el Bloco de Berlin. I americani i ghea invià continuamente aèrei a Berlin Òvest inportando inte ła sità magnar e altri beni de prima necesità. Le prinsipałi consevense de sto conflito łe ze stae ła creasion de ła NATO e de ła Repùblega federałe de Zermània (Bundesrepublik Deutschland). In resposta a sta organizasion, l'URSS e altri stati sociałisti del bloco orientałe i se zera consołidai in magnera simiłar a cueła osidentałe, par contrapezo e par bałansar łe forse in canpo. Par-tanto, łe ze stae creae ła Repùblega Democràtega Todesca (Deutsche Demokratik Republik) e un tratà de cooparasion miłitare (Pato de Varsàvia).
Menbri
El Pato de Varsàvia el zera conponesto da oto Stati comunisti, tuti de l'Eoropa orientałe, eceto de ła Jugoslàvia:
Oservadori
Republica Popołare Cinexe, Corea del Nord, Repùblega Popołare de Mongòlia, che ła ghea dimandà de entrar par via de l'artìcuło 9 del Statuto, e Vietnam i ga avesto el status de oservadori, ma ła Cina ła se ghea retirà dopo ła divizion sino-soviètega inte i primi ani de ła dècada 1960.
Le meraviglie del duemila
Le meraviglie del duemila (tituło orizenałe itałian traduzibiłe in łengua veneta co Łe meraveje del domiła) el ze un romanzo del 1907 scrivesto da Emilio Salgari. El rientra
intè el filon dei romanzi sentifici e ze considarà el testo pi inportante deła fantasensa itałiana.
Trama
El nara de do omeni, che. grasie ała scoperta de un prinsipio ativo de na pianta ezotega, i riescon a viazare nel tenpo par sento ani, spostandose dal 1903 al 2003.
I se trovan cuindi a vivar intè na società profondamente modificà conosendo un mondo popołà da machine vołanti, treni soteranei, sità sotomarine e altre meraveje teconołozeghe.
El ritmo de vita in sento anni ze acełerà a tałe grado de frenezia che i protagonisti i finise par esar ricoverà in un manicomio parchè non riescon a soportarlo. Sol tracoło dei protagonisti ga n'efeto determinante l'influso de l'eletrisità sol sistema nervozo: l'aria del futuro ze satura de emanasioni ełetreghe ałe cuałi el loro sistema nervozo no el s'era mai adatà.
Fantasia (film)
Fantasia el ze on film d'animasion statunitense muzicałe prodoto dała Walt Disney Productions e distribuìo intè łi Stati Unii dała RKO Radio Pictures el 13 de novenbre 1940. Ze el 3° clasego Disney.
Inte el 1999 el ze stà destribuìo on sequel cinematografego del film, intitolà Fantasia 2000.
Convension del Consejo d'Eoropa su ła prevension e ła lota contro ła viołensa inte i confronti de łe done e ła viołensa domèstega
La Convension del Consejo d'Eoropa su ła prevension e ła lota contro ła viołensa inte i confronti de łe done e ła violensa domèstega, conosesta anca cofà Convension de Istanbul, el ze na tratà internasionałe contro de ła viołensa su łe done e ła viołensa domèstega, aprovada dal Comità dei Ministri del Consejo d'Eoropa inte el 7 de apriłe 2011 e verzesta a ła firma par tuti i Stati adezionadori inte l'11 de majo del 2011 a Istanbul. El tratà el se propone de prevegner ła viołensa, favorir ła protesion de łe vìteme e inpedir ła no-castigasion dei colpévułi. El ze sta firmà da 45 paezi e inte el 12 de marso 2012 ła Turchia ła ze devegnesta el primo paeze a ratifegar ła Convension.
Inte el 20 de marso 2021, nove ani dopo de ła ratìfega, ła Turchia ła ga revocà ła so partesipasion a ła convension, traerso de un decreto firmà dal presidente Recep Tayyip Erdoğan.
Lunar Prospector
I dati recolzesti da ła mision i ga permetesto ła costrusion de na mapa detajada de ła superfise de ła luna e i ga jutà a capìrghene l'orìzene, l'evołusion e el stato atuałe. Na sèrie de artìcułi i ze stai publegai inte el periòdego Science. .
Łéngoa dei ségni azera
Ła łéngoa dei ségni azera (Azərbaycan işarət dili, scursà AİD) ła xe na łéngoa dei ségni, vixiva, doparà pì che altro inte ła comunidà sorda azera. Ła xe doparà da on numaro no serto de parsone che el xe torno a łe 31.000 parsone inte ł'Azerbaijan.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
__HIDDENCAT__
Crosta continentałe
La crosta continentałe ła ze ła parte de crosta terestre ponesta par de soto de łe àree continentałi e de racuante àree, limitae e poco profonde, cuerzeste da àcua. La crosta continentałe ła se difarénsia, sia par proprietà fìzega che par conpozision chìmega, da ła crosta oseànega e dal sotostante manto, dal cuało ła crosta continentałe ła ze limitada inferiormente da ła descontinuità de Mohorovičić.
Censimento dei Stati Unii d'Amèrica del 1790
El censimento dei Stati Unii de l'Amèrica del 1790 el ze sta el primo censimento fazesto inte i Stati Unii d'America.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
L'Ajensia Internasionałe de l'Enerzia Atòmega (denomenada anca cofà AIEA o in ingleze International Atomic Energy Agency - IAEA) ła ze na ajensia autònoma fondada inte el 2 de lujo del 1957, co el fin de promóvare ła dòpara pasìfega de l'enerzia nucleare e de inpedirghene ła dòpara par fini miłitari.
Asociasion Latinoamericana de Lìbaro Comèrcio
La Asociasion Latinoamericana de Lìbaro Comèrcio (ALALC) ła ze stada un organismo rejonałe, latinoamerican ezistente intrà el 1960 e el 1980. Creà inte el 18 de febraro del 1960 dal Tratà de Montevideo, el ze sta mudà posteriormente inte el 12 de agosto del 1980 par crear l'ALADI, o sia ła Asociasion Latinoamericana de Integrasion.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
Par el so inpegno l'ajensia ła ga recevesto el Prèmio Nobel par ła paze inte el 2005, insieme al so diretore de l'època Mohamed El Baradei.
Censimento dei Stati Unii d'Amèrica del 1790
Convocà inte el 2 de agosto del 1790 durante de ła presidensa de George Washington el ga mostrà che in chel'ano ła zera 3,929,326 le persone che łe vivea inte i Stati Unii e 697,681 i zera s-ciavi. I censimenti dei Stati del Delaware, Georgia, New Jersey e Virginia i ze stai declarai desperdesti inte i ani intrà el 1790 e el 1830.
Crosta continentałe
Propietà fìzeghe
Par cheło che revarda ła densità, ła crosta terestre el ze un strato pì lejero de cuełi soto-stanti e, inte łe zone continentałi, el ga na conpozision zeneralmente simiłar al granito. La densità mèdia ła crese in rełasion co ła profondità: ła ze paro a 2,6 kg/dm³ inte łe roce superfisałi, 2,8 kg/dm³ inte i bazamenti soto dei continenti, rivando a 3,3 kg/dm³, i màsimi vałori anotai inte inte łe roce conoseste.
Conponimento
Mentre inte ła crosta oseànega i predòmena i bazalti, ła conpozision prevałente de ła crosta continentałe ła ze data da łe roce sedimentàrie e magmàteghe che i forma ła parte sora de ła crosta continentałe de tipo granitòide (graniti, granodioriti e tonałii) o metamòrfeghe (gneis), mentre inte łe parti pì profonde ghe połe èsar i eclozii. In racuante àree ła cuerzidura sedimentària ła ghe ze co spesori che i połe rivar a calche chiłòmetro. La granda varietà de asociasion de roce ła se manifesta co na particułar eterozeneità de ła crosta continentałe, che ła contrasta co ła rełativa omozeneità de ła crosta oseànega.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
Locasion
La sede de l'IAEA ła ze pozisionada a Viena in Austria (inte el Vienna International Centre).
L'IAEA el ga dei ufisi de ligamento a Toronto in Cànada, Zinevra in Svisera, New York inte i Stati Unii d'Amèrica, e Tokyo in Japon. El laboratòrio sentrałe el ze pozisionà a sirca 30 km dal sentro de Viena, reserche łe vien fate anca inte i laboratori de Prinsipato de Mònaco e Trieste.
Ajensia eoropea de l'anbiente
__HIDDENCAT__
Crosta continentałe
Conponimento
La crosta continentałe se difarénsia in do parte: ła crosta superiora e ła crosta inferiora.
El trànzito intrà łe do croste ła połe èsar neta, co ła descontinuità de Conrad, o guałiva andove el lìmite intrà łe do no el ze ben defìnio.
La descontinuità de Conrad ła vien definia de "seconda spece" ponesto che no senpre, cofà dito, ła costituise un ciaro confin intrà crosta superiore e inferiore.
Le àree continentałi łe ze costituie da grandi blochi deti cratoni (dal greco κράτος = forsa) par colpa de ła so stabiłità. I sedimenti che i cuerze łe àree continentałi i ze zeneralmente roce orizenae da mari poco profondi (par es., arenàrie, arzełiti, dołòmie e calcari). I cratoni i òcupa ła pì granda parte de łe àree continentałi, slargàndose par el 24% de l'intiera superfise terestre. Ghe podemo destìnguar:
Età
Zeneralmente se pensa che łe parti più antighe dei continenti łe gàpia sirca 3,8 miłiardi de ani. La datasion de un cristało de zircon, catà inte ła rejon de łe Jack Hills in Austràlia osidentałe, a 4,4 miłiardi de ani el fa pensar che ła crosta ła gàpia pì ani.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
Personałe
Al 2019 i paezi menbri i ze 171. I raprezentanti dei Stati i se cata na volta l'ano par ła conferensa zenerałe e par ełèzare i 35 menbri che i fa parte del consejo dei goernatori (Board of governors), che i se reunise sìncue volte l'ano par pareciar łe decizion da prezentar a ła confarensa zenerałe.
Ajensia eoropea de l'anbiente
L'Ajensia eoropea de l'anbiente (EEA) ła ze un organismo de ła Union Eoropea che el se dèdega a ła fondasion de na rete de monitorasion par tegner sot'òcio łe condision anbientałi eoropee. Ła ze goernada da un banco aministrativo conponesto dai raprezentanti dei goerni dei stati menbri, un raprezentante de ła Comision eoropea e do siensiai dezignai dal Parlamento eoropeo; in pì el ze asistio da un comità de siensiai.
Goerno de ła Repùblega Italiana
El Goerno de ła Repùblega Italiana el ze un òrgano del sistema pułìtego italian, conponesto dal Presidente del Consejo dei ministri e dai ministri, che i forma insieme el Consejo dei ministri, e da vice-ministri e Sotosegretari; el costituise el vèrteze del podere ezecutivo.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
Personałe
thumb|right|300px|Cuartier zenerałe de l'AIEA a [[Viena.]]
Ajensia eoropea de l'anbiente
Caraterìsteghe
L'Ajensia ła ze stada istituia da ła diretiva 1210/1990 de ła CEE e nomenada da ła diretiva CEE 933/1999 e dal Regolamento CE 401/2009 ; ła zera devegnesta oparativa inte el 1994. La so sede ła ze a Copenaghen, in Danemarca.
Goerno de ła Repùblega Italiana
El Presidente del Consejo el ga ła so sede ufisałe a Pałaso Chigi in piazza Colonna de Roma, el Goerno inte el so insieme el dòpara cofà sedi de raprezentansa par racuante ocazion ufisałi Viła Doria Pamphilj, Viła Madama e el Pałaso de ła Farnesina, situai tuti a Roma.
Ajensia eoropea de l'anbiente
Caraterìsteghe
I stati menbri de l'Union eoropea i ze automategamente menbri de l'ajensia; in tuti i cazi el consejo de controło el ga stabiłio che anca altri stati i połe devegner menbri, traerso de acordi streti intrà sti stati intaresai e ła Comunità Eoropea.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
Departementi
I sie departementi prinsipałi, ognuno dei cuałi el ghe fa cao a un vicediretore i ze dèditi ai seventi ànbiti de reserca:
Goerno de ła Repùblega Italiana
Segni istòreghi
Dopo de ła proclamasion del Regno d'Itàlia a Roma l'òrgano cołejałe del Goerno el se reuniva al Pałaso de łe Finanse, inte ła sede del Ministero de łe Finanse. Dopo el ghea seguio par cuazi un sècoło łe sorti del Ministero de l'interno, reunéndose inte łe sedi volta a volta atribuie a sto cuà: prima pałaso Braschi, dopo pałaso del Vimenałe. Inte-ła-fin, inte el 1961, el ga avesto ła prima sede autònoma, a pałaso Chigi, co che sto cuà el zera sta dasà dal Ministero dei afari esteri.
Ajensia eoropea de l'anbiente
Caraterìsteghe
Inte el 2020 ła ajensia ła gaveva 32 stati menbri:
Inte el 2020 el personałe de l'ajensia el zera formà da sirca 200 persone.
Ajensia internasionałe par l'enerzia atòmega
Departementi
I vien deponesti regołari rendiconti de l'atività de l'ajensia al Consejo de Seguresa de łe Nasion Unie e a l'asenblea zenerale de l'ONU.
Fondi
Programi e fondi i vien stabiłii dal Board e da ła conferensa zenerałe. L'organizasion ła ga in dote un budget regołare e de contributi vołontari. El budget par l'ano 2010 el rivava a sirca 300 miłion de eoro e łe contribusion vołontàrie łe rivava a 90 de dòłari statunitensi.
Goerno de ła Repùblega Italiana
Descrision
El vien presiedesto dal Presidente del Consejo dei Ministri, che el ze inte el cuarto posto inte l'órdene de precedensa de łe carghe italiane (dopo del Presidente de ła Repùblega, el Presidente del Senato, el Presidente de ła Càmara dei deputai e prima del presidente de ła Corte Costitusionałe), siben-ché esendo de fato cueła de major vizibiłità inte ła vita pułìtega ordenària.
Medicare
Medicare el ze el nome dato a un programa de asegurasion mèdega aministrà dal goerno dei Stati Unii, rełasionà a łe persone dai 65 ani in sora, o che i gàpia altri criteri partegołari.
Istòrego
La rełativa leje ła ze sta firmada, co cueła del programa Medicaid, inte el 30 de lujo del 1965 dal presidente Lyndon B. Johnson cofà emendamento al Social Security Act. Inte el momento de firmare ła leje, Johnson el ga asegnà a l'ex presidente Harry S. Truman ła tèsara Medicare fazéndoghene el primo vantajà del programa.
El provedimento el ze finansià par liveło federałe gràsie a łe contribusion dei lavoratori e dei paroni de laoro. I prinsipałi vantaji de ła leje łe ze l'asegurasion ospedałiera e l'asegurasion mèdega gràtis.
De sevente al rełevante inalsamento de ła popołasion ispanòfona inte i Stati Unii, el goerno el ga provedesto a ła tradusion del sito in spagnoło.
Lista de sonde spasiałi
Lista de łe sonde spasiałi.
The Fox and the Hound
The Fox and the Hound (tituło orizenałe inglezo traduzibiłe in łengua veneta co Ła Volpe e el Can da Cacia) el ze on film d'animasion statunitense direto da Ted Berman, Richard Rich, e Art Stevens, prodoto dała Walt Disney Productions e distribuìo intè łi Stati Unii dała Buena Vista Distribution el 10 de lujo 1981. Ze el adatamento liberamente ispirà al romanzo The Fox and the Hound de Daniel P. Mannix. El ze considerà èsar el 24° clasego Disney secondo el canone ufisiałe. El raconta l'amicisia fra Red, na picoła volpe orfana, e Toby, on picoło can da cacia. I do da picołi i ze molto amizi, ma cresendo i ze costreti a trasformarse in preda e predator. Toby deventerà on can da cacia, e ciò meterà in grave dificoltà l'amicisia co el volpachioto.
Presidenti del Venesueła
Lista
Presidente del Venesueła
Presidente de Cuba
La carga de Presidente de Cuba ła corisponde al Cao de Stato de ła Repùblega de Cuba. Da ła Costitusion del 1976, el nome ufisałe el ze sta Presidente del Consejo de Stato de ła Repùblega de Cuba.
Sto incargo el deriva dal 1869, co che ła ze sta costituia ła Repùblega de Cuba in Arme, revoltada contro del domìnio cołoniałe.
Evołusion stòrega
I ativisti indipendentisti cubani i ze stai boni de organizarse e rebełarse contro de łe autorità spagnołe inte el 18 de otobre del 1868, cuando che ła ghea tacà ła denomenada Guera dei dieze ani, che ła ga durà finmente al 1878 sensa revar ai so fini. Inte el 12 de apriłe del 1869 ła ze sta proclamada ła Repùblega de Cuba in arme e Carlos Manuel de Céspedez el ze sta nomenà primo presidente de Cuba. La Repùblega no ła gaveva nisun reconosimento internasionałe e ła fazeva solché da comandante de ła guera.
Inte el 1895, i revołusionari de José Martí i ghea declarà ła Guera d'indipendensa cubana, ła ze sta proclamada ła Seconda Repùblega de Cuba in arme e i ghene ghea repristinà i ufisi de comando.
La guera ła zera fìnia inte el 1898 co l'intervegnimento dei Stati Unii che i ghea cacià i spagnołi e che dopo i ghea tegnesto ocupà l'izoła par do ani.
Inte el 1901 ła ze sta costituia ła Repùblega de Cuba, fazendo tornar ła carga de Presidente. Dopo de ła vitòria de ła Revołusion Cubana, inte el 1959, sto incargo el zera devegnesto conosesto cofà "Presidente del goerno revołusionàrio".
La Costitusion del 1976 ła ghea trasformà ła carga in Presidente del Consejo de Stato de ła Repùblega de Cuba che ła ze sta cuerzesta dai fradełi Castro, prima Fidel e dopo Raúl Castro.
Sovrani d'Ungaria
Sta cuà ła ze na lista dei sovrani ungarezi che i ga regnà in Ungaria dal medioevo al XX secolo.
Presidenti del Burkina Faso
I presidenti del Burkina Faso (finmente al 4 de agosto 1984 Repùblega de l'Alto Volta) dal 1960 (data de indipendensa da ła Fransa) finmente uncó i ze i seventi.
Muzo su Marte
El Muzo de Marte el ze na strutura distintiva de ła superfise del pianeta Marte situada inte ła rejon marsiana de Cydonia Mensae, che drio racuante persone ła pararia èsar un muzo uman. El ze longo sirca 3 km par 1 km de larghesa e el ze pozisionà a ła latitùdene marsiana de 10º Nord da l'ecuatore marsian. El ze sta fotografà par ła prima volta inte el 25 de lujo del 1976 da ła navezeła spasiałe Viking, che a l'època ła zera in òrbita da torno a Marte. L'insidente el ga caturà l'atension del pùblego sie dì dopo che un comunegà stanpa el ze sta libarà da ła NASA.