cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
La Petite-Pierre
La Petite-Pierre Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Bas-Rhin departamenti Saverne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
612 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 31,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 19,5 km2. Dengiz sathidan 215 – 397 m balandlikda joylashgan.
Percy Hynes White
Percy Hynes White (2001-yil 8-oktyabrda tug'ilgan) — kanadalik aktyor. U Edje of Winter va A Chrismas Horror Story kabi filmlardagi rollari, Between teleserialidagi roli, The Gifted filmidagi Andy Strucker roli va 2022-yildan boshlab Netflix komediya dahshat seriyasi asosida suratga olingan Wednesday filmi orqali tanilgan.
Hayoti
Hynes White - yozuvchi, aktyor va rejissyor Joel Thomas Hynes va aktrisa va yozuvchi Sherry Whitening o'g'li. Persi ikki yil davomida o'zining tug'ilgan shahri Sent-Jondagi sahna san'ati guruhida tahsil olgan.
Faoliyati
Hynes X-Odamlar-The Gifted filmidagi Fox TV uchuvchisi mutant Andy Strucker rolidagi birinchi bosh rolga tayinlangan edi.
Jolinus
Jolinus — Galenning ajam xalqlari oʻrtasidagi nomi.
Sa’id ibn Mutohhar Boxarziy
Hayoti va faoliyati
Saʼid ibn Mutohhar Boxarziy — toʻliq ismi Sayfuddin Abulmaʼoliy Saʼid ibn Mutohhar ibn Saʼid ibn Ali Qoidiy Boxarziydir. Saʼid ibn Mutohhar Boxarziy 586/1190 yili shaʼbon oyining toʻqqizinchi kuni Boxarzda tavallud topgan, Buxoroda istiqomat qilgan.
Ustozlari
Shayx Najmiddin Kubro, Muayyid Tusiy, Ali ibn Muhammad Mavsiliy, Abu Futuh Husriy, Ismoil ibn Saʼdulloh ibn Hamdiy, Mushrif Xolisiydan, Ibrohim ibn Solor Xorazmiy.
Grand Meadow (Minnesota)
Grand Meadow AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. [[Mower County, Minnesota|Mower
Sa’id ibn Mutohhar Boxarziy
Shogirdlari
Najmiddin Muqriy, Saʼduddin Sarjanbon, Ruhiddin Xorazmiy, Shamsiddin Kabir, Muhammad Kalona, Axiy Sodiq, Nofeʼiddin Badeʼ.
Hobson
Hobson AQShning Montana shtatida joylashgan shahardir. Judith Basin County okrugi tarkibiga kiradi.
Grand Meadow (Minnesota)
]] okrugi tarkibiga kiradi.
Hobson
Aholisi
225 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Grand Meadow (Minnesota)
Aholisi
1139 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 656,4 nafar kishi.
Hobson
Geografiyasi
Maydoni — 0,7 km2. Shundan 0,7 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Dieudonne (Oise)
Dieudonne Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Senlis tumani tarkibiga kiradi.
Pouydesseaux
Pouydesseaux Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Landes departamenti Mont-de-Marsan tumani tarkibiga kiradi.
Dennis Quaid
Dennis William Quaid (talaffuzi: „Dennis Uilyam Quaid“, 1954-yil 9-aprelda tugʻilgan)  — turli dramatik va komediya rollari bilan tanilgan amerikalik aktyor. Birinchi marta 1970-yillarning oxirida keng eʼtibor qozongan, uning baʼzi mashhur kreditlari orasida Breaking Away (1979), The Right Stuff (1983), The Big Easy (1986), Innerspace (1987), Great Balls of Fire! (1989), Dragonheart (1996), Ota-ona tuzogʻi (1998), Chastotalar (2000), Rookie (2002), In Good Company (2004), Yours, Mine &amp; Ours (2005) va Vantage Point (2008) filmlarini koʻrsatish mumkin.
Pouydesseaux
Aholisi
624 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 18,2 nafar kishi.
Sa’id ibn Mutohhar Boxarziy
Asarlari
Saʼid ibn Mutohhar Boxarziy arab va fors tillarida „Sharhul asmail husno“ („Allohning goʻzal ismlari sharhi“), „Risola dar ishq“ („Ishq haqida risola“), „Voqeai hilvat“ („Xilvatdagi voqea“), „Ruboiyot“, „Roʻznoma“, „Vasiyatnoma“ va boshqa asarlar hamda toʻrtliklar yozgan.
Dennis Quaid
Yoshligi
Dennis William Quaid Houstonda (Texas) tugʻilgan, koʻchmas mulk agenti Juanita Bonnie Dale „Nita“ (née Jordan) va elektrik William Rudy Quaid (1923-yil 21-noyabr — 8-fevral 1987-yil) oʻgʻli. Quaid ingliz, irland, shotland-irland va kajun (fransuz) kelib chiqishiga ega. Otasi orqali Quaid kovboy ijrochisi Gene Autryning amakivachchasi. U Bellairedagi Pol V. Xorn boshlangʻich maktabida va Xyustondagi Pershing oʻrta maktabida oʻqigan. U Texasning Bellaire shahridagi Bellaire oʻrta maktabida mandarin va raqsni oʻrgangan, keyinroq esa Xyuston universitetida kollejda, avval Bellaire Highda dars bergan va qizi aktrisa Cindy Pickett drama murabbiyi Sesil Piket qoʻl ostida oʻqigan. U baptistlar eʼtiqodida oʻsgan. Dennis aktyor Rendi Quaidning ukasi.
Karyerasi
Quaid Xyuston universitetini tamomlashdan oldin uni tashlab, aktyorlik faoliyatini davom ettirish uchun Gollivudga koʻchib oʻtdi. U dastlab ish topishda qiynalgan, lekin „Breaking Away“ (1979) filmida paydo bo‘lgach, eʼtiborni qozona boshlagan va „The Right Stuff „ (1983) filmidagi astronavt Gordon Kuper roli uchun yaxshi baholarga ega bo‘lgan.
O‘zining tabassumi bilan tanilgan Quaid ham komediya, ham dramatik rollarda o‘ynagan. Quaid „The Night the Lights Wens Out in Georgia“ (1981), Jaws 3-D (1983), „Dreamscape“ (1984), „Enemy Mine“ (1985), „Innerspace „ (1987) va „The Big Easy“ filmlarida bosh rollarni ijro etgan. Shuningdek , „Great Balls of FIre“ filmidagi Jerry Lee Lewis obrazi uchun ham eʼtirofga sazovor boʻldi! (1989). 1989-yilda u Bonnie Raittning „Thing Called Love“ qoʻshigʻi uchun klipida ham paydo boʻldi.
Pouydesseaux
Geografiyasi
Maydoni — 34,2 km2.
Sa’id ibn Mutohhar Boxarziy
Vafoti
U 1261 yili vafot etgan. Fathobod mavzei (Qarshi darvozasi roʻparasi)da dafn etilgan.
Dieudonne (Oise)
Aholisi
856 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 82,3 nafar kishi.
Grand Meadow (Minnesota)
Geografiyasi
Maydoni — 1,74 km2. Shundan 1,74 km2 quruqlik, 0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 412 m balandlikda joylashgan.
Dieudonne (Oise)
Geografiyasi
Maydoni — 10,4 km2. Dengiz sathidan 71 – 170 m balandlikda joylashgan.
Endokrinologiya
Endokrinologiya (endo... va yun. kppet — ajratish va...logiya) — klinik tibbiyotning bir sohasi. Ichki sekretsiya bezlarining tuzilishi, rivojlanishi va funksiyalarini, ular ishlab chiqaradigan gormonlar hamda ularga aloqador kasalliklarni oʻrganadi.
Dastlab ichki sekretsiya bezlari degan tushuncha nemis fiziologi va tabiat tadqiqotchisi D.Myuller tomonidan ilgari surildi (1830), lekin uni termin sifatida fanga fransuz fiziologi K. Bernar kiritdi (1855). Shu davrlarda irlandiyalik R. Greyvs (1835) va nemis olimi K. Bazedov (1840) diffuz toksik buqoqni, ingliz vrachi T.Adisson (1855) surunkali buyrak usti bezi yetishmovchiligi klinikasini izohlashdi. Shvetsariyalik xirurg Teodor Koxer (1841 — 1917) diffuz toksik buqoqni davolashda xirurgik usulni ishlab chiqdi. 1889— 90 yillarda nemis olimlari D.Mering va O.Minkovskiy tajribada qandli diabet meʼda osti bezi faoliyatining buzilishi, rus olimi L.V.Sobolev (1901) meʼda osti bezining ichki sekretsiya faoliyati pankreatik orolchalar (Langergans orolchalari) bilan bogʻliq ekanligini aniqlashdi. Bu keyinchalik kanadalik tadqiqotchilar F.Banting va Ch.Bestni meʼda osti bezidan insulin gormonini ajratib olishiga ilmiy asos boʻldi (1921). 20-asrning boshlariga kelib, E. fan sifatida rivojlandi. Koʻpgina gormonlar: adrenalin (1901), tiroksin (1915), progesteron, testosteron (1934), kortikosteroidlar (1937—52), triyodtironin (1950), oksitotsin va vazopressin (1953) toza holda ajratib olindi; gormonlarning kimyoviy tuzilishini aniqlash, ularni sintez qilishga, keyinchalik esa ularning har xil tabiiy gormonlardan bir necha bor yuqori biologik faol analoglarini ishlab chiqishga asos boʻldi. Oʻzbekistonda bu fanning rivojlanishi aholi oʻrtasida keng tarqalgan buqoq kasalligini tekshirish, uning kelib chiqishida yod yetishmasligini aniqlashdan boshlandi. 30-yillardan boshlab Oʻzbekistonning har bir viloyatida endemik buqoq kasalligi turli guruh va ekspeditsiyalar yordamida oʻrganildi (S.A.Maʼsumov, P.I.Fedorova, Yo. X. Toʻraqulov, Sh.Sh.Ilyosov, V.N.Fedoseyev, T.M.Muhamedov va boshqalar). Bu kasallikning oldini olish uchun 1954-yil Toshkentda buqoqqa qarshi dispanser tashkil qilinib, unda qalqonsimon bez kasalliklari ustida olib borilgan epidemiologik va profilaktik ishlar asosida aholini kaliy yodid tuzi qoʻshilgan osh tuzi bilan taʼminlash zarurligi aniqlandi.
Endemik buqoqni tugatish va qalqonsimon bezning boshqa kasalliklarini oʻrganish, davolash oʻlkamiz uchun muhim ilmii va ijtimoii muammo boʻlganligi 1957-yil Oʻzbekiston FAtarkibida tashkil etilgan Oʻlka tibbiyoti ilmiy tekshirish institutining asosiy yoʻnalishini belgiladi. Oʻlka tibbiyoti ilmiy tekshirish instituti negizida 1989-yil Endokrinologiya instituti tashkil etildi. R.Q.Islombekov, Yo.X.Toʻraqulov dunyoda birinchi boʻlib buqoq kasalligini aniqlash va davolashning yangi usulini ishlab chiqib, nufuzli mukofotga sazovor boʻlishdi (1964). Qalqonsimon bezning normal, tireoid patologiyada hamda radioyodterapiyada olingan biokimyoviy, patofiziologik va klinik morfologik koʻrsatkichlari natijalari ijobiy samara berdi.
Respublikada 1998-yil yod yetishmovchiligi holatlari boʻyicha keng miqyosda epidemiologik izlanishlar olib borildi va uning oʻrtacha tarqalish darajasi aniqlandi. Ichki sekretsiya bezlarini (qalqonsimon bez, qalqonsimon bez oldi bezlari va buyrak usti bezi) suyuq azotda kriokonservatsiya qilish va uning yetishmovchiligi bor bemorlarni transplantatsiya yoʻli bilan davolash usuli ishlab chiqildi va amaliyotga tatbiq etildi. Oʻrta Osiyo davlatlarida birinchi bor kriokonservatsiya qilingan toʻqimalar banki (1000 ga yaqin toʻqimalarni saqlaydigan) tashkil etildi. Qalqonsimon bez rakini biokimyoviy, genetik va morfologik tekshirishning yangi usullari joriy qilinib, jarrohlik, radiologik va konservativ terapiya usullarini qoʻllash algoritmi ishlab chiqildi (prof. S.I.Ismoilov). Diffuz toksik buqoq va oʻrtacha oʻtkir tireoiditda bemorlarning immunologik tizimi oʻrganildi va bu koʻrsatkichlar davolashning turli usullarida oʻzgarishi va dinamikasi aniqlandi. Qandli diabet va uning asoratlarining epidemiologiyasi, etiopatogenezi asosida nasliy omillarning ahamiyati, kasallikning tarqalishiga moyillik tugʻdiradigan ichki va tashqi omillar har tomonlama tadqiq etilib, ularni chegaralash, bemorlarni oʻz holatini nazorat qilishga oʻrgatish usullari ishlab chiqildi (prof. Z.S.Akbarov).
Zamonaviy E.ning dolzarb muammolari va asosiy yoʻnalishlari qandli diabet, qalqonsimon bez kasalliklari, jinsiy bezlar faoliyatining buzilishi, gipotalamogipofizar tizim kasalliklari, birlamchi giperparatireoz muammosi, organizmda gormonlarning taʼsir mexanizmi, biosintezi va ularning almashinuvini oʻrganish, gormonlar analoglari va yangi gormonal preparatlarni ishlab chiqish va h.k.dan iborat. Jismoniy rivojlanishning kechikishi bolalar E.sining eng muhim muammolaridan biri boʻlib qolmoqda. Hozirgi vaqtda Oʻzbekistonda tugʻma anomaliyalar skriningi boʻyicha maxsus dastur yoʻlga qoʻyilgan. Neyroendokrinologiya E.ning mustaqil boʻlimi sifatila shakllanmoqda. Oʻzbekiston Respublikasi dagi barcha tibbiyot intlari, Toshkent vrachlar malakasini oshirish institutida E. kafedralari bor.
Adabiyot
Said Ismoilov.
22-noyabr
22-noyabr — Grigoriy taqvimida yilning 326- (kabisa yilida 327-) kuni. Yil yakuniga 39 kun qoladi.
Bayramlar
Yana qarang: Turkum:22-noyabr bayramlari
Voqealar
right|200px|"Katti Sark" Yana qarang: Turkum:22-noyabr voqealari
Tavalludlar
Yana qarang: Turkum:22-noyabrda tugʻilganlar
Vafot etganlar
Yana qarang: Turkum:22-noyabrda vafot etganlar
Do'stmuhammad ibn Navro'z Ahmad Keshiy
Doʻstmuhammad ibn Navroʻz Ahmad Keshiy faqih va taqvoli zotlardan boʻlgan. Tasavvuf va tarixga oid asarlar tasnif etgan. Allomaning „Silsilatu-s-Siddiqiyn va onisi-l-oshiqiyn“ asari qoʻlyozma nusxasi 198 varaqdan iborat va asar Abu Rayhon Beruniy nomidagi Toshkent Sharqshunoslik instituti qoʻlyozmalar fondida № 2471 raqam ostida saqlanadi. Bu allomalar oʻrta asrlarda Keshda yashab, oʻzlarining boy ilmiy meroslarini qoldirib ketgan buyuk allomalardan hisoblanadi.
Poggiorsini
Poggiorsini Italiyaning Apuliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Bari provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 43 km2. 1462 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Anoplogaster cornuta
Anoplogaster cornuta ,oʻtkir tishli baliq, butun dunyo boʻylab moʻtadil va tropik okeanlarda uchraydigan chuqur dengiz baliqlarining bir turidir. U 2 dan 5000 metrgacha (10 dan 16 400 futgacha) chuqurlikda, kattalar odatda 500 dan 5000 metrgacha (1640 dan 16 400 futgacha) va yoshlar odatda sirt yaqinida yashaydi. Bu turning umumiy uzunligi taxminan 18 sm (7 dyuym)gacha oʻsadi. Pelagik yirtqich baliqlar uchun oziq-ovqat manbai boʻlsa-da, bu tur inson baliqchiligi uchun qiziqish uygʻotmaydi.
Tarqalishi va yashash joyi
Bu oʻtkir tishlilar Atlantika okeanining sharqiy va gʻarbiy qismida, Hind okeanida va Tinch okeanida tropik va moʻtadil suvlarda joylashgan global tarqalishga ega. Amerikaning gʻarbiy dengiz qirgʻogʻida uning diapazoni Britaniya Kolumbiyasidan janubga, ekvatorning janubigacha choʻzilgan. Bu 2 dan 5 000 metrgacha (10 va 16 400 fut), kattalar esa 500 dan 5 000 metrgacha (1640 dan 16 400 futgacha) boʻlgan pelagik baliqdir; kattalar chuqur suvda uchraydi va koʻpincha 2000 m (6560 fut) balandlikdagi trollarda ushlanadi. Voyaga etmaganlar kamroq chuqurlikda joylashgan.
Xulq-atvor
Ular oddiy yirtqichlar hisoblanadi va boshqa baliqlar, qisqichbaqasimonlar va sefalopodlar bilan oziqlanadi. Ularning oʻzlari orkinos, marlin va albakor kabi baliqlarga oʻlja qilinadi. Bu toʻda boʻli yashovchi baliqdir va koʻpincha kichik guruhlarda uchraydi, lekin u yolgʻiz boʻlishi mumkin. Shimoliy Amerikaning gʻarbiy qirgʻoqlarida ular yoz oylarida koʻpayadiganga oʻxshaydi. Baliqlar tuxum qoʻyuvchi, rivojlanayotgan lichinkalari esa plankton. Otolitlarni (koʻz orqasidagi suyak tuzilmalarini) tekshirishdan maʼlum boʻlishicha, bu baliq kamida uch yil yashaydi.
Endoskopiya
Endoskopiya (endo... va skopiya — koʻrish) — kovak, ichi boʻsh aʼzolar (meʼda, toʻgʻri ichak, qovuq, bronxlar va boshqalar) ni optik asbob (endoskop) yordamida koʻrib, tekshirish usuli. Bronxoskopiya (bronxlarni), gastroskopiya (meʼdani), sistoskopiya (qovuqni), kolonoskopiya (yoʻgʻon ichakni) va boshqalar aʼzolarni tekshirish xillari bor. E. kasallikni aniqlash (meʼdaichak yarasi, oʻsmalari, sistit, kolit, bronxit, oʻsmalardan gistologik tekshirishga biopsiya — toʻqima boʻlagini olish) va davolash (yot jismlarni olib tashlash, polip, qonayotgan yaralarni kuydirish maqsadida qoʻllanadi.
Riesi
Riesi Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Caltanissetta provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 66 km2. 11 678 nafar aholi istiqomat qiladi (2004).
Bunjikat
Bunjikat — Ustrushоna vohasining poytaxti. Samarqanddan olti farsax (36-48 km) masofada joylashgan. Bunjikatdan yarim farsax masofada Sangzor daryosi joylashgan. Shaharning hozirgi davrdagi oʻrni esa Oʻzbekiston Respublikasi Jizzax viloyatining Baxmal tumani deb belgilangan.
Beautiran
Beautiran Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Gironde departamenti Bordeaux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
2038 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 323,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,3 km2.
Bégadan
Bégadan Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Gironde departamenti Lesparre-Médoc tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
877 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 39,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 22,3 km2.
Jokyakarta
Jokyakarta, Yogyakarta - Indoneziyadagi shahar, Ya. va orolda. Alohida maʼmuriy birlik sifatida ajratilgan. Aholisi 3,1 mln. kishi (2000, shahar atrofi bilan). Temir yoʻl va shosse yoʻllar tuguni. Xalqaro aeroport bor. J. qadimdan hunarmandchilik markazi: maxsus usulda gazlama (batika) toʻqiladi, kumushdan badiiy buyumlar tayyorlanadi, yogʻoch oʻymakorligi rivojlangan. Sholi oqlash, shakarqand, tamaki va toʻqimachilik korxonalari bor. J. mamlakatning qad. madaniyat markazi. Meʼmoriy yodgorliklaridan J. sultonining saroyi (1755—60) va b. saqlangan. Xususiy muzey, tabiiy bogʻ, musulmonlar universitetlari bor. Turistlar koʻp keladi.
Oberentfelden
Oberentfelden Shveysariyaning Aargau kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Aarau (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 7.16 km2. 7163 nafar aholi istiqomat qiladi (2007).
Jokyakarta
Tarixiy manbalarda J. dastlab 18-asr boshidan tilga olingan. 1755 y.dan gollandlar nazoratidagi J. sultonligining poytaxti, 1946—49 yillarda Indoneziya Respublikasining vaqtincha poytaxti boʻlgan.
Oberentfelden
Hududi
Oberentfeldenning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Amidon (Shimoliy Dakota)
Amidon AQShning Shimoliy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Slope okrugi tarkibiga kiradi.
The Kite Runner
„The Kite Runner“ — afgʻon-amerikalik yozuvchi Xolid Husayniyning birinchi romani. 2003-yilda Riverhead Books tomonidan nashr etilgan bu asar Kobulning Vazir Akbar Xon tumanida yashovchi Amir ismli kichkina bola haqida hikoya qiladi. Hikoya Afgʻoniston monarxiyasining qulashi, Sovet istilosi, qochqinlarning Pokiston va Qoʻshma Shtatlarga koʻchib ketishi va Tolibon harakatining kuchayishigacha boʻlgan notinch voqealarni oʻzida aks ettiradi,
Amidon (Shimoliy Dakota)
Geografiyasi
Maydoni — 1,66 km2. Shundan 1,66 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 885 m balandlikda joylashgan.
The Kite Runner
Husayniy "The Kite Runner" ni ota-oʻgʻil oʻrtasidagi munosabatlar hikoyasi deb hisoblab, hikoyaning oilaviy jihatlariga koʻproq urgʻu berdi. U keyingi asarlarida ham ushbu jihatlardan foydalanishda davom etdi. Romanda aybdorlik va najot mavzulari koʻzga tashlanadi, bunda Amirning doʻsti Hasanga nisbatan qilingan jinsiy tajovuz aks ettirilgan. Ammo, Amir buning oldini ololmagan va bu ularning doʻstligiga yakun yasagan. Kitobning ikkinchi yarmida Amirning yigirma yil oʻtib Hasanning oʻgʻlini qutqarib, bu aybini oqlashga urinishlari haqida soʻz boradi.
Ushbu asar qogʻoz muqovada chop etilgandan soʻng, bestsellerga aylandi va kitob dokonlarida ommalashdi. U Nyu-York Taymsning eng koʻp sotilgan kitoblari roʻyxatida ikki yildan koʻproq vaqt davomida yoritib borildi. Qoʻshma Shtatlarda yetti million nusxadan ortiq sotildi. Asar haqida fikrlar ijobiy boʻldi, ammo syujetning ayrim qismlari Afgʻonistonda jiddiy bahslarga sabab boʻldi. Nashrdan keyin bir qator adaptatsiyalar yaratildi, shu jumladan 2007-yilda bir xil nomdagi film, bir nechta sahna koʻrinishlari va grafik romanlar yaratildi. Roman shuningdek, muallif tomonidan oʻqilgan koʻp diskli audiokitoblar ham ishlab chiqildi.
Tarkibi va nashri
left|thumb| [[Xolid Husayniy|Xolid Husayni, 2007- yil]] Xolid Husayniy "The Kite Runner" jurnalini nashr etishdan avval bir necha yil Kaliforniyaning Mauntin-Vyu shahridagi Kaiser kasalxonasida shifokor-internist sifatida yashab, faoliyat yuritgan. 1999-yilda Husayniy xabarlar orqali Tolibon Afgʻonistonda varrak uchirish taqiqlaganidan xabar topdi va bu cheklovni umuman shafqatsizlik deb hisobladi. Bu yangilik uning uchun „shaxsiy akkord boʻldi“, chunki u Afgʻonistonda yashab, sport bilan shugʻullangan edi. Bu uni Kobulda varrak uchirayotgan ikki bola haqida 25 sahifadan iborat qissa yozishga undagan. Husayniy nusxalarini Esquire va The New Yorker nashrlariga topshirdi, ikki jurnal ham buni rad etishdi. 2001-yil mart oyida u oʻz garajida qoʻlyozmani qaytadan topdi va doʻstining taklifiga binoan uni yangi formatda kengaytira boshladi. Husayniyning soʻzlariga koʻra, rivoyat u dastlab moʻljallanganidan „juda qorongʻi“ boʻlib qoldi. Uning muharriri Sindi Shpigel unga „qoʻlyozmasining oxirgi uchdan bir qismini qayta ishlashga yordam berdi“, u uni birinchi roman uchun nisbatan keng tarqalgan deb taʼriflaydi.
Husayniyning keyingi romanlarida boʻlgani kabi, The Kite Runner ham koʻp avlod davrini qamrab oladi va ota-onalar va ularning farzandlari oʻrtasidagi munosabatlarga koʻp eʼtibor qaratilgan. Husayniy mavzuni yozish jarayonida qiziqishni uygʻotdi. U keyinroq syujet qismlarini suratini chizish orqali uning qismlarini oʻylab topishini maʼlum qildi. Misol uchun, u Amir va Hasanni aka-uka qilishga qaror qilmagan edi, toki uni „qoralama“ qilguniga qadar.
Romanning bosh qahramoni boʻlgan Amir kabi Husayniy ham Afgʻonistonda tugʻilgan va yoshligida mamlakatni tark etgan hamda 2003-yilgacha qaytib kelmagan. Shunday qilib, u kitobning oʻziga bogʻliq avtobiografik jihatlari qanchalik koʻpligi haqida tez-tez soʻroqqa tutilgan. Bunga javoban u shunday deydi: „Bir qismini men oʻzim haqimda desam, odamlar norozi koʻrinadi. Baʼzilari juda aniq, lekin. . . Kitobxonlarni oʻylashga undash maqsadida men bir nechta narsalarni noaniq qoldirdim“.
Sovet istilosi paytida mamlakatni tark etib, u tirik qolgan odamning aybini his qildi: „Afgʻoniston haqidagi hikoyalarni oʻqiganimda, mening munosabatim doimo aybdorlik hissi bilan boʻyalgan. Bolalikdagi koʻplab doʻstlarim juda qiyin vaqtlarni boshdan oʻtkazdilar. Ayrim amakivachchalarimiz vafot etishdi. Bir kishi Afgʻonistondan qochib qutilishga uringan vaqtida yoqilgʻi yuk mashinasida halok boʻldi [Husayniy “The Kite Runner" asarida oʻylab topgan voqea]. U men bilan birga varrak uchirib katta boʻlgan bolalarning biri edi. Otasi otib tashlandi". Shunday qilib, u asar syujeti uydirma ekanligini taʼkidlaydi. Keyinchalik, "Ming ajoyib quyosh" (oʻsha paytda "Titanik shahrida tush koʻrish " deb nomlangan) ikkinchi romanini yozayotganda, Husayniy asosiy qahramonlar ayollar ekanligidan xursand ekanligini taʼkidladi, chunki bu „avtobiografik" savollarga butunlay chek qoʻyishi kerak edi.
Riverhead Books nashri “The Kite Runner" kitobini 50 000 nusxada chop etishga buyurtma berdi . Asar 2003-yil 29-mayda chiqarildi, qogʻozli nashri esa bir yildan soʻng chiqdi . Husayniy kitobni ommaga targʻib qilish, chiqarilgan nusxalarini imzolash, turli tadbirlarda nutq soʻzlash va afgʻon maqsadlari uchun mablagʻ yigʻish uchun bir yil davomida tibbiyot bilan shugʻullanmadi. Dastlab ingliz tilida nashr etilgan "The Kite Runner" asari keyinchalik 38 dan ziyod mamlakatlarda nashr qilish uchun 42 tilga tarjima qilingan . 2013-yilda Riverhead 10 yillik nashrini yangi oltin hoshiyali muqova va Husaynining soʻzboshisi bilan ommaga taqdim etdi . Oʻsha yili, 21-may kuni Xolid Husayniy „ Va togʻlar aks sado berdi“ deb nomlangan yana bir kitobini nashr etdi.
1-qism
right|thumb| Kobuldagi Vazir Akbar Xon mahallasi, I qism Pashtunlik bola Amir va Amirni otasining xizmatkori Alining oʻgʻli hazora bolasi Hasan shu paytgacha tinch boʻlgan Kobul shahrida kunlarini varrak uchirish bilan oʻtkazishadi. Varraklar ikki oʻgʻil yashayotgan dahshatli haqiqatdan qochishning bir yoʻli edi. Hasan — Amir uchun muvaffaqiyatli „uchuvchi“; u varrak qayerga qoʻnishini koʻrmasdan bilardi. Ikkala oʻgʻil ham onasiz: Amirning onasi uni dunyoga keltirish paytida vafot etgan, Hasanning onasi Sanaubar esa uni va Alini tashlab ketgan edi. Amirning otasi, boy savdogar, Amir uni mehr bilan Baba deb ataydi, u ikkala bolani ham yaxshi koʻradi. U Amirning ranjigani uchun aynan Hasanni Amirga sotib olib berishni maqsad qilib qoʻyadi. U hatto Hasanning labini jarrohlik yoʻli bilan toʻgʻirlash uchun ham pul toʻlaydi. Boshqa tomondan, Baba koʻpincha Amirni zaif va jasoratsiz deb hisoblab, uni tanqid qiladi, hatto Amir Hasandan shikoyat qilganda uni jismonan jazolash bilan tahdid qiladi. Amir Babaning eng yaqin doʻsti Rahimxondan mehribon otalik siymosini topadi, u uni tushunadi va uning yozuvchilikka boʻlgan qiziqishini qoʻllab-quvvatlaydi, Baba esa bu qiziqishni faqat ayollarga hos deb hisoblaydi. Amir kamdan-kam hollarda Babaning bagʻriga oʻtirib, haydashidan qoʻrqib, bezovta boʻlib otasi nega islomda harom qilingan aroqni ichishini soʻraydi. Baba unga mullalar ikkiyuzlamachi ekani va haqiqiy gunoh oʻgʻirlik ekanligini va buning turli koʻrinishlari borligini, eng yomoni oʻzaro munosabatlar ekanligini aytadi.
Zoʻravonlikning sadistik didiga ega boʻlgan kattaroq yoshdagi bola Assef Amirni hazora bilan muloqot qilgani uchun muntazam ravishda ustidan kulib, masxara qiladi, uning soʻzlariga koʻra, uning aʼzolari faqat Hazorajotga tegishli. Assefning oʻzi esa yarim pushtun boʻlib, onasi nemis. Bir kuni u Amirga mis boʻgʻimlari bilan hujum qilish uchun hozirlik koʻra boshlaydi, ammo Hasan Amirni himoya qilib, Assefning koʻzini oʻq bilan otib tashlash orqali tahdid qiladi. Assef ortga chekinadi, lekin bir kun kelib qasos olishga qasam ichadi.
Amir, agar Hasan boʻlmasa, hayot osonroq boʻladi deb oʻylay boshlaydi va Baba uni ketishga majbur qiladi, degan umidda oʻzining soatini va tugʻilgan kuni uchun pulini Hasanning matrasi ostiga yashirib qoʻyadi; Hasan Babaga duch kelganida yolgʻonligini aytadi. Baba „oʻgʻirlikdan koʻra yomonroq ish yoʻq“ deb hisoblasa ham, uni kechiradi. Shunga qaramasdan, Hasan va Ali baribir ketishadi, chunki Hasan Aliga boʻlgan voqeani aytib bergan edi. Amir oʻzining qoʻrqoqligi va xiyonati haqida har kungi eslatmalardan xalos boʻladi, lekin u hali ham ularning soyasida yashaydi.
2-qism
Besh yildan keyin, 1979-yilda Sovet Ittifoqi Afgʻonistonga harbiy intervensiya qiladi. Baba va Amir Pokistonning Peshovar shahriga, shundan soʻng esa Kaliforniyaning Fremont shahriga qochib ketishadi va u yerda bir xaroba uyga joylashadilar. Baba Amerikadagi ijtimoiy mavqeyi past boʻlganligi tufayli yoqilgʻi quyish shoxobchasida ishlay boshlaydi. Oʻrta maktabni tugatgach, Amir yozuvchilik qobiliyatini rivojlantirish uchun San-Xose shtati universitetida tahsil oladi. Har yakshanba kuni Baba va Amir San-Xosedagi buyum bozorida foydalanilgan mahsulotlarni sotish orqali qoʻshimcha pul ishlashni boshlashadi. U yerda Amir boshqa qochqin Soraya Taheri va uning oilasini uchratadi. Babaga ohirgi bosqich saraton kasalligi tashxisi qoʻyilgan edi, ammo baribir Amirga oxirgi marta yaxshilik qila oladi: u Sorayaning otasidan Amirga turmushga chiqishi uchun ruxsat soʻraydi. U rozi boʻladi va ular oila qurishadi. Koʻp oʻtmay, Baba tinchgina vafot etadi. Amir va Soraya baxtli turmush kechirishadi, ammo baxtga qarshi ular farzand koʻra olmasligini bilishardi.
Amir romanchi sifatida oʻzining muvaffaqiyatli karyerasini boshlaydi. Toʻyidan 15 yildan soʻng Rahimxon Amirga qoʻngʻiroq qiladi. Oʻlim arafasidagi Rahimxon Amirdan Peshovarga tashrif buyurishini soʻraydi. U jumboqli ohangda Amirga: „Yana yaxshi boʻlishning bir yoʻli bor“, deydi.
3-qism
Amir Rahimxondan Hasan va Alining oʻlganini eshitadi. Ali minadan halok boʻlgan edi, Hasan esa Tolibonga Baba va Amirning Kobuldagi uyini tortib olishga izn bermagani uchun (xotini Farzona bilan birga) oʻldirilgan edi. Rahimxon yana unga Alining bepusht boʻlganligini va Hasanning biologik otasi emasligini isbotlab beradi. Hasan aslida Sanubar va Babaning oʻgʻli boʻlib, u Amirning oʻgay ukasi boʻlgan. Nihoyat, Rahimxon Amirga uni Pokistonga chaqirganining sababi, Hasanning oʻgʻli Sohrabni Kobuldagi yetimlar uyidan topib, qutqarishni soʻrash ekanligini aytadi.
Amir afgʻon taksi haydovchisi, sovetlar bilan urush faxriysi Farid hamrohligida Sohrabni izlaydi. Ular Rahimxonning soʻzlariga koʻra, Sohrab bor boʻlishi mumkin boʻlgan vayronaga aylangan bolalar uyiga yetib boradilar, lekin ular bolalar uyi direktoridan Tolibon amaldori bolalar uyiga tez-tez kelib turishini, naqd pul olib kelishini va odatda oʻzi bilan bir qizni olib ketishidan xabar topishadi. U baʼzida oʻgʻil tanlaydi, yaqinda esa Sohrabni olib ketgan. Mehribonlik uyi direktori Amirga amaldorni qanday topish mumkinligini aytadi va Farid u bilan „shaxsiy ishi“ borligini daʼvo qilib, uning uyiga uchrashuv tayinlaydi.
Amir oʻzini Assef deb tanishtirganTolibon yetakchisi bilan uchrashadi. Sohrabni Assefning uyida raqsga tushuvchi bola sifatida saqlashadi. Amir xonadan tirik qochib qutula olsa, Assef undan voz kechishga rozi boʻladi. Soʻng Assef Amirni mis boʻgʻimlari bilan juda qattiq kaltaklab, bir qancha suyaklarini sindirib, labini yorib yuboradi, soʻng Sohrab skeyp bilan Assefning chap koʻziga mis toʻpni otib, Amirni qutqarib qoladi va Hasanning uzoq vaqtdan beri qilgan tahdidini amalga oshiradi. Sohrab Amirga uydan chiqib ketishiga yordam beradi, ammo oʻzi oʻsha yerda hushidan ketib, kasalxonada uygʻonadi.
Amir Sohrabga uni Amerikaga olib ketishi va ehtimol asrab olish rejalarini bayon qiladi. Biroq Amerika rasmiylari Sohrabning yetimligi haqidagi dalillarni talab qiladi. Amir Sohrabga farzand asrab olish jarayonida muammoga duch kelgani sababli biroz muddatga mehribonlik uyiga qaytishga toʻgʻri kelib qolishi mumkinligini aytadi, lekin bolalar uyiga qaytishdan qoʻrqib ketgan Sohrab bilaklarini kesib oʻz joniga qasd qilishga urinadi. Amir oxir-oqibat Sorayaning yordami bilan uni AQShga qaytarishga erishadi. Farzand asrab olganidan soʻng, Sohrab Amir yoki Soraya bilan gaplashishdan bosh tortadi, to Amir Hasan va varraklarni eslab, Hasanning hiyla-nayranglarini koʻrsatgunga qadar. Amir Sohrabga birinchi varrak jangida gʻalaba qozonishiga yordam berganidan soʻng, Sohrab tabassum qilishni boshlaydi, lekin Amir koʻp yillar avval Hasan qilganidek, „Sen uchun, ming bora“ deb Sohrabga varrak uchirtirar ekan, buni butun qalbi bilan qabul qiladi.
Bosh qahramon
Amir (2007-yilgi moslashtirilgan filmda Amir Qodiriy nomi bilan atalgan, familiyasi kitobda keltirilmagan) romanning bosh qahramoni va hikoyachisi. Xolid Husayniy bu qahramon hikoyaning koʻp joylarida „eng yaxshi doʻstining yordamga kela olmagan yoqimsiz qoʻrqoq shaxs“ ekanligini tan oldi. Darhaqiqat, Husayniy kitobning oxirgi uchdan bir qismigacha Amirga berilgan shaxsiyatdan koʻra, sharoitga qarab hamdardlik yaratishni tanladi. 1963-yilda pashtun oilasida tavallud topgan. Onasi uni dunyoga keltirayotgan vaqtida vafot etgan. U bolaligida hikoya qilishni yaxshi koʻrar edi va Rahimxon uni taniqli yozuvchi boʻlishga undaydi. 18 yoshida u otasi bilan Afgʻonistonga Sovet harbiylari bostirib kirishi oqibatida Amerikaga qochib ketadi va u yerda yozuvchi boʻlish orzusiga erishadi.
Antagonistlar
Assef romanning asosiy antagonistidir. Uning otasi pashtun, onasi esa nemis boʻlib, pushtunlarning hazoralardan ustun ekanligiga ishonardi, garchi u oʻzi toʻla pashtun boʻlmasa ham. Assef Amir tomonidan " sotsiopat „ sifatida tasvirlangan.
Jibutida COVID-19 pandemiyasi
COVID-19 koronavirus infeksiyasi ogʻir oʻtkir nafas olish sindromi koronavirusi 2 (SARS-CoV-2) tufayli kelib chiqqan yangi yuqumli kasallik boʻlib, Jibutida ilk bor 2020-yil 14-mart kunida tarqaldi.
The Kite Runner
Mavzular
Amirning bolalik davridagi xiyonatiga hamda uning otasi bilan boʻlgan munosabatlariga uning ishonchsizligi asosiy sabab boʻlgan. Ota-onalar va ularning farzandlari oʻrtasidagi munosabatlar romanda muhim oʻrin tutadi va Husayniy intervyusida shunday dedi: "[The Kite Runner va A Thousand Splendid Suns] ikki asar ham ko'p avlodlidir, shuning uchun ota-ona va bola o'rtasidagi munosabatlar, barcha aniq murakkabliklari va qarama-qarshiliklari bilan muhim mavzu hisoblanadi. Men buni nazarda tutmaganman, lekin ota-onalar va bolalar bir-birlarini qanday sevishlari, umidsizliklari va oxir-oqibat bir-birlarini hurmat qilishlari meni juda qiziqtiradi. Bir ma’noda bu ikki roman o‘zaro xulosalardir: “The Kite Runner” ota-o‘g‘il hikoyasi bo‘lsa, “A Thousand Splendid Suns”ni ona-qiz hikoyasi sifatida ko‘rish mumkin." Rejissor Erik Rouz "The Kite Runner"ni teatrga moslashtirganda, uni Shekspir adabiyoti bilan taqqoslagan va „otangning muhabbati uchun eng yaxshi doʻstingizga xiyonat qilish“ mavzulari ushbu asarga jalb qilinganini takidladi. Hikoya davomida Amir otasining mehriga intiladi, uning otasi, oʻz navbatida, Amirni juda yaxshi koʻradi, lekin Hasanni undan koʻra ustunroq koʻradi. U labidagi yoriqlarni tuzatish maqsadida plastik jarrohlik uchun pul toʻlaydi.
Jibutida COVID-19 pandemiyasi
Epidemiyadan oldingi holat
2019-yil 31-dekabr kuni Xitoy Sogʻliqni Saqlash Tashkilotiga nomaʼlum sabablarga koʻra pnevmoniya holatlari toʻgʻrisida xabar berdi. 2020-yil 12-yanvarda Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti (JSST), Xubey provinsiyasida, Uxan shahrida yashovchi odamlar guruhida yangi koronavirus nafas olish kasalligi sababi boʻlganligini tasdiqladi.
The Kite Runner
Tanqidiy qabul
left|thumb| Birinchi xonim [[Laura Bush Xolid Husayniy bilan (birinchi va ikkinchi chapda); Bush The Kite Runner filmini „haqiqatan ham ajoyib“ deb maqtadi .]] Asar nashr etilganidan soʻng dastlabki ikki yil ichida "The Kite Runner" ning 70 000 dan ortiq qattiq muqovali nusxalari va 1 250 000 dan ortiq qogʻozli nusxalari sotilgan. Garchi kitob qattiq muqova holatida yaxshi sotilgan boʻlsa-da, „The Kite Runnerning mashhurligi [2004] qogʻozli nashri chiqmagunga qadar, kutubxonalar asarni olishni boshlagan paytga qadar oʻsishni boshlagani yoʻq“. U 2004-yil sentabrida eng koʻp sotilgan kitoblar roʻyxatlarida paydo boʻla boshladi va 2005-yil mart oyida Nyu-York Taymsning eng koʻp sotuvchisiga aylandi va ikki yil davomida roʻyxatdagi oʻrnini saqlab qoldi. 2013-yilda Xolid Husayniyning uchinchi romani nashr etilishi bilan Qoʻshma Shtatlarda yetti milliondan ortiq nusxa sotilgan. Kitob 2004-yilda Janubiy Afrikaning Boeke mukofotiga sazovor boʻlgan. U 2006 va 2007-yillarda „Yilning eng yaxshi kitob oʻqish guruhi“ deb topildi va Penguin/Orange Reading Group mukofotiga (Buyuk Britaniya) abituriyentlar tomonidan taqdim etilgan 60 ta nomdan iborat kitob roʻyxatini boshqargan.
Jibutida COVID-19 pandemiyasi
Epidemiyadan oldingi holat
COVID-19 uchun oʻlim holatlari 2003-yildagi SARS koʻrsatkichidan ancha past edi, ammo infeksiyaning tarqalishi sezilarli darajada oshdi va oʻlimga olib keldi.
The Kite Runner
Tanqidiy qabul
Tanqidiy nuqtai nazardan, kitob munozarali boʻlsa-da, oʻquvchilar tomonidan yaxshi qarshi olindi. Salondan Erika Milvi uni „chiroyli yozilgan, hayratlanarli va yurakni vayron qiluvchi“ deb eʼtirof etdi. Wired jurnalidan Toni Simsning yozishicha, kitob „qiynoqqa solingan xalqning goʻzalligi va azobini toʻliqligicha ochib beradi, chunki u jamiyatning qarama-qarshi tomonidagi ikki oʻgʻil oʻrtasidagi aql bovar qilmaydigan doʻstlik hamda ota va oʻgʻil oʻrtasidagi notinch, ammo mustahkam munosabatlar haqida hikoya qiladi“. Kuzatuvchi Ameliya Xill: "The Kite Runner — Xolid Husayniyning „bir vaqtning oʻzida halokatli va ilhomlantiruvchi“ birinchi romanidir . Xuddi shunday ijobiy sharh Publishers Weekly jurnalida ham chop etildi . Marketing direktori Melissa Mytinger shunday dedi: "Bu shunchaki ajoyib hikoya. Ularning aksariyati biz bilmagan, biz bila boshlagan dunyoga asoslangan. Yaxshi yozilgan, kitob uchun oʻzining shaxsiy koʻrinishida ham maftunkor, ham oʻychan muallif tomonidan „kerakli vaqtda“ nashr etilgan" . Hind-amerikalik aktyor Aasif Mandvi bu kitobning „ajoyib bir hikoya ekanligini taʼkidlaydi. . . . Bu asar insonlar haqida. Bu asar halos qilish haqida, va qutqarish kuchli mavzudir“ . Birinchi xonim Laura Bush hikoyani „haqiqatan ham juda ajoyib“ deb baholadi . Afgʻonistonning Qoʻshma Shtatlardagi 19-elchisi Said Toyib Javad " The Kite Runner"ni omma oldida maʼqullab, kitob Amerika jamoatchiligiga afgʻon jamiyati va madaniyatini yaxshiroq tushunishga yordam berishini aytdi.
Bahslar
Amerika Kutubxonalar Assotsiatsiyasining xabar berishicha, "The Kite Runner" 2008-yildagi eng qiyin kitoblaridan biri hisoblanib, „tahqirlovchi tili, shahvoniy mazmundagi [tarkibi] va yosh guruhiga mos kelmaydigan [qobiliyati]“ tufayli uni kutubxonalardan olib tashlashga bir necha bor urinib koʻrishgan. Afgʻonistonlik va amerikalik kitobxonlar, ayniqsa, pashtunlarni zolim, hazoralarni esa mazlum sifatida koʻrsatishni juda koʻp tanqid qildilar. Husayniy intervyusida shunday javob beradi: "Ular hech qachon haqiqatga toʻgʻri kelmaydigan narsalar haqida gapirayotganimni aytishmaydi. Ularning gaplari: „Nega bularni gapirib, bizni sharmanda qilishing kerak? Siz vataningizni sevmaysizmi?“ Afgʻonistonlik avstriyalik jurnalist Emran Feroz romanni Afgʻonistondagi etnik munosabatlarni haddan tashqari soddalashtirgani va umuman pashtunlarni haddan tashqari salbiy koʻrinishda tasvirlagani sababli tanqid ostiga oldi. Feroz, shuningdek, pashtun tilida emas, balki tojik madaniyatida tarbiyalangan Husayniyning asarlari gʻarblik oʻquvchilarning Afgʻonistonga nisbatan nozikroq nuqtai nazarini shakllantirishga toʻsqinlik qilishiga xavotir bildirdi.
Film 30 soniyalik zoʻrlash sahnasi orqali koʻproq bahs-munozaralarga sabab boʻldi, Afgʻonistonlik boʻlgan bolalar va aktyorlarga tahdidlar qilindi. Amir obrazini yaratgan 12 yoshli aktyor Zekeriya Ebrahimiy hazora sinfdoshlari uni oʻldirish bilan qoʻrqitgach, maktabni tark etishiga toʻgʻri keldi va oxir-oqibat Paramount Pictures bolalardan uchtasini Birlashgan Arab Amirliklariga koʻchirishga majbur boʻldi. Afgʻoniston Madaniyat vazirligi filmdagi etnik zoʻrlash sahnasi Afgʻonistonda irqiy zoʻravonlikni qoʻzgʻatishi mumkinligini bahona qilib, filmni kinoteatrlarda yoki DVD doʻkonlarida tarqatishni taqiqladi.
Film
thumb| [[Xolid Husayniy "The Kite Runner", Bahram va Elham Ehsas aktyorlari bilan]] Nashr qilinganidan toʻrt yil oʻtgach, "The Kite Runner" filmida Amir rolida Xolid Abdalla, Baba rolida Homoyun Ershadi va Hasan rolida Ahmadxon Mahmudzoda ijro etgan holda kinofilm sifatida moslashtirildi. Dastlab 2007-yilning noyabrida premyerasi boʻlib oʻtishi rejalashtirilgan edi, biroq afgʻon yulduzlari oʻlim tahdidiga duchor boʻlgach, ularni mamlakatdan evakuatsiya qilish uchun chiqish muddati olti hafta orqaga surildi. Rejissyor Mark Forster va Devid Benioff ssenariysi bilan film koʻplab mukofotlarga sazovor boʻldi va 2008-yilda Akademiya mukofoti, BAFTA Film mukofoti, shuningde Tanqidchilar tanlovi mukofotiga nomzod sifatida qoyildi. Koʻrib chiqishlar odatda ijobiy, Entertainment Weekly yakuniy mahsulotni „juda yaxshi“ deb baholagan boʻlsa-da, etnik ziddiyatlarni tasvirlash va bahsli zoʻrlash sahnasi Afgʻonistonda gʻazabga sabab boʻldi. Afgʻoniston Mustaqil Inson huquqlari komissiyasining bola huquqlari boʻyicha komissari Hangama Anvariy shunday dedi: „Ular odamlarning hayoti va xavfsizligi bilan oʻynamasliklari kerak. Hazara xalqi buni haqorat sifatida qabul qiladi“.
Husayni zoʻrlash sahnasi sabab boʻlgan mojaroning koʻlamidan hayratda qoldi va agar studiyalar ularning hayoti xavf ostida qolishini bilganida, afgʻon aktyorlari rolga qoʻyilmagan boʻlardi, dedi. Uning fikricha, sahna hikoyaning „yaxlitligini saqlab qolish“ uchun zarur, chunki jismoniy tajovuz oʻz-oʻzidan tomoshabinlarga unchalik taʼsir qilmaydi.
Boshqa
Roman birinchi marta 2007-yil mart oyida Bay Area dramaturgi Metyu Spangler tomonidan sahnalashtirilgan va u San-Xose shtat universitetida namoyish etilgan. Ikki yil oʻtgach, Arizona teatr kompaniyasining badiiy rahbari Devid Ira Goldshteyn uni San-Xose repertuar teatrida namoyish qilishni tashkil qildi. Ushbu spektakl 2009-yilda Arizona teatr kompaniyasida, 2010-yilda Luisvil va Klivlenddagi aktyorlar teatrida va 2012-yilda Massachusets shtatidagi Watertown shahridagi yangi repertuar teatrida ishlangan. 2013-yil yanvar oyida Kalgari teatri va Citadel teatri oʻrtasida hamkorlikda suratga olingan teatrining Kanadada premyerasi boʻlib oʻtdi. 2013-yil aprel oyida spektaklning Yevropada Nottingem oʻyingohida premyerasi oʻtkazildi, bu spektaklda Ben Tyorner bosh rolni ijro etdi.
Husayniyga 2011-yilda italiyalik noshir Piemme "The Kite Runner" romanini grafik romanga moslashtirish toʻgʻrisida murojaat qilgan. „Bolaligidan hajviy kitoblar muxlisi“ boʻlgan yozuvchi bu gʻoyaga ochiq boʻlgan va "The Kite Runner" filmini vizual formatda taqdim etish uchun yaxshi nomzod deb hisoblagan. Fabio Celoni loyiha uchun illyustratsiyalar taqdim etdi va bu loyiha oʻsha yilning sentyabr oyida chiqarilishidan oldin Husayniyning muvaffaqiyati haqida muntazam ravishda yangilab turdi. Keyinroq yakuniy mahsulotdan mamnun boʻlib, shunday dedi: „Menimcha, Fabio Celonining ishi nafaqat togʻlar, bozorlar, Kobul shahri va uning uchqunli osmonini, balki Amir sayohatining koʻplab kurashlari, toʻqnashuvlari, hissiy yuksalish va pastliklarini ham jonli tarzda jonlantiradi“.
Montagnat
Montagnat Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Ain departamenti Bourg-en-Bresse tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1421 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 103,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 13,8 km2. Dengiz sathidan oʻrtacha 229 – 282 m balandlikda joylashgan.
Abu Bakr ibn Husayn G'aznayoniy Keshiy
Sodiq ibn Abu Bakr ibn Husayn Gʻaznayoniy Keshiy bu kishi Keshning Gʻaznayon qishlogʻidan etishib chiqqan alloma imom va faqih kabi rutbalar sohibi boʻlgan. Sodiq ibn Abu Bakr ibn Husayn Gʻaznayoniy Keshiy Samarqandda yashagan va shu shaharda hijriy 568/1173-yil Shaʼbon oyida vafot etgan va Gʻonfar degan joydagi maqbarada dafn etilgan. Sodiq ibn Abu Bakr ibn Husaynning asosiy ustozlaridan Abul Fath Muborak ibn Ismoil ibn Muhammad Bohiliy hisoblanadi. Allomaning asosiy shogirdlaridan Abu Hafs Umar ibn Muhammad ibn Ahmad Nasafiy hisoblangan.
NGC 3710
Ushbu obyektni William Herschel 1785-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
San Felices de los Gallegos
San Felices de los Gallegos Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Salamanca provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 81,43 km2. Aholisi — 519 kishi (2010).
Endoplazmatik toʻr
Endoplazmatik toʻr, endop lazmatik retikulum — eukariotlar hujayrasining membranali umumiy organoidi. AQSH olimi K.Porter fibroblastlar endoplazmasida kashf etgan (1945). Uning nafis tuzilishi elektron mikroskop kashf etilganidan keyin oʻrganilgan. Endoplazmatik toʻr hujayrada oʻzaro tutashgan bir qavat membrana bilan sitoplazmadan chegaralangan mayda vakuolalar va naychalar sistemasidan iborat. Endoplazmatik toʻr qalinligi 5— 7 nm, koʻpincha yadroning tashqi membranasi va hujayra membranasi bilan tutashgan. Endoplazmatik toʻr silliq (agranulyar) va donador (granulyar) boʻladi. Silliq Endoplazmatik toʻr membranasida ribosomalar boʻlmaydi. Silliq Endoplazmatik toʻr lipidlar horil boʻlishi va toʻplanishida, glikogen almashinuvida, triglitseridlar, steroid gormonlar sintezida, zaharli moddalar toʻplanishi va ajratilishida qatnashadi. Muskul tolalaridagi silliq Endoplazmatik toʻr sarkoplazmatik toʻrni hosil qiladi. Bu toʻr Sa ionlarini otib chiqarish yoki tuplash orqali muskullarning qisqarishi va boʻshashini boshqarib turadi. Donador Endoplazmatik toʻr membranasi ribosomalar joylashgan naychalar va yassi qopchiqlardan iborat. Donador Endoplazmatik toʻr membranalariga birikkan ribosomalar kompleksi — poliribosomalarda oqsil sintezlanadi. Sintezlangan oqsillar Golji kompleksiaa toʻplanadi yoki hujayradan tashqariga chiqariladi. Sintezlangan oqsillar dastlab donador Endoplazmatik toʻr naychalariga tushib, u yerdan ATF sarfi hisobiga hujayraning boshqa qismlariga tashilishi yoki naychalarda toʻplanib, modifikatsiyaga uchrashi mumkin. Donador Endoplazmatik toʻr oqsil sintezlaydigan organlar (meʼda osti bezi, soʻlak bezlari va boshqalar) hujayrasida koʻp boʻladi; ixtisoslashgan murtak hujayralarida boʻlmaydi.
Poyanne
Poyanne Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Landes departamenti Dax tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
517 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 47,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 10,8 km2.
Koʻpbirlik
Koʻpbirlik (Көпбірлік) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Qizilbaliq qishloq okrugi maʼmuriy markazi. Qishloq Qoratol daryosining Balxash koʻliga quyilish qismi yaqinida, viloyatning maʼmuriy markazi boʻlgan Ushtoʻbe shahridan 140 km shimoli-gʻarbda joylashgan. Dengiz sathidan 344 metr balandlikda joylashgan. KATO kodi — 195045100.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 823 kishini (433 erkak va 390 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 909 kishi (466 erkak va 443 ayol) yashagan.
Seyidlər (40° 21' N 47° 29' E) (Zardab)
Seyidlər (shuningdek, Seidlyar) — Ozarbayjonning Zardob tumanidagi qishloq.
Beluxa
Beluxa (Delphinapterus leucas) — delfinsimonlar oilasiga mansub sut emizuvchi hayvon urugʻining yagona vakili. Tanasining uzunligi 6 metrgacha, ogʻirligi 1,5 tonnagacha. Beluxalar Shimoliy Muz okeani va u bilan tutashgan dengizlarda tarqalgan boʻlib, muzlar orasida ham uchraydi. Boshining peshona qismidagi mustahkam qadogʻi yordamida muzlarni bemalol yorib suzib yuradi. Baliqlar, qisqichbaqasimonlar va boshqa mayda hayvonlar bilan oziqlanadi. Baliqlar galalarining orqasidan daryolarga ham oʻtadi. Beluxalar poda boʻlib yashaydi. Yirik (1,5 m keladigan) bola tugʻadi. Tutqinlikka yaxshi chidaydi. Goʻshti, terisi va yogʻi uchun cheklangan miqdorda ovlanadi.
Polignano a Mare
Polignano a Mare Italiyaning Apuliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Bari provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 62 km2. 16 294 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Jonny Rödlund
Jonny Erik Gunnar Rödlund (1971-yil 22-dekabrda tugʻilgan) — Shved sobiq professional futbolchisi, yarim himoyachi sifatida oʻynagan. RSC Anderlecht va Manchester Unitedning yosh oʻyinchisi, Portugaliya, Germaniya va Xitoy jamoalarni himoya qilgan. Xorij klublariga oʻtishdan oldin Norrköping bilan Allsvenskan va Svenska Cupenni yutgan. 1991 va 1992-yillar oraligʻida toʻliq xalqaro maydonga tushib, Shvetsiya terma jamoasi uchun ikki marta gʻalaba qozongan va 1992-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida oʻz mamlakati sharafini himoya qildi.
Klubdagi faoliyati
Shvetsiyada RSC Anderlext va Manchester Uniteddagi yoshlik faoliyati tufayli u odatda „hech qachon gullamagan isteʼdod“ sifatida qabul qilingan.
Xalqaro faoliyati
Rödlund 1990 va 1992-yillarda Shvetsiya terma jamoasi safida ikki marta g‘alaba qozongan. U, shuningdek, 1992-yilda Ispaniyaning Barselona shahrida boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida Shvetsiya Olimpiya terma jamoasini himoya qilgan va Shvetsiya chorak finalda magʻlub magʻlub boʻlib turnirni tark etishidan oldin ikkita gol urgan.
Yutuqlar
IFK Norrköping
Grand Rapids (Minnesota)
Grand Rapids AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. [[Itasca County, Minnesota|Itasca
]] okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
10869 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 186,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 63,30 km2. Shundan 58,43 km2 quruqlik, 4,87 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 392 m balandlikda joylashgan.
Umud Kurd
Umut Kurt (1981-yil 17-aprelda, Erzinjonda tugʻilgan) — turk aktyori, “Beynelmilel” filmi va “Azizimni esla” seriali orqali tanilgan.
Teatr faoliyatini 1997 yilda havaskor sifatida boshlagan. Mujdat Gezen san'at markazini tugatgandan so'ng, Beshiktosh madaniyat markazi o'yinchilariga qo'shildi.
U “ Ayollar ”, “Avtobus bekati”, “Erkaklar uchun erkinlik”, “Bu dunyo bizniki”, “Godotni tomosha qilish”, “Ertak chigal” , “ Etik kiygan mushuk”, “Mening shirin farishtam ” va “Sensual Wonder Company” spektakllarida rol ijro etgan. Tatar Ramazonida ham o'ynagan. Va nihoyat, u "Meni shunday sev" serialidagi Mazhar roliga hayot berdi.
Bègles
Bègles Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Gironde departamenti Bordeaux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
22.475 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 2247,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 10,0 km2.
Apqon
Apqon  — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining  Fargʻona viloyatiga qarasli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
Adam Marušić
Adam Marushić (1992-yil, 17-oktyabrda tugʻilgan) — chernogoriyalik professional futbolchi, A Seriya klubi Lazio va Chernogoriya terma jamoasida oʻng yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.
[[serbia|🇷🇸]] Voždovac
Marušić Vozdovac klubi bilan Serbiya futbol piramidasining uchinchi bosqichida debyut qilgan. Vozdovac klubidagi ikki mavsumdan soʻng u Superligada debyut qildi. 2013-14-yilgi mavsumda Marušić oltita gol urdi va uchta golli uzatmani amalga oshirdi.
[[serbia|🇷🇸]] Kortrijk
2014-yilning 18-iyunida Marušić KV Kortrijk klubi bilan uch yillik shartnoma imzoladi, uning transferi 450 000 yevroni tashkil qildi. 2014-yilning kuziga kelib u allaqachon Kortrijk klubining asosiy oʻn birligida asosiy oʻyinchiga aylangandi.
[[serbia|🇷🇸]] Oostende
2016-yilning 27-iyunida Marušić KV Oostende klubi bilan toʻrt yillik shartnoma imzoladi, uning transferi 900 000 yevroni tashkil qildi.