cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vengriya
Meʼmorligi
Vengriya hududida paleolit va neolit davrlariga oid manzilgoxlarning qoldiqlari, skif-sarmat va antik madaniyatlarning yodgorliklari topilgan. Milodning dastlabki asrlariga mansub Qad. Rim meʼmoriy yodgorliklari saqlangan. 11—12-asrlarda Pech, Estergomda meʼmorlik maktablari vujudga keldi. 11 —13-asrlarda roman va gotika uslubidagi qoʻrgʻonlar, qasrlar va turar joylar qurildi. 15-asrning 2-yarmidan Uygʻonish davri tamoyillari vujudga kela boshladi. 17-asr oxirlarida avstriyaliklar taʼsirida barokko uslubi yoyildi. 19-asrda klassitsizm uslubi tarkib topdi. 19-asr oxirida Budapeshtni qurish avj oldi (parlament binosi, opera teatri va boshqalar). 19—20-asr boʻsagʻasida mojar „moderni“ meʼmorligida xalq meʼmorligi usullaridan foydalanildi. 20-asr oʻrtalaridagi Vengriya meʼmorlari salobatli sanoat, turar joy, maʼmuriy binolar barpo etishga kirishdilar. Komlo, Varianati, Budapesht shahri larida jahonning eng kurkam meʼmoriy majmualari barpo etildi. Budapeshtdagi markaziy stadion (meʼmor K. David vab.), binokorlik sanoati kasaba uyushmasi xodimlari uyi (meʼmor L. Gardorash va boshqalar), Dunay daryosiga qurilgan Erjebet koʻprigi (meʼmor P. Shali), Balaton koʻli boʻyidagi mehmonxonalar va boshqalae binolar Vengriya meʼmorligining muvaffaqiyati boʻlib, industrial asosda barpo etilgan.
Islandiya
Asosiy siyosiy partiyalari va kasaba uyushmalari
Xalq ittifoqi partiyasi, 1968-yil tuzilgan; Mustaqillik partiyasi, 1929-yil tashkil etilgan; Taraqqiyot partiyasi, 1916-yil tuzilgan; "Xalq uygʻonishi" siyosiy birlashmasi, 1944-yilda asos solingan; Islandiya sotsal-demokratik partiyasi, 1916-yil tashkil topgan; Birlashgan soʻllar bloki, 1999-yilda tuzilgan. Islandiya kasaba uyushmalari birlashmasi 1916-yil tuzilgan, Xalqaro erkin kasaba uyushmalari konfederatsiyasi aʼzosi.
Vengriya
Tasviriy sanʼati
Vengriya hududida sopol haykallar (neolit davri), kelt va skiflarning sanʼat yodgorliklari saqlanib qolgan. Rim davri manzilgohlarida turli rasmlar, haykalchalar, guldonlar topilgan. Oʻrta asrlardagi rassomlik, haykaltaroshlik (Avliyo Georgiyning otga minib turgan haykali, bronza, 14-asr, Marton va Derd Kolojvarlar ishlagan) hamda badiiy hunarmandlik buyumlari saqlangan. Uygʻonish davrida (15-asr oxirlari, 16-asr boshlari) Vengriya sanʼati yuksak bosqichga koʻtarildi. Oʻtmish anʼanalari turklar hukmronligi davrida ham mahalliy tusda davom etdi. Bu narsa yozma kitoblarni bezashda, amaliy-bezak sanʼatida namoyon boʻldi. 17-asr oxiri, 18-asr boshlarida barokko uslubidagi portret rassomligi rivojlandi (A. Manoki). 19-asrda portret (Vengriya Barabash), manzara (ota-bola Markolar), rassomlik, haykaltaroshlik (I. Ferensi), suratkashlik (Vengriya Zichi) rivojlandi. 1848—49 yillardagi inqilobdan keyin ozodlik gʻoyalari bilan sugʻorilgan tarixiy kartinalar yaratildi (V. Madaras, B. Sekey). Mashhur rassom Vengriya Munkachi esa ijtimoiy hayotni ifodalovchi chuqur gʻoyali kartinalar yaratdi. 19-asr oxiri, 20-asr boshlarida I. Reves, A. Fenesh, Ya. Tornyai, K. Kerishtok, D. Rudnai kabi rassomlar mojar rassomligi anʼanalarini davom ettirdilar. Vengriya Ijo, A. Shtrobl kabi haykaltaroshlar realistik asarlar yaratdilar. Shu davr Vengriya sanʼatida Sh. Xolloshi asos solgan Nadban realistik rassomlik maktabi katta rol oʻynadi. Vengriyaning 20—30-yillar sanʼatida Dyula Derkovich va Ishtvan Deshi-Xuber kabi mashhur rassomlar ijod qildilar. Fashizm tartibi oʻrnatilgandan keyin koʻpgina taraqqiyparvar rassomlar chet ellarda ishladilar, mamlakatda qolganlari ijtimoiy oʻtkir taʼsirchan asarlar yaratdilar. Rassomlardan Bertalan Por, Aurel Bernat, Ishtvan Syoni, haykaltaroshlardan Beni Ferensi, Jigmond Kishfaludi-Shtrobl, Yojef Shomodi, Tamash Viga, Dyord Shegeshdi, Ferens Kovach va b. Vengriya tasviriy sanʼatini boyitdilar. Vengriyada amaliy sanʼat ham qad. anʼanalarga ega; Noemi Ferens yaratgan gobelenlar, Margit Kovach yaratgan sopol buyumlar eʼtiborli.
Islandiya
Xoʻjaligi
Islandiya — industrial-agrar mamlakat. Baliqchilik, energetika, sement, alyuminiyishlab chiqarish, metallsozlik rivojlangan.
Vengriya
Musiqasi
Mojar xalq qoʻshiqlari bir ovozlidir; qad. ohanglari esa mari, udmurt, chuvash kuylarini eslatadi. Igrits deb ataluvchi mojar xalq baxshidostonchilari haqidagi dastlabki maʼlumot Yu-asrga taalluqli. Xristianlik rasmiy din boʻlib qolgach (10-asr), Grigoriyem xoralining taʼsiri kuchaydi. Professional Vengriya musiqasi (13-asrdan) zodagonlar orasida ravnaq topdi. Unda Gʻarbiy Yevropa musiqasi bilan mojar xalq musiqa ohanglari qoʻshildi. 16-asrda lyutnya ijrochisi va xonanda Sh. Tinodining tarixiy mavzudagi dastlabki dunyoviy qoʻshiklari, B. Bakfarq kabi sozandakompozitorlarning cholgʻu asarlari nashr etildi. 17—18-asrlarda Vengriya zodagonlarining koʻpchiligi oʻzlarining xor hamda cholgʻu kapellalari bilan nom chiqarishdi.
Islandiya
Xoʻjaligi
Islandiyada sanoat ahamiyatiga ega boʻlgan foydali qazilma va xom ashyo zaxiralari yoʻq. Alyuminiy (chetdan keltirilgan xom ashyo asosida), ferrosilitsiy, diatomit, azotli oʻgʻit ishlab chiqaradigan bir necha korxona bor. Baliq ovlash kemalarini taʼmirlaydigan va yangilarini ishlab chiqaradigan kemasozlik korxonalari mavjud. Lok-boʻyoq, charmpoyabzal, toʻqimachilik sanoati, trikotaj va mebelishlab chiqarish rivojlangan. Yiliga oʻrtacha 4,4 mlrd. kVt-soat elektr energiyasi ishlab chiqariladi. Turar joy va issiqxonalarni isitish uchun qaynoq buloq suvlaridan foydalaniladi. Aholi jon boshiga elektr energiyadan foydalanishda dunyoda oldingi oʻrinlardan birida turadi. Key-ingi yillarda boy tabiiy resurslarga ega boʻlgan Arktikada hamkorlik qilishga I. katta eʼtibor bera boshladi. U mazkur mintaqada atrof muhitni muhofaza qilishga, uni iqtisodiy va ijtimoiy jihatdan barqaror rivojlantirishga koʻmaklashuvchi Arktika ken-gashiga aʼzo boʻlib kirgan.
Wethersfield (Connecticut)
Wethersfield AQShning Connecticut shtatida joylashgan shahardir. Hartford County okrugi tarkibiga kiradi.
Kompton effekti
Hodisaning tavsifi
bu yerda
Islandiya
Xoʻjaligi
Qishloq xoʻjaligi uchun yaroqli yerlar butun mamlakat hududining 14% ni tashkil etadi. Iqtisodiy faol aholining 9,5% agrosanoat majmuida band. Kichik fermerlar koʻp. Yetakchi tarmogʻi qoʻychilik va sut chorvachiligidir, qoramol, yilqi ham boqiladi. Yem-xashak, kartoshka, issikxonalarda sab-zavot yetishtiriladi.
Islandiyada dengiz transporti yetakchi. Avtomobil yoʻllari uz. 10530 km. Temir yoʻl yoʻq. Asosiy dengiz portlari: Reykyavik, Akureyri. Aviatsiya transporti katta ahamiyatga ega. Chet el sayyohligi rivojlangan: yiliga 190 mingga yaqin sayyoh kelib-ketadi.
Hinterbrühl
Hinterbrühl Avstriyaning Quyi Avstriya yerida joylashgan shaharchadir. Mödling (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 16.93 km2. 4002 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Islandiya
Xoʻjaligi
Islandiya chetga baliq va baliq mahsulotlari, rangli metallar, qoʻy goʻshti va te-risi, jun chiqaradi, chetdan transport vositalari, neft va neft mahsulotlari oladi. Islandiyadaning tashki savdo-sotiqdagi asosiy mijozlari: AQSH, Buyuk Britaniya, Germaniya, Fransiya, Skandinaviya mamlakatlari. Pul birligi — island kronasi.
Maorifi, ilmiy va madaniy-maʼrifiy muassasalari
Reykyavikda Milliy kutubxona, xalq kutubxonasi, Islandiya milliy muzeyi, Tabiiyot tarixi muzeyi va Davlat badiiy galereyasi mavjud. Eng yirik ilmiy muassasa Reykyavik universiteti huzuridagi ilmiy tadqiqotlar instituti (1937) dir. Unda baliqchilik xoʻjaligi, qishloq xoʻjaligi fanlari va b. boʻlimlar bor. Universitet xuzurida bakteriologiya va patologiya institutlari ham mavjud.
Matbuoti, radioeshittirishi va telekoʻrsatuvi. Islandiyada bir qancha gaz. va jurnallar nashr etiladi. Yiriklari: "Altidubladid" ("Xalq, gazetasi", kundalik gazeta, 1919-yildan), "Altidumadu-rini" ("Sotsial-demokrat", haftalik gazeta, 1931-yildan), "Vikan" ("Hafta", 2 haftada chiqadigan bezakli jurnal, 1938-yildan) "Vinnan" ("Mehnat", oylik jurnal, 1943-yildan), "Morgunbladid" ("Tonggi gazeta", kundalik mustaqil gazeta, 1913-yildan), "Toudvilinn" ("Xalq erki", kundalik gazeta, 1936-yildan). Islandiyada davlat radioeshittirish va televideniye xizmati mavjud; radioeshittirish 1930 i., televideniye 1966-yil tashkil etilgan.
Adabiyeti tarixida saga (xalq, dostonlari) yetakchi janr boʻlgan. Norvegiya va Daniya hukmronligi davrida Islandiyada madaniyati tushkunlikka uchrasada, diniy qoʻshiqlar qatorida qahramonlik qoʻshiqlari ham yaratildi. 18-asrdava 19-asr boshlarida I. adabiyotida jonlanish yuz berdi. B. Torarensen, Y. Xadlgrimsson romantizmning yirik vakillari sifatida maydonga chiqishdi. T. Erlingsson, G. Paulsson kabi shoir va adiblar ijodi realistik ruh bilan sugʻorilgan. X. K. Laksness island mehnatkashlarining erk uchun kurashini tasvirladi. 20-asr boshlarida dramaturgiya rivojlandi. Hoz. zamon adabiyeti taraqqiyotida mashhur hajvchi shoir S. Steynar, hikoyanavis X. Stefaunsson, lirik romanlar muallifi O. Y. Sigurdsson, dramaturg A. Bogason va b.ning roli katta.
Meʼmorligi va tasviriy sanʼati 11 — 13-asrlardan rivojlana boshladi. Bu davrda kitob miniatyurasi, yogʻoch oʻymakorligi sanʼati rivoj topdi. Islandlarning turar joylari langxus ("uzun uy") deb atalgan. Yonma-yon joylashtirilgan bu uylar yerni chuqur oʻyib chim va torf bloklardan kurilgan. Imorat-bop yogʻoch chetdan keltirilgan. 18-asroʻr-talarida Xoular va Reykyavikda toshdan soborlar qurildi. 19-asrda keltirilgan yogʻoch, tuf, bazalt, temirdan 2—3 qavatli uylarni qurish urf boʻldi. 1920-yillar meʼmorligiga zamonaviy shakllar, konstruksiyalar (yaxlit temir-beton, poʻlat sinch) joriy etila boshladi. Keyingi yillarda Reykyavik va Akureyri shaharlarida 4—5 qavatli uylar, maʼmuriy, jamoat binolari daniyaliklar taʼsirida modern uslu-bida barpo etildi. Sigurdur Gudmund-sson, Gudyoun Samuelsson, Sigvaddi Tordarson kabi meʼmorlar yetishib chik,-di (Reykyavikdagi milliy teatr bino-si, 1928—32, Tibbiy markaz, 1946—50 va boshqalar).
Tasviriy sanʼat ijodkorlari mustamlakachilik zulmi ostida ham qad. naqqoshlik, oʻymakorlik anʼanalarini davom ettirdilar. 19-asrda milliy ozodlik kurashi kuchayishi bilan Islandiyadada rassomlik sanʼati — portret (Sigurdur Gudmundsson) va manzara (Tourarini Torlauxsson, Ausgrimur Younsson) janri rivoj topdi. Rassomlar ijodida Islandiyadaning yov-voyi, bokira tabiati qiyofasi milliy uygʻonish ramzi sifatida ifodalandi. 20-asrda Kyarval izgʻirin shimol tabiatini, Gudmundur Torsteynsson xalq ertaklari va afsonalari qahramonlarini, Kristin Younsdouttir, Gunlyoygur Shkeving esa mehnatkash xalq turmushini tasvirladilar. Hay-kaltaroshlardan Eynar Younsson, Aus-mundur Sveynsson va b. island xalqining tarixi, hayoti va folklori mav-zularini haqqoniy gavdalantirdilar. Hoz. zamon rassomchiligida realistik anʼanalar bilan birga modern oqimi ham yoyilgan. Xalq amaliy sanʼati turlari (oʻymakorlik, kashtachilik va boshqalar) rivojlangan.
Teatri
Skaldlar sheʼriyati va qad. xalq dostonlarida teatr sanʼati unsurlari boʻlgan. 1720-yildan Skaulxoltdagi lotin maktabi dastlabki teatr tomoshalarini koʻrsata boshladi. Bu teatr 1799-yilda Reykyavikka koʻchdi va 19-asrning 2-yarmigacha teatr madaniyatining markazi boʻldi. Dramaturg S. Pyetursson 18-asr 2-yarmi va 19-asr boshlaridagi island teatrining yirik arboblaridan edi. 19-asr 2-yarmidan havaskorlik teatr toʻgaraklari tuzilib, M. Yoxumsson va I. Eynarsson pyesalari sahnalashtirildi. 1897-yilda tashkil topgan Reykyavik teatr jamiyati professional teatr ga asos soldi. I. dramaturglarining pyesalari, shuningdek, V. Shekspir, F. Shiller asarlari sahnalashtirildi. 1950-yil milliy teatr tashkil etildi. J. Verdi operalari, I. Shtraus operettalari va F. Lou baletlari teatr sahnasidan oʻrin oldi. Reykyavik va b. shaharlarda bir necha yarim professional truppalar mavjud. I. Bore, L. Paulsson, X. Byornsson, K. Keld, X. Skulasson kabilar I.ning eng yaxshi rejissyor va aktyorlaridir.
Vengriya
Musiqasi
18-asr oxiridan cholgʻu musiqasining yangi raqsbop janri — verbunkosh taraqqiy etdi. Uning shaklanishida Vengriya loʻli sozandalari katta rol oʻynadi. Keyinchalik milliy musiqaning asosiy uslubi darajasiga koʻtarllgan verbunkosh barcha janrlarga taʼsir qildi. Kompozitor Y. Ruzichka shu uslub zaminida birinchi Vengriya operasi („Belaning qochishi“, 1822) ni yozdi. Oʻz ijodida verbunkosh bilan Italiya operanavislik tajribasini qoʻshgan 19-asr atoqli kompozitori F. Erkel „Bank ban“, „Laslo Xunyadi“, „Dyord Doja“ singari milliy ozodlik harakati ruhidagi operalarni yaratdi. Verbunkosh ohanglari Gaydn, Motsart. Betxoven, Shubert, Brams, Berlioz, List singari kompozitorlarni ilhomlantirdi. 1834-yilda dastlabki Milliy musiqa maktabi tashkil topdi. Shuning zaminida F. List Musiqa akademiyasini barpo qildi (1918-yildan List nomidagi Oliy musiqa sanʼati maktabiga aylangan). Peshtda opera teatri (1837), Milliy konservatoriya (1840, keyinchalik oliy musiqa maktabi deb iomlangan) barpo boʻldi. 1853-yil Filarmoniya jamiyati tashkil topdi. Mashhur pianinochi, kompozitor F. List faoliyati 19-asr Vengriya musiqa taraqqiyotida katta rol oʻynadi. B. Bartok, Z. Koday singari kompozitor va musiqashunoslar xalq ijodi asarlarini oʻrganib, Vengriya musiqa madaniyati rivojiga katta hissa qoʻshdilar. 20-asrda F. Legar, I. Kalman, V. Yakobi operettalari olamga mashhur boʻldi. Vengriya musiqasi taraqqiyotida A. Mixay, P. Kadosha, R. Marosh, E. Servanski, F. Farqash, D. Ranki. P. Yardani, Sh. Sokolai, J. Durko singari kompozitor va musiqashunoslarning xizmatlari katta.
Teatri
Teatr kurtaklari 9-asrdagi koʻchmanchi mojarlarning uyinlari va marosimlariga borib taqaladi. Qiziqchimasharabozlar va baxshilar oʻziga xos xalq madaniyatining namoyandalari edi. 17-asr oxiri — 18-asr boshlarida maktab teatrlari rayem boʻldi. 18-asr boshida saroy teatr truppalari yuzaga keldi. 1790-yilda birinchi professional teatr tashkil qilindi. 1837-yilda Peshtda „Peshti madyar sinxaz“ (Pesti Magyar Színház) nomli doimiy teatr (1840-yildan Mojar milliy teatri) ochildi. Vengriya teatrining shakllanishida aktyorlardan VengriyaʼLendvai, G. Egreshshi, R. Laborfalvi, Vengriya Yasai, rejissyor E. Paulai katta rol oʻynadilar. 19-asr oxirida yana bir qator viloyatlarda teatrlar tashkil etildi. 1-va 2- jahon urushi orasida Vengriya teatri chuqur tushkunlikka uchradi. Urushdan keyin yangi teatrlar ishga tushirildi: Budapeshtda Sh. Petyofi nomidagi teatr, Vengriya Yokai nomidagi teatr, Seged, Pech va boshqalar shaharlardagi teatrlar. Rejissyor lardan T. Mayor, E. Gellert, K. Kazimir, L. Vamosh, aktorlardan G. Bayor, K. Tolnai, A. Shomlai, Vengriya Gabor, É. Rutkai, L. Bashti mashhur.
1925-yilda Budapeshtda turgʻun operetta teatri (1949-yildan Milliy teatr) tashkil qilindi. Balet sanʼati 19-asr oxirida paydo boʻlib, 20-asr boshida rivojlandi. Budapeshtdagi Milliy teatr qoshida balet maktabi bor. Vengriyada estrada, qoʻgʻirchoq teatri, sirk va sirk maktabi ham mavjud.
Kompton effekti
Hodisaning tavsifi
Miqdorih⁄mec elektronning Kompton toʻlqin uzunligi sifatida tanilgan; u 2.43 m ga teng. Toʻlqin uzunligi siljishi λ′ − λ kamida nolga teng (θ = 0° uchun) va elektronning Kompton toʻlqin uzunligidan koʻpi bilan ikki baravar koʻp (θ = 180° uchun).
Kompton baʼzi rentgen nurlari katta burchaklar orqali tarqalib ketganiga qaramay, toʻlqin uzunligi siljishini boshdan kechirmaganligini aniqladi; bu holatlarning har birida foton elektronni chiqara olmadi. Shunday qilib, siljishning kattaligi elektronning Kompton toʻlqin uzunligiga emas, balki butun atomning Kompton toʻlqin uzunligiga bogʻliq boʻlib, u 10000 martadan kichikroq boʻlishi mumkin. Bu butun atom boʻylab „kogerent“ tarqalish deb nomlanadi, chunki atom butunligicha qoladi va ichki qoʻzgʻalishga erishmaydi.
Komptonning dastlabki tajribalarida yuqorida keltirilgan toʻlqin uzunligi siljishi bevosita oʻlchanadigan kuzatilishi mumkin edi. Zamonaviy tajribalarda tarqalgan fotonlarning toʻlqin uzunliklarini emas, balki energiyalarini oʻlchash odatiy holdir. Berilgan hodisa energiyasi uchun, chiquvchi yakuniy holat foton energiyasi, , tomonidan berilgan
Tarqalish formulasini chiqarish
thumb| 3-rasm: 500 keV dagi foton va Kompton sochilishidan keyingi elektron energiyalari. Toʻlqin uzunligi λ boʻlgan γ foton atomdagi elektron e bilan toʻqnashadi, u tinch holatda deb hisoblanadi. Toʻqnashuv elektronning orqaga burilishiga olib keladi va fotonning kirish yoʻlidan θ burchak ostida toʻlqin uzunligi λ boʻlgan yangi γ ' foton paydo boʻladi. Toʻqnashuvdan keyingi elektronni e ' belgilaymiz. Kompton oʻzaro taʼsir baʼzan elektronni yorugʻlik tezligiga etarlicha yaqin tezlikka tezlashtirishi mumkin edi, chunki uning energiyasi va momentumini toʻgʻri tasvirlash uchun Eynshteynning maxsus nisbiylik nazariyasi qoʻllanilishi kerak.
Komptonning 1923 yildagi maqolasining yakunida u oʻzining tarqalish formulasining bashoratlarini tasdiqlovchi tajribalar natijalarini maʼlum qildi va shu bilan fotonlar impuls va kvantlangan energiyaga ega degan taxminni tasdiqladi. Oʻzining chiqarilishining boshida u Eynshteynning allaqachon oʻrnatilgan massa-energiya munosabatlarini tenglashtirishdan foton impulsining ifodasini taxmin qildi. E=mc^2 ning kvantlangan foton energiyalariga h f Eynshteyn alohida taxmin qilgan edi. Agar mc^2 = hf, ekvivalent foton massasi boʻlishi kerak hf/c^2. Fotonning impulsi shunchaki bu samarali massa fotonning ramka-invariant tezligi c ga koʻpaytiriladi. Foton uchun uning impulsi p=hf/c, va shunday qilib,
hf
quyidagi hosil qilish jarayonida yuzaga keladigan barcha foton impuls shartlari uchun
pc
bilan almashtirish mumkin. Komptonning maqolasida paydo boʻlgan hosila yanada qisqaroq, ammo keyingi hosila bilan bir xil ketma-ketlikda bir xil mantiqqa amal qiladi.
Energiyani tejash E faqat tarqalishdan oldingi va keyin energiyalar yigʻindisini tenglashtiradi.
Kompton fotonlar impulsni olib yuradi, deb taxmin qildi. Shunday qilib, impulsning saqlanishidan zarralarning momentlari xuddi shunday bogʻliq boʻlishi kerak:
Alla Nazimova
Alla Nazimova (rus. Alla Nazimova, Marem-Ides Leventon, rus. Marem-Ides Leventon, 3-iyun, 1879 — 1945-yil 13-iyul) — rus-amerikalik aktrisa, rejissyor, prodyuser va ssenariy muallifi.
Yoshligi
U Marem-Ides Leventon (ruscha ismi: Adelaida Yakovlevna Leventon) Yalta, Qrim, Rossiya imperiyasida tugʻilgan. Uning tugʻilgan yili 1879-yil boʻlsa-da, bu aniq emas, chunki 1878-yoki hatto 1876-yilni koʻrsatadigan turli manbalar mavjud. Uning sahna nomi Alla Nazimova Alla (Adelaidaning qisqartmasi) va ruscha „Children of the Streets“ romanining qahramoni Nadejda Nazimovaning familiyasining kombinatsiyasidan iborat edi. U shunchaki Nazimova nomi bilan mashhur edi. Uning ismi baʼzan Alia Nasimoff deb tarjima qilingan.
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Foton energiyalari chastotalar bilan bogʻliq
Alla Nazimova
Karyerasi
left|thumb|295x295px| Nazimova 1911-yilda Brodveydagi "The Marionettes" spektaklida Nazimovaning teatr karerasi erta gullab-yashnadi va 1903-yilga kelib u Moskva va Sankt-Peterburgda katta yulduzga aylandi. U oʻzining mashhur aktyor va prodyuser boʻlgan yigiti Pavel Orlenev bilan Yevropa, jumladan London va Berlin boʻylab gastrol qildi. 1905-yilda ular Nyu-York shahriga koʻchib oʻtishdi va Quyi Sharqiy tomonda rus tilidagi teatrga asos solishdi. Ushbu tashabbus muvaffaqiyatsiz tugadi va Orlenev Rossiyaga qaytib keldi, Nazimova esa Nyu-Yorkda qoldi.
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Bu yerda h — Plank doimiysi.
Alla Nazimova
Karyerasi
U amerikalik prodyuser Henry Miller tomonidan imzolangan va 1906-yilda Nyu-Yorkda Brodveydagi debyutini tanqidiy va mashhur muvaffaqiyatga erishgan. Uning ingliz tilidagi premyerasi 1906-yil noyabr oyida Hedda Gabler rolida boʻlgan. Xabarlarga ko‘ra, u ingliz tilini besh oyda o‘rgangan. U tezda juda mashhur boʻldi va Brodveyning yirik yulduzi boʻlib qoldi. U asosan Ibsen va Chexov asarlarida rol oʻynadi. Dorothy Parker uni oʻzi koʻrgan eng zoʻr Hedda Gabler deb taʼriflagan.
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Tarqalish hodisasidan oldin elektron tinch holatga etarlicha yaqin deb hisoblanadi, chunki uning umumiy energiyasi butunlay uning m_e(tinchlikdagi) massasining massa-energiya ekvivalentidan iborat.
Alla Nazimova
Oʻlimi
1945-yil 13-iyulda Nazimova 66 yoshida koronar trombozdan Los-Anjelesdagi Good Samaritan kasalxonasida vafot etdi. Uning kullari Kaliforniyaning Glendeyl shahridagi Forest Lawn Memorial Park qabristoniga dafn qilindi. Kino sanoatiga qoʻshgan hissasi Gollivud shon-shuhrat xiyobonidagi yulduz bilan taqdirlangan.
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Tarqalgandan keyin, elektronning yorugʻlik tezligining sezilarli qismiga tezlashishi mumkinligi uning umumiy energiyasini relativistik energiya-impuls munosabati yordamida ifodalashni talab qiladi.
NGC 1956
NGC 1956 Mensa yulduz turkumidagi Sa tipli galaktikadir.
Funt (maʼnolari)
Funt:
NGC 1956
Ushbu obyektni John Herschel 1836-yilda kashf etgan.
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Bu miqdorlarni energiya saqlanish ifodasiga almashtirsak
NGC 1956
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Bu ifodadan tarqoq elektron impulsining kattaligini topish mumkin,
Wethersfield (Connecticut)
Aholisi
26271 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Kompton effekti
Tarqalish formulasini chiqarish
Tarqalgan elektron impulsi uchun impuls ifodasining saqlanishini yechish
Skayar qiymatdan foydalanish uning kattaligining kvadratini beradi,
Nihoyat h fkattalik p_{\gamma}c bilan almashtirilmoqda, ikkala tomonni c^2ga koʻpaytiramiz.
Foton impulsi shartlarini almashtirgandan soʻng h f/c, biz tarqalgan elektron impulsining kattaligi uchun ikkinchi ifodani olamiz,
Bu impuls uchun muqobil iboralarni tenglashtirish
kvadratni baholash hamda shartlarni bekor qilish va qayta tartibga solishdan keyin, keyingi natijni beradi:
Ikkala tomonni ga boʻlish kerakli formulani beradi
fλ
=
f ' λ'
= c boʻlgani uchun,
Bundan tashqari, chiquvchi elektronning φ burchagi kiruvchi fotonning yoʻnalishi bilan aniqlanganligini koʻrish mumkin.
Komptonning tarqalishi
Komptonning tarqalishi radiobiologiya uchun muhim ahamiyatga ega, chunki u tirik mavjudotlardagi gamma nurlari va yuqori energiyali rentgen nurlarining atomlar bilan oʻzaro taʼsiri boʻlib, radiatsiya terapiyasida qoʻllaniladi.
Komptonning tarqalishi gamma-spektroskopiyaning muhim taʼsiri boʻlib, u Kompton chekkasini keltirib chiqaradi, chunki gamma nurlari ishlatiladigan detektorlardan tashqariga tarqalishi mumkin. Kompton bostirish bu taʼsirga qarshi turish uchun adashgan gamma nurlarini aniqlash uchun ishlatiladi.
Magnit Komptonning tarqalishi
Magnit Komptonning tarqalishi — bu yuqori energiyali, dumaloq qutblangan fotonlar bilan urilgan kristall namunasini magnitlanishini oʻz ichiga olgan yuqorida aytib oʻtilgan texnikaning kengaytmasi. Tarqalgan fotonlarning energiyasini oʻlchash va namunaning magnitlanishini teskari oʻlchash orqali ikkita turli xil Kompton profillari hosil boʻladi (biri aylanish momenti uchun va ikkinchisi aylanish momenti uchun). Ushbu ikki profil oʻrtasidagi farqni olish, tomonidan berilgan magnit Compton profilini (MCP) beradi — elektron spin zichligining bir oʻlchovli proyeksiyasi.
bu yerda \mu — tizimdagi spin-juftlanmagan elektronlar soni, va  mos ravishda koʻpchilik va ozchilik spin elektronlari uchun uch oʻlchovli elektron impuls taqsimoti.
Ushbu tarqalish jarayoni bir-biriga bogʻliq boʻlmaganligi sababli (tarqalgan fotonlar oʻrtasida fazaviy munosabatlar mavjud emas), MCP namunaning ommaviy xususiyatlarini ifodalaydi va asosiy holatning zondidir. Bu shuni anglatadiki, MCP zichlik funktsional nazariyasi kabi nazariy usullar bilan taqqoslash uchun idealdir. MCP ostidagi maydon tizimning aylanish momentiga toʻgʻridan-toʻgʻri proportsionaldir va shuning uchun umumiy momentni oʻlchash usullari (masalan, SQUID magnitometriyasi) bilan birgalikda tizimning umumiy momentiga spin va orbital hissalarini ajratish uchun ishlatilishi mumkin. . MCP shakli, shuningdek, tizimdagi magnitlanishning kelib chiqishi haqida tushuncha beradi.
Teskari Kompton sochilishi
Teskari Kompton sochilishi astrofizikada muhim ahamiyatga ega. Rentgen astronomiyasida qora tuynukni oʻrab turgan toʻplanish diski termal spektr hosil qiladi deb taxmin qilinadi. Ushbu spektrdan ishlab chiqarilgan past energiyali fotonlar atrofdagi tojdagi relativistik elektronlar tomonidan yuqori energiyalarga tarqaladi. Bu toʻplangan qora tuynuklarning rentgen spektrlarida (0,2-10 keV) quvvat qonuni komponentini keltirib chiqaradi deb taxmin qilinadi.
Effekt, shuningdek, kosmik mikrotoʻlqinli fondagi (CMB) fotonlar galaktika klasterini oʻrab turgan issiq gaz orqali harakat qilganda ham kuzatiladi. CMB fotonlari ushbu gazdagi elektronlar tomonidan yuqori energiyaga tarqaladi, natijada Sunyaev-Zel’dovich effekti paydo boʻladi. Sunyaev-Zel’dovich effektining kuzatuvlari galaktika klasterlarini aniqlashning deyarli qizil siljishdan mustaqil vositasini taʼminlaydi.
Baʼzi sinxrotron nurlanish moslamalari saqlangan elektron nurdan lazer nurini sochadi. Ushbu Komptonning orqaga tarqalishi MeV dan GeV oraligʻida yuqori energiyali fotonlarni hosil qiladi, keyinchalik yadro fizikasi tajribalarida foydalaniladi.
Chiziqli boʻlmagan teskari Kompton tarqalishi
Chiziqli boʻlmagan teskari Kompton tarqalishi (NICS) — zaryadlangan zarracha bilan oʻzaro taʼsir qilish paytida kuchli elektromagnit maydon tomonidan berilgan bir nechta past energiyali fotonlarning yuqori energiyali foton (rentgen yoki gamma nurlari) elektron ichida tarqalishi. Uni chiziqli boʻlmagan Kompton sochilishi va koʻp fotonli Kompton sochilishi deb ham atashadi. Bu teskari Kompton tarqalishining chiziqli boʻlmagan versiyasi boʻlib, unda zaryadlangan zarracha tomonidan multifotonni yutish shartlariga juda kuchli elektromagnit maydon, masalan, lazer tomonidan yaratilgani tufayli erishiladi.
Chiziqli boʻlmagan teskari Kompton tarqalishi yuqori energiyali fotonlarni talab qiladigan barcha ilovalar uchun qiziqarli hodisadir, chunki NICS zaryadlangan zarrachalarning dam olish energiyasiga teng va undan yuqori energiyaga ega fotonlarni ishlab chiqarishga qodir. Natijada, NICS fotonlari juft ishlab chiqarish, Komptonning tarqalishi, yadro reaktsiyalari kabi boshqa hodisalarni qoʻzgʻatish uchun ishlatilishi mumkin va chiziqli boʻlmagan kvant effektlari va chiziqli boʻlmagan QEDni tekshirish uchun ishlatilishi mumkin.
Havolalar
Ushbu maqola Mirzo Ulug'bek nomidagi O'zbekiston Milliy universiteti Fizika fakulteti tomonidan Wikita'lim loyihasi doirasida yaratildi.
Anis ul-oshiqin
“Anis ul-oshiqin” (“Oshiqlar doʻs­ti”) – Amir Qosim Anvor ning soʻfiylar haqidagi asari. Alisher Navoiy ushbu asar nomini “Majolis un-nafois”da Qosim Anvor bilan bogʻliq maqolada eslab oʻtadi.
Telman (Panfilov tumani)
Telman (Тельман) — Qirgʻiziston Respublikasi Chuy viloyatining Panfilov tumanidagi qishloq. Oʻrta ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Vazel
Vazel (Възел) — Bolgariyaning janubi-markazidagi Kardjali viloyatiningi Chernoochen munitsipalitetidagi qishloq. U 0,661 kvadrat km maydonni egallaydi va 2007-yil holatiga ko'ra 88 kishidan iborat edi.
Telman (Panfilov tumani)
Aholisi
Aholisi - 1 445 kishi.
Turdali Hojiqurbonov
Turdali Hojiqurbonov (1940.10.6, 2017 Oltiariq tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (1998). Fargʻona pedagogika institutini tugatgan (1965). 1965-yildan Oltiariq tumanidagi 16-maktabda oʻquv boʻlimi mudiri, biol. oʻqituvchisi, 32-maktabda oʻquv boʻlimi mudiri, 19-maktabda direktor oʻrinbo-sari, 1977—2002-yillarda direktor. Maktabga rahbarlik qilgan yillari maktab moddiy-texnika bazasi mustah-kamlandi, viloyatda birinchilardan boʻlib tabaqalashtirilgan taʼlimni tashkil etgan. 19 maktab darsida pashsha uchgani bilinaredi
Bommuluru (Andxra Pradesh shtat Krishna tumani)
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Bommuluru — Hindistonning Andxra Pradesh shtatining Krishna tumanidagi qishloq. U Gudivada daromad bo'limining Gudivada mandalida joylashgan. Bu Andxra Pradesh poytaxti mintaqasining bir qismi bo'lish uchun mandaldagi qishloqlardan biridir.
Funksiyalar nazariyasi
Funksiyalar nazariyasi - mat.ning funksiyalar umumiy xossalarini oʻrganuvchi boʻlimi. Funksiyalar nazariyasi haqiqiy oʻzgaruvchining Funksiyalar nazariyasi va kompleks oʻzgaruvchining Funksiyalar nazariyasiga boʻlinadi (qarang Analitik funksiya). Haqiqiy oʻzgaruvchining Funksiyalar nazariyasi, oʻz navbatida, metrik, deskriptiv, konstruktiv nazariyalar (qarang Konstruktiv matematika) ga boʻlinadi. Deskriptiv nazariya toʻplamlar nazariyasining Yevklid fazosida nuqtali toʻplamlar tuzilishini oʻrganadigan boʻlimidir. Quyida esa funksiyalarning metrik nazariyasi qaraladi. Klassik matematik analiz, asosan, uzluksiz funksiyalar bilan bogʻliq boʻlgan masalalari, shuningdek uzlukli funksiyalarni oʻrganishni taqozo qiladigan turli fizik masalalar va boshqa matematika fani oldiga uzluksiz funksiyalarga nisbatan umumiyroq funksiyalarni tekshirish masalasini qoʻydi. Funksiyalarning metrik nazariyasiga R. Ber, F.Riss, fransuz matematiklari E.Borel, A.Lebeg, rus matematiklari D.F.Yegorov, N.N.Luzin, KM.Kolmogorov, D.Ye.Menshov, oʻzbek olimlaridan TA Sarimsoqov, S.H. Sirojiddinov va boshqa katga xissa qoʻshgan.
Elkmont (Alabama)
Elkmont AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Limestone okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 4,2 km2. 470 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 111,9 nafar kishi.
Kuz
thumb|300px|Kuz Kuz, yoz va qish orasida joylashgan fasl boʻlib shimoliy yarimsharda sentyabr, oktabr va noyabr oylaridan, janubiy yarimsharda esa mart, aprel va may oylaridan iborat.
Kuz — yil fasli, mavsumi. Yerning Shimoliy yarim sharida koʻzgi teng kunlik (23-sentyabr) dan qishki quyosh turishi (21 yoki 22-dekabr) gacha davom etadi. Shartli ravishda sentyabr, oktabr, noyabr oylarini K. deyiladi. Bu vaqtda Yerning Janubiy yarim sharida bahor.
Kuz fasli kelganda asta-sekin kunlar qisqarib, tunlar uzaya boshlaydi. Sovuq, shamolli va yomgʻirli kunlar koʻpayadi. Daraxt va oʻsimliklarning barglari sargʻayib qurishga boshlaydi.
Arthun
Arthun Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Loire departamenti Montbrison tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
461 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 32,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 14,1 km2. Dengiz sathidan 346 – 502 m balandlikda joylashgan.
Espluga Calva
Espluga Calva Ispaniyaning Kataloniya mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Lleida provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 21,34 km2. Aholisi — 427 kishi (2010).
Grand-Charmont
Grand-Charmont Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Doubs departamenti Montbéliard tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
5104 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 1109,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,6 km2. Dengiz sathidan 324 – 425 m balandlikda joylashgan.
Maqsuda Hojinova
Maqsuda Aʼzamovna Hojinova (1912.8.7 - Toshkent - 1981.4.11) -mexanika sohasidagi olima, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik (1966), texnika fanlari doktori (1958), professor (1959). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arbobi (1964). Toshkent iqtisod-sanoat texnikumini tugatgan (1929), G.V.Plexanov nomidagi Xalq xoʻjaligi institutini (Moskva) tugatgan (1936). Oʻzbekiston savdo vazirligida ishlagan (1936—37). Toshkent toʻqimachilik institutida oʻqituvchi (1944—52), shu institut rektori (1957—73). Ayni vaqtda toʻqimachilik materialshunosligi kafedrasi mudiri (1957-yildan). Ilmiy ishlari paxta, kanop (zigʻir) tolalarining mexanik xossalarini oʻrganishga oid. Oʻzbekistonda toʻqimachilik sanoatini rivojlantirishga katta hissa qoʻshgan. H. kalta kanop tolasidan toʻqimachilik ipi olish texnologiyasini ishlab chiqdi va sanoatga tat-artisti (1U8"). Andijon gʻijjakchilik maktabining yirik vakili. Ilk musiqa saboqlarini togʻasi Ergash Ab-durahmonovdan, milliy mumtoz musiqa namunalari va sozandalik sanʼatini Yu.Ra-jabiy, K.Jabbo-rov, S.Kalonov lardan oʻrgaigan. Yangiyoʻl teatrit sozanda (1942—45), Andijonda cholgʻu ansambli (1946— 49), Andijon teatri (1949—90) da sozanda va musiqa rahbari, bosh dirijer (1990-2003). 1995-yildan oʻgʻli Ravshanbek H. bilan "Meros" maqom an-sambli rahbari. 1998-yildan Andijon universitetida pedagog, faxriy professor (2001). Cholgʻu kuylar, ashulalar ("Jafo qil-ma", Sakkokiy gʻazali; "Xirom etgil", Dilafkor; "Lola sayli", E.Vo-hidov; "Nozima", "Gul uzatsam", P.Moʻmin; "Koʻz qorayguncha", Hofiz va boshqalar), spektakllar (M.Boboyevning "Vatan madhi", A.Qodiriyning "Me\-robdan chayon" va boshqalar)ga musiqa bastalagan. Nozik taʼb sozanda H. repertua-ridan "Miskin", "Ajam", "Nasru-loyi 1-4", "Nasri Segoh 1—3", "Sar-parda", "Rok", "Qurbon qaytarma" kabi cholgʻu kuy (turkum)lar oʻrin olgan. H. oʻziga xos, jozibali ovozida "Ushshoq", "Girya 1—2", "Azim daryo", "Bayot", "Dugoh" kabi mumtoz ashula va maqom yoʻllarini talqin etgan. H. A.Ismoilov, \.Oxunova, K.Rahimov, N.Hamrokulov, A.Dadayev, Oʻ.Nuraliyevlarga ustozlik qilgan. Ijrolari Oʻzbekiston radiosi fonotekasiga yozilgan. "El-yurt hurmati" ordeni bilan mukofotlangan (1999).
Willimantic
Willimantic AQShning Connecticut shtatida joylashgan shahardir. Windham County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
15823 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 11,7 km2. Shundan 11,4 km2 quruqlik, 0,3 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 84 m balandlikda joylashgan.
Amr bin Usmon Makkiy
Amr bin Usmon Makkiy (909-yilda vafot etgan) – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Kunyasi – Abu Abdulloh. Junayd Bagʻdodiy va Abu Said Xarrozning yaqin maslakdoshi. Abu Yaʼqub Nahrajuriy qoʻlidan xirqa kiygan. Abulhusayn bin Hind Forsiy, Ali Sahl, Abu Abdulloh Nabojiy, Abu Said Aʼrobiy bilan suhbatda boʻlgan. Shayx Ismoil Qassor, Najmiddin Kubro, Majdiddin Bagʻdodiyning xirqa silsilasi uning nomi bilan bogʻliq. Asli yamanlik boʻlib, bir muddat Makkada yashagan. Muʼtaziliylar uni kalom ilmining tarafdori sifatida ayblab, shahardan surgun qiladi. Bir muddat Jidda shahrida qozilik qilgan. Ibn Javziy uning Bagʻdod shahrida vafot etganligini aytadi. Husayn bin Mansur Halloj­ga ustozlik qilgan. “Tazkirat ul-avliyo”da Hallojning vafotiga ustozining qargʻishi sabab boʻlganligi keltirilgan.
Gröde
Gröde Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Nordfriesland tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 2,52 km2. 8 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Grödening hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Funt (pul birligi)
Funt (lot. pondus — vazn, ogʻirlik, tarozi toshi) — MAP pul birligi. 1F.=100 piastr=1000 millim. Xalqaro ifodasi EGP. Oʻzbekston Respublikasi Markaziy banki belgilagan kursi boʻyicha 1F.=163 soʻm 34 tiyin (2003, may). Shuningdek, Gibraltar (GIP, 1F. = 100 pens), Irlandiya (IEP, 1 F. = 100 pens), Kipr (CYP), Livan (LBP), Suriya (SYP) va Sudan (SDP) pul birliklari ham (hammasi = 100 piastr) F. deb yuritaladi.
Sidi Abdeljebar
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Sidi Abdeljebar ( سيدي عبد الجبار  ) - Jazoirning Maskara viloyatidagi tuman. 2008-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, uning aholisi 4,190 kishidan iborat
Rojdestvo oroli (Kiribati)
Rojdestvo oroli — Tinch okeandagi yirik atollardan biri, Layn o.lari guruhida, Kiribati hududi. Maydoni 395 km². Kokos palmasi plantatsiyalari bor. Dengizdan marvarid olinadi. Orolni 1777-yilda J. Kuk kashf qilgan.
Qora-Koʻktu (Novqat tumani)
Qora-Koʻktu (Кара-Кокту) — Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyati Novqat tumaniga qarashli qishloq. Mirmahmudov ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 618 kishi.
Efironos (Panfilov tumani)
Efironos (Эфиронос) — Qirgʻiziston Respublikasi Chuy viloyatining Panfilov tumanidagi qishloq. Qurama ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 635 kishi.
Rojdestvo oroli (Avstraliya)
Rojdestvo oroli — Hind okeanining sharqiy qismidagi orol, Avstraliya ittifoqi boshqaruvi ostida. Maydoni 156 km². Eng baland joyi 356 m. Tropik oʻsimliklar oʻsadi. Fosfat konlari bor
Moorefield (Arkansas)
Moorefield AQShning Arkansas shtatida joylashgan shahardir. Independence okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
160 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 51,6 nafar kishi.
NGC 1957
NGC 1957 Quyon yulduz turkumidagi E (elliptik galaktika) tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Francis Leavenworth 1885-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Égleny
Égleny Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Yonne departamenti Auxerre tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
408 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 51,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,0 km2.
Anvariy
Anvariy Avhadiddin Ali ibn Muhammad ibn Isʼhoq Anvariy Abivardiy (1105, Abivard – 1187, Balx) – fors-tojik shoiri.
Hayoti
Tus madrasasida tahsil olib, oʻz davrining asosiy fanlari, jumladan, nujum, handasa, riyoziyot, musiqa, hikmat, tib va falsafani chuqur oʻzlashtirgan. Madrasadaligidayoq Xovariy taxallusi bilan sheʼrlar yozgan. Yigirma yoshida Sulton Sanjarga bagʻishlangan qasidasi bilan uning eʼtirofiga sazovor boʻlib, Amir Muizziy rahbarligidagi saroy shoirlari safidan joy oladi. Sulton Sanjar taxtdan ketgandan soʻng saroyni tark etib, avval Marvdan Nishopurga, keyin Balxga boradi va shu yerda vafot etadi.
Ijodi
Anvariydan qolgan adabiy meros 15 ming bayt­ga yaqin boʻlib, 250 qasida, 337 gʻazal, 557 qitʼa, 472 ruboiy va boshqa sheʼrlardan iborat. U Abulfaraj Runiyga ergashib, iroqiy uslubni yanada rivojlantirgan.
Alisher Navoiy uni “Mahbub ul-qulub”da “nazmida majoz tariqi adosi gʻolib” shoirlar guruhiga kiritadi. “Xamsa” nihoyasida soʻz sanʼatkorlarining ustozi qatorida hurmat bilan tilga oladi. “Muhokamat ul-lugʻatayn”­da Hirot fozillari oʻrtasida Anvariy sheʼr­lari yuzasidan boʻlgan bahsga yechim topib berganini aytadi.
Elmore (Alabama)
Elmore AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Elmore okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 1,8 km2. 199 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 110,6 nafar kishi.
Vöhrenbach
Vöhrenbach Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan shahardir. Ushbu shahar Schwarzwald-Baar-Kreis tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 70,47 km2. 3805 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Vöhrenbachning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Vadakkumbhagom
Vadakkumbhagom - Hindistonning Kerala shtatidagi Ernakulam tumanidagi qishloq.
Aholisi
2001-yilgi holatga ko'ra Vadakkumbhagomning aholisi 11584 kishini tashkil etadi. Shundan 5670 nafar erkak va 5914 nafar ayol.
Hirtenberg
Hirtenberg Avstriyaning Quyi Avstriya yerida joylashgan shaharchadir. Baden (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 1.47 km2. 2513 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Grödersby
Grödersby Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Schleswig-Flensburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 6,64 km2. 234 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Aveizieux
Aveizieux Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Loire departamenti Montbrison tumani tarkibiga kiradi.
Grödersby
Hududi
Grödersbyning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Aveizieux
Aholisi
1271 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 141,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,0 km2. Dengiz sathidan 480 – 696 m balandlikda joylashgan.
IC 3919
IC 3919 Canes Venatici yulduz turkumidagi C (ixcham galaktika) tipli galaktikadir.
Oʻrta-Ariq (Panfilov tumani)
Oʻrta-Ariq (Орто-Арык) — Qirgʻiziston Respublikasi Chuy viloyatining Panfilov tumanidagi qishloq. Qurama ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 867 kishi.
Fulleda
Fulleda Ispaniyaning Kataloniya mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Lleida provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 15,96 km2. Aholisi — 102 kishi (2010).
Fuat Köprülü
Mehmet Fuat Köprülü, Mehmet Fuod Koʻpruluzoda (1890.4.12, Istanbul — 1966.28.6) — turk adabiyotshunos olimi, tarixchi va davlat arbobi. Istanbul universiteti professor (1913). Turkiya tashqi ishlar vaziri (1950; 1956). Heydelberg (1927), Sorbonna (1937), Afina (1938) va boshqa koʻplab universitetlarning faxriy doktori. Istanbul huquq maktabini tutatgan. "Shayx Gʻolibga" (1908) sheʼri bilan tanilgan, 28 yoshidan boshlab Istanbul universitetining adabiyot ftida (1913—43), shuningdek, Turkiyaning boshqa oliy oʻquv yurtlarida turk adabiyoti tarixi, madaniyat tarixi, ilohiyot tarixi va boshqa fanlardan dare bergan. Turkiy xalqlar adabiyoti va madaniyati tarixi boʻyicha fundamental tadqiqotlar yaratgan. Turkiyada zamonaviy adabiyotshunoslik faniga asos solgan. "Burungi adabiyot" (1924), "Milliy adabiyot tarixining ilk mubashshirlari va Devoni turkiyi basit", "Turk adabiyoti tarixi" (1928), "Baxshi, turk tili va adabiyoti haqida tadqiqotlar" (1934), "Yangi usmonli adabiyot tarixi" (1935), "Alisher Navoiy" (1941) kabi 20 dan ziyod monografiyalar eʼlon qilgan, "Turk xalq shoirlari" (1939; 1940; 1962) antologiyasini tuzgan. F.K. Oʻrta Osiyo xalklari adabiyoti, tili va madaniyati tarixiga, ayniqsa Yassaviy, Boqirgʻoniy, Navoiy, Bobur va boshqa shoirlar ijodiga, folklor asarlariga bagʻishlangan 500 dan ziyod maqolalar muallifi. F. K. ning tasavvuf adabiyoti namoyandalariga bagʻishlangan "Turk adabiyotida ilk mutasavviflar" (1919) asari 8-marta nashr etilgan. F.K. Yassaviy izdoshlaridan Sulton Ahmad Haziniy (16-asr) haqida ilk marotaba maʼlumot bergan. V. Bartoldning "Islom madaniyati tarixi" kitobini turk tilida nashrga tayyorlagan. Ayrim maqolalari oʻzbek tilida chop etilgan.
Windsor Locks
Windsor Locks AQShning Connecticut shtatida joylashgan shahardir. Hartford County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
12043 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Emelle (Alabama)
Emelle AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Sumter okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 0,6 km2. 31 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 51,7 nafar kishi.
Garbage
Garbage — internatsional rock guruh (ayrim paytlarda britaniyalik deb hisoblanadi), 1994-yili AQShning Viskonsin shtati, Medison shahrida tashkil topgan.
Furan
Furan, furfuran — geterotsiklik birikma; xloroform hidi keladigan rangeiz suyukdik. Mol.m. 68,07. Suyuqlanish temperaturasi 85,68°, qaynash temperaturasi 31,33°, zichligi 936,6 kg/m3. 25°da 100 g suvda 1 g F., 100 g F.da esa 0,3 g suv eriydi. F. koʻpgina organik birikmalarning boshlangʻichi hisoblanadi, bu birikmalardan aksariyatlarining amaliy ahamiyati katta, mas, furfurol, tetragidrofuran F., asosan, furfuroldan olinadi. F. tetragidrofuranni sintezlashda oraliq mahsulot hisoblanadi, u pirrol olishda ham ishlatiladi.
Grandfontaine (Doubs)
Grandfontaine Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Doubs departamenti Besançon tumani tarkibiga kiradi.
Qapchigʻoy (Novqat tumani)
Qapchigʻoy (Капчыгай) — Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyati Novqat tumaniga qarashli qishloq. Mirmahmudov ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 314 kishi.
Grandfontaine (Doubs)
Aholisi
1381 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 242,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,7 km2. Dengiz sathidan 224 – 295 m balandlikda joylashgan.
Balbigny
Balbigny Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Loire departamenti Roanne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
2587 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 152,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 17,0 km2. Dengiz sathidan 314 – 482 m balandlikda joylashgan.
Hidas
Hidas ( xorvat . Idoš ) — Vengriyaning Baranya okrugidagi qishloq.
Antokiy
Antokiy, Abdulloh bin Xubayq Sobiq – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Kunyasi – Abu Muhammad. Faqat halol rizq talabida boʻlgani, barcha holatda ham taqvoni mustahkam tutgani uchun soʻfiylarning zohidi sifatida mashhur boʻlgan. Kufada tugʻilib, Antokiya da yashagan. Fazl bin Shaxraf bilan suhbatda boʻlgan. Tasavvufda Sufyon Savriy tariqatida boʻlib, uning shogirdlaridan taʼlim olgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx hayotiga bogʻliq bobni aynan kiritgan.
Daniya–Marokash munosabatlari
Daniya-Marokash munosabatlari Daniya va Marokash oʻrtasidagi hozirgi va tarixiy munosabatlarga ishora qiladi. Daniyaning Rabotda elchixonasi va Marokashning Kopengagenda elchixonasi mavjud. Daniya, shuningdek, Daniya-Arab hamkorlik dasturi doirasida Marokashga yordam yuboradi. 2008-yil yanvar oyida Daniya tashqi ishlar vaziri Per Stig Moller Rabotda Daniya elchixonasi ochilishi uchun Marokashga tashrif buyurdi. 1980-yil mart oyida Marokash valiahd shahzodasi va Marokash tashqi ishlar vaziri Muhammad Benaissa 2005 va 2006-yillarda Daniyaga tashrif buyurganida Marokashning Muhammad VI Daniyaga tashrif buyurdi.
2006-yilda Daniyaning Marokashga eksporti 203 million AQSh dollarini, Marokash eksporti esa 18 million AQSh dollarini tashkil etdi.
2004-yil iyun oyida Daniya tashqi ishlar vaziri Per Stig Moller Daniya „Marokashning Gʻarbiy Sahrodagi suverenitetini tan olmasligini“ va Marokashning Gʻarbiy Sahroda boʻlishini „noqonuniy“ va „qabul qilib boʻlmaydigan“ deb hisoblaganini aytdi.
Tarixi
Daniya va Marokash oʻrtasida diplomatik munosabatlar 1957-yilda oʻrnatilgan. Ikki yil oʻtgach, Marokash Norvegiyaning Oslo shahrida elchixonasini ochdi, u ham Daniyaga akkreditatsiya qilingan. 1999-yilda Daniya byudjet sabablarga koʻra Marokashdagi elchixonasini yopdi. 2006-yilda Daniya Rabotda oʻz elchixonasini qayta ochdi va har ikki davlat oʻzaro munosabatlari va savdosini mustahkamlash istagida boʻldi. 2008-yil noyabr oyida daniyalik malika Mari Marokashga 3500 quti Legoni xayriya uchun topshirish uchun tashrif buyurdi.
Jyllands-Posten Muhammad multfilmlari tortishuvi
2006-yilning 2-fevralida Marokashning Rabat shahrida namoyishchilar Jyllands-Posten Muhammad multfilmlariga javoban parlament oldida namoyish uyushtirishdi. Marokash hukumati karikaturalarni oʻz ichiga olgan gazetalarni ham taqiqladi.
Moro (Arkansas)
Moro AQShning Arkansas shtatida joylashgan shahardir. Lee okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
241 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 100,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,4 km2. Shundan 2,4 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 61 m balandlikda joylashgan.
Kovil (qishloq)
Kovil — Bolgariyaning janubidagi Kardjali viloyati, Krumovgrad munitsipalitetiga qarashli qishloq
Égriselles-le-Bocage
Égriselles-le-Bocage Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Yonne departamenti Sens tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1194 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 49,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 24,0 km2.
Hoziq
Hoziq (asl ism-sharifi Junaydullo Islomshayx oʻgʻli) (XVIII asrning oxiri, Hirot — 1843, Shahrisabz) — shoir, tarjimon. XIX asr oʻzbek adabiyoti namoyandalaridan biri.