cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
To'xtamish yorlig'i
To`xtamishxonning 1393 yili polyak qiroli Yag`ayliga yo`llagan yorlig`i yolg'iz uyg'ur xati bilan ikki varaqqa bitilgan. matn har qaysi varaqning o'ng tomoniga ko'chirilgan bo'lib,birinchisida 13 satr, ikkinchisiga esa12, jami 25 satrdan iborat. U o'ngdan chapga qarab yozilgan. Yorliq "Toxtamïsh sözüm Yağaylağa" deb boshlanadi, u ikki satr qilib sarlavha shaklida berilgan. Birinchi satr (Toxtamïş sözüm), oltinchi satrning birinchi so'zi (bizga), shuningdek, ikkinchi betning birinchi satridagi Tangri bizni yarlïqab hamda beshinchi satridagi bizga soʻzi zarhal rangda boshqa satrlardan ajratib yozilgan. 3-5-satrlar qolganlaridan ichkarirok yozilib, ularning oldida arab yozuvining kufa turida bitilgan biri ikkinchisining ichiga joylashtirilgan toʻrtburchak shaklidagi xon muhri bosilgan. Yorliqning so'nggi 23-25-satrlarida uning tarixi (sanasi) keltirilgan: Taqağu yïl tarix yeti yuz toqson beşta rajap ayïnïng sekiz yangïda ordu Tandä erurda B(it)ikl(ä) dimiz (Tovuq yili tarixning yetti yuz to'qson beshida rajab oyining sakkizinchisida o'rda Tanda ekanligimizda yozdik). Matnning yozuv shakli o'ziga xos bo'lib, 14-15-asrlarda bitilgan boshqa yodgorliklar xatidan ancha farq qiladi. V.V.Radlov uni "mo'gul-uyg'ur" yozuv shakli deb atagan edi. Yozuvda tovushlarni farqlash maqsadida nuqta yoki qo'shimcha ishoratlar qo'yilmagan. Yorliqda tawuq ~ tağuq soʻzi taqağu shaklida uchraydi. Solishtiring:Mahmud Koshgʻariy devonida taqağu yïlï -tovuq yili (1, 331). Ism yasovchi -lïğ qoʻshimchasi ushbu matnda -lï shaklida qo'llanilgan: başlïğ so'zi başlï (4.. 7, 8, 15, 16- satrlar), atlïğ esa atlï (8-satr) shaklida uchraydi. Masalan: ''Qutlu buğa Asan başlï elçïlar.Hujjat 1834-yili Moskvada Tashqi ishlar vazirligining bosh arxividan topilgan. 1921-yildan boshlab Varshavada Markaziy arxivda saqlanmoqda. Uni O. M. Kovalevskiy, A. K. Kazembek, N. N. Berezin, V. V. Radlov rus tiliga tarjima qilgan. Ayniqsa,Vasiliy Radlov (1888) hamda I. N. Berezin (1850) tomonidan amalga oshirilgan nashrlarda yorliq tarixiy-filologik jihatdan atroflicha tahlil etilgan.''
Manbalar
www.ziyouz.com kutubxonasi
Adabiyotlar
Qosimjon Sodiqov „Uygʻur yozuvi tarixi“ T.Maʼnaviyat 1997
Andy García
Andrés Arturo García Menéndez (talaffuzi: „Andres Arturo Garsiya Menendes“, 1956-yil 12-aprelda tugʻilgan), professional sifatida Andy Garcia nomi bilan tanilgan, Kubada tugʻilgan amerikalik aktyor, rejissyor va musiqachi. U birinchi marta Brayn De Palmaning „The Untouchables“ (1987) filmida Kevin Costner, Sean Connery va Robert De Niro bilan birga mashhurlikka erishdi. U „Stand and Deliver“ (1988), „Internal Affairs“ (1990) kabi filmlarda rol o‘ynashni davom ettirdi. Keyin u Francis Ford Coppolaning „The Godfather III“ filmida (1990) Vincent Corleone rolida Al Pacino, Diane Keaton va Eli Wallach bilan birga rol o‘ynadi. U 2005-yilda Lotin Grammy mukofotiga sazovor boʻldi va ijrosi uchun „Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktyor“ nominatsiyasida Oskar mukofotiga sazovor boʻldi.
Yoshlik
Garcia Andrés Arturo Garcia Menendez Kubaning Havana shahrida tugʻilgan. Uning onasi Amelie Menendez ingliz tili oʻqituvchisi, otasi Rene Garcia Nunes esa Kubada advokat boʻlgan. Garcianing Tessi ismli opasi va Rene ismli ukasi bor. Uning oilasi 1961-yilda muvaffaqiyatsiz boʻlgan choʻchqalar koʻrfazi bosqinidan keyin Garcia 5 yoshga toʻlganida Florida shtatining Mayami shahriga koʻchib oʻtdi. Bir necha yil davomida ular million dollarlik parfyumeriya/parfyumeriya kompaniyasini qurishdi. Garcia Rim-katolik sifatida tarbiyalangan va Mayami-Bich katta oʻrta maktabida oʻqigan. U yerda basketbol jamoasida oʻynagan. Oʻrta maktabda oʻqigan soʻnggi yilida u mononuklyoz bilan kasal boʻlib qoldi. Bu uni aktyorlik karerasini davom ettirishga ishontirdi. U oʻzining aktyorlik faoliyatini oʻzining yuqori kursida Jay W. Jensen bilan drama saboq olishdan boshlagan. U Florida xalqaro universitetini tamomlagan.
Karyera
Garcia Florida xalqaro universitetida aktyorlik faoliyatini boshladi, lekin tez orada Gollivudga yoʻl oldi. U 1984-yilda „Murder“ filmining birinchi epizodida Anjela Lansberi bilan birga qisqa rol oʻynagan. U Hill Street Blues teleserialining birinchi qismida toʻda aʼzosi rolini oʻynagan. 1985-yilda Kurt Russell bilan birga "The Mean Season" filmida ikkinchi darajali rolda paydo boʻlgan.
1987-yilda Garcia Brian De Palmaning „The Untouchables“ jinoyat dramasida aktyorlik yutugʻini oldi. Filmda bosh rollarni Kevin Costner, Sean Connery, Charles Martin Smith, Patricia Clarkson va Robert De Niro ijro etgan.
Jraber
''' Jraber— Armanistonning Kotayk viloyati Byureghavan tumanidagi qishloq.
Chilmuintepa
Chilmuintepa — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: IV— VIII asrlar. Samarqand viloyatining Payariq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Cholmuyin” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Samarqand viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Albavilla
Albavilla Italiyaning Lombardia mintaqasida joylashgan shahardir. Como provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 10,55 km2. 6070 nafar aholi istiqomat qiladi (2004).
Jallanges
Jallanges Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Côte-d'Or departamenti Beaune tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
261 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 34,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,5 km2.
Lohnweiler
Lohnweiler Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Kusel tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 4,91 km2. 424 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Marktrodach
Marktrodach Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Kronach tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 33,22 km2. Aholisi — 3901 kishi (2010).
Hududi
Marktrodachning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Lohnweiler
Hududi
Lohnweilerning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Syonen
Syonen (yap. shàn sho: nen, oʻgʻil, yoshlik) — 12 yoshdan 18 yoshgacha boʻlgan oʻgʻil va yigitlar uchun maxsus maqsadli auditoriya uchun moʻljallangan anime, manga va yengil romanlar. Ushbu turdagi mangalar bozorning 38,4 foizini egallagan ixtisoslashtirilgan jurnallarda chop etiladi (tomoshabinlarni nashriyotlarning oʻzlari belgilaydi).
Katta yoshli oʻgʻil bolalar va erkaklar (masalan, talabalar, xodimlar) uchun alohida seynen meta-janri mavjud boʻlishiga qaramay, syonen janridagi anime va manga ular uchun ham jozibali boʻlib qolmoqda. Manga jurnallarini sotib olish va oʻqish uchun ularning moliyaviy imkoniyatlari ham, vaqti ham borligi sababli, syonen manga jurnallari Yaponiyada eng koʻp sotiladigan jurnallar hisoblanadi.
NGC 6947
NGC 6947 Microscopium yulduz turkumidagi SBb tipli galaktikadir.
Junction City (Kansas)
Junction City AQShning Kansas shtatida joylashgan shahardir. Geary okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
23353 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 742,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 31,65 km2. Shundan 31,47 km2 quruqlik, 0,18 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 336 m balandlikda joylashgan.
Aşağıöz (Yaprakli)
Aşağıöz— Turkiyaning Çankırı viloyatining Yaprakli tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 272 nafar (2021).
Gʻishtmozortepa
Gʻishtmozortepa - Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Oʻrta asrlar. Namangan viloyatining Norin tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Toʻda“ MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Namangan viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Mitwitz
Hududi
Mitwitzning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
G’uzixam (Muʼminobod)
Gʻuzixam — Muʼminobod tumani Balxobiy QFYga qarashli qishloq. Gʻuzixam mahalla markazigacha boʻlgan masofa 12 km, tuman markazigacha 15 km. Aholisi 20 kishi (2017), aholi tarkibi tojiklar.
Kanopolis (Kansas)
Kanopolis AQShning Kansas shtatida joylashgan shahardir. Ellsworth okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
492 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 158,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,11 km2. Shundan 3,11 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 483 m balandlikda joylashgan.
Iguerali
Iguerali — Jazoirning Bejaia viloyatidagi Feraun kommunasida joylashgan qishloq hisoblanadi.
NGC 6948
NGC 6948 Indus yulduz turkumidagi Sa tipli galaktikadir.
Vara
Vara — (arab. الورع — biron narsadan o‘zini tiyish va tortinish) — shubhali narsani tark qilmoq, eng ishonchlisini olib, nafsni mashaqqatga solmoq.
NGC 6948
Ushbu obyektni John Herschel 1835-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Vara
Ushbu so‘z ayrim hadis to‘plamlarida uchraydi. Ularga ko‘ra, vara — 1) tiyilish; 2) shubhalarni tark qilish; 3) shuningdek, taʼqiqlangan ishlarga olib borishi mumkin bo‘lgan mubohlardan qaytish maʼnolarinii anglatadi. Kengroq maʼnoda vara taqvoga yetishtiruvchi muhim vositadir.
Hakim Termiziy va Tabaroniy keltirgan rivoyatda „Ibodatning afzali fiqh. Dinning afzali vara“, deyiladi. Tushunchaning taqvodan farqi shundaki, u taqvoning ichki va ish bajaruvchi muhim tarkibiy qismi sifatida ham namoyon bo‘ladi. Uni taqvoning amalga oshgan, yaʼni, amaliy qismi desa ham bo‘ladi. Taqvo — qalbni himoyalash, uni ehtiyot qilib saqlash bo‘lsa, vara — Alloh taʼqiqlagan narsalardan tiyilishdir.
Vara qiluvchining alomati narsaning, gapning va yeyishning ozligini yaxshi ko‘rishidir. Ularning amali, bu kalomining meʼyor, hujjat va xavf bilan bo‘lishi, doimiy hazirlik va odamlarning aybi bilan emas, o‘zi bilan mashg‘ul bo‘lishidir. Bunda ularning odamlar aybi bilan mashg‘ul bo‘lishi imkoni qolmaydi. Kishi toki Allohning ulug‘ligini, qudrati, haybati va sultoni to‘g‘risida tafakkur qilmagunicha varaga yeta olmaydi. Shunda undan qo‘rqadi va hayo qiladi. Undan hayo qilganda esa varaga qodir bo‘ladi.
Vara ko‘plab olimlar tomonidan talqin qilingan, jumladan, mashhur sufiy Hakim Termiziyga ko‘ra, vara besh narsa bilan bo‘ladi: ilm, varaning foydasini yodda tutish, Allohning ulug‘ligini yodda tutish, hayo, Allohning g‘azabidan qochishdir.
Abdulloh ibn Muborakdan rivoyat qilinishicha, vara- qalblarni sof qilish, tilni saqlash va ishlardan o‘ziga tegishli bo‘lmaganini tark qilishdir. Qutayba ibn Sa’id esa „Agar Sufyon Savriy bo‘lmaganda vara o‘lar edi“, degan. Abulfavoris Kirmoniy „Taqvoning alomati vara, varaning alomati esa shubhalardan tiyilish“, degan. Sarrojga ko‘ra, vara ahli uch toifa ajratilib, bular: 1) shubhalardan vara qiluvchi, bu ommaning darajasi; 2) bu borada, hadisda kelganidek, qalbiga va nafsiga nazar qilib, unga qarab ish ko‘ruvchi, bu qalb arboblari va mutahaqqiqlar darajasi; 3) Allohni unutdiruvchi narsalardan chetlanish. Bu oriflarning darajasidir. Bu siddiqlar varasi ham deyiladi. Sarroj va Suhravardiylarga ko‘ra, vara solih bosib o‘tadigan maqomlarning biri. Yahyo ibn Muozga ko‘ra, vara ilm va shariat chegarasida (zohirida) ta’vilsiz to‘xtash.
Albese con Cassano
Albese con Cassano Italiyaning Lombardia mintaqasida joylashgan shahardir. Como (provinsiya) provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 8 km2. 3986 nafar aholi istiqomat qiladi.
Vara
Suhravardiyga ko‘ra, vara — xavfning, xavf esa ma’rifatning, maʼrifat esa qurbatning dalili. Ibn Arabiy esa varaning harom va shubhalardan chetlanish maʼnosini keltirish bilan cheklangan. Lisoniddin Xatib va yana baʼzilarga ko‘ra, vara — omma zuhdining oliy darajasi bo‘lsa, muridlar uchun uning boshlang‘ich bosqichidir. Varaning faqat mubohlarga tegishli ekani, yana Abdulloh ibn Muborak, Fuzayl ibn Iyoz va Junayd Bag‘dodiydan uning eng qiyini kasbdan ham ko‘ra, til bilan ekani rivoyat qilinadi. Sariy Saqatiyga ko‘ra varani mahkam tutish abdollar to‘rt sifatining birinchisidir. „Vara“ arablar kalomida „vaqf“ (to‘xtamoq)dir, deyiladi: „Ey yigit, vara qil“, yaʼni „to‘xta!“ U halol va harom orasida (yaʼni, shubhali narsalar borasida) to‘xtashdir.
Dummerston (Vermont)
Dummerston AQShning Vermont shtatida joylashgan shahardir. Windham okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1915 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 24,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 79,8 km2. Shundan 79,2 km2 quruqlik, 0,6 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 248 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Dummerston manzarasi.
Bozor (jurnal)
"BOZOR, PUL VA KREDIT" ("Rinok, dengi i kredit") — Oʻzbekistondagi bank xodimlari, tadbirkor va ishbilarmonlarning ilmiyamaliy oylik jurnali. Toshkent shahrida 1996-yil sentabrdan oʻzbek va rus tillarida nashr etiladi. Muassislari: Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki, "Oʻzagrosanoatqurilishbank", "Paxtabank", "Tadbirkorbank", "Oʻzsavdogarbank", Oʻzbekiston Respublikasi Xalq banki, "Oʻzaviabank", "Trastbank", "Gʻallabank", "Turon" banki, "Aloqabank", "Zamin" banki va boshqa Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki va boshqa banklar hamda ularning mijozlari faoliyatini yoritadi. Asosan, Oʻzbekiston pulkredit tizimining shakllanishi, tijorat banklarini boshqarish, investitsiya faoliyatini faollashtirish, bank xizmatlarining yangi shakllarini joriy etish, kreditlardan samarali foydalanish, shuningdek soliq, xususiylashtirish, koʻchmas mulk kabi iqtisodiy masalalarda turli sharhlar va xabarlar, maslahatlar hamda boshqa material lar beradi. Adadi rus va oʻzbek tilida 4300 nusxa (2000).
Chigʻiriqtepa
Chigʻiriqtepa  — Oʻzbekiston dagi madaniy meʼros ob'yekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: V-VI asrlar. Qashqadaryo viloyati ning Kitob tumani da joylashgan. Obyekt manzili: “Makrid” QFY, Yuqori chil qishlogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi ning qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy  merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxati ga kiritilgan — davlat  muhofazasiga olingan.
Duxbury (Vermont)
Duxbury AQShning Vermont shtatida joylashgan shahardir. Washington okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1337 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga auto nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 111,6 km2. Shundan 111,2 km2 quruqlik, 0,4 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 711 m balandlikda joylashgan.
Toshli orol (Michigan)
right|thumb|250x250px| Grosse Ile'dan Toshli orolning ko'rinishi thumb| 1908-yilda Tosh orolidagi uylar Toshli orol - Michiganning janubi-sharqida Detroit daryosida joylashgan orol. Bu hudud, asosan, ovchilik va baliqchilik uchun ishlatilgan; 19-asrning oʻrtalaridan 20-asrning oʻrtalarigacha u kichik aholi punkti boʻlgan va Livingstone kanalining qurilishi, shuningdek, Detroit daryosi bilan bogʻliq turli qurilish loyihalari uchun markaziy hudud boʻlib xizmat qilgan. 1990-yillarga kelib bu hudud butunlay qarovsiz boʻlib qolgan; u hozir jamoatchilikka ochiq va Michigan Tabiiy resurslar departamenti tomonidan boshqariladi.
Geografiyasi
Toshli oroli Wayne okrugidagi Grosse Ile shaharchasida, Detroit daryosi tomonda St. Clair ko'lining quyi oqimi va Eri ko'lining yuqori oqimida joylashgan. Uning g'arbiy tomonida ancha katta Grosse Ile joylashgan bo'lib, u taxminan 1000 ft uzoqlikda joylashgan; bir paytlar Grosse Ile bilan temir yoʻl koʻprigi orqali bogʻlangan, ammo, 1912-yilga kelib buzib tashlangan. Avvalgi Grosse Ile Trenton, Michigandir. Uning sharqida Livingstone kanali bo'lib, taxminan 500 ft kenglikda, Crystal orolida joylashgan. Crystal orolining sharqida Amherstburg kanali (Ontario) bo'ylab joylashgan. Janubi-sharqida Bois Blanc oroli; janubi-g'arbida Powder House oroli, Fox oroli, Elba oroli va Sugar oroli joylashgan.
Amerika Qo'shma Shtatlari Geologik xizmati (USGS) 1980-yilda Toshli orolining balandligini 577 ft deb berdi va taxminan 100 acres maydonga ega.
Tarixi
thumb| 1906-yilgi USGS xaritasida Toshli orol. Temir yo'l hali ham mavjud, ammo tosh qoziqlar hali qurilmagan. thumb| 20-asr boshlarida Toshli orolida Livingstone kanalining qurilishi Toshli orolda dastlab Potavatomi, ya'ni tub aholi baliq ovi bilan shug'ullangan; 1781-yilda Grosse Iledagi Macomblar oilasiga topshirildi. U Joseph Fletcher va Edward Tiffin tomonidan 1818-yilda AQSh hukumati tomonidan o'tkazilgan so'rovda "Tosh oroli" sifatida ko'rsatilgan. Shuningdek, u 1855-yilgi hudud xaritasida, John William va David Macombga tegishli Grosse Iledagi uchastkalarning sharqida ko'rinadi.
19-asr oxirida Kanada janubiy temir yoʻlining AQSh va Kanada oʻrtasidagi oʻtish qismida Grosse Ile  bilan bogʻlaydigan temir yoʻllar qurildi. 1907-yilga kelib ko'prik uzoq muddatga tashlab ketilgan. Kemalar qatnovidagi toʻsqinlikni olib tashlash masalasini koʻrib chiqish uchun 7-sentabr kuni jamoatchilik muhokamasi oʻtkazildi va bu ko'prik 1912-yilga kelib olib tashlandi.
1900-yillarda kemalar harakati uchun Livingstone kanalini chuqurlashtirish va kengaytirish loyihasi boshlandi; Toshli orol deyarli bir kechada mashhurlikka erishdi. Toshli orol muhandislik yilnomalaridagi eng jasoratli ishlardan biri - uzunligi bir milya va eni oltidan bir milya bo'lgan koferdamning o'rta qismidagi qurilishi amalga oshirilgan poydevor bo'lganidir. 1920-yillarga kelib Dunbar & Sullivan oroldan chuqur qazish ishlari markazi sifatida foydalangan. 1931-yilga kelib ish kuniga 24 soat davom etgandi.
1994-yilda Grosse Ile tabiat va yerni muhofaza qilish tashkiloti orolni sotib olishni boshladi. Orol 1997-yilda Michigan shtati tomonidan Michigan tabiiy resurslar trast fondi orqali 750 000 dollarga (hozirda 1.37 dollarga teng) sotib olingan. Orol hozirda Grosse Ile shaharchasining bir qismi bo'lsa-da, u yerda aholi yashamaydi va hech qanday kommunal kompaniyalar tomonidan xizmat ko'rsatilmaydi. 2015-yil holatiga ko'ra Toshli orol (shuningdek, yaqin atrofdagi Celeron oroli) Michigan shtatiga tegishli edi va Michigan Tabiiy resurslar departamentining yovvoyi tabiat bo'limi tomonidan boshqariladi. Toshli orolning ko'p qismi Pointe Mouillee shtat o'yin maydonining bir qismi bo'lib, shimoli-sharqiy burchakdagi shimoliy-janubiy qoziqlarning kichik bir qismi bundan mustasno, ovchilik va lager uchun jamoatchilikka taqdim etilgan.
Medard (Glan)
Medard  Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Kusel tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 5,99 km2. 487 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
NGC 6949
NGC 6949 Kefey yulduz turkumidagi S? tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Lewis Swift 1886-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Taʼlim
Taʼlim — bilim berish, malaka va koʻnikmalar hosil qilish jarayoni, kishini hayotga va mehnatga tayyorlashning asosiy vositasi. Taʼlim jarayonida maʼlumot olinadi va tarbiya amalga oshiriladi. Taʼlim tor maʼnoda oʻqitish tushunchasini anglatadi. Lekin u faqat turli tipdagi oʻquv yurtlarida oʻqitish jarayonini emas, oila, ishlab chiqarish. va boshqa sohalarda maʼlumot berish jarayonini ham bildiradi.
Taʼlimning mazmuni va mohiyati jamiyatning moddiy va madaniy taraqqiyoti darajasi bilan belgilanadi. Ijtimoiy munosabatlar, umumiy maʼlumotga boʻlgan ehtiyoj, kishilarning kasbiy tayyorgarligiga, taʼlim haqidagi pedagogik gʻoyalarga qarab kishilik jamiyati taraqqiyotining turli bosqichlarida Taʼlimning mohiyati, metodi, tashkiliy shakllari oʻzgarib borgan (qarang Pedagogika).
Taʼlim mohiyat-eʼtibori bilan dars berish jarayonini, yaʼni pedagog (oʻqituvchi) faoliyatini, umuman oʻquvchining bilish, oʻrganish faoliyatiga rahbarlik qilishni hamda uqish jarayonini, yaʼni oʻquvchi faoliyatini bildiradi. Taʼlim jarayoni taʼlim beruvchi — oʻqituvchi va taʼlim olayotgan oʻquvchilar faoliyatining yigʻindisidan iborat. Taʼlim va tarbiya jarayonida shaxsning sifatlari, dunyoqarashi, qobiliyati oʻsadi. Taʼlim avlodlar oʻrtasidagi maʼnaviy vorislikni taʼminlaydi: kishilarning ijtimoiytarixiy tajribalari yosh avlodga Taʼlim orqali oʻtadi.
Taʼlim haqida turli nazariyalar mavjud. Baʼzi nazariyalar Taʼlimni jamiyatning ijtimoiyiqtisodiy tuzilishiga bogʻliq boʻlmagan hodisa sifatida baholasalar (qarang Pedotsentrizm), baʼzisi Taʼlimning sinfiy xarakterga ega ekanligini, u jamiyatning har bir aʼzosida muayyan siyosiy, falsafiy, axloqiy, huquqiy qarashlarni shakllantirish maqsadi sari karatilganligini taʼkidlaydi.
Taʼlimning maqsadi obyektiv hayot talablariga muvofiq holda oʻzgarib borgani kabi, taʼlimning xarakteri, yoʻnalishi ham uning maqsadiga muvofiq oʻzgarib boradi. Taʼlim dialektik tarzda taraqqiy etib boradigan ichki ziddiyatlar jarayonidir. Taʼlim bilish qobiliyatlari, qistuygʻular, idrok, shaxsni tarkib toptiruvchi kuchli omildir.
Taʼlim jamiyat qurilishining muhim muammolarini hal qilish — jamiyatning moddiy-texnika bazasini yaratish, ijtimoiy munosabatlarni tarkib toptirish, yangi kishini tarbiyalashga yordam beradi.
Taʼlim oʻquvchining bilish qobiliyatini oʻstiruvchi asosiy omildir. Oʻquvchilar qobiliyatini oʻstirishga qaratilgan tizimlar muayyan didaktik qoidalar tarzida namoyon boʻladi. Didaktik tamoyillarda taʼlimning mazmuni va jarayonlariga qoʻyilgan talablar belgilanadi (qarang Didaktika). Taʼlimning maqsadi va vazifalari ijtimoiy tuzum, shuningdek muayyan oʻquv yurtlari funksiyasiga muvofiq tarixan oʻzgarib boradi. Oʻzbekiston Respublikasining 1997-yil 29-avgustda qabul qilingan „Taʼlim toʻgʻrisida“gi qonuni va Kadrlar tayyorlash milliy dasturi Taʼlim tizimining barcha yoʻnalishlarini takomillashtirish va rivojlantirish uchun keng imkoniyatlar ochib berdi. 1996-yildan boshlab lotin imlosiga asoslangan yangi oʻzbek alifbosi joriy etildi va shu yildan boshlab yangi yozuv asosida dasturlar, qoʻllanmalar va darsliklar yaratishga kirishildi, oʻqituvchilar lotin imlosi asosidagi yangi oʻzbek alifbosi boʻyicha qayta tayyorlash kurslaridan oʻtkazildi. Xalq taʼlimi boʻlimlari qoshida bolalarni maktab taʼlimiga tayyorgarligini belgilaydigan „Tashhis markazlari“ tashkil etildi. Oʻquvchilarning bilim va koʻnikmalarini reyting asosida nazorat qilish, maktab bitiruvchilarini yakuniy attestatsiyasini kompyuter yordamida test orqali amalga oshirish, Taʼlim amaliyotini diagnostik taxdil etish, Taʼlim muassasalarida marketing tizimidan foydalanish kabi qator pedagogik yangiliklar joriy etildi (qarang Taʼlimning milliy modeli).
Taʼlim mazmuni uning maqsadiga muvofiq, ijtimoiy shartsharoit, fan va texnika, sanʼat holati va shu kabini hisobga olgan holda belgilanadi. Kasbhunar kollejlari, oʻrta maxsus va oliy oʻquv yurtlaridagi Taʼlimning mazmuniga umumiy maʼlumotdan tashqari muayyan kasb va mutaxassislik uchun zarur boʻlgan maxsus bilim, malaka va koʻnikmalar ham kiradi. Taʼlim mazmuni oʻquv reja va dasturlari, darslik va boshqalarda yoritiladi. Taʼlimda qoʻyilgan maqsadga erishish uchun turli metod, vosita, tashkiliy tizim va shakllar (maʼruza, suqbat, tajribalar oʻtkazish, koʻrgazmali qurollarni qoʻllash, kuzatish, mashq va shu kabi)dan foydalaniladi. Oʻquv jarayonida texnik vositalar (kino, televideniye, radio, kompyuter, EHM va boshqalar)ni keng qoʻllash taʼlim metodini ishlab chiqishga katta taʼsir koʻrsatadi.
taʼlimni tashkil etishning umumiy taʼlim, alohida (individual) taʼlim, tashkiliy taʼlim, sinfdars taʼlimi, kurs tizimi taʼlimi va boshqa turlari mavjud. Hozirgi sharoitda ijtimoiy talablar, oʻquvchilarning imkoniyati va ehtiyojlariga muvofiq taʼlim tobora takomillashtirilib, yangi metod va shakllari ishlab chiqilmoqda. Xususan, taʼlimning keng umumiy maʼlumot asosida kasbiy ixtisoslashishning ahamiyati tobora oshmoqda, ommaviy kommunikatsiya vositalari — radio, televideniye, film, kompyuter, vaqtli matbuotdan, shuningdek, oʻz ustida ishlashning turli shakllaridan foydalanilmoqda.
Jeux-lès-Bard
Jeux-lès-Bard Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Côte-d'Or departamenti Montbard tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
44 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 13,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,2 km2.
Gʻishtsoy
Gʻishtsoy — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Paleolit davri. Toshkent viloyatining Ohangaron tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Angren daryosi oʻng qirgʻogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Kanorado (Kansas)
Kanorado AQShning Kansas shtatida joylashgan shahardir. Sherman okrugi tarkibiga kiradi.
Jancigny
Jancigny Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Côte-d'Or departamenti Dijon tumani tarkibiga kiradi.
Nordhalben
Nordhalben Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Kronach tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 21,92 km2. Aholisi — 1879 kishi (2010).
Jancigny
Aholisi
100 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 14,9 nafar kishi.
Nordhalben
Hududi
Nordhalbenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Kanorado (Kansas)
Aholisi
153 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 227,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 0,67 km2. Shundan 0,67 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 1191 m balandlikda joylashgan.
Jancigny
Geografiyasi
Maydoni — 6,7 km2.
Merzweiler
Merzweiler Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Kusel tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 2,27 km2. 201 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Maʼmur Boymurodov
Maʼmur Boymurodov (1942, Koson tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (1993). Qarshi pedagogika institutining geografiya fakultetini tugatgan (1968). 1968-yildan Koson tumanidagi 62maktabning geogr. oʻqituvchisi. Boymurodov geogr. fanini chuqurlashtirilgan dastur asosida oʻqitib, oʻquvchilarning maʼnaviy tarbiyasiga alohida ahamiyat beradi, boy milliy qadriyatlarni ularga singdirishda dars va darsdan tashqari tadbirlardan unumli foydalanadi.
Boysungʻur Mirzo
BOYSUNGʻUR, Boysunqur, Boysunqar (1477/78—1499) — Movarounnahr hukmdori (1495, 1497). Temuriylardan. Sulton Mahmud Mirzoning oʻgʻli, otasi hayotlik chogʻida Buxoro hokimi boʻlgan. U vafot etgach, ikki marta Samarqand taxtini egallagan, ammo tez orada akaukalar oʻrtasida taxt uchun kurashda halok boʻlgan. Bobur u ni jasur va adolatli hukmdor deb taʼriflaydi. B. "Odiliy" taxallusida gʻazallar ham bitgan. U O'zbekistinlik
Danny Koevermans
Denni Koevermans (1978-yil 1-noyabrda tugʻilgan) — gollandiyalik sobiq professional futbolchi, hujumchi sifatida oʻynagan.
AZ
2005-yilda Koevermans AZ ga oʻtdi, jamoa saafida koʻplab gollar urgan boʻlsa-da, asosiy tarkibdan joy ola olmadi. 2006—2007-yilgi mavsum Koevermans uchun muvaffaqiyatli boʻldi. 22 gol bilan Erediviziyaning eng yaxshi toʻpurarlaridan biri boʻldi va shunday oʻyinlari uchun 28 yoshida Gollandiya terma jamoasiga chaqirildi.
PSV Eindhoven
2007-yil avgust oyi oxirida Koevermans 6 million yevro evaziga PSV Eindhovenga qoʻshildi va Sevilla ga oʻtgan hujumchi Arouna Koné kiygan 10-raqamli formani oldi.
Toronto FK
2011-yil 29-iyun kuni Koevermans Toronto FC (TFC) qoʻshildi. Koevermans Toronto safidagi debyutini 2011-yil 20-iyulda Dallasga qarshi o‘yinda (1:0) o‘tkazdi. Torontodagi birinchi golini uch kundan soʻng Ryan Johnsonning uzatmasidan keyin Sporting Kansas City ga (4:2) kiritdi .17-sentyabr kuni Colorado Rapidsga qarshi o‘yinda ikkita gol urgani uchun MLS haftaning eng yaxshi o‘yinchisiga sazovor bo‘ldi.
FK Utrecht
2014-yilning 31-yanvarida Kuevermans „Utrecht“ klubi bilan 2014-yilning yoziga qadar amal qiladigan shartnoma imzolagani eʼlon qilindi. 2014-yil 20-mart kuni Koevermans jarohat tufayli futboldan ketishga qaror qildi.
Xalqaro faoliyati
2007-yilning 28-martida Koevermans Gollandiya terma jamoasi safida Yevro-2008 saralash doirasidagi Sloveniyaga qarshi oʻyinda debyut qilgan. Ilk terma jamoadagi golini 2007-yilning 17-noyabrida Lyuksemburgga qarshi oʻyinda urgan.
Yutuqlari
PSV Eindhoven
Toronto FK
Dagʻdagʻatepa
"Dagʻdagʻatepa' — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Samarqand viloyatining Urgut tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Chumchuqli“ MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Samarqand viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Boychechak (maʼnolari)
Boychechak:
Alzate Brianza
Alzate Brianza Italiyaning Lombardia mintaqasida joylashgan shahardir. Como (provinsiya) provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 7 km2. 4815 nafar aholi istiqomat qiladi.
Aïn Sidi Chérif
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Aïn Sidi Chérif — Jazoirning Mostaganem viloyatidagi Mesra tumanida joylashgan shaharcha va kommuna. 1998-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 7,819 kishidan iborat.
East Haven (Vermont)
East Haven AQShning Vermont shtatida joylashgan shahardir. Essex okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
301 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 3,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 96,9 km2. Shundan 96,9 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 635 m balandlikda joylashgan.
NGC 6950
NGC 6950 Delphinus yulduz turkumidagi *Grp (karrali yulduz) tipli yulduzdir.
Ushbu obyektni William Herschel 1784-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Axborot tizimi
Axborot tizimi(AT) — axborotni saqlash, qidirish va qayta ishlash uchun moʻljallangan, axborotni taʼminlovchi va tarqatuvchi(ISO/IEC 2382:2015) hamda tegishli tashkiliy resurslar (inson, texnik, moliyaviy va boshqalar) tizimidir.
AT axborotga ehtiyojmand odamlarni oʻz vaqtida toʻgʻri maʼlumot bilan taʼminlash, yaʼni maʼlum bir predmet doirasidagi aniq axborotga boʻlgan ehtiyojni qondirish, axborot tizimlarining faoliyat koʻrsatish natijasi esa axborot mahsulotlari — hujjatlar, axborot massivlari, maʼlumotlar bazalari va axborot xizmatlaridir.
Axborot tizimi tushunchasi
Axborot tizimi tushunchasi kontestga qarab turlicha talqin qilinadi.
Dereli (Taşova)
Dereli — Amasiya viloyatining Taşova tumaniga qarashli qishloq.
Axborot tizimi
Axborot tizimi tushunchasi
Axborot tizimini tor doirada tushunish uning tarkibini maʼlumotlar, dasturlar va texnik vositalar bilan cheklaydi. Ushbu komponentlarning integratsiyasi axborotni boshqarish jarayonlarini va oxirgi foydalanuvchilarning axborotni olish, oʻzgartirish va saqlashga qaratilgan maqsadli faoliyatini avtomatlashtirish imkonini beradi.
Dereli (Taşova)
Tarixi
Qishloq 1928-yildan beri shu nomga ega ..1999-yilda Ballica qishlog'i bilan birlashtirildi va "Ballidere" nomli shaharga aylandi. Balliderening shahar maqomi 2013-yilda aholisi 2000 kishidan pastga tushishi bilan tugadi. Keyinchalik, 2014-yilda Ballica va Dereli mahallalari yana qishloqqa aylandi.
Joylashuvi
Qishloq Toshova tuman markazidan 18 km uzoqlikda joylashgan.
Axborot tizimi
Axborot tizimi tushunchasi
Axborot tizimi(AT) axborotni yigʻish, qayta ishlash, saqlash va tarqatish uchun moʻljallangan rasmiy, ijtimoiy-texnik, tashkiliy tizimdir. Sotsial-texnik nuqtai nazardan, axborot tizimlari toʻrt komponentdan iborat. Bular: vazifa, odamlar, tuzilma (yoki rollar) va texnologiya. Axborot tizimlarini maʼlumotlarni toʻplash, saqlash va qayta ishlash, maʼlumotlarni axborot bilan taʼminlash, bilimga hissa qoʻshish, shuningdek, qaror qabul qilishni osonlashtiradigan raqamli mahsulotlar komponentlarining integratsiyasi sifatida taʼriflash mumkin.
Kompyuter axborot tizimi — axborotni qayta ishlovchi yoki sharhlovchi odamlar va kompyuterlardan tashkil topgan tizim. Bu atama baʼzan oddiygina dasturiy taʼminot oʻrnatilgan kompyuter tizimiga murojaat qilish uchun ham ishlatiladi.
„Axborot tizimlari“ shuningdek, odamlar va tashkilotlar maʼlumotlarni toʻplash, filtrlash, qayta ishlash, yaratish va tarqatish uchun foydalanadigan maʼlumotlarga va kompyuter texnikasi hamda dasturiy taʼminotining qoʻshimcha tarmoqlariga tegishli tizimlar haqidagi akademik sohaviy tadqiqotdir. Asosiy eʼtibor aniq chegaraga ega boʻlgan axborot tizimiga, foydalanuvchilar, protsessorlar, saqlash, kirish, chiqish va yuqorida aytib oʻtilgan aloqa tarmoqlariga qaratiladi.
Koʻpgina tashkilotlarda axborot tizimlari va maʼlumotlarni qayta ishlash uchun mas’ul boʻlgan boʻlim yoki funksional soha „axborot xizmatlari“ deb nomlanadi.
Har qanday maxsus axborot tizimi operatsiyalarni, boshqaruvni va qaror qabul qilishni qoʻllab-quvvatlashga qaratilgan. Axborot tizimi — bu tashkilot foydalanadigan axborot-kommunikatsiya texnologiyalari(AKT), shuningdek, biznes jarayonlarini qoʻllab-quvvatlashda odamlarning ushbu texnologiya bilan oʻzaro munosabati hamdir.
Baʼzi mualliflarning axborot tizimlari, kompyuter tizimlari va biznes jarayonlari haqidagi qarashlari farq qiladi. Axborot tizimlari odatda AKT komponentini oʻz ichiga olsa ham faqat AKT bilan bogʻliq boʻlmay, aksincha axborot texnologiyalaridan yakuniy foydalanishga qaratilgan. Axborot tizimlari, shuningdek, biznes jarayonlaridan ham farq qiladi. Axborot tizimlari biznes jarayonlarining bajarilishini nazorat qilishga yordam beradi.
Alter  axborot tizimini maxsus ish tizimi sifatida koʻrishning afzalliklari haqida bahs yuritgan. Ish tizimi — bu odamlar yoki mashinalar mijozlar uchun muayyan mahsulot yoki xizmatlarni ishlab chiqarish uchun resurslardan foydalangan holda jarayonlar va faoliyatlarni amalga oshiradigan tizim. Axborot tizimi — bu ish tizimi boʻlib, uning faoliyati axborotni olish, uzatish, saqlash, manipulyatsiya qilish va koʻrsatishga bagʻishlangan.
Shunday qilib, axborot tizimlari bir tomondan maʼlumotlar tizimlari va boshqa tomondan faoliyat tizimlari bilan oʻzaro bogʻliqdir. Axborot tizimi — bu maʼlumotlar ijtimoiy xotira shakli sifatida ifodalanadigan va qayta ishlanadigan aloqa tizimi shakli. Axborot tizimini, shuningdek, inson qarorlarini qabul qilish va harakatlarini qoʻllab-quvvatlaydigan yarim rasmiy til deb hisoblash mumkin. Axborot tizimlari tashkiliy informatikani oʻrganishning asosiy yoʻnalishi hisoblanadi.
Umumiy koʻrinish
Silver va boshqalar(1995) dasturiy taʼminot, apparat, maʻlumotlar, odamlar va protseduralarni oʻz ichiga olgan AT haqida ikkita fikrni taqdim etadi.
Hisoblash mashinalari assotsiatsiyasi „Axborot tizimlari mutaxassislari biznes va boshqa korxonalarning axborot ehtiyojlarini qondirish uchun axborot texnologiyalari yechimlari va biznes jarayonlarini integratsiyalashga eʼtibor qaratishadi“ deb taʼriflaydi.
Axborot tizimlarining tranzaktsiyalarni qayta ishlash tizimlari, qarorlarni qoʻllab-quvvatlash tizimlari, bilimlarni boshqarish tizimlari, taʼlimni boshqarish tizimlari, maʼlumotlar bazasini boshqarish tizimlari va ofis axborot tizimlari kabi turlari mavjud. Aksariyat axborot tizimlari uchun muhim ahamiyatga ega boʻlgan tizim bu axborot texnologiyalari boʻlib, ular odatda inson miyasi mos boʻlmagan vazifalarni, masalan, katta hajmdagi maʼlumotlarni qayta ishlash, murakkab hisob-kitoblarni bajarish va bir vaqtning oʻzida koʻplab jarayonlarni boshqarishni bajarish uchun moʻljallangan.
Axborot texnologiyalari rahbarlar uchun mavjud boʻlgan juda muhim va moslashuvchan manbadir. Koʻpgina kompaniyalar bosh ijrochi direktor (bosh direktor), bosh moliya direktori (CFO), bosh operatsion direktor (COO) va bosh texnik direktor (CTO) bilan birga ijroiya kengashida oʻtiradigan bosh axborot direktori (CIO) lavozimini yaratdilar. Bosh texnik direktor (CTO) bosh axborot direktori(CIO) vazifasini ham bajarishi mumkin. Axborot xavfsizligi boʻyicha bosh mutaxassis (CISO) axborot xavfsizligini boshqarishga eʼtibor qaratadi.
Axborot tizimini yaratish uchun quyidagi olti komponent birlashishi kerak:
Turlari
thumb|Toʻrt darajali ierarxiya |250px
Bunday tizimlarning ayrim misollari:
Kompyuter (asoslangan) axborot tizimi oʻzining rejalashtirilgan vazifalarining bir qismini yoki barchasini bajarish uchun kompyuter texnologiyasidan foydalanadigan ATdir. Kompyuterga asoslangan axborot tizimlarining asosiy komponentlari:
Bozor konyunkturasi
Bozor konyunkturasi — muayyan davrdagi bozor holati; bozorda muvozanatning mavjudligi yoki buzilganligi bilan harakterlanadi. Shunga koʻra Bozor konyunkturasi ijobiy va salbiy, qulay yoki noqulay boʻlishi mumkin. Bozor konyunkturasi talabning oshishi bilan harakterlansa, sotuvchi uchun qulay, chunki u tovarini qimmatga sotib, ortiqcha daromad koʻradi. Agar bozorda taklif oshib ketsa, konyunktura xaridor uchun qulay boʻladi — tovarni arzonga olib, naf koʻradi.
Bozor konyunkturasini oʻrganishda tahlil etiladigan asosiy masalalar: ishlab chiqarish, talab va taklif; tovar va uni sotish; xalqaro savdo; narxlar holatlari; 1—1,5 yil uchun oldindan ayrim taxminlar. Bozor konyunkturasi ayrim tovar ishlab chiqarish miqyosiga va sotib oluvchilarning xarid qobiliyatiga, narx-navoga, modaning oʻzgarishiga qarab har xil boʻladi. Bozorning kelajakdagi holatini — tovarlar taklifini ishlab chiqarishning texnikaviy ahvoli, unga sarflangan qoʻshimcha resurslar va ularning qaytim berish muddatlari, tovar zaxiralari oʻsishi, eksport va import, shuningdek narx-navodagi oʻzgarishlar yoʻnalishiga qarab aniqlash mumkin, ikkinchi tomondan, investitsiya summasi va tarkibiga korxona, tashkilotlar pul sarfining yoʻnalishiga qarab, shuningdek aholi xarid qobiliyatini, uning tovarlar bilan taʼminlanishi darajasini hisobga olib tovarlar talabi oʻrganiladi. Bozor konyunkturasini oʻrganish marketingning zaruriy shartlaridan biridir. Buning uchun dastlab oʻrganilishi lozim boʻlgan obyekt aniqlanib, konyunktura maʼlumotlarini beruvchi manbalar va asosiy koʻrsatkichlar bilan tanishib chiqiladi, toʻplangan maʼlumotlarga tayanib bozor konyunkturasi ning haqiqiy holati aniqlanadi va istiqbollar belgilanadi.
Axborot tizimi
Rivojlanish
Yirik tashkilotlardagi axborot texnologiyalari boʻlimlari biznesda axborot texnologiyalarini ishlab chiqish, foydalanish va qoʻllashga kuchli taʼsir koʻrsatadi. Axborot tizimini ishlab chiqish va undan foydalanish uchun bir qator metod va jarayonlardan foydalanish mumkin. Koʻpgina ishlab chiquvchilar ATni tizimli ravishda bosqichma-bosqich ishlab chiqish uchun tizimni ishlab chiqish hayotiy sikli(SDLC) kabi tizim muhandisligi yondashuvidan foydalanadilar. Tizimni ishlab chiqish hayotiy siklining bosqichlari rejalashtirish, tizim tahlili va talablar, tizimni loyihalash, ishlab chiqish, integratsiya va sinovdan oʻtkazish, amalga oshirish va ekspluatatsiya qilish va texnik xizmat koʻrsatishdan iborat. Yaqinda olib borilgan tadqiqotlar butun inson ishtirokchilarining oʻzlari tomonidan tashkilot ichida bunday tizimlarning doimiy, jamoaviy rivojlanishini taʼminlash va oʻlchashga qaratilgan. Axborot tizimi uyda (tashkilot ichida) yoki autsorsing orqali ishlab chiqilishi mumkin. Bunga ayrim komponentlarni yoki butun tizimni autsorsing qilish orqali erishiladi. Bunda muayyan holat bu rivojlanish guruhining geografik taqsimoti (offshoring, global axborot tizimi) hisoblanadi.
Bozor konyunkturasi
Bozor konyunkturasi taxminlari milliy, mintaqaviy va jahon bozorlariga, ayrim tovarlarga nisbatan aniklanadi. Bozor konyunkturasini oldindan koʻra bilish iqtisodiy tanglikka yoʻliqmaslik, bozor muvozanatiga erishish sharti hisoblanadi.
Axborot tizimi
Rivojlanish
Langefors taʼrifiga koʻra, kompyuterga asoslangan axborot tizimi quyidagilar uchun texnologik jihatdan amalga oshirilgan vositadir:
Geografik axborot tizimlari, yer axborot tizimlari va tabiiy ofatlar haqidagi axborot tizimlari paydo boʻlayotgan axborot tizimlariga misol boʻla oladi. Biroq ularni keng maʼnoda fazoviy axborot tizimlari sifatida koʻrib chiqish mumkin. Tizimni ishlab chiqish quyidagi bosqichlarda amalga oshiriladi:
Akademik intizom sifatida
Axborot tizimlari deb ataladigan tadqiqot sohasi tizim tahlili va dizayni, kompyuter tarmoqlari, axborot xavfsizligi, maʼlumotlar bazasini boshqarish va qarorlarni qoʻllab-quvvatlash tizimlarini qamrab olgan turli mavzularni oʻz ichiga oladi. Axborotni boshqarish biznes funksiyalari sohasida maʼlumotlarni toʻplash va tahlil qilishning amaliy va nazariy muammolari, shu jumladan biznes samaradorligini oshirish vositalari, ilovalarni dasturlash va amalga oshirish, elektron tijorat, raqamli media ishlab chiqarish, maʼlumotlarni qidirish va qarorlarni qoʻllab-quvvatlash, aloqa va tarmoq telekommunikatsiya texnologiyalari bilan shugʻullanadi. Axborot tizimlari turli biznes modellarini va tegishli algoritmik jarayonlarni oʻrganish uchun informatika fanlari doirasida axborot va hisoblashning nazariy asoslaridan foydalangan holda biznes va kompyuter fanini birlashtiradi. Kompyuter axborot tizimlari bu kompyuterlar va algoritmik jarayonlar, jumladan, ularning printsiplari, dasturiy taʼminot va apparat dizaynlari, qoʻllanilishi va jamiyatga taʼsirini oʻrganadigan soha  boʻlib, AT dizayndan koʻra funksionallikni taʼkidlaydi.
Bir qancha AT olimlari axborot tizimlarining tabiati va asoslari haqida bahs olib borib, ularning ildizlarini kompyuter fanlari, muhandislik, matematika, menejment fanlari, kibernetika va boshqa maʼlumotli fanlarda joylashgan. Axborot tizimlarini, shuningdek, sifatli maʼlumotlarni ishlab chiqarish uchun birgalikda ishlaydigan apparat, dasturiy taʼminot, maʼlumotlar, odamlar va protseduralar toʻplami sifatida izohlash mumkin.
Tegishli shartlar
Keng qamrovda „Axborot tizimlari“ atamasi jamiyat va tashkilotlarda axborot va unga aloqador texnologiyalarni toʻplash, qayta ishlash, saqlash, tarqatish va ulardan foydalanish bilan bogʻliq strategik, boshqaruv va operatsion faoliyat doirasini qamrab oluvchi ilmiy tadqiqot sohasidir. Axborot tizimlari atamasi AT bilimlarini sanoatda, davlat idoralarida va notijorat tashkilotlarda qoʻllaydigan tashkiliy funksiyani tavsiflash uchun ham qoʻllaniladi. Axborot tizimlari koʻpincha algoritmik jarayonlar va texnologiya oʻrtasidagi oʻzaro taʼsirni anglatadi. Ushbu oʻzaro taʼsir tashkilot chegaralari ichida yoki undan tashqarida sodir boʻlishi mumkin. Axborot tizimi — bu tashkilot foydalanadigan texnologiya, shuningdek, tashkilotlarning texnologiya bilan oʻzaro aloqasi va texnologiyaning tashkilotning biznes jarayonlari bilan ishlash usuli. Axborot tizimlari axborot texnologiyalaridan (IT) farq qiladi, chunki axborot tizimi jarayonlar komponentlari bilan oʻzaro aloqada boʻlgan axborot texnologiyalari komponentiga ega.
Ushbu yondashuv bilan bogʻliq muammolardan biri shundaki, u AT maydonini ijtimoiy tarmoqlar, kompyuter oʻyinlari, mobil shaxsiy foydalanish va boshqalar kabi AKTdan nodavlat foydalanishdan manfaatdor boʻlishiga yoʻl qoʻymaydi. AT maydonini qoʻshnilaridan farqlashning boshqacha usuli: „AT va boshqa sohalarda voqelikning eng mazmunli jihatlari qaysi?“ degan falsafaga asoslangan bu yondashuv boshqa sohalar qatorida sohaning nafaqat mas’uliyati, diqqat, maqsad va yoʻnalishini, balki qadr-qimmati va taqdirini ham aniqlashga yordam beradi.
Faoliyat tarmoqlari
Axborot tizimlari xodimlari quyidagi kasb egalari hisoblanadi:
Tadqiqot
Axborot tizimlarini tadqiq qilish, odatda, axborot tizimlarining shaxslar, guruhlar va tashkilotlarning fanlararo xatti-harakatlariga taʼsirini oʻrganish bilan bogʻliqdir. Hevner va boshqalar (2004) ATdagi tadqiqotlarni ikkita ilmiy paradigmaga ajratdi. Bular xulq-atvor haqidagi fan, yaʼni inson yoki tashkilot xatti-harakatlarini tushuntiruvchi yoki bashorat qiluvchi nazariyalarni ishlab chiqish va tekshirish hamdayangi va innovatsion artefaktlarni yaratish orqali inson va tashkilot imkoniyatlari chegaralarini kengaytiruvchi fanni loyihalashdir.
Salvatore March va Jerald Smit Axborot texnologiyalarining turli jihatlarini, shu jumladan tadqiqot natijalarini va ushbu tadqiqotni amalga oshirish boʻyicha faoliyatni (tadqiqot faoliyati) tadqiq qilish uchun asosni taklif qildilar. Ular tadqiqot natijalarini quyidagicha aniqladilar: 1.	Domen lugʻatini tashkil etuvchi tushunchalar boʻlgan konstruksiyalar. Ular domen ichidagi muammolarni tasvirlash va ularning yechimlarini aniqlash uchun ishlatiladigan kontseptualizatsiyani tashkil qiladi. 2.	Konstruktsiyalar oʻrtasidagi munosabatlarni ifodalovchi takliflar yoki bayonotlar toʻplami boʻlgan model. 3.	Vazifani bajarish uchun ishlatiladigan qadamlar toʻplami (algoritm yoki koʻrsatma) boʻlgan usul. Usullar asosiy konstruksiyalar toʻplamiga va yechim maydonining tasviriga (modeliga) asoslanadi. 4.	Instantsiya — bu artefaktning oʻz muhitida amalga oshirilishi.
Shuningdek, tadqiqot faoliyati, jumladan:
Axborot tizimlari fan sifatida 30 yildan ortiq vaqtdan beri rivojlanayotgan boʻlsa-da, [67] AT tadqiqotining asosiy yoʻnalishi yoki oʻziga xosligi masalasi hali ham olimlar oʻrtasida munozaralarga sabab boʻlmoqda. the core focus or identity of IS research is still subject to debate among scholars. Ushbu bahs atrofida ikkita asosiy fikr mavjud: AT tadqiqotining asosiy mavzusi sifatida IT artefaktiga eʼtibor qaratadigan tor nuqtai nazar va dinamik rivojlanayotgan kontekstga kiritilgan ITning ijtimoiy va texnik jihatlari oʻrtasidagi oʻzaro taʼsirga qaratilgan keng koʻrinish. Uchinchi qarash AT olimlarini IT artefaktiga va uning kontekstiga muvozanatli eʼtibor berishga chaqiradi.
Axborot tizimlarini oʻrganish amaliy soha boʻlganligi sababli, sanoat amaliyotchilari axborot tizimlarini tadqiq qilishdan darhol amaliyotda qoʻllanilishi mumkin boʻlgan topilmalar yaratishni kutishadi. Biroq, bu har doim ham shunday emas, chunki axborot tizimlari tadqiqotchilari odatda amaliyotchilar kutganidan koʻra, xatti-harakatlar muammolarini chuqurroq oʻrganadilar. Bu axborot tizimlarini oʻrganish natijalarini tushunishni qiyinlashtirishi va eʼtirozlar(tanqid)ga olib kelishi mumkin.
Soʻnggi oʻn yil ichida biznes tendensiyasi Axborot Tizimlari Funksiyasi (ISF) rolining, ayniqsa korxona strategiyalari va operatsiyalarini qoʻllab-quvvatlash sohasida sezilarli darajada oshishi bilan ifodalanadi. Bu esa mahsuldorlikni oshirish va qiymat yaratishni qoʻllab-quvvatlashning asosiy omiliga aylandi. Axborot tizimining oʻzini oʻrganish uchun uning taʼsiridan koʻra, EATPUT kabi axborot tizimlari modellari qoʻllaniladi.