cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tog‘li Qorabog‘ sulh bitimi (2020)
Rossiya tinchlikparvar kuchlarini joylashtirish
right|thumb| Rossiya tinchlikparvar kuchlari va Ozarbayjon harbiylari Kalbajar [[Kalbajar tumani|tumani Dadivank yaqinida.]] 2020-yilning 10-noyabrida kelishuvga koʻra tinchlikparvar kuchlarni tashkil etishi kerak boʻlgan Rossiya qoʻshinlari va qurol-aslahalarining Togʻli Qorabogʻ hududiga oʻtayotgani xabar qilingan edi. Kelishuv imzolanishidan oldin kuchlar havo orqali Armanistonga yetkazildi. 12-noyabrga kelib, rus qoʻshinlarining asosiy qismi 15-alohida motorli otishma brigadasi xodimlaridan iborat boʻlib, Stepanakertga kirib, mintaqa boʻylab kuzatuv postlarini joylashtira boshladi.
Harbiy asirlar va hibsga olinganlarni almashish
thumb| [[Jeneva|Jenevada arman asirlarini ozod qilishni talab qilgan namoyishchilar, 2021-yil 15-aprel]] 2020-yil dekabrida Armaniston va Ozarbayjon Rossiya vositachiligida harbiy asirlar guruhlarini almashishni boshladi. 2021-yilniing fevral oyi holatiga koʻra, 63 nafar mahbus, jumladan, tinch aholi vakillari Armanistonga, 15 nafari esa Ozarbayjonga qaytarilgan. 2021-yilning mart oyida Human Rights Watch (HRW) tashkiloti Ozarbayjon 69 harbiy asirni vataniga qaytarganini xabar qildi.
Oʻt ochishni toʻxtatishdan soʻng, 2020-yil dekabr oyi oʻrtalarida yuz bergan toʻqnashuvlar ortidan Ozarbayjon 62 nafar arman askarini qoʻlga oldi. Ozarbayjon hukumati harbiylar harbiy asirlar emas, balki „diversiya guruhi“ aʼzolari ekanligini va ularga nisbatan jinoiy ish qoʻzgʻatilishini daʼvo qilmoqda. Biroq Yevropa Parlamenti rezolyutsiyasi 10-noyabrdagi sulh bitimidan keyin arman xizmat xodimlari va tinch aholining oʻgʻirlab ketilgani haqida ishonchli xabarlar paydo boʻlganligi va Ozarbayjon kuchlari ularning xavfsizlikka tahdid solayotganiga oid dalillar yoʻqligiga qaramay, tinch aholini xalqaro gumanitar huquq doirasida qamoqqa olish haqidagi xulosaga keldi. Eʼtiborlisi, qoʻlga olinganlar orasida urushning soʻnggi kunlarida bedarak yoʻqolgan, yaqinda Togʻli Qorabogʻdagi Shusha shahriga kelgan livan-armaniyalik Maral Najaryan ham bor edi. Najaryanning singlisi Ani Najaryan Markaziy razvedka boshqarmasining "Ozod Yevropa" radiosiga bergan intervyusida Bayrutdagi yirik portlashdan keyin Qorabogʻga koʻchib oʻtganini aytdi. Ozarbayjon matbuoti uning livanlik kelib chiqishidan foydalanib, uni armanlar uchun kurashayotgan „yollanma askar“ deb taxmin qilishgan.
2021-yil 14-aprelda arman diasporasi oʻrtasida Ozarbayjonda saqlanayotgan arman harbiy asirlari va boshqa mahbuslarni ozod qilishni talab qilish boʻyicha global kompaniya boshlandi. Toronto, Parij, Rim, Xyuston, Sakramento, Monreal, Nyu-York, Los-Anjeles, Varshava, Berlin, Gamburg va Moskva kabi dunyoning 14 shahrida norozilik namoyishlari oʻtkazildi. Armaniston hukumati maʼlumotlariga koʻra, 2021-yil aprel holatiga koʻra, 200 dan ortiq arman harbiy asirlari hozirda Ozarbayjonda asirlikda qolgan. 2021-yil 20-mayda Yevropa parlamenti Ozarbayjonni mojaro paytida yoki undan keyin hibsga olingan barcha arman asirlarni, harbiy va fuqarolikni zudlik bilan va soʻzsiz ozod qilishga chaqiruvchi rezolyutsiyani qabul qildi. Iyun oyida Yevropa Kengashi Parlament Assambleyasining arman oʻrinbosar aʼzosi Tatevik Hayrapetyan, Ilhom Aliyev va Turkiyaning birinchi xonimi Emine Erdoʻgʻan oʻrtasidagi munozarada boʻlgani kabi, Yevropa Kengashi Parlament Assambleyasidagi arman asirlarining holatidan xavotir bildirdi. Bu yerda arman asirlari mavjudligidan ikkalasi ham mamnun boʻlib tuyuldi va ikkinchisi ularni bir necha bosqichda ozod qilishni taklif qildi. 13-iyul kuni arman harbiy xizmatchilari „terrorizm“ va „Ozarbayjonga noqonuniy kirish“ ayblovlari bilan 6 yillik qamoq jazosiga hukm qilindi.
2021-yil 22-sentabrda AQSh Kongressining Vakillar palatasi Ozarbayjondan 200 ga yaqin arman asirlari, garovga olingan va hibsga olingan shaxslarni zudlik bilan ozod etishni talab qilib, „Ularning asirlikda qolishlarini oqlash maqsadida ularning maqomini notoʻgʻri koʻrsatgan“ tuzatishni qabul qildi.
Human Rights Watch tashkilotining xabar berishicha, Ozarbayjon qurolli kuchlari arman asirlari bilan yomon munosabatda boʻlib, ularni jismoniy zoʻravonlik va haqoratga duchor qilgan. „Qoʻlga olingan arman askarlariga nisbatan qoʻllanilgan zoʻravonlik, jumladan, qiynoqlar jirkanch va harbiy jinoyatdir“, dedi Xyu Uilyamson, Human Rights Watchning Yevropa va Markaziy Osiyo boʻyicha direktori. „Shuningdek, bir qator bedarak yoʻqolgan arman askarlari oxirgi marta Ozarbayjon hibsxonasida koʻrilgani va ular haqida hech qanday maʼlumot bermagani chuqur tashvishlidir“.
Transport aloqalarini blokdan chiqarish
thumb|2020-yil noyabr oyida Yerevanda sulh bitimi shartlariga qarshi norozilik namoyishlari
2021-yilning oxiriga kelib, sulh bitimining 9-moddasida nazarda tutilgan „transport aloqalari“ taqdiri hamon noaniqligicha qolmoqda. 2021-yil yanvarida Ozarbayjon, Armaniston va Rossiya bosh vazirlari oʻrinbosarlari boshchiligida aloqalarni blokirovkadan chiqarish boʻyicha ishchi guruh tuzilgan, biroq bu borada sezilarli muvaffaqiyatga erishilmagan. Garchi uch tomonlama muzokaralarda muhokama qilinmagan boʻlsa-da, Ozarbayjon oʻzining " Zangezur yoʻlagi "ni amalga oshirish rejalarida turib oldi. Bu esa Naxechevanni Armanistonning Syunik viloyati orqali Ozarbayjonning qolgan qismiga bogʻlovchi transport koridorini nazarda tutadi. Tahlilchilar Ozarbayjonning ambitsiyalari mintaqaviy aloqa bahonasida geosiyosiy koridor yaratishga qaratilganligini taʼkidladi. 2021-yil may oyida Pashinyan Armaniston Eron va Rossiya bilan toʻgʻridan-toʻgʻri temir yoʻl aloqasi vositasi sifatida transport aloqalarini ochishni istasa-da, hech qanday „koridor mantigʻi“ni muhokama qilishni istamasligini aytdi. Mojaro 2021-yilda Armaniston-Ozarbayjon chegarasi inqirozining sabablaridan biri sifatida koʻrsatilgan. Sentabr oyida Rossiya bosh vaziri oʻrinbosari Aleksey Overchuk uch tomonlama guruh „koridorlar“ni muhokama qilmaganini taʼkidlagan edi. 2021-yil oktabr oyida Ozarbayjon bir tomonlama tartibda Armaniston havo hududidan foydalanishni boshladi va oʻzining Naxechevan anklaviga parvozlarni amalga oshirdi.
20-oktabr kuni Armaniston va Ozarbayjon bosh vazir oʻrinbosarlari oʻrtasida oʻz mamlakatlari oʻrtasidagi iqtisodiy aloqalarni tiklash boʻyicha Rossiya vositachiligidagi muzokaralarning yangi bosqichi boshlandi. Unda Armaniston-Ozarbayjon chegarasini tijorat harakati uchun ochishning huquqiy jihatlari muhokama qilindi. Armaniston bosh vaziri oʻrinbosarining soʻzlariga koʻra, tomonlar Sovet davridan qolgan temir yoʻl aloqalarini tiklash yoʻlida muvaffaqiyatga erishgan. 2021-yil 5-noyabr kuni Rossiya bosh vaziri oʻrinbosari Aleksey Overchuk va Rossiya Tashqi ishlar vazirligi Armaniston va Ozarbayjon oʻrtasidagi barcha mintaqaviy aloqalar bloklanganidan keyin yaratilgan yoʻnalishlar ular hududi orqali oʻtadigan davlat yurisdiksiyasida boʻlishini maʼlum qildi.
Nikol Pashinyan va Ilhom Aliyev 2021-yil 15-dekabr kuni Bryusselda uchrashib, boshqa masalalar qatori mintaqaviy aloqalarni blokirovkadan chiqarishni ham muhokama qilgan. Uchrashuvni Yevropa Kengashi prezidenti Charlz Mishel tashkil qildi va moderatorlik qildi. U uchrashuvdan soʻng Armaniston va Ozarbayjon rahbarlari avtomobil yoʻllarini emas, balki temir yoʻllarni ochish boʻyicha kelishuvga erishganini aytdi. Uchrashuvdan soʻng Pashinyan va Aliyev temir yoʻl aloqasini tiklash boʻyicha kelishuvni tasdiqladi. „Temir yoʻl xalqaro tan olingan chegara va bojxona qoidalariga muvofiq, mamlakatlar suvereniteti va yurisdiksiyasi ostida oʻzaro asosda ishlaydi. Armaniston Eron Islom Respublikasi va Rossiya Federatsiyasiga temir yoʻl orqali kirish imkoniyatiga ega boʻladi“, deb xabar qildi Armaniston bosh vaziri matbuot xizmati uchrashuvdan soʻng.
= "3 + 3 platformasi" = Urush tugagandan soʻng Turkiya va Ozarbayjon „3+3“ — Janubiy Kavkazning uchta davlati — Ozarbayjon, Armaniston va Gruziya hamda uchta mintaqaviy kuch — Turkiya, Rossiya va Eron oʻrtasidagi hamkorlik platformasini taklif qildi. 2021-yil 10-dekabrda tashqi ishlar vazirlari oʻrinbosarlari ishtirokida platformaning birinchi maslahat uchrashuvi boʻlib oʻtdi. Uchrashuvga Gruziya ham taklif etilgan boʻlib, Rossiyaning Janubiy Osetiya va Abxaziyani bosib olganini sabab sifatida koʻrsatib, ishtirok etishdan bosh tortdi. Armaniston agar muhokama qilingan masalalar hali kelishilmagan yoki boshqa formatlarda, jumladan Togʻli Qorabogʻ masalasi muhokama qilinmasa, ishtirok etishga tayyorligini maʼlum qildi.
Meandr (speleologiya)
Meandr — gʻorning oʻziga xos oʻzgaruvchan evrilishlari boʻlgan kengaytirilgan oʻtish joyi. Nomi va kelib chiqishi daryo kıvrımlarına oʻxshaydi.
Meandr — karst gʻorlarida eng keng tarqalgan morfologik elementlardan biridir. U tosh oralaridan oqayotgan (birlamchi tor yoriqlari boʻylab) suv oqimi natijasida hosil boʻladi. Meandr tabiiy ravishda quyiga „oʻsadi“, yaʼni asosan oqim yoʻlining quyi qismi eriydi va baland, ammo tor yoʻlak hosil boʻladi. Koʻpincha, meandr balandligi oʻnlab metrga yetishi mumkin, eni esa birinchi santimetrdan oʻlchanadi. Meandrlash, xuddi yer usti daryosi bilan boʻlgani kabi toʻgʻri chiziqli kanal shaklining beqarorligi tufayli oʻz-oʻzidan paydo boʻladi. Ayrim joylarda sigʻimli togʻ jinsining har xilligi tufayli devorlardan biri biroz tezroq eriydi, bu oqim tezligining qayta taqsimlanishiga (tashqi radiusda tezlik yuqori) va „zaif“ devorning erishi yanada tezlashishiga olib keladi. Shunday qilib, birlamchi toʻgʻridan-toʻgʻri yoriq meandrning quyi darajasida oʻramaga aylanadi.
Meandrlarning devorlari, koʻpincha, suvning tez oqimidan hosil boʻladigan, oʻlchami 1-5 sm.lik chuqurchalar, raxlar bilan qoplangan.
Meandrlar koʻp hollarda ularning torligi va keskin burilishlari tufayli (360°gacha) gʻorshunoslar uchun juda jiddiy toʻsiq hisoblanadi. Aksar vaziyatlarda oʻtish mumkin boʻlgan qism oʻtish joyining pastki qismida emas, balki balandlikning oʻrtasida boʻladi: baland tor meandrlarning ajratgichlardagi oʻtish joylarining pastki qismida ishtirokchilarning sirpanishi yoki tiqilib qolish holatlari uchrab turadi.
Alisher Fayz
Alisher Bahodirovich Turdiyev (1984-yil 27-yanvar, Namangan, Oʻzbekiston SSR) — taniqli oʻzbek qoʻshiqchisi, shoir va bastakor. Shou-biznes sohasida 2005-yildan buyon professional sanʼatkor sifatida faoliyat yuritadi. Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist (2012).
1994—2001-yillar davomida „Glier“ nomidagi musiqa maktabida dutor bas mutaxassisligi boʻyicha tahsil olgan. 2001-yilda O'zbekiston Davlat Konservatoriyasining Ovoz rejissorligi fakultetiga oʻqishga kirib, 2005-yilda bitiradi. Alisher Konservatoriyada oʻqish jarayonida ustozi Ozodbek Nazarbekov koʻmagida mustaqil ijod qila boshlaydi.
Sanʼat sohasidagi faoliyati
Alisher Fayz ilk bor 2005-yil 15-16-may kunlari ustozi Ozodbek Nazarbekovning „Yuragimda kuylaganim sen“ deb nomlangan konsert dasturida oʻzining „Meni kechir“ nomli taronasini ijro etgan. . 2007-yilda ilk „Koʻngil istab“ nomli qoʻshiqlar toʻplamini Alisher Fayz taxallusi bilan muxlislarga taqdim etdi. Alisher Fayzning aytishicha „Fayz“ taxallusi unga ustozi Ozodbek Nazarbekov tomonidan tavsiya qilingan. 2008-yil 21-22-may kunlari „Istiqlol“ sanʼat saroyida „Umidim sendan“ nomli ilk yakkaxon konsert dasturini taqdim etdi. . Soʻngra 2009-yilda „Nigohingga ol“, 2010-yilda „Senga talpinib“, 2011-yilda „Yaxshiyam siz bor“, 2012-yilda „Sening bolangman“ nomli yakkaxon konsert dasturlarini muxlislarga taqdim etdi va hozirgi kunga qadar oʻz qoʻshiqlari bilan yakkaxon konsert dasturlar taqdim etib kelmoqda. Alisher Fayz 2021-yilning, dekabr oyida „Xalqlar doʻstligi“ san'at saroyida „Yurak soʻzi“ deb nomlangan konsert dasturini taqdim etadi. Ushbu boʻlib, oʻtishi kerak boʻlgan konsert dasturi pandemiya sababli bir necha marotaba qoldirilgan edi. Dastavval xonandaning konsert dasturi 2020-yilning 18—23-aprel kunlari boʻlib oʻtishi kerak edi. Pandemiya sababli konsert qoldiriladi. Respublika maxsus komissiyasi tomonidan konsert dasturiga ruxsat berilgach, Alisher Fayz 2021-yilning 18—23-may kunlari konsert dasturi boʻlib oʻtishini maʼlum qiladi. Biroq karantin chora-tadbirlari kuchaytirilgach, xonandaning konsert dasturi ikkinchi marotaba qoldirildi. Alisher Fayzning ikki marotaba qoldirilgan konsert dasturi oradan yetti oy oʻtib, 2021-yilning, 14—19-dekabr kunlarida boʻlib oʻtadi. .
Oilasi
Alisher Fayz hozirda oilali, uch nafar farzandning otasi. Oʻgʻli Xolidbek va qizlari Zinnuraxon va Shirin. Ukasi Xurshid Turdiyev ham xonandalik sohasida faoliyat yuritadi. Katta oʻgʻli Xolidbek oʻn uch yoshda va hozirda futbol sport turi bilan shugʻillanadi.
Simonetta Sommaruga
Simonetta Sommaruga (14-may 1960) — Shveytsariya Prezidenti (2015), vitse-prezidenti (2014), adliya vaziri (2010)
2010-yilda Shveysariya isteʼmolchilar tashkilotlari alyansiga qoʻshilgan. 2019-yildan buyon Atrof-muhit, transport, energetika va kommunikatsiyalar federal departamentini boshqargan, 2010-2018-yillarda Adliya va politsiya Federal departamentini boshqargan. 2014 va 2019-yillarda Shveysariya vitse-prezidenti lavozimida ishlagan. Sommaruga 2015-yilda Shveysariya Konfederatsiyasi prezidenti lavozimini egallagan, 2020-yilda esa bu lavozimga qaytgan. U Bern kantonida yashaydi.
Professional karyerasi
Sommaruga 1993-yildan 1999-yilgacha Isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish jamgʻarmasi (nemischa: Stiftung für Konsumentenschutz) direktori boʻlib ishlagan, bu fond Shveysariyaning nemis tilida soʻzlashuvchi qismida jamoatchilik eʼtirofiga sazovor boʻlgan. 2000-yildan 2010-yilgacha ushbu fondga, shuningdek, 2003-yildan 2008-yilgacha Swissaid yordam tashkilotiga raislik qilgan. Federal Kengash aʼzolari Doris Leuthard va [Eveline Vidmer-Shlumpf, sobiq Federal Kengash aʼzosi Mishlin Kalmi-Rey bilan birga "SAFFA-2020" homiysi boʻlgan.
Sommaruganing siyosiy faoliyati 1981-yildan 1990-yilgacha Bern Kengashi aʼzosi sifatida boshlangan. 1997-yildan 2005-yilgacha Köniz munitsipal hukumatida ishlagan. 1999-yilda Milliy Kengashga saylangan. 2003-yilda Federal Majlisning yuqori palatasi — Davlat Kengashining aʼzosi boʻldi.
2010-yil 11-avgustda Federal Kengashga boʻlib oʻtgan saylovda isteʼfoga chiqqanini eʼlon qilgan partiyadoshi Moriz Leuenbergerning oʻrniga nomzodligini eʼlon qildi. 22-sentyabrda Federal Majlisga saylangan.
2013-yil 4-dekabrda Sommaruga Shveytsariya Konfederatsiyasi Prezidenti etib saylangan Didier Burkhalter bilan birga 2014-yil uchun Federal Assambleya tomonidan Shveysariya vitse-prezidenti etib saylandi. 2014-yil 3-dekabrda 2015-yilgi prezidentlik lavozimiga Johann Schneider-Ammann bilan birga Shveysariya vitse-prezidenti etib saylandi. Uning birinchi xalqaro prezidentlik safari Parijga bo‘lib, 2015-yil 11-yanvarda islomiy terrorchilar tomonidan sodir etilgan Charlie Hebdo jurnaliga hujum ortidan so‘z erkinligini himoya qilish maqsadida tashkil etilgan Respublikachilar yurishlarida ishtirok etgan. 2015-yilning 31-dekabriga qadar Konfederatsiya prezidenti lavozimini egallagan, shundan so‘ng uning o‘rniga Shnayder-Ammann kelgan.
2019-yil 1-yanvarda prezident Ueli Maurer boshchiligidagi vitse-prezidentlikka qaytdi. COVID-19 pandemiyasi bilan bogʻliq 2020-yilda yana Shveysariya Konfederatsiyasi prezidenti boʻldi. Uning o‘rnini 2021-yil 1-yanvarda Guy Parmelin egalladi.
Jennifer Capriati
Jennifer Maria Capriati (1976-yil 29-martda tugʻilgan)—amerikalik sobiq jahonning birinchi raqamli tennischisi. Xalqaro tennis shon-shuhrat zali aʼzosi, u uchta yakkalik bahslarida „Katta dubulgʻa“ turnirida gʻolib chiqdi va 1992-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlarida oltin medal sohibi boʻldi.
Capriati oʻz karerasining boshida bir qator eng yosh rekordlarni oʻrnatdi. U professional debyutini 1990-yilda 13 yoshu 11 oyligida boʻlib, Florida shtatining Boka Raton shahrida oʻtkazilgan qattiq kort turnirining finaliga chiqdi. U Fransiya Ochiq chempionatida debyutida yarim finalga chiqdi va keyinchalik oʻsha yilning oktyabr oyida 14 yoshda, 235 kun ichida top 10 talikka kirgan eng yosh tennischiga aylandi. 1993-yilgi AQSh ochiq chempionatida birinchi davrada magʻlubiyatga uchragach, u professional tennis bilan shugʻullanishdan 14 oylik tanaffus oldi. Bu vaqt davomida uning shaxsiy kurashlari (shu jumladan doʻkon oʻgʻirlash va marixuana saqlash uchun hibsga olish) matbuot tomonidan yaxshi hujjatlashtirilgan.
1990—1991: Yozuvlar
Capriati 12 va 14 yosh toifalarida Junior Orange Bowlni qoʻlga kiritdi va oʻzining 70 yillik tarixida ikki marta Junior Orange Bowl chempionligini qoʻlga kiritgan toʻqqiz tennischidan biri.
Capriati 13 yoshida professional debyutini oʻtkazdi va oʻzining dastlabki uchta professional musobaqasining ikkitasida finalga chiqdi, Boka Raton va Hilton Head turnirlarida mos ravishda Gabriela Sabatini va Martina Navratilovaga yutqazib, birinchi ikkita gʻalabani qoʻlga kiritdi. 10 nafar oʻyinchi (10-raqamli Helena Sukova va beshinchi raqamli Arantxa Sanches Vikario). U aprel oyida reytingga 23-oʻrindan kirgan edi. Capriati Fransiya Ochiq chempionatida „Katta Dubulgʻa“ turnirida debyut qildi. U yakuniy chempion Monika Selesga yutqazib, yarim finalga qadar yetib bordi. Keyin u Wimbldonda toʻrtinchi bosqichga chiqdi va Steffi Grafga yutqazdi. Yil oxirida Capriati Puerto-Rikoda Zina Garrisonni magʻlub etib, oʻzining birinchi martaba titulini qoʻlga kiritdi. Ushbu gʻalabadan keyin Capriati dunyoning kuchli 10 taligiga kirdi. U uchta setda birinchi raundda Grafga yutqazib, WTA chempionatiga yoʻllanma oldi. U professional sifatidagi birinchi mavsumini dunyo 8-raqamida yakunladi.
Mavsum davomida Capriati koʻplab „eng yosh“ rekordlarni oʻrnatdi. U tur finaliga chiqqan eng yosh oʻyinchi, Fransiya Ochiq chempionatida yarim finalga chiqqan eng yosh oʻyinchi, Wimbldondagi eng yosh oʻyinchi va mavsum yakuni boʻyicha chempionatga yoʻl olgan eng yosh futbolchi edi. U, shuningdek, WTA chempionligini qoʻlga kiritgan eng yosh toʻrtinchi oʻyinchi edi.
Gastrolchi sifatidagi ikkinchi mavsumida Capriati oʻzini doimiy top-10 oʻyinchisi sifatida koʻrsatdi. U yozgi qattiq kort pallasida ikkita yakkalik chempionligini qoʻlga kiritib, dunyoning birinchi raqamli tennischisi Monika Selesni San-Diego finalida uchinchi setda tay-brekchi va Toronto finalida Katerina Maleevani toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub etdi. U, shuningdek, Uimbldon va US Open musobaqalarida ikkita Katta dubulgʻa yarim finaliga chiqdi. Wimbldonda 15 yoshli Capriati chorak finalda toʻqqiz karra chempion Martina Navratilovani toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlubiyatga uchratdi. Capriati Sabatiniga yutqazib, turnirning yarim final bosqichiga chiqqan eng yosh odamga aylandi. AQSh Ochiq chempionatida Capriati chorakda Sabatini magʻlub etdi, ammo ikki marta oʻyinda xizmat qilganidan keyin uchinchi setda tay-brekda yarim finalda yakuniy chempion Selesga yutqazdi. Capriati ikkinchi marta yil yakuni boʻyicha chempionatga yoʻllanma oldi va chorak finalga chiqdi. U yilni 6-oʻrinda yakunladi, bu 2001-yilgacha boʻlgan eng yuqori martaba boʻladi.
Capriati, shuningdek, Seles bilan hamkorlikda Italiya Ochiq chempionatida oʻz karyerasidagi yagona juftlik unvonini qoʻlga kiritdi.
1992—1993: Muvaffaqiyatning davom etishi, Olimpiya oltin medali
Capriatining 1992-yilgi mavsumi Yozgi Olimpiya oʻyinlaridagi gʻalabasi bilan taʼkidlangan. U yarim finalda ikkinchi raqam ostida tasniflangan Arantxa Sanches Vikarioni magʻlub etdi va oltin medal uchun bahsda birinchi raqamda saralangan Steffi Grafni magʻlub etish uchun maydonga tushdi. Capriati keyinchalik San-Diegoda oʻz unvonini himoya qildi va finalda Konchita Martinesni magʻlub etdi, bu Capriati faoliyati davomida ketma-ket yakkalik chempionligini qoʻlga kiritgan yagona marta. U Avstraliya ochiq chempionatida (debyutida), Fransiya ochiq chempionatida va Wimbldonda chorak finalga chiqdi, keyin esa AQSh ochiq chempionatining uchinchi bosqichida magʻlub boʻldi. Mayamida Capriati Monika Selesning chorak finalda uni magʻlub etib, ketma-ket 21 final seriyasini tugatdi. Capriati yilni ketma-ket uchinchi yil eng yaxshi 10 talikka kirdi va 7-oʻrinni egalladi. Shuningdek, u 1 million dollar mukofot pulidan oshib ketgan eng yosh futbolchiga aylandi (Martina Xingis keyinchalik bu rekordni yangilaydi). Shuningdek, 1992-yilda Renovation Products tomonidan Jennifer Capriati Tennis nomli Sega Genesis videooʻyini chiqarildi.
1994—95: Gastroldan tanaffus
Capriati 1994-yilda faqat bitta oʻyin oʻtkazgan va Filadelfiyaning birinchi bosqichida Anke Huberga yutqazgan. U iyun oyida reytingdan tushib ketdi. 1995-yilda u umuman oʻynamadi
1996-yil: Qaytish
Reytingsiz Capriati Essen shahrida 15 oy ichida birinchi oʻyinini oʻtkazdi va u erda chorak finalga chiqdi va uch setda Jana Novotnaga yutqazdi. U Chikagoda uch yildan koʻproq vaqt davomida oʻzining birinchi finaliga chiqdi va yoʻlda Monika Selesni magʻlub etdi va uchta setda Novotnaga yana yutqazdi. Capriati, shuningdek, kuzda Zurich Open turnirida chorak finalga chiqdi va Sabatini faoliyatidagi soʻnggi yakkalik oʻyinida Sabatinini birinchi raundda magʻlub etdi. Capriati 1993-yildan beri birinchi marta „Katta dubulgʻa“ turnirlarida Fransiya Ochiq chempionati va AQSh Ochiq chempionatida qatnashgan va ikkalasida ham birinchi bosqichda magʻlub boʻlgan. Capriati aprel oyida reytingda yana 103-oʻrinda paydo boʻldi va yilni 24-oʻrinda 25-oʻrinda yakunladi.
1997—98: Reytingda pasayish
1997-yil yanvar oyida Capriati oʻz faoliyatida ikkinchi marta Sidneyda finalga chiqdi va yilning 9-raqamli Lindsay Davenportni magʻlub etib, finalda Martina Hingisga yutqazib, yilning yagona top-10 gʻalabasiga erishdi. U faqat boshqa turnirlarda—Oklahoma Sitida chorak finalga chiqdi va u yerda Davenportga yutqazdi. Capriati atigi uchta turnirda ishtirok etib, yilni 66-oʻrinda yakunladi.
Capriati 1998-yilning birinchi yarmida maydonga tushmadi. Bahorga kelib, u eng yaxshi 200 talikdan pastroq boʻldi. U Germaniyaning Gamburg shahridagi gil-kort turnirida joker belgisi bilan ishtirok etishni qabul qildi va u yerda chorak finalga chiqdi, ammo keyin Martina Hingisga yutqazdi. Capriati Italiyaning Palermo shahrida ham chorak final ishtirokchisi edi. Wimbldondagi birinchi raundda Capriati besh yil ichida birinchi „Katta dubulgʻa“ musobaqasida gʻalaba qozondi, ikkinchi raundda Lori Makneylga magʻlub boʻldi. Capriati 1998-yilni 101-oʻrinda yakunladi.
1999—2000: Koʻtarilish
2000-yilgi Avstraliya ochiq chempionatida Capriati toʻqqiz yil ichida birinchi marta „Katta dubulgʻa“ yarim finaliga chiqdi va yakuniy chempion Lindsay Davenportga toʻgʻridan-toʻgʻri yutqazdi.
Capriati kuchli kuz mavsumini oʻtkazdi va Lyuksemburgdagi toʻqqizinchi martaba titulini qoʻlga kiritdi va Magdalena Maleevani magʻlub etdi. Shuningdek, u Kvebek shahrida Chanda Rubingacha ikkinchi oʻrinni egalladi va Tsyurixda yarim finalchi boʻldi. Ushbu natijalar Capriatini 1994-yil aprelidan beri birinchi marta kuchli yigirmatalikka qaytardi. U yetti yil ichida birinchi marta mavsum yakunlari boʻyicha chempionatda qatnashish huquqini qoʻlga kiritdi. Uning yil yakuni boʻyicha reytingi 14-oʻrinni tashkil etdi, bu uning soʻnggi yetti yildagi eng yuqori koʻrsatkichi. Capriati, shuningdek, Amerika Qoʻshma Shtatlari Fed Kubogi jamoasi aʼzosi boʻlib, finalda AQShning Ispaniya ustidan qozongan gʻalabasida yakkalik va juftlik bahslarida gʻalaba qozondi.
2001-yil: Katta dubulgʻa chempioni va jahon 1-raqami
Capriati Avstraliya Ochiq chempionatida 12-oʻrinni egalladi. U ketma-ket ikkinchi yil yarim finalga chiqish uchun Monika Selesni magʻlub etib, dunyoning 2-raqamli Davenportni magʻlub etdi. U oʻzining birinchi „Katta dubulgʻa“ finalida birinchi oʻrinni egallagan va dunyoning birinchi raqamli tennischisi Martina Hingisni toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlubiyatga uchratib, „Katta Dubulgʻa“ turnirining yakkalik bahslarida ilk chempionlik unvonini qoʻlga kiritdi. U chempionlik unvonini qoʻlga kiritgan eng past oʻyinchi, shuningdek, 1979-yilda Treysi Ostindan keyin eng yaxshi ikki oʻyinchini toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlubiyatga uchratgan birinchi oʻyinchi boʻldi. Ushbu gʻalaba natijasida Capriati 7-oʻrindagi reytingning kuchli 10 taligiga qayta kirdi, bu WTA tarixidagi kuchli 10 talikdan eng uzoq muddat (deyarli sakkiz yil) ishtirok eta olmadi.
Keyin Capriati Selesga yutqazib, Oklahoma Sitidagi Cellular Cup finaliga chiqdi. Indian Wells Open turnirida ishtirok etmaslikni tanlagandan soʻng, Capriati Mayamida finalga chiqdi va sakkizta chempionlik ochkosini oʻzgartira olmaganidan keyin Venera Willamsga yutqazdi.
Wimbldonda Capriati chorak finalda Serena Uilyamsni 7-6, 5-3, 30-0 hisobida magʻlub etdi. Capriatining „Katta dubulgʻa“dagi 19 oʻyinlik gʻalabali seriyasi yarim finalda sakkizinchi raqam ostida tasniflangan Justine Henin qoʻlida yakunlandi. Capriati Torontoda boʻlib oʻtgan Rojers kubogida toʻp surdi va ikkinchi setda oʻyin ochkosini saqlab qolgach, Serena Williamsga yutqazishdan oldin finalga chiqdi. Keyin Capriati AQSh ochiq chempionatining yarim finalida Venera Uilyamsga yutqazdi. Magʻlubiyatga qaramay, Capriati 2001-yilgi „Katta Dubulgʻa“ turnirlarining eng yaxshi rekordini toʻpladi va u „Katta dubulgʻa“ turnirlarining toʻrttasida kamida yarim finalga chiqqan yagona oʻyinchi boʻldi.
Kuzda juda kam oʻynaganiga qaramay, Capriati 15-oktyabr kuni dunyo reytingida 1-oʻrinni egalladi. U WTA Tour Championshipsdagi ochilish uchrashuvini Maleevaga yutqazdi. Capriati yarim finalga chiqqanida yilni 1-oʻrinda yakunlagan boʻlardi. Buning oʻrniga, u 56-14 rekord bilan Lindsay Davenportdan keyin 2-oʻrinni egalladi.
2002-yil: „Katta dubulgʻa“ning uchinchi chempioni
Davenport jarohati tufayli Avstraliya Ochiq chempionatini tark etishi natijasida Capriati yetakchi boʻldi. U oltinchi raqamda saralangan Ameli Mauresmo va toʻrtinchi raqam ostida saralangan Kim Klijstersni u yerda ketma-ket ikkinchi final yoʻlida magʻlub etdi va u erda yana Martina Hingis bilan toʻqnash keldi. Uchrashuv juda issiq sharoitda, havo harorati 35 darajadan oshdi. Capriati 6-4, 4-0 va toʻrtta chempionlik ochkolari bilan kurashdi va natijada 4-6, 7-6 (9-7), 6-2 hisobida gʻalaba qozondi. Bu Capriati uchun uchinchi va soʻnggi „Katta dubulgʻa“ chempionligi boʻldi.
Bahorda Capriati Skotsdeylda finalga chiqdi va Mayami ikkala holatda ham Serena Williamsga yutqazdi. Capriati Charleston, Berlin va Rimdagi tadbirlarda qatnashib, Fransiya Ochiq chempionatida chempionlikni himoya qilishga tayyorgarlik koʻrgan va uchalasida ham yarim finalda magʻlub boʻlgan. Fransiya Ochiq chempionatining birinchi raqamli tennischisi boʻlgan Capriati yarim finalga chiqdi — yakuniy chempion Serena Williamsga uchta setda yutqazishdan oldin. Capriati ushbu yoʻqotish natijasida oʻzining 1-oʻrinni Venera Williamsga topshirdi. Capriatining ketma-ket oltita „Katta dubulgʻa“ yarim finalidagi seriyasi Wimbldonda buzildi, u chorak finalda Ameli Mauresmoga uchta setda magʻlub boʻldi. Shuningdek, u Kanada Ochiq chempionati finalida Mauresmoga va AQSh ochiq chempionatining chorak finalida oʻyin uchun xizmat qilganidan keyin magʻlub boʻldi.
Capriati oʻzi oʻynagan Yevropaning uchta yopiq musobaqasida faqat bitta oʻyinda gʻalaba qozondi. U yil yakunlari boʻyicha chempionatda qayta tiklandi va birinchi marta yarim finalga chiqdi va Serena Williamsga yutqazdi. Capriati yilni uchinchi oʻrinda yakunladi.
2003-yil: Nyu-Xeyven chempioni
2002-yilgi WTA chempionatidan bir hafta oʻtgach, Capriati ikkala koʻzdagi pterigiumlarni (quyosh dogʻlarini) olib tashlash uchun koʻzini operatsiya qildi. Operatsiyadan keyin tuzalishi Capriatining mavsumdan tashqari tayyorgarligiga toʻsqinlik qildi.
2003-yilgi Avstraliya Ochiq Capriati musobaqasining ochilish raundida oʻz oʻrniga ega boʻlmagan va eʼlon qilinmagan Marlen Weingärtnerga yutqazdi. Capriati birinchi davrada magʻlub boʻlgan Avstraliya Ochiq chempionati chempioni boʻldi. U operatsiyadan keyin tiklanish uchun Pan Pacific Open musobaqasidan chiqdi.
Capriati oʻzi oʻynagan keyingi beshta turnirda kamida yarim finalga qadar etib keldi. U Indian-Uells turnirining yarim finalida Lindsi Devenportga imkoniyatni boy berdi. Keyin u dunyoning birinchi raqamli tennischisi Serena Williamsga magʻlub boʻlgunga qadar ketma-ket uchinchi yil Mayami ochiq chempionati finaliga chiqdi. Capriati Fransiya Ochiq chempionatining 1/8 finalida hech kimga nasib etmagan Nadiya Petrovaga yutqazdi. U oltinchi marta Wimbldonning chorak qismiga etib keldi va Serena Williamsga uchta setda magʻlub boʻldi, bu oʻz hamyurtiga ketma-ket sakkizinchi magʻlubiyatdir.
Keyin Capriati 2003-yilda Stenfordda oʻzining ikkinchi finaliga chiqdi va uchta setda Kim Klijstersga yutqazdi. Koʻkrak qafasidagi zoʻriqish Capriatini San-Diegodagi dastlabki oʻyinidan voz kechishga va Monrealni tark etishga majbur qildi. Capriati 2003-yilda Nyu-Xeyvenda oʻzining birinchi unvonini Devenport ortda qolgan holda finalda nafaqaga chiqqanidan keyin qoʻlga kiritdi. Bu Capriati uchun 28-turnir chempionlik qurgʻoqchiligini tugatdi va u 2002-yilda Avstraliya Ochiq chempionatida gʻalaba qozonganidan beri birinchi gʻalabasi boʻldi. AQSh Ochiq chempionatida oltinchi oʻrinni egallagan Capriati yarim finalga chiqdi va u ikkinchi raqam ostida tasniflangan Justine Heninga uchinchi setdagi tay-breyda yutqazdi, koʻplab mutaxassislar uni gʻalaba qozonishi kerak edi, deb hisoblashdi. Capriati ikki marta oʻyinda qatnashdi va oʻn bir marta gʻalabadan ikki ochko ortda qoldi, biroq Henin uch soatlik marafonda gʻalaba qozondi, garchi Henin oʻyinning soʻnggi yarim soati davomida chap oyogʻidagi mushaklarning kramplari aniq taʼsir qilganiga qaramay.
Capriati WTA Tour chempionatiga qadar boshqa oʻynamadi, u yarim finalda yana Justine Heninga yutqazib qoʻydi.
2004-yil: Yakuniy toʻliq mavsum
Capriati oʻzining eng yaxshi natijalarini Yevropadagi loy-korti mavsumida koʻrsatdi. U Berlinning yarim finaliga chiqdi va chorak finalda dunyoning 5-raqamli Myskinani magʻlub etib, yarim finalda Mauresmoga magʻlub boʻldi. Italiya ochiq chempionatida Capriati chorak finalda yetakchi Serena Uilyamsni magʻlub etdi, bu Uimbldon 2001dan beri amerikalik ustidan birinchi gʻalabaga erishdi. Capriati finalga yoʻl oldi va u yerda uch soatlik kurashda Mauresmoga yutqazdi. Fransiya Ochiq chempionatida ettinchi oʻrinni egallagan Capriati yarim finalga yoʻl oldi va toʻgʻridan-toʻgʻri oltinchi va yakuniy chempion Myskinaga yutqazdi.
Wimbldonda Capriati ketma-ket toʻrtinchi yil chorakgacha etib bordi va u erda Serena Uilyamsga 45 daqiqada magʻlub boʻldi, bu ularning 17 oʻyindagi raqobatidagi eng noaniq natijasidir. Oyoq tizzasidan olgan jarohati uni Los-Anjeles va San-Diegodan ketishga majbur qildi, ammo u Monreal va Nyu-Xeyvenning chorak finaliga chiqdi. AQSh Ochiq chempionatida sakkizinchi oʻrinni egallagan Capriati Williamsni stul hakami Mariana Alves tomonidan chorak final bahsida magʻlub etib, toʻrtinchi US Open yarim finaliga chiqdi. Qoʻngʻiroqning notoʻgʻri ekanligi aniq notoʻgʻri ekanligi va keyinchalik MacCam va keyin Hawk-Eye kabi liniyali qoʻngʻiroq texnologiyasini muvaffaqiyatli amalga oshirishga olib kelgan qoʻngʻiroq televizorda qayta-qayta koʻrsatildi. Keyin Capriati soʻnggi toʻrtta oʻyinda beshinchi raqamda saralangan Elena Dementevaga magʻlub boʻldi, uning uchinchi, qattiq US Open yarimfinal tay-breki oʻtgan yilgi turnirdagi natijani takrorladi.
Capriati oʻz faoliyati davomida toʻrt marta (1991, 2001, 2003 va 2004) AQSh ochiq chempionatining yarim finaliga chiqqan va har safar boshqa raqibga yutqazgan. Ularning uchtasida (1991, 2003 va 2004) u uchinchi setdagi qiyin tay-breyklarda magʻlub boʻlgan va bu uchta raqibdan ikkitasi (1991-yilda Seles va 2003-yilda Henin) final va AQSh ochiq chempionatlarida gʻalaba qozonishgan.
AQSh Ochiq chempionatidan soʻng Capriati Filadelfiya chorak finalida dunyoning 11-raqamli Vera Zvonarevaga yutqazdi, bu 1999-yildan beri eng yomon magʻlubiyati (bu erda u Mayamida Grafga qarshi faqat bitta oʻyinda gʻalaba qozondi). Capriati 1999-yildan beri birinchi marta mavsum yakuni boʻyicha chempionatda qatnasha olmadi va yilni dunyoning 10-oʻrinda yakunladi
Oʻyin uslubi
Capriati Monika Seles, Lindsi Davenport va Meri Pirs bilan birga 1990-yillarning boshidan oʻrtalariga qadar ayollar davrasida paydo boʻlgan birinchi kuchli oʻyinchilardan biri edi. Uning oʻyin uslubi toʻpni erta qabul qilish va koʻtarilish, kuchli zarbalar va xizmatga qaytishda tajovuzkor fikrlash bilan ajralib turardi.
Capriatining oʻyini uning zarbalari va harakati atrofida qurilgan. Uning yassi peshonasi qattiq zarba berganda vayron boʻlardi, ayniqsa u keng choʻzilganida eng katta quroli hisoblanardi. Bundan tashqari, u kuchli orqa qoʻl kuchiga ega edi. U kort atrofida tezkor edi, himoyada ham, hujumda ham oʻynay oldi. Uning eng katta zaifligi uning xizmati deb hisoblangan. Uning birinchi xizmati kuchli edi, lekin koʻpincha oʻngga tashlanayotgan toʻpni aylanib oʻtish bilan bartaraf etildi, ikkinchi xizmati esa oʻyinining eng zaif qismi hisoblangan. Biroq, Capriati oʻzining nomuvofiq xizmatiga oʻzining ajoyib qaytishi bilan qarshi turishi maʼlum edi.
Uskunalar va tasdiqlar
2000-yillarning boshlarida Capriatining kortdagi kiyimlari Fila tomonidan ishlab chiqarilgan. U Prince Precision Retro 27 Midplus raketkasidan foydalangan.
Meros va maqtovlar
Capriati 2012-yilda atigi 36 yoshida Xalqaro tennis shon-shuhrat zaliga kiritilgan va odatda barcha davrlarning eng buyuk tennischilaridan biri hisoblanadi. 1992-yilda Sega Genesis uchun Jennifer Capriati Tennis nomli videooʻyin chiqarildi. 2001-yilda ESPN Capriatini dunyoning eng seksual sportchilaridan biri deb topdi.
Tennisdan keyingi harakatlar
2009-yil aprel oyida ommaviy axborot vositalari Capriati ABC telekanalining "Super yulduzlar" realiti-serialida paydo boʻlishini eʼlon qildi. 1970-yillardagi xuddi shu nomdagi serialning jonlanishi sifatida tasvirlangan shou 2009-yil 23-iyun kuni qoʻshma formatda taqdim etilgan boʻlib, Capriati qoʻshiqchi va aktyor Devid Charvet bilan birga boʻlgan. Baywatch telekoʻrsatuvi. Shouning birinchi epizodida ular past koʻrsatkichli jamoalardan biri boʻlib, basketbolchi Liza Lesli va aktyor Den Kortezga qarshi toʻsiqlar boʻyicha poygada ikkinchi bosqichga yoʻl oldilar. Capriati/Charvet oʻz poygalarida gʻalaba qozondi va musobaqadan qochib qutuldi. Biroq, 2009-yil 30-iyunda efirga uzatilgan keyingi epizodning boshida, birinchi epizod voqealari paytida Capriati oldingi jarohatini yana ogʻirlashtirgani va natijada u va uning sherigi filmdan chiqarib yuborilgani toʻsatdan eʼlon qilindi.
Shaxsiy hayoti
Capriati Nyu-York shahrida Denis va Stefano Capriati oilasida tugʻilgan. U asli italyan.
1993-yilda, 17 yoshida Capriati savdo markazidagi kioskdan 15 dollarlik uzukni oʻgʻirlaganlikda ayblanib, uni tasodifiy deb izohlagan.
U 1994-yil 16-mayda hibsga olingan va marixuana saqlashda ayblangan. U giyohvand moddalar boʻyicha maslahat dasturiga kirishga rozi boʻldi. 1994-yilda Capriati tennisdan charchaganligi va tashqi koʻrinishi va munosabatlaridagi muammolar tufayli oʻz joniga qasd qilishni oʻylaganini tan oldi. 2010-yilda u giyohvand moddalarni haddan tashqari oshirib yuborish uchun davolanishni talab qildi.
2013-yilda Capriati Valentin kunida sobiq sevgilisi Ivan Brennanni kuzatib qoʻygani va uni urib yuborgani uchun akkumulyator va taʼqib qilishda ayblangan. Keyinchalik ayblovlar olib tashlandi. 2014-yilda Florida shtatining Palm-Bich okrugidagi shtat advokati Capriati voqea bilan bogʻliq holda 30 soatlik jamoat ishlarini va toʻrt soatlik gʻazabni boshqarish boʻyicha maslahatlarni bajarganini eʼlon qildi.
Anastasiya Romanovna
Anastasiya Romanovna, Zaxarina-Yuryeva (1530 yoki 1532 — 28-iyul (7-avgust), 1560) — podsho Ivan Vasilyevichning birinchi xotini, Fedor Ioannovichning onasi. Zaharlangan deb hisoblangan qirolichaning oʻlimi Ivanning ruhiy holatiga jiddiy taʼsir koʻrsatdi va uning boyarlar bilan munosabatini ypmonladhtirgan holatlardan biri edi.
Kelib chiqishi
Anastasiya keyinchalik Romanovlar laqabini olgan Zaxaryin-Yuryevlar oilasidan chiqqan. Uning otasi Roman Yuryevich Koshkin-Zaxaryev-Yuryev, Vasiliy III davrida aylanma yoʻl tutgan, erta vafot etganligi sababli, u oʻzini unchalik farq qilmagan va amakisi yosh Ivan IV qoʻriqchisi sifatida vasiylik qilgan.
Uning tugʻilgan kuni 2-oktyabr boʻlganga oʻxshaydi; uning homiysi, ehtimol, Muqaddas Ustina boʻlishi mumkin (buning sharafiga Vasiliy sobori cherkovlaridan biri bagʻishlangan).
Anastasiyaning nikohi tufayli Romanovlar oilasining yuksalishi sodir boʻldi va 1598-yilda Rurikovichning Moskva chizigʻi bostirilgandan soʻng, oxirgi podshoh Fedor bilan yaqin munosabatlar Romanovlarning taxtga daʼvogarlik qilishiga asos boʻldi. 1613-yilda Romanovlar xonadonidan birinchi podshoh saylangan Mixail Fedorovich Anastasiya Romanovnaning jiyani, ukasi Nikitaning nabirasi.
Toʻy
U ikki qizning kenjasi edi. 1543-yilda otasi vafotidan keyin u onasi bilan yashadi. Boʻlajak malika Anastasiya oʻzining goʻzalligi bilan mashhur edi. Boʻyi juda past, u muntazam suratlar, uzun qalin qora sochlari va qora koʻzlari bor edi.
Qirollikka toʻyidan soʻng (1547-yil 16-yanvar) 16 yoshli Ivan turmush qurishga qaror qildi va oʻsha yilning fevral oyida kelinlarni koʻrib chiqishni uyushtirdi, Rossiyaning turli burchaklaridan olib kelingan koʻplab daʼvogarlar orasidan Anastasiyani tanladi. Qizigʻi shundaki, 1538-yilda vafot etgan marhum Rimning ukasi riyev Mixail Yuryevich yosh Ivan Drozniyning qoʻriqchilaridan biri boʻlgan, bu „raqobatchi“ ga baʼzi afzalliklarni bergan boʻlishi mumkin. thumb|Ivan Dahshatli va Anastasiya Romanovaning toʻyi. " Qirollik kitobi " U 1547 yil 3-fevralda podshohga turmushga chiqdi, marosimni Metropolitan Makarius bajardi. Ular shu tarzda rohib Gennadiy Lyubimskiy va Kostromaning beva boyar Julianaga berilgan bashorati amalga oshganini eslatib oʻtadilar: „… Moskvada qizining malikasi boʻlish“. left|thumb|266x266px| Tsar Ivan IV Vasilyevichning nikohining rasmiy toʻy roʻyxati Tsar Ivan IV Vasilevich nikohining rasmiy nikoh roʻyxati saqlanib qolgan. U Tsarina Anastasiya Romanovnaning zargarlik buyumlari inventarini oʻz ichiga oladi :
Noteng turmush qurish boyarlar tomonidan yomon qabul qilindi. Masalan, knyaz Semyon Lobanov-Rostovskiy Ivan Vasilyevichni "suveren ularning hammasiga xayrixohlik qilmaydi, buyuk oilalarni tahqirlamaydi, balki yoshlarni oʻziga yaqinlashtiradi, bizni ular bilan toʻplaydi; Ha va shuning uchun biz uylanganidan, qizini boyardan olganidan uyaldik… xizmatkori. Va singlimizga qanday xizmat qilishimiz mumkin? ".
Minoralarda odat boʻlganidek, u tikuvchilik bilan shugʻullangan, kafanlar, qopqoqlar, kafanlar, cherkovlar uchun havo kashta tikgan. Ulardan baʼzilari bugungi kungacha saqlanib qolgan.
Nikohda hayot
Solnomachilarga koʻra, „mehribon Anastasiya Ivanni har xil fazilatlarga oʻrgatgan va yetaklagan“.
Ingliz Horsi ham u haqida shunday yozadi: "Bu malika shu qadar dono, fazilatli, taqvodor va nufuzli ediki, uni barcha qoʻl ostidagilar hurmat qilishdi va sevishdi. Buyuk Gertsog yosh va jahldor edi, lekin qirolicha uni hayratlanarli yumshoqlik va aql bilan boshqargan.
U deyarli erining ishlariga aralashmadi, lekin u xayolparastlardan Xrizostomni quvgʻin qiluvchi, Silvestrni yoqtirmasligiga oʻxshab, yovuz imperator Evdoksia bilan taqqoslab oldi. Kurbskiyga yozgan maktublarida podshoh boyarlarni Evdoksiya bilan solishtirgan Anastasiyadan nafratlangani uchun qoraladi; Silvester va uning doʻstlari uchun u „kichik soʻz uchun odobsiz“ edi. Kurbskiy qirolichaning oʻlimi haqida gapirar ekan, Silvester va Adashevga tuhmat qilinganini eslatib oʻtadi, „goʻyo bu odamlar uni maftun etishadi“.
U olti nafar farzandni dunyoga keltirdi, ularning aksariyati goʻdakligida vafot etgan.
Malika oʻz ayollari bilan kashta tikish bilan faol shugʻullangan, uning ustaxonasidan koʻplab asarlar yaratildi. „Rossiya muzeylarida oʻndan ortiq tikilgan asarlar saqlanib qolgan, ularni yozuvlar va badiiy uslubga koʻra, Anastasiya Romanovna ustaxonasiga bogʻlash mumkin. Ular materiallarning hashamati va yuqori badiiy mahorati bilan ajralib turadi, bu ustaxona bekasining didi va isteʼdodidan dalolat beradi“. thumb|Ivan Qozonga borishdan oldin Anastasiya bilan xayrlashadi
Anastasiya Romanovnaning ustaxonasi
Qirollik xonasidan chiqqan asarlar oʻziga xos „tarixiylik“ bilan ajralib turadi — davlat voqealari yoki qirol oilasining hayoti bilan bogʻliqligi. „Ular, sanalar va yozuvlar guvohlik berishicha, taxt vorisi uchun, rus armiyasining Ivan Grozniyning Qozonga qarshi yurishlarida gʻalaba qozonishi uchun qilingan ibodatlar, Moskva suverenining avtokratiyasini oʻrnatish gʻoyasi, uning Xudoning pravoslav xalqlarining tanlangan va qirollik homiyligi. Bu asarlar Moskva badiiy hayotida butun bir davrni belgilaydi“.
Asarlarni yaratishda turli yoʻnalishdagi ikona rassomlari ishtirok etgan: "birinchi navbatda Moskva („Avliyo Yunus, Moskva mitropoliti“ pardasi", „Salonikalik buyuk shahid Demetriy“ banneri), jild. n. Makaryev maktabi („Hurmatli Nikita, Pereyaslavskiyning stiliti“ pardasi), Pskoviyaliklar (kafan (PIAM)), Yujoslav. Umumrossiya madaniyatining shakllanishi jarayonida rol oʻynagan ustalar („Golgota“ (SPGIAKHMZ) pardasi".
Oʻlim
left|thumb|368x368px| Anastasiyaning dafn etilishi (yorugʻlik yilnomasi miniatyurasi) Uning sogʻligʻi tez-tez tugʻish va kasallik tufayli yomonlashdi. 1559-yilda u qattiq kasal boʻlib qoldi. Ushbu kasallik paytida podshoh maslahatchilardan biri bilan kelisha olmadi, u allaqachon Zaxarinlarni yoqtirmaslikda gumon qilgan va oʻz navbatida Zaxarinlarni ularning qulashining asosiy sababi deb hisoblagan.
1560-yilda Moskvadagi yongʻin tufayli podshoh Kolomenskoye qishlogʻiga olib ketildi va u erda tez orada vafot etdi.
Anastasiyaning zaharlanishi haqidagi taxmin Kreml muzeylari arxeologiya boʻlimi boshligʻi Tatyana Panova tashabbusi bilan oʻrganilgan uning qoldiqlari boʻyicha bir qator tadqiqotlar bilan oʻtkazilgan. Moskva sogʻliqni saqlash qoʻmitasining sud-tibbiy ekspertiza byurosi mutaxassislari bilan birgalikda geokimyogarlar malikaning saqlanib qolgan toʻq sariq sochlarini spektral tahlil qilishdi. Simob, mishyak va qoʻrgʻoshin sezilarli konsentratsiyalarda topishdii. Olimlarning fikriga koʻra, oʻsha davrning asosiy zahari boʻlgan simobning bunday miqdori oʻrta asr kosmetikasidan kundalik foydalanish bilan ham toʻplana olmasdi (buning uchun zaharli metall birikmalarining yuqori miqdori xos edi). „Simob nafaqat sochlarda topilgan, u erda juda koʻp miqdorda — 4,8 milligramm (100 gramm namunada), balki dafn kiyimi boʻlaklarida (0,5 milligramm) va chirishda (0,3 milligramm) ham topilgan“.. Qirolichaning bosh suyagidan portretini rekonstruksiya qilish haqida savol tugʻildi, ammo buning uchun unchalik yaxshi emasligi maʼlum boʻldi.
U Kreml koʻtarilish monastiriga dafn qilindi. Uning dafn marosimiga koʻp odamlar yigʻildi, „uning uchun koʻp yigʻlashdi, rahm-shafqatli boʻling va hammaga yomonlik qilmang“. Dafn marosimida Ivan yigʻlab yubordi va „katta gʻamdan va yuragidagi alamdan“ zoʻrgʻa oyoqqa turdi. U butun umri davomida Anastasiyani afsus bilan esladi va keyingi xotinlarini u bilan solishtirdi. thumb|Anastasiyaning otasidan omon qolgan yagona oʻgʻli — Tsar Fedor Anastasiya Romanovnaning zaharlanishni koʻrsatadigan sharoitlarda sodir boʻlgan oʻlimi Ivan Dahlizda keskin psixologik inqirozni keltirib chiqardi; uning qotillikda boshqalarni gumon qilib, boyarlar va yaqin maslahatchilariga qarshi birinchi mashhur kurashni boshladi (1560 yilgacha Ivanning yuqori martabali saroy aʼzolari bilan munosabatlari allaqachon juda yomon edi).
Podshohning oʻzi Kurbskiyga yozgan ikkinchi maktubida shunday yozgan edi: "… va nega meni xotinimdan ajratdingiz? Agar yoshligim mendan tortib olinmaganida edi, aks holda Kronov qurbonligi boʻlmasdi ". Ivan shuningdek, „ qirolicha Anastasiyani zahar bilan zaharlanganini“ taʼkidladi.
Knyaz Kurbskiy oʻzining „Moskva Buyuk Gertsogi tarixi“ asarida uning rafiqasi oʻlimi, Ivan Drozniyning soʻzlariga koʻra, „zahar“ tufayli sodir boʻlganligini yozgan, podshoh bu ishda oʻzining sobiq maslahatchilari, ruhoniy Silvestr va A. F. Adashevni ayblagan. Qiynoqlar ostida olingan Adashevning uyida yashagan maxfiy katolik boʻlgan polshalik ayol Magdalenaning guvohligidan tashqari boshqa dalil yoʻq edi. Moskva mitropoliti Sankt-Makarius boshchiligidagi Boyar Dumasi va muqaddas Kengashning qoʻshma yigʻilishida ayblanuvchilar qoralandi.
Gaz dvigateli
Gaz dvigateli — gaz holatidagi yoqilgʻi yoki yonilgʻi bilan ishlaydigan ichki yonuv dvigateli. Unda yoqilgʻi sifatida tabiiy gazlar yoki qattiq yoqilgʻidan gaz generatorida olinadigan sunʼiy gazlar hamda metallurgiyadagi chiqindi gazlar (domna, koks gazlari va b.), yonilgʻi sifatida suyultirilgan gazlar ishlatiladi. Gaz bosimi atmosfera bosimigacha pasaytirilib, havo bilan aralashtiriladi, dvigatel silindriga kiritiladi va elektr uchquni bilan oʻt oldiriladi. Dizel siklida ishlaydigan G. d. keng tarqalgan.
Rodentitsidlar
Rodentitsidlar (lot. rodentis kemiruvchi va caedo — oʻldiraman) — q. Pestitsidlar.
Sharq yulduzi tepaligi
Sharq yulduzi tepaligi  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: I—IV asrlar. Andijon viloyatining Andijon tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Chilon shaharchasi, „Sharq yulduzi“ MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
1928-yil Sovet-Yaman shartnomasi
1928-yil Sovet-Yaman shartnomasi — Sovet Ittifoqi va Yaman Mutavakkil qirolligi oʻrtasidagi birinchi ikki tomonlama bitimdir.
1928-yil iyun-iyul oylarida Sanada Yaman tomonining tashabbusi bilan birinchi Sovet-Yaman shartnomasining matnini kelishish boʻyicha muzokaralar boʻlib oʻtdi. Sovet delegatsiyasiga G. A. Astaxov boshchilik qildi.
1928-yil 1-noyabrda Sanada SSSR va Yaman qirolligi oʻrtasida doʻstlik va savdo toʻgʻrisidagi shartnoma imzolandi, bu mamlakatlar oʻrtasida oʻn yil davomida „oddiy rasmiy munosabatlar“ oʻrnatildi.
1929-yil 24-iyunda  Sanada ratifikatsiya hujjatlari almashinuvi boʻlib oʻtdi va shartnoma kuchga kirdi.
1938-yilda Yaman tomoni shartnomani uzaytirishni taklif qildi. Sovet tomoni rozilik bilan javob berdi.