cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sant’Andrea Apostolo dello Ionio
Sant’Andrea Apostolo dello Ionio Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Catanzaro provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 20 km2. 2329 nafar aholi istiqomat qiladi.
Lahstedt
Hududi
Lahstedtning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Pratteln
Pratteln Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Liestal okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 10.70 km2. 15 142 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Hududi
Prattelnning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Reggio Emilia (provinsiya)
Reggio Emilia  Italiya provinsiyalaridan biridir. Emilia-Romagna mintaqasi tarkibiga kiradi. Maydoni – 2 293 km2. 453 039 nafar aholi istiqomat qiladi.
Ermamat Nurmatov
Hayoti
Ermamat Nurmatov 1937-yili Chust tumanining Olmos qishlog‘ida tug‘ilgan. Namangan davlat pedagogika institutini tamomlagan. Maktabda o‘qituvchi, direktor, «Namangan haqiqati» gazetasida adabiy xodim, bo‘lim mudiri, bosh muharrir o‘rinbosari, viloyat teleradio kompaniyasi raisining o‘rinbosari va viloyat nashriyotining bosh muharriri bo‘lib ishlagan.
Qangshartol (Beruniy tumani)
Qangshartol (Beruniy tumani) — Qoraqalpogʻiston Respublikasiga qarashli qishloq. Beruniy tumani tarkibiga kiradi.
Ermamat Nurmatov
Mukofot
1978 yilda shoirga «O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan madaniyat xodimi» faxriy unvoni berilgan.
NGC 5124
NGC 5124 Kentavr yulduz turkumidagi E6 tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni John Herschel 1834-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Agroirrigatsion qatlam
Agroirrigatsion qatlam, agroirrigatsion gorizont -dehqonchilik faoliyati (sugʻorish, haydash va oʻgʻitlash) natijasida hosil boʻlgan tuproq qatlami. Bu qatlam asosan tuproqning uzoq vaqt (baʼzan asrlar da-vomida) sugʻorilishi natijasida suvda oqib kelgan loyqalar, oqiziqlarning har yilgi choʻkishi, yerga eski qoʻrgʻon devorlarini solish va boshqalardan paydo boʻladi. Zarafshon, Buxoro, Xorazm, Tajan vohalarida Agroirrigatsion qatlamning qalinligi 1 — 2 m va undan ortiqni tashkil etadi. Har bir vohaga Agroirrigatsion qatlamning maʼlum tipi xos. Bu daryo suv havzasining geologik tuzilishiga, oqim sharoiti, sugʻorish tizimi rejimiga, dehqonchilik madaniyati va boshqalarga bogʻliq. Tuproq hosil boʻlish jarayonida Agroirrigatsion qatlamning kimyoviy va fizik xossalari hamda morfologik tu-zilishi oʻzgarib boradi. Bunday tuproq chirindi, azot, fosfor, kaliy va boshqalarga boy, rangi va mexanik tarkibi deyarli bir xil boʻlib, bu belgilari bilan Agroirrigatsion qatlam allyuviy va prolyuviy yotqiziqlardan farq qiladi. Uning qalinligi sugʻorish davrining koʻhnaligi, suvning loyqaligi va suvdagi moddalarning tarkibiga bogʻliq.
Nemaha (Iowa)
Aholisi
85 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 468,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 0,18 km2. Shundan 0,18 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 403 m balandlikda joylashgan.
Le Veurdre
Le Veurdre Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Moulins tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
578 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 27,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 21,3 km2.
Mil. av. 434
'''Mil. av. 434'''
Vafot etgan
🇷🇺
Ermin Zec
Klublardagi faoliyati
left|thumb|246x246px| Zets 2011-yilda [[Genchlerbirligi|Gençlerbirliği da]] 2007-yilda Zets HNK Šibenik bilan shartnoma imzoladi va klubda tezda asosiy jamoada oʻzini namoyon qildi. Jurnalistlar tomonidan 2009-yilda yilning eng yaxshi yosh bosniyalik futbolchisi deb topilgan. Xorvatiya ligasining barcha sardorlari ishtirok etgan ovoz berishda Zets 2009-yilda liganing eng yaxshi futbolchisi deb eʼtirof etildi.
2010-yilning iyun oyida Turkiyaning Gençlerbirliği klubi bilan toʻrt yillik shartnoma imzoladi.
Turkiyada toʻrt yil oʻtgach, 2014-yil sentyabr oyida Zets Xorvatiyaga qaytib, Rijeka bilan shartnoma imzoladi.
2015-yil boshida Zets Balıkesirspor bilan uch yarim yillik shartnoma imzoladi.
2015-yilning 27-iyulida Ozarbayjon Premyer-ligasida „Gabala“ bilan 1+1 yillik shartnoma imzoladi. 21-may kuni „Gabala“ Zets klubni tark etishini eʼlon qildi.
2016-yil 26-avgustda Zets Turkiya Superliga klubi Karabükspor bilan shartnoma imzoladi. 2017-yilning avgust oyida Karabüksporni tark etdi.
2017-yil 25-avgustda TFF Birinchi Ligasida Gazişhehir Gaziantep bilan shartnoma imzoladi. 2018-yil 10-avgustda Zetsning Gazişehir Gaziantepni tark etgani eʼlon qilindi.
2019-yilning 21-yanvarida Bosniya Premyer-ligasining Željezničar klubi bilan shartnoma imzoladi. Klubdagi birinchi golini 2019-yil 3-mart kuni Mladost Doboj Kakanj ga qarshi oʻyinda (2:1) kiritdi. Zets 2019-yilning 18-iyunida Željezničar bilan shartnomasini yana uch yilga, 2022-yilning iyunigacha uzaytirdi.
Xalqaro faoliyati
Zets terma jamoadagi debyutini 2008-yilning 19-noyabrida Sloveniyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida oʻtkazdi.
2010-yil 29-may kuni terma jamoadagi ilk golini Shvetsiyaga qarshi o‘yinda (4:2) kiritdi. Zets jami 10ta o‘yin o‘tkazib, 1ta gol urgan. Soʻnggi terma jamoadagi oʻyini 2015-yil sentyabr oyida Andorraga qarshi Yevropa chempionati saralashida boʻldi.
Shaxsiy hayoti
Zetsning ukasi Asim ham professional futbolchi boʻlib, Željezničar da oʻynagan.
Yutuqlari
Rijeka
Pelin (village)
Pelin — Bolgariyaning janubidagi Kardjali viloyati, Krumovgrad munitsipalitetiga qarashli qishloq.
Ermin Zec
Individual
Mukofotlar
Mil. av. 433
'''Mil. av. 433'''
Vafot etgan
🇷🇺
Agroiqlim haritasi
Agroiqlim xaritasi — qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini yetishtirish jarayonida iqlim sharoitlari va ularning oʻzaro mu-nosabatini ifodalovchi xarita. Agroiqlim xaritasida muayyan hududning agroiqlim majmuasi, ayrim ekinlarning koʻkarishi uchun zarur iqlim sharoiti, qishloq xoʻjaligida muhim ahamiyatga ega boʻlgan ayrim iqlim sharoiti, mas, faol temperatura yigʻindisi, tuproqdagi foydali nam miqdori; qishloq xoʻjaligi uchun xavfli iqlim hodisalari, oʻsimlikning oʻsuv davri, qishloq xoʻjaligi ishlarini oʻtkazish muddatlari va boshqa koʻrsatiladi.
Qaraoʻy
Qaraoʻy(Taxtako'pir tumani) — Qoraqalpogʻiston Respublikasiga qarashli qishloq. Taxtako'pir tumani tarkibiga kiradi.
Kalkutta
Kalkutta, Kalkatta — Hindistondagi shahar, Hugli daryosi (Gang daryosining irmogʻi) boʻyida. Gʻarbiy Bengaliya shtatining maʼmuriy markazi. Mamlakatning eng katta iqtisodiy, savdo-moliya va madaniy markazlaridan. Aholisi 4,4 mln. kishidan ziyod, Katta Kalkuttada 11,5 mln. kishi (1990-yillar oʻrtalari). Katta Kalkutta oʻzaro tutashib ketgan va daryo sohili boʻylab 100 km ga choʻzilgan bir necha oʻnlab katta-kichik shaharlardan iborat.
Iqtisodiy geografik oʻrnining qulayligi K.ning rivojlanishiga imkon yaratdi. Kalkutta — transport yoʻllari tuguni, yirik port. Kalkutta porti yuk eksport qilishda 1-oʻrinda, import boʻyicha Bombay (Mumbay)dan keyin turadi (yillik yuk ortib-tushirish 10 mln. t). Xalqaro aeroport (Damdam), metropoliten bor. Kalkutta sanoati mahsulotining yetakchi tarmogʻi — jut sanoati (90% milliy va dunyo jut sanoati mahsulotining qariyb yarmini beradi). Katta Kalkuttada 100 dan ortiq jut korxonasi bor. Metallsozlik va mashinasozlik (sanoat uskunalari, elektronika, kemasozlik va kema remonti, avtomobilsozlik, stanoksozlik) korxonalari mavjud. Boʻyoqlar, plastmassa, rezina buyumlari, kimyofarmatsevtika preparatlari, oʻgʻitlar, ip gazlama, trikotaj, oyna, kun poyabzal ishlab chiqarish, poligrafiya, neft kimyosi hamda oziq-ovqat sanoatlari rivojlangan.
Kalkuttaga 1686—90 yillarda Angliyaning OstIndiya kompaniyasi asos solgan. Shahar kompaniyaning faktoriyasi va Uilyam forti atrofida qurila boshladi. Fort atrofidagi 3 qishloqdan birining nomi bilan Kalkutta (Kaligat) deb atalgan. 1757 yil 23 iyulda Kalkuttadan shimolrokda joylashgan Plessi qishlogʻi yonida boʻlib oʻtgan jangda inglizlar (800 ingliz askari va 2200 sipohi) Bengaliya navobi Siroj ud-Davlaning 68 ming kishilik qoʻshinini tormor etdilar. Oʻsha jangdan soʻng Hindistonda Britaniya mustamlakachi imperiyasi oʻrnatila boshladi, Kalkutta esa uning maʼmuriy markazi boʻlib qoldi. 1773—1911 yillarda shahar Hindistondagi ingliz mustamlaka maʼmuriyatining eng katta sanoat, savdo, moliya va madaniy markazi edi. 19-asr oʻrtalarida Kalkuttada choy, toʻqimachilik va jut sanoatining yirik fabrika va zavodlari qurildi. 1911 yilda Britaniya Hindistoni poytaxtining Dehliga koʻchirilishi bilan Kalkutta oʻzining avvalgi mavqeini yoʻqotdi.
Kalkuttada 2 ta universitet (jumladan, Kalkutta universiteti) va boshqa oliy oʻquv yurtlari, ilmiy tadqiqot muassasalari, Milliy kutubxona (1912), Hind muzeyi (1814), Viktoriya muzeyi (1906), botanika bogʻi, rasadxona bor. Qalʼa (Uilyam forti, 1696—1781) saqlangan. Kalkuttaning tarixiy markazi boʻlgan bu qalʼa shaharni ikkiga — hukumat binolari, universitet, hashamatli uy-joylar va sanoat, savdo korxonalari, ishchilar mahallalari joylashgan qismlarga boʻlib turadi.
Mustahkamlik
Mustahkamlik, pishiqlik tor maʼnoda — materiallar (metall, yogʻoch, temir-beton va boshqalar)ning tashqi kuch taʼsirida yemirilishga chidamlilik xususiyati; ken g maʼnoda — materiallarning ham yemirilishga, ham shaklini oʻzgartirishga (plastik deformatsiya, yaʼni qaytmas shakl oʻzgarishiga) qarshilik qilish xossasi. Materi-alning ham tashqi kuch, ham ichki kuch taʼsirida ("oʻz-oʻzidan") yemirilishga chidamliligi pishiqlik deb ataladi. Pishiklik M.ni ham oʻz ichiga oladi. M. jismni tashkil qiladigan atomlar, molekulalar va ionlarning oʻzaro taʼsirlashuv kuchlariga (bu kuchlarning kattakichikligiga) bogʻliq boʻladi. M. faqat materialning oʻziga emas, balki uning qanchalik zoʻriqqanligi (choʻzilganligi, qisilganligi, egilganligi vab.)ga, materialdan foydalanish sharo-iti [tra, kuch taʼsir etish tezligi va takrorlanish (sikllari) soni, atrof muhitning taʼsiri va boshqa]ga ham bogʻliq boʻladi.
Yuqorida aytib oʻtilgan omillarning qaysi biri mavjudligiga qarab, M. pishiklik chegarasi, oquvchanlik chegarasi, toliqish chegarasi va boshqa oʻlchovlar bilan ifodalanadi. Materiallarning M.gi chegaralari qiymati davlat standartlarida belgilab qoʻyiladi. M. shu qiymatga yetganda materialdan foydalanish xavfli hisoblanadi. Materiallarning M. chegarasi N/m2 (yaʼni muayyan yuzaga taʼsir qiladigan kuch) bilan oʻlchanadi.
Materiallarning M.gini oshirish juda muhim tadbir qisoblanadi. Buning uchun materialga termik (issiqlik) yoki mexanik ishlov beriladi, qotishmalarga legirlovchi qoʻshimchalar qoʻshiladi (qarang Legirlash), material radioaktiv moddalar bilan nurlantiriladi, armaturalar va boshqa mustahkamlovchi elementlar bilan kuchaytiriladi (mas, temir-beton materiallarda beton ichiga temir armaturalar qoʻyib ketiladi).
Materiallarning M.gi masalalari bilan materiallar qarshiligi fani shugʻullanadi. Bironbir materialni muayyan bir maqsadda ishlatish uchun (mas, mashina detallari yasash, imorat qurish, relyelar tayyorlash va boshqalar) u M.ka sinab koʻriladi (qarang Materiallarni sinash). Buning uchun turli usullar, asboblar, mashinalar, stendlar, hisobkitoblar, formulalardan foydalaniladi. Sinash natijalari davlat standartlari koʻrsatkichlariga, albatta, mos kelishi shart.
Mustelinum gʻoʻzasi
Mustelinum gʻoʻzasi (Gossypium mustelinum Miers ex Watt.) — yovvoyi gʻoʻza turi. Genomi (AD)4, xromosomalar soni 2p=52. Birinchi marta Gardner taʼriflab bergan (1888). Janubiy Brazili-yaningtogʻli joylarida uchraydi. M.gʻ. koʻp yillik, oʻsuv shoxlari kuchli rivojlangan, juda kalta tuklar bilan qoplangan buta. Hosil shoxlari kalta, 2—3 boʻgʻimli. barglari yashil, yirik, barg plastinkasi 3 ta, tuxumsimon-uchburchak, uchi nishtarsimon, boʻlakchali; tomir bezlari yirik, och yashil. Gullari oʻrtacha kattalikda. Gulyonbarglari mayda, uzun, ensiz shokilali. Koʻsaklari mayda, tu-xumsimon. Uchi oʻtkir, uch chanokli, sirti gʻadir-budur chuqurchali. Chigitlari mayda (0,5—0,8 mm), yashil qoʻngʻir tuklar bilan qoplangan, sertuk, qobigʻi toshdek qattiq. Tolasi siyrak, kalta, may-in, qoʻngʻir rang. M.gʻ. fotodavr oʻzgarishlariga juda taʼsirchan, u fakat kiska kundagina gullashi mumkin.
Mustovfiy
Mustovfiy, mustavfiy — saroy mansabi. 1) Gʻaznaviylar davlatitsa moliya devonida kirimchiqim, pul va boshqa qimmatbaho boyliklarni hisobga olish bilan shugʻullanuvchi amaldor; 2) Xorazmshohlar davlatitsa. va viloyat moliya organi (devon al istifoʼ) rahbari, moliya maslahatchisi, viloyat boshqaruv organi aʼzosi; 3) Buxoroda Ashtarxoniylar davlat mablagʻlarining kirimchiqimi ishlari boʻyicha mutasaddi amaldor.
Mustelinum gʻoʻzasi
Abdumavlon Abdullayev.
Mil. av. 432
'''Mil. av. 432'''
Vafot etgan
🇷🇺
Balutupa (Bangladesh)
Baluthupa - Bangladeshning sharqiy qismidagi, Chittagong bo'linmasi, Chandpur tumanidagi qishloq.
Qoratuxum
Qoratuxum  — Oʻzbekiston Respublikasining  Toshkent viloyatiga qarashli qishloq. Yuqori Chirchiq tumani tarkibiga kiradi.
Pfeffingen (Basel-Landschaft)
Pfeffingen  Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Arlesheim okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 4,89 km2. 2134 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Hududi
Pfeffingenning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Qizil-Adir (Qora-Bura tumani)
Qizil-Adir (Кызыл-Адыр) — Qirgʻiziston Respublikasining Talas viloyati Qora-Bura tumaniga qarasli qishloq. Qora-Bura ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 10 789 kishi.
Kalmarlar
thumb|4 - qanotlari, 5 - qo'l, 6 - bosh Kalmarlar — oʻn oyoqli boshoyoqli mollyuskalarning kenja turkumi. Tanasining uz. 0,25—0,5 m. Baʼzi turlarining uzunligi paypaslagichi bilan 18 m ga yetadi. Tanasi choʻziq, keyingi tomoni uchli, torpedasimon, bu esa suvda ham, havoda ham katta tezlikda harakatlanishga (suvdan 7 m balandga sakray oladi) imkon beradi. Tanasining keyingi qismida 2 ta katta suzgichi bor. Boshi tanasidan yaqqol ajralib turadi, koʻzlari katta. 10 ta "qoʻli" bor. Ulardan 2 tasi "ov qoʻllari" oʻlja tutayotganda uzayadi va suzayotganda qisqaradi. Chigʻanogʻi rudiment, yupqa plastinkadan iborat boʻlib, mantiya ostiga yashiringan. Siyohxaltasi bor. K. rangi har xil: suvning chuqur qismida yashovchi turlarining rangi tiniq, nur sochuvchi organi bor. 300 ga yaqin turi maʼlum. Asosan, iliq, suvli dengizlarda yashaydi. Uzoq Sharqda 30 ga yaqin turi bor. K. suv qatlamida yashab, baliqlar va umurtqasiz hayvonlar bilan oziqlanadi. Goʻshti yeyiladi Ovlanadi.
Santa Caterina dello Ionio
Santa Caterina dello Ionio Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Catanzaro provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 41 km2. 2277 nafar aholi istiqomat qiladi.
Kalsiy karbonat
Kaltsiy karbonat, СaСo3, -karbonat kislotaning kaltsiyli tuzi. Ok kristall modda. Tabiatda ikkita minerali: kalsit (boʻr, ohaktosh, marmar holida) va aragonit keng tapqalgan. Suvda yomon, kislotalarda yaxshi eriydi. Qizdirilganda suyuqlanmasdan kalsiy oksid (СaO) va karbonat angidridga (СO2) parchalanadi. Tabiiy K. k. ohak, shisha, linoleum olishda, kalsiyning boshqa birikmalarini sintez qilishda ishlatiladi. Sintetik usulda kalsiy xlorid va sodani oʻzaro taʼsir ettirish yuli bilan olingan K. k. qogʻoz va rezina ichida toʻldiruvchi sifatida, shuningdek, tish kukuni, оziq-ovqat binoni E 170 va kosmetik preparatlar tayyorlashda qoʻllaniladi.
Quesnoy-sur-Airaines
Quesnoy-sur-Airaines Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Amiens tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
475 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 29,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 16,2 km2. Dengiz sathidan 50 – 124 m balandlikda joylashgan.
Mustaqillik ordeni
"Mustaqillik" ordeni — Oʻzbekiston Respublikasining davlat mukofotlaridan biri. Bu orden bilan Oʻzbekiston fuqarolari mustaqil huquqiy davlat barpo etish va uni mustahkamlashga, respublikada tinchlik va taraqqiyotni taʼminlashga qoʻshgan ulkan hissalari uchun mukofotlanadilar. Ayrim hollarda Oʻzbekiston fuqarosi boʻlmagan shaxslar ham mukofotlanishi mumkin. 1994-yil 5-maydagi Oʻzbekiston Respublikasi qonuni bilan taʼsis etilgan.
Tavsifi
Orden 1 mikron qalinlikda oltin qoplangan 925 darajali kumushdan tayyorlanib, ikki yon bagʻridan zarhal nur taralgan sakkiz qirrali musamman koʻrinishida. Ordenning markazida mustaqillik ramzi boʻlgan Humo qushi kumush rangda tasvirlangan. „Mustaqillik“ ordeni koʻkrakning oʻng tomoniga taqiladi.
Wendeburg
Wendeburg Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Peine tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 59,98 km2. 10 095 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Mil. av. 431
'''Mil. av. 431'''
Wendeburg
Hududi
Wendeburgning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Mil. av. 431
Vafot etgan
🇷🇺
Exton (Pennsylvania)
Exton AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Chester County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
4267 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 8,2 km2. Shundan 8,2 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Benton Harbor (Michigan)
Benton Harbor AQShning Michigan shtatida joylashgan shahardir. Berrien okrugi tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 11,6 km2. Shundan 11,4 km2 quruqlik, 0,2 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 180 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Benton Harbor manzarasi.
Erkin yugurish yo'lagi
Molekulaning oʻrtacha erkin yugurish yoʻli oʻrtacha masofadir \lambda, bu zarracha ikki ketma-ket toʻqnashuv orasidagi vaqt davomida uchadi.
Har bir molekula uchun bu masofa har xil, shuning uchun gazlarning kinetik nazariyasida oʻrtacha erkin yoʻl odatda oʻrtacha erkin yoʻl sifatida tushuniladi. \lambda >, bu bosim va haroratning berilgan qiymatlarida gaz molekulalarining butun populyatsiyasiga xos xususiyatdir.
NGC 5125
NGC 5125 Sunbula yulduz turkumidagi Sb tipli galaktikadir.
Erkin yugurish yo'lagi
Agar xonada kimdir atir idishini ochsa, gaz molekulalarining oʻrtacha tezligi sekundiga bir necha yuz metr boʻlsada, sizgacha yetib kelishiga bir necha minut kerak boʻladi. Bunga sabab, atir molekulalari havo molekulalari bilan toʻqnashib, zigzaksimon  yoʻl bosib harakatlanishidir. Toʻqnashishlar orasidagi oʻrtacha masofa oʻrtacha erkin yugurish yoʻli deyiladi. Atir xidi havo oqimlari (konvektsiya) tufayli yetib keladi. Atir molekulalarining xona boʻyicha tarqalishi uchun xafta talab etilishi mumkin. Gaz molekulalarining oʻrtacha erkin yugurish yoʻli molekula oʻlchami, atrof muxit molekulalari oʻlchami va gaz zichligiga bogʻliqdir
NGC 5125
Ushbu obyektni John Herschel 1828-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Erkin yugurish yo'lagi
Tarqalish nazariyasi
frame| nishon qatlami Oʻlchamdagi nishondan oʻtayotgan zarralar oqimini tasavvur qiling L \times L, va ushbu nishonning cheksiz yupqa qatlamini koʻrib chiqing (2-rasmga qarang). chizma). Bu erda qizil rang tushayotgan nurning zarralari bilan toʻqnashishi mumkin boʻlgan atomlarni bildiradi. Oʻrtacha erkin yoʻlning qiymati ushbu tizimning xususiyatlariga bogʻliq boʻladi. Agar barcha maqsadli zarralar tinch holatda boʻlsa, oʻrtacha erkin yoʻlning ifodasi quyidagicha koʻrinadi:
Qayerdan — birlik hajmdagi maqsadli zarrachalar soni vaσ — samarali kesma.
Bunday qatlamning maydoni
L2
, hajm
, keyin esa undagi harakatsiz atomlar soni
n L2 dx
Keyin pasayish dI Oqim intensivligi zarrachalarning maqsad ichida tarqalish ehtimoliga koʻpaytirilgan boshlangʻich intensivlikka teng boʻladi:
Biz differentsial tenglamani olamiz
I0
— nurning nishonga tegishidan oldingi intensivligi va ℓ oʻrtacha erkin yoʻl deb ataladi, chunki u toʻxtashdan oldin nur zarrasi bosib oʻtgan oʻrtacha masofaga teng. Buni tekshirish uchun zarrachaning qatlamda tarqalish ehtimoli borligiga eʼtibor beringx ga
x + dx
ga teng
Va shuning uchun oʻrtachax ga teng boʻladi
— maqsadli qalinlik
Bu formula bitta molekuladan boshqa barcha molekulalar qoʻzgʻalmas deb olinib keltirib chiqarilgan. Haqiqatda barcha molekulalar harakatdadir va bu vaqtdagi toʻqnashishlar soni toʻqnashayotgan molekulalarning nisbiy tezliklariga bogʻliq boʻlishi kerak.
Kinetik nazariya
Gazlarning kinetik nazariyasida zarrachaning (masalan, molekulaning) oʻrtacha erkin yoʻli boshqa harakatlanuvchi zarralar bilan toʻqnashuvlar orasidagi vaqt davomida zarracha bosib oʻtgan oʻrtacha masofadir. Yuqoridagi hosila maqsadli zarralar dam olishda edi, shuning uchun formula, umuman olganda, faqat tasodifiy tartibga ega boʻlgan bir xil zarrachalar toʻplamining tezligiga nisbatan yuqori tezlikka ega boʻlgan hodisa zarralari uchun amal qiladi. Bunda maqsadli zarrachalarning harakatlari ahamiyatsiz boʻladi va nisbiy tezlik taxminan zarracha tezligiga teng boʻladi.
Giləzi (Khizi)
Giləzi (Tat: Güləzi)-Ozarbayjonning Khizi tumanida  aholi eng zich joylashgan hudud hisoblanadi. 3,530 kishi istiqomat qiladi.
Erkin yugurish yo'lagi
Kinetik nazariya
Bu yerda k — Boltsman doimiysi .Tashqi kuchlar boʻlmaganda gaz molekulalarining muvozanat holatidagi konsentrasiyasi hamma yerda birday boʻladi. Biroq kuch maydonlari boʻlganida bunday boʻlmaydi. Masalan, ogʻirlik kuchi maydonida joylashgan ideal gazning konsentrasiyasi balandlik ortishi bilan quyidagi qonun asosida kamayib boradi:
Issiqlik muvozanati sharoitida U potensial energiyali zarralar sonini topishga imkon beruvchi bu ifodaga Bolsman taqsimoti deb ataladi
Neola (Iowa)
Neola AQShning Iowa shtatida joylashgan shahardir. Pottawattamie okrugi tarkibiga kiradi.
Erkin yugurish yo'lagi
Kinetik nazariya
Amalda gaz molekulalarining diametri aniq aniqlanmaydi. Aslida, molekulaning kinetik diametri oʻrtacha erkin yoʻl nuqtai nazaridan aniqlanadi. Umuman olganda, gaz molekulalari oʻzini qattiq sharlar kabi tutmaydi, balki katta masofalarda bir-birini tortadi va qisqaroq masofada bir-birini itaradi, buni Lennard-Jons potentsiali yordamida tasvirlash mumkin. Bunday „yumshoq“ molekulalarni tavsiflashning bir usuli diametr sifatida Lennard-Jons parametri s dan foydalanishdir. Yana bir usul — qattiq shar modelidagi gaz koʻrib chiqilayotgan haqiqiy gaz bilan bir xil yopishqoqlikka ega deb taxmin qilishdir. Bu oʻrtacha erkin yoʻlga olib keladi .Gaz molekulalari xaotik harakat qiladilar, boshqacha aytganda ayrim molekulalarning tezliklari oʻrtacha tezlikka nisbatan kichik, boshqalariniki esa kattadir.
Neola (Iowa)
Aholisi
842 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 706,7 nafar kishi.
Erkin yugurish yo'lagi
Kinetik nazariya
bu erda m — molekulaning massasi va m — qovushqoqlik. Bu ifodani qulay tarzda quyidagicha ifodalash mumkin:
Neola (Iowa)
Geografiyasi
Maydoni — 1,19 km2. Shundan 1,19 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 335 m balandlikda joylashgan.
Erkin yugurish yo'lagi
Kinetik nazariya
Qayerda R_u universal gaz doimiysi, va M — molekulyar ogʻirlik. Molekula diametrining bu turli xil taʼriflari bir oz boshqacha oʻrtacha erkin yoʻllarga olib kelishi mumkin.
Toʻqnashishlar orasidagi oʻrtacha vaqt toʻqnashish vaqti 𝞃 deyiladi va u bir sekund ichidagi toʻqnashishlar soni, yoki toʻqnashishlar chastotasidir. Agar oʻrtacha tezlik  boʻlsa, u xolda oʻrtacha masofa toʻqnashishlar orasidagi masofadir
1.      100 — 200 km balandlikda atmosfera bosmi juda kichik bo‘lib qoladi, lekin g deyarli o‘zgarmaydi, chunki 100 km masofa. Yer radiusi  dan ancha kam.
2.      Bosim Yerga yaqin joylarda xam katta emas, shuning uchun xavoni ideal gaz deb qarasak xam bo‘ladi.
3.      Temperatura yuqoriga chiqqan sari bir necha o‘n gradusga o‘zgaradi. SHuning uchun temperaturani va 3000C deb olamiz, boshqacha aytganda atmosferani izotermik sistema deb qarash mumkin.
Konsentratsiyaning balandlik bo‘yicha o‘zgarishi shu balandlikdagi potensial energiya bilan xaotik xarakat energiyasi o‘rtasidagi munosabatga bog‘liq.
Misollar
Normal sharoitda gaazni tashkil etuvchi xar bir molekula erkin yugurish yo‘lining o‘rtacha uzunligi taxminan 10-7 m ga teng bo‘lib 1 sek ichida boshqa molekulalar bilan bir necha milliard marta to‘Qnashib turadi. Ko‘chish hodisalari. Gazdagi molekulalar zichligi hajmning turli qismlarida turlicha yoki molekulalarning tartibsiz harakati  bilan bog‘liq bo‘lgan issiqlik energiyalari turli qiymatga ega bo‘lgan tafovutlar vujudga keltirilsa muvozanat holatdan chiqarilgan gazning bir qismidan 2-chi qismiga massa, energiya, impuls va boshqalarini birortasini ko‘chishi vujudga keladi. Diffuziya, issiqlik o‘tkazuvchanlik, ichki ishqalanish, qovushqoqlik. Berilgan ideal gazning ichki energiyasi deganda, shu gazni tashkil etuvchi barcha molekulalarning betartib tarzdagi ilgarilanma va aylanma xarakat kinetik energiyalari bilan molekulalardagi atomlarning betartib tarzdagi tebranma xarakat kinetik va potensial energiyalarning yig‘indisi tushuniladi. Moddiy nuqtaning erkinlik darajasi uchga teng ekan. Xar qanday atom yoki bir atomli molekula moddiy nuqta deb qaralishi mumkin. Agar molekula bir — biri bilan elastik tarzda bog‘langan N  ta atomdan tashkil topgan bo‘lsa, molekulaning berilgan vaqtda fazodagi vaziyatini to‘la aniqlash uchun 3 N  ta erkin koordinata zarur bo‘ladi. Yaʼni, bunday molekulaning erkinlik darajasi 3 N ga teng. Lekin shu molekuladagi istalgan ikki atom orasidagi masofa aniq qiymatga ega bo‘lib, u vaqt o‘tishi bilan o‘zgarmasa, molekulaning erkinlik darajasi  3 N dan bitta kam bo‘ladi.ideal gazning ichki energiyasi shu gazni tashkil etuvchi molekulalarning erkinlik darajasiga va gazning xaroratiga bog‘liq.
Issiqlik o‘tkazuvchanlik jarayonida bir sistemadan ikkinchi sistemaga uzatilgan energiyani issiqlik miqdori deb ataladi. Issiqlik miqdori va energiya bir xil birliklarda  o‘lchanadi. Mexanik xarakat energiyasi issiqlik xarakati energiyasiga aylanishi va aksincha bo‘lishi mumkin. Masalan, maʼlum balandlikdan tashlab yuborilgan jism Er sirtiga tushib unga absolyut noelastik tarzda urilsin. Urilish jarayonida jismning kinetik energiyasi to‘la ravishda ichki energiyaga aylanadi. Natijada jism va Er sirtining urilishda ishtirok etayotgan qismining xaroratlari ortadi. Yaʼni, mexanik energiya issiqlik energiyasiga aylanadi. Issiqlik energiyasining mexanik energiyaga aylanishini esa quyidagi misolda qurish mumkin. Juda osonlik bilan sirpana oladigan porshenli silindrlik idish ichidagi gazga issiqlik miqdori berilsa, uning xarorati ko‘tarila boshlaydi va munosabatga asosan, gazni tashkil etuvchi xar bir molekulaning ilgarilanma xarakati natijasida erishgan kinetik energiyasi orta boshlaydi. Bu esa o‘z navbatida gazning idish devoriga ko‘rsatayotgan bosimini ortishiga olib keladi. Natijada porshen yuqoriga ko‘tarilib, mexanik ish bajariladi.
Radiografiya
Gamma-radiografiyada mono-energetik fotonlarning chiziqli nurlarining oʻrtacha erkin yoʻli fotonning maqsadli material atomlari bilan toʻqnashuvlari orasidagi oʻrtacha masofadir. Bu fotonlarning materiali va energiyasiga bogʻliq: bu yerda m — chiziqli zaiflashuv koeffitsienti, m/\rho — massa kamayish koeffitsienti va \rho — materialning zichligi. Ommaviy pasayish koeffitsienti Milliy standartlar va texnologiyalar instituti (MSTI) maʼlumotlar bazasidan foydalangan holda har qanday material va energiya kombinatsiyasi uchun qidirilishi yoki hisoblanishi mumkin.
Saint-Martin-de-la-Lieue
Saint-Martin-de-la-Lieue Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Lisieux tumani tarkibiga kiradi.
Erkin yugurish yo'lagi
Radiografiya
X-nurli rentgenografiyada oʻrtacha erkin yoʻlni hisoblash ancha murakkab, chunki fotonlar mono-energetik emas, balki spektr deb ataladigan energiyalarning maʼlum taqsimlanishiga ega. Fotonlar maqsadli material boʻylab harakatlanar ekan, ular energiyaga qarab ehtimollik bilan zaiflashadi, natijada ularning tarqalishi spektrning qattiqlashishi deb ataladigan jarayonda oʻzgaradi. Spektrning qattiqlashishi tufayli rentgen spektrining oʻrtacha erkin yoʻli masofaga qarab oʻzgaradi.
Baʼzan materialning qalinligi oʻrtacha boʻsh yoʻllar sonida oʻlchanadi. Bir oʻrtacha erkin yoʻl qalinligi boʻlgan material fotonlarning 37% (1/e) gacha zaiflashadi. Ushbu kontseptsiya yarim qiymatli qatlam (YQQ) bilan chambarchas bogʻliq: qalinligi bir HVL boʻlgan material fotonlarning 50% ni zaiflashtiradi. Standart rentgen tasviri uzatish tasviridir, uning intensivligining manfiy logarifmi boʻlgan tasvir baʼzan oʻrtacha erkin yoʻllar tasviri deb ataladi.
Saint-Martin-de-la-Lieue
Aholisi
878 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 104,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,4 km2.
Kalsiy nasosi
Kalsiy nasosi - plazmatik membranada faoliyat koʻrsatuvchi damlagichlardan biri. Eukariot xujayralar membranasining ichki tomonida kaliy miqdori tashqarisiga nisbatan juda oz boʻladi. Tashqi taʼsirni plazmatik membrana orqali hujayraning ichki qismiga yetkazishda kalsiy kationlari muhim ahamiyatga ega. Tashqi taʼsirga javoban kalsiy kationlari oqimi shiddat bilan hujayraning ichki qismiga oʻta boshlaydi. Bu vaqtda K.n. hujayradagi kalsiy gradiyentini saqlash uchun uni faol ravishda hujayra tashqarisiga chiqaradi. K.n. vazifasini hujayrada Sa-ATF aza fermenti bajarishi aniqlangan. Muskul hujayralarining sarkoplazmasida membrana bilan bogʻlangan K.n. mavjud K.n. kalsiyning sitoplazmadan sarkoplazma naychalariga oʻtishini taʼminlaydi. Kalsiy kationlarining teskari harakati, yaʼni sarkoplazmadan sitoplazmaga oʻtishi esa muskullarning qisqarishini tezlashtiradi.
Nurli Kelajak (Taxiatosh tumani)
Nurli Kelajak(Taxiatosh tumani) — Qoraqalpogʻiston Respublikasiga qarashli qishloq. Taxiatosh tumani tarkibiga kiradi.
Sohibkor (Yuqori Chirchiq tumani)
Sohibkor  — Oʻzbekiston Respublikasining  Toshkent viloyatiga qarashli qishloq. Yuqori Chirchiq tumani tarkibiga kiradi.
Ferrara (provinsiya)
Ferrara  Italiya provinsiyalaridan biridir. Emilia-Romagna mintaqasi tarkibiga kiradi. Poytaxti – Ferrara. Maydoni – 2 630 km2. 340 000 nafar aholi istiqomat qiladi.
Ioan Gruffudd
Ioan Gruffudd (uelscha talaffuzi: [ˈjɔan ˈɡrɪfɪð]; 1973-yil 6-oktyabrda tugʻilgan) — uelslik aktyor.
Autol
Autol Ispaniyaning La Rioja mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. La Rioja provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 85,28 km2. Aholisi — 4385 kishi (2010).
Quevauvillers
Quevauvillers Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Amiens tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1037 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 117,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,8 km2. Dengiz sathidan 95 – 157 m balandlikda joylashgan.
Berkley (Michigan)
Berkley AQShning Michigan shtatida joylashgan shahardir. Oakland okrugi tarkibiga kiradi.
Beloye
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Beloye (Белое; Adigeya) — Rossiya Federatsiyasining Adigeya Respublikasidagi Krasnogvardeyskiy tumanida joylashgan Beloselskoye posyolkasidagi qishloq posyolkasi va maʼmuriy markaz hisoblanadi. 2018-yilda hududda aholi soni 3088 kishi va 31 ta koʻcha bor edi.
Berkley (Michigan)
Aholisi
14970 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 2206,1 nafar kishi.
Beloye
Etnik kelib chiqishi
Qishloqda 2010-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, ruslar va kurdlar  yashaydi.
Berkley (Michigan)
Geografiyasi
Maydoni — 6,79 km2. Shundan 6,79 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 209 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Berkley manzarasi.
Hohenhameln
Hohenhameln Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Peine tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 69,42 km2. 9310 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Kalsiy nitrat
Kalsiy nitrat (kalsiyli selitra), Ca(NO3)2 — nitrat kislotaning kalsiyli tuzi. Rangsiz kristall modda. Suyuqlanish temperaturasi 56G, zichligi 2,36 g/sm3. 500°da kislorodini yoʻqotib avval kalsiy nitrit Ca(NO2)2 ga aylanib, soʻngra kalsiy oksid SaO va azot (1U)-oksid NO2 ga parchalanadi. Suvda eruvchanligi (100 g da g hisobida): 128,8 (20°da), 359(51,6° da). Kristallogidratlar hosil qiladi. Ohaktoshni nitrat kislotada eritib yoki ohaktoshning suvdagi eritmasiga azot (1U)-oksidni yuttirib olinadi. Azotli oʻgʻit sifatida hamda oʻta toza kalsiy oksid olishda ishlatiladi (yana qarang Azotli oʻgʻitlar).
Satriano
Satriano Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Catanzaro provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 22 km2. 3061 nafar aholi istiqomat qiladi.
Röschenz
Röschenz Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Laufen okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 10.07 km2. 1808 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Hududi
Röschenzning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Xatunobod
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Xotunobod (, rim. nomi bilan ham Xatunaobod)  — Eronning Kirmon viloyati, Shahr-e Bobak tumani markaziy tumanidagi shahar. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 3,883 nafar hamda 900 ta oiladan iborat.
Chortut (Norak)
Chortut — Norak tumani Dukoniy QFYga qarashli qishloq. Chortutdan mahalla markazigacha boʻlgan masofa 5 km, tuman markazigacha 8 kmni tashkil qiladi. Aholisi 757 kishi (2017), tojiklar.
Forlì-Cesena (provinsiya)
Forlì-Cesena  Italiya provinsiyalaridan biridir. Emilia-Romagna mintaqasi tarkibiga kiradi. Maydoni – 2 376 km2. 362 218 nafar aholi istiqomat qiladi.
Agroiqlimiy rayonlashtirish
Agroiqlimiy rayonlashtirish — hududni agroiqlimiy sha-roitlarning oʻxshashligi va tafovutiga hamda qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishi xususiyatlariga qarab izchil rayonlarga boʻlish. Agroiqlimiy rayonlashtirish ekinlarni joylashtirish hamda ularni turli iqpimiy rayonlarda yetish-tirishning oʻziga xos xususiyatlarini oʻsimliklarning oʻsishi, rivojlanishi va mahsuldorligini taʼminlaydigan iqlim resurslarini differensial baholash orqali ilmiy asoslab beradi (qarang Iqlim boniteti). Agroiqlimiy rayonlashtirish aniq iqlimiy rayonlashtirish asosida oʻtkaziladi va ayni paytda umumiy tabiiy-geografik rayonlashtirishning qishloq xoʻjaligi ga oid qismi hisoblanadi. Agroiqlimiy rayonlashtirishning umumiy va xususiy turlari bor. Umumiy rayonlashtirish hududni iqlimning qishloq xoʻjaligi uchun muhim boʻlgan asosiy xususiyatlariga qarab boʻlishni hamda oʻziga xos xususiyatlarga ega boʻlgan rayonlarni ajratishni oʻz ichiga oladi. Hududni xususiy (ixtisoslashtirilgan) rayonlashtirish qishloq xoʻjaligi ish-lab chiqarishiii ixtisoslashtirish bilan bogʻliq boʻlgan aniq masalalarni hal qilish uchun oʻtka-ziladi. Agroiqlimiy rayonlashtirish muayyan hududdagi tuproq va iqlim omillarini hisobga olgan holda issiqlik, yorugʻlik va namlik resurslarini baholash asosida olib boriladi. Oʻrta Osiyo mintaqasi gʻoʻzaga nisba-tan agroiqlimiy jihatdan rayonlashtirilgan. Bu rayonlashtirishga gʻoʻza hosilining yetilishi uchun zarur boʻlgan 10° dan yuqori musbat haroratlar yigʻindisi asos qilib olingan. Chunonchi, temperatura yigʻindisi 4000°ni ifodalovchi izochiziq (bir xil qiymatlarni tu-157tashtiruvchi chiziq) ertapishar, 4400° li izochiziq oʻrtapishar oʻrta tolali, 4900° li izochiziq ingichka tolali gʻoʻza navlari ekilishi mumkin boʻlgan rayonlarning shimoliy chegaralarini ifoda etadi. Oʻzbekiston hududi 12 asosiy agroiqpimiy zonaga boʻlinadi.
Le Vilhain
Le Vilhain Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Montluçon tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
267 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 10,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 26,3 km2.
Nevada (Iowa)
Nevada AQShning Iowa shtatida joylashgan shahardir. Story okrugi tarkibiga kiradi.
Modest Musorgskiy
Modest Petrovich Musorgskiy [1839.9(21).3, Pskov viloyati, Karevo qishlogʻi — 1881.16(28).3, Peterburg] — rus kompozitori. "Qudratli to'da" guruhi aʼzosi. Ijodiy izlanishlari markazida opera janri turadi. "Boris Godunov" (1869) va "Xovanshchina" (N. Rimskiy- Korsakov tomonidan yozib tugallangan) opera ("xalq musiqali drama")lari rus re-alistik musiqasining durdonalariga aylangan. Mazkur asarlarida M. xalq hayoti, orzu-umidlarini haqqoniy aks ettirib, xalq, ayniqsa, ogʻzaki nutq ohanglaridan ijodiy foydalangan. Kishilarning jonli obrazlarini kichik dramatik sahna tarzida yaratgan romanslarida tasvirlar ekan, hayotning ziddiyatli ijtimoiy mavzulariga murojaat etgan ("Kallis-trat", "Yetimcha", "Rayok" va boshqalar). "Sorochinsk yarmarkasi" operasi, "Koʻrgazmadagi rasmlar" fortepiano turkumi, "Oftobsiz", "Ajal qoʻshiq va raqslari", "Bolalik" vokal turkumlari ma-shhur. Oʻzbekistonda "Boris Godunov" operasi, ayrim simfonik va kamer (cho-lgʻu, vokal) asarlari muntazam ijro etilmoqda.
Nevada (Iowa)
Aholisi
6798 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 518,7 nafar kishi.
Mustaqillik maydoni
250px|right|thumb| Mustaqillik maydoni - Toshkentning markaziy maydoni. Poytaxt aholisining ommaviy tantanalari va boshqa tadbirlar oʻtkaziladigan joy. Oʻzbekiston, Navoiy va Sharof Rashidov koʻchalari oraligʻida, Anhor kanali sohilida joylashgan. Maydon perimetral tarzda qurilgan. 1917-yilgacha Sobor maydoni, 1917—66-yillarda Qizil maydon, 1966—91-yillar Lenin nomidagi maydon, Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, 1992-yildan Mustaqillik maydoni deb atala boshlagan. Mustaqillik maydoni hajmiy tuzilishi ja-nubdan shimolga choʻzilgan koʻpyoqli hududiy mujassamotni tashkil qiladi. Ansambl meʼmoriy uslub va koʻlami jihatidan yaxlit turli maʼmuriy binolardan iborat. Bir necha marta rekonstruksiya qilingan. Hukumat uyining dastlabki loyihasi (1931, meʼmorlar V. Arxangelskiy, A. Petlina va A. Sidorov) oʻrta asr mahobatli meʼmoriy shakl yoʻnalishida (serustunli, ravokli, mayda gumbazli) boʻlgan. Keyinchalik mumtoz va milliy meʼmoriy anʼanalar oʻzlashtirilgan holda order tizimi yoʻnalishi amalga oshirilgan (meʼmorlar A. Boboxonov, V. Volchak, S. Polupanov) va zamonaviylik ruhi berilib qayta ishlangan (1946, 1954—65), xoz. kunda bu binolar oʻrnida yangi bino barpo etilishi loyixalashtirilmoqda.
1936-yilda V. I. Leninga haykal oʻrnatilgan. 1975-yil haykal qayta ishlangan. Toshkent zilzilasi (1966)dan keyin maydon tubdan qayta rekonstruksiya qilingan (meʼmorlar S. Odilov, L. Adamov va boshqalar). Choʻziq suv havzasiga ega boʻlgan baland terrasa va uning pastidagi sharshara maidonni baland va past satxlarga ajratadi. Oʻzbekiston mustaqillikka erishgach, Lenin qaykali olib tashlandi, oʻrniga Mustaqillik obidasi (1992) oʻrnatildi. Maydondagi Maʼmuriy binolar (OʻzR Vazirlar mahkamasi, Fizkultura va sport davlat qoʻmitasi, sanʼatshunoslik instituti, 20 qavatli vazirliklar joylashgan bino va boshqalar) erkin joylashtirilgan. 1999 yil 16-fevral voqeasidan keyin Mustaqillik maydonidagi vayron boʻlgan maʼmuriy binolar qayta qurilib, atrofi obodonlashtirildi.
Mil. av. 428
'''Mil. av. 428'''
Vafot etgan
🇷🇺
Mustaqillik maydoni
Mustaqillik maydonidagi koʻndalang yoʻlka Xotira maydoni (1998)ga olib boradi. Xotira maydonidagi yodgorlik mahalliy meʼmorlik anʼanalari asosida ayvon va serhasham qator ustunli, devorlariga kitob sahifalari shaklida 1941—45-yillar urushida halok boʻlgan oʻzbek oʻgʻlonlarining roʻyxati berilgan. "Motamsaro ona" haykali, urushda halok boʻlganlar xotirasiga oʻrnatilgan man-gu olov yonib turibdi.
Mustaqillik maydoni yaqinida, "Mustaqillik maydoni" metro stansiyasi va boshqa joylashgan. Turli daraxt va gullar bilan koʻkalamzorlashtirilgan.
Nevada (Iowa)
Geografiyasi
Maydoni — 13,16 km2. Shundan 13,11 km2 quruqlik, 0,05 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 305 m balandlikda joylashgan.
Davqara
Davqara (Taxtako'pir tumani) — Qoraqalpogʻiston Respublikasiga qarashli qishloq. Taxtako'pir tumani tarkibiga kiradi.
Yangibog’
Yangibog’ (Янгибоғ) — Tojikiston Respublikasining Tursunzoda tumani, Cho'ra shahariga qarashli daha. Dahadan shahar markazigacha 4 km, tuman markaziga 9 km.
Aholisi
Aholisi — 1983 kishi.
Gulshani roz
"Gulshani roz" („Sir gulshani“) — Shayx Mahmud Shabustariyning tasavvufga oid asari. Zamonaning mashhur fozil va adibi Amir Sayid Husayn Husayniy Hiraviy savollariga javob tarzida 1317-1318-yillarda yozilgan. Hajman 1000 baytdan iborat. Asarga koʻplab sharhlar yozilgan. Eng mashhuri Shayx Muhammad Lohijiy (Muhammad bin Yahyo Lohijiy Nurbaxshiy Giloniy) qalamiga mansubidir. Lohijiy oʻz sharhini „ Mafotix ul-eʼjoz“ („Moʻʼjizalar kalitlari“) deb atagan. Alisher Navoiy ushbu asar nomini "Nasoyim ul-muhabbat"da Mahmud Shabustariy bilan bogʻliq bobda hamda "Majolis un-nafois"da Abulqosim Bobur sevib mutolaa qilgan asarlardan biri sifatida tilga oladi.
NGC 5126
NGC 5126 Kentavr yulduz turkumidagi S0-a tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni John Herschel 1834-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Saint-Martin-de-Mailloc
Saint-Martin-de-Mailloc Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Lisieux tumani tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,2 km2.
Mil. av. 427
Vafot etgan
🇷🇺
Lennart Skoglund
Karl Lennart Skoglund (1929-yil 24-dekabr, Stokgolm — 1975-yil 8-iyul, Stokgolm) — shved futbolchisi, Shvetsiyadagi barcha davrlarning eng yaxshi futbolchilaridan biri. Shvetsiya terma jamoasi tarkibida jahon chempionatining kumush va bronza medali sovrindori. U „Nakka“ taxallusini olgan maʼlumotlarga koʻra, uning laqabi maʼlum muddat bogʻbon boʻlib ishlagan otasiga bogʻliq.
Hayoti
Karl Lennart Skoglund 1929-yil 24-dekabrda Stokgolmda tugʻilgan, u oilasi bilan Katarina Bangata koʻchasi, 42-uyda yashagan. Skoglundning ota-onasidan tashqari yana ikkita ukasi bor edi. Lennart, akalari singari, Janubiy Katarina maktabida oʻqigan.
Skoglund oʻz faoliyatini " Schernan " klubining yoshlar jamoasida boshlagan, u yerdan „Sport-Xem“ klubi orqali tranzit paytida Hammarbiga koʻchib oʻtgan va u yerda 1944-yildan 1949-yilgacha oʻynagan.
1949-yilning kuzida Skoglund Hammarbining moliyaviy ahvoli ogʻirligi sababli AIK klubiga sotib yuborilgan, bundan tashqari, klub darhol yosh futbolchiga 1000 kronlik chek bergan, bu oʻsha paytda juda katta miqdordagi pul boʻlgan. Skoglund AIK uchun juda kam oʻyin oʻtkazgan, ammo jamoa bilan 23-may kuni Shvetsiya kubogini qoʻlga kiritishga muvaffaq boʻlgan, finalda Skoglund klubi Xelsingborgni 3:2 hisobida magʻlub etgan.
Quiry-le-Sec
Quiry-le-Sec Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Montdidier tumani tarkibiga kiradi.
Lennart Skoglund
Hayoti
1950-yilda Skoglund Shvetsiya terma jamoasida debyut qilgan va u bilan birga Braziliyada boʻlib oʻtgan Jahon chempionatiga yoʻl olgan, u yerda shvedlar uchinchi oʻrinni egallagan va Skoglund sargʻish sochlari uchun „Ajabtovur makkajoʻxori“ laqabini olgan. Qizigʻi shundaki, oʻsha yillarda Shvetsiya terma jamoasi tarkibi texnik komissiya va jurnalistlar tomonidan tanlangan futbolchilardan iborat boʻlib, Skoglund tarkibning ikkinchi raqamda saralangan oʻyinchi sifatida „mundial“ga yoʻl olgan.
Quiry-le-Sec
Aholisi
270 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 39,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,9 km2. Dengiz sathidan 100 – 157 m balandlikda joylashgan.
Lennart Skoglund
Italiya
Jahon chempionatidan soʻng Skoglund Italiyaning " Inter " klubi sotib oladi, „Inter“ga qoʻshilganidan koʻp oʻtmay, Skoglund klubning yetakchilaridan biriga aylandi va unga 1953 va 1954-yillarda ikkita Skudettoni yutishda yordam bergan, Italiya grandi uchun 246 oʻyin oʻtkazdi va 57ta gol urgan. left|thumb|275x275px| Chet elda toʻp surgan Skoglund 1954-yilgi jahon chempionatiga Shvetsiya qonunlariga koʻra, oʻz vatanidan tashqarida boʻlgan futbolchilarga milliy terma jamoada oʻynashni taqiqlagani sababli bora olmagan. Ammo 1958-yilgi Shvetsiyadagi jahon chempionati uchun qonun oʻzgartirilgan va Skoglund chempionatga chaqirilgan. Lennart ushbu chempionatdagi barcha oʻyinlarni asosiy tarkibda boshlagan va Germaniya bilan yarim finalda u milliy terma jamoa uchun birinchi va yagona golini urgan. Shvetsiya 3:1 hisobida gʻalaba qozonib, finalga chiqgan va finalda Braziliyaga yutqazgan.
Italiyada 13 yil oʻtkazilgan mavsumlar davomida Skoglund „Inter“dan tashqari „Sampdoriya“ va " Palermo "da oʻynagan, Skoglund Shvetsiyaga, sobiq jamoasi Hammarbiga qaytgan. Skoglund faoliyatini Kertorp klubida yakunlagan.
1975-yilda oʻzini futboldan keyingi hayotda topa olmagan Skoglund oʻz joniga qasd qilgan, futbolchining yurak xurujidan vafot etgani rasman eʼlon qilingan. U yolgʻiz yashagan va ichishni boshlagan, hatto alkogolizmdan davolangan, rafiqasi Nikkiyadan ajrashgan. Uning uchta farzandi bor edi — Georg va Event, ular ham futbolchi boʻlishgan va hatto mos ravishda Milan va Interda oʻynagan, uchinchi oʻgʻli Piter. futbol bilan shugʻullanmagan.
1984-yilda Skoglund sharafiga u tugʻilgan uyning yonida „Nakki burchagi“ deb nomlangan yodgorlik oʻrnatilgan. Har yili 24-dekabr roppa-rosa soat 12:00da uning atrofida yuzlab odamlar, asosan, Hammarbi muxlislari futbolchi xotirasini sharaflash uchun yigʻilishadi, xuddi shu kuni Shvetsiya Rojdestvoni nishonlaydi.
Statistika
right|thumb|300x300px| Skoglund chap tomonda
Kalsiferollar
Kalsiferollar, vitamin D — yogʻda eriydigan birikmalar; sterinlar hosilasi. Antiraxit xossaga ega. Eng muhim K.: ergokalsiferol (vitamin D2) va xolikalsiferol (vitamin D3). Ulardan birinchisi ergosterin (provitamin D2) nurlantirish taʼsirida sunʼiy sintezlanadi. Ikkinchisi odam va hayvonlar tanasida quyoshning ultrabinafsha nurlari taʼsirida 7-degidroxolesterin (provitamin D,)dan olinadi. K.ning asosiy manbai baliklar, kitlar va baʼzi b. hayvonlar jigaridagi yogʻlar, nurlantirilgan achitqilar hisoblanadi. K. ichakda kalsiy va fosfor almashinuvi, ularning buyrakda reabsorbsiyasi (qayta soʻrilishi)ni va bu tuzlarning suyak toʻqimasidan chiqarib tashlanishini boshqaradi. Vitamin D ning yetishmasligi skeletni minerallashtiradi (raxit va skelet toʻqimasining yumshoq boʻlib qolishiga sabab boʻladi). Vitamin D meʼyoridan koʻp boʻlganda qonda miqdori ortadi. Bu vitamin yumshoq toʻqimada toʻplanib boradi (gipervitaminoz). Voyaga yetgan odam organizmida bir sutkada 2,5 mkg, bolalarda 12,5 mkg vitamin D sarflanadi.
Reigoldswil
Reigoldswil Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Waldenburg okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 9.25 km2. 1504 nafar aholi istiqomat qiladi (2007).
Hududi
Reigoldswilning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Plastik ifloslanish
right|thumb|220x220px| Hindistondagi plyajda plastik ifloslanish Plastik ifloslanish — atrof-muhitda yovvoyi tabiatga, yovvoyi hayvonlar va odamlarning yashash joylariga salbiy taʼsir koʻrsatadigan plastik mahsulotlarning toʻplanish jarayoni. Atrof-muhitga katta miqdorda plastik chiqindilar tashlanmoqda. Tadqiqotlar koʻrsatishicha, 90 foiz dengiz qushlari tanasida maʼlum miqdorda plastik jismlar borligi aniqlangan.
Plastik ifloslanishning koʻplab tur va shakllari mavjud. Plastmassaning ifloslanishi Yer yuzasiga, suv yoʻllari va okeanlarga yomon salbiy taʼsir koʻrsatadi. Ayni paytda plastik ifloslanishni kamaytirish boʻyicha turli mintaqalarda choralar koʻrilmoqda va bu bir martalik plastik buyumlar isteʼmolini kamaytirish, ularni qayta ishlashni ragʻbatlantirish borasidagi saʼy-harakatlardan iborat.