cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bruck-Waasen
Bruck-Waasen Avstriyaning Yuqori Avstriya yerida joylashgan kommunadir. Grieskirchen (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 28.4 km2. 2315 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Crimora
Geografiyasi
Maydoni — 8 km2. Shundan 8,0 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 356 m balandlikda joylashgan.
Kumtarla (Zonguldak)
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Kumtarla — Turkiyaning Zonguldak viloyati Zonguldak tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 357 nafar (2022).
Chiuro
Chiuro Italiyaning Lombardia mintaqasida joylashgan kommunadir. Sondrio provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 51 km2. 2493 nafar aholi istiqomat qiladi.
Ann Miller
Ann Miller (Johnnie Lucille Collier, talaffuzi:„Jonni Lucille Collier“, 1923-yil 12-aprel  — 2004-yil 22-yanvar) amerikalik aktrisa va raqqosa edi. U 1940-va 1950-yillardagi Klassik Hollywood kino-muzikllaridagi ishi bilan yaxshi eslanadi. Uning dastlabki ijodiga Frank Capraning „You Canʼt Take It with You“ (1938) va Marx Brothersning „Room Services“ (1938) filmidagi rollar kiritilgan. Keyinchalik u Charles Waltersning „Easter Parade“ (1948), Stanley Donenning „On the Town“ (1949) va George Sidneyning „Kiss Me Kate“ (1953) filmlarida rol oʻynadi. Uning soʻnggi filmdagi roli Devid Linchning „Mulholland Drive“ (2001) filmida boʻlgan.
Karyerasi
13 yoshida, 1936-yilda Miller Bal Tabarinda shouchi boʻldi. U San-Fransiskodagi „Qora mushuklar klubi“ga raqqosa sifatida yollangan (18 yoshda ekanligini aytgan). U yerda uni Lucille Ball va isteʼdodli skaut/komiks Benny Rubin kashf etdi (baʼzi manbalarda bu Bal Tabarinda sodir boʻlgan ). Bu Millerga 1936-yilda 13 yoshida RKO bilan shartnoma imzolanishiga olib keldi (ularga otasi tomonidan sotib olingan „Lucy Ann“ ismli soxta tugʻilganlik guvohnomasini taqdim etdi) va u 1940-yilgacha oʻsha yerda qoldi. 1937-yilda u Gregory La Cavaning „Stage Door“ filmida Ginger Rogersning raqsga tushgan sherigi rolini oʻynadi. 1938-yilda u Oscar mukofoti sovrindori Frank Capraning „You canʼt take it with you“ filmida tinmay raqsga tushayotgan Essi Karmichael rolini ijro etdi.
Shaxsiy hayoti
Miller uch marta, 1946-yilda Reese Llewelyn Milnerga, 1958-yilda William Mossga va 1961-yilda Arthur Cameronga turmushga chiqdi va nikohlar orasida Howard Hughes, Conrad Hilton va Louis B. Mayer kabi taniqli erkaklar bilan uchrashdi.
Oʻlimi
Miller 2004-yil 22-yanvarda 80 yoshida oʻpka saratonidan vafot etdi va uning qoldiqlari Kaliforniyaning Kalver Siti shahridagi Muqaddas Xoch qabristoniga dafn qilindi.
Miller kino sanoatiga qoʻshgan hissasi uchun Hollywood shon-shuhrat xiyoboni 6914 Hollywood bulvarida yulduzga ega. 1998-yilda Palm Springsdagi Oltin Palma yulduzi, Kaliforniya, Yulduzlar yurishi unga bagʻishlangan. Millerning raqsga qoʻshgan hissasini sharaflash uchun Smitson instituti oʻzining „Mo va Joe“ laqabini olgan sevimli poyabzallarini namoyish etadi.
Igny (Haute-Saône)
Geografiyasi
Maydoni — 10,1 km2. Dengiz sathidan 200 – 252 m balandlikda joylashgan.
Castejón de Alarba
Castejón de Alarba Ispaniyaning Aragón mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zaragoza provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 17.48 km2. Aholisi — 98 kishi (2010).
Kent (Ohio)
Aholisi
28,935 nafar aholi istiqomat qiladi (2011). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 1215,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 24,0 km2. Shundan 23,8 km2 quruqlik, 0,3 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 320 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Kent manzarasi.
NGC 616
Ushbu obyektni Heinrich d'Arrest 1863-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Seleznyovka (Sharqiy Qozogʻiston viloyati)
Seleznyovka (Селезневка) — Qozogʻistonning Sharqiy Qozogʻiston viloyati Ziryanov tumanidagi stansiya. Oktyabr qishloq ma'muriyati tarkibiga kiradi. Tuman markazi Ziryanov shahridan 56 km gʻarbda joylashgan.
Aholi
1999-yilda stansiya aholisi soni107 kishini (49 erkak va 58 ayol)tashkil etadi. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish ma'lumotlariga koʻra, qishloqda 72 kishi (34 erkak va 38 ayol) yashagan.
Tropik oʻrmonlar
Tropik oʻrmonlar - ekvatorial, subekvatorial va tropik mintaqalarda 25° shu kabi va 30° j. k. oraligʻida tarqalgan oʻrmonlar. Tropik oʻrmonlar koʻp yarusli boʻlib, xilmaxil oʻsimliklar, aksari baland boʻyli daraxtlar (60–80 m gacha), ular tagida soyasalqinni sevuvchi mayda daraxtlar, butalar usadi. Xilmaxil chirmovuqlar daraxt tanalarini oʻrab oladi. T.oʻ.da kattakichik har xil hayvonlar yashaydi. Iqlimi nam, dim, aholi siyrak. T.oʻ. Janubiy Amerika, Ekvatorial Afrika, Malay arxipelagida ayniqsa, keng maydonni egallaydi (yana qarang Tropik oʻsimliklari).
Diştaş, Refahiye
Diştaş — Turkiyaning Erzinjon viloyati Refahiye tumaniga qarashli qishloq. Qishloqda shodiyan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2022-yilda 27 kishidan iborat edi.
Emeringen
Emeringen Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Alb-Donau-Kreis tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,54 km2. Aholisi — 132 kishi (2010).
Hududi
Emeringenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Qattiq eritmalar
Qattiq eritmalar — 2 yoki undan ortiq komponentdan tashkil topgan oʻzgaruvchan tarkibli, 1 jinsli kristall yoki amorf moddalar. Komponentlar orasidagi miqdoriy nisbat oʻzgarganida ham Qattiq eritmalarning 1 jinsliligi saqlanib qoladi. Qattiq eritmalar hosil qilish xususiyati koʻpchilik qattiq moddalarga mansubligi uchun koʻpgina tabiiy va sunʼiy moddalar Qattiq eritmalar holida mavjud. Gidridlar vodorod bilan, karbidlar uglerod bilan, nitridlar azot bilan, oksidlar kislorod bilan Qattiq eritmalar hosil qiladi. Metallar orasida hosil boʻladigan Qattiq eritmalar, ayniqsa, katta ahamiyatga ega, chunki bunda ularning plastikligi deyarli kam oʻzgarib, qattiqligi, mustahkamligi va elektrga qarshiligi ortadi.
Barcha Qattiq eritmalar 3 guruhga boʻlinadi: singish bilan hosil boʻladigan Qattiq eritmalar; oʻrin olish bilan yuzaga keladigan Qattiq eritmalar; defekt tuzilishga ega ayrilish Qattiq eritmalar Ayrilish Qattiq eritmalar eritma hosil qilgan moddaning kristall panjarasida zarralar bilan band boʻlmagan boʻsh oʻrinlar mavjudligi bilan tafsiflanadi. Singish bilan hosil boʻladigan Qattiq eritmalar vujudga kelganda eruvchi moddaning atomlari erituvchi metallning kristall panjarasida tugunlararo fazoviy boʻshliqqa joylashadi (temirda uglerodning erishi bunga misol boʻla oladi). Oʻrin olish bilan hosil boʻladigan Qattiq eritmalarda eruvchi metall atomlari bilan erituvchi metall atomlari kristall panjara tugunlarida bir-biri bilan oʻrin almashadi (mas, misning nikel bilan, natriy bromidning natriy xlorid bilan boʻlgan Qattiq eritmalari).
Qattiq eritmalar texnikada qoʻllanadigan eng zarur qotishmalar asosini tashkil etadi. Mas, mashina va stanoklar yasashda ishlatiladigan qotishmalar (qarang Boʻshatish, Poʻlatni toblash, Metallarni ishlash), zanglamaydigan, kislotaga chidamli poʻlatlar, bronza, jez. Alyuminiy va magniyning boshqa metallar bilan hosil qilgan yengil va oʻta yengil Qattiq eritmalari juda mustahkam boʻlib, ular elektr tokining oʻtishiga juda katta qarshilik koʻrsatadi. Turli shishalar ham Qattiq eritmalarga misol boʻla oladi.
Brunnenthal (Oberösterreich)
Brunnenthal  Avstriyaning Yuqori Avstriya yerida joylashgan kommunadir. Schärding (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 15 km2. 2104 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Lake Harbor
Lake Harbor AQShning Florida shtatida joylashgan shahardir. Palm Beach County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
195 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 3,4 km2. Shundan 3,4 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 4 m balandlikda joylashgan.
Aleksey Skala
Aleksey Skala (Алексей Васильович Скала, Aleksey Vasilevich Skala; 1965-yil 12-aprelda Bilgorod-Dnistrovskiyda tugʻilgan) — asli ukrainalik boʻlgan sobiq moldovalik futbolchi.
1992-yilda Aleksey Skala Moldova terma jamoasi safida 7 ta oʻyin oʻtkazib, bitta gol urgan. U Yuri Skalaning egizak akasi hisoblanadi.
Crozet (Virginia)
Crozet AQShning Virginia shtatida joylashgan shahardir. Albemarle County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
2820 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 9,7 km2. Shundan 9,7 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 207 m balandlikda joylashgan.
Qattiq qotishmalar
Qattiq qotishmalar — yuqori (1000° dan yuqori) tragacha qizdirilganda oʻz qattiqligi, mustahkamligi, kesish va boshqalar xossalarini saqlab qoladigan materiallar. Nihoyatda qattiq, issiqbardosh, otashbardosh, yeyilishga chidamli xillarga boʻlinadi. Qattiq qotishmalarning metallokeramik, mineralokeramik va quyma guruhlari bor.
Metallokeramik Qattiq qotishmalar, asosan, bir yoki bir necha karbiddan — volfram, titan, tantal karbidlari va boshqalardan iborat; bogʻlovchi komponent sifatida, odatda, kobaltdan, kamdankam hollarda nikel, uning molibden, poʻlat bilan qotishmasidan foydalaniladi. Metallokeramik Qattiq qotishmalar presslab va qizdirib qovushtirib, turli shaklli va har xil oʻlchamli plastinkalar tarzida tayyorlanadi. Ulardan metall va qotishmalarni kesib ishlash, bosim bilan ishlash (sim kiryalash, shtamplash, kalibrlash va boshqalar), burgʻilash ishlari va boshqalarda foydalaniladi.
Arthel
Arthel Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Nièvre departamenti Cosne-Cours-sur-Loire tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
70 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 9,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,5 km2.
IC 2507
IC 2507 Antlia yulduz turkumidagi IBm (aralash noregular choʻziq galaktika) tipli galaktikadir.
Qafasa
Qafasa — minora yoki burj tepasidagi koʻshksimon qurilma; maxsus xona.
Tropik mintaqalar
thumb|314x314px|Tropik mintaqalar (1980-2016) thumb|[[Braziliya]] Tropik mintaqalar — Shimoliy va Janubiy yarim sharlarda subtropik va subekvatorial mintaqalar oraligʻida joylashgan 2 geografik mintaqa. Tropik mintaqalarning materik qismi uchun choʻl va chala choʻl landshafti, okeanlarga esa suvning shoʻrligi (36%o) va yuqori temperaturasi xos. Tropik mintaqalarda quyosh nurlari tik tushgani va bulutning kam boʻlganidan quyosh radiatsiyasi koʻp. Natijada harorat yil boʻyi yuqori boʻladi. Eng issiq oyning oʻrtacha temperaturasi quruqliklarda 30–35°, eng sovuq oyniki 10° dan pastga tushmaydi. Yillik yogʻin 50–200 mm (faqat sharqiy okean boʻyi mussonli zonasida 1000–2000 mm gacha). Materiklarda Tropik mintaqalarning quyidagi sektorlari: sernam oʻrmon landshaftli sharqiy okeanboʻyi, siyrak oʻrmon va butazorlardan iborat sharqiy oʻtish, choʻl va chala choʻl landshafti ustun boʻlgan materik ichkarisidagi va gʻarbiy okeanboʻyi sektorlari farq qilinadi. Sharqdan gʻarbga borgan sari oʻsimliklar dunyosi ham oʻzgarib boradi: aralash (doim yashil va barg toʻkuvchi) oʻrmonlar, mussonli oʻrmonlar (qarang Tropik oʻrmonlar), siyrak oʻrmon va savannalar, quruq oʻrmon va kserofil butalar, chala choʻl va choʻl oʻsimliklariga oʻtib boradi. Muvofiq ravishda faunasi ham oʻzgaradi. Okean va dengiz suvlarida bugʻlanish koʻp boʻlganligi sababli kislorod va planktonlar siyrak. Tropik mintaqalardagi koʻpchilik yerlar xoʻjalik jihatidan kam oʻzlashtirilgan, aholi siyrak.
Rossiyaning oltin uzugi
Rossiyaning Oltin halqasi - bu Rossiyaning Shimoliy-Sharqiy qadimiy shaharlari orqali o'tadigan sayyohlik yo'nalishi hisoblanadi. Unda Rossiya tarixi va madaniyatining noyob yodgorliklari, xalq hunarmandchilik markazlari saqlanib qolgan.
"Xalqa yo'li" atamasi va g'oyasining muallifi jurnalist va yozuvchi Yuriy Bichkov bo'lib, u 1967-yilning noyabr-dekabr oylarida "Sovetskaya kultura" gazetasida "Oltin uzuk" umumiy sarlavhasi ostida qadimgi rus shaharlari haqida bir qator insholarni nashr etgan. Keyinchalik bu nom sayyohlik mashinasiga berildi. "Rossiyaning Oltin halqasi" savdo belgisining egasi - Butunrossiya tarixiy va madaniy yodgorliklarni muhofaza qilish jamiyati hisoblanadi (VOOPIK).
Oltin uzuk an'anaviy ravishda sakkizta asosiy shaharni o'z ichiga oladi: Sergiev Posad, Pereslavl-Zalesskiy, Rostov, Yaroslavl, Kostroma, Ivanovo, Suzdal, Vladimir.
Tashqi ko'rinish tarixi
1965-yilda " Sovet madaniyati " gazetasining ko'rsatmasi bilan Vladimir viloyatiga, Suzdalshahriga kelgan jurnalist Yuriy Aleksandrovich Bichkov qadimgi rus shaharlarini birlashtiradigan halqa yo'lini o'ylab topdi. Uning fikriga ko'ra, Moskvani tark etib, Vladimir va Suzdalga tashrif buyurib, keyin Kostroma yo'nalishi bo'ylab yurish mumkin edi va Kostromadan Moskvaga qaytish mumkin edi, lekin boshqa yo'l bilan - Yaroslavl viloyati orqali Yaroslavl, Rostov va Rostovga tashrif buyurishga imkon berdi. Pereslavl-Zalesskiy. Oradan ikki yil o'tib, 1967-yilning kuzida Yuriy Bychkov o'zining rejasini amalga oshirdi va mashinasida o'zi ixtiro qilgan marshrut bo'ylab yurdi. Moskvaga qaytib kelganidan keyin u sayohat haqida bir qator insholar yozdi. 1967-yilning noyabr-dekabr oylarida yozilgan ocherklar «Sovet madaniyati» gazetasida «Oltin uzuk» nomi bilan chop etilgan. Ismning o'zi ham Yuriy Bychkov tomonidan ixtiro qilingan.
Murakkab jamoa
Rossiya Madaniyat vazirligi Vladimir Medinskiy oʻzining "Oltin uzuk" islohotini e'lon qildi va ushbu jamoat tashabbusini milliylashtirib, ba'zan teskari yo'nalishda joylashgan ba'zi aholi punktlarini Oltin halqaga qo'shishni e'lon qila boshladi. umumiy tan olingan marshrut (masalan, Moskva janubi). Shunday qilib, 2016-yil aprel oyida deputat Medinskiy Kaluga shahrini ro'yxatga qo'shganligini e'lon qildi. Turoperatorlardan biri 2015-yil oktyabr oyida Ryazan viloyati Qosimov shahrini Oltin uzukning o'z versiyasiga qo'shganligini e'lon qildi. 2018-yil yanvar oyida vazirlik turistik marshrutga kirish uchun ariza beruvchilar boʻlgan shaharlardan arizalar qabul qilish boʻyicha tanlov eʼlon qildi va marshrut obʼyektlarini YuNESKOning Butunjahon merosi roʻyxatiga kiritishga intilish rejalarini eʼlon qildi. Keyingi oyda Yaroslavl viloyati gubernatori Uglich shahri Oltin uzukga kiritilganligini e'lon qildi (garchi u turli turoperatorlarning fikriga ko'ra ko'p yillar davomida u erda kiritilgan bo'lsa ham).
Manbalar
== Havolalar ==
Lake Hart
Lake Hart AQShning Florida shtatida joylashgan shahardir. Orange County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
557 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 4,8 km2. Shundan 3,5 km2 quruqlik, 1,3 km2 esa suv maydonidir.
Qatqaloq
2) Tuproq zarrachalari deyarli aralashmagan tuzlarning yer yuzida juda koʻp miqdorda toʻplanishi. Tuzli Q. qalinligi bir necha mm dan bir necha oʻn sm gacha boʻladi (yana qarang Shoʻrxoklar). Xodimat Maxsudov.
Qattiq jism
Qattiq jism — moddaning shakli turgʻun agregat holati. Bu holatda modda atomlarining issiqlik harakati ularning muvozanat vaziyatlari atrofida kichik tebranishlaridan iborat boʻladi. Kristall va amorf Q j.lar mavjud. Kristallarda atomlarning muvozanat vaziyatlari fazoda davriy joylashadi. Amorf jismlard a atomlar tartibsiz joylashgan nuqtalar atrofida tebranadi. Qattiq jismning turgʻun (eng kichik ichki energiyali) holati kristall holatdir. Termodinamik nuqtai nazardan amorf jism metaturgʻun holatda boʻladi va vaqt oʻtishi bilan kristallanishi kerak. Tabiatdagi barcha moddalar (suyuq geliydan tashqari) atm. bosimida va T>0 K trada qotadi. Qattiq jism xossalarini uning atommolekulyar tuzilishini va zarralari harakatini bilgan holda tushuntirish mumkin. Qj.ning makroskopik xususiyatlari haqidagi maʼlumotlarni toʻplash va tartiblashtirish 17-asrdan boshlangan. Qattiq jismga mexanik kuch, yorugʻlik, elektr va magnit maydon va h.k.ning taʼsirini ifodalovchi bir qator empirik qonunlar ochildi: Guk qonuni (1660), Dyulong va Pti qonuni (1918), Om qonuni (1826), Videman — Frans qonuni (1835) va boshqalar Qattiq jism atomlar, molekulalar va ionlardan tuziladi. Qattiq jismning tuzilishi atomlar orasidagi taʼsir kuchiga bogʻliq. Bir xil atomlarning oʻzi turli strukturalarni hosil qilishi mumkin (kul rang va oq qalay, grafit va olmos va h.k.). Tashqi bosim yordamida atomlararo masofani oʻzgartirib, Qattiq jismning kristall tuzilishini va xossalarini tubdan oʻzgartirish mumkin. Koʻpgina yarimoʻtkazgichlar bosim ostida metall holatga oʻtadi (oltingugurt 8 120000 atm. bosimi ostida metallga aylanadi). Tashqi bosim tufayli 1 atomga toʻgʻri keladigan hajm atomning odatdagi hajmidan kichik boʻlib qolganda atomlar oʻz indivialligini yoʻqotadi va modsa oʻta siqilgan elektronyadroviy plazmaga aylanadi. Moddaning bunday holatini oʻrganish, xususan, yulduzlarning strukturasini tushunish uchun juda muhim. Qattiq jismning tuzilishi va xossalarining oʻzgarishi (fazaviy oʻtishlar), temperatura oʻzgarganda, magnit maydon taʼsirida va boshqalar tashqi taʼsirlar natijasida ham yuz berishi mumkin.
Qattiq jismdagi atomlar orasidagi taʼsir kuchlari turlituman boʻlishiga qaramay, elektrostatik tortishish va itarishish ularning manbai boʻlib xizmat qiladi. Atom va molekulalardan turgʻun Qattiq jismning hosil boʻlishi tortishish kuchlari ~108sm masofalarda itarishish kuchlari bilan muvozanatlashishini koʻrsatadi. Baʼzi hollarda atomlarni qattiq sharchalar deb qarash va ularni atom radiuslari bilan ifodalash mumkin.
Barcha Qattiq jism yetarlicha yuqori trada eriydi yoki bugʻlanadi. Bundan faqat qattiq geliy mustasno: u (bosim ostida) temperatura pasayganda eriydi. Erish jarayonida jismga berilgan issiqlik atomlararo bogʻlanishlarni uzishga sarflanadi. Turli tabiatli Qj.ning erish tralari Teturlicha (mas, mol. vodorodniki — 259,1°, volframniki 3410±20°, grafitniki 4000° dan yuqori). Qattiq jismning mexanik xususiyatlari u tuzilgan zarralar orasidagi bogʻlanish kuchlari bilan aniqdanadi. Bu kuchlarning turlituman boʻlishi mexanik xususiyatlarning ham turlicha boʻlishiga olib keladi: baʼzi bir Qattiq jism plastik, boshqalari moʻrt. Odatda, metallar dielektriklarga nisbatan plastikroq boʻladi. temperatura qoʻtarilishi bilan odatda plastiklik ortadi. Uncha katta boʻlmagan kuchlanishlarda barcha Qattiq jismda elastik deformatsiya kuzatiladi. Kristallarning mustahkamligi atomlar orasidagi bogʻlanish kuchlariga muvofiq kelmaydi. 1922-yilda A.F. Ioffe real kristallarning mustahkamligi pastligini ularning sirtidagi makroskopik defektlarning taʼsiri deb tushuntirdi (Ioffe effekti). 1933-yilda J. Teylor, E. Orovan (AQSH) va M. Polyani (Buyuk Britaniya) dislokatsiyashr tushunchasini taʼrifladi. Katta mexanik kuchlanishlar ostida kristall oʻzini qanday tutishi dislokatsiya va kristall panjaraning boshqa chiziqli defektlari boryoʻqligiga bogʻliq. Qattiq jismning plastikligi koʻp hollarda dislokatsiyalarga, mexanik xususiyatlari unga nuqsonlarni kirituvchi yoki yoʻqotuvchi ishlov berishga bogʻliq boʻladi. 1926-yilda Ya.I. Frenkel real kristallda panjaraning nuqtaviy defeqtlari (vakansiyalar, tugunlararo atomlar) boʻlishiga eʼtiborni jalb etdi va ularning Qattiq jismdagi diffuziya jarayonlaridagi rolini koʻrsatdi.
Qattiq jismdagi atomlar va ionlar harakatining tebranish xarakteriga ega boʻlishi erish temperaturasi T3gacha saqlanadi. Hatto T=Teda ham atomlarning tebranish amplitudasi atomlararo masofalardan ancha kichik boʻladi, erish esa T>Tzaa suyuqlikning termodinamik potensiali Qattiq jism nikidan kichik boʻlishi tufaylidir.
Kristall panjara dinamikasining nazariyasi 20-asr boshida ishlab chiqildi. U kvant nazariyasini hisobga oladi. Kristall panjara atomlari tebranma harakatining kvantlanishi fonon tushunchasiga olib keldi (I.Ye. Tamm, 1929) va Qattiq jism issiqlik xossalarini kvazizarralar — fononlar — gazi xossalari sifatida tavsiflash imkonini berdi.
1931-yilda ingliz fizigi A. Vilson turli elektr xossalarga ega boʻlgan Qattiq jismlarning mavjud boʻlishi energetik zonalarning T=0 da elektronlar bilan toʻlish xarakteriga bogʻliq boʻlishini koʻrsatdi. Agar hamma zonalar elektronlar bilan toʻlgan yoki boʻsh boʻlsa, bunday jismlar elektr tokini oʻtkazmaydi, yaʼni dielektrik, elektronlarga qisman toʻlgan zonalarga ega Qattiq jism metall boʻladi. Yarimoʻtkazgichlar dielektriklardan shu bilan farq qiladiki, ularning oxirgi toʻlgan (valent) zonasi bilan birinchi boʻsh zonasi (oʻtkazuvchanlik zonasi) orasidagi taqiqlangan zonaning kengligi kichik boʻladi. Kristallarda defekt yoki aralashmaning boʻlishi taqiqlangan zonada qoʻshimcha energetik sathlarning paydo boʻlishiga olib keladi. Valent zonasi va oʻtkazuvchanlik zonasi juda kam tutashgan Qattiq jism yarimmetallar deb ataladi. Tirqishsiz yarimoʻtkazgichlar ham boʻladi; ularning oʻtkazuvchanlik zonasi valent zonaga tegib turadi. Metallarda Fermi sathi taqiqlanmagan zonada, yarimoʻtkazgichlarda Fermi sathi taqiqlangan zonada joylashadi. Tirqishsiz yarimoʻtkazgichlardaFermi sathi valent zonasini oʻtkazuvchanlik zonasidan ajratuvchi chegara bilan mos tushadi. Elektron oʻtkazuvchanlik zonasiga oʻtganda valent zonada boʻsh oʻrin — kovak hosil boʻladi. Oʻtkazuvchanlik elektronlari va kovaklar yarimoʻtkazgichlardagi zaryad tashuvchilardir.
Shamsiddinov Omadjon
Cosio Valtellino
Cosio Valtellino Italiyaning Lombardia mintaqasida joylashgan kommunadir. Sondrio provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 23 km2. 5205 nafar aholi istiqomat qiladi (2004).
Castejón de las Armas
Castejón de las Armas Ispaniyaning Aragón mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zaragoza provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 16.09 km2. Aholisi — 122 kishi (2010).
Tropik oʻsimliklar
Tropik oʻsimliklar - Yer sharining tropik mintaqalarida oʻsadigan oʻsimliklar. Tropik mintaqada qoʻngʻirboshlar, dukkakdoshlar, zigʻirdoshlar, sutlamadoshlar, soyabondoshlar, labguldoshlar, shoʻragullilar va boshqa botanik oilalarga mansub oʻsimliklar mavjud. Qishloq xoʻjaligida ekiladigan oʻsimliklar: don ekinlari — bugʻdoy, arpa, sholi, makkajoʻxori, sharik, joʻxori; dukkakli don ekinlari — loviya, soya, dolixos, kaptar loviyasi, kanavaliya; moyli ekinlar — maxsar, zigʻir, yeryongʻoq, kunjut; efirmoyli — kashnich, arpabodiyon, qora zira, oq zira, ajgon — hind qora zirasi, yalpiz, rayxon, mavrak, lavanda; moyli ekinlar — atirgul, yorongul, yirikgulli yasmin; tuganakmevali ekinlar — kartoshka, batat, maniok, yams, taro; texnika ekinlari — shakarqamish, gʻoʻza, tolali nasha, jut, kanop, sizal, tamaki, piretrum; daraxt va butasimonlar — choy, kofe, palma; kauchukli ekinlar — geveya; sitrus mevalilar; yemxashak oʻtlar.
Tropik oʻsimliklarning ayrim biologik xususiyatlari, jumladan, issiqsevarligi, namsevarligi, qisqa kunli va aksariyat holda nordon tuproqlarda oʻsishi oʻzaro oʻxshash.
IC 2508
IC 2508 Kichik Arslon yulduz turkumidagi E (elliptik galaktika) tipli galaktikadir.
Tropik oʻsimliklar
Xolima Otaboyeva.
Velikokamyanka
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Velikokamyanka (Великокам'янка; Великокаменка) — Ukrainaning Lugansk viloyati Dovjansk tumanidagi shahar tipidagi aholi punkti.
Großpürschütz
Hududi
Großpürschützning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Burgkirchen (Oberösterreich)
Burgkirchen  Avstriyaning Yuqori Avstriya yerida joylashgan kommunadir. Braunau am Inn (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 46 km2. 2579 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Josh Hartnett
Josh Hártnett (Josh Hartnett, Joshua Daniel Hartnett; t. 1978) — amerikalik kinoaktyor.
Shaxsiy hayoti
Hozirgi paytda Josh Scarlett Johansson bilan uchrashmoqda. Juftlik "Qora orxideya" filmining surʼatga olish jarayonida tanishgan.
Turkiston shahar hokimyati
Turkiston shahar hokimyati – Qozogʻiston Respublikasi Turkiston viloyatining gʻarbida joylashgan maʼmuriy hudud. 1928-yili Turkiston tumani boʻlib tashkil topgan. hududi 7,4 ming km².
Aholisi
Aholining oʻrtacha zichligi 1 km²-ga hisoblaganda 24,5 kishidan toʻgʻri keladi. Hokimyat tarkibida - 41 ta qishloq, 1 shahar, 12 qishloq okrugi bor.
Olma
Olma (Malus) — raʼnodoshlar oilasiga mansub, barg toʻkuvchi daraxtlar yoki butalar turkumi; urugʻli meva daraxti. Shimoliy va janubiy yarim sharning moʻtadil mintaqalarida olmaning 25— 30 turi, jumladan, Sharqiy Osiyo, Oʻrta Osiyo va Kavkazda 10 xil turi tarqalgan. Ekiladigan mevali daraxtlar orasida maydoni jihatidan birinchi oʻrinda turadi. Yalpi olma hosili boʻyicha AQSH (4,8 mln. t), Xitoy (22,01 mln. t) oldingi oʻrinlarda turadi (1999). Jahon boʻyicha yalpi hosili 60,2 mln. t ni tashkil etadi (1999). Oʻzbekistonda —0,4 mln. t. AQSH, Chili, Xitoy, Rossiya, Eron, Turkiya, Fransiya, Italiya mamlakatlarida olmazorlar katta maydonlarni egallaydi. Shuningdek Oʻzbekistonda 2017—2019-yillarda uzumni keyingi eng koʻp yetishtirilgan meva hisoblanadi. Oʻzbekistonda 8 turi yovvoyi holda uchraydi (qarang yovvoyi olma). Dunyo boʻyicha yetishtiriladigan navlarining asosiy qismi xonaki olma turiga kiradi. Past boʻyli olma turiga kiradigan dusen va paradizkadan mevachilikda payvandtag sifatida foydalaniladi. Olma sovuqqa chidamli, yorugʻsevar va namsevar, tuproq tanlamaydi, lekin unumdor tuproqlarda yuqori hosil beradi. Olma daraxti boʻyi 15 m gacha boradi. Yaponiyada oʻtkazilgan tadqiqotlar shuni koʻrsatadiki, qishda ekilgan „Fuji“ olmalari mart oyining oxirida ildiz oʻsishi kuzatilgan. Oʻzbekistonda olma aprel oyida gullaydi. Guli 5 boʻlakli, gultojibargi oq, pushti, ayrimlari qizil. Mevasi, naviga qarab, iyun— oktabrda pishadi. Bir dona mevasi vazni 15 g dan 400 g gacha boradi. Tarkibida (%) fruktoza 6,5—11,8, saxaroza 2,5—5,5, organik (olma va limon) kislotalar 0,2— 1,6, vitamin S 5-30 mg, pektin, oshlovchi moddalar va boshqa mavjud. Mevasi yangiligida yeyiladi, qoqi, konserva, murabbo, jem qilinadi. Olma urugʻidan hamda payvandlash, parxish qilish yoʻli bilan ildiz bachkilaridan koʻpaytiriladi. Hosildorligi 130—300 s/ga. Daraxti 100 yilgacha yashaydi. Odatda, bogʻga oʻtqazilganidan keyin 4 yil oʻtgach, hosilga kiradi. 40—50 yil moʻl hosil beradi. Koʻchati kuzda va bahorda 30—60 sm chuqurlikda haydalgan yerga ekiladi. Koʻchat oʻtqaziladigan chuqurga 5-6 kg chirigan goʻng, 150 g ammiakli selitra, 200 g superfosfat tuproqqa aralashtirib solinadi. Koʻchatlar 8×8m, 8x6 m, past boʻyli payvandtaglarga ulanganlari 4x6 m, 3X5 m, 4x4 m sxemada ekiladi. Yosh daraxtlar 8—12-marta, hosilga kirganlari 4—6-marta sugʻoriladi, tup va qator oralari yumshatib turiladi. Hosilga kirgan olmazor gektariga har uch yilda 20—40 t chirigan goʻng va har yili sof holda 120 kg azot, 60-90 kg fosfor, 30 kg kaliy hisobidan oʻgʻitlanadi. Daraxtlar har yili kuzda va bahorda butaladi (qarang butash, daraxtlarga shakl berish). Oʻrta Osiyoda ekiladigan olma navlari kelib chiqishi boʻyicha quyidagi guruhlarga boʻlinadi: xalq seleksiyasi yoʻli bilan yetishtirilgan Oʻrta Osiyo mahalliy navlari — oq olma, qizil olma, Samarqand olmasi, Namangan olmasi, achchiq olma, qimizak olma, Xorazm olmalari guruhi va boshqa olma
ning mahalliy navlari Oʻzbekistonning tuproqqiklim sharoitiga moslashgan, issiqqa, sovuqqa chidamli. Mevasi shirin, ertapishar; Gʻarbiy Yevropa, Amerika, AQSH navlari — Rozmarin, Mantuaner, Starkrimson, Skarlet, Parmen. Vaynsep va Golden Delishes, Delishes, Jonatan, Borovinka; Ukraina navi — Renet Simerenko; Qrim navlariq kandil, sari sinapo (Olmaning bu guruh navlari Oʻzbekistonga dastlaXIX 9-asr 2-yarmidan boshlab, Oʻrta Osiyoni Rossiya bosib olgandan keyin, ruslar tomonidan, soʻngrXX 0-asrning 20-yillaridan boshlab Oʻzbekistondagi ilmiy tadqiqot muassasalari tavsiyasi bilan kl-tirilgan). Shreder nomidagb Bogʻdorchilik, uzumchilik v a vinochilik ilmiy tadqiqot instituti seleksionerlari yetishtirgan yangi navlar — Samarqand aʼlosi; Afrosiyoi, — hosildor, Toshkent borovinkasi, Mehmoniy, Tilla olma, Nafis va boshqb Bu navlar hosildor, mevasi mahalliy sharoitga moslashgan, koʻrinishi chiroyli, mazali; sovuqqa va issiqqa chidamli.
NGC 617
NGC 617 Kit yulduz turkumidagi Sab tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Francis Leavenworth 1885-6-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Culpeper
Culpeper AQShning Virginia shtatida joylashgan shahardir. Culpeper County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
13011 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 17,5 km2. Shundan 17,4 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir.
La Cellette (Creuse)
La Cellette Fransiyaning Limuzen mintaqasida joylashgan kommunadir. Creuse departamenti Guéret tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
283 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 13,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 21,3 km2.
Jasney
Jasney Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Haute-Saône departamenti Lure tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
203 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 15,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 13,1 km2. Dengiz sathidan 227 – 321 m balandlikda joylashgan.
Dutluk (Taşova)
Dutluk — Amasiya viloyatining Taşova tumaniga qarashli qishloq.
Tarixi
Qishloq 1926 yildan beri shu nomga ega.
Cervera de la Cañada
Cervera de la Cañada Ispaniyaning Aragón mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zaragoza provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 29.35 km2. Aholisi — 311 kishi (2010).
Yuriy Skala
1992-yilda Yuri Skala Moldova terma jamoasida ettita oʻyin oʻtkazdi.
Miya atrofiyasi
Miya hajmining ma'lum darajada qisqarishi dinamik qarish jarayoni bilan tabiiy ravishda sodir bo'ladi. Tarkibiy o'zgarishlar balog'at yoshida davom etadi, chunki miyaning qisqarishi 35 yoshdan keyin boshlanadi, yiliga 0,2%ni tashkil qiladi. Odamlar 70 yoshga yetganda pasayish tezligi tezlashadi. 90 yoshga kelib, inson miyasi o'zining dastlabki eng yuqori vaznini 15% ga yo'qotgan bo'ladi. Miya atrofiyasidan tashqari, qarish miyadagi kichik qon ketishlari bilan ham bog'liq.
Belgilari
Miya atrofiyasiga olib keladigan ko'plab kasalliklar demensiya, tutqanoqlar va afaziya deb ataladigan nutq kasalliklari guruhi bilan bog'liq. Demensiya xotira va intellektual funksiyaning progressiv buzilishi bilan tavsiflanadi, bu ijtimoiy va mehnat qobiliyatlariga xalaqit beradigan darajada jiddiydir. Xotira, oriyentatsiya (mo'ljal olish), o'rganish qobiliyati, vizual-fazoviy idrok va rejalashtirish, tartibga solish va ketma-ketlik kabi yuqori ijro etuvchi funksiyalar ham buzilgan bo'lishi mumkin. Tutqanoqlar turli shakllarda bo'lishi mumkin, ular oriyentatsiya buzilishi, g'alati takrorlanuvchi harakatlar, ongni yo'qotish yoki konvulsiyalar sifatida namoyon bo'ladi. Afaziya - bu nutq va tilni tushunishning buzilishi bilan tavsiflangan kasalliklar guruhi. Retseptiv afaziya tushunishning buzilishiga olib keladi. Ekspressiv afaziya esa nutqda so'zlarni g'alati qo'llashda, qisman iboralar, ajratilgan gaplar va to'liq bo'lmagan jumlalardan foydalanishda namoyon bo'ladi.
Sabablari
Miya atrofiyasining rivojlanish shakli va tezligi bu holatga olib keluvchi kasallikka bog'liq.
Kasalliklar
thumb| Pik kasalligida miya atrofiyasi
Infeksiyalar
Infeksion agent yoki unga yallig'lanish reaksiyasi neyronlarni va ularning aksonlarini yo'q qilganda yuzaga keladi, bularga quyidagilar kiradi.
Neyrofilamentning yengil zanjiri
Orqa miya suyuqligi (likvor) - bu faqat miya va orqa miyada joylashgan suyuqlik bo'lib, miya bo'limlari orasida aylanib, qo'shimcha himoya qatlamini ta'minlaydi. Tadqiqotlar shuni ko'rsatdiki, likvor va plazmadagi biomarkerlar miyaning turli qismlarida mavjudligi uchun kuzatilishi mumkin va ularning mavjudligi bizga miya atrofiyasi haqida xabar berishi mumkin. Bitta tadqiqotda Altsgeymer kasalligi bilan og'rigan bemorlarda neyrofilament yengil zanjiri deb nomlangan biomarkerlarning ustunligi aniqlangan. Neyrofilament yengil zanjiri miyada joylashgan hujayralar-neyronlarning o'sishi va shoxlanishida muhim bo'lgan oqsildir. Altsgeymer kasalligida neyronlar ishlashni to'xtatadi yoki neyrodegeneratsiya deb ataladigan jarayon natijasida o'ladi. Neyrofilament yengil zanjirini kuzatish orqali tadqiqotchilar ushbu neyrodegeneratsiyani ko'rishlari mumkin, bu tadqiqot Altsgeymer bilan og'rigan bemorlarda miya atrofiyasi va keyinchalik idrok pasayishi bilan bog'liqligini ko'rsatdi. Neyrogranin (uzoq muddatli potensiallik va xotirada muhim bo'lgan oqsil) kabi boshqa biomarkerlarning miya atrofiyasi bilan bog'liqligi ham kuzatilgan, ammo bunda neyrofilament yengil zanjiri eng katta assotsiatsiyaga ega.
Instrumental tekshiruvlar
thumb|400x400px| Miya atrofiyasining turli darajali tizimlariga ega bo'lgan miya KT ( giruslar hajmining pasayishi va egatlarning ikkilamchi kattalashishi sifatida ko'riladi) : - o'rta chakka bo'lagi atrofiyasi (MTA) - orqa atrofiya (PA) - Frontal kortikal atrofiya (fGCA) KT va MRT ko'pincha miya atrofiyasi uchun miyani kuzatish uchun ishlatiladi. Kompyuter tomografiyasi rentgen nurlari yordamida miyaning kesma tasvirlarini oladi, MRT esa magnit maydondan foydalanadi. Ikkala usul bilan, vaqt o'tishi bilan miya hajmining yo'qolishini aniqlash uchun bir nechta tasvirlarni solishtirish mumkin.
Gidrosefaliyadan farqi
Miya atrofiyasini gidrosefaliyadan ajratish qiyin bo'lishi mumkin, chunki miya atrofiyasi ham, gidrosefaliya ham likvor hajmining ko'payishi bilan kechadi. Miya atrofiyasida likvor hajmining bu ortishi kortikal hajmning pasayishi natijasida yuzaga keladi. Gidrosefaliyada hajmning oshishi likvorning o'zi tufayli sodir bo'ladi.
Davolash
Miya atrofiyasini odatda oldini olish mumkin emas. Biroq, atrofiya xavfini kamaytirish uchun quyidagi choralarni ko'rish mumkin:
Miya atrofiyasining qaytarilishi
Miya atrofiyasining aksariyati qaytarilmas deb aytilsa-da, yaqinda o'tkazilgan tadqiqotlar har doim ham shunday emasligini tasdiqladi. AKTG bilan davolangan bola dastlab atrofiyani ko'rsatdi, ammo davolanishdan to'rt oy o'tgach, miya yana normal bo'lib ko'rindi.
Yuqorida aytib o'tilganidek, surunkali alkogolizm miyaning jiddiy shikastlanishiga olib keladi. Spirtli ichimliklarni iste'mol qiluvchilar bosh miyasining peshona bo'lagi va miyachasidagi yaqqol kichrayishi harakatlantiruvchi va psixomotor funksiyalarning jiddiy buzilishi bilan namoyon bo'ladi. Biroq, tadqiqotlar shuni ko'rsatadiki, bu miya shikastlanishlarining ba'zilari abstinensiya bilan qisman qaytariladi. Spirtli ichimliklarni iste'mol qilishni to'xtatishga javoban, kulrang va oq moddalarning tanalari, shu jumladan bosh miya po'stlog'i, limbik tizim (amigdala, gipokamp, talamus), miyacha va miya sopi miya hajmining umumiy o'sishini ko'rsatdi. Xuddi shunday, qorinchalar kengayishi - bu atrofdagi miya mintaqalarining atrofiyasini aks ettiradi - spirtli ichimliklardan voz kechgan odamlarda ham kamayadi. Davomiy saqlangan hushyorlikdan so'ng, lateral va uchinchi qorinchalarning hajmi kamaydi va ishlamay qolganlar ish xotirasi va muvozanatni yaxshilanishini ko'rsatdi. Nihoyat, davomiy hushyorlik bilan miya hajmining tiklanishi uchun dalillar neyropsixologik ko'rsatkichlarning yaxshilanishi bilan qo'llab-quvvatlanadi. Nazorat guruhi ishtirokchilari bilan taqqoslaganda, alkogolizmdan voz kechgan bemorlar kognitiv, hissiy va motor funksiyalarini, shu jumladan abstraksiya, xotira, vizual-fazoviy qobiliyat, yurish va muvozanatni baholash testlarida sezilarli darajada yaxshi natijalarga erishdilar. Aytish joizki, qisqa muddatli voz kechish tizimli va funksional tiklanishni ta'minlash uchun yetarli bo'lsa-da, alkogol bilan bog'liq ba'zi miya o'zgarishlari hatto uzoq muddatli hushyorlikdan keyin ham davom etishi mumkin.
Aqiqa
Yangi tugʻilgan chaqaloqning boshidagi tukini „Aqiqa“ deyiladi. Alloh taologa shukr maʼnosida tugʻilgan chaqaloq uchun qurbonlik qilishni ham aqiqa deyiladi. Ushbu marosimning asl nomi „Nasiqa“dir. Aqiqa Hanafiy fiqhida muboh va goʻzal amaldir.
Aqiqa (arab.- „chaqaloq sochini olish, qurbonlik soʻyish“) — musul-mon oilalarida yangi tugʻilgan bolaga ism qoʻyish va „qorin sochi“ (bolaning tugʻilgandagi sochi)ga qaychi urish bilan bogʻliq odat. Johiliyat davridagi turli maʼbud va maʼbudalarga atab qilinadigan kurbonliklar oʻrniga musulmon oilasida farzand tugʻilganligining shukronasi sifatida bir qoʻy soʻyib (imkoniyatga karab) A. marosimini oʻtkazishlik joriy etilgan. Islom anʼanasida A.ni chaqaloq tugʻilgan kunning 7 yoki 14, yoxud 21 kunlari oʻtkazish tavsiya etiladi. Bu kunlarda A. oʻtkazilmay qolinsa, soʻng qaysi kun-da, qachon amalga oshirilsa ham vazifa bajarilgan hisoblanaveradi.
Aqiqa qurboni farzand tugʻilgandan boshlab voyaga etguncha qilinishi mumkin, faqat ettinchi kuni qurbonlik soʻyilishi koʻproq fazilatlidir. Farzand tugʻilgach ettinchi kuni unga ism qoʻyiladi va sochini olib, chiqqan sochi ogʻirligida oltin yoki kumush sadaqa qilinadi. Aqiqa qurbonligi uchun bir qoʻy soʻyilishi etarlidir. Oʻgʻil farzand uchun ikkita qoʻy soʻyilishi kerak degan qarashlar ham mavjud.
„Rasuli Akram sallallohu alayhi vasallam bizlarga oʻgʻil farzand uchun ikkita, qiz farzand uchun bir qoʻyni aqiqa sifatida qurbon qilishimizni buyurdilar“ Ibn Moja, 3163-hadis.
Yana hazrati Oisha roziallohu anhumadan qilingan rivoyatga koʻra Paygʻambarimiz sallallohu alayhi vasallam nabiralari Hasan va Husanlar (r.a) tugʻilgach ettinchi kuni aqiqa qurbonligi soʻydirib, ularga ism qoʻyganlar. (Tajridi Sarih tarjimasi, XI, 401)
Islomdan avval johiliya davrida arab jamiyatida faqat oʻgʻil farzandlar uchun qurbonlik soʻyilar, qizlar uchun bunday marosim umuman oʻtkazilmas edi. Islom bunga chek qoʻyib, qiz farzandlar uchun ham eʼtibor berilishini taʼminladi.
Manbalar
http://uzislam.com
IC 2510
IC 2510 Antlia yulduz turkumidagi SBab tipli galaktikadir.
Colorina
Colorina Italiyaning Lombardia mintaqasida joylashgan kommunadir. Sondrio provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 17 km2. 1452 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Jonvelle
Jonvelle Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Haute-Saône departamenti Vesoul tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
171 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 13,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,6 km2. Dengiz sathidan 226 – 353 m balandlikda joylashgan.
IC 2509
IC 2509 Sekstant yulduz turkumidagi * (yulduz) tipli yulduzdir.
Emerkingen
Emerkingen Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Alb-Donau-Kreis tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,40 km2. Aholisi — 852 kishi (2010).
Hududi
Emerkingenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Arzembouy
Arzembouy Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Nièvre departamenti Cosne-Cours-sur-Loire tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
92 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 7,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,1 km2.
Kettering (Ohio)
Kettering AQShning Ohio shtatida joylashgan shahardir. Montgomery, Greene County, Ohio|Greene okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
56163 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 1188,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 48,4 km2. Shundan 48,4 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 307 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Kettering manzarasi.
Tropik havo massalari
Tropik havo massalari -yil davomida tropik va subtropik kengliklarda uyushib, quyi kengliklardan yuqori kengliklarga harakatlanadigan havo massalari. Harorati yozda yuqori, materiklar ustidagi havosi quruq, yuqori bosimli 30° shu kabi va 30° j. k. atrofida kuzatiladi. Yozda Oʻrta Osiyoda, Qozogʻistonning janubida uyushadigan havo Tropik havo massalari m. hisoblanadi. Tropik havo massalari m. egallagan joylarda atmosfera bosimi yuqori havoning pastlama harakati ustun boʻladi, yil boʻyi havo juda issiq va yogʻin kam yogʻadi.
Buchkirchen
Buchkirchen Avstriyaning Yuqori Avstriya yerida joylashgan shaharchadir. Wels-Land (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 32 km2. 3659 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Tropik havo massalari
Dengiz va quruqlikdagi Tropik havo massalari m. farqlanadi. Dengizdagi Tropik havo massalari m. nisbatan yuqori temperaturasi va nisbiy namligi, beqaror stratifikatsiyasi va maydalab yogʻin yogʻishi bilan izohlansa, quruqlikdagi Tropik havo massalari m. yozda oʻzining yuqori temperaturasi, nisbiy namligining pastligi va barqaror stratifikatsiyasi, nihoyat changning koʻpligi bilan ajralib turadi.
Cetina (Zaragoza)
Cetina (Zaragoza) Ispaniyaning Aragón mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zaragoza provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 78.91 km2. Aholisi — 697 kishi (2010).
Lake Helen (Florida)
Lake Helen AQShning Florida shtatida joylashgan shahardir. Volusia County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
2790 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 11,2 km2. Shundan 10,9 km2 quruqlik, 0,3 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 21 m balandlikda joylashgan.
Weibern (Oberösterreich)
Weibern  Avstriyaning Yuqori Avstriya yerida joylashgan kommunadir. Grieskirchen (okrug) provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 17.4 km2. 1611 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Großröda
Großröda Germaniyaning Turingiya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Altenburger Land tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 2,67 km2. 225 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Großrödaning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Ozarbayjon — Latviya munosabatlari
Ozarbayjon — Latviya munosabatlari Ozarbayjon Respublikasi va Latviya Respublikasi oʻrtasidagi siyosiy, ijtimoiy-iqtisodiy va madaniy sohalardagi ikki tomonlama munosabatlarni nazarda tutadi. 2005-yildan beri Ozarbayjonning Riga shahrida vakolatxonasi bor, Latviyaning Bokuda elchixonasi bor. Latviyaning Ozarbayjondagi elchisi Dainis Garancs. Javansher Oxundov — Ozarbayjonning Latviyadagi elchisi.
Ikki davlat hukumatlar, parlamentlar, mahalliy hokimiyatlar va boshqalar darajasida hamkorlikni amalga oshiradi. Xalqaro maydonda mamlakatlar oʻrtasidagi hamkorlik turli xalqaro tashkilotlar: Yevropa Kengashi, Yevropada Xavfsizlik va Hamkorlik Tashkiloti, Qora dengiz Iqtisodiy Hamkorlik Tashkiloti va boshqalar doirasida amalga oshiriladi.
Diplomatik munosabatlar
Ozarbayjon hukumati 1991-yil 30-avgustda Latviya mustaqilligini tan oldi. Latviya hukumati 1992-yil 8-yanvarda Ozarbayjon mustaqilligini tan oldi. Ozarbayjon va Latviya oʻrtasida diplomatik munosabatlar 1994-yil 11-yanvarda oʻrnatilgan. Ozarbayjon va Latviya oʻrtasida 43 ta hujjat imzolangan. 2017-yil iyul oyida hujjatlarni imzolash marosimi boʻlib oʻtdi, unda Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev va Latviya Prezidenti Raymond Veyonis „Ozarbayjon Respublikasi va Latviya Respublikasi oʻrtasida strategik sheriklik oʻrnatish toʻgʻrisida qoʻshma deklaratsiya“ni imzoladilar.
Iqtisodiy hamkorlik
2017-yilda taʼlim, transport, qurilish nazorati kabi qator yoʻnalishlarda qoʻshma faoliyatni amalga oshirish boʻyicha tarmoq shartnomalari imzolandi. 2018-yil 23-iyuldan boshlab Riga shahrida Ozarbayjon savdo uyi faoliyat yuritmoqda. 2018-yilning birinchi yarmida oʻzaro tovar ayirboshlash hajmi 15,5 million yevroni tashkil etdi, bu esa savdo hajmining 2017-yilga nisbatan 20 foizga oshganidan dalolat beradi. Latviya kompaniyalari Ozarbayjonda moliya, konsalting, yurisdiksiya, transport, logistika, mashinasozlik, axborot texnologiyalari, telekommunikatsiyalar, arxitektura, oziq-ovqat ishlab chiqarish, farmatsevtika, turizm, taʼlim va boshqalar kabi sohalarda faoliyat yuritmoqda. Ulgurji savdo, transport, konsalting va boshqalar kabi qator sohalarga sarmoya kiritilmoqda. Ozarbayjondan Latviyaga meva-sabzavot mahsulotlari, poliz ekinlari, qayta ishlangan qishloq xoʻjaligi mahsulotlari va boshqalar eksport qilinadi. Oʻz navbatida Latviyadan Ozarbayjonga chorvachilik mahsulotlari, goʻsht va sut mahsulotlari va boshqalar keltiriladi. Veterinariya va fitosanitariya sohasida qator shartnomalar tuzish rejalashtirilgan. 2018-yilda Davlat bojxona qo‘mitasi raisi Safar Mehtiev va Latviyaning Ozarbayjondagi elchisi Yuris Maklakov o‘rtasidagi muzokaralar chog‘ida birlamchi maʼlumotlar almashinuvi bo‘yicha shartnoma tuzish zarurligi taʼkidlangan edi. 2019-yilda „Latviya temir yo‘li“ davlat aksiyadorlik jamiyati" Ozarbayjon temir yo‘llari" yopiq aksiyadorlik jamiyati rahbariyatiga „Bizon“ loyihasiga qo‘shilishni taklif qildi. Loyihaning mohiyati Ozarbayjondan Latviyaga tovarlarni eksport qilish va tranzit qilishdan iboratdir. Mamlakatlar oʻrtasida toʻqimachilik mahsulotlarini birgalikda ishlab chiqarish rejalashtirilgan. 2007-yilda 21 ta qoʻshma Ozarbayjon — Latviya kompaniyasi mavjud edi. Hozirda ularning soni 40 tadan oshadi. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Savdo boshqarmasi (COMTRADE) statistik maʼlumotlariga koʻra, 2019-yilda Ozarbayjon Latviyadan 127 ming AQSh dollari miqdorida gilam va boshqa toʻqimachilik pol qoplamalarini import qilgan.
Turizm
Ozarbayjon va Latviya oʻrtasida toʻgʻridan-toʻgʻri havo qatnovi mavjud. 2017-yilning fevralida Elmar Mammadyarov va Latviya tashqi ishlar vaziri Edgars Rinkevichs xizmat pasporti egalarini vizasiz bo‘lish to‘g‘risidagi kelishuvni imzolagan edi.
Madaniy aloqalar
1988-yildan Rigada „Latviya — Ozarbayjon“ („AZERI“) madaniyat uyushmasi faoliyat yuritadi. Ushbu jamiyatning huquqiy asosini „jamoat tashkilotlari va birlashmalari toʻgʻrisida“gi va „Latviya milliy va etnik guruhlarining erkin rivojlanishi va ularning madaniy avtonomiyaga boʻlgan huquqi toʻgʻrisida“gi qonunlar, shuningdek, Latviya Respublikasi Konstitutsiyasi tashkil etadi. 2016-yilda Latviya universiteti kutubxonasida „Ozarbayjon burchagi“ madaniy-axborot markazi ochiladi. 2018-yilda yetti nafar ozarbayjonlik Riga oliy yuridik maktabining Yevropa huquqi va iqtisodiyoti bo‘yicha turli dasturlarida ishtirok etgan. Ayni paytda Latviyadagi oliy o‘quv yurtlarida ozarbayjonlik 170 dan ortiq talaba tahsil olmoqda.
Boshqa hududlar
2020-yil yanvar oyida Ozarbayjon transport, kommunikatsiyalar va yuqori texnologiyalar vaziri Ramin Guluzade Latviyaning Ozarbayjondagi elchisi bilan uchrashdi. Uchrashuvda telekommunikatsiyalar, Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari (AKT), yuqori texnologiyalar, havo yuklarini yetkazib berish va boshqa sohalardagi hamkorlik istiqbollari muhokama qilindi.
Havolalar
Ozarbayjonning Latviyadagi elchixonasi Latviyaning Ozarbayjondagi elchixonasi „Latviya-Ozarbayjon“ madaniyat uyushmasi
Braziliya Milliy kutubxonasi
Biblioteca Nacional do Brasil (inglizcha: National Library of Brazil) — Braziliya bibliografik va hujjatli merosining depozitariysi hisoblanadi. U 1822-yildan 1960-yilgacha Braziliyaning poytaxti Rio-de-Janeyroda, aniqrogʻi Cinelândia maydonida joylashgan.
Lotin Amerikasidagi eng katta kutubxona va u dunyoda yettinchi oʻrinda turadi. Kutubxonaning toʻplamlari 9 millionga yaqin buyumlarni oʻz ichiga oladi. U Lotin Amerikasida birinchi kutubxonashunoslik kurslarini tashkil etdi va xodimlari kutubxona xizmatlarini modernizatsiya qilish, jumladan, onlayn maʼlumotlar bazalarini ishlab chiqishga rahbarlik qildilar.