cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yumshoq kuch (roman)
3-bob
Osiyoga kelsak, Nay Xitoy va Yaponiya kabi davlatlar global taʼsirini kuchaytirish uchun yumshoq kuch strategiyalaridan qanday foydalanganliklarini oʻrganadi. Xitoy oʻz tili (mandarin), oshxonasi (xitoy taomlari), anʼanaviy sanʼati (Kung-fu) va konfutsiy qadriyatlarini dunyo miqyosida targʻib qilish orqali madaniy diplomatiyaga katta sarmoya kiritdi. Shu bilan birga, Yaponiya oʻzining mashhur madaniyatini (anime va video oʻyinlar) butun dunyo boʻylab muvaffaqiyatli eksport qildi. Ikkala davlat ham yumshoq kuchlarini oshirish ularning qattiq quvvat imkoniyatlarini toʻldirishi mumkinligini tan oldi.
Nayning soʻzlariga koʻra, yumshoq kuchdan foydalanishda nodavlat tashkilotlar (NNT) ham muhim rol oʻynaydi. Uning taʼkidlashicha, nodavlat notijorat tashkilotlari koʻpincha inson huquqlari, atrof-muhitni muhofaza qilish, qashshoqlikdan xalos boʻlish va hokazolar bilan bogʻliq sabablarni qoʻllab-quvvatlab, obroʻ qozonishadi. Bu orqali ular jamoatchilik fikriga va ichki va xalqaro miqyosda siyosat ishlab chiqishga taʼsir koʻrsatishi mumkin. Nyening taʼkidlashicha, NNTlarning yumshoq kuchi ularning jamoat yordamini jalb qilish qobiliyatidan kelib chiqadi, bu esa hukumatlarni chora koʻrish yoki siyosatni oʻzgartirishga majbur qilishi mumkin.
4-bob
Kitobning 4-bobida muhokama qilingan jihatlardan biri jilovlangan yumshoq kuch gʻoyasidir. Nay tushuntiradiki, yumshoq kuch boshqalarga taʼsir qilish uchun samarali vosita boʻlishi mumkin, lekin u koʻpincha madaniy farqlar, til toʻsiqlari va turli qadriyatlar kabi turli omillar bilan cheklanadi. Bu cheklovlar mamlakatning yumshoq kuchini samarali loyihalash qobiliyatini cheklashi mumkin.
Kitob shuningdek, mamlakatlarning yumshoq kuchdan diplomatiya vositasi sifatida foydalanishga boʻlgan dastlabki urinishlarini oʻrganadi. Nay Buyuk Britaniya va Fransiya kabi davlatlar oʻzlarining madaniy va intellektual boyliklaridan boshqa mamlakatlar ustidan taʼsir oʻtkazish uchun foydalangan tarixiy misollarni taʼkidlaydi. Uning taʼkidlashicha, bu dastlabki urinishlar xalqaro munosabatlarda yumshoq kuchning ahamiyatini tushunish uchun zamin yaratdi.
Axborot texnologiyalari davrida Nay yumshoq kuchning ortib borayotgan ahamiyatini taʼkidlaydi. Aloqa texnologiyalari rivojlanishi bilan gʻoyalar chegaralar boʻylab tez tarqalishi mumkin, bu esa mamlakatlar uchun yumshoq energiya resurslaridan samarali foydalanishni hal qiluvchi ahamiyatga ega qiladi. Nay global rivoyatlarni shakllantirish va ularning taʼsirini kuchaytirish uchun mamlakatlar oʻzlarining madaniy mahsulotlari, mediya platformalari, taʼlim muassasalari va qadriyatlaridan qanday foydalanishi mumkinligini muhokama qiladi.
Kitobda davlatning yumshoq kuchini oshirishda xalq diplomatiyasining roli ham taʼkidlangan. Nayning tushuntirishicha, xalq diplomatiyasi chet el jamoatchiligi bilan madaniy almashinuvlar, taʼlim dasturlari va ommaviy axborot vositalari orqali turli kanallar orqali muloqot qilishni oʻz ichiga oladi. Oʻz qadriyatlari va siyosatini xorijiy auditoriyaga samarali yetkazish orqali mamlakat oʻzining yumshoq kuchini oshirishi va boshqa davlatlar oʻrtasida ijobiy tasavvur hosil qilishi mumkin.
Nay, shuningdek, Amerikaning yumshoq kuch xalq diplomatiyasiga nisbatan Yaqin Sharq mintaqasiga ham toʻxtalib oʻtadi. U Qoʻshma Shtatlar turli omillar, jumladan, tarixiy shikoyatlar, siyosiy keskinliklar va madaniy tafovutlar tufayli ushbu mintaqada oʻzining yumshoq kuchini samarali loyihalashda qanday qiyinchiliklarga duch kelganini muhokama qiladi. Nay mintaqadagi Amerika yumshoq kuchini yaxshilash uchun mahalliy kontekstlarni tushunish va Yaqin Sharq jamiyatlari bilan hurmat va nozik tarzda hamkorlik qilish muhimligini taʼkidlaydi.
Kitobning 4-bobi Amerikaning yumshoq kuchi xalq diplomatiyasining kelajakdagi istiqbollarini oʻrganadi. Nay Qoʻshma Shtatlar taʼlim, innovatsiyalar va iqlim oʻzgarishi va qashshoqlik kabi global muammolarni hal qilish kabi sohalarga eʼtibor qaratish orqali oʻzining yumshoq kuchini oshirishi mumkinligini taklif qiladi. Uning taʼkidlashicha, bu jabhalarda yetakchilik qilish orqali Amerika oʻz taʼsirini tiklashi va global miqyosda yumshoq kuchini kuchaytirishi mumkin.
5-bob
Nay muhokama qiladigan jihatlardan biri Amerikaning yumshoq kuchini turli omillar tufayli cheklashdir. Uning qayd etishicha, bir tomonlamalik va agressiv tashqi siyosat Amerikaning jahon sahnasida jozibadorligi va ishonchining pasayishiga olib keldi. Yumshoq kuchning oqibatlarini hisobga olmagan holda qattiq kuchdan foydalanish Amerikaning boshqa mamlakatlarga ijobiy taʼsir koʻrsatish qobiliyatiga putur etkazdi.
Kitobda axborot texnologiyalari davri kontekstida yumshoq kuchning ahamiyati taʼkidlangan. Nayning taʼkidlashicha, kommunikatsiya texnologiyalaridagi yutuqlar mamlakatlarga oʻz gʻoyalarini global miqyosda loyihalashtirishni osonlashtirdi. Biroq, u, shuningdek, ulanishning ortishi bilan global rivoyatlarni shakllantirishda katta raqobat paydo boʻlishidan ogohlantiradi.
Nay tahlilida Yaqin Sharq ham muhim oʻrin tutadi. U mintaqaning boy madaniy merosidan qanday qilib Yaqin Sharq mamlakatlari tomonidan yumshoq kuch manbai sifatida foydalanish mumkinligini koʻrib chiqadi. Bundan tashqari, u Amerikaning Yaqin Sharqdagi tashqi siyosati uning yumshoq kuchiga qanday taʼsir qilganini muhokama qiladi va mintaqa bilan aloqa qilishda madaniy nuanslarni tushunish muhimligini taʼkidlaydi.
Nay Amerika yumshoq kuch xalq diplomatiyasi istiqbolini muhokama qiladi. Uning taʼkidlashicha, soʻnggi muvaffaqiyatsizliklarga qaramay, Amerika hali ham yumshoq kuch resurslariga, jumladan, jonli madaniyati, demokratik qadriyatlari va innovatsion gʻoyalariga ega. Biroq, u Amerikaning yumshoq kuchi samarali boʻlishi uchun uni izchil va ishonchli tashqi siyosatga moslashtirish kerakligidan ogohlantiradi.
Xulosa qilib aytganda, Jozef Nayning „Yumshoq kuch“ asarida kontseptsiyaning xalqaro munosabatlardagi roli har tomonlama tahlil qilingan. U yumshoq kuchdan qanday foydalanish mumkinligini oʻrganadi va global tasavvurlarni shakllantirishda qattiq va yumshoq kuch oʻrtasidagi muvozanatli yondashuv muhimligini taʼkidlaydi. Kitobda, shuningdek, axborot texnologiyalari hukmron boʻlgan dunyoda mamlakatlar oʻz strategiyalarini moslashtirish zarurligiga urgʻu berilgan.
Munozaralar
Jozef Nayning „yumshoq kuch“ kontseptsiyasi akademik va siyosiy doiralarda bahs va munozaralarga sabab boʻldi. Yumshoq kuch deganda millatning majburlash yoki kuch bilan emas, balki jalb qilish va ishontirish orqali boshqalarga taʼsir oʻtkazish qobiliyati tushuniladi. U mamlakatning madaniy, siyosiy va mafkuraviy jozibadorligini qamrab oladi.
Nayning yumshoq kuch kontseptsiyasi atrofidagi asosiy tortishuvlardan biri uning Amerika tashqi siyosatiga taʼsiridir. Tanqidchilarning taʼkidlashicha, Nayning yumshoq kuchga urgʻu berishi global siyosatni shakllantirishda harbiy kuch va iqtisodiy taʼsir kabi qattiq kuchning ahamiyatini eʼtiborsiz qoldiradi. Ularning taʼkidlashicha, kuchli harbiy yoki iqtisodiy poydevorsiz yumshoq kuchning oʻzi milliy manfaatlarni himoya qilish yoki tashqi siyosat maqsadlariga erishish uchun etarli emas.
Emppu Vuorinen
Erno “Emppu” Matti Juhani Vuorinen (24-iyun, 1978) fin musiqachisi, Nightwish guruhi gitarachisidir.
Yumshoq kuch (roman)
Munozaralar
Baʼzi tanqidchilar Qoʻshma Shtatlar oʻzining global hukmronligi va imperialistik tendentsiyalarni hisobga olgan holda haqiqatan ham yumshoq kuchdan foydalana oladimi yoki yoʻqmi degan savolga javob beradi. Skeptiklarning taʼkidlashicha, Amerika gegemonligi oʻz madaniyati va qadriyatlarining jozibadorligiga putur etkazadi, chunki u koʻpincha militarizm va interventsionizm bilan bogʻliq. Ular Amerikaning xorijdagi harakatlari, masalan, harbiy aralashuvlar yoki avtoritar rejimlarni qoʻllab-quvvatlashi uning yumshoq kuch salohiyatiga putur yetkazadi, deb daʼvo qilmoqda.
Global siyosatda yumshoq kuchdan samarali foydalanish mumkinmi, degan munozaralar mavjud. Tanqidchilarning taʼkidlashicha, turli xil madaniy qadriyatlarga ega boʻlgan mamlakatlar boshqa davlatning yumshoq kuch harakatlariga osonlikcha taʼsir qilmasligi mumkin. Ular yumshoq kuch raqiblar yoki turli madaniyatlarga ega boʻlganlarga taʼsir oʻtkazishdan koʻra, hamfikr mamlakatlarni jalb qilishda samaraliroq boʻlishi mumkinligini taʼkidlaydilar.
Jozef Nayning yumshoq kuch kontseptsiyasi xalqaro munosabatlarga oid munozaralarda jiddiy eʼtibor va eʼtirofga sazovor boʻlgan boʻlsa-da, u global siyosatning murakkab dinamikasi doirasida uning amaliyligi, samaradorligi va dolzarbligi boʻyicha munozaralarni keltirib chiqarishda davom etmoqda.
Iqtiboslar
©Usama bin Ladin
"Almashinuv dasturlari Sovet Ittifoqi uchun „Troya oti“ kabidir. Ular Sovet Ittifoqi qulashida nihoyatda katta ahamiyat kasb etadi hamda yillar mobaynida koʻplab insonlarni zaharlashda davom etadi"
©Oleg Kalugin
Collesano
Collesano Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Palermo provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 108 km2. 4254 nafar aholi istiqomat qiladi.
Davlat ro'yxati
Davlat roʻyxati yoki roʻyxat-II Hindiston Konstitutsiyasining 7-jadvalidagi 61 ta (101-Konstitutsiyaviy tuzatishdan keyin) subʼyektlar roʻyxatidir. Avvaliga, ushbu ro'yxatda 66 ta mavzu mavjud edi. Amerika Qo'shma Shtatlari, Shveytsariya yoki Avstraliyaning federal hukumatlaridan farqli o'laroq, Kanada federal hukumatida bo'lgani kabi, qoldiq vakolatlar markaziy hukumatda qoladi.
Agar shtatning qonun chiqaruvchi organi tomonidan qabul qilingan qonunning har qanday qoidasi parlament tomonidan qabul qilingan qonunning har qanday qoidasiga zid bo'lsa , parlament ham qabul qilish huquqiga ega bo'lsa yoki mavjud qonunning bir vaqtning o'zida ro'yxatga kiritilgan har qanday masalalarga tegishli har qanday qoidasi '''nomaqbul hisoblanadi. Shuningdek, parlament tomonidan qabul qilingan qonun o'sha shtatning qonun chiqaruvchi organi tomonidan qabul qilingan qonundan oldin yoki keyin qabul qilingan yoki, vaziyatga qarab, ustun bo'ladi va shtat qonun chiqaruvchi organi tomonidan qabul qilingan qonun ( jirkanchlik darajasi), nolga teng bo'ladi'''. Bu holatda istisno mavjud - "parlament tomonidan ilgari qabul qilingan qonun yoki ushbu masala bo'yicha amaldagi qonun qoidalariga zid ravishda, bir vaqtning o'zida ro'yxatga kiritilgan masala bo'yicha shtat qonun chiqaruvchi organi tomonidan qabul qilingan qonun. Keyin, agar Prezident ko'rib chiqish uchun saqlab qo'yilgan bo'lsa va uning roziligi olingan bo'lsa, ushbu shtatning qonun chiqaruvchi organi tomonidan qabul qilingan qonun ushbu shtatda ustuvor bo'ladi.
La Rivière (Gironde)
La Rivière Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Gironde departamenti Libourne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
321 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 100,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,2 km2.
Jukka Nevalainen
Jukka Antero "Julius" Nevalainen (talaffuzi: Yukka Antero "Yulius" Nevalainen; 21-aprel, 1978) fin musiqachisi, Nightwish hamda Sethian guruhlari dovulchisidir.
Fresno de la Ribera
Fresno de la Ribera Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zamora provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 13,22 km2. Aholisi — 395 kishi (2010).
La Neuville-en-Hez
Aholisi
904 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 32,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 28,2 km2. Dengiz sathidan 49 – 161 m balandlikda joylashgan.
201
Vafot etgan
🇷🇺
Villars-les-Dombes
Villars-les-Dombes Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Ain departamenti Bourg-en-Bresse tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
4190 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 170,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 24,6 km2. Dengiz sathidan oʻrtacha 263 – 295 m balandlikda joylashgan.
Donat (Graubünden)
Donat  Shveysariyaning Graubünden kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Hinterrhein (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 4.67 km2. 228 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Donatning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Lehsen
Lehsen Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Ludwigslust tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,75 km2. 346 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Indoneziya — Marokash munosabatlari
Indoneziya — Marokash munosabatlari Indoneziya va Marokash oʻrtasidagi ikki tomonlama diplomatik munosabatlardir hisoblanadi. Bu mamlakatlarda aholining katta qismi musulmonlar tashkil etadi. Indoneziya dunyodagi eng koʻp musulmonlar isteʼqomat qiluvchi davlati hisoblanadi. Ikkala davlatda ham bir xil separatizm va terrorizm muammolariga duch kelayotganini taʼkidlaydi. Davlatlar Jahon savdo tashkiloti (JST), Qoʻshilmaslik harakati va Islom hamkorlik tashkiloti (IHT) aʼzolaridir.
Lehsen
Hududi
Lehsenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Indoneziya — Marokash munosabatlari
Tarixi
Mamlakatlar oʻrtasidagi tarixiy aloqalarning oʻrnatilishi XIV asrga toʻgʻri keladi, marokashlik sayohatchi Ibn Battuta 1345-yilda hozirgi Ache, Sumatra shimolidagi Pasey sultonligi saroyiga tashrif buyurgan. Oʻz eslatmalarida u Paseya sultoni diniy vazifalarni bajarishi va Muhammad ash-Shofi’iy mazhabiga rioya qilishini koʻrsatadi. Oʻsha paytda Pasey sharqdagi soʻnggi islom davlati edi, chunki uning sharqida boshqa hech bir hudud musulmon hukmdori tomonidan boshqarilmagan. Ibn Battuta bu shaharda ikki haftaga yaqin mehmon boʻlib turdi, soʻng sulton uni zarur ashyolar bilan taʼminladi.
1955-yilda Indoneziya Bandung konferentsiyasini tashkil qildi, u yerda Osiyo va Afrika davlatlarining mustaqilligi va dekolonizatsiyasiga chaqirdi. 1956-yil 18-noyabrda Marokash Fransiyadan mustaqillikka erishdi. 1960-yil 19-aprelda Indoneziya va Marokash oʻrtasida rasmiy diplomatik munosabatlar oʻrnatildi. 1960-yil 2-mayda Indoneziyaning birinchi prezidenti Sukarno Rabotga keldi va u yerda Marokash qiroli Muhammad V bilan muzokaralar olib bordi. 2008-yilda Indoneziya tashqi ishlar vaziri Hasan Virayuda Rabotga tashrif buyurdi. 2009-yil mart oyida Marokash Bosh vaziri Abbos El-Fassi Jakartaga tashrif buyurdi.
1990-yil 21-sentyabrda Jakarta va Kasablanka (Aholisi boʻyicha Marokashning eng yirik shahri) birodarlik shartnomasini imzoladilar Ikki davlat oʻrtasidagi doʻstlikni rivojlantirish maqsadida Janubiy Jakartadagi savdo va biznes markazlari bilan mashhur boʻlgan „Jalan Kasablanka“ markaziy koʻchasiga Kasablanka nomi berildi. Boshqa tomondan, Marokash poytaxti Rabatda 1960-yilda uning tashrifi munosabati bilan Sukarno nomi bilan xiyobonga nom berildi.
Savdo
Mamlakatlar o‘rtasidagi tovar ayirboshlash hajmi 2003-yildagi 35,99 million AQSH dollaridan 2008-yilda 109,31 million AQSh dollariga yetdi. Marokashning Indoneziyaga eksporti: fosfatlar (oʻgʻitlar ishlab chiqarish uchun asosiy material), oʻgʻitlar, kimyoviy moddalar, temir va poʻlat sotadi. Indoneziyaning Marokashga eksporti: qahva, tabiiy kauchuk, shisha idishlar, palma yog'i, ziravorlar, choy, mebel va kiyim-kecha.
Zangiota
Zangiota (asl ismi Oyxoʻja ibn Toshxoʻja) (7—1258) — avliyo, tasavvning taniqli vakili.
Zangi Ota O'rta Osiyo Islom olamida ko'zga ko'ringan mutafakkir va donishmandlardan biri bo'lib, faqat Movarounnahrdagina emas, balki Xuroson Xalqlari orasida ham mashhur bo'lganlar.
Arslonbobning avlodi (avarasi). Ul zot XII asrning oxirlarida Toshkent shahrining Samarqand darvoza koʻchasidagi Zangiota mahallasida tugʻilib oʻsgan degan taxmin bor. Arab naslidan, qora tanli boʻlganligi uchun zangi (zanji), hurmat yuzasidan va oliy himmatligi uchun Zangibobo Himmatiy deb atashgan. 3 yoshligida otasidan taʼlim oldi. Otasi vafotidan keyin Ahmad Yassaviynpnt xalifasi va shogirdi boʻlmish Hakim ota (Sulaymon Boqirgʻoniy) huzuriga bordi. Bir necha yil uning mulozamatida boʻlib, undan yassaviylik tariqati sirasrorlari, odobini oʻrgandi va bu tariqatning yetuk namoyandasi boʻlib yetishdi. Soʻng oʻz vatani — Shosh viloyatiga qaytib kelib, aholini ilohiy-axloqiy, tasavvufiy yoʻlyoʻriklar bilan tarbiyalashga kirishdi, koʻplab mutasavviflar tayyorladi. Z.ning butun hayoti Movarounnahr xalqlarining ogʻir va dahshatli davriga toʻgʻri keldi. Moʻgʻul istilochilari mamlakatni xonavayron qilib, xalq ommasini kullik iskanjasiga solgan bir paytda 3. va uning izdoshlari xalq orasida vatanparvarlik, mehnatsevarlik, adlu insof, poklik, yaxshilik, mehrshafqat, xudojoʻylik kabi umuminsoniy gʻoyalarni targʻib qildi. Zangi Otaning murid va shogirdlari, xususan, Uzun Hasanota, Sayyidota, Sadrota va Badrota Dashti Qipchoq oʻzbeklari, Volgaboʻyi va Ural togi etaklaridagi tatar va boshqirdlar orasida islom dinining yoyilishiga hissa qoʻshdi. Podachilik qilib, halol rizq topib hayot kechirgan. Namoz va zikrni kanda qilmagan. Zangi Otaning karomatlari va fazilatlarini Xoʻja Ahror, shoirlar Maxtumquli, Kamiy Toshkandiy va b. tilga olib, sheʼr va xotiralar yozib qoldirganlar, xalq rivoyatlar toʻqigan. Baʼzi manbalarga koʻra, ustozi Hakim ota vafotidan soʻng uning xotini Anbar bibini nikohiga olib, undan bir necha farzand koʻradi. Farzandlar ham u kabi eʼtiqodli, insofli kishilar boʻlib yetishadilar, xalqni haqiqat yoʻliga boshlashda rahnamolik qiladilar va Anbar bibining qabri Zangiota tumanidati Zangiota qishlogʻida dafn etilgan mozor yonida masjid va Madrasa qad koʻtargan. Bu joy ziyoratgoh hisoblanadi (qarang Zangiota majmuasi).
Brugnac
Brugnac Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Lot-et-Garonne departamenti Marmande tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
167 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 11,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 14,6 km2.
Mantiqiy xatolar
Mantiqiy xatolar — muhokama yuritish jarayonida mantiq qonunlari va qoidalarining buzilishi yoki ularga amal qilmaslik natijasida vujudga keluvchi notoʻgʻri fikrlar. Quyidagilar Mantiqiy xatolarning kelib chiqishiga sabab boʻladi: a) toʻgʻri tafakkur yuritishga xos asosiy krnunlarning (ayniyat, ziddiyat, yetarli asos, uchinchisi istisno krnunlari) talablari bajarilmasligi; b) tushunchalarning notoʻgʻri taʼriflanishi; c) xulosa chiqarish qoidalarining buzilishi. Mantiq ilmida isbotlash va rad etish qoidalarining buzilishi bilan bogʻliq Mantiqiy xatolar alohida oʻrganiladi. Bu xatolar 3 turga boʻlinadi: 1) tezisga; 2) asosga; 3) isbotlash usuliga aloqador boʻlgan xatoliklar. Tezisga taallukli xatoliklar „tezisni almashtirish“ deb ataladi. Asosga taallukli xatoliklar „xato fikrlarga chin deb asoslanish“, „asoslarni avvaldan taxminlash“ bilan bogʻliq. Isbotlash usuli bilan bogʻliq xatolik tezisga aloqador boʻlmagan dalillar asoslanilganda, xulosa chiqarish qoidalari buzilganda vujudga keladi.
Sami Vänskä
Sami Vänskä (talaffuzi: Sami Vyanskya; 26-sentabr, 1976) fin musiqachisi va Nightwish guruhining sobiq gitarachisidir.
NGC 3858
NGC 3858 Crater yulduz turkumidagi Sa tipli galaktikadir.
Ugento
Ugento Italiyaning Apuliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Lecce provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 98 km2. 12 037 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
NGC 3858
Ushbu obyektni Francis Leavenworth 1885-6-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
202
Vafot etgan
🇷🇺
Lakeville (Minnesota)
Lakeville AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. Dakota okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
55954 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 599,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 97,98 km2. Shundan 93,39 km2 quruqlik, 4,58 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 296 m balandlikda joylashgan.
Contessa Entellina
Contessa Entellina Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Palermo provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 136 km2. 1981 nafar aholi istiqomat qiladi.
Chalco (Nebraska)
Chalco AQShning Nebraska shtatida joylashgan shahardir. Sarpy County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
10736 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 7,5 km2. Shundan 7,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Pajusti
Pajusti kichik tuman (alevik) Estoniya shimolidagi Lääne-Viru okrugida. Bu Vinni Parishning maʼmuriy markazi.
Mantiqiy xulosa
Mantiqiy xulosa - bir va un dan ortiq chin mulohazalardan maʼlum qoidalar yordamida yangi bilimlarni keltirib chiqarish. Xulosa chiqarish jarayoni asoslardan xulosaga mantiqan oʻtishdan tashkil topadi. Mantiqiy xulosa chikarish uchun asoslar chin boʻlishi, bir-biri hamda xulosa bilan mantiqan bogʻlangan boʻlishi shart. Xulosa asoslari bilan xulosaning mantiqan bogʻliq boʻlishi xulosa chiqarish qoidalarida qayd qilingan boʻladi. Mantiq ilmida fikrning harakat yoʻnalishiga koʻra, deduktiv xulosa chiqarish, induktiv xulosa chiqarish va analogiya (oʻxshatish) orqali xulosa chiqarish turlari oʻrganiladi. Mantiqiy xulosa chiqarishning har bir turiga xos boʻlgan qoidalar mavjud boʻlib, ularning buzilishi xulosaning xato boʻlishiga olib keladi (yana qarang Mantshiy xatolar).
Mantiqiy qonunlar
Mantiqiy qonunlar - insonning tafakkuriga, fikr yuritish jarayoniga xos boʻlgan qonunlar. Mantiyey qonun tushunchasi fikrlar orasidagi zaruriy bogʻlanishni anglatadi. Mantiqiy qonunlar faqat tafakkurda amal qiladi va fikrning toʻgʻri tuzilishini, uning aniq, izchil, ziddiyatsiz asoslangan boʻlishini taʼminlaydi. Tafakkur qonunlari obyektiv voqelikning inson miyasida uzoq vaqt davomida aks etishi natijasida vujudga kelgan, ularda insonning ijtimoiy ishlab chiqarish faoliyatining koʻp asrlik tajribasi qayd etilgan. Mantiqiy qonunlar mantiq ilmida oʻrganiladi. Mantiqiy qonunlar, asosan, toʻrtta: ayniyat qonuni, ziddiyat qonuni (baʼzi adabiyotlarda ziddiyatsizlik qonuni deb ataladi), uchinchisi istisno qonuni, yetarli asos qonuni. Ulardan dastlabki uchtasini Aristotel birinchi boʻlib taʼriflab bergan. Turtinchisini V. Leybnits kashf etgan. Mantiqiy qonunlarga amal qilish voqelikni bilishning muhim shartlaridan biri boʻlib, toʻgʻri xulosa chiqarishga yordam beradi.
Corleone
Corleone Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. 11373 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
2005-yil yanvar oyida vafot etganlar
Quyida 2005-yil yanvar oyida vafot etganlar roʻyxati keltirilgan.
203
Vafot etgan
🇷🇺
Fuentesecas
Fuentesecas Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zamora provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 14,60 km2. Aholisi — 69 kishi (2010).
Fullerton (Shimoliy Dakota)
Fullerton AQShning Shimoliy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Dickey okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
54 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 53,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 1,01 km2. Shundan 1,01 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 440 m balandlikda joylashgan.
Rexingen
Aholisi
183 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 79,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,3 km2. Dengiz sathidan 233 – 279 m balandlikda joylashgan.
Andaboy (Mascho)
Andaboy— Mascho tumani Navbahor QFYga qarashli qishloq. Andaboydan mahalla markazigacha boʻlgan masofa 33 km, tuman markazigacha 39 km. Aholisi 9 kishi (2017), aholi tarkibi tojiklar.
Wittenburg
Wittenburg Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan shahardir. Ushbu shahar Ludwigslust tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 46,25 km2. 4834 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Wittenburgning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
La Roquille
Aholisi
294 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 44,5 nafar kishi.
NGC 3859
NGC 3859 Arslon yulduz turkumidagi S? tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Edouard Stephan 1884-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Dölek (Kelkit)
Doʻlek — Gumushhane viloyatining Kelkit tumaniga qarashli qishloq.
Tarixi
Mintaqada sodir boʻlgan urushlar taʼsirida aholi punkti vayron boʻlganligi sababli 1516, 1530 va 1591-yilgi manbalarda kimsasiz (boʻsh) sifatida qayd etilgan. 1642-yilgi avariz daftarida Dölekli (Dolek) sifatida koʻrilgan qishloqda avarizga tobe boʻlgan 5 ta toʻliq musulmon xonadon mavjud boʻlgan. 1835-yilgi aholini roʻyxatga olishda (faqat erkak aholi hisoblangan) qishloqda 5 xonadondan iborat 11 nafar erkak aholi qayd etilgan. Turkiya Respublikasining tashkil topishi bilan Kelkit tumanidagi qishloq sifatida davom ettirilgan.
Joylashuvi
Gumushhanegacha 70 km, Kelkit tumanigacha 11 km uzoq masofada joylashgan.
204
Vafot etgan
🇷🇺
La Neuville-Garnier
La Neuville-Garnier Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Beauvais tumani tarkibiga kiradi.
Zollino
Zollino Italiyaning Apuliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Lecce provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 9 km2. 2297 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
La Neuville-Garnier
Geografiyasi
Maydoni — 8,0 km2. Dengiz sathidan 145 – 232 m balandlikda joylashgan.
Matilla la Seca
Matilla la Seca Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zamora provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 12,19 km2. Aholisi — 54 kishi (2010).
Duvin
Duvin Shveysariyaning Graubünden kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Surselva (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 17.93 km2. 93 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Duvinning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Buzet-sur-Baïse
Buzet-sur-Baïse Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Lot-et-Garonne departamenti Nérac tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1236 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 58,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 21,1 km2.
Mantu sinamasi
Mantu sinamasi - teri orasiga tuberkulin yuborib sinab koʻrishdan iborat allergikdiagnostik usul; odamda sil kasalligi bor-yoʻkligini aniqlash, BSJ vaksinasi bilan emlanishi kerak boʻlgan kishilarni topish va ularni emlash samaradorligini bilish, silning kechishini baholash maqsadida oʻtkaziladi. Tuberkulin sil mi-kobakteriyalaridan ajratib olinadigan oqsil tabiatli modda. Usulni fransuz olimi Sh. Mantu 1908-yil taklif etgan. Mantu sinamasida 2 xil tuberkulin ishlatiladi: Kox tuberkulini (KT) va tozalangan tuberkulin (ing. PPD — puriﬁ ed protein derivative). Ikkala tuberkulin xalqaro talablarga javob beradi. 1952-yildan boshlab Jahon sogʻliqni saklash tashkiloti tomonidan xalqaro standart sifatida PPD qabul qilindi. Tuberkulin faolligi tuberkulin birligida (TB) belgilanadi. Bir TB KT uchun 0,01 mg, PPD uchun 0,0002 mg ga toʻgʻri keladi.
Mantu sinamasida KT yoki PPD 2 TB 0,1 ml miqdorda bilak terisi orasiga yuboriladi. Natijani 48 va 72 soatdan soʻng koʻriladi. Ukol qilingan joyda terining qizarishi va shish kuzatiladi, uning kattakichikligiga qarab musbat yoki manfiy reaksiya aniqlanadi.
Mantuaner
Mantuaner — kechpishar olma navi. Vatani — Jan. Tirol (Italiya). Daraxti balandligi 6–11 m, shox-shabbasi kengligi 8–13 m ga boradi. Oftobga karagan tomoni qizil, eti oq, muloyim, sen-t.ning oxirlarida terib olinadi. Fe-v.gacha yaxshi saqlanadi. Mart oyining 2-yarmida kurtak chiqarib, aprelning 1-oʻn kunligida gullaydi. Rozmarin, Si-merenko kabi navlar bilan yaxshi changlanadi. Meva shakli keng yapaloq sharsimon, vazni 70—80 g. Niholi ekilgandan soʻng 7— 8-yili hosilga kiradi, 10—12 yoshli daraxtidan har yili 600–750 kg hosil olinadi, saqlanish jarayonida taʼmi yanada yaxshilanadi. Uzoq masofalarga joʻnatishga yaroqli. Mevasi tarkibida 83,5% suv, 2,29% quruq modda, 9,7% kand, oz miqdorda pektin moddalari mavjud. Konserva sa-noatida sharbat tayyorlanadi. Kasallik va zararkunandalarga chidamli. Toshkent, Fargʻona, Andijon, Samarqand viloyatlaridagi bogʻlarda uchraydi.
Kutubxona
thumb|right|200px|Zamonaviy kutubxona. [[Shamberi, Fransiya.]] Kutubxona (arab. kutub - "kitoblar", fors. xona - "uy") axborot yigʻiladigan joydir. Bunda axborot kitob, gazeta, jurnal, video- va audiotasma, optik disk va hk shaklda boʻlishi mumkin. Kutubxonalar tashkilot (jamoat) yoki jismoniy shaxs (shaxsiy kutubxona) tomonidan tashkil etilishi mumkin.
Kutubxona — bosma va ayrim qoʻlyozma asarlardan ommaviy foydalanishni taʼminlovchi madaniy-maʼrifiy va ilmiy muassasa; muntazam ravishda bosma asarlar toʻplash, saqlash, targʻib qilish va kitobxonlarga yetkazish, shuningdek, axborot-bibliografiya ishlari bilan shugʻullanadi, ommaning madaniy saviyasini oshirishda faollik koʻrsatadi. Kitobxonlarga xizmat koʻrsatish K.ning asosiy faoliyati boʻlib, qolgan barcha faoliyatlar (kitob fondini butlash va uni tashkil etish, fond mazmunini yoritish, uni kitobxonlarga yetkazish qabilar) asosiy faoliyat uchun xizmat kiladi. Kitobxonlarga xizmat koʻrsatishning asosiy maqsadi ularni axborot va adabiyotga boʻlgan talablarini imkon boricha toʻliq qondirish va adabiyot tanlashlariga yordam berishdan iborat. Har bir K. oʻz turiga koʻra kitobxonlarni tabaqalarga boʻlib, alohida kitobxonlar guruhlariga ajratgan holda xizmat koʻrsatishni tashkil qiladi. Adabiyotlar targʻibotining barcha shakl va usullari kitobxonlar talabini imkon qadar toʻliq va tezkorlik bilan qondirishga qaratiladi.
Yozuvning paydo boʻlishi va hujjatli manbalarni, ayniqsa, qoʻlyozma va keyinchalik bosma kitoblarning koʻpayishi K.larning yuzaga kelishi va rivojlanishiga sharoit yaratdi. K.lar yozma yodgorliklarni saqlovchi xazina sifatida juda qadimda paydo boʻlgan. Miloddan avvalgi 2-ming y.likda sopol bitiklari saqlangan K.lar boʻlgan. Miloddan avvalgi 7-asr oʻrtalarida Sharqdagi koʻp saroylarda, Qad. Misr va Rim ibodatxonalari qoshida K.lar boʻlgan. Qad. davrdagi K.lardan eng mashhuri Aleksandriya (Iskandariya) kutubxonasidir.
Gʻarb. Yevropada ilk oʻrta asrlarda monastr va ibodatxonalar qoshida K.lar tashkil etilgan. Kitob bosishning ixtiro qilinishi K.lar rivojlanishida yangi davrni boshlab berdi. Sarbonna, Geydelberg universitetlari qoshida, shuningdek, Vatikan K., Parijdagi Kirollik K. kabi K.lar paydo boʻla boshladi.
Oʻzbekiston hududida miloddan avvalgi 1-ming yillikning soʻnggi asrlarida dastlabki K.lar paydo boʻlgan. Dastlabki K.lar hukmdorlar saroylarida va ibodatxonalarda tashkil etila boshlangan. Turon xalqlari Misr, Eron, Yunon va ularga qoʻshni boʻlgan xalqlar bilan yaqin aloqalar oʻrnatgan, oʻsha davrlardagi mavjud qoʻlyozmalar bilan ham tanish boʻlgan. Oʻzbekiston xalqlarining qad. yozma yodgorliklari saqlanmagan. Beruniyning xabar berishicha, kitob xazinalari va ularni saqlovchilar turli istilolar davri (7—9-asrlar)da yoʻq qilib yuborilgan. 9—10-asrlarda Oʻrta Osiyoda fan va madaniyat rivojlandi. Buxoro, Samarqand, Marv, Urganch va boshqa yirik shaharlar hukmdorlari saroylarida K.lar barpo etildi. Ayniqsa, Buxoroda koʻp K.lar mavjud boʻlganli-gi haqida maʼlumotlar bor. Ulardan eng mashhuri, eng boy va yirigi Somoniylar sulolaviy K.si edi. Madrasa va masjidlar qoshida ham K.lar boʻlgan. Moʻgʻullar istilosi arafasida Marv shahrida 10 ta yirik K. boʻlganligi haqida maʼlumotlar bor. 13-asrda Samarqand, Buxoro, Fargʻona, Balx va boshqa shaharlar madaniyat markazlari, olimlar toʻplanadigan joy boʻlib, ularda yirik K.lar mavjud edi.
14-asrning 2-yarmidan Oʻrta Osiyoda madaniy hayotning yangidan yuksalishi K.larning qayta tiklanishida ham namoyon boʻddi. 14-asr oxirida Shayx Muhammad Porso umum uchun ochgan maskan vaqf K.si tarzida 19-asr 40-yillarigacha faoliyat koʻrsatgan. Buxoro, Samarqand, Qarshi, Xiva va boshqa shaharlardagi katta madrasalarda K.lar boʻlgan, ularning fondlari madrasaning qad. va nufoʻziga qarab turlicha boʻlgan. Baʼzi tarixiy manbalarda qayd etilishicha, Beruniy, Ibn Sino, Firdavsiy, Zamaxshariy, Umar Xayyom qabilarning shaxsiy K.lari, Alisher Navoiyning qimmatbaho qoʻlyozmalarga boy yirik K.si, Abdurahmon Jomiyning shaxsiy K.si mashhur boʻlgan. 19-asr oxiri — 20-asr boshlarida Buxoroda 3 ta eng boy shaxsiy K. boʻlib, ulardan qozi Muhammad Sharif Sadr Ziyoning K.si bizgacha toʻliq saqlanib qolgan. 20-asr boshlarida mahalliy oʻzbek va rus ziyolilari general Joʻrabek, Dukchi Eshon nomi bilan mashhur Muhammadali xalfa Sobir oʻgʻli, V. L. Vyatkin, vrach G. M. Semenov, Abdurauf Fitrat va boshqalarning shaxsiy K.lari boʻlgan.
20-asr 10—20-yillari Turkiston hududida 2 ta xalq K. si, bir necha shahar K.lari va boshqa mavjud boʻlgan. Mahalliy aholi vakillari milliy yoʻnalishdagi 2 ta K. va madrasalar huzuridagi K.lardan foydalangan. Shu K.lar oʻz davrida davlat K.sini tashkil etishda asosiy negiz boʻlib xizmat qildi. Hozirda ommaviy, ilmiy va maxsus K.lar tizimi shakllangan va faoliyat koʻrsatib kelmoqda.
OʻzRda K.ning ommaviy, ilmiy va maxsus turlari bor. Ommaviy K.lar adabiyotlarni saralash va keng kitobxonlar ommasiga yetkazish, faoliyatida turli kitobxonlar guruhlariga moʻljallangan kitoblarni targʻib qilish va oʻqishni boshqarishda faol va taʼsirchan usullarni qoʻllaydi. Bu guruhga Oʻzbekiston Madaniyat ishlari vazirligi tizimidagi shahar va qishloq K.lari, kasaba uyushmalarining korxonalardagi K.lari, klublar, madaniyat uylaridagi K.lar kiradi.
Ilmiy va maxsus K.lar fan, iqtisodiyot va madaniyatning turli tarmoqlaridagi olimlar va mutaxassislarga xizmat koʻrsatadi, shuningdek, oliy va maxsus oʻquv yurtlari talabalarining ehtiyojlarini qondiradi. Ilmiy K.larga yirik davlat, akademiya, universitet va tarmoqlar K.lari; maxsus K.larga texnika K.lari, muassasalar, ilmiy tadqiqot institutlari, oliy oʻquv yurtlari va h.k.dagi K.lar kiradi. Saqlanayotgan adabiyotlar tarkibiga qarab K.ni universal, koʻp sohali va soha K.lariga ajratish mumkin. K.lar oʻz navbatida, faoliyati, mintakaviy darajasiga, mansubligiga qarab yana turlarga boʻlinadi (milliy K., davlat K.si, viloyat K.si, oʻsmirlar K.si, qishloq xoʻjaligi K.si va boshqalar). Fantexnika taraqqiyoti sharoitida alohida K.kitobxonlarning talablarini qondirishga qodir emas. Shuning uchun K.larni birgalikda faoliyat koʻrsatish jarayoni koʻzatilmoqda. Bu K. tarmoqlarini markazlashtirishda namoyon boʻlmoqda.
Har qanday K.ning asosiy vazifasi kitob fondini jamlash, joylashtirish hamda kitobxonlarga xizmat qilishdan iborat. Kitob fondini jamlash uchun ushbu K.ga kerakli nashrlar muntazam kuzatib boriladi, aniqlanadi va ularni K.ga olish kutubxona kol-lektori orqali amalga oshiriladi. Bundan tashqari, yirik K.lar bosma nashrlarning toʻliq yoki qisman nazorat nusxasini olish xuquqiga ega, shuningdek, ular uchun mamlakat ichida va chet mamlakatlardan kitoblar sotib olish imkoni yaratiladi. Kitobxonlarga xizmat koʻrsatish darajasi K. fondini toʻliq toʻplashga birmuncha bogʻliq.
Kitobxonga xizmat koʻrsatishning turli yoʻllari mavjud: kitobxonga abonement, qiroatxona hamda koʻchma K. orqali kitob berish; ayrim kitobxon va korxonalarga kitob tanlashda yordam berish; kutubxona katalogi tizimi orqali kitob fondini yoritish; turli xil axborot-bibliografiya qoʻllanmalari tuzish va h.k.
Zavonaviy ilmiy texnika taraqqiyoti K.lar ishini murakkablashtirmoqda. Koʻgtlab bosma asarlarni ishlab chiqarishning beqiyos darajada oʻsishi K.lar oldiga koʻp hajmdagi nashrlarni tanlash, saralash va oqilova saqlash, kompyuterdar vositasida izlab topish va tezda kitobxonga yetkazish masalalarini koʻndalang qoʻyadi.
K.lar faoliyati sharoitidagi oʻzgarishlar avvalgi sermehnat anʼanaviy K. texnikasini mexanizatsiyalash va av-tomatlashtirish bilan almashtirish vazifasini dolzarb qilib qoʻymokda. 50— 60-yil lardan K.larni texnika bilan taʼminlash birmuncha oʻsdi. Ayrim K. ichki jarayonlari (yirik K.larda koʻp kitoblarni harakatlantirish) konveyer va koʻtargichlar yordamida amalga oshiriladi, kitob fondlaridan birgalikda foydalanishda zavonaviy uslublarni qoʻllash, eng yangi texnika (jumladan, EHM)dan foydalanish va boshqa qoʻllanilmokda. Yangi K. anjomlari joylardan unumli foydalanishni, kutubxonachi mehnatining unumdorligini oshirishni taʼminlamoqda, kitobxonlarni adabiyotlar ustida ishlashini yengillashtirishga yordam bermoqda hamda ishlab chiqarish estetikasi talablariga toʻliq javob beradi.
Adabiyot
Mirali Maxmudov.
Tojsimon arteriyalar
Tojsimon arteriyalar — aorta qon tomirining kengaygan qismidan boshlanuvchi arteriya tomiri boʻlib, asosan yurakning mushak qavatini qon bilan taʼminlash vazifasini bajaradi. U ikki qismdan iborat:
Rhinau
Rhinau Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Bas-Rhin departamenti Sélestat-Erstein tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
2348 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 135,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 17,3 km2. Dengiz sathidan 155 – 166 m balandlikda joylashgan.
Villebois
Villebois Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Ain departamenti Belley tumani tarkibiga kiradi.
Chiusa Sclafani
Chiusa Sclafani Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Palermo provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 57 km2. 3293 nafar aholi istiqomat qiladi.
Villebois
Aholisi
1055 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 73,3 nafar kishi.
Vanek, Armaniston
Vanek  — Armanistonning Syunik viloyati Kapan tumanidagi qishloq.
Villebois
Geografiyasi
Maydoni — 14,4 km2. Dengiz sathidan oʻrtacha 195 – 960 m balandlikda joylashgan.
Manu qonunlari
Manu qonunlari - kad hind qonunchiligi tarixida alohida oʻrin tutgan qonunlar. Miloddan avvalgi taxminan 2-asr va milodning 1-asr oraligʻida paydo boʻlgan. Bu qonunlar brahmanizm maktablaridan biri tomonidan tuzilgan boʻlib, unga diniy tus berish maqsadida odamlarning afsonaviy ajdodi Manu nomi bilan atalgan. Manu qonunlari sanskritda yozilgan, 12 bobga boʻlingan. 2650 moddadan iborat. Oʻz mazmuniga koʻra, diniy-axloqiy, ququqiy normalar yigʻindisi boʻlib, mulk hukuqi, nikoh va oila munosabatlari, jinoyat va jazo, sud jarayoni va shahrik.ga alohida eʼtibor berilgan. M.kning tarixiy va huquqiy ahamiyati bor.
205
Vafot etgan
🇷🇺
Gömörszőlős
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Gömörszőlős Vengriyaning Borsod-Abaúj-Zemplén okrugida joylashgan qishloqdir.
2004-yil yanvar oyida vafot etganlar
Quyida 2004-yil yanvar oyida vafot etganlar roʻyxati keltirilgan.
Lamberton (Minnesota)
Lamberton AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. [[Redwood County, Minnesota|Redwood
]] okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
824 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 407,9 nafar kishi.
Gackle (Shimoliy Dakota)
Gackle AQShning Shimoliy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Logan okrugi tarkibiga kiradi.
Morales de Toro
Morales de Toro Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zamora provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 53,58 km2. Aholisi — 1137 kishi (2010).
Gackle (Shimoliy Dakota)
Geografiyasi
Maydoni — 1,42 km2. Shundan 1,40 km2 quruqlik, 0,03 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 590 m balandlikda joylashgan.
Zelman Manuklin
Zelman Mendeleyevich Manuklin (1896, Poltava viloyati — 1968, Toshkent) — kimyogar, Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1966). Kime fanlari doktori (1957), professor (1958). Oʻrta Osiyo universitetida (1931 —39), Toshkent farmatsevtika institutida (1939—57) ishlagan, shu institut organik kimyo kafedrasi mudiri (1958—68). Ilmiy ishlari ele-mentorganik birikmalar kimyosiga oid. Uning rahbarligida 400 dan ortiq yangi kimyoviy birikmalar sintez qilingan.
Wittendörp
Wittendörp Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Ludwigslust tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 104,37 km2. 2973 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Wittendörpning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
La Neuville-Roy
La Neuville-Roy Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Clermont tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1018 nafar aholi istiqomat qiladi (2007). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 82 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,49 km2. Dengiz sathidan 68 – 119 m balandlikda joylashgan.
NGC 3862
NGC 3862 Arslon yulduz turkumidagi E (elliptik galaktika) tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1785-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Kitee
Kitee Finlandiyaning Shimoliy Kareliya viloyatida joylashgan shahardir. Aholisi - 9 477 kishi, yuzasi - 1 142,32 km2 (shundan 275,61 km2ini suv havzalari egallagan).
Kiteeda Tarja Turunen va Tuomas Holopainen tugʻilib, oʻsishgan.
Manfiy sonlar
Manfiy sonlar — noldan kichik haqiqiy sonlar; musbat sonlarning qarama-qarshisi (qarang Qarama-qarshi son). Masalan, -2, -1 va h.k. Manfiy sonlar tushunchasi VI-XI asrlarda Hindistonda yaratilgan. Manfiy sonlarlar sonlar oʻqida sanoq boshidan, yaʼni nol nuqtadan chap tomonda tasvirlanadi. .
Avetrana
Avetrana Italiyaning Apuliya mintaqasida joylashgan shahardir. Taranto (provinsiya) provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 73 km2. 7 500 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Cahuzac (Lot-et-Garonne)
Cahuzac Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Lot-et-Garonne departamenti Villeneuve-sur-Lot tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
281 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 34,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,2 km2.
Richtolsheim
Richtolsheim Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Bas-Rhin departamenti Sélestat-Erstein tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
342 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 95,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,6 km2. Dengiz sathidan 168 – 172 m balandlikda joylashgan.
Vardavank
Vardavank  — Armanistonning Syunik viloyati Kapan tumanidagi qishloq.
Kamoliddin Behzod
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/36/Behzad_timur_egyptian.jpg/220px-Behzad_timur_egyptian.jpg|right|thumb|307x307px| [[Amir Temur va Misr shohi oʻrtasidagi jang]] Kamoliddin Behzod yoki Kamoluddin Bihzod (1450-yil, Hirot, hozirgi Afg‘oniston — 1535-yil, Tabriz, hozirgi Eron) — fors miniatyurasining taniqli musavviri, temuriy hukmdor Husayn Boyqaro va keyinchalik safaviy shohi Taxmasp (875-912—hijriy / 1460-1415—milodiy yillar) saroylarining rassomi boʻlgan.
Temuriylar saroyida Uygʻonish davrida faoliyat yuritgan. Keyinchalik Tabrizdagi shoh ustaxonalarida Safaviylar xizmatiga kiradi. Taxminan 1450-yilda Hirotda tugʻilgan va 1535-yilda Tabrizda vafot etgan. Behzodga oid deb aytilgan koʻplab asarlardan faqat bir nechtasi uning qoʻli bilan yaratilgani tan olingan. U fors miniatyurasi uslubini takomillashtirib, butun dunyoga tanilishiga sababchi boʻlgan.
Hirotdagi musavvirlar ustaxonasi bosh musavviri boʻlgan. Kamoliddin Behzodning shoh kutubxonasidagi mavqei baland edi. Uning sanʼati oʻziga xos boʻlib, fors miniatyurasining umumlashgan geometrik atributlarini oʻz ichiga oladi. Rassomchilikda oʻz uslubini yaratgan. Uning ishlarida qadriyat va xarakter individualligidan mohirona foydalanilgan. Behzodning eng mashhur asarlaridan biri — Saʼdiy Sheroziyning 1488-yildagi „Boʻston“ asari uchun tayyorlangan „Yusuf va Zulayho“ miniatyurasidir.
Husayn Boyqaro saroyidagi faoliyati
Behzod musavvirlikni Pir Sayd Ahmad Tabriziydan oʻrgangan, oʻz ijodida musavvir Halil Mirzo Shohruxiyning uslubini davom ettirib, uni rivojlantirgan va kamolga yetkazgan. Yosh musavvir isteʼdodi juda tez shakllangan. Qozi Ahmad Qomiyning taʼkidlashicha, Behzod yetim qolganidan keyin Mirak tomonidan qoʻllab-quvvatlanadi. Baʼzi olimlarning fikricha, uning aka-ukalari boʻlgan. Ularning farzandlari esa, Behzodning shogirlari boʻlishgan. Behzod ijodi 1470-yillarda boshlangan va unga nisbat berilgan asarlarning aksariyati 1480—1495-yillarga to‘g‘ri keladi. Sheila Canbyning taʼkidlashicha, Behzod oʻsha davrdagi hukmron siyosatga qarshi boʻlgan. Basil Grayning aytishicha, 1496-yilda Sulton Husaynning rassomlik ustaxonasiga rahbarlik qilgan.
Keyinchalik Husayn Boyqaroning vaziri Mir Alisher Navoiy xizmatida bo‘lgan rassom va xattot Mirak Naqqosh tarbiyalagani aytiladi. Behzod haqidagi birinchi tarixiy manba „Xulosat ul-akbar“ asarida uchraydi. Asarda Xondamir tomonidan 1499—1500-yillarda yozilgan temuriylar sulolasi tarixi, 1471-yilgacha boʻlgan voqealarni hikoya qiladi. Asarda Behzod tarixiy shaxslar bilan bog‘liq bo‘lgan juda mohir rassom sifatida tasvirlangan.
Hirotda buyuk temuriylar amiri Husayn Boyqaro xizmatiga kirib, fors tilidagi „Shohnoma“ dostoni uchun miniatyuralar chizdi va merosi bardavom bo‘lgan maktab yaratdi. 1507-yilda Temuriylar davlati qulashi bilan, Tabrizda Eron Safaviylari xizmatiga kirdi.
Behzodning 1506-yilda Husayn Boyqaro vafotidan keyingi hayoti haqida maʼlumotlar juda kam. „Boburnoma“da Behzod 1507—1510-yillarda Muhammad Shayboniyxonning xizmatiga kirgani aniqlangan. Bu haqda bir latifa ham bor: „Muhammad Shayboniyxon Behzoddan oʻzining suratini chizib berishni soʻraydi. Natijadan qoniqmagan Shayboniyxon rasmni oʻzi chizib tugatadi“.
Safaviylar saroyidagi faoliyati
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c7/Behzad_advice_ascetic.jpg/220px-Behzad_advice_ascetic.jpg|right|thumb|355x355px| Aʼyonlar kengashi, "Muraqqoyi Gulshan" Behzodning Safaviylar xizmatiga qanday kirgani nomaʼlum, ammo yosh shahzoda Tahmasp Hirotda hokim boʻlib turgan paytda uning xizmatida boʻlganligi tasdiqlangan. Uni Safaviylar saroyiga bog‘lovchi birinchi hujjat Shoh Ismoilning 1522-yilda shoh ustaxonasiga boshliq etib tayinlanishi haqidagi farmondir. Ushbu hujjat baʼzi olimlar tomonidan bahsga sabab boʻlgan. Xondamirning „Namoyi nom’i“ asaridagi sheʼriy toʻplamlar sanasini belgilashda xronologik nomuvofiqlik mavjud. Behzod va Shoh Ismoilni bog‘lovchi boshqa hujjat 1587-yilda Usmoniylar olimi Mustafa Ali Galipogluning „Manoqib ul-hunarvaron“ asarida keltirilgan latifadir. Unda Behzod va xattot Mahmud Nishopuriy Chaldiron jangida Usmoniylar g‘alabasidan qo‘rqib, yashiringanligi tasvirlangan. Usmonli gʻalabasi haqidagi bashoratlar bilan birlashtirilganligi sababli, uning tarixiyligi va haqiqiyligi haqida shubhalar mavjud.
Bundan tashqari, Safaviy rassomlari Doʻst Muhammad, Qozi Ahmad Qomiy va Iskandar Munshiylar Behzodning ijod namunalarini oʻzidan oldingi shaxs bilan hech qanday aloqasi boʻlmagan holda, Shoh Tahmasp tomonidan ishlaganligini taʼkidlaydilar. Qozi Ahmadning aniqlik kiritishicha, Behzod Tabrizga Sulton Ahmad boshchiligida Tahmasp kutubxonasi allaqachon mavjud bo‘lgan paytda kelgan. Shuning uchun baʼzi mualliflar rassom Tabrizga yangi shoh taxtga oʻtirgandagina, 1524-yilda kelgan, deb faraz qilishadi.
Mualliflar Behzodning Safaviylar saroyidagi hayoti haqida ozgina maʼlumot beradi. Uning saltanat kutubxonasi boshiga qoʻyilgani, yaʼni barcha rassomlar, xattotlar, muqovachilar va hokazolarga rahbarlik qilgani deyarli aniq. Shoh ustaxonasida ishlagan, keyinchalik rivojlangan uslubning asosiy yoʻnalishlarini bergan. Qozi Ahmadning aytishicha, Nizomiyning „Hamsa“ asarini Shoh Mahmud Nishopuriy xattotligi bilan tasvirlagan. Behzodning Tahmasp xizmatida vafot etganini va hijriy 669-yili (1535—1536) Tabrizda Shayx Kamol yoniga dafn etilganini aynan Do‘st Muhammad aniqlaydi.
Umrini Tabrizdagi Safaviylar saroyida, oila aʼzolari qurshovida yakunlaydi. Uning jiyani - xattot Rustam Ali, Tabrizda uning taʼlimotiga amal qilgan katta jiyanlari Muhib Ali va Muzaffar Ali ham rassomlar boʻlib, Safaviylar saroyida ishlaganlar. Uning shogirdlari orasida Shayxzoda, Qosim Ali, Ogʻa Mirak va boshqalar bor.