cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yakkachashma
Yakkachashma (Яккачашма)  — Tojikiston Respublikasining Varzob tumani, Ayniy  jamoatiga qarashli daha. Dahadan tuman markazigacha 26 km.
Aholisi
Aholisi - 614 kishi.
Fereydunshahr okrugi
Fereydunshahr okrugi Eronning Isfahon viloyatida joylashgan. Okrug markazi – Fereydunshahr. 2006-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumoptlariga koʻra, okrug aholisi 38955 kishini tashkil etgan.
2016-yilda esa bu koʻrsatkich 35654 nafarga yetgan.
Demografiyasi
Tuman aholisining aksariyati eronlik gruzinlar. Bundan tashqari hududda turklar ham mavjud.
Kazunsey
Kazunsey (casunziei, shuningdek: casonciei, casanzes, csanzöi) — yarim oy shaklida buklangan ravioli yoki tuxumbarak kabi ishi toʻldirilgan xamir mahsulotining bir turi. Italiya makaroni toifasiga mansub. Odatda, bu xamir mahsulotlari uy sharoitida tayyorlanib, Italiyaning shimoli-sharqiy qismida, ayniqsa Belluno, Bolzano va Trento provinsiyalarida Venetsiya, Dolomit togʻlari pazandalik anʼanalariga xosdir.
Yupqa varaqdan kesilgan, diametri taxminan 4-5 sm boʻlgan kvadrat yoki yumaloq lapshalar yarmiga taxlanadi va tuxumbarak kabi qirralarning boʻylab bir-biriga bosiladi. Oldindan pishirilgan va maydalangan masalliq hududga qarab farq qiladi va odatda, sabzavot va rikotta pishlogʻini oʻz ichiga oladi. Kortina d' Ampezzodan original retseptlar: lavlagi, kartoshka va qizil Verona sholgʻomi bilan „qizil“ variant (casunziei rosc); ismaloq va yovvoyi shnit-piyoz bilan toʻldirilgan „yashil“ variant (casunziei verdes). Boshqa turlariga qovoq yoki turp solinadi. Ichiga solishga vetchina, qoʻziqorin, pishloq turlari, koʻknori urugʻi kabi boshqa ingrediyentlar boʻlishi mumkin. Xususan, kazunsey all’ampezzana qizil va sariq sholgʻom bilan toʻldiriladi va odatda eritilgan sariyogʻ, koʻknor urugʻi va parmezan pishloqi bilan birga dasturxonga tortiladi. Mavrak taʼmli eritilgan sariyogʻ yoki turpga asoslangan sous bilan birga tortiladigan variantlari mavjud.
Chencheniga-Agordinoda kazunsey maydalangan koʻknori urugʻi va asal bilan birga tortiladigan anʼanaviy Rojdestvo bayrami taomi edi.
Borja Iglesias
Borja Iglesias Quintas (Borja Iglesias Quintás)—ispaniyalik futbolchi, „Real Betis“ hujumchisi.1993-yil 17-yanvarda Santyago-de-Kompostela shahrida tugʻilgan.
Faoliyati
Borja Iglesias „Valensiya“ klubida futbol oʻynay boshladi. Keyin u „La Roda“ va „Vilyarreal“ jamoalarida mashgʻulot oʻtkazdi.Iglesias 2012/13-yilgi mavsumda „Vilyarreal“ jamoasida oʻynagan.
2017-yilning 6-iyulida Iglesias Segunda División „Real Saragosa“ga bir yilga ijaraga berildi.U oʻzining yangi jamoasi uchun birinchi golini 27-avgust kuni „Granada“ga qarshi oʻyinda penaltidan gol urdi va hisobni tenglashtirdi (1:1). Bundan tashqari, u „Kordoba“, „Atletiko Sevilla“, „Real Valyadolid“ va „Osasuna“ga qarshi oʻyinlarda dubl qayd etib, martgacha 15 ta gol urdi va mavsumni 22 ta gol bilan divizionning uchinchi eng yaxshi toʻpurari sifatida yakunladi. Avvalroq 24-sentabr kuni u La Romaredada „Ximnastik de Tarragona“ga qarshi oʻyinda (1:1) tanaffusga biroz vaqt qolganida, hakam darvozabon Stola Dimitrievskiyga nisbatan tajovuzkorlik qilgani uchun maydondan chetlatilgan edi.2016/17-yilgi mavsumda u 39 ta oʻyinda 34 ta gol urgan.
Davlatboy
Davlatboy — eng ertapishar yozgi qovun navi. Shakli uzunchoq, uz. 20—22 sm, ogʻirligi 1,7—2,5 kg ga boradi. Sirti tekis, toʻr bilan qoplangan, toʻrlanishi oʻrtacha. Tusi och sargʻish, poʻsti qattiq. Etining qalinligi 3,5— 4 sm, oq, karsillaydi, sershira. Tarkibida 3,4—7%, ayrimlarida 9,1% qand va 11,1% gacha quruq modda bor. Urugʻxonasi oʻrtacha, urugʻdonlari urugʻxonaning yarmidan kamrogʻini egʻallaydi. Urugʻi unib chiqqanidan soʻng 64—68 kunda pishadi. Hosildorligi 180—200 s/ga. Toshkent atrofidagi tumanlarda ekiladi.
Borja Iglesias
Faoliyati
2015-yilning 3-yanvarida Borja Iglesias Premerada debyut qildi va „Sevilya“ga qarshi safar oʻyinida zaxiradan maydonga tushdi.
2017-yil iyul oyida Borja Iglesias Segundaning „Real Saragosa“ klubiga ijaraga oʻtdi va shu tufayli u muntazam gol ura boshladi.2018-yilning 9-iyulida u „Espanyol“ klubiga oʻtdi.U ilk golini 26-avgust kuni „Valensiya“ga qarshi oʻyinda kiritgandi.Umuman olganda u klub uchun bir mavsum oʻynadi va La Liganing 37 uchrashuvida 17 ta gol urdi.
2019-yilning avgustida u „Espanyol“ klubidan „Betis“ klubiga oʻtgandi.Futbolchining „Sevilya“ klubi bilan shartnomasi 2024-yilgacha amal qiladi.
Statistika
Yutuqlari
"Real Betis"
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Salchipapa
Salchipapa (salchipapa или salchipapas) — Peruning fast-fud taomi boʻlib, odatda koʻcha yeguligi sifatida isteʼmol qilinadi, yupqa toʻgʻrab, qovurilgan mol goʻshti yoki kolbasa, kartoshka fri va karamli salatdan iborat boʻladi. Taomning nomi ispancha „salchicha“ - (kolbasa/sosiska) va „papa“ — (kartoshka) soʻzlarining birlashmasidan hosil boʻlgan. Taom ketchup va xantal, crema de aceituna (zaytun qaylasi), ahi yoki chili qalampiri kabi turli-tuman qaylalar bilan birga stolga tortiladi. Baʼzan ustiga qovurilgan tuxum yoki pishloq qoʻyiladi; shuningdek, uni oregano bilan bezatish, dasturxonga pomidor va salat bilan birga tortish ham mumkin.
Tarixi
alt=A basket with food on top of a table|left|thumb| Salchipapa taomi Lotin Amerikasi oshxonalariga kirib borgan. Salchipapa Peruning Lima shahrida koʻcha taomi sifatida oʻylab topilgan. Kelgusi yillar davomida butun Peru boʻylab tarqaldi. Lotin Amerikasida taomning mashhurligi Peru oshxonasi bilan cheklanib qolmagan, uni endilikda Ekvador va Boliviya oshxonasiga xos taom sifatida ham bilishadi. Salchipapa Argentina koʻchalari va bozorlarida ham sotiladi. Ushbu taom Boliviyadan immigratsiya tufayli AQSh va Chilidagi Argentina, Kolumbiya va Peru restoranlari orasida ham tarqalishda davom etmoqda. Uning „Choripapas“ deb nomlanuvchi varianti mavjud (bunda taomga kolbasa oʻrniga chorizo qoʻshiladi). Bunday variantni Meksikada ham uchratish mumkin.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Yaylacık, Gölbaşı
Yaylajik — Adıyaman viloyatining Gölbaşı tumanidagi qishloq.
Tarixi
Qishloqning eski nomi 1919-yil manbalarida Köriston bo'lib, kurdcha "gûriston" so'zi "musulmon bo'lmagan qabriston" degan ma'noni anglatadi.
Geografiyasi
Qishloq Adıyaman shahar markazidan 28 km, Go'lboshi shahar markazidan 19 km uzoqlikda joylashgan.
Maymunlar sayyorasi: Inqilob
Maymunlar sayyorasi: Inqilob (inglizcha: Dawn of the Planet of the Apes) 2014-yil Amerika tomonidan ishlangan ilmiy fantastika film.
Yairo Moreno
Yairo Yesid Moreno Berrio (Yairo Yesid Moreno Berrío) 1995-yil 4-aprelda tavallud topgan. Kolumbiyalik futbolchi Yairo Moreno „Pachuka“ klubi va Kolumbiya terma jamoasi yarim himoyachisi.
Jamoalardagi faoliyati
Yairo Moreno „Independiente Medellin“ klubi tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2014-yil 23-mart kuni Mustang kubogida Yairo Moreno „Deportivo Kali“ga qarshi bahsda debyut qildi. 2015-yil boshida Yairo Moreno oʻyin amaliyotiga ega boʻlishi uchun „La-Equidad“ga ijaraga berildi. 1-fevral kuni „Santa-Fe“ga qarshi oʻyinda Yairo Moreno yangi jamoada debyut qildi. Yairo Moreno 23 o'yinda qatnashgan.
2016-yil boshida Yairo Moreno „Envigado“ga ijaraga berildi. 31-yanvar kuni sobiq klubi „La-Equidad“ga qarshi oʻyinda u yangi klubida debyut qildi. 19-fevral kuni „Patriotas“ga qarshi bahsda Yairo Moreno „Envigado“ uchun birinchi golini urdi. Yairo Moreno eng ko'zga ko'ringan o'yinchilardan biri bo'lishga muvaffaq bo'ldi, u Kolumbiyadagi eng yaxshi yarim himoyachilardan biri hisoblanadi. U yil davomida „Envigado“ bilan juda yaxshi turnir o'tkazdi. Xususan, Yairo Moreno eng yaxshi o'yin ko'rsatgan va 32 ta o'yinda maydonga tushib, eng ko'p m o'yin o`tkazgan futbolchilardan biri bo`lgan.
Yairo Moreno 2017-yilda „Independiente Medellin“ga qaytdi. 26-fevral kuni „Tigres“ga qarshi duelda Yairo Moreno klub uchun birinchi golini urdi. 2018-yilning yozida Yairo Moreno meksikaning „Leon“ klubiga oʻtdi. 30-iyul kuni „ Monterrey “ga qarshi oʻyinda u Meksika Primer ligasida debyut qildi. 12-avgust kuni „Keretaro“ga qarshi bahsda Yairo Moreno „Leon“ uchun birinchi golini urdi.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Tetraedr
thumb|Tetraedr Tetraedr (τέσσαρες - tetra va - hedra — yoq, asos) — uch burchakli piramida. Tetraedrning yoqlari muntazam uchburchaklardan iborat boʻlsa, u muntazam Tetraedr deyiladi. Muntazam Tetraedr — muntazam koʻpyoklarning 5 ta turidan biri; uning 4 ta (uch burchakli) yoqlari, 4 ta uchi va 6 ta qirrasi bor. Muntazam Tetraedr qolgan 4 ta muntazam koʻpyoqlilardan farqli ravishda simmetriya markaziga ega boʻlmaydi. Muntazam Tetraedr ning 6 ta simmetriya tekisligi boʻlib, bu tekisliklarning har biri Tetraedr ning bir qirrasi va bu qirra bilan uchrashmaydigan qirrasining oʻrtasidan oʻtadi.
Hajm -
Yuza -
Tetraedrit
thumb|Tetraedrit Tetraedrit — q. Xira rudalar.
Albertinia
Albertiniya - Asteraceae oilasining bir turiga kiradi.
Wolfsschanze (Boʻri uyasi)
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/24/Adolf_Hitler%27s_Bunker_in_Wolfsschanze.JPG/220px-Adolf_Hitler%27s_Bunker_in_Wolfsschanze.JPG|thumb| Gitlerning Wolfsschanzedagi mustahkamlangan bunkeri link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f0/Wolfsschanze%2C_Gierloz%2C_Poland_1.jpg/225px-Wolfsschanze%2C_Gierloz%2C_Poland_1.jpg|thumb|225x225px| Chekinayotgan nemislar Wolfsschanze bunkerlarini portlatish uchun katta miqdordagi portlovchi moddalardan foydalanganlar. Bu yerda portlash natijasida ikki metr qalinlikdagi mustahkam temir-beton, yaʼni bunkerning tomi koʻtarilib qolgan. Führerhauptquartier Wolfsschanze („Fyurerning maxsus bunkeri. Boʻri uyasi“), Adolf Gitlerning Ikkinchi jahon urushi davrida Sharqiy Prussiyaning Rastenberg shahrida joylashgan maxsus bunkeri. Undan 1941 — 1944 yillarda foydalanilgan. Markaziy va Sharqiy Yevropaning turli qismlarida joylashgan koʻplab Fürerhauptquartier (Fyurerning maxsus bunkerlari)dan biri boʻlgan ushbu zirhli bino 1941-yilda Sovet Ittifoqiga bostirib kirilgach, Barbarossa operatsiyasini toʻliq amalga oshirish maqsadida qurilgan.
Oʻta maxfiy, shu bilan birga yuqori xavfsizlik zonasi boʻlgan bino hozirgi Polshaga qarashli Sharqiy Prussiyaning kichik shahri Rastenbergdan sakkiz kilometr (besh milya) sharqda joylashgan Masuriya oʻrmonida joylashgan. Fyurer bunkeri joylashgan markaziy majmuani uchta xavfsizlik zonasi o‘rab turadi. Uni SS-Begleitkommando des Führers, Reichssicherheitsdienst va Wehrmachtning zirhli Fyurerbegleitbrigade xodimlari doimiy qoʻriqlab turishadi. Xavfsizlikning taʼminlanishiga qaramay, 1944-yilda polkovnik Klaus fon Stauffenberg va baʼzi generallar ishtirokida 20-iyul kuni Gitlerga suiqasd uyushtiriladi.
Gitler bu bunkerga birinchi marotaba 1941-yil 23-iyun kuni kelgan edi. Hammasi boʻlib u 1944-yil 20-noyabrga, yaʼni oxirgi joʻnab ketgunga qadar Wolfsschanzeda 800 kundan ortiq vaqtini oʻtkazgan edi. 1944-yil oʻrtalarida u Wolfsschanzening koʻplab asosiy binolarini kengaytirish va mustahkamlashni boshlab yuboradi. 1944-yil oxirida Boltiqboʻyi hujumi vaqtida Qizil Armiyaning juda tez oldinga siljishi tufayli qurilish ishlari tugallanmay qolgan edi.
Gitler SSSRga urush eʼlon qilib, urushning nemislar foydasiga davom etayotgan kunlarda Sharqiy frontni ochgach, 1941-yil 20-iyundan 21-iyunga o‘tar kechasi shu bunkerga joylashadi va 1944-yilning 20-noyabrida Sovet qoʻshinlarining bosqichma-bosqich olg‘a borishi sababli uni tark etadi. Bunker 1945-yil 25-yanvarda, Sovet qoʻshinlarining kelishidan 48 soat oldin portlatib yuborilgan. Nemislar chekinayotganda Wolfsschanzening koʻp qismlarini vayron qilib ketishadi.
Gitler tomonidan urush kuzatuvchisi sifatida taklif qilingan general Cemil Cahit Toydemir boshchiligidagi turk harbiy delegatsiyasi 1943-yil 25-iyundan, 1943-yil 7-iyulgacha boʻlgan davrda Sharqiy Prussiyadagi La-Mansh, Sharqiy front va Gitlerning Wolfsschanze hududiga tashrif buyurgan edi. Wolfsschanzedagi uchrashuv 1943-yil 7-iyulda boʻlib oʻtadi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/77/Bundesarchiv_Bild_146-1972-025-10 %2C_Hitler-Attentat%2C_20._Juli_1944.jpg/200px-Bundesarchiv_Bild_146-1972-025-10 %2C_Hitler-Attentat%2C_20._Juli_1944.jpg|left|thumb|200x200px| Suiqasddan soʻng [[Gering German|Hermann Göring oʻz xodimlari bilan jinoyat joyini koʻzdan kechirib, maʼlumot yigʻmoqda. 1944-yil. ]]
Bunkerning egallanishi va yoʻq qilinishi
Qizil Armiya 1944-yil oktyabr oyida Boltiqboʻyi hujumi vaqtida Sharqiy Prussiya chegaralariga qadar yetib keladi. Gitler Sovet Ittifoqin qoʻshinlarining oldinga siljishi tufayli soʻngi marta 20-noyabr kuni Boʻri uyidan chiqib, bir kilometr (9 milya) uzoqlikdagi Angerburgga (hozirgi Wegorzevo) koʻchib oʻtadi. Ikki kundan keyin majmuani yoʻq qilish haqida buyruq beriladi. Portlatish ishlari 1945-yil 24-yanvardan 25-yanvarga oʻtar kechasi, yaʼni Qizil Armiyaning Vistula-Oder hujumi boshlanganidan oʻn kun oʻtgach sodir boʻladi. Portlash ishlari uchun tonnalab portlovchi moddalar ishlatilgan. Binolarning aksariyati kattaligi va mustahkamligi tufayli qisman vayron qilingan xolos. Qizil Armiya Volfsschanzening tashlandiq qoldiqlarini 27-yanvarda, Osvensim ozod qilingan kuni birorta oʻq uzmasdan egallaydi. Qoldirib ketilgan 54 000 dan ortiq minalarni tozalash uchun 1955-yilgacha vaqt kerak boʻladi.
Dehikuhna (Baljuvon tumani)
Dehikuhna (Деҳикуҳна)  — Tojikiston Respublikasining Baljuvon tumani, Safar Amirshoyev jamoatiga qarashli daha.
Aholisi
Aholisi — 226 kishi.
Tetraetil qoʻrgʻoshin
Tetraetil qoʻrgʻoshin, (S2N5)4R - metallorganik birikma, uchuvchan, rangeiz suyukdik. Mol. m. 323,4. Kaynash temperaturasi 195° (parchalanish bilan), zichligi 1652,4 kg/m3. T.q, sanoatda etil xloridga koʻrgoshinnatriy qotishmasi (10% ga yakum Na) ni taʼsir ettirib olinadi. Motor yonilgʻilariga antidetonator sifatida koʻshiladi. Juda zaharli.
Karaganly
Karaganly (shuningdek, Karagarly) Ozarbayjonning Agsu tumanidagi qishloq.
Fransiya mintaqalari
Mintaqa (région) — Fransiyadagi yuqori darajadagi maʼmuriy-hududiy birlik. Mintaqa — bu oʻziga xos madaniy yoki ijtimoiy oʻziga xoslikka ega boʻlgan muayyan hudud. Hududiy islohot kuchga kirgan kun (2016-yil 1-yanvar)dan boshlab, mamlakat 18 ta hududga boʻlingan, ulardan 13 tasi metropoliyada va 5 tasi dengizorti hududlarida. Islohotdan oldin Fransiya 27 ta mintaqadan iborat edi (metropoliyada 22 ta va dengizortida 5 ta). Oʻz navbatida, mintaqalar departamentlarga boʻlinadi.
Ahamiyati
Fransiya unitar davlatdir; mintaqalar oʻz qonunlari va qoidalarini oʻrnata olmaydi. Mintaqalar davlat soliqlarining bir qismini hukumatdan oladi va turli ehtiyojlarga sarflanadigan katta byudjetlarga ega.
Vaqti-vaqti bilan mintaqalarga qonun chiqarishda mustaqullik berish masalasi koʻtariladi, ammo bu takliflar har doim qattiq tanqidga uchraydi. Shuningdek, boshqarmalar (Bosh kengashlar) kengashlarini tugatib, ularning funksiyalarini hududiy kengashlarga oʻtkazish, boshqarmalarni quyi boʻgʻin maʼmuriy birlik sifatida saqlab qolish taklif etilgan edi, biroq aniq chora-tadbirlar koʻrilmadi.
2014-yilgi hududiy islohot
2014-yilning 2-iyunida Fransiya prezidenti Fransua Olland Fransiyaning mintaqaviy boʻlinmasini isloh qilish loyihasini taqdim etdi, bu loyihada ayrim hududlarni birlashtirish va ularning umumiy sonini 22 dan 13 tagacha qisqartirish (chet eldagi mulklardan tashqari). Islohotning maqsadi 5-10 yil ichida xarajatlarni qisqartirish va 10 milliard yevroni tejashdir.
2014-yilda Fransiya parlamenti (Fransiya Milliy Assambleyasi va Senat) qonunni imzoladi (2015-yil 16-yanvarda nashr etilgan), bu fransuz hududlari sonini 22 dan 13 gacha qisqartirdi. Yangi hududiy boʻlinish 2016-yil 1-yanvardan kuchga kirdi. thumb|300x300px| Islohotgacha boʻlgan mintaqalar xaritasi thumb|300x300px| Islohotdan keyingi mintaqalar xaritasi
Mintaqalar roʻyxati
Oʻzgarishsiz qolgan mintaqalar:
Wheaton kolleji (Massachusetts)
Wheaton kolleji — Massachusets shtatining Norton shahridagi xususiy liberal sanʼat kolleji. Wheaton 1834-yilda ayollar seminariyasi sifatida tashkil etilgan. Vasiylar 1912- yilda Massachusets Hamdoʻstligidan kollej nizomini olgandan soʻng, Wheaton ayol seminariyasi nomini rasman Wheaton kollejiga oʻzgartirdilar. U 1988-yilda erkaklar qabul qilina boshlagunga qadar Qoʻshma Shtatlardagi ayollar uchun eng qadimgi oliy taʼlim muassasalaridan biri boʻlgandi. Unda 1669 nafar bakalavriat talabalari tahsil oladi, aspirantlar yo‘q.
Tarixi
1834-yilda sudya Laban Uitonning qizi Eliza Wheaton Strong oʻttiz toʻqqiz yoshida vafot etdi. Sudy Wheaton ayol seminariyasini tashkil etish orqali qizini yodga olish uchun kollej tashkil etdi.
Oila taniqli ayollar oʻqituvchisi Meri Lyonni seminariyani tashkil etishda yordam soʻrashga chaqirdi. Lion birinchi oʻquv dasturini sifat jihatidan erkaklar kollejlari bilan teng boʻlishini maqsad qilgan edi. U, shuningdek, birinchi direktor Yunis Kolduellni taqdim etdi. 1835-yil 22-aprelda Massachusets shtatining Norton shahrida Wheaton college ochildi va usha vaqt unda 50 talaba va uch oʻqituvchi bor edi.
Prezidentlari
Quyida Wheaton college prezidentlarining prezidentlik yillari bilan roʻyxati keltirilgan.
Akademiklar
Wheaton 100 dan ortiq asosiy va kichik yoʻnalishlar boʻyicha sanʼat bakalavr darajasiga liberal sanʼat taʼlimini taklif qiladi. Talabalarga professor-oʻqituvchilar bilan ishlashga ruxsat beriladi. Wheaton college Yangi Angliya Oliy Taʼlim Komissiyasi tomonidan akkreditatsiyadan oʻtgan.
Kampus
Wheaton koʻpincha oʻzining goʻzal kampusi bilan tanilgan.
Taniqli bitiruvchilari
Chris Denorfia — (beysbol oʻyinchisi)
Nick Fradiani — (Rep kuychisi)
Catherine Keener — (Aktrisa)
Eleanor Norcross — (Fitchburg sanʼat muzeyi asoschisi)
Jaimie Alexander
Jaimie Loren Alexander (tugʻilgan paytidagi ismi Jaimie Lauren Tarbush; 1984-yil 12-martda tugi’lgan) amerikalik aktrisadir. U Marvel kinematografiya koinoti mediafranshizasiga mansub Thor (2011), Thor: Zulmat dunyosi (2013), Thor: Love and Thunder (2022) filmlari hamda Agents of S.H.I.E.L.D. (2013—2020) va Loki (2021) seriallaridagi Lady Sif qahramonini jonlantirgan. 2015-yildan 2020-yilgacha u NBC telekanalida efirga uzatilgan Blindspot serialida suratga tushgan.
Yoshligi
Jaimie Alexander Janubiy Karolina shtatining Greenville shahrida tugʻilgan va toʻrt yoshida oilasi bilan Texas shtatining Grapevine shahriga koʻchib oʻtgan. U besh farzandli oilada yagona qiz farzandidir. Alexander ilk marta maktabda aktyorlik sanʼati bilan shugʻullangan. Alexanderning aytishicha, u oʻrta maktabda oʻqib yurganida qoʻshiq kuylay olmagani uchun teatrdan haydalgan va oʻrniga sport bilan shugʻullangan. 17 yoshida u doʻstini menejeri boʻlmish Randy James bilan uchrashib, unga bir nechta ssenariylarni yubordi. Alexander Colleyville Heritage oʻrta maktabini tugatgandan bir yarim yil oʻtgach, aktrisa oʻlaroq karyerasini davom ettirish uchun Los-Anjelesga koʻchib oʻtdi.
Harriet Tubman
Harriet Tubman (Araminta Rossda tugʻilgan, 1822-yil mart oyida - 1913-yil 10-mart) amerikalik abolisionist va ijtimoiy faollardan edi. Qullikda tugʻilgan Tubman qochishga muvaffaq boʻladi va keyinchalik qullikka qarshi faollar tarmogʻi va „Yer osti temir yoʻli“ deb nomlanuvchi xavfsiz uylardan foydalangan holda 70 ga yaqin odamlarni, jumladan oila va doʻstlarni qutqarish uchun 13 ga yaqin missiyani amalga oshirdi. Amerika fuqarolik urushi paytida u ittifoq armiyasi uchun qurolli skaut va josus boʻlib xizmat qilgan. Oʻzining keyingi yillarida Tubman ayollarning saylov huquqi uchun harakat faoli edi.
Merilend shtatining Dorchester okrugida qullikda tugʻilgan Tubman bolaligida turli xoʻjayinlari tomonidan kaltaklangan va avyovsiz jazolangan. U hayotining boshida, gʻazablangan nozir boshqa bir qul boʻlgan odamni urish niyatida ogʻir metallni uloqtirganda boshidan jarohat olgan. Jarohat uning hayoti davomida sodir boʻlgan bosh aylanishi, ogʻriq va gipersomniyaga olib keldi. Jarohatidan soʻng Tubman gʻalati vahiylar va yorqin tushlarni koʻra boshladi, u buni Xudoning ogohlantirishlari bilan bogʻladi. Bu tajribalar uning metodist tarbiyasi bilan uygʻunlashib, uni dindor boʻlishga olib keldi.
Promah
Promah (Πρόμαχος, „oldinda jang qilish“) — qadimgi yunon mifologiyasidagi qahramon. Parfenopeyning oʻgʻli. Onasi — nimfa Klimena, manbalarga koʻra, uning ismi Stratolay, Fesimen yoki Tlesimen edi.
Harriet Tubman
1849-yilda Tubman Filadelfiyaga qochib ketdi, faqat Merilendga qaytdi va oilasini qutqardi. Asta-sekin, bir guruh, u oʻzi bilan qarindoshlarini davlatdan olib chiqdi va oxir-oqibat oʻnlab boshqa qul boʻlgan odamlarni ozodlikka olib chiqdi. Kechasi va oʻta maxfiylikda sayohat qilgan Tubman (yoki uni " Muso " deb atashgan) „hech qachon yoʻlovchini yoʻqotmagan“. 1850-yildagi Qochqin qul qonuni qabul qilingandan soʻng, u qochoqlarni shimoldan uzoqroq Britaniya Shimoliy Amerikasiga (Kanada) yoʻnaltirishda yordam berdi va yangi ozod qilingan qullarga ish topishda yordam berdi. Tubman 1858-yilda Jon Braun bilan uchrashdi va unga 1859-yilda Harpers feribotiga bostirib borishni rejalashtirish va tarafdorlarni yollashda yordam berdi.
Promah
Epigonlar kampaniyasining aʼzosi. Argosdagi haykal boshqa epigonlar bilan, Delfidagi haykal. U Fiva yaqinidagi Glisantda, boshqa epigonlar yoniga dafn etilgan.
Kamala Khan
Carol Susan Jane Danvers Sana Amanat, Stephen Wacker, G. Willow Wilson, Adrian Alphona va Jamie McKelvie tomonidan yaratilgan Marvel Comics komikslaridagi xayoliy qahramondir.
Promah
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Harriet Tubman
Fuqarolar urushi boshlanganda, Tubman Ittifoq armiyasida avval oshpaz va hamshira, soʻngra qurolli skaut va josus boʻlib ishlagan. Urushda qurolli ekspeditsiyani boshqargan birinchi ayol, u 700 dan ortiq qul boʻlgan odamlarni ozod qilgan Kombaxi paromidagi reydni boshqargan. Urushdan keyin u 1859-yilda Nyu-Yorkning Auburn shahrida sotib olgan mulki uchun oilaviy uyga nafaqaga chiqdi va u yerda qarigan ota-onasiga gʻamxoʻrlik qildi. U kasallikka duchor boʻlgunga qadar ayollarning saylov huquqi harakatida faol ishtirok etdi va u bir necha yillar oldin tashkil etishda yordam bergan keksa afro-amerikaliklar uyiga qabul qilinishi kerak edi. U jasorat va erkinlik timsoliga aylandi.
Tugʻilishi va oilasi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8c/Harriet_Tubmap_Location_Map.svg/220px-Harriet_Tubmap_Location_Map.svg.png|alt=Map of locations in Maryland, Pennsylvania, New York, and Ontario|thumb| Tubman hayotidagi asosiy joylarni koʻrsatadigan xarita Tubman qul boʻlgan ota-onalari Garriet („Rit“) Grin va Ben Ross oilasida Araminta „Minty“ Ross tugʻilgan. Rit Meri Pattison Brodess (va keyinchalik uning oʻgʻli Edvard) tomonidan qul boʻlgan. Ben Merilend shtatining Dorchester okrugidagi Medison hududidagi Blackwater daryosi yaqinida katta plantatsiyani boshqargan Meri Brodessning ikkinchi eri boʻlgan Entoni Tompson tomonidan qul qilingan.
Qoʻshma Shtatlardagi koʻplab qullikdagi odamlarda boʻlgani kabi, Tubmanning tugʻilgan yili ham, joyi ham maʼlum emas va tarixchilar eng yaxshi taxminlar boʻyicha fikrlari farq qiladi. Kate Larson doya toʻlovi va boshqa bir qancha tarixiy hujjatlar, jumladan, uning qochib ketgan reklamasi asosida tugʻilgan yilni 1822-yil deb yozadi, Jan Humez esa „Eng yaxshi hozirgi dalillar Tubmanning 1820-yilda tugʻilganligini koʻrsatadi, ammo bu 1822-yil boʻlishi mumkin. yoki ikki yildan keyin“. Ketrin Klintonning qayd etishicha, Tubman oʻzining tugʻilgan yilini 1825-deb eʼlon qilgan, uning oʻlim haqidagi guvohnomasida esa 1815-yil va qabr toshidagi roʻyxatlar 1820-yil deb yozilgan
Tubmanning buvisi Modesti Afrikadan qul kemasida AQShga keladi; uning boshqa ajdodlari haqida hech qanday maʼlumot yoʻq. Bolaligida Tubman oʻzining feʼl-atvori tufayli Ashanti odamiga oʻxshab qolganligini aytishgan, ammo bu nasl-nasabni tasdiqlash yoki rad etish uchun hech qanday dalil topilmagan. Uning onasi Rit (uning otasi oq tanli boʻlgan boʻlishi mumkin) Brodess oilasida oshpaz edi. Uning otasi Ben, Tompson plantatsiyasidagi duradgorlik ishlarini boshqaradigan mohir oʻrmonchi edi. Ular taxminan 1808-yilda turmush qurishdi va sud maʼlumotlariga koʻra, birga toʻqqiz farzand koʻrishdi: Lina, Mariya Ritti, Sof, Robert, Minti (Garriet), Ben, Reychel, Genri va Muso.
Rit oilasini saqlab qolish uchun kurashdi, chunki qullik uni parchalash bilan tahdid qildi. Edvard Brodess uchta qizini (Lina, Mariya Ritti va Sof) sotib, ularni oiladan abadiy ajratib qoʻydi. Jorjiyalik savdogar Ritning kenja oʻgʻli Musoni sotib olmoqchi boʻlib Brodessga murojaat qilganida, u boshqa qul boʻlganlar va jamiyatdagi ozod qilinganlar yordami bilan uni bir oy davomida yashirib qoʻydi. Bir payt u egasiga duch keladi. Nihoyat, Brodess va „Jorjiya odami“ bolani ushlab olish uchun qullar xonasiga kelishadi va u yerda Rit ularga: „Sizlar mening oʻgʻlimning orqasidan yuribsizlar; lekin uyimga birinchi boʻlib kirgan odamning boshini ochib qoʻyaman“, deydi. Brodess orqaga chekinadi va savdoni tark etdi. Tubmanning tarjimai holi, oiladagi ushbu voqea haqidagi hikoyalar uning qarshilik koʻrsatish imkoniyatlariga ishonishiga taʼsir qilganiga qoʻshiladi.
Tatyana Zaitseva
Tatyana Vladimirovna Zaitseva, nee Gribova (1978-yil 27-avgust, Leningrad) — rossiyalik futbolchi, himoyachi. „Kubanochka“ JFK sobiq bosh murabbiyi.
Harriet Tubman
Tugʻilishi va oilasi
Tubman bolaligida Jeyms Kuk ismli koʻchatchining uyida ham ishlagan. Qizamiq bilan kasallanganidan keyin ham u yaqin atrofdagi botqoqlardagi ondatra tuzoqlarini tekshirishi kerak edi. U shu qadar kasal boʻlib qoladiki, Kuk uni Brodesga qaytarib yuboradi, u yerda onasi uni sogʻligʻini qayta tiklaydi. Keyin Brodess uni yana ishga oldi. Keyinchalik u oʻzini „Sueni daryosi boʻyidagi bola“ga qiyoslab, oʻzining bolaligidagi uy sogʻinchi haqida gapirdi, Stiven Fosterning " Uydagi qariyalar " qoʻshigʻiga ishora. U ulgʻayib, kuchayib borgani sari uni dala va oʻrmon ishlariga, hoʻkiz haydashga, yer haydashga, yogʻoch tashishga tayinlashdi.
Jaimie Alexander
Faoliyati
2007-yilda u ABC Family telekoʻrsatuvida „Kayl XY“ da oʻzining erkak hamkasbi Kayl bilan oʻz yoʻlini topishga harakat qilayotgan gʻayritabiiy kuchlar bilan muammoli shov-shuvli Jessi rolini oʻynay boshladi. Uning roli oʻzining qahramoni uchun spin-off shou koʻrish umidida katta muxlislar bazasini yaratdi. U, shuningdek, „CSI: Mayami“ shousida mehmon rollarini ijro etgan, u yerda qotillik ishida ishtirok etgan styuardessa Jenna York rolini oʻynagan va u Molli Briggs oʻynagan „Bones“, epizod qurboni bilan bogʻliq talaba rolini oʻynagan.
Tatyana Zaitseva
Jamoasi
Leningradda tugʻilgan Tatyana bolaligida yengil atletika va toʻsiqlar bilan shugʻullangan.Krasnodarga koʻchib oʻtgach, u 37-sonli maktabning futbol boʻlimiga,Sedin-Shiss jamoasiga oʻqishga kirdi. Tatyananing birinchi murabbiyi Aleksandr Takmakov edi .Krasnodarda Tatyana „Kubanochka“da oʻynadi, ammo jamoa qiyin kunlarni boshidan kechirdi. Natijada Gribova oʻsha paytda mamlakatning eng kuchli klubi hisoblangan „Voronej Energiya“ga oʻtdi. Oʻzining chiqishlari davomida u 1997, 1998 va 2000-yillarda ikki marta milliy chempionatda gʻolib chiqdi, shuningdek,1999-yilda Rossiya chempionatining kumush medali sovrindori boʻldi.
Zaytseva Germaniyaning „Flesheym-Xillen“ klubida bir mavsum oʻynadi: uning xotiralariga koʻra, sigʻimi kichik boʻlishiga qaramay, stadion har bir oʻyinda doimo toʻlib-toshgan .U 2001-yilda Rossiyaga qaytib, dastlab Voronejning „Energiya“sida oʻynadi, keyin „Rossiyanka“da bir mavsum oʻtkazdi va „Energiya“ning asosiy raqibi „Ryazan-VDV“da faoliyatini yakunladi.Jiddiy ish yuklari tufayli Tatyana futbolchilik faoliyatini tugatishga qaror qildi.
Terma jamoada
U 1999 va 2003-yillardagi jahon chempionatlari uchun milliy terma jamoaning arizalarida edi: 1999-yilda Tatyana hech qachon maydonga tushmagan, ammo u 2003-yilda boshidan to final hushtagigacha barcha toʻrtta uchrashuvni oʻtkazgan.
Murabbiylik karyerasi
Tatyana Zaitseva oʻz faoliyatini yakunlab, murabbiylik litsenziyasini qoʻlga kiritgach, „Jemchujinka“ jamoasida ishladi va u yerda bir qator futbolchilarni tayyorladi, ularning koʻplari keyinchalik Rossiyaning turli yoshdagi terma jamoalariga jalb qilindi (shu jumladan, asosiy jamoaning oʻyinchilari ham).Kseniya Veseluxa kabi yoshlar va asosiy jamoalar).Bir kuni Tatyana Kubanda futbolni rivojlantirish tashabbuskorlaridan biri Vyacheslav Burenok bilan uchrashdi. 2007-yilda uning yordami bilan 2001-yilda tarqalib ketgan „Kubanochka“ jamoasi noldan yaratildi va Rossiya chempionatida debyut qildi. Shu paytdan boshlab Tatyana nafaqat klubning murabbiyi, balki uning yarim kunlik prezidenti hamdir.
Kubanochka murabbiyi sifatida u ketma-ket uch marta (2014,2015,2016) Rossiya kubogi finalchisiga aylandi. 2019-yilda u Rossiya chempionatining bronza medali sovrindori boʻldi.
Doimiy moliyaviy qiyinchiliklar tufayli „Kubanochka“ ZhFK oʻz faoliyatini toʻxtatdi.
Shaxsiy hayoti
Uni onasi singlisi Mariya bilan birga tarbiyalagan.
U ikkita oliy maʼlumotga ega: Kuban davlat universitetining iqtisod fakultetini va Kuban jismoniy tarbiya institutini tamomlagan
Uylangan.
Jaimie Alexander
Faoliyati
2009-yil sentabrida Alexander Kennet Branag rejissori boʻlgan va 2011-yil may oyida chiqarilgan jonli-harakat superqahramon filmi „Thor“ filmida Ledi Sif rolini oʻynadi. U 2013-yil noyabr oyida chiqarilgan „Thor: Qorongʻu dunyo“ filmida shu rolni takrorladi. U 2014-yil 11-martda va 2015-yil 10-martda „Agents of S.H.I.E.L.D.“ teleserialida maxsus krossoverli mehmon ishtirokida rolni ikki marta takrorladi.
2010-yil iyul oyida Alexander Piter Fachinelli bilan birgalikda bosh rolni ijro etgan va Maykl Korrente tomonidan suratga olingan „Loosies“ mustaqil komediya-drama filmida rol oʻynadi. 2010-yil oktyabr oyida Alexander Jekining (Edi Falko) yovvoyi, balogʻatga yetmagan kelini Tuni Peyton rolida katta hikoyada Hamshira Jeki rolini ijro etdi. 2011-yilda u ikkinchi mavsumning uchta epizodi uchun „Covert Affairs“ filmining aktyorlar tarkibiga qoʻshildi.
Alexander 2013-yilda Annet Xeyvud-Karter tomonidan suratga olingan „Savannah“ filmida 1900-yillarning boshlarida haqiqiy hayotdagi aristokrat Uord Allen haqida, ozod qilingan qul Rojdestvo Moultri bilan kutilmagan hamkorlikni boshlaydi. Shuningdek, 2013-yilda u „Betmen Supermenga qarshi: Adolat ligasi“ filmida Diana Prince Moʻjizakor ayol roli uchun imtihondan oʻtdi, ammo bu rol Gal Gadotga nasib etdi. U Arnold Shvartsenegger bilan birga "Oxirgi tur" filmida sherif oʻrinbosari Sara Thorrensni rolini oʻynagan.
2015-yilda Alexander NBC telekanalining „Blindspot“ serialida Jeyn Do rolini oʻynay boshladi. „Loki“ teleserialida Sif rolida nomaʼlum kamo rolini oʻynadi va „What If…?.“ serialidagi personajni ijro etdi.
Boshqa loyihalar
U, shuningdek, 2009-yil sentabr oyida chop etilgan „Save You“ qoʻshigʻining Metyu Perriman Jons klipida ham rol oʻynadi.
2010-yilda Alexander MSN uchun Milo Ventimiglia tomonidan ishlab chiqarilgan „Ultradome“ nomli veb-seriyasida paydo boʻldi. Serialda Alexander Xarrison Fordning eng yaxshi qahramoni unvoni uchun Indiana Jonsga qarshi jangda Xan Soloni tasvirladi.
2011-yilda Alexander NBCUniversal „G4Films“ uchun „Birds of Anger“ uchun yozuvchi va rejissor Gregg Bishop bilan ishlay boshladi. Film eng koʻp sotilgan mobil oʻyinga asoslangan, „Rovioʻs Angry Birds“, Alfred Xitkokning 1963-yilda suratga olingan „The Birds“ filmi uslubida aytilgan. 2019-yilda film Robert Rodriges tomonidan oʻzining El Rey tarmogʻida namoyish etilishi uchun tanlangan.
Shaxsiy hayoti
Alexander aktyor Piter Fachinelli bilan 2012-yilda Loosies toʻplamida uchrashganidan soʻng uchrashishni boshladi. Ular 2015-yilning mart oyida turmush qurishdi. 2016-yil fevralida Alexander va Fachinelli nikohlarini toʻxtatganliklarini eʼlon qilishdi.
Shuningdek, 2012-yilda Alexander „Thor: Qorongʻu dunyo“ filmida metall zinapoyadan sirgʻalib tushib, ogʻir jarohat olgan edi. Yiqilish natijasida uning koʻkrak umurtqa pogʻonasida disk sirgʻalib ketgan va 11 umurtqa suyagi singan, shuningdek, chap yelkasi chiqib ketgan va oʻng tomonidagi romboid yirtilgan. Jarohatlar uni bir oy davomida suratga olishdan uzoqlashtirdi.
Bundan tashqari, „Blindspot“ filmini suratga olish jarayonida Alexander juda koʻp jarohatlarni boshdan kechirdi, jumladan: C6 va C7 disklari yorilib ketga,; churrali T3, T4, T8 va T9 disklari, singan burun, chiqib ketgan oʻng yelka, singan oʻng koʻrsatkich barmogʻi, singan chap oyoq, chap ikki barmoq uch marta singan, singan oʻng oyoq, oʻng ikki barmoq singan, chiqib ketgan jagʻ va unga oshkor qilishga ruxsat berilmagan boshqa jarohatlar.
2018-yilning mart oyida Alexander kasalxonaga yotqizilgan va appendikasi yorilib ketganidan soʻng operatsiya qilingan. U keyinroq tuzalib ketdi.
Harriet Tubman
Tugʻilishi va oilasi
Jarohatidan keyin Tubman vahiylar va yorqin tushlarni koʻra boshladi, u buni Xudodan kelgan vahiylar sifatida talqin qilgan. Ushbu ruhiy tajribalar Tubmanning shaxsiyatiga chuqur taʼsir koʻrsatdi va u Xudoga ehtirosli iymonga ega boʻldi. Tubman savodsiz boʻlsa-da, onasi unga Injil hikoyalarini aytib bergan va ehtimol oilasi bilan metodistlar cherkoviga borgan. U oq tanli vaʼzgoʻylarning taʼlimotlarini rad etadi, ular qul boʻlgan odamlarni ularni savdosi va qul qilganlarning passiv va itoatkor qurboni boʻlishga undaydi; Buning oʻrniga u Eski Ahddagi najot haqidagi ertaklarda yoʻl-yoʻriq topdi. Bu diniy nuqtai nazar uning hayoti davomida xatti-harakatlari haqida maʼlumot berdi.
Oilasi va nikohi
Entoni Tompson 45 yoshida Tubmanning otasini ozod etishga vaʼda beradi. Tompson vafot etgandan soʻng, uning oʻgʻli 1840-yilda bu vaʼdasini bajardi. Tubmanning otasi Tompsonlar oilasida yogʻoch hisoblovchi va usta boʻlib ishlashda davom etdi. Bir necha yil oʻtgach, Tubman oq tanli advokat bilan bogʻlanib, onasining huquqiy holatini tekshirish uchun unga besh dollar toʻladi. Advokatning aniqlashicha, sobiq egasi Tubmanning onasi Rit, xuddi eri kabi, 45 yoshida qullikdab ozod qilinishi haqida koʻrsatma bergan. Yozuv shuni koʻrsatdiki, xuddi shunday qoida Ritning bolalariga nisbatan qoʻllaniladi va u 45 yoshga toʻlganidan keyin tugʻilgan har qanday bolalar qonuniy ravishda ozod boʻlishadi, ammo Pattison va Brodess oilalari qul boʻlgan odamlarni meros qilib olganlarida bu shartni eʼtiborsiz qoldirishgan. Buni qonuniy yoʻl bilan eʼtiroz bildirish Tubman uchun imkonsiz vazifa edi.
Tugisken (Ulitau viloyati)
Tugisken – Qozogʻiston Respublikasi, Ulitau viloyati, Janaarqa tumani, Toʻgisken qishloq okrugining maʼmuriy markazi.
Tetril
Tetril -, 2, 4, 6trinitrofenilmetilnitramin C7H5N5O8 — oq kristall modda; yorugʻda sargʻayadi. Mol. m. 287,15. Suyuqlanish temperaturasi 129,45° (parchalanish bilan), qotish temperaturasi 128,5°; zichligi 1730 kg/m3, suvda erimaydi. Atseton, benzol, dixloretan nitrat kislotada yaxshi, spirt va efirda qiyin eriydi, ikkilamchi portlovchi modda. T. oltingugurtli eritmalarni nitrolab olinadi. Detonatorlar — kapsulalar va portlatgichlarda ishlatiladi.
Tugisken (Ulitau viloyati)
Geografik joylashuvi
Tuman markazi Janaarqa qishlogʻidan 124 km uzoqlikda, gʻarbiy qismida joylashgan.
Harriet Tubman
Oilasi va nikohi
Taxminan 1844-yilda u Jon Tubman ismli erkin qora tanli odamga uylandi. Garchi u yoki ularning birga boʻlgan vaqtlari haqida kam narsa maʼlum boʻlsa-da, ittifoq uning qullik holati tufayli murakkab edi. Onaning maqomi bolalarning ahvolini belgilab qoʻygan va Garriet va Jondan tugʻilgan har qanday bolalar qul boʻlishadi. Bunday aralash nikohlar — qul boʻlganlarga turmushga chiqqan ozod odamlar — Bu vaqtga kelib qora tanlilarning yarmi ozod boʻlgan Merilendning Sharqiy qirgʻogʻida odatiy hol emas edi. Aksariyat afro-amerikalik oilalarning ham erkin, ham qul boʻlgan aʼzolari bor edi. Tarixchi Larson, ular Tubmanning ozodligini sotib olishni rejalashtirgan boʻlishi mumkinligini taxmin qilmoqda.
Tugisken (Ulitau viloyati)
Aholisi
1999-yil aholisi 2087 kishini (1068 nafari erkaklar va 1019 nafari ayollar) tashkil qilgan boʻlsa, 2009-yil 1882 kishini (984 nafari erkaklar va 898 nafari ayollar) tashkil qildi.
Harriet Tubman
Oilasi va nikohi
Tubman turmush qurganidan keyin koʻp oʻtmay ismini Aramintadan Garrietga oʻzgartirdi, ammo aniq vaqti nomaʼlum. Larson bu toʻydan keyin sodir boʻlganini taxmin qiladi va Klinton bu Tubmanning qullikdan qochish rejalariga toʻgʻri kelganini taxmin qiladi. U onasining ismini, ehtimol, diniy qabulning bir qismi sifatida yoki boshqa qarindoshini hurmat qilish uchun qabul qilgan.
Qullikdan qutulish
Koʻpgina turar-joylarda boʻlgani kabi, Brodessning oʻlimi Tubmanning sotilishi va uning oilasi parchalanishi ehtimolini oshirdi. Uning bevasi Eliza oilaning qul boʻlgan odamlarini sotish uchun ishlay boshladi. Tubman, erining uni fikridan qaytarishga urinishlariga qaramay, Brodesslar oilasi uning taqdirini hal qilishini kutishdan bosh tortdi. „[T] mening huquqim bor ikkita narsadan biri bor edi“, dedi u keyinroq, „erkinlik yoki oʻlim; agar men biriga ega boʻlmasam, ikkinchisiga ega boʻlardim“.
Koʻp oʻtmay, Tubman yana qochib ketdi, bu safar akalarisiz. U onasiga rejalari haqida oldindan xabar berishga harakat qildi. U qul boʻlgan ishonchli hamkasbi Maryamga kodli qoʻshiq kuyladi, bu vidolashuv edi. „Ertalab uchrashamiz“, dedi u, „Men vaʼda qilingan yerga bogʻlanganman“. Uning aniq yoʻnalishi nomaʼlum boʻlsa-da, Tubman " Yer osti temir yoʻli " deb nomlanuvchi tarmoqdan foydalangan. Ushbu norasmiy, ammo yaxshi tashkil etilgan tizim ozod va qul boʻlgan qora tanlilar, oq tanli abolitsionistlar va boshqa faollardan iborat edi. Oʻsha paytda Merilenddagi ikkinchisi orasida eng koʻzga koʻringanlari koʻpincha Quakerlar deb ataladigan Doʻstlar Diniy Jamiyatining aʼzolari edi. Terak boʻyni yaqinidagi Preston hududi Kvakerlar jamoasining koʻpini oʻz ichiga olgan va Tubmanning qochishi paytidagi birinchi muhim toʻxtash joyi boʻlgan. U yerdan, ehtimol, qullikdan qochgan odamlar uchun umumiy yoʻlni tanlagan — shimoli-sharqda Choptank daryosi boʻylab, Delaver orqali va keyin shimoliy Pensilvaniyaga. Taxminan 90 mi piyoda yurish besh kundan uch haftagacha davom etadi.
Tubman Shimoliy Yulduz tomonidan boshqariladigan va qochoq qullar uchun mukofot yigʻishga intilgan qul ovchilardan qochishga harakat qilib, tunda sayohat qilishi kerak edi. Er osti temir yoʻlidagi „dirijyorlar“ himoya qilish uchun aldovlardan foydalanganlar. Erta toʻxtab, uy bekasi Tubmanga oila uchun ishlayotganga oʻxshab, hovlini supurishni buyurdi. Kech tushgach, oila uni aravaga yashirib, keyingi doʻstona uyga olib ketishdi. Mintaqaning oʻrmonlari va botqoqlari bilan tanishligini hisobga olib, Tubman kun davomida bu joylarda yashiringan boʻlishi mumkin. Uning birinchi sayohati tafsilotlari nomaʼlum; qullikdan qochgan boshqa qochqinlar marshrutlardan foydalanganligi sababli, Tubman ularni hayotining oxirigacha muhokama qilmadi. U yengillik va qoʻrquv hissi bilan Pensilvaniyaga oʻtib ketdi va yillar oʻtib bu tajribani esladi: "When I found I had crossed that line, I looked at my hands to see if I was the same person. There was such a glory over everything; the sun came like gold through the trees, and over the fields, and I felt like I was in Heaven."
"Muso" laqabli Tubman
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fb/Tubman%2C_Harriet_Ross.jpg/220px-Tubman%2C_Harriet_Ross.jpg|alt=Close-up portrait photo of Tubman|right|thumb| Harriet Ross Tubman Filadelfiyaga yetib borgach, Tubman oʻz oilasi haqida oʻyladi. „Men begona yurtda musofir edim“, dedi keyinroq. „Otam, onam, akalarim, opa-singillarim va doʻstlarim Merilendda edi. Lekin men ozod edim, ular ham ozod boʻlishlari kerak edi.“ U gʻalati ishlarda ishlagan va pul tejagan. Ayni paytda AQSh Kongressi 1850-yildagi „Qochqin qullar toʻgʻrisida“gi qonunni qabul qilgan boʻlib, u qochishga yordam bergan va huquq-tartibot idoralari xodimlarini majburlagan holda qattiq jazolagan, hatto qullikni taqiqlagan shtatlarda ham — ularni qoʻlga olishda yordam berish. Qonun qullikdan qochganlar uchun xavfni oshirdi, shuning uchun ularning koʻplari Britaniya imperiyasining bir qismi sifatida qullikni bekor qilgan Janubiy Ontarioda (oʻsha paytda Kanadaning Birlashgan provinsiyasining bir qismi) boshpana izlashdi. Irlandiyalik kambagʻal muhojirlar toʻlqinlari erkin qora tanlilar bilan ishlash uchun raqobatlashgani sababli Filadelfiyada ham irqiy taranglik kuchayib borardi.
1850-yil dekabr oyida Tubman jiyani Kessiya va uning ikki farzandi, olti yoshli Jeyms Alfred va chaqaloq Araminta tez orada Kembrijda sotilishi haqida ogohlantirildi. Tubman Baltimorga joʻnadi, u erda uning qaynisi Tom Tubman uni sotgunga qadar yashirdi. Kesiyaning turmush oʻrtogʻi, Jon Bouli ismli erkin qora tanli, xotini uchun gʻalaba qozongan. Keyin, auktsionchi tushlik qilish uchun ketayotganda, Jon, Kesiya va ularning bolalari yaqin atrofdagi xavfsiz uyga qochib ketishdi. Kech tushganda, Bouli oilani qayiqda 60 mi Baltimorga suzib ketdi va u erda ular oilani Filadelfiyaga olib kelgan Tubman bilan uchrashdi.
1851-yil oxirida Tubman qochib ketganidan keyin birinchi marta Dorchester okrugiga qaytib keldi, bu safar eri Jonni topdi. U turli ishlardan pul yigʻdi, unga kostyum sotib oldi va janubga yoʻl oldi. Bu orada Jon Karolin ismli boshqa ayolga uylangan edi. Tubman unga qoʻshilishi kerakligi haqida xabar yubordi, lekin u oʻzi turgan joyda baxtli ekanligini taʼkidladi. Tubman dastlab ularning uyiga bostirib kirishga va sahna koʻrinishiga tayyorlandi, lekin keyin bu muammoga arzimasligiga qaror qildi. Gʻazabini bostirib, u qochishni istagan baʼzi qul odamlarni topdi va ularni Filadelfiyaga olib bordi. Jon va Karolin birga oila qurishgan, u 16 yil oʻtgach, Robert Vinsent ismli oq tanli bilan yoʻl boʻyida janjalda oʻldirilgan. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/21/Frederick_Douglass_by_Samuel_J_Miller%2C_1847-52.png/220px-Frederick_Douglass_by_Samuel_J_Miller%2C_1847-52.png|alt=Black and white portrait photo of Frederick Douglass|right|thumb| Tubman bilan birga qullikni bekor qilish uchun ishlagan Frederik Duglass uni bosma nashrlarda maqtadi. Qochqin qul qonuni Qoʻshma Shtatlar shimolini qullikdan qochganlar uchun xavfliroq joyga aylantirganligi sababli, koʻplab qochqinlar Janubiy Ontarioga koʻchib ketishni boshladilar. 1851-yil dekabrda Tubman 11 nafar qochqindan iborat nomaʼlum guruhga rahbarlik qildi, ehtimol Bowleys va u shimolga oldin qutqarishda yordam bergan bir qancha boshqalarni ham oʻz ichiga oladi. Tubman va uning guruhi abolitionist va ilgari qul boʻlgan Frederik Duglasning uyida toʻxtaganligini koʻrsatadigan dalillar mavjud. Duglas oʻzining uchinchi avtobiografiyasida shunday deb yozgan edi: "Bir safar mening tom ostida oʻn bitta qochoq bor edi va ularni Kanadaga olib borish uchun yetarli pul yigʻmagunimcha ular men bilan qolishlari kerak edi. Bu bir vaqtning oʻzida men ega boʻlgan eng katta raqam edi va men koʻpchilikni oziq-ovqat va boshpana bilan taʼminlashda biroz qiynalganman. … " Sayohatchilar soni va tashrif vaqti bu Tubman guruhi boʻlganini taxmin qiladi.
Duglas va Tubman qullikka qarshi kurashganlarida bir-birlarini juda hayratda qoldirdilar. 1868-yilda Tubmanning dastlabki tarjimai holi tayyorlanayotganda, Duglas uni hurmat qilish uchun xat yozdi. U oʻzining saʼy-harakatlarini uning bilan taqqoslab, yozdi: "The difference between us is very marked. Most that I have done and suffered in the service of our cause has been in public, and I have received much encouragement at every step of the way. You, on the other hand, have labored in a private way. I have wrought in the day – you in the night. ... The midnight sky and the silent stars have been the witnesses of your devotion to freedom and of your heroism. Excepting John Brown – of sacred memory – I know of no one who has willingly encountered more perils and hardships to serve our enslaved people than you have."
11 yil davomida Tubman Merilendning Sharqiy qirgʻogʻiga qayta-qayta qaytib keldi va taxminan 13 ta ekspeditsiyada 70 ga yaqin qul boʻlgan odamlarni qutqardi, uning boshqa akalari Genri, Ben va Robert, ularning xotinlari va baʼzi bolalari. Shuningdek, u shimolga qochib ketgan 50-60 qoʻshimcha qochoqlarga aniq koʻrsatmalar berdi. Uning saʼy-harakatlari tufayli u „Muso“ laqabini oldi, bu „Chiqish kitobi“dagi ibroniylarni Misrdan ozodlikka olib kelgan paygʻambarga ishora qildi. Uning Merilenddagi oxirgi missiyalaridan biri qarigan ota-onasini qaytarib olish edi. Uning otasi Ben 1855-yilda onasi Ritni Eliza Brodessdan 20 dollarga sotib olgan edi. Ammo ikkalasi ham ozod boʻlganlarida ham, hudud ularning mavjudligiga dushman boʻlib qoldi. Ikki yil oʻtgach, Tubman otasi qullikdan qochgan sakkiz kishidan iborat guruhni boshpana qilgani uchun hibsga olinishi xavfi borligi haqida xabar oldi. U Sharqiy qirgʻoqqa sayohat qildi va ularni shimolga, Ontario shtatidagi Sent-Katarin shahriga olib bordi, u erda ilgari qul boʻlgan odamlar jamoasi (jumladan, Tubmanning aka-ukalari, boshqa qarindoshlari va koʻplab doʻstlari) yigʻilgan edi.
Yoʻnalishlar va uslublari
Tubmanning xavfli ishi ulkan zukkolikni talab qildi; u odatda qish oylarida guruhni koʻrish ehtimolini kamaytirish uchun ishlagan. Tubmanning bir muxlisi shunday dedi: „U har doim qishda, tunlari uzoq va qorongʻi boʻlganda va uylari bor odamlar ularda qoladigan paytda keladi“. U qullikdan qochganlar bilan aloqa oʻrnatganidan soʻng, ular shanba kuni kechqurun shaharni tark etishdi, chunki gazetalar dushanba kuni ertalabgacha qochqin xabarnomalarini chop etmaydi.
1897-yilda yozuvchi Uilbur Sibert bilan suhbatda Tubman unga yordam bergan baʼzi odamlarni va u yer osti temir yoʻli boʻylab qolgan joylarni aytib berdi. U Merilend shtatining East New Market shahrida yashovchi erkin qora tanli vazir Sem Grin bilan qoldi; u ham ota-onasining Terak boʻynidagi uyi yonida yashiringan. U u yerdan shimoli-sharqdan Delaver shtatidagi Sandtaun va Willow Grove va Kamden hududiga borar edi, u erda erkin qora agentlar Uilyam va Net Brinkli va Avraam Gibbs shimolga Dover, Smirna va Blackbirddan oʻtib, boshqa agentlar uni olib oʻtishardi. Chesapeake va Delaver kanalidan Nyu Castle va Wilmingtongacha. Uilmingtonda Quaker Tomas Garret Uilyam Stillning ofisiga yoki Filadelfiyaning katta hududidagi boshqa metropoliten operatorlarining uylariga transportni taʼminlab berar edi. Hali ham yuzlab erkinlik izlovchilarning Nyu-York, Nyu-Angliya va hozirgi Janubiy Ontariodagi xavfsizroq joylarga qochishlariga yordam bergani eʼtirof etiladi.
Merilendga qayta-qayta borgan Tubmanning diniy eʼtiqodi yana bir muhim manba edi. Bolaligidagi bosh jarohati haqidagi vahiylar davom etdi va u ularni ilohiy ogohlantirishlar sifatida koʻrdi. U „Xudo bilan maslahatlashish“ haqida gapirdi va U uni himoya qilishiga ishondi. Bir kuni Tomas Garret u haqida shunday degan edi: „Men hech qachon uning qalbiga aytilgan Xudoning ovoziga koʻproq ishonadigan biron bir rangdagi odamni uchratmaganman“. Uning ilohiyga boʻlgan ishonchi ham darhol yordam berdi. U ruhoniylarni kodlangan xabarlar sifatida ishlatgan, sayohatchilarni xavf haqida ogohlantirgan yoki aniq yoʻlni koʻrsatgan. U " Down Moses " qoʻshigʻining versiyalarini kuyladi va davom etish xavfsiz yoki juda xavfli ekanligini koʻrsatish uchun soʻzlarini oʻzgartirdi. U qochoqlarni chegaradan olib oʻtayotganda, u shunday qichqirardi: „Xudoga ham, Isoga ham shon-sharaflar boʻlsin. Yana bir jon xavfsiz!“