cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lafayette (Colorado)
Demografiyasi
2010-yildagi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 24,453 kishi, 9,632 xonadon va 6,354 oila istiqomat qilgan. Aholisi zichligi 998/km². Shaharning irqiy tarkibi 85,6 % oq tanli, 1,1 % afroamerikalik, 0,9 % tubjoy amerikalik, 3,8 % osiyolik, 0,05 % Tinch okeani orollari, 5,4 % boshqa irqlar va 3,2 % ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat. Har qanday irqga mansub ispan yoki latinolar aholining 18,2 % ni tashkil etadi.
Shaharda 9,632 ta uy xoʻjaligi boʻlib, ulardan 36,5 %i 18 yoshgacha boʻlgan bolalari bor; 49,9 % ni birga yashaydigan er-xotinlar; 11,6 % eri boʻlmagan uy bekalari va 34,0 % oilasi boʻlmaganlar yashaydi. Barcha uy xoʻjaliklarining 25,5 foizi jismoniy shaxslarda, 5,9 foizi esa 65 yosh va undan katta boʻlgan yolgʻiz yashovchilardan iborat. Uy xoʻjalik.
2009-2011-yillarda shahardagi uy xo‘jaliklarining 2010-yilda hisoblangan o‘rtacha daromadi 66,202 dollarni, oilaning o‘rtacha daromadi esa 79,212 dollarni tashkil qilgan. Toʻliq vaqtli erkak ishchilarning oʻrtacha daromadi 54,313 dollarni, ayollarniki esa 50,166 dollarni tashkil qildi. Shaharning jon boshiga toʻgʻri keladigan daromadi 34,711 dollarni tashkil etdi. Oilalarning 9,3 foizi va aholining 12,5 foizi qashshoqlik chegarasidan past.
Stanley Award mukofoti
Stanley mukofotlari, shuningdek u The Stanleys nomi bilan ham tanilgan, Avstraliya karikaturachilar uyushmasi tomonidan har yili beriladigan komikslar uchun mukofoti bo'lib, avstraliyalik karikaturachilar va eng yaxshi multfilmlarning tan oladi. Ular Stan Cross nomi bilan atalgan va birinchi marta 1985-yilning noyabrida ilk laureatlar e'lon qildi.
Silver Stanley mukofoti endi Jim Rassell mukofoti sifatida tanilgan va karikatura sanoatidagi xizmatlari uchun karikaturachiga beriladi.
Singapurda inson huquqlari
Singapurdagi inson huquqlari Singapur Konstitutsiyasida kodekslangan boʻlib, u fuqarolarning qonuniy huquqlarini belgilaydi. Bu huquqlar Konstitutsiya bilan himoyalangan boʻlib, ularga oʻzgartirishlar va referendumlar kiradi. Singapur hukumati fuqarolarning huquqlarini cheklash yoki siyosiy muxolifatni bostirish uchun keng vakolatlarga ega boʻlsa-da, bu huquqlar mustaqillikka erishgan kundan boshlab sezilarli darajada rivojlangan. 2018-yilda Singapur „Chegara bilmas muxbirlar“ tashkiloti tomonidan Butunjahon matbuot erkinligi indeksida 151-oʻrinni egalladi. AQShda joylashgan „Dunyodagi erkinlik“ tashkiloti 2015-yil Singapurga „siyosiy erkinlik“ boʻyicha 7 balldan 3 ball, „fuqarolik erkinliklari“ boʻyicha 7 balldan 3 ball (bu yerda 1 ball „eng erkin“), umumiy reytingda „qisman erkin“ ball oldi.
Stanley Award mukofoti
G'oliblar
!bgcolor="#CCCCCC" |Year !bgcolor="#CCCCCC" |Cartoonist
Singapurda inson huquqlari
Singapur Konstitutsiyasining 14-moddasi, xususan, 14 (1) — moddasida Singapur fuqarolariga soʻz va soʻz erkinligi, qurolsiz tinch yigʻilishlar va uyushmalar oʻtkazish huquqlari kafolatlanadi. Lekin ushbu huquqlardan foydalanish Konstitutsiyaning 14-moddasi 2- qismida koʻrsatilgan asoslar boʻyicha Singapur parlamenti tomonidan oʻrnatilgan qonunlar bilan cheklanishi mumkin.
Ichki xavfsizlik qonuni
Ichki ishlar vazirligi Ichki xavfsizlik departamenti potentsial josuslik, xalqaro terrorizm, irqiy va diniy totuvlikka tahdid hamda buzgʻunchilikka qarshi kurash sifatida mamlakatning Ichki xavfsizlik toʻgʻrisidagi qonunini (ISA) amalga oshiradi. ISA rasmiy ayblovlarsiz yoki sudga murojaat qilmasdan muddatsiz hibsga olishga ruxsat beradi va hukmron partiyaning siyosiy muxoliflarini, jumladan, ozod etilgunga qadar 32 yil davomida sudsiz ushlab turilgan sobiq parlament aʼzosi Chia Tye Poxni qamoqqa olish uchun ushlab turilgan. 2005-yil holatiga koʻra, 36 kishi ISA ostida ushlab turilgan.
Stanley Award mukofoti
G'oliblar
!bgcolor="#CCCCCC" |Year !bgcolor="#CCCCCC" |Comic Artist
Singapurda inson huquqlari
Isyon qonuni
Fitna toʻgʻrisidagi qonun gʻalayonli harakatlar va nutqni taqiqlaydi: gʻalayonli nashrlarni nashr etish, sotish, tarqatish, koʻpaytirish va olib kirish. Hukumat boshqaruviga putur yetkazadigan harakatlarni jazolashdan tashqari, qonun turli irqlar yoki aholi sinflari oʻrtasida yomon niyat yoki dushmanlik tuygʻularini qoʻzgʻatuvchi harakatlarni ham jinoiy javobgarlikka tortadi.
Jamoat tartibi toʻgʻrisidagi qonun (2009)
2009-yilgi „Jamoat tartibi toʻgʻrisida“gi qonunga binoan, ommaviy yurishlar yoki ochiq yigʻilishlarni qonuniy ravishda oʻtkazish uchun politsiya ruxsati talab qilinadi. Yopiq yigʻilishlar politsiya ruxsatnomasini talab qilmasdan erkin oʻtkazilishi mumkin edi. 2009-yildan buyon „Jamoat tartibi toʻgʻrisida“gi qonunga bir nechta oʻzgartirishlar kiritildi va 2017-yil oktabr holatiga koʻra, barcha tadbir tashkilotchilari ommaviy tadbirlar uchun 5000 dan ortiq yoki shaxsiy yigʻilishlar uchun bir vaqtning oʻzida 10 000 dan ziyod ishtirokchini kutsalar, politsiyani xabardor qilishlari shart. Qonunga qoʻshimcha oʻzgartirishlar Politsiya komissariga, agar u siyosiy maqsadlarga qaratilgan yoki Singapur boʻlmagan yuridik shaxslar va fuqarolar tomonidan uyushtirilgan yoki ishtirok etgan deb hisoblansa, ommaviy yigʻilish yoki yurish uchun ruxsatnomani rad etishga ruxsat berishni oʻz ichiga oladi.
Sudga hurmatsizlik
Sudni janjal qilish jinoyati, agar shaxs sudni yo sudyani kamsitsa yoki quyi turuvchi mansabdor shaxslarni haqorat qilganda sodir etiladi. Sudyaning sudyalik funksiyasini amalga oshirishda tarafkashlik, xolislik, nomuvofiqlik yoki har qanday huquqbuzarlik haqidagi ayblovlar jinoyat tarkibiga kiradi.
Jinoyat huquqi (Vaqtinchalik qoidalar) qonuni
Jinoyat qonuni (Vaqtinchalik qoidalar) qonuniga binoan sudsiz internirlash josuslik, terrorizm, uyushgan jinoyatchilik va giyohvandlikka qarshi kurashda qoʻllanilgan.
Gazeta va bosmaxonalar toʻgʻrisidagi qonun (1974)
Gazeta va bosmaxonalar toʻgʻrisidagi qonun Singapurda gazeta bosh muharriri yoki egasidan ularni chop etish, nashr etish uchun vazirdan ruxsat olishini talab qiladi. Qonunning 10-boʻlimi vazirga barcha gazeta kompaniyalarining boshqaruv aktsiyadorlarini tayinlash va bunday boshqaruv aksiyalarining har qanday oʻtkazilishini nazorat qilish huquqini beradi. Shuningdek, u boshqaruv aktsiyadorlariga va hukumatning ishonchli vakili orqali kadrlar hamda qarorlar boʻyicha har qanday ovozda kamida 66% ni beradi.
Roʻyxatga olish toʻgʻrisidagi qonun (1970)
18 yoshga toʻlgan barcha Singapur erkak fuqarolari va ikkinchi avlod doimiy rezidentlari (PR) Milliy xizmat deb nomlanuvchi ikki yillik muddatli harbiy xizmatdan oʻtishlari kerak. Qonunni buzganlar jarimaga tortiladi yoki qamoq jazosiga hukm qilinadi. Ikki fuqarolikka ega boʻlgan erkak fuqarolar Singapur fuqaroligidan faqat xizmat muddatini tugatgandan soʻng chiqishi mumkin, agar ular 11 yoshga toʻlganida boshqa davlat fuqaroligiga ega boʻlmasa va Mudofaa vazirligiga bu yoshga toʻlgunga qadar fuqaroligidan chiqish niyati haqida maʼlum qilmagan boʻlsa, albatta. 11 yoshga toʻlgandan keyin Singapur fuqaroligidan voz kechgunga qadar „Singapur fuqaroligining barcha ijtimoiy-iqtisodiy afzalliklaridan“ qochish kerak. NSga xizmat qilmasdan oʻz PR maqomidan voz kechgan ikkinchi avlod doimiy rezidentlari, agar ular kelajakda oʻqish yoki ishlash maqsadida Singapurga qaytish uchun ariza topshirsa, koʻplab muammolarga duch keladi.
Fikr bildirish va uyushmalar erkinligi
Hukumat soʻz va matbuot erkinligi qolaversa, boshqa fuqarolik hamda siyosiy huquqlarni ham cheklagan. Singapur Konstitutsiyasining 14 (1) — moddasida kafolatlangan soʻz va uyushmalar erkinligi huquqi xuddi shu moddaning keyingi (2) kichik boʻlimi bilan cheklanadi. Biroq, Freedom House oʻzining 2019-yilgi hisobotida „PAP yaratgan saylov va huquqiy baza, ishonchli muxolifat partiyalarining oʻsishini va yana soʻz, yigʻilishlar hamda uyushmalar erkinligini ham cheklaydi“.
Irina Levchenko
Levchenko 1924-yil 15-martda Kadievkada rus oilasida tugʻilgan. Artyomovskda oʻsgan 1941-yilda Moskvadagi maktabning 9-sinfini tamomlagan. Ilgari uning otasi Nikolay Levchenko, kasbi boʻyicha elektrchi, mamlakatda temir yoʻllar xalq komissarining oʻrinbosari boʻlib ishlagan, ammo u 1937-yil 30-noyabrda „Buyuk tozalash“ doirasida hibsga olingan va 1938-yil aprel oyida qatl etilgan. Uning buvisi Mariya Zubkova-Saraeva Rossiya fuqarolar urushi davridagi xizmatlari uchun Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlangan.
Ikkinchi jahon urushi
Germaniya Sovet Ittifoqiga bostirib kirganidan soʻng, Levchenko Qizil Xochning mahalliy muassasasiga borib, urush harakatlariga yordam berish uchun ish soʻradi. Dastlab frontdan uzoqda ishlagan, 1941-yil iyul oyida jangovar jabhada yaralangan askarlarga yordam berish uchun harbiy xizmatga kirishga qaror qildi. Dastlab 222-alohida tibbiy batalonga tayinlangan u tez orada hamshira lavozimiga oʻtdi. 744-piyoda polkida, bilan Smolensk uchun jangda jang qilgan. 15-oktabrda snaryad zarbasi natijasida yaralanganidan soʻng dekabrgacha kasalxonada yotdi. Keyinchalik, 1942-yil yanvar oyida 39-tank brigadasining 1-batalyoniga oʻtishdan oldin 176-alohida tank batalyonida qisqa muddat xizmat qildi; u yerda shifokorlik burchiga qoʻshimcha ravishda T-60 tankining qurolini oʻrnatishni oʻrgandi va tanklarga qiziqishi uygʻondi. Oʻshandan martgacha u Qrimda xizmat qildi, Kerch uchun jangda oʻnlab yarador askarlarga yordam berdi, shuningdek, dushman askarini asirga olib, uni oʻz boʻlinmasiga olib keldi. 26-mart kuni u jangda ogʻir yaralanib, may oyigacha Krasnodardagi gospitalda qoldi. Urushda hamshira sifatida u 168 askarni qutqardi va ularga yordam berdi.
Tibbiy komissiya uni tuzalganidan keyin demobilizatsiya qilishni xohlasa-da, u tank kuchlari safida qolishni talab qildi va tank maktabiga borishni xohladi. Koʻp byurokratik kechikishdan keyin general Yakov Fedorenko bilan uchrashishga muvaffaq boʻldi, u dastlab uning tashabbusini qoʻllab-quvvatlashdan bosh tortdi, ammo oxir-oqibat, agar u sogʻlom ekanligi toʻgʻrisida tibbiy maʼlumotnoma olsa, unga tank maktabiga borishga ruxsat berishga rozi boʻldi. Jangdan olgan jarohatlari unga ikkinchi darajali nogiron maqomini berganiga va oʻng qoʻlining amputatsiyasiga deyarli olib kelganiga qaramay, u tibbiy xodimni bunday guvohnoma berishga koʻndiradi va 1942-yil iyul oyida u Stalingrad tank maktabiga oʻqishga kirdi. Oʻsha paytda Stalingrad uchun davom etayotgan jang tufayli Uraldagi Kurgan. U yerda u vitesni almashtirganda oʻng qoʻlidagi ogʻriqlarga eʼtibor bermay, kuniga oʻn ikki soat mashq qildi. 1943-yil mart oyida maktabni tugatgach, u 449-tank batalyonida shtab boshligʻining yordamchisi boʻldi va u erda frontga joʻnatiladigan yangi tanklarni tayyorlashga yordam berdi. Sentabr oyida u qisqa muddat 33-Armiyada aloqachi boʻlib xizmat qildi, lekin oʻsha oyda Smolensk uchun boʻlgan jangda yaralanib, Qizil Armiya shaharni qaytarib olganini bilib, Moskva kasalxonasida uygʻondi. Oʻsha yilning oktabr oyidan 1944-yil apreligacha u tank kuchlari uchun jangovar tayyorgarlik direksiyasida ad’yutant boʻlib xizmat qildi, shundan soʻng u 3-tank brigadasi shtab-kvartirasining aloqachisi boʻldi. U erda Moldovadagi janglarni koʻrgan va 1944-yil 12-mayda jangda yaralangan. Iyul oyida Odessa kasalxonasida tuzalib ketgach, u 41-gvardiya tank brigadasida aloqachi ofitser sifatida frontga qaytdi. U erda u Moldova, Bolgariya va Vengriyaning yirik shaharlari uchun hujumlarda qatnashdi, 1944-yil 14-dekabrdagi urushda beshinchi marta yarador boʻldi. Jarohatning ogʻirligi tufayli u 1945-yil fevral oyida tuzalib ketgunga qadar harbiy xizmatdan uzoqda turdi, shundan soʻng u Sharqiy Pomeraniya va Berlindagi operatsiyalarda qatnashish uchun 8-mexaniklashtirilgan korpusda aloqachi boʻlib ishga yuborildi.
Singapurda inson huquqlari
Fikr bildirish va uyushmalar erkinligi
Xalqaro Amnistiya tashkilotiga koʻra, 2010-yilda soʻz va yigʻilish erkinligini cheklash, tanqidchilar va faollarni boʻgʻish uchun qonunlar kuchaytirilgan. Hukumat tomonidan dissidentlarga qarshi daʼvolar qoʻzgʻatildi. Shunga qaramay hukumat tanqidchilari va huquq himoyachilari ommaviy yigʻilishlar oʻtkazdilar.
Siyosiy, irqiy yoki diniy jihatdan nozik kontentga nisbatan senzura ham keng qamrovli boʻlib, qattiq ommaviy axborot vositalari qoidalari va jinoiy qonunlar hamda mahalliy jurnalistlarga nisbatan OB belgilari orqali bilvosita yondashuvlar, ommaviy sanʼatni moliyalashtirishni olib qoʻyish shaklida qoʻllaniladi. Matbuot erkinligi yillar davomida ichki xavfsizlik toʻgʻrisidagi qonun, fitna toʻgʻrisidagi qonun va rasmiy sirlar toʻgʻrisidagi qonun kabi turli xil milliy xavfsizlik qonunlari orqali cheklandi. Hukumatning moslashishga boʻlgan bosimi jurnalistlar tomonidan oʻz-oʻzini senzura qilish amaliyotiga olib keldi.
Ommaviy kuzatuv ostida maxfiylik
Singapur Konstitutsiyasi shaxsiy daxlsizlik huquqini oʻz ichiga olmaydi va maʼlumotlarni himoya qilish qonuni fuqarolarni hukumat tomonidan ruxsat etilgan kuzatuvdan himoya qilmaydi. Hukumat har qanday kuzatuv ushlashini amalga oshirish uchun sudning oldindan ruxsatiga muhtoj emas va mansabdor shaxslarning shaxsiy maʼlumotlar bilan nima qilishi mumkinligini cheklovchi hujjatlar maxfiydir. AQSh Davlat departamentining 2015-yildagi hisobotida huquq-tartibot idoralari va davlat idoralari axborot toʻplash hamda kuzatuv oʻtkazish uchun keng tarmoqqa ega ekanligiga ishontiriladi. Singapurliklarning aksariyati rasmiylar tinch aholining telefon suhbatlari va internetdan foydalanishini kuzatadi, degan taassurotda ayrim muxolif siyosatchilar va hukumatning boshqa tanqidchilari ustidan muntazam tekshiruvlar oʻtkaziladi.
Singapur Axborot-kommunikatsiya vositalarini rivojlantirish boshqarmasi ham maʼlumotlar sizib chiqishida josuslik dasturlari ishlab chiqaruvchisi Hacking Team mijozi sifatida qayd etilgan. Guruh oʻzining moʻljallangan auditoriyasining raqamli izini tahlil qilish uchun josuslik dasturlarini qoʻllagani aytilmoqda.
Bir tadqiqotga koʻra  Mudofaa vazirligi tomonidan oʻtkazilgan, kuzatuv chegarasi Singapurda nisbatan yuqori deb hisoblanadi, fuqarolarning aksariyati terrorizm va „oʻz-oʻzini radikalizatsiya“ning oldini olish uchun „kuzatuv holati“ni zarur deb bilishgan. Singapurliklar aholi va ularning hukumati oʻrtasidagi ijtimoiy shartnomani qabul qilganliklari va „muayyan fuqarolik erkinliklari va shaxsiy erkinliklarni asosiy kafolatlar: xavfsizlik, taʼlim, arzon uy-joy, sogʻliqni saqlash evaziga topshirishni“ kutishgan. Qarorlar qabul qilish uchun shahar hayotining barcha jabhalaridan katta maʼlumotlarni yigʻish va tahlil qilish boʻyicha „Smart Nation“ tashabbusi bilan shaxsiy hayotga boʻlgan shaxsiy huquqlar qanday taʼminlanishi nomaʼlum.
2017-yil noyabr oyida hukumat 2018-yilda barcha xususiy shifokorlarni sogʻliqni saqlash boʻyicha Milliy elektron sogʻliqni saqlash yozuvlari tizimi (NEHR) deb nomlangan markazlashtirilgan milliy sogʻliqni saqlash maʼlumotlar bazasiga bemor maʼlumotlarini taqdim etish majburiyatini yuklaydigan qonunchilikni joriy etishi eʼlon qilindi. Bemorlar oʻzlarining sogʻligʻi haqidagi maʼlumotlarini shifokorlar va tibbiyot xodimlariga kirish imkoniga ega boʻlmasligini soʻrashlari mumkin, ammo yozuvlar elektron tizimga qoʻshiladi va yangilanadi. Rasmiylar bemorlarning maʼlumotlariga faqat tegishli tibbiyot xodimlari kirishi mumkinligini taʼkidlagan boʻlsa-da, hatto maxfiylik kafolatlari mavjud boʻlsa ham, bemorlarning yozuvlariga noqonuniy kirish holatlari qayd etilgan.
Immigrant ishchilarning huquqlari
Xalqaro Amnistiya maʼlumotlariga koʻra, 2009-yil oxirida Singapur aholisining toʻrtdan biri muhojirlar edi.
Xorijiy ishchilarni ishga joylashtirish toʻgʻrisidagi qonun uy ishchilarini istisno qiladi (2009). Singapur chet ellik mahalliy ishchilar uchun ish vaqti hamda dam olish kunlarining standart soni, eng kam maosh va bandlik imtiyozlaridan foydalanish kabi asosiy himoyani taʼminlamaydi. Uy ishchilarini yollash toʻlovlari 2 yillik shartnomada ishchilar maoshning 40%igacha boʻlishi mumkin.
2010-yil oxiriga kelib, Singapur hukumati ishga yollash toʻlovlarini tartibga solishdan bosh tortgan edi.
2010-yilda Singapurdagi 11 yillik mehnatidan soʻng Birmadan 2 ishchi Birma demokratiya tarafdori harakatini faol qoʻllab-quvvatlaganliklari uchun yangi ishlash ruxsatnomalarini olmagan.
Odam savdosi
AQShning „Odam savdosi-2019“ hisobotida Singapur 32 ta qurboni bilan 2-darajali roʻyxatga kiritilgan.
2020-yil hisobotida Singapur 1-darajada qayd etilgan.
Qamish
Singapur 50 yoshgacha boʻlgan erkaklar tomonidan sodir etilgan koʻplab jinoiy huquqbuzarliklar uchun „yalangʻoch dumbaga qattiq tayoq“ koʻrinishidagi jismoniy jazoni qoʻllaydi va bu 30 ga yaqin jinoyatlar uchun majburiy jazo hisoblanadi. Baʼzi xalqaro kuzatuvchilar, jumladan Amnesty International, jismoniy jazo oʻz-oʻzidan inson huquqlariga zid ekanligini taʼkidlaydilar, ammo bu bahsli. Singapurda qamoqqa olish hech qachon oʻz-oʻzidan buyurilmaydi, 3 oydan ortiq muddatga ishlagan chet ellik ishchilar uchun kamida uch oylik qamoq jazosi hamda majburiy kaltaklash mavjud. Hukumatning taʼkidlashicha, bu immigratsiya boʻyicha huquqbuzarlarning oldini olish uchun zarur, chunki Singapur noqonuniy immigrantlar uchun jozibador joy boʻlib qolmoqda. 1989-yilgacha boʻlgan tajriba shuni koʻrsatdiki, qamoqning oʻzi etarli darajada toʻxtatuvchi omil emas. Aniqlanishicha, uzoq muddat ishlamay qolgan, qonuniy ravishda ishlay olmagan shaxslar ijtimoiy muammolarni keltirib chiqaradi hatto jinoyat sodir etishi ham mumkin.
Oʻlim jazosi
Singapur oʻlim jazosini osish orqali amalga oshiradi. Bu qasddan va ogʻirlashtiruvchi qotillik hamda 14 g geroinning sof shaklida (diamorfin)ga egalik qilish yoki sotish uchun majburiydir. Xalqaro Amnistiya tashkiloti maʼlumotlariga koʻra, Singapur oʻz aholisiga nisbatan qatl qilish boʻyicha dunyodagi eng yuqori koʻrsatkichlardan biriga ega. 1991-yildan 2003-yilgacha 5 million aholidan 400 ga yaqin jinoyatchi osilgan.
Xalqaro shartnomalar
Amnesty International maʼlumotlariga koʻra, Singapur inson huquqlariga oid quyidagi xalqaro shartnomalarni imzolagan0 :
2018-yil holatiga [ yangilanish kerak ], Singapur quyidagi shartnomalarni imzolamadi :
Lyudmila Rudenko
Lyudmila Vladimirovna Rudenko (Людми́ла Влади́мировна Руде́нко Людмила Володимирівна Руденко;1904-yil 27-iyul — 1986-yil 4-mart) — sovet shaxmatchisi va 1950-yildan 1953-yilgacha ayollar oʻrtasida shaxmat boʻyicha ikkinchi jahon chempioni.
U 1950-yilda FIDE xalqaro usta (IM) va ayol xalqaro usta (WIM), 1976-yilda esa ayol grossmeyster (WGM) unvonlariga sazovor boʻlgan. U xalqaro usta unvoniga sazovor boʻlgan birinchi ayol edi. Rudenko 1952-yilda ayollar oʻrtasida SSSR chempioni ham boʻlgan.
Bolalik va suzish faoliyati
Rudenko 1904-yilda hozirgi Ukrainaning Poltava viloyatidagi Lubniy shahrida tugʻilgan. 10 yoshida Rudenkoga otasi shaxmat oʻynashni oʻrgatgan — lekin Rudenko dastlab suzishga koʻproq qiziqqan. Oʻrta maktabni tugatgandan soʻng, u Odessaga koʻchib oʻtdi va iqtisodchi diplom oldi. Rudenko 400 mga brass usulida suzish usuli boʻyicha Odessa chempioni boʻldi. 1925-yilda u Ukrainaning suzish boʻyicha vitse-chempioni edi. U Sovet Ittifoqida iqtisodiy rejalashtirish boʻyicha ish boshladi va shaxmat uning sevimli mashgʻulotiga aylandi.
Rudenko 1925-yilda Moskvaga koʻchib oʻtgandan keyin turnir shaxmatini oʻynay boshladi. 1928-yilda u Moskva ayollar chempionatida gʻolib chiqdi. Keyin u Leningradga koʻchib oʻtdi va u yerda olim Lev Davidovich Goldshteyn bilan uchrashdi va unga turmushga chiqdi; 1931-yilda ular oʻgʻil koʻrdilar. 1929-yilda Leningradda u shaxmat ustasi Pyotr Romanovskiy bilan mashq qildi. U uch marta Leningrad ayollar chempionatida gʻolib chiqdi.
Ikkinchi jahon urushida Rudenko bolalarni Leningrad qamalidan evakuatsiya qilish uchun poezd tashkil qildi. U buni hayotidagi eng muhim yutuq deb taʼrifladi.
Ayollar oʻrtasidagi jahon chempioni Vera Menchik 1944-yilda havo hujumi paytida vafot etdi. Urushdan soʻng, 1949-1950 – qishda FIDE Jahon shaxmat federatsiyasi Moskvada ayollar oʻrtasida yangi chempionni aniqlash uchun turnir oʻtkazdi. Oʻn ikki mamlakatdan 16 nafar ayol bellashishdi, toʻrtta sovet futbolchisi birinchi toʻrtta oʻrinni egalladi. Oʻsha paytda 45 yoshda boʻlgan Rudenko turnirda gʻalaba qozondi va maydondan toʻliq ochko oldinda boʻldi (toʻqqiz gʻalaba, bitta magʻlubiyat va besh durang). U 1953-yilda keyingi chempionat tsiklida Elisaveta Bykovaga yutqazmaguncha ayollar oʻrtasidagi jahon chempionati unvonini saqlab qoldi. Uning hisobi 6-8 (besh gʻalaba, etti magʻlubiyat va ikkita durang).
Rudenko 2015-yilda Butunjahon shaxmat shon-shuhrat zaliga kiritildi 2018-yil 27-iyulda tavalludining 114 yilligi munosabati bilan u Google Doodle bilan taqdirlandi.
Urgut markaziy jome masjidi
Urgut markaziy jome masjidi — Samarqand viloyati Urgut tumani Mergancha mahallasida 2011-2020-yillar davomida qurib bitkazilgan jome masjidi. Masjid Urgut-Qoratepa avtomobil yoʻli yoqasida joylashgan. 2021-yil 13-mart kunidan boshlab foydalanishga topshirilidi.
Masjid umumiy 1.06 gektar maydonda bunyod etilgan. U ikki qavatdan iborat boʻlib, qariyb 10 mingga yaqin namozxonni sigʻdira oladi. Masjid xonaqohi 55x45 metr oʻlchamda qurilgan boʻlib, xonaqohning ikki chetida 18x45 metr oʻlchamda ayvon tushirilgan. Masjid xonaqohi oʻrtasidagi gumbazning balandligi 36 metr, masjid chetida joylashgan toʻrtta minoraning old tarafdagi ikkitasi 43 metrdan, orqa tarafdagi ikkitasi 40 metrdan qilib qurilgan. Masjid binosining ichi anʼanaviy naqshlar bilan bezatilgan.
thumb|right|273px|Urgut markaziy jome masjidi
Masjidda zamonaviy tahoratxona va masjid xodimlari uchun ikki qavatli maʼmuriy bino qurilgan. Bugungi kunda Urgut markaziy jome masjidi Samarqand viloyatidagi eng yirik masjid hisoblanadi.
Ving Shun
thumb
Ving Shun (xitoycha: 詠春 yoki 咏春; tarjimasi „qoʻshiq kuylayotgan bahor“ ) — Xitoy jang sanʼati.
Orzu (shahar)
Orzu (Орзу)  — Tojikiston Respublikasidagi shahar, (1966 yil 26 martdan) — Xatlon viloyati Jaloliddin Balxiy tumaniga qarashli shaharcha.
Aholisi
Aholisi - 7200 kishi.
Aseksuallik
thumb|Aseksuallik ramzi
Aseksuallik — jinsiy moyillikning pastligi yoki yoʻqligi. Aseksuallik shahvoniy istaklardan ongli ravishda tiyilish emas. Insoniyatning 1% qismiga aseksual taʼrifi beriladi.
Aseksualliklar antiseksuallar bilan koʻp oʻxshashlik tomoni boʻlsa-da, aseksuallar jinsiy aloqaga nisbatan ijobiy/salbiy munosabat bildirmaydilar. Aseksuallikning jinsiy orentratsiya deb hisoblash yoki yoʻqligi haqida hali ham bahs-munozaralar davom etmoqda.
Aseksuallik haqida tadqiqotlar kam olib borilgan boʻlib, oʻtkizilgan soʻrovnomalar natijasida (Bogard, 2004) Buyuk Britaniya aholisining 1%i „hech qachon hech kimga nisbatan jinsiy moillikni his qilmaganligini“ aytishgan.
Aseksuallik odatda, farzand koʻrish/koʻrmaslik istagi bilan bogʻliq emas. Farzand koʻrishni istagan aseksual vakillari jinsiy aloqada boʻlishi, sunʼiy urugʻlantirishi yoki farzand asrab olishi mumkin.
Baʼzi mamlakatlardan, xususan Braziliyada aseksuallik huquqlari qonun bilan himoyalangan.
Oiley
Oiley, Eley (Οἰλεύς) — qadimgi yunon mifologiyasida  — Lokris shohi. Gesioda, Stesihora va Lkofronada uning ismi Iley deb yozilgan.
Nariki shahridan Leodak va Agrianomaning oʻgʻli; yoki Apollon va Ureyaning oʻgʻli, yoki Godedokning oʻgʻli.
Argonavtlar kampaniyasining aʼzosi, u stimfaliya qushlarining mis patidan yelkasidan yaralangan. Apollonning sevimlisi, u Troya atrofidagi devor Poseydon va Apollon tomonidan qurilgan kuni oʻgʻil tugʻdi.
Uning rafiqasi Eriopa (u Alkimaha). „Iliadada“ tilga olingan Eant (Kichik Ayaks) va Medontning otasi.
Yekaterina Vasilyeva
Yekaterina Vladimirovna Vasilyeva (9-sentyabr 1986-yil, Leningrad) — rosiyyalik va germaniyalik figurali uchuvchi, yakka va juftlikda figurali uchish boʻyicha musobaqalarda qatnashgan. Yakkaxon figurali uchuvchilar oʻrtasida Rossiya kubogining kumush medali sovrindori (2003). Aleksandr Smirnov bilan birgalikda Rossiya kubogining bronza medali sovrindori boʻlgan (2006). Daniel Wende bilan birgalikda Germaniya chempionatining bronza medalini qoʻlga kiritgan (2008).
Faolyati
Vasilyeva 1991-yilda figurali uchishni boshlagan. Uzoq vaqt davomida u yakka konkida uchuvchi sifatida chiqish qilgan. Vasilyeva Rossiya oʻsmirlar terma jamoasi aʼzosi edi. Toʻrt marta Rossiya kattalar chempionatida qatnashgan. 2003-yilgi milliy chempionatda u toʻqqizinchi oʻrinni egallagan va bu uning eng yaxshi natijasi edi. 2002-yilda u Rossiya kubogi finalida bronza, keyingi mavsumda esa ushbu turnirning kumush medali sovrindori boʻlgan.
Yekaterina 2005-yilning bahorida juftlikda konkida uchishga oʻtgan. Yekaterina Aleksandr Smirnov bilan sport juftligini hosil qilib, u bilan Lyudmila va Nikolay Velikovlarning murabbiyligida chiqish qilgan. Shu vaqt ichida juftlik Polshada o‘tkazilgan o‘smirlar o‘rtasidagi Gran-pridan kumush bilan oʻz yurtiga qaytishgan. Keyin ular oʻsmirlar oʻrtasida Rossiya chempioni unvoni uchun oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida qatnashishgan va u yerda oltinchi oʻrinni egallagan. Kattalar chempionati va Rossiya kubogida juftlik oltinchi va uchinchi oʻrinni egallagan.
Yekaterina Germaniyaga ketdi va Daniel Wende bilan birgalikda Germaniya chempionatining bronza medali sovrindori boʻldi. Ammo Germaniya konkida uchish ittifoqi ularni Yevropa chempionatiga yubormadi, chunki ular juftlik koʻrsatgan natijani yetarli darajada yaxshi emas deb hisoblashdi.
Shundan soʻng, Vasilyeva Rossiyaga qaytib keldi va Anton Tokaryev bilan ikki mavsum davomida konkida uchdi. Ular „Vorob’yevi gori“ maktabida mashq qilishgan, juftlikning murabbiyi Nina Moser edi. Vasilyeva va Tokaryev ikki marta Rossiya kubogi bosqichining bronza medali sovrindori boʻlishdi. Vasilyevaning jarohati tufayli juftlik Rossiya chempionatini oʻtkazib yubordi. Vasilyeva 23 yoshida musobaqalardagi faoliyatini yakunlab, murabbiylik faoliyatini boshladi.
Natijalar
(yakka konkida uchishda) (Aleksandr Smirnov va Daniel Wende bilan juftlikda)
Pavel Durov
Pavel Valeryevich Durov (Па́вел Вале́рьевич Ду́ров; 10-oktyabr 1984-yilda tugʻilgan) — Telegram va Vkontakte ijtimoiy tarmoqlarini asoschisi.
11 yoshidan boshlab Durov dasturlashga qiziqadi va maktab kompyuterlarining parollarini osonlik bilan aniqlashga harakat qiladi va bunga erishadi ham. Oʻsha paytlarda u dasturlashni chuqur oʻrganib, maktabdagi barcha kompyuterlarning „zastavka“ larini dastur orqali oʻzgartirib qoʻyadi.
2006-yilda Pavel Sankt-Peterburg davlat universitetining filiologiya fakultetini tamomlaydi, universitetda oʻqish mobaynida harbiy fakultetni ham tamomlab, zahiradagi leytenant unvoniga ham erishadi, u universitetni qizil diplomga bitirib, shu-yili Vkontakt ijtimoiy tarmogʻini yaratadi. 2012-yil 19-noyabrda „Mann, Ivanov va Ferber“ nashriyoti Nikolay Kononovaning „Kod Durova“ deb nomlangan kitobni chiqardi. Bu kitob Vkontakt ijtimoiy tarmogʻining asoschisi Pavel Durovga bagʻishlangan boʻlib, xujjatlar va intervyular asosida yozilgan.
Umirtepa
Umirtepa  — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: IX—XVIII asrlar. Qashqadaryo viloyatining Qamashi tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Savsantepa” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk  obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga  olingan. == Manbalar ==
Fransiya — Turkmaniston munosabatlari
Fransiya — Turkmaniston munosabatlari — Fransiya va Turkmaniston oʻrtasidagi ikki tomonlama munosabatlar. Hozirda Turkmanistonning Fransiyadagi elchisi Chari Niyozov hisoblanadi. Fransiyaning Turkmanistondagi hozirgi elchisi Per Lebovich. Ikkala mamlakat ham Yevropa xavfsizlik va hamkorlik tashkiloti va BMTning toʻlaqonli aʼzolaridir.
Tarix
thumb|right|[[Parijdagi Turkmaniston elchixonasi]] Diplomatik aloqalar 1992-yil 6-martda doʻstlik deklaratsiyasi imzolanganidan soʻng oʻrnatilgan.
Rasmiy tashriflar
Fransiya prezidenti François Mitterrand Ashxobodga birinchi rasmiy tashrifni 1994-yil 28-aprelda amalga oshirgan. Ikki yil oʻtgach, 1996-yil 9-sentabrda Saparmurat Niyozov Fransiyaga rasmiy tashrif buyurdi va u yerda prezident Jak Shirak va tashqi ishlar vaziri Erve de Sharet bilan muzokaralar oʻtkazgan. 2008-yil aprel oyida Fransiyaning Tashqi va Yevropa ishlari vaziri Bernar Kushner Fransiyaning Ashxobodagi elchisi Kristian Lechervi bilan Fransiyaning Ashxoboddagi elchixonasining yangi binosini ochish uchun Turkmanistonga tashrif buyurdi. Gurbanguli Berdimuhamedov prezidentligi davrida Parijga ikki marta tashrif buyurgan, 2012-yil 1-fevralda Fransiya Prezidenti Nikolya Sarkozi bilan muzokaralar olib borgan va oʻsha yilning oktyabr oyida nufuzli ot poygasida qatnashish uchun qayta tashrifni amalga oshirgan.
Rim raqamlari
Rim raqamlari — qadimgi rimliklar qoʻllagan raqamlar.
Rim raqamlari 7 ta: I, V, X, L,C, D, M. Rim raqamlar aslida lotin harflari boʻlib, ularning son qiymatlari quyidagicha:
Har qanday natural sonni Rim raqamlari yordamida yozish mumkin, bunda quyidagi qoidaga rioya qilinadi:
Masalan, = 50 + 1 = 51;  = 100 + 1 = 101;  = 10 + 1 = 11.
Masalan = 50 — 1 = 49;  = 100 — 1 = 99;  = 10 — 1 = 9.
Sonlarni yozishda ayni bir Rim raqamlari ketma-ket 3 martadan koʻp qatnashmaydi.
Masalan, = 30, ammo 40 oʻrniga  emas, balki  = 50 — 10 = 40 yoziladi. Rim raqamlari yordamida sonlar ustida arifmetik amallar bajarish noqulay. Rim raqamlari endilikda asrlar, asar boblari, oylarning raqamlari, tartib sonlarini belgilashda qoʻllaniladi.
Masalan, XXI asr, VII bob, sentyabr — IX oy, III chorak.
Qadimgi rim xalqlari hozirgi kunda ham „rim raqamlari“ nomi bilan saqlanib kelayotgan raqamlash tizimdan foydalanganlar. Biz va butun dunyo, bu tizimdan hozirda ham bayram kunlarini belgilashda, konferensiyalarning tartib raqamini belgilashda, kitobning boblarini (masalan, soʻz boshi betlarini), tarixdagi asrlarni, she’rlarning bandlarini va hokazolarni raqamlashda juda keng foydalanamiz.
Tarixi
Rim raqamlarining kelib chiqishi haqida aniq ma’lumotlar yoʻq. V raqami dastlab qoʻl panjasini tasvirlash belgisi sifatida, X esa ikkita beshlikdan tuzilgan boʻlishi ehtimol. Huddi shunga oʻxshash 1000 ni tasvirlovchi belgi 500 ni tasvirlovchi ikki belgidan (yoki aksincha) tuzilgan boʻlishi mumkin.
Rim raqamlashida beshlik sanoq tizimining izlari sezilib turibdi. Rimliklar tilida (lotin tilida) esa beshlik sanoq, tizimining asari yoʻq. Demak, bu tizimni rimliklar boshqa xalqlardan olgan boʻlishi kerak (etrusk xalqidan olingan boʻlishi juda ehtimol).
5000 gacha boʻlgan hamma butun sonlar yuqorida aytilgan raqamlarni takrorlab yoziladi. Bunda katta raqam kichik raqamdan oldin (chapda) tursa, bu raqamlar qoʻshiladi, agar kichik raqam katta raqamdan oldin (chapda) tursa (bu holda uni takror yozish mumkin emas) kichigi kattasidan ayriladi. Masalan, VI = 6, yaʼni 5+1; IV = 4, yaʼni 5-1; XL = 40, yaʼni 50-10; LX = 60, yaʼni 50+10. Bir xil raqam ketma-ket uch martadan ortiq yozilmaydi: LXX = 70; LXXX = 80; 90 soni XC shaklida yoziladi (LXXXX shaklda emas).
Dastlabki 12 ta son rim raqamlari bilan quyidagicha yoziladi:
,, , , , , , , , , , ,
Misollar: = 28,  = 39;
Bu xil yozishda katta sonlar bilan arifmetik amallar bajarish juda qiyin. Shunga qaramay Rim raqamlashi Itаliyada XIII asrgacha, gʻarbiy Yevrоpаning boshqa mamlakatlarida esa XVI asrgacha ishlatib kelingan.
Rim universiteti
Rim universiteti — Yevropadagi qadimgi universitetlardan biri. 1303-yil tashkil etilgan. Rim universitetida kimyogar S. Konnitssaro, geometrlar E. Baltrami, F.Severi, matematik va mexanik T. LeviChivita, fiziklar E. Fermi, E. Amaldi, tarixchi R. ByankiBandinelli ishlagan. Huquq, siyosiy fanlar, savdoiktisod, statistika, demografiya va aktuar hisoblar, filologiya va falsafa, pedagog, tibbiyot, matematika, fizika va tabiiy fanlar, farmakologiya, fuqaro, sanoat va togkon qurilishi, meʼmorlik buyicha mutaxassislar tayyorlaydi. Kutubxonasi (1661-yil tashkil etilgan)da 1 milliondan ortiq asar saqlanadi. Universitetda 180 ming talaba taʼlim oladi.
Shayidtepa-II
Shayidtepa-II  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: V-VI asrlar. Qashqadaryo viloyatining Yakkabogʻ tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Xujailgʻor“ MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Vladimir Suskin
Vladimir Ivanovich Suskin — sovet iqtisodiy, davlat va siyosiy arbobi.
Tarjimai holi
1931-yilda tugʻilgan. KPSS aʼzosi.
1953-yildan iqtisodiy, ijtimoiy va siyosiy ishlarda faoliyat boshlagan. 1953-1990-yillarda Qashqadaryo viloyati irrigatsiya tizimlari boʻyicha muhandis-gidravlik, Qashqadaryo viloyatida partiya xodimi, KPSS Qashqadaryo viloyat qoʻmitasi kotibi, Oʻzbekiston Kompartiyasi Markaziy Komiteti suv xoʻjaligi boʻlimi mudiri , Qashqadaryo viloyat ijroiya qoʻmitasi raisi lavozimlarida faoliyat olib borgan.
11-chaqiriq Oʻzbekiston SSR Oliy Soveti deputati etib saylangan.
Oʻzbekistonda yashagan.
Rim huquqi
Rim huquqi — Qadimgi Rim huquq tizimi. Xususiy huquq va umumiy huquqni o'z ichiga olgan. Unda mulkiy munosabatlar, ashyoviy huquqlar, turli bitimlar, shartnomaga asoslangan va asoslanmagan majburiyatlar, meros huquqi va boshqa masalalarga oid qoidalar mukammal ishlab chiqilgan. Rim imperiyasining yuksalishi, uning boshqa davlatlarni bosib olishi bilan faqat rimliklarga tegishli boʻlgan bu qonun - qoidalar talabga javob bermay qoʻydi. Buning ustiga nafakat Rimda, shuningdek, Yevropa mamlakatlarida ham tovar, pul munosabatlarining jadal rivojlanishi, birinchi galda, turli davlatlar fuqarolari oʻrtasidagi mulkiy, savdo - sotiq munosabatlariga tegishli qoidalarni qayta koʻrib chikishni talab qilardi. Bu yangi Rim huquqi tarkibida xalqlar huquqi tizimining paydo boʻlishiga olib keldi. Ushbu huquq Rimliklar va Rimlik boʻlmagan shaxslar o'rtasidagi munosabatlar tatbiq qilindi, Rim xususiy huquqi, xususiy mulkchilikka asoslangan jamiyatning mumtoz huquqi hisoblangan. Koʻpgina mamlakatlar Rim huquqidan namuna olganlar.
Riman Georg Fridrix Bernhard
Riman Georg Fridrix Bernhard (1826.17.9, Quyi Saksoniya — 1866.20.7, Italiya) — nemis matematigi, fizikada nisbiylik nazariyasi vujudga kelishiga zamin yaratib bergan olim; mat.da kompleks oʻzgaruvchilar funksiyalari nazariyasini rivojlantirdi va unda geometrik usullarni takomillashtirdi. Riman sirtlari nomli tushunchani fanga kiritdi. Sonlar nazariyasida fundamental natijalarga erishdi. R.ning toʻplamlar nazariyasi va haqiqiy oʻzgaruvchilar funksiyalari nazariyasi yaratilishida xizmati katta. R. topologiyaning asosiy gʻoyalarini ilgari surdi. R. integrali tushunchasi toʻplamlar va haqiqiy oʻzgaruvchilar funksiyalari nazariyalarida katta rol oʻynaydi. R. asarlari 19 va 20-asrlar matematikasining koʻpgina sohalari rivojlanishiga katta taʼsir koʻrsatdi.
Quemado de Güines
Quemado de Guines  — Kubaning Villa Klara provinsiyasidagi munisipalitet va shaharcha. 1667-yilda tashkil etilgan.
Geografik joylashuvi
Munitsipalitet Kaguaguas, Karahatas, Guines, Paso Kavado, Poblado, San-Valentin va Zambumbiya va Xose R. Rikelme poblado hududlariga boʻlingan.
Gʻarbda Corralillo, sharqda Sagua la Grande va janubda Santo Domingo munitsipalitetlari bilan chegaradosh.
Demografiyasi
2004-yilda Kemado de Guines munitsipalitetida 22 590 kishi istiqomat qilgan. Umumiy maydoni 338 km2, aholi zichligi 66.8 /km2.
Yang Zhi
Yang Zhi (1983-yil 15-yanvarda tugʻilgan) — xitoylik nafaqaga chiqqan futbolchi, 2005-yildan 2019-yilgi mavsum oxirigacha Xitoy Superligasi „Beyjing Guoan“ jamoasida oʻynagan.
2020-yil 3-avgustda nafaqaga chiqgan.
Klubdagi faoliyati
Yang Zhi futbolchilik faoliyatini ikkinchi diviziondagi Guangdong Xiongying jamoasida ularning yoshlar akademiyasini tugatgandan soʻng boshlagan. U 2002-yilgi mavsumda „Guangdong“ bilan ligada 26 ta oʻyinda maydonga tushib, tezda jamoada oʻzini namoyon qilgan. Keyingi mavsumda u Guangdong uchun yana 22 liga oʻyinida oʻynagan va ularni oʻninchi oʻringa olib chiqishga yordam bergan.
Yangning oʻyinlari Xitoy Superligasi vakili Beijing Guoanning eʼtiborini tortgan va u 2005-yilgi mavsum boshida Beijing safiga qoʻshilgan va u oʻzining debyut mavsumida 21 liga oʻyinida maydonga tushib, yangi jamoasida birinchi raqamli darvozabonga aylangan. Keyingi mavsumlarda u jamoaning ajralmas aʼzosiga aylangan. 2009-yilgi liga mavsumiga kelib, Yang jamoaga yuqori divizion chempionligini qoʻlga kiritishda yordam bergan. 2012-yilgi mavsum boshlanishidan oldin Yang 2012-yilgi Guangdong-Gonkong kubogida oʻzining Guangdong viloyati tarkibda oʻynaganida jarohat olgan va mavsumning koʻp qismini oʻtkazib yuborgan. U tezda tuzalib, 2013-yilgi mavsumda Beijing darvozaboni sifatida oʻzining boshlangʻich roliga qaytgan.
Xalqaro faoliyati
Yang Xitoy terma jamoasidagi debyutini 2006-yilning 10-avgustida Tailandga qarshi oʻyinda (4:0) oʻtkazgan va Li Leileining oʻrniga maydonga tushgan. U keyingi yili 2007-yilning 28-oktyabrida 2010-yilgi Jahon chempionati saralash bosqichida Myanmaga qarshi oʻyinda (1:0) maydonga tushgan. Yang 2009-yilning 29-mayida Germaniyaga qarshi oʻyinda (1:1) asosiy tarkibda maydonga tushgan.
Xalqaro
Xitoy terma jamoasi
Dorothy Metcalf-Lindenburger
NASA faoliyati
Metcalf-Lindenburger NASA tomonidan 2004-yil may oyida kosmonavt nomzodi sifatida tanlangan. Astronavt nomzodlarini tayyorlash yo'nalishi : brifinglar va ekskursiyalar, ko'plab ilmiy va texnik brifinglar, Shuttle va Xalqaro kosmik stansiya tizimlarida intensiv o'qitish, fiziologik tayyorgarlik, T-38 parvoz mashg'ulotlari, suv va cho'lda omon qolish bo'yicha mashg'ulotlarni o'z ichiga oladi. 2006-yil fevral oyida ushbu treningni muvaffaqiyatli yakunlab, NASA astronavti bo'lish imkonyatiga ega bo'ldi. U 2010-yil aprel oyida Xalqaro kosmik stansiyaga uchadigan STS-131da missiya bo'yicha mutaxassis bo'lib ishlagan. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/87/STS-131_ISS-23_Four_Women.jpg/280px-STS-131_ISS-23_Four_Women.jpg|thumb| STS-131 ning uchta astronavti (yuqori chapda Metcalf-Lindenburger) va ISS 23 ekspeditsiyasidan [[:en:Tracy_Caldwell|Tracy Caldwell, birinchi marta to'rt ayol bir vaqtning o'zida kosmosda bo'ldi .]] 2009-yil 20-iyulda Dorothy Apollon 11 Oyga qo'nganining 40 yilligini nishonlash uchun Xyuston Astros o'yinida Sent-Luis Kardinallarga qarshi bahsda Davlat madhiyasini kuyladi. U kosmonavtlardan iborat " Max Q " rok guruhida qo'shiqchi bo'lgan.
2012-yil 16-aprelda NASA Dorothyni 2012-yil 11-iyun kuni boshlanishi va o‘n ikki kun davom etishi rejalashtirilgan Aquarius suv osti laboratoriyasidagi NEEMO 16 dengiz osti tadqiqot missiyasini boshqarishini e’lon qildi. NEEMO 16 ekipaji 11-iyun kuni soat 11:05 da muvaffaqiyatli “sho'ng'idi” va, 12-iyun kuni ertalab Dorothy va uning ekipajdoshlari 24 soatdan ko‘proq vaqtni suv ostida o‘tkazgan holda rasman akvanavtlar bo‘lishdi. Ekipaj 22-iyun kuni eson-omon yer yuziga qaytdi.
Dorothy 2014-yil 13-iyunda Sietl hududida yashash va ishlash uchun NASAdan nafaqaga chiqdi.
Iskandar Mahmudov
Iskandar Qahramonovich Mahmudov (Искандар Қаҳрамонович Маҳмудов; 1963-yil 5-dekabr Buxoro, Oʻzbekiston SSR, SSSR) — rossiyalik tadbirkor.
Bloomberg Billionaires Index maʼlumotlariga koʻra, Mahmudovning sof boyligi 2021-yil 25-may holatiga koʻra 9,41 milliard dollarga baholangan.
Biografiyasi
Iskandar Mahmudov 1963-yilning 5-Dekabrida Buxoro shahrida tugʻilgan. Iskandar Mahmudovning onasi Universitetda chet tilidan dars bergan, otasi esa quruvchilik bilan shugʻullangan. Mahmudovlar oilasi keyinchalik Toshkent shahriga koʻchib oʻtadi va Iskandarning kelajagi Toshkent shahrida shakllana boshlaydi. Iskandar Mahmudov chet tillariga qiziqishi ortidan Toshkent davlat sharqshunoslik institutiga oʻqishga kiradi. U yerni arab tili mutaxassisi sifatida muvaffaqiyatli bitirib, olgan bilimlarini Sovet Ittifoqi davrida barpo etilgan Liviya va Iroqdagi turli harbiy, arxitektura va quruvchilik tashkilotlarida ishga soladi.
Biznesi
Iskandar Mahmudovning savdo-sotiq boʻyicha ilk tajriba va faoliyati mamlakat uchun kerakli boʻlgan hom-ashyolarni topib, sotib olish bilan shugʻullanuvchi tashkilot — „Uzbekintorg“da oʻz aksini topadi. Mahmudov keyinchalik Rossiyaning Moskva shahriga koʻchib oʻtadi va u yerda oʻzining eski qadrdoni va vatandoshi boʻlgan Mixail Cherniy bilan hamkorlik qiladi. Iskandar oʻzining tadbirkorlikdagi katta qadamlarini Cherniy va aka-uka Rubenlar bilan birgalikda, bir vaqtlar Rossiyaning eng yirik metal savdosi tashkiloti boʻlgan Trans World Groupda boshlaydi. Ozgina vaqt oʻtmay, bu tashkilotdan ketib, mis savdosi bilan alohida shugʻullana boshlaydi. Bu bozordagi kerakli aloqalarni oʻz vaqtida oʻzlashtira olishi, Mahmudovning kelajakda metal sohasidagi faoliyatlarida asqatadi.
U bir qancha boshqa biznes lavozimlarida ishlagan:
1999-yilda UMMC ga asos soldi.
Hozir Mahmudov bolalikdagi doʻsti Jalol Xaydarov yordami bilan tashkil topgan „Uralskaya Gorno-metallurgicheskaya Kompaniya“ (UGMK) xoldingining asosiy egasi hisoblanadi. Bu Rossiyadagi toʻrtinchi yirik rangli metallurgiya kompaniyasi, ishlab chiqarish hajmi boʻyicha Rossiyada ikkinchi yirik mis ishlab chiqaruvchi kompaniyadir. Mahmudov biznes-sherigi bilan birga BusinessWeek jurnalining ruscha versiyasini nashr etuvchi Izdatelskiy Dom Rodionovaning (Rodionov nashriyoti) 50% ulushini ham sotib oldi.
Rossiya va Fransiya korxonalarining iqtisodiy kengashi
2011-yilda Mahmudov ham, uning biznes sherigi Bokarev ham Gennadiy Timchenko o‘rniga Rossiya va Fransiya korxonalari iqtisodiy kengashi rahbari etib tayinlangan.
Aeroekspress
Aeroexpress Moskva va uning yaqinidagi aeroportlar (Sheremetyevo, Domodedovo va Vnukovo) oʻrtasida temir yoʻl transporti xizmatlarini taqdim etadi.
„ Rossiya temir yo'llari “ OAJ Aeroexpressning 50% ga egalik qiladi. 2012-yil noyabr oyida Rossiya temir yoʻllari oʻz aksiyalarining yarmini (Aeroexpress-dagi 25% egalik) TransGroup AS Ltd.ga sotish niyatida ekanligi xabar qilindi.
Transoil MChJ
2012-yil dekabr oyida Mahmudov va uning biznes sherigi Andrey Bokarev MChJ Transoilning 13% ulushini sotib oldilar.
Kompaniya Rossiyadagi neft va neft mahsulotlarini eng yirik temir yoʻl tashuvchilaridan biridir.
2012-yilning birinchi uch choragida „Transoil“ MChJning umumiy savdosi 51,1 milliard rublni tashkil etdi.
2019-yil holatiga ko‘ra, Timchenko Transoil’ning 80 foiz ulushiga, Bokarev va Mahmudov esa minoritar ulushga egalik qilgan.
Moskva yoʻlovchi kompaniyasi
Mahmudov va uning biznes-sherigi Bokarev Moskva yoʻlovchi kompaniyasiga (MPC) egalik qiladi.
2011-yilda MPC Central Suburban Passenger Company (CSPC) ning 25% ulushini sotib oldi. CSPC Rossiyadagi barcha shahar atrofi transportining 56% ni tashkil qiladi.
2011-yilda CSPC 24 milliard rubl daromad koʻrdi.
Transmashholding
Qisman Mahmudovga tegishli boʻlgan „Transmashholding“ (TMH) xolding kompaniyasi Rossiyadagi temir yoʻllar va metrolar uchun harakatlanuvchi tarkib ishlab chiqaruvchi yirik kompaniya hisoblanadi. Kompaniya Sankt-Peterburg, Bryansk, Penza va Moskva, Rostov va Tver viloyatlarida zavodlarga ega.
2012-yil noyabr oyida TMH sof foydasini 9 foizga oshirib, 2,69 milliard rublga yetgani maʼlum boʻldi.
2012-yil noyabr oyida Rossiyaning Yer qaʼridan foydalanish federal agentligining sobiq rahbari Anatomiya Ledovskix Iskandar Mahmudovga tegishli kompaniyalardan biri boʻlgan Transmashholding boshqaruvi raisi etib saylandi. Transmashholding lokomotivlar, yuk vagonlari, yoʻlovchi vagonlari, elektropoezd vagonlari va boshqa ogʻir poezd texnikalarini ishlab chiqaradi.
Samolyot
SKRIN Market & Corporate News maʼlumotlariga koʻra, Mahmudov oʻz kompaniyasini 2015-yilgacha yangi mintaqaviy samolyot ishlab chiqarishga yoʻnaltirishni rejalashtirgan. Samolyot Chexiya Respublikasidagi zavodda ishlab chiqarilishi kerak edi.
Shaxsiy hayoti
Mahmudov musulmon oʻzbek oilasida tugʻilgan. Ikki marta uylangan, birinchi turmushidan bitta oʻgʻli bor.
Xayriya ishlarida
Iskandar Mahmudov 2001-yildan beri, sogʻliqni saqlash va tibbiyot, uy-joy bilan taʼminlash, yetim bolalar, qariyalar uyi va urush veteranlariga koʻmaklashish yoʻnalishidagi turli loyihalar uchun $1 milliarddan koʻproq pul ajratgan.
Xoʻjakenttepa shahriston
Xoʻjakenttepa shahriston  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: IX—XII asrlar. Toshkent viloyatining Boʻstonliq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Xoʻjakent qishlogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Xorvatiya — Turkmaniston munosabatlari
Xorvatiya — Turkmaniston munosabatlari — Xorvatiya va Turkmaniston oʻrtasidagi ikki tomonlama munosabatlar. Ikki mamlakat oʻrtasida diplomatik aloqalar 1996-yilda oʻrnatilgan. Ikkala mamlakat ham Yevropa xavfsizlik va hamkorlik tashkiloti va BMTning toʻlaqonli aʼzolari. Hech qaysi mamlakatda doimiy elchi mavjud emas.
Tarix
Diplomatik aloqalar 1996-yil 2-iyulda oʻrnatilgan boʻlib, davlatlar orasida qoʻshma shartnoma imzolangan.
Siyosiy munosabatlar
Ikki mamlakat oʻrtasidagi faol hamkorlik 2007-yil sentabr oyida Nyu-Yorkda BMT Bosh assambleyasining 62-sessiyasi doirasida boʻlib oʻtgan yigʻinda Turkmaniston Prezidenti Gurbanguli Berdimuhamedov va Xorvatiya Prezidenti Stjepan Mesichning uchrashuvidan soʻng jadallashdi. Ikki mamlakat oʻrtasida eng yuqori darajadagi muloqot ikki mamlakat prezidentlarining 2008-yil aprel oyida NATO sammiti boʻlib oʻtgan Buxarestdagi uchrashuvi davomida davom ettirildi. Xorvatiya Respublikasi Prezidenti Stefan Mesichning Turkmanistonga rasmiy tashrifi 2008-yil iyul oyida amalga oshirildi. Turkmaniston Prezidenti Gurbanguli Berdimuhamedovning Xorvatiya Respublikasiga rasmiy tashrifi 2009-yil iyun oyida boʻlib oʻtdi. 2014-yil aprel oyida Xoravtiya prezidenti Ivo Josipovic Turkmanistonga davlat tashrifi bilan keldi.
Diplomatik vakolatxonalar
Xorvatiya Turkmaniston bilan Anqaradagi elchixonasi orqali aloqa qiladi.