cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Koʻrfaz urushi
Koalitsiyaning tuzilishi
left|thumb|317x317px| Iroqqa qarshi koalitsiya Birlashgan Millatlar Tashkiloti Xavfsizlik Kengashi 1990-yil 29-noyabrda Iroq 1991-yil 15-yanvargacha Quvaytni tark etmasa, kuch qoʻllanilishini nazarda tutuvchi 678-rezolyutsiyani qabul qildi. Rezolyutsiyaga rioya qilinmagan taqdirda, BMT Nizomining 7-bobida koʻrsatilganidek, Iroqning BMT rezolyutsiyalariga rioya etishini taʼminlash va xalqaro tinchlik va xavfsizlikni tiklash uchun zarur boʻlgan barcha vositalar qoʻllaniladi. Buning uchun BMTga aʼzo barcha davlatlar zarur yordam koʻrsatishga taklif qilindi.
AQSH Davlat kotibi Jeyms Beyker urushga iqtisodiy va siyosiy yordam koʻrsatish maqsadida 1990-yil sentabr oyida Yaqin Sharq boʻylab toʻqqiz davlatga safarini boshladi. U oʻzining birinchi bekati boʻlgan Saudiya Arabistonidan operatsiya xarajatlarining maʼlum qismini talab qildi. 15 milliard dollarlik talab Saudiya hukumati tomonidan ijobiy qabul qilindi. Beyker 7-sentabr kuni uchrashgan Quvaytning surgundagi amiri Shayx Jobir al-Ahmad al-Sabah ham AQShning Fors koʻrfazidagi harbiy kuchini oshirish va unda ishtirok etayotgan mamlakatlar iqtisodiyotini ragʻbatlantirish uchun moliyaviy yordam koʻrsatish majburiyatini olganini maʼlum qildi. Misrda uning navbatdagi bekati boʻldi, uni aldaganligi sababli Saddamdan gʻazablangan Husni Muborak maʼmuriyati Saudiya Arabistonida tuzilgan koalitsiya kuchlarini qoʻllab-quvvatlashiga umid qilgan, ammo bu yordamga qoʻshimcha ravishda oʻzining mamlakatning Qoʻshma Shtatlar oldidagi qarzi kechilishini taʼkidladi. Beyker Yaqin Sharqdagi soʻnggi manzili boʻlgan Suriyada Prezident Hafiz Asad bilan 4,5 soatlik uchrashuv oʻtkazdi. 1983-yilda Bayrutdagi AQSh dengiz piyodalari kazarmasiga bombali hujum uyushtirilganidan buyon ikki davlat oʻrtasidagi munosabatlar yomon boʻlganiga qaramay, Asadning Saddamga dushmanligi tufayli Fors koʻrfazida tuzilgan koalitsiyaga askar yuborishga kelishib oldilar.
Iroqqa qarshi tuzilgan koalitsiyaga 40 ga yaqin davlat qoʻshilgan boʻlsa, 30 dan ortiq davlat Fors koʻrfaziga qoʻshin yuborgan. Ushbu eng yirik harbiy koalitsiyada qatnashgan davlatlar: Italiya, Kanada, Qatar, Quvayt, Vengriya, Misr, Niger, Norvegiya, Pokiston, Portugaliya, Ruminiya, Senegal, Serra-Leone, Singapur, Suriya, Saudiya Arabistoni, Turkiya, Ummon, Yangi Zelandiya va Gretsiya edi. Yaponiya va Germaniya hech qanday harbiy hissa qoʻshmagan boʻlsa-da, ularning har biri mos ravishda 10 milliard va 6,6 milliard dollarlik moliyaviy yordam koʻrsatdi. Amerikalik general Norman Shvartskopf, Jr. u koalitsiya kuchlari qoʻmondoni etib tayinlandi. Koalitsiya aʼzolarining aksariyati Fors koʻrfazi inqirozini arab davlatlari oʻrtasidagi muammo sifatida koʻrish yoki AQSh Yaqin Sharqda oʻz taʼsirini kuchaytirishidan qoʻrqib, koalitsiyaga qoʻshilmadi. Ammo ular iqtisodiy yordam takliflari yoki qarzlarni yengillashtirish yoki yordamni qisqartirish tahdidi bilan koalitsiyaga qoʻshilishga majbur boʻldilar.
1991-yilning yanvariga kelib Saddamga qarshi tuzilgan koalitsiyaning mintaqadagi harbiy qudrati 956 ming kishiga yetdi. 697 ming (73 %) askar bilan AQSh bu kuchning asosiy qismini tashkil etdi; Qolganlari Buyuk Britaniya, Fransiya, Misr, Saudiya Arabistoni, Suriya va boshqa mamlakatlarning soni jihatidan kichikroq kontingentlaridan iborat edi.
Havo operatsiyalari
left|thumb|326x326px| Amerika Qoʻshma Shtatlari harbiy havo kuchlari Sahro boʻroni (inglizcha: Desert Storm) deb nomlangan operatsiya 16-yanvardan 17-yanvarga oʻtar kechasi AQSh boshchiligidagi koalitsiya kuchlarining Iroqqa qarshi keng koʻlamli havo hujumi bilan boshlandi. Urush davomida uzluksiz davom etgan havo bombardimonlari davomida 100 ming jangovar parvoz amalga oshirildi va 88 500 tonna bomba tashlandi. Koalitsiya kuchlarining asosiy maqsadi Iroqning havo kuchlari va havo mudofaa tizimini yoʻq qilish edi. Parvozlar asosan Saudiya Arabistonidagi bazalardan hamda Fors koʻrfazi va Qizil dengizda joylashgan samolyot tashuvchilardan oʻtkazildi. Havo hujumlari boshlanganidan bir necha hafta oʻtgach, Iroqning qoʻmondonlik va aloqa infratuzilmasi, elektr energiyasi ishlab chiqarish quvvati, aeroportlar va havo hujumidan mudofaa tizimi, kimyoviy qurollar va yadroviy tadqiqot ob’ektlari deyarli yoʻq qilindi.
Fevral oyi oʻrtalariga kelib, Ittifoqchilar havo hujumlari Quvayt va Iroq janubidagi ilgʻor quruqlikdagi kuchlarga oʻtdi. Ushbu hujumlar istehkomlar, yer osti bunkerlari, qurol-yarogʻ omborlari, tanklar va boshqa zirhli transport vositalarining yoʻq qilinishiga olib keldi. Iroqning koalitsiya havo hujumlariga qarshi zenit mudofaasi yetarli darajada emas edi. Urush paytida koalitsiya kuchlari 75 ta samolyotni yoʻqotdi, ulardan faqat 44 tasi iroqliklar tomonidan urib tushirildi. Ulardan ikkitasi iroqliklarning raketa zarbasidan qochgan ikki koalitsiya samolyoti havoda bir-biri bilan toʻqnashganda sodir boʻlgan.
Havo hujumi boshlangan kunning ertasiga Iroq tomonidan sakkizta raketa uchirilgan. Sakkiz haftalik urush davomida Iroq tomonidan 88 ta Skad raketasi uchirilgan. Iroq bu raketa hujumlariga javob berish orqali Isroilni urushga tortishni maqsad qilgan va shu bilan Isroil bilan bir tarafda boʻlishni istamagan koʻplab arab davlatlarining koalitsiyadan chiqishini taʼminlash edi. Dastlabki hujumlardan soʻng, Isroil havo kuchlari samolyotlari harbiy oʻch olish uchun tayyorgarlik koʻrish uchun Iroq shimolidagi havo hududini patrul qila boshladi. Biroq, AQSh prezidenti Bush Isroilning ehtimoliy hujumi koalitsiyadagi arab davlatlarini Iroq tomoniga tortishidan xavotirlanib, Isroil Bosh vaziri Yitzhak Shamirni javob qaytarmaslikni va Isroilning Iroq ustidagi parvozlarini toʻxtatishni talab qildi.
Iroqning Isroilga raketa hujumi masofa uzoqligi sababli unchalik samarali boʻlmagan. Raketa hujumlarida asosan vahima tufayli 74 nafar isroillik halok boʻldi, 230 nafar isroillik jarohat oldi. Bundan tashqari, Isroil hukumati Iroq raketalarida zarin kabi nerv gazlari boʻlishi mumkinligidan qoʻrqib, oʻz fuqarolariga gaz niqoblarini tarqatgan. Skad raketalariga qarshi AQSh maʼmuriyati Isroilga Patriot raketalarini yubordi. Niderlandiya qirollik havo kuchlari ham Turkiya va Isroilga Patriot raketalarini joylashtirdi. Isroilga qarshi hujumlardan tashqari Saudiya Arabistoniga 50 ga yaqin, Bahrayn va Qatarga bittadan raketa hujumi amalga oshirilgan. Saudiya maʼmuriyati Iroq foydalanishi mumkin boʻlgan kimyoviy yoki biologik kallaklar tufayli oʻz mamlakatlaridagilarga gaz niqoblarini tarqatdi.
1991-yil 25-fevralda Skad raketasi Saudiya Arabistonining Zahron shahrida amerikalik askarlar joylashgan binoga tushib, 28 askarni oʻldirgan va 100 dan ortiq askarni yaralagan.
Hafji jangi
29-yanvar kuni Fors koʻrfazi urushining birinchi jiddiy quruqlikdagi jangi Iroq kuchlari Quvayt-Saudiya Arabistoni chegarasini kesib oʻtganida sodir boʻldi. 29-yanvar kuni Iroq kuchlari Saudiya Arabistonining shimoli-sharqidagi zaif himoyalangan Hafji port shahriga tanklar va piyoda polklari bilan hujum qilib, egallab oldi. Ikki kunlik Hafji jangi natijasida Iroq qoʻshinlari Qatar harbiy kuchlari va Saudiya Arabistoni Milliy gvardiyasi tomonidan AQSh dengiz piyodalari tomonidan qoʻllab-quvvatlangan jangda iroqliklarni magʻlub etgan.
1991-yil 23-yanvarda dengizdan quruqlik operatsiyasini kutayotgan Iroq neft klapanlarini ochdi va Fors koʻrfazining shimolini neft qudugʻiga aylantirdi.
Yerdagi operatsiya
thumb|327x327px| Sahrodagi boʻron operatsiyasi 100 soatlik quruqlik operatsiyasi: 24-fevral kuni Saudiya Arabistonining shimoli-sharqidan Quvaytning ichki qismiga va Iroq janubiga keng koʻlamli quruqlik hujumi boshlandi. Hujumdan bir kecha oldin AQSh havo va dengiz kuchlarining aldamchi bombardimonlari iroqliklarning Quvayt markazidan koalitsiyaning asosiy quruqlik hujumini kutishiga sabab boʻldi. 1991-yil 24-fevralda 1- va 2-dengiz piyoda diviziyalari va 1-yengil zirhli piyodalar bataloni Quvaytga kirib, mamlakat poytaxti Quvayt tomon yoʻl oldi. Koalitsiya qoʻshinlari ozgina qarshilik koʻrsatdi, Iroq kuchlarining aksariyati jangsiz taslim boʻldi. Shunga qaramay, iroqliklar koalitsiyaning toʻqqizta samolyotini urib tushirishga muvaffaq boʻlishdi. Ayni vaqtda Quvayt sharqidan mamlakatga turli arab davlatlaridan askarlar kirib kelgan.
Koalitsiya kuchlarining bu muvaffaqiyatidan asl qoʻrquv Iroqning Respublika gvardiyasi deb ataladigan elita kuchlarining yoʻq qilinmasdan Iroqqa qochib ketishi edi. Shuning uchun Britaniya zirhli kuchlari muddatidan 15 soat oldin Quvaytga joʻnatildi va AQSH qoʻshinlari Respublika gvardiyasini taʼqib qilishdi. Ogʻir artilleriya oʻqlari koʻmagida koalitsiya kuchlari Quvayt ichida shiddat bilan olgʻa siljiy boshladi. Saddam Husaynning toʻgʻridan-toʻgʻri buyrugʻi bilan Iroq kuchlari qarshi hujumga oʻtdi. Biroq, shiddatli toʻqnashuvlarga qaramay, Iroq qoʻshinlarini qaytargan koalitsiya kuchlari Quvayt shahri tomon yurishda davom etdi.
Ittifoqchilar Quvayt shahrini qaytarib oldi va uch kun ichida Iroq qarshiliklarini tor-mor qildi. Shu bilan birga, Quvaytning gʻarbiy qismida zirhli boʻlinmalar bilan muvaffaqiyatga erishgan asosiy kuchlar tezda Iroqqa oʻtdi va 27-fevral kuni janubda Basra shahrida ushlab turishga urinayotgan Iroq elita qoʻshinlari — Respublika gvardiyasining koʻp qismini yoʻq qildi. AQSh prezidenti Jorj Bush 28-fevralda sulh eʼlon qilganida, Iroq qarshiliklari butunlay sindirilgan edi. Oʻt ochishni toʻxtatish kelishuvi Bagʻdod vaqti bilan 28-fevral kuni soat 08:00 da kuchga kirdi.
Sulh
Koalitsiya kuchlari va Fors koʻrfazi urushida qatnashgan Iroq harbiy delegatsiyalari oʻrtasida 1991-yil 3-mart kuni Quvayt — Iroq chegarasida oʻt ochishni toʻxtatish boʻyicha muzokaralar boʻlib oʻtdi. U koalitsiya kuchlari tomonidan bosib olingan Safvon shahri yaqinidagi Iroq aviabazasidagi chodirda, shahardan 5 km shimolda oʻtkazildi. U Koalitsiya kuchlari qoʻmondoni, amerikalik general Norman Shvartskopf, ingliz qoʻmondoni ser Peter de la Billiere va fransuz generali Mishel Rokejeoffre, Iroq generallari Sulton Hoshim Ahmet bilan muzokaralar oʻtkazdi.
BMT Xavfsizlik Kengashining 686-rezolyutsiyasi sifatida tanilgan otashkesimning asosiy shartlari;
Iroqning magʻlubiyat sabablari
left|thumb|312x312px| Oʻlim shossesi; [[Kuvayt|Quvayt va Basra oʻrtasida choʻzilgan avtomagistral AQSh kuchlari tomonidan vayron qilingan va minglab Iroq harbiylari va fuqarolik mashinalari bilan toʻldirilgan shosse.]] Urush boshlanishidan oldin Iroq dunyodagi beshinchi yirik quruqlik armiyasiga ega edi. Biroq, bu holat Iroqning juda qisqa vaqt ichida magʻlub boʻlishiga toʻsqinlik qila olmadi.
Bu magʻlubiyatning asosiy sababi AQSh va ittifoqchi qoʻshinlarning Iroq qoʻshinlaridan malaka (oʻqitish va jihozlash) jihatidan ustunligidir. Ittifoqchi qoʻshinlar tez harakat qila oladigan va yuqori texnologiyalardan samarali foydalana oladigan qoʻshinlar edi. Boshqa tomondan, Iroq qoʻshinlari 8 yillik Eron-Iroq urushidan charchagan, jang qilish irodasi past edi va klassik piyoda urushiga koʻra tayyorlangan.
Iroqning magʻlubiyatida hissasi boʻlgan ikkinchi muhim omil jangovar hududda havo ustunligini taʼminlash va havo va quruqlik kuchlari oʻrtasida samarali muvofiqlashtirishni taʼminlashning deyarli boʻlmagani. Ittifoqchilar havo-quruqlikni ajoyib tarzda muvofiqlashtirgan. Choʻlda yashirinib, havodan himoyalana olmagan Iroq qoʻshini ittifoqchilarning hujumlariga chiday olmay mahgʻlub boʻldi.
Uchinchi sabab — zarba kuchidan qatʼi nazar, bitta qurolga tayanish natijasida hosil boʻlgan ortiqcha va sunʼiy ishonch. Saddam Sovetlardan sotib olgan Skad raketalariga va bu raketalar uchiga joylashtirishni rejalashtirgan kimyoviy/biologik kallaklarga tayangan. Biroq, bu raketalar urush paytida kerakli muvaffaqiyatni koʻrsata olmadi. Raketalar Amerikaning Patriot havo mudofaa tizimi tomonidan havoda yoʻq qilingan.
Qurbonlar
thumb|302x302px| Iroq armiyasining ZiL-137 mashinasi. Koʻrfaz urushi, ehtimol, zamonaviy tarixdagi barcha urushlarning eng nomutanosibligi edi. Iroq qurbonlari haqida aniq raqamlar yoʻq boʻlsa-da, urush paytida Iroq kuchlari 20-35 ming atrofida halok boʻlgan va 75 000 dan ortiq kishi yaralangan.
Bundan farqli oʻlaroq, janglarda ittifoqchilarning yoʻqotishlari 190 tani tashkil etdi.
Urushdan keyingi Iroq
Iroq magʻlubiyatga uchragach, Saddam maʼmuriyatiga qarshi xalq qoʻzgʻolonlari mamlakatning katta qismini qamrab oldi. Saddam maʼmuriyati maʼlum bir qiyinchilikka duch kelgan boʻlsa-da, u oʻzi qoldirgan kuchlarni ishga solib, bu qoʻzgʻolonlarni bostirishga muvaffaq boʻldi. 1991-yil mart oyida Basra va uning atrofida boshlangan shia qoʻzgʻoloni Bagʻdodga tarqaldi, biroq ikki hafta ichida Iroq kuchlari tomonidan shafqatsizlarcha bostirildi. Shialarning qoʻzgʻolonidan bir necha kun oʻtib, shimolda kurdlar qoʻzgʻoloni boshlandi. Saddam Husayn maʼmuriyatining qoʻzgʻolonlarga qarshi qoʻrqitish harakatining oʻlchamlari yangi xalqaro inqirozni keltirib chiqardi. Ommaviy qotillikdan qoʻrqib Turkiya va Eron chegaralarida toʻplangan taxminan 1,5 million kurd qochqin uchun Birlashgan Millatlar Tashkiloti ostida „ Tinchlik operatsiyasi“ deb nomlangan qutqaruv operatsiyasi boshlandi. 1991-yil aprel oyida AQSh maʼmuriyati Iroqni kurd mintaqasidagi 36-parallel shimolida quruqlikda yoki havoda operatsiya qilmaslik haqida ogohlantirdi. Bu doirada, 36-parallelning shimolida Iroqqa parvozlarning taqiqlanishi, Birlashgan Vazifa Guruhi deb nomlangan xalqaro harbiy kuchning mintaqaga joylashtirilishi va undan keyingi oʻzgarishlar Shimoliy mintaqada de-fakto kurd boshqaruvining shakllanishiga olib keldi. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Iroqqa qarshi savdo embargosi 1990-yil avgust oyida amalga oshirilgan, urush tugaganidan keyin ham oʻz kuchida qoldi.
Dastlab sulh qoidalariga amal qilgan Iroq maʼmuriyati, aralashuv sifatida koʻrgan yordam dasturlari va Birlashgan Millatlar Tashkilotining ommaviy qirgʻin qurollarini yoʻq qilish ishlariga qarshi chiqa boshladi. Urushda magʻlubiyatga uchragan Saddam Husaynning vatanda oʻz mavqeini mustahkamlagani jahon jamoatchiligida urushning haqiqiy oqibati haqida shubha uygʻotdi. 1992-yilning noyabrida, Jorj H.W. Bush AQSh prezidentligi saylovlarida magʻlub boʻlganidan soʻng, Saddam maʼmuriyati Shimoliy Iroqdagi vaziyat embargo va oʻt ochishni toʻxtatish boʻyicha keskinlashdi. Tanglikning kuchayishi bilan shialarni himoya qilish uchun 32-parallelning janubida parvozlar taqiqlangan hudud eʼlon qilindi.
Koʻrfaz urushi tugaganiga qaramay, Amerika baʼzi bahonalar bilan Iroqni vaqti-vaqti bilan bombardimon qilishda davom etdi. 1993-yil 23-yanvarga oʻtar kechasi Janubiy Iroqni, 1993-yil 26-iyunga oʻtar kechasi Bagʻdodni bombardimon qildi, iroqliklar AQShning sobiq prezidenti Jorj H.W. Bushni Quvaytdaligida oʻldirishni rejalashtirganlar.
Urushning oqibatlari
Koʻrfaz urushi aniq harbiy natija keltirgan boʻlsa-da, mintaqadagi beqarorlikni bevosita bartaraf eta olmadi. Birinchi Fors koʻrfazi urushining eng muhim va uzoq muddatli natijasi barcha Yaqin Sharq va Shimoliy Afrika mamlakatlarida fundamentalistik oqimlarning kuchayishidir. Koʻrfaz urushi natijasida mintaqada 1945-yildan beri koʻp gapirilayotgan va barcha arab mamlakatlari siyosiy partiyalari dasturlari boshida turgan arab davlatlarini birlashtirish gʻoyasi barbod boʻldi. Fors koʻrfazi urushida arablarning alohida saflarda toʻplanib, oʻz milliy davlatlari bilan bir qatorda Gʻarb davlatlarining manfaatlarini himoya qilish uchun kurash olib borishlari Arab Ligasi orzusini zaiflashtirdi.
Urushning yana bir muhim natijasi shundaki, Iroqning zaiflashishi bilan Eronning mintaqadagi salmogʻi ortdi. Mintaqada Isroil Iroqning magʻlubiyati bilan yengil tortgan boʻlsa, Iroq tomonida boʻlgan Falastin Ozodlik Tashkiloti qiyin ahvolda qoldi.
Fitna nazariyalari
right|thumb|323x323px| 1990-yil 25-iyulda AQShning Bagʻdoddagi elchisi Aprel Glaspi Saddam Husayn bilan boʻlgan uchrashuvda „Bu arablarning oʻzlari orasida muammo. Bu mutlaqo bizning ishimiz emas“, degan. AQShning Bagʻdoddagi elchisi Aprel Glaspi 1990-yil 25-iyulda Iroq yetakchisi Saddam Husayn bilan uchrashuvi chogʻida oʻz mamlakati arablar oʻrtasidagi muammolarga aralashishni istamasligini aytdi, u ikki kundan keyin Bagʻdodni tark etdi. AQSh maʼmuriyati jiddiy ogohlantirish berganiga qaramay, bu AQSh Iroqqa ataylab yashil chiroq yoqdi degan baholarga sabab boʻldi. AQShning bu urushdan olgan yutuqlarini quyidagicha sanab oʻtish mumkin;
1882-yilgi Bosniya-Gersegovina qoʻzgʻoloni
1882-yildagi Bosniya-Gersegovina qoʻzgʻoloni — Bosniya va Gersegovinada Avstriya hukmronligiga qarshi koʻtarilgan qoʻzgʻolon.
1882-yilgi qoʻzgʻolonning asosiy sababi hal qilinmagan agrar masala boʻlgan.
Qoʻzgʻolonning bevosita sababi 1881-yil noyabrda Bosniya va Gersegovinada harbiy xizmatning joriy etilishi hisoblanadi. Qoʻzgʻolonchilarning katta qismini dehqonlar tashkil etgan.
115-yilgi Antioxiya zilzilasi
Antioxiya zilzilasi — 115-yil 13-dekabrda sodir boʻlgan zilziladir. Taxminiy magnitudasi 7,5ni tashkil qilgan, Merkalli shkalasi boʻyicha taxminiy intensivlik XI. Antioxiya va uning atrofidagi hududlar katta zarar koʻrgan, 260 000 ga yaqin odam halok boʻlgan. Zilzila, Kesariya Maritima portini vayron qilgan, tsunamini keltirib chiqargan. Zilzila natijasida Rim imperiyasining konsuli Mark Pedon Virgilian halok boʻlgan, Rim imperatori Trayan va uning boʻlajak vorisi Adrian yaralangan.
Tektonik vaziyat
Oʻlik dengizning shimoliy qismida olib borilgan qazilma ishlari natijalari shuni koʻrsatadiki, taxminan eramizning 100-yillarida, Missiaf yorigʻi segmenti boʻylab uchta yirik zilzila sodir boʻlgan, ularning oldinroq sodir boʻlgani 115-yildagi zilzila boʻlishi mumkin.
Zilzila
Dion Kassiy Antioxiyadagi zilzilani oʻzining „Rim tarixi“ asarida tasvirlab bergan. U oʻsha paytda Antioxiyani, Trayan shu yerda qishlagani uchun, imperiyaning turli burchaklaridan kelgan askarlar va koʻplab tinch aholi bilan gavjum deb taʼriflaydi. Zilzila kuchli shovqin bilan boshlangan, keyin kuchli silkinish kuzatilgan. Koʻplab aholi va daraxtlar zilzila natijasida havoga koʻtarilgan, natijada odamlar jiddiy jarohatlar olishgan. Qoldiqlarning qulashi oqibatida koʻp sonli odam halok boʻlgan, yana koʻplar vayronalar ostida qolib ketgan. Zilziladan keyin bir necha kun davom etgan, aftershoklar yanada koʻproq odamlarning hayotiga zomin boʻlgan. Trayan oʻzi yashagan uydan deraza orqali chiqib ketishga muvaffaq boʻlgan va faqat yengil jarohatlar olgan. Aftershoklar xavfi tufayli u mulozimlari bilan ochiq ippodromga yetib kelgan.
Zilzila qurbonlari soni taxminan 260 000 kishiga baholanmoqda, ammo bu raqam kim tarafidan va qanday hisoblangani nomaʼlum.
Zilzila oqibatlari
Antioxiyani qayta tiklash Trayan tomonidan boshlangan, lekin Adrian tomonidan yakunlangan. Trayan shaharning qayta tiklanishi xotirasiga yangi teatrda Evtixidning Tyux haykali nusxasini oʻrnatishni buyurgan. Antioxiyada topilgan deyarli barcha mozaikalar zilziladan keyingi davrga tegishli.
Toʻrtkoʻltepa (Toshkent viloyati, Yuqorichirchiq tumani)
Toʻrtkoʻltepa — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Toshkent viloyatining Yuqorichirchiq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Yuqorichirchiq tumani. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Olabugʻa tatarlari
Olabugʻa tatarlari, Oʻtar-Olabugʻa tatarlari (shuningdek, Noʻgʻay-Olabugʻalar, Oʻtarlar, алабугат татарлары noʻgʻaycha. utar nogaylar, qalmiqcha, kalm. Mangad) — Astraxan tatarlari tarkibidagi etnik guruh. Ular ham aksariyat Astraxan tatarlari singari, oʻzlarini alohida etnik jamoa sifatida ajratmaydi va umumiy tarzda tatarlar deb tasniflaydi. 2010-yilgi aholini roʻyxatga olish paytida yetti kishi Olabugʻa tatarlariga tegishli ekanligini koʻrsatgan. Ular tarqoq yashashi va madaniy va til jihatdan Qozon tatarlariga yaqinligi bilan ajralib turadi.
Kelib chiqishi
Oʻtar etnonimi oʻt-ar soʻziga qaytadi, bu yerda t — oʻt (oʻsimlik) yoki olov soʻzidir. Shunday qilib, Oʻtar soʻzi timsoli "oʻt" (oʻsimlik) yoki olov boʻlgan odamlarni anglatadi . Olabugʻaliklar etnonimi esa Olabugʻa (Alabuga) bekati — koʻchish joyi nomidan kelib chiqqan.
Etnogenezi
XVIII asr oxirida koʻchmanchi yurt tatarlarining (Jamboylik va Beshoʻgʻil urugʻlari) 100 chodirdan iborat guruhi, qalmiqlashgan qozoq-tomutlarining bir qismi, turkmanlar va zenzelin tatarlarining (ular oʻz navbatida yurt noʻgʻaylarining Qozon tatarlari va misharlar bilan aralashuvi natijasida paydo boʻlgan ) maʼmuriy jihatdan birlashishi natijasida tashkil topgan. Natijada ularga „Buxoro saroy tatarlari“ning 25 koʻchmanchi oilasi qoʻshiladi. Ushbu mayda etnogenezda noʻgʻaylar asosiy oʻrin tutadi.
XIX asrning ikkinchi yarmida ular Kaspiy dengizi sohilidagi Olabugʻa va Talagʻay-Ternov pochta bekatlari oraligi hududida koʻchib yurgan. XX asrga kelib ular oʻtroqlashib ikkita qishloqni tashkil etgani. 1930-yildan 1962-yilgacha maktab taʼlimi tatar tilida olib borilgani munosabati bilan tatarlarning etnik-madaniy taʼsiriga tushgan va qisman tatar tiliga oʻtgan. L.Sh.Arslonov 1980-yilda Olabugʻa tatarlarining etnik rivojlanishida tatar millati bilan yaqinlashish (birlashish tendensiyasi) kuzatilmasligini taʼkidlagan. Bu guruh oʻz tili, etnografik va maishiy xususiyatlarini, etnik oʻziga xosligi va oʻz nomini saqlab qolmoqda. Bu esa uni oʻz tiliga ega boʻlgan mustaqil etnik guruh deb hisoblash imkonini beradi. Shu kungacha olabugʻaliklar soni kamligi bois, maktablarda noʻgʻay tilini oʻqitish masalasi koʻtarilmagan, bolalar rus maktablarida oʻqib, qalmoq tilini oʻrganmoqda. Shu bilan birga, oʻtarlarning oʻ-oʻzini anglashda „noʻgʻay“ soʻzini qoʻllashi saqlanib qolgan. Biroq, 2002-yilgi Butunrossiya aholini roʻyxatga olish amaliyotini tayyorlash paytida, oʻtarlarni Astraxan tatarlari tarkibiga kiritish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan.
Qayta joylashtirilishi
Ular Qalmoq Respublikasining Lagan shahri, Ulan-Xol va Severnoye qishloqlarida, Astraxan viloyatining Zenzeli va Yango-Asker qishloqlarida yashaydi. Olabugʻa-tatar tilida gaplashadi. 1979-yilgi hisob-kitoblarga koʻra 383 kishi, 1989-yilda — 422 kishi, 2002-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, atigi 5 kishi oʻzlarini Olabugʻa tatarlari deb atagan. 2010-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, 1144 kishi Olabugʻa tatarlari tilida gaplashishini koʻrsatgan.
Claudia Bunge
Claudia Mary Bunge (1999-yil 21-sentyabrda tug'ilgan) — Yangi Zelandiya futbolchisi, hozirdaMelbourne Victory jamoasida o'ynaydi. U Yangi Zelandiyani yosh guruhida ham, katta xalqaro darajada ham himoya qilgan.
Jamoalardagi faoliyati
Bunge, shuningdek, Yangi Zelandiya futboli bo'yicha Milliy ayollar ligasida o'ynaydi, u yerda jamoalar mintaqaviy federatsiyalar tomonidan boshqariladi. Bunge Northern Lightsda o'ynaydi va ayni paytda uning sardori hisoblanadi.
2020-yil noyabr oyida Bunge Avstraliya W-ligasida Melbourne Victory jamoasiga qo'shildi.
Xalqaro karyera
Bunge Yangi Zelandiya U-17 terma jamoasi a'zosi bo'lib, 2016-yilgi Iordaniyada bo'lib o'tgan FIFA U-17 ayollar o'rtasidagi jahon chempionatida 2016-yilgi OFC U-17 ayollar chempionatida g'alaba qozongan va Fransiyada 20 yoshgacha bo'lgan 2018 FIFA ayollar o'rtasidagi jahon chempionatida Yangi Zelandiya U-20 terma jamoasi a'zosi edi.
Klub
🇳🇿 Glenfild Rovers :
🇳🇿 Melbourne Victory
Xalqaro
Yangi Zelandiya U17
Yangi Zelandiya U20
Ambacourt
Ambacourt Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Vosges departamenti Neufchâteau tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
277 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 41,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,7 km2. Dengiz sathidan 252 – 357 m balandlikda joylashgan.
Balcam, Emirdağ
Balcam - Turkiyaning Afyonkarahisar viloyati Emirdağ tumaniga qarasli qishloqdir.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Shirinchashma (Baljuvon tumani)
Shirinchashma (Ширинчашма)  — Tojikiston Respublikasining Baljuvon tumani, Sayf Rahim jamoatiga qarashli daha.
Aholisi
Aholisi — 131 kishi.
Yeşilkent, Çubuk
Yeşilkent — Turkiyaning Anqara viloyati Chubuk tumanidagi qishloq.
Niklas Dorsch
Niklas Bernd Dorsch (1998-yil, 15-yanvarda tugʻilgan) — nemis professional futbolchisi, Bundesliganing Augsburg klubida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.
Bayern Munich
2015-yil, 2-sentabrda Niklas Bernd Dorsch 2016-yilning 30-iyuniga qadar bir yillik shogirdlik shartnomasini imzoladi, so‘ngra 2016-yil, 1-iyuldan 2018-yil 30-iyungacha ikki yillik to‘liq professional shartnoma imzoladi.
2015-16-yilgi mavsumda Dorsch Bayern Munich II jamoasiga qoʻshildi va 2016-yilning 5-martida Bayern Munich mintaqaviy ligasida Wacker Burghausenga qarshi safarda 0:1 hisobida jamoasi bilan magʻlub boʻlgan holda debyut qildi. Dorsch 2016-17-yilgi mavsumning birinchi o‘yinida o‘rinbosarlar jamoasidagi ilk golini 2016-yilning 17-iyulida FV Illertissen klubiga qarshi o‘z uyida 2:1 hisobida jamoasi bilan g‘alaba qozongan o‘yinning 7-daqiqasida hisobni ochgandi. Keyingi mavsumda Dorsch ikkinchi jamoa sardoriga aylandi.
2017-18-yilgi mavsumda Dorsch Bundesligadagi debyutini 2018-yilning 28-aprelida Frankfurtning Eintrachtiga qarshi o‘z uyida 4:1 hisobida yakunlangan oʻyinda oʻtkazgan edi. Uchrashuvning 43-daqiqasida Dorsch Sandro Wagnerning golli uzatmasi orqali hisobni ochdi.
1. FC Heidenheim
2018-yil, 23-may kuni Niklas Bernd Dorsch ikkinchi Bundesliganing FC Heidenheim bepul transfer asosida oʻtdi, u klub bilan 2021 yilning 30 iyuniga qadar uch yillik shartnoma tuzdi.
Gent
2020-yil, 22-iyulda Dorsch Belgiyaning birinchi divizioni KAA Gent jamoasiga o‘tib, to‘rt yillik shartnoma imzoladi.
FK Augsburg
2021-yil, 8-iyulda Dorsch Bundesliganing Augsburg jamoasiga qo‘shildi va 2026-yilning 30-iyuniga qadar besh yillik shartnoma imzoladi.
Tazar
Tazar — yer ostidagi suv, yomgʻir, kor suvlarini yigʻib shahar tashqarisiga chiqarish va oqindilar uchun katta (yoʻgʻon) sopol quvurdan yoki gʻisht va loydan tayyorlangan maxsus qurilma. Qadimdan zahob yerlarning suvini qochiradigan zovur uslubidagi kuvurlar boʻlgan. Qad. Misr, Rim, Yunoniston va Hindistonda T. qoʻllanilgan. Dalvarzintepadan mil. 2—3-asrlarga oid boyzodagon uyining poli ostidan (3,5 m chuqurlikdan qazib olingan 20 ta T.ning uz. 93—98 sm, diametri 42— 46 sm boʻlgan) topilgan. Afrosiyobdan, Tojikistonning Qoʻrgʻontepa budda ibodatxonasidan (2—3-asrlar), Termizdagi Qoratepa budda ibodatxonasidan (2—3-asrlar), Afgʻonistonning Oyxonim sh. xarobasidan (mil.av. 4-asr), Marvpe.t Abdullaxon shaharqalʼa xarobasidan topilgan T.lar oʻziga xosdir. Oʻrta Osiyoda (11—16-asrlar) ark, oʻrda, qalʼa, turar joy meʼmorligi, Madrasa va hammomlar qurilishida T.dan foydalanilgani haqida yozma maʼlumotlar saqlangan. Hozirgi kunda koʻpqavatli uylar, jamoat binolari va boshqa qurilishlarda kanalizatsiya tizimidan foydalanilmokda.
Amerongen qal’asi
Amerongen qal’asi (niderlandcha: Kasteel Amerongen) — Amerongen qishlog‘ida (niderlandcha) (Utrext provinsiyasi) o‘rta asr qal’asi o‘rnida qurilgan XVII-asr oxiridagi bino. Majmua erta himoya tuzilmalarining tiklangan qoldiqlarini ham o‘z ichiga oladi.
Qal’a va istehkomlarni qurish 1286-yil iyul oyida aka-uka Borre tomonidan Floris V ning ruxsati bilan boshlangan. Manzil savdo yo‘llariga yaqin edi. Qal’a Reyn qirg‘og‘ida joylashgan bo‘lib, u yerda kema qatnovi rivojlangan bo‘lgan. 1427-yilda Geldern gertsogi uni bosib oldi va vayron qildi, ammo keyin qal’a qayta tiklandi. 1672-yilda („halokatlar yili“) Gollandiya urushi paytida qal’a fransuzlar tomonidan talon-toroj qilindi va yoqib yuborildi. Biroq, XVII-asrning oxiriga kelib, u Gollandiya klassitsizmi uslubida qayta tiklandi.
XIX-asrda qal’a asosan bo‘sh edi, lekin 1879-yilda uni Godard Graaf van Aldenburg sotib oldi. U rekonstruksiyaga mashhur golland arxitektori Piter Kyoypersni taklif qildi.
1918-yilda Germaniyadan qochgan Vilgelm II dastlab Amerongen qal’asiga joylashdi. Ammo 1920-yilda u Dorn saroyiga ko‘chib o‘tdi va u yerda 1941-yilda vafotigacha yashadi.
1977-yildan beri qal’aning holati jamg‘arma tomonidan qo‘llab-quvvatlanadi. Zamonaviy interyer 1940-yilda graf van Aldenburg vafot etgan paytdagi holatni eslatadi.
Amerongen qal’asi Niderlandiyadagi eng yaxshi 100 ta madaniy meros ob’ektiga kiritilgan.
2011-yilda Piter Grinuey va Saskiya Boddeke qal’a hayotida bir kun — 1680-yil 21-iyun ko‘rsatilgan filmni suratga olishdi.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Kokoyah tumani
right|thumb|200x200px| Bong okrugidagi Kokoyah tumanining joylashuvi Kokoyah maʼmuriy okrugi — Liberiyaning Bong okrugida joylashgan sakkiz tumandan biri.
Apnor saroyi
Apnor saroyi (Upnor Castle) — Kentdagi Meduey daryosining gʻarbiy qirgʻogʻida joylashgan Yelizaveta artilleriya forti. U Apnor qishlogʻida, bir vaqtlar asosiy harbiy dengiz obyekti boʻlgan Chatem verfisidan daryo boʻylab qisqa masofada joylashgan. Fort verfini ham, Medueyda langar qoʻygan Qirollik dengiz floti kemalarini ham himoya qilish uchun moʻljallangan edi. U qirolicha Yelizaveta I buyrugʻi bilan 1559-1567-yillarda Angliyaning Ispaniya va boshqa Yevropa davlatlari bilan munosabatlari keskinlashganda qurilgan. Qal’a kurtina va minoralar bilan himoyalangan ikki qavatli bosh bino va daryoga chiqib turgan uchburchak artilleriya maydonchasidan iborat. Fortning garnizoni taxminan sakson kishidan iborat boʻlib, maksimal qurol-yarogʻi yigirma dona turli kalibrli qurolga yetgan. left|thumb| Apnor qal’asniing suv [[Bastion|bastioni]] Strategik ahamiyatiga qaramay, XVII-asrda qal’a va Temza va Meueyning mudofaa inshootlari jiddiy qarovsiz qolib ketdi. Gollandiya Respublikasi 1667-yil iyun oyida kutilmagan dengiz reydini amalga oshirdi va Gollandiya floti mudofaani buzishga muvaffaq boʻldi. Gollandiyaliklar ikkita harbiy kemani qoʻlga olishdi va Chatem daryosida langar qoʻygan boshqa kemalarga oʻt qoʻyishdi, bu Qirollik dengiz floti uchun eng ulkan magʻlubiyatlardan birini keltirdi. Apnor qal’asi unda taʼminot yoʻqligiga qaramasdan yuqori Medueydagi boshqa koʻplab mudofaa inshootlariga qaraganda yaxshiroq edi. Bir necha kundan soʻng, fortdan va yaqin atrofdagi artilleriya istehkomlaridan oʻqqa tutilishi gollandlarni verfning oʻzini yoqib yuborishidan oldin ularni chekinishga majbur qildi.
Reyd Meduey mudofaasining zaif tomonlarini aniqladi va oxir-oqibat qal’a artilleriya istehkomi rolini yoʻqotdi. Keyingi ikki asr davomida daryoning quyi qismida kuchliroq qurol-yarogʻ va istehkomlar bilan yangi fortlar, jumladan, kazematli ulkan fortlar qurilgan: Garrison Poynt, Hu va Darnet. Apnor qal’asi harbiy dengiz oʻq-dorilari ombori sifatida foydalanila boshlandi; bu yerda taʼmirlash va zahiralarni toʻldirish uchun Chatemga kelgan harbiy kemalar uchun katta miqdorda porox, snaryadlar va toʻplar saqlangan. U 1945-yilgacha harbiy maqsadlarda ishlatilgan. Keyinchalik, qal’a omma uchun ochildi va hozirda muzey hisoblanadi. U English Heritage fondiga tegishli va birinchi toifadagi arxitektura yodgorligi hisoblanadi.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Oqtepa (Toshkent viloyati, Yuqorichirchiq tumani)
Oqtepa — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Toshkent viloyatining Yuqorichirchiq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Chirchiq daryosining oʻng qirgʻogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Irina Vlah
Irina Vlah (1974-yil 26-fevralda tugʻilgan, Komrat, Moldova SSR, Sovet Ittifoqi) — Moldovalik siyosatchi. 2005-yildan 2009-yilgacha va 2014-yildan 2015-yilgacha Moldova Respublikasining parlamenti deputati boʻlib ishlagan. 2015-yil 15-apreldan buyon Gagauz avtonom viloyati (Gagauzya) gubernatori (prezidenti) lavozimida ishlab kelmoqda.
Xalq orasida Moldova Respublikasidagi eng mashhur siyosatchilarning 2019-yilgi soʻrovnomasiga koʻra eng yuqori ishonchga ega shaxslar orasida Irina Vlah moldovalik siyosatchilar orasida 9-oʻrinni egallagan.
EVAN PITERS
Evan Tomas Piters (Evan Thomas Peters, b. 20-yanvar 1987-yil, Sent-Luis, Missuri, AQSH) — amerikalik kino va televideniye aktyori . U „ X-Odamlar: Oʻtmishdagi kelajak kunlari“ (2014), „ X-odamlar: Apokalipsis“ (2016) va „X-odamlar: Dark Feniks“ (2019) filmlarida „ Piter Maksimoff/ Tez silver“ rolini oʻynaganligi bilan mashhur. antologiya teleseriali, Amerika dahshatli hikoyasi (2011-2018, 2020- hozirgi). 2021-yilda Evan " Meir of Easttown " miniserialidagi detektiv Kolin Zabel obrazi uchun Emmi mukofotiga sazovor boʻldi.
Dastlabki yillari
Evan Piters Missuri shtatining Sent-Luis shahrida tugʻilgan va Balvin chekkasida oʻsgan, Evan Peters — Julia va Fil Petersning oʻgʻli. Uning otasi Charlz Styuart Mott fondining vitse-prezidenti. Peters Rim-katolik dinida tarbiyalangan va katolik maktabida oʻqigan. Uning akasi Endryu va otasi tomonidan kattaroq oʻgay opasi Mishel bor. 2001-yilda Piters oilasi bilan Michigan shtatidagi Grand Blanc shahriga koʻchib oʻtdi va u yerda aktyorlik boʻyicha tahsil oldi.
Aksu, Çelikhan
Kızılkaya — Adıyaman viloyatining Çelikhan tumaniga qarashli qishloq.
Qoʻshtepa (Toshkent viloyati, Yuqorichirchiq tumani)
Qoʻshtepa — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Toshkent viloyatining Yuqorichirchiq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Chirchiq daryosining oʻng qirgʻogʻidagi, Joʻn qishlogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Bell Airacuda
Bell XFM-1/YFM-1 Airacuda (Bell XFM-1/YFM-1 Airacuda) — 1930-yillardagi Amerika qiruvchi-bombardimonchi, Bell eyrkreft (Bell Aircraft Corporation) firmasi tomonidan ishlab chiqarilgan birinchi harbiy samolyot; dastlab „Bell Model 1“ deb belgilangan. Birinchi parvoz 1937-yil 1-sentabrda amalga oshirilgan.
Eyrekuda Bell kompaniyasining „qiruvchi bombardimonchi“ yaratish soʻroviga javobi boʻldi. Eyrekuda oʻzining jasur konstruksiyasi va sezilarli kamchiliklari bilan ajralib turardi, bu esa oxir-oqibat samolyotning ishlashini toʻxtatishga olib keldi. Samolyotning chiqarilishi oz sonli nusxalar bilan cheklangan va faqat bitta faol eskadrilya tashkil etilgan. Umuman olganda, uchta sal farqlanadigan modifikatsiyadagi 13 ta mashina ishlab chiqarilgan.
Konstruksiyasi
right|thumb|250x250px| XFM-1 Airacuda Ikki motorli itaruvchi vintli oʻrta qanotli.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Shamatepa (Toshkent viloyati, Yuqorichirchiq tumani)
Shamatepa — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Toshkent viloyatining Yuqorichirchiq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Chirchiq daryosining oʻng qirgʻogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Sarımeşe, Amasya
Sarımeşe Turkiyaning Amasiya viloyati Amasiya tumaniga qarashli qishloq.
Ameuvelle
Ameuvelle Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Vosges departamenti Épinal tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
69 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 12,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,5 km2. Dengiz sathidan 238 – 307 m balandlikda joylashgan.
931 (son)
931 (toʻqqiz yuz oʻttiz bir) — 930 va 932 sonlari orasidagi natural son.
Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.
Orhan Ademi
Orhan Ademi (1991-yil 28-oktabrda tugʻilgan) — shveytsariyalik professional futbolchi, markaziy hujumchi sifatida oʻynaydi.
Yoshligi
Ademi makedoniyalik alban millatiga mansub hisoblanadi. Uning ota-onasi Kumanovodan Shveytsariyaning Sankt-Gallen shahriga hijrat qilishgan. Adami oʻzining futbolchilik faoliyatini oʻsmirlik chogʻida Au — Berneck shaharchasidagi futbol jamoasida boshlagan va oxir-oqibat Avstriyaning SCR Altach futbol jamoasiga koʻchib oʻtgan. U jamoada ham uzoq vaqt toʻp surmagan.
Klub faoliyati
Ademi oʻzining katta faoliyatini Avstriyada boshlagan, 2008-yildan 2012-yilgacha 4 yil SC Rheindorf Altach jamoasida oʻynagan. 2012-13-yilgi mavsumda u jamoasini Germaniya 2 turniri vakiliga oʻzgartirdi. Bundesliga vakili Ayntraxt Braunshveyg jamoasiga oʻtdi. Oʻzining yangi klubidagi birinchi mavsumida Braunshveyg jamoasi va Ademi turnirdan gʻolib sifatida oliy liga Bundesligaga koʻtarilishdi. Ademi Bundesligadagi ilk golini 2013-yil 19-oktabrda "Shalke-04" jamoasiga qarshi o‘yinda kiritgan.
Keyinchalik 2015-yil yanvar oyida Ademi VfR Aalen jamoasiga olti oylik kredit shartnomasi asosida qoʻshildi. Soʻngra bir yil oʻtib 2016-yilning 31-avgustida Ademi Avstriyaning SV Ried klubiga oʻtdi.
Xalqaro faoliyati
2012-yil 2-oktabrda Ademi Shveytsariyaning 21 yoshgacha bo‘lgan futbolchilari milliy terma jamoasiga 2013-yilgi 21 yoshgacha bo‘lgan futbolchilar o‘rtasidagi futbol bo‘yicha Yevropa chempionati saralash bosqichining Germaniyaga qarshi pley-off o‘yinlariga birinchi chaqiruvini oldi, garchi u turnirdada maydonni ko‘rmagan bo‘lsa ham jamoa tarkibida edi.
Thomas Lemar
Thomas Lemar (Thomas Lemar; 1995-yil 12-noyabr, Bay Mao, Gvadelupa, Fransiya) — asli gvadelupalik fransuz futbolchisi, Madridning Atletiko klubi va Fransiya terma jamoasi yarim himoyachisi boʻlib faoliyat yuritadi.
Jamoalardagi faoliyati
Thomas Lemar oʻzining tugʻilgan shahri Bay Maodan Gvadelupaning kam taniqli klublarida futbol oʻynay boshladi. 15 yoshida ushbu boʻlimning boshqa mahalliy aholisi bilan birgalikda u qitʼaga koʻchib oʻtdi va Kana akademiyasiga oʻqishga kirdi. Yoshlar tayyorlashning barcha toifalarini yengib oʻtib, 2013-yil mart oyida u 22-raqamli futbolka olgan holda professional shartnoma imzoladi.
2013-yilning 2-avgustida u Liga 2dagi debyutini „ Dijon“ga qarshi oʻtkazgan. Mavsum oxirigacha u 7 ta uchrashuvda qatnashdi va klubi elit divizionga koʻtarilgan. Oʻzining debyut mavsumida eng yuqori saviyada u murabbiy tomonidan zaxira oʻyinchisi sifatida foydalanilgan. Oʻtkazilgan 31 oʻyindan 25 tasida Lemar zaxirada maydonga tusha boshladi, ammo shunga qaramay, u „gol+pas“ tizimida 5 ochko jamgʻarib, oʻzini koʻrsata olgan. 2014-yil 9-avgustda Lemar Liga 1da Evianga qarshi debyut qilgan.
„Monako“
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2d/CSKA-Monaco_%282%29.jpg/190px-CSKA-Monaco_%282%29.jpg|thumb|334x334px| Lemar " Monako " jamoasi safida 22-avgust kuni Tuluzaga qarshi duelda ikkinchi boʻlimda Fares Baluli oʻrniga monegasklar safida debyut qildi. Xuddi shu uchrashuvda Lemar yangi jamoasi safidagi ilk golini urdi. Chempionlar ligasi doirasida Angliyaning „Tottenxem“ klubiga qarshi oʻyinda Thomas gol urdi. Chempionat yakunida yarim himoyachi 5 ta gol va 3 ta golli uzatmani amalga oshirdi. 2016-yilning yozida Lemar „Bavariya“, „Atletiko“ va „Manchester City“ qiziqish doirasiga tushib qoldi. Klublar futbolchi uchun 20 million yevro taklif qilishdi, lekin monegasklik murabbiy Leonardo Jardim uni saqlab qoldi. „Monegasklar“ning asosiy zarba beruvchi kuchi yosh fransuzlar edi, ularning baʼzilari endigina 18 yoshda edi. Lemar maydonda muntazam oʻynadi va mavsumni barcha musobaqalarda 14 gol va 16 golli uzatma bilan yakunladi. Lemarga „Arsenal“, „Barselona“, „ PSJ “, „Liverpool“ va „Manchester United“ daʼvogarlik qilgandi. Iyul oyi oxirida „Monako“ vitse-prezidenti Vadim Vasilyev yarim himoyachining ketishini istisno qilgandi. Ayrim manbalarga koʻra, London jamoasi fransiyalik futbolchi uchun 100 million yevro toʻlashga tayyor edi.
Atletiko Madrid
2018-yil 30-iyulda Lemar Ispaniyaning „ Atletiko Madrid“ jamoasiga oʻtdi. Transfer summasi 65 million yevroni tashkil qildi. Lemarning „matraslar“ bilan shartnomasi 5 yilga moʻljallangan. 15-avgust kuni UEFA Superkubogi uchun „ Real Madrid“ ga qarshi oʻyinda Thomas yangi klubi bilan ilk sovrinini qoʻlga kiritdi va jamoada debyut qildi. 20-avgust kuni „ Valensiya “ga qarshi oʻyinda u La Ligada debyut qildi. 22-sentabr kuni „Xetafe“ga qarshi kechgan duelda Tomas „dubl“ga erishdi va „Atletiko Madrid“ safidagi ilk gollarini kiritdi.
Jamoalardagi faoliyati
2012-yilda Fransiya yoshlar terma jamoasi tarkibida Lemar Sloveniyada boʻlib oʻtgan yoshlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatida ishtirok etdi. Turnirda u Islandiya, Gruziya va Germaniya jamoalariga qarshi oʻyinlarda ishtirok etgan.
2018-yilda Lemar Rossiyada boʻlib oʻtgan jahon chempionatida gʻolib chiqdi. Turnirda u Daniya jamoasiga qarshi oʻyinda maydonga tushdi.
Starobilsk tumani
2020-yil 18-iyulda Ukrainaning maʼmuriy islohoti doirasida Lugansk viloyatining tumanlari soni 8 taga qisqartirildi, shundan faqat 4 tasi hukumat nazoratida boʻldi, Starobilsk tumani hududi esa sezilarli darajada kengaytirildi. 2020-yil yanvar oyidagi hisob-kitoblarga ko'ra, tuman aholisi soni 42,693 (2020 est.).
Thomas Lemar
Yutuqlari
"Monako"
"Atletiko Madrid"
Fransiya terma jamoasi
Sartepa (Toshkent viloyati, Yuqorichirchiq tumani)
Sartepa — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Toshkent viloyatining Yuqorichirchiq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Yassavi nomili” QFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Toshkent viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Tazod
Tazod, mutobiqa, mutazod (arab. — zidlash) — badiiy tasvirning taʼsirchan va keng qoʻllanadigan vositalaridan. Nasrda ham, nazmda ham uchraydi. Oʻzaro zid tushunchalarni ifodalovchi soʻz yoki iboralarni ishlatishda koʻzga tashlanadi:Gahe tobtim falakdan notavonligʻ, Gahe koʻrdim zamondan komronligʻ. Base issigʻ-sovugʻ koʻrdim zamonda, Base achchigʻchuchuk togtim jahonda.
(Navoiy).
"Notavonligʻ— komronligʻ", "issiqsovuq", "achchigʻ-chuchuk" soʻzlari vositasida T. yaratilgan. T., dastlab folklor va qad. badiiy adabiyotda ishlatilgan. Navoiy asarlarida yuksak sheʼriy sanʼat darajasida taraqqiy etgan. Oʻzbek shoirlari ijodida ham T. uchraydi (Gʻ. Gʻulom, "Sen yetim emassan", E.Vohidov, "Yurak va akl" va boshqalar). Ad.: Husayniy A., Badoyiʼ ussanoyiʼ, T., 1981.
932 (son)
932 (toʻqqiz yuz oʻttiz ikki) — 931 va 933 sonlari orasidagi natural son.
Ushbu songa eng yaqin tub sonlar
Ulam spiraliga koʻra, binafsha fondagi sonlar tub sonlar, yashil fondagi sonlar esa kvadrat ildizdan chiqadigan sonlardir.
Obiborik (Shahrinav tumani)
Obiborik (Обиборик)  — Tojikiston Respublikasining Shahrinav tumani, Hasanov jamotiga qarashli daha. Dahadan jamoat markazigacha 33 km, tuman markaziga 26 km.
Gemma Chan
Gemma Chan (1982-yil 29-noyabrda tugʻilgan) — ingliz aktrisasi. Londonda tug'ilib o'sgan Chan Nyustead Vud Qizlar maktabida o'qigan va Oksforddagi Worcester kollejida huquq fakultetida o'qigan, buning o'rniga aktyorlik karerasini tanlab, London Drama Centerda ro'yxatdan o'tgan. Keyinchalik Chan televidenieda turli yordamchi rollarda, jumladan Doctor Who, Sherlok, Qo'ng'iroq qiluvchi qizning maxfiy kundaligi, Yangi go'sht, Bedlam va Haqiqiy sevgida rol o'ynagan. U, shuningdek, " Imtihon " (2009), "Submarine" (2010) va "Belles Familles" (2015) mustaqil filmlarida suratga tushgan. Chan Britaniyadagi "Sariq yuz" filmining "The Park Theater" dagi premyerasida, " Bizning Ayaks " esa Southwark Playhouse'da o'ynadi.
Yoshlik
Gemma Chan Angliyaning London shahridagi Guy kasalxonasida tug'ilgan. Uning otasi muhandis bo'lib, Gonkongda o'sgan, onasi esa farmatsevt bo'lgan va ota-onasi Gonkongdan hijrat qilinganidan keyin Shotlandiyaning Greenok shahrida o'sgan.
Karyera
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3f/BAFTA%27s_2013_%288463798201%29.jpg/170px-BAFTA%27s_2013_%288463798201%29.jpg|right|thumb|255x255px| Chan 2013-yil BAFTA mukofotlarida Chan o'zining professional debyutini Horror Channel'ning 2006-yilgi "When Evil Calls" miniserialida qilgan. U Project Catwalk realiti-serialining birinchi seriyasida raqobatchi bo'lgan. Chan 2008-yilda Londonning Xempsted teatrida Bertolt Brextning soʻnggi “Turandot” spektaklining Britaniya premyerasida sahnada debyut qilgan. Chan 2009-yil kuzida BBCning " Mars suvlari " nomli " Doctor Who " dasturida geolog Mia Bennet rolini o'ynagan. Keyinchalik epizod Gyugo mukofotiga sazovor bo'ldi. O'sha-yili Chan Edinburg xalqaro kinofestivalida premerasi bo'lgan " Emtihon " (2009) filmida rol o'ynadi. Keyingi-yili Chan Channel 4 -ning The IT Crowd va BBC- ning Sherlok seriallarida paydo bo'ldi. Channing navbatdagi relizlari, Pimp , (2010) va Shanxay (2010) tanqidchilar tomonidan norozi bo'ldi, Submarine esa 35-Toronto xalqaro kinofestivalida ijobiy baholarga sazovor bo'ldi. Chan " Qo'ng'iroq qizning maxfiy kundaligi" ning so'nggi seriyasida, Billi Piper qahramonining raqibi sifatida doimiy serial sifatida ishtirok etgan. Serial 2011-yilda ITV2 telekanalida namoyish etilgan. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/62/Gemma_Chan_SAG_Awards_2019.png/190px-Gemma_Chan_SAG_Awards_2019.png|thumb|271x271px| Chan 2019-yilgi [[Screen Actors Guild Awards|Screen Actors Guild Awards mukofotida]] 2018-yilda Chan Andrea Riseboro, Jane Horrocks, Jaime Winstone va Laura Carmichael bilan birgalikda ActionAid tomonidan ishlab chiqarilgan filmda rol o'ynadi va Britaniya jamoatchiligini jinsiy zo'ravonlik xavfi ostida bo'lgan qizlarni qo'llab-quvvatlashga undadi. Chan Astrid Leong-Teo rolini Crazy Rich Asians (2018) filmida birga ijro etgan. Dastlab bosh rolni tasvirlash so'ralgan, Chan Astridning "qiziqarliroq" rolini afzal ko'rgan. U ilk bor “ Telba boy osiyoliklar ” romani haqida singlisining SMS xabarida eshitgan, ta’tilda o‘qib, “Astridni sevib qolgan”. Chan o'z roli haqida shunday dedi: "Astrid bilan ko'rgan narsangiz, albatta, siz olgan narsa emas. Film o'n-yillikning eng yuqori daromad keltirgan romantik komediyasiga aylandi va aktyorlar, vizual va ekrandagi namoyishi uchun tanqidchilar olqishiga sazovor bo'ldi .Gollivud reportyori Channi "uning har bir sahnasini yoritib turadigan yorqin ishtirok" sifatida maqtadi . O'sha-yili u " Vaqt tugashi" harakatini qo'llab-quvvatlash uchun " Leading Lady Parts " nomli qisqa metrajli filmda ham ishtirok etdi . Chan " London Fields " (2018) filmida Petronella rolida paydo bo'ldi, bu kassa bombasi edi.