cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Al Muqtadir
Tarjimai holi
Al-Muqtadir 895-yil 14-noyabrda tugʻilgan. U xalifa al-Muʼtadidning (hukmronligi 892—902-yillar) ikkinchi oʻgʻli edi. Onasi yunon quli Shagʻab edi. Al- Mu’tadid abbosiy shahzodasi al-Muvaffaqning oʻgʻli edi. Al-Muvaffaq xalifalikning asosiy harbiy qoʻmondoni va akasi al-Mu'tamid (870-892) hukmronligi davrida de-fakto regent edi. Al-Muvaffaqning kuchi abbosiylar armiyasining professional tayanchi hisoblangan xorijda tugʻilgan „qul askarlar“ guruhi gʻilman bilan yaqin aloqalariga asoslanga. Gʻilman harbiy sohada yuqori malakaga ega edi, lekin ayni paytda juda qimmat va potentsial siyosiy xavf tugʻdirardi. Chunki birinchi oʻrindagi masalal ularning maoshini taʼminlash edi. Musulmon jamiyatining asosiy oqimiga begona boʻlgan gʻilmon oʻz maqsadlari yoʻlida vazir yoki hatto xalifani agʻdarishdan ham bosh tortmagan. Bu holat „Samarradagi anarxiya“ davrida (861-870) beshta xalifa bir-birining oʻrnini egallaganida kuzatilgan.
Viloyatlardagi xalifa hokimiyati „Sara Kelli Kleindagi anarxiya“ davrida qulashi natijasida 870-yillarga kelib markaziy hukumat Iroqning metropolitan hududidan tashqari xalifalikning koʻp qismi ustidan nazoratni yoʻqotdi. Gʻarbda Misr Suriya ustidan nazoratni al-Muvaffaq bilan kurashgan Ahmad ibn Tulun qoʻlga oldi, Xuroson va Islom Sharqining koʻp qismini Abbosiylarning sodiq noibi Muhammad ibn Tohir oʻrniga Safforiylar egallab oldi. Arabiston yarim orolining koʻp qismi mahalliy hukmdorlar qoʻliga oʻtgan boʻlsa, Tabaristonda radikal Zaydiy shia sulolasi hokimiyatni qoʻlga oldi. Hatto Iroqda ham Zanj qullar qoʻzgʻoloni Bagʻdodning oʻziga tahdid solgan, janubda esa qarmatiylar yangi paydo boʻlgan tahdid edi. 891-yil vafotigacha al-Muvaffaq butunlay qulashning oldini olish uchun kurash olib borib, zanjni va safforiylar isyonlarini bostirishga muvaffaq boʻldi. U vafot etgach, merosiga oʻgʻli ega chiqib, 892-yilda xalifa al-Moʻtamid vafot etgach, taxtni oʻgʻillaridan tortib oldi. Al-Mu’tadid „jangchi-xalifa“ timsoli boʻlib, hukmronligining koʻp qismini yurishlarda sarflagan. Anarxiya davrida hokimiyatni qoʻlga kiritgan mahalliy sulolalarni agʻdarib, Jazira, Tugʻur va Jibolning chegaradosh shaharlari ustidan nazoratni tiklashga muvaffaq boʻldi. Fors va Kirmonni egallashga urinishlari muvaffaqiyatsiz tugadi. Boshqa hududlarda esa islom dunyosining boʻlinishi davom etdi. Ozarbayjonda Sojidlar sulolasi oʻrnatildi, arman knyazlari de-fakto mustaqil boʻldi, Yaman mahalliy Zaydilar sulolasi foydasiga boy berildi, yangi radikal sekta — Qarmatiylar paydo boʻldi. 899-yilda Bahraynni egalladi. Vorisi, al-Muqtadirning oʻgay akasi al-Muktafiy oʻtroq odam boʻlgan, lekin al-Moʻtamid siyosatini davom ettirgan va qarmatiylar va Tuluniylar ustidan gʻalaba qozonishga muvaffaq boʻlgan.
Schönberg (bei Thalfang)
Schönberg  Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bernkastel-Wittlich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 5,09 km2. 225 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Schönbergning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
UR-77
Dizayn
Oʻrnatish brigadasi 2 kishini oʻz ichiga oladi:
Ahmad an-Nukandiy
Ahmad ibn Muhammad Abdulvohid ibn Tarxon an-Nukandiy (Abu Nasr). U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
UR-77
Qurollanish
Asosiy qurol sifatida minalardan tozalash qoʻllaniladi. Bitta oʻrnatish ikkita zaryadni koʻtarishga qodir. Bir zaryad minalangan maydonda tomonlari 90x6 metr boʻlgan akoplarni tozalaydi. UR-77 oʻrnatilishi UZ-67, UZP-77 va ZRSh markalarining toʻlovlaridan foydalanishi mumkin.
Al Muqtadir
Tarjimai holi
Davlatni urushga jalb qilish xarajatlari nihoyatda qimmat edi. Tarixchi Xyu N. Kennedi al-Mu’tadid taxtga oʻtirgan paytdagi gʻazna hujjatiga asoslanib, „kuniga jami 7915 dinor xarajatlardan 5121 tasi toʻliq harbiy xarajatlarga, 1943tasi harbiy va noharbiy xizmat koʻrsatgan hududlarga (masalan, otliq hayvonlar va otxonalar) sarflangan. Atigi 851 tasi byurokratiya va haram kabilarga sarflangani uchun, uni haqiqiy fuqarolik xarajatlari deb taʼriflash mumkin (garchi bu holatda ham byurokratlarning asosiy maqsadi armiyaga haq toʻlashni tashkil qilish boʻlgan). Qayd etilgan hukumat xarajatlarining 80 foizdan ortig‘i armiyani saqlashga sarflangan degan xulosaga kelish o‘rinli ko‘rinadi.“ Shunday qilib, armiyaga haq to‘lash hukumatning asosiy masalasiga aylandi, biroq isyonlar chekka viloyatlarda bo‘lgani uchun bu jarayon tobora qiyin masalaga aylandi. Qolgan viloyatlarda yarim avtonom gubernatorlar, grandlar va sulola aʼzolari soliq xoʻjaligi shakli boʻlgan muqotaa tizimi, aholi toʻlay olmagan oʻlponni toʻlash va keyinchalik aholidan yigʻib olish, yordamida virtual latifundiya oʻrnatishga muvaffaq boʻlganligi vaziyatni yanada ogʻirlashtirdi. Hatto Iroqning unumdor qishloq xoʻjaligi yerlari boʻlgan Savadning daromadlari ham oʻsha paytda sezilarli darajada kamaydi Qattiq iqtisod va deyarli doimiy urushlarga qaramay, al-Mu’tadid ham, al-Muktafi ham toʻliq xazina qoldira oldi. Shunday qilib, al-Muktafiy vafot etgan paytda qayta tiklangan xalifalik Horun ar-Rashid (786-809 yillar hukmronligi) davridagi gullab-yashnagan davriga nisbatan yarmicha boʻlsa-da, qoʻshinga ega boʻlgan qudratli va barkamol davlat boʻlib qoldi. „Bu juda qimmat boʻlsa-da, ehtimol musulmon olamida eng samarali boʻlgan“ va Muhammadning haqiqiy vorislari sifatida deyarli shubhasiz qonuniylikka ega boʻlgan.
Pastena
Pastena Italiyaning Lazio mintaqasida joylashgan kommunadir. Frosinone provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 42 km2. 1672 nafar aholi istiqomat qiladi.
Ahmad an-Nukandiy
Ahmad an-Nukandiy hijriy 524-yil jumaduloxir oyida Samarqandda vafot etgan.
UR-77
Qurollanish
Zaryadni ishga tushirish va minalardan tozalash jarayonida ekipaj avtomobil ichida qoladi. Minalardan tozalash portlovchi bilan toʻldirilgan neylon qobiq boʻlib, uning ichida portlovchi sim oʻtadi. Dushmanning mina maydoniga zaryadni etkazib berish parvoz paytida minadan tozalash zaryadini tortib olib, chang raketalari bilan amalga oshiriladi. Parvoz yoʻlining faol qismi oxirida raketalarni uzib, ajratish moslamasi ishga tushiriladi. Tormoz arqoni qoʻnayotganda tormoz zaryadini hosil qiladi. Zaryad tushgandan soʻng, mashina orqaga qaytadi, tormoz arqonini tortadi, zaryadni mina maydoniga tortadi va uni toʻgʻrilaydi. Boshqaruv panelidan simlar orqali detonatsiyaning elektr impulsi portlovchi kabelga beriladi, bu esa butun minadan tozalash zaryadining portlashini boshlaydi. Zaryadning portlashi natijasida mina maydonida minalar portlatiladi va unda uskunalar va xodimlar uchun oʻtish joyi hosil boʻladi. Bitta toʻliq minadan tozalash davri taxminan 3-5 minutni tashkil qiladi. Zaryadlash taxminan 30-40 daqiqa davom etadi.
Al Muqtadir
Hokimiyatga kelishi Ibn al-Mu’tazz qoʻzgʻoloni
thumb|200x200px| Al-Muqtadir [[Dirham|dirhami 908-932]] 908-yilda al-Muktafi kasal boʻlib qoldi va oʻlimi yaqinlashib qolgan edi. Vorislik masalasi ochiq qoldirilgan edi. Xalifa qobiliyatsizligi sababli vazir al-Abbos ibn al-Hasan al-Jarjaroiy uning oʻrniga oʻrinbosar topishni oʻz zimmasiga oldi. Voqealar haqida ikki xil versiya mavjud: Miskavayh xabar berishicha, vazir eng muhim mutasaddilardan (kuttab, qoʻshiq ayt. katib) maslahat soʻragan, Mahmud ibn Dovud ibn al-Jarroh esa yoshi kattaroq va tajribali Abdulla ibn al-Muʼtazzni taklif qilgan. Miskavayh yovuz odam sifatida tasvirlagan Ali ibn al-Furot oʻn uch yoshli zaif Jaʼfar al-Muqtadirni yuqori martabali amaldorlar tomonidan osonlikcha boshqarishni taklif qildi. Vazir maslahat berishdan bosh tortgan Ali ibn Iso al-Jarroh va fikri qayd etilmagan Muhammad ibn Abdun bilan ham maslahatlashdi. Oxir-oqibat vazir Ibn al-Furot taklifiga rozi boʻlb, al-Muktafiy vafotidan keyin Jaʼfar merosxoʻr deb eʼlon qilindi va xalifa saroyiga keltirildi. Al-Muktafiyning vasiyatnomasi ochilganda, u ham oʻz ukasini oʻrinbosar qilib tanlagan edi. Andalusiyalik tarixchi Arib boshqa bir voqeani aytgan. Unga koʻra, vazir Ibn al-Mu’tazz va Abbosiylarning yana bir keksa shahzodasi Muhammad ibn al-Mu’tamid nomzodlari oʻrtasida munozara qilgan. Ulardan ikkinchisini tanlash katta siyosiy ketishni ifodalardi. Bu aslida al-Mu’tamid avlodlarini hokimiyatdan mahrum qilgan al-Mu’tadid toʻntarishini va al-Mu’tadid rejimiga asos boʻlgan amaldorlar va gʻilmonlarni rad etish edi. Vazir haqiqatan ham Muhammadga moyil boʻlsa-da, ehtiyotkorlik bilan al-Muktafiyning oʻlimini kutishni tanladi. Darhaqiqat, xalifa tuzalib ketdi va odamlar Ibn al-Mu’tazzni ham, Ibn al-Mu’tamidni ham uning vorislari sifatida muhokama qilishayotgani haqida xabar topdi. Bu al-Muktafiyni xavotirga solib, oʻlimidan oldin qozilar guvohligida Jaʼfarni rasman oʻz merosxoʻri etib tayinladi. Ikki hikoyada al-Muqtadir taxtga kelishining turli jihatlari yoritilgan. Bir tomondan, amaldorlar guruhining zaif va kuchsiz hukmdorni tanlashi „xushchaqchaq rivojlanish“ boʻlib, „eng halokatli hukmronliklardan birini“ boshlab bergan. Butun Abbosiylar tarixida […] chorak asr davomida [al-Muqtadir] salaflarining barcha ishlari barham topadi". Boshqa tomondan, sulola vorisligi masalasida ayniqsa al-Mu’tadid gʻilmonining oʻz oilasiga sodiqligi ham muhim rol oʻynaganligi aniq.
UR-77
Mashinani baholash
XXI-asrning boshlarida ham jangovar fazilatlari boʻyicha UR-77 ga teng keladigan Amerika qurilmalari. Koʻprik oʻrniga AVLB koʻprigi qatlamiga M58 MICLIC kengaytirilgan minalardan tozalash zaryadining ikkita toʻplamini joylashtirish eng yaxshi yechim emasligiga rozi boʻling (ayniqsa, amerikaliklarning oʻzlari tan olganlari sababli, 1991-yilda „Choʻl boʻroni“ operatsiyasi paytida bunday qurilmalardan (AVLM) foydalanish tajribasi shuni koʻrsatdiki, yarmida ishga tushirish muvaffaqiyatsiz tugaydi).
Al Muqtadir
Hokimiyatga kelishi Ibn al-Mu’tazz qoʻzgʻoloni
Al-Muqtadirning vorisligi hech qanday qarshilikka uchramay, odatiy marosimlar amalga oshirildi. Bu holat Al-Mu’tadid va al-Muktafiydan qolgan toʻliq xazina, qoʻshinlarga xayr-ehsonlarning osonlik bilan toʻlanishi, shuningdek, Hoshimiylar oilalari aʼzolariga sovgʻa berishning eski amaliyoti qayta tiklanishini anglatardi. Yangi xalifa oʻz boyligini va qoʻl ostidagi xalqlarga boʻlgan gʻamxoʻrligini ham koʻrsatishga muvaffaq boʻldi. Xalifa oʻzidan oldingi davrda Bob at-Taq yaqinida qurilgan suqni buzishni buyurganda, savdogarlar oʻz mahsulotlarini avvalgidek erkin sotishlari uchun ijara haqi toʻlashga majbur qilingan. Bu siyosat poytaxt kambagʻallariga foyda keltirdi. Shunga qaramay, uning hokimiyatga kelishi bilan bogʻliq intrigalar toʻxtamadi. Ayniqsa, Ibn al-Mu’tazz tarafdorlari oʻz nomzodini taxtga oʻtkazishga qatʼiy qaror qildilar. Aribning soʻzlariga koʻra, vazir al-Abbos bosh fitnachilardan biri boʻlgan, lekin xalifani nazorat qilish umidida al-Muqtadir hukmronligiga rozi boʻla boshlagan. Uning tobora takabburona xatti-harakati boshqa fitnachilarni ragʻbatlantirdi va 908-yil 16-dekabrda Hamdoniylar qoʻmondoni al-Husayn ibn Hamdon bir guruh odamlar bilan vazirni oʻz bogʻiga otda ketayotganda oʻldirdi. Keyin fitnachilar yosh xalifani ham qoʻlga olishga harakat qilishdi. Xalifa Hasaniy saroyiga qochib ketishga muvaffaq boʻldi va oʻz tarafdorlari bilan yoʻlni toʻsib qoʻydi. Hojib Savsan sodiq kuchlar qarshiligini harakatga keltiruvchi kuch bo‘lib, qo‘mondon Safi al-Huromiy, Mu’nis al-Xadim va Mu’nis al-Xazinni xalifani himoya qilishga undagan. Al-Husayn ertalab yorib kirishga harakat qildi, lekin muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Toʻsatdan fitnachilarga xabar bermasdan, shahardan Mosuldagi uyiga qochib ketdi. Bu orada Mahmud ibn Dovud ibn al-Jarroh boshchiligidagi boshqa fitnachilar guruhi bir uyga yig‘ilib, Ibn al-Mu’tazzni xalifa deb eʼlon qilgan edilar. Bu al-Muqtadir hokimiyatinini noqonuniy deb hisoblagan baʼzi qozilar tomonidan qoʻllab-quvvatlansa-da, boshqalar bunga qarshi chiqdi. Bu holat fitnachilarning noaniqligi va qatʼiyatsizligini aks ettirdi. Ibn Hamdonning ketishi bilan birga ushbu qatʼiyatsizlik al-Muqtadir tarafdorlarining qayta g‘alaba qozonishlariga imkon berdi. Mu’nis al-Xadim o‘z g‘ilmonini qayiqlarda Dajladan olib o‘tib, Ibn al-Mu’tazz va fitnachilar to‘plangan uyga boshlab bordi. Ularni tarqatib yubordi. Arib Mu’nis qoʻshinlari Ibn al-Mu’tazzning toʻplangan tarafdorlariga oʻqlar bilan hujum qilganini, Miskavayh esa qoʻshinlar paydo boʻlishi bilanoq qochib ketishganini taʼkidlaydi.
Haqiqiy voqealar qanday boʻlishidan qatʼiy nazar, toʻntarish tezda bostirildi. Ali ibn al-Furot yetakchi kuttoblar orasidagi fitnachilar bilan hech qanday aloqada boʻlmagan yagona vazir boʻldi. Muhammad ibn al-Jarroh qochqinga aylandi va boshi uchun narx belgilandi. Ibn al-Furot qasos olishni cheklashga harakat qildi. Mahbuslarning bir nechtasi ozod qilindi, ammo koʻplab fitnachilar qatl etildi. Sodiqligi hal qiluvchi rol oʻynagan qoʻshinlar xayriyalar oldilar. Ammo Hojib Savsan tez orada magʻrur va oʻta kuchayib ketganligi sababli Safi al-Huromiy tomonidan hibsga olindi va bir necha kundan keyin uy qamogʻida vafot etdi.
UR-77
Mashinani baholash
UR-67 qurilmalari 1973-yildagi Arab-Isroil urushi va Afrika va Indixitoydagi bir qator boshqa urushlar paytida sinovdan oʻtkazildi. Ulardan foydalanish tajribasi UR-77 ni tugʻdirdi, unda UR-67 ga xos boʻlgan kamchiliklar bartaraf etildi. Andoza: Iqtibosni tugatish.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Al Muqtadir
Malika-ona Shagʻab va haram
thumb|209x209px| Abbosiylar xalifasi Al-Muqtadir (hukmronligi: [[Dirham|908-932) nomiga Abbosiy kumush dirhami zarb etilgan. Hind shohiylarining tanga zarblari modelida ishlab chiqilgan ]] Al-Muqtadir musulmonlar tarixidagi birinchi voyaga etmagan xalifa edi. Shuning uchun ham hukmronligining dastlabki yillarida, at-Tanuxiyning yozishicha, onasi Shagʻob, shaxsiy vakili (qahramona) Ummu Muso, singlisi Xotif va al-Mu’tadidning yana bir sobiq kanizagi Dostonbuvayhlar kirgan qoʻmondonlik kengashi (as-sada, „xoʻjayinlar“) tuzildi. Oddiygina as-Sayyida („Xonim“) nomi bilan tanilgan Shag‘ob „haramidagi boshqa ayollarni, jumladan, xalifaning xotinlari va kanizaklarini ham chetlab o‘tib, o‘g‘liga hukmronlik qildi“. Al-Muqtadir ko‘p vaqtini onasining xonadonida o‘tkazar edi. Natijada davlat ishi byurokratiya hukmron boʻlgan davlat saroyida emas, balki hukmdorning shaxsiy uylarida belgilana boshladi. Shagʻob oʻgʻlining hukmronligi davridagi eng nufuzli shaxslardan biriga aylandi. Amaldorlarni tayinlash va ishdan boʻshatishga aralashdi, gʻaznaga moliyaviy hissa qoʻshish va xayriya ishlarini amalga oshirish kabilarni nazorat qildi. Darhaqiqat, oʻrta asr manbalaridagi barcha rivoyatlarning umumiy jihati shundaki, „al-Muqtadir haqidagi zikrlar nafaqat uning vazirlari, balki xonadonidagi ayollari bilan ham ajralmas tarzda bogʻlangan“. Shunday qilib, zamonaviy tarixchi al-Mas’udiy al-Muqtadir hukmronligini qoralagan. Bu yerda „hokimiyatga ega boʻlganlar ayollar, xizmatkorlar va boshqalar boʻlgan“, xalifaning oʻzi esa „davlat ishlari bilan shugʻullanmagan“ va davlat boshqaruvini amaldorlariga qoldirgan. Xuddi shunday, XIII asr yilnomachisi Ibn at-Tiqtaqa ham al-Muqtadirni „shaxsiy ehtiyojlarini qondirish bilan band bo‘lgan holda, hukmronligi bilan bog‘liq masalalarni ayollar va xizmatkorlar boshqargan“ „isrofchi“ deb hisoblagan. Ayniqsa, Shagʻob keyingi tarixchilar tomonidan „oʻjar va uzoqni koʻra bilmaydigan makkor“ sifatida tasvirlangan.
Shagʻob umrining koʻp qismini haramda oʻtkazdi. U yerda oʻzining parallel byurokratiyasi boʻlgan. Ham fuqarolik, ham harbiy ishlar uchun oʻz kuttabini tuzgan. Uning qudrati shu darajada ediki, kotibi Ahmad al-Xosibiy 925-yilda oʻzi va singlisining taʼsiri bilan vazir etib tayinlangach, tayinlanganidan pushaymon boʻlgan. Chunki uning malika-onaga kotib boʻlishi oʻzi uchun foydaliroq edi. Bu davrda saroyning eng muhim aʼzolari styuardessalar yoki qahramanlar boʻlib, ular haramdan erkin chiqib, tashqi dunyoda agent sifatida harakat qilishlari mumkin edi. Bu ayollar, ayniqsa, haram va saroy oʻrtasida vositachi sifatida katta taʼsirga ega edilar. Ularning Shagʻobga taʼsiri hatto vazirlarni ham ishdan boʻshatish darajasida edi. Birinchi rahbar Fotima edi. Fotima qayigʻi boʻronga tushib qolib, Dajla daryosida choʻkib ketdi. Undan keyin Abbosiylar urug‘ining kichik tarmoqlaridan birining avlodi Ummu Muso keldi. Uning qadrdonlari uchun qilgan fitnasi, oilasining buzuqligi, 917-yilda hiyla-nayranglari tufayli ishdan bo‘shatilgan „yaxshi vazir“ Ali ibn Iso al-Jarrohga nisbatan dushmanligi yilnomalarda qayd etilgan. Biroq u jiyanini al-Mutavakkilning (hukmronligi 847—861-yillar) nabirasi Abul-Abbosga turmushga bergach, raqiblari xalifani taxtdan agʻdarib, jiyanini taxtga oʻtkazishga intilishda ayblashdi. 922/3 yilda hibsga olindi va oʻrniga Tumol tayinlandi. Tumol Ummu Muso, uning ukasi va singlisini qiynoqqa soldi. Ularni toki xazinasi — bir million oltin dinorga baholangan — qayerda yashirilganini aniqlamaguncha qiynoqqa soldi. Tumal shafqatsizligi bilan mashhur edi. Undan birinchi xoʻjayini Abu Dulaf norozi xizmatkorlarini jazolash uchun foydalangan edi. Yana bir qahramona, Zaydan, Tumalning antitezasi edi. Zaydan ishdan boʻshatilganidan keyin uyidan bir necha yuqori martabali amaldorlarni qamoqqa olish uchun foydalanishgan. Zaydan koʻpincha siyosiy raqiblari tomonidan taʼqib qilinganlarga boshpana berib turardi.
Siyosat va voqealar
thumb|419x419px| 922-yil 26-martda al-Muqtadir buyrug‘i bilan [[Halloj Husayn Ibn Mansur|Mansur al-Hallojning qatl etilishi, 17-asrga oid Boburiy hind rasmida aks ettirilgan.]] Abbosiylar hokimiyatining tanazzuldan saqlab qolish uchun soʻnggi toʻrtta hukmronlik davrida erishilgan qaror nihoyat oʻz nihoyasiga yetdi. Al-Muqtadir hukmronligi davridan boshlab Abbosiylar tanazzulga yuz tutdi. Shunga qaramay, adabiyot va ilm-fan olamida mashhur bo‘ladigan ko‘plab shaxslar shu va keyingi hukmdor davrida yashab o‘tgan. Ulardan eng mashhurlari Ishoq ibn Hunayn (vaf. 911) (Hunayn ibn Ishoqning oʻgʻli), tabib va yunon falsafiy asarlarining arab tiliga tarjimoni; ibn Fadlan, tadqiqotchi; al Battani (vaf. 923), astronom; Tabariy (vaf. 923) tarixchi va ilohiyotchi; ar-Roziy (vaf. 930), tibbiyot va kimyo sohalariga fundamental hissa qoʻshgan faylasuf; al-Forobiy (vaf. 950) kimyogar va faylasuf; Abu Nasr Mansur (vaf. 1036) matematik; Alxazen (vaf. 1040) matematik; al-Beruniy (vaf. 1048) matematik, astronom, fizik; Umar Xayyom (vaf. 1123) shoir, matematik va astronom; tasavvuf olimi, yozuvchi va soʻfiylik oʻqituvchisi Mansur Al-Halloj oʻzini Xudo bilan birlikka erishgani (bu ilohiylik notoʻgʻri tushunilgan va bahsli edi) haqida haqidagi sheʼrlari tufayli Al-Muqtadir tomonidan bid’at uchun qatl etilgani bilan mashhur.
Al-Muqtadir hukmronligi davrida Osiyoda musulmonlar va yunonlar oʻrtasida bir necha yil urush boʻlib, koʻp yoʻqotishlar musulmonlar tarafida boʻlgan. Koʻpchilik asirga olingan. Biroq, Vizantiya chegarasiga bolgar qoʻshinlari tahdid sola boshladi. Shunday qilib, Vizantiya imperatori Zoe Karbonopsina sulh tuzish va musulmon asirlarni ozod qilish taklifi bilan Bagʻdodga ikki marotaba elchi yubordi. Elchilar mehr bilan kutib olindi va tinchlik o‘rnatildi. Asirlarning ozodligi uchun 120 000 tilla pul toʻlangan. Bular shahardagi tartibsizlikni yanada kuchaytirdi. Kichik Osiyodagi „kofirlar“ning muvaffaqiyatidan, Forsda esa shunga o‘xshash yo‘qotishlardan g‘azablangan xalq xalifaning bularning hech biriga eʼtibor bermayotganidan, islom dinining obro‘sini tiklashga intilish o‘rniga, kechayu kunduz choʻri qizlar va musiqachilar bilan mashgʻulligidan nolidilar. Bunday malomatlarni aytib, imomga ham tosh otishdi. Chunki imom juma namozida jamoat namozlarida xalifani chaqirgan edi.
Taxminan oʻn ikki yil oʻtgach, al-Muqtadir haqoratga duchor boʻldi. Yetakchi saroy aʼzolari xalifaga qarshi til biriktirib, ukasi al-Qohir foydasiga taxtdan voz kechishga majbur qildilar. Gʻalayon va talon-toroj natijasida minglab odamlar qurbon boʻlganidan soʻng fitnachilar qoʻshin oʻzlarini qoʻllab-quvvatlamasligini aniqladilar. Xavfsizlikda saqlangan Al-Muqtadir yana taxtga oʻtirdi. Bu voqeadan keyin mamlakat moliyaviy jihatdan shunchalik yomon ahvolga tushib qoldiki, shahar qoʻriqchilariga pul toʻlashga ham hech narsa qolmadi. Al-Muqtadir oxir-oqibat hijriy 320 (milodiy 932) yili shahar darvozasi oldida o‘ldirilgan.
Al-Muqtadirning uzoq hukmronligi Abbosiylarni eng past darajaga tushirgan edi. Shimoliy Afrika butunlay, Misr deyarli boy berildi. Mosul qaramlikdan voz kechdi. Yunonlar zaif himoyalangan chegaralar boʻylab bosqinlar uyushtirishlari mumkin edi. Shunga qaramay, Sharqda xalifalikni rasman tan olish, hatto mustaqillikka daʼvo qilganlarda ham saqlanib qoldi. Poytaxtga yaqinroq boʻlgan Karmatiyaliklar uzoq vaqt davomida tahqirlandi. Bagʻdodda al-Muqtadir, oddiy hukmdor sifatida xorijlik soqchilarning rahm-shafqati ostida yashadi. Ularga asosan turk va boshqa millatdagi zobitlar qoʻmondonlik qilib, tez-tez qoʻzgʻolon koʻtarib turardi. Al-Muqtadirning samarasiz boshqaruvi tufayli o‘tmishdoshlari qayta qo‘lga kiritgan obro‘-eʼtibor ham boy berildi va Abbosiylar taxti mamlakat ichkarisida nafratga, chetdan boʻladigan hujumlar oldida vasvasaga tushadigan holga keldi.
La Bazoque (Orne)
Geografiyasi
Maydoni — 2,6 km2.
Al Muqtadir
Oilasi
Al-Muqtadirning oʻgʻillari:
Xasi tayoqchalari
[[Fayl:Many-chopsticks.jpg|thumb| Yuqoridan pastga turli xil tayoqchalar:
• 12 in o'lchagich (shkala uchun)
• Tayvan melamin tayoqchalari
• Xitoy chinni tayoqchalari
• Tibet bambuk tayoqchalari
• Vetnam palma daraxti tayoqchalari
• Koreyaning zanglamaydigan po'latdan yasalgan tekis tayoqchalari
• Sujeodagi koreyscha mos qoshiq
• Yapon palma daraxti juftliklari to'plami (ikki juft)
• Yapon bolalari tayoqchalari
• Yaponiyadan bir marta ishlatiladigan bambuk tayoqchalari (qog‘oz o‘ramida)]] Xasi tayoqchalari ( 筷子 yoki 箸  ) - uch ming yildan ortiq Sharqiy va Janubi- Sharqiy Osiyoning aksariyati qismida oshxona va ovqat idishlari sifatida ishlatiladigan bir xil uzunlikdagi tayoqchalar shaklidagi juft tayoqchalar. Ular dominant qo'lda ushlab turiladi, barmoqlar bilan mahkamlanadi va oziq-ovqat olish, iste'mol qilish uchun qo'l harakatlari orqali ishlatiladi.
Malika Ogʻa
Malika Ogʻa Moʻgʻul malikasi hamda Temuriylar hukmdori Shohrux Mirzoning ayollaridan biri boʻlgan.
Xasi tayoqchalari
Birinchi marta xitoylar tomonidan qo'llanilgan tayoqchalar keyinchalik Buyuk Xitoyning madaniy sohasi bo'ylab, jumladan, Yaponiya, Koreya va Vetnam mamlakatlarida va keyinchalik Sinofon jamoalari orasida tarqaldi. Xuddi shunday, xasi tayoqchalari G'arbda Osiyo taomlari bilan bog'liq holda ko'proq qabul qilingan, ayniqsa, muhim Osiyo diasporasi jamoalari bo'lgan shaharlarda foydalanilgan.
Malika Ogʻa
Hayoti
Malika Ogʻa Moʻgʻuliston Xoni, Hizir Xoʻjaning qizi boʻlgan. Boshqa Moʻgʻul malikalari singari, Temuriylar hukmronligini qonunlashtirish maqsadida ushbu sulolaga kelin boʻlgan. Uning turmush oʻrtogʻi Temurning toʻngʻich oʻgʻli Umarshayx Mirzo boʻlib, keyinchalik uning opasi Tuman ogʻa Temurga turmushga chiqgan. Malika turmush oʻrtogʻi bilan birga toʻrtta oʻgʻil koʻrishgan: Pirmuhammad Mirzo, Iskandar, Boyqaro va Ahmad. 1394-yil Umarshayxning oʻlimidan soʻng, keyinchalik uning ukasi Shohrux Mirzoga turmushga chiqadi va undan yana bir Suyurgʻatmish ismli oʻgʻil koʻradi.
Shohrux Mirzoning taxtga koʻtarilganidan soʻng, yuksak nasl-nasabiga qaramasdan, Malika faqatgina kichik xotindek oʻzini tutardi. Bosh hukmdor ayol esa qirollikdan chiqmagan Gavhar Shod, Temurning yaqin izdoshlaridan birining qizi boʻlgan.[5] Shunday qilib, bu nufuzli turmushi uning birinchi turmushidan boʻlgan oʻgʻillariga ancha foyda keltirgani aniq emas.[3] Haqiqatda, Shohrux Mirzo hukmdorlik yillarining boshida toʻngʻich oʻgʻillari hammadan ham ko'proq isyon chiqarganliklari sababli, Malika quyi lavozimda edi. Gavhar Shodning o'g'illari bilan taqqoslaganda, ushbu bo'ysunuvchi rol hatto Suyurgʻatmishga ham tegishli edi, otasi unga pastroq harbiy lavozimni bergan, ya'ni Qobulning nisbatan ajratilgan humkdorligiga xizmat qilardi.[4] Temuriy qirolligidagi koʻp ayollarga oʻxshab, Malika Soʻfi Xonagoh kabi diniy binolarning qurilmasiga homiylik qilardi.[6] Hirotdagi tibbiyot oʻqitilishiga mo'ljallangan birinchi madrasalardan biri ham uning boshchiligida barpo etilgan,[7] shunga oʻxshash Balxdagi keyinchalik karvonsaroy vazifasida xizmat qilgan muassasa ham shularning qatorida joy olgan.[8]
Xasi tayoqchalari
Xasi tayoqchalari tekislanadi. Ular an'anaviy ravishda yog'och, bambuk, metall, fil suyagi va keramikadan yasalgan bo'lib, zamonaviy kunlarda plastik, zanglamaydigan po'lat va hatto titan kabi noan'anaviy materiallarda tobora ko'proq mavjud. Chopsticks ko'pincha ovqat idishi sifatida foydalanish uchun amaliyot va mahorat talab qiladi. Ba'zi mamlakatlarda noto'g'ri ishlatilsa, u ko'pincha rad etiladi yoki boshqalar tomonidan noto'g'ri qabul qilinishi mumkin.
La Bellière (Orne)
Geografiyasi
Maydoni — 14,4 km2.
Malika Ogʻa
Hayoti
Erini oʻlimidan soʻng, bir nechta oʻgʻillari hayotligida u shu oxirgi muassasada dafn etilgan.[4][9]
Ma'lumotnoma
Adabiyotlar
Arbabzadah, Nushin (2017), Nile Green (ed.), "Women and Religious Patronage in the Timurid Empire", Afghanistan's Islam: From Conversion to the Taliban, Oakland: University of California Press: 56–70, ISBN 978-0-520-29413-4, JSTOR 10.1525/j.ctt1kc6k3q.8
Balabanlilar, Lisa (2015), Imperial Identity in the Mughal Empire: Memory and Dynastic Politics in Early Modern South and Central Asia, Bloomsbury Publishing, ISBN 978-0-85772-081-8
Bosworth, Clifford Edmund; Asimov, M.S. (2002), History of Civilizations of Central Asia, IV, Part Two, Delhi: Motilal Banarsidass Publ., ISBN 978-81-208-1596-4
Glassen, E (15-dekabr 1989-yil), "BĀYQARĀ B. ʿOMAR ŠAYḴ", Encyclopaedia Iranica, Encyclopaedia Iranica Foundation, retrieved 10-dekabr 2019-yil
Manz, Beatrice Forbes (2007), Power, Politics and Religion in Timurid Iran, Cambridge: Cambridge University Press, ISBN 978-1-139-46284-6
Nashat, Guity; Beck, Lois (2003), Women in Iran from the Rise of Islam to 1800, University of Illinois Press, ISBN 978-0-252-07121-8
Rizvi, Kishwar (2011). The Safavid Dynastic Shrine: Architecture, Religion and Power in Early Modern Iran. London, New York: I.B.Tauris. ISBN 978-1-84885-354-6.
Woods, John E. (1990), The Timurid dynasty, Indiana University, Research Institute for Inner Asian Studies
Ahmad al-Mahmudiy an-Nasafiy
Ahmad ibn Abulmuayyad al-Mahmudiy an-Nasafiy — faqih, mutakallim va adib bo‘lgan. Milodiy XI—XII asrlarda yashagan
Arxipelag (orollar)
Arxipelag, Gresiya arxipelagi – Egey dengizida, Bolqon yarim oroldan Kichik Osiyo yarim orol qirgʻoqlarigacha choʻzilgan toʻda-toʻda orollar (Shimoliy va Janubiy Sporadalar, Kikladlar, Evbeya, Xios, Lesbos, Krit va boshqalar). Maydoni 20 ming km². A. orollari uchlamchi davrda Egey dengizi oʻrnida boʻlgan quruqlikning qoldiqlaridir. Barcha orollar togʻ va qirlardan iborat. Balandligi 2456 m gacha (Krit o.). Vulkanlar ot-ilib, tez-tez zilzila boʻlib turadi. Doim yashil oʻrta dengiz oʻsimliklari oʻsadi. Ahrlisi subtropik oʻsimliklar yetishti-rish va baliq ovlash bilan shugʻullanadi.
IC 1299
IC 1299 Vulpecula yulduz turkumidagi OCL (ochiq klaster) tipli ochiq klasterdir.
Qogʻozdi (Novken tumani)
Qogʻozdi (Кагазды) — Qirgʻiziston Respublikasining Jalolobod viloyati Novken tumaniga qarasli qishloq. Soqoldi ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 1 099 kishi.
Patrica
Patrica Italiyaning Lazio mintaqasida joylashgan kommunadir. Frosinone provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 27 km2. 2915 nafar aholi istiqomat qiladi.
NGC 6100
Ushbu obyektni Lewis Swift 1886-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Mobile City (Texas)
Mobile City AQShning Texas shtatida joylashgan shahardir. Rockwall okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
196 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 3783,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 0,1 km2. Shundan 0,0 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 181 m balandlikda joylashgan.
NGC 113
NGC 113 Kit yulduz turkumidagi E-S0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Brandon Frazier
Brandon Michael Frazier (talaffuzi: Brandon Maykl Freyzer; 1992 yil 19-noyabrda tugʻilgan) — juftlikda konkida uchish musobaqalarida ishtirok etgan amerikalik sobiq figurali uchuvchi. Konkida uchish boʻyicha sherigi Alexa Knierim bilan birga 2022-yilgi Jahon chempioni, 2022-yilgi Olimpiya oʻyinlari kumush medali sovrindori, 2021-yili AQShning milliy chempioni va uch karra Gran-pri chempioni boʻlgan.
Oʻzining sobiq sherigi Haven Denney bilan birga ikki karra Skate America turnirining kumush medali sovrindori (2014, 2016), 2014 CS Lombardia Trophy chempioni, 2013-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempioni va 2017-yili AQShning milliy chempioni boʻlgan.
Shaxsiy hayoti
Brandon Frazier Arizona shtatining Phoneix shahrida tugʻilgan.
Faoliyati
Brandon Frazier va Haven Denney birinchi marta 2002-yilda muz ustida raqsga tushishdan oldin figurali uchuvchilar sifatida juftlik hosil qilishgan. Figurali uchish boʻyicha ular 2005-yildan 2008-yilgacha Jim Peterson va Lyndon Johnston murabbiyligida uch mavsum davomida birga musobaqalarda qatnashishgan. Balogʻatga yetmaganlar darajasidagi ikki mavsumda ishtirok etgandan soʻng juftlik bir darajaga koʻtarilgan va 2008-yilda AQSh chempionatining bronza medalini qoʻlga kiritgan.
2011 — 12-yilgi mavsum: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri
Danney / Frazier juftligi 2011-yil bahorida yana birlashgan. Ular 2011 — 2012-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri seriyasida Latviya va Avstriyada boʻlib oʻtgan bosqichlarda 8 va 7-oʻrinlarni egallashgan. Juftlik 2012-yilgi AQSh chempionatida oʻsmirlar darajasi unvonini qoʻlga kiritgan va 2012-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida ishtirok etishi uchun tayinlangan hamda u yerda 4-oʻrinni egallagan. Bu juftlikka 2012-yilning kuzigacha Colorado shtatining Colorado-Springs shahrida Dalilah Sappenfild murabbiylik qilgan.
2012 — 13-yilgi mavsum: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempioni unvoni
2012 — 2013-yilgi mavsumda Denney / Frazier juftligi Nyu-Yorkning Lake Plasid shahrida boʻlib oʻtgan 2012 — 2013-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri musobaqasida 4-oʻrindan joy olgan. Ular 2013-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritganlar.
2013 — 2014-yilgi mavsum: Gran-pri debyuti
Juftlik 2013 — 2014-yilgi mavsumdagi Gran-pri musobaqasining 2013 Skate Canada International va 2013 NHK Trophy bosqichlarida beshinchi oʻrinni egallagan. Ular 2014-yilgi AQSh chempionatida beshinchi, keyin esa 2014-yilgi AQSh chempionatida toʻrtinchi oʻrindan joy olishgan.
Dasturlari
(Haven Denney bilan)
Natijalari
GP: Gran-pri; CS: Challenger seriyasi; JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri
Dehaimullo
Dehaimullo (Деҳаимулло)  — Tojikiston Respublikasining Sangvor tumani, Childara jamoatiga qarashli daha. Dahadan mahalla markazigacha 26 km, tuman markazigacha 51 km.
Aholisi
Aholisi — 20 kishi.
Kamzul
Kamzul – astar-avrali, oldi ochiq, tugmali, ko‘ylak ustidan kiyiladigan, yengsiz, yoqasiz, tizzagacha tushuvchi ustki kiyim. Kamzul turlari qanday matodan tikilgani, kiyuvchining yoshi, jinsi, yil fasllariga qarab farqlanadi. Paxtalik kamzul, uchbel kamzul, beshbel kamzul, baxmal kamzul kabi turlari bor.
Archa koʻmir
Archa koʻmir — archa daraxtidan tayyorlangan yoqilgʻi. Bunda archa gʻoʻlalar koʻralarga solib kuydiriladi. U choʻgʻ holiga kelganda koʻra ogʻzi somon-li loy bilan suvalib, 10-15 kun shu holda saqlanadi (qarang Lista kumir). Archa koʻmir dan aso-san hunarmandchilikda temirchilar, mi-skarlar, zargarlar turli xil asboblar yasashda foydalanadilar.
Nenad Inyats
Nenad Predragovich Inyats (1985-yil 4-sentyabr, Belgradda tugʻilgan) — serb futbolchisi, hujumchi.
Faoliyati
2008-yilda Inyats Rossiya Premer-ligasi — Permning „Amkar“ klubida oʻynagan. Futbolchi klubga yil boshida bosh murabbiy Miodrag Bozovich bilan birga kelgan, uning qoʻl ostida Serbiyaning „Borac“ (Cacak) klubida oʻynagan. 2008-yilgi mavsumda Inyats Rossiya chempionatining 14 oʻyinida va Rossiya kubogining ikkita oʻyinida (jumladan, TsSKAga qarshi 2007/08 kubogi finalida) oʻynadi. Barcha o‘yinlarda u so‘nggi 15-20 daqiqada zaxiradan maydonga tushgan bo‘lsa-da, ikki bor gol urishga muvaffaq bo‘ldi, jumladan, 4-turda Moskvaning "Spartak" klubiga qarshi safarda so‘nggi daqiqada hisobni tenglashtirib oldi.
2009-yil boshida Inyats Rossiyaning birinchi divizionida debyut qilgan Nijniy Novgorod shahridan „Volga“ klubiga oʻtdi.
2010-yil boshida Inyats Serbiyaga qaytib keldi va u yerda faoliyatini 2008—09-yilgi mavsumda Serbiya Superligasida 11-oʻrinni egallagan poytaxt OFK tarkibida davom ettirdi.
2011-yilda Saudiya ning „Al-Ansor“ (Madina) jamoasida qisqa vaqt o‘ynamadi, shundan so‘ng „Bejaniya“ aʼzosiga aylanib, vatanga qaytdi.
2013-yil gi mavsumda u Qozog‘iston ning „Atirau“ jamoasida to‘p surgan, mahalliy Premer-ligada 13 ta o‘yin o‘tkazgan, keyin esa yana o‘z vatanida „Rad“ va „Vojdovac“ jamoalarida o‘ynagan.
2015-yilning sentyabrida Gretsiya ikkinchi divizionida toʻp surgan „Ergotelis“ bilan shartnoma imzolagan. U yerda futbolchi bor-yoʻgʻi 8 ta oʻyin oʻtkazib, 2 ta gol urdi, shundan soʻng keyingi yilning yanvar oyida klubni tark etdi va uzoq muddat shartnomasiz qoldi.
2016-yil iyun oyida futbolchi Kamensk „Stal“ ga keldi.
Inyats „Yoshlik“ stadionida Navbahor va Yozyovon (4:0) klublari oʻrtasidagi boʻlib oʻtgan oʻyinda gol muallifiga aylandi.
Robbie Hummel
Robert John Hummel (1989-yil 8-martda tugʻilgan) — amerikalik sobiq professional basketbolchi va hozirgi televideniye sharhlovchisi. U Purdue universitetida kollej basketboli oʻynagan. Hozirda FIBA 3x3 World Tourda Princeton aʼzosi. 2019-yil 23-iyun kuni Hummel Amsterdamda boʻlib oʻtgan 2019-yilgi FIBA 3x3 jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritdi. left|thumb| EʼTwaun Mur, JaJuan Jonson va Hummel matbuot anjumanida (2010-yil 23-yanvar) Hummel 2010-yil 9-yanvarda 73-66 hisobida magʻlubiyatga uchraganida 13 ochkolik koʻrsatkichni qayd etib, 1000 ochkodan ziyod natijani qoʻlga kiritgan maktab tarixidagi 44-oʻyinchi boʻldi. 2011-yilning 23-dekabrida Ayova shtatida Hummel maktab tarixidagi 700 ta ribaund qayd etgan oʻninchi basketbolchiga aylandi. Uning 2009—2010-yilgi mavsumdagi 90,2 foizli erkin zarbasi maktab tarixidagi eng yaxshi ikkinchi natijani egalladi. 2012-yilning 4-martida Indianadagi magʻlubiyatda 16 ochkolik oʻyin bilan Hummel oʻzining 1720-ochkosini qoʻlga kiritdi va uni Purduedagi faoliyatidagi ochkolari boʻyicha toʻqqizinchi oʻringa koʻtardi.U oʻz faoliyatini 1772 ochko (9-oʻrin), 862 ribaund (4-oʻrin), 268 assist, 132 toʻp oʻtkazib yuborish, 112 blok bilan yakunladi va har bir toifada bunday raqamlarga erishgan yagona basketbolchiga aylandi. thumb| Hummel 2013-yilda Obradoiro CABda 2012-yil 28-iyun kuni Hummel Minnesota Timberwolves tomonidan 2012-yilgi NBA loyihasida 58-tanlov boʻldi. 2012-yil iyul oyida u 2012-yilgi NBA yozgi ligasi uchun Timberwolves jamoasiga qoʻshildi. 2012-yilning 8-avgustida Hummel ispaniyalik Blusens Monbús bilan bir yillik shartnoma imzoladi. 2012-yil sentyabrida u oʻng tomonidan jarohat oldi va ikki oyga safdan chiqdi .Lekin u hamon buyuk basketbolchi sifatida yashaydi.
Manbaalar
<references group="" responsive="1">
Talling
Talling Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bernkastel-Wittlich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 3,90 km2. 222 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
La Carneille
La Carneille Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Orne departamenti Argentan tumani tarkibiga kiradi.
Talling
Hududi
Tallingning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
La Carneille
Aholisi
485 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 30,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 16,0 km2.
Wildflecken
Wildflecken Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bad Kissingen tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 77,56 km2. Aholisi — 3073 kishi (2010).
Hududi
Wildfleckenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Archadoshlar
Archadoshlar — q. Sarvdoshlar.
Mezolit davrida yevropa arxeologiyasi
= Xo'jalik = Mezolit davrida shimoliy Yevropa hududida ovchilik bilan shug‘ullanuvchilar jamoalar madaniyati shakllanadi. Ya’ni bu xo‘jalik turi Angliyaning sharqiy viloyatlaridan tortib toki Estoniya, ayniqsa Bolqonbo‘yi hududlarida ravnaq topdi. Miloddan avvalgi 8 ming yillikning o‘rtalariga kelib, mezolit davri ovchilari toshlardan boltalar yasab o‘rmonlarda daraxtlarni kesishda ulardan foydalanishgan. Ov qurollari asosan toshdan ishlangan. Bunday tosh qurollar farxeologiya fanida mikrolit tosh qurollar nomini olgan. Mezolit davri ovchilari tosh qurollardan nafaqat ov jarayonida, balki harbiy maqsadlarda ham foydalanishgan.1869 yilda G. De mortile paleolit davridan so‘ng neolit davri deb hisoblagan. Keyinchalik esa Ye. Kartile G.De Mortile fikrlarini tahlil etgan xolda shunday xulosaga keldiki paleolit va neolit o‘rtasida xiatus mavjud bo‘lsa, u holda Yevropa mintaqasi uzoq davriy vaqt davomida insoniyat tomonidan o‘zlashtirilmagan. Biroq bu davrga kelib, bu bo‘shliqni to‘ldirish imkoniyatin i beruvchi bir qancha dalillar qo‘lga kiritiladi. 70 yillarning oxirlariga kelib esa shved olimi Torell paleolit davridan neolit davriga o‘tish bosqichini “mezolit ” ya’ni “o‘rta tosh” davri deb nomlaydi.
= Yevropada mezolit = Yevropa ning mezolit davri miloddan avvalgi 9-6 ming yilliklar bilan davrlanadi. Yevropada ham mezolit davri buyuk muzliklarining chekinishi va hozirgi zamon iqlimiga o‘zgarishi davriga to‘g‘ri keladi. Muzliklarning chekinishi natijasida iqlim va o‘simliklar dunyosi o‘zgarib ketadi. Muzlik davrining so‘ngi bosqichida Yevropa shimolining katta qismida to‘g‘risimon o‘simliklar hukmronlik qilar edi. Asta – sekinlik bilan muzliklar shimolga tamon chekinadi va hozirgi kunda mavjud bo‘lgpn boltiq dengizi poydo bo‘ladi. muzlik davrining tugashi bilan Janubiy va Markaziy Yevropada shimol kiyigi yo‘qoladi ovchilarning asosiy ov manbai bo‘lib bug‘ular va boshqa hayvonlar qoladi. Muzlik davri ovchilarining turar joylari yengil tipdagi manzilgoh edi. Yevropada qo‘lga o‘rgatilgan hayvon bu it hisoblanadi.
= Madaniyat = Yevropaning turli hududlarida mezolit davrida madaniyatlarining kechishi har xil bo‘lgan. Shimoliy Yevropa mezoliti Yevropa mintaqasining o‘rta yer dengizi va atlantika havzalari qismlaridan ancha farq qiladi. Muzlik erishi bilan yevropa hududidagi yashagan iptidoiy ajdodlarimiz bug‘ular izidan bir joydan ikkinchi joyga ko‘chib yangi yerlarni o‘zlashtira boshlaganlar. Ibtidoiy ajdodlprimiz shimoliy tomonga siljishi natijasida bu yerlar Gamburg, Feder messer, Orenburg kabi madaniyatlarga asos soladi. Germaniyaning shimolidagi mezolit davri madaniyatlariga boltalar madaniyati nomi berilgan ushbu madaniyatning asosiy yodgorliklari Pinnenburg, Dyuvenzee va Oldesloe sivilizatsiyalari hududlaridan topib o‘rganilgan. Masalan: Pinnenburg qishlog‘ida o‘tkazilgan qazuv ishlari natijasida bir nechta manzilgohlar, qabrlar va o‘choq qoldiqlari aniqlangan. Shimoliy Skandinaviyaning mezolit davri madaniyatlari Fosna(Fosna), Komsa (Komsa) va Askola (Askole)madaniyatlarini misol qilib keltirishimiz mumkin. Komsa madaniyati Norvegiya ning (Finmarker) shimoliy qismida, Finlandiya ning shimoliy qismida Skandinaviya yarim oroligacha bo‘lgan hudularda keng tarqalgan.
= Manzilgohlar = Fanda 100 dan ortiq manzilgohlar ma’lum bo‘lib, ulardan asosan toshdan ishlangan qirindilar namunalari topilgan. Finlandiyada komsa madaniyati bilan bir vaqtda askola madaniyati mavjud bo‘lgan (unga tegishli manzilgohlar Askola viloyati, Porvan – Yoki yaqinidan topib o‘rganilgan) ov qurollari asosan kvarsitdan ishlangan. Ushbu ikkala madaniyat ham miloddan avvalgi VIII ming yilliklar bilan belgilanadi. Tadqiqotchilarning fikriga ko‘ra ushbu madaniyat yodgorliklariga o‘xshash. Extimolki ularning paydo bo‘lishi ajdodlarimizning shimol bug‘isi izidan shimol tomonga ko‘chishi natijasida paydo bo‘ladi. fosna madaniyati Norvegiyaning g‘arbiy qirg‘oq bo‘yi hududida tarqalgan. Ushbu madaniyatning fosna nomi bilan atalishi shahri nomi bilan bog‘liq. Finlandiyaning so‘ngi mezolit davri madaniyatlar arxeologiya fanida suomusyarvi nomi bilan ma’lumdir. Ushbu madaniyatga tegishli yodgorliklar Finlandiyaning janubiy qismida topib o‘rganilgan. Ushbu madaniyat karelil hududida ham keng tarqalgan. Bu madaniyatning so‘ngi bosqichi neolit davriga xos bo‘lsada, aholisi sopol buyumlar bilan tanish bo‘lishmagan. Bu madaniyatning kelib chiqishi borasida ham bir nechta nuqtai nazarlar mavjud. Birinchi nuqtai nazarga iko‘ra Finlandiya ko‘rfazining janubiy qirg‘oqlari hududlaridan uo‘chib aholi bilan bog‘lansa, ikkinchi nuqtai nazarga ko‘ra esa askola madaniyatining so‘ngi bosqichi bilan belgilanadi. Yevropaning eng qadimgi madaniyatlaridan biri bu maglemoze madaniyatidir. Maglemoze deb nomlanishi esa Zelandiyad agi Muleruxa shahri nomi bilan bog‘liq. Bu yerda 1900 yilda o‘tkazilgan qazishmalar jarayonida qadimgi qishloq izlari topib o‘rganilgan. Ushbu madaniyat Angliyadan Boltiqbo‘yigacha, janubiy Norvegiyadan Pikardiyagacha bshlgan hududlarda keng tarqalgan. Ushbu madaniyatlarining eng asosiy yodgorliklari Zerlandiya oroli joylashgan xolmgard va Sverdborg; Angliya dagi – Broksbern; Killing – xit; Nyubyuri; Germaniyadagi – Kalbe; Dyubbertin; Dyukenzee; Shvesariyadagi – Istabi; Omossen; Sandarna yodgorliklarihisoblanadi. Skandinaviya hududida maslemize madaniyati o‘rniga Konimoze madaniyati keladi. Azil yodgorligi Ispaniya ning shimoli va Fransiyaning janubidagi Solyutre� davri madaniyati hisoblanadi. Ushbu madaniyatga oid yodgorliklar Fransiya Pireniyasi hududlaridan topilgan. Azil madaniyatini Yevropaning boshqa ilk mezolit davri yodgorliklari Tyongersk vap Svidersk madaniyatlari bilan bir vaqtda mavjud bo‘lgan.
= Adabiyotlar Ro'yxati = ARXEOLOGIYA. Z.M.Qodirov. T. 2021.y
Ahmad an-Niyozakiy
Ahmad ibn Muhammad ibn al-Hasan ibn Homid ibn Horun …an-Niyozakiy al-Karminiy (Abu Nasr) — karmanalik olim. Imom al-Buxoriyning „al-Adab“ kitobini rivoyat qilgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Ahmad an-Niyozakiy hijtiy 379 yoki 399-yilda Karmanada vafot etgan.
Ciro Immobile
Ciro Immobile (talaffuzi: Chiro Immobie1990-yil 20-fevralda tugʻilgan) — Italiyalik professional futbolchi, A Seriyaning Latsio klubi sardori va Italiya milliy futbol terma jamoasida hujumchi sifatida oʻynaydi.
Wickerham Manor-Fisher
Wickerham Manor-Fisher AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Washington County okrugi tarkibiga kiradi.
Ciro Immobile
Immobile dastlabki faoliyatini „Sorrento“ jamoasida boshlagan. 2009-yilda u "Yuventus" jamoasi tomonidan sotib olinadi va keyinchalik B Seriyaning uchta klubiga, jumladan Peskaraga jamoasiga ijaraga beriladi. Peskara bilan 2012-yilda Genoaga koʻchib oʻtishdan oldin eng yaxshi toʻpurar sifatida liga chempionligini qoʻlga kiritadi. Klubdagi bir mavsumdan soʻng u „Yuventus“ning shahardosh jamoasi „Torino“ ga koʻchib oʻtadi. „Torino“da u A Seriyaning eng yaxshi toʻpurarligi uchun "Capocannoniere" mukofotini qoʻlga kiritadi. „Torino“dagi mavsumdan soʻng u Germaniyaning "Borussiya Dortmund" klubiga 2014-yilda taxminan 18-million yevroga sotiladi va u yerda DFL Superkubogini qoʻlga kiritadi. Keyin esa Ispaniyaning "Sevilya" klubiga 2015-yilda qoʻshiladi. 2016-yilda esa u ijara asosida „Torino“ga qaytadi, keyinroq o‘sha yilning iyulida „Latsio“ga sotib yuboriladi. „Latsio“dagi ikkinchi mavsumida u 33 oʻyinda 29 ta gol urib, ikkinchi marta Capocannoniere sovrinini qoʻlga kiritadi. 2019-2020-yilgi mavsum Immobile faoliyatidagi eng sermahsul mavsumlardan biri bo‘ladi. u 36 ta gol bilan bir mavsumda A Seriyada eng koʻp gol urish boʻyicha rekordni takrorlaydi va uchinchi Capocannoniere unvonini va yevropaning eng yaxshi toʻpurariga berilgan birinchi Yevropa Oltin butsasini qoʻlga kiritadi. Immobile shuningdek, „Latsio“ bilan Italiya kubogi va ikki marta Italiya Superkubogini qoʻlga kiritgan. Hozirda u „Latsio“ tarixidagi eng koʻp gol urgan futbolchi. 2022-yilda u 31 o‘yinda 27 ta gol urib, to‘rtinchi marta Capocannoniere g‘olibiga aylandi.
Wickerham Manor-Fisher
Aholisi
1783 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Ciro Immobile
Immobile 2014-yilda Italiya milliy futbol terma jamoasida debyut qilgan va 2014-yilgi FIFA Jahon chempionati, UEFA Evro-2016 va UEFA Evro-2020 uchun tarkibga kiritilgan va Yevro-2020 turnirda gʻalaba qozongan.
Wickerham Manor-Fisher
Geografiyasi
Maydoni — 5,6 km2. Shundan 5,6 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Ciro Immobile
Sorrento va Yuventus
Neapol provinsiyasidagi Torre Annunziata shahrida tugʻilgan Immobile oʻzining dastlabki faoliyatini „Torre Annunziata 88“ futbol maktabida boshlagan.Salernitananing yoshlar jamoasiga oʻtishdan oldin, „Maria Rosa“ jamoasiga oʻtgan. Ammo u jamoa tarkibida maydonga tushmagan. Keyinchalik u „Sorrento“ jamoasiga qoʻshiladi. Jamoa tarkibida 2007—2008- yilgi mavsumda 17 yoshgacha boʻlgan yoshlar jamoasi safida 30 ta gol urishga erishgan. Shu jumladan „Torino“ga qarshi oʻyinda qayt etgan dubli „Yuventus“ jamoasi kuzatuvchilarini etiboriga tushishiga sabab boʻlgan.
2008-yilda skaut Ciro Ferrara tavsiyasiga koʻra „Yuventus“ tomonidan 80 000 yevro evaziga shartnoma imzolagan. left|thumb| 2011-yilning avgustida „Yuventus“ tarkibdagi surati. Immobile 2009-yilda Primavera jamoasiga qoʻshiladi. U yerda Ayub Daud bilan ajoyib tandim boʻlgan. Bu jamoani 2009-yilda Torneo di Viaregjioda gʻalaba qozonishida katta rol oʻynaydi. Jamoa tarkibida jami beshta gol urgan.
2009-yil 14-mart kuni Immobile A Seriyadagi debyutini „Bolonya“ga qarshi o‘yinda o‘tkazgan. Immobile 89-daqiqada „Yuventus“ sardori Alessandro Del Pieroni oʻrniga maydonga tushadi. 2009-yil 25-noyabrda Immobile Yevropa musobaqalarida debyut qilgan. Chempionlar Ligasidagi dastlabki oʻyinida Fransiyaning „Bordo“ jamoasiga qarshi oʻyinda Del Pieroning oʻrniga ikkinchi boʻlimda maydonga tushadi. 2010-yil fevral oyida Torneo di Viareggo turnirida ilk oʻyinini „Empoli“ jamoasiga qarshi oʻtkazadi va oʻyinda xet-trik qayd etib, jamoa safida ketma-ket ikkinchi mavsum chempionlikni qoʻlga kiritadi.
Siena va Grosseto jamoalariga ijara
2010-yilning 1-iyulida Immobile jamoadoshi Luka Marrone bilan birgalikda B Seriyaga yaqinda tushib ketgan „Siena“ klubiga ijaraga beriib yuboriladi. Ularning evaziga esa „Yuventus“ Toskana klubidan Nikkolo Jannetti, Leonardo Spinatsola va avstriyalik yarim himoyachi Marsel Byuxelni ijaraga olgan. Immobile Seina jamoasi safida hech qachon asosiy jamoa tarkibiga kirmagan. 2011-yilning yanvariga kelib esa jamoani tark etadi. Sienadan ketganidan soʻng, „Yuventus“ uni B Seriyaning 2010—2011-yilgi mavsumining qolgan qismi uchun „Grosseto“ jamoasiga ijaraga beradi.
Peskaraga ijara
2011-yilning 17-avgustida Immobile „Yuventus“dan bir mavsumga ijara asosida B Seriyaning „Peskara“ klubiga oʻtadi. U Peskara uchun birinchi golini 26-avgust kuni ligada Hellas Verona jamosiga qarshi oʻyinda amalga oshiradi. 2011—2012-yilgi B Seriya mavsumning birinchi yarmida 14 ta gol urishga erishadi. 2012-yilning 30-yanvarida"Genoa" B Seriyadagi o‘yinidan keyin „Yuventus“dan o‘yinchi huquqlarining yarmi uchun 4 million yevro to‘laganini tasdiqlaydi. U Italiya ikkinchi divizionida „Peskara“ jamoasi tarkibida mavsumni yakunladi. Oʻsha mavsumda Peskara klubi chempionlikni qo‘lga kiritgan. Shu bilan Pescara B seriyadan A Seriyaga koʻtariladi. Imobile oʻsha mavsumda 28 ta gol bilan B seriyaning eng yaxshi toʻpurari boʻlgan. Immobile, shuningdek, jamoadoshlari Lorenzo Insigne va Marko Verratti bilan birga 2012-yilgi AIC Gran Gala del Calcio musobaqasida B seriyaning eng yaxshi futbolchilari deb topilgan.
Genoa
Immobile 2012-yilning 1-iyulida Peskara jamoasidagi ijara muddati tugaganidan soʻng rasman „Genoa“ futbolchisiga aylangan. 2013-yilning 19-iyunida „Genoa“ va „Yuventus“ Immobile va Boakyening birgalikdagi egalik shartnomasini yana yangiladilar.