cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Markazlashgan rus davlati
Markazlashgan rus davlati (Rossiya davlati) — 15-asr oxiri — 16-asr boshlarida Rus yerlarini Moskva buyuk knyazligi atrofida birlashuvi natijasida tashkil topgan davlat. 16-asr oʻrtasida tabaqaviy vakillik monarxiyasi shaklini olgan. Mutlaq monar-xiyaga oʻtish jarayoni, asosan, 18-asrning 1-choragida yakunlangan.
Kensal (Shimoliy Dakota)
Kensal AQShning Shimoliy Dakota shtatida joylashgan shahardir. Stutsman okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
163 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 103,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 1,58 km2. Shundan 1,58 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 471 m balandlikda joylashgan.
Markazit
thumb|Markazit Markazit (fors, margashishe — kolchedan), nursimon kolchedan — sulfidlar sinfiga mansub mineral. Kimyoviy tarkibi FeS2. Qoʻshimchalar tarzida, koʻpincha, Ni, As, Sb, Ti, Co va boshqa mavjud. Metalddek yaltiroq. Rangi jezsimonsariq, yuzasi kulrang-yashil tovlanadi. Rombik sistemada kristallanadi, kristallari taxtachasimon, ustunsimon, qoʻshaloq, nayzasimon, baʼzan taroqsimon. Koʻpincha, murakkab agregatlar — birikkan holda, kurtaksimon va oqiq hosilalar koʻrinishida, ayniqsa, pirit bilan koʻproq uchraydi. Qattiqligi 6,0—6,5, zichligi 4,9 g/ sm3. Moʻrt. Alohida kon hosil qilmaydi. Piritdan kristall shakllari bilan farq qiladi. Gidrotermal konlarda pirit, pirrotin va boshqa sulfidlar bilan birga hosil boʻladi. M. choʻkindi jinslarda, asosan, koʻmirli, ayniqsa, qoʻngʻir koʻmirli qumtosh gillar orasida konkretsiya va noaniq shaklli donalar hosil qiladi. Oʻzbekistonda koʻproq Angren kumir konida, kamroq oltin konlari (Muruntov va boshqalar), grafit (Toshqazigan), skarnlisheyelitli (Ingichka, Langar, Qoʻytosh va boshqalar), polimetalli, kolchedanli (Uchquloch, Xondiza va boshqalar) konlarda tarqalgan. Sulfat kislota olishda ishlatiladi. Koʻmir va oʻtga chidamli gillarda zararli qoʻshimcha hisoblanadi.
Yugoslaviya
thumb|Bayroqning oʻrtasida joylashgan qizil yulduz kommunizmni anglatadi. Yugoslaviya — Janubiy Yevropadagi davlat (2003-yilgacha mavjud bulgan). Serblar, xarvatlar, slovenlar qiroligi negizida 1929-yil tashkil topgan. Serbiya, Xorvatiya, Sloveniya, Bosniya va Hersegovina, Makedoniya, Chernogoriya uning ichida bulgan. 1929-yil yanvar Yugoslaviya diktaturalarining kasbiy monarxiyasi qaror topgan. 1941-yil martda Yugoslaviya hukumati fashist davlatlari tashkiloti Berlin pakti (1940-yil 7-sentyabr) ga qoʻshildi. Bu Yugoslaviyada keng norozilik harakatiga sabab boʻldi; 27-mart fashistik hukumat agʻdarildi. 1941-yil 6 aprel Yugoslaviya fashist Germaniyasi zulm kirdi va mamlakat hududi Germaniya ishgʻol va zonalariga boshlandi. Xalq ozodlik kurash avj oldi. Mamlakatning shim.sharqiy qismi 1944-yil ozod etildi. 1945-yil 15-mayda soveti qoʻshinlari hamda Yugoslavia armysi birgalikda Yugoslavyani fashistlardan ozod qilish ittifoqi nihoyasiga yetkazdi. 1945-yil 29-noyabr Yugoslaviya Federativ Xalq Respublikasi (UFHR) elon hukumati. 1946-yil 31-yanvar SFHR konstitutsiyasi tashdilandi. 1963-yilda qabul qilingan konstitutsiya boʻyicha mamlakat Yugoslaviya Sotsialistik Federativ Respublikasi (USFR) deb nomlandi. Yugoslaviya Kommunistlar Tepasida Yugoslaviya Ittifoqi turdi. Yugoslaviyada oʻzi boshqarishiga sotsializm asosida Yugoslaviya modelini kurish jarayoni qoʻyildi. 1980-yilardan mamlakat ogʻir iqtisodiy va siyosatga duch keldi. 1991-yil USFR parchalanib ketdi. Slovenya, Xorvatiya, Bosniya va Gersegovina, Makedoniya federatsiya tarkibdan chiqib ketdi va mustaqil davlatlarga aylandi. 1992-yil Serbiya bilan Chernogoriya Yugoslaviya Ittifoq Respublikasini tuzdilar. 2003-yil 4-fevraldan bu davlat Serbiya va Chernogoriya deb atala boshlandi.
Hushaym
Hushaym — Saudiya Arabistonining janubi-gʻarbidagi Jizan viloyatida joylashgan qishloq.
Nelson (Nebraska)
Nelson AQShning Nebraska shtatida joylashgan shahardir. Nuckolls County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
529 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 2,1 km2. Shundan 2,1 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 518 m balandlikda joylashgan.
370
Vafot etgan
🇷🇺
Zaskar
Zaskar — Himolay togʻlarining shim.gʻarbiy qismidagi togʻ tizmasi. Hindiston va Xitoy hududida. Uz. shim.gʻarbdan jan.sharqqa 600 km. 6400 m balandlikda daralar bilan oʻyilgan keng platosimon yuza boʻlib, unda bal. 7800 m dan ortiq boʻlgan alohida choʻqqilar koʻtarilib turadi. 3. ohaktosh, qumtosh, slanets va granitdan tuzilgan. Jan. yon bagʻrida 4000 m gacha oʻrmon, undan yuqorida alp va subalp oʻtloklari, togʻ tepalarida doimiy qor va muzliklar, shim.da dashtlar bor. Satlaj daryosi kesib oʻtadi. Vodiylarda dehqonchilik qilinadi. Korund konlari topilgan.
Kani Kusruti
Kani Kusruti (1985-yil 12-sentyabrda tugʻilgan) — hind aktrisasi va modeli. U birinchi marta 2009-yilda Kerala kafesi filmi bilan eʼtirofga sazovor boʻldi, bu yerda uning ijrosi tanqidchilar tomonidan olqishlandi. Kani „Biriyaani“ filmidagi Xadija rolini ijro etgani uchun 2020-yilda Kerala shtati kino mukofotida „Eng yaxshi ayol roli“ va Moskva xalqaro kinofestivalida BRIKSning "Eng yaxshi aktrisa " mukofotini qoʻlga kiritgan.
Yoshlik davri
Kani Kerala shtatining Tiruvananthapuram shahridagi kichik qishloq Cheruvakkalda ijtimoiy faol va ratsionalist ota-onalar Jayasri A. K. va Maitreya Maitreyan oilasida tugʻilgan. Uning ota-onasi Hindistondagi familiyalar bilan birga keladigan ijtimoiy ierarxiya belgisini oʻchirish uchun familiyalarini tashlab ketishgan. 15 yoshida u 10-sinf imtihon arizasini toʻldirish uchun oʻzining „Kusruti“ familiyasini (malayalam tilida „buzgʻunchi“ degan maʼnoni anglatadi) oʻylab topdi. U Tiruvananthapuramda oʻsgan, u yerda u Abhinaya teatr tadqiqot markazi „teatr amaliyotchilari uchun umumiy platforma“ bilan tanishgan. Keyinchalik u Trissurga koʻchib oʻtdi va u yerda 2005 va 2007 yillar oraligʻida Trissur drama maktabining teatr sanʼati dasturiga oʻqishga kirdi. U teatr taʼlimini L'École Internationale de Theatre Jacques Lecoqda tugatgan va u yerda ikki yil jismoniy teatr boʻyicha tahsil olgan.
Faoliyati
Abhinayada Kusruti Baudhayananing klassik farsi Bhagavadajjukam teatrida faoliyat yuritdi. U 2000-yildan 2006-yilgacha ishlab chiqarishda Vasantsena rolini oʻynagan. Spektakl teatr festivallarida, jumladan Bharat Rang Mahotsav va Kerala xalqaro teatr festivalida gastrollarda boʻldi. U MG Jyotishning Hermann Hessening Siddxarta asarini sahnalashtirishda Kamala rolini ijro etgan. 2007-yilda ishlab chiqarish Villeneuve en Scene Festival d’Avignonga taklif qilindi.
2010-yil dekabr oyida Kani „Las Indians“ ni yaratishda hamkorlik qildi, bu „mega-spektakl tadbiri“ boʻlib, rejissyor va teatr pedagogi Elias Koen tomonidan amalga oshirildi. Spektakl ishlab chiqarish uchun moʻljallangan avtobusda sahnalashtirilgan. Hind-Lotin Amerikasi teatr kompaniyasi, Singing Sticks teatr ansambli Las-Indiyadan paydo boʻlgan. Dastlab Las-Indiya uchun yaratilgan avtobus yana Kusruti bilan hamkorlik qilgan „Tsunami Ekspresi: Umidlar yoʻli“ interaktiv teatr shousi uchun ishlatilgan.
2011-yilda Kani mashhur Footsbarn gastrol teatr kompaniyasiga Shekspirning Tempestning yangi spektakli ustida ishlash uchun qoʻshildi. U „Hind boʻroni“ spektaklida Miranda rolini oʻynadi. Irlandiya, Ispaniya, Fransiya, Portugaliya va Hindistonga gastrol qilgandan soʻng 2013-yilda „ Shekspir globus“ kinoteatrida spektakl ochildi.
Kusruti rejissyor Pavel Szkotak va Teatr Biuro Podróży tomonidan ishlab chiqarilgan „Yonayotgan gullar — ayolning 7 orzusi“ hind-polsha spektaklini tadqiq qildi, birgalikda ishlab chiqdi va rol oʻynadi. .
2015-yilda Kani rejissyor KK Rajeev tomonidan suratga olingan Esvaran Sakshiyayi seriali bilan mashhur boʻldi. U akasining oʻldirilishi boʻyicha tergovga qoʻshilgan advokat Tresa rolini oʻynadi.
Shaxsiy hayoti
Kusrutining onasi doktor Jayasri AK, jamoat tibbiyoti mutaxassisi, Pariyaram tibbiyot kollejida maʼruzalar oʻqiydi va tok-shoularning doimiy mehmoni. Uning otasi Maitreya Maitreyan Keraladagi bir qancha inson huquqlari harakatida ishlagan va ularga rahbarlik qilgan.
U Mumbayda sherigi, kinorejissyor va ilmiy kommunikator Anand Gandi bilan yashaydi. U oʻzini ateist va ratsionalist deb biladi. 2019-yil 19-fevralda u kino ijodkorlarining jinsiy talablari tufayli aktyorlikni tark etganini maʼlum qildi. Aktrisa endi malayalam kino sanoatiga qarshi jiddiy daʼvolar qildi. Ajablanarlisi shundaki, Kani kinoijodkorlar hatto onasiga murojaat qilib, uni talablarini bajarishga ishontirishgan. Kani yana teatrga qaytishni tanladi, lekin u bu sohada yashash uchun yetarlicha pul topa olmadi.
Biroq, Kani #MeToo harakati va „Ayollar kino jamoasi“ kabi tashabbuslardan keyin Malayalam kino sanoati haqida umidvor. 2019-yilda Kusruti mamlakatdagi boshqa 48 nafar taniqli sanʼatkorlar bilan birga Narendra Modiga mamlakatdagi linj holatlari yuzasidan ochiq xat yozgan edi.
Sanzoles
Sanzoles Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zamora provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 26 km2. Aholisi — 600 kishi (2010).
Zarhal
Zarhal — hal turi; ezib suyultirilgan oltin kukuni. Amaliy sanʼat (ayniqsa zargarlik)da narsa (buyum)larning yuzasiga surtiladi (yugurtiraladi) va aynan shunday usulda ishlangan buyum ham 3. deb ataladi (mas, yuziga 3. yugurtirilgan kumush isirgʻa — zarxal isirgʻa).
Beaurieux (Aisne)
Beaurieux Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Aisne departamenti Laon tumani tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,8 km2. Dengiz sathidan 46 – 176 m balandlikda joylashgan.
İhsanoğlu, Çaycuma
Ihsanogʻlu — Zonguldak viloyatining Çaycuma tumaniga qarashli qishloq.
Geografiyasi
Qishloq Zonguldak shahar markazidan 72 km, Çaycuma shahar markazidan 27 km uzoqlikda.
2003-yil aprel oyida vafot etganlar
Quyida 2003-yil aprel oyida vafot etganlar roʻyxati keltirilgan.
Friends (10-mavsum)
David Crane va Marta Kauffman tomonidan yaratilgan Friends sitkomining oʻninchi va oxirgi mavsumi NBC telekanalida 2003-yil 25-sentyabrda namoyish etildi. Bosh rollarda: Courteney Cox, Jennifer Aniston, Lisa Kudrow, Matt LeBlanc, Matthew Perry va David Schwimmer.
Mavsum ssenariysi
Mavsum premyerasi Barbadosda ochiladi, u yerda 9-mavsum finali tugadi: Jou mehmonxonaning qabulxonasida oʻpayotgan Rossni va uning sobiq sevgilisi Charlini koʻradi, soʻng ikkalasi ham u yerda Rachel ning xonasiga boradi. Biroq, oldinga borishdan oldin, ular Rossning roziligini izlashga qaror qilishdi, lekin Ross ularga yaqinlashmasdan oldin Manxettenda ularni oʻpishayotganini koʻradi. Ross oʻz dardini yashirishga urinib koʻrdi, bu hech qanday natija bermadi. Joy oxir-oqibat Rossga vaziyat haqida gapiradi va Ross bunga koʻnadi. Bir nechta toʻsiqlar Joy va Rachel ning munosabatlarini yakunlashiga toʻsqinlik qilgandan soʻng (jumladan, Jou Rachel ning sutyenini yecha olmagani va Rachel tasodifan Joyni tizzasiga tiz choʻkkani), ular doʻst boʻlib qolishga qaror qilishadi. Oltinchi epizodga kelib, Charli sobiq sevgilisi bilan yarashganida Ross yana yolgʻiz qoladi.
Mike Phoebe ga turmush qurishni taklif qiladi va ular mavsum oʻrtasida turmush qurishadi. Monica va Chandler bepusht ekanligini bilib, farzand asrab olishga qaror qilishadi. Oxir-oqibat ular Erica (Anna Faris) ismli yosh farzand kutayotgan ona bilan bogʻlanishadi, Vestchester okrugidan uy sotib olishadi. Rachel Gucci bilan modaga aloqador boʻlgan ish qidirmoqda, ammo uning hozirgi xoʻjayini (janob Zelner) Rachel bilan suhbat oʻtkazilayotgan restoranda qoʻshni stolda oʻtirgan edi. Ralph Lauren uni ishdan boʻshatadi va Gucci rad etadi, bu esa uni ishsiz qoldiradi. Ralph Lauren dagi ofisini tozalash paytida u oʻzining sobiq Bloomingdale hamkasbi (3-mavsumdan) Mark bilan uchrashadi, u unga Parijdagi Louis Vuitton bilan ishlashni taklif qiladi. Ross, hali ham uni sevar edi, Ralph Lauren dagi ishini taʼminlaydi, hatto sobiq xoʻjayinini maoshini oshirishga ishontiradi. Biroq, Reychel Louis Vuitton va Parijni tanlaydi. Hamma bilan xayrlashib, Rachel oxirgi marta Rossning kvartirasiga boradi va u yerda tunni birga oʻtkazadi. Rachel endi Parijga boʻlgan rejalarini bekor qilishini kutar ekan, u buni amalga oshirmaganidan afsusda.
Mavsumning (va seriyaning) yakuniy epizodida Joey va Phoebe Monica va Chandler ning narsalarini yigʻishga yordam berishadi, Erica esa etkazib beradi; Ular ajablanadi, uning egizaklari bor, oʻgʻil (Jack) va qiz (Erica). Reychel Ross ning kvartirasini tark etadi. Gunther Rachel ga sevgisini eʼlon qiladi (Markaziy Perkda). Reychel egizaklar bilan uchrashgandan soʻng darhol aeroportga joʻnab ketishi kerak.
Joey, Monica va Chandler yuklarni yigʻishtirib boʻlishganda, Phoebe va Ross aeroportda Rachelni toʻhtatish uchun taksida ketishadi, lekin ular JFK ga, notoʻgʻri aeroportga kelishadi. Bu orada Joey, Chandler va Monica joʻja va oʻrdak bolasini olib tashlash uchun langʻoch stolini qismlarga ajratishadi.
Phoebening Rachelga uyali telefon qoʻngʻirogʻi xatolik bemaʼni „falanj“ vahima va ketishning kechikishiga olib kelad. Ular Rachelni ketishidan oldin darvoza oldida ushlashdi, lekin Rossning iltimosiga qaramay, Rachel hamon ketishni hoxlar edi. Ross uyiga qaytadi, faqat Racheldan sevgisini eʼlon qilgan javob beruvchi xabarni topish uchun, lekin styuardessa samolyotni tark etishiga toʻsqinlik qiladi va uning qoʻngʻirogʻi yarim yoʻlda uziladi. Rachel oʻz kvartirasiga kirguncha Ross „samolyotdan tushdim“ deb gʻazablanadi. Ular oʻpishadi va bir-birlariga sevgilarini izhor qilishadi. Serialning soʻnggi sahnasi — Monicaning kvartirasida hamma oʻz kalitlarini peshtaxtaga qoʻyishadi. Rachel oxirgi marta qahva ichishga vaqtingiz bormi, deb soʻraganida, Chandler hazil bilan javob beradi: „Qayerda?“ Jefferson samolyotining embrion sayohati kamera binafsharang old eshikka qoʻnmasdan oldin boʻsh kvartira boʻylab harakatlanayotganda oʻynaydi. Keyin tomosha qora rangga aylanadi. Teg sahnasi Nyu-York atrofida tarqaladi.
Epizodlar
denotes a „super-sized“ 40-minute episode (with advertisements; actual runtime around 28 minutes).
Bilisht
Bilisht (Bilisht) — Albaniya janubi-sharqidagi Korche okrugidagi shahar va sobiq munitsipalitet. 2015-yilda hukumat islohotida u Devoll munitsipalitetining boʻlinmasi va qarorgohiga aylandi. Shahar Devoll tumanining qarorgohi edi. 2011-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra aholi soni 6250 kishi edi. Shahar Gretsiya bilan chegaradosh. Chegaradagi eng yaqin grek qishlogʻi Florina mintaqaviy hududidagi Kristallopigidir. Bilisht dengiz sathidan 890 metr balandlikda joylashgan va yozi salqin, qishi sovuq kontinental iqlimga ega. U mahalliy qishloq xoʻjaligi, togʻ-kon sanoati, oziq-ovqat va toʻqimachilik sanoati uchun iqtisodiy markaz boʻlib xizmat qiladi. Futbol klublari bor (Bilisht Sporti).
Geografiyasi
Bilisht shahri Albaniyaning eng janubi-sharqiy shahri. U Devoll vodiysidan sharqda, dengiz sathidan taxminan 880-970 m balandlikda joylashgan. 1,4 km2 maydonni egallagan tepaliklari bor. Dengiz sathidan oʻrtacha 925 m balandlikda joylashgan Bilisht Albaniyaning Ersekë (dengiz sathidan 1020 m)dan keyin ikkinchi eng baland shahri hisoblanadi.
Shahar juda qulay geografik mavqega ega, chunki u Albaniyani Gretsiya bilan Kapshtie bojxonasi orqali bogʻlaydigan avtomobil yoʻli orqali oʻtadi. Shimolda shahar Bitinke bilan chegaradosh (3 km sharqda), sharqda Kokogllava (dengiz sathidan 1140 m), Stranra (dengiz sathidan 1280 m), Sellce (Bilisht yaqinidagi qarorgoh) va Vernik (5) tepaliklari bilan chegaralangan. Shuningdek, janubi-sharqdan Vishochice bilan chegaradosh. Bilishtda 12 mingga yaqin aholi istiqomat qiladi va Devoll munitsipalitetining poytaxti hisoblanadi.
Musulmon so‘fiy avliyo Qozim boboning maqbarasi Bilishtda joylashgan.
Iqlimi
Bilishtdagi iqlim Oʻrta yer dengizi bilan bogʻliq. Dengiz sathining balandligi (930 m), shuningdek, dengizdan uzoqligi Bilishtda yozni issiq va serhosil, qishi sovuq va qorli boʻlishini taʼminlaydi.
Oʻrtacha yillik harorat 9,9 daraja. Yilning eng issiq oyi iyul oyining oʻrtacha harorati 19,5 daraja, bu yerda eng yuqori va eng past harorat kechasi 14 darajadan, kunduzi 26,6 darajagacha. Eng sovuq oy yanvar oyi boʻlib, oʻrtacha 0,2 daraja boʻlib, oʻrtacha harorat kechasi −3,6 darajadan, kunduzi 4,1 darajagacha. Maksimal harorat 1988-yil iyul oyida (39 daraja), minimal daraja 2012-yil yanvar oyida (-20 daraja) qayd etilgan. Yillik harorat oraligʻi 19,3 daraja.
Taʼlim tizimi
1881-1882 yillarda Bilishtda Usmonli oʻrta maktabi (rushtiye) ochildi. Oʻn ikki yil oʻtgach, u talabalarning kamayishi tufayli yopildi.
Boshqaruvi
17 aʼzodan iborat Devoll shahar kengashi bor. 2000-yillarning boshlarida boʻlib oʻtgan mahalliy alban saylovlarida ruminlar jamiyati aʼzosi munitsipal kengashga maslahatchi sifatida saylangan. 2011-yilda Albaniyada boʻlib oʻtgan mahalliy saylovlarda Makedoniya ozchilik partiyasi munitsipal kengashga bir maslahatchini saylashga muvaffaq boʻldi.
Ommaviy madaniyati
Bilisht shahri erkaklarning jasorati, or-nomusi va oilaviy qadriyatlariga bagʻishlangan alban polifonik qoʻshigʻi Në plepat Bilishtit (Bilisht teraklari) yaratilgan.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
thumb|333x333px| Parabolik suv harakati traektoriyasi thumb|250x250px| Parabolik otishning dastlabki tezligi komponentlari Burchak ostida otilgan jism harakati — bu gravitatsiya maydonida, masalan, Yer yuzasidan proyeksiya qilingan va faqat tortishish kuchi taʼsirida egri chiziq boʻylab harakatlanadigan jism yoki zarracha (snaryad) tomonidan boshdan kechiriladigan harakat shakli. Biz bu harakatni snaryad misolida koʻrib chiqamiz. Yerdagi snaryad harakatining alohida holatida, koʻpchilik hisob-kitoblar havo qarshiligining taʼsirini passiv va ahamiyatsiz deb hisoblaydi. Snaryadlar harakatidagi jismlarning egri chiziqli yoʻlini Galiley koʻrsatgan parabola, lekin u toʻgʻridan-toʻgʻri yuqoriga yoki pastga tashlangan maxsus holatda toʻgʻri chiziq boʻlishi mumkin. Bunday harakatlarni oʻrganish ballistika deb ataladi va bunday traektoriya ballistik traektoriyadir. Ob’ektga faol taʼsir koʻrsatadigan yagona matematik ahamiyatga ega boʻlgan kuch bu tortishish kuchi boʻlib, u pastga qarab harakat qiladi va shu bilan ob’ektga Yerning massa markaziga qarab pastga tezlanishni beradi. Ob’ektning inertsiyasi tufayli ob’ekt harakatining gorizontal tezligi komponentini ushlab turish uchun hech qanday tashqi kuch kerak emas. Boshqa kuchlarni hisobga olish, masalan, aerodinamik qarshilik yoki ichki harakatlanish (masalan, raketada) qoʻshimcha tahlilni talab qiladi. Balistik raketa — bu faqat uchishning nisbatan qisqa quvvatli bosqichida boshqariladigan va qolgan kursi klassik mexanika qonunlari bilan boshqariladigan raketa.
Balistika (from Qadimgi yunon belilin) snaryadlarning, ayniqsa oʻqlarning, boshqarilmaydigan bombalarning, raketalarning yoki shunga oʻxshashlarning parvozi, harakati va taʼsiri bilan shugʻullanadigan dinamika fani; Istalgan samaraga erishish uchun snaryadlarni loyihalash va tezlashtirish ilmi yoki sanʼati.
Balistikaning elementar tenglamasi dastlabki tezlik va taxmin qilingan doimiy tortishish tezlashuvidan tashqari deyarli barcha omillarni eʼtiborsiz qoldiradi. Balistik muammoning amaliy yechimlari koʻpincha havo qarshiligi, oʻzaro shamollar, nishon harakati, tortishish taʼsirida oʻzgaruvchan tezlanish va raketani Yerning bir nuqtasidan ikkinchisiga uchirish, Yerning aylanishi kabi masalalarni hisobga olishni talab qiladi. Amaliy masalalarning batafsil matematik yechimlari odatda yopiq shakldagi echimlarga ega emas va shuning uchun ularni hal qilish uchun raqamli usullarni talab qiladi.
Meire Grove (Minnesota)
Meire Grove AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. Stearns okrugi tarkibiga kiradi.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
right|thumb|320x320px| Snaryadning havo tortishish va oʻzgaruvchan boshlangʻich tezligi bilan traektoriyalari
Meire Grove (Minnesota)
Aholisi
179 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 123,4 nafar kishi.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Kinematik kattaliklar
Snaryadlar harakatida gorizontal harakat va vertikal harakat bir-biridan mustaqil; yaʼni hech bir harakat ikkinchisiga taʼsir qilmaydi. Bu 1638 yilda Galiley tomonidan oʻrnatilgan va u tomonidan oʻq otish harakatining parabolik shaklini isbotlash uchun qoʻllanilgan murakkab harakat tamoyilidir.
Balistik traektoriya — bu bir hil tezlanishga ega boʻlgan parabola, masalan, boshqa kuchlar boʻlmaganda doimiy tezlanishga ega boʻlgan kosmik kemada. Yerda tezlanish balandlik bilan kattalikni va kenglik/uzunlik bilan yoʻnalishni oʻzgartiradi. Bu kichik miqyosda parabolaga juda yaqin boʻlgan elliptik traektoriyani keltirib chiqaradi. Biroq, agar biror narsa uloqtirilsa va Yer toʻsatdan teng massali qora tuynuk bilan almashtirilsa, ballistik traektoriya cheksizlikka choʻziladigan parabola emas, balki bu qora tuynuk atrofidagi elliptik orbitaning bir qismi ekanligi ayon boʻladi. Yuqori tezlikda traektoriya aylana, parabolik yoki giperbolik boʻlishi mumkin (agar Oy yoki Quyosh kabi boshqa ob’ektlar tomonidan buzilmasa). Ushbu maqolada bir hil tezlanish qabul qilinadi. thumb| Snaryad tezligining gorizontal va vertikal komponentlari bir-biridan mustaqildir.
Tezlanish
Tezlanish faqat vertikal yoʻnalishda boʻlgani uchun gorizontal yoʻnalishdagi tezlik doimiy boʻlib, ga teng. Snaryadning vertikal harakati — zarrachaning erkin tushishi paytidagi harakati. Bu yerda tezlanish doimiy boʻlib, g ga teng. Tezlanishning komponentlari:
Tezlik
Snaryad boshlangʻich tezlik bilan uchilsin, uni gorizontal va vertikal komponentlar yigʻindisi sifatida quyidagicha ifodalash mumkin:
Komponentlar v_{0x} va v_{0y} Agar dastlabki \theta ga nisbatan tushirish burchagini topish mumkin:
Jismning tezligining gorizontal komponenti butun harakat davomida oʻzgarishsiz qoladi. Tezlikning vertikal komponenti chiziqli ravishda oʻzgaradi, chunki tortishish taʼsirida tezlanish doimiydir. X va y yoʻnalishlaridagi tezlanishlarni istalgan t vaqtdagi tezlik komponentlari uchun quyidagi tarzda echish uchun integrallash mumkin:
Tezlikning kattaligi (Pifagor teoremasi ostida, shuningdek, uchburchak qonuni sifatida ham tanilgan):
Siqilish
thumb|250x250px| Parabolik otishning koʻchishi va koordinatalari Istalgan payt t, snaryadning gorizontal va vertikal siljishi:
Siqilishning kattaligi:
Tenglamalarni koʻrib chiqing,
Agar bu ikki tenglama oʻrtasida t chiqarib tashlansa, quyidagi tenglama olinadi:
g, th va v0 konstantalar boʻlgani uchun yuqoridagi tenglama koʻrinishda boʻladi
bunda a va b doimiylardir. Bu parabolaning tenglamasi, shuning uchun yoʻl parabolikdir. Parabolaning oʻqi vertikaldir.
Agar snaryadning joylashuvi (x, y) va uchish burchagi (θ yoki α) maʼlum boʻlsa, dastlabki tezlikni yuqorida aytib oʻtilgan parabolik tenglamada v0 uchun hal qilishda topish mumkin:
Qutb koordinatalarida siljish
Snaryadning parabolik traektoriyasini dekart koordinatalari oʻrniga qutb koordinatalarida ham ifodalash mumkin. Bunday holda, pozitsiya umumiy formulaga ega:
Suv ostidagi xokkey
Suv osti xokkeyi (UWH), (Buyuk Britaniyada Octopush nomi bilan ham tanilgan) — global miqyosda oʻynaladigan cheklangan kontaktli sport turi boʻlib, unda ikki jamoa suzish havzasi tubidan shaybani raqib jamoa darvozasi tomon harakatlantirish uchun kurashadi. xokkey tayoqchasi (yoki klyushka).
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Qutb koordinatalarida siljish
Bu tenglamada koordinata boshi snaryadning gorizontal masofasining oʻrta nuqtasi boʻlib, agar yer tekis boʻlsa, parabolik yoy diapazonda chiziladi. . Bu ifodani yuqorida aytib oʻtilganidek, Dekart tenglamasini oʻzgartirish orqali olish mumkin va.
Suv ostidagi xokkey
Oʻyinning asosiy muammosi shundaki, oʻyinchilar oʻynash vaqtida akvalang kabi nafas olish vositalaridan foydalana olmaydilar, ular nafaslarini ushlab turishlari kerak. Oʻyin 1954-yilda Angliyada yangi tashkil etilgan Janubiy dengiz Sub-Aqua Club asoschisi Alan Bleyk Octopush deb atagan oʻyinni ixtiro qilgandan soʻng, ochiq suvda shoʻngʻish paytida sovuq qish oylarida klub aʼzolarini qiziqtirishi va faolligini oshirish vositasi sifatida paydo boʻlgan. Suv osti xokkeyi endi butun dunyo boʻylab oʻynaladi, Confédération Mondiale des Activités Subaquatiques, qisqartirilgan CMAS, boshqaruvi ostida. Suv osti xokkeyi boʻyicha birinchi jahon chempionati 1979-yilda xalqaro siyosat va aparteid tufayli yuzaga kelgan notoʻgʻri boshlangan. Keyin 1980-yilda Kanadada boʻlib oʻtgan.
Tarixi
Dastlab „Oktopush“ deb nomlangan (va bugungi kunda Buyuk Britaniyada shu nom bilan mashhur), dastlabki qoidalar sakkiz oʻyinchidan iborat jamoalarni (shuning uchun „okto-“), „klyushka“ deb nomlangan mayda aralashtirma tayoqchasini eslatuvchi koʻrshapalakni nazarda tutgan. (shuning uchun „-push“), qoplanmagan qoʻrgʻoshin shaybasi „shayba“ deb nomlanadi va gol dastlab „katl“ nomi bilan tanilgan, ammo keyinroq „gulley“. „Klyushka“ va kamroq darajada „Oktopush“ dan tashqari, ushbu asl terminologiyaning koʻp qismi endi tarixga topshirilgan.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Parvoz vaqti yoki butun sayohatning umumiy vaqti
Parvozdan keyin snaryad gorizontal oʻqga (x oʻqi) qaytadi, shuning uchun y=0.
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
Suv osti xokkeyi Buyuk Britaniyada 1954-yilda Alan Bleyk tomonidan boshlangan. Bleyk yangi tashkil etilgan Janubiy dengiz Sub-Aqua Club (British Sub-Aqua Club No.9) asoschisi-aʼzosi boʻlgan, u va boshqa shoʻngʻuvchilar, jumladan, Jon Ventham, Jek Uillis va Frank Lilleker bu oʻyinni birinchi marta Buyuk Britaniyaning Portsmut shahridagi Guildhall suzish havzalarida oʻynagan.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Parvoz vaqti yoki butun sayohatning umumiy vaqti
Eʼtibor bering, biz raketada havo qarshiligini eʼtiborsiz qoldirganmiz.
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
Shunga qaramay, suv osti xokkeyi boʻyicha jahon boshqaruv organi CMAS hanuzgacha oʻz veb-saytida ushbu sport oʻsha davrda Britaniya Qirollik dengiz flotidan kelib chiqqanligini notoʻgʻri taʼkidlaydi.
Birinchi qoidalar 1954-yilda ikkiga-ikkita o‘yinda sinovdan o‘tkazildi va Alan Bleyk Britaniya Sub-Aqua Club-ning o‘sha paytdagi rasmiy jurnali Neptunning 1954-yil noyabr sonida quyidagi eʼlonni eʼlon qildi: "Bizning yopiq mashg‘ulot dasturimiz davom etmoqda, jumladan. Vannadan tashqari hoʻl mashgʻulotlar va bizning yangi suv osti oʻyinimiz „Oktopush“. Bu haqda keyinroq tafsilotlarni ishlab chiqqanimizda".
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Parvoz vaqti yoki butun sayohatning umumiy vaqti
Agar boshlangʻich nuqtasi zarba nuqtasiga nisbatan y0 balandlikda boʻlsa, parvoz vaqti:
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
Birinchi Octopush musobaqasi 1955-yil boshida Janubiy dengiz, Bournemouth va Brighton suv osti xokkey klublari oʻrtasida uch tomonlama turnir boʻlgan. Oʻshanda Sautsi gʻalaba qozongan va ular bugungi kunda ham 52 milliy chempionatdan 20 tasida gʻalaba qozonishgan.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Parvoz vaqti yoki butun sayohatning umumiy vaqti
Yuqoridagi kabi, bu ifodani qisqartirish mumkin
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
Sport 1950-yillarning oʻrtalarida/oxirlarida Durban dengiz osti klubi (DUC) nayza baliqchilari tufayli Durbanga, Janubiy Afrikaga tarqaldi, oʻshanda iflos yozgi dengizlar yosh qonlarning haftalik mashqlar va hayajonlanishlariga toʻsqinlik qildi. Birinchi oʻyinlar klub aʼzosi Maks Dovetonning hovuzida oʻtkazildi. Biroq tez orada u shu qadar mashhur boʻldiki, har hafta shahar hovuzida musobaqalar oʻtkazilardi. Buyuk Britaniyalik Oktopush shaybani surish uchun kichik eshkakdan foydalangan, janubiy afrikaliklar esa mini xokkey tayoqchasidan foydalangan. Suv osti xokkeyining „uzun tayoq“ versiyasi Janubiy Afrikadan tashqarida tarqalgan boʻlsa-da, Buyuk Britaniyaning „qisqa tayoq“ versiyasi oxir-oqibat gʻalaba qozondi va hozirda UWH universal tarzda oʻynalmoqda.
Amerika qitʼasida oʻyin birinchi marta 1962-yilda Kanadaga Vankuver shoʻngʻin klubiga sportni tanishtirgan noanʼanaviy avstraliyalik shoʻngʻin oʻqituvchisi va shoʻngʻin doʻkoni egasi Norm Leybek orqali kelgan. Oʻn yil oʻtgach, British Columbia suv osti xokkey assotsiatsiyasi (UHABC) tashkil etildi va BC hukumati tomonidan qoʻllab-quvvatlandi.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Parvoz vaqti yoki butun sayohatning umumiy vaqti
agar th 45° va y0 = 0 boʻlsa.
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
Suv ostidagi xokkey Avstraliyada 1966-yildan beri oʻynab kelinmoqda, bu yana oʻsha avstraliyalik Norm Leybek tufayli oʻzining kanadalik kelini Marlen bilan birga Kanadadan qaytgan va hozir u erda turli millatdagi oʻyinchilarni jalb qilmoqda. Birinchi Avstraliya suv osti xokkey chempionati 1975-yilda G'arbiy Avstraliyaning Margaret River shahrida boʻlib oʻtdi. 1981-yilda chempionatga ayollar divizioni qoʻshildi va 1990-yilda oʻsmirlar divizioni boshlandi.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Nishon pozitsiyasiga uchish vaqti
Yuqorida koʻrinib turganidek, snaryadning gorizontal va vertikal tezligi bir-biriga bogʻliq emas.
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
Osiyoda oʻyin birinchi marta Filippinga 1970-yillarning oxirida shoʻngʻin jamoasida Octopush haqida xabardorlikning ortishi tufayli paydo boʻlgan.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Nishon pozitsiyasiga uchish vaqti
Bu tenglama havo qarshiligini eʼtiborsiz qoldirib, snaryad nishonning gorizontal siljishiga erishish uchun borishi kerak boʻlgan umumiy vaqtni beradi.
Suv ostidagi xokkey
Tarixi
1967-yilda Aldershot Lidoda boʻlib oʻtgan dastlabki oʻyin haqidagi British Pathe filmidan va Britaniya Sub-Aqua Club arxividan lavhalar sportning jihozlar va oʻyin uslubi jihatidan evolyutsiyasidan dalolat beradi. Zamonaviy sportdan farqli oʻlaroq, oʻyin ancha sekinroq boʻlganini va shayba umuman tebranilmaganini koʻrish mumkin, bu erda jihozlar, jamoalar hajmi va boshqa omillardagi jiddiy oʻzgarishlar oʻyinni xalqaro sport turiga aylantirishga yordam berdi. 2013-yilda Vengriyaning Eger shahrida boʻlib oʻtgan 18-jahon chempionatida 19 mamlakatdan 68 ta jamoa qatnashmoqda.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Snaryadning maksimal balandligi
thumb|250x250px| Snaryadning maksimal balandligi Ob’ekt erishadigan eng katta balandlik ob’ekt harakatining choʻqqisi deb nomlanadi. Balandlikning oshishi gacha davom etadi v_y=0, bunda,
Maksimal balandlikka erishish vaqti (h):
Snaryadning maksimal balandligining vertikal siljishi uchun:
Agar snaryadning joylashuvi (x, y) va uchish burchagi (th) maʼlum boʻlsa, maksimal balandlikni h uchun quyidagi tenglamani yechish orqali topish mumkin:
Gorizontal diapazon va maksimal balandlik oʻrtasidagi munosabat
Gorizontal tekislikdagi d diapazoni va erishilgan maksimal balandlik h oʻrtasidagi munosabat bu:
.
NGC 3935
NGC 3935 Katta Ayiq yulduz turkumidagi Sb tipli galaktikadir.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Gorizontal diapazon va maksimal balandlik oʻrtasidagi munosabat
If h = R
NGC 3935
Ushbu obyektni John Herschel 1827-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Burchak ostida otilgan jismning harakati
Snaryadning maksimal masofasi
thumb|250x250px| Snaryadning maksimal masofasi Snaryadning masofasi va maksimal balandligi uning massasiga bogʻliq emas. Demak, masofa va maksimal balandlik bir xil tezlik va yoʻnalishda otilgan barcha jismlar uchun tengdir. Snaryadning gorizontal diapazoni d  — uning dastlabki balandligiga qaytganida bosib oʻtgan gorizontal masofasi (y=0).
Yerga yetib borish vaqti:
Gorizontal siljishdan snaryadning maksimal masofasi:
shuning uchun
Eʼtibor bering, d qachon maksimal qiymatga ega
bu albatta mos keladi
yoki
thumb|350x350px| Har xil balandlik burchaklarida uchirilgan raketalarning traektoriyalari, lekin vakuumda bir xil tezlikda 10 m / s va bir xil pastga tortishish maydoni 10 m / s 2 . Nuqtalar 0,05 s oraliqda joylashgan va dumlarining uzunligi ularning tezligiga chiziqli proportsionaldir. t = ishga tushirish vaqti, T = parvoz vaqti, R = masofa va H = traektoriyaning eng yuqori nuqtasi (strelkalar bilan koʻrsatilgan). Oʻtkazilgan umumiy gorizontal masofa (d).
Sirt tekis boʻlganda (ob’ektning dastlabki balandligi nolga teng), bosib oʻtgan masofa:
Custonaci
Custonaci Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Trapani provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 69 km2. 5013 nafar aholi istiqomat qiladi (2004).
La Croix-Blanche
Aholisi
746 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 57,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 13,0 km2.
Markaryan galaktikalari
Markaryan galaktikalari - oʻzagi juda faol boʻlgan galaktikalarning bir turi. Ular oʻzagi spektrida kuchli emission chiziqlar mavjud va uzluksiz ultrabinafsha nurlanishga ega. Bu galaktikalarni birinchi boʻlib Armaniston astronomi B. Ye. Markaryan kuzatgan. Mas, Markaryan 205 ningoʻzagi massasi 108 Quyosh massasiga, yorqinligi 1045 erg/s ga teng.
Rocchetta Sant'Antonio
Rocchetta Sant'Antonio Italiyaning Apuliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Foggia provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 72 km2. 2026 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Georgiy Zastavnikov
Georgiy Ivanovich Zastavnikov (1898.13.12—1970.13.2, Toshkent) - sirk artista. Oʻzbekiston xalq artisti (1964). 1907-yildan ukasi Vladimir Ivanovich 3. (1900—1926) bilan Turkistonning shahar va qishloklarida qoʻsh chigariq, aylanadigan temir shoti ustida gimnastika tomoshalari koʻrsatgan. Komik akrobatlar (Shax va Mat), 1913-yildan kupletchi masharabozlar, buffmasharabozlar sifatida shuhrat qozonganlar. Oʻrgatilgan hayvonlar bilan boʻlgan tomoshalarida komediyali, satirik yoki taklidiy sahnalar koʻrsatdi. "4 G" (antifashistik pamflet, Gitler, Gebels, Gering, Gimmler haqida) va b. tomoshalari mashhur boʻlgan. 1918—22 yillarda Buxoroda, keyinchalik V. Lazarenko bilan Fargʻonada tomosha koʻrsatgan (1930). U 40 yil davomida hamma manejlarda it oʻynatish tomoshasi bilan chiqqan. Oʻzbek sirk jamoasida masharabozhayvon oʻrgatuvchi boʻlib ishlagan.
Steinseltz
thumb|left|upright=1.4 Steinseltz Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Bas-Rhin departamenti Wissembourg tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
615 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 111,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,5 km2. Dengiz sathidan 163 – 252 m balandlikda joylashgan.
Empress Mariya (liniya kemasi, 1853)
"Empress Mariya" 1853-yildan 1855-yilgacha flot tarkibiga kirgan. Rossiya imperiyasining Qora dengiz flotining yelkanli jangovar kemasidan biri hisoblаnаdi. Qora dengizda amaliy sayohatlarda va qoʻshinlarni tashishda qatnashgan va Sevastopolni mudofaa qilish paytida, garnizon tomonidan shaharni tark etgan pаytidа suv ostida qolgan.
Kema tavsifi
left|thumb|240x240px| TsVMM mablagʻlari hisobidan „Empress Mariya“ jangovar kemasiga jangovar zararni hisoblash 1841-yildan 1853-yilgacha Nikolaevda qurilgan „Jasur“ tipidagi ikkita suzib yuruvchi 84 qurolli jangovar kemalardan biri edi. Ushbu turdagi kemalar flotning butun tarixidagi 84 qurol darajasidagi eng katta kema hisoblаngаn. Kemaning suv oʻtkazuvchanligi 4160 tonnani, perpendikulyarlar orasidagi uzunligi 61 metrni, yoʻlak boʻylab uzunligi 62,8 metrni, kengligi 1827-yildarni va tortishish hajmi 7,3 metrni tashkil etgan. Kemaning qurollanishi, turli manbalardan olingan. Maʼlumotlarga koʻra, 84 dan 90 tagacha qurol, shundan sakkizta 68 funtli bomba qurollari, ellik oltitadan ellik sakkiztagacha 36 funtli quyma qurollar, yigirmata 24 funtlik qurollar, ikkita 24 funtlik, ikkita 12 funtlik va ikkita 8 funtlik karronadalar, ikkita 10 funtlik choʻyan qoʻnish „bir shoxli“ va toʻrtta 3 funtlik lochinlardаn tаshkil topgаn. Kema ekipaji 770 kishidan iborat. Kema imperator Pol I ning rafiqasi imperator Mariya Fedorovna sharafiga nomlangan va Rossiya dengiz flotida shu nomga ega boʻlgan ikkita yelkanli kemadan biri bo'lgаn. Bundan oldin xuddi shu nomdagi kema 1827-yilda qurilgan va Qora dengiz flotida ham xizmat qilgan.
Xizmat tarixi
left|thumb|210x210px| „Empress Mariya“ jangovar kemasining muhri right|thumb|250x250px| [[Ivan Ayvazovskiy|I. K. Aivazovskiy . Boʻron paytida „Empress Mariya“ kemasi, 1892-yil]] „Empress Mariya“ jangovar kemasi 23 da qoʻyilgan Nikolaev Admiralty slipwayda ishga tushirilgandan keyin 9-yil Rossiyaning Qora dengiz floti tarkibiga kirgan. Qurilish dengiz muhandislari korpusining kema quruvchisi podpolkovnigi I. S. Dmitriev tomonidan amalga oshirilgan. Oʻsha yilning iyun oyida kema Nikolaevdan Sevastopolga koʻchib oʻtgan. 1853-yilgi kampaniyaga va  Avgust oyida kema dengiz sinovlariga borgаn va Sevastopol reydi 12ga flot mashgʻulotlari hujumi paytida himoyachi tomonning bir qismi boʻlgan. Oʻsha yilning kampaniyasida 2 vitse-admiral P. S. Naximov eskadroni tarkibida u Sevastopoldan Suxum-Kalega qoʻshinlarni olib oʻtishda ishtirok etgаn, shuning uchun kemada 13-divizion Bialistok polkining 939 nafar askar va ofitserlarigа hizmаt qilgаn. Qrim urushida qatnashgan, 11-yil Vitse-admiral P. S. Naximov boshchiligidagi turk kemalarini qidirish uchun Sevastopoldan Anadolu sohiliga joʻnab ketgan. Noyabr eskadroni kuchli boʻronga dosh bergаn va Noyabr oyi kemalari turk eskadroni topgan.
Bir jinsli gul
Bir jinsli gul — faqat urugʻchi yoki faqat changchili gul. Tarvuz, qovoq, yongʻoq tol, gʻazanda tut terak qayin oʻsimliklarining guli bunga misol boʻladi.
Empress Mariya (liniya kemasi, 1853)
Sinop jangidan keyin
Jangdan soʻng, yetkazilgan zarar tufayli uni „Krim“ bugʻli fregati va „Cahul“ va „Kulevchi“ 22 hamrohligida tortib olgаn. Noyabr Sevastopolga olib kelgаn, u yerda taʼmirlash uchun turgan. Taʼmirlash oxirida 2-yil reydga keltirilgаn. 1855-yil 28-avgustda Sevastopol yoʻlida „Empress Mariya“ jangovar kemasi shaharni garnizondan olib chiqib ketganda choʻkib ketgan. 1861-yilda Sevastopol koʻrfazini tozalash paytida u qisman koʻtarilgan. Kema 1892-yilda I. K. Aivazovskiyning „Boʻron paytida imperator Mariya“ va 1916-yilda uning nabirasi A. V. Ganzenning „Imperator Mariya jangovar kemasi“ rasmlarida tasvirlangan.
Marsas (Gironde)
Marsas Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Gironde departamenti Blaye tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
864 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 106,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,1 km2.
Nufenen (Graubünden)
Nufenen  Shveysariyaning Graubünden kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Hinterrhein (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 28.03 km2. 157 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Nufenenning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Litz
Litz Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Clermont tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
338 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 34,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,7 km2. Dengiz sathidan 66 – 109 m balandlikda joylashgan.
2002-yil aprel oyida vafot etganlar
Quyida 2002-yil aprel oyida vafot etganlar roʻyxati keltirilgan.
Bir yillik ekinlar
Bir yillik ekinlar — rivojlanish sikli (urugʻi ekilgandan to yangi urugʻ yetilguncha boʻlgan davr)ni bir yilda tugallaydigan oʻsimliklar. Bularga dukkaklilar, gʻalladon ekinlari, pomidor, baklajon, qalampir, ismaloq, salat va boshqa kiradi. Bir yillik ekinlar e., asosan, oʻtsimon boʻlib, mevalari (urugʻi) pishib yetilgandan soʻng poya va palaklari quriydi. Ayrimlarini iqlim sharoitiga qarab koʻp yillik ekin sifatida oʻstirish ham mumkin. Maye, pomidor tropik rayonlarda koʻp yillik oʻsimlik sifatida ekiladi.
372
Vafot etgan
🇷🇺
Yugurish
thumb|right|228px| Yugurish (sportda) — yengil atletika turi. Yugurish barcha sport turlaridan musobaqalarri va mashgʻulotlari tarkibiga kirgan. Olimpiada oʻyinlarida yugurish boʻyicha qisqa masofa (100, 200, 400 m), oʻrta masofa (800, 1500 m), uzoq masofa (3000, 5000, 10000 m), marafon (42 km 195 m), estafeta (4x100, 4x400 m), toʻsiqlar osha yugurish (100, 110, 400 m), gʻovlar osha yugurish (3000 m), yettikurash (100 m ga toʻsiqlar osha yugurish, 200, 800 m), oʻnkurash (100, 400, 1500 m, 110 m ga toʻsiqlar osha yugurish) va zamonaviy beshkurash (4000 m)da musobaqalar oʻtkaziladi. Shuningdek, yengil atletika musobaqalarida mavqeiga qarab boshqa masofalarda ham yugurish poygalari tashkil etiladi.
Yugurish musobaqalari qadimdan Oʻzbekiston xalqi turmush tarzidan oʻrin olganini Navoiy viloyatidagi Sarmishsoy rasmlarit aks ettirilgan yugurayotgan odamlar tasvirlarida koʻrish mumkin. 1916-yilda Margʻilonda yugurish yoʻlkasi qurilgandan keyin zamonaviy qoidalar asosida respublikada ommaviy musobaqalar tashkil etila boshlagan. Hozirgi vaqtda har bir yengil atletika musobaqasida yugurish turlari ham kiritiladi. Oʻzbekistonda yugurish boʻyicha Nikolay Ovsyannikov, Farida Hasanova, Mamatqul Oltiboyev, Aleksandr Chexonin, Ashur Normurodov, Roza Babich, Svetlana Oʻlmasova, Zamira Zayseva, Marina Shmonina, Anvar Koʻchmurodov, Lyudmila Perepeleva kabi taniqli sportchilar yetishib chiqqan.
371
Voqealar
Войско Пэкче осаждает Пхеньян, cтолицу Когурё.
Vafot etgan
🇷🇺
Jura Ilhamova
Jura Ilhamovna Ilhomova — Sovet iqtisodchisi, davlat va siyosat arbobi.
Biografiya
Jura Ilhomova Ilhamovna 1918-yilda Toshkent shahrida tug‘ilgan. KPSS (Sovet Ittifoqi Kommunistik partiyasi) aʼzosi hisoblangan.
Ilhomova 1938-yildan boshlab mamlakatdagi siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy sohalarda faoliyat olib borgan. Jumladan, 1938-1967-yillarda — Toshkent shahar komsomol xodimi, O‘zbekiston SSR Xalq Komissarlari Soveti huzuridagi sanoat kooperatsiyasi boshqarmasi boshlig‘i, Toshkent shahar mehnatkashlar deputatlari Moskva tuman Kengashi ijroiya qo‘mitasi raisi, O‘zbekiston SSR Oliy Soveti Prezidiumi kotibi, O‘zbekiston SSR Davlat plan komiteti raisining o‘rinbosari vaifalarida mehnat qilgan.
Jura Ilhomova shuningdek, Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashining 3-, 4-, 5- va 6-chaqiriqlari deputati etib saylangan.
Taniqli sovet iqtisodchisi, davlat va siyosiy arbobi J.Ilhomova 1967-yildan keyin vafot etgan.
Woldegk
Woldegk Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan shahardir. Ushbu shahar Mecklenburg-Strelitz tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 103,70 km2. 3764 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Markgraf
Markgraf (nem. Markgraf, aynan — marka grafi)— 8—9-asrlarda Frank davlatida chegara okrugi hokimi. Oʻrta as-rlarda Germaniyada M.lar feodal knyazliklar (markgrafliklar) hokimi boʻlganlar.
Woldegk
Hududi
Woldegkning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Kief (Shimoliy Dakota)
Kief AQShning Shimoliy Dakota shtatida joylashgan shahardir. McHenry okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
13 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 4,1 nafar kishi.
Xushvaqt (Koʻshoniyon)
Xushvaqt  (Хушвақт)  — Tojikiston Respublikasi Xatlon viloyati Qoʻshoniyon tumani, Zargar jamoatiga qarashli daha. Dahadan shahar markazigacha 2 km, tuman markaziga 27 km.
Kief (Shimoliy Dakota)
Geografiyasi
Maydoni — 3,21 km2. Shundan 3,16 km2 quruqlik, 0,05 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 509 m balandlikda joylashgan.
La Réunion (Lot-et-Garonne)
La Réunion Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Lot-et-Garonne departamenti Nérac tumani tarkibiga kiradi.
Martignas-sur-Jalle
Martignas-sur-Jalle Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Gironde departamenti Bordeaux tumani tarkibiga kiradi.
Xushvaqt (Koʻshoniyon)
Aholisi
Aholisi — 2339 kishi.
Martignas-sur-Jalle
Aholisi
5574 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 211,1 nafar kishi.
La Réunion (Lot-et-Garonne)
Aholisi
443 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 15 nafar kishi.
Martignas-sur-Jalle
Geografiyasi
Maydoni — 26,4 km2.
La Réunion (Lot-et-Garonne)
Geografiyasi
Maydoni — 28,06 km2. Dengiz sathidan 100 m balandlikda joylashgan.
Venialbo
Venialbo Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Zamora provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 42 km2. Aholisi — 477 kishi (2010).
Bir jinsli boʻlmagan muhitlar optikasi
Bir jinsli boʻlmagan muhitlar optikasi — optikantt sindirish koʻrsatkichi p bir xil boʻlmay, koordinataga bogʻliq ravishda oʻzgaradigan, optik jihatdan bir jinsli boʻlmagan muhitlarda elektromagnit toʻlqinlarning tarqalish qonunlarini oʻrganadigan boʻlimi. Optik bir jinslilikmuhitning sirtida va hajmida buzilishi mumkin. Fizik tabiatidan qatʼi nazar, bir jinslilikning buzilishi nurning boshlangʻich tarqalish yoʻnalishidan ogʻishiga olib keladi. Turli sindirish koʻrsatkichlariga ega muhitlarni ajratuvchi sirtlarda nurning qaytish va sinish hodisalari yuz beradi. Muhit ichidagi sindirish koʻrsatkichi muhitnikidan farq qiladigan, mikrohajmli bir jinsli boʻlmagan joylarda nurning sochilishi kuzatiladi. Bir jinsli boʻlmagan muhitlarga xira muhitlar kiradi. Bunday muhitlarda bir jinslilik buzilgan joylarning oʻlchamlari, odatda, yorugʻlik toʻlqin uzunligi X dan katta boʻladi.
Mazara del Vallo
Mazara del Vallo Italiyaning Sitsiliya mintaqasida joylashgan kommunadir. Trapani provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 275 km2. 50 377 nafar aholi istiqomat qiladi (2001).
Bir jinsli boʻlmagan muhitlar optikasi
Bir jinsli boʻlmagan muhitlarga molekulalarning issiklik harakati natijasida kichik hajmlarda muhit zichligi fluktuatsiyalari (tebranishlari) hisobiga shu joydagi sindirish koʻrsatkichining oʻzgarishlari sodir boʻladigan muhitlar ham kiradi. Yorugʻlikni yutmaydigan dielektrik zarralarda boʻladigan nurning sochilish intensivligi (/) X,’ ga mutanosib boʻlib, rzarra oʻlchamining yorugʻlik toʻlqin uzunligiga nisbatiga bogʻliq parametr. OʻlchamlariAdan ancha kichik issiklik (zichlik) fluktuatsiyalari yuz beradigan muhitlarda sochilish intensivligi 1~X~* (Reley qonuni). Oʻlchamlari X dan ancha katta zarralardagi sochilish uchun r ning qiymati nolga yaqin va sochilish intensivligi toʻlqin uzunligiga bogʻliq boʻlmaydi. Bunday hol yorugʻlikning tuman va bulutlarda sochilishida kuzatiladi.
Edgar Gess
Edgar Yakovlevich Gess (olmoncha. Edgar Yakovlevic Hess, ruscha. Эдгар Яковлевич Гесс) — Olmoniyalik va SSSR payti futbolchi va murabbiy. 1954-yilning 14-mart kuni SSSRdagi Tojik.SSRining Taboshar shahrida tugʻilgan. 1989-yildan Olmoniyaning Ulm shahrida yashaydi.