cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kamada Ekadashi
Afsona
Lalita Vindxyachal tepaliklarida aylanib yurganida, adib Shringiga duch keldi. U donishmandga hurmat koʻrsatib, muammosiga yechim topishni soʻradi. Sage Shringi unga Kamada Ekadasining vratasini (qasamyodini) bajarishni, erining gunohlarini yuvishni aytdi. Lalita ekadashi roʻzasini katta sadoqat bilan tutdi va ertasi kuni yana donishmandni ziyorat qildi va Xudo Krishnaga taʼzim qildi. U roʻza tutgan diniy savob mukofoti sifatida erini podshohning laʼnatidan xalos etishini Xudodan soʻradi. Krishnaning marhamati bilan Lalit oʻzining asl gandxarva shakliga qaytdi. Shundan soʻng, ular samoviy uchar aravada osmonga olib ketildi.
Amaliyotlar
Kamada ekadashi nom bilan atalgan kunida ertalab choʻmilgandan soʻng, dindor roʻza tutadi. Vishnuga topinish ham Krishna shaklida, koʻpincha yaqin atrofdagi maʼbadda taklif etiladi.
Ushbu vratadan olingan diniy qadriyat barcha istaklarni amalga oshirishi, hatto eng dahshatli gunohni (masalan, brahmanning oʻldirilishi) tozalash va dindorni yoki uning oila aʼzolarini laʼnatlardan ozod qilishiga ishoniladi.
Tozalik sinflari
Tozalik sinflari - metallarga ishlov berishda ularning sirti tozaligi (silliq va gʻadirbudirlik darajasi)ni hisobga olish uchun belgilanadigan meʼyorlar; ishlov berilgan sirtlarning sifat koʻrsatkichi. Ishlov berilgan sirtlarning relyefi (qiyofasi)ni hosil qiluvchi notekisliklar majmui sirt gʻadirbudirligi deb ataladi. Tozalik sinflari metallar sirtidagi mikronotekisliklarning gʻadirbudirlik oʻrta chizigʻidan ogʻishi va notekisliklar balandligi bilan ifodalanadi. Oʻzbekistonda 14 Tozalik sinflari belgilangan. Tozalik sinflari standartlashtiriladi (qarang Standart, Standartlashtirish).
Singapur pasporti
thumb Singapur pasporti Singapur Respublikasi fuqarolari va fuqarolariga beriladigan sayohat hujjati va pasportidir. Bu koʻrsatuvchiga Singapurdan erkin chiqish va qayta kirish imkonini beradi; viza talablariga muvofiq boshqa mamlakatlarga va boshqa mamlakatlarga sayohat qilish va agar kerak boʻlsa, Singapurning chet eldagi konsullik xodimlaridan yordam olish.
Barcha Singapur pasportlari faqat Ichki ishlar vazirligi nomidan Immigratsiya va nazorat punktlari boshqarmasi (ICA) tomonidan beriladi. Ushbu pasportni faqat Singapur fuqarolari olishlari mumkin. Pasport oʻn yil davomida amal qiladi. 2018-yil holatiga koʻra, Singapur pasporti 2018-yilda Yaponiya pasporti bilan birgalikda 190 ta mamlakat va hududlarga vizasiz yoki vizasiz kirish huquqiga ega dunyodagi eng kuchli pasport edi.
Singapur pasporti singapurliklar uchun nisbatan liberal viza talablari va immigratsiya xodimlarining Singapur pasporti egalarini tezroq tozalash tendentsiyasi tufayli qalbaki pul sotuvchilar uchun mashhur nishon hisoblanadi. Immigratsiya va nazorat-oʻtkazish punktlari maʼmuriyati shu tariqa qalbaki hujjatlarni toʻxtatish boʻyicha bir qancha chora-tadbirlar koʻrdi, jumladan, 1999-yil oktabr oyidan boshlab raqamli fotosuratlar va maxsus siyoh qoʻshish, 2006-yil avgustidan esa biometrik pasportga oʻtkazish.
Tarixi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/56/Brit_singapore_passport.jpg/170px-Brit_singapore_passport.jpg|left|thumb| Yozuvchi HC Asterlining tarixiy Singapur Britaniya pasporti, 1951-yilda chiqarilgan. Zamonaviy Singapur pasportining birinchi versiyasi 1965-yil 17-avgustda berilgan Singapur vaqtinchalik pasporti oʻrniga 1966-yil 20-iyunda joriy etilgan. 1963 va 1965-yillar oraligʻida Malayziya pasportlari Singapur Malayziyaning bir qismini tashkil qilganda yashovchilarga berilgan va CUKC Britaniya pasportlari 1963-yilgacha berilgan 1832-yildan 1946-yilgacha Singapur poytaxti boʻlgan Boʻgʻoz aholi punktlari ham Ikkinchi jahon urushidan oldin oʻz pasportlarini bergan.
Yaroqlilik
Singapur pasporti 2005-yil 1-apreldan beri berilgan pasportlar uchun besh yil, koʻrsatilgan sanadan oldin berilgan pasportlar uchun esa oʻn yil muddatga amal qiladi. 2006-yil 15-avgustda biometrik pasportlar berilgunga qadar, 11 yoshdan 18 yoshgacha boʻlgan erkak fuqarolar uchun pasportlar faqat ikki yil muddatga amal qilgan va har ikki yilda bir marta yangilanishi yoki almashtirilishi kerak edi. ICAO tomonidan „bir marta yozish“ siyosati tufayli biometrik pasportlarni oʻzgartirish mumkin emas. Yangi pasport jami besh yil muddatga amal qiladi. Toʻqqiz oy yoki undan kamroq muddatga amal qilish muddatiga ega boʻlgan pasportni yangilash uchun yangisi besh yil va eski pasportda qolgan amal qilish muddatiga ega boʻladi. Biroq, agar pasportning amal qilish muddati toʻqqiz oydan ortiq boʻlsa, u besh yilu toʻqqiz oy davomida amal qiladi. Chet elga sayohat qilish uchun pasport kamida olti oy davomida amal qilishi kerak.
2021-yil 1-oktabrda yoki undan keyin 16 yoshga toʻlgan shaxslarga beriladigan yangi pasportlarning amal qilish muddati yana 10 yil boʻladi, hukumat biometrik pasportlar xavfsizligiga ishonchni oshirganini taʼkidlaydi.
Biometrik pasport
2006-yil 15-avgustdan boshlab barcha yangi berilgan Singapur pasportlarida biometrik xususiyatlar (BioPass) mavjud. Ushbu qoʻshimchaning asosiy sababi AQSh vizasidan voz kechish dasturi talablariga rioya qilishdir. Funksiyalar, shuningdek, qalbakilashtirishning oldini olishga va Singapur pasportlarini suiisteʼmol qilishni minimallashtirishga yordam beradi. Biometrik pasportlar 64 sahifadan iborat boʻlib, mashinada oʻqiladigan pasportlardan farqli oʻlaroq, ular 96 sahifadan iborat. Pasport uchun 70 singapur dollari turadi. Pasport olish uchun Internet, pochta yoki depozit qutisi orqali ariza berish mumkin, bunda arizachilar pasportni shaxsan olishlari kerak. Ammo, agar ariza Singapurning xorijdagi vakolatxonasida shaxsan topshirilsa, uning xorijiy valyutadagi ekvivalentida 80 Singapur dollari turadi.
Biometrik pasport birinchi marta murojaat etuvchilar uchun 5 yil amal qiladi, avval berilgan biometrik xususiyatsiz pasportlar uchun 10 yil. Shuningdek, yangi pasport ICAOning „bir marta yozish“ siyosati tufayli amal qilish muddatini uzaytirish va fotosuratlarni yangilash kabi oʻzgartirishlarni qabul qilmaydi. Uzoq muddatli amaliyotdan soʻng, pasport raqami endi har bir pasport uchun yagona boʻlib, uning egasining NRIC raqami bilan bir xil boʻlishi oʻrniga. Endi bolalarga ota-onalarining pasportlari bilan sayohat qilish taqiqlanadi. Biometrik pasport loyihasi Singapur hukumatiga jami 9,7 singapur dollariga tushdi million.
2017-yil 26-oktabrda Singapur biometrik pasportining yangi dizayni taqdim etildi. Unda qayta ishlangan old qopqoq, shuningdek, Singapur oroli shaklidagi bir nechta lazerli tasvir (MLI) va pasport egasi tasvirining oyna qulfi kabi bir qancha yangi xavfsizlik funksiyalari mavjud. egilgan va yorugʻlik manbai ostida koʻrilgan. Singapur botanika bogʻlari, Esplanade, Marina Barrage, Gardens by the Bay, Singapore Sports Hub va Punggol New Town kabi viza sahifalarining yangi dizaynlari ham yangi biometrik pasportda joriy qilingan boʻlib, ular avvalgi Markaziy biznes okrugi va Esplanade viza sahifalari dizayni oʻrnini egalladi.
Pasport yozuvi
Pasportda Singapur Prezidentining barcha hududlar hokimiyatlariga murojaatnomasi bor: The President of the Republic of Singapore requests all authorities to allow the Singapore citizen named in this passport to pass without delay or hindrance and, if necessary, to give all assistance and protection.
Maʼlumot sahifasi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0d/Biodata_page_of_Singapore_Passport.jpg/440px-Biodata_page_of_Singapore_Passport.jpg|thumb|440x440px| Singapur pasportlarining qattiq polikarbonat namunasi maʼlumotlari va maʼlumotlar sahifasi Singapur pasportlari plastik maʼlumotlar sahifasida quyidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga oladi:
Maʼlumot sahifasi Mashinada oʻqiladigan zona bilan tugaydi.
Biometrik chip
Oʻrnatilgan chipda egasining raqamlashtirilgan fotosurati, ismi, jinsi, tugʻilgan sanasi, millati, pasport raqami va pasportning amal qilish muddati saqlanadi. Bu har bir pasportning chop etilgan maʼlumotlar sahifasida koʻrinadigan bir xil maʼlumot. Shaxsni tasdiqlashni yaxshilash va shaxs bilan bogʻliq firibgarlikni kamaytirish uchun ePassportning chiqarilishi bilan yuzni tanish texnologiyasi joriy etildi. Iris tasviri keyinchalik biometrik barmoq izini toʻldirish uchun qoʻshildi.
Viza talablari
Singapur fuqarolari uchun viza talablari Singapur fuqarolari uchun boshqa davlatlar hukumati tomonidan kiritilgan maʼmuriy kirish cheklovlaridir. 2022-yil 22-yanvar holatiga koʻra, Singapur fuqarolari vizasiz yoki vizasiz 192 mamlakat va hududga kirish imkoniga ega boʻlib, Singapur pasportini sayohat erkinligi boʻyicha dunyodagi va Osiyodagi (Yaponiya pasporti bilan bogʻlangan) eng kuchlisi deb topdi.
2022-yil yanvar holatiga koʻra, Singapur, Bruney, Yaponiya va San-Marinoning pasportlari dunyoning toʻrtta yirik iqtisodiyotiga, xususan, Xitoy, Hindiston, Yevropa Ittifoqi va Qoʻshma Shtatlarga vizasiz kirish yoki Elektron sayohat ruxsatnomasiga ruxsat beruvchi yagona pasportdir. . Singapur ayni paytda 2022-yildan boshlab fuqarolari Kubaga turistik kartasiz yoki oldindan kelishilgan vizasiz kirishi mumkin boʻlgan dunyodagi yagona rivojlangan davlatdir.
Avtomatlashtirilgan chegara nazorati tizimlari
6 va undan katta yoshdagi Singapur fuqarolari, agar ularning biometrik identifikatorlari (iris/yuz/barmoq izlari) ICA-ga roʻyxatdan oʻtgan boʻlsa, Immigratsiya va nazorat-oʻtkazish punktlari boshqarmasi tomonidan boshqariladigan ICA nazorat-oʻtkazish punktlarida avtomatlashtirilgan tozalash yoʻllaridan foydalanishlari mumkin. Bundan tashqari, avtomatlashtirilgan yoʻllardan foydalanishni hohlagan, lekin olti yoshga toʻlmasdan turib pasportini olgan yosh Singapur fuqarolari biometrik maʼlumotlarini immigratsiya hisoblagichlarida (ota-onalari/vasiylari nazorati ostida) yozib olishlari mumkin.
Bundan tashqari, sayyoh sifatida sayohat qilishni niyat qilgan Singapur fuqarolari quyidagi mamlakatlarga kelganda (yoki undan ketayotganda) avtomatlashtirilgan chegara nazorati tizimlaridan (eGates) foydalanishlari mumkin:
Ikki fuqarolik
Ikki fuqarolikka ega boʻlgan Singapur pasportlarining amal qilish muddati 22 yoshga toʻlgunga qadar cheklangan. Ular chet el fuqaroligidan voz kechgandan va 22 yoshga toʻlgunga qadar voz kechish, sodiqlik va sodiqlik qasamyodini (ORAL) tugatgandan soʻng, odatdagi 5 yillik amal qilish muddatiga bepul uzaytirilishi mumkin.
Milliy xizmat masalalari
Barcha erkak fuqarolar ikki yil davomida Milliy Xizmat (NS) sifatida chaqirilishi kerak. Ilgari Singapur hukumati 11 va undan katta yoshdagi oʻgʻil bolalar uchun pasportning amal qilish muddatini cheklash siyosatiga ega edi. Sayohatdan oldin ular pasportlarini 9 oyga uzaytirish uchun ariza topshirishlari kerak edi. Bunday kengaytmalar kauchuk shtamp bilan qoʻshilgan. Singapur hukumati bunday chiqishni nazorat qilish choralarining maqsadi NSdan qochishning oldini olish ekanligini va bu choralar fuqaroning NS majburiyatlari haqida „psixologik eslatma“ boʻlib xizmat qilishini taʼkidladi.
Yangi biometrik pasport bunday oʻzgartirishlarga ruxsat bermagani uchun Mudofaa vazirligi tomonidan amal qilish muddati cheklangan pasportlardan voz kechish toʻgʻrisida qaror qabul qilindi. Uch oydan ortiq davom etadigan chet el safarlari uchun chiqish ruxsatnomalari hali ham talab qilinadi.
Dafna (maʼnolari)
Dafna:
Ummon riali
Ummon riali (ريال عماني) — Ummon sultonligining pul birligi. Valyuta — bayza, rialning 1/1000 qismiga teng. ISO 4217 kodi — OMR.
Markaziy Osiyo arablari
Oʻrta Osiyo arablari (arablar) — Oʻrta Osiyo mamlakatlaridagi kam sonli arab xalqlarining umumiy nomi. Arab o'ziga xosligini saqlab qolgan guruhlardan bo'lib, garchi umumiy tendentsiyasi salbiy bo'lishi1930-yillarda Markaziy Osiyo respublikalari hududiy chegaralanganidan keyin ko'plab etnik guruhlar bilan asta-sekin assimilyatsiya qilish bilan izohlanadi. SSSR parchalanganidan keyingi birinchi oʻn yillikda arablar milliyligini saqlab qolishga qiziqish yana kuchaydi. Bu, ayniqsa, soni jihatdan bir necha baravar ko'p bo'lgan Tojikiston arablarida yaqqol namoyon bo'ldi. Biroq, 2000-yillarda etnik o'zini o'zi anglash yana so'na boshladi. Oʻrta Osiyoda ildiz otgan arab guruhlarining umumiy soni 10 ming kishidan oshmaydi, shu jumladan Tojikistonda 4 ming (2010-yil, aholini roʻyxatga olish) va Oʻzbekistonda 2,5 ming kishini (1989-yil aholi roʻyxati) tashkil etgan. Turkmanistonda arablarning anʼanaviy turar joyi Chardjou va Deynau shaharlari yaqini boʻlgan.
Til
Oʻrta Osiyo arablarining ona tili oʻzining tipologiyasi boʻyicha arab-mesopotamiya klasteriga yaqin. Ularning nutqini lingvistik va antropologik tahlili Markaziy Osiyo arablarining mintaqaga Mesopotamiya va Markaziy Arabistondan Eron va Afgʻoniston orqali kirib kelganligi haqidagi nazariyani tasdiqlaydi. Tarixan arablar fors tiliga oʻtishga koʻproq moyil boʻlgan. Biroq 18-asrdan keyin Marv va Zaravshon vohalarida ikkinchisining kamayishi bilan koʻplab arablar bu yerda kuchayib borayotgan turkiy tillarni (turkman va oʻzbek) oʻzlashtirdilar. Mintaqaning barcha arablari o'z ona tillarini saqlab qolishd. 1959-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Oʻrta Osiyo arablarining 34% ga yaqini arab tilida soʻzlashgan. Tojikiston aholisini oxirgi roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, arablarning 35,7 foizi arab tilida soʻzlashgan.
Ummon riali
Pul muomalasida 100 va 200 bayz, ¼, ½, 1, 5, 10 va 50 riallik banknotalar, shuningdek, 5, 10, 25, 50 va 100 bayzli tangalar mavjud.
Markaziy Osiyo arablari
O'zbekistondagi arablar
Bundan tashqari, deyarli barcha hozirgi arablar uchta tilda gaplashadi: rus, o'zbek, tojik. Markaziy Osiyo arab lahjalari arab tilining alohida tipologik kichik guruhi sifatida ajralib turadi. 20-asrda ular faqat bir necha aholi punktlarida saqlanib qolgan: Gʻijduvon viloyatining Jangori va Chaxdar qishloqlarida, Buxoro viloyatining Vobkent tumanidagi Arabxona va Surxondaryo viloyatining Jenov qishlogʻida. Oʻzbekistonning Qashqadaryo viloyati Beshkent tumani Qamashi qishlogʻida arablar tojiklar va kosib loʻlilari bilan birga yashaydilar.
Ummon riali
Banknotlarda yozuv va raqamlar bir tomonida ingliz tilida, ikkinchi tomonida arab tilida yozilgan. Tangalar ingliz tilidagi yozuvlar va raqamlarni takrorlanmasdan zarb qilinadi.
Markaziy Osiyo arablari
Tarixi
Arab oilalari Oʻrta Osiyoga 7-asrdan 17-asrgacha bir necha guruh bo'lib kelgan. Oʻrta Osiyo arablari 2 subetnik guruhga boʻlinadi: shaymoniylar va sanoniylar. 7-8-asrlarda arab qoʻshinlari Oʻrta Osiyoga bostirib kirgach, viloyatning asosiy shaharlari Buxoro va Samarqandda yirik garnizonlarni joylashtirdilar. Solnomalar guvohlik beradiki, Buxoroda arab askarlari bosib olingan eroniyzabon aholining uylari va yerlarining yarmini olgan. Ammo 9-asr boshlariga kelib, bu guruh butunlay mahalliy eron tilida soʻzlashuvchi aholi bilan toʻliq assimilyatsiyaga uchragan. 15-asrda forslar va yot arablarning asta-sekin turklanishi jarayoni boshlandi, bu faqat Tojikiston hududida bo'lmagan.
Ummon riali
Valyuta kursi rejimi
Ummon rial kursi AQSh dollariga 1 ummon rial = 2,6008 AQSH dollar kurs boʻyicha bogʻlangan.
Markaziy Osiyo arablari
Tarixi
Bir oz ko'proq vaqt o'tgach, birinchi arab ko'chmanchilari Amudaryoning chap qirg'og'ida o'zlarining etnik o'ziga xosligi va tilini saqlab qolishdi. Bu yerda keyingi istilolari uchun asosiy tayanch boʻlgan Marv va Balx hududlarida koʻplab arablar shaharlik va koʻchmanchi boʻlib, ular yirik qabila guruhlariga boʻlingan. Shaharlik o'troq arab aholisi mahalliy forszabon va turkiyzabon aholi orasida tezda tarqalib ketishdi, ko'chmanchi arab qabilalari esa qadimgi urf-odatlar va tilni oxirigacha deyarli 19-asr ohirigacha buzilmasdan saqlab qolishdi.
Ummon riali
Valyuta kursi rejimi
1973-yildan 1986-yilgacha rial 1 mmon riali = 2,895 AQSh dollari kursi boʻyicha AQSh dollariga bogʻlangan. 1986-yilda kurs 1 ummon riali = 2,6008 AQSh dollariga oʻzgartirildi, bu taxminan 1 AQSh dollari = 0,384497 ummon rialiga toʻgʻri keladi. Ummon Markaziy banki AQSh dollarini 0,384 ummon rialidan sotib oladi va 0,385 ummon rialidan sotadi. Bu Quvayt dinori va Bahrayn dinoridan keyin dunyodagi uchinchi yirik pul birligidir.
Markaziy Osiyo arablari
Tarixi
Rasmiy Rossiya chegarasi oʻrnatilgunga qadar Shimoliy Afgʻonistonning (Shibirgʻon va Balx viloyatlari) kam sonli, ammo jangari arab qabilalari 10-asrdan 19-asr boshlarigacha Amudaryo boʻylab kezib yurgan. Ular mahalliy aholi bilan deyarli aloqada bo'lmagan va shuning uchun o'z ona tilini yaxshi saqlab qolgan. Arablar bosimi ostida 1513-yilda oʻzbek sultonlari Janibek va Ubaydulla Amudaryoning chap qirgʻogʻida vaqtincha egallab olgan yerlarini tashlab ketishga majbur boʻladilar. Shu bilan birga, Jonibek Balx va Shibirgon arablariga Zaravshon vodiysi yerlariga — Samarqanddan Rabot Malikgacha (hozirgi. Kermine) yerlariga joylashishga ruxsat bergan.
Ummon riali
Havolalar
• http://archive.travel.ru/oman/money/ 2008
Markaziy Osiyo arablari
Tarixi
Ular asosan garnizon jangchilari oilalari edi. Oxirgi oqim aʼzolari Afgʻoniston va Eron orqali Markaziy Osiyoga joylashdi. Oʻrta Osiyoda arab koʻchmanchilari Oʻzbekiston va Tojikistonning quruq subtropik vohalarini tanladilar. Ilgari arablar uzoq vaqtdan beri alohida shahar bloklarida ixcham yashashni afzal ko'rishgan. Qishloqlarda arablar ham oʻz qishloqlarini barpo etishni maʼqul koʻrganlar, ular oʻzbek, tojik yoki turkman qishloqlaridan maʼlum masofada yakka-yakka yoki guruh boʻlib joylashgan edi. Hozirgi vaqtda mintaqa aholisining tez o'sishi, migratsiyaning kuchayishi, yangi binolar va yirik kolxoz aholi punktlarining paydo bo'lishi tufayli arablar hamma joyda etnik guruhlar bilan aralashib ketishdi.
Yoldere, Narman
Yoldere — Erzurum viloyatining Narman tumanidagi qishloqlardan biri.
Ummon riali
Havolalar
• Ummon Sultonligi tangalari, Pul muzeyida arxivlangan
Markaziy Osiyo arablari
Tarixi
Markaziy Osiyo arablari, qoida bo'yicha, SSSRning Markaziy Osiyo respublikalariga xalqaro talabalar yoki yangi mustaqil davlatlarda sifatida kelgan XX asr arab muhojirlarini o'z ichiga olmaydi.
Ummon riali
Havolalar
• Ummon banknotalari, Pul muzeyida arxivlangan
• Ummon banknotlari galereyasi
Dafna
Dafna — yunon mifologiyasida daryo xudosi qizi. Apollon uni sevib qolib, taʼqib etgan, D. otasi — daryo xudosi Peneydan yordam soʻragan. Peney D.ni lavr daraxti (dafna)ga aylantirib qoʻygan. D. haqidagi afsona nazmda (Ovidiyning "Metamorfozalar" asari), tasviriy sanʼat va haykaltaroshlikda (N. Pussen, L. Bernini va b.) oʻz ifodasini topgan.
Tozilar
Tozilar (lot. Canes Venatici) — osmonning Shimoliy yarim sharidagi yulduz turkumi. Katta Ayiq, Hoʻkizboqar va Ajdar yulduz turkumining ostida kurinadi. T.da birgina yorugʻ yulduz boʻlib, u "Karl yuragi" deb ataladi. T.da M51 deb nomlangan mashhur galaktika joylashgan. Oʻzbekiston hududida koʻrinmaydi.
Xavfsiz o'smalar
Xavfsiz oʻsmalar odatda zararsiz, lekin ularning kelib chiqish organdagi normal hujayra turiga oʻxshash boʻlgan hujayralardan iborat emas. Ushbu oʻsmalar ular paydo boʻlgan hujayra yoki toʻqima turi bilan nomlanadi. Oʻsma boʻlgan toʻqima turlariga"-oma" qoʻshimchasi qoʻshiladi (ammo -sarsoma yoki -blastoma emas, odatda saraton deb nomlanadi).
Xavfsiz oʻsmalar qoʻshni toʻqimalarni bosib olish yoki tanaga tarqalish yoʻli bilan rivojlanadi. Xavfsiz oʻsmalar odatda sekinroq oʻsadi, olib tashlanganda oʻsmaydi. Oʻsish sur’ati xavfli oʻsmalarga qaraganda koʻproq farqlanadi.Hujayralar koʻproq normal xususiyatlarga ega. Ular odatda tashqi sirt bilan oʻralgan (tolali qobiq) biriktiruvchi toʻqima yoki tarkibida epiteliy boʻlishi mumkin.
Turlari
Xavfsiz oʻsmalar juda xilma-xildir. Baʼzi oʻsmalar havfsiz boʻlsada hayot uchun xavfli gormonlarni ishlab chiqaradi.
Insulinoma- koʻp miqdorda insulin ishlab chiqarishi mumkin gipoglikemiya.
Gipofiz adenomalari- gormonlarning yuqori darajasiga olib kelishi mumkin. Oʻsish gormoni va insulinga oʻxshash oʻsish omili-1 sabab boʻlgan akromegaliyaga olib keladi.
Qrim Iqtisodiyoti
Qrim iqtisodiyotining asosiy tarmoqlari — sanoat (530 dan ortiq yirik va oʻrta korxonalar), turizm, qurilish, qishloq xoʻjaligi, savdo sihalarini tashkil etadi. Qrim Respublikasi YaHMning Rossiya yalpi ichki mahsulotiga qoʻshgan hissasi 2019-yilda 0,5%i tashkil etgan.
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Ichak intussusepsiya- yoʻgʻon ichakda turli xil yaxshi oʻsmalar bilan paydo boʻlishi mumkin. Kosmetik effektlar, ayniqsa, teri oʻsmalari bilan paydo boʻlishi mumkin. Bu oʻsmaga chalingan odamga psixologik, kosmetik yoki ijtimoiy noqulaylik tugʻdiradi. Qon tomir toʻqimalarining oʻsmalarida qon ketishi mumkin, bu baʼzi holatlarda anemiyaga olib keladi.
Qrim Iqtisodiyoti
Hozirda Qrimda erkin iqtisodiy zona rejimi amal qilmoqda.
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Lipoma- yogʻ hujayralarining odatdagi yaxshi xulqli oʻsmasi(lipotsitlar).
Xondroma- xaftaga hosil qiluvchi hujayralarning yaxshi oʻsmasi(xondrositlar).
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
Ukraina mustaqilligi eʼlon qilingandan soʻng, Qrim Rossiya — Ukraina maʼmuriy chegarasini davlat chegarasiga aylantirgan va Ukraina davlati nazorati ostida boʻlgan Belovej kelishuvlarida mustahkamlangan uti possidetis doktrinasiga muvofiq uning tarkibiga kirdi. 2014-yil fevral-mart oylarida Rossiyaga tan olinmagan qoʻshilishgacha. „Vedomosti“ gazetasining taʼkidlashicha, „ SSSR parchalanganidan keyin deyarli chorak asr davomida yarimorol infratuzilmasi juda eskirgan va aholining daromadlari oʻrtacha rus daromadidan past boʻlgan“. 2013-yil holatiga koʻra, Qrimning aholi jon boshiga toʻgʻri keladigan YaHM Rossiyanikidan 3,9 baravar, oʻrtacha ish haqi 2,6 baravar, investitsiyalar esa 3,2 baravar kam boʻlgan. Shunga koʻra, Rossiyaga qoʻshilish vaqtida Qrim YaHM Rossiya Federatsiyasi yillik YaIMning taxminan 0,25% ni tashkil etdi.
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Adenoma -bez hosil qiluvchi hujayralarning yaxshi oʻsmalari.
Jigar adenomasi- (yaxshi xulqli oʻsma gepatotsitlar, yoki jigar hujayralar).
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2014-yilda Qrim erkin iqtisodiy zona maqomini oldi. Rossiya hukumati Qrimni 2022-yilgacha ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning maqsadli dasturini ishlab chiqdi. U iqtisodiyotning toʻqqizta tarmogʻida 800 dan ortiq ob’ektlarni qurishni rejalashtirgan. Dastur, xususan, elektr tarmoqlari ob’ektlarini qurishni, Qrim energetika tizimini Rossiyaning yagona energiya tizimi bilan bogʻlashni va Kerch boʻgʻozi orqali kabel oʻtkazishni oʻz ichiga oladi. Krasnodar oʻlkasidan quvur liniyasi, suv oʻtkazgichlarini, qirgʻoqni himoya qilish inshootlarini rekonstruksiya qilish, Kerch boʻgʻozi (Krimskiy koʻprigi) orqali transport oʻtish joyini qurish, toʻrtta sanoat parki, bir qator tibbiyot va sogʻliqni saqlash muassasalari, 6 turistik va rekreatsion klaster infratuzilmalarini tashkil etishda muhim ishlar maqsad qilib qoʻyilgan.
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Teratomalar- qalqonsimon bez, teri, asab, miya kabi koʻplab hujayralarni oʻz ichiga oladi. Ular jinsiy hujayralardan kelib chiqadi.
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2015-yilda Qrim YaHMning hajmi 8,5% ga oshdi, bu koʻrsatkich boʻyicha Qrim Rossiya hududlari orasida 2-oʻrinni egalladi. Simferopol IES va Kerch boʻgʻozi orqali avtomobil va temir yoʻl koʻprigi qurilishi boshlandi.
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Hamartomalar- nisbatan normal boʻlgan havfsiz oʻsmalar guruhidan.
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2016-yilda Qrim YaHM 6,0% ga oshdi. May oyida Krasnodar oʻlkasidan Qrimgacha boʻlgan energiya koʻprigi qurilishi yakunlandi, uning quvvati 800 MVt loyihaga yetdi. Dekabr oyida Qrimni Rossiyaning yagona gaz taʼminoti tizimi bilan bogʻlaydigan magistral gaz quvuri ishga tushirildi. Qrim kemasozlik zavodlarida Rossiya dengiz floti uchun harbiy kemalarni yasash boshlandi.
2017-yilda Qrim iqtisodiyoti 4,0% ga oʻsdi. 2017-yil may oyida Kerchdan Sevastopolgacha boʻlgan Tavrida federal avtomobil yoʻli qurilishi boshlandi.
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Seminaroma-erkak jinsiy hujayralarining saratoni.
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2018-yilda Qrim iqtisodiyotining oʻsishi 5,1% ga tezlashdi. 2018-yil aprel oyida Simferopol aeroportining yangi terminali foydalanishga topshirildi. 2018-yilda Qrim koʻprigi boʻylab yoʻl harakati ikki bosqichda ochildi, Qrim Rossiyaning qolgan haqiqiy hududi bilan toʻgʻridan-toʻgʻri quruqlik aloqasini oldi va 2018-yil 29-dekabrda yangi Tavrida avtomagistralining birinchi qismida ochildi..
Xavfsiz o'smalar
Turlari
Gemangioma- qon tomirlarida hosil bo'ladigan xavfsiz oʻsma. Bolalarning badanida bu kabi o'smalar ko'p uchraydi. Uning vaqtida davolanmasligi va rivojlanishi organizmda bir qancha muommolarni keltirib chiqarishi mumkin. Bundan tashqari gemangioma tug‘ma bo‘lishi ham mumkin. Yirik gemangiomalar organizmda tromblar hosil qiladi.Teri teglar i, vokal akkord poliplar i va yoʻgʻon ichakning giperplastik poliplari koʻpincha benign deb ataladi, ular normal toʻqimalarning ortiqcha oʻsishi natijasida hosil bo'ladi.
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2019-yil 18-mart kuni yangi Tavricheskaya IES toʻliq quvvat bilan ishga tushirildi. Elektr stansiyalarining qurilishi natijasida Qrimning energiya quvvatlari elektr energiyasi isteʼmoli hajmidan ikki baravar oshdi. 2019-yil martiga kelib, yarim orolning Rossiya nazorati ostida boʻlgan besh yillik yakunlari boʻyicha, Federatsiya Kengashi aʼzosi Sergey Tsekovning soʻzlariga koʻra, Qrim Respublikasining oʻz byudjeti daromadlari shartli ravishda 1 milliard dollardan 2,5-3 milliard dollargacha koʻtarilgan.Tsekovning soʻzlariga koʻra, Qrim yarim orolida sanoat ishlab chiqarish hajmi besh yil ichida 2,5 barobar oshgan.
Xavfsiz o'smalar
Tasiri
Xavfsiz oʻsmalar metastaz bermasada yoki mahalliy darajada yuqmasa ham baʼzi turlari sogʻliqqa salbiy taʼsir koʻrsatishi mumkin. Xavfsiz oʻsmalarning oʻsishi "ommaviy taʼsir" yaʼni toʻqimalarni siqib chiqaradigan va asab ziyoniga olib keladigan, tana hududiga qon quyilishini kamaytiradigan, toʻqima oʻlimi (nekroz) va organlarning shikastlanishi kabilarga olib keladi. Agar oʻsma yopiq joyda boʻlsa, oʻsmaning sogʻlikka taʼsiri yanada sezilarli boʻlishi mumkin.
Xavfsiz o‘smalarning salbiy taʼsirini quyidagicha taʼriflanadi:
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2019-yil 23-dekabr kuni Qrim koʻprigining temir yoʻl qismining ochilish marosimi boʻlib oʻtdi.
Xavfsiz o'smalar
Tasiri
— Organizmning nozik yerlarida joylashgan xavfsiz o‘smalar juda kattalashib ketishi mumkin. Bunday holatlar koʻpincha, yangi tug‘ilgan chaqaloqlarda uchraydi. Gemangioma taʼsirida yosh bolalarda nafas olish qiyinlashib qoladi, ko‘rish, eshitish, hid bilish layoqati shikastlanishi kuzatiladi. Xavfsiz o‘smalar yirik qon tomirlari yoki arteriyalar ustida joylashgan bo‘lsa, qon aylanish tizimini izdan chiqaradi, qon tomirlarining elastikligiga salbiy taʼsir qiladi.
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2019-yil yakuni boʻyicha 2018-yilga nisbatan respublika byudjeti daromadlari 40,6 milliarddan 46,7 milliardga, yaʼni 6 milliard rubldan ortiq yoki qariyb 15% ga oshdi.
Xavfsiz o'smalar
Tasiri
— Teri ustida joylashgan oʻsmalarni bexosdan tirnab yuborish mumkin. Bunday hol yuz bersa yaraga infeksiyalar tushadi. Qandli diabet kasalligi bor bemorlarda xavfsiz o‘smalar infeksiyalanish sababli yara uzoq vaqtgacha bitmasligi mumkin.
Qrim Iqtisodiyoti
Tarixi
2020-yil bahorida Qrimning „Zaliv“ kemasozlik zavodi bilan Rossiya harbiy-dengiz kuchlari uchun ikkita vertolyot tashuvchisi qurish boʻyicha 100 milliard rublga yaqin shartnoma imzolandi, 2020-yil 20-iyulda bu kemalar dengizga tushurildi. 2020-yil 30-iyun kuni Qrim koʻprigida yuk temir yoʻl harakat yoʻli ochildi.
Xavfsiz o'smalar
Tasiri
To'qimaning joylashuvi va turiga qarab oʻsmalar asemptomatik(hech qanday belgisiz) boʻlishi yoki oʻziga xos alomatlarni keltirib chiqarishi mumkin. Ular tashqi tomondan oʻsib, katta va yumaloq massalarni hosil qilad. Bu esa „ommaviy effekt“ deb nomlanuvchi omilga sabab bo'ladi. Ushbu oʻsish ta'sirida mahalliy toʻqimalar, organlar siqilishi kelib chiqishi mumkin. Bu koʻplab taʼsirlarga olib keladi, masalan, kanallarning bloklanishi, qon oqimining pasayishi(ishemiya), toʻqima oʻlimi(nekroz).
Qrim Iqtisodiyoti
Sanoat
thumb| Loyiha 22800 raketa kemasi. Ushbu loyihaning kemalarini qurish Qrimdagi " More " va " Zaliv " kemasozlik zavodlarida amalga oshirilmoqda. Sanoatning asosiy tarmoqlari oziq-ovqat, kimyo, kemasozlik, uglevodorod ishlab chiqarish, elektroenergetika sanoatidir hisoblanadi.
Xavfsiz o'smalar
Joylashuvi
Havfsiz oʻsmalar terida, bosh suyagi, nafas olish yoʻllari, sinus yoki suyaklar ichida paydo bo'ladi. Paydo bo'lgan shish endokrin toʻqimalarning maʼlum darajada koʻpayishi mumkin boʻlgan garmonlaridir. Bunga misollar qalqonsimon bez adenomalari va adrenokortikal adenomalar kiradi.
Qrim Iqtisodiyoti
Sanoat
2016-yilda Qrimda sanoat ishlab chiqarish hajmi 101 milliard rublni tashkil etdi, shundan :
Xavfsiz o'smalar
Joylashuvi
Baʼzi bir holatlarda gemangioma teri sathining ichki qismida chuqur joylashadi. Bunday vaziyatlarda xavfsiz o‘smaning borligini xuddi shikastlanishdan so‘ng hosil bo‘ladigan ko‘kimtir rangli dog‘dan aniqlash mumkin. Mutaxassislarning eʼtirof etishicha, baʼzida gemangiomalarni xol va kandillomalar(so‘gal)dan farqlash qiyin kechadi.
Teri qatlamlarida hosil bo'ladigan oʻsmalar asosan, yuz yoki bo‘yin sohalarida uchraydi. Bunday holatlarda kapillyarlar o‘smasi haqida so‘z yuritiladi. Teri yuzasidagi o'smalar xol, nor, dog‘, och pushti yoki qizil rangda yaxshi ko‘rinadi. Odatda bu o‘smalar og‘riq bermaydi.
Qrim Iqtisodiyoti
Sanoat
2019-yilda Sevastopolda sanoat ishlab chiqarish hajmi oshdi. Qrimning yirik sanoat korxonalari „More“ kemasozlik zavodi, „Zaliv“ kemasozlik zavodi, " Chernomorneftegaz " (neft va gaz ishlab chiqarish), " Massandra " (vino ishlab chiqarish), Qrim soda zavodi (soda ishlab chiqarish), Qrim titan (titan) dioksid ishlab chiqarish sanoat korxonalari mavjud.
Xavfsiz o'smalar
Joylashuvi
Havfsiz oʻsmalarning aksariyati hayot uchun xavf tugʻdirmasa ham, ularning koʻp turlari saratonga aylanish ehtimoli bor. Zararli sifatida tanilgan oʻsmalar zararli ta'sirlar bilan rivojlanishi mumkin. Shu sababli va boshqa sogʻliqqa mumkin boʻlgan salbiy taʼsirlar tufayli baʼzi havfsiz oʻsmalar jarrohlik yoʻli bilan olib tashlanadi.
Statistika
Statistik maʼlumotlarga qaraganda, yangi tug‘ilgan go‘daklarning 2-12% gemangioma aniqlanadi. Bu turdagi o‘smalar 7:1 nisbatda qiz bolalarda ko‘proq uchraydi. 80% holatlarda gemangioma tananing bir sohasida paydo bo‘ladi. 20% holatlarda xavfsiz o‘sma tananing bir qancha joyida uchrashishi mumkin.
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
Qrimda qishloq xoʻjaligi juda yaxshi rivojlangan. Uning ixtisoslashuvi gʻallachilik, chorvachilik, uzumchilik, bogʻdorchilik, sabzavotchilik, shuningdek efir moyli ekinlarni (lavanta, atirgul, adaçayı) yetishtirishga ixtisoslashgan hisoblanadi
Xavfsiz o'smalar
Harakterli xususiyatlari
Xavfsiz o‘smalar uchun xarakterli bo‘lgan xususiyat shuki, ular faollik fazasida juda tez kattalashib boradi. Boshqa xildagi o‘smalardan farqli o‘laroq, gemangiomalar xavfli o‘simtalarga aylanmaydi. Xavfsiz o‘smalar 2-4 haftada bir marotaba o‘sadi, 2-6 oyda o‘sishdan to‘xtaydi, 6-12 oyda qaytadan kichiklashib boradi.
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
Qrimda 2015-yilda qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarish hajmi 61,8 milliard rublni tashkil etdi.
2020-yilning 11 oyi davomida Qrim Respublikasidan qishloq xoʻjaligi mahsulotlari eksporti 15,0 ming tonnani tashkil etdi. 45,1% goʻsht va qoʻshimcha mahsulotlar, yaʼni parranda goʻshti, choʻchqa goʻshti va choʻchqa yogʻi hissasiga toʻgʻri keladi — bu mahsulotlarning 6,8 ming tonnasi 8,6 mln. AQSh dollari miqdorida eksport qilindi. Asosiy importchilar Ukraina (3,2 ming tonna) va Xitoy (2,7 ming tonna) hisoblanadi. Shuningdek ushbu mahsulotlar Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Abxaziya, Armaniston, Tojikiston va Oʻzbekistonga eksport qilinib kelinmoqda.
Xavfsiz o'smalar
Rivojlanishi
Chaqaloq va kichik yoshli bolalarda xavfsiz o‘smani o‘z vaqtida aniqlash uchun ota-onalar quyidagi to‘rt alomatga jiddiy eʼtibor qaratish tavsiya etiladi.
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
Alkogolli va alkogolsiz ichimliklar yetkazib berish Qrim qishloq xoʻjaligining umumiy eksportining 21,5% ni tashkil etdi. Ichimliklarning asosiy hajmi Ukraina (2,7 ming tonna), Belarusiya (0,3 ming tonna), Qozogʻiston, Isroil va Xitoyga (har biri 0,1 ming tonna) yetkazib berildi. Shuningdek, ichimliklar Oʻzbekiston va Qirgʻizistonga yetkazib berilmoqda.
Ekvivalent doza
Ekvivalent doza (
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
Respublika eksportida shakar va shakardan qandolat mahsulotlari 16,6% ni tashkil etadi. Bu mahsulotlarning barchasi Ukrainaga eksport qilindi.
Ekvivalent doza
E
,
Xavfsiz o'smalar
Rivojlanishi
3) Kun sayin qizg‘ish rangli dog‘ kattalashib boradi.
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
11 oy davomida Qrim qishloq xoʻjaligi eksportida sabzavot va baʼzi isteʼmol qilinadigan ildiz ekinlari va ildiz mevalari 6,9% ni tashkil etdi. Oʻtgan yilga nisbatan yetkazib berish 5,5 barobarga oshib, 0,1 million dollar miqdorida 0,7 ming tonnani tashkil etdi. Ukraiba asosiy importchi sanaladi.
Ekvivalent doza
HT,R
) organizmga ionlashtiruvchi nurlanish taʼsirining biologik effektini tavsiflaydi.
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
Sabzavot, meva, yongʻoq yoki oʻsimliklarning boshqa qismlaridan qayta ishlangan mahsulotlar respublika qishloq xoʻjaligi eksportining 2,1% ni tashkil etdi.Asosiy xaridor davlat Ukraina sanaladi.
Ekvivalent doza
Ekvivalent doza toʻqima yoki organda yutilgan dozaning ogʻirlik koeffitsientiga koʻpaytirilganiga tengdir. Bu turdagi nurlanish
Xavfsiz o'smalar
Rivojlanishi
4) Tanadagi dog‘ atrofida pushti rangli halqa paydo bo‘lsa, bu xavfli alomat hisoblanadi. Bu gemangiomaning ichkariga tomon o‘sishni boshlaganini bildiradi. Garchi shunday hol yuz bersa, o‘simta teri osti qatlamlarini, shu yerda joylashgan aʼzolarni shikastlashi mumkin.
Ekvivalent doza
(WR)
Qrim Iqtisodiyoti
Qishloq xoʻjaligi
Hozirgi vaqtda Qrim hududida bir qator yirik ob’ektlar mavjud boʻlib, ulardan biri boʻlgan Taurida federal avtomagistrali yoʻli qurilmoqda..
Ekvivalent doza
, radiatsiyaning tana toʻqimalariga zarar etkazish qobiliyatini aks ettiruvchi formula:
Xavfsiz o'smalar
Davolash
Agar o'sma hayot uchun muhim bo‘lgan aʼzolar(jinsiy aʼzo, boshdagi liqildoq, ko‘z, burun, og‘iz) yaqinida joylashgan bo‘lsagina unga muz yordamida mahalliy taʼsir ko‘rsatish mumkin. Xavfsiz o‘smani jarrohlik yo‘li bilan yo‘qotishning samarali usullaridan biri bu shikastlangan qon tomirlarini lazer nuri yordamida olib tashlash(koagulyasiya) hisoblanadi. Bu usul yordamida jarrohlik opreatsiyasi bajarilganida kasallikning qaytalanish ehtimoli sezilarli darajagacha kamayadi. Lazerning avzalliklaridan biri: tanada hech qanday chandiqlar qolmaydi, ikki-uch haftagacha shish saqlanib qolishi mumkin. Koagulyasiya gemangioma teri ostiga 2 millimetrgacha o'sgan bo‘lsagina tavsiya etiladi.
Hakim Toirov
Hakim Toirov (1947.8.8, Shofirkon tumani) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2003). Buxoro pedagogika institutining filol. fakultetini tugatgan (1974). 1974-yildan Shofirkon tumanidagi 15maktabda oʻzbek tili va adabiyoti oʻqituvchisi. Darsni yangi pedagogik texnologiyalar asosida oʻtadi. "Atamalar toʻplami", "Mushoira darsi", "Oʻqituvchining lugʻat daftarchasi" kabi uslubiy qoʻllanmalar muallifi.
Ekvivalent doza
Turli xil solishtirma nurlanish koeffitsenti bilan har xil turdagi nurlanishga duchor boʻlganda, ekvivalent doza bu nurlanish turlari uchun ekvivalent dozalarning yigʻindisi sifatida aniqlanadi.
Qrim Iqtisodiyoti
Qurilish
Qrimda 2016-yil holatida 262 ta qurilish tashkiloti faoliyat yuritadi. 2016-yilda Qrim qurilish kompaniyalari tomonidan bajarilgan qurilish ishlari hajmi 7,5 milliard rublni tashkil etdi. 2017-yilda Qrimda 834 000 m² uy-joy foydalanishga topshirildi, bu 2016-yilga nisbatan 2,9 baravar yuqori.
Xavfsiz o'smalar
Davolashning yangi usuli
Saraton kasalligi yangi yoʻllar bilan davo topadi. Angliyadagi tadqiqotlarda, olimlar, immunitetni faoliyatga oʻtkazib, saraton hujayralarini bartaraf qilish yoʻlini topdi. Bemorning DNKsi va oʻsimtani tekshirlib kishiga xos davolash uslubi belgilanadi. Bundan oldin ham mutaxassislar saraton hujayralarini bartaraf qilish uchun immunitetdan foydalanishga uringan, lekin bunga muvaffaq boʻla olmagan.
Ekvivalent doza
Biologik toʻqimalar uchun gamma-nurlanishning solishtirma nurlanish koeffitsenti taʼrifi boʻyicha birga teng qabul qilinadi, shuning uchun gamma nurlanish bilan nurlanish paytida ekvivalent doza yutilgan dozaga son jihatdan tengdir. rentgen nurlari, beta zarralari va myuonlarning solishtirma nurlanish koeffitsenti ham birga teng qabul qilinadi. Radiatsiyadan himoya qilish boʻyicha xalqaro komissiya tavsiyalariga koʻra, protonlar va zaryadlangan pionlar uchun ogʻirlik koeffitsienti 2 ga, alfa zarralari, parchalanish boʻlaklari va ogʻir ionlar uchun esa 20 ga teng. Neytronlar uchun solishtirma nurlanish koeffitsenti uzluksiz spektr bilan beriladi va ularning
Qrim Iqtisodiyoti
Transport va aloqa
thumb|300x300px| Qrim koʻprigi thumb|300x300px| Simferopol aeroportining yangi terminali Transportning asosiy turlari — avtomobil, temir yoʻl, quvur liniyasi, dengiz, havo transportlari hisoblanadi.
Ekvivalent doza
En
Qrim Iqtisodiyoti
Avtomobil transporti
Qrimda avtomobil transportining yuk aylanmasi 2015-yilda 128 million tonna km, yoʻlovchi aylanmasi — 2,14 milliard yoʻlovchi-km ni tashkil etgan.
Ekvivalent doza
kinetik energiyasiga qarab aniqlanadi :
Qrim Iqtisodiyoti
Avtomobil transporti
2015-yilda Qrim yoʻl tarmogʻini rivojlantirish uchun 6 milliard rubl ajratildi, amalga oshirilgan ishlar natijasida yil davomida 219 kilometr yoʻl taʼmirlandi.
Temir yoʻl transporti
Yarim orol Rossiyaning qolgan qismining temir yoʻllari bilan Kerch boʻgʻozi orqali oʻtadigan yangi temir yoʻl koʻprigi bilan bogʻlangan.
Ekvivalent doza
1 dan 50 MeV gacha:
Qrim Iqtisodiyoti
Temir yoʻl transporti
2015-yilda Qrim temir yoʻl transporti 3,5 million tonna yuk tashidi.
Ekvivalent doza
> 50 MeV:
(bu formulalarda
Qrim Iqtisodiyoti
Havo transporti
Qrimdagi eng katta aeroport Simferopol xalqaro aeroportidir. Qrim Rossiyaga qoʻshib olingandan soʻng aeroport orqali yoʻlovchi tashish 2013-yildagi 1 million kishidan 2014-yilda 2.8 million kishiga, 2015-yilda 5.0 millionga va 2016-yilda 5.2 million kishiga oshdi. Hozirda u xizmat koʻrsatilayotgan yoʻlovchilar soni boʻyicha Rossiya aeroportlari orasida 7-oʻrinda bormoqda.
Dengiz transporti
Qrimda 4 ta dengiz porti mavjud: Yevpatoriya, Kerch, Feodosiya va Yalta portlari mavjud. Qrim dengiz portlari 2015-yilda 8,7 million tonna yuk tashishni amalga oshirdi, bu hajmning 90% Kerch dengiz porti hissasiga toʻgʻri keladi.
Turizm
Qrim anʼanaviy ravishda kurort va plyaj turizmini juda yaxshi rivojlangan. Turizmga qulay issiq iqlim va koʻplab diqqatga sazovor joylarning mavjudligi yordam beradi. Sovet davrida Qrim „Umumittifoq kurorti“ deb nomlangan. Hozirgi vaqtda Qrim hududida 700 dan ortiq mehmonxonalar va sanatoriylar va dam olish maskanlari mavjud boʻlib, ularning umumiy sigʻimi 150 mingdan ortriq mehmonlarni sigʻdira oladi.
Clyde Beatty
Clyde Betty (1903-yil 10-iyun – 1965-yil 19-iyul) mashhur hayvon oʻrgatuvchisi, hayvonot bogʻi egasi va sirk magnatidir. U 1921-yilda Howeʼs Great London Circus sirkiga qafas qoʻriqchisi sifatida ishga kirgan va keyingi qirq yil davomida dunyodagi eng mashhur sirk ijrochilari va hayvon oʻrgatuvchilardan biri sifatida shuhrat qozongan. Karyerasi davomida sirk impresariosi bir nechta sirklarga, jumladan, 1945-yildan 1956-yilgacha oʻzining Clyde Beatty sirkiga egalik qilgan.
Qrim Iqtisodiyoti
Turizm
Sayyohlarning asosiy qismi Qrimning janubiy qirgʻogʻiga toʻgʻri keladi (2018-yilda 44 %). Mashhurlik boʻyicha ikkinchi oʻrinda Gʻarbiy sohil (25%), uchinchi oʻrinda — Sharqiy qirgʻoq (19%). Boshqa hududlar (Simferopol, Simferopol va Baxchisaroy viloyatlari) turistlarning 12 % ni tashkil qiladi.
Pleyer
thumb| Audio CD pleer thumb| Portativ "cho'ntak" pleerlari: CD pleer, kassetali pleer, FM pleer, MD pleer
Ekvivalent doza
10 кэВ dan kam)
Clyde Beatty
Hayoti
Beattyning shuhrati shu darajada ediki, u 1930-yillardan 1950-yillargacha filmlarda va 1960-yillargacha esa televidenieda suratga tushdi. U, shuningdek, 1950-yildan 1952-yilgacha oʻzining "The Clyde Beatty Show" sindikatlangan radio seriyasining yulduzi boʻlgan. Haftalik dasturlarda uning mardonavor harakatlari aks etgan sarguzashtlar namoyish etilgan. Bular, shubhasiz, hayotiy sarguzashtlar emas edi. Bu dasturlarda shunchaki Beattyning nomi mavjud edi; Vik Perrin (radio tinglovchilarga shaxsi maʼlum boʻlmagan aktyor) shouda uning rolini oʻynagan.
Pleyer
Pleyer (player - „pleyer“), pleer - bu yoki boshqa vositadan (ovoz va video yozuv funksiyasisiz) ovoz yoki video takrorlash moslamasi.
Qrim Iqtisodiyoti
Turizm
2018-yilda Qrim 6,8 million sayyohn tashrif buyurgan, bu oʻtgan yilga nisbatan 28% koʻpdir. Sayyohlarning 47% Qrim koʻprigi orqali, 37% havo orqali, 16% Qrimning Ukraina bilan chegarasi orqali kelgan.
Ekvivalent doza
WR
Clyde Beatty
Hayoti
Beatty oʻzining „jangovar harakati“ bilan bir avloddan koʻproq vaqt davomida sher oʻrgatuvchilar orasida oʻz usuli bilan jaralib turdi. Bir gal unga Nero laqabli sher tashlangan va hujum natijasida Beatty oʻn hafta davomida kasalxonada boʻlgan. Biroq, u qoʻrquvga tushmadi va 1933-yilda "Katta qafas " filmining suratga olish jarayonida yana bir bor Neroning qasafiga kirdi.
Shon-shuhrat choʻqqisida Beattyning Aleks Gard tomonidan chizilgan karikaturasi Nyu-Yorkdagi Sardi restoranida namoyish etilgan va hozirda Nyu-York jamoat kutubxonasidagi Billy Rose teatri kolleksiyasining bir qismi sifatida saqlanmoqda.
1957-yilda Beatty Ed Sullivan Show da oʻz rolini ijro etdi; u mashq paytida sahna juda kichik va xavfli ekanligidan shikoyat qilgan, ammo Sullivan uni baribir rolni ijro etishga koʻndirgan. Tomosha paytida Beatty nazoratni yoʻqotib qoʻydi. Zaldagilar jonli tomosha barbod boʻlganini sezib qolmasliklari uchun, Sullivan boshqa taniqli ishtirokchilarni tanishtirish uchun tomoshabinlar orasiga kirdi. Yaxshiyamki, Beatty boʻsh patronlarni otib, oʻziga ham, sherlarga ham shikast yetkazmasdan sherlarni boʻysundira oldi. Ushbu ijroning klipi Sullivan shousining eng yaxshi DVD disk toʻplamiga kiritilgan.
Ekvivalent doza
2,5 ga teng. 1 МэВ neytron energiyasi uchun maksimal solishtirma nurlanish koeffitsenti 20,7 ga yetishi mumkin. thumb|350x350px| Neytronlarning kinetik energiyasiga qarab solishtirma nurlanish koeffitsentlari . Radiatsiyadan himoya qilish boʻyicha xalqaro komissiya tomonidan tavsiya etilgan solishtirma nurlanish koeffitsenti ICRP 103 deb belgilangan. Xalqaro birliklar tizimida (SI) ekvivalent doza (shuningdek, yutilgan doza) kilogrammga taqsim joulda (J / kg) boʻlingan oʻlchanadi, yaʼni ekvivalent va soʻrilgan dozalar bir xil birlikka ega. Shu bilan birga, ekvivalent doza birligi maxsus nomga ega, sievert (zivert, Sv), u kulrang deb nomlanuvchi soʻrilgan doza birligidan farq qiladi.
Clyde Beatty
Hayoti
Beatty1933-yil 16-sentyabrda akrobat Harriett Evans (uning ismi koʻpincha “Harriet” deb yoziladi) bilan turmush qurdi. Nikoh ayol 1950-yilda Missisipi shtatining Kosciusko shahrida yurak xastaligidan vafot etguniga qadar davom etdi. Ularning birlashuvi jamoaviy ruhga asoslangandek koʻrinadi. Chunki, turmushlarining ikkinchi yilidayoq Harriet Beattydan unga ham hayvonlar bilan mashq qilishni oʻrgatishini soʻray boshlagan. Bu oʻsha davr ayollari uchun juda gʻayrioddiy holat edi. 1935-yilda Beatty unga aktyorlik qilishga ruxsat berdi. Harriet bu ishni yaxshi uddaladi va jamoatchilik hamda matbuotda mashhurlikka erishdi. Qizi Albina (1931-yilda tugʻilgan) oʻgay otasi va onasidan hayvonlarni oʻrgatish koʻnikmalarini oʻrganib, sher oʻrgatuvchi sifatida ularning izidan bordi. Uning soʻzlariga koʻra, Beattyning unga bergan eng yaxshi ustozlik sovgʻasi uning hayvonlarga nisbatan instinktlarini va ularni qanday boshqarishni tushunish koʻnikmalari boʻlgan.
Toif
Toif, At-Toif — Saudiya Arabistonining jan.gʻarbiy qismidagi shahar. Hijoz togʻlarida, 2000 m balandlikda joylashgan. Aholisi 250 ming kishi (1990-yillar oʻrtalari). Shosse yoʻl orqali ArRiyod va Makka sh.lari bilan bogʻlangan. Qishloq xoʻjaligi (chorvachilik, bogʻdorchilik va sabzavotchilik) rayonining savdo markazi. Kustar usulida toʻqimachilik mahsulotlari ishlab chiqariladi. Hukumatning yozgi qarorgohi joylashgan.
Qrim Iqtisodiyoti
Chakana savdo
Chakana savdo Qrim iqtisodiyotida turizmga ixtisoslashganligi sababli muhim hisoblanadi.
Clyde Beatty
Hayoti
Beatty 1965-yilda 63 yoshida Kaliforniyaning Ventura shahrida saraton kasalligidan vafot etdi va Los-Anjelesdagi Forest Lawn-Hollywood Hills qabristoniga dafn qilindi.
Ekvivalent doza
Ekvivalent dozaning tizimli boʻlmagan birligi ham qoʻllaniladi — rem (" rentgen ning biologik ekvivalenti qisqartmasi ", inglizcha rem roentgen equivalent men). 1rem = 0,01 Sv.
Clyde Beatty
Hayoti
Clydening Ogayo shtatidagi ona shahri Beynbrijda sirk magnatining hayoti va faoliyat davrini sharaflovchi muzey ochilgan.
Qrim Iqtisodiyoti
Chakana savdo
Qrimda chakana savdo aylanmasi 2015-yilda 195 milliard rublni tashkil etgan.
Ekvivalent doza
Ekvivalent dozaning toʻplanish tezligi ekvivalent doza tezligi deb ataladi va Sv/s (shuningdek, Sv/soat, Sv/yil va hokazo) bilan oʻlchanadi. Masalan, jon boshiga tabiiy manbalardan taʼsir qilish natijasida toʻplangan jahon oʻrtacha samarali dozasi 2,4 mSv/yil ni tashkil qiladi.
Ekvivalent doza organlar va toʻqimalarning nurlanishga turli biologik sezgirligini hisobga olmaydi. Ushbu omilni qoʻshimcha hisobga olish effektiv dozani yanada murakkab kontseptsiyaga olib keladi.
Qrim Iqtisodiyoti
Tashqi savdo
Qrim bojxona maʼlumotlariga koʻra, 2015-yilda Qrimdan tovarlar eksporti 79 million dollarni, tovarlar importi 100 million dollarni, salbiy saldo esa 21 million dollarni tashkil etgan.
Pleyer
DVD—, BD-va HD - pleerlar va koʻchma qurilmalar kabi statsionar pleyerlar mavjud. Shuningdek, baʼzi yozib olish moslamalari (masalan, Korg MR1, Microtrack 24/96, Sony D50) ham pleyerlardir.
Tozabogʻyop madaniyati
Tozabogʻyop madaniyati - Xorazmdagi jez davriga oid arxeologik madaniyat (mil. av. 2ming yillik oʻrtalari va 2yarmi). Tozabogʻyop kanali nomi bilan atalgan. 1938 y. S.P.Tolstov ushbu kanal yaqinidan bu madaniyatga oid manzilgoxlarni topgan. Keyinchalik Ya.Gʻulomov, M.A.Itina, A.Asqarovlar oʻrgangan. Tozabogʻyop madaniyati Jan. Orolboʻyi hududida mahalliy (Suvyorgan madaniyati aholisi) va Jan. Uraloldidan kelgan (yogʻochband madaniyati va Andronovo madaniyati aholisi) qabilalar aralashuvidan shakllangan. Kelgindi qabilalar taʼsiri antropologik tiplarda (mas., Koʻkcha—3) va tozabogʻyopliklarning moddiy madaniyatida koʻzga tashlanadi. Ular tomi qamish bilan yopilgan kulba va yertulalarda yashaganlar. Tozabogʻyop madaniyati Amudaryo deltasi, Quyi Zarafshon va Qayroqqum choʻl zonasida tarqalgan. Bu xududlardan yuzlab makon va 10 ga yaqin qabriston aniqlangan. Asosiy mashgʻulotlari — sugʻorma dehqonchilik va xonaki chorvachilik, mehnat va harbiy qurolaslahalar jezdan, baʼzan toshdan yasalgan. Oybolta quyish uchun tayyorlangan qoliplar topilgan. Tuvaksimon sopol idishlarning tagi yassi, qoʻlda yasalgan, oʻyma va qolipli geometrik naqsh berilgan. Tozabogʻyop madaniyati kishilari urugʻchilik jamiyatida yashaganlar, matriarxat anʼanalari saqlangan.
Pleyer
Tarixi
Birinchi portativ raqamli pleer Sony Discman D-50 PCD (1984, boshqa manbalarga koʻra — 1982) edi.
Mito (Ibaraki)
thumb| Mito stantsiyasining shimoliy chiqish yoʻlidagi Plaza Yaponiyaning Kanto hududining shimolidagi Ibaraki prefekturasining markazi. 2020-yil 1-iyul holatiga koʻra, shaharning 123,282 xonadonida 269,330 kishi istiqomat qiladi va har 1 km² hududiga 1239 kishi toʻgʻri keladi. 65 yoshdan oshganlar aholining 27.1 % ini tashkil etadi. Maydoni 217.32 km².