cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
China Southern Airlines
Tarix
2004-yilda kompaniyaning yoʻlovchi aylanmasi yiliga 40 million yoʻlovchiga yetdi va aviakompaniya dunyodagi eng yirik 10 ta aviatashuvchiga kirdi. Xitoyning boshqa aviakompaniyalari bilan taqqoslaganda, China Southern Airlines eng katta parkga, eng katta ichki yoʻnalishlar tarmogʻiga va eng yuqori parvoz chastotasiga ega. 2012-yilda aviakompaniya 86 000 000 dan ortiq yoʻlovchini tashidi va shu bilan dunyoda 3-oʻrinni egalladi. right|thumb| China Southern Airlines kompaniyasining [[Airbus A320|Airbus A321-200 samolyoti Shin-Chitose aeroportida.]] right|thumb| China Southern Airlines kompaniyasining [[Boeing 777|Boeing 777-200 samolyoti Kansay aeroportida, Osaka, Yaponiya]] thumb| Xitoyning janubiy aviakompaniyasining bosh qarorgohi Aviakompaniya China Southern Air Holding (50,3%), shuningdek, Gonkong va chet eldan xususiy investorlarga (H aksiyadorlari) (26,84%), shuningdek, xususiy xitoylik investorlarga (A aksiyadorlari) (22,86%) tegishli hisoblanadi. 2013-yil mart oyi holatiga koʻra, aviakompaniya 80 000 dan ortiq kishini ish bilan taʼminlagan. 2007-yilda China Southern Airlines yoʻlovchilar soni boʻyicha All Nippon Airways va Japan Airlines kompaniyalarini ortda qoldirib, Osiyoning eng yirik yoʻlovchi tashuvchisiga aylandi. Bu, shuningdek, eng yirik aviatashuvchilar (chegirmali aviakompaniyalar bundan mustasno) orasida flot hajmi boʻyicha Osiyodagi eng tez rivojlanayotgan aviakompaniya hisoblanadi. Bundan tashqari, aviakompaniya Pekin va Guanchjoudagi markazlardan xalqaro yoʻnalishlar tarmogʻini sezilarli darajada kengaytirishni rejalashtirmoqda.
Pearl S. Buck
Meros
1973-yilda Bak Milliy ayollar shon-sharaf zaliga kiritildi. Bak 1983-yilda Amerika Qoʻshma Shtatlari pochta xizmati tomonidan chiqarilgan 5¢ Buyuk Amerikaliklar seriyasidagi pochta markasi bilan taqdirlangan 1999-yilda u Milliy Ayollar tarixi loyihasi tomonidan Ayollar tarixi oyligi faxriysi etib tayinlangan.
China Southern Airlines
Tarix
2004-yil 28-avgustda aviakompaniya SkyTeam alyansi bilan oʻzaro anglashuv memorandumini imzoladi. 2007-yil 15-noyabrda China Southern Airlines rasmiy ravishda SkyTeam alyansining 11-toʻliq aʼzosi boʻldi va global aviatashuvchilar ittifoqiga qoʻshilgan birinchi qʼitalar ora Xitoy aviakompaniyasiga aylandi. 2019-yil 1-yanvardan boshlab SkyTeam alyansidan chiqishini eʼlon qildi.
Pearl S. Buck
Meros
Pearl Bakning qogʻozlari va adabiy qoʻlyozmalari hozirda Pearl S. Buck International va Gʻarbiy Virjiniya va mintaqaviy tarix markazida saqlanadi.
China Southern Airlines
Tarix
2011-yilda China Southern Airines eng nufuzli SkyTrax reyting agentligi maʼlumotlariga koʻra, toʻrt yulduzli aviakompaniya unvonini oldi.
Moliyaviy koʻrsatkichlar
2008-09 moliyaviy yilida kompaniya 4,8 milliard yuan (700 million dollar) miqdorida sof zarar koʻrdi.
Pearl S. Buck
Biografiyalar
thumb| Pearl Bak (1938)
China Southern Airlines
Yoʻnalishlar
alt=|center|thumb|700x700px|China Southern Airlines yo'nalishlari xaritasi：{{legend|#204a87|Materik Xitoy}}{{legend|#729fcf|Xalqaro yoʻnalishlar}} thumb|China Southern Airlines aviakompaniyasi [[Airbus A330-200 2011-yilda Amsterdam Schiphol aeroportiga qisqa finalda]] thumb|  China Southern Airlines aviakompaniyasining [[Airbus A350-900 samolyoti 2019-yilda Shanxay Xongqiao xalqaro aeroportiga qoʻndi.]] thumb|China Southern Airlines [[Boeing 787-8 Dreamliner Xitrou aeroportiga yetib keldi (2015)]]
Pearl S. Buck
Shaxsiy qisqa hikoyalar
ʻʻNashr qilinmagan hikoyalarʻʻ
ʻʻ Nashr qilinmagan hikoyalar, sanasi yoʻqʻʻ
China Southern Airlines
Yoʻnalishlar
China Southern Airlines butun dunyo boʻylab 35 mamlakatda 193 ta yoʻnalishga xizmat koʻrsatadi. U ichki bozorda asosiy markazlari bilan Pekin Daxing xalqaro aeroporti va Guanchjou Bayyun xalqaro aeroporti ikkilamchi markazlari bilan Shanxay Pudong xalqaro aeroporti, Chongqing Jiangbei xalqaro aeroporti va Urumchi Divopu xalqaro aeroporti, boshqa katta shaharlar Changchun, Changsha, Dalian, Shenyang, Shenzhen  , Uxan va Chjenchjou  dagi boshqa markaziy shaharlar bilan ichki bozorda kuchli ishtirok etadi. Aviakompaniya ichki bozor salohiyatidan foydalanish uchun Chongqing va Ürümchini markaz sifatida rivojlantirishni davom ettirishni rejalashtirmoqda.
China Southern oʻzining Guanchjou markazidan kuniga 485 ta reysni va Pekin markazidan 221 ta reysni taklif qiladi. Aviakompaniya 65 ta xalqaro yoʻnalishlarga xizmat koʻrsatishni taqdim etadi. Koʻpgina xalqaro reyslar Guanchjouni dunyo shaharlari bilan bogʻlaydi. Shuningdek, Pekin, Shanxay, Ürümchi (ayniqsa, Markaziy Osiyo va Yaqin Sharq) va Dalian (Yaponiya, Janubiy Koreya va Rossiya) orqali koʻplab xalqaro reyslar amalga oshiriladi. China Southern Airlines Janubi-Sharqiy Osiyoga keng qamrovli tarmoqni rivojlantirdi va Avstraliyadagi eng yirik aviakompaniyaga aylandi. China Southern shuningdek, Afrika va Janubiy Amerika bozorlariga kengayishni, shuningdek, bozorlarni yanada kengaytirishni koʻrib chiqmoqda.
Pearl S. Buck
Shaxsiy qisqa hikoyalar
ʻʻ Hikoyalar: Sana nomaʻlum ʻʻ
Muzeylar va tarixiy uylar
thumb| Pearl S. Bukning Lushan Pearl S. Buk Villasida oʻqishi Bir nechta tarixiy joylar Pearlning chuqur madaniyatli hayotidan artefaktlarni saqlash va namoyish qilish uchun ishlaydi:
China Southern Airlines
Alyans
ittifoqning materik Xitoydagi ishtirokini kengaytirish rejalashtirilmoqda.
2018-yil 24-dekabrda China Southern Airlines kompaniyasi SkyTeam aʼzoligini 2019-yil 1-yanvarda toʻxtatishi hamda China Eastern va [[Delta Air Lines|Delta] bilan hamkorlikni toʻxtatishi haqida rasmiy bayonot berdi. ].
Parvozlar
2007-yil 10-sentabrda China Southern Airlines 2008 va 2009-yillarda Yevropa va Shimoliy Amerikaga yangi kundalik reyslar ochilishini eʼlon qildi, jumladan Pekin - Nyuark (2008-yil iyulidan), Guanchjou - Moskva (2008-yil oktabr), Pekin - Detroyt (2009-yil mart).), Pekin-London (2009-yil mart), Guanchjou-Vankuver (2009-yil iyul) . Norasmiy maʼlumotlarga koʻra, China Southern Airlines aviakompaniyasi ham 2008-yilning oktabr oyidan Rigaga muntazam reyslarni ochishni koʻrib chiqmoqda. China Southern Airlines ham haftasiga ikki marta Guanchjoudan Los-Anjelesga parvoz qiladi va Guanchjou-Pekin-Amsterdam reysi 11-yildan beri ishlaydi. Guanchjoudan Parijga ham reyslar mavjud. China Southern Airlines aviakompaniyasi yangi Airbus A380 va Boeing 787 Dreamliner samolyotlariga yangi yoʻnalishlarda parvoz qilish uchun buyurtma berilganini e’lon qildi. Oʻshandan beri samolyotlarni etkazib berishdagi kechikishlar haqida maʼlum boʻldi, biroq aviakompaniya yangi yoʻnalishlarni ochish rejalariga hech qanday tuzatishlar kiritilgani haqida xabar bermadi.
2010-yil noyabr oyi boshidan beri aviakompaniya Urumchidagi tranzit bekati bilan Guanchjou-Moskva yoʻnalishi boʻyicha kunlik reysni yoʻlga qoʻydi. 2010-yil oxirida Guanchjoudan Sidney va Melburnga kunlik reyslar yoʻlga qoʻyildi. 2012-yil aprel oyida China Southern Airlines Yangi Zelandiyaga toʻgʻridan-toʻgʻri aviaqatnovni yoʻlga qoʻydi va har kuni Guanchjoudan Oklendga parvoz qildi.
2012-yil 6-iyun kuni aviakompaniya Guanchjoudan Londonga yangi reysni ishga tushirdi.
2013-yil 19-iyundan boshlab China Southern Airlines Airbus A-330 samolyotida Guanchjou-Moskva yoʻnalishi boʻyicha toʻgʻridan-toʻgʻri toʻxtovsiz parvozlarni amalga oshirishni boshlaydi.
Codeshare shartnomalari
China Southern Airlines aviakompaniyasi quyidagi aviakompaniyalar bilan kodshering shartnomalariga ega:
Flot
thumb| Janubiy Xitoyning Boeing 777-300ER thumb| Boeing 787-9 Xitoy janubi thumb| Boeing 787-9 Xitoy janubi 2021-yil iyul oyida China Southern Airlines floti oʻrtacha yoshi 7,9 yil boʻlgan 629 ta samolyotdan iborat edi:
yuk floti
China Southern Airlines aviakompaniyasining yuk boʻlimi, China Southern Cargo, AQSh, Yevropa va Osiyoga parvozlarni amalga oshiradi.
China Southern Cargo
thumb|China Southern Cargo [[Boeing 777F samolyoti 2010-yilda Frankfurt aeroportiga qoʻndi.]] thumb|China Southern Cargo [[Boeing 747-400F Amsterdam Schiphol aeroporti]] China Southern Cargo - China Southern Airlines kompaniyasining yuk shoʼba korxonasi. Yuk aviakompaniyasi materik Xitoy va Shimoliy Amerika, Yevropa va Avstraliya o'rtasida xizmat ko'rsatadi, bu erda Amsterdam, Ankorij, Chikago, Frankfurt, Los-Anjeles, Vankuver, Vena va London Stansted kabi yoʻnalishlarga Shanxay xalqaro aeroporti Guanchjou, Pudongdagi asosiy markazidan xizmat koʻrsatiladi. Yuk boʻyicha shoʻba korxonasi SkyTeam Cargo ittifoqiga 2010-yil noyabr oyida qoʻshilgan va aviakompaniya SkyTeamdan chiqqanidan keyin 2019-yil 1-yanvarda oʻz faoliyatini tark etgan.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Myles Turner
Myles Christian Turner (talaffuzi: Mayls Kristian Turner) (1996-yil 24-martda tug'ilgan) - Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining (NBA) Indiana Peysers jamoasi uchun amerikalik professional basketbolchi. Myles Turner 2015-yilgi NBA loyihasi uchun e'lon qilishdan oldin va Peysers tomonidan 11-chi umumiy tanlov bilan tanlanganidan oldin Texas Longhorns uchun bir mavsum o'ynadi.
Yoshlik yillari
Turner Bedfordda (Texas) ota-onasi Devid va Meri Turnerda tugʻilgan va olti yoshida basketbol oʻynay boshlagan. Myles Turner Markaziy oʻrta maktabda oʻqigan. Birinchi kursda boʻyi 6 ft boʻlgan, Myles Turner jamoasini 27ta gʻalabaga olib kelgan.
Oliy maktab faoliyati
Oʻzining yoshligida, toʻliq tuzalganidan soʻng, Turner har bir oʻyinda oʻrtacha 15,7 ball, 12,87 ribaund va 8,64 blok toʻpladi. Bu Trinityni 17-13 rekordga olib chiqdi va 10 yil ichida birinchi marta va maktab tarixida faqat toʻqqizinchi marta davlat pley-offiga chiqdi.Bu 1968-yilda maktab tashkil etilganidan beri davom etadi. Shuningdek, Myles Turner oltita tripl-dublni ham amalga oshirdi.
2013-yilgi AAU yozgi davri davomida Turner oʻzining yuqori ishlab chiqarish darajasini saqlab qoldi va oʻzining Texas Select jamoasini 2013-yilgi Jayhawk Invitational musobaqasida Big 12 maktablarining koʻpchiligidan murabbiylar oldida unvonga olib keldi.
Turner oʻzining katta yiliga kirib, butun mamlakat boʻylab e'tiborni oʻziga jalb qila boshladi va oʻzining atletikasi, toʻp bilan muomala qilish, otish qobiliyati va balandligidagi odam uchun tabiiy zarbalarni toʻsib qoʻyish qobiliyati uchun juda talab qilinadigan ishga aylandi. Myles Turner oʻzining oʻrta maktabdagi faoliyatini 18,1 ochko, 12,2 ribaund, 3,5 assist va 6,8 blok bilan yakunlab, troyanlarni 24-7 rekordga olib chiqdi.
Turner oʻzining katta kursini tugatgandan soʻng, soʻnggi talablarga javob bermagan, eng soʻngi talablardan biri boʻldi. Myles Turner koʻplab saytlar, jumladan Rivals.com va yana bir qancha kollej basketbol tahlilchilari tomonidan besh yulduzli istiqbolga ega boʻlgan, shuningdek, Jahlil Okafor ortidagi mamlakatda 2-oʻrindagi markaz hisoblanadi. Dastlab 2013-yilning kuzida oʻzining katta kursiga kirgan Turner allaqachon 60 ta turli takliflarni toʻplagan edi, ammo uning katta yiliga kelib, roʻyxat Texas, Kanzas, Duke, Arizona, Kentukki, Ogayo shtati va Oklaxoma shtatiga qisqartirildi. 2014-yil 30-aprelda ESPNU -ning Recruiting Insider -da jonli efirda Turner Texas universitetida basketbol oʻynash majburiyatini rasman e’lon qildi.
Turner 2014-yilgi McDonald's All-American Boys Gameda ishtirok etdi, unda Myles Turner yetti ochko va yetti ribaund qayd etdi. U, shuningdek, 2014-yilgi FIBA Americas Under-18 chempionatida Qoʻshma Shtatlarni himoya qilib, mamlakatga oltin medalni qoʻlga kiritishda yordam berdi.
Kollejdagi faoliyati
2015-yil 30-mart kuni Turner NBA loyihasiga kirishni eʼlon qildi va oʻzining soʻnggi uch yillik kollej huquqidan voz kechdi. 2015-yil iyun oyida Turner shunday dedi: "Qaror unchalik qiyin emas edi, chunki men juda yuqori lavozimda tanlanishimni bilardim, shuning uchun bu mening borish imkoniyatim ekanligini bilardim".
Indiana Peysers (2015-yildan hozirgi kungacha)
Turner Indiana Peysers tomonidan 2015-yilgi NBA loyihasida 11-chi umumiy tanlov bilan tanlangan. Myles Turner chap bosh barmogʻidagi sinishni tiklash uchun operatsiya qilinganidan soʻng, yangi mavsumning 13-noyabridan 28-dekabriga qadar 21 oʻyinni oʻtkazib yubordi. 2016-yilning 22-yanvarida Myles Turner “Golden Steyt Uorriors”ga 122–110 hisobida magʻlub boʻlib, oʻsha paytdagi eng yuqori 31 ochkoni qoʻlga kiritdi. 3-mart kuni Myles Turner Sharqiy birinchi yil o'yinchilari orasida oy davomida gol urish (13,4 nuqta), ribaund (6,6 zarba) va daqiqalar (29,8 mpg) bo'yicha uchinchi o'rinni egallaganidan so'ng, fevral oyining Sharqiy konferensiya oyining eng yaxshi basketbolchisideb topildi. 24-mart kuni Myles Turner Nyu-Orlean Pelikans ustidan 92-84 hisobida gʻalaba qozonib, 24 ochko va faoliyatidagi eng yuqori 16 ribaundni qayd etdi. Turner Peysersga 45-37 rekordi bilan Sharqiy konferensiyada yettinchi raqam sifatida pley- offga chiqishga yordam berdi, Myles Turner yerda birinchi turda Toronto Raptorsga 4-3 hisobida yutqazdi. Mavsum oxirida Myles Turner NBA All-Rookie Ikkinchi jamoasi unvoniga sazovor bo'ldi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d9/Myles_Turner_dunk.jpg/220px-Myles_Turner_dunk.jpg|thumb| Turner 2017-yilda Peysers uchun danking 2016-yil 26-oktyabrda Peysersning mavsum ochilish uchrashuvida Turner Dallas Mavericks ustidan 130-121 qoʻshimcha vaqtda gʻalaba qozonib, 30 ochko va 16 ta ribaundni qayd etdi. 15-dekabr kuni Myles Turner Nyu-Orlean Pelikansga 102-95 hisobida yutqazib, 26 ochko toʻpladi. 26-mart kuni Myles Turner 17 ochkoga ega boʻldi va Filadelfiya 76ers ustidan 107-94 hisobida gʻalaba qozonib, 16 ribaund bilan faoliyatidagi rekordini oʻrnatdi.
2017—2018 yilgi mavsum boshlanishidan oldin Turner jamoa sardori etib saylandi. 2017-yil 18-oktyabrda Peysersning mavsum ochilishida Turner Bruklin Nets ustidan 140–131 hisobida gʻalaba qozonib, 21 ochko va 14 ribaundga ega edi. Myles Turner miya chayqalishi tufayli keyingi sakkizta oʻyinni oʻtkazib yubordi. 19-noyabr kuni Myles Turner Mayami Xitga qarshi oʻyinda mavsumdagi eng yuqori 25 ochkoni qoʻlga kiritdi. Turner yanvar oyida oʻng tirsagidan jarohat olib, toʻqqizta oʻyinni oʻtkazib yubordi. 13-mart kuni Myles Turner Filadelfiya 76ersga qarshi oʻyinda 25 ochko jamgʻarib, mavsumdagi eng yuqori natijani qayd etdi.
2018-yil 15-oktyabrda Turner Peysers bilan toʻrt yillik 72 million dollarlik shartnomani uzaytirdi. 29-oktyabr kuni Portlend Trail Bleyzersga 103–93 hisobida magʻlub boʻlganida, Turner franchayzing NBA martaba roʻyxatida sakkizinchi oʻrinni egallagan Jeyms Edvardsni (391) bogʻlash uchun uchta blokka ega boʻldi. 10-dekabr kuni Myles Turner Vashington Wizards ustidan 109-101 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinda 26 ochko va 12 ribaund bilan oʻsha mavsumdagi eng yuqori natijani qayd etdi. 23-dekabr kuni Myles Turner sehrgarlar ustidan 105-89 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinda 18 ochko va faoliyatidagi eng yuqori koʻrsatkich 17 ta ribaundga ega boʻldi. 5-mart kuni Myles Turner Chikago Bullz ustidan 105-96 hisobida gʻalaba qozonib, oʻsha paytdagi faoliyatidagi eng yuqori yetti blokni qayd etdi 18-mart kuni Myles Turner Trail Blazersga 106-98 hisobida yutqazib, mavsumdagi eng yuqori 28 ochkoni qoʻlga kiritdi.
2020-yil 25-fevralda Turner “Sharlott Hornets” ustidan 119–80 hisobida gʻalaba qozonib, faoliyatidagi eng yuqori sakkiz blokni qayd etdi.
2020-yil 22-dekabrda Peysersning mavsum ochilishida Turner Nyu-York Niks ustidan 121–107 hisobida gʻalaba qozonib, faoliyatidagi eng yuqori sakkiz blokni qayd etdi. 2021-yil 6-yanvarda Myles Turner Xyuston Rockets ustidan 114-107 hisobida gʻalaba qozongan holda yana sakkizta blokni qayd etdi. Turner mavsumni har bir oʻyinda 3,4 blok toʻplash bilan ligada yetakchilik qilgan.
2021-yil 22-oktyabrda Turner Vashington Wizardsga qoʻshimcha vaqtda 134–135 hisobida magʻlub boʻlib, beshta uch ochkolik, 10 ta ribaund va uchta blok bilan faoliyatidagi eng yuqori 40 ochkoni qayd etdi. 4-noyabr kuni Turner Nyu-York Niksga qarshi 111-98 hisobida gʻalaba qozonib, faoliyatidagi eng yuqori 7 ta 3 ochkolik va 13 ta ribaundni qayd etib, 25 ochko toʻpladi. 2022-yil 28-yanvarda Myles Turner chap oyogʻidagi stress reaksiyasi tufayli kamida ikki haftaga safdan chiqdi. 10-fevral kuni Myles Turner All-Star tanaffusida yopildi. 23-fevral kuni Turner yana bir necha haftaga safdan chiqdi. 28-mart kuni Myles Turner mavsumning qolgan qismiga safdan chiqdi.
Shaxsiy hayoti
Oʻz vaqtida Turner Lego toʻplamlarini yasashni va yoga bilan shugʻullanishni yaxshi koʻradi.
Dashtobod
Dashtobod — Jizzax viloyati Zomin tumanidagi shahar (1974). 1937 yilgacha Qoratepa qishlogʻi, 1937—74 yillarda Obrucheve shahar posyolkasi, 1974-yildan 1996 yilgacha Ulyanova, oʻsha yildan Dashtobod nomi bilan yuritilgan. Viloyat markazi Jizzax sh.dan 50 km. Tumanning shimoli-sharqiy qismida, Turkiston tizmasining shim. togʻ oldi bilan Mirzachoʻl oraligʻidagi qad. karvon yoʻlida joylashgan. Aholisi 25 ming kishi (2000). Shaharda paxta tozalash zdi, un kombinati, devor qoplama materiallari, lak-boʻyoq, qurilish, avtotransport korxonalari, notoʻqima mato tayyorlash firmasi, dehqon bozori, savdo, maishiy xizmat koʻrsatish shoxobchalari, mehmonxonalar, 5 umumiy taʼlim, sport maktablari, kasalxona, tugʻruqxona, sport majmuasi bor. Dashtoboddan Toshkent — Sa-marqand temir yoʻl va Katta Oʻzbekiston trakti kabi magistral yoʻllar oʻtgan. Zomin—Dashtobod suv kuvuri qurilgan.
Quba xonlıgı
thumb|Quba xonlıgı, 1806 Quba xonlıgı (Quba xanlığı) — XVIII asrning oʻrtalarida tashkil etilgan Ozarbayjon xonliklaridan biri.
Quba xonlıgı Ozarbayjonning shimoliy-gʻarbida joylashgan. 18-asrning birinchi yarmida hozirgi Quba, Davachi, Qusar, Xachmaz, Xızı va Siyazan rayonlarınıng hududi Quba xonlıgı tarkibida boʻlgan. Dastlab bu xonlikning markazi Xudat shahri boʻlib, keyinchalik Quba xonı Huseynali Qubanı oʻz xonligi markaziga aylantirdi va qarorgohini Qubaga koʻchirdi. Quba xonlıgınıng eng mashhur hurmdorlaridan boʻlgan Fatali xon Ozarbayjonning parokanda xonliklarini birlashtirib markazlashgan davlat barpo etdi. U Darbanddan Lankaranaga qadar boʻlgan Ozarbayjonning butun shimoliy-sharqiy qismini oʻziga boʻysunturdi. Oʻsha davrda yahudiylar Qubaya, Qudyaldaryosining soʻl sahilini oʻziga maskan etganlar. Ilgari Yahudiy Slobodası deb nomlangan bu manzilgoh 1926- yildan Qırmızı Qasaba deb atalgan.
Dogʻıston xonları Quba xonlıgı uchun hamisha shimol tarafdan xavf solib turgan. Rossiya uchun ham Kavkaz va Kavkazortini geosiyosiy jihatdan idora etish jarayonida Quba xonlıgınıng chegaralarini nazorat qilish ancha mushkullashdi. 19 asrning boshlarida (1813-yil) Quba xonlıgı Rossiya imperiyası tarkibiga kiritildi.
Dayaklar
thumb|Dayaklar, 2008 Dayaklar — Indoneziya, Malayziya va Bruneydagi xalqlar guruhi (ngadjular, klemantanlar, ibanlar, kenyalar va b.), Kalimantan o.ning tubjoy aholisi. 3,7 mln. kishi (1990-yillar oʻrtalari). Indonez guruhiga mansub tillarda soʻzlashadi. Anʼanaviy diniy eʼtiqodlarga amal qilishadi. Xristianlar va musulmon sunniylar bor. D.ning deyarli barchasi qoʻl mehnatiga asoslangan dehqonchilik bilan mashgʻul. Ovchilik, baliqchilik va terimchilik oʻtroq D.da qoʻshimcha mashgʻulot sanaladi. D.ning qishloqlari, asosan, daryo qirgʻogʻining sayoz joylarida joylashgan. 100—500 aholiga moʻljallangan qishloqlarda 50 tagacha oila yashaydigan anʼanaviy uzun uylar bilan bir qatorda 1—5 oila uchun qurilgan uylar ham bor. D.ning ayollari bilan bir qatorda erkaklari ham be-zak buyumlariga oʻch. D. orasida tishlarni qoraytirish va arralatish, shuningdek, badanga turli rasmlar solish (tatuirovka) keng tarqalgan. 19-asr oxirigacha "kalla ovi" udum boʻlgan.
Daqyonus
Daqyonus, Daqqiyunus — qad. Rim imperatori Diokletian (boshqa bir manbalarga koʻra Detsiy) ismini musulmon Sharqida keng tarqalgan rivoyatlar (xususan, "Ashobu Kahf") da sharqona atalishi. Markaziy Osiyoda arablar istilosiga qadar mavjud boʻlgan shahar harobalari, tangalar va b.ni qad.ligini anglatish uchun "D.dan qolgan" degan ibora ishlatilgan. Xorazm viloyatida joylashgan bir qator qad. shaharlarga hozirgacha afsonaviy shoh — Daqqiyunus asos solgan deb nisbat berishadi.
Tokarlik stanogi
Tokarlik stanogi - 1) mashinasozlikda — asosan, doiraviy sirtli buyumlarga yoʻnib ishlov beradigan stanok; metall kesish stanoklarining asosiy guruhini tashkil qiladi. Tokarlik stanogi yordamida sirtlarni yoʻnish, sirtlarda ichki va tashqi rezbalar ochish, parmalash, zenkerlash (parmalangan teshiklarga tozalab ishlov berish), teshiklarni yoʻnib kengaytirish, plashka hamda metchiklar bilan rezba ochish, bir-biriga ishqalab moslash mumkin. Asosiy harakatni zagotovka (xomaki detal), qoʻshimcha harakatni kesuvchi asbob — keskich bajaradi. Zagotovka povolokli, kulachokli, gidravlik yoki pnevmatik patron orqali stanok shpindelidan aylanadi; shpindel esa tezliklar qutisidan harakatlanadi. Keskich supportning salazkasi bilan birgalikda surish validan yoki surish vintidan (rezba ochishda) suriladi. Surish vali va surish vinti Tokarlik stanogining surishlar mexanizmidan aylanadi. Tokarlik stanogining markazlovchi, rezba ochish, tokarlikrevolver (aylanma kallakli), bir shpindelli va koʻp shpindelli karusel (shpindeli tik joilashgan), koʻp keskichli va boshqa turlari bor.
Tokarlik stanogi oddiy, universal, raqamli dastur boʻyicha boshqariladigan avtomat va yarim avtomat turlarga xam boʻlinadi. Oddiy va universal Tokarlik stanogilar detallarni donalab va kichik seriyalab ishlab chiqarish.da, avtomat va yarim avtomat Tokarlik stanogilar koʻplab (koʻp seriyalab) ishlab chiqarish.da qoʻllanadi. Tokarlik stanogining asosiy qismlari: qirindi va sovituvchi suyuqlik toʻplanadigan togʻorasimon tub; stanina, support va ketingi babka (qoʻzgʻaluvchan) hamda ularni yoʻnaltirgich; shpindel va tezliklar kutisi joilashgan qoʻzalmas old babka; uzatmalar qutisi; fartuk; support; karetka; koʻndalang salazkalar; keskich oʻrnatiladigan burilma qism; elekr dvigatel. Karetka va koʻndalang salazkalar qoʻlda yoki avtomatik tarzda suriladi. Tokarlik stanogining elektr dvigateli bir yoki koʻp tezlikli asinxron dvigateldan iborat. Baʼzan, boshqa yuritmalar (mas., gidravlik yuritmalar) ham qoʻllanishi mumkin. Hozir yirik korxonalarda, asosan, dusturli avtomat va yarim avtomat Tokarlik stanogilari ishlatiladi (qarang Karusel stanok, Revolver stanok); 2) yogʻochga ishlov berish stanogi qam xuddi metallga ishlov berish stanogiga oʻxshaydi. Unda aylanma sirtli yogoch buyumlarga yoʻnib ishlov beriladi. Uning buyum markazga mahkamlanadigan va yon tomoniga mahkamlanadigan turlari bor.
Gujō (Gifu)
right|thumb| Gujō shahar hokimiyati shaharchasi Yaponiyaning Gifu yerida joylashgan. 1-fevral, 2019-yil holatiga koʻra, shaharning taxminiy aholisi 41.858 kishini tashkil etgan. Shaharning umumiy maydoni 851,21 kvadrat kilometr (328,65 mi²) edi. 2004-yilgacha mustaqil shaharning bir qismi boʻlgan Gujo Xachiman oʻzining yirik yozgi bon odori festivali Gujo Odori bilan mashhur.
Geografiyasi
Gujō, Gifu prefekturasining gʻarbiy markazida joylashgan. Nagara daryosining boshi shaharda joylashgan.
Suv yoʻllari
Gujō suv yoʻllari 17-asrda boʻlgani kabi ishlaydi. Kanallar va favvoralar hali ham guruch, sabzavot va kir yuvish uchun ishlatiladi. Shahar aholisi kanallarni toza va suvni ham toza saqlash uchun hamkorlik qiladi.
Gujō uchta yirik tez oqadigan daryolar uchrashadigan vodiyda: Yoshida, Nagara va Kodara boʻyida joylashgan. Shahardagi har bir joʻmrakdan toza mineral suv oqadi. Mahalliy ayu, soba va sake ularning taʼmi uchun suvga bogʻliq. Ushbu amaliyot asrlar davomida saqlanib kelgan va barcha uy xoʻjaliklarining toza suvdan foydalanishini taʼminlaydi.
Iqlimi
Shahar issiq va nam yoz bilan ajralib turadigan iqlimga ega va qishi illiq haroratda (KBB). Gujōdagi oʻrtacha yillik harorati 12.8 C ga teng, yanvar oyida esa eng past boʻlib, 0.8 C atrofida, avgustda esa 25.3 C boʻladi.
Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, soʻnggi 50 yil ichida Gujō aholisi barqaror ravishda kamaygan.
Tarixi
Tarixiy jihatdan Gujō atrofidagi hudud sobiq Mino viloyatining bir qismi boʻlgan. Edo davrida, hududning koʻp qismi Tokugava syogunatligi ostidagi Gujō domenining nazorati ostida edi. Meydzi restavratsiyasidan keyingi kadastr islohotlari davomida hudud Gifu, Gujō tumaniga tashkil etildi. Hachiman shahri 1889-yil 1-iyulda zamonaviy munitsipalitetlar tizimining tashkil etilishi bilan tashkil etilgan. Zamonaviy Gujō shahri 2004-yil 1-martda Hachiman, Shirotori va Yamato shaharlari hamda Meiho, Minami, Takasu va Vara qishloqlarining (barchasi Gujo tumanidan) birlashishi natijasida tashkil etilgan.
Taʼlimi
Gujō shahar hukumati tomonidan boshqariladigan 22 ta davlat boshlangʻich maktablari va sakkizta davlat oʻrta maktablari va Gifu prefekturasi taʼlim Kengashi tomonidan boshqariladigan ikkita davlat oʻrta maktablari mavjud.
Avtomobil yoʻli
right|thumb|234x234px|Gujō Odori
Gujō Odori
Raqs festivali boʻlgan „Gujō Odori“ — 400 yil oldin boshlangan va bugungi kunda ham davom etmoqda. Avgust oyining oʻrtalarida Obonning toʻrt kunida raqslar tun boʻyi davom etadi. Raqslar Kiotoning Gion festivali bilan bir kechada boshlanadi va 30 kecha davom etadi. Ular Yasaka ibodatxonasidan boshlanib, har kecha boshqa ziyoratgohga koʻchib oʻtishadi. Tinglovchilar sahna atrofida raqsga tushish orqali qatnashadilar. Urabon paytida (13-avgustdan 16-avgustgacha) raqs ertalab soat 5 gacha davom etadi. Odori uchun shaharga 20000 dan ortiq mehmon keladi.
Ryan Jackson
Ryan Oliver Jackson (1990-yil 31-iyulda tugʻilgan) — ingliz professional futbolchisi, „Cheltenham Town“ jamoasining oʻng qanot himoyachisi.
Jackson 2008-yilda Wimbledon jamoasiga qoʻshildi. U Football Leaguedagi debyutini 2011-yilda AFC Wimbledon safida oʻtkazdi. 2012-yilda Wimbledon tomonidan erkin agent sifatida qoʻyib yuborilgandan soʻng, Macclesfield Town bilan shartnoma imzoladi. Bir yil oʻtgach, u League Two klubi „Newport County“ jamoasiga qoʻshildi va u yerda 63 ta oʻyinda maydonga tushdi.
Jackson 2013-yilda ikkita oʻyinda maydonga tushib, England C jamoasi sharafini himoya qilgan.
AFC Wimbledon
Londonning Streatham shahrida tugʻilgan. Jackson 2008-yilda AFC Wimbledon zaxira jamoasiga qoʻshildi va 2009-10-yilgi mavsumining soʻnggi bosqichlarida asosiy jamoaga oʻtdi. 2010-yilning 3-aprelida u zaxiradan maydonga tushdi. U 2010-11-yilgi mavsumda barcha musobaqalarda 42 oʻyinda maydonga tushdi va „Mansfield Town“ va „Hayes & Yeading United“ga qarshi oʻyinlarda gollar urdi.
Macclesfield Town
2012-yilning 7-iyunida Jackson Mansfield Town bilan bir yillik shartnoma imzoladi. U 2012-yilning 10-avgustida debyut oʻyinini oʻtkazdi. U 2012-yil 6-noyabrda Tamworth jamoasiga qarshi oʻz uyidagi oʻyinda maydonga tushib, gol urgan.
Newport County
2013-yilning yozida Newport County bilan ikki hafta mashgʻulot oʻtkazganidan soʻng, 2013-yilning 1-avgustida League Two klubi bilan shartnoma imzoladi.
Euan Murray
Euan Murray  (1994-yil 20-yanvarda tugʻilgan) — shotlandiyalik futbolchi. Euan Murray „Hartlepool United“ futbol klubida himoyachi sifatida oʻynaydi. Murray oʻzining futbolchilik faoliyatini "Motherwell' futbol klubida boshlagan edi. Euan Murray faoliyati davomida „Arbroath“, „Clyde“, „Stenhousemuir“, „Raith Rovers“, „Dunfermline Athletic“, „Kilmarnock“, „Barrow“, „Southport“ va „Western United“ futbol klublarida oʻynagan.
Ryan Jackson
Gillingham
2015-yil may oyida Jackson Newportda yangi shartnoma taklifini rad etdi va League One jamoasi Gillingham bilan ikki yillik shartnoma imzoladi. 2015-yilning 8-avgustida u oʻz maydonida "Sheffield United "ga qarshi oʻyinda (4:0) debyut qildi.
Tselinnoye (Tselinniy qishloq okrugi)
Aholi
1999-yilda qishloq aholisi 1017 kishi (486 erkak va 531 ayol) edi. 2009 yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqda 1123 kishi (537 erkak va 586 ayol) yashagan.
Ryan Jackson
Colchester United
2017-yilning 30-iyunida Jackson ikki yillik shartnoma asosida Colchester Unitedga qoʻshilish uchun League Twoga qaytishga rozi boʻldi. U Colchester Uniteddagi debyutini 5-avgust kuni Accrington Stanley jamoasiga qarshi oʻtkazdi.
Euan Murray
Faoliyati
Murray „Motherwell“ futbol klubining akademiyasida tarbiyalangan. Keyinchalik, Murray 2013-yilning 9-noyabrida „Motherwell“ futbol klubining asosiy jamoasi safiga qabul qilingan. Euan Murray klub safidagi ilk oʻyinini „Dundee United“ futbol klubiga qarshi oʻyinda (4:0) oʻtkazgan.
2013—2014-yilgi mavsum oxirida „Motherwell“ futbol klubini tark etgan Murray 2014-yilning 19-sentyabrida Shotlandiya Ikkinchi ligasi vakili „Clyde“ futbol klubi bilan shartnoma imzolagan. 2014-yil 23-dekabrda Euan Murray „Clyde“ futbol klubini tark etgan. Bundan keyin, 2015-yilda Euan Murray Solomon orollaridagi „Western United“ futbol klubi bilan shartnoma imzolashga muvaffaq boʻlgan.
Ryan Jackson
Gillinghamga qaytish
2020-yil 31-iyulda Jackson yana Gillingham bilan shartnoma imzolaganini eʼlon qilindi. League Twoga tushib ketganidan soʻng, Jackson 2021-22-yilgi mavsum oxirida erkin agentga aylandi.
Euan Murray
Faoliyati
Keyinchalik Euan Murray Shotlandiyaga qaytib, 2015-yilning 8-iyulida „Stenhousemuir“ futbol klubi bilan shartnoma imzolagan. 2016-yilning 22-iyulida Euan Murray Angliya milliy ligasi vakili „Barrow“ futbol klubi safiga qoʻshilgan. 2017-yil iyun oyida Shotlandiya Birinchi ligasi vakili „Raith Rovers“ futbol klubi tarkibiga qoʻshilish uchun klub maʼamuriyati bilan shartnoma imzolagan.
„Raith Rovers“ futbol klubi bilan ikki mavsum oʻynaganidan soʻng, Euan Murray 2019-yil iyun oyida „Dunfermline Athletic“ futbol jamoasi bilan shartnoma imzolagan. Murray 2021-yilning may oyida klub bilan imzolagan shartnoma muddati tugaganidan keyin klubni tark etgan. Keyinchalik Euan Murray yaqinda quyi ligaga tushib qolgan „Kilmarnock“ futbol klubi safiga bilan ikki yillik shartnoma asosida qoʻshilgan. Euan Murray klub safida barcha musobaqalarda 38 ta oʻyinda maydonga tushgan va klub bilan Shotlandiya chempionligini qoʻlga kiritgan.
2022-yil 24-iyunda Euan Murrayning „Kilmarnock“ futbol klubi bilan imzolagan shartnomasi oʻzaro kelishuvga koʻra bekor qilingan. Oʻsha kuniyoq Murrayning Ikkinchi liga vakili „Hartlepool United“ futbol klubi bilan shartnoma imzolagani eʼlon qilingan.
Xalqaro oʻyinlardagi faoliyati
Euan Murray 2012-yil aprel oyida Shotlandiyaning 18 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar milliy futbol terma jamoasi safida Serbiyaning 18 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar milliy futbol terma jamoasiga qarshi oʻyinda maydonga tushgan.
Ryan Jackson
Cheltenham Town
2022-yil iyul oyida Jackson Cheltenham Town bilan shartnoma imzoladi.
Niklas Backman
Niklas Alexander Backman (1988-yil 13-noyabrda tugʻilgan) — Shvetsiyalik sobiq professional futbolchi, markaziy himoyachi sifatida oʻynagan.
Ryan Jackson
Oʻyin uslubi
Jackson uzoq masofadan toʻpni jarima maydoniga yetkazib bera oluvchi oʻng qanot himoyachisi.
Niklas Backman
U 2005-yildan 2021-yilgacha boʻlgan faoliyati davomida Skiljebo SK, AIK, Dalian Aerbin va AGF klublarida oʻynagan. 2011 va 2014-yillar oraligʻida toʻliq xalqaro maydonga tushib, Shvetsiya terma jamoasi uchun oltita oʻyinda gʻalaba qozongan.
Jamoalardagi faoliyati
2021-yil 14-oktabrda 32 yoshli Beckmen boshidan oldingi jarohatlari alomatlarini boshdan kechirganidan so‘ng, futboldan ketishini eʼlon qilgan.
Xalqaro karyera
2011-yilning 19-yanvarida u Shvetsiya terma jamoasi safida Botsvana terma jamoasi ustidan mehmonda 2:1 hisobida gʻalaba qozongan terma jamoa tarkibida maydonga tushgan. U 2014-yilning 21-yanvarida Islandiya terma jamoasiga qarshi o‘rtoqlik o‘yinida 2:0 hisobida g‘alaba qozonib, 83-daqiqada Pontus Yanson o‘rniga maydonga tushgan holda o‘zining oltinchi va so‘nggi o‘yinini oʻtkazgan.
Yutuqlar
AIK
Saudiya Arabistonida ayollar huquqlari
Biroq Saudiya Arabistonidagi ayollar huquqlari xalqaro miqyosda bahs mavzusi boʻlib qolmoqda. Human Rights Watch va Xalqaro Amnistiya tashkilotiga koʻra, Saudiya Arabistonida ayollar soʻnggi islohotlarga qaramay, nikoh, oila va ajralish borasida kamsitishlarga duch kelishmoqda. Saudiya hukumati ayollar huquqlari faollari va harakatlarini nishonga olish va repressiya qilishda davom etmoqda.
Koʻzga koʻringan feministik harakatlar qatoriga „Women to Drive Movement“ va „Anti male-guardianship“ harakatlari kiradi. Ushbu harakatlar natijasida ayollar huquqlari sohasida sezilarli yutuqlarga erishilgan. Sunniy islomning hanbaliy va vahhobiy maktablari, Arabiston yarim orolidagi urf-odatlar, milliy va mahalliy qonunlar Saudiya Arabistonidagi ayollar huquqlariga taʼsir qiladi.
Reytinglar
Jahon Iqtisodiy Forumining „Global Gender Gap Report 2022“ hisobotida Saudiya Arabistoni 146 davlat orasida 127-oʻrinni egallagan. Jahon bankining 2021-yilgi „Ayollar, biznes va huquq“ indeksida Saudiya Arabistoni 100 balldan 80 ball toʻplagan, bu oʻrtacha global balldan yuqori hisoblanadi. Birlashgan Millatlar Tashkilotining Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengashi Saudiya Arabistonini 2018 — 2022-yillar uchun BMTning „Ayollar maqomi boʻyicha komissiyasi“ga saylagan va bu xalqaro hamjamiyat tomonidan keskin tanqid qilingan. Jahon banki maʼlumotlariga koʻra, Saudiya Arabistoni 2017 va 2020-yillar oraligʻida ayollar uchun mehnat sharoitlarini sezilarli darajada yaxshilagan boʻlib, harakatchanlik, jinsiy zoʻravonlik, pensiya va ish joyidagi huquqlarni, shu jumladan bandlik va kamsitishlarni himoya qilish masalalarini hal qilgan.
Paydo boʻlishi
Saudiya jamiyatidagi gender rollari mahalliy madaniyat va shariat talqinlaridan kelib chiqadi. Shariat qonuni yoki ilohiy iroda olimlar tomonidan Qur’on va hadislarni (Muhammad (s.a.v) ning hayoti haqidagi soʻzlar va hikoyalar) sharhlash orqali olinadi. Saudiya madaniyatida shariat qatʼiy sunniy Islom shakliga koʻra „Salaf“ (solaflar) yoki vahhobiylik yoʻli deb nomlanadi. Qonun asosan yozilmagan boʻlib, sudyalarga odatda qabila urf-odatlari foydasiga foydalanadigan muhim ixtiyoriy vakolatlar qoldiradi.
Bahslar
Turli xil talqinlar koʻpincha tortishuvlarga olib kelgan. Misol uchun, Makka viloyatining ezgulikni targʻib qilish va yomonlikdan saqlanish qoʻmitasi boshligʻi, mutavin (diniy politsiya) nomi bilan ham tanilgan Shayx Ahmad Qosim al-Gʻamdiy shariat ixtilat (jinslarni aralashtirish) taqiqlamasligini aytgan. Ayni paytda yana bir taniqli ulamo Shayx Abdul Rahmon al-Barrak ixtilat tarafdorlarini oʻldirish kerakligi haqida fatvo chiqargan.
Aksariyat saudiyaliklar islomni ayollar huquqlariga asosiy toʻsiq sifatida koʻrmaydilar. „Bu din emas, madaniyat“ deyiladi Saudiya xalqining keng tarqalgan gaplarida. Bir jurnalist ayolga koʻra, „Agar Qur’on biror bir mavzuga toʻxtalmaganida, ulamolar ehtiyotkorlik tarafida xatoga yoʻl qoʻyib, uni harom qiladilar. Ayollarga mashina haydashning taqiqlanishi eng yaxshi misoldir“ Sabria Javhar shunday dedi: „Agar barcha ayollarga Qur’on kafolat bergan huquqlar berilsa va qabila urf-odatlari bilan ayollar siqib qoʻyilmasa, Saudiya ayollari teng huquqqa egami yoki yoʻqmi degan masala kamayadi“.
Saudiyaliklar Islom kuchli ayollarga huquq berishini isbotlash uchun koʻpincha Muhammad (s.a.v) ning hayotiga murojaat qilishadi. Uning birinchi rafiqasi Xadicha kuchli tadbirkor ayol boʻlib, uni ishga joylashtirgan va oʻzi turmush qurishni taklif qilgan. Uning rafiqasi Oisha (r.a.) koʻplab hadis manbalarida Bassora jangida qoʻshinga qoʻmondonlik qilgan.
Huquqlarni amalga oshirish darajasi mintaqaga qarab farq qilishi mumkin: Jiddada nisbatan qonunlar yengil, Riyod va uning atrofidagi Saud xonadoninidan kelib chiqqan Najd viloyati esa qattiqroq anʼanalarga ega. Ayollarga mashina haydashini taqiqlovchi qonunlar odatda qishloq joylarda qoʻllanilmaydi. Vajeha al-Huvayder kabi faollar saudiyalik ayollarning ahvolini qullikka qiyoslaydi.
Qirollikning qattiq axloq qoidalariga, jumladan, hijob va jinslarni ajratish koʻpincha mutavinlar (shuningdek, Hai’a) — saudiyalik erkaklardan iborat maxsus qoʻmita tomonidan rioya qilinadi. Mutavinlar huquqni muhofaza qilish boʻyicha baʼzi vakolatlarga ega. Masalan, mutavinlar Saudiya fuqarolari yoki xorijlik fuqarolarni axloqsiz deb hisoblangan har qanday harakatlar uchun hibsga olish huquqiga ega. Anti-vitse-qoʻmita butun Qirollikda faol boʻlsa-da, ayniqsa, Ar-Riyod, Burayda va Tabukda faol.
1979-yilgi Eron inqilobi va undan keyin Saudiya Arabistonidagi Katta masjidning bosib olinishi hukumatni shariatni yanada qattiqroq qoʻllashga majbur qilgan. 1979-yilgacha voyaga yetgan saudiyalik ayollar mashina haydash, qarindoshi boʻlmagan erkaklarni uylariga taklif qilish (eshik ochiq holda) va jamoat joyida abaya yoki niqobsiz boʻlish huquqiga ega boʻlmagan. 2001-yil 11-sentabr kuni Jahon Savdo Markaziga qarshi sodir etilgan hujumlar, aksincha, koʻpincha qatʼiy fundamentalizmdan uzoqda boʻlgan madaniy oʻzgarishlarni ragʻbatlantirish sifatida qaraladi.
Jamoatchilik fikri
The Economist nashriga koʻra, Saudiya Arabistoni hukumati tomonidan 2006-yilda oʻtkazilgan soʻrov natijalariga koʻra, Saudiya Arabistoni ayollarining 89 % ayollar mashina haydashlari kerak deb oʻylamaydilar va 86 % ayollar erkaklar bilan ishlashlari kerak deb oʻylamaydilar; ammo, bu toʻgʻridan-toʻgʻri 2007-yilda oʻtkazilgan Gallup soʻroviga zid edi, natijada Saudiya Arabistoni ayollarining 66 % va Saudiya erkaklarining 55 % ayollarga mashina haydashga ruxsat berish kerakligiga rozi boʻlgan. Bundan tashqari, oʻsha soʻrov shuni koʻrsatdiki, har 10 saudiyalik ayoldan 8 tasi (82 %) va Saudiya erkaklarining toʻrtdan uch qismi (75 %) ayollarga oʻzlari malakali boʻlgan har qanday ishni bajarishga ruxsat berilishi kerakligiga rozi.
Besh yuz nafar saudiyalik ayol 2006-yilda Ar-Riyodda anʼanaviy gender rollari va cheklovlarini yumshatishga qarshi chiqqan maʼruzada qatnashgan. Internet yozuvchisi Mashael al-Eissa islohotlarga qarshi chiqdi. Uning taʼkidlashicha, Saudiya Arabistoni ideal va sof islomiy davlatga eng yaqin mamlakat va u „import qilingan Gʻarb qadriyatlari“ tahdidi ostida.
2013-yilda sobiq oʻqituvchi Ahmad Abdel-Raheem Makkadagi Umm al-Qura universiteti qoshidagi Al-Lith Qizlar kolleji talabalari oʻrtasida soʻrov oʻtkazdi va ishtirokchilarning 79 % ayollar uchun mashina haydash taqiqini olib tashlashga qarshi ekanligini aniqlagan. Soʻrovda qatnashgan talabalardan biri shunday degan: "Mening fikrimcha, ayollarning mashina haydashlari shart emas, chunki ikki muqaddas masjidi joylashgan mamlakatda har bir ayol malikaga oʻxshaydi. U haqida qayg'uradigan (kimdir) bor; ayolni sevadigan va uning ehtiyojlarini qondiradigan erkak bor ekan, unga hech narsa kerak emas; ayollarni mashina haydashga chaqiruvchi joriy harakatlarga kelsak, ular mantiqiy emas. Ayollarning mashina haydashlari o'yin-kulgi masalasidir, keling, aqlli bo'laylik va yashayotgan farovon hayotimiz uchun Xudoga shukr qilaylik."
Abdel-Raheem 8,402 saudiyalik ayol oʻrtasida yana bir soʻrov oʻtkazdi, natijada ayollarning 90 % erkaklar vasiylik tizimini qoʻllab-quvvatlagan. Saudiyalik talabalar tomonidan oʻtkazilgan yana bir soʻrov shuni koʻrsatdiki, saudiyalik ayollarning 86 % mashina haydash taqiqi bekor qilinishini istamagan. 2006-yilda, asosan musulmonlar yashaydigan sakkizta davlatda oʻtkazilgan Gallup soʻrovi shuni koʻrsatdiki, faqat Saudiya Arabistonida ayollarning aksariyati ayollarga siyosiy lavozimlarni egallashga ruxsat berilishi kerakligiga rozi emas.
Anʼanaviy gender rollarini qoʻllab-quvvatlagan baʼzi saudiyalik ayollar, jumladan, oʻqimishli ayollar, ayollarning mashina haydashi va erkaklar bilan ishlashiga qoʻyilgan taqiqlarni yumshatish Islomni zaiflashtirishga qaratilgan gʻarblashgan gʻoyalar hujumining bir qismi ekanligini taʼkidlamoqda. Koʻpchilik Saudiya Arabistoni islomning markazi boʻlgani uchun oʻziga xos tarzda konservativ qadriyatlarga muhtoj, degan pozitsiyani egallagan. Hukumat islohotining baʼzi saudiyalik ayol tarafdorlari Saudiya Arabistonining „Saudiya jamiyatining oʻziga xosligini tushunmasliklari“ uchun huquqlarni cheklashi haqidagi xorijiy tanqidni rad etishadi.
Hukumatning ayollarga nisbatan cheklovlarini tez-tez tanqid qiladigan jurnalist Maha Akeelning aytishicha, Gʻarb tanqidchilari Saudiya Arabistonini tushunmaydi. „Qarang, biz Gʻarb madaniyati yoki turmush tarziga koʻra ayollar huquqlarini soʻramayapmiz…Biz islom dinida aytilgan narsalarni xohlaymiz. Tariximizga, oʻrnak boʻlgan buyuklarga qarang“.
Hijob va kiyinish madaniyati
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8b/Saudi_in_niqap.jpg/170px-Saudi_in_niqap.jpg|thumb| Ar-Riyodda niqob kiygan ayol. Hijob — bu anʼanaviy islom meʼyori boʻlib, unga koʻra ayollar „ustki kiyimlarini (koʻchaga chiqqanlarida yoki erkaklar orasida boʻlganlarida) oʻrab olishlari“ va kamtarona kiyinishlari kerak. Ilgari, Ezgulikni targʻib qilish va illatlarning oldini olish qoʻmitasi, baʼzan diniy politsiya sifatida ham tanilgan, koʻngillilar bilan jamoat joylarida hijobning qatʼiy qoidalarini tatbiq etishga qaratilgani maʼlum edi. Muhammad bin Salmonning 2016-yildagi islohotlari bilan BMTning „Ayollar maqomi boʻyicha komissiyasi“ kuchi keskin kamaydi va unga „jinoyatda gumon qilingan har qanday shaxsni taʼqib qilish, soʻroq qilish, shaxsini aniqlashni soʻrash, hibsga olish“ taqiqlandi.
Nomahram erkaklardan ayollar badanning avrat boʻlgan qismlarini yopishlari kerak. Islomda ayolning yuzi avrat hisoblanmaydi; ammo Saudiya Arabistoni va boshqa baʼzi arab davlatlarida qoʻl va koʻzdan tashqari barcha tana avrat hisoblanadi. Shunga koʻra, koʻpchilik ayollar hijob (boshini oʻrash), abaya deb ataladigan hamma qismi qora boʻlgan plash va niqob deb ataladigan yuz pardasini kiyishlari kerak. Koʻpgina tarixchilar va islom olimlarining fikriga koʻra, bunday kiyinish odatlari, agar talab boʻlmasa, mintaqaning baʼzi joylarida islomdan oldin boʻlgan. Ularning taʼkidlashicha, Qur’on hijobni qabila urf-odatlariga moslashtirishning bir qismi sifatida talqin qilingan.
Kiyinish qoidalarining qatʼiyligi mintaqaga qarab farq qiladi. Masalan, Jiddada koʻp ayollar yuzlari va sochlari ochiq holda koʻchaga chiqishadi; Taqqoslash uchun Riyod ancha konservativdir. Baʼzi doʻkonlarda yaltiroq yenglar yoki qimmatbaho toshli shakl kabi elementlarga ega boʻlgan abayalar sotiladi. Abaya qora rangdan boshqa ranglarda, naqsh va yaltiroq bilan bezatilgan boʻlishi ham mumkin. Bir dizaynerning soʻzlariga koʻra, abaya „ular endi shunchaki abaya emas. Bugungi kunda ular ayolning didi va shaxsiyatini aks ettiradi“.
2002-yilda bir nechta oʻquvchi qizlar yonib ketgan, chunki ularning roʻmoli yoʻqligini koʻrgan diniy politsiyachilar ularga qochishni taqiqlagan.
2014-yilda Saudiya Arabistoni davlat televideniyesida birinchi boʻlib langar ayol roʻmolsiz chiqgan. U Al Ekhbariya kanali uchun Londondan yangiliklar boshlovchisi sifatida xabar bergan.
2017-yilda bir ayol Ushayqirdagi qadimiy qoʻrgʻon atrofida kalta yubka kiyib yurgan shov-shuvga sabab boʻlgan videoda suratga tushgani uchun hibsga olingan edi. U xalqaro norozilikdan keyin ozod qilindi. Bir necha oy oldin saudiyalik ayol hijobsiz omma oldiga chiqqani uchun qisqa muddat hibsga olingan edi.
2019-yil oxiridan boshlab jamoat joylarida ayollar uchun hijob va abaya talab qilinmaydi.
Tijorat va mulk
Saudiya Arabistonida tadbirkor ayollar uchun maʼlum cheklovlar mavjud. Garchi endi avtotransport vositalarini boshqarishga qodir boʻlsa-da, ayol hali ham sudda oʻzi uchun qasamyod qila olmaydi; erkak uning uchun qasam ichishi kerak. Biroq Saudi 2030 Vision dasturining bir qismi sifatida ayollar hamkori bilan yoki mustaqil ravishda uy sotib olishga va ularga egalik qilishga harakatlanishmoqda. Bu Saudiya Arabistonining 2030-yilga kelib Saudiya Arabistonining uylar egaligini 70 % ga oshirish rejasining bir qismidir. Jahon bankining 190 ta iqtisoddagi ayollarga qonunlar qanday taʼsir qilishini kuzatuvchi „Ayollar, biznes va qonun 2020“ tadqiqotiga koʻra, Saudiya Arabistoni iqtisodiyoti 100 balldan 70,6 ball toʻplagan, bu avvalgi 31,8 balldan keskin oshgan. "2019-yil Saudiya Arabistonida ayollarga koʻproq iqtisodiy imkoniyatlarni taqdim etgan „taxminan“ islohotlar yili boʻldi", — deyiladi Al Arabiya nashrining hisobotdagi maqolasida.
Harbiylik
Saudiya Arabistoni 2018-yil fevral oyida ayollar uchun jangovar boʻlmagan harbiy kasblarni ochdi. Bu Saudiya Arabistonida valiahd shahzoda Muhammad bin Salmon tomonidan ayollarning huquqlarini himoya qilish uchun amalga oshirilgan qator islohotlardan keyin sodir boʻldi.
2020-yil yanvar oyida Saudiya Arabistoni Qurolli Kuchlari bosh shtabi boshligʻi general Fayyod Al-Ruvayli mamlakat qurolli kuchlaridagi ayollarga birinchi harbiy qanotni ochdi, bu ayollarga qurolli kuchlarning barcha boʻlinmalarida jangovar harbiy lavozimlarga qoʻshilish imkonini beradi.
Taʼlim
2021-yilda ayollar savodxonligi erkaklarnikidan ortda qolmagan holda 93 foizni tashkil etgan. 2021-yilgi maʼlumotlar 1970-yildagidan keskin farq qiladi, oʻshanda ayollarning atigi 2 foizi va erkaklarning 15 foizi savodli edi. Oʻrta va oliy maʼlumotli ayollar erkaklarnikiga qaraganda koʻproq; 2019-yil holatiga koʻra Saudiya Arabistonidagi barcha universitet bitiruvchilarining 56 foizi ayollar edi va 2008-yilda ishlaydigan ayollarning 50 foizi kollej maʼlumotiga ega boʻlgan, ishchi erkaklarda esa bu koʻrsatkich 16 foizni tashkil qilgan. Universitetlarni tamomlagan saudiyalik ayollar ulushi Gʻarb davlatlariga qaraganda yuqori.
Biroq, taʼlim sifati ayollar uchun erkaklarnikiga qaraganda yomonroq. Ayollar va qizlar maktablarida oʻquv dasturlari va darsliklar kamroq yangilanadi va oʻqituvchilarning malakasi past hisoblanadi. Oliy oʻquv yurtlarida erkaklar maktablari yaxshiroq ilmiy-tadqiqot vositalariga ega.
Saudiya Arabistonining rasmiy taʼlim siyosatlaridan biri „Yagona Allohga ishonish, Islom hayot tarziga amal qilish, Muhammad alayhissalomni Allohning elchisi deb eʼtiqod qilish“ni targʻib qilishdir. Rasmiy siyosatda qizlarni tarbiyalashda dinga alohida eʼtibor qaratiladi: „Qiz bolani tarbiyalashdan maqsad, uni hayotdagi burchini ado etishi, ideal va muvaffaqiyatli uy bekasi boʻlishi, yaxshi ona boʻlishi uchun toʻgʻri islomiy tarbiyalashdan iborat.“ Siyosat, shuningdek, „ayollarning islom qonunlari nuqtai nazaridan erkaklar bilan teng ravishda munosib taʼlim olish huquqini“ ham belgilab beradi.
Saudiya ayollari koʻpincha taʼlimni ayollar huquqlarini isloh qilishning eng muhim sohasi sifatida belgilaydilar.
Boshlangʻich taʼlim
Saudiya Arabistonida xalq taʼlimi barcha darajalarda jinsga qarab ajratilgan va umuman olganda, ayollar va erkaklar bir maktabda oʻqimaydi. Bundan tashqari, erkaklarga qizlar maktablarida dars berish yoki ishlash taqiqlangan, ayollarga esa 2019-yilgacha oʻgʻil bolalar maktabida dars berish taqiqlangan edi.