cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Karachi oshxonasi
Islomning Janubiy Osiyoga kirib kelishi mahalliy oshxonaga katta ta'sir ko'rsatdi. Pokiston taomlari da Markaziy Osiyo, Janubiy Osiyo va Yaqin Sharq oshxonasining ta'siri hamma joyda mavjud. Musulmonlarga cho'chqa go'shtini iste'mol qilish yoki spirtli ichimliklarni iste'mol qilish taqiqlanganligi va "Halol" dietasi qoidalariga qat'iy rioya qilinganligi sababli, pokistonliklar oziq-ovqatning boshqa sohalariga, masalan, mol go'shti, qo'zichoq, tovuq, baliq va sabzavotlar, shuningdek, an'anaviy meva va sut mahsulotlariga e'tibor berishadi.
Neuflieux
Aholisi
90 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 47,4 nafar kishi.
Inilchiq
Inilchiq (Janubiy Inilchiq va Shimoliy Inilchiq) — Markaziy Tyanshan togʻlaridagi vodiy muzliklari. Inilchiq daryosining yuqori oqimida. Janubiy I. yoki I. — Tyanshandagi eng yirik va uzunligi jihatidan (uz. 59,5 km, mayd. 800 km²) Oʻrta Osiyodagi (Fedchenko muzligidan keyin) ikkinchi togʻ-vodiy muzligi. Shimoliy I. yoki Reznichenko muzligi (uz. 38,2 km)ni Janubiy I.dan Xontangri choʻqqisi ajratib turadi.
Neuflieux
Geografiyasi
Maydoni — 1,9 km2. Dengiz sathidan 54 – 96 m balandlikda joylashgan.
Uehrde
Uehrde Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Wolfenbüttel tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 24,33 km2. 956 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Uehrdening hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Lalonquette
Lalonquette Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Pyrénées-Atlantiques departamenti Pau tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
265 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 49,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,4 km2.
Oʻzgargan landshaft
Oʻzgargan landshaft — tabiiy taʼsirlar yoki inson faoliyati taʼsirida dastlabki holati oʻzgargan landshaftlar. Tabiiy landshaftlar oʻz-oʻzidan sekinastalik bilan oʻzgarib boradi. Insonning xoʻjalik taʼsirida esa landshaft, ayniqsa, oʻsimlik, hayvonot dunyosi, yer osti va yer usti boyliklari tez oʻzgaradi. Aslida landshaft butkul oʻzgarmaydi, mas, togʻ jinslari, iqlim, relyefning yirik shakllari oʻzgarmay qoladi. Oʻzgargan landshaftga vohalar misol boʻladi.
NGC 4503
NGC 4503 Sunbula yulduz turkumidagi SB0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1784-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
1448
Voqealar
Начало правления Ольденбургской династии в Дании
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1448''
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1448''
🇷🇺
Inkalloy
Inkalloy — temir asosidagi is-siqbardosh qotishma; tarkibida xrom (25%) va nikel (35%) bor. Yukrri tralar (800—850°) da uzok. (50000 so-atgacha) ishlash jarayonida kuyindibardoshligi va plastikligi yukrriligi bilan boshqa qotishmalardan farq qiladi. Yuqori tralarda ishlaydigan neft-kimyo qurilmalarining, tabiiy gaz konversiya pechlarining detallarini yasash uchun xom ashyo sifatida qoʻllaniladi.
Guntershausen
Hududi
Guntershausenning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Turkshohiylar
Turkshohiylar yoki Kobulshohlar milodiy 7 — 9-asrlarda Kobul va Kapisadan Gandharagacha hukmronlik qilgan gʻarbiy turklar sulolasi. Ular turkiylarning xalaj qabilasiga mansub boʻlgan boʻlishi mumkin. 560-yillardan boshlab Gʻarbiy turklar asta-sekin Mavarounnahrdan janubi-sharqqa qarab kengayib, Baqtriya va Hindukush mintaqasini egallab, mustaqil davlatlarni tashkil qildilar. Turkshohiylar qoʻshni Toxaristondagi Gʻarbiy Turk Yabgʻularining siyosiy davomchisi deyish mumkin. Hindikush mintaqasida ular Nezak hunlari ni siqib chiqardi. Ular Xioniylar yoki Hun xalqlari orasidan kelib chiqqan Baqtriya hukmdorlarining soʻnggi sulolasi edi. Turkshohiylar sulolasi Sosoniylar imperiyasi Rashidun xalifaligi tomonidan bosib olingan paytda paydo boʻlgan. 250 yildan ortiq vaqt davomida Abbosiylar xalifaligining sharqqa qarab kengayishiga qarshilik koʻrsatib turdilar va keyinchalik eramizning 9-asrida Safforiylar sulolasi tomonidan bosib olindi. Kobuliston Turkshohiylar sulolasining yuragi boʻlib, u baʼzida Zabuliston va Gandharani ham oʻz ichiga olgan.
Hududiy chegaralar
Gʻarbiy turk hukmdori Tun Yabgʻu Xoqon qoʻl ostidagi turklar Hindukushdan oʻtib, milodiy 625-yildan boshlab Gandharaning Hind daryosigacha hududlarini egallab olishdi. Umuman olganda, Turkshohiylar hududi Kapisidan Gandharagacha choʻzilgan. Gandhara hududi sharqda Kashmir qirolligi va Kanauj qirolligi bilan chegaradosh boʻlgan. Milodiy 723 — 729-yillarda bu hududga tashrif buyurgan Koreyalik sayohatchi Xui Chao bu hududlarni turk podshohlari boshqarganligini eslatib oʻtgan.
Tashkil topishi: arablarning hujumi va nezaklarning koʻchirilishi
Soʻnggi Nezak hukmdori Gʻar-elchi eramizning 653-yilida Tang sulolasida Jibin (sobiq Kapisi / Kobuliston) shohi sifatida qayd etilgan. U, 661-yilda yangi tashkil topgan Xitoyning vassali Ansi davlatidagi Jibin hokimi qilib tayinlangan va oʻsha yili arablar bilan tinchlik shartnomasini tuzishda vositachi boʻlgan nomaʼlum hukmdor boʻlishi ham mumkin. Shunga qaramay, milodiy 664 — 665-yillarda Abdurrahmon ibn Samura xalifalik urushlarida boy berilgan hududlarni qayta egallash uchun yurish boshladi. Kobul milodiy 665-yilda bir necha oylik qamaldan soʻng bosib olindi, lekin tez orada qoʻzgʻolon koʻtarilib ozod qilindi, soʻngra yana bir yil davom etgan qamaldan keyin qayta ishgʻol qilindi. Bu voqealar nezaklarni oʻlimga hukm qilinishiga olib keldi, ammo ularning hukmdori Islomni qabul qilganidan keyin bundan qutulib qolishdi. Tez orada (666/667 — ?), Nezaklar oʻrniga dastlab Zobuliston, soʻngra Kobuliston va Gandharada Turkshohiylar sulolasi paydo boʻldi. Ularning etnik jihatdan qaysi millatga mansubligi munozarali boʻlib turibd. Bu hodisalardan taxminan 50 yil oʻtib mintaqaga tashrif buyurgan Xyechoning soʻzlariga koʻra, Kapisi shahrining birinchi hukmdori Al-Beruniy tomonidan Barha Tegin deb atalgan — ilgari xizmatdagi harbiy qoʻmondon boʻlgan.
Tang protektorati va Toxar yabgʻuligiga vassallik
thumb| Bala Hisor qal’asi, [[Kobul (shahar)|Kobulning gʻarbiy qismida, miloddan avvalgi 5-asrda qurilgan]] Turkshohiylar, Gʻarbiy turklar singari, milodiy 658-yildan buyon Xitoyning Tang sulolasi protektoratining bir qismi boʻlgan boʻlishi mumkin. Turkshohiylar hududi nominal ravishda bir necha Xitoy qoʻmondonliklariga boʻlingan edi: Kobulning sharqidagi Yege (zamonaviy Mihtarlam) shahri Jibin oʻlkasi uchun Xiuxuan (修鮮都督府, Xiūxiān Dūdùfû) qoʻmondonligi qarorgohi hisoblangan. Gandhara bilan chegaradagi Yan shahri Yuepan (悅般都督府, Yuèpān Dūdùfû) qo‘mondonligining markaziy qarorgohi bo‘lgan, Gʻazna esa Tiaji qo‘mondonligining (條枝都督府, Tiáozhī Dūdùfû) markaziy qarorgohi boʻlgan.
Xitoy manbalarida, xususan, Sefu Yuanguy yilnomalarida yozilishicha, Kobuldagi turklar Toxar yabgʻuligining vassallari boʻlgan. Toxar Yabgʻusi Pantu Nilining yosh ukasi (xitoy manbalarida Puluo (僕羅)) eramizning 718-yilida Siandagi Tang sulolasi saroyiga tashrif buyurib, Toxar viloyatidagi harbiy kuchlar haqida maʼlumot beradi: "Ikki yuz o‘n ikki saltanat, valiy va amirlar, yabg‘ular hokimiyatini tan olishgan (ular orasida „ Zobul shohi ikki yuz ming askar va otlarni, Kobul shohi ikki yuz ming askarni boshqaradi“, deb alohida eslatib o‘tgan).
Arablar bilan ziddiyat
[[Fayl:Arabsumf1.png|right|thumb|343x343px|Turk shohiylari Hindiston yarimorolidagi musulmon istilolari taʼsirida boʻlgan. Ushbu xaritada quyidagilar tasvirlangan (ranglar bilan bog‘liq maʼlumotlar xaritada):
]] Barha Tegin davrida Turkshohiylar qarshi hujumga oʻtdi. Abdurrahmon ibn Samura 665-yilda Siston gubernatori qilib tayinlangan paytda Turkshohiylar arab qoʻshinlarining hujumini qaytarishdi va Araxosiya va Qandahor mintaqalarigacha boy berilgan hududlarni qaytarib oldi. Poytaxt Kapisadan Kobulga koʻchirildi. Milodiy 671-yilda Rabi ibn Ziyod al-Horisiy Siston gubernatori lavozimini egallaganida qarshi hujum qilib, lashkargohdagi turkiy Rutbillarga hujum qilishdi. Va ularni ar-Ruxxaj (Araxosiya)ga haydab yubordi. Rabining vorisi Ubaydullloh ibn Abu Bakr eramizning 673-yilda noib qilib tayinlangandi va urushni davom ettirdi. Turkshohiylar Kobul va Zobuliston uchun tinchlik shartnomasini qabul qilishga majbur boʻlishdi, Rutbil va Kobul shohi (Turkshohiylar) Siston gubernatori bu hududlarni nazorat qilishini tan olishga majbur bo‘lishdi. Barha Tegin hukmronligi haqida koʻp maʼlumot mavjud emas, lekin ilk Turkshohiylar sulolasi tangalari uning davrida zarb qilingan.
Barha teginning oʻrniga oʻgʻli Teginshoh(680) keldi, uning shohlik unvoni „Xurosonlik Tegin Shoh“ edi, maʼnosi "Sharq podshohi Tegin (turkiy tildagi maʼnosi „shahzoda“)", ehtimol u Umaviylar xalifasiga kuchli qarshilik koʻrsatgan boʻlishi mumkin. Uning hududi Kobulistondan Gandharagacha boʻlgan hududni oʻz ichiga olgan. Dastlab Zunbillar sulolasiga asos solgan katta akasi Rutbil (turkcha Eltäbär) tomonidan boshqarilgan Zobuliston ham keyinchalik uning hududiga kirdi. Ularning munosabatlari baʼzida keskinroq edi, lekin ular arab bosqinlariga qarshi birgalikda kurashdilar.
Ali Abdulloh Solih
Ali Abdulloh Solih (21-mart 1946 — 4-dekabr 2017 yoki 1942 ) Yaman Respublikasining birinchi prezidenti. 2011-yil 23-aprelida u Yaqin Sharq eʼtirozlari sababli oʻz lavozimidan voz kechishga majbur boʻldi.
Turkshohiylar
Arablar bilan ziddiyat
683-yilda arablar yana Kobul va Zobulistonni qoʻlga kirita olmadilar: ularning sarkardasi Abu Ubayda ibn Ziyod Kobulda asirlikka tushgan va Seyiston hokimi Yazid ibn Ziyod shaharga hujum qilganda oʻldirilgan. 684 — 685-yillarda Kobul qisqa muddatga arablar nazoratiga oʻtadi. 698-yilda Umaviylar xalifaligidan Ubaydulloh ibn Abu Bakr zunbillarga qarshi qoʻshinini boshqarib bordi va magʻlubiyatga uchradi. Katta tovon toʻlashga, uch oʻgʻlini garovga berishga va Zunbilga boshqa bostirib kirmaslikka qasamyod qilishga majbur boʻldi .Ibn al-Ash’as taxminan 700 ga yaqin askari boʻlgan „ Tovus qoʻshini “ bilan yana bostirib kirishga harakat qildi, biroq bir muncha dastlabki yutuqlardan soʻng turklar bilan tinchlik shartnomasi tuzdilar va sharqdagi Umaviy noibi Hajjoj ibn Yusufga qarshi isyon koʻtarish maqsadida orqaga qaytdilar.
Taxminan 710-yilda Teginshoh Zobuliston ustidan toʻliq hukmronlikni qoʻlga kiritgan. Buni Xitoy yilnomalaridagi maʼlumotlardan koʻrish mumkin, unda Zobuliston hukmdorlari „Jibin (Kobul)ga boʻysungan“ deb keltirilgan. Bu davrda Zunbillar va Turkshohiylar arablarga vaqti-vaqti bilan soliq toʻlagan yoki toʻlashga majbur boʻlgan koʻrinadi. Bu bilan u qandaydir siyosiy qaramlikni tan olgan, biroq arablar toʻgʻridan-toʻgʻri harbiy kuch ishlatishga uringanlarida, qattiq qarshilikka uchragan. Milodiy 711-yildan boshlab Turkshohiylar janubi-sharqdan ham musulmonlar tahdidiga duch kela boshladi, chunki Muhammad ibn Qosim yurishlari Panjob sarhadlaridan Moʻltongacha boʻlgan hududda edi, bu milodiy 854-yilgacha davom etadi.
Tang sulolasi sarmoyasi
- Ko'hna Tan kitobi Ushbu kitobdan ko‘chirmadagi „Geluodajji“ so‘zi (xitoycha: 葛罗达支, o‘rta xitoy tilida talaffuz qilinishi: kat-la-dat-tcǐe) Xalaj etnonimining xitoycha tarjimasi hisoblanadi. Shuning uchun Teginshoh „Xalaj Tegin“ deb taʼriflangan. Bu unvon uning zarb qildirgan tangalarida ham uchraydi.
Milodiy 720-yilda Zobuliston hukmdori Gedaluojhi Xielifa (xitoycha: 葛達羅支頡利) unvonini oldi. Tangshudan olingan boshqa bir parchada, Zobuliston (謝䫻, Xiėyù) mamlakati tasvirlanadi, oʻsha davrda Zobuliston Kobulshohga vassali boʻlganligi va Zunbil hukmdori „Shiquer“ deb nomlangani haqida soʻz boradi :
"Bu mamlakatda (Zobuliston) Jibin (Kobulshohlar) va Tuhuoluo (Toxarlar) xalqlari birga hukmronlik qiladilar. Jibin (Kobulshoh) Dashidan (arablardan) himoyalanish uchun xalqining orasidan yigitlarni yollab qo'shin tuzgan . Ular Jingyunning hukmronligining birinchi yilida (710) Tanga elchi yuborib, sovg'alar taqdim etishdi. Keyinchalik ularning barchasi Jibinga bo'ysundilar. Kayyuan hukmronligining sakkizinchi yilida (720) imperator, Gedaluji ("Xalaj") va Xielifa ("Iltäbär") deb nomlanadigan Shiquerning taxtga o'tirilishini tasdiqladi. Ularning elchilari qirol saroyiga Tyanbao davrigacha (742—756) bir necha marta kelgan."
- Koʻhna Tan kitobi, Zobuliston boʻlimi
Monon (Indiana)
Monon AQShning Indiana shtatida joylashgan shahardir. White okrugi tarkibiga kiradi.
Turkshohiylar
Tang sulolasi sarmoyasi
Bu ikki xitoycha maʼlumot Turkshohiylar va Zunbil hukmdorlarining ikkisi ham Xalaj turklari boʻlganligini tasdiqlaydi. Koreys sayohatchisi Xyecho eramizning 726-yilida elchixonaga qaytib kelgan va Kobul saroyiga sayohati va tashrifi haqida hikoya qilib, turk ("Tʼu-chüeh") podshohlari Gandhara, Kapisa va Zabuliston hududlarini boshqarganligi haqida hikoya qiladi. Oʻsha vaqtda, ular buddistlar edi. Kobul shohi esa Zobul hukmdorining amakisi edi.
Monon (Indiana)
Aholisi
1781 nafar aholi istiqomat qiladi (2011). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 1194,8 nafar kishi.
Turkshohiylar
Arablar ustidan gʻalaba
thumb| Uzun ustki kiyim va etik kiygan, yarim oy shaklli toj va yarim oy shaklda sirgʻa taqqan shoh tasviri. Bu Markaziy Osiyo taʼsiri boʻlishi mumkin, taxminga koʻra Quyosh va Oy xudolarining tasviri boʻlishi mumkin. Fondukiston buddist ibodatxonasining devoriy surati, taxminan miloddan avvalgi 700-yilga oid . Qizil gʻorda tasvirlangan jangchilar bilan oʻxshashliklar bor, bu Gʻarbiy turklar homiyligida Oʻrta Osiyo sanʼatining taʼsiri mavjudligini bildiradi. Milodiy 739-yilda Teginshoh oʻgʻli Fromo Kesaro foydasiga taxtdan voz kechdi : "Kaiyuan hukmronligining 27-yilida (yaʼni milodiy 739-yilda) podshoh Vusan Tela Sa (Teginshoh) keksaligi tufayli oʻgʻli Fulin Jisuo taxtga o'tirishiga rozi bo'ldi."
"Fromo Kesaro „—“Rimlik Kaesar" soʻzining fonetik transkripsiyasi boʻlishi mumkin. U „Sezar“ sharafiga atalgan degan maʼlumot bor. Bu unvon eramizning 717-yilgi Konstantinopol qamalida umumiy arablarni magʻlub etgan va Oʻrta Osiyo orqali Xitoyga elchi yuborgan oʻsha paytdagi Sharqiy Rim imperatori Leo III Isavrning unvoni edi. Milodiy 719-yil, Turkshohiylar bilan aloqa qilgan bo'lishi mumkin. Xitoy manbalarida „Fromo Kesaro“ soʻzi "Fulin Jisuo" (拂菻罽娑), " Fulin " (拂菻) deb fonetik oʻzgartirishlar bilan tarjima qilingan.
Fromo Kesaro arablarga qarshi muvaffaqiyatli kurashgan koʻrinadi. Uning tangalari arablar mag‘lubiyatga uchragani va Fromo Kesaroga o‘lpon to‘lashga majbur bo‘lganidan dalolat beradi, chunki sosoniy tangalari va arab hokimlarining tangalarining chetiga Baqtriya yozuvida quyidagi matn bilan zarb qilingan :
"Phromo kesaro coin with victory legend (and transcription).jpg old va orqa tarafiga yozilgan sosoniy uslubidagi tanga ]]Old tarafi: ϕρoµo κησαρo βαγo χoαδηo κιδo βo ταzικανo χoργo Orqa tarafi: oδo σαo βo σαβαγo ατo ι µo βo γαινδo
Fromo Kesaro, ulug'vor hukmdor, arablarni mag'lub etgan va [ularga] soliq solgan."
Ylikiiminki
Ylivieska Finlandiyaning Shimoliy Ostrobotniya mintaqasida joylashgan shahardir. Shahar mintaqaning janubi-g'arbiy qismida joylashgan. Maydoni 573,19 km²  boʻlgan shahar aholisi 2017-yil 31-avgust holatiga koʻra 15216 kishini tashkil etadi.
Turkshohiylar
Arablar ustidan gʻalaba
Bu tangalar Fromo Kesaroning zarbxonalaridan chiqmagan, balki oldindan mavjud boʻlgan arab yoki sosoniy tangalari boʻlgan boʻlishi ham mumkin degan taxminlar bor. Fromo Kesaroni gʻalabalari Tibet qiroli haqidagi epik afsonaning qismlariga oʻxshaydi, uning nomi fonetik jihatdan ham oʻxshash: Phrom Ge-sar
Cannessières
Cannessières Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Abbeville tumani tarkibiga kiradi.
Ylikiiminki
Qardosh shaharlar [ tahrir | manbani o'zgartirish ]
alt=Ylikiiminki|thumb|Ylikiiminki
Cannessières
Aholisi
82 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 21,6 nafar kishi.
Turkshohiylar
Arablar bilan yangi toʻqnashuvlar va kuchsizlanish
thumb|300x300px| Milodiy VII asr oxirlarida Turkshohiylar davrida buddistlarning [[Fondukiston ibodatxonasi|Fondukiston ibodatxonasda tasvirlangan qirollik oilasining dafn marosimi. Oʻrta osiyoliklarga xos uzun kiyim, uchli etik kiygan va belbogʻ taqqan shoh va hind koʻrinishidagi malika yostiq ustida qoʻl ushlashib turibdi. Taxminan milodiy 700-yil .]] Arablar va Turkshohiylar oʻrtasidagi kurash milodiy 9-asrgacha davom etgan. Buyuk Abbosiylar fuqarolik urushidan (milodiy 811 — 819) foydalanib arab manbalarida „Pati Dumi“ deb nomlangan Kobulshoh Xurosonning bir qismini bosib oldi. Abbosiylar xalifasi Al-Maʼmun fuqarolar urushini tugatib gʻalaba qozonganidan soʻng, u Turkshohiylarga qarshi kurashish uchun qoʻshin yubordi. Milodiy 814 — 815-yillarda Turkshohiylar Gandharagacha kelgan arab qoʻshinlaridan qattiq magʻlubiyatga uchradilar. Turkshoh endi islom dinini qabul qilishi va Xurosondagi Abbosiylar noibiga har yili 1500000 dirham va 2000 qul soliq toʻlashi kerak edi. Makkaga oltin, kumushlar yuborilgan. Shu jumladan qimmatbaho metallardan yasalgan katta butni ham joʻnatishgan. Al-Azraqiyning milodiy 834-yildagi dastlabki hisobotidan so‘ng Qutbiddin shunday yozgan:"Endi bu Shoh islom dinini qabul qilgach, Xalifa but bilan taxtni Ka’ba uchun nazr qilib berish kerak, deb qaror qildi. Shuning uchun Turkshohiylar taxtni Marvdagi Al-Maʻmunga yuborishdi, soʻngra Vositdagi Al-Hasan ibn Sahlga yuborishdi va u oʻz navbatida Balxda boʻlgan o'zining yordamchilaridan biri Nasir ibn Ibrohimga uni Makkaga olib borishni topshirdi. U Makkaga hijriy 201-yilda (milodiy 816) ziyorat paytida, Isʻhoh ibn Muso ibn Iso muqaddas joylarga ziyoratchilarni olib borayotgan paytda kelgan. Nasir ibn Ibrohim but bilan taxtni Umar ibn Xattobga bagʻishlangan maydonning oʻrtasiga, Safo va Marva oraligʻiga qoʻydi, u yerda uch kun turdi." Al-Azraqiy, shuningdek, butning batafsil tavsifini berdi, u taxtda oʻtirgan toj kiygan va marvaridli Budda edi, bu dizayn Afgʻoniston va Kashmir mintaqasi uchun ushbu davrga juda xosdir. Janubda Zunbil shohlari hech qanday zarar qilmasdan, qutulib, yana yigirma yil hukmronlik qilishda davom etdilar, eramizning 870 — 871-yillarda Yaʼqub ibn Lays al-Saffor hukmronligidagi Safforiylar davlati hukmronligiga oʻtdilar.
Cannessières
Geografiyasi
Maydoni — 3,8 km2. Dengiz sathidan 85 – 141 m balandlikda joylashgan.
Turkshohiylar
Hindshohiylar tomonidan bosib olinishi (milodiy 822)
Al-Beruniyning yozishicha, Kobulning oxirgi Turkshohiylar sulolasidan boʻlgan hukmdori, Pati Dumining oʻgʻli boʻlgan Lagaturman milodiy 822-yilda Kallar ismli braxminlar vaziri tomonidan taxtdan agʻdarilgan. Poytaxti Kobulda joylashgan yangi sulola, Hindshohiylar hokimiyatni egalladi. Janubda Zunbillar eramizdan avvalgi 870-yildagi Safforiylar hujumigacha musulmon kuchlariga qarshi qalʼani ushlab turishgan.
1449
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1449''
Turkshohiylar
Jamiyat va din
thumb| Kobul yaqinidagi Mes Aynakdagi buddist ibodatxonasining qoldiqlari. Asl koʻrinishi 9-asrgacha toʻliq saqlanib qolgan. thumb| Xui Chaoning xabar berishicha, Turk podshohi, qirolichasi va ulugʻ kishilar buddizmga eʼtiqod qilgan. Milodiy 726-yil. Afgʻoniston va Gandharadagi Turkshohiylarning salaflari boʻlgan Alchon Hunlari buddizmga halokat keltirgan edi. Xitoylik sayohatchi Xuanzang Hindistonning shimoli-gʻarbiy qismiga taxminan 630-yilda tashrif buyurganida u buddizm keskin tanazzulga yuz tutganligi va ibodatxonalarning aksariyati huvillab qolgani va vayronaga aylangani haqida yozib qoldirgan. Turkshohiylar buddizm tarafdorlari boʻlgan va odatda buddistlar qatorida yoziladi. 7 — 8-asrlarda Afgʻoniston hududida Tan sulolasi hokimiyatining Oʻrta Osiyoda kengayishi, xuddi arablar Xuroson va Sistonga bosim oʻtkazganidek, buddizm yoyilishini qaytadan yangiladi. Milodiy 726-yilda koreyalik sayohatchi Hui Chao xitoy tilida Kapisa („Jibin“)ning turkiy hukmdorlari Triratna uslubi, koʻplab buddist ibodatxonalarini qurganliklarini yozgan:"(...) 至罽賓國. (...) 此國土人是胡. 王及兵馬突厥. (...) 國人大敬信三寶. 足寺足僧. 百姓家各絲造寺. 供養三寶. 大城中有一寺. 名沙糸寺. 寺中貝佛螺髻骨舍利見在王官百姓每日供養. 此國行小乘.
1449
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1449''
🇷🇺
Turkshohiylar
Jamiyat va din
Jibinga yetib keldim.(...) Mamlakatning tub aholisi Hu (varvar) xalqi. Podshoh va otliq qoʻshinlar turklardir (突厥, Tūjué). (...) Bu mamlakat xalqi Uch javohirni juda hurmat qiladi. Ko'plab ibodatxonalar va rohiblar mavjud. Oddiy odamlar ibodatxonalar qurishda raqobatlashadilar. Katta shaharda Sha-xsi-ssu nomli monastir bor. Ayni paytda ibodatxonada jingalak sochi Buddaning haykalini ko'rish mumkin. Podshoh, amaldorlar va oddiy odamlar har kuni bu yodgorliklarga sig'inadilar. Bu mamlakatda Xinayana buddizmi (小乘) amal qiladi." Oʻrta Osiyo davlatlari, koʻpincha buddistlar jamoasi boʻlgan, bu davrda odatda Tan sulolasining rasmiy nazorati ostida boʻlgan, Xitoy bilan muntazam almashinuvlar olib borgan . Xitoy rohiblari, Oʻrta Osiyodagi baʼzi buddistlar ziyoratgohlari, masalan, Suiye (hozirgi Qirgʻizistondagi Toʻqmoq yaqinida) ibodatxonasiga bevosita rahbarlik qilganlar . Bu davrda Xitoyning Tan imperiyasi buddizm taʼsirini va targʻibotini Oʻrta Osiyo davlatlariga, jumladan, Afgʻonistonga xitoy rohiblari oqimi bilan kengaytirdi, shu paytda Hindistondan ham Markaziy Osiyoga hind rohiblari va badiiy uslublarning koʻchishi sodir boʻldi . Milodiy 753-yilda Gandharaga kelgan xitoylik sayohatchi Vukongning soʻzlariga koʻra, Kapisi mamlakati qarorgohi qishda sharqiy poytaxti Gandharada, yozda esa poytaxti Kapisi shahri boʻlgan. U eramizning 756 — 760-yillarigacha saqlangan Kashmirdagi buddist ibodatxonalari Tu-kiu („turk“) shohlari tomonidan qurilganini aytadi. Brahmanizm ham gullab-yashnaganga oʻxshaydi, chunki, Brahmanizmga oid sanʼat asarlarining biroz qismi Turkshohiylar davriga tegishli. 10-asr oxirida Somoniylar imperiyasidagi Sharqiy Afgʻonistonda Alptegin boshchiligidagi turk gʻulomlari Gʻaznaviylar sulolasini barpo etishdi. Oʻsha paytda mahalliy buddist turk jamoalari Somoniylar imperiyasining yangi kelgan musulmon turklari bilan aralashib, Gʻazni hukmron tabaqasi orasida etnik hukmronlikni davom ettirgan. Mahalliy buddist turklar asta-sekin islomiylashdilar, ammo ularning badiiy rivojlanishi va diniy faoliyatida tanaffus boʻlmadi, balki oʻsha joydan davom etdi. Kobuldagi Qoʻl-i Tut buddaviy maskani 11-asr oxirigacha foydalanilgan.
Sanʼat
Milodiy 7 — 8-asrlarda Turkshohiylar nazorati ostida boʻlgan hududlarda sosoniylarning madaniy merosi yoki buddizm sanʼatining uzluksiz rivojlanishi natijasida va eftallar taʼsirida nisbatan yuqori darajada badiiy faoliyat kuzatilgan. Buddizmning yoʻq qilinishi Gandharaning ellin-buddist sanʼatini juda zaiflashtirdi. Shunga qaramay, buddizmning Tan homiyligi natijasida eramizning 7 — 9-asrlarida siniklashgan-hind fazasi qayta rivojlandi. Afgʻonistondagi gʻarbiy turklar, eramizning 7 — 9-asrlari orasida Gandhara buddist sanʼatining katta tiklanishiga bogʻliqligi bor. Ayniqsa Bomiyon, Kobul va Gʻazni hududlarida. Gʻaznidagi Tapa Sardor yoki Tepe Narenj kabi yangi buddist punktlari bilan. Kobul yaqinidagi Mes Aynak, kamida milodiy 9-asrgacha faol boʻlgan, Bu jarayon va xronologiya Afgʻonistonning Gʻazni yaqinidagi Tapa Sardor arxeologik yodgorligida koʻrinadi, sanʼatning yangi shakli esa Fondukiston ibodatxonasida yetuk holatda namoyon boʻlgan va saqlanib qolgan. thumb| Oʻtirgan Bodxisattva, Fondukiston ibodatxonasi, miloddan avvalgi 700-yil. Kobul muzeyi.
Buddist sanʼat asarlari
Sharqiy Afgʻonistondagi bu davr sanʼat asarlari, Ipak yoʻlining Qizil sanʼati kabi boshqa sanʼat asarlari bilan taqqoslanadigan nafisligi va ikonografiyasi bilan „Eftaliy“ emas, balki „kosmopolit“ turklarning homiyligi bilan bogʻliq.Edmund Bosvortning soʻzlariga koʻra, bu sohadagi salaflar (Nezak — Alchon Hunlar) „bunday ishlarga qodir boʻlmagan“. Koʻp oʻtmay, islomning kengayishi bunday sanʼat asarlarini yaratishni chekladi. Ushbu sanʼat asarlarini yaratishda qoʻllaniladigan uslublar (somon, jun yoki ot tuki bilan aralashgan loydan modellashtirish) Oʻrta Osiyo rasm va haykaltaroshlik sanʼatiga xosdir. Fondukiston ibodatxonasining qurilishi buddist sanʼatidagi ushbu turning janubiy kengayishiga mos. Turkshohiylar tomonidan bosib olingan yangi hududda Mes-Aynak kabi koʻplab buddist ibodatxonalari mavjud boʻlib, ular taxminan milodiy 9-asrgacha foydalanilgan. Fondukistondagi Buddist ibodatxonasidagi haykal ostidan Turkshohiylar tangalari topilgan. Fondukiston ibodatxonasida turk va hindiy kiyimli qirollik juftligi haykali ostidan Turkshohiylarining va sosoniy Xusrav II tangalari topilgan. Tahlil natijasida haykal tarixi milodiy 689-yilga toʻgʻri keladi. Qirollik juftligi haykali hind libosidagi malika va Oʻrta Osiyo kiyinish uslubiga xos boʻlgan uzun ustki kiyim va uchli eyik kiygan shohdan iborat.
Deruta
Deruta Italiyaning Umbria mintaqasida joylashgan kommunadir. Perugia provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 44 km2. 8498 nafar aholi istiqomat qiladi (2004).
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy (arabcha: علي بن أبي إبراهيم الأسروشني — Abu Asad Ali ibn Abi Ibrohim Muhammad al-Ustrushaniy) — Muhaddis. Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy Samarqandga qarashli Ustrushan qishlogʻida tugʻilgan. Boshlangʻich taʼlimni shu yerda olgan. Keyinchalik ilm talabida Samarqand shahriga borib faoliyatini davom ettirgan.
Shogirdi
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniydan Abulhasan Ali ibn Abi Hasan ibn Ismoil as-Samarqandiy taʼlim olgan va hadislar rivoyat qilgan.
Milliy til
Milliy til — umumiy hudud, iqtisod va maʼnaviy boylik bilan birga millatni tashkil etuvchi ijtimoiytarixiy kategoriya. Millatning oʻzaro aloqa vositasi hisoblangan Milliy til 2 shaklga ega: ogzaki va yozma. Milliy til kabila, elat tillaridan farqlanadi.U, odatda, millatni birlashtirib turuvchi yagona til vazifasini bajaradi. "Milliy til" tushunchasi tilning yashash shakllariga aloqadordir, u til mavjudligining alohida turi boʻlib, mavjudlikning boshqa tur(lar)iga (urugʻ, kabila yoki elat tiliga), shuningdek, boshqa Milliy tillarga qarama-qarshi qoʻyilishi (mas, oʻzbek tilining qozoq tilidan farqlanishi) mumkin. Har bir millat oʻz tiliga ega. Baʼzan bir millat bir necha tilga ega boʻlishi mumkin: belgiyaliklar — bir millat, lekin fransuz va vallon tillarida soʻzlashadi. Shveysariyaliklar — yagona millat, lekin ular nemis, fransuz, italyan va retoroman Milliy tillarida soʻzla-shadi. Aksincha, bir necha millatlar bir Milliy tildan foydalanadilar, xususan, AQSH, Angliya, Avstraliya va boshqa inglizcha soʻzlashuvchi mamlakatlarda ingliz Milliy tilining variantlari, yaʼni britaniya ingliz, amerika ingliz, avstraliya ingliz variantlari qoʻllanadi. Milliy tilning hosil boʻlishi uzoq va murakkab jarayondir. Milliy tilning shakllanishidagi eng oliy bosqich milliy adabiy til hisoblanadi. Biroq Milliy til adabiy tildan farqdanib, ogʻzaki nuqt va xalq shevalarini ham oʻz ichiga oladi.
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy
Vafoti
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy 446/1054 yili Samarqandda vafot etgan va Chokardiza qabristoniga dafn etilgan.
Society Hill (New Jersey)
Society Hill AQShning New Jersey shtatida joylashgan shahardir. Middlesex County okrugi tarkibiga kiradi.
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy
Rivoyat qilgan hadis
Ali ibn Abi Ibrohim al-Ustrushaniy tomonidan rivoyat qilingan hadis Najmiddin Umar Nasafiyning „Al-qand fiy zikri ulamoi Samarqand“ kitobida shunday keltirilgan: U Abu Abdulloh Tohir ibn Muhammad ibn Ahmad al-Haddodiydan kuyidagi hadisni rivoyat qilgan: Abu Bakr as-Siddiq raziyallohu taolo anhu bunday deydilar: "Darhaqiqat, Rasululloh sallallohu alayhi va sallam: "Bandaning oyoqlari Alloh yoʻlida chang boʻldi deguncha, Alloh jahannamga ularni yondirmoqni harom qilur“- deb marhamat qilgan".
Society Hill (New Jersey)
Aholisi
3804 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Milliy til
Abduzuhur Abduazizov.
Society Hill (New Jersey)
Geografiyasi
Maydoni — 3,6 km2. Shundan 3,6 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Inkasso
Inkasso (ital. incasso) — haridor hisobvaragʻidan pul summasini, olib sotuvchi ixtiyoriga oʻtkazish boʻyicha bank operatsiyalari. Mijozga xizmat koʻrsatish hisob-kitob hujjatlari asosida va haridorning oʻz topshirigʻi bilan amalga oshiriladi. Sotib olinayotgan tovar yoki koʻrsatilgan xizmat uchun toʻlov turli shakllar (cheklar, veksellar va b.)da boʻlishi mumkin. Sotuvchi-mijoz haridor-mijozga joʻnatgan tovari yoki koʻrsatgan xizmati toʻgʻrisidagi toʻlov talabnomasini I. (toʻlov uchun)ga bank-ka takdim etadi, bank oʻz navbatida mazkur toʻlov operatsiyasi (haridor hisobvaragʻidan sotuvchi hisobvaragʻiga pul oʻtkazish)ni bajaradi va mijozlardan oʻz xizmati uchun foiz undiradi.
Oʻzgan zilzilasi
Oʻzgan zilzilasi — 1924 y 6 va 12-iyulda Fargʻona vodiysining jan,sharqida Oʻzgan shahri atrofida sodir boʻlgan zilzilalar. Ularning magnitudasi 6,4 va 6,5 boʻlib, birinchisi 7—8 ball, ikkinchisi 8—9 ball bilan tebrangan. Toʻsatdan yer ostidan chiqqan guldiragan kuchli tovush odamlarni vahimaga solgan. Zilzila oʻchoklari yer qaʼrida 22 km dan 14 km gacha boʻlgan chuqurlikda joylashgan. Epitsentr zonalari Qurshob atrofidagi antiklinal geologik strukturalar bilan bogʻliq boʻlib, Qurshob yer yoriqlari boʻyicha yunalgan. Ana shu yer yoriqlarining hozirgi zamon tektonik harakatlari natijasida yer osti qatlamlarning bir-biriga nisbatan siljishi zilzila oʻchoqlarini kelib chiqishiga sabab boʻlgan. Bu zilzilalardan Oʻzgan, Yassi va Andijon shahrilari va atrofdagi qishloqlar katta talafot koʻrgan. Ayniqsa, 12-iyuldagi tebranish natijasida bu joylarda 2000 ga yaqin binolar yer bilan yakson boʻlib, 950 tasiga katta shikast yetgan. Andijon shahrida 1902-yildagi zilziladan soʻng qurilgan yangi imoratlar ham zarar koʻrgan. Uzganda faqat masjid minorasi saqlanib qolgan. Zilziladan Qurshob daryosi sohilida paydo boʻlgan koʻchkilar yoʻl va qishloqlarga yopirilib tushib, bir necha oʻnlab odamlar va chorva mollarini halokatga uchratgan hamda 100 ga yaqin imorat koʻchkilar tagida qolgan. Quduqlarda suv sathi koʻtarilib, baʼzi joylarni suv bosgan.
Oldiyor togʻlari yon bagʻrida yer yorilgan va togʻ jinslari harakatga kelib, kattakatta tosh boʻlaklari qulagan va baʼzi joylarda oʻpirilmalar hosil boʻlgan. Keyingi yillarda seysmotektonik izlanishlar natijasida Qurshob yer yoriqlarida 7—8 balli zilzilalar boʻlish ehtimoli boʻlgan Qurshob seysmogen zonasi ajratilgan. Bu zonaning davomida 1974-yilda bir necha kuchli zilzilalar boʻlgan.
Oʻzboʻy
Oʻzboʻy (Uzboʻy, Gʻarbiy Oʻzboʻy) — Turkmanistonning shimoli-gʻarbidagi choʻlda joylashgan qadimiy daryo vodiysi. Sariqamish choʻkmasining janubiy chekkasidan boshlanib Kaspiy dengizining Bolxon qoʻltigʻigacha choʻzilgan. Unda shoʻrxok, botiq va koʻllar koʻp. Vodiyning tubida shakllangan eski oʻzan meandrlar hosil qilgan. Shimoli-gʻarbda Qoraqum choʻliga tutashgan. Oʻ.ning uz. 550 km, barcha tirsaklari bilan 775 km. Eni har yerda har xil. Baʼzi joylarining eni 4–6 km, chuq. 20–30 m. Ayrim joylarda vodiy 100–200 m gacha torayib, yon bagʻirlari tik tushgan dara koʻrinishida. Bunday joylarda uning chuq. 40–50 m. Oʻ.ning chap qirgʻoq tomoni qadimiy (pliotsen va quyi toʻrtlamchi davr) Amudaryoning qumgilli yotqiziqlari ustida shakllangan Pastqam Qoraqumga toʻgʻri keladi. Oʻng qirgʻoq tomoni esa bu jihatdan murakkabroq tuzilgan. Bu yerda oqim boʻylab, oʻzining geologik va relyef tuzilishi bilan farqlanadigan Qoplonqir, Uchtaganqum, Chiloʻngqir, Takajik, Chilmamedqum kabi hududlar bor. Ulardan janubi-gʻarbda Oʻ. Katta Bolxon va Kichik Bolxon tizmalari oraligʻidagi Bolxon yoʻlagidan oʻtadi va Kelkor shoʻrxogiga kelib tutashadi. Bu shoʻrxoklik Oqtom quruq oʻzani orqali Kaspiy dengizining Bolxon qoʻltigʻi oʻrnida hosil boʻlgan shoʻrxoklar bilan qoʻshilib ketadi. Vodiyning oʻzani Sariqamish botigʻidan Kaspiy dengizi tomon 75 m ga pasayadi. Oʻ. qadimda daryo oʻzani boʻlib, unda Amudaryo suvining bir qismi oqib turgan. Oʻzanda pogʻonalar — eski sharsharalarning qoldiqlari bor; oʻzan boʻylab terrasa (qoʻhna qayir)lar choʻzilgan. Oʻ. da saksovul, koʻllar yaqinida yulgʻun, qamish oʻsadi. Yasxan koʻli atrofida yirik chuchuk yer osti suvi havzasi topilgan, undan Bolxonobod (avvalgi Nebitdogʻ) ga suv quvuri oʻtkazilgan.
Antik davr (Gerodot) va oʻrta asr mualliflari (Muqaddasiy, Hamdallah Qazviniy, Hofizi Abru, Abulgʻoziy) Oʻ.ni Amudaryoning Kaspiy dengiziga quyiladigan tarmogʻi deb hisoblaganlar. 19-asr oxiri — 20-asr boshlari va 2-yarmida Oʻ.ning paydo boʻlishi masalasi bilan geograf, geolog va tarixchilar shugʻullanganlar (V.V.Bartold, A.S. Kes, S.P.Tolstov va boshqalar). 1947, 1950 — 54, 56 yillarda Oʻ.ning arxeologiyasi oʻrganilgan. Miloddan avvalgi 4-ming yillikdan 1-ming yillikning 1-yarmigacha Oʻ. boʻylab Sariqamish koʻli orqali Kaspiy dengiziga suv oqqanligi aniqlangan. Arxeologik tekshirishlar natijasida Oʻ. qirgʻoqlaridan koʻplab neolit manzilgohlari, bronza davriga xos sopol idishlar, shuningdek, miloddan avvalgi 7—5-asrlarga oid manzilgohlar topilgan.
Miloddan avvalgi 1-ming yillikning oʻrtalarida Oʻ. boʻylab suv oqmay qoʻygan. Arxeologik va tarixiy maʼlumotlar oʻrta asrlarda ham Oʻ. da 2—3-marta, garchi qisqa muddatli boʻlsa ham, suv oqqanligidan darak beradi. 10—13-asrlarda Oʻ. da Xorazmdan Xurosonga oʻtgan karvon yoʻli va koʻp karvonsaroylar, sardobalar boʻlgan. Oʻrta Osiyoning choʻlli hududlarida faqatgina qisqa davr mobaynida suv oqqan yoki umuman suv oqimi toʻxtagan quruq oʻzanlar ham Oʻ. deb ataladi.
LL:Tolstov S.P., Po drevnim deltam Oksa vaYaksarta, M., 1962; Kes A. S., Ruslo Uzboy i yego genezis ("Tr. Inta geografii AN SSSR", M.L., 1939, t.30).
Shuhrat Zokirov.
Inilchiqtov
Inilchiqtov, Inilchiq - Markaziy Tyanshandagi togʻ tizmasi, Sarijaz daryosi chap irmoqlari havzasida, Qirgʻiziston Respublikasi Is-siqkoʻl viloyatida. Gʻarbdan sharqqa kenglik boʻylab yoʻnalgan, uni Markaziy Tyaniianning Markaziy va Sarijaz tizmalari oʻrab turadi. Metamor-fik slanets va ohaktoshlardan tuzilgan. Uz. 65 km. Eng baland joyi 5697 m. Yon bagʻirlari tik, choʻqqilari konussimon, yalang kryalardan iborat, muzliklar bor.
Conco
Conco Italiyaning Veneto mintaqasida joylashgan kommunadir. Vicenza provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 27 km2. 10 667 nafar aholi istiqomat qiladi (2004).
Omi (Nagano)
left|thumb|270x270px|Omi qishlogʻidagi Nagano yoʻnalishi 429 Yaponiyaning Nagano prefekturasida joylashgan qishloq. 2019-yil 1-aprel holatiga koʻra, qishloqda 1130 ta xonadonda 2738 nafar aholi istiqomat qilgan va aholi zichligi har kvadrat kilometrga 80 kishidan toʻgʻri keladi. Qishloqning umumiy maydoni 34,48 kvadrat kilometr (13,31 mi²) ni tashkil etadi.
Geografiyasi
Omi Nagano prefekturasining markazida joylashgan. Qishloqda Kitayama toʻgʻoni va Hijiri togʻlari qad rostlagan.
Iqlimi
Qishloq issiq va nam yoz hamda sovuq qish bilan tavsiflangan iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi Cfa). Omi qishlogʻida oʻrtacha yillik harorat 10,3 °C ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1159 mm boʻlib, sentyabr esa eng seryogʻin oy hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 23,7 °C, eng past harorati esa yanvarda, −2,3 °C atrofida boʻladi.
Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Omi qishloq aholisi soni soʻnggi 70 yil ichida kamayib bormoqda.
Tarixi
Hozirgi Ikusaka hududi qadimgi Shinano provinsiyasining bir qismi boʻlgan va „Omi“ nomi Kamakura davrida Azuma Kagami tarkibida paydo boʻlgan. Hudud Edo davrida Matsumoto domenining bir qismi edi. Ikusaka qishlogʻi 1889-yil 1-aprelda zamonaviy munitsipalitetlar tizimining oʻrnatilishi bilan tashkil etilgan. 2004-yilda qoʻshni Chikuhoku bilan birlashishga boʻlgan urinish saylovchilar tomonidan rad etilgan.
Iqtisodiyoti
Qishloq iqtisodiyoti dehqonchilikka asoslangan.
Taʼlim tizimi
Omida bitta davlat boshlangʻich maktabi va qoʻshni Chikuhoku qishlogʻi bilan birgalikda faoliyat yuritadigan bitta davlat oʻrta maktabi mavjud. Qishloqda yuqori maktab mavjud emas.
Futbol boʻyicha 1991-yilgi SSSR ikkinchi ligasi
SSSR Ikkinchi ligasi 1991-yilgi SSSR chempionati uchta zonada oʻtkazildi. SSSR parchalanishi va umumiy chempionatning qulashi munosabati bilan ishtirokchilarning aksariyati milliy ligalarda qatnashishdi.
Brittlar
Brittlar — kelt qabilalaridan biri. Miloddan avvalgi 8 — milodiy 5-asrlarda Britaniyaning asosiy aholisi. B. anglosakslar tomonidan boʻysundirilib (5—6-asrlar), bir qismi qirib tashlangan, bir kismi Uels, Shotlandiya va Galliyadagi Armorika yarim orolga koʻchirilgan va bu yer Bretan deb atala boshlangan. Britaniyada qolgan qismi ingliz millatining shakllanishida muhim rol oʻynagan. "Britaniya" atamasi B.dan olingan.
Futbol boʻyicha 1991-yilgi SSSR ikkinchi ligasi
Eslatmalar
<references group="" responsive="1">
Aignerville
Aignerville Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Bayeux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
130 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 29,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,4 km2.
British petroleum
"BRITISH PETROLEUM" (British Petroleum) — Buyuk Britaniyadagi eng yirik neft monopoliyalaridan biri. 1909-yilda tashkil etilgan. 38% aksiyasi davlatniki. AQSH (Alyaska) (60%) va Shim. dengizdan (40%) neft qazib oladi, 25 mamlakatda neftni qayta ishlaydigan korxonalari bor. Gʻarbiy Yevropaning bir nechta mamlakatlari hududidan oʻtgan yirik neft quvurlarining egasi. Monopoliya yiliga 77,5’ mln. t neft qazib oladi, 96,2 mln. t neftni qayta ishlaydi. Keyingi vaqtlarda "British petroleum " kimyo korxonalarini rivojlantirish uchun katta mablagʻ sarf qilayotir. Yillik savdo hajmi 46,2 mlrd. dollar, sof foydasi 2,2 mlrd. dollar.
Kneitlingen
Kneitlingen Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Wolfenbüttel tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 17,58 km2. 847 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Kneitlingenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Inkvizitsiya
Inkvizitsiya (lot. inguisitio — qidiruv) — katolik cherkovining sud-tergov tashkiloti; 13-asrda bidʼatchilarga qarshi kurashish maqsadida tuzilgan. Rim papasiga boʻysungan. Inkvizitsiya zamindorlar-cherkov mafkurasi va ular zulmiga qarshi kurashchilarni taʼqib qilgan. 1231-yildan dominikanlar ordeni ixtiyorida boʻlgan. Inkvizitsiya faoliyati shafqatsizligi bilan ajralib turgan.
Benjamin Britten
Edward Benjamin Britten (22-noyabr 1913-yil, Loustoft, Angliya — 4-dekabr 1976-yil, Oldboro) — ingliz bastakori, pianinochi va dirijyor. Britten musiqaning deyarli barcha janrlarida yetuk asarlar qoldirgan: 20 ga yaqin musiqiy-sahnaviy merosidan „Peter Grimes“ (1945), „A Midsummer Nightʼs Dream“ („Yoz tunidagi tush“) (1960) kabi operalari dunyo teatrlarida sahnalashtirilgan. Kompozitor bir nechta asarini maʼrifiy-targʻibiy maqsadda yaratgan. Anʼanaviy lotin matni va Wilfred Owen sheʼrlariga yaratilgan „War Requiem“ („Harbiy rekviyem“) (1961) 20-asrning ibratli asarlari qatoridan oʻrin egallagan.
Inkvizitsiya
Inkvizitsiya Gʻarbiy Yevropaning bir qancha mamlakatlari, ayniqsa, Ispaniyada keng tarqaldi. Buyuk mutafakkirlar, olimlar J. Bruno, J. Vanininch I. yondirdi, G. Galiley va b. taʼqibga uchradi. 1452-yildan Rimdagi Oliy Inkvizitsiya tribunali Inkvizitsiyaning oliy organi boʻlib qoldi. 16-asrda Inkvizitsiya kontrreformatsiyaning asosiy qurollaridan biriga aylandi. 18— 19-asrlar davomida Inkvizitsiya tugatildi. Uning vazifalari qisman Vatikan muqaddas kanselyariya Kongregatsiyasiga oʻtdi. 1965-yilda bu tashkilot diniy taʼlimot Kongregatsiyasi etib qayta tu-zildi.
Neuilly-Saint-Front
Neuilly-Saint-Front Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Aisne departamenti Château-Thierry tumani tarkibiga kiradi.
Sun Guangxian
Sun Guangxian ( xitoycha : kànghín ; 968, familiyasi Mengwen ( kàngín ), oʻzini Baoguangzi ( jàngāngji ), Xitoyning besh sulolasi va oʻn qirolligi davridagi Tzinnan (Nanping) davlatining amaldori boʻlgan. ). U Jingnanning ikkinchi hukmdori Gao Konguy davrida Liang Chjen nafaqaga chiqqanidan so'ng siyosat va boshqaruv uchun eng mas'ul bo'lgan amaldorga aylandi va keyinchalik Gao Kongui, uning o'g'illari Gao Baorong va Gao Baoxu davrida bu rolda xizmat qildi va uning nabirasi Gao Jichong.
Sun Guangxian qachon tug'ilgani noma'lum. Qoʻshiq tarixi ham, oʻnta shohlikning bahor va kuz yilnomalarida ham uning Guipingdan (yánì, zamonaviy Meishan , Sichuan ) boʻlganligi koʻrsatilgan, garchi oʻn shohlikning bahor va kuz yilnomalarida Quyoshning oʻziga tegishli ekanligini tan olgan boʻlsa- da, Beimeng Suoyan ( kāngīīngī ) Fuchun shahridan bo'lganligini aytdi (zamonaviy Xanchjou , Chjejiang ).
Neuilly-Saint-Front
Geografiyasi
Maydoni — 18,0 km2. Dengiz sathidan 72 – 181 m balandlikda joylashgan.
Sun Guangxian
Sunning oilasi avlodlar davomida dehqonchilik bilan shug‘ullangan, deyishdi, lekin uning o‘zi yoshligidanoq o‘qimishli edi. Keyinchalik Tang Ling prefekturasini (xànīng, zamonaviy Chengdu, Sichuan ) boshqargan davrda Sun Ling prefekti yordamchisi bo'lib xizmat qilgan va o'z qobiliyatlari bilan mashhur bo'lgan. Keyinchalik Tangning ikkinchi imperatori Li Siyuanning Tiancheng davrining boshida (926-930), aftidan, urush mintaqani bosib olishiga ishongan holda, Sun mintaqani tark etib, Jingnan tumanida (shtab-kvartirasi zamonaviy Tszinchjouda joylashgan ) istiqomat qildi. Gao Jixing tomonidan boshqariladi, Jingnan davlatining birinchi hukmdori kim bo'lardi. O'sha paytda u keyinchalik Tang vassali edi, lekin samarali ravishda mustaqil ravishda hukmronlik qilishni niyat qilgan va qobiliyatli odamlarni o'z saltanatiga qabul qilgan. Uning bosh strategi Lyan Zhen unga Sunni tavsiya qildi va u Sunni oʻzining kotibi qilib oldi.
Butunjahon gumanitar yordam kuni
Butunjahon gumanitar yordam kuni ( BMT ning rasmiy tillari: ingliz:World Humanitarian Day, arabcha:  اليوم العالمي للعمل الإنساني,, ispancha Dia Mundial de la Asistencia Humanitaria, xitoycha: 世界人道主义日, fransuz: la Journee mondiale de l’aide humanitaire )   BMT Bosh Assambleyasi tomonidan 2008-yil 11-dekabrda qabul qilingan (A/RES/63/139 rezolyutsiyasi) bo‘lib, har yili 19-avgust kuni nishonlanadi. 2003-yili aynan ushbu sanada Bag‘doddagi BMT shtab-kvartirasida sodir bo‘lgan portlashda 22 kishi, jumladan, BMTning taniqli arbobi Serjiu Vieyra di Mellu halok bo‘lgan.
Bosh Assambleya rezolyutsiyasida qayd etilganidek, Butunjahon gumanitar yordam kuni targ‘ib qilishdan iborat. ",, butun dunyo bo'ylab insonparvarlik yordami faoliyati va bu borada xalqaro hamkorlikning ahamiyati haqida jamoatchilik xabardorligini oshirish va barcha insonparvarlik xodimlariga, shu jumladan, insonparvarlik g‘oyalarini ro‘yobga chiqarishga hissa qo‘shganlar, xizmat burchini ado etishda jon fido qilganlar hamda Birlashgan Millatlar Tashkiloti va uning tegishli xodimlariga hurmat ko‘rsatish..."Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh kotibi Butunjahon gumanitar yordam kunining e’lon qilinishi munosabati bilan so‘zlagan nutqida shunday fikrni bildirgan ,,ushbu tashkilot – ko‘makka muhtoj insonlarni qo‘llab-quvvatlash va ularning munosib yordam olishlarini ta’minlashni o‘z oldiga maqsan qilgan.”
2009-yilda nishonlangan birinchi Butunjahon gumanitar yordam kuni boshqa insonlarni qutqarish chog‘ida halok bo‘lganlar xotirasiga bag‘ishlangan.
Normoʻmin Choriyev
Hokim
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimovning 2012-yil 15-iyundagi Farmoniga asosan, Normoʻmin Choriyev Surxondaryo viloyati hokimi etib tayinlangan. Normoʻmin Choriyev 2011-yilning dekabr oyidan beri, viloyatning avvalgi hokimi — Turobjon Joʻrayev Qashqadaryo viloyati hokimi etib tayinlanganidan soʻng Surxondaryo viloyati hokimi vazifasini bajarib kelayotgan edi. 2012-yil dekabrda hokim vazifasidan bo'shatilgan.
Miku Makita
Miku Makita (2003-yil 16-iyunda tugʻilgan) — Kanada vakili sifatida muz ustida raqs musobaqalarida qatnashuvchi muz raqqosasi. Konkida uchish boʻyicha sherigi Tyler Gunara bilan birga 2021-yil Fransiyada boʻlib oʻtgan Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri musobaqasining kumush va 2022-yilgi Oʻsmirlar oʻrtasidagi Kanada chempionatining bronza medali sovrindori boʻlgan. Makita / Gunara juftligi 2020-yilgi O‘smirlar o‘rtasidagi Jahon chempionatida kuchli sakkizlikka kirgan va 2020-yilgi O‘smirlar oʻrtasidagi qishki Olimpiya o‘yinlarida ishtirok etgan.
Shaxsiy hayoti
Makita 2003-yil 16-iyunda Britaniya Kolumbiyasining New Westminster shahrida tugʻilgan. Uning Riku ismli akasi bor.
Faoliyati
Miku Makita 2016-yilning mart oyida Tyler Gunara bilan ufttlik hosil qilgan. Ularga Britaniya Kolumbiyasining Burnabi shahrida Megan Wing va Aaron Lowe murabbiylik qilgan. 2016 — 2017-yilgi mavsumda Makita / Gunara juftligi yangi konkida uchuvchilar toifasida boʻlib oʻtgan Skate Canada Challenge musobaqasida rekord natija bilan gʻolib chiqqan. Juftlik „2017 Skate Canada BC/YK Section Awards“ taqdirlash marosimida „Ice Dance Youth Promise Award“ mukofoti bilan taqdirlangan.
2017 — 2018-yilgi mavsum
Makita / Gunara juftligiSkate Canada Challenge musobaqasida ishtirok etib, yana oltin medalni qoʻlga kiritgan. Juftlik 2018-yilgi Kanada chempionatida bir nechta xatoga yoʻl qoʻyib, Bashynska / Beaumont juftligi ortidan kumush medal sohibiga aylangan. Ularning natijasi ularga birinchi xalqaro topshiriq, 2018-yilgi Egna Dance Trophy turnirida ishtirok etgan Makita / Gunara juftligi rossiyalik Lukinskaya / Angelopol va Bashinska/Beaumont juftligini ortda qoldirib, oʻzining birinchi xalqaro bronza medalini qoʻlga kiritgan.
2018 — 2019-yilgi mavsum
Makita / Gunara juftligi xalqaro miqyosda o‘smirlar darajasiga ko‘tarilgan va 2018-yilgi Lake Placid Ice Dance International musobaqasida kumush medalni qo‘lga kiritib, oʻzlarining mavsumini boshlagan. Ular 2018-yili Kanadada boʻlib oʻtgan Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri musobaqasida sakkizinchi oʻrinni egallagan. Makita / Gunara juftligi Skate Canada Challenge turnirifa ham sakkizinchi oʻrindan joy olgan. Ular mavsumni 2019-yilgi Kanada chempionatida ishtirok etib, toʻqqizinchi oʻrinni olgan holda yakunlaganlar.
Natijalari
GP: Gran-pri ; CS: Challenger seriyasi ; JGP: JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri
Milliy gʻoya
Milliy gʻoya — muayyan millat hayotiga mazmun baxsh etadigan, uni ezgu maqsad sari yetaklaydigan fikrlar majmui. U millatning oʻtmishi, buguni va istiqbolini oʻzida mujassamlashtiradi, uning tub manfaatlarini, maqsadlarini ifodalaydi. M.gʻ. oʻz mo-hiyatiga koʻra, xalq, millat takdiriga daxldor boʻlgan, qisqa yoki uzoq muddatda hal etilishi kerak boʻlgan vazifalar va moʻljallarni ham aks ettiradi. Masalan, oʻz davrida (1941—45) fashistlar bosib olgan Fransiyada "Qarshilik koʻrsatish" gʻoyasi M.gʻ. darajasiga koʻtarildi va Fransiyaning ozod etilishi bilan bu gʻoya oʻz ahamiyatini yoʻqotdi. Biror gʻoyaning M.gʻ. sifatida maydonga chiqishi millatning oʻtmishi, mavjud holati bilan bevosita bogʻliq. Ana shu 2 negizga tayangan holdagina u millatning qisqa vaqt va uzoq vaqtga erishish lozim boʻlgan maqsad-muddaolari va moʻljallarini toʻgʻri ifodalay olishi mumkin. Har qanday M.gʻ.da umuminsoniy moqiyat mavjud boʻladi. Ammo, aniq bir millat yoki umuman insoniyat uchun ahami-yatli boʻlgan gʻoyalar ham bor. Masalan, "Milliy yarash" gʻoyasi fuqarolar urushi ketayotgan davlat uchun hayotiy maz-munga ega boʻlsa, "Manfaatli hamkorlik" gʻoyasi dunyoning barcha mamlakatlari uchun birdek ahamiyatlidir. Har bir xalq oʻz tarixining burilish nuqtalarida, avvalo mafkura masalasini, uning oʻzagini tashkil etadigan, oʻziga xos oʻq, birlashtiruvchi yadro vazifasini oʻtaydigan ijtimoiy gʻoyani shakllantirish muammosini hal etadi. Bunga esa M.gʻ. orqali erishiladi. M.gʻ. muayyan darajada insoniyat takdiriga taʼsir qiladi. M.gʻ.ning yosh avlodni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash, yoshlar qalbiga insonparvarlik va odamiylik fazilatlarini, umuminsoniy qadriyatlarni singdirishda ahamiyati katta. M.gʻ. vositasida el-yurt birla-shadi, oʻz oldiga buyuk maqsadlar qoʻyadi va ularni ado etishga qodir boʻladi.
Gulnora Ibrohimova.
Valašská Bystřice
Valašská Bystřice — Chexiya respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 2230 ga yaqin aholisi bor. Maydoni 35,95 km².
Unkur (Oʻzgan tumani)
Unkur (Үңкүр) — Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyati Oʻzgan tumaniga qarashli qishloq. Qora-Tosh ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 586 kishi.
1450
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1450''
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1450''
🇷🇺