cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kornet
Kornet (nem. Kornett, lot. cornu — shox, burgʻu soʻzidan), kornet-a-piston — 1) mundshtukli-puflama musiqa cholgʻu sozi, shrubata yaqin, lekin ixcham (kalta)roq shaklda. 19-asr boshida yaratilgan. Asosan, "V" (sibemol) sozida boʻladi. Diapazoni ye-s3 (kichik oktava "mi"dan — uchinchi oktava "do"ga qadar). Tovushi kuychan va mayin. Opera va simfonik orkestrlar tarkibiga kiradi. Puflama sozlar orkestrida yetakchi sozlardan; 2) kad. K. (sink) burgʻusimon shaklida, oʻz. 295–320 mm. Yevropada 11-asrdan maʼlum.
Ozodbek Akbarov
Akbarov Ozodbek (1946.19.4, Chimkent viloyati) — Oʻzbekiston Respublikasi xalqoʻqituvchisi (1994). Toshkent chet tillar ped. institutini tugatgan (1970). 1972-yildan Toshkentdagi Hamza nomidagi bilim yurti (keyinchalik kasb-hunar kolleji)da oʻqituvchi, oʻquv boʻlimi mudiri, direktor oʻrinbosari, 1979—2004-yillarda direktor.
Korner
Korner (ing. cornor — boshi berk koʻchaga kiritish, burchak) — olib sotish yoʻli bilan ustama foyda olish maqsadida muayyan tovarni sotib olish boʻyicha tijoratchilar oʻrtasidagi kelishuv (bitim). K. bir necha firma va kompaniyalar oʻrtasidagi maxsus bitimga asoslanadi. Aksiyalarni sotib olish va kompaniyalarning ilgari qoʻlga kiritilgan aksiyalari nazorat paketini qayta sotish, sotib olish uchun fond birjalarida ham K. tuziladi. Tovar birjasida.tovarlarni sotib olish nuli bilan bozorda tovar taqchilligini uyushtiruvchi firmalar (bir firma) yoki shaxslar guruhi faoliyati ham K.dir. Birja kridalari bunday faoliyatni man etadi.
Görwihl
Görwihl Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Waldshut tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 50,42 km2. 4343 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Görwihlning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Collbran (Colorado)
Collbran AQShning Colorado shtatida joylashgan shahardir. Mesa County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
708 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga auto nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 1,3 km2. Shundan 1,3 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 1824 m balandlikda joylashgan.
Vanitas
Xususiyatlari
Vanitas, natyurmortning boshqa subjanrlari kabi, allegoriya bilan chambarchas bogʻliq. Bu erda rasmda tasvirlangan har bir ob’ekt ramziy maʼnoga ega boʻlib, tomoshabinlarga inson hayotining qisqaligi haqida gapiradi.
Koʻpgina rasmlarda tomoshabinning kayfiyati va yana ruhiy holatiga taʼsirini kuchaytirish uchun koʻpincha lotin falsafiy iboralardan foydalanadi, jumladan:
Vanitas janridagi rasmlarda inson figuralari juda kam uchraydi va barcha ob’yektlar, aksariyat hollarda, tasodifiy tarzda joylashtirilgan. Rassomlikdan tashqari, bu janr tasviriy sanʼatning boshqa turlarida ham qoʻllaniladi: haykaltaroshlik, oʻyma va zargarlik buyumlari.
Asosiy simptomlar
Vanitas janrining asosiy xususiyatlari va ularni tushuntirish:
Rivojlanish tarixi
Vanitas janrining tarixini maʼlum bir vaqt oraligʻida cheklash qiyin, chunki inson bosh suyagi tasviri qadim zamonlardan beri turli madaniyatlarda sanʼatda topilgan. Shunday qilib, Pompey qazishmalarida topilgan qadimiy mozaika „Memento mori“, unda janr belgilari aniq koʻrinib turadi. h. d. 1-asrga tegishli. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dc/Juriaen_van_Streeck_001.jpg/220px-Juriaen_van_Streeck_001.jpg|left|thumb| Yurian van Strek, 1670-yil Romanesk davrida bosh suyagining rasmlari koʻpincha cherkovlar devorlariga osib qoʻyilgan, bu cherkovga kelganlarga tavba qilish va gunohlardan xalos boʻlish zarurligini doimo eslatib turardi, chunki baribir oʻlimdan qutulishning iloji yoʻq edi. 14-asr oʻrtalarida gotika tasviriy sanʼati va grafikasi ustalari „Oʻlim raqslari“ nomli allegorik badiiy asarlarni ommaviy ravishda yarata boshladilar. Uygʻonish davrida tasviriy sanʼatda yuksak gumanistik gʻoyalarni oʻzida mujassam etgan yangi janrlar paydo boʻldi va jadal rivojlana boshladi, rassomlarga yangi gʻoyalarni amalga oshirish uchun keng imkoniyatlar ochildi. Uygʻonish davrining koʻplab buyuk ustalari, jumladan El Greko va Albrecht Dyurer oʻzlarining rasmlarida bosh suyagining ramziy tasviridan foydalanganlar. Oʻsha davrlarda allaqachon vanitas janrining shakllanishi uchun zarur shart-sharoitlar paydo boʻlgan, ammo Uygʻonish davri rassomlarining rasmlarida ramziy narsalar faqat yordamchi rol oʻynagan. Odatda,allegorik belgilar rasmning fonida yashirin maʼno bilan toʻldiriladi.
16-asrning oʻrtalarida vanitas uslubida boʻyalgan birinchi toʻlaqonli sanʼat asarlari dastlab Gollandiyada, keyin esa Flandriyada paydo boʻldi. Bu asr natyurmort mashhurligining tez oʻsish davri boʻldi, bu koʻplab gollandiyalik rassomlarga jahon shuhratini keltirdi.
Kichik Leyden shahri barokko davrida vanitas janrining rivojlanish markazi va bu janrning eng mashhur rassomlari yashab ijod qilgan joy edi.Gollandiya va Flandriyadan tashqari, vanitas boshqa Yevropa mamlakatlarida ham mashhur edi. Ushbu janrda koʻplab sanʼat asarlari Germaniya, Italiya, Ispaniya, Fransiyada yaratilgan, ammo ular Gollandiya tasviriy sanʼat maktabi darajasiga etib bormagan.
Harrington (Delaware)
Harrington AQShning Delaware shtatida joylashgan shahardir. Kent County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
3263 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 5,3 km2. Shundan 5,2 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 15 m balandlikda joylashgan.
Mancenans
Mancenans Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Doubs departamenti Montbéliard tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
284 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 23,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 11,9 km2. Dengiz sathidan 283 – 501 m balandlikda joylashgan.
Úvalno
Úvalno Chexiya Respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 988 ga yaqin aholisi bor.
Casper (Wyoming)
Geografiyasi
Maydoni — 62,8 km2. Shundan 62,0 km2 quruqlik, 0,8 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 1634 m balandlikda joylashgan.
South Vinemont (Alabama)
South Vinemont AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Cullman okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 1,7 km2. 425 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 250 nafar kishi.
Merry-la-Vallée
Merry-la-Vallée Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Yonne departamenti Auxerre tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
362 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 20,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 18,1 km2.
Maials
Maials Ispaniyaning Kataloniya mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Lleida provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 57,72 km2. Aholisi — 1006 kishi (2010).
TTYMI stadioni
TTYMI stadioni — Oʻzbekiston poytaxti Toshkent shahridagi koʻp maqsadli stadion boʻlib, Toshkent temir yoʻl muhandislari instituti (ToshTYMI) yonida joylashgan. 6000 tomoshabinga mo‘ljallangan.
Endilikda ushbu stadion O‘zbekiston Pro-Ligasida ishtirok etuvchi "Lokomotiv" BFK jamoasi hamda „Lokomotiv“ futbol klubining yoshlar jamoasi va zaxira jamoasi uchun uy stadioni hisoblanadi. 2012-yilda „Lokomotiv“ stadioni qurilishi va foydalanishga topshirilishidan oldin „ToshTYMI“ stadioni 2002-yildan buyon "Lokomotiv" futbol klubining uy arenasi bo‘lib kelgan.
IC 4046
IC 4046 Canes Venatici yulduz turkumidagi * (yulduz) tipli yulduzdir.
Shojiro Sugimura
Shojiro Sugimura (杉村 正二郎; 4-aprel 1905 - 15-yanvar 1975) — yaponiyalik futbolchi.
Terma jamoadagi faoliyati
Milliy terma jamoadagi ilk debyutini 1927-yili 27-avgust Xitoy Respublikasi terma jamoasi bilan boʻlgan oʻyinda oʻtkazgan.
Belgiya fuqaroligi to'g'risidagi qonun
Belgiya fuqaroligi to'g'risidagi qonun, shaxsning Belgiya fuqaroligiga ega bo'lish shartlarini nazarda tutadi va jus sanguinis va jus soli tamoyillarining aralashmasiga asoslanadi.
Belgiya fuqaroligi - bu Belgiya fuqarosi bo'lish maqomidir. Millati va fuqaroligi sinonimdir ; ikki atama o'rtasida qonuniy farq yo'q. Belgiyaliklarning aksariyati Belgiya fuqarolari.
1984 yilgacha
Belgiya fuqaroligi tarixan 1932-yil 14-dekabrdagi qonun bilan tartibga solingan. Ushbu qonun 1951, 1961, 1964, 1965 va 1967-yillarda qabul qilingan boshqa qonunlar bilan o'zgartirildi.
1967 yilgacha fuqarolikka qabul qilinish nisbatan qattiqroq qoidalarga bo'ysungan, ya'ni belgiyalik onadan tug'ilgan bolalarga Belgiya fuqaroligi berilmagan. Natijada, Belgiya fuqaroligini olmagan taniqli odamlarning bir nechta e'tiborga loyiq holatlari mavjud, ular orasida Jonni Halliday, Per Arditi, Ketrin Arditi, Jak Xigelin va Patrik Modiano ham mavjud.
1984-yildan keyin
1980-yillarning boshida Belgiya hukumati Belgiya fuqaroligi to'g'risidagi qonunni keng qamrovli isloh qildi. Natijada 1984-yil 28-iyunda qabul qilingan va asosan 1985-yil 1- yanvarda kuchga kirgan Belgiya fuqarolik kodeksi paydo bo'ldi. O'shandan beri kodeks bir necha bor o'zgartirilgan, jumladan 1991, 1993, 1995, 1998, 2000, 2004, 2006, 2012, 2013, 2014, 2015, 2017 va 2018-yillarda. Eng so'nggi o'zgartirishlar (2018-yilda qabul qilingan) 2019-yilda kuchga kirdi.
2002-yilda Belgiya Strasburg konventsiyasini bekor qildi, bu esa fuqarolikka qabul qilingandan keyin bir nechta fuqarolikka ruxsat berish yo'lini ochdi. 2008-yilda mamlakat ko'p millatli fuqarolarni qabul qilishga to'sqinlik qilayotgan boshqa qoidalarni ham olib tashladi.
2014-yilda Belgiya 1961-yildagi Fuqaroliksizlikni qisqartirish to'g'risidagi konventsiyaga qo'shildi.
Qonunchilik
Asosiy huquqiy matn Belgiya fuqarolik kodeksidir ( Code de la nationalité belge (CNB) / Wetboek van de Belgische nationaliteit (WBN) ). Kodeks kodning bajarilishini tartibga soluvchi turli qirollik farmonlari ( arrêtés royaux / Koninklijk Besluit ) bilan to'ldiriladi. Kodeks va qirol farmonlari o'rtasida nomuvofiqlik bo'lgan taqdirda, qonun ustuvor hisoblanadi.
Belgiya qonunchiligiga kiritilgan barcha o'zgartirishlar Belgiyaning rasmiy jurnalida ( Moniteur belge / Belgisch Staatsblad ) chop etiladi.
Lavr Kornilov
thumb|Lavr Kornilov 1916
Lavr Georgiyevich Kornilov (1870–1918) — rus harbiy arbobi, infanteriya generali (1917). Turkiston harbiy okrugi shtabining razvedka boʻlimida xizmatqilgan (1899–1903). 1917-yil Rossiyada armiya, front qoʻmondoni, iyul—avgust oylarida esa Oliy bosh qoʻmondon. Front ichkarisi va temir yo'llarni harbiylashtirish bilan Rossiyadagi ahvolni (soʻl radikal partiyalar mavqeini kuchayishi bilan bogʻliq) bir maromga keltirishni nazarda tutgan dasturni olgʻa surgan. Butun davlat hokimiyatini oʻziga tinch yoʻl bilan oʻtkazish haqida K.F.Kerenskiy bilan muzokaralar olib borgan. Qatʼiy harbiy rejim oʻrnatilishi boʻyicha 24-avgustda bir qator harbiy tadbirlarni amalga oshirgan. 27-avgustda qoʻmondonlikdan chetlatilgan, farmonga boʻysunishdan bosh tortgach, isyonchi deb eʼlon qilingan va tez orada qamoqqa olingan. Fuqarolar urushi davrida Koʻngillshshr armiyasi tashqilotchilaridan biri va bosh qoʻmondon (1917-yil noyabr – 1918-yil aprel). Yekaterinodar (hozirgi Krasnodar) yonidagi jangda oʻldirilgan.
Cheyenne Parker
Cheyenne Parker (1992-yil 22-avgustda tugʻilgan) — Ayollar Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining (WNBA) Atlanta Dream jamoasida oʻynagan amerikalik professional basketbolchi.
Yoshligi
Parker New Yorkning Queens shahrida tugʻilib oʻsgan. Keyinchalik u onasi bilan Shimoliy Karolina shtatidagi High Point shahriga koʻchib oʻtgan. U janubi-gʻarbiy Guilford oʻrta maktabida oʻqigan va qizlar basketbol jamoasida oʻynagan.
Janubi-gʻarbiy Guilford oʻrta maktabini tugatgach, Parker High Point universitetiga oʻqishga kirgan. U 2010-yildan 2013-yilgacha ayollar basketbol jamoasida oʻynagan.
WNBA
Parker Chicago Sky jamoasi tomonidan 2015-yilgi WNBA draftida 5-oʻrinda jamoa tarkibiga tanlangan. Oʻzining yangi mavsumida Parker zaxirada 30 ta oʻyin oʻtkazgan va har bir oʻyinda oʻrtacha 2,2 ochko toʻplagan. Sky jamoasi Sharqiy konferensiyada 21—13 rekordi bilan ikkinchi oʻrinni egallagan, ammo birinchi turda Indiana Fever jamoasi bilan boʻlgan oʻyinda 2—1 hisobida magʻlub boʻlgan.
2017-yilgi mavsumda Parker barcha oʻyinlarni zaxirada oʻtirgan holda oʻtkazgan va 23 oʻyinda oʻrtacha 3,0 ochko toʻplagan.
2018-yilda Parker ajoyib mavsumni oʻtkazgan va oʻzining mahorat toʻplamiga uch ochkolik zarbani qoʻshgan. Sky jamoasi 2018-yil 3-iyun kuni u Las-Vegas Aces jamoasi ustidan 95-90 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinda Parker 20 ochko va 13 ta ribaund bilan faoliyatidagi eng yuqori natijani qayd etgan. 2018-yilning 31-iyulida Parker jamoasi Dallas Wings jamoasi ustidan 92-91 hisobida gʻalaba qozonib, oʻz faoliyatidagi rekordini 20 ochkoga yetkazgan.
2019-yilda Parker Sky jamoasi bilan yana 2 yillik shartnoma imzolagan. 2019-yil 24-iyun kuni Parker Connecticut Sun jamoasi ustidan 93-75 hisobida gʻalaba qozonib, faoliyatidagi eng yuqori 22 ochkoni qoʻlga kiritgan. Mavsum oxirida Parker Minnesota Lynx jamoasiga 93-85 hisobida magʻlub boʻlib, oʻzining faoliyatidagi rekordini 22 ochko bilan tugatgan. Sky jamoasi 2016-yildan beri birinchi marta pley-offga 20-14 rekord ball bilan qaytgan.
2020-yilda Parker faoliyatidagi eng yaxshi mavsumni oʻtkazgan va gol urish, assistentlik qilish, ribaund va toʻp oʻtkazib yuborish boʻyicha faoliyatidagi eng yuqori koʻrsatkichlarni qayd etgan.
Hartly
Hartly AQShning Delaware shtatida joylashgan shahardir. Kent County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
85 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 0,2 km2. Shundan 0,2 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Mizérieux
Mizérieux Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Loire departamenti Montbrison tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
283 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 40,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,0 km2. Dengiz sathidan 319 – 394 m balandlikda joylashgan.
Chinoz hayoti
Chinoz hayoti  — xalq deputatlari Chinoz tuman kengashi va tuman hokimligi gazetasi.
St. Florian (Alabama)
St. Florian AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Lauderdale okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,7 km2. 335 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 43,5 nafar kishi.
Michiyo Taki
Michiyo Taki (瀧 通世) — yaponiyalik futbolchi.
Terma jamoadagi faoliyati
Milliy terma jamoadagi ilk debyutini 1927-yili 29-avgust Filippin terma jamoasi bilan boʻlgan oʻyinda oʻtkazgan.
Siek (Holstein)
Siek  Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Stormarn tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 12,47 km2. 2063 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Siekning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Corazon Aquino
Akino (Ayashpo) Korason (1933.25.1, Tarlak viloyati) — Filippin tarixida birinchi ayol-prezident (1986—92). Obroʻli Koxuangko oilasidan. Mamlakatda F. Markosning avtoritar tuzumiga qarshi kurashgan B. Akinoning bevasi. 1986-yil fevralda Maniladagi ommaviy namoyishlar natijasida F. Markos diktaturasi tugatilgach, hokimiyat tepasiga kelgan. 1987-yil hozirda ham amalda boʻlgan demokratik konstitutsiya qabul qilingan. Akino hokimiyatni boshqargan dastlabki davrda "diktatura qurboni va demokratiya xaloskori" sifatida juda mashhur boʻlgan. Iqtisodiyotni modernizatsiyalashga harakat qilgan. Qashshoqlik va korrupsiyaga qarshi kurashgan. Hukmron doiralar orasidagi ichki ziddiyatlar va muxolifatning faollashuvi natijasida Akino siyosati samarasiz boʻlgan. Biroq Akino hokimiyatni konstitutsiyada belgilab qoʻyilgan muddat tugaguncha idora etib hokimiyatni yangi prezidentga demokratik asosda topshirishga erishgan.
Columbine Valley (Colorado)
Columbine Valley AQShning Colorado shtatida joylashgan shahardir. Arapahoe County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
11132 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 419,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,7 km2. Shundan 2,7 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 1629 m balandlikda joylashgan.
Kornuoll
Kornuoll — Buyuk Britaniyaning jan.-gʻarbidagi yarim orol. La-Mansh boʻgʻozi va Bristol qoʻltigʻi suvlari oʻrab turadi. Oʻz. 150 km chamasida, eni 72 km gacha. Qirgʻoqlari qoʻltiklar bilan kuchli parchalangan. Relyefi yassitogʻ (eng baland joyi 621 m) va sertepali tekislik. Qirgʻoqlari tik. Keng bargli oʻrmonlar, vereskzorlar, torf botqoqliklari bor. Qalay olinadi. Yirik porti — Plimut.
Pereyaslav daryosi porti
Pereiaslav daryo porti-daryo transporti sohasidagi korxona hisoblanadi.Kaniv suv ombori qirg'og'ida Pereiaslav shahridagi Dneprda joylashgan. Bu Kiev daryosi portining filialidir.
Grafenhausen
Grafenhausen Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Waldshut tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 48,55 km2. 2234 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Grafenhausenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Casper Mountain
Casper Mountain AQShning Wyoming shtatida joylashgan shahardir. Natrona County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
298 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 27 km2. Shundan 27,0 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Muhammad Al-Baradei
Muhammad al-Baradey (1942, Qohira) — misrlik huquqshunos. Xalqaro huquq d-ri (1974). Qohira universitetini tugatgan (1962). Qohiradagi diplomatiya xizmati xodimi (1964-yildan), Misr tashqi ishlar vazirining maxsus yordamchisi (1974—78), BMT qoshidagi Oʻquv va ilmiy tadqiqot institutida xalqaro huquq dasturi boʻyicha katta aspirant (1980-yildan), Nyu-York universitetida xalqaro huquq adyutant-prof. (1981—87). Atom energiyasi boʻyicha xalqaro agentlik (MAGATE)ning Bosh direktori (1997-yildan). Atom energiyasidan harbiy maqsadlarda foydalanishning oldini olish va undan eng xavfsiz usullar bilan foydalanish uchun kurashgan. Nobel mukofoti laureati (2005, hamkorlikda).
Zarqa al Yamama
Islomgacha boʻlgan arab anʼanalarida Zarqa al-Yamama ( زرقاء اليمامة    ) ajoyib sezish  o'tkir ko'rish  biror voqea sodir bo'lishidan oldin bashorat qilib berish qobiliyatiga ega bo'lgan jadislik feruza ko'zli ayol bo’lgan
Zarqa al-Yamama afsonasi
Qadimgi asfonalarga ko'ra, Zarqa qabilasi dushmanlarni aniqlash va o'z yurtini himoya qilishda uning kuchiga ishonishgan; chunki u chavandozlarni bir chaqirim masofadan ko'rish qobiliyatiga ega ekanligiga ishonishgan. Uning qabilasining dushmanlari Zarqaning nazaridan qochish umidida o'zlari parvarish qilgan daraxtlar ortiga yashirinishga qaror qilishdi. Zarqa nima bo'layotganini payqab, o'z qabilasini daraxtlar o'zlari tomon harakatlanayotganini va ularning orqasiga askarlar yashiringanini aytadi. Qabilasining a'zolari uni aqldan ozgan deb o'ylashdi va uning ogohlantirishiga e'tibor bermaslikni aytishadi.Ammo Hasan al-Himyoriyning qo'shinlari uning qabilasiga yetib borib qarorgohdagi barcha erkaklarni o'ldiradi  keyin Zarqaning ko'zlarini olib, xochga mixlashadi.
Mystique
Mystique (Raven Darkhölme) — Marvel Comics tomonidan yaratilgan va asosan Gʻaroyib odamlar bilan bogʻliq boʻlgan xayoliy qahramon. David Cockrum va Chris Claremont tomonidan yaratilgan ushbu personaj ilk bor Ms. Marvel #16 (may, 1978-yil) komiksida paydo boʻlgan.
Mystique gʻayriinsoniy kuchlar bilan dunyoga kelgan mutantdir. U istalgan odamning qiyofasiga kira oladi. Uning tanasining rangi — koʻk, sochlarining rangi — qizil, koʻzlari esa sariq ranglidir. Mystique komikslarda asosan Gʻaroyib odamlar jamoasining dushmani sifatida koʻrsatilgan.
Mystique personajini Gʻaroyib odamlar filmlar seriyasining yetti filmida uchratish mumkin. X-Men (2000), X2 (2003) va X-Men: The Last Stand (2006) filmlarida ushbu personajni Rebecca Romijn, X-Men: First Class (2011), X-Men: Days of Future Past (2014), X-Men: Apocalypse (2016) and Dark Phoenix (2019) filmlarida esa Jennifer Lawrence gavdalantirgan.
Ahmadjon Musayev
Ahmadjon Musayev (12-yanvar 1959-yil) sobiq oʻzbek futbolchisi va hozirda murabbiy. Oʻzbekiston U-20 jamoasini FIFA U-20 Jahon chempionati 2013 musboqasiga olib chiqqan murabbiy hisoblanadi.
Futbolchilik faoliyati
Ahmadjon Musayev Toshkentning „Paxtakor“ jamoasi tarkibida kattalar safida oʻz debyutini amalga oshirmagan boʻlsada 1978-yildan asosiy jamoa bilan birga mashgʻulotlar olib borgan va oʻrinbosarlar tarkibida toʻp surgan. 1979-yil „Paxtakor“ jamoasi bilan yuz bergan voqealar dan soʻng, SSSRning boshqa mintaqalaridan bir necha futbolchilar „Paxtakor“ jamoasi safiga oʻtdi. Raqobatning oshishi natijasida 1980-yilgi mavsumda Andijonning „Shahrixonchi“ klubi tarkibiga oʻtdi. 1981-yilgi mavsumda Toshkentning „Start“ jamoasi tarkibiga oʻtdi. Shuningdek keyinchalik Navoiy ning „Zarafshon“, Xorazm ning „Narimanovets“, Toshkent ning „Traktor“ Qarshining „Nasaf“ (oʻsha davrlarda Geolog), Qoraqalpogʻiston ning „Toʻrtkoʻlchi“ Va toshkent shahrining „Diyonat“ jamoalarida toʻp surdi.
Murabbiylik faoliyati
Murabbiylik faoliyatida asosan yoshlar jamoalari bilan ish olib bordi. Bulardan eng muvaffaqiyatlaridan biri Oʻzbekiston U-20 jamoasini FIFA U-20 Jahon chempionati 2013 musboqasiga olib chiqqani boʻldi.
Jasmin Bhasin
Jasmin Bhasin (28-iyun 1990-yilda tugʻilgan) hindistonlik aktrisa va model boʻlib, hind telekoʻrsatuvlarida suratga tushadi. U oʻzining debyutini 2011-yilda Tamilcha „Vaanam“ filmida priya rolida qilgan. Bhasin Tashan-e-Ishq (2015-16) filmida Twinkle Taneja va Dil Se Dil Tak (2017-18) filmidagi Teni Bhanushali rollarini ijro etgani bilan mashhur. U, shuningdek, Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 9 va Bigg Boss 14 kabi realiti-shoularda ishtirok etgan.
Yoshlik davri
Bhasin 1990-yil 28-iyun kuni Rajastan shtatining Kota shahrida Sikhlar oilasida tug‘ilgan. U maktabni Kota shahrida tugatgan. Jaypurdagi mehmondoʻstlik kollejini tamomlagan.
Shaxsiy hayoti
Jasmin Bhasin Aly Goni bilan 2018-yilda Fear Factor: Xatron Ke Khiladi 9 shousida suratga olish jarayoni paytida tanishgan. Keyinroq ikkalasi 2021-yilda uchrasha boshladilar.
Faoliyati
Bhasin oʻz faoliyatini 2011-yilda Tamil tilidagi Vaanam filmida boshlagan. Keyin u Beware of dogs, Veta va Ladies and Gentelmen kabi yana bir nechta Janubiy Hindiston filmlarida rol ijro etgan. 2015-yil avgust oyida u Zee TV telekanalining Tashan-e-Ishq serialida Twinkle Taneja rolida debyut qilgan. 2017-yil yanvar oyida u Colors TV -ning Dil Se Dil Tak filmida Teni rolini ijro etdi. 2019-yilda u Colors TV-da kaskadyorlikka asoslangan Fear Factor: Khatron Ke Khiladi 9 realiti-shousida ishtirok etgan. U 2019-yil yanvar oyidan boshlab Star Plus-ning Dil Toh Happy Hai Ji filmida Baxtli Mehra obrazini tasvirlashni boshlagan va 2019-yil iyun oyida uning o‘rnini Donal Bisht egallagan. 2019-yil dekabr oyida u Naagin 4: Bhagya Ka Zehreela Khel filmida „Nayantara“ rolini ijro eta boshlagan, uning roli ikki oy oʻtib, 2020-yil fevralida tugaguniga qadar Colors TVda uzatilgan.
OAV-da
Bhasin The Times of India ning eng jozibali ayollari qatorida 2018-yilda 16-oʻrinda, 2019-yilda 12 va 2020-yilda 3-oʻrinda boʻlgan.
Paris Cowan-Hall
Paris Declan Joseph Cowan-Hall (1990-yil 5-oktabrda tugʻilgan) — ingliz professional futbolchisi, hujumchi va qanot himoyachisi sanaladi.
Faoliyatini yoshligida Portsmutda boshlagan futbolchi Grimsby Town, Scunthorpe United, Plymouth Argyle, Wycombe Wanderers, Millwall, Bristol Rovers va Colchester United klublarida futbol ligasida o'ynagan. Shuningdek, Rushden &amp; Diamonds va Woking uchun ligadan tashqari futbol o'ynagan.
Portsmouth
Cowan-Hall 2007-yilda "Rushden &amp; Diamonds" dan Premer-liganing "Portsmut" jamoasiga qo'shilgan. Pompeyga qo'shilishidan oldin u 16 yoshida "Manchester United " va "Chelsea" bilan sinovdan o'tgan. U Portsmouthning zaxira qismiga yo'l oldi va u erda muvaffaqiyat qozondi va 2009 yilgi mavsumoldi mavsumida Portsmouthning birinchi jamoasi bilan Portugaliyaga uchib ketdi va u yerda Vitoria de Gimarayshga qarshi o'yinda maydonga tushdi.
2010-yilning 2-yanvarida Cowan-Hall Grimsbi Townga ijaraga kelib qo‘shildi, o‘zining birinchi marta jarohat vaqtida Beriga qarshi kechgan o‘yinda zaxiradan maydonga tushdi. Keyingi haftada Cowan-Hall tonzillit tufayli Cheltenxem Townga qarshi liga toʻqnashuvini oʻtkazib yubordi va bir necha kundan keyin u bez isitmasi bilan kasallanganidan keyin shartnoma muddatini qisqartirishga majbur boʻldi. Biroq, 2010-yil mart oyida u Blundell Parkdagi ikkinchi oʻyinida bor-yoʻgʻi ikkita oʻrinbosar oʻyinini oʻtkazgandan soʻng, tizzasidan jarohati bilan Portsmutga erta qaytdi. 2010-yilning iyul oyida klub Premer-ligadan tushib ketganidan keyin Portsmouth tomonidan qoʻyib yuborilgan.
Scunthorpe United
Portsmouthdan ozod etilganidan soʻng, Cowan-Hall „Byornli“, Hull City , „Brighton Hove Albion“ , Derby County va Oldham Athletik klublarida sinovlaridan oʻtkazdi.
2010-yil oktabr oyida Cowan-Hall Skuntorp United zahiralari safida sudga chiqdi. Elland Roudda " Leeds United " zaxirasiga qarshi oʻyindagi yagona golni kiritdi. 2010-yil oktyabr oyida unga 2010-11 yilgi mavsum oxirigacha shartnomasiz shartlarda „Skuntorp United“da joy taklif qilishdi. 2011-yil fevral oyida Cowan-Hall Rushden &amp; Diamondsga ijaraga qaytdi.
Woking
2011-yil iyul oyida Erith &amp; Belvederega bir marta gol urdi. 2011-yil avgust oyida Kovan-Xall Nyuport okrugi safida Uels futbol ligasi vakili Undiga qarshi bir marta gol urdi.
Cowan-Hall 2011-yil 12-avgustda Woking bilan shartnoma imzoladi. U klubdagi debyutini bir kun oʻtib „Satton United“ga qarshi oʻtkazdi. Woking uchun birinchi golini 3 sentyabr kuni Velling Yunaytedga qarshi oʻyinda kiritdi. Cowan-Hall oktyabr va noyabr oylarida klub uchun oyning eng yaxshi futbolchisi boʻldi.
Wycombe Wanderers
2013-yilning 25-iyunida Cowan-Hall Wycombe Wanderers bilan ikki yillik shartnoma imzoladi. 2013-yilning 3-avgustida Cowan-Hall Wycombe Wanderers safida Morecambga qarshi liga bahsida debyut o‘yinini o‘tkazdi va 1:0 hisobida g‘alaba qozonib, birinchi bo‘limda klub g‘olibi hisoblangan. Klub uchun soʻnggi goli ikkinchi liga oʻz uyida "Luton Town "ga qarshi oʻyinda kiritildi.
Millwall
2015-yil yanvar oyida transfer oynasi ochilishi bilan Cowan- Hall „Millwall“ ga qo‘shildi.
Wycombe Wanderers (ijara)
2016-yil 29-iyun kuni Cowen-Hall yana bir bor 2017-yilning 31-yanvarigacha ijara asosida Wycombe Wanderersga qaytdi.
Xan (sulola)
Xan, Xan — qad. Xitoyda imperatorlar sulolasi (mil. av. 206 — mil. 220), ushbu sulola boshqargan davlat va xitoy xalkining nomi. X. sulolasi 2 qismga boʻlingan: Gʻarbiy X. (Sixan — mil. av. 206 — mil. 25) Avvalgi X. (Syanxan) hamda Sharqiy X. (Dunxan — mil. 25—220) yoki Keyingi X. (Xouxan). Birinchi X. sulolasining asoschisi Lyu Ban boʻlib, u Gaotszu nomi bilan mil. av. 202—195 yillari, ikkinchi X. sulolasining asoschisi esa Lyu Syu (57) boʻlib, u Guanudi nomi bilan mil. 25— 57 yillari taxtni boshqargan. Har 2 sulola dehqonlar qoʻzgʻolonlari natijasida yuzaga kelgan va tugatilgan. Bu sulolalar avvalgi anʼanaviy maʼmuriy tuzum va tafakkurni yanada takomillashtirish yoʻlidan borganlar. Ayniqsa, Xitoy imperatorlari oʻzlarini Tangrining yer yuzidagi farzandi, ularga hamma itoat qilishi va bundan bosh tortganlar esa jazolanishi lozim, degan gʻoyani oʻzlariga dastur qilib olganlar. Ichki va tashki siyosat ham aynan shu gʻoyaga asoslangan.
Gʻarbiy X. sulolasining dastlabki davrida qoʻzgʻolonchilar rahbarlarining oʻlkalarga hokim etib tayinlanishi va bir qancha imtiyozlarga, jumladan, oʻzi idora qilayotgan hududdagi soliq va moliya masalalarini mustaqil yechish huquqiga ega boʻlishi markaziy hokimiyatning zaiflashishi va hokimlarning kuchayib ketishiga olib kelgan. Uzoq yillar davomida Hun imperiyasiga oʻlpon toʻlash va unga karshi kurashish Xitoyning iqtisodiy ahvoliga salbiy taʼsir koʻrsatgan. Ud i (mil. av. 140—87) davrida vaziyat oʻzgargan. Markaziy hokimiyatni mustahkamlash yoʻlida siyosiy, iqtisodiy, maʼmuriy, harbiy islohotlar oʻtkazilgan. Ud i davrida X. sulolasi oʻz hududini kengaytirish, Buyuk ipak yoʻlini hunlar qoʻlidan tortib olish va bunga toʻsiq boʻlib turgan Hun (Syunnu) xoqonligiga qarshi kurashish masalasiga katta eʼtibor bergan. Bu borada hunlar taʼsiridan kugulishga intilgan davlatlar bilan ittifoq tuzish, "uzoqdagi raqib bilan doʻstlashib, yaqindagi dushmanga zarba berish" strategiyasi amalga oshirilgan. Shu maqsadda oʻsha davrda Turkistonda mavjud boʻlgan Kangkiya (Kanszyuy), Fargʻona (Davan davlati), Ulugʻ yuechji (Dayuechji) kabi davlatlarga Chjan Syan 2 marta elchi kilib yuborilgan. Fargonaga 2 marta qoʻshin yuborib urush qilgan.
Udidan keyingi davrda mamlakat inkirozga yuz tuta boshlagan. Uzok, yillar olib borilgan urushlar X. imperiyasi hududini kengayishiga olib kelgan boʻlsada, ular mamlakat iqtisodini zaiflashishi, soliqlarning koʻpayishi, ichki siyosiy va ijtimoiy vaziyatni keskinlashishiga olib kelgan. Vanman hukmronligi davrida (mil. 9—22) Xitoyda "Kizil qoshliklar qoʻzgʻoloni", "Yashil daraxtzorliklar qoʻzgʻoloni" kabi dehqonlar harakati boʻlib oʻtib natijada Gʻarbiy X. sulolasi yakun topgan. Ushbu sulolaga mansub ayrim amaldorlar, jumladan, Lyu Syu fursatdan foydalanib hokimiyatni qoʻlga olishga erishgan. Mil. 25 yil u oʻzini imperator deb eʼlon qilib X. sulolasi nomini tiklagan. Aholisini tinchlantirish maqsadida soliq hajmini 30 baravar kamaytirgan. Aholi qaytadan roʻyxatga olingan va mamlakatda 21 mln. kishi yashayotganligi anikdangan. Davlatningsiyosiyvaiqgisodiy vaziyati yaxshilangach, Sharqiy X. sulolasi oʻzining tashqi siyosatini faollashtirgan. 43—44 yillarda Vyetnamga qarshi urush qilib, u yerda oʻz nazoratini oʻrnatgan. Shundan keyin X. sulolasi hunlarga qarshi urush boshlab, Sharqiy Turkistonni bosib olishga intilgan. Bu borada mahalliy hokimlar oʻrtasidagi ziddiyatlardan foydalanishga harakat qilgan va mil. 97 yil bu vazifani Ban Chao boshchiligidagi bir guruh soqchilarga topshirgan. Ammo X. sulolasi ayrim yutuqlarga ega boʻlgan boʻlsa ham natijada oʻz maqsadiga yetisholmagan.
Hunlarga qarshi amalga oshirilgan toʻxtovsiz urushlar, Fargʻonaga qilgan harbiy yurishlar va Buyuk Xitoy devoripsh choʻzish hamda uni taʼminlashga qaratilgan harakatlar ikkinchi X. imperiyasi iqtisodiga salbiy taʼsir koʻrsatgan. Mamlakatda xiyonat, qonunbuzarchilik, oʻzaro nizolar, jangu jadallar, siyosiy va ijtimoiy keskinlik avj olgan. Bular natijasida "sariq belbogʻliklar" nomli dehqonlar qoʻzgʻoloni yuzaga kelgan va X. sulolasi tugatilgan. X. sulolasi davrida barpo etilgan davlat boshqaruv tizimi Xitoyda davlatchilik tizimining keyingi taraqqiyotiga katta taʼsir koʻrsatgan. Abdulahad Xoʻjayev.
Afonso de Albuquerque
ALBUKERKI (A1iyaiyegyaiye) Afonsu d’ (1453, Aleksandriya, Lissabon yaqinida — 1515.15.12, Arabiston dengi-zi, Goa yaqinida) — portugaliyalik istilochi, Hindiston vitse-qiroli (1510-15). Ost-Indiyadagi Portugaliya mustamlaka imperiyasi asoschisi. 1503-yil Kochin shahrida portugal flotiliyasiga qoʻmondon boʻlib, fort qurgan. 1506-yil Tristan da Kunyaning ekspeditsiyasida qatnashgan, uning ixtiyorida ekspeditsiyadagi 16 kemadan 5 tasi boʻlgan. 1507-yil Fors qoʻltigʻidagi Hoʻrmuzki bosib olgan, biroq uni qoʻlda tutib tura olmagan. 1510-yil Goani egallab olib, uni portugaliyaliklarning Sharkdagi istilolarining tayanch punktiga aylantirgan. Dengiz savdo yoʻllarini nazorat qilish uchun 1511-yil Malakkani bosib olgan. A. portugaliyaliklarning Malabar sohillari, Seylon orol, Janubi-Sharqiy Osiyo mamlakatlariga qilgan dastlabki ekspeditsiyalariga rahbarlik qilgan. 1513-yil Adanni egallashga uringan, 1515-yil Hoʻrmuzni 2-marta bosib olgan.
Koro Kamil
KORO (Corot) Kamil (1796.16.7 -Parij — 1875.22.2) — fransuz rassomi, fransuz realistik manzara janrining asoschilaridan. Italiyada boʻlgan (1825—28, 1834,1843), 1862-yilda Belgiya, Gollandiya, Londonga oʻquv safarlari bilan borgan. K. ijodiga tabiatga qiziqish, uni lirik his etish xos. Ijodini klassik anʼanalarda manzaralar yaratish bilan boshlagan ("Venetsiyada tong", taxminan 1834; "Gomer va choʻponlar", 1845 va boshqalar), 1850-yillardan K. asarlarida koʻtarinki ruh, yetuklik, orzu ohanglari kuchaydi, tabiatni oʻzgaruvchan holatini ifodalashga, lahzani muhrlashga, ilk taassurotlar sofligini saqlashga intildi ("Sevr yoʻli", 1855—60; "Mortefonten xotiralari", 1864; "Shamol xuruji", 1865—70 va boshqalar). 1860-yildan atrof muhit bilan uygʻunlashgan portretlar yaratgan. K., shuningdek, rasm, litografiya, ofortlari bilan ham mashhur.
Karıt
Karit — Karabük viloyatining Safranbolu tumaniga qarashli qishloq.
Tarixi
Qishloq 1907-yil yozuvlarida Arid nomi bilan tanilgan va 1928-yildan beri bir xil nomga ega.
Joylashuvi
Qishloq Qorabuk shahar markazidan 10 km, Safranbolu shahar markazidan 8 km uzoqlikda joylashgan.
Bedrovo
Bedrovo (Бедрово) — Bolgariyaning janubi-markazidagi Kardjali viloyatining Chernoochen munitsipalitetidagi qishloq. U Sofiyadan 198.133 km janubi-sharqda joylashgan.
Bodxisatva
Bodxisatva - buddaviylik ta’limotiga ko'ra, olam uch bosqichli bo‘lib, uning ikkinchisi savob ishlari tufayli “nirvana”ga ko‘tarilish huquqiga ega bo‘lgan inson “bodxisatvalar” (xudoning nuri) istiqomat qiladigan joy - “jannat”dir. “Bodxisatvalar” bodxisatva bo‘la olmagan insonlarga najot yo‘lini topishda yordam berishni xohlaydilar va o‘z ixtiyorlari bilan “nirvana”ga ko‘tarilish huquqidan voz kechadilar.
Merry-Sec
Geografiyasi
Maydoni — 14,3 km2.
Steele (Alabama)
Steele AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. St. Clair okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 16,9 km2. 1093 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 64,7 nafar kishi.
Elmayakasi ( Kastamonu)
Elmayakasi Turkiyaning Kastamonu viloyati Kastamonu tumaniga qarasli qishloq. Kastamonu viloyati markazidan 20 kilometr uzoqlikda joylashgan. Shahar iqtisodiyoti asosan qishloq xo'jaligiga tegishli, bitta mehmonxona bundan mustasno.
Montagny (Loire)
Montagny Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Loire departamenti Roanne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1115 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 43,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 25,5 km2. Dengiz sathidan 316 – 542 m balandlikda joylashgan.
Habiba Alimova
Habiba Tursunovna Alimova (1942.23.2, Toshkent shahri) — Oʻzbekiston Respublikasi xalq oʻqituvchisi (2002). Toshkent Davlat Universitetini tugatgan (1967). 1962-yildan Mirzo Ulugʻbek tumanidagi 171-, 1973-yildan 241-maktabda boshlangʻich sinf oʻqituvchisi.
Afgʻoniston
Afgʻoniston, Afgʻoniston Islom Amirligi (2021-yilning 15-avgustigacha Afgʻoniston islom respublikasi) — Janubi-Gʻarbiy Osiyoning eng chekka sharqiy qismida joylashgan mamlakat. Geografik oʻrniga koʻra Yaqin Sharq mamlakatlari qatoriga ham kiritiladi. Maydoni 652,2 ming km2. Aholisi 32 mln. 225 ming 560 kishi (2019-y). Poytaxti — Kobul shahri. Afgʻoniston maʼmuriy-hududiy tuzilishiga koʻra 34 viloyatga boʻlinadi. Eron, Pokiston, Xitoy, Tojikiston, Turkmaniston, Oʻzbekiston bilan chegaradosh. Afgʻoniston bilan Oʻzbekiston oʻrtasidagi chegaraning uzunligi — 137 km. Shuningdek, Afg'onistonning yutuq tomonlaridan biri, qorako'l terisi tayyorlash bo'yicha dunyoda 1-o'rinda turadi.
Tabiati
300px|right|thumb|Afgʻoniston tabiati koʻrinishi Afgʻoniston hududining 4/5 qismini togʻlar va yassitogʻliklar egallagan. Shimoli-Gʻarbida Paropamiz, Safedkoʻh, Bandi Turkiston, Shimoli-Sharqida Hindikush togʻ tizmalari, asosan, kenglik boʻylab yoʻnalgan. Markazining asosiy qismini Hazorajat va Gʻazni-Qandahor yassitogʻliklari egallagan boʻlib, ularga gʻarbiy hamda janubiy tomonlardan boshqa togʻliklarning tizmalari qoʻshilib ketgan (Bandi Bayon, Chixilabadalon, Zang tizmasi, Koʻhi Xurd, Mazor va boshqa). Mamlakat hududining janubiy va janubi-gʻarbiy qismlari baland tekisliklardan iborat boʻlib, ularda Registon va Garmsir qumli hamda tosh-gilli Dashti Morgʻo choʻllari joylashgan. Botiqlarda koʻllar va shoʻrxoklar mavjud (Sabari, Puzak, Gaudi-Zira va boshqalar). Afgʻonistonning janubi-sharqiy chegarasi boʻylab Sulaymon togʻlarining gʻarbiy tizmalari choʻzilgan. Afgʻonistonda foydali qazilmalar kam oʻrganilganiga qaramay, u yerda toshkoʻmir (Ish pushta, Kar kar, Darayi Soʻf, Karux va boshqa konlar), tabiiy gaz (Xoʻja gugurtak), temir rudasi (Palangsor), xrom rudasi (Shadal ketkay), oltin (Argandab, Sanglech, Nuraba), berilliy (Darayi-Pech, Darayi-Nur), qoʻrgʻoshin-rux (Farinjol, Mirzaka), mis rudasi (Jigdalay), osh va tosh tuzlari, oltingugurt hamda qimmatbaho tosh konlari mavjud. Hirot va Bomiyon viloyatlarida maʼdanli suv buloqlari ochilgan. Afgʻoniston hududining katta qismi quruq subtropik iqlim mintaqasida joylashgan boʻlib, iqlimi kontinental. Yozi issiq va quruq (iyulning oʻrtacha temperaturasi tekisliklarda 32—35 °C, togʻlarda 10— 14 °C), kishi iliq, togʻlarda sovuq (yanvarning oʻrtacha temperaturasi tekisliklarda 0ye dan 8 °C gacha; — 30 °C sovuqlar ham kuzatiladi, togʻlarda 0 °C dan past, ayozli kunlar koʻp boʻladi). Yillik yogʻin miqdori shimoliy hududlarda 170 — 280 mm, choʻl hududlarida 40 — 50 mm, togʻ yon bagʻirlarida 800 mm gacha boradi. Yirik daryolari — Amudaryo va uning irmogʻi — Panj hamda Hilmand, Farrohrud, Herirud, Murgʻob va boshqa Qobul daryosi Hind okeani havzasiga quyiladi. Daryolarning suvlaridan sunʼiy sugʻorishda hamda elektr energiya hosil qilishda foydalaniladi. Mamlakat sugʻorma dehqonchilik hududlarida boʻz va toʻq boʻz tuproq hamda sur-koʻngʻir tuproklar tarqalgan. Katta qismini qumli tuproq egallagan. Asosan choʻl va dasht oʻsimliklari oʻsadi. Shimoli-sharqiy va sharqiy qismlaridagi togʻlarda keng bargli ([tel:2000-2400 2000-2400] m li balandlikda) hamda ignabargli (3300 — 3400 m gacha boʻlgan balandlikda) oʻrmonlar mavjud. Afgʻonistonda yovvoyi hayvonlardan boʻri, sirtlon, tulki, qoplon, ayiq, jayron va boshqalar uchraydi.
Afgʻoniston maʼmuriy-hududiy boʻlinishi
450px
Aholisi
thumb|left|330px|Etnik xarita Shimoliy Afgʻonistonda baʼzi viloyatlarda oʻzbeklar keng tarqalgan boʻlib ular hozirgacha oʻzbek tilida gaplashishadi. Bunday shahar va viloyatlarga misol: Afgʻoniston — koʻp millatli mamlakat. Unda turli til guruhiga kiradigan 30 dan ortiq millat va elatlar yashaydi. Aholining deyarli yarmi afgʻon (pushtun) lar (8 mln.dan ortiq kishi). Tojiklar (4,5 mln.), oʻzbeklar (3 mln.ga yaqin), hazoralar (1,5 mln.dan ortiq), turkmanlar, qirgʻizlar, choraymoqlar, balujlar ham bor. Oʻzbeklar asosan Juzjon, Balx, Foryob, Qunduz, Taxor, Samangon, Hirot va qisman Bagʻlon viloyatlarida istiqomat qiladi. Shaharlarda kam joylashgan. Mozori-Sharif, Shibirgʻon, Maymana, Oybak, Toluqon, Qunduz hamda Toshqoʻrgʻon shaharlarida aholining koʻpchiligini tashkil etadi. Aholining oʻrtacha zichligi — 1 km2 da salkam 30 kishi. Davlat tili pushtu va dariyil Aholining 85 % islom dinining sunniylik va 15 % shialik yoʻnalishlariga mansub. Aholiningʻ 18 % shaharlarda yashaydi. Yirik shaharlari: Qobul, Mozori Sharif, Qandahor, Hirot, Jalolobod, Qunduz, Bag`lon.
Tarixi
thumb|300px
Afgʻonistonning yaqin qoʻshnilaridan boʻlmish Oʻzbekiston ana shularni eʼtiborga olib, Afgʻoniston muammosini tinch bartaraf etishga intilib keldi. Oʻzbekiston Respublikasi prezidenta I. Karimov 1993-yil BMT Bosh Assambleyasining 48-sessiyasida bu mamlakatdagi chigal ahvolga jahon jamoatchiligining eʼtiborini qaratdi, 1995-yil 50-sessiyada bu muammoni bartaraf qilish xususidagi takliflarini bayon etdi. 1997-yil Oʻzbekiston Respublikasi prezidenta Afgʻonistonga chegaradosh 6 mamlakat hamda AQSH va Rossiya ishtirokida muloqot oʻtkazish tashabbusi bilan chikdi. Shu tashabbus amalga oshib, „6+2“ guruhi tashkil etildi. Uning birinchi uchrashuvi oʻsha yil 16-oktabr da Nyu-Yorkda boʻldi. Nihoyat, 1999-yil 19-iyulda Toshkentda shu guruhning navbatdagi uchrashuvi oʻtkazildi. Unda Eron, Xitoy, Pokiston, Tojikiston, Turkmaniston, Oʻzbekiston, shuningdek AQSh va Rossiya vakillari qatnashdi, BMT shafelik qildi. Unda Afgʻonistondagi nizolashayotgan tomonlar: „Tolibon“ harakati va Afgʻoniston Birlashgan fronti moʻtabar namoyandalari ishtirok etishi katta voqea boʻldi. Anjuman nihoyasida „Afgʻonistondagi mojaroni tinch yoʻl bilan bartaraf etishning asosiy tamoyillari toʻgʻrisida“ Toshkent Deklaratsiyasi imzolandi. Deklaratsiya „Tolibon“ bilan Birlashgan front oʻrtasida va ular b-i „6+2“ guruhi aʼzolari oʻrtasida bevosita muloqatni yoʻlga qoʻyishga asos boʻldi. BMT Xavfsizlik Kengashi „6+2“ guruhining Toshkent uchrashuvi yakunlarini yuqori baholadi. Qabul qilingan Toshkent deklaratsiyasi BMT hujjati maqomini olgan. Afgʻoniston— 1946-yildan BMT aʼzosi. Oʻzbekiston Respublikasi bilan Afgʻoniston oʻrtasida diplomatiya munosabatlari 1992-yil oktabrda oʻrnatilgan.
Asosiy siyosiy partiya va tashkilotlari. Afgʻoniston islom jamiyati (Rahbari — Burhoniddin Rabboniy);
Afgʻoniston islom partiyasi (Rahbari — Gulbiddin Hikmatyor);
„Tolibon“ harakati (Rahbari — Mulla Muhammad Umar);
Afgʻoniston Milliy islom harakati (Rahbari — Abdul Rashid Do`stum);
Afgʻoniston milliy najot jabhasi (Rahbari — Sibg`atulloh Mujaddadiy);
Afgʻoniston ozodlik islom harakati (Rahbari — Abdu Rasul Sayyof);
Afgʻoniston milliy islom jabhasi (Rahbari — Sayid Ahmad Giyloniy);
Afgʻoniston islom birligi partiyasi (Rahbari — Muhammad Haliliy). Ammo hozirgi kunda zikr etilgan partayalarning aksariyati Pokiston hududida joylashgan boʻlib, Afgʻoniston hududida esa „Tolibon“ harakati bilan Shimoliy Ittifoq qolgan. Shimoliy Ittifoq tarkibiga „Afgʻoniston islom jamiyati“, „Afgʻoniston islom birligi partiyasi“, „Afgʻoniston ozodlik ittifoqi harakati partiyasi“, „Afgʻoniston milliy islom harakati“ siyosiy partiyalari va ularga qarashli kuchlar kirgan.
Xoʻjaligi
Afgʻoniston — Agrar mamlakat. Uning xoʻjaligi koʻp ukladli. Mamlakatning shimoliy viloyatlarida, Kobul atroflarida hamda Qandahor va Hirot viloyatlarida kapitalistik ishlab chiqarish munosabatlari bir oz rivojlangan. Afgʻoniston iqtisodiy jihatdan dunyoda eng qoloq va kambagʻal mamlakatlarning biridir. Yalpi milliy mahsulotning 4/5 qismi qishloq xoʻjaligida yaratiladi. Afgʻoniston iqtisodiyotining asosini sugʻorma dehqonchilik va yaylov chorvachiligi tashkil etadi. Sugʻorma dehqonchilik Qunduz, Ko`kcha, Balx, Daryoyi-Safed, Murg`ob daryolarining vodiylarida rivojlangan boʻlib, u yerlarda bugʻdoy, arpa, sholi, joʻxori, paxta, kunjut, qand lavlagi yetishtiriladi. Nangarhar viloyatida sholi, joʻxori bilan bir qatorda shakarqamish, sitrus mevalari ham yetishtiriladi. Bogʻ va tokzorlarning asosiy qismi Qobul, Hirot, Argandab hamda shimoliy va gʻarbiy viloyatlardagi daryo vodiylariga toʻgʻri keladi. Sabzavotchilik va polizchilik keng tarqalgan. Mamlakatda qishloq xoʻjaligiga yaroqli 17 mln. gektar yer boʻlib, uning 8 mln. gektari haydaladigan yerlardir. Sugorma yerlar 2,5 mln. gektarni tashkil etadi. Gʻallaning yalpi hosili 4 — 5 mln. tonna boʻlib, uning deyarli yarmi bugʻdoy, 1/6 qismi — arpa. Paxta (yiliga 200 ming t), sabzavot va poliz ekinlari (yiliga 200 ming t), uzum (yiliga 500 ming t), meva, zaytun (yiliga 150 ming t) yetishtiriladi. Chorvachilikda qoʻychilik asosiy oʻrin egallaydi. Qoʻylarning 1/4 qismi qorakoʻl qoʻylaridan iborat. Echkichilik, yilqichilik, tuyachilik ham rivojlangan. Parrandachilik xam mavjud. Sugorma dehqonchilik hududlarida pillachilik rivojlangan. Mamlakatda 3 mln.ga yaqin kishi koʻchmanchilik bilan turmush kechiradi.
Sanoat asosan mahalliy xom ashyoga asoslangan boʻlib, aholining kundalik ehtiyojlarini qondirishga yoʻnaltirilgan yengil va oziq-ovqat sanoati barpo qilingan. Elektr energiyasi Mozori Sharifdagi quvvati 36 ming kVt li, Kobul, Gulbahor, Qandahor, Hirot va Bagʻlondagi quvvati 2 ming kVt li issiklik elektr stansiyalarda hosil qilinadi. Kobul daryosida GES kaskadi (har biri 100 ming kVt li uchta va 15 ming kVt li bitta) mavjud, janubida Hilmand daryosida (100 ming kVt gacha boʻlgan), uning irmogʻi Argandabda 15 ming kVt li, Qunduz daryosida 15 ming kVtli „Puli-Xumri“ elektr stansiyalar barpo etilgan. Shim.dagi sanoat (gaz, neft, koʻmir, tosh tuzi va boshqalar) korxonalari 1997-yilning oʻrtalarigacha mahsulot ishlab chiqardi. Kobulda metallsozlik, yogʻochni qayta ishlash, qurilish mate-riallari, ip gazlama, charm poyabzal korxonalari, Mozori Sharifda azot oʻgʻitlari zavodi, toʻqimachilik korxonasi, Puli-Xumrida sement zavodi, toʻqimachilik korxonasi, Jalolobod, Balx, Qandahorda jun gazlama fabrikasi, Aqcha-da charm poyabzal korxonasi mavjud. Oziq-ovqat sanoati korxonalari deyarli barcha shaharlarda joylashgan. Sanoat markazlari — Kobul, Mozori Sharif, Qandahor, Hirot. Afgʻonistonda gilamdoʻzlik yaxshi rivojlangan. Balx, Jauzjon, Faryob, Badxiz, Hirot, Farroh viloyatlirida qoʻlda gilam toʻqiladi. Afgʻoniston chetga hoʻl va quruq mevalar, teri va charm, qorakoʻl, paxta, jun, gilam, moyli urugʻlar, shifobaxsh oʻtlar, tabiiy gaz chiqaradi. Chetdan turli mashina va jihozlar, neft mahsulotlari, shinalar, toʻqimachilik mollari, dori-darmon, tamaki, qand, choy, bugʻdoy, tayyor kiyimlar oladi.
Temir yoʻl transporti rivojlanmagan (bundan uzunligi 11 km boʻlgan Kushka-Torgundi temir yoʻl istisno). Asosiy transport turi —avtomobil transporta. Avtomobil yoʻllarining umumiy uzunligi 20 ming km boʻlib, uning 3 ming km asfaltlangan. Transport vositasi sifatida ot-eshak hamda tuyalardan keng foydalaniladi. Kobul va Qandahor shaharlarida xalqaro aeroportlar mavjud. Pul birligi — Afg`oni.
Maorif, matbuot, tibbiy xizmat va ichki hayotga tegashli boshqa sohalarga soʻnggi yillardagi urush sezilarli taʼsir koʻrsatgan. Shu bois hozirgi kunda bu sohalarga oid biron bir maʼlumot mavjud emas.