cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kalidasa
Kalidasa (taxminan, 5-asr) — hind shoiri va dramaturgi. K.dan "Raghu nasli", "Kumariyning tugʻilishi", "Darakchi budut", "Yil fasllari" lirik dostonlari hamda "Malavika va Agnimitra", "Uzugidan tanilgan Shakuntala" (yoki "Shakuntola"), "Matonat bilan olingan Urvashi" dramalari qolgan. Hind adabiyotining qad. yodgorliklari sanalgan vedalar, "Mahabhorat" va "Ramayana" epik dostonlari K. asarlariga manba boʻlib xizmat qilgan. K. xalq manfaatlarini nazar-pisand qilmaydigan hukmdorlarning bosqinchilik urushlarini qoralagan, insonning ijodiy salohiyatini ulugʻlagan. K. "Raghu nasli" dostonida afsonaviy Raghu naslining hayoti, shuningdek, Hindistondagi turli xalklarning turmush tarzini aks ettirgan. K. — nozik ruhshunos hamdir. Uning dramaturgiyasi qad. Hindistonda teatr sanʼatining yuksak darajada rivoj topganligini koʻrsatadi
Saint-Benoît-d'Hébertot
Saint-Benoît-d'Hébertot Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Lisieux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
318 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 44,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,2 km2.
Muruntov togʻlari
Muruntov togʻlari — Tomditov tarkibidagi togʻlar. Markaziy Qizilqum (Navoiy viloyati)da joylashgan. Janubi-sharqsan shimoli-gʻarbga yoʻnalgan. Uz. oʻrtacha 26 km. Eng baland joyi 816 m. Janubi-gʻarbiy yon bagʻri tikroq. Muruntov togʻlari yon bagʻirlarida quruq soy oʻzani koʻp. Su-vayirgʻich qismida keskin ifodalangan qoyatoshli tik yon bagʻir mavjud. Quyi silur, (besapan svitasi), quyi devon (jengeldi svitasi), oʻrta devon (janubiy bozdon svitasi), yuqori karbon (belquduq svitasi) davrlarining yotqiziqlari qatmaqat joylashgan. Oʻrta karbon davrida togʻ hosil boʻlish jarayonida dengiz chekinib quruklik paydo boʻlgan, yotqiziklar burmalanib togʻ tizmasi vujudga kelgan. Murakkab togʻ hosil boʻlishi va vulkanik harakatlar natijasida foydali qazilmalar shakllangan. Muruntov togʻlarida Muruntov oltin koni va uran konlari bor. Muruntov togʻlari etaklaridagi boʻz-qoʻngʻir tuproqlarda efemerlar, shuvoq, keyreuq, boyalich, burgan Tapkalgan. Ulardan yaylov sifatida foydalaniladi. Yaylovlar mahsuldorligi gektariga 1—3,5 s.
Blerim
Blerim — Albaniyaning shimolidagi Shkodër okrugidagi qishloq va sobiq munisipalitet. 2015-yilda mahalliy hokimiyat islohotida u Fushë-Arrëz munitsipalitetining boʻlinmasiga aylandi. 2011-yilgi aholini roʻyxatga olishda aholi soni 913 kishi edi.
T. Risqulov qishlogʻi
T. Risqulov qishlogʻi (Т.Рыскулов, eski nomi Jdanovo) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumanidagi qishloq. Riskulov qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 315444100.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 997 kishini (496 erkak va 501 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1162 kishi (581 erkak va 581 ayol) yashagan.
Mil. av. 585
'''Mil. av. 585'''
Vafot etgan
🇷🇺
Avtomatik Oy stansiyasi
Avtomatik Oy stansiyasi – Oy sirtiga qoʻndirish uchun moʻljallangan kosmik apparat. Kon-struksiyasi va apparatlari Oydagi mav-jud sharoitlarga moslab hisoblanadi. Avtomatik oy stansiyasi s. bortiga joylashtirilgan ilmiy apparatlar yordamida Oydagi tabiiy sharoit va Oy sirti tadqiq qilinadi, radiotelemetrik va televizion tizimlar yordamida tadqiqot natijalari va Oy sirti tasviri Yerga uzatiladi. 1966-yil 3-fevralda dunyoda birinchi boʻlib "Luna-9", shu yili "Serveyer-1" Avtomatik oy stansiyasi s. Oy sirtiga qoʻndirildi (qarang "Luna", "Serveyer").
Santranges
Santranges Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Cher departamenti Bourges tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
369 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 15,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 24,4 km2.
K2so3
Kuchli namiqadi. Suvda yaxshi (20° temperaturada 100 g suvda 113,5 g) eriydi, eritmasi ishqoriy muhitga ega. K.k. qadimdan daraxt va oʻtlar kulidan olib kelingan. Sanoatda, asosan, kaliyning tabiiy tuzlaridan olinadi (qarang Kaliyli tuzlar), shuningdek, nifelinni qayta ishlab giltuproqqa aylantirishda hosil boʻladi. Optik shisha i.ch.da komponent, gazlarni N,8dan tozalashda yutuvchi, suvsizlantiruvchi agent, sovun i.ch., fotografiyada, kaliyli oʻgʻit sifatida ishlatiladi. Oʻgʻit tarzida kam qoʻllaniladi. Tuproq zarrachalariga mahkam yopishib, ishqoriy muhitni vujudga keltiradi. Kaliyli oʻgʻitlar sifatida, asosan yerga kuzgi ishlov berishda muhiti nordon hamda xlor bilan shoʻrlangan tuproqlarga solinadi.
Arlesheim
Arlesheim Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Arlesheim okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 6,94 km2. 8946 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Hududi
Arlesheimning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
McIntire (Iowa)
Aholisi
122 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 46,6 nafar kishi.
Eggermühlen
Eggermühlen Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Osnabrück tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 27,41 km2. 1735 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Eggermühlenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Easton (Pennsylvania)
Easton AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Northampton County okrugi tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 12 km2. Shundan 11,0 km2 quruqlik, 1,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 97 m balandlikda joylashgan.
Orlovka(Shimoliy Qozogʻiston viloyati)
Orlovka (qozoqcha: Orlovka) — Qozogʻistonning Shimoliy Qozogʻiston viloyati Ayirtau tumanida joylashgan qishloq. Volodarskiy qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 593230900.
Tarixi
Qishloq taxminan 2013-yil tugatilgan va Jetikolskiy qishloq okrugi tarkibiga kirgan.
Aholisi
1999-yil qishloq aholisi 194 kishi boʻlgan (97 ta erkaklar va 97 ta ayollar). 2009-yil natijalariga koʻra qishloq aholisi 124 ta kishini tashkil etgan (68 ta erkaklar va 56 ta ayollar).
Mil. av. 584
'''Mil. av. 584'''
Vafot etgan
🇷🇺
NGC 5073
NGC 5073 Sunbula yulduz turkumidagi SBc tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1785-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Genotsidni oqlash
thumb|[[Otto Ohlendorf Eynsatzgruppen sudida guvohlik berib, Eynsatzgruppen qotilliklarini oqlamoqda.]]
Genotsidni oqlash genotsidni inkor etishdan farqli oʻlaroq, genotsidning axloqiy jihatdan oqlanishi yoki zarurligi haqidagi daʼvodir. Jinoyatchilar koʻpincha genotsid qurbonlari jiddiy xavf tugʻdirganini, yaʼni ularning oʻldirilishi millat yoki davlatning qonuniy oʻz—oʻzini himoya qilish harakati ekanligini taʼkidlaydi. Zamonaviy xalqaro jinoyat huquqiga koʻra, genotsidni hech qanday bahona bilan himoya qilib boʻlmaydi.
Genotsid koʻpincha jangarilarga qarshi harbiy faoliyat sifatida maskalanadi. Bu holatda rad etish va oqlash oʻrtasidagi farq koʻpincha xiralanib qoladi.
Genotsidni oqlashga misollar turk millatchilarining armanlar genotsidiga oid daʼvolari, natsistlarning Holokost boʻyicha oqlashlari, Ruandadagi genotsid davrida Tutsiyga qarshi targʻibot, Serb millatchilarining Srebrenitsa qirgʻini va Myanma hukumatining Rohinjalar genotsidi haqidagi daʼvolari misol boʻla oladi.
Murshid
Murshid (arab. مرشد — yoʻl koʻrsatuvchi) — tasavvufsl tariqat odoblaridan saboq beruvchi pir, shayx va ustoz. “Murshid” soʻzi “r-sh-d” oʻzagidan olingan boʻlib, asosiy maʼnosi “toʻgʻrilik, aql-idrok, yetuklik sohibi boʻlish” deganidir. Tasavvufda u ruhiy yo'lboshchiga ishora qiladi. Bu atama Naqshbandiya, Qodiriya, Chishtiya, Shoziliya va Suhravardiya kabi so'fiylik tariqatlarida ko'p qo'llaniladi.
Tasavvuf yo‘li shogird (murid)ning ruhiy yo‘lboshchi (murshid)ga bay’at qilishi bilan boshlanadi. Qur’oni karim bu bay’at haqida shunday deydi: " Albatta, senga bay’at qilayotganlar faqat Allohning O‘ziga bay’at qilmoqdalar. Allohning qo‘li ularning qo‘llari ustidadir ” (48:10).
Murshidning vazifasi shogirdini so'fiylik yo'lida ruhan yo'naltirish va unga og'zaki yo'l-yo'riq berishdan iborat, ammo arab tilidagi murshid atamasining toʻliq maʼnosiga ko’ra, "oʻzi yoʻlning oxiriga yetgan kishigina ruhiy rahbar” hisoblanadi.
Sajólászlófalva
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Sajólászlófalva — Vengriyaning shimoli-sharqidagi Borsod-Abauj-Zemplén okrugidagi qishloq.
Murshid
Murshid odatda bitta tariqat (ma'naviy yoʻl) uchun ustozlik qilishga ruxsat oladi. Har qanday tariqat yoki silsilada bir vaqtning oʻzida bitta murshid boʻlib, u ma’naviy tartib rahnamosi hisoblanadi. U xalifalik (oʻrinbosarlik) yoʻli bilan shayx sifatida tayinlanadi: bu jarayonda shayx o'z shogirdlaridan birini xalifalik uchun o'zining vorisi deb e’lon qiladi.
Ahamiyati
Tasavvufda ilohiy nurni murshid qalbidan shogirdga yetkazish har qanday ilm manbasidan ustun bo‘lib, u to‘g‘ridan-to‘g‘ri ilohiylikka intilishning yagona yo‘lidir. Murshidi komil akmal (“Insoni komil” ham deyiladi) tushunchasi aksariyat tariqatlarda muhim ahamiyatga ega. Unga koʻra, Alloh taolo mavjudligining mukammal timsoli bo'lgan va islom dinining paygʻambari Muhammad (s.a.v.)ning izidan boradigan Qutb yoki “Universal Inson” yer yuzida hamisha mavjud boʻlib qoladi.
Gadikop
Gadikop — Hindiston janubidagi Karnataka shtatidagi Belgaum tumanidagi qishloq.
Avtomat telefon stansiya
thumb|Zamonaviy telefon stantsiyasi thumb|Qadimgi telefon stansiyasi Telefon stansiyadi
Reja
'''Telefon linyasi. Tarixni.'''
Telefon simlari
Avtomat stansi                                                       Avtomat telefon stansiya (ATS) – telefon abonentlari oʻrtasida (odamning ishtirokisiz) telefon aloqasi oʻrnatishga imkon beradigan mexanizm va asboblar majmui.
Augst
Augst Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Liestal okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 1.64 km2. 901 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Francica
Francica Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Maydoni — 22 km2. 1660 nafar aholi istiqomat qiladi.
Mechanicsville (Iowa)
Mechanicsville AQShning Iowa shtatida joylashgan shahardir. Cedar okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1146 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 533,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,15 km2. Shundan 2,15 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 281 m balandlikda joylashgan.
Saint-Charles-de-Percy
Saint-Charles-de-Percy Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Vire tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
170 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 25,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,6 km2.
Qadimgi sharq xalqlari adabiyoti
Adabiyot tarixi va maʼnaviy kamolot
Adabiyot birinchi navbatda maʼnaviyat bilan bogʻliq. Yangi davr Yevropa adabiyotshunosligi borgan sari koʻproq adabiyotning shakliy jihatlarini oʻrganishga moyil boʻlib ketmoqda. Aslida oddiy kitobxon badiiy adabiyotga ikki xil munosabatda boʻladi: baʼzilar unga ermak, bekorchi vaqtni band qilish, aqlga dam berish vositasi sifatida qarasa, ongli fikr yurituvchilar uni maʼnaviy tarbiya omili deb qaraydilar. Faqat ijod ahli, adabiyotshunos va sanʼatshunoslargina (kengroq olib qaraganda — estetika fani va adabiyot nazariyasidan boxabar ziyolilar) unga estetik zavq manbai sifatida munosabatda boʻladilar. Biz ushbu kitobda adabiyot tarixiga insoniyatning maʼnaviy kamolotidan darak beruvchi vosita sifatida yondoshish yoʻlidan bordik. Insoniyatning maʼnaviy kamoloti uning butun tarixiy taraqqiyoti davomida, dastavval qabila va elatlar miqyosida, keyinroq muayyan mintaqalar doirasida yuz bergan boʻlsa, oxirgi 150-200 yilga kelib axborot oqimlarining oʻzaro almashuvi tezlasha borgan sari endi umumjahoniy muammoga aylanmoqda. Albatta, jahonda turli mintaqalar aro axborot almashinuvi harqancha tezlashgani bilan harbir millatning oʻziga xos maʼnaviy qiyofalari butkul yoʻqolib ketayotgani yoʻq, qaytaga baʼzan ularga ongli eʼtibor kuchayib bormoqda. Xalqning maʼnaviy kamoloti baʼzan shiddat bilan yuksalib borsa, baʼzan maʼlum darajada tanazzulga yuz tutishi, unda gohida asrlar kunlarga va aksincha, kunlar asrlarga teng boʻlishi mumkin. Maʼnaviy takomil jarayonining oʻziga xosligi shundaki, agar tarix hodisalari, shaxslar, voqealar oʻtkinchi boʻlsa, moddiy madaniyat unsurlari vaqt oʻtishi bilan emirilsa, maʼnaviyat yuksalib, boyib, tobora kengroq koʻlam va teranroq mazmun kasb etib boraveradi. Millatning aksariyati maʼnaviy tanazzulga yuz tutgan fojeiy sharoitlarda ham milliy maʼnaviyat yoʻqolmaydi, koʻlam va mazmunda oʻzi etishgan kamolot bosqichini yoʻqotmaydi. Bunda milliy til va badiiy adabiyotning alohida ahamiyatini doimo nazarda tutmoq kerak.
Mil. av. 583
'''Mil. av. 583'''
Kno3
Kno3 — nitrat kislotaning kaliyli tuzi, rangsiz kristall. Suyuqlanish temperaturasi 334,5°. Suyuqlanish temperaturasidan yuqori haroratlarda kislorod ajralib, avval KNO2, keyin K2O gacha parchalanadi. K.n.ning organik moddalar bilan aralashmasi oson alangalanadi va yonadi. Suvda eruvchanligi (100 g da g hisobida): 31,0 (20°), 243,6 (100°). Suvdagi toʻyingan eritmasining qaynash temperaturasi 118°. K.n. NaNO3 KC1 oʻrtasidagi almashinish reaksiyasi yordamida olinadi. Pirotexnikada, kora porox tayyorlashda, gugurt, shisha i.ch.da, qishloq xoʻjaligida, goʻsht mahsulotlarini konservalashda ishlatiladi
Alisher Xoʻjayev
Alisher Joʻraqulovich Xoʻjayev (1963-yili Toshkent viloyatida tugʻilgan) — oʻzbek davlat arbobi. Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi.
Biografiyasi
1963-yil 26-yanvarda Toshkent viloyatida tugʻilgan.
1985-yili Samarqand davlat universitetini tamomlagan. Fizika-matematika fanlari nomzodi.
1985—1993-yillarda Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi tizimidagi ilmiy-tekshirish institutlari, ishlab chiqarish birlashmalarida faoliyat olib borgan.
1996-yildan 1998-yilga qadar „KomUzAziya“ kompaniyasi bosh direktori.
1998—2001-yillarda „UzPAK“ kompaniyasi bosh direktori lavozimida mehnat qilgan.
2001—2002-yillarda Oʻzbekiston prezidenti huzuridagi Milliy xavfsizlik kengashi kotibining oʻrinbosari.
2002—2005-yillarda Oʻzbekiston Aloqa va axborotlashtirish agentligi rahbari oʻrinbosari.
2005-2017 — Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi.
Mil. av. 582
'''Mil. av. 582'''
Vafot etgan
🇷🇺
Alisher Xoʻjayev
Biografiyasi
2017-yil 30-avgustda Oʻzbekiston milliy teleradiokompaniyasi raisi vazifasini bajaruvchi lavozimiga qaytgan.
Oilasi
Qudasi — Abdulla Aripov, 2016-yildan buyon Oʻzbekiston Bosh vaziri
Saugy
Saugy Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Cher departamenti Bourges tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
62 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 6,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,9 km2.
Oissy
Oissy Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Amiens tumani tarkibiga kiradi.
Pavia (provinsiya)
Pavia  Italiya provinsiyalaridan biridir. Lombardia mintaqasi tarkibiga kiradi. Maydoni – 2 965 km2. 493 752 nafar aholi istiqomat qiladi.
Oissy
Aholisi
225 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 40,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,6 km2. Dengiz sathidan 37 – 119 m balandlikda joylashgan.
Avtomatik payvandlash
Avtomatik payvandlash, avtomatik elektr yoyli payvandlash – asosiy jarayonlari mexanizatsiyalashgan elektr yoyli payvandlash. Bunda elektrodni yoyga yaqinlashtirish, yoyni payvandlash chizigi boʻylab surib turish ishlari odam ishtirokisiz bajariladi. Avtomatik payvandlashda elektr yoyda suyuqlanadigan elektrodsim ish-latiladi. Suyuqlanmaydigan volfram elektrod bilan Avtomatik payvandlash usuli ham mavjud, yax-lit elektrod oʻrniga ichiga temir kukuni, legirlovchi va flyus hosil qiluvchi aralashmalar toʻldirilgan naychadan iborat elektrodlardan ham foydalaniladi. Avtomatik payvandlash flyus va himoya gazlari ostida amalga oshiriladi. Agar elektrodni yoyga yaqinlashtirish jarayonini mexanizatsi-yalashtirib, yoyni surib turish jarayoni qoʻlda bajarilsa, bunday Avtomatik payvandlash yarim avto-matik payvandlash deb ataladi. Avtomatik payvandlash pay-vandlash kallagi va payvandlash traktori yordamida bajariladi.
Spencer (Idaho)
Spencer AQShning Idaho shtatida joylashgan shahardir. Clark okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
38 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 13,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,9 km2. Shundan 2,9 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 1801 m balandlikda joylashgan.
Szentistvánbaksa
Szentistvánbaksa — Vengriya shimoli-sharqidagi Borsod-Abauj-Zemplén okrugi oʻrtasida joylashgan qishloq. U Hernad daryosi vodiysida, Nagykiniszdan darhol janubda, 3 va 37- asosiy yoʻllar oʻrtasida, Miskolc va Szikszo shimoli-sharqida, Szerencs va Megyaszoning shimoli-gʻarbiy qismida joylashgan.
Qishloq aholisi soni 200 dan 300 kishigacha.
Muruntov oltin koni
250px|thumb|Muruntov oltin koni 250px|thumb|Oltin tarkibli kvarsli-sulfidli metasomatit Muruntov oltin koni - Markaziy Qizilqumning Muruntov ruda maydoni mintakasidagi kon. Navoiy shahridan 180 km shim.da, Zarafshon shahridan 40 km sharqda, Tomditovning jan. etagida joylashgan. Ruda zaxiralarining koʻlami, rudani qazib olish texnologik sharoitlarining qulayligi, ishlab chiqarilayotgan mahsulot sifatining yuqoriligi va boshqa xususiyatlariga koʻra dunyodagi noyob konlar sirasiga kiradi. Markaziy Osiyo, xususan, Markaziy Qizilqum va Nurota togʻlarida, oltin rudalari mavjudligi miloddan avvalgi 6—5-asrlardan maʼlum boʻlgan. Oʻlkada oltin konlarini izlash boʻyicha dastlabki maxsus tadqiqot ishlari I.V.Mushketov, G.D.Romanovskiy, G.D.Obruchev va boshqa tomonidan amalga oshirilgan. Markaziy Qizilqumda oltin konlari boʻlishi mumkinligini geolog olimlar A.Ye.Fersman va D.I.Shcherbakovlar 20-asrning 30-yillaridagi geologik tadqiqotlari asosida bashorat qilganlar. 1930-yillarda Tomditovning jan. etaklarida oltin zarralari boʻlgan bir necha kvars va kvarsdala shpati tomirlari aniqlandi, 1934-yilda Besapan qishlogʻi yaqinida oltin mineraliza-siyasi zonasi belgilandi. Shundan ke-yin Besapan, Oltintov, Taxtatov manzillarida, Tomditovning jan. yon bagridagi kremniyli slanetslarda keng koʻlamda oltin qidiruv va razvedka ishlari olib borildi. 1951—53 yillarda Muruntov oltin koniHamroboyev Oʻzbekistonning gʻarbiy hududida oltinni koʻpincha margi-mush bilan uzviy bogʻliq holda uchrashi qonuniyatini aniqladi. Shu asosda 1954—56 yillarda Oʻzbekistonning gʻarbiy qismida 2 xil oltin konlari borligi: birida oltin margimush kolchedani (arsenopirit minerali) bilan, ikkinchisida juda siyrak xrlda kvars tomirlarida uchrashi maʼlum boʻldi.1958-yil oltinmargimush bogʻliqligi asosida Muruntov yonida margimushga boy boʻlgan anomaliya maydonlari belgilandi. Oʻsha yili margimushning yuqori konsentratsiyasi mavjud boʻlgan anomaliyalardan biri — Muruntov rudali maydonida olib borilgan izlanishlardan keyin bu ruda maydoni oʻta istiqbolli deb baholandi. Mazkur ruda maydonida 1959—62 yillarda olib borilgan batafsil qidiruv ishlari natijasida konning asosiy hududi belgilandi va oltinga boy uchastkalarining oʻlchamlari juda yirikligi aniqlandi. Muruntov oltin konik.ningochilishigasalmokli hissa qoʻshgan bir guruh geolog olim va mutaxassislar (I. H. Hamroboyev, H.T.Toʻlaganov, P.V.Xromishkin, V.G.Garkovets va boshqalar) mamlakatning oliy mukofotiga sazovor boʻldilar (1966). 1965—69 yillarda Muruntov oltin konik.ning sa-noat oʻzlashtirishi ishlari bajarilib, 1969-yil 21-iyulda dastlabki mahsulot — Muruntov quyma oltini chiqarila boshlandi va bu kon nomi dunyoga mashhur boʻldi. Dunyoda eng yirik karyerlardan biri — "Muruntov" karyerining uz. 3,5 km, eni 2,7 km va chuqurligi 430 m. Karyerdan yiliga 35—37 mln. m3 hajmida togʻ jinslari qazib olinadi, shu bilan bogʻliq boʻlgan Zarafshon shahridagi oltin ishlab chiqarish kompleksi yiliga 24 mln. t rudani (2001-yil) qayta ishlaydi. Bu kompleks jahonda oltin ishlab chiqarish bilan mashhur boʻlgan eng yirik korxonalar qatorida 2-oʻrinda (Indoneziyadagi "Grosberg" korxonasidan keyin) turadi.
Muruntov oltin konik.da 1995-yildan "ZarafshonNyumont" qoʻshma korxonasi faoliyat koʻrsatib kelmoqda. Mazkur qoʻshma korxona 1995—2001-yillar mobaynida balansdan tashqari boʻlgan va juda katta hajmda yigʻilib qolgan mineralli ; jinslar agʻdarmasining 84 mln. t sini ʻ qayta ishlab 82 t sof oltin ajratib olishga erishdi.
Muruntov oltin konik. proterozoy erasining boshlanishida hosil boʻlgan choʻkindi meta- ; morfik togʻ jinslaridan tashkil topgan toshqazigan va besapan svitalari kdtlamlaridan iborat. Ushbu katlamlarning quyi qismi yuqori darajali metamorfizmga uchragan yashil amfi-bolli va kvars-slyudali slanetslardan, kvarsit va ohaktoshlardan tuzilgan. Yuqori qismida yashil slanetslar miqdori kamayib, terrigen togʻ jinslarining miqdori ortib boradi. Konda k oltinli rudalar katlamlarning ayni shu qismida alevrolit, qumtosh va fillitsimon slanetslardan tashkil topgan terrigen togʻ jinslarining ordoviksilur davriga mansub besapan svitasi qatlamlarida namoyon boʻlgan. 1 Bevosita oltin rudasini oʻzida mujassam etgan mazkur svita katlamlarini 3 qismga boʻlish mumkin: ruda usti katlami ("yashil" besapan) — qalinligi 1600 m gacha; rudali qatlam ("aralash" besapan) — qalinligi 2000 m gacha; ruda osti katlami ("kulrang" besapan) — qalinligi 2000 m gacha. Oltin rudasi, asosan, svitaning oʻrta qismi — "aralash" besapan qatlamida joylashgan. Oltin zarralari mavjud boʻlgan ayrim kvars tomirlari svitasining ostki "kulrang" besapan va ustki — "yashil" besapan qatlamlarida ham uchraydi. Mazkur besapan svitasidagi oltin mineralizatsiyasini quyidan toshqazigan svitasiga mansub choʻkindi chegaralab turadi.
Magmatizm hosilalari tomirsimon struktura (dayka) larda joylashgan leykokrat tartibli togʻ jinslaridan iborat. Daykalar kon hududida turli tomonlarga yoʻnalgan bir necha tasmalar hrsil qilgan, uz. 70 m gacha. Tarkibi esa siyenitdiorit-granofirli Muruntov magmatik kompleksiga kiruvchi granitporfir, sferolit-porfir va monsonit porfirlardan tuzilgan. Muruntov oltin konik.ning jan.-sharqiy chegarasida Markaziy Osiyoda yagona boʻlgan eng chuqur burgʻi qudugʻi SG-10 yordamida yer qaʼrining 4000 m dan ortiq chuqurligida Muruntov granitoid intruzivi mavjudligi aniqlandi. Bu dalil oltin konining qosil boʻlish jarayonidagi asosiy omillaridan biridir. Mazkur intruziv massivi kaliynatriy qoʻshslyudali leykokrat va biotitli granitlardan tashkil toptan. Konning hozirgi tuzilishini yuzaga kelishida, shuningdek, ruda tarqalishi va joylashishida muhim ahamiyatga ega strukturalar quyidagilardir: 1) oʻq chizigʻi Muruntov oltin konik.dan janubrokda oʻtuvchi Toshqazigan antiklinalining shim. qanotini shakllantiruvchi Muruntov antiklinali va jan. sinklinal; 2) Muruntov "juft" yer yorigʻini tashkil qilgan jan. va strukturali yer yoriqlari, kenglik yoʻnalishida joylashgan, vertikal yoki ancha tik jan. ogʻish xrlatiga ega, ruda tarqalishi va joylashishida asosiy ahamiyatga ega; 3) shim.-gʻarbga 60—70° burchak ostida ogʻib yotuvchi shim-sharqiy yoʻnalishdagi yer yoriqlari. Tik joylashgan rudali zonalar oltinga eng boy boʻlib, oʻzaro parallel joylashgan kvars tomirlaridan va kvarsli, kvarssulfidli, kvars-turmalinli va karbonatli tomirchalardan iborat. Qiya yotuvchi ruda zonalarida oltin miqdori kam. Ruda tarkibi oltin, pirit, arsenopirit.xalkopirit, galenit, sfalerit, molibdenit, sheyelitdan, noruda minerallar esa kvars, dala shpati, biotit, turmalin, akti-nolit, muskovit, kalsit kabilardan tashkil topgan. Oltin yirik va oʻrta donali kvars tomiri va tomirchalarida bir kancha sulfidli minerallar, sof vismut va kumush sulfasollari bilan birgalikda uchraydi. Muruntov oltin konik. rudalarining asosiy qismi (85% gacha) sheyelit-oltinkarbonatkaliy shpati-kvars minerallarining paragenetik assotsiatsiyasini tashkil etadi. Assotsiatsiyada boʻlgan oltinning probasi 830 dan 980 gacha oʻzgaradi va bu oltinning tarkibida qoʻshimcha 3,84 — 9,36 % kumush ham uchraydi. Ikkinchi darajali boʻlgan minerallar assotsiatsiyasi (kondagi oltin rudalarining 5 % ini tashkil qiladi) — bu oltin-arsenopirit-kvars minerallari assotsiatsiyasi. Muruntov oltin konik. rudalarining kimyoviy tarkibi turlicha boʻlib, oʻrtacha 1,0 — 29,0 g/t oltin, 0,8 — 7,2 g/t kumush, 0,003 — 0,6% volfram oksidi, 0,07 — 2,19% oltingugurt, 0,03 — 1,73% margimush va boshqa noyob elementlar kam miqdorda bor.
Kon rudasidagi 50—60% oltin zarralarining kattaligi 0,01—0,02 mm boʻlib, ularni faqat mikroskopda koʻrish mumkin. Bu oʻta mayda dispersli ruda tarkibidan oltin zarralarini ajratib olishda maxsus faol kimyoviy moddalardan foydalaniladi. Bunday hollarda oltin ajratib olish texnologik jarayonida atrof muhitga zarar yetkazmaslik maqsadida bir qancha maxsus uskunalar va moslamalar qoʻllaniladi va zarur texnologik tadbirlar bajariladi. Soʻnggi yillarda Muruntov oltin konik.ni qoʻshimcha oʻrganish maqsadida 20 dan ortiq ishlab chiqarish tashkilotlari tomonidan ilmiy tadqiqot muassasalari bilan x.amkorlikda bir necha dasturlar amalga oshirilmoqda.
Adabiyot
Muhammadjon Mansurov, Abdurahim Abduvahobov.
Avtomatik rostlagich
Avtomatik rostlagich – bi-ron bir ob’ektning ish maromini (mas, stanokning tezligini) avtomatik tarzda rostlab turadigan qurilma. Avtomatik rostlagich ob’ektga va rostlovchi organga ulanadi. U quyidagi qismlardan iborat: 1) qabul qiluvchi organ; rostlanuvchi para-metr miqdrrining oʻzgarishini sezadi; 2) oraliq zveno; qabul qiluvchi qism harakatini kuchaytirib yoki oʻzgartirib, ma’lum qonuniyat asosida ijro etuvchi organga uzatadi; 3) ijro etuvchi organ; rostlovchi organga ta’sir etadi. Rostla-nuvchi parametrga qarab bosimni, temperaturani, namlikni, tezlikni, kuchlanishni, cha-stota va boshqalarni rostlovchi Avtomatik rostlagich lar boʻladi. Ijro etuvchi organining harakatlanish usuliga qarab Avtomatik rostlagich mexanik (shu jum-ladan, gidravlik, pnevmatik) va elektr xillarga ajraladi.
Surat (Jambul viloyati)
Surat (Сұрат) — Qozogʻiston Respublikasining Jambul viloyati, Merki tumaniga qarashli qishloq. Surat qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tuman markazi Merke qishlogʻidan 15 km sharqda joylashgan. KATO kodi — 315446100.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 1477 kishini (768 erkak va 709 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1585 kishi (812 erkak va 773 ayol) yashagan.
Villaverde de Rioja
Villaverde de Rioja Ispaniyaning La Rioja mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. La Rioja provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 5,87 km2. Aholisi — 76 kishi (2010).
Mil. av. 581
'''Mil. av. 581'''
Vafot etgan
🇷🇺
Musa Jalil
Musa jalil taxallusi; asl ismsharifi Jalilov Muso Mustafoyevich) (1906.2(15).2, Orenburg guberliyasi Mustafin qishlogʻi — 1944.25.8, Berlin) — tatar shoiri. Tatar opera va balet teatri asoschilaridan biri. Orenburg shahridagi „Husayniya“ madrasasida oʻqigan. 1922-yilda Qozon shahriga kelib, Tatar ishchi-yoshlar maktabida taʼlim olgan. Moskva universitetining adabiyot fakultetini tugatgan (1931). Moskvada chiqqan „Kichkina oʻrtoqlar“ („Kechkene ip-teshler“) nomli tatar jur. muharriri (1927). Tatariston yozuvchilar uyushmasi raisi (1939—41). 1942-yilning iyun oylarida fashizmga qarshi kurashda gitlerchilar qoʻliga tushib, Berlindagi Maobit turmasiga tashlangan va Plet-senze harbiy turmasida qatl etilgan (1944-yil 25 avgust). M. J.ning mashhur „Maobit daftari“ (1942—44) sheʼrlar turkumi shu konslagerda yozilgan. „Oʻrtoqlar“ (1929) sheʼrlar toʻplami, „Xat tashuvchi“ (1940) dostoni, „Oltin soch“ (1941), „Eldor“ (1941) opera librettolari, „Okopdan xat“ (1946) kitobi va boshqa asarlar muallifi. „Maobit daftari“ sheʼrlar turkumi oʻzbek tiliga tarjima qilingan (1956).
Jalauli (Pavlodar viloyati)
Jalauli (Жалаулы; 2017-yilgacha — Ivanovka ) — Qozogʻistonning Pavlodar viloyati Aqtoʻgʻay tumanidagi qishloq. Jalaulinsk qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 553239100.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 872 kishini (425 erkak va 447 ayol) tashkil etgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 532 kishi (262 erkak va 270 ayol) istiqomat qilgan.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Karkat
Karkat — Afgʻoniston shimoli-sharqidagi Badaxshon viloyatidagi qishloq.
Fleuriel
Fleuriel Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Moulins tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
352 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 12,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 27,5 km2.
Tabriziy go'shtli go'sht
Tabriz ko'ftesi
Tabriziy ko'ftesi Eronning mashhur taomlaridan biri bo'lib, u jahon obro'siga ega va Tabriz shahriga mansubdir. Yaqin Sharqning turli burchaklarida har xil turdagi ko'fte tayyorlanadi va Tabriz ko`ftesining ajralib turadigan jihati ko'proq tayyorlash usuli va unda ishlatiladigan masaliqlaridadir.
Ushbu taomda barcha turdagi xushbo'y sabzavotlar ishlatiladi va an'anaviy ravishda bu taomning go'shti yog'och ohak dastasi bilan tosh ohakda uriladi va unga asta-sekin sabzavot va boshoqlar qo'shiladi. Hozirgi vaqtda go'shtni ohak bilan urish o'rniga, jarayonni osonlashtirish uchun ko'pincha bir necha marta maydalanadi. Oxirida qaynatilgan tuxum, yong'oq, quritilgan olxo'ri, quritilgan gilos qo'shiladi va qovurilgan piyoz, maxsus o'tlar va zirk aralashmasi bilan bezatiladi. Ushbu taomda ziravor sifatida tomat pastasi va za'faron ishlatiladi.
Tayyorlash usuli
Birinchidan, shishishni olib tashlash uchun boshoqni bir necha soat davomida idishga soling. Boshoqlarni yuvgandan so'ng, ularni ikki stakan suv bilan kichik qozonga soling va boshoqlar yarim pishganicha chala qaynating. Keyin ularni sovuq suv bilan yuvib tashlang va bir chetga olib qo'ying. Idishni yana olovga qo'ying va bir oz tuz bilan ikki stakan suv qo'shing. Suv qaynagandan keyin guruchni yuvib, qozonga soling. Guruch biroz yumshoq bo'lganda, uni yuving va bir chetga olib qo'ying. Keyingi bosqichda guruch va boshoqlarni bir-biriga aralashtirib, go'sht maydalagich bilan ozgina ezilguncha uring, albatta, siz guruch va boshoqlarni to'liq ezib tashlamasligingiz kerak. Agar siz go'shtli taom orasiga tuxum qo'ymoqchi bo'lsangiz, bu bosqichda yetarlicha tuxum qaynatib oling. Tuxum to'liq pishganidan keyin ularni tozalang va bir chetga olib qo'ying. Go'shtli sousni tayyorlash uchun mos idishga 4 stakan suv quying va suvni qaynatib oling. Keyin maydalangan piyoz, tomat pastasi, achchiq piyoz, dolchin va bir oz tuz va qora murch qo'shing va sousni past olovda quyuqlashtiring. Keyingi bosqichda piyozni maydalang va qo'lingiz bilan siqib chiqqandan keyin qiyma go'shtga qo'shing. Keyin go'shtga no'xat unini, tuz, qora murch va inbirni qo'shing va yaxshilab aralashtiring. Go'shtni boshqa masaliqlar bilan birga to'liq bir xil bo'lguncha 5 daqiqa davomida aralashtiring. Keyin guruch va boshoq aralashmasini qo'shing va masaliqlarnini yaxshilab bir xil massa bo'lguncha yana 5 daqiqa davomida aralashtiring. Go'shtni yuvgandan so'ng, sabzavotlarni mayda to'g'rab, qiyma aralashmasiga qo'shing. Keyin tuxum qo'shing va masaliqlarni to'liq aralashguncha yaxshilab aralashtiring. Keyingi bosqichda siz ko`fte yasashingiz kerak.Buning uchun go'shtli aralashmadan yetarlicha olib, o'rtasiga yong'oq, mayiz va olxo'ri bilan qattiq qaynatilgan tuxum qo'ying va go'sht bilan dumaloq shaklga keltiring. Barcha ko'ftelar tayyor bo'lgandan so'ng, ularni sousli idishga soling. Ushbu bosqichda muhim nuqta shundaki, qozondagi suv qaynab ketmasligi kerak, chunki bu go'shtning ochilishiga olib keladi. Shunday qilib, siz go'shtli taomni juda yumshoq issiqlik bilan pishirishingiz kerak. Birinchi 15 daqiqada go'shtni hech qanday tarzda aralashtirmang, chunki ular ochilishi mumkin. 30 daqiqadan so'ng siz go'shtni qozonda aylantira olasiz, shunda go'shtning barcha qismlari bir xilda pishiriladi. Go'shtni to'liq pishirish uchun taxminan bir yarim soat kerak bo'ladi. Ko'fteler tayyor bo'lgach, ularni kerakli idishga soling va qolgan sousni köfte ustiga quying.
Zaccanopoli
Zaccanopoli Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Vibo Valentia provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 6 km2. 892 nafar aholi istiqomat qiladi.
Akharım, Sandıklı
Akharim - Turkiyaning Afyonkarahisar viloyatining Sandıkli tumanidagi shaharcha va munisipalitet hisoblanadi. Akharim aholisi 2688 nafar kishini tashkil etadi(2021).
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Kaliy permanganat
Kaliy permanganat (Kalium permanganicum), margansovka, KMnO4 — antiseptik modda. Toʻq binafsha rangli yaltiroq kristall. Suvda yaxshi eriydi. Eritma qizgʻish-binafsha rangli. K.p. toʻqimalarga tushganida oʻzidan kislorod ajratib, burishtiruvchi, qitiqlovchi va kuydiruvchi taʼsir etadi, ayni vaqtda ajralib chiqayotgan kislorod hisobiga mikroblarga qarshi taʼsir koʻrsatadi. Organik va anorganik kimyoda oksidlovchi, tibbiyotda suvdagi eritmasi yaralarni yuvish, ogʻiz va tomoqni chayish, ginekologiya hamda urologiya amaliyotida antiseptik vosita sifatida ishlatiladi.
Fizik xossalari
Suvda, suyuq ammiakda, atsetonda (2:100 nisbatda), metanolda, piridinda eriydi.
Molyar massasi — 158,034 g/mol
Zichligi — 2,703 g/sm3
Saint-Côme-de-Fresné
Saint-Côme-de-Fresné Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Bayeux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
226 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 52,6 nafar kishi.
Mil. av. 580
'''Mil. av. 580'''
Vafot etgan
🇷🇺
Grachyovskiy tumani
right|thumb| Orenburg viloyatining Rossiyadagi joylashuvi right|thumb| Stavropol o'lkasining Rossiyadagi joylashuvi Grachyovskiy tumani - Rossiyadagi bir nechta ma'muriy va munitsipal tumanlarning nomi hisoblanadi.
NGC 5074
Ushbu obyektni William Herschel 1785-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Sarıkayalar (Shenkaya)
Sarıkayalar — Turkiyaning Erzurum viloyatining Shenkaya tumaniga qarashli mahalla.
Mediapolis (Iowa)
Mediapolis AQShning Iowa shtatida joylashgan shahardir. Des Moines okrugi tarkibiga kiradi.
Avtomatik rostlash
Avtomatik rostlash – mashi-nalar, apparatlar va qurilmalarni odam ishtirokisiz boshqarib turish. Avtomatik rostlash uchun uskunaning oʻziga yoki uning tashqarisiga rostlagich oʻrnatiladi. Rostlanuvchi miqdor rostlagich yordamida oldindan be-rilgan qiymat atrofida ushlab turiladi (qarang Avtomatik rostlagich). Avtomatik rostlash texnikada qadimdan ma’lum. I. P. Polzunov va J. Uatt rostlagichlari bunga misol boʻla oladi.
Mediapolis (Iowa)
Aholisi
1560 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 501,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,11 km2. Shundan 3,11 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 235 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Mediapolis manzarasi.
Hali Long
Hali Moriah Candido Long (1995-yil 21-yanvarda tugʻilgan) — Filippinlik-Amerikalik futbolchi, Filippin ayollar terma jamoasida markaziy himoyachi sifatida oʻynaydi.
Erta hayot va taʼlim
Hali Long Missuri shtatining Cape-Girardeau shahrida Lili Candido va David Long oilasida tugʻilgan. U Francis Howell Shimoliy oʻrta maktabida oʻqigan va barcha toʻrt yilni St Charles va Little Rock dagi Arkansas universitetida bitirgan. U 2013-14 va 2014-15 oʻquv yillari uchun GPA (oʻrtacha ball) 3.0 yoki undan yuqori boʻlganligi uchun Quyosh Kamari konferensiyasi komissarlari roʻyxatiga kiritilgan.
Xalqaro
Long Qoʻshma Shtatlarda Amerikalik ota va Filippinlik onada tugʻilgan. 2016-yil iyun oyida Long Filippin ayollar milliy futbol jamoasi yigʻiniga qoʻshildi. Keyin u Myanmada boʻlib oʻtadigan 2016-yilgi AFF ayollar chempionatida ishtirok etish uchun Filippin terma jamoasining bir qismi sifatida tanlandi. Troyan oʻyinchisi birinchi marta kattalar terma jamoasida ishtirok etdi. U 2017-yil aprel oyida OFK ayollar o‘rtasidagi Osiyo Kubogi-2018 saralash bosqichida ham ishtirok etgan va Tojikistonga qarshi o‘yinda xet-trik qayd etgan. Jamoa Iordaniyadagi final turniriga yoʻllanmani qoʻlga kiritdi.
U shuningdek, 2017-yilgi Janubi-Sharqiy Osiyo oʻyinlari va 2018 -yilgi Filippin roʻyxatining bir qismi boʻlgan. va 2022 yilgi ayollar oʻrtasidagi Osiyo kubogi.
Barnala tumani
Barnala Hindistonning Panjob shtatidagi tumanlardan biridir. Sangrur tumanidan ajralib chiqqan. Bu shimolda Ludhiana tumani, shimoli-gʻarbda Moga tumani, gʻarbda Bathinda tumani va boshqa tomondan Sangrur tumani bilan chegaradosh markazda joylashgan tuman. 2011-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Barnala tumani aholisi 5,96,294 kishini tashkil etadi. Barnala muhandislik, sanʼat, tibbiyot va tijorat sohasida yetarli taʼlim berish uchun yetarli miqdordagi kollejlarga ega. Shuningdek, Barnala sanoatlari bilan mashhur. Ushbu tumanda asosan jahon darajasidagi sochiqlari bilan mashhur boʻlgan ikkita asosiy Industries Trident Group tashkil etilgan. Ikkinchi yirik sanoat kombaynlari, standart kombaynlar ishlab chiqarish korxonasi ham shu yerda faoliyat yuritadi.
Bu shimolda Ludhiana tumani, shimoli-gʻarbda Moga tumani, gʻarbda Bathinda tumani va boshqa tomondan Sangrur tumani bilan chegaradosh hududda joylashgan tuman. Tumanning hozirgi deputati AAP vakili janob Meet Hayer hisoblanadi
2011-yil holatiga koʻra, bu Panjobning eng kam aholisi boʻlgan tumanidir (23 dan).
Demografiyasi
2011-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Barnala tumani aholisi 595,527 kishini tashkil etadi, bu Solomon orollari yoki AQShning Vayoming shtatiga teng. Bu Hindistonda 527-oʻrinni egallaydi (jami 640 tadan). Aholi zichligi 419 PD/sqkm ni tashkil etadi. 2001-2011-yillar davomida uning aholisining oʻsish sur’ati 13,16% ni tashkil etdi. Barnalada har 1000 ta erkakka 876 ta ayol toʻgʻri keladi va savodxonlik darajasi 68,9% ni tashkil qiladi. Rejalashtirilgan kastalar aholining 32,24% ni tashkil etdi.
Hudud telefon indeksi: 01679
Pochta indeksi: 148101
Avtomobil kodlari diapazoni: PB 19
Eastvale
Eastvale AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Beaver County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
274 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 0,3 km2. Shundan 0,2 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir.
Mil. av. 579
'''Mil. av. 579'''
Vafot etgan
🇷🇺
Sajólád
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Sajólád — Vengriyaning shimoli-sharqidagi Borsod-Abauj-Zemplén okrugidagi qishloq.
Kaliy sulfat
Kaliy sulfat, K2SO4 - kaliyli oʻgʻit, sulfat kislota (H2SO4) ning kaliyli tuzi. Sargʻish tusda tovlanadigan kristall, sochiluvchan oq kukun, namiqmaydi, mushtlanib qolmaydi, suvda yaxshi eriydi. Oʻgʻit sifatida ishlatiladigan texnik holdagi K.s. tarkibida 48—52% kaliy oksid (K2O) bor. Glazerit (3K2SO4 • Na2SO4), kainit(K2SO4- MgCl2- 6N2O) va shenit (K2SO4 • MgSO2 • 6N2O) kabi tarkibida koʻp minerali boʻlgan kaliyli rudalarni kompleks holda qayta ishlab olinadi. Xlor bilan shoʻrlangan tuproqlar uchun eng samarali oʻgʻit hisoblanadi. Tuprokdan koʻp miqdorda oltingugurt oluvchi dukkaklilar (beda) va karamguldoshlar (karam, turneps, xantal va b.) hosildorligiga K.s. tarkibidagi sulfat ioni yaxshi taʼsir qiladi. Samaradorligiga koʻra kaliy xloriddan qolishmaydi. Gʻoʻza va b. ekinlar ekiladigan dalalarda kuzgi shudgorlashda asosiy oʻgʻit sifatida, shuningdek, gʻoʻzaning shonalash — koʻsak tugish fazasida oziq sifatida beriladi. K.s. kaliy xlorid miqdorida qoʻllaniladi.
Gehrde
Gehrde Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Osnabrück tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 36,37 km2. 2507 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Gehrdening hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Abdurrahmon ibn Yazid
Abdurrahmon ibn Yazid (عبد الرحمن بن یزید — Abu Muhammad Abdurrahmon ibn Yazid ibn Joriya al-Ansoriy,? — 98/716-17,?) — madinalik tobeʼin.
Oilasi
Amr ibn Avf urug‘idan. Onasi — Jamila bint Sobit ibn Abu-l-Aqlah Umarning nikohida bo‘lgan, keyinchalik undan ajrashgan ayol sahobalardan. Otasi esa, Vado hajining bir bo‘limini rivoyat qilgani bilan tanilgan Yazid ibn Joriya­dir.
Hadislari
Ishonchli roviy hisoblangan Abdurrahmon ibn Yazid ko‘proq Umar, Abu Ayyub al-Ansoriy, Abu Luboba ibn Abdulmunzir va amakisi Mujammi’ ibn Joriyalardan hadis rivoyat etgan. Undan Qosim ibn Muhammad ibn Abu Bakr va Ibn Shihob az-Zuhriy kabi tobeʼinlar hadis rivoyat qilganlar.
Faoliyati
­Abdurrahmon ibn Yazid Umar ibn Abdulaziz Hijozda hokimlik qilgan davrda, bir muddat Madina qoziligi vazifasini ado etgan.
Böckten
Böckten Shveysariyaning Basel-Landschaft kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Sissach okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 2.28 km2. 763 nafar aholi istiqomat qiladi (2007).
Hududi
Böcktenning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Saulzais-le-Potier
Saulzais-le-Potier Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Cher departamenti Saint-Amand-Montrond tumani tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 31,5 km2.
Kaliy xlorid
Kaliy xlorid, KS1 - xlorid kislota (NS1) tuzi, asosiy kaliyli oʻgʻit; Kaliyning tabiiy tuzlaridan boʻlgan silvinit minerali tarkibidagi KS1 tuzlarini kristallizatsiyalash yoki flotatsiya usulida olinadi. Kristallizatsiya usulida olingan oʻgʻit (markasi "K") oq yoki kulrang kristall modda, tarkibida 62—65% K2O bor; flotatsiya usulida olingan oʻgʻit (markasi "F") pushtiqizgʻish rangli, tarkibida 54— 60% K2O bor, yirik kristalli boʻlganidan uzoq vaqt nam tortmasdan saqlanadi. Barcha oʻsimliklarga asosiy oʻgʻit sifatida (kuzgi shudgorlashda) va oziqlantirishda qoʻllaniladi. K.x. Oʻrta Osiyoning sur tuproqli yerlariga qoʻl keladi. K.x. solingan tuproklarda 3,2— 3,3 s/ga qoʻshimcha paxta hosili olinadi. Gʻoʻzaga har yili 50 kg/ga miqdorda (oziq modda hisobida) K.x. solinadi. Shoʻr tuproqli yerlarga K.x.ni ehtiyot bulib solish kerak, chunki u tuproqda oʻsimlik uchun zararli xlor miqdorining koʻpayib ketishiga sabab boʻlishi mumkin. K.x. gigroskopik boʻlganligidan uni saqlash qoidalariga rioya qilish talab etiladi. K.x.ni balandligi 1,5 m dan 2,5 m gacha uyum holida yoki krplarda saqlash mumkin.
Omiécourt
Omiécourt Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Péronne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
223 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 40,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,5 km2. Dengiz sathidan 79 – 91 m balandlikda joylashgan.
Murgʻob
Murgʻob (Murgap) — Afgʻoniston va Turkmanistondagi daryo. Uzunligi 978 km, xavzasining maydoni 469 ming km². Afgʻoniston hududidagi Paropamiz togʻlaridan boshlanib, Bandi-Turkiston va Sa-fedkoʻh tizmalari oraligʻidagi tor vodiydan oqadi. Turkmaniston hududida vodiy kengayadi, bu yerda irrigatsiya tarmoqlari barpo etilgan. Daryo Qoraqum choʻliga chiqqandan soʻng quruq delta hosil qiladi. Mari shahridan yuqoriroqda Murgʻobni Qoraqum kanali kesib oʻtgan. Qor, yomgʻir va yer osti suvlaridan toʻyinadi. Oʻrtacha suv sarfi oʻrta oqimida 52 m³/sek. Martmay oylarida suvi koʻpa-yadi, qishda daryo toshadi. Suviningloyqaligi 4500 g/m3. Irmoqlari: ungda — Obiqaysar, chapda — Kashan, Kushka. Murgʻob suvi sugʻorishga sarflanadi. Murgʻob boʻyida Yoʻloʻtan, Mari, Bayramali shaharlari joylashgan.
Bektoshiylar
Bektoshiylar - Turkiyada tarqalgan tasavvuf tariqati izdoshlari. Kichik Osiyoda XII asr oxiri - XIV asr boshida mahalliy turk ko‘chmanchi va o‘troq aholisi orasida paydo bo‘lgan.
Tariqatning nomi Xoja Bektosh Rumiydan boshlanadi. Bektoshiya tariqatining haqiqiy asoschisi va’zxon va qalandar Xoja Bektosh Valiy Nishopuriy Xurosoniy (1208-1270) hisoblanadi. Uning silsilasi turkistonlik shayx Ahmad Yassaviyga, undan keyin shia imomi Muso al-Kozimga taqaladi. Bektoshiya a’zolari shialardek hazrati Ali va 12 imomga, ayniqsa, 6-imom Ja’far as-Sodiqqa alohida ehtirom ko‘rsatgan. Bu tariqat ko‘proq qishloq aholisi orasida qo‘llab-quvvatlangan. Vaqti kelib tariqat keng tarqalib, tashkilotga aylangan hamda o‘z belgisi va maxsus kiyimiga ega bo‘lgan. Tariqatining qat’iy uyushgan jamoaga aylanishida «Ulug‘pir» Balim Sultonning (vaf. 1516 y.) ta’siri katta bo‘lgan. Ilmiy adabiyotlarda uni «Ikkinchi pir» («Piri soniy») deb atashagan. Balim Sulton o‘zini Xoja Bektosh Rumiyning avlodi, deb e’lon qilgan va tariqat tuzilishiga aloqador bir qator islohotlarni amalga oshirgan. Yangi islohotlar ayrim bektoshiylarning noroziligiga sabab bo‘lgan oqibatda tariqat ikki yo‘nalishga bo‘linib ketgan: 1. Chalabiy, ular o‘z shajaralarini Bektosh Valiga bog‘lagan. Bu yo‘nalish ko‘proq Onado‘lida tarqalgan. 2. Bobogon, ular islohotlarga qarshi bo‘lib, Bektosh Valining oilasi bo‘lmagani va shu sababli uning avlodi qolishi mumkin emasligini ta’kidlagan. Bu yo‘nalish asosan usmoniylar imperiyasining Yevropa hududlarida tarqalgan. Ushbu ikki yo‘nalish o‘rtasida ochiq nizolar ko‘p bo‘lib turgan. Bektoshiylar Balim Sulton zamonida yanicharlar (Turkiyadagi imtiyozli maxsus askarlar) orasida keng tarqalib, ular orqali davlat ishlariga o‘z ta’sirini kuchaytirgan. 1826 yilda Sulton Mahmud II yanicharlar korpusini tugatgach, bektoshiya faoliyati taqiqlangan. Tariqat rahnamolari qatl etilgan. Bektoshiylarga tegishli mulklar asosan naqshbandiylarga taqdim etilgan. Tariqat tarafdorlari (Bolqon va Albaniyaga) tarqalib ketgan. Sulton Abdulmajid (1839-1861) davrida bektoshiylar o‘zlarining oldingi maqomlarini qisman qaytarib olishga muvaffaq bo‘lgan, ammo aholi orasida oldingi shuhratiga erisha olmagan. Tariqatdagi ichki nizolar uning turli sho‘balarga bo‘linib ketishiga va obro‘ining yanada tushib ketishiga olib kelgan. 1925 yilda bektoshiylik Turkiyada rasman ta’qiqlangan va ular o‘z faoliyatlarini 1967 yilgacha Albaniyada olib borgan. Turkiyada ularning kam sonli izdoshlari mavjud. Tariqatning rahbari «dada»ning qarorgohi Xoja Bektosh Vali maqbarasi joylashgan qishloqda (Qirshehir va Qayseri o‘rtasida) joylashgan. Odatda uning o‘rinbosari - chalabiy ham shu yerda istiqomat qiladi.
Tariqat muridlari tadrijiy yuksalish bo‘yicha besh toifaga bo‘lingan
1. Muhib - tariqatga qabul qilingan kishi. Buning uchun u ikki bektoshiydan tavsiya olishi lozim bo‘lgan. 2. Darvesh - tariqatga xizmati singan, bay’at bergan, xirqa va toj kiyishga ruxsat berilgan kishi. 3. Bobo - tariqat xalifasi tomonidan tayinlangan bo‘lib, takyaxonani boshqargan. U muhib va darveshlarni tarbiyalash huquqiga ega bo‘lgan. 4. Mujarrad - xalifaga eng yaqin maqom hisoblangan. Bu maqomga oila qurmagan va uylanmaslik ahdini olgan tariqat a’zosi tariqatning asosiy takyaxonasi yoki Karbalo va Onado‘lidagi Balim Sulton takyaxonasida o‘tkazilgan maxsus yopiq marosimda tayinlangan. Marosimda mujarradlikka o‘tgan darveshning o‘ng qulog‘i maxsus kumush yoki mis sirg‘a taqish uchun teshib qo‘yilgan. 5. Xalifa - mintaqaviy takyaxonani boshqarish uchun bobolar orasidan tayinlanadigan chalabiyning o‘rinbosari. Xalifa tayinlanishi uchun bir bobo va uch mujarradning tavsiyasi lozim bo‘lgan.
Gamilton mexanikasi
thumb| Ser Uilyam Rouen Hamilton Gamilton mexanikasi 1833 yilda Lagranj mexanikasining islohoti sifatida paydo boʻldi. Sir Uilyam Rouen Hamilton tomonidan kiritilgan. Gamilton mexanikasi (umumlashtirilgan) tezliklarni almashtiradi \dot q^i (umumlashtirilgan) impuls bilan Lagranj mexanikasida qoʻllaniladi. Ikkala nazariya ham klassik mexanikaning talqinini beradi va bir xil fizik hodisalarni tavsiflaydi.
Gamilton mexanikasi geometriya (ayniqsa, simplektik geometriya va Puasson tuzilmalari) bilan yaqin aloqada boʻlib, klassik va kvant mexanikasi oʻrtasida bogʻlovchi boʻlib xizmat qiladi.