cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mixail Ionov
Mixail Yefremovich Ionov (1846-yil 12 (24)-mart — taxm. 1919-yillar) — rus piyoda qoʻshinlari generali (1907), Turkiston yurishlari qatnashchisi, Semirechenskiy kazak armiyasining atamani. Qoʻqon xonligini tugatishda alohida jonbozlik koʻrsatgani uchun imperator Aleksandr II tomonidan „Qoʻqon xonligini zabt etgani uchun“ medali medali bilan taqdirlangan.
Jordan Belfort
Karyera
Belfort 1998 yilda firibgarlik va pul bilan noqonuniy operatsiyalarda ayblangan. FQB bilan hamkorlik qilgandan so'ng, u 22 oy qamoqda o'tirdi, natijada uning investorlari taxminan 200 million dollar yo'qotdi. Belfort o'z mijozlaridan firibgarlik yo'li bilan olgan 110,4 million dollar to'lashga hukm qilindi. Qamoqxonada u Tommi Chong bilan uchrashdi, u unga hayotiy hikoyasini yozib olish va xotiralarini nashr etish g'oyasini berdi. Ozodlikka chiqqanlaridan keyin ular do‘stona munosabatlarni davom ettiradilar.
Porven
Aholisi
Aholisi −473 kishi
Manbalar
Tojikiston joy nomlari reestri 2013. — 332 s. — ISBN 978-99947-33-54-5
Jordan Belfort
Karyera
Federal prokurorlarning so'zlariga ko'ra, Belfort 2003 yildagi sudlanganligi sababli tovon talablarini oqlay olmadi. Ular esa1513 nafar aldangan mijozga daromadining yarmini qaytarib berishni buyurishdi. Belfort faoliyati qurbonlariga qaytarilgan 11,6 million dollarning 10,4 million dollari mulkni sotishdan tushgan. Sud qarori esa umumiy summani 110 million dollar etib belgiladi.
2013-yil oktyabr oyida federal prokurorlar 2007-yildan beri motivatsion seminarlardan 24 ming dollarga qo‘shimcha ravishda ikkita kitobini nashr etish va film huquqlarini sotishdan 1 million 767 ming 203 dollar daromad olgan Belfortni so‘nggi to‘rt yil ichida atigi 243 ming dollar tovon to‘laganligi haqida shikoyat qilishdi.Rasmiylar hozirda Belfortni to'lovlarni buzganlik uchun qamoqqa tashlamaydilar, ammo butun qarzni qachon to'lash kerakligi noma'lumligicha qolmoqda.
Shaxsiy hayoti
U ikki marta uylangan: birinchi xotini Denis Lombardo ismli, ikkinchisi Jordan Belfort 1991 yildan 1998 yilgacha turmush qurgan Nadin Karidi (Nadine Caridi ). Jordanning ikkinchi turmushidan ikki farzandi bor.
Belfort dastlab 1961 yilda Coco Chanel uchun qurilgan hashamatli Nadine yaxtasining so'nggi egasi bo'lgan (ikkinchi xotini, ingliz modeli sharafiga o'zgartirilgan). 1997 yil iyun oyida u Sardiniyaning sharqiy qirg'og'ida cho'kib ketdi. Italiyalik jangovar suzuvchilar kemadagi barchani qutqarib qolishdi. Belfort, kapitan fikridan farqli o'laroq, kuchli shamol paytida suzib yurishni talab qilganini tan oldi, bu esa to'lqinlar tomonidan bak larni  vayron bo'lganligi sababli kemani suv bosishiga olib keldi.
O'g'li Karter Jeyms, 1995 yilda muddatidan oldin va tug'ma yurak muammolari bilan tug'ilgan. Ushbu tibbiy muammolar erta yoshda bartaraf etilgan. Hozir u 27 yoshda, kollej talabasi.
Otaning taqdiridagi ko‘ngilsizliklarga qaramay, farzandlar eng yaxshi ta’lim muassasalarida ta’lim-tarbiya oladi..Jordan esa qamoqdan ozod bo'lgach, bolalar bilan yaqinroq bo'lish va ularning hayotida faol ishtirok etish uchun Los-Anjeles ga ko'chib o'tdi. U o'zining avtobiografik kitoblarini yozish sabablaridan biri sifatida u voyaga etgan bolalari uning hayoti tafsilotlarini bilishni xohlashlarini va ularga javob berishini aytadi.
Belfortni qayliqlaridan biri birinchi SSSR go'zali Yuliya Suxanova edi.
Yozuvchilik faoliyati
Ma'lumotlarga ko'ra, 1998 yildan beri giyohvand moddalarni tashlab, Belfort ikkita xotira kitobini nashr etdi - Uoll-strit bo'ri (The Wolf of Wall Street ) va Uoll-strit bo'ri 2. Bo'ri ovi" (Catching The Wolf of Wall Street ) - deyarli 40 mamlakatda nashr etilgan va 18 tilga tarjima qilingan.
Straßburg (Karintiya)
Straßburg  Avstriyaning Karintiya yerida joylashgan shahardir. Sankt Veit an der Glan (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 97.73 km2. 2251 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Jordan Belfort
Kino
Jordan Belfortning hayotiy hikoyasi rejissyor Martin Skorseze tomonidan suratga olingan Leonardo Di Kaprio, Yona Xill va Margot Robbi ishtirokidagi " Uoll-strit bo'risi " filmiga aylandi. Suratga olish ishlari 2012-yil avgust oyida boshlangan. Film butun dunyo bo'ylab 2013 yil 25 dekabrda chiqdi. Time jurnalining ta'kidlashicha, filmda aks ettirilgan ko'plab g'ayritabiiy g'alayonlar uning kitoblari va Forbesdagi u haqidagi maqolalarida yozilgan narsalarga mos keladi (garchi Belfortning Forbes maqolasiga oid ba'zi tafsilotlar hali ham bezatilgan edi). Jordan Belfort dunyo bo'ylab sayohat qilib, motivatsion ma'ruzachi sifatida seminarlar o'tkazadi.
Benna
Benna Italiyaning Piemont mintaqasida joylashgan kommunadir. Biella provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 9 km2. 1164 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Mixail Ionov
Tarjimayi holi
Mixail Ionov 1846-yilda tugʻilgan. Kadet korpusi va 2-harbiy Konstantinovskiy maktabining oʻquvchisi, 1866-yilda u Orenburg (keyinchalik 1-Turkiston) batalyonida ikkinchi leytenant unvoniga sazovor boʻlgan; 1867-1868-yillarda batalon safida Buxoroni zabt etishda qatnashgan. Leytenant unvoni, Sankt-Peterburg ordenlari bilan taqdirlangan.
1881-yilda podpolkovnik darajasiga koʻtarilgan Ionov 1883-yilda 2-Turkiston batalyoniga komandir etib tayinlanadi; 1886-yilda polkovnik darajasiga koʻtarildi. [[Fayl:General_Ionov.jpg|left|thumb|309x309px| " VES " dan surat ]]
1891-yilda Ionov sobiq Qoʻqon xonligi hududlarini afgʻon va xitoy hujumlaridan himoya qilish uchun Turkiston chiziqli batalyonlari va kazaklarining ov otryadlari bilan Oloy va Pomirga yuboriladi. Otryad tarkibiga podpolkovnik Grombchevskiy va topograf Benderskiy ham boʻlgan. Ular ilmiy tadqiqotlar va hududni xaritalash ishlari bilan shugʻullanadi. Ionovning Pomirdagi hal qiluvchi harakatlari xalqaro miqyosda katta shov-shuvga sabab boʻldi: ingliz agentlari Davison va Yanghazband hibsga olindi, Xitoy chegara amaldori Chan Sarikoʻl tizmasidan Qashqarga haydab yuborildi. Kelgusi yilning yozida Pomirni xaritaga tushirish va ruslar ishtirokini kuchaytirish ishlari davom ettirildi. 12-iyulda Alichur, Ionov otryadi afgʻon harbiy postiga yetib keldi. Post boshlig‘i kapitan G‘ulom Haydarxondan Rossiya hududini tark etish so‘ralgan, biroq Haydarxon bu hudud Afg‘onistonga tegishli ekanligini daʼvo qilgan va o‘z navbatida ruslardan uni tark etishni talab qilgan. Bir necha soat davom etgan muzokaralardan soʻng kelishuvga erishilmagan, Ionov oʻz askarlariga afgʻonlarni qurolsizlantirishni buyurgan. Ikki oʻrtada boʻlib oʻtgan kurashda kapitan Gʻulom Haydarxon va 7 nafar afgʻon askari halok boʻldi, qolganlari qochib ketishdi. Rossiya tomonida uch kazak yaralangan. 150px|thumb|[[„Qoʻqon xonligini zabt etgani uchun“ medali]] Oʻlim sanasi aniq maʼlum emas, M. Y. Ionovning soʻnggi ishonchli eslatmasi 1919-yilga toʻgʻri keladi (u Kolchak qoʻshinlariga murojaat yozgan), 1920-yillarning boshlarida tasdiqlanmagan maʼlumotlarga koʻra Jarkent yaqinida magʻlubiyatga uchragan Annenkov oq gvardiyachilari qoldiqlarini taʼqib qilayotgan Qizil Armiya otryadlari bilan boʻlgan jangda Kulja yaqinida halok boʻlgan. Boshqa maʼlumotlarga koʻra, u inqilobchilar tomonida boʻlgan, 1923-yilda vafot etgan. Umrining soʻnggi yillarida Qizil Armiya piyoda maktablaridan birida dars bergan. M. Y. Ionovning nevarasi Natalya Kareeva (sanʼatshunoslik nomzodi) tasdiqlashicha 1924-yil 16-yanvar kuni Olma-Ota shahridagi uyida yurak yetishmovchiligidan vafot etgan.
Allergiya
Allergiya (yunoncha αλλεργία — begonaga taʼsir) — organizmning spetsifik holati, allergen taʼsirida yuzaga keladi. Bunda shu organizm shu allergenga sezgir boʻladi. Gipersezgirlikning tez yoki sekin turlari koʻrinadi. Idiosinkraziyadan antitelolar paydo boʻlishi bilan farqlanadi.
Allergiya (yun. allos — boshqa, oʻzga, begona va ergon — taʼsir) — kishi organizmida tashqaridan taʼsir qiluvchi allergenlik xususiyatiga ega boʻlgan har xil yot moddalarga nisbatan paydo boʻladigan oʻziga xos reaksiya. Allergenga nisbatan javob raksiyasi darhol yoki asta-sekin oʻta sezuvchanlik koʻrsatish orqali sodir boʻladi. Allergen organizmga tushganida unga javoban haqiqiy va soxta (psevdoallergik) allergik reaksiyalar paydo boʻlishi mumkin. Haqiqiy allergik reaksiya boshlanishidan oldin maʼlum bir davr oʻtib, bunda organizmning unga birinchi bor tushgan moddaga sezgirligi ortib boradi, bu sensibilizatsiya deb ataladi. Sensibilizatsiya yuzaga kelishi organizmda unga birinchi bor tushgan allergenga javoban alohida oqsil moddalar — antitelolar yoki oʻsha allergen bilan oʻzaro taʼsir qila oladigan limfotsitlar paydo boʻlishiga bogʻliq. Shungacha allergen organizmdan chiqarib yuborilgan boʻlsa, hech qanday kasallik alomati koʻzga tashlanmaydi. Agar allergen chiqib ketmagan boʻlsa yoki chiqib ketganidan keyin organizmga takror tushsa, bunda u yuqoridagi antitelolar yoki limfotsitlar bilan oʻzaro taʼsirlashib, allergiyaga sabab boʻladi. Natijada bir qancha biokimyoviy jarayonlar boshlanib, gistamin, serotonin kabi talaygina moddalar ishlanib chiqib, hujayralar, toʻqimalar va aʼzolarni zararlantiradi, shu tarika maxsus, yaʼni ilgari organizmga taʼsir qilgan allergenga javoban reaksiya roʻy berib, allergik kasallik paydo boʻladi. Soxta reaksiyalar organizm allergenga birinchi bor duch kelganida boshla-naveradi. Bunda sensibilizatsiya davri boʻlmaydi. Organizmga tushgan allergenning oʻzi hujayra, toʻqima va aʼzolarni zararlantiradigan moddalarni paydo qiladi. Soxta reaksiyalar koʻpincha dori-darmonlar va oziq-ovqatlarga nisbatan roʻy beradi. Organizm allergenga duch kelganida hamisha ham allergiyav paydo boʻlavermaydi. Bunda irsiyat, nerv va endokrin sistemalar ahvoli muhim ahamiyatga ega, chunki kasalikka asosan bu sistemalar funksiyasining buzilishi, ogʻir ruhiy kechinmalar sabab boʻladi. Allergiyaning oldini olish sensibillovchi taʼsirga ega boʻlgan moddalarning organizmga takror kirishiga va organizm himoya reaksiyalarining buzilishiga yoʻl qoʻymaslik choralarini koʻrishdan iborat. Antigenler: a) oʻz hujayralari membranalarining tarkibiy qismlari (turli omillar taʼsirida oʻzgarmagan va oʻzgargan); b) hujayra membranalarida ikkilamchi fiksatsiyalangan (adsorbsiyalangan) antijenler, masalan, dorilar; v) toʻqimalarning hujayra boʻlmagan komponentlari (kollagen, miyelin).
Allergiya davrlari
Allergiyani uch davrga boʻlish mumkin. Boshlangʻich davri mart oyining boshidan may oyi oʻrtasigacha, yaʼni daraxtlar gullashi paytiga toʻgʻri keladi. Ikkinchi davri may oyidan iyulning oxiri, avgust boshigacha davom etadi. Bu vaqtda dala oʻtlarining gullashi yuz beradi. Uchinchi davri esa boshoqli oʻsimliklar gullashi bilan bogʻliq boʻlib, avgust oyidan noyabrgacha choʻziladi.
IC 3441
IC 3441 Veronika Sochlari yulduz turkumidagi S (spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Marly-sous-Issy
Marly-sous-Issy Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Saône-et-Loire departamenti Autun tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
116 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 5,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 20,8 km2.
Chergali
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Chergali ( Чергали  ) — Rossiyaning Amur viloyati, Romnenskiy tumanidagi Chergalinskiy aholi yashash punktiga qarashli qishloq ( selo ) va u yerning maʼmuriy markazi hisoblanadi. 2018-yilda aholi soni 270 kishi edi 7 ta koʻcha bor.
Geografiya
Chergali Romnidan (tumanning maʼmuriy markazi) 22 km shimoldagi avtomobil yoʻlida joylashgan. Xoxlatskoye unga eng yaqin qishloqlardan biri sanaladi.
La Buxerette
La Buxerette Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Indre departamenti La Châtre tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
128 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 11,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 11,2 km2.
Chris Edgerly
Chris Edgerly (1969-yilda tugʻilgan) aktyor, komik va musiqachidir.
Kesroniylar
Kesroniylar — Ozarbayjondagi Shirvon davlati (1027—1382) hukmdorlari sulolasi; shirvonshoh unvoni bilan taxtni boshqarishgan. Shirvon Ozarbayjon mustaqilligi uchun kurash markaziga aylangan. Manuchehr II (1120— 49) va Axsitan davri (1149—1203)da saltanat kuchaygan. K. oʻrniga darbandiya sulolasi kelgan.
William Shatner
thumb|Shatner, [[2012]] William Shatner (1931-yilda tugʻilgan) aktyor, komik va musiqachidir.
Salceda de Caselas
Salceda de Caselas Ispaniyaning Galicia mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Pontevedra provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 35,9 km2. Aholisi — 8448 kishi (2010).
Vladislav Vasilyev
Vladislav Andreyevich Vasilyev (Владислав Андреевич Васильев; 1997-yil 10-aprelda tugʻilgan) — qozogʻistonlik professional futbolchi, „Ordabasi“ jamoasida oʻynaydi.
Nuqta (uzunlik birligi)
Nuqta — britan va rus oʻlchov tizimlarida masofa oʻlchov birligi.
Chenoa (Illinois)
Chenoa AQShning Illinois shtatida joylashgan shahardir. McLean County okrugi tarkibiga kiradi.
Vladislav Vasilyev
Futbolchilik faoliyati
Vladislav Vasilyev Qaragʻandi ning „Shaxtyor“ jamoasi tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2012-yilda Qozogʻiston ning turli shaharlaridan kelgan 26 nafar yigitlar bilan birgalikda Braziliyaning „Ole Brasil“ akademiyasiga o‘qishga bordi.
Nuqta (uzunlik birligi)
Point
Chenoa (Illinois)
Aholisi
1814 nafar aholi istiqomat qiladi (2006). Aholisi 2020-yilgi qaydlarga ko'ra 1,695 edi. Shahar davlatlararo 55-yo'l, tarixiy 66-yo'l va AQSh 24-yo'llarning kesishmasida joylashgan. 1854-yilda Metyu T. Skott tomonidan tashkil etilgan Chenoa fermer xo'jaligi ijarachilari uchun chakana savdo va savdo markazini hamda don tashish inshootini ta'minlash uchun yaratilgan. Chenoa yuz yilligi 1954-yilda nishonlangan. Shahar yuqori mahsuldor qishloq xo'jaligi hududida joylashgan. Shahar maktablari tizimi 2004-o'quv yili oxirida yopilib, yaqin atrofdagi Prairie Central school district bilan mustahkamlandi. 4-iyul kuni bayram har yili Chenoada o'tkaziladi.
Vladislav Vasilyev
Futbolchilik faoliyati
2015-yilning mart oyida 17 yoshida „Taraz“ jamoasiga qarshi oʻyinda „Shaxtyor“ jamoasi tarkibida debyut oʻyinini oʻtkazdi. 31-mart kuni u oliy ligadagi ilk golini „Taraz“ klubi darvozasiga kiritdi.
2018-yilda u Belarus ning „Energetik-BGU“ klubi bilan shartnoma imzoladi. U jamoaning mamlakat Belarus premyer-ligasida chempionlikka erishishida yordam berdi. Umumiy hisobda Belorus jamoasida 43 ta oʻyin oʻtkazib, 12 ta gol urgan.
Chenoa (Illinois)
Aholisi
Geografiya
Vladislav Vasilyev
Futbolchilik faoliyati
2019-yilgi mavsum oʻrtalarida u „Dinamo Brest“ klubiga oʻtdi. U asosiy jamoada oʻz oʻrnini topa olmadi. 2020-yilning fevral oyida u Brest shahri ning boshqa bor jamoasi Rux klubi tomonidan ijaraga olingandi. 26 ta uchrashuvda yorqin mavsum oʻtkazib, 8 gol urib, 6 golli uzatmani amalga oshirib, muxlislar fikricha jamoaning eng yaxshi futbolchisi deb topildi.
Ilıcakınık
Ilıcakınık - Turkiyaning Bolu viloyati Bolu tumanidagi qishloq. 2010-yilda 364 nafar aholi istiqomat qilgan.
Vladislav Vasilyev
Futbolchilik faoliyati
2021-yilgi mavsum Belorussiyaning „Energetik-BGU“ jamoasidan Oʻzbekiston Superligasi jamoasi, Andijon ning „ Andijon “ klubi safiga ijara shartnomasi asosida oʻtdi. 2022-yilning dekabr oyida u Energetik-BGU bilan yangi mavsumga tayyorlana boshladi.
Chenoa (Illinois)
Geografiyasi
Maydoni — 3,3 km2. Shundan 3,2 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 219 m balandlikda joylashgan.
Vladislav Vasilyev
Terma jamoada
2013-yilda Qozogʻiston yoshlar terma jamoasi bilan birgalikda u ikkita turnir gʻolibi boʻldi. Qozogʻiston Prezidenti kubogida gʻolib boʻldi va musoboqada eng yaxshi futbolchi deb topildi.
2020-yil oktyabr oyida u Qozog‘iston terma jamoasi safida Millatlar ligasi guruh bosqichining 4-turi doirasida Belarus bilan safar o‘yinida debyut qilgan.
Picnic Point-North Lynnwood
Picnic Point-North Lynnwood AQShning Washington shtatida joylashgan shahardir. Snohomish County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
22953 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 19,3 km2. Shundan 19,1 km2 quruqlik, 0,2 km2 esa suv maydonidir.
Schwerstedt (bei Weimar)
Schwerstedt  Germaniyaning Turingiya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Weimarer Land tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 6,80 km2. 347 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Schwerstedtning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Chester (Illinois)
Chester AQShning Illinois shtatida joylashgan shahardir. Randolph County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
7840 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 15,3 km2. Shundan 15,3 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 188 m balandlikda joylashgan.
NGC 1503
NGC 1503 Elak yulduz turkumidagi SB0-a tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni John Herschel 1834-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Kehl
Kehl Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan shahardir. Ushbu shahar Ortenaukreis tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 75,06 km2. Aholisi — 34 789 kishi (2010).
Hududi
Kehlning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Bioglio
Bioglio Italiyaning Piemont mintaqasida joylashgan kommunadir. Biella provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 17 km2. 1092 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
IC 4975
IC 4975 Telescopium yulduz turkumidagi SB0 (ixcham choʻziq galaktika) tipli galaktikadir.
IC 3442
IC 3442 Veronika Sochlari yulduz turkumidagi E (elliptik galaktika) tipli galaktikadir.
Andy Dick
thumb|Dick, [[2012]]
Andrew Roane „Andy“ Dick (1965-yilda tugʻilgan) — aktyor, komik va musiqachi.
Bojan Ciger
Bojan Ciger (1994-yil 18-iyun, Majdanpek Serbiyada tugʻilgan) — serbiyalik professional futbolchi, Malayziya Superligasining Kedah Darul Aman klubida markaziy himoyachi pozitsiyasida toʻp suradi.
Futbolchilik faoliyati
Bojan faoliyatini Serbiyaning „FK Jagodina“ klubi safida boshlagan. „FK Jagodina“ klubi safida 2013—2014-yillar davomida harakat qilib, jamoasi bilan Serbiya kubogi sohibi boʻldi. 2014-yilgi mavsumda maʼlum vaqt „GFK Tabane“ jamosiga ijaraga berildi.2014-yil mavsum yarimida Sebiyaning „Djerdap Kladovo“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi. 2015-yilgi mavsumda „Djerdap Kladovo“klubidagi raqobat tufayli jamoadan ketdi va „FK BASK“ klubi bilan shartnoma imzoladi. 2019-yilgi mavsumda Chernogiriya chempionatining „FK Sutjeska Nikšić“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi. Chernogoriya jamoasi safida 2018/2019-yilgi mavsumda Birinchi liga chempionligini qoʻlga kiritdi. Chernogoriya klubi bir mavsum davomida toʻp surganidan soʻng 2021-yilda Ciger Serbiyaning „Rad“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi. 2021-yilgi mavsum yarmida u Namangan ning „Navbahor“ klubiga Samvel Babayan tomonidan taklif etildi. „Navbahor“ jamoasi bilan shartnoma shartlari kelishganidan soʻng, Namangan jamoasi futbolchisiga aylandi. Navbahor jamoasi safida 2 mavsum davomida 44 ta uchrashuvda 2 ta gol urdi. Ciger Navbahor jamoasi safida Oʻzbekiston Chempionatida ikkinchi oʻrinni qoʻlga kiritishida katta rol oʻynadi va Oʻzbekiston Kubogida kumush medal sohibi boʻldi. 2023-yil mavsum boshida „Navbahor“ jamoasi bilan doʻstona hayrlashib, Malayziya chempionati vakili „Kedah Darul Aman“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi.
Bob Joles
Bob Joles (1959-yilda tugʻilgan) aktyor, komik va musiqachidir.
Bhavana
Bhavana Ramanna sahna nomi bilan tanilgan Nandini Ramanna asosan Kannada kino sanoatida ishlaydigan hind aktrisasidir. Bharatanatyam raqqosasi boʻlgan Bhavana uchta Karnataka State Film mukofotini olgan va Ginnesning rekordlar kitobiga kirgan „Shanti“ filmida rol ijro etgan. Bhavana Ramanna raqs va musiqa shoularini olib boruvchi „HomeTown Productions“ ishlab chiqarish uyi direktori. 2014-yilgi umumiy saylovlar arafasida Bhavana Ramanna Karnatakadagi Kongress partiyasining yulduzli targʻibotchilaridan biri deb topilgan, u 2013-yilgi shtatdagi assambleya saylovlarida bu rolni bajargan.
Faoliyati
Bhavana nomi Kodlu Ramakrishna tomonidan oʻzgartirilishidan oldin Nandini Ramanna sifatida tugʻilgan.
Bhavana klassik raqqosa boʻlishni oʻrgangan va dastlab aktrisalik qilish niyati yoʻq boʻlgan; „filmlarda tasodifan paydo boʻlgan“. U qariyb oʻn yil davomida Bharatanatyam nomli raqs turini oʻrgangan va sahna xoreografi sifatida faoliyat yuritishga intilgan. U filmlardagi faoliyatini Tulu filmi „Maribele“ bilan boshlagan. Film yaxshi natijaga erishmagan, lekin Bhavana Kannada kino prodyuserlari tomonidan eʼtiborga olingan. „Maribale“dan keyin u Kannada filmining „№ 1“ filmidagi politsiyachi roli bilan yanada eʼtibor qozongan.
Bhavana Seetharam Karanthning musiqiy xiti „Chandramukhi Pranasakhi“ filmida rol oʻynagan, filmda Ramesh Aravind va Prema bilan birga rol ijro etgan. Bhavana Aravindan Puraskar mukofotiga sazovor boʻlgan „Kavitha Lankesh“ filmida Deveeri obrazini ijro etgan. „Rashtrageethe“ filmida u taniqli rejissyor K.V. Rajudan vampir rolini olgan. U rol taklifini rad eta olmagan, chunki direktor qatʼiyatli edi. Malayalam filmlarining rejissyori va operatori Dinesh Babu unga Ramesh Aravindga bilan rol ijro etishni taklif qilgan. U Vishnuvardhanning „Parva“ qoʻshigʻida ham suratga tushgan. Bhavana „Ninagagi“ filmida raqsga tushgan. Bhavana Kavita Lankeshning ikkinchi „Alemaari“ filmida rol ijro etgan. „Milliy Kino Rivojlanish Korporatsiyasi“ uchun yaratilgan „Alemaari“ koʻplab nufuzli kinofestivallarda namoyish etilgan, lekin Filmlar boʻlimi uning filmini chiqarmagan. Taniqli yozuvchi Baragur Ramachandrappa tomonidan suratga olingan kannada tilidagi „Shanti“ filmi Guinnessning rekordlar kitobiga kirgan ikkinchi hind filmi bo‘lish unvoniga sazovor bo‘lgan. U Guinness kitobiga „Eng kam aktyorli hikoyali film“ nominatsiyasida kirgan. U Davlat mukofoti uchun ikkinchi eng yaxshi film deb topildi. Bhavana Mumbayga koʻchib oʻtgan va Bollywoodning „Family“ filmida suratga tushgan, unda Amitabh Bachchan ham rol ijro etgan.
Bxavana „Bhagirathi“ filmidagi roli uchun „Eng yaxshi aktrisa“ deb topildi. U Rediff tomonidan 2010-yilning eng yaxshi Kannada aktrisalaridan biri boʻlgan.
Filmografiyasi
right|thumb| Bhavana 2010-yilda Vimukti filmida
Temir yo‘lchilar madaniyat saroyi (Toshkent)
thumb|315x315px|Temir yoʻlchilar madaniyat saroyi, 1938 Temir yoʻlchilar madaniyat saroyi (TYMU temir yoʻlchilar madaniyat uyi) — Toshkent madaniyat uyi. XX asrning 30-yillari meʼmoriy yodgorligi hisoblanadi.
Tarixi
1938-yilda sovet meʼmori A. I. Pavlov loyihasi boʻyicha bunyod etilgan. Mazkur binoda kinoteatr, konsert zali, Oʻzbekiston temir yoʻlchilar va transport quruvchilari kasaba uyushmasi markaziy kengashi markaziy kasaba uyushmasi kutubxonasi, „Oʻzbekiston temir yoʻllari“ va Oʻzbekiston temir yoʻllari tarixi DAK, Yoʻl ilmiy-texnika kutubxonasi va muzey binolari joylashgan.
1979—1980-yillarda madaniyat uyida sovet va rus meʼmori V. I. Piskarev boshchiligida keng koʻlamli taʼmirlash ishlari olib boriladi.
Temir yoʻlchilar bogʻi va Toshkent temir yoʻl muhandisligi muzeyi ham Temir yoʻlchilar madaniyat saroyiga qarashli boʻlgan.
Madaniyat saroyi qoshida bolalar toʻgaraklari, havaskorlik uyushmasi va klublari, musiqa va raqs jamoalari faoliyat koʻrsatmoqda. Ular orasida „Origami qanotlari“ rok guruhi, „SILUET“ xalq bal-raqs ansambli, „Orzular“ rus xalq cholgʻu asboblari orkestri, „Assalom kuyosh“ xoreografik ansambllari oʻrin olgan.
Jámy
Jámy Chexiya respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 628 ga yaqin aholisi bor.
Yasar Guler
Suriya audio yozuv
Tashqi ishlar vaziri Ahmet Dovudoʻgʻli, Milliy razvedka tashkiloti maslahatchisi Hakan Fidan va Tashqi ishlar vazirligi maslahatchisi Feridun Sinirliogʻlu bilan Suriyadagi ichki urush bilan bogʻliq uchrashuv YouTube orqali internetga tarqaldi. Shundan so‘ng Turkiya YouTubeʼga kirishni blokladi. Fidan yigʻilishda agar kerak boʻlsa Suriyaga toʻrtta odam yuboraman degan. Men Turkiyaga 8 ta raketa otaman, urush uchun asos yarataman, Sulaymon Shoh maqbarasiga ham hujum qilamiz. Demak, bu qurolli kuchlar sizga har davrda kerak boʻlgan vositadir. Uning bu soʻzlari diqqatni tortdi. Anqara Bosh prokuraturasi voqea yuzasidan tergov boshladi. Tashqi ishlar vazirligi yigʻilishning chiqarilishini „qoʻrqoq hujum“ deb baholadi va shunday dedi: "Ushbu voqea mamlakatimiz duch kelayotgan kiber va elektron hujum tahdidlarining darajasini ochib beradi. Buni qilayotgan xoin tarmoqlar davlatimiz va millatimiz dushmanlaridir. Jumhuriyat Xalq partiyasi Istanbul deputati Umut Oran yigʻilishdagi soʻzlar yuzasidan Tashqi ishlar vaziri Dovudogʻliga parlament savolini berdi.
15-iyuldagi davlat to‘ntarish tashabbusidan keyin tan olgan Bosh shtab yordamchisi podpolkovnik Levent Turkkan, o‘zining FETÖ aʼzosi ekanligini va to‘ntarish paytida Yashar Gulerning adyutanti mayor Mehmet Akkurtning Gulerni hibsga olganini tan oldi.
15-iyul davlat toʻntarishiga urinish
15-iyuldagi davlat toʻntarishiga urinish chogʻida Bosh shtab rahbari boʻlgan Yashar Gulerning ishxonasiga kirgan qoʻporuvchi askarlar uni hibsga olib, qoʻllarini orqasiga bogʻlab, koʻzlarini yopish uchun boshiga beret kiydirgan edi. Kutilayotgan askarlar orasida adyutant Mehmet Akkurt ham bor edi. Uning aytishicha, Akkurt unga kinoya bilan: „Komandir, xavotir olma, bu mashg‘ulot“, deb aytgan. So‘ngra vertolyot orqali majburan Akinji havo bazasiga olib ketilgan.
Bosh shtab boshligʻi
left|thumb|250x250px| Milliy mudofaa vaziri Hulusi Akar bilan AQShga tashrif buyurgan. 2018-yil 9-iyul kuni Prezident Recep Tayyip Erdogʻan tomonidan Bosh shtab rahbari Hulusi Akar Milliy Mudofaa vaziri etib tayinlanganidan keyin Turkiya Qurolli kuchlari Bosh shtab rahbari etib tayinlangan edi. 2018-yil 15-iyulda Bosh shtab hamda quruqlik, dengiz va havo kuchlari qoʻmondonliklari alohida-alohida Milliy Mudofaa vazirligiga biriktirildi. Shunday qilib, Bosh shtabga bevosita boʻysunadigan harbiy qism yoʻq edi va nazariy jihatdan Bosh shtab ramziy muassasaga aylandi.
Shaxsiy hayot
U Demet Guler bilan turmush qurgan, 1 farzandi va 2 nabirasi bor. U ingliz tilida gapiradi.
Uning ukasi Atilla Guler 2015-yil iyun oyidagi umumiy saylovlarda Adolat va taraqqiyot partiyasidan Bayburt deputatligiga nomzod boʻlgan, ammo nomzodi tasdiqlanmagan.
Yashar Guler Fenerbaxche muxlisi hisoblanadi.
Manba
<references group="" responsive="0">
Jamestown (Kentucky)
Jamestown AQShning Kentucky shtatida joylashgan shahardir. Russell okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1624 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 279,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,8 km2. Shundan 5,8 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 296 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Jamestown manzarasi.
Shayx Ali tumani, Parvon
Shayx Ali — Afgʻonistonning Parvon viloyatidagi tuman boʻlib, tumanda etnik hazoralar yashaydi. Shayx Ali tumanidagi Shayx Ali Hazoralar qabilasi - Daikalon, Nayman, Qarlugʻ, Karam Ali va Bobur hazoralaridir. Shuningdek, Shibar dovonining Bomiyon chegarasida ozchilik ismoiliy hazoralari ham istiqomat qiladi.
Shayx Alining asosiy qishloqlari :
Greg Cipes
Gregory Michael "Greg" Cipes (1980-yilda tugʻilgan) amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Ebenthal in Kärnten
Ebenthal in Kärnten Avstriyaning Karintiya yerida joylashgan shaharchadir. Klagenfurt-Land (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 54.99 km2. 7546 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Point Roberts
Point Roberts AQShning Washington shtatida joylashgan shahardir. Whatcom County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1308 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 12,65 km2. Shundan 12,65 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 0 m balandlikda joylashgan.
Marly-sur-Arroux
Marly-sur-Arroux Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Saône-et-Loire departamenti Charolles tumani tarkibiga kiradi.
La Champenoise
Aholisi
293 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 6,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 43,5 km2.
Chiziq
Chiziq — rus va ingliz (line) oʻlchov tizimlarida masofa oʻlchov birligi.
Kesson
Kesson (frans. caisson — yashik) — O (qurilishda) — suv ostida yoki sersuv gruntda suvdan xoli ish joyi (kamera) hosil qilishga imkon beradigan toʻsuvchi qurilma; bunda suv qisilgan havo yordamida qisib chiqariladi. K. yuqorida qurilib, keyin suv ostiga oʻz ogʻirligi b-n tushiriladi. Tuproq qazilgan sari K. pastroq tushaveradi. Gidrotexnika inshootlari, koʻpriklar, tunnellar, chuqur poydevorlar va b. qurishda qoʻllaniladi; 2) ( m ye ʼ m o r l i k d a ) — toʻrtburchak (baʼzan koʻpburchak) li ichki gumbaz va ravoq osti yoki shiftning chuqur joyi. K. gumbaz shiftga asos qilib olinadi va bezak vazifasini bajaradi, shuningdek, xona akustikasini yaxshilashda muhim rol oʻynaydi; 3) (kemalarni taʼmirlashda) — kemaning suv ostidagi qismini koʻzdan kechirish yoki taʼmirlash uchun vaqtinchalik suvdan quritadigan qurilma. Kemaning quritiladigan joyi shakliga mos keladigan qilib metall yoki yogʻochdan ishlanadi. K. ichidan suv soʻrib olingandan soʻng u atrofdagi suvning bosimi taʼsirida kema korpusiga zich yopishadi. K. kemani doklarga kiritishdan xoli qilish imkonini beradi; 4) (aviatsiyada) — samolyot kanotiga taʼsir etuvchi va burovchi kuchlarni oʻziga qabul qiladigan ichi havoli qutichasimon lonjeron; 5) (metallurgi ya d a) — ichida sovituvchi suv sirkulyasiyalanadigan poʻlat quticha. Shaxta pechlarining devorlari ana shu K.lardan terib xreil qilinadi. Bulardan tashkari, K.dan marten pechlarining gaz kanallarini sovitishda ham foydalaniladi; 6) (quymachilikda) — quyma qoliplari devorlarini mustahkamlash va oʻnga sizot suvlari sizib oʻtishining oldini olish uchun ishlatiladigan gʻisht yoki betondan ishlangan qurilma (yashik). Chuqur oʻralarda quyma qoliplar tayyorlashda foydalaniladi.
Brad Garrett
Brad Garrett Amerikalik aktyor, komik va musiqachidir.
Abu Mansur Govkuloh
Abu Mansur Govkuloh – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Saraxs shahrida yashagan. Malomatiylik tariqati namoyandasi. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx hayotiga bogʻliq bobni aynan kiritgan.
Grenoble
Grenoble Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Isère departamenti Grenoble tumani tarkibiga kiradi.
Izer departamentining maʼmuriy markazi. Shim. Alp togʻlarida, Izer va Drak daryolari qoʻshilgan joyda. Aholisi 156 ming kishidan ziyod (1999). Transport yoʻllari tuguni. Mashinasozlik, sement, qogʻoz, oziq-ovqat va yengil sanoat korxonalari bor. Shahar yaqinida yirik GES qurilgan. G. da universitet (1339), yadro fizikasi tadqiqot instituti, badiiy muzey bor. G. alpinizm va sportning kishki turlari boʻyicha musobaqalar oʻtkazib turiladigan markaz. 1968-yilda qishki Olimpiada sport oʻyinlari oʻtkazilgan. 11 — 17-asrlarga oid meʼmoriy yodgorliklari saqlangan.
Aholisi
155 632 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 8470,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 18,1 km2. Dengiz sathidan 204 – 600 m balandlikda joylashgan.
Kateh Shamshir-e Sofla
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Kateh Shamshir-e Sofla (, shuningdek , Kateh Shamshīr-e Soflá va Kateh Shamshīr Soflá sifatida romanizatsiya qilingan; Kateh Shamshīr va Katteh Shamshīr-e Pā'īn)  — Eron, Razaviy Xuroson viloyati, Farimon tumani, Qalandarobod tumani, Qalandarobod qishloq okrugiga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 2,552 nafar kishi hamda 565 oiladan iborat.
Begim Ana minorasi
Tavsifi
Minora xom gʻisht bilan qurilgan, ikki qator pishiq gʻisht bilan (23x26x6) qoplangan. Balandligi 10,5 m. Yuqoriga tomon biroz egilib kelgan sakkizqirrali prizma shaklili, yuqorisi piramida boʻlib kelgan. Oʻrta sathga (taxminan 5,5 — 6 m) minora ustuni tutashgan, undan yuqori xona bor; unga sharqiy tarafdagi kamarli tokcha orqali kiriladi. Minorani yodgorlik uchun yoki qandaydir signal berish, qo‘riqlash uchun qurish mumkin, degan taxmin bor (Malbagar Mendiqulovning fikricha). Bu turdagi oʻrta asr minoralari (Oʻzyn Tam, Saramankoʻsa) Qozogʻistonda kam uchraydi, Markaziy Osiyoda esa umuman yoʻq. Ammo „minora maqbaralari“ deb nomlanuvchi bunday yodgorliklar (13—14-asrlardan keyin) Eron, Turkiya, Ozarbayjonda keng tarqalgan. Bu holat turkiy qabilalarning Orolboʻyidan ushbu mamlakatlarga koʻchishi bilan bogʻliq boʻlishi mumkin.
Tarixi
1979-yili Qozogʻiston tarixi va madaniyat yodgorliklarin muhofaza qilish jamiyatining ekspeditsiyasi (rahbari A.Ospanov) izlangan. Afsona boʻyicha, Begim ona Jankent amirining xotini, nohaq yolgʻanning qurboni boʻlgan.
1982-yili maqbara Qozogʻiston SSR tarixiy va madaniy ahamiyatga ega yodgorliklar roʻyxatiga kiritilgan.
IC 3443
IC 3443 Sunbula yulduz turkumidagi E-S0 (elliptik spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Begim Ana minorasi
Tarixi
1989-yili minora qayta taʼmirlandi. Malbagar Mendiqulovning so‘zlariga ko‘ra, „inshootning ulkan balandligi va gumbaz ostida maxsus supaning borligi, albatta, uning qo‘riqlash maqsadini ko‘rsatadi, ammo, aftidan, uning ancha keyinroq maqbaraga aylantirilgani haqiqatga to‘g‘ri kelmaydi“.
Tiffany Jackson
Tiffany Jackson-Jones (1985-yil 26-aprelda tugʻilgan) — Texas Longhorns ayollar basketbol jamoasining yordamchi murabbiyi va Ayollar Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining (WNBA) sobiq oʻyinchisi. Jackson-Jones karyerasining oxirgi yillarida Los-Anjeles Sparks jamoasida oʻynagan.
Oʻrta maktab hayoti
Jackson Texasning Dunkanvill shahridagi Dunkanvil oʻrta maktabida oʻqigan va u yerda u WBCA All-American nomini olgan. U 2003-yilda WBCA High School All-America nomiga sazovor boʻlib, umumiy hisobda toʻrt ball toʻplagan.
U 2016-yilgi WNBA mavsumida koʻkrak saratonidan tuzalib, mastektomiya kasalligini yengish uchun oʻynamadi, ammo terapiya sifatida muntazam ravishda mashq qilishni davom ettirdi.
Professional karyerasi
U 2018-yil aprel oyida nafaqaga chiqishini eʼlon qildi.
Tiffany Jackson-Jones Yevropadagi faoliyatini Fransiyada, keyin Turkiyada boshlagan va bir necha yil Isroilda qo‘nim topgan.
Saidxil tumani
Saidxil tumani (سيد خېل ولسوالۍ) — Afgʻonistonning Parvon viloyatidagi tuman.
Yana qarang
Saidxil Afgʻonistonning qudratli shaharlaridan biridir. Saidxil xalqi juda mustaqil xalqdir.
Buda az sharm foru rikht
Buda az sharm foru rikht  — 2007-yilda Afgʻoniston, Eron va Fransiya tomonidan birgalikda ishlab chiqarilgan dramatik film. Ushbu filmni tasvirga olish jarayonlarini Hana Maxmalbaf boshqargan. Rejissyorning birinchi badiiy filmi boʻlgan ushbu film Afgʻonistondagi Tolibon davridagi afgʻon bolalarining hayotini koʻrsatib beriladi.
Hikoya
Ushbu filmning syujeti toliblar Budda haykallarini vayron qilgandan keyin bu haykallar joylashgan qoya ostidagi gʻorda oilasi bilan yashovchi Baxti (Nikbaxt Farahmand) ismli 6 yoshli afgʻon qizining hayoti haqida hikoya qiladi. Baxti alifboni oʻrganishga qaror qiladi. Ammo bu yoʻlda u koʻp muammolarga duch keladi.
Schwerstedt (bei Straußfurt)
Schwerstedt  Germaniyaning Turingiya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Sömmerda tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 12,62 km2. 620 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Buda az sharm foru rikht
Yaratish va namoyish qilish
Ushbu film Afgʻonistonning Bamyan shahrida 2001-yilda vayron qilingan Budda haykallari ostida suratga olingan. Filmning aktyorlari ham Bamyan maktablari va uning atrofidagi qishloqlar oʻquvchilari orasidan tanlangan. "Budda uyatdan yiqildi " filmi Fransiya (Notebook nomi bilan), Yaponiya (Bolalar dunyosi nomi bilan) va Ispaniya kabi bir qancha mamlakatlar kinoteatrlarida namoyish etilgan. Bu film Eronda hali ham katta ekranlarga chiqarilmagan.
Chicago Heights
Chicago Heights AQShning Illinois shtatida joylashgan shahardir. Cook County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
31055 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Buda az sharm foru rikht
Mukofotlar
Ushbu film 18 ta xalqaro mukofotga sazovor boʻlgan, ulardan eng muhimlari:
Chicago Heights
Geografiyasi
Maydoni — 24,8 km2. Shundan 24,8 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Schwerstedt (bei Straußfurt)
Hududi
Schwerstedtning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Yard
Yard (yard) — britan va amerikan masofa oʻlchov birligi, uch futga (36 dyuym) yoki 0,9144 metrga teng. SI birliklar tizimiga kirmaydi.
NGC 1504
Ushbu obyektni Ormond Stone 1885-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Lahr
Lahr Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan shahardir. Ushbu shahar Ortenaukreis tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 69,79 km2. Aholisi — 43 827 kishi (2010).
Hududi
Lahrning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Yedipinar (Sivrice)
Yedipınar— Turkiya, Elazığ viloyatining Sivrice tumanidagi qishloq. 2021-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda 52 kishi istiqomat qilgan. Qishloqda kurdlar yashaydi [3].
Rod (oʻlchov birligi)
Rod (pol, perch) (rod; pole; perch) — britan va amerikan masofa oʻlchov birligi.
1 rod = 25 link = 1/40 furlong = 5,0292 metr.
Isroil
Isroil (יִשְׂרָאֵל, إسرائيل‎) — Yaqin Sharq oʻlkasida, Osiyoning gʻarbiy qismida, Oʻrta dengizning janubi-sharqiy boʻyida joylashgan sionistik davlat. Asosiy va rasmiy maydoni 20 770 km2. Aholisi soni 2016-yilgi maʼlumotlarga koʻra 8 522 000 kishi. Poytaxti — Quddus. Asosiy iqtisodiy, siyosiy va madaniy markazi — yoʻq. Rasmiy tillari — ivrit va arabcha. BMTning 1947-yildagi qaroriga muvofiq
Davlat tuzumi
Isroil — respublika. Mamlakatda yagona konstitutsiya yoʻq. Uning oʻrnini bosuvchi bir qancha qonunlar bor. Eng muhimlari: Qonun chiqaruvchi va ijrochi idoralarni tashkil etish toʻgʻrisida 1948-yilgi Qonun va Maʼmuriy farmon, 1949-yilgi Muvaqqat qonun, Qaytib kelish toʻgʻrisida 1950-yilgi Qonun, Fuqarolik haqida 1952-yilgi Qonun, Knesset toʻgʻrisida 1958-yilgi Asosiy qonun va boshqalar.
1947-yil 29-noyabrda BMT Bosh Assambleyasi koʻpchilik ovoz bilan (33 va 13) Falastinni ikki davlatga boʻlish toʻgʻrisida qaror qabul qildi.
Davlat boshligʻi — prezident (2021-yildan Isaac Herzog), u knesset (bir palatali parlament) tomonidan 7 yil muddatga saylanadi, ikkinchi muddatga qayta saylanish huquqiga ega emas. Qonun chiqaruvchi hokimiyat — knesset, uning 120 deputati umumiy toʻgʻri yashirin ovoz berish yoʻli bilan 4 yil muddatga saylanadi. Ijroiya hokimiyatni hukumat amalga oshiradi, hukumat knesset tomonidan tasdiqlanadi.
Tabiati
Isroilning dengiz boʻyi qismi kambar pasttekislik, sharqiy qismi bal. 500–1000 m li plato boʻlib, uning sharqiy chekkasi tor, chuqur Hor boti-gʻiga tik tushgan. Xula va Tiveriad koʻllari, Ulik dengiz, janubda Negev choʻli bor. Fosforit, toshtuz, marmar, mis, temir rudasi, neft, gaz konlari topilgan.
Iqlimi subtropik, janubda va soyliklarda chala choʻl va choʻl iqlimi. Yozi issiq (24—36°), qishi iliq (6—18°). Yillik yogʻin 100–800 mm. Shimoli-shar-qidan Iordan daryosining yuqori qismi oʻtadi. Daryo suvidan sugʻorishda foydalaniladi. Tuprogʻi qoʻngʻir, togʻ boʻz-qoʻngʻir, boʻz, janubdagi choʻllarda boʻz-qoʻngʻir. Togʻlarda makvis, gariga, doim yashil eman, qaragʻay va b. usadi. Sirtlon, chiyaboʻri, daman, kemiruvchi va sudralib yuruvchilar koʻp. Qushlarning choʻl va dashtga xos turlari uchraydi.
Aholisining 82%i yahudiylar, 16%i arablar, qolgan qismi armanlar, druzlar. Isroil yaxudiylarining yarmidan koʻprogʻi boshqa mamlakatlardan kelgan muhojirlardir. Rasmiy til — ivrit va arab tillari. Koʻpchilik aholi yahudiylik, qolganlari musulmon va xristian dinida. Aholining 90%i shahar va shaharchalarda yashaydi. Yirik shaharlari: Tel-Aviv, Xayfo, Quddus (gʻarbiy qismi), Ramat-Gan.
Tarixi
Isroil davlati BMT Bosh Assam-bleyasining 1947-yil 29-noyabr qarori asosida tashkil topgan (1948-yil 14-may). Qarorga koʻra, Buyuk Britaniya mandatidagi Falastin mustaqil deb eʼlon qilindi; uning hududi arab va yahudiy mustaqil davlatlariga boʻlindi, har ikki davlat demokratik konstitutsiyaga ega boʻlishi lozim edi. Yahudiy davlatining hududi 14,1 ming km2, aholisi 498 ming yahudiy va 497 ming arab (shundan 90 mingi badaviy) deb belgilandi. Quddus BMT boshqaruvidagi mustaqil maʼmuriy birlik deb ajratildi. Arab-Isroil urushi (1948—1949) davrida Isroil Falastin arab davlati uchun 1 Falastin qududi (Iordan daryo-sining Gʻarbiy so hili va Gʻazza ajratilgan hududning 4/5 qismini, Quddusning gʻarbiy qismini bosib oldi va Quddusni Isroil poytaxti deb eʼlon qildi. Isroil bosib olgan hududdan taxminan 1 mln. arab quvgʻin qilindi.
1956-yil Isroil, Buyuk Britaniya va Fransiyaning Misrga, 1958-yil AQSH bilan Buyuk Britaniyaning Livan va Iorda-niyaga qarshi agressiyalarida qatnashdi. Isroil Iordan daryosi suvining bir kismini oʻz tomoniga burib yubordi (1964-yil iyun). 1967-yil 2-iyunda tuzilgan hukumat „Buyuk Isroil“ davlatini barpo etish rejasini amalga oshirishga kirishdi. 1967-yil 5-iyunda Isroil arab davlatlariga qarshi yana agressiya boshladi. BMT Xav-fsizlik Kengashi oʻzining 1967-yil 5—9-iyundagi majlisida Isroildan harbiy harakatlarni darhol toʻxtatishni talab qildi, ammo Isroil agressiyani davom ettira-verdi. Taraqqiyparvar kuchlarning ta-labi va Xavfsizlik Kengashining qaroriga muvofiq (1967-yil 10-iyulda) Isroil oʻq otishni toʻxtashishga majbur boʻldi, ammo bosib olgan arab xududlaridan oʻz armiyasini olib ketishdan bosh tortdi. 1967-yil 22-noyabrda Xavfsizlik Kengashi Yaqin Sharqdagi tan-glikni siyosiy yoʻl bilan bartaraf etish toʻgʻrisida qaror qabul qildi. Ammo Isroil bu qarorni mensimadi. Bosib olingan hududlarda harbiylashtirilgan yahudiy qishlokdari qurildi. 1973-yil kuzidagi arab-isroil urushida Isroil armiyasi va texnikasi katta talafot koʻrish evaziga koʻpgina yerlarni bosib oldi. 1974 va 1975 yillarda Isroil Misr bilan, 1974-yilda Suriya bilan tuzgan bitimlarga binoan qoʻshinlar bir-biridan yiroqlashtirildi, ular oʻrtasida bufer mintaqa hosil qilindi, bu yerga BMT qoʻshinlari joylashtirildi. 1979-yilgi Isroil -Misr sulh shartnomasiga muvofiq, Isroil oʻz qoʻshinlarini Sinay yarim oroldan olib ketdi va 1982-yilda yarim orolni Misrga kaytarib berdi. 1993-yilda Isroil bilan Falastin Ozodlik tashkiloti bir-birlarini tan olish hamda Gʻazza mintaqasi va Iyerixon sh. atrofida Muvaqqat Falastin muxtoriyati toʻgʻrisida bitim tuzdilar. 1998-yil oktabrdagi Isroil — Falastin shartnomasida Isroil arablardan bosib olgan yerlarining bir qismini kaytarib berishi koʻzda tutilgan. Ammo Isroil - Falastin mojarosini bartaraf etish mushkul masalaligicha qolayotir.
Isroil — 1949-yildan BMT aʼzosi. OʻzR su-verenitetini 1991-yil 25-dekabrda tan oldi va 1992-yilda diplomatiya munosabatlari oʻrnatdi. Milliy bayrami — Mustaqillik kuni (1948) — Yahudiylar taqvimiga koʻra, bu bayram har yili har xil kunda kelishi mumkin (2001-yilda 26-aprelga toʻgʻri keldi).
Asosiy siyosiy partiyalari, kasaba uyushmalari. „Avoda“ („Mehnat“) sotsialistik partiyasi, 1968-yilda tuzilgan; „Likud“ („Ittifoq“) partiyasi, 1973-yilda tashkil etilgan; SHAS diniy partiyasi, 1984-yilda tuzilgan; „Mafdal“ milliy-diniy partiyasi, 1956-yilda tashkil etilgan; Arab demokratik partiyasi, 1988-yilda tuzilgan; „Isra-el ba-Aliya“ („Isroil yuksalishda“) partiyasi, 1996-yilda asos solingan. I. umumiy mehnat federatsiyasi kasaba uyushmasi 1920-yilda tashkil etilgan.
Sanoati
IIsroil iqtisodiyotidaharbiy sanoat asosiy oʻrinni egallaydi, u tash-qi moliyaviy manbalarga, ayniqsa AQSH va Yevropa Ittifoqi yordamiga juda karam. I. sanoati ilmfan yutuqlariga asoslangan tarmoklar — tibbiy elektronika, aloqa vositalari, kompyuterlar ishlab chiqarishga ixtisoslashgan. Metall ishlash, mashinasozlik (jumladan, samolyotsozlik, kemasozlik, ay-niqsa ularning harbiy turlari), elektrotexnika, elektronika, kimyo sanoati, olmosni qayta ishlash ham rivojlangan. Yengil sanoatning toʻqimachilik, tikuvchilik, koʻnchilik kabi tarmoklari mavjud. Oziq-ovqat, yogʻochsozlik, ne-ftni qayta ishlash, binokorlik mate-riallari sanoati rivoj topgan. Bir oz miqdorda kaliy va toshtuz, mis va temir rudalar, neft qazib olinadi. Energetika, asosan, chetdan keltirilgan xom ashyo negiziga qurilgan. Asosiy sanoat markazlari — Tel-Aviv, Xayfo.
Xoʻjaligi
Isroil — rivojlangan indust-rial-agrar mamlakat. Yalpi ichki mahsulotda sanoatning ulushi 21%, qishloq xoʻjaligi ulushi 3%ni tashkil etadi.
Transporti
Asosan, avtomobil transporti rivojlangan, avtomobil yoʻllarining uz. — 13 mingkm. Temir yoʻl uzunligi — 890 km. Dengiz savdo floti muhim oʻrin tutadi. Dengiz portlari: Xay-fo, Ashdod, Eylat. Tel-Aviv yaqinida xalqaro aeroport bor. Bir necha neft quvurlari boʻlib, ular orqali Qizil dengiz sohilidan Oʻrta dengiz portlariga neft oqiziladi.
Isroil chetga qishloq xoʻjaligi va mashinasozlik mahsulotlari, tarashlangan olmos, maʼdanli oʻgʻit, kimyoviy moddalar, qurolyarogʻ chiqaradi. Chetdan mashina va asbobus-kuna, tarashlanmagan olmos, neft, kimyoviy mahsulotlar, transport vositalari oladi. Savdo-sotiqdagi asosiy mijozlari: AQSH, Buyuk Britaniya, Germaniya. Pul birligi — shekel.
Tibbiy xizmati
Aholi sogʻligʻini saqlash yuqori darajada. Davlat tibbiyot muassasalari bilan birga xususiy shifoxonalar ham bor. Vrachlar uch oliy oʻquv yurtining tibbiyot fakultetlarida tay-yorlanadi.
Maorifi, ilmiy va madaniy-maʼrifiy muassasalari
Isroilda yahudiylar va arablar uchun alohida-alohida maktablar bor. Davlat maktablaridan tashqari xususiy oʻquv yurtlari ham boʻlib, ularning bir qismi diniy tashkilotlar mablagʻi hisobiga ishlaydi. 1969-yildan 5 yoshdan 15 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun 10 yillik majburiy taʼlim joriy etilgan. Boshlangʻich maktabda oʻqish muddati — 6 yil Oʻrta maktab — 6 yillik (3 yillik quyi va 3 yillik yuqori maktab). Isroilda 5 universitet va 17 institut bor. Eng yiriklari: Quddusdagi yahudiy universiteti (1918), Tel-Aviv universiteti (1953), Xay-fodagi universitet va Texnologiya instituti („Texnikoy“, 1912). Isroil Tabiiy va ijtimoiy Fanlar akademiyasi (1961) ishlaydi. Yirik kutubxonalari: Yahudiy milliy kutubxonasi, universitetlarning kutubxonalari. Isroil davlat arxivi bor. Muzeylari: Isroil milliy muzeyi (1965), Tiberiasdagi munitsipal osori atiqa muzeyi, Tel-Avivdagi Gaarets muzeyi, Xayfodagi zamonaviy sanʼat muzeyi va hokazo
Matbuoti, radioeshittirishi va telekoʻrsatuvi
Isroilda 400 dan ortiq gaz. va jurnal nashr etiladi. Yiriklari: „Gaa-rets“ („Mamlakat“, kundalik gazeta, 1918-yildan), „Gamodiya“ („Xabarchi“, kundalik gazeta, 1950-yildan), „Gatsofe“ („Sharhchi“, kundalik gazeta, 1938-yildan), „Yediot axronot“ („Soʻnggi yangiliklar“, kundalik kechki gazeta, 1939-yildan), „Ma-ariv“ („Oqshom“, kundalik kechki gazeta, 1948-yildan). Ivrit tilida chiqadigan yuqoridagi gaz.lardan tashqari ingliz tilida kundalik „Djeruzalem post“ („Quddus pochtasi“, 1932-yildan) va arab tilida „Al-Ittihod“ („Ittifoq“, 1944-yildan) gaz.lari nashr etiladi. Quddusda Isroil telegraf agentligi va Tel-Avivda Isroil axborot agentligi ishlaydi. Isroil radioeshittirish boshqarmasi hukumat xizmati boʻlib, radio va televideniyeni boshqaradi, 1948-yilda tuzilgan.