cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Job von Witzleben
Ikkinchi jahon urushi
Job von Witzleben 20-iyuldagi fitnaga shaxsan aloqador emasligini va uni rejalashtirishdan bexabar emasligini daʼvo qildi. Biroq, yangi Sippenhaft qonunlariga koʻra va amakisi qatl etilgandan soʻng, u Gestapo tomonidan soʻroq qilingan. Tergovdan hech narsa chiqmasa ham, u Vermaxtdan vaqtincha boʻshatilgan. Keyin u chaqirilib, Sharqiy frontga qaytarildi; Witzleben intervyu beruvchiga „oʻzini yana bir bor isbotlashi“ kutilayotganini aytdi. 1945-yil 26-fevralda u 69-piyoda diviziyasining birinchi shtab ofitseri lavozimiga tayinlandi, bu taxminan operatsiya ofitserining roliga teng. Diviziya Shimoliy armiya guruhining qolgan qismi bilan Königsberg shahrida Qizil Armiya tomonidan qamal qilingan edi.
Aprel oyi boshida korpus shtab boshligʻi Witzlebenga uni choʻntagidan chiqarib yuborishi va Venadagi harbiy sudga duchor boʻlishi, ehtimol bu qatl bilan yakunlanishi haqida xabar berdi. Witzleben radio operatoriga Sovetlar bilan bogʻlanishni buyurdi. 9-aprel kuni u chegarani kesib oʻtgan va Qizil Armiyaga oʻtgan Sovet delegatsiyasi bilan uchrashdi. Xuddi shu kuni boʻlinma qoldiqlari taslim boʻldi. U asirlikda nisbatan qulay sharoitda ushlab turilgan.
Balaklavka
Balaklavka (ukraincha: Balaklavka) — Qrimning janubi-gʻarbiy qismida joylashgan daryo (Sevastopol), Qora dengizning Balaklava koʻrfaziga quyiladi. Daryoning uzunligi, 1855-yil „Qrim, Sevastopol, Balaklava va uning boshqa shaharlari bilan. Daryolar, koʻllar, togʻlar va vodiylar tavsifi bilan; tarixi, aholisi, urf-odatlari va turmush tarzi bilan“ kitobida keltirilgan maʻlumotlarga koʻra, 1,75 verst (taxminan 1,9 km) (Sevprirodnadzor veb-saytida daryoning umumiy uzunligi, ehtimol, hujjatning tuzilishidan kelib chiqqan holda, bu butun kanal, shu jumladan irmoqlar bilan qoʻshib hisoblaganda  — 7,8 km deb koʻrsatilgan.
Geografiya
Daryo xaritalarda belgilanmagan, lekin koʻp manbalarda koʻrib chiqiladi. Balaklavka nomi uchta daryo — Kadi-su, Pelagos va Hun ning qoʻshilishi natijasida hosil boʻlgan suv oqimining pastki qismini anglatadi. Balaklava janubiy yoʻnalishda Balaklava shahri ichida oqadi va Balaklava koʻrfazining tepaligiga quyiladi. Daryoda ekologik muammolar mavjud.
Daryoning manbalari
Pelagos — Balaklavaning oʻng irmogʻi. Manbalar hozirgi qazilgan togʻning sharqiy yonbagʻrida, Ushakovka qishlogʻidan bir kilometr janubda joylashgan boʻlib, Sevastopol-Balaklava yoʻli boʻylab oqadi, daryoda bir nechta hovuzlar hosil qilingan. Pelagos yunoncha dengiz degan maʻnoni anglatadi.
Oleandomitsin
Oleandomitsin (Oleandomitsin) — antibiotik, 14 aʼzodan iborat tabiiy makrolid, kimyoviy tuzilishi eritromitsinga oʻxshaydi. IUPAC nomi: (3R,5R,6S,7R,8R,11R,12S,13R,14S,15S)-14-((2S,3R,4S,6R)-4-(dimetilamino)-3-gidroksi-6- metiltetrahidro-2H-piran-2-iloksi)-6-gidroksi-12-((2R,4S,5S,6S)-5-gidroksi-4-metoksi-6-metiltetrahidro-2H-piran-2-iloksi)-5 ,7,8,11,13,15-geksametil-1,9-dioksaspiro[2.13]geksadekan-4,10-dion. Oleandomitsin birinchi marta 1954-yilda Streptomyces antibioticus aktinomitsetidan ajratib olingan. Suvda yaxshi eriydi. Eritromitsinga qaraganda kislotali muhitda chidamliroq.
Farmakologik taʼsiri
Makrolidlar guruhiga kiruvchi antibakterial vosita. Ishqoriy muhitda maksimal ifodalangan bakteriostatik taʼsir koʻrsatadi. Oleandomitsin ribosomalarning 50S-birligi darajasida oqsil sintezini buzadi, natijada aminoatsil radikalining translokatsiya reaksiyasini ingibitsiya qiladi va qoʻzgʻatuvchi komplekslar hosil boʻladi.
Taʼsir doirasi Gram-musbat : Staphylococcus spp., penitsillinaz ishlab chiqaruvchi va ishlab chiqarmaydigan; Streptococcus spp. (shu jumladan Streptococcus pneumoniae), Bacillus anthracis, Corynebacterium diphtheriae va grammusbat mikroorganizmlar: Neisseria gonorrhoeae, Haemophilus influenzae, Bordetella pertussis, Brucella spp., Legionella spp., Mycoplasma spp., Chlamydia spp., Treponema spp., Rickettsia spp.
Qoʻllashga koʻrsatmalar
Bakterial infeksiyalar: pnevmoniya, skarlatina, difteriya, koʻkyoʻtal, traxoma, brutsellyoz, tonzillit, oʻrta otit, sinusit, laringit, yiringli xolesistit, flegmona, osteomiyelit; stafilokokk, streptokokk va pnevmokokkli sepsis va boshqalar. Preparatga sezgir patogenlar keltirib chiqaradigan kasalliklar.
Qoʻllash mumkin boʻlmagan holatlar
Yuqori sezuvchanlik, sariqlik (anamnezda), jigar yetishmovchiligi.
Ehtiyotkorlik bilan. Homiladorlik, laktatsiya davri.
Nojoʻya taʼsirlari
Allergik reaksiyalar (teri qichishishi, torvoq, angionevrotik shish), koʻngil aynishi, qusish, diareya, jigar faoliyatining buzilishi.
Qoʻllash usuli va dozalari
Ichishga, ovqatdan soʻng, kuniga 0,25-0,5 g. 4-6 maxal qabul qilinadi. Kattalar uchun eng yuqori sutkalik doza 2 g. 3 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun sutkalik doza 0,02 g/kg; 3 yoshdan 6 yoshgacha — 0,25-0,5 g; 6 yoshdan 14 yoshgacha — 0,5-1 g; 14 yoshdan katta — kuniga 1,0-1,5 g. Davolash kursi 5-7 kun.
Maxsus koʻrsatmalar
Bu dori eskirgan makrolid boʻlib, hozirda deyarli qoʻllanilmaydi. Biroq, Oletetrin (oleandomisin + tetratsiklin) kombinatsiyalangan dori sifatida roʻyxatga olingan.
Boshqa dori vositalari bilan oʻzaro taʼsiri
Novobiotsin, tetratsiklin, xloramfenikol va nitrofuranlar bilan kombinatsiyada qoʻllash tavsiya etiladi. Aminoglikozidlar, levorin, nistatin, sulfanilamidlar bilan kombinatsiyada ham qabul qilish mumkin.
Madhura Naik
Madhura Hemant Naik — hind modeli va aktrisasi boʻlib, Iss Pyaar Ko Kya Naam Doon, Hum Ne Li Xay-Shapat va Tumxari Pakhi kabi telekoʻrsatuvlarda ishtirok etgan.
Faoliyati
Naik oʻz faoliyatini model sifatida boshlagan va modellik uni Shael Osvalning „Umar Bhar“ klipiga olib kelgan. Keyin u Bhaskar Bhartida va Ek Nanad Ki Khushiyon Ki Chaabi… Meri Bhabhida filmida ishlagan.
Life OK kanalida Hum Ne Li Xay Shapath filmida bosh rol ijrochisi sifatida Star Network bilan eksklyuziv yuzga aylandi va Life OK va Star kanallarida koʻplab jonli chiqishlar va sahna koʻrinishlarida paydo boʻldi. U, shuningdek, mashhur Star Plus series-ning Iss Pyaar Ko Kya Naam Doon filmida Sheetal Kapoor rolini oʻynadi.
U UTV Bindass kanalida Superdude koʻrsatuvida boshlovchi boʻlgan. U Star Plus kundalik seriallarida Ek Nanad Ki Khushiyon Ki Chaabi… Meri Bhabhi serialida Jaspreet ismli advokat sifatida paydo boʻldi. U Life OK telekanalining Tumhari Pakhi serialida Tanya Rana sifatida koʻrindi. U Tu Sooraj Main Saanjh, Piyaji filmida bosh rolini oʻynadi. U Bahraynda oʻsgan va faoliyatining dastlabki kunlarida hind tilida yahshi gapirishda qiynalgan.
Ijtimoiy va siyosiy faolliklar
Hayvonlar huquqlari himoyachisi boʻlgan Naik qushlarning muammosi boʻlgan qafaslarni toʻxtatish uchun PETA ga qoʻl choʻzgan.
Shiypontepa
"Shiypontepa  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: I asr . Andijon viloyatining Buloqboshi tumanida joylashgan. Obyekt manzili: Koʻprikboshi aholi punkti, “Koʻprikboshi” MFY . Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Manbalar
"
Sergey Rijov
Sergey Nikolayevich Rijov (1903, Tula gubernyasi, Rossiya — 1981.21.1, Moskva) — tuproqshunos olim, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik (1966), professor (1948). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1944). Timiryazev nomidagi Moskva qishloq xoʻjaligi akademiyasini tugatgan (1931). SoyuzNIXIda laboratoriya mudiri (1934—49), direktor (195457); ayni vaqtda Oʻrta Osiyo universitetining ilmiy ishlar boʻyicha prorektori va agronomiya kafedrasi mudiri (1942—55). Oʻzbekiston Qishloq xoʻjaligi fanlari akademiyasi vitseprezidenta (1957—61). VASXNILning Dokuchayev nomidagi Tuproqshunoslik instituti direktori (1962—63). 1966-yildan Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi vitseprezidenta. Ilmiy ishlari Urta Osiyo sharoitida gʻoʻzani sugʻorish, tuproq xossalarini oʻrganish masalalariga bagʻishlangan.
Tatenen
Xusainov Qadam Baxtiyarovich 1993 15 may kuni Uzbekistan Respublikasi Xorazm viloyati Urganch shahrida tuĝilgan bolalikdan bosh miya ősimtasi kasallikiga chalingan Toshkent shahridagi Respublika Neveoxirurgiya markazida 1993-2005 yillari operasiya bőlganman 2006 yill Rossiya Fedirasiyasi Voronej shahrida Burdenqa nomidagi Nevroxirurgiya markazida operasiya qilishdi 2006 yilli menengidga qarshi shuntirovaniya qilishgan 2010 yilli orqa miyaga plastiq qőyishdi shu yillari Rossiya Fedirasiyasi Voronej shahrida yashab őqidim 2013 yilli Urganch shahrida Axborot texnologiyalari kasb-xunar kollejini tamomladim 2022 yilli Urganch Davlat Universiteti Qishloq xőjalik maxsulotlarini saqlash va qayta ishlash yőlalishini tomomladim 2021 Yilda Uzbekistan Nogironlar Assosiyasiyasi Xorazm viloyati hududiy bőlimi raisi lavozimida ishlab kelmoqda
Kult
Boshida qoʻsh sulton yoki atef toji kiygan odam sifatida tasvirlangan.
Uning hurmat markazi Memfis edi. Keyinchalik Tatenen Ptah bilan aniqlandi, shuning uchun Tatenen xudosining nomi Ptah nomi bilan sinonimga aylandi. Sinkretik xudo Ptah-Tatenen oziq-ovqat beruvchi sifatida hurmatga sazovor boʻlgan.
Beux
Beux Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Moselle departamenti Metz-Campagne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
197 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 39,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,0 km2. Dengiz sathidan 233 – 315 m balandlikda joylashgan.
Xalfabobotepa
"Xalfabobotepa  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: III-IV,VIII—X asrlar . Samarqand viloyatining Tayloq tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Adas” MFY . Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Samarqand viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Soufian Benyamina
Soufian Benyamina (1990-yil 2-martda tugʻilgan) — kelib chiqishi jazoirlik boʻlgan nemis futbolchisi, „Viktoria 1889 Berlin“ klubida hujumchi sifatida oʻynaydi.
Shaxsiy hayoti
Uning akasi Karim ham professional futbolchi va hozirda Berliner AK 07 va Jazoir terma jamoasida oʻynaydi.
Faoliyati
Benyamina oʻz faoliyatini MSV Normannia 08 Berlinda yoshlar jamoasida boshlagan. Gerta BSC bilan bir necha yil oʻtgach, 1. FC Union Berlinga qoʻshildi va u yerda 2008—2009-yilgi mavsumda A Jugend Bundesliga Nord/Nordostda yigirma uchta oʻyin oʻtkazdi va toʻrtta gol urdi. 2009-yilning iyul oyida Union Berlinni tark etdi va FC Carl Zeiss Jena bilan shartnoma imzoladi. Oʻzining 3. Ligadagi birinchi professional oʻyinini 2009-yil 29-iyulda SV Sandhausenga qarshi oʻtkazdi va 2009-yil 25-oktabrda SpVgg Unterhaching darvozasiga birinchi golini urdi. 2010-yil 14-iyunda Carl Zeiss Jenani tark etdi va VfB Stuttgart II bilan uch yillik shartnoma imzoladi. Avval klubning 3. Liga jamoasida oʻynadi.
2012-yil 8-dekabrda Benyamina VfB Stuttgartning asosiy jamoasida Bundesligadagi debyutini oʻz uyida "Schalke 04"ga qarshi oʻyinda (3:1) oʻtkazdi.
2013-yil 1-iyulda Dresdenning „Dynamo“siga oʻtdi. Benyamina „Dynamo“ safida atigi 4 ta oʻyin oʻtkazgan omadsiz yarim mavsumdan soʻng, klub qishki transfer oynasida uni 3-divizion klubi SC Preußen Münsterga ijaraga berdi. Mavsum oxirida Dynamoni butunlay tark etib, SV Wehen Wiesbaden bilan shartnoma imzoladi.
2015-yilning avgustida Benyamina 3. Liga klubi F.C. Hansa Rostock bilan uch yillik shartnoma imzoladi.
Ajdodlar chorlovi: Buyuk Turon
„Ajdodlar chorlovi: Buyuk Turon“ — Oʻzbekiston va Jazoir hamkorligida, rejissor Gʻiyos Shermuhamedov tomonidan suratga olingan „Ajdodlar chorlovi“ tarixiy filmning birinchi qismidir. SSSR xalq artisti, Sosialistik Mehnat Qahramoni Mahmud Esamboyevning soʻnggi kino asari hisoblanadi.
Yaratilish tarixi
SSSR parchalanganidan keyin 90-yillarda “Oʻzbekfilm” kinostudiyasi 10 yilga yaqin vaqt davomida faoliyati toʻxtatib qoʻyilgandi. Biroq rejissor Gʻiyos Shermuhamedov buning uchun 1992-yilda oʻzining “Merosfilm” (Meros) kinostudiyasini tashkil etdi. U suratga olish uchun homiylar qidirdi, banklardan kredit oldi. Keyin esa Markaziy Osiyoda davlatchilikning shakllanishi, u yerda islom dinining yoyila boshlagani haqida hikoya qiluvchi “Ajdodlar chorlovi” tarixiy dilogiyasini suratga olishni boshladi. Rejissor tarixchi va olimlar bilan hamkorlikda ssenariy ustida ishladi, koʻplab tarixiy arxiv hujjatlarini qayta koʻrib chiqdi. U Jazoirdan homiy topdi, u yerda Oʻzbekistondan tashqari mazkur film ham suratga olingan. “Buyuk Turon” dilogiyasining birinchi filmi, soʻng “Soʻgʻdiyona” dilogiyasining ikkinchi filmi 1995-yilda chiqdi.
Filmning qisqacha mazmuni
Filmda oʻsha davrning uchta buyuk davlati – VI asrda Turk xoqonligi, Vizantiya hukmronligi va Fors Sosoniylar davlati haqida soʻz boradi. Bu voqea taqdir taqozosi bilan uch buyuk davlat manfaatlari yoʻlida turgan soʻgʻdlik savdogar Zemarx nomidan hikoya qilinadi.
Andrea Adamo
Andrea Adamo (1991-yil 23-aprelda tugʻilgan) — italiyalik futbolchi, Italiya D seriyasining „Sansepolkro“ klubida oʻynaydi.
Biografiya
Adamo faoliyatini Palermoda boshlagan. 2010-yil avgust oyida Adamo Reggianaga jo'nab ketdi. U 2011-yilning iyulida Portogruaro bilan shartnoma imzolagan, buning evaziga klub Palermodan 20 ming yevro miqdorida subsidiya olgan. 2012-yil 29-iyun kuni Adamo Francesco Vassallo bilan birgalikda Folignoga har biri rasmiyatchilik uchun 500 yevrodan ijara to'lov evaziga birgalikda egalik qilish huquqi bilan sotilgan, ammo 2012-yil 31-avgustda Palermo Adamoni to'g'ridan-to'g'ri sotish orqali Vassalloni qaytarib sotib oldi.
Xalqaro karyera
Adamo birinchi chaqiruvini 2009-yilning fevral oyida Italiyaning 19 yoshgacha bo'lgan futbol jamoasidan olgan. Jamoa aslida o'sha mavsumda Italiyaning 18 yoshgacha bo'lgan futbol jamoasi bilan bir jamoa bo'lib, 1990-yilda tug'ilgan jamoa 2008-yil oktyabr oyida 19 yoshgacha bo'lgan futbolchilar o'rtasidagi futbol bo'yicha Yevropa chempionatining 2009-yilgi saralash bosqichidan chiqarib yuborilgan. U o'sha o'yinda ishtirok etmadi, lekin keyingi o'yinni Ukraina U19 (1990-yilda tug'ilganlar tarkibi) bilan o'tkazdi. 2009-yil aprel oyida o'sha jamoa Slovakiyada yana bir uchrashuv o'tkazdi, faqat U18 musobaqasida. Adamo 2009-yil noyabr oyida 19 yoshgacha bo'lgan futbolchilar o'rtasidagi futbol bo'yicha Yevropa chempionati saralash bosqichidagi 2010-yilning barcha 3 o'yinini o'tkazdi, biroq u 2010-yil may oyida elit-raundda faqat bir marta o'ynadi.
Final turnirida Adamo barcha 3ta o'yinni boshlang'ich tarkibda o'ynadi.
Toʻtiyontepa
Toʻtiyontepa  — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Navoiy viloyatining Qiziltepa tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Konsurun“ MFY, Duobdurun qishloq aholi punkti. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Navoiy viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida.. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Beyren-lès-Sierck
Beyren-lès-Sierck Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Moselle departamenti Thionville-Oost tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
426 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 45,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,3 km2. Dengiz sathidan 154 – 268 m balandlikda joylashgan.
Percy Knapp
Wallace Percy Knapp (1863-yil 8-iyul — 1917-yil 29-avgust) 19-asr oxirida faol boʻlgan amerikalik tennischi edi.
Knapp 1885-yilda (Godfrey Brinleyga yutqazishdan oldin Howard Taylor va Joseph Clarkni magʻlub etgan) va 1890 (Oliver Campbellga yutqazishdan oldin Clarence Hobartni magʻlub etgan) AQSH milliy chempionatining barcha ishtirokchilari qatorida finalga chiqdi. Knapp 1884 va 1889-yillarda ham yarim finalga chiqishga muvaffaq boʻlgan.
Josh Bowler
Joshua Lyuk Bouler (1999-yil 5-martda tugʻilgan) — ingliz professional futbolchisi, Gretsiyaning Superliganing “ Olimpiakos” klubida oʻng qanot himoyachisi sifatida, Premer-liganing “ Nottingem Forest ” klubidan ijaraga olingan. U avvalroq " Blekpul ", " Kuinz Park Reynjers", " Everton " va " Xall Siti " klublarida o'ynagan.Fulxem tomonidan ozod qilinganidan so'ng, Bouler 2013 yilda yopilishidan oldin yangi tashkil etilgan Aldershot FC akademiyasida ikki yil o'tkazdi. Keyin Bouler 2013-yilda Kuinz Park Reynjers yoshlar jamoasiga qo‘shildi va 2017-yil mart oyida to‘liq professional bo‘ldi O'sha yilning may oyida u " Norvich Siti "ga qarshi 2016-17 yilgi EFL chempionatining so'nggi o'yinida asosiy jamoada debyut qildi.
Jamoalardagi faoliyati
Fulxem tomonidan ozod qilinganidan so'ng, Bouler 2013 yilda yopilishidan oldin yangi tashkil etilgan Aldershot FC akademiyasida ikki yil o'tkazdi. Keyin Bouler 2013-yilda Kuinz Park Reynjers yoshlar jamoasiga qo‘shildi va 2017-yil mart oyida to‘liq professional bo‘ldi O'sha yilning may oyida u " Norvich Siti "ga qarshi 2016-17 yilgi EFL chempionatining so'nggi o'yinida asosiy jamoada debyut qildi. Joshua Lyuk Bouler (1999-yil 5-martda tugʻilgan) — ingliz professional futbolchisi, Gretsiyaning Superliganing “ Olimpiakos” klubida oʻng qanot himoyachisi sifatida, Premer-liganing “ Nottingem Forest ” klubidan ijaraga olingan. U avvalroq " Blekpul ", " Kuinz Park Reynjers", " Everton " va " Xall Siti " klublarida o'ynagan.
2019 yil 18 iyulda Bouler " Everton " bilan bir yillik shartnomani uzaytirdi va 2019-20 yilgi mavsum uchun ijara asosida EFL Championship klubi " Xall Siti "ga qo'shildi. Bouler klub uchun 2019-20 yilgi mavsumning ochilish o'yinida, Suonsi Sitida 2:1 hisobida mag'lubiyatga uchraganida, Kamil Grosickining o'rniga zaxiradan maydonga tushganida o'ynadi. 2020-yil 1-iyun kuni Xall kredit 2019-20-yilgi mavsum oxirigacha uzaytirilishini aytdi. 2019 yil 18 iyulda Bouler " Everton " bilan bir yillik shartnomani uzaytirdi va 2019-20 yilgi mavsum uchun ijara asosida EFL Championship klubi " Xall Siti "ga qo'shildi. Bouler klub uchun 2019-20 yilgi mavsumning ochilish o'yinida, Suonsi Sitida 2:1 hisobida mag'lubiyatga uchraganida, Kamil Grosickining o'rniga zaxiradan maydonga tushganida o'ynadi. 2020-yil 1-iyun kuni Xall kredit 2019-20-yilgi mavsum oxirigacha uzaytirilishini aytdi.
"Xall Siti" (ijara)
2019 yil 18 iyulda Bouler " Everton " bilan bir yillik shartnomani uzaytirdi va 2019-20 yilgi mavsum uchun ijara asosida EFL Championship klubi " Xall Siti "ga qo'shildi. Bouler klub uchun 2019-20 yilgi mavsumning ochilish o'yinida, Suonsi Sitida 2:1 hisobida mag'lubiyatga uchraganida, Kamil Grosickining o'rniga zaxiradan maydonga tushganida o'ynadi. 2020-yil 1-iyun kuni Xall kredit 2019-20-yilgi mavsum oxirigacha uzaytirilishini aytdi. 2021 yil 19 iyunda Bouler Blekpul bilan bir yillik shartnoma imzolashga rozi bo'ldi, bu 1 iyulda tasdiqlangan. Klubda uning shartnomasini yana bir yilga uzaytirish imkoniyati bor, ular 2021-22 yilgi mavsum oxirida amalga oshirganlar.
Blekpul
2021 yil 19 iyunda Bouler Blekpul bilan bir yillik shartnoma imzolashga rozi bo'ldi, bu 1 iyulda tasdiqlangan. Klubda uning shartnomasini yana bir yilga uzaytirish imkoniyati bor, ular 2021-22 yilgi mavsum oxirida amalga oshirganlar. 2020-yil 1-iyun kuni Xall kredit 2019-20-yilgi mavsum oxirigacha uzaytirilishini aytdi. 2019 yil 18 iyulda Bouler " Everton " bilan bir yillik shartnomani uzaytirdi va 2019-20 yilgi mavsum uchun ijara asosida EFL Championship klubi " Xall Siti "ga qo'shildi. Bouler klub uchun 2019-20 yilgi mavsumning ochilish o'yinida, Suonsi Sitida 2:1 hisobida mag'lubiyatga uchraganida, Kamil Grosickining o'rniga zaxiradan maydonga tushganida o'ynadi. 2020-yil 1-iyun kuni Xall kredit 2019-20-yilgi mavsum oxirigacha uzaytirilishini aytdi.
Cardam
Cardam (shuningdek, Dzhardam) Ozarbayjonning Agʻdam tumanidagi qishloq va munitsipalitetdir. Uning aholisi 1,340 kishidan iborat.
Christa McAuliffe
Christa McAuliffe (talaffuzi: Krista Makaulif 1948-yil 2-sentyabr) - amerikalik oʻqituvchi va astronavt, u STS-51-L missiyasi chogʻida Space Shuttle Challengerda halok boʻlgan.
U 1970-yilda Framingham shtat kollejida taʼlim va tarix boʻyicha bakalavr, 1978-yilda Boui shtat universitetida nazorat va boshqaruv boʻyicha magistrlik darajasini olgan. U 1983-yilda Nyu-Xempshirdagi Konkord o'rta maktabida ijtimoiy fanlar o'qituvchisi sifatida o'qituvchilik lavozimini egalladi.
1985-yilda McAuliffe NASAning "Koinotda o'qituvchi " loyihasiga 11 000 dan ortiq da'vogarlar orasidan tanlab olindi. STS-51-L missiyasi a'zosi sifatida u eksperimentlar o'tkazishni va Challengerdan ikkita saboq berishni rejalashtirgan. 1986-yil 28-yanvarda parvozdan 1 daqiqa 13 soniya o‘tib fazo kemasi parchalanib ketdi, natijada bortdagi barcha halok bo'ldi. Uning o'limidan so'ng, uning sharafiga bir nechta maktablar nomlandi va 2004-yilda Kongressning fazoviy sharaf medali bilan taqdirlandi.
Yoshlik
Corrigan 1948-yil 2-sentyabrda Bostonda irlandiyalik hisobchi Edward Christopher Corriganning (1922–1990) besh farzandidan eng kattasi sifatida tug‘ilgan. Otasi kelib chiqishi Livanlik maronit edi. McAuliffe livanlik tarixchi Philip Khuri Hittining katta jiyani edi. U yoshligidan otasining ismi bilan tanilgan.
U tug'ilgan yili otasi Boston kollejida ikkinchi kursni tamomlagan edi. Ko'p o'tmay, u Bostondagi univermagda nazoratchi yordamchisi bo'lib ishga kirdi va ular Framingemga (Massachusets shtati ) ko'chib o'tdilar. McAuliffe 1966-yilda Marian o'rta maktabida o'qidi va uni tugatdi. U 1970-yilda Framingham shtat kollejida, hozirgi Framingem shtat universitetida bakalavr darajasini oldi. Yoshligida u Merkuriy loyihasi va Apollon Oyga qo'nish dasturidan ilhomlangan.
1970-yilda u o'zining o'rta maktabidan beri tanish bo'lgan uzoq yillik sevgilisi, Virjiniya harbiy institutining 1970-yil bitiruvchisi Stiven J. McAaulifga turmushga chiqdi. Ularning Scott va Caroline ismli ikkita farzandi bo'lib, u vafot etganida, farzandlari mos ravishda to'qqiz va olti yoshda edi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/84/Concord_NH_High_School.jpg/220px-Concord_NH_High_School.jpg|right|thumb| McAuliffe Nyu-Xempshirdagi Konkord o'rta maktabida o'qituvchi bo'lgan. U o'zining birinchi o'qituvchilik lavozimini 1970 -yilda Merilend shtatining Morningsayd shahridagi Benjamin Foulois o'rta maktabida tarix o'qituvchisi sifatida boshladi. 1971-yildan 1978-yilgacha u Merilend shtatining Lanham shahridagi Tomas Jonson o'rta maktabida tarix va fuqarolik fanidan dars bergan. O'qituvchilik bilan bir qatorda, u Merilend shtatidagi Bowie shtat universitetida ta'lim nazorati va boshqaruvi bo'yicha magistirlik darajasini tamomlagan. 1978-yilda u Konkordga (Nyu-Xempshir ) ko'chib o'tdi, Stiven Nyu-Xempshir Bosh prokurorining yordamchisi sifatida ishga qabul qilindi. McAuliffe 1983-yilda Nyu-Xempshir shtatidagi Konkord shahrida 7 va 8-sinflarga Amerika tarixi va ingliz tilidan dars bergan.
Kosmosda o'qituvchi loyihasi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/22/Christa_McAuliffe_Experiences_Weightlessness_During_KC-135_Flight_-_GPN-2002-000149.jpg/200px-Christa_McAuliffe_Experiences_Weightlessness_During_KC-135_Flight_-_GPN-2002-000149.jpg|left|thumb| Parvoz oldidan mashg'ulot o'tkazayotgan McAuliffe KC-135 " qusuq kometa " parvozi paytida vaznsizlikni boshdan kechirdi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/56/Christa_McAuliffe_eating_space_food_dishes.jpg/200px-Christa_McAuliffe_eating_space_food_dishes.jpg|left|thumb| McAuliffe (chapda) va uning yordamchisi Barbara Morgan (o'ngda) Jonson kosmik markazining oshxonasida kosmik taomni sinab ko'rishmoqda, 1985-yil 10-sentyabr 1984-yilda Prezident Ronald Reygan "Koinotda o'qituvchi " loyihasini e'lon qildi. NASA orbitada bo‘lganida talabalar bilan muloqot qila oladigan iqtidorli o‘qituvchi “oddiy odam”ni topmoqchi edi. McAuliffe 11 000 dan ortiq ariza beruvchilardan biriga aylandi.
NASA o'qituvchini kosmosga yuborish jamoatchilikning " Space Shuttle " dasturiga bo'lgan qiziqishini oshiradi. Prezident Reyganning ta'kidlashicha, bu amerikaliklarga o'qituvchilar va ta'lim o'z mamlakatlarida muhim rol o'ynashini eslatadi.
Ta'lim sohasidagi davlat amaldorlarining notijorat tashkiloti bo'lgan Bosh Davlat Maktab O'qituvchilari Kengashi tanlov jarayonini muvofiqlashtirish uchun NASA tomonidan tanlangan edi. Dastlabki da'vogarlardan 114 nafar yarim final ishtirokchilari shtat, hududiy va agentlik ko'rib chiqish komissiyalari tomonidan ko'rsatildi. McAuliffe Nyu-Xempshir shtati tomonidan nomzod qilib ko'rsatilgan ikki o'qituvchidan biri edi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3f/Challenger_flight_51-l_crew.jpg/220px-Challenger_flight_51-l_crew.jpg|thumb| Challenger ekipaji chapdan o'ngga: (oldingi qator) Maykl J. Smit, [[Richard Scobee|Dik Skobi, Ronald Makneyr ; (orqa qator) Ellison Onizuka, Christina McAuliffe, Gregori Jarvis va Judit Resnik]] Finalchilar NASAning yuqori lavozimli amaldorlaridan tashkil topgan baholash qo‘mitasi tomonidan intervyu olindi va qo‘mita NASA ma’muriyati Jeyms M. Beggsga “Koinotdagi o‘qituvchi” loyihasi uchun asosiy va zaxira nomzodlar bo‘yicha tavsiyalar berdi. 1985-yil 19-iyulda vitse-prezident Jorj H.V. Bush bu lavozimga McAuliffe tanlanganini e'lon qildi.
Falokat va oqibatlari
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/24/Christa_McAuliffe_and_Barbara_Morgan_-_GPN-2002-000004.jpg/170px-Christa_McAuliffe_and_Barbara_Morgan_-_GPN-2002-000004.jpg|right|thumb| McAuliffe va Barbara Morgan 1986-yil 28-yanvarda MakAuliffe STS-51-L ning boshqa olti ekipaj a'zosi bilan Challengerga o'tirdi. 48,000 ft balandlikda, kema parchalanib ketdi, natijada barcha yetti ekipaj a'zosi halok bo'ldi.
2019-yilda Prezident Donald Tramp tomonidan imzolangan McAuliffe esdalik tangalari to‘g‘risidagi qonunni qabul qildi. Qonun loyihasi G‘aznachilik departamentiga “Christina McAuliffe xotirasiga 350 000 dollardan ortiq bo‘lmagan kumush tangalar chiqarishga” ruxsat beradi. Tangalar 2021-yilda zarb qilingan.
1-Pereverzevka
1-Pereverzevka yoki Pervaya Pereverzevka -qishloq posyolkasi. Rossiyaning Kursk viloyati, Medvenskiy tumani, Vysokskiy selsovet qishloq posyolkasida. Aholisi:71 (2010-yil aholini roʻyxatga olingan).
Joylashuvi
Qishloq Reut daryosida (Seymning chap irmogʻi) joylashgan, 56 km Rossiya-Ukraina chegarasidan, 35 km Kurskning janubi-gʻarbiy qismida, 13 km tuman markazidan shimoli-gʻarbiy — shahar tipidagi Medvenka posyolkasi, 6.5 km selsovet markazida joylashgan.
1-Pereverzevka issiq-yoz nam kontinental iqlimga ega.
Manbalar
Russian Federal State Statistics Service (2011). Всероссийская перепись населения 2010 года. Том 1 [2010 All-Russian Population Census, vol. 1]. Всероссийская перепись населения 2010 года [2010 All-Russia Population Census] (in Russian). Federal State Statistics Service. Law #114-OZ "Об исчислении времени". Официальный интернет-портал правовой информации (in Russian). 3 June 2011. Retrieved 19 January 2019. "Russian shipment tracking service" (in Russian). ГдеПосылка.ру. Retrieved 2022-04-05. "Postal codes of Russia. Kursk Oblast, Medvensky District" (in Russian). ruspostindex.ru. Retrieved 2022-04-05.
Tallashqontepa 1
Tallashqontepa 1  — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Mil.avv. VI—IV asrlar. Surxondaryo viloyatining Sherobod tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Quluqsho” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Surxondaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning  koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga  olingan. == Manbalar ==
Tojiboy Rizayev
Rizayev Tojiboy (1927.10.5 — Parkent tumani Zarkent qishlogʻi — 2004.6.4) — qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishi tashkilotchisi, usta bogʻbon, Oʻzbekiston Qahramoni (2001), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan qishloq xoʻjaligi xodimi (1991). Toshkent qishloq xoʻjaligi instituti agronomiya fakultetini tugatgan (1960). Mehnat faoliyatini 1942—50 yillarda jamoa xoʻjaligida gʻallachilik brigadasi boshligʻi boʻlib ishlashdan boshlagan. Toshkent shahridagi xoʻjalik raislarini tayyorlash maktabi tinglovchisi (1950—53), Parkent tumanidagi Oxunboboyev nomli jamoa xoʻjaligida hosilot (1953—54), tuman partiya qoʻmitasiyoʻriqchisi (1954—56), jamoa xoʻjaligi raisi muovini (1956—59), Yuqori Chirchiq tumani partiya qoʻmitasi kotibi (195960). 1960-yildan Parkent tumanidagi "Leninobod" jamoa xoʻjaligi (xoz. "Zarkent" shirkat xoʻjaligi) boshqaruvi raisi.
R. togʻli mintaqalarda moʻlkoʻl bogʻdorchilik mahsulotlari yetishtirish borasida oʻziga xos tajriba maktabini yaratdi. R. rahbarligida shirkat xoʻjaligi iqtisodiy baquvvat xoʻjaliklardan biriga aylandi. Koʻp yillar davomida xoʻjalikda togʻoldi zonasida lalmi va shartli sugʻoriladigan yerlarda tok maydonlari 730 gektarga, gʻalla maydonlari 860 gektarga yetkazildi. Xoʻjalik respublikada lalmi gʻallachilikda har gektar yerdan 18,7—20 s bugʻdoy hosili olib, hosildorlik boʻyicha oldingi oʻrinni egallaydi. Shirkat xoʻjaligi qishlogʻi toʻla gazlashtirilgan, buloq suvi vodoprovodi, shaharlararo avtomat telefon st-yasi, vino zdi qurilib, ishga tushirildi. "Doʻstlik" ordeni bilan mukofotlangan (1996).
Boltihoji Sultonov
Sultonov Boltihoji Sultonovich  (1884-1919) — Qirgʻizistonning atoqli davlat, siyosat va jamoat arbobi, Oʻsh uyezdini rahbarining oʻrinbosari (1918-1919), Janubiy Qirgʻizistonda sovet hokimiyatini oʻrnatish uchun kurash rahbarlaridan biri, Qirgʻizistondagi ishchi-dehqon militsiyasining birinchi tashkilotchisi, Oʻsh shahar militsiyasining asoschisi va birinchi boshligʻi (1918 yil).
Hayot yoʻli
Boltihoji Sultonovich Sultonov (1884-1919 yillar) Oʻsh shahrini sharqiy qismini inqilobdan oldin boshqarishgan Oʻsh shahar katta oqsoqoli mingboshisi Sulton Toirboyevni katta oʻgʻli va Oʻsh shahar katta oqsoqoli mingboshisi Qudrat Toirboyevni jiyani boʻlgan. B.Sultonov inqilobdan oldin Oʻshda 15-yanvar 1887 yili ochilgan rus-tuzem maktabida oʻqituvchi boʻlib ishlagan. Keyinchalik ushbu maktab Oktabr 25-yilligi deb nomlangan. B.Sultonov maktab qoshida kutubxona ochgan. Ushbu kutubxona inqilobdan oldin Janubiy Qirgʻizistonda birinchi kutubxona boʻlgan.
Qirgʻiziston janubida sovet hokimiyatini oʻrnatish uchun qoʻshgan hissasi
Boltihoji Sultonov Qirgʻizistonning atoqli davlat, siyosat va jamoat arbobi, Oʻsh uyezdida Sovet hokimiyati oʻrnatish uchun kurashining faol qatnashchisi boʻlgan. Oʻsh musulmon ishchilari va chorikor deputatlari Kengashining asoschilaridan biri boʻlgan (21-avgust 1917 yil). Turkiston oʻlkasi Kengashlarining 3 sʼyezdi delegati (1917 yil). Oʻsh uyezdi soldatlari, ishchilari va dexqon deputatlari Kengashining deputati, asoschilaridan va rahbarining oʻrinbosari boʻlgan (16-17-yanvar 1918 yilda saylangan). Sovet hokimiyati oʻrnatilgandan soʻng Oʻsh shahar militsiyasining asoschisi va birinchi boshligʻi (5-fevral 1918 yil), keyinchalik uyezd tergov komissiyasining boshligʻi boʻlgan. 1918 yil 30-aprelida Turkiston ASSRni tuzgan Butunturkiston Kengashlarining 5 sʼyezdi delegati. Shuningdek xalq taʼlimi va sovet maktablari tizimi tuzishga va rivojlanishiga katta hissa qoʻshgan. 1917 yil may oyining oxirlarida Oʻsh shahrida RSDRPning legal guruhi tashkil etildi. Unga A.G.Anoshin, B.S.Sultonov, Q.Qobuljonov, M.Sarimsoqovlar kirgan. 1918 yil avgust oyigacha Oʻsh shahar bolsheviklar partiya tashkilotida 26 ta kishi bor edi xolos. Fargʻona viloyati Kengashlarining 6 sʼyezdidan (6-7-dekabr 1917 yil) keyin uyezdlardagi hokimiyat Kengashlarga oʻtishi boshlandi va Oʻsh shahrida hokimiyat Kengashga oʻtgani eʼlon qilindi. Oʻsh musulmonlar va chorikorlar deputatlari Kengashi Oʻsh uyezdi Kengashiga asosiy ovozga ega huquqi bilan oʻzining uchta vakilini kirgizdi: B.Sultonov, U.Qosimxonov, Yu.Aliyev. Ushbu Kengashning qarori bilan ular mahalliy aholi deputatlari deb tan olindi. 17-yanvar 1918 yili Oʻsh uyezdi Kengashi qayta saylandi va bolsheviklashtirildi va u uyezdda proletariat diktaturasi organi boʻlib qoldi. Oʻsh uyezdi Kengashi rahbarligida bolsheviklar A.G.Anoshin (Oʻshdagi bolsheviklar tashkilotining birinchi raisi), oʻrinbosarlari B.S.Sultonov, Yu.Aliyevlar boʻlishgan. Sovetlashtirish jarayoni oʻlka Kengashlarini 5 sʼyezdi tarafidan tasdiqlandi va 30-aprel 1918 yili Turkiston ASSR tuzilgani xaqida eʼlon qilindi, uning tarkibiga Qirgʻiziston janubi ham kirdi. Sʼyezd ishida Oʻsh uyezdi Kengashi delegatlari-bolsheviklar A.G.Anoshin, B.S.Sultonov, L.N.Grechaninovlar qatnashishdi. 5-dekabr 1918 yili Oʻsh uyezdi Kengashi uyezd-shahar inqilob qoʻmitasi boʻlib qayta tuzildi.
Oʻsh uyezdi xalq тaʼlimi soxasiga qoʻshgan hissasi
B.S. Sultonovning otasi Oʻsh shahar katta oqsoqoli va mingboshisi Sulton va ukasi Qudrat Toirboyevlar Oʻsh shahrida rus-tuzem maktabini ochish tashabbuskorlari boʻlishgan. Shu bilan birga rus-tuzem maktabini ochish uchun ular pul mablagʻlarini berishdi. Oʻsh uyezdi rahbarlari mahalliy aholi maktabga ketadigan harajatlar uchun pul mablagʻlarini berishi, tuzem aholisi yoshlarni rus tilini oʻrganishi kerakligini tushunishayotgani bilan izohladi. Rus-tuzem maktablari — Turkiston oʻlkasi rus maʼmuriyati tomonidan ochilgan boshlangʻich taʼlim maktablari edi. Bu maktablarning maqsadi mahalliy aholi yosh farzandlarini rus tiliga oʻqitish, jahon va rus madaniyati bilan tanishtirish, oʻlka maʼmuriyatining eng quyi pogʻonalariga amaldorlar tayyorlashdan iborat edi. Ushbu rus-tuzem maktablarida rus tiliga oʻrgatish birinchi oʻquv yilidan boshlanardi.
15-yanvar 1887 yili Oʻsh shahar katta oqsoqollari va mingboshilari Sulton va Qudrat Toirboyevlar Oʻsh uyezdi boshligʻi M.Ye. Ionov va Turkiston oʻlkasi rahbarlari yordamida, Oʻshda rus-tuzem maktabini ochishdi. Maktabda oʻsha vaqtda: mudir Orlov V.F., 2 ta ayol oʻqituvchi, muslim savodxonligi oʻqituvchisi B.S. Sultonov va bir amaldor ishlashardi. Ushbu maktab faqat boshlangʻich taʼlim asoslarini oʻqitgan edi. 1915 yili mahalliy rus-tuzem maktabi sinflar va oʻqituvchilar sonini oshirdi. Agarda oldin bitta sinf oʻqitilgan boʻlsa, yanvar oyidan boshlab Turkiston oʻlkasi general-gubernatori roziligi bilan qoʻshimcha ikkinchi sinf ochildi va yana bitta oʻqituvchi Joʻraxon Zaynobiddinov ishga olindi. Uyezd boshligʻi maktab binosini kengaytirish uchun 740 rubl 39 tiyin ajratib berdi. Keyinchalik ushbu maktab oktabr 25-yilligi deb nomlandi. Oʻqituvchi Boltihoji Sultonov rus-tuzem maktabida kutubxona tashkil etdi. Ushbu kutubxona inqilobdan oldin Janubiy Qirgʻizistonda birinchi kutubxona boʻlgan. Shuningdek Oʻshda Jadidchilik maktabi ochilgan unda Boltihoji Sultonov va sayohatchi va inqilobchi Fozilbek Qosimbekov ishlashgan.
Sovet hokimiyati davrida Janubiy Qirgʻiziston xalq тaʼlimi soxasiga qoʻshgan hissasi
B.Sultonov oʻqituvchi edi, shuning uchun janubiy Qirgʻizistonda xalq taʼlimini rivojlantirishga maktablar tizimini yaratishga katta eʼtibor bergan.Oʻsh viloyati xalq taʼlimi rivojlanishiga katta hissa qoʻshdi. 20-may 1918 yili u Oʻshda xalq taʼlimi kengashi tuzilishida faol ishtirok etdi. Uning bevosita ishtirokida 1918 yil avgustida 95 ta kichkintoyga moʻljallangan bogʻcha ochildi, 1918 yili Oʻsh uyezdida 13 ta maktab ochildi, u erda 939 ta bola bilim olardi. Uning taklifi bilan och va etim bolalar uchun bekorga ovqat berish uyushtirilgan.
Oʻsh uyezdida militsiyani tuzgani
1918 yil yanvar oyi oxirida Oʻsh uyezd-shahar militsiyasini tashkil etish uchun harbiy komissiya tuzildi. 5-fevral 1918 yili ushbu komissiyaning kantselyariyasida xalq militsiyasini tuzish va xalqdan musodara qilingan qurollarni militsiyaga berishga bagʻishlangan Oʻshdagi jamoat tashkilotlarining qoʻshma yigʻilishi boʻldi. Oʻshdagi partiya tashkiloti oʻzining eng yaxshi vakillarini tashkil etilayotgan militsiyaga yubordi. Oʻsh militsiyasining birinchi boshligʻi boʻlib bolshevik Boltihoji Sultonov tayinlandi. Oʻsh uyezdi militsiyasini tuzishda Boltihoji Sultonovning ukasi Nasrullo Sultonov (Oʻshning birinchi militsionerlaridan) ham faol ishtirok etdi. U Oʻzbekiston ichki ishlar vazirining oʻrinbosari boʻlib ishlagan Muxtor Nasrullayevich Sultonovning otasi boʻlgan. Sovet hokimiyati oʻrnatilayotgan davrda militsiya proletariat diktaturasi organi boʻlib qoldi. Qizil armiya tuzilgunga qadar revolyutsiya himoyasida turdi va targʻibot-tashviqot, siyosiy-tarbiyaviy ishlarni olib bordi, militsiya xodimlari qishloq va volost revkomlari va musulmon xalqi orasida gazetalarni tarqatdi. Fuqarolik urushi va bosmachilik bilan kurash davrida militsiya funksiyasini bajargan oʻz-oʻzini himoya qilish otryadlari tuzildi. Bosmachilik bilan kurashda Oʻsh shahar militsiyasining, keyinchalik uyezd tergov komissiyasining boshligʻi B.Sultonov katta xizmat koʻrsatdi.
Oʻsh uyezdi militsiyasi tuzilganda, militsiya xodimlari etishmagan faqat 75 % taʼminlangan, undan 80 % bilimga emas edi. Transport, kriminalistik texnikalari boʻlmagan, faqat miltiqlar bilan qurollangan (TsGA KR.F.1428.op.1.d.23.l.23). Oʻsh uyezdi jinoiy qidiruv boʻlimida 1920 yil 1-yanvar holatiga 21 ta xodim ishlagan xolos.
Janubiy Qirgʻiziston madaniyati rivojlanishiga qoʻshgan hissasi
Fuqarolar urushi davrida Oʻsh xududi va uning tevarak-atrof tumanlari front maydoniga aylandi. B.Sultonov Turkiston fronti Revvoyensoveti qoshida 1918 yili tashkil etilgan teatr truppasiga ham shu frontning ishtirokchisi, partiyaning targʻibotchisi boʻlishni taklif etdi. Maʼrifatchi va inqilobchi Boltihoji Sultonov va Fozilbek Qosimbekovlar teatr truppasini oyoqqa turgizishda teatr truppasini asoschisi va badiiy rahbari Rahmonberdi Madazimovga yordam berdilar. Boltihoji Sultonovning qudasi teatrning asoschisi va badiiy rahbari Rahmonberdi hoji Madazimov shunday hikoya qilgan edi: — Qurboshi Madaminbek Andijon atrofida izgʻib, xalqni talab yurgan edi. Oʻsh garnizoni Andijon harbiy qismiga qurol-yarogʻ bilan yordam qilmoqchi boʻldi. Lekin qurollarni qanday etkazish mumkin? Bu mushkulni teatr truppasi artistlari hal qildilar. Soyabon arava bezatilib, qurol-yarogʻlar tekis taxlandi. Ustiga polos, koʻrpa-toʻshaklar solindi. Teatr artisti Rahmonberdi Madazimov grim bilan katta eshon qiyofasiga kirdi. Yana ikki artist uning „muridlari“ boʻldi. Uchchalasi ham oldiga eski kitoblardan ochib, „xatmi-xoʻja“ qilganday yoʻlga tushishdi. Arava Xoʻjaobodga yaqinlashganda miltiq ovozi eshitildi. Oʻn nafar bosmachi kelib aravani oʻradi. Shunda aravakash bosmachilarga qarab, „jim“ ishorasini qildi va pardani qiya ochdi. Bosmachilar „eshon“ va „muridlar“ni koʻrib, taʼzim qilishdi. Soʻngra hurmat bilan Andijonga kuzatib qoʻydi. Qizil armiyani qurol bilan taʼminlash maqsadida truppaning bunday „postanovkalari“ bir-necha marta takrorlandi.
Bosmachilikka qarshi kurashish
1918 yil iyunida bolsheviklar partiya tashkiloti rahbarlari Anoshin A.G. va Sultonov B.S. boshchiligida Oʻshda 70 ta kishidan iborat Qizil gvardiya otryadi tuziladi. Keyinchalik 1919 yil iyulida otryadda 160 kishi boʻladi. Otryad tartibni oʻrnatib, aholini non va oziq-ovqat mahsulotlari bilan taʼminladi.
1918 yil iyulida bosmachilar Oʻshni egallashga urinishdi. Lekin shaharni himoya qilayotgan 1-Fargʻona polkining 70 ta askari aholining yordamida Andijon harbiy qismdan yordam kelguncha shaharni himoya qila oldi. 1919 yili qurboshi Madaminbek va K.Monstrov bandalari Oʻsh va Jalolobodni egallashga muvaffaq boʻlishdi va Andijonga harbiy yurishni boshlashdi. Qo`rboshi Xolxoʻja B. Sultonovni boshi uchun katta pul vaʼda qilgan edi. 1919 yil sentabrida bosmachilar Oʻshga bostirib kirdi. Bir uyga bosmachilar bostirib kirganda, Oʻshni himoya qilayotgan B.Sultonov choponi bilan tiqilib uyni xandagidan chiqa olmagan va bosmachilar B.Sultonovni qoʻlga tushirib, uni shafqatsizlarcha oʻldirishgan. Otning orqasiga tiriklayin bogʻlashib, titilib ketgan qontalash tanasini shahar koʻchalarida aylantirishdi. Oʻsh militsiyasining birinchi boshligʻi shunday fojiali vafot etgan edi.
1919 yil 26-sentabrda Oʻsh ozod etildi. Uning ishini kenja ukasi Nasrullo Sultonov davom ettirib, 1919 yili Oʻsh militsiyasi boʻlimiga, undan keyin Sulukta, Oʻzgan, Bozorqoʻrgʻon militsiyalariga rahbarlik qildi. Ukasi Nasrullo Sultonov Oʻzbekiston SSR ichki ishlar vaziri oʻrinbosari militsiya general-mayori Muxtor Nasrullaevich Sultonovning otasidir.
1919 yili Boltihoji Sultonov Oʻshga bostirib kirgan bosmachilar qoʻlidan fojiali ravishda oʻldirildi va Oʻshdagi sovet hokimiyatini oʻrnatish uchun halok boʻlganlar qabriga birinchi boʻlib dafn etilgan. Qabri Oʻsh shahar markaziy skverida madaniyat uyini (hozirgi rus cherkovi), Oʻsh viloyati va Oʻsh shahar hokimliklari binolarini oldida joylashgan. Qabrda memorial doska, yulduz oʻrnatilgan va qora plitada doimiy olov yonib turadi. Bronzadan „Sovet hokimiyati uchun kurashda halok boʻlganlarga shon-sharaflar“ degan soʻzlar yozilgan. „Doimiy olov“ memorial majmuasida 1919-1926 yillari mobaynida halok boʻlgan Qizil armiya askarlari koʻmilgan. Ular: Boltihoji Sultonov, Fozilbek Qosimbekov, Boltixon Bobojonov, Otabek Tillaboyev, Qoʻziboy Ahmedov, Ahmadjon Yusupjonov, Valeriy Bessonov, Pyotr Pavlenko, Leontiy Lavoda, Aleksandr Ponomarenko. Koʻmilganlar soni 100 ga yaqin marxumlarni tashkil etadi.
Boltihoji Sultonov Qirgʻizistonda Sovet hokimiyatini oʻrnatish uchun, taʼlimni rivojlantirish va ozodligi uchun kurashgan inqilobchi sifatida tarix varaqlarida abadiylashtirilishiga munosibdir. B.Sultonov haqida Qirgʻiziston fanlar Akademiyasi tomonidan 1987 yili chiqarilgan Oʻsh viloyati Ensiklopediyasining 389 betida rasmi va 60, 101, 143, 209, 308, 331, 350, 379, 388, 414 betlarida, Qirgʻiziston SSR Ensiklopediyasining 1982 yil, 135 betida, A.Abdugʻofurovning „Oʻshning oqil farzandlari“ kitobining 44 betida, Ismail Kadirovning „Qirgʻiziston Ginnes kitobi“ning 78 betida maʼlumotlar berilgan. Otasi oʻshlik Sulton mingboshini avlodidan boshqa koʻplab taniqli shaxslar ham chiqqan. Jumladan: Oʻzbekiston SSR vazirlar kengashi raisi oʻrinbosari, akademik va dramaturg Izzat Sulton, Oʻzbekiston SSR ichki ishlar vaziri oʻrinbosari militsiya general-mayori Muxtor Nasrullaevich Sultonov, Oʻzbekiston SSR vazirlar kengashi raisi oʻrinbosari, tashqi ishlar vaziri Gʻani Sultonovich Sultonov, Oʻzbekiston SSR taʼlim vaziri Sultonov, Yangiyoʻl tumani ijroiya qoʻmitasi raisi oʻrinbosari Azizullo Sultonovich Izzatullayev, Tojikiston SSR vazirlar kengashi raisi, Oʻsh viloyati va Oʻsh shahar ijroiya qoʻmitalari raisi, Oʻsh shahar Pomir avtotrestining direktori (uni boshchiligida 1120 ta odam ishlagan) Mamadali Qurbonov (qizi Rahmixonni umr yoʻldoshi). Kuyovi Mamadali Qurbonov sharafiga Oʻsh shaharda koʻcha va 15 sonli maktabi va Tojikiston poytaxti Dushanba shahrida koʻcha nomiga qoʻyilgan.
== Qirgʻiziston Respublikasi ichki ishlar vazirligi tarixi (QR IIV rasmiy internet-sayti) == Bandit toʻdalari bilan ayovsiz kurashda Qirgʻiziston militsiyasining yuzlab xodimlari vafot etdi va ularning ichida militsiyaning birinchi boshliqlari Boltihoji Sultonov, Otajon Sulaymonov, Gʻoziboy Qoʻziboyev. Qirgʻizistonda ishchi-dexqon militsiyasining birinchi boʻlimlarini tuzgan arboblarning nomlari tarixda abadiy saqlanib qoladi. Bular E.Aliyev, A.Oʻrozbekov, B.S.Sultonov, G.Shadilov, S.Muratalin, T.Tokbayev, I.Kabekov, S.Qosimbekov.
Bulyotka
thumb|Bulyot idishi Bulyotka(bouillotte, qadimda bulyotok degan maʼnoni anglatgan ) qaynoq suv uchun moʻljallangan idish boʻlib, dasturxonda xizmat qilish va suvning kerakli haroratini saqlash uchun moʻljallangan.
Bulyotka ustidagi qopqogʻi boʻlgan, choynak kabi tutqich va nay bilan yoki samovar kabi drenaj krani bilan jihozlangan metall idish hisoblanadi. Bulyotka koʻrinishidan samovarni eslatadi, ammo undan farqli oʻlaroq, u odatda ichki oʻchoqqa ega emas, quyida joylashgan oʻchoq bilan isitadi (spirtli). Shu bilan birga, ichki trubkali modellar ham ishlab chiqarilgan boʻlib, ularning ichiga isitish uchun qizil-issiq narsa qoʻyilgan („girya toshi“).
Bulyotka dasturxonda xizmat qilish uchun moʻljallangan, ammo u suvni qaynatmaydi, balki qaynoq suvning haroratini saqlab turadi. Bulyotkaning ushbu funksiyasi uni suv qaynatadigan samovardan ajratib turadi, ammo unda qaynatilgan suv tezda soviydi, shuning uchun yana yangi qaynatish uchun samovarni qayta oʻtash kerak boʻladi.
Bulyotkalar turli shakllarda ishlab chiqarilgan va turli stilistik dizaynga ega boʻlgan. Baʼzan turli xil qoʻshimcha funksiyalar bilan jihozlanishi mumkin boʻlgan, masalan, bir nechta kran yoki ichki isitish trubkasi bilan.
Edinburg qal’asi
Edinburg qal’asi — Shotlandiyaning Edinburg shahridagi tarixiy qal’a. U temir davridan beri odamlar tomonidan ishgʻol qilingan qoyasida joylashgan, garchi erta aholi punktlarining tabiati noaniq boʻlsa-da. Hech boʻlmaganda David I hukmronligi davridan beri qoya ustida qirol qal’asi mavjud XII asrda va bu joy 1633-yilgacha qirollik qarorgohi boʻlib qoldi. XVI asrdan qalʼaning turar joy roli pasayib ketdi va XVII asrga kelib u asosan katta garnizonli harbiy kazarma sifatida foydalanildi. Uning Shotlandiya milliy merosining bir qismi sifatidagi ahamiyati IXX asr boshidan tobora koʻproq eʼtirof etilib, soʻnggi bir yarim asr davomida turli restavratsiya dasturlari amalga oshirildi.
Shotlandiya Qirolligidagi eng muhim qal’alardan biri sifatida Edinburg qal’asi XIV asrda Shotlandiya mustaqilligi urushlaridan 1745 -yildagi Yakobit qoʻzgʻolonigacha boʻlgan koʻplab tarixiy mojarolarda ishtirok etgan. 2014-yilda olib borilgan tadqiqotlar uning 1100 yillik tarixida 26 ta qamalni aniqladi va bu Buyuk Britaniyadagi eng qamal qilingan va dunyodagi eng koʻp hujumga uchragan joy boʻlganligini daʼvo qilmoqda. Hozirgi binolarning baʼzilari XVI asrdagi Lang qamalidan oldin boʻlib, oʻrta asrlardagi mudofaa artilleriya bombardimonlari natijasida vayron qilingan. Eng diqqatga sazovor istisnolar XII asr boshidagi Avliyo Margaret ibodatxonasi boʻlib, u Edinburgdagi eng qadimgi bino hisoblanadi. Qirollik saroyi va XVI asr boshidagi Katta zal, garchi interyeri Viktoriya davrining oʻrtalaridan boshlab ancha oʻzgargan. Qal’ada, shuningdek, Shotlandiya sharafi sifatida tanilgan Shotlandiya regaliyasi joylashgan va Shotlandiya milliy urushi yodgorligi va Shotlandiya milliy urush muzeyi joylashgan. Britaniyaarmiyasi hali ham qal’aning baʼzi qismlari uchun javobgardir, garchi uning mavjudligi hozirda asosan tantanali va maʼmuriydir. Qal’aning baʼzi binolarida polk muzeylari joylashgan boʻlib, ular uning turistik diqqatga sazovor joy sifatida taqdim etilishiga yordam beradi.
Shotlandiya tarixiy atrof -muhit muhofazasi ostidagi qasr Shotlandiyadagi eng koʻp tashrif buyurilgan va Buyuk Britaniyaning ikkinchi eng koʻp tashrif buyuriladigan pullik sayyohlik diqqatga sazovor joyi boʻlib, 2019-yilda 2,2 milliondan ortiq tashrif buyuruvchi va Edinburgga dam olish uchun kelganlarning 70 foizdan ortigʻi qasrga tashrif buyurgan. Har yili oʻtkaziladigan Edinburg festivalida qirollik Edinburg harbiy tatuirovkasi fonida qalʼa Edinburgning, xususan, butun Shotlandiyaning taniqli ramziga aylandi.
Geologiya
Qal’a soʻngan vulqonning vilkasida joylashgan boʻlib, u taxminan 350 million yil oldin quyi karbon davrida koʻtarilgan. Qal’a qoyasi vulqon trubasining qoldiqlari boʻlib, u sovutishdan oldin atrofdagi choʻkindi jinslarni kesib oʻtib, bazalt turi boʻlgan juda qattiq doleritni hosil qiladi. Keyinchalik muzlik eroziyasiga dolerit qarshilik koʻrsatdi, u sharqdagi yumshoqroq toshni himoya qildi va qoya va quyruq shakllanishini qoldirdi.