Chaqaloqlar_stafilodermiyalari
Etiologiyasi va patogenezi
Kasallikning morfologik substrati ekkrin ter bezlari sohasidagi yalligʻlanish hisoblanadi. Kasallik odatda xavfsiz kechadi. Pufakchalar paydo boʻlgan vaqtdan 2-3 kun oʻtgach yoriladi, natijada hosil boʻlgan mayda eroziyalar yoki pigmentattsiya tushib ketgandan soʻng quruq qora qoʻtirlar bilan qoplanadi. Yangi tugʻilgan chaqaloqlar pufak yarasi (pemfigus, piokokkli, pemfigoid) 2 shaklda: xavfsiz va xavfli kechishi mumkin. Xavfsiz shakli: eritrematoz dogʻ pufakchalari fonida va seroz-yiringli suyuqlik bilan toʻlgan kichik oʻlchamdagi (diametri 0,5-1 sm gacha) pufaklar paydo boʻlishi bilan ifodalanadi. Pufaklar rivojlanishining turli bosqichlarida boʻlishi mumkin, biroz infil’tratga aylangan asos boʻladi, pufak atrofida giperemiya dastachasi boʻladi. Odatda qorinning pastki yarmida, kindik yaqinida, oyoq- qoʻllarda tabiiy burmalarda joylashadi. Pufakchalar toshishi bir necha kun davom etishi mumkin. Nikol’skiy simptomi manfiy. Oldingi pufaklar oʻrnida yuza eroziyalar paydo boʻladi, biroq keyin qora qoʻtir hosil boʻlmaydi. Yangi tugʻilgan chaqaloqlarning ahvoli yaxshi yoki oʻrtacha ogʻir boʻladi. Tana harorati subfebrilgacha oshishi mumkin. Kasallikning ushbu shaklida intoksikatsiya odatda kuzatilmaydi. Biroq bolalar bezovtalanishlari yoki bir oz lanjlik, tana vazniga qoʻshilishning kamayishi yoki boʻlmasligi mumkin. Oʻz vaqtida boshlangan faol davolash natijasida, 1-2 hafta oʻtgach sogʻayish yuzaga keladi. Yangi tugʻilgan chaqaloqlar pufak yarasining xavfli shakli terida katta miqdordagi, asosan katta oʻlchamdagi — diametri 2-3sm gacha soʻlib qolgan pufaklar paydo boʻlishi bilan harakterlanadi (ularni fliktenalar deyiladi). Ayrim pufaklar orasidagi teri poʻst tashlashi mumkin. Nikol’skiy simptomi musbat boʻlishi mumkin. Bolalarning ahvoli ogʻir, intoksikatsiya belgilari yaqqol koʻrinadi. Tana harorati febrilgacha koʻtariladi. Bola sirtdan qaralganda sepsis boʻlgan kasalga oʻxshaydi. Qon klinik analizida leykotsitoz bilan neytrofilez va yosh shakllargacha siljigan, EChT oshgan va ogʻirlik darajasi har xil anemiya kasalligi, aksariyat sepsis bilan tugallaniladi. Ritterning eksfoliativ dermatiti-chaqaloqlarda stifilokokkli piodermiyalarning ogʻir shakli, uning septik varianti, deb hisoblash mumkin. ekzotoksin — eksfoliatin ishlab chiqaradigan tilla rang stafilokokkning gospital shtammlari chaqiradi. Kasallik hayotning 1- haftasi oxiri va 2- haftasi boshida teri qizarishi, namlanishi va kindik chov burmalari, ogʻiz atrofida yorilishlar hosil boʻlishidan boshlanadi. erta boshlanishi odatda kasallikning ogʻir kechishi bilan boradi. Bir necha soat ichida yorqin eritema qorin terisiga, gavdaga, oyoq — qoʻllariga tarqaladi. Keyinchalik tananing turli qismlarida soʻlgʻin pufaklar, yoriqlar paydo boʻladi, epidermis koʻchishi kuzatilib, katta eroziyalar qoldiradi. Nikol’skiy simptomi koʻpchilik bolalarda musbat. Yangi tugʻilgan bola qaynoq suvdan kuyib qolgan koʻrinishga ega boʻladi. Kasallik fonida aksariyat yiringli infeksiyaning boshqa oʻchoqlari: omfalit, otit, konʼyuktivit, pnevmoniya, enterokolit paydo boʻladi, yaʼni sepsis boshlanadi. Bemorlarning ahvoli ogʻir: bolalar koʻkrakdan yuz oʻgiradi, bezovtalanadi, intoksikatsiya belgilari yaqqol namoyon boʻladi. Kasallik febril harorat, qon analizida keskin yalligʻlanish belgilari boʻladi. Kasallik boshlanishdan 1-2 hafta oʻtgach Yangi tugʻilgan bolaning butun terisi geperemiyalangan va katta sohalarda epidermis ostida ekssudat yigʻilishi natijasida eroziyalar hosil boʻladi, eksikoz belgilari qoʻshiladi. Kasallik natijasi yaxshi boʻlganda eritematoz va eksfoliativ bosqichlar ortidan eroziv yuzalarning epitelizatsiyasi yuz beradi, bu chandiqlar yoki pigmentatsiya hosil boʻlmasdan oʻtadi. Kuygan terining stafilokokkli sindromnii (KTSS) eksfoliatin ekzotoksini ishlab chiqaruvchi II guruh stafilokokklar qoʻzgʻatadi. Koʻpchilik Xorijiy pediatrlar KTSS bilan eksfoleativ Ritter dermatiti oʻrtasida tafovut qilmaydilar.