cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Brandeville
Brandeville Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Meuse departamenti Verdun tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
141 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 11,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,4 km2. Dengiz sathidan 193 – 377 m balandlikda joylashgan.
Mesutören, Ilgaz
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Mesutören — Turkiyaning Chanqiri viloyatining Ilgaz tumaniga qarashli qishloq.
Xolmirza Otaboyev
Otaboyev Xolmirza — 6642-sonli ish bo‘yicha mehnat tuzatuv lageri qamog‘iga  hukm  qilingan,  1908-yili  tug‘ilgan,  Andijon shahrvdan 1933-yili talonchiligi uchun xalq sudi  5  yil qamoq jazosi  bergan,  jazoni  o‘tagan. Hibsga olingan  vaqtda  aniq mashg‘ulotga ega bo‘lmagan. Lagerdan ozod bo‘lgach jinoyatchilar bilan aloqani tiklab doimiy  ravishda talonchilik bilan shug‘ullanganlikda ayblangan.
Brayan-Chamorro shartnomasi
Tarixi
Nikaraguaning qo'shnilari Gonduras, Salvador va Kosta-Rika ushbu shartnomaga qarshi norozilik bildirishdi, ammo uni bekor qila olmadilar.
Shartnoma imzolagan Emiliano Chamorro va Uilyam Brayan sharafiga nomlangan. Shartnomaga ko'ra Qo'shma Shtatlarga "abadiylik uchun" Nikaraguada okeanlararo kanal qurish va undan foydalanish huquqi berildi, ammo u qurilmagan va Karib dengizidagi Katta va Kichik Korn orollari  Amerika ham 99 yillik ijaraga oldi,  Fonseka ko'rfazida harbiy baza qurish huquqini qo'lga kiritdi. Qo'shma Shtatlar, o'z navbatida, Nikaraguaga 3 million dollar to'lashi kerak edi.
1970-yil 14-iyuldagi muzokaralar natijasida shartnoma bekor qilindi.
Kaboter
right|thumb|267x267px| Gnomlar qiroli Kiryo, Gollandiyaning De Kempen provinsiyasi folkloridagi qahramon thumb| Kaboter va don. [[Hans Christian Andersen|H.K. Andersenertagi uchun rasm ]] Kabauter (Kabouter) — Gollandiya folkloridagi personaj, irland leprekonining, norvegiya nissesi, shotland braunisi, nemis koboldasi , rus domovoyi va boshqalar muqobili.
Mashrab Tojiboyev
Tojiboyev Mashrab — 6642-sonli ish bo‘yicha otuvga hukm etilgan, 1915-yili tug‘ilgan, Andijon shahrvdan, talonchilik kdlgani uchun  2  marta  sudlangan,  jazo  va  7  marta ogohlantirishni  o‘tagan. Hibsga olingan  vaqgda  mashg‘uloti  aniq  bo‘lmagan. Lagerlardan bo‘shatilgandan so‘ng jinoyatchilar  bilan  aloqani  tiklab,  doimiy ravishda o‘g‘irlik bilan shug‘ullanganlikda ayblangan.Xoliqov  Temur  —  6645-sonli  ish  bo‘yicha otuvga  hukm  qilingan,  45  yoshda,  Voroshilov  rayoni  Xidirsha  qishlog‘idan,  qirg‘iz, sobiq bandit, o‘g‘irlik qilgani va qurol saqlagani uchun sudlangan. Qamoqdan bo‘shab  kelganidan  so‘ng  ijtimoiy  foydali  mehnat  bilan shug‘ullanmagan, o‘zining o‘g‘irlik faoliyatini davom ettirgan, bosmachilar va o‘g‘rilar bilan aloqada bo‘lganlikda ayblangan.
Kaboter
Etimologiya
Golland va boshqa tillarda kabauterlarni koʻpincha gnomlar bilan adashtirishadi. Kabauterlar va gnomlar oʻrtasidagi asosiy farq yashash joylarida: kabauterlar odamlarning turar joylarida, tegirmonlarda yoki qoʻziqorinlarda, gnomlar esa asosan oʻrmonlarda yoki yer ostida yashaydi. „Kabauter“ soʻzi (Niderl Kabouter) qadimgi germancha kuƀa-Walda („qoʻriqchi“) yoki kuƀa-hulþa („uy qoʻriqchisi“, „Kobold“ soʻzi shu soʻzdan olingan — yaxshi yoki yomon uy ruhi) soʻzlaridan olingan koʻrinadi. Qadimgi ingliz tilida oʻxshash — cofgodu, cofgodas (penatlar, larlar) soʻzlari bor.
Folklor va ommaviy madaniyatda
Gollandiya folklorida kabauterlar, boʻyi 15 dan 45 santimetrgacha boʻlgan, odamlar uylarida, tegirmonda yoki qoʻziqorinlarda kichkina odamlar sifatida ifodalanadi. Erkak kabuterlarning uzun soqollari bor va baland, uchli qizil yoki yashil shlyapa kiyishadi. Odatda, odamlardan uyaladi.
Qadimgi Gollandiya ertagida Yogʻoch poyabzal afsonasida kabauter gollandiyalikka qoziq va yogʻoch poyabzal yasashni oʻrgatadi.
Kabauterlar Rin Poortvlit rasm chizgan gollandiya yozuvchisi Vil Xeygen kitobi — Leven en werken van de Kabouter (Жизнь и труды каботеров), tufayli keng shuhrat qozondi, u 1977-yilda „Gnomlar“ nomi bilan ingliz tiliga tarjima qilingan va nashr etilgan.
„Kabauter“ soʻzi, shuningdek, 1970-yillarda Niderlandiyada mavjud boʻlgan Roel van Duyn tomonidan u asos solgan kabuterlar anarxistik guruhiga nom berish uchun ham ishlatilgan.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Poy-poysoy qoyatosh rasmlari
Poy-poysoy qoyatosh rasmlari — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Aniqlanmagan. Navoiy viloyatining Xatirchi tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Oltinsoy” MFY, Oltinsoy qishloq aholi punkti. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Navoiy viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida.. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Kirov (Qoʻstanay viloyati)
Kirov (Киров — Qozogʻistonning Qoʻstanay viloyati Uzunkoʻl tumaniga qarashli qishloq. Kirov qishloq okrugining maʼmuriy markazi.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 464 kishini (217 erkak va 247 ayol) tashkil etdi. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 392 kishi (182 erkak va 210 ayol) yashagan.
Mireya Moscoso
Mireya Elisa Moscoso Rodriges de Arias (1946-yil 1-iyulda tugʻilgan) — panamalik siyosatchi, 1999—2004-yillarda Panama prezidenti boʻlgan. U mamlakatning birinchi ayol prezidenti.
Qishloqlik oddiy oilada tugʻilgan Moscoso 1968-yilda uch marta prezident boʻlgan Arnulfo Ariasning prezidentlik kompaniyasida faol qatnashgan va harbiy toʻntarishdan keyin surgunga ketganida unga ergashib birga ketgan va unga turmushga chiqqan. 1988-yilda vafotidan soʻng, u qahva biznesini va keyinchalik uning siyosiy partiyasi Arnulfista partiyasini (PA) nazorat qilishni oʻz zimmasiga oldi. 1994-yilgi prezidentlik saylovlarida u Demokratik inqilobchi partiyadan (PRD) nomzod Ernesto Peres Balyadaresga 4 % ovoz bilan deyarli yutqazdi. 1999-yilgi umumiy saylovda u PRD nomzodi Martin Torrixosni 8 foiz ovoz bilan magʻlub etib, Panamaning birinchi ayol prezidenti boʻldi.
Vazifasi davomida u Panama kanalining AQShdan Panamaga topshirilishi va AQSh xodimlarining mamlakatni tark etishi natijasida yuzaga kelgan iqtisodiy tanazzul davrida mamlakatni boshqargan. Muxolifat nazoratidagi Qonunchilik Assambleyasi tomonidan qabul qilingan yangi xarajatlar cheklovlari va uning maʼmuriyatining korrupsiya janjallari tufayli Moscoso qonunchilik tashabbuslarini qabul qilishda qiynaldi. Uning siyosiy nufuzi pasayib ketdi va partiyasining nomzodi Xose Migel Aleman uning oʻrnini egallash uchun keyingi umumiy saylovlarda PRD Torrixosga yutqazdi.
Tarixi
Arias AQShning Florida shtatidagi Mayami shahriga surgun qilindi va Moscoso unga ergashib ketdi, keyingi yili unga turmushga chiqdi. Moscoso 23 yoshda, u esa 67 yoshda edi. Bu davrda Moscoso Mayami-Deyd jamoat kollejida interyer dizayni boʻyicha tahsil oldi. Arias 1988-yilda vafot etganidan soʻng, u qahva biznesini meros qilib oldi. 1991-yil 29-sentyabrda, Manuel Noryega hokimiyatdan agʻdarilgan AQShning Panamaga bostirib kirishidan deyarli ikki yil oʻtib, u sobiq erining Arnulfista partiyasi rahbari boʻldi.
Prezidentlik kompaniyalari
1994-yilda Moscoso PA prezidenti Gilermo Endaraning oʻrniga oʻtish uchun oʻzining marhum erining Arnulfista partiyasidan (PA) prezidentlikka nomzod sifatida umumiy saylovda qatnashdi. Uning asosiy raqiblari Demokratik Inqilobiy partiya (PRD) nomzodi Ernesto Peres Balladares va oʻsha paytda partiya prezidenti boʻlgan  qoʻshiqchi Ruben Blades edi. Moscoso va Blades Peres Balladaresning harbiy hukmdor Manuel Noriega bilan aloqasini taʼkidlab, ikkalasining birgalikdagi suratlarini efirga uzatmoqchi boʻlishgan, Peres Balladares esa oʻzini harbiy hukmdor, milliy qahramon Omar Torrixosning vorisi sifatida koʻrsatishga harakat qilgan. Shu bilan birga, Moscoso kampaniyasiga Endara hukumati toʻsqinlik qildi. Yakunda Peres Balladares 33 % ovoz bilan gʻalaba qozondi, Moscoso 29 % va Blades 17 % ovoz oldi.
Moscoso 1999-yil 2-maydagi umumiy saylovda yana PA nomzodi deb topildi. Bu safar uning asosiy raqibi Omar Torrixosning oʻgʻli Martin Torrixos boʻldi, u Peres Balladaresning ikkinchi muddatga saylanishiga imkon beradigan konstitutsiyaviy referendum muvaffaqiyatsizlikka uchraganidan keyin PRD vakili etib tayinlandi. Torrixos qisman Peres Balladares tomonidan oʻrnatilgan xususiylashtirish va kasaba uyushmalari cheklovlaridan soʻng bir qancha saylovchilarni qaytarib olishga harakat qilish uchun tanlangan. Moscoso populistik platformada, koʻp nutqlarini lotincha „Vox populi, vox Dei“ („xalq ovozi — Xudoning ovozi“) bilan boshladi, ilgari bu so‘zlarni eri Arias oʻz nutqlarini boshlash uchun ishlatgan. U taʼlimni qoʻllab-quvvatlash, qashshoqlikni kamaytirish va xususiylashtirish sur’atlarini sekinlashtirishga vaʼda berdi. Torrixos koʻp jihatdan otasining xotirasiga, jumladan, „Umar yashaydi“ kampaniya shiorini qoʻllagan boʻlsa-da, Moscoso oʻzining oʻlgan erini eslatib oʻtdi va bu panamaliklarni saylov „ikki jasad“ oʻrtasidagi poyga deb hazil qilishiga sabab boʻldi. Torrixos ittifoqchilari, shuningdek, Moscosoni hukumat tajribasi yoki hattoki kollej diplomi yoʻqligi uchun tanqid qilishdi. Biroq, 1994-yildan farqli oʻlaroq, avvalgi maʼmuriyatning janjallari hozirda PRDga toʻsqinlik qildi va Moscoso Torrixosni 45 % 37 % ovoz bilan magʻlub etdi.
Prezidentlik (1999-2004)
PRD tomonidan boshqariladigan Qonunchilik Assambleyasiga duch kelgan Moscoso yangi siyosat yurgizishi cheklangan edi. Unga, shuningdek, Peres Balladares oʻz muddatining soʻnggi kunlarida, xususan, uning maʼmuriyatiga qaratilgan davlat pullarini sarflashga qoʻygan qatʼiy yangi cheklovlar toʻsqinlik qildi.
1999-yil 31-dekabrda Moscoso Torrixos-Karter shartnomalariga binoan Panama kanalining AQShdan Panamaga topshirilishini nazorat qildi. Keyin uning hukumati AQSh armiyasi uzoq vaqt davomida bombalar, biologik vositalar va kimyoviy qurollarni sinovdan oʻtkazgan Kanal zonasidagi ekologik muammolarni bartaraf etish muammosiga duch keldi. Qolgan muammolar orasida qoʻrgʻoshin bilan ifloslanish, portlamagan oʻq-dorilar va kamaygan uran zahiralari bor edi. Moscoso Panama kanali maʼmuriyatidan Peres Balladaresning barcha tayinlovlarini ishdan boʻshatib, supermarket magnati (va boʻlajak prezident) Rikardo Martinellini boshliq etib tayinlagan boʻlsa-da, maʼmuriyat oʻz muxtoriyatini saqlab qoldi. Shu bilan birga, Panama iqtisodiyoti Amerika kanal hududini tark etganidan keyin daromadlarini yo'qotmaslik uchun kurashni boshladi.
Ahmad Posho shartnomasi
Ahmad Posho shartnomasi ( ‎ Ahmet Paşa Antlaşması — Usmonlilar imperiyasi va Eron Safaviylari oʻrtasida 1732-yil 10-yanvarda imzolangan shartnoma.
Mireya Moscoso
Prezidentlik (1999-2004)
Moscoso Panamaning xalqaro jinoyatchilikdagi rolini tugatish, pul yuvishga qarshi yangi qonunlar qabul qilish va soliq shaffofligini qoʻllab-quvvatlash ustida ishladi. Qonunchilik Panamaga xalqaro soliq jinoyatlari roʻyxatidan chiqarilishiga ruxsat berdi. Ayni paytda, Moscoso davrida zoʻravonlik jinoyati keskin oʻsdi. 2000-yil sentyabrida AQSh va baʼzi Lotin Amerikasi hukumatlari bosimi ostida Moscoso hukumati oʻz kongressi aʼzosiga pora berayotganda, videotasvirga tushib qolgan. Natijada Perudan qochib ketgan sobiq Peru josuslik boshligʻi Vladimiro Montesinosga vaqtinchalik boshpana berishga majbur bo'ldi.
2000-yil dekabr oyida Panama Milliy gvardiyasi bazasida Umar Torrixos diktaturasi davrida oʻldirilgan ruhoniy Xesus Ektor Gallego Erreraga tegishli deb notoʻgʻri taxmin qilingan inson suyaklari topildi. Moscoso hududni va boshqa bazalardagilarni tekshirish uchun haqiqat komissiyasini tayinladi. Komissiya PRD tomonidan boshqariladigan Milliy Assambleyaning qarshiligiga duch keldi, Assambleya Moscoso hukumatini moliyalashtirishni qisqartirdi va PRD prezidenti Balbina Errera uchun prezidentga qarshi qonuniy choralar koʻrish bilan tahdid qildi. Oxir oqibat, prezident koʻrib chiqqan 148 holatdan 110 tasi haqida politsiyaga xabar berdi, odamlardan 40 tasi gʻoyib boʻlgan va 70 tasi oʻldirilgani maʼlum. Hisobotda Noryega hukumati „qiynoqqa solish [va] shafqatsiz, gʻayriinsoniy va qadr-qimmatni kamsituvchi muomala“ bilan shugʻullanganligi haqida xulosa qilingan va qoʻshimcha eksgumatsiya va tergov oʻtkazishni tavsiya qilgan.
Ahmad Posho shartnomasi
Urush
1723-1730-yillarda Usmonlilar Tbilisidan tashqari Yerevan va Ganjani ham egallab, Janubiy Kavkazni nazorat qilib oldilar. Janub yoʻnalishida (Gʻarbiy Eron), Tabriz, Urmiya, Xurramobod, Kirmonshoh va Hamedon qoʻlga kiritildi. 1724-yilda ruslar va turklar oʻrtasida Konstantinopol shartnomasi imzolandi, unda yuqorida qayd etilgan Eron hududlarini ikki imperiya oʻrtasida boʻlish belgilandi. Ammo Tahmasp II hokimiyat tepasiga kelgach, Usmonli qoʻshinining hujumi toʻxtatildi. Urushdan charchagan tomonlar mojaroga barham berishga qaror qilishdi. Turk tomondan Ahmad posho va fors tomondan Mehmet Rizo Qulu tinchlik shartnomasini imzoladilar.
James Caan
James Edmund Caan (26-mart 1940-yilda tugʻilgan) — amerikalik aktyor.
Ahmad Posho shartnomasi
Lavozim
Shartnoma shartlari quyidagicha edi:
Natijasi
Shartnomaning imzolanishi uzoq muddatli tinchlikdan koʻra koʻproq sulhni anglatardi, chunki na Sulton Mahmud I, na Fors qoʻshinlarining oʻsha paytdagi bosh qoʻmondoni Nodirshoh hududlarni yoʻqotish bilan kelisha olmadilar. Keyinchalik Nodirshoh davrida Afshoriy Eron boy berilgan hududlarni qaytarib olishga muvaffaq boʻldi.
Rasmus Andersson
Rasmus Andersson (talaffuzi: "Расмус Андерссон", 1996-yil 27-oktyabrda tugʻilgan) — shved professional xokkeychi. Hozirda u Milliy xokkey ligasining (NHL) Kalgari Flames tashkilotida oʻynamoqda. U Flames tomonidan 2015-yilda NHLga kirish loyihasida 53-oʻrinni egallagan.
Rasmusning akasi Kalle va otasi Piter mos ravishda 1983-yillarda Nyu-York Reynjers tomonidan chaqirilgan.
Oʻyin faoliyati
Andersson oʻzining vatani Shvetsiyada oʻzining mahalliy klubi Malmyo Redhouks yoshligidagi professional debyutini oʻtkazdi. U 2012-2013-yilgi mavsumda 11 ochko uchun Xokkey Allsvenskanda 38 oʻyinda maydonga tushdi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4e/Rasmus_Andersson_-_Barrie_Colts.jpg/160px-Rasmus_Andersson_-_Barrie_Colts.jpg|left|thumb|200x200px| Andersson Barri Kolts bilan. Andersson Shvetsiyani tark etdi va 2015 NHL kirish loyihasida Flames tomonidan tanlanganidan oldin Ontario xokkey ligasida Barrie Colts bilan katta yosh mavsumni oʻynab, Shimoliy Amerikaga oilaviy izidan bordi.
Andersson professional faoliyatini 2016-2017-yilgi mavsumda AHLning Stokton Heat jamoasida boshlagan va 54 oʻyinda 22 ochko toʻplagan. Andersson, shuningdek, NHLdagi debyutini 2017-yilning 8-aprelida San-Xose Sharksga qarshi oʻtkazdi. 3:1 hisobidagi magʻlubiyat Olovlilarning mavsumdagi soʻnggi oʻyini boʻldi.
Andersson 2017-2018-yilgi mavsumni „Stokton Heat“ jamoasida boshlagan. U oʻsha mavsumda birinchi marta 2017-yilning 9-noyabrida NHLga chaqirilgan Uning chaqiruvi uzoq davom etmadi va u 2017-yilning 13-noyabrida bir oʻyin oʻtkazib, AHLga qaytarib yuborildi. Andersson 2018-yilgi AHL All-Star oʻyinida Heatning yagona vakili sifatida tanlangan. 2018-yilning 19-martida u oʻsha mavsumda ikkinchi marta NHLga chaqirildi
Andersson Flames 2018-2019 oʻquv-mashgʻulot yigʻinida qatnashgan, ammo yakuniy roʻyxat yakunlanishidan oldin qisqartirilgan. Uning Issiqlikka qayta tayinlanishi qisqa umr koʻrdi, ammo Flames mavsumining ochilish marosimidan soʻng ular Travis Xamonikni jarohatlangan zaxiraga qoʻyishdi va Anderssonni NHLga chaqirib olishdi.
Mireya Moscoso
Prezidentlik (1999-2004)
Moscoso oʻz vakolati davomida tez-tez oʻzining maʼmuriy tayinlovlari uchun qarindosh- urugʻchilikda ayblangan va qonunchilik assambleyasi aʼzolariga 146 000 AQSH dollari miqdorida sovgʻa-salomlar uchun korrupsion janjallarga duch kelgan. 2001-yilga kelib, prezidentligining ikkinchi yilida, Moscosoning reytingi korrupsiya mojarolari va iqtisod tufayli 23 % ga tushdi. Oʻsha yili u Qonunchilik Assambleyasi orqali soliq islohoti paketini oʻtkazishga harakat qildi, biroq taklifga xususiy sektor ham, uyushgan mehnat ham qarshi chiqdi. 2003-yilda AQSH elchisi Moscosoni oʻz vakolati davrida korrupsiyaning kuchaygani uchun ochiqchasiga tanqid qildi. Muddatining oxiriga kelib, uning prezidentligi „korrupsiya va qobiliyatsizlik bilan toʻla tanqid qilindi“ va „koʻpchilik prezidentlik davrini zaif va samarasiz deb topdi“.
2004-yilda matbuotda uning prezidentlik davrida hashamatli kiyim-kechak va zargarlik buyumlariga davlat hisobidan yuz minglab dollar sarflagani maʼlum boʻlgach, u tanqidga uchradi.
Prezidentlikdan keyin
Torrixos prezidentligi davrida Moscoso muxolifatning faol aʼzosi boʻlib qoldi. 2007-yil sentyabr oyida u AQSh armiyasi serjanti Zak Ernandesning oʻldirilishi uchun AQShda qidiruvga berilgan PRD siyosatchisi Pedro Migel Gonsalesning Milliy Assambleya rahbari etib tayinlanishini tanqid qildi. Oʻsha yili u Endara va Peres Balladares bilan birgalikda Ugo Chaves hukumatining Venesueladagi muxolifat radiosi Caracas Televisión Internacional radioeshittirish litsenziyasini yangilashdan bosh tortganini tekshirish uchun Amerika Davlatlari Tashkilotiga lobbichilik qildi.
Moscoso lavozimini tark etganidan beri, shuningdek, Vudro Vilson nomidagi Jahon yetakchi ayollari olimlari kengashining aʼzosi boʻlib ishladi. Tarmoq "yaxshi boshqaruvni targʻib qilish va demokratiya tajribasini oshirish orqali oʻz mamlakatlarida eng yuqori darajadagi yetakchi ayollarning guruhidan tashkil topgan.
Polisaxaridlar
right|thumb|350x350px|[[Sellyuloza|Sellyulozaning 3D tuzilishi, beta-glyukan polisaxarid]] right|thumb|350x350px| Amiloza [[Glukoza|glyukozaning chiziqli polimeri boʻlib, asosan a(1→4) bogʻlar bilan bogʻlangan. U bir necha minglab glyukoza birikmalaridan iborat boʻlishi mumkin. Bu kraxmalning ikkita komponentidan biri, ikkinchisi amilopektindir.]] Polisaxaridlar — monosaxaridlar qoldigʻidan tuzilgan yuqori molekulali uglevodlar. Polisaxaridlar qayvon, oʻsimlik va mikroorganizmlarda keng tarqalgan biopolimerlarning asosiy guruhidan biri; ular organizmda turli funksiyalarni bajaradi. Koʻplab tarqalgan polisaxaridlarning umumiy formulasi CnH2mOm. Polisaxaridlarga monosaxaridlar yoki ularning hosilalaridan hosil boʻlgan kondensatlanish polimerlari deb qaraladi. Polisaxaridlar monosaxaridlar tarkibiga koʻra, gomopolisaxaridlar va geteropolisaxaridlarga boʻlinadi.
Polisaxaridlar tarkibida 20 dan ortiq turli monosaxaridlar borligi anik/tngan. Shulardan asosiylari: geksoza, pentoza, aminosahar, dezoksisahar, uron kislotadir.
Polisaxaridlardan sellyuloza, kraxmal va gummilar ayniqsa koʻp ishlatiladi. Bijgʻi-tish sanoatida (qarang Bijgʻish) yopishti-ruvchi modda, plyonka va tola tayyorlashda xom ashyo sifatida qoʻllanadi.
Polisaxaridlar yoki polikarbongidratlar oziq-ovqatda eng koʻp uchraydigan uglevodlardir. Ular bir-biriga glikozid bogʻlanishlar bilan bogʻlangan monosakaridlardan tashkil topgan, uzun zanjirli polimerik uglevodlardir. Ushbu uglevod suv bilan reaksiyaga kirishishi mumkin (gidroliz) amilaza fermentlari yordamida katalizator sifatida tarkibiy shakarlarni (monosaxaridlar yoki oligosakkaridlar) hosil qiladi. Ularning tuzilishi chiziqlidan yuqori tarvaqaylab ketgangacha. Misol uchun kraxmal, glikogen va galaktogen kabi saqlash polisaxaridlari va tsellyuloza va xitin kabi strukturaviy polisaxaridlarni oʻz ichiga oladi.
Polisaxaridlar koʻpincha juda xilma-xil boʻlib, takrorlanuvchi birlikning ozgina modifikatsiyasini oʻz ichiga oladi. Tuzilishiga qarab, bu makromolekulalar monosaxaridlarning qurilish bloklaridan, farqli xususiyatlarga ega. Ular amorf yoki hatto suvda erimaydigan boʻlishi mumkin.
Agar polisaxariddagi barcha monosaxaridlar bir xil boʻlsa, ularnigomopolisaxarid yoki gomoglikan deb ataladi, ammo bir nechta monosaxaridlar mavjud boʻlsa, ular geteropolisaxaridlar yoki heteroglikanlar deb ataladi.
Tabiiy saxaridlar odatda monosaxaridlar deb ataladigan oddiy uglevodlardan iborat boʻlib, umumiy formulasi (CH2O)n boʻlib, bu yerda n uch yoki undan koʻp. Monosaxaridlarga misollar glyukoza, fruktoza va glitseraldegidlar boʻlishi mumkin. Polisaxaridlar esa Cx(H2O)y ning umumiy formulasiga ega, bunda x odatda 200 dan 2500 gacha boʻlgan katta sondir. Polimer magistralidagi takrorlanuvchi birliklar oltita uglerodli monosaxaridlar boʻlsa, odatda boʻlgani kabi, umumiy formula (C6H10O5)n ga soddalashadi, bu yerda odatda 40 ≤ n ≤ 3000 ga teng.
Qoida tariqasida, polisaxaridlar oʻndan ortiq monosaxarid birlikmalaridan iborat modda. Oligosaxaridlar esa uchtadan oʻntagacha monosaxarid birlikmalarini oʻz ichiga oladi, ammo aniq konventsiyaga koʻra biroz farq qiladi. Polisaxaridlar biologik polimerlarning muhim sinfidir. Ularning tirik organizmlardagi funksiyasi odatda tuzilish yoki saqlash bilan bogʻliq. Kraxmal oʻsimliklar saqlaydigan polisaxarid sifatida ishlatiladi, amiloz va shoxlangan amilopektin shaklida boʻladi. Hayvonlarda tuzilish jihatidan oʻxshash glyukoza polimeri zichroq tarqalab ketgan glikogendir, baʼzida „hayvon kraxmali“ deb ham ataladi. Glikogenning xossalari uni tezroq metabolizatsiya qilish imkonini beradi, bu harakatlanuvchi hayvonlarning faol hayotiga mos keladi. Bakteriyalarda ular bakterial koʻp hujayralilikda muhim rol oʻynaydi.
Sellyuloza va xitin strukturaviy polisaxaridlarga misoldir. Tsellyuloza oʻsimliklar va boshqa organizmlarning hujayra devorlarida ishlatiladi va Yerdagi eng koʻp organik molekula hisoblanadi. U qogʻoz va toʻqimachilik sanoatida muhim rol oʻynashi va koʻplab maqsadlarga ega rayon (viskoz jarayoni orqali), sellyuloza asetat, sellyuloid va nitroseluloza ishlab chiqarish uchun xom ashyo sifatida ishlatiladi. Chitin shunga oʻxshash tuzilishga ega, azotni oʻz ichiga olgan, bu uning kuchini oshiradi. U artropodlarning ekzoskeletlarida va baʼzi zamburugʻlarning hujayra devorlarida joylashgan. Bundan tashqari, jarrohlik iplarini oʻz ichiga olgan. Polisaxaridlarga kalloza yoki laminarin, xrizolaminarin, ksilan, arabinoksilan, mannan, fukoidan va galaktomannanlar ham kiradi.
Tuzilishi
Oziqlanish, polisaxaridlarni umumiy energiya manbalaridir. Koʻpgina organizmlar kraxmallarni glyukozaga osongina parchalashi mumkin; ammo, koʻpchilik organizmlar tsellyuloza yoki sellyuloza, xitin va arabinoksilanlar kabi boshqa polisaxaridlarni metabolizatsiya qila olmaydi. Ushbu uglevod turlari baʼzi bakteriyalar va protistlar tomonidan metabollanishi mumkin. Kavsh qaytaruvchi hayvonlar va termitlar, masalan, tsellyulozani.
Ushbu murakkab polisaxaridlar tez hazm boʻlmasa ham, ular odamlar uchun muhim oziq-ovqat elementlari hisoblanadi. Xun tolasi deb ataladigan bu uglevodlar hazm qilishni yaxshilaydi. Xun tolasining asosiy taʼsiri, oshqozon-ichak trakti tarkibidagi moddalar tabiatni oʻzgartirish va boshqa kimyoviy moddalarning soʻrilishini taminlashdir. Eriydigan tolalar ingichka ichakdagi safro kislotalari bilan bogʻlanadi, bu ularning tanaga kirishini kamaytiradi, bu oʻz navbatida qondagi xolesterin darajasini pasaytiradi. Eriydigan tolalar, shuningdek, shakarning soʻrilishini susaytiradi, ovqatdan keyin shakar reaksiyasini kamaytiradi, qondagi lipidlar darajasini normallashtiradi va yoʻgʻon ichakda fermentlangandan soʻng, keng koʻlamli fiziologik faollikka ega yon mahsulot sifatida qisqa zanjirli yogʻ kislotalarini ishlab chiqaradi. Erimaydigan tolalar diabet xavfini kamaytirish bilan bogʻliq boʻlsada, uni sodir boʻlish mexanizmi nomaʼlum.
Hali rasmiy ravishda muhim makronutrient sifatida tavsiya etilmagan (2005-yil holatiga koʻra), xun tolasi dieyta uchun muhim deb hisoblanadi, koʻplab rivojlangan mamlakatlarning nazorat organlari tola isteʼmolini oshirishni tavsiya qiladi.
Sydowiellaceae
Sydowiellaceae — qoʻziqorinlar turkumiga mansub qoʻziqorinlar oilasiga kiradi.
Polisaxaridlar
Glikogen
Glikogen kraxmalga oʻxshaydi, oʻsimliklardagi glyukoza polimeri baʼzan hayvonlarning kraxmallari deb ataladi, tuzilishi oʻxshash, kraxmalga qaraganda koʻproq tarmoqlangan va ixchamroq. Glikogen a (1→4) glikozid bogʻlari bilan bogʻlangan, shoxlari a (1→6) polimerdir. Glikogen koʻplab hujayralardagi sitozolsitoplazmada granulalar shaklida topiladi va glyukoza aylanishida muhim rol oʻynaydi. Glikogen glyukozaga toʻsatdan ehtiyojni qondirish uchun tezda safarbar qilinishi mumkin boʻlgan energiya zaxirasini hosil qiladi, ammo u kamroq ixcham va triglitseridlarga (lipidlarga) qaraganda energiya zaxirasi sifatida darhol mavjud.
Jigar gepatotsitlarida glikogen 8 foizgacha (100-120) tashkil qilishi mumkin. Faqat jigarda saqlanadigan glikogen boshqa organlarga ham kirishi mumkin. Mushaklarda glikogen mushak massasining birdan ikki foizigacha konsentratsiyada topiladi. Tanadagi glikogen miqdori, ayniqsa mushaklar, jigar va qizil qon hujayralarida  — jismoniy faollik, bazal metabolizm tezligi va intervalgacha roʻza tutish kabi ovqatlanish odatlariga qarab oʻzgaradi. Kichkina miqdorda glikogen buyraklarda, hatto undan ham kichikroq miqdorda miya va oq qon hujayralarining maʼlum glial hujayralarida mavjud. Bachadon ham homiladorlik davrida embrionni oziqlantirish uchun glikogenni saqlaydi.
Galaktogen
Galaktogen energiya saqlash vazifasini bajaradigan galaktozaning polisaxaridir. Bu polisaxarid faqat koʻpayish uchun xosdir va faqat urgʻochi salyangoz reproduktiv tizimidagi albumin bezida va tuxumlarning perivitellin suyuqligida mavjud.
Galaktogen embrionlari va tugʻilgan chaqaloqlarning rivojlanishi uchun energiya zaxirasi boʻlib xizmat qiladi, oʻsmirlar va kattalarda glikogen bilan almashtiriladi.
Inulin
Inulin-fruktozadan tashkil topgan tabiiy polisaxaridli murakkab uglevod boʻlib, inson hazm qilish fermentlari tomonidan toʻliq parchalana olmaydigan, oʻsimliklardan olingan oziq moddadir. Inulinlar fruktanlar deb nomlanuvchi xun tolalari sinfiga kiradi. Inulin baʼzi oʻsimliklar tomonidan energiya saqlash vositasi sifatida ishlatiladi va odatda ildiz yoki ildizpoyalarda topiladi. Inulinni sintez qiladigan va saqlaydigan oʻsimliklarning koʻpchiligi kraxmal kabi uglevodlarning boshqa shakllarini saqlamaydi. Qoʻshma Shtatlarda 2018-yil oziq-ovqat va farmatsevtika idorasi inulinni ishlab chiqargan va oziq-ovqat mahsulotlarini ozuqaviy qiymatini oshirish uchun xun tolasini tarkibiy qism sifatida tasdiqlagan.
Strukturaviy polisaxaridlar
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f1/Structural_polysaccharides.png/280px-Structural_polysaccharides.png|thumb| Baʼzi muhim tabiiy strukturaviy polisaxaridlar
Arabinoksilanlar
Arabinoksilanlar oʻsimliklarning birlamchi va ikkilamchi hujayra devorlarida joylashgan va ikkita shakarning koʻpolimerlari, arabinoza va ksiloza. Ular inson salomatligiga ham foydali taʼsir koʻrsatishi mumkin.
Sellyuloza
Oʻsimliklarning tarkibiy qismi asosan sellyulozadan hosil boʻladi. Yogʻoch asosan sellyuloza va lignindan iborat boʻlib, qogʻoz va paxta esa deyarli sof sellyulozadir. Sellyuloza bir-biriga beta-bogʻlanishlar bilan bogʻlangan takroriy glyukozadan iborat polimerdir. Odamlarda va koʻplab hayvonlarda beta-bogʻlanishni buzadigan ferment yoʻq, shuning uchun ular sellyulozani hazm qilmaydi. Termitlar kabi baʼzi hayvonlar ham sellyulozani hazm qilishlari mumkin, chunki ularning ichaklarida fermentga ega bakteriyalar mavjud. Sellyuloza suvda erimaydi. Yod bilan aralashtirilganda rangi oʻzgarmaydi. Gidrolizda u glyukoza hosil qiladi. Bu tabiatdagi eng koʻp uglevod.
Davriy kislota, Schiff dogʻi (PAS)
Himoyalanmagan vicinal diol yoki aminokiskaridli polisaxaridlar ijobiy davriy kislota, Schiff dogʻini (PAS) beradi. PAS bilan boʻyalgan polisaxaridlar roʻyxati uzoq. Epiteliyadan kelib chiqqan musinlar PAS bilan boʻyalgan boʻlsada, biriktiruvchi toʻqimadan kelib chiqqan musinlar shunchalik koʻp kislotali almashtirishlarga egaki, ularda PAS bilan reaksiyaga kirishish uchun yetarli darajada glikol yoki aminokislotalar mavjud emas.
Aigur
Aigur — Hindistonning Karnataka shtati janubidagi qishloq. U Kodagu tumanidagi Somvarpet talukida joylashgan.
Platina (II) xlorid
Platina (II) xlorid - noorganik birikma, platina va xlorid kislotasining PtCl 2 formulali tuzi, jigarrang yoki kulrang-yashil kristallar, suvda yomon eriydi.
Fizikaviy hossalari
Platina (II) xlorid ikki xil kristall modifikatsiyaning kristallarini hosil qiladi:
Kristallar Pt 6 Cl 12 klasterlaridan iborat.
Suvda yomon eriydi.
Michael Lerner
Michael Lerner (22-iyun 1941-yilda tugʻilgan) — amerikalik aktyor.
Muhamed Bešić
Klub martaba
Muhamed Germaniyada Bosniya fuqaroligini saqlab qolgan va Bosniyadan kelgan muhojirlar oilasida tugʻilgan.
Yoshligida Muhamed kam taniqli Tirgarten 58 klubida oʻynagan. Keyin uni Reinickendorfer Füxe klubi sotib oldi. Muhamed deyarli butun yoshligini shu klubga bagʻishlagan. Berlin Tennis-Borussiya bitiruvchisi boʻlganidan keyin u Gamburgga koʻchib oʻtdi, u yerda yoshlar jamoasi va farm-klubda oʻynadi, shuningdek, Bundesligada 3 ta oʻyin oʻtkazdi.
Muhamed Bešić 2018-yilning 31-yanvarida mavsum oxirigacha ijara asosida „Midlsbro“ga oʻtdi. U 17-fevral kuni „Kardiff Siti“ga qarshi safarda (0:1) debyut qildi. 2018-yilning 23-avgustida esa Muhamed 2018/19-yilgi mavsum oxirigacha „Midlsbro“ga qayta ijaraga berildi.
2019/20-yilgi mavsumda u „Sheffild Yunayted“ klubida ijara asosida oʻynadi va buning uchun Premer-liganing 9 oʻyinida maydonga tushdi.
Jamoa martaba
17 yoshidan Bosniya va Gersegovina yoshlar terma jamoasiga chaqirilgan. 2010-yildan buyon kattalar terma jamoasida oʻynab kelmoqda. Asosiy terma jamoa uchun Muhamed birinchi marta 2010-yil 17-noyabrda Slovakiya terma jamoasi bilan oʻyinda maydonga tushganida, 79-daqiqada Ogren Vranyesh oʻrnini egalladi. Keyin uning jamoasi 3-2 hisobida gʻalaba qozondi. U jami toʻrtta oʻyin oʻtkazdi.
Küdürlü (Qax)
Küdürlü — Ozarbayjonning Qax tumanidagi qishloq va munitsipalitetdir. Aholisi 354 kishidan iborat.
Stößen
Stößen Germaniyaning Saksoniya-Anhalt yerida joylashgan shahardir. Maydoni — 7,29 km2. 961 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Stößenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Krolevets
Tabiat
left|thumb| Krolevetsda oʻsadigan noyob olma daraxti. Krolevetsda noyob olma daraxtining joylashgan joyi boʻlib, u oʻz-oʻzidan koʻpaygan oʻn beshta oila daraxti koloniyasiga aylanib, 1000 kvadrat metr maydonni egallaydi. Bu oʻz-oʻzidan koʻpayish, bu erda osilgan novdalar yangi ildizlar va tanalar hosil qiladi, boshqa olma daraxtlarida kuzatilmagan.
Begim Xushvaqtov
Begim Xushvaqtovuning o‘zi Begimqul (1910-yili tug‘ilgan, sobiq Ikromov rayoni Ogurdi qishlog‘idan, 2 marta qamalgan, 1932-yili xalq sudi tomonidan bezoriligi uchun 1 yil majburiy mehnatga hukm etilgan. 1933-yili xalq sudi tomonidan qurollangan bosqinchilikda qotillik uchun 5 yilga qamalgan, jazoni o‘tamay yashiringan, o‘g‘irlik va talonchilik uchun 5 marta vaqtincha qamalgan, ijtimoiy xavfli unsur) otuvga hukm etilgan. 1931-yildan boshlab banditchilik faoliyati bilan shug‘ullanganlikda, kolxozchilarni talaganliqda, sudlanib qamoqdan qochganliqda, hujjat asosida kolxozga kirib, aslida o‘g‘irlik va kolxozchilarni kaltaklash bilan shug‘ullanganlikda, sabzavot va mevalarni olib sotganlikda, kolxozchilar orasida targ‘ibot olib borganlikda, faol paxta teruvchilarni qo‘rqitganlikda ayblangan.
Hayronbogʻ (Podaxonatepa)
Hayronbogʻ (Podaxonatepa) — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Paleolit davri. Surxondaryo viloyatining Sariosiyo tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Sebzor” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Surxondaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Oqtosh qabrlari
Oqtosh qabrlari — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: V-VI asrlar. Fargʻona viloyatining Fargʻona tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Logʻon” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Fargʻona viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Qo‘chqor Mo‘minov
Mo‘minov Qo‘chqor — 6647-sonli ish bo‘yicha otuvga hukm qilingan, Izboskan rayoni  Qubobod qishlog‘idan,  o‘tmishda bosmachilar to‘dasi  yigiti  bo‘lgan,  3  marta  sudlangan,  hibsga  olingan  vaqtda mashg‘uloti  aniq  bo‘lmagan,  ijtimoiy  zararli  unsur. 1936-yili kolxozga kirib  olib  va  cho‘ponlik  qilib  chorvani  parvarish qilishga  nisbatan  zararkunandalik  qilgani  uchun  hayvonlarning ommaviy kamayib ketishiga sababchi bo‘lganlikda ayblangan.
Togniniaceae
Togniniaceae - Diaporthales tartibiga mansub zamburug'lar oilasiga kiradi.
Aka-uka Zipalovlarning "Yevropa" mehmonxonasi
Aka-uka Zipalovlarning „Yevropa“ mehmonxonasi — Shimoliy Osetiyaning Vladikavkaz shahridagi arxitektura va shaharsozlik yodgorligidir. Rossiyaning madaniy merosining obʻekti va Shimoliy Osetiyaning madaniy merosi. U shaharning tarixiy qismida, Mira shoh koʻchasi, 33 va Kuybishev koʻchasi, 2 burchaklarida joylashgan.
Ikki qavatli mehmonxona 1882-yilda Aleksandrovskiy prospekti va Groznenskaya koʻchasi burchagida yirik savdo uylaridan birining egasi E. S. Zipalovning buyrugʻi bilan qurilgan. Keyinchalik egasi binoni Z.N.Kereselidzega mehmonxona sifatida ijaraga bergan. Mehmonxonada restoran bor edi, binoning hovlisida kichik hovli bor edi. Mehmonxonada kutubxona bor edi, undan mehmonlar foydalanishardi. Birinchi qavatda savdo xonalari joylashgan. Keyinchalik, 1917-yilgacha mehmonxona egasi M. Nikitin, keyin 1920-yillarda Vladimir Kikabidze.
1882-yilda mehmonxonada harbiy topograf va alpinist Andrey Vasilyevich Pastuxov qoldi. 1905-1906-yillarda mehmonxonada RSDLP Terek-Dogʻiston qoʻmitasining Vladikavkaz guruhining yer osti yigʻilishlari boʻlib oʻtdi.
1972-yilda u Terek mehmonxonasi deb nomlandi. Hozirda binoda mehmonxona joylashgan.
Vladikavkaz meʼmori Soslan Tsallagovning soʻzlariga koʻra, bizning davrimizda "Mira Prospekti, 24-uy Kuybisheva, 2, binoning tashqi koʻrinishining rang-barang tashkil etish printsipi, qoʻpol ravishda buzilgan".
Alanşeyhi, Vezirköprü
Alanşeyhi — Turkiyaning Samsun viloyati hududida joylashgan Vezirköprü tumaniga qarasli qishloqdir.
Braquis
Braquis Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Meuse departamenti Verdun tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
82 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 17,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,8 km2. Dengiz sathidan 199 – 222 m balandlikda joylashgan.
Steigra
Steigra Germaniyaning Saksoniya-Anhalt yerida joylashgan kommunadir. Maydoni — 16,07 km2. 1290 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Kaliy-alyuminiy sulfat
Alyuminiy-kaliy sulfat noorganik birikma, alyuminiy, kaliy va sulfat kislotaning qoʻsh tuzi, oq gigroskopik kristallar, suvda yaxshi eriydi. Kristall gidrat - kaliy aluminiy acchiqtoshni hosil qiladi.
Fizikaviy hossalari
Suvli eritmalardan u kristalli gidrat KAl (SO 4 ) 2 • 12H 2 O shaklida choʻkadi - kubsimon singoniyali rangsiz kristallari, fazoviy guruhi P a3, kristall panjara parametrlari a = 1,2158 nm, erish nuqtasi 92 °C ( oʻzining kristallizatsion suvida).
Wei Xin
Wei Xin (1977-yil 18-aprelda Chongqing shahrida tugʻilgan) — xitoylik futbol murabbiyi va sobiq futbolchi, „Fujian Broncos“ futbol klubining amaldagi bosh murabbiyi.
Futbolchilik faoliyati
Wei Xin butun futbol faoliyati davomida Chongqingdan ajralmagan. Bu muddat davomida shahardagi yoshlar va katta jamoalarda oʻynagan. Qianwei Huandao futbol klubi shaharga koʻchib oʻtganda va keyinchalik oʻzlarini Chongqing Lifan deb oʻzgartirganda, ular Wei Xinni tarkiblariga qoʻshib olishgan va unga Xitoy futbolining yuqori divizionida oʻynash imkoniyatini berishgan. Klub tarkibida u jamoaning muhim aʼzosiga aylangan va 2000-yilda Xitoy FA kubogini yutgan, bu uning klubdagi eng katta yutugʻi boʻlgan. Erishilgan natijalar Weini terma jamoaga chaqirilishiga olib kelgan va u 2001-yil 3-avgustda Shimoliy Koreyaga qarshi oʻyinda debyut qilgan. U 2002-yilgi FIFA Jahon chempionatini oʻtkazib yuborgan, ammo 2004-yilgi Osiyo Kubogida ishtirok etgan, musobaqada Xitoy terma jamoasi ikkinchi oʻrinni egallagan Wie jamoada muhim rol oʻynagan. Hatto oʻttiz yoshga toʻlmagan boʻlishiga qaramay, u Chongqingga boʻlgan sodiqligi tufayli murabbiylik lavozimi bilan taqdirlangan, Wie 2006-yilgi liga mavsumi oxirigacha futbolchilik faoliyatini yakunlashini eʼlon qilgan.
Murabbiylik faoliyati
2007-yilgi liga mavsumi boshida Wei Xinga Chongqing Lifan bosh murabbiyi lavozimini taklif qilishgan. Bu uni Xitoy professional futbol tarixidagi eng yosh murabbiyga aylantirgan. Weiga quyi divizionga tushib ketgan Chongqing jamoasini yuqori divizonga chiqarish vazifasi qoʻyilgan. 2008-yilda Chongqing Lifan quyi ligada ikkinchi oʻrinni egallagan va Xitoy Super Ligasiga qaytgan.
Poyontepa
Poyontepa — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: IX asr. Surxondaryo viloyatining Denov tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Jamatak” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Surxondaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Abu Ubayda ibn Jarroh
Amir ibn Abdulloh ibn Jarroh al Quroyshiy, yoki Abu Ubayda ibn Jarroh (أبو عبيدة بن الجراح; 583—638) — Muhammad sahobalridan biri. Jannat hushxabari berilgan sahobalardan.
Biografiya
thumb|275px| Sahobalar bilan Efiopiyaga, keyin Madinaga hijrat qilgan. Madinada musulmon davlatining qurilishiga xizmat qilgan. Badr jangida u o’z otasiga qarshi jang qilgan. Qurʼonning Mujodala surasi 22 oyati Abu Ubayda va boshqa sahobalar haqidadir. "Allohga va oxirat kuniga imon keltiradigan qavmning Alloh va Uning payg'ambariga muxoliflik qiluvchilar bilan - garchi ular o'zlarining otalari, yoki o'g'illari, yoki og'a-inilari, yoki qarindoshlari bo'lsalar-da - do'stlashayotganlarini topmassiz. Aynan o'shalarning dillariga (Alloh) imonni bitib qo'ygandir va ularni o'z (tomon)idan bo'lmish ruh bilan quvvatlantirgandir. U ularni ostidan anhorlar oqib turadigan, ular mangu qoladigan jannatlarga kiritur. Alloh ulardan rozi bo'lur va ular ham (Allohdan) rozi bo'lurlar. Aynan o'shalar Allohning hizbidirlar. Ogoh bo'lingizkim, albatta, Allohning hizbigina najot topuvchilardir!" Arab xalifaligining Forslar va Vizantiya bilan janglarida qatnashdi. 634—638 yillarda Suriya va Falastinning bosib olinishida faollik ko’rsatdi. Yarmuk jangida markaz qo’mondoni bo’lgan. Suriyada tarqalgan vabodan halok bo'ldi.
Boris Zasipkin
Boris Nikolayevich Zasipkin (1891-yil, Miass, Orenburg viloyati — 1955-yil, Toshkent) — rus, sovet me’mori va restavratori.
Tarjimai hol
B.N.Zasipkin 1916-yilda Moskva rassomchilik, haykaltaroshlik va arxitektura (MRHA) bilim yurtini tamomlagan. 1912-yildan u Moskvada Kolomen qishlogʻida va Suxarev minorasi binosida restavrasiya ishlarida ishtirok etadi.
U 1919—1923-yillarda Tomsk va Kostroma yodgorliklarini muhofaza etish bilan ham shugʻullanadi.
1928—1929-yillarda B.N.Zasipkin, U.Bodaninskiy va O.Akchokraklilardan iborat ekspedisiya bilan Chufutqal’aning XIV asrga oid oʻrta asr masjidi qoldiqlarini qazishadi.
1934-yilda B.N.Zasipkin hibsga olinib, surgun qilinadi. 1937-yildan Oʻzbekistonda yashab ijod qilgan, yodgorliklarni muhofaza etish boshqarmasida me’mor boʻlib ishlagan. 1953-yildan keyin B.N.Zasipkin Oʻzbekiston yodgorliklarini muhofaza qilish boshqarmasi boshligʻi etib tayinlanadi.
U 1955-yilda Toshkentda vafot etadi va Botkin qabristoniga dafn etiladi.
Muxtor Otatepa
Muxtor Otatepa — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Oʻrta asrlar. Buxoro viloyatining Kogon tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Xoʻja Yakshanba” MFY, Oʻrtakent qishlogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Buxoro viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Fotima (ism)
Fotima arab. فاطمة — fatimatun, fatimax, fatimun (فَطِيمٌ — koʻkrakdan ajratilgan (bolalar haqiqa)) maʼnoni anglatadi. Bu ism islomga eʼtiqod qiluvchi koʻplab xalqlar orasida keng tarqalgan ayollar ismi.
Tarixi
Ismning musulmon xalqlari orasida mashhurligi Muhammad (sallolohu alayhi vassalam) va Xadichaning kenja qizi - Fotimani shu nom bilan atashgan. Fotima ismnining yanada ulugʻlanishi shu kabi tarixiy manbaalarga borib taqaladi. Fotima bint Muhammad (sallolohu alayhi vassalam) musulmon olamida mashhur ayollardan biri hisoblanadi unga Fotima Zahro (nur taratuvchi) deya taʼrif berishgan. Odatda oilada egizak qiz farzandlar dunyoga kelganda — katta qizga Fotima, kichigiga Zuhra deb nom qoʻyish bugungi kungacha urfda boʻlgan.
Fotimaning shakllari
Fotima ismiga odatda quyigacha qoʻshimchalar qoʻshib aytish uni yanada chiroyli va erkalab chaqirish mumkin:
Oʻxshashliklar
Fotima ismni gʻayriarab xalqlar orasida fonetik qonuniyatlar taʼsirida oʻzgarib, mustaqil nomlar sifatida paydo boʻlgan va turli koʻrinishlarga ega:
Saʼd ibn Abu Vaqqos
Saʼd ibn Abu Vaqqos, baʼzi manbalarda Saʼd ibn Molik (سعد بن أبي وقاص) — Islom paygʻambari Muhammadning sahobalaridan biri, Sosoniylar davlati — Forsning harbiy fathchisi va Kufaning asoschisi. Saʼd oʻn yetti yoshida Islomni qabul qilgan yettinchi erkin voyaga yetgan erkak kishi edi. Saʼd Madinada boʻlganlarida Muhammad qoʻl ostidagi barcha janglarda qatnashgan.
Said ibn Zayd
Said ibn Zayd ibn Amr ibn Nufayl ibn Abduluzzo ibn Zioh ibn Abdulloh ibn Kurd ibn Rizoh ibn A’diy ibn Ka’b ibn Luvay (سَعِيد بن زَيْد; 593—671) — Muhammad sahobalridan biri. Jannat hushxabari berilgan sahobalardan.
Biografiya
Saidning ibn Zayd islomni 613-yilda birinchilardan bo’lib qabul qilgan. Umar ibn Xattobning singlisi Fotimaga uylangan. Badr jangidan tashqari musulmonlarning barcha yurishlarida qatnashgan. Damashq bosib olingandan keyin, Abu Ubayda ibn Jarroh tomonidan bu yerning noibi etib tayinlangan.
Oqtosh ota
Oqtosh ota — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: V—VII asrlar. Qashqadaryo viloyatining Yakkabogʻ tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Xiyobon” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Poyonqoʻrgʻon (Qoʻrgʻonipoyon)
Poyonqoʻrgʻon (Qoʻrgʻonipoyon) — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: Mil.avv. IV—II asrlar. Surxondaryo viloyatining Boysun tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Boshrobot” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Surxondaryo viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Polimerlanish
Polimerlanish — quyi molekulali modda (monomer)larning kovalent bogʻ orqali birikib, yuqori molekulali birikma (makromolekula)lar hosil qilish jarayoni. Makromolekulaning elementar tarkibi (uning chek-ka guruhini nazarga olmaganda) monomerning tarkibidan farq qilmaydi. P.ning polikondensatlanishdan mu-him farqi ham ana shunda.
Makromolekulada initsiatorlar ishtirokida faol markaz (•) hosil qilish P.ning asosiy bosqichi hisoblanadi. Bu markaz reaksiyaning oʻsishini boshlab yuboradi va monomer molekulasini faol markazga qoʻshadi. Agar bu markaz turgʻun (uzoq vaqt mavjud boʻluvchi) boʻlsa, P. bosqichsimon deyiladi. Agar oraliq mahsulot turgʻun boʻlmasa (qisqa vaqt mavjud boʻla olsa), P. zanjirsimon deyiladi. P.da qatnashuvchi faol markazlar tabiatiga koʻra, P. radikalli va ionli boʻladi. P.da bir vaqtda 2 yoki undan ortik, turli monomerlar qatnashishi mumkin.
Radikalli P. faqat zanjirli mexanizm boʻyicha boradi. Erkin radikallar oraliq faol mahsulotlarning funksiyasini oʻtaydi. Etilen, vinil-xlorid, vinilatsetat, vinilidenxlorid, ftoretilen, akrilonitril, me-takrilonitril, metilakrilat, metil-metakrilat, stirol, butadiyen, xlorop-ren va boshqa radikalli P.ga kirishadigan monomerlarga mansubdir. Radikalli P.ni xona harorati va quyi temperaturalarda amalga oshirish uchun oksidlanishqaytarilish initsiatorlashdan foydalaniladi. Lab. amaliyotida fotokimyoviy initsiatorlash qoʻllanadi. Radikalli P.ni u-nurlari, tezkor elektronlar, x-zarrachalar, neytronlar va h.k. taʼsirida hosil qilish ham mumkin. Bu usuldagi initsiatorlash radi -atsion kimyoviy initsiatorlash deyiladi.
Radikalli P.da zanjir uzatilish re-aksiyasining ahamiyati muhim. Buning mohiyati shundaki, oʻsuvchi radikal biror molekula (zanjir uzatuvchi molekula)ning atomi yoki bir guruh atomini uzib oladi. Natijada oʻsuvchi radikal toʻyingan valentli molekulaga aylanib, kinetik zanjirni davom ettirishga moyil yangi radikal hosil qiladi.
Ionli P.da oraliq faol mahsulotlar ionlar, ionlar jufti yoki qutblangan komplekslardan iborat. Ionli P. zanjirli mexanizm boʻyicha ham, bosqichli mexanizm boʻyicha ham borishi mumkin. Zanjirsimon ionli P. kationli va anionli P.ga boʻlinadi. Kationli P.da oʻsuvchi zanjir uchidagi reaksiya ga kirishuvchi ionlar musbat zaryadli boʻladi. Izobutilen, propilen, metilstirol, vinilalkil efirlar, izopren va h.k. monomerlar kationli P.ga oson kirishadi. Kationli P.ni past temperaturada amalga oshirishda katali-zatorlar bilan komplekslar hosil qiluvchi sokatalizatorlar (suv, proton kislotalar, spirtlar, galogenalkillar, efirlar va h.k.) ishlatiladi.
Sianid viniliden, nitroetilen, akrilonitril, metakrilonitril, akril va metakril efirlar va h.k. anionli P.ga oson kirishadi. Koordinatsion-ionli P. olinayotgan mahsulotlarning xossalarini aniq tekshirishga imkon beradi. Butun dunyoda ishlab chikariladigan polimerlarning 3/4 ga yaqin qismi P. jarayoni asosida olinadi.
Adabiyot
Isroil Ismoilov.
Jumaniyoz Qobulniyozov
Jumaniyoz Qobulniyozov (1919-yil, 21-dekabr Urganch — 1974-yil 18-yanvar, Oʻzbekiston SSR) — Til va adabiyot instituti katta ilmiy xodimi. A.S.Pushkin nomidagi Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi, filologiya fanlari doktori, Oʻzbekiston SSR partiyasi yetakchisi.
Tarjimai hol
J.Qobulniyozov 1919-yil 21-dekabrda Urganch shahrida hunarmand oilasida dunyoga keladi. 1940-yilda Qizil Armiya safida xizmat qilib, Sovet-Fin jangida qatnashadi va ogʻir yaralanadi. Sogʻaygach, bir qancha muassasalarda ishladi. 1949-yilda Qobulniyozov Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika institutining adabiyot fakultetiga oʻqishga kiradi. Pedagogika institutini tamomlagach, M.V.Lomonosov nomidagi Moskva davlat universitetining aspiranturasida tahsil oldi.
1957-yilda aspiranturani tugatgach, Qobulniyozov Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi Til va adabiyot institutining folklor sektorida ish boshladi. Bu dargohda u kichik ilmiy xodimdan filologiya fanlari doktori darajasiga yetishdi.