cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bogʻ tuzish sanʼati
Oʻzbekistonda dastlabki madaniyat va istirohat bogʻi 1882-yilda Toshkentda barpo etildi (keyingi yillarda bu bogʻ bolalar madaniyat va istirohat bogʻiga aylantirilgan). Bu yerda turli koʻrgazmalar: sanoat, qishloq xoʻjaligi koʻrgazmasi va ilmiy koʻrgazma (1890), Turkiston suratlar (fotografiya) koʻrgazmasi (1899) va boshqa oʻtkazilgan. Botanika bogi (1922) sobiq generalgubernator bogi hududida. Bobur bogʻi (1932) toʻqimachilik kombinati xodimlari tashabbusi bilan tashkil etilgan. Andijondagi hozirgi Alisher Navoiy bogʻi Roʻzioxunboyning xususiy chorbogʻi (1880) oʻrnida barpo qilingan. 1960—80 yillarda Oʻzbekistonda tashkil etilgan Madaniyat va istirohat bogʻlari asosan bir xil qolipda, uzoq yashaydigan manzarali daraxtzorlardan iborat boʻlib, ularda ommaviysiyosiy, madaniymaishiy, jismoniy tarbiya va sogʻlomlashtirish ishlari olib borilgan. Yozgi kinoteatr, teatr, qiroatxona, oʻyin avtomatlari, umumiy ovqatlanish xonalari boʻlgan.
1991—96 yillarda Madaniyat va istirohat bogʻlari shaharning bosh rejasiga muvofiq maxsus loyihalash ilmiy tadqiqot institutlari tomonidan qayta taʼmirlanish va yangilarini yaratish loyihalari ishlab chiqildi (Toshkentdagi xalq xoʻjaligi yutukdari koʻrgazmasi, Mustaqillik maydoni, Fargʻonadagi Navoiy bogʻi va boshqalar). Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimov tashabbusi bilan mamlakat shahar markazlarida iqlimi, manzarasi, shaharsozlik va iqtisodiy sharoiti hisobga olinib, oʻsimliklar, manzarali va mevali bogʻlar suv qurilish inshootlari, sunʼiy havzalari, kanallari, favvora, hovuzlar qad. milliy anʼanalarni rivojlantirgan holda barpo etilmoqda (qarang Oʻzbekiston milliy bogi). Poʻlat Zohidov, Muhammadamin Rasulov.
Roverè Veronese
Roverè Veronese Italiyaning Veneto mintaqasida joylashgan kommunadir. Verona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 36 km2. 2131 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Imtihon sessiyasi
Imtihon sessiyasi - oliy, Urta maxsus va kasb-hunar o'quv yurtlarida muayyan mutaxassislik bo'yicha o'quv rejasi asosida belgilangan imtihonlarni topshirish davri. Bir oʻquv yilida ikkita — qishki va yozgi (taʼlimning kunduzgi boʻlimida qishki I. s, odatda, yanvar — fevral, yozgi I. s. may — iyun oylarida oʻtkaziladi) I. s. boʻladi. I. era kiritiladigan imtihonlar oʻquv rejasida belgilanadi; oliy oʻquv yurtlarida imtihonlar, odatda, 5 tadan, oʻrta maxsus va kasbhunar oʻquv yurtlarida esa 4 tadan oshmaydi. Lekin oliy taʼlim amaliyotida mazkur cheklashga qatiy amal qilinmaydi. I.s.ga oʻquv rejasi boʻyicha mazkur semestr uchun moʻljallangan barcha sinovlarni mu-vaffaqiyatli topshirib, oʻquv dasturlarida belgilangan amaliy ishlarni bajargan talabalar, oʻrta maxsus va kasbhunar oʻquv yurtlarida oʻqish ja-rayoni yakunida qoniqarsiz baho olmagan oʻquvchilar qoʻyiladi. I. s. oʻquv yur-tining rektori yoki direktori tomonidan tasdiklangan jadval asosida oʻtkaziladi. Mazkur kursning oʻquv re-jasini toʻliq bajargan va imtihonlarni muvaffaqiyatli topshirgan talaba (oʻquvchi)lar keyingi bosqichga oʻtkaziladi. Oliy, oʻrta maxsus va kasbhunar oʻquv yurtlarining sirtqi boʻlimlarida ham, odatda, kishki va yozgi I. s. oʻtka-ziladi. Ammo oliy yoki oʻrta maxsus va kasbhunar oʻquv yurti mansub boʻlgan yuqori tashkilotning roziligi va tegishli muassasalar bilan kelishilgan hollarda ularda I. s. bir marta oʻtkazilishi ham mumkin. Sirtqi boʻlimlarda sinov va imtihonlarni topshirishga I. sdan tashqari butun oʻquv yili da-vomida ruxsat etiladi. I. ch.dan ajralmagan holda oʻqiyotgan talaba (oʻquvchi) larga I. yeda qatnashishlari uchun maoshi saqlangan holda qoʻshimcha taʼtil beriladi. Talaba va oʻquvchilarning bilim, koʻnikma hamda malakalarini aniqroq belgilash uchun keyingi paytlarda Oʻzbekiston taʼlim tizimida reyting usuli joriy etilishi munosabati bilan I. s.larining qatʼiy belgilab beruvchilik vazifasi maʼlum darajada oʻz ahamiyatini yoʻqotdi.
Pine Hill (New Jersey)
Pine Hill AQShning New Jersey shtatida joylashgan shahardir. Camden County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
11275 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 10,3 km2. Shundan 10,2 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir.
Damës
Damës — Albaniyaning Fier okrugi, sobiq Fratar munitsipalitetidagi qishloq va uning joylashgan joyi. 2015-yilda mahalliy hokimiyat islohotida u Mallakastër munitsipaliteti tarkibiga kirdi.
Bangalor metropoliteni
Yo`llari = 2 ta Bangalor metropoliteni — Hindistonning Bangalor shahri aholisiga xizmat ko'rsatadigan tezkor metro tizimi.
Qizil Yulduz
Qizil Yulduz (Қизил Юлдуз) — Tojikiston Respublikasi Xatlon viloyati Qoʻshoniyon tumani, Oriyon   jamoatiga qarashli daha. Dahadan shahar markazigacha 10 km, tuman markaziga 12 km.
Aholisi
Aholisi — 1819 kishi.
1335
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1335''
🇷🇺
Uzwil
Uzwil Shveysariyaning Sankt Gallen (kanton) kantonida joylashgan shahardir. Bu shahar Wil (saylov okrugi) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 14.49 km2. 12 323 nafar aholi istiqomat qiladi (2007).
Hududi
Uzwilning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Miasteniya
Miasteniya (yun. mys — muskul va ashtenia — darmonsizlik, zaiflik), astenik bulbar falaj, Erb-Goldflam kasalligi — nerv va muskul sistemasi kasalligi. Koʻndalangtargʻil muskullarning tez charchashi. Moddalar almashinuvining buzilishi, ayrisimon bezning kasallanishi sabab boʻladi. M. rivojlanishida autoimmun jarayonlar muhim oʻrin tutadi. Koʻpincha, qovoq muskullari (ptoz), chaynash muskullari (yutish qiyinlashadi) hamda oyoq-qoʻl muskullari (yurish oʻzgaradi) zararlanadi.
Davosi: M.ga sabab boʻlgan omillar bartaraf etiladi, vitaminlar, kuvvatga kirituvchi dorilar buyuriladi.
I. Tarqalgan miasteniya
1. Neonatal miasteniya
2. Tug‘ma miasteniya
3. Oftalmoparez yoki oftalmoplegiya bilan namoyon bo‘luvchi yengil kechuvchi miasteniya
4. Bolalar oilaviy miasteniyasi
5. Yuvenil miasteniya
6. Kattalarning tarqalgan miasteniyasi:
– yengil
– yashin tezlikda
– kech boshlanuvchi og‘ir turi
– mushaklar atrofiyasi bilan kechuvchi miasteniya
II. Ko‘z miasteniyasi
1. Yuvenil miasteniya
Inadaptatsiya
Inadaptatsiya (lotincha: in — inkor qoʻshimchasi va adaptatsiya) — organizmlar ayrim guruhlarining oʻzgargan muayyan muhit sharoitiga moslashmaganligi. Evolyusiya jarayonida paydo boʻlgan, lekin mukammallashmagan organlarning boʻlishi keyinchalik in-adaptiv organizmlarning qirilib ketishiga sabab boʻladi. I.ga misol tariqasida koʻpchilik tuyoqli sut emizuvchilar skeleti, xususan, boʻgʻimlarida harakatlanish usulining oʻzgarishi bilan paydo boʻlgan mukammallashmagan oʻzgarishlarni koʻrsatish mumkin. I. terminini rus paleontologi V. O. Kovalevskiy fanga kiritgan (1873). U kazilma holda topilgan tuyoqlilarning oyoq skeletini adaptiv (moslashgan) va inadaptiv (moslashmagan) tiplarga ajratgan. Dastlab inadaptiv, keyinroq adaptiv tipga ega organizmlar paydo boʻlgan. Keyinchalik 1-tipdagi organizmlarni adaptiv organizmlar siqib chiqargan. Masalan, boʻr davrida xaltali sut emizuvchilar keng tarqalgan, keyinchalik paleogen va neogen davrlarida ularni deyarli hamma joyda (Avstraliya, Jan. Amerikadan tashqari) ancha mukammal tuzilgan yoʻldoshlilar siqib chiqargan.
Miasteniya
Etiologiyasi va patogenezi
Miasteniya etiologiyasi to‘la o‘rganilmagan. Uning rivojlanishini, asosan, timus patologiyasi bilan bog‘lashadi. Chunki miasteniyada 80 % holatlarda timus patologiyasi, ya’ni 65-70 % giperplaziya va 10-15 % timoma aniqlanadi. Qolgan holatlarda timus patologiyasi aniqlanmaydi. Miasteniya ba’zida polimiozit,
Xashimoto bo‘qog‘i, SQB, revmatoid artrit, limfosarkoma, sarkoidoz kabi bir qator autoimmun kasalliklar bilan birga uchraydi. Mutaxassislar
ushbu kasalliklarni yuzaga keltiruvchi etiologik omillar o‘xshash bo‘lishi mumkin, deb hisoblashadi. Miasteniya rivojlanishida presinaptik va postsinaptik membranalarning tug‘ma nuqsoni ham muhim ahamiyatga ega deb hisoblanadi. Ushbu nuqsonlar sababli sinaptik faoliyat buziladi va miasteniya
Klinikasi
Miasteniya uchun muskullarning tanlab zararlanishi xos, ya’ni ba’zi muskullar zararlanib, qolganlari saqlanib qoladi. Eng ko‘p zararlanadigan muskullar – bular yuqori qovoqni ko‘taruvchi va ko‘zni harakatlantiruvchi muskullar. Ptoz, yarimptoz, diplopiya va ko‘z harakatlarining cheklanishi miasteniya uchun juda xos simptomlar. Ular kasallikning boshlang‘ich davridayoq paydo bo‘ladi. Agar yarimptoz kuzatilgan bemorga ko‘zlarni bir necha bor yumib-ochish so‘ralsa, uning
ko‘zlari to‘la yumilib qoladi, ya’ni ptoz rivojlanadi. Yuqori qovoqlari biroz tushgan va boshini sal ko‘tarib ko‘z ostidan qaraydigan bemorga ko‘zi tushgan har qanday nevropatologning xayolidan «Bu bemorda miasteniya kasalligi borga o‘xshaydi» degan fikr o‘tadi.
Miasteniya turlari
1. Tug‘ma miasteniya – endi tug‘ilgan bolada oftalmoplegiya bilan namoyon bo‘ladigan miasteniya. O‘g‘il bolalar qiz bolalarga qaraganda 2 barobar ko‘p kasallanishadi. Autosom-dominant tipda nasldan naslga o‘tadi. Bola oftalmoparez bilan tug‘iladi: unda ikki tomonlama ptoz aniqlanadi va ko‘z olmalari harakati chegaralangan bo‘ladi. Bola ulg‘aygan sayin oftalmoparez to‘la oftalmoplegiyaga o‘tadi, ya’ni uning ikkala ko‘zi yumilib qoladi va ko‘z olmalari deyarli harakatlanmaydi. Mimik muskullarda yengil toliqish kuzatiladi. Oyoq-qo‘llar muskullari sog‘lom holatda qoladi yoki yengil falajlik aniqlanadi 2. Neoanatal miasteniya – endi tug‘ilgan chaqaloqlarda kuzatiluvchi va o‘tib ketuvchi (tranzitor) miastenik holat. Ushbu tranzitor holat miasteniya bilan kasallangan onalardan tug‘ilgan bolalarning 10–15 % ida uchraydi. Buning sababi miasteniya bilan kasallangan onadan asetilxolin retseptorlariga qarshi antitanachalarning yo‘ldosh orqali bolaga o‘tishi bilan tushuntiriladi. Ammo nima uchun ushbu holat kasal onadan tug‘ilgan chaqaloqlarning barchasida ham kuzatilmasligi noaniq bo‘lib qolmoqda. Bunday bolalar, odatda, yig‘lamay tug‘iladi. Chaqaloqdagi miasteniya belgilari darajasi onasidagi kasallik belgilari darajasiga yoki kasallik davomiyligiga bog‘liq emas. Chaqaloq onasining ko‘kragini emayotganda tez charchab qoladi, sutni yuta olmay qalqib ketadi, qiynalib nafas oladi, barcha muskullarda gipotoniya kuzatiladi.
Qiyosiy tashxis
Miasteniyaning barcha turlarini unga o‘xshash turli kasalliklar va sindromlar bilan qiyoslash kerak bo‘ladi. Qiyoslash kerak bo‘lgan kasalliklar – surunkali zo‘rayib boruvchi tashqi oftalmoplegiya, okulofaringeal miodistrofiya, orqa biriktiruvchi arteriya anev rizmasi, nevrasteniya va isterik sindromlar, intrakranial o‘smalar, kranial va boshqa polinevropatiyalar, botulizm, polimiozit, Lambert-Iton sindromi, tireotoksik oftalmoplegiya, D-penisillamin ta’sirida rivojlangan
miastenik sindrom, antibiotiklar ta’sirida rivojlangan miastenik sindrom.
Guan Daosheng
Guan Daosheng (xitoycha 管道昇, pinyin Guǎn Dàoshēng ; 1262—1319) — Xitoyning Yuan sulolasi davridagi shoir, rassom va xattot. .
Tarjimai hol
Xitoyda Xitoyning birinchi ayol rassomi sifatida keng tan olingan Guan Daosheng o'z davrida va keyingi davrlarda ziyoli xitoylik ayolning idealiga aylandi. U taniqli rassom va xattot Chjao Mengfuning rafiqasi edi, lekin u ham muhim rassom va xattot edi. She'riyat va rasm chizishda erkaklarga xos uslublardan foydalanib, u o'z uslubi va individualligini saqlashga e'tibor berdi. U o‘z she’rlarini chizgan rasmlari bilan o‘ramlarga yozib, keng ommaga tanishtirdi. Uning she’rlarida er va bolalarga bo‘lgan tuyg‘ular, kinoya va kinoya bilan ajralib turadi. Uning she'rlari orasida erining kanizak olganidan noroziligini ifodalovchi va uni sudda hayotni tark etishga ko'ndiradigan turkum bor.
Ijod
Guan Daoshengning oʻramlari, uning turmush oʻrtogʻi Chjao Menfu va oʻgʻli Chjao Yongning asarlari bilan bir qatorda moʻgʻul imperatori Ayurbaribada bir toʻplamda toʻplangan va u shunday ajoyib rassom va xattotlar bir oilada toʻplanganidan xursand boʻlgan. 58 yoshida Guan Daosheng 1319-yilda uzoq va og'ir kasallik paytida vafot etdi. Eri undan uch yilgacha tirik qoldi. Ular xuddi shu joyda, hozirgi Chjetszyan provinsiyasi, Detsin okrugidagi Donghenshan tog‘i hududida dafn etilgan.
.
Indian Village (Indiana)
Aholisi
133 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 443,3 nafar kishi.
Leezdorf
Leezdorf Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Aurich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 8,45 km2. 1928 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Leezdorfning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Sirdaryo (tuman)
Sirdaryo tumani- Qiziloʻrda viloyatining markaziy qismida joylashgan. Tuman 1938-yili tashkil topgan. Hududi 77,6 km². Aholisi 38 375 kishi (2010). Tuman markazi — Terenoʻzek qishlogʻi.
Aholisi
Milliy tarkibi (2019-yilning boshi) :
Ma'muriy bo'linishi
17 ta aholi punkti 1 ta shahar hokimligi va 2 ta qishloq okrugiga birlashtirilgan:
Inari
Inari — Finlandiyaning shim.dagi koʻl. Skandinaviya togʻlari bilan Manselkya qator tepalari oraligʻidagi keng botikda, 119m balandlikda joylashgan. Mayd. 1050 km2. Chuq. 60 m gacha. Qirgʻoqlari kuchli yemirilgan, 3000 dan ortiq orol va qoyalar bor. Noyab. oyidan martgacha muzlaydi. Pats-Yoki daryosi orqali Barens dengizi bilan tutashgan.
Bogʻdorchilik
Bogʻdorchilik, mevachilik — 1) qishloq xoʻjaligi ning meva, uzum va rezavor mevalarni yetishtiradigan muhim sohasi. Aholining meva va meva mahsulotlariga, sanoatning meva xom ashyosiga boʻlgan ehtiyojlarini qondirishga xizmat qiladi. Sof B. (olma, nok, oʻrik, gilos va boshqa yetishtirish) va koʻchatchilik (koʻchatzorlarda mevali daraxtlar koʻchatlari yetishtirish) tarmoqlariga boʻlinadi. Jahon bogʻdorchiligida 200 dan ortiq meva, rezavor meva, yongʻoq meva turlari ekiladi, ulardan 100 meva turi sanoat ahamiyatiga ega. Olma, zaytun, finikiya palʼmasi, banan, mango, tok eng koʻp ekiladigan meva turlariga kiradi. B. Xitoy, AQSH, Hindiston, Argentina, Braziliya, Yaponiya, Ispaniya, Fransiya, Italiyada rivojlangan. Oʻrta Osiyodagi B. haqida dastlabki maʼlumotlar miloddan avvalgi 1-ming yillikning oʻrtalariga oid yunon, xitoy, rim manbalarida uchraydi. Oʻrta Osiyo koʻpgina meva turlarining vatani hisoblanadi. Asrlar davomida xalq seleksiyasi asosida oʻrik, olma, nok, yongʻoq, bodom, anor, tok va boshqalarning juda serhosil navlari yaratilgan. Ularning koʻplari sifat jihatidan dunyo kolleksiyasida oʻzining takrorlanmas oʻrniga ega. 20-asr boshlarida hozirgi Oʻzbekiston hududida taxminan 50 ming ga bogʻ, jumladan 22 ming ga mevazor, 37 ming ga tokzor boʻlgan. Bogʻlarning asosiy maydonlari Fargona vodiysi (24%), Toshkent vohasi (36%) va Zarafshon vodiysi (tokzorlarning 50%) ga toʻgʻri kelar edi. Bogʻlarda danakli mevalar 70% ni (asosan oʻrik), urugʻli mevalar (olma, nok, behi) 25% maydonni egallagan edi. Shahar va qishloqlar atroflarida alohida mevazorlarda aholining bogʻlari va chorbogʻlari (mevazor, tokzor, poliz va sayilbogʻ)da mevalar, tok, turli gullarning mahalliy navlari ekib kelingan. Yetishtirilgan mevalar yangiligida isteʼmol etilgan, lekin qoqi va mayiz solish asosiy oʻrinda turgan. 20 yillarning 2-yarmidan ixtisoslashtirilgan mevachilik va tokchilik xoʻjaliklari barpo etila boshladi, togʻ va togʻ etaklari zonalarida joylashgan jamoa xoʻjaliklarida ham bu tarmoqqa katta eʼtibor berildi. Mevalarning nav tarkibini yaxshilash maqsadlarida olma, nok, uzum va boshqa ning Yevropa mamlakatlarida yetishtirilgan navlari keltirib ekildi. 50- yillar oxiri — 60- yillarda 2500—3000 ga bogʻ va tokzorlarga ega boʻlgan agrokombinatlar tashkil etildi.
Respublikada meva va rezavor mevaning 20 turi ekiladi. Urugʻli meva daraxtlari (olma, nok, behi va boshqalar), danakli meva daraxtlari (oʻrik, shaftoli, olxoʻri, gilos, olcha, oluvoli va boshqalar), subtropik oʻsimliklar (anor, anjir), yongʻoq mevalilar (yongʻoq, pista, bodom), rezavor mevalilar (qulupnay, malina, smorodina, chakanda) asosiy oʻrinni egallaydi. Olma, nok va tokning yozgi, kuzgi va kishki navlari muhim xoʻjalik ahamiyatiga ega. Tokchilik qadimdan Toshkent, Samarqand viloyatlari, Fargʻona vodiysida taraqqiy etgan, xoʻraki, mayizbop va konserva mahsulotlari (shinni, murabbo, sharbatlar) hamda vinochilik yoʻnalishlariga ega. Oʻzbekistonda meva qoqilari va mayizning noyob xillari tayyorlanadi. Respublikaga tropik va subtropik mintaqalardan olib kelingan limon, apelsin, mandarin, unobi, sharq xurmosi, pekan kabi mevalar tobora koʻproq maydonlarda ekilmoqda. Andijon, Namangan, Surxondaryo, Toshkent viloyatlarida koʻpgina xoʻjaliklarda issiqxona limonzorlari barpo qilingan. Respublika boʻyicha bunday issiqxonalar maydoni 427 ga dan koʻproq (2001). 90- yillardan boshlab paxta maydonlari qisqartirilishi munosabati bilan Qoraqalpogʻiston Respublikasi; Xorazm, Buxoro, Sirdaryo va Jizzax viloyatlarida koʻplab bogʻ va tokzorlar tashkil etildi. Respublikada 100 dan ortiq ixtisoslashtirilgan B. xoʻjaliklari bor. Respublikada bogʻlarning umumiy maydoni 320 ming ga ga yetdi (meva bogʻlari 199 ming ga, tokzorlar 120 ming ga), yalpi meva va uzum hosili 833 ming t dan oshdi (1999). Mevaning har bir viloyat, tumanning tuproq va iklim sharoitiga moslashtirilgan, rayonlashtirilgan navlari ekiladi. 2) B. fan sifatida mevali daraxtlarning tuzilishi, oʻsishi, rivojlanishi, koʻpayishi hamda hosil berish qonuniyatlarini, shuningdek ularning tashqi muhit bilan aloqadorligini oʻrganadi, turli tabiiy muhitda oʻsib, yaxshi hosil berishini taʼminlash uchun ilgʻor agrotexnika usullarini ishlab chiqadi. B. biol., tuproqning fizik va kimyoviy xususiyatlari, oʻsimliklar fiziologiyasi, agrokimyo hamda umumiy dehqonchilik bilan bevosita aloqador boʻlib, B. agrotexnikasining barcha usullari shu fanlarga asoslanadi. Oʻzbekistonda B.ni rivojlantirishda akademik R. R. Shreder nomidagi Bogʻdorchilik, uzumchilik va vinochilik instituti va Oʻzbekiston Oʻsimlikshunoslik institutitsht xizmati katta. Keyingi yillarda meva, rezavorlar va tokning 200 dan ortiq serhosil navlari yaratildi, boshqa mamlakatlardan keltirib ik,limlashtirildi va ekishga tavsiya etildi.
Respublikadakoʻchatchilik ishl a r i ham ilmiy asosga qoʻyilgan va markazlashtirilgan. R. R. Shreder nomidagi "Mevasharbat" korporatsiya va uning viloyatlardagi filial va xoʻjaliklarida xoʻjaliklar va bogʻbon, sohibkorlarga sotish uchun har yili 10—12 mln. dona turli meva daraxtlari va tok koʻchatlari yetishtiriladi (yana qarang Ampelografiya, Pomologiya).
Sultan Xolnazarov.
Vayn
Vayn (voyin) — zinapoyali hovuz-quduq.
Tarixi
Hindistonda daryolardan boshqa oqar suvlar bo‘lmagani uchun vaynlardan foydalanilgan. Bobur Agra yaqinida bog‘ va uning hududida hammom barpo etganda, ularni suv bilan ta‘minlovchi uch qavatli vayn qurdirgan (1526/27-y). U boshqa vaynlardan farqli o‘laroq yirik suv inshooti hamda me‘moriy obida bo‘lgan.
Tuzilishi
Eng pastki qavatida uchta ayvon boʻlib, ular bir-biridan uch zina balandda joylashgan va suv tortish uchun xizmat qilgan. Oʻrta qavatda qaznoqli ayvon va ulkan gumbaz bo‘lgan, bu yerda ho‘kiz aylanib, charxni harakatga keltirgan. Yuqori qavatda tashqariga qaragan bir ayvon va yo‘l bo‘lgan. Yo‘lning toʻgʻrisida inshoot ta‘rixi yozilgan tosh o‘rnatilgan. Bu vaynga yana bir choh qoʻshilgan. Uning tubi birinchi chohdan bir oz baland boʻlgan. Charx harakatga keltirilganda suv birinchi chohdan ikkinchisiga chiqqan. U yerda yana bir charh yordamida yuqoriga ko‘tarilgan va bog‘ tomonga oqqan. Vayn ancha qiyinchilik bilan bunyod etilgan: „Ayni pashkolda qazmoqqa mashgʻul edilar, necha navbat yiqildi, muzdor(kovlovchi)larni bosti…“ („Boburnoma“, 300-b, 301a)
1337
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1337''
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1337''
🇷🇺
Rumo
Rumo Italiyaning Trentino — Alto Adige/Südtirol mintaqasida joylashgan kommunadir. Trento provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 30 km2. 857 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Butunjahon she’riyat kuni
Butunjahon she’riyat kuni har yili 21-martda nishonlanadi. U (Birlashgan millatlar tashkilotining Ta’lim, fan va madaniyat masalalari bo‘yicha tashkiloti) YUNESKO Bosh anjumanining 30-sessiya qarorida YUNESKO tomonidan 1999-yil 15-noyabrda ta’sis etilgan va qabul qilingan. YUNESKO qarorida qayd etilishicha, bayramni ta’sis etishdan maqsad "she’riy ifoda orqali til turfa xilligini qo‘llab-quvvatlash va yo‘q bo‘lib ketish xavfida turgan  tillarni tinglash imkoniyatini berish".
Tarixi
She’riyat kunini rasman tashkil etish bo‘yicha dastlabki tashabbus 1930-yillarning oxirlariga borib taqaladi: 1938-yilda Amerikaning Ogayo shtatida shoira Tessa Suizi Uebb taklifi bilan 15 oktyabr She’riyat kuni – qadimgi Rim shoiri Vergiliyani tavallud kuni munosabati bilan e’lon qilinadi. 1951-yilga kelib, bu sana Amerika Qo‘shma Shtatlarining o‘ttiz sakkiz shtati, shuningdek, Meksika tomonidan tan olinadi va Milliy she’riyat kuni sifatida nishonlanadi. Keyinchalik mazkur an’ana boshqa mamlakatlarda Butunjahon she’riyat kuni sifatida nishonlana boshladi.
1998-yilda Marokash taklifi bilan YUNESKO Bosh Assambleyasining ijroiya qo‘mitasi Butunjahon she’riyat kunini nishonlash masalasini ko‘rib chiqadi va shunga o‘xshash tadbirlarni turli mamlakatlarda o‘tkazishni tavsiya qildi. Shunday qilib, ilk she’riyat kunlari YUNESKO rasman e’lon qilinishi va she’riyat kuni ta’sis etilishidan avval bo‘lib o‘tadi.
Lojurg
Lojurg — Sangvor tumani Vahdat QFYga qarashli qishloq. Lojurgdan mahalla markazigacha boʻlgan yoʻl 80 km ni tashkil qiladi. Aholisi 255 nafar (2017), tojiklar.
NGC 4444
NGC 4444 Kentavr yulduz turkumidagi SBbc tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni John Herschel 1836-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Uznach
Uznach Shveysariyaning Sankt Gallen (kanton) kantonida joylashgan kommunadir. Maydoni – 7.55 km2. 5541 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Uznachning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Pine Ridge at Crestwood
Aholisi
2025 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 4,4 km2. Shundan 4,4 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Man Yugay
Yugay Man Den ( 1906-yilda tugʻilgan, Rossiya imperiyasi Primorsk viloyati, Nikolsk-Ussuri tumani, Razdolninskaya volosti, Popova Gora qishlogʻi — 1980-yil 1-aprel Qashqadaryo viloyati, Qarshi shahri) — Quyi Chirchiq tumani, “Novaya jizn” kolxozining brigadiri. Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1950).
Biografiyasi
1906-yilda Nikolsk-Ussuriysk tumani, Popova Gora qishlog'ida dehqon oilasida tug'ilgan. 1924-yilda Barabash qishlog‘idagi boshlang‘ich maktabning to‘rtinchi sinfini tamomlagan. 1928-yilgacha u Posyetovskiy tumani, Bogataya Fanza qishlog'ida otasining shaxsiy xo'jaligida ishlagan.
1928-yilda Qizil Armiya safiga chaqirilgan. U Kanskdagi 26-oʻqchilar diviziyasining 71-Kareliya polkida Qizil Armiya askari boʻlib xizmat qilgan. Komandirlik kursini tugatgach, u Nikolsk-Ussuriyskda kichik otryad komandiri, vzvod komandirining yordamchisi bo'lib faoliyat yuritgan. 1931-yildan - Vladivostokdagi 1-chitin polkining brigadiri. Keyingi yillarda: Grodekovskiy viloyatida joylashgan 1-Barano-Orenburg polkining vzvod komandiri (1933—1936), Grodekovskiy viloyati, Boguslavka qishlog'ida joylashgan 59-tank polkining 2-darajali kvartalmaster texnik xodimi bo'lib ishlagan (1936—1937).
1937-yilda O‘zbekiston SSR Samarqand viloyatidagi maxsus posyolkaga surgun qilingan. 1937-yildan Samarqand “Quyosh” artelida qolipchi. 1940-yildan Quyi Chirchiq viloyatidagi “Novaya jizn” kolxozida dala chorvachilik brigadasi brigadasi bo'lib faoliyat yuritgan.
1949-yilda Yugay Man Den boshchiligidagi brigada 40 gektar maydonning har gektaridan o‘rtacha 97,7 sentnerdan yashil kenaf poyasi yig‘ib olgan. SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining ''1950-yil 18-sentyabrdagi Farmoni bilan “Kolxo‘zga majburiy yetkazib berish va sug‘oriladigan yerlarda yashil kenaf poyasidan yuqori hosil olgani uchun” Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni bilan taqdirlangan. qishloq xo'jaligi mahsulotlarining barcha turlari bo'yicha shartnoma tuzish, MTSning 1949-yildagi ishiga natura shaklida haq to'lash va 1950-yil bahorgi ekish uchun to'liq talab miqdorida barcha ekinlarni urug'lik bilan ta'minlash» Lenin ordeni va ordeni bilan taqdirlash'' " O'roq va bolg'a " oltin medali bilan taqdirlash to'g'risida qaror imzolangan.
1951—1952, 1954—1957-yillarda Quyi Chirchiq viloyatida Molotov nomidagi kolxozda brigadir, dala ekinlari boʻlimi boshligʻi boʻlib ishlagan. 1952—1954-yillarda Quyi Chirchiq viloyati Molotovskiy qishloq kengashi raisi bo'lgan.
Keyingi yillarda: Quyi Chirchiq viloyati “Kommunizm yoʻli” kolxozining brigadiri (1957—1960), Quyi Chirchiq viloyati “Kommunizm” kolxozining brigadiri (1960—1962), oddiy kolxozchi bo'lib faoliyat yuritgan. Qizil-O‘rda viloyati Chiyliy tumani «Gigant» kolxozi (1963), Qizil-O‘rda viloyati Kazalin tumani XXII partiya qurultoyi nomidagi sovxoz sholichilik brigadasi brigadiri (1963—1964-yil), boʻlim mudiri (1964—1965), Surxadaryo viloyati Termiz tumani “Rassvet” kolxozining oddiy kolxoz-dalachisi (1965—1967).
Ittifoqchi ahamiyatga ega shaxsiy nafaqaxo'r. Umrining so‘nggi yillarini Qarshi shahrida yashagan. 1980-yil aprel oyida Qashqadaryo viloyati Qarshi shahrida vafot etgan.
Roveredo di Guà
Roveredo di Guà Italiyaning Veneto mintaqasida joylashgan kommunadir. Verona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 10 km2. 1542 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Elduain
Elduain Ispaniyaning Basklar Oʻlkasi mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Guipúzcoa provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 25,07 km2. Aholisi — 235 kishi (2010).
Babaylı
Babaylı (Babayli)— Ozarbayjon ning Zangilon tumoni tarkibiga kiruvchi qishloq.
Inauguratsiya
Inauguratsiya (lot. inauguro — ba-gʻishlayman) — davlat boshligining shu oliy lavozimini bajarishga kirishishi munosabati bilan oʻtkaziladigan tantanali marosim. Qad.Rimda boshlangan,hozirgi kunda ham ko'pchilik mamlakatlarda davom etayotgan oliy davlat lavozimini bajarishga kirishishga rasman bag'ishlangan tantanali marosim.Odatda Inauguratsiyaga ko'plab mehmonlar,jumladan,chet el davlat va hukumat boshliqlari,xalqaro nufuzli tashkilot rahbarlari taklif etiladi. "Falsafa qomusiy lug'at"
Mézy-Moulins
Mézy-Moulins Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Aisne departamenti Château-Thierry tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
494 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 109,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,5 km2. Dengiz sathidan 62 – 220 m balandlikda joylashgan.
Bouttencourt
Bouttencourt Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Abbeville tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1015 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 131,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,7 km2. Dengiz sathidan 31 – 161 m balandlikda joylashgan.
Puolanka
Puolanka ( shved .  Puolango ) Finlandiyaning Kaynuu mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Munitsipalitet tumanning shimoli-gʻarbida joylashgan. boʻlgan munitsipalitetda 2017-yil 31-avgust holatiga koʻra 2696 kishi istiqomat qiladi.
U Finlandiyaning eng baland sharsharasi Hepokongäs Puolankadan 16 km uzoqlikda joylashgan.
Ahmadobod metropoliteni
Yo`llari = 1 ta Ahmadobod metropoliteni — Hindistonning Ahmadobod shahri aholisiga xizmat ko'rsatadigan tezkor metro tizimi.
Saint-Ulrich
Saint-Ulrich Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Haut-Rhin departamenti Altkirch tumani tarkibiga kiradi.
Zdislavice
Zdislavice Chexiya respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 520 ga yaqin aholisi bor.
Saint-Ulrich
Aholisi
279 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 71,5 nafar kishi.
Marienhafe
Marienhafe Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Aurich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 4,06 km2. 2029 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Saint-Ulrich
Geografiyasi
Maydoni — 3,9 km2. Dengiz sathidan 322 – 390 m balandlikda joylashgan.
Marienhafe
Hududi
Marienhafening hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Ingalls (Indiana)
Ingalls AQShning Indiana shtatida joylashgan shahardir. Madison okrugi tarkibiga kiradi.
1338
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1338''
Ingalls (Indiana)
Aholisi
2391 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 653,6 nafar kishi.
1338
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1338''
🇷🇺
Ibarrolle
Ibarrolle Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Pyrénées-Atlantiques departamenti Bayonne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
88 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 9,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,2 km2.
Gurgaon metropoliteni
Yo`llari = 1 ta Gurgaon metropoliteni — Hindistonning Gurgaon shahri aholisiga xizmat ko'rsatadigan tezkor metro tizimi.
Pine Valley (New Jersey)
Pine Valley AQShning New Jersey shtatida joylashgan shahardir. Camden County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
23 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 2,5 km2. Shundan 2,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
Inbriding
Inbriding (ing. inbreeding, in -ichida va breeding — koʻpaytirish), insuxt — bir populyasiya doirasida yaqin qarindoshlar yoki umumiy ajdodga ega boʻlgan organizmlarni oʻzaro chatishtirish. Organizmda qarindoshlik darajasining ortib borishi bilan gomo-zigotali organizmlarning vujudga kelishi ehtimolligi ham orta boradi. I.ning eng yuqori darajasiga oʻsimliklarni oʻzoʻzidan changlantirish, hayvonlarni qon boʻyicha yaqin yoki uzoqroq qarindoshlari bilan (ona x oʻgʻil), (qiz x ota), (buvi x nabira) va h.k. shakllarda urugʻlantirish (qochirish) orqali erishiladi (qarang Gomozigo-talik). Masalan, oʻsimliklarni oʻz changi bilan majburiy (bir yillik, guli ikki jinsli oʻsimliklarda) va qarindosh individlar changi bilan qaytadan (ayrim jinsli, ikki pallali oʻsimliklarda) changlanadi. I. natijasida inbrid (oʻz-oʻzidan changlangan) liniya (insuxt li-niya)lar olinadi. I. organizm belgi va xususiyatlarining avlodlarda rivojlanish va barqarorlashuvining ortib borishiga (konstantlikka) olib keladi. Tabiatda oʻz-oʻzidan changlanuvchi oʻsimliklarda I. koʻpincha chetdan changlanish bilan almashib keladi. Oʻz-oʻzidan changlanish irsiy turgʻunlikni, chetdan changlanish esa geterozis va irsiy farqpanishni taʼminlaydi. I.dan retsessiv allellarni aniqlashda, organizmlarning koʻp allellari boʻyicha gomozigota (sof liniyalar) olishda, zot va navlardagi biror belgini rivojlantiruvchi allellarni saqlab qolishda foydalaniladi. I.ni qoʻllab koʻplab ekinlar navlari va hayvonlar zotlari yaratilgan.
Ruffrè-Mendola
Ruffrè-Mendola Italiyaning Trentino — Alto Adige/Südtirol mintaqasida joylashgan kommunadir. Trento provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 6 km2. 432 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
NGC 4445
NGC 4445 Sunbula yulduz turkumidagi Sab tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Heinrich d'Arrest 1865-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Palkonya
Palkonya ( nem . Palkan ; xorvatcha : Plakinja yoki Palkonija ) — Vengriyaning Baranya okrugidagi qishloq. Bu qishloq bir vaqtlar Vengriyadagi turklar tomonidan egalangan edi.1699-yilgacha turklar qo'lida bo'lgan va bir nechta masjidlar bo'lgan.
Argentina davlat madhiyasi
„Argentina milliy madhiyasi“ (ispancha: Himno Nacional Argentino) — Argentina davlat madhiyasi. Uning soʻzlari Buenos Ayresda tugʻilgan siyosatchi Vicente López y Planes tomonidan, musiqasi esa ispan musiqachisi Blas Parera tomonidan yozilgan. Asar 1813-yil 11-mayda, may inqilobidan uch yil o‘tib, yagona rasmiy qo‘shiq sifatida qabul qilingan. Bugungi kunda u qabul qilingan sana 11-may endi Argentinada Madhiya kuni hisoblanadi.
Baʼzi birinchi, mutlaqo boshqacha madhiyalar 1810-yildan tuzilgan. Keyinchalik 1813-yilda taqdim etilgan versiya 19-asr davomida ishlatilgan. Hozirda davlat madhiyasi sifatida rasman kodlangan qism asl kompozitsiyadan qisqaroq boʻlib, faqat 1813-yilgi „Vatanparvarlik marshi“ning birinchi va oxirgi misralari va xordan iborat boʻlib, Ispaniyadan mustaqillik uchun kurash haqidagi koʻplab hissiy matnni eʼtiborda qoldirib mashhur Iberiya sherini takrorlaydi.
Etimologiya
Argentina milliy madhiyasi uchta versiyada ishlab chiqilgan boʻlib, dastlab „Marcha Patriótica“ (inglizcha: Patriotic March) deb nomlangan, keyinroq „Canción Patriótica Nacional“ (Milliy vatanparvarlik qoʻshigʻi) va „Canción Patriótica“ (Vatanparvarlik qoʻshigʻi) deb oʻzgartirilgan. 1847-yilda shu nom bilan nashr etilganidan beri u „Himno Nacional Argentino“ deb nomlangan.
Tarix
Argentinaning birinchi milliy madhiyasi 1810-yil 15-noyabrda Buenos-Ayres gazetasida chop etilgan „Vatanparvarlik marshi“ edi. Unda Esteban de Luca soʻzlari va Blas Parera musiqasi bor edi. Ushbu asl kompozitsiya Argentina nomiga (mamlakat 1826-yilgacha rasmiy ravishda „República Argentina“ deb nomlanmagan, ammo u shunday deb atalgan boʻlsa-da) yoki mustaqil irodasiga ishora qilmagan va buning oʻrniga Ispaniyaning Fransiya tomonidan bosib olinishi haqida soʻz borgan.
1339
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1339''
Argentina davlat madhiyasi
Tarix
1812-yil oʻrtalarida hukmron triumvirat Kabildoga milliy madhiyani yaratishni buyurdi. Keyinchalik Rohib Cayetano Rodríguez tomonidan 4-avgustda maʼqullangan matn yozgan. Kataloniyalik musiqachi, mahalliy teatrning musiqiy direktori Blas Parera uni musiqaga qoʻydi va 1-noyabr kuni oʻzi boshqargan orkestr bilan birinchi marta ijro etdi.
1339
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1339''
Aleksandr Middendorf
Aleksandr Fedorovich Middendorf (1815.6.8, Peterburg - 1894.16.1, Xellenurme, Estoniya) — rus tabiat-shunosi va sayyoh. Peterburg Fanlar akademiyasi akademik (1850). Derpt (Tartu) universitetini tugatgan (1837). 1842-45 yillarda Shimoliy va Sharqiy Sibir hamda Uzoq Sharqqa sayohat qilgan. Middendorfning toʻplagan maʼlumotlari oʻsha davrda Sibirning tabiiytarixiy tavsifiga oid eng mukammal hisobot boʻlgan; ayniqsa, Sibirda abadiy muzloq yerlarning tarqalishi va oʻsimlik qoplamining zonal taqsimlanishi haqidagi xulosalari muhim hisoblangan. 1870-yilda Baraba dashtini tadqiq qilgan, 1877—78 yillarda Fargʻona vodiysini oʻrgangan. Middendorf nomiga Novaya Zemlya arxipelagidagi burun, Taymir yarim oroldagi qoʻltiq qoʻyilgan. Asosiy ilmiy ishlari: "Sibirning shimoli va sharqiga sayohat" va "Fargʻona vodiysi ocherklari" dir.
1339
Vafot etgan
🇷🇺
Argentina davlat madhiyasi
Tarix
Bir yildan kamroq vaqt oʻtgach, qoʻshiq milliy madhiya sifatida xizmat qilish uchun yetarlicha samarali emas deb hisoblandi. 1813-yil 6-martda bir nechta shoirlardan qoʻshiq soʻzlarini topshirish soʻralgan. Advokat Visente Lopes y Planesning sheʼri bir ovozdan eng yaxshi deb topildi. U 1813-yil 11-mayda „yagona milliy marsh“ sifatida tasdiqlangan. Pareradan oʻsha sana atrofida yangi musiqiy qoʻshiq yaratish soʻralgan. U bir necha kun ichida asarni tugatgan. Ogʻzaki anʼanaga koʻra, premyera 1813-yil 14-mayda aristokrat Mariquita Sanches de Tompsonning uyida boʻlib oʻtgan, ammo bu haqda hech qanday hujjatli dalil yoʻq. Agar bu toʻgʻri boʻlsa, Parera, baʼzi notoʻgʻri tushunchalardan farqli oʻlaroq, tez vaqt ichida va hech qanday majburlashlarsiz musiqani yozgan. Ushbu qoʻshiq bastalagani evaziga u teatrda premyera oʻtkazgan va 200 peso mukofot ham olgan.
Oʻshanda kompozitsiya Canción Patriótica Nacional (Milliy vatanparvarlik qoʻshigʻi) va keyinchalik oddiygina Canción Patriótica (Vatanparvarlik qoʻshigʻi) nomi bilan tanilgan, ammo Xuan Pedro Esnaolaning taxminan 1848-yildagi dastlabki aranjirovkasida u Himno Nacional Argentino nomi ostida paydo boʻlgan va nomi bugungi kungacha saqlanib qolgan. May madhiyasining toʻliq versiyasida (Lopes tomonidan yaratilgan versiya) tasvirlangan siyosiy qarash nafaqat Argentina, balki Lotin Amerikasi haqida ekanligi qayd etilgan. Qoʻshiq soʻzlari ispaniyaliklarga qarshi va mustaqillikni qoʻllab-quvvatlaydi, chunki oʻsha paytda mamlakat Ispaniyadan mustaqillik uchun kurashayotgan edi.
Qoʻshiq darhol mashhur boʻldi. Oʻn yil ichida hujjatlashtirilgan chiqishlar butun Argentinada, shuningdek, Chili, Peru va Kolumbiyada oʻzlarining milliy madhiyalariga ega boʻlgunga qadar boʻlib oʻtdi. Turli versiyalar paydo boʻlib, ommaviy qoʻshiq aytishni qiyinlashtirdi. Keyin bir qator islohotlar taklif qilindi. 1860-yilda Esnaola tomonidan rasmiy versiyani yaratish uchun topshirildi. U vazifani chin yurakdan qabul qilib, musiqaga ko‘plab o‘zgarishlar kiritdi, jumladan, sekinroq temp, to‘liq tekstura, ohangni o‘zgartirish va garmoniyani boyitish. 1927 yilda Esnaola tomonidan yangi versiya ishlab chiqildi va qoʻmita tomonidan bir qancha oʻzgarishlarini bekor qilgan tarixiy versiyani ishlab chiqdi, ammo yangi musiqa muammolarni keltirib chiqardi. La Prensa gazetasi tomonidan qizgʻin jamoatchilik muhokamasidan soʻng, bu versiya rad etildi va ikkinchi qoʻmita tavsiyalaridan soʻng Esnaolaning kelishuvi rasman tiklandi. 1944 yilda u rasmiy davlat madhiyasi sifatida tasdiqlandi.
19-asr davomida madhiya toʻliq kuylangan. Biroq, Ispaniyaga nisbatan qattiq his-tuygʻular tarqalib, mamlakat koʻplab ispan muhojirlari vataniga aylanganidan soʻng, prezident Julio Argentino Rocaning 1900 yil 30 martdagi farmoni bilan oʻzgartirish kiritildi. Unda shunday deyilgan.
"“Milliy madhiya matniga oʻzgartirish kiritmasdan, unda xalqlarning tinch-totuv zamonlarda oʻz madhiyalariga oid tushunchasini mukammal tasvirlaydigan va bizning hayotimizga sherik boʻlgan minglab ispanlarning osoyishtaligi va qadr-qimmatiga mos keladigan misralar mavjud. Rasmiy partiyalarda kuylanishi mumkin boʻlgan va qoʻshiq aytish lozim boʻlganlarni, ular anʼana va qonunlarni hech kimga zarar yetkazmagan holda hurmat qilganliklari uchun Respublika Prezidentining qarori bilan: Rasmiy yoki jamoat partiyalarida, shuningdek, umumtaʼlim maktablarida 1813-yil 11-mayda Bosh Assambleya tomonidan tasdiqlangan Milliy qoʻshiqning faqat birinchi va oxirgi misralari va xorlari kuylanadi.""
Munozaralar
Qoʻshiq bahs-munozaralarga sabab boʻlgan qatorni oʻz ichiga oladi. Unda shunday jumlalar bor Buenos-Ayres se [o]pone á la frente De los pueblos de la ínclita union. Qoʻlyozma va erta bosilgan qoʻshiq varaqlarida opone soʻzi ishlatilgan. 1813-yilning 14-may sanasida imlo xatolari kabi aniq xatolarni tuzatuvchi qoʻshiq varaqining biroz keyinroq versiyasi chiqarilgan, ammo opon ponega oʻzgartirilgan. Maʼnosi teskari: „Buenos-Ayres ittifoq xalqining old tomoniga qarshi turadi“ ga „Buenos-Ayres oʻzini frontda joylashtiradi“. Asl opone Buenos-Ayresdagi markazlashtiruvchi qarashlarning ilgʻor qismi sifatida talqin qilingan, lekin ayni paytda „fojiali notoʻgʻri nashr“ sifatida ham qabul qilingan. Boshqa koʻplab satrlarda madhiya Ispaniyaga qarshi Argentina mustaqillik urushlaridan tashqariga chiqadi va Meksika, Markaziy Amerika, Shimoliy Janubiy Amerika va Yuqori Perudagi voqealarga ishora qiladi. „Yer yuzida shonli yangi xalq ko‘tarildi, boshiga dafn toji, Oyog‘ida mag‘lub arslon yotar“ kabi misralarda tobora kuchayib borayotgan istiqlol g‘oyalari o‘z ifodasini topgan. Bu nafaqat ispan absolyutizmini, balki Ispaniyaning oʻzini dushman sifatida koʻrsatadi. The growing ideas of independence are reflected in lines such as „On the surface of the earth rises a glorious new nation, her head is crowned with laurels, and a Lion lies defeated at her feet“. This portrays not just Spanish absolutism, but Spain itself, as the enemy.
Bugungi kunga kelib madhiyada mavju Ispaniyaga kuchli hujum qilgan kabi soʻzlar endi kuylanmaydi.
Foydalanish
Barcha rasmiy tadbirlarda davlat madhiyasi ijrosi majburiydir va argentinaliklar madhiyani oʻrnidan turib kuylashlari kerak. Radioeshittirishchilar ixtiyoriy ravishda madhiyani yarim tunda ijro etadilar, telekanallar esa kundalik eshittirishlarini yopishdan oldin ijro etadilar. Milliy bayramlarda davlat madhiyasini yarim tunda ijro etish majburiydir.
Milliy madhiya Argentina qonunchiligida 10302/1944-sonli Farmon bilan tartibga solinadi.
Rok musiqachisi Charly García 1990 yilgi Filosofía barata y zapatos de goma albomiga oʻziga xos muqova versiyasini kiritib, qoʻshiqning takrorlanishi bilan bogʻliq qonuniy qoidalarni buzdi va koʻp bahs-munozaralarga sabab boʻldi. 1998 yilda turli argentinalik sanʼatkorlar madhiya va boshqa vatanparvarlik qoʻshiqlarini El Grito Sagrado qoʻshma albomida qayta tahrirlashdi. Boshqa qoʻshiqchilar ham ularning izidan borib, asarni oʻziga xos tarzda qayta yaratdilar.
Milliy madhiyaning asl nusxasi 1928 yilgi filmning Argentina sarlavhasi sifatida ingliz tilida The Charge of the Gauchos nomi bilan tanilgan.
Davlat madhiyasi 1985-yilda suratga olingan Oscar mukofoti laureati boʻlgan The Official Story filmining boshida keltirilgan.
Qisqa instrumental versiyalar
Rasmiy versiyaning haddan tashqari uzunligi tufayli Olimpiya oʻyinlari, professional futbol oʻyinlari va regbi boʻyicha Jahon kubogi kabi xalqaro tadbirlarda faqat instrumental kirish (1 daqiqa 6 soniya davom etadi) eshirriladi. Yana bir variant — soʻnggi uchta satrdan soʻng (uchinchi satr takrorlangan) yoki xorga, xorning oʻziga va kodaga olib keladigan musiqiy tanaffusdan soʻng instrumental kirish qismini ijro etishdir. Anʼanaviy boʻlsa-da, bu kelishuvlar Argentina qonunchiligi tomonidan tan olinmaydi.
Midzoguti Kendzi
Midzoguti Kendzi (1898.16.5, Tokio — 1956.24.8, Kioto) — yapon kinosining eng yirik vakillaridan. "Sevgi qaytgan kun" uning birinchi filmidir (1922). 20-yillar anʼanaviy hayot bilan zamonaviy dunyoqarashning toʻqnashuvi M. ijodining asosiy mav-zusiga aylandi. "Elegiya Naniva", "Yokixi", "Saykaku", "Gionlik opasingillar", "Tuman ichra oy", "San-syo" boshqaruvchisi", "Qizil fonarlar rayoni" kabi filmlari yapon kinosida realizm choʻqqisiga koʻtarildi.
1340
Tugʻilgan
'== Vafot etgan == ''См. также: Категория:Умершие в 1340''
🇷🇺
Marg‘ilon uyezdi
Margʻilon uyezdi — Turkiston general-gubernatorligiga qarashli Fargʻona viloyatidagi maʼmuriy-hududiy birlik. Maʼmuriy markazi — Yangi Margʻilon shahri.
Tarixi
1886-yilda tasdiqlangan „Turkiston oʻlkasini boshqarish haqidagi Nizom“ ga koʻra, Fargʻona viloyati 5 ta, yaʼni Qoʻqon, Andijon, Margʻilon, Namangan va Oʻsh uyezdlariga boʻlinadi. Margʻilon uyezdi 1876-yilda Qoʻqon xonligining Rossiya imperiyasiga qoʻshib olinishi va Fargʻona viloyati tashkil etilgandan soʻng tashkil topgan. Barcha uyezdlar uchun shu nomdagi shaharlar maʼmuriy markaz sifatida belgilanadi. Faqatgina Margʻilon shahri bundan mustasno boʻlib, Margʻilon uyezdi markazi uchun Yangi Margʻilon (1907- yildan Skobelev, keyinchalik esa Fargʻona) shahri barpo etilgan.
Mustamlaka sharoitida Margʻilonning yirik sarmoyador boylari shahardagi qarovsiz qolgan ijtimoiy hayotni imkon qadar tartibga solish uchun oʻz mablagʻlarini ayamaganlar. Oʻsha davrda Margʻilon uyezdi boshqarmasida xizmat qilgan Muhammad Aziz Margʻiloniyning qayd etishicha, mahalliy sarmoyadorlar oʻz hisobidan hammom, yangi masjid va maktablar barpo etib, eskilarini taʼmirlaganlar, bozorlarda yangi rastalar qurdirganlar. Shahar aholisi yil sayin oʻsib borgan. Uning soni 1910-yilda 47152 kishiga yetgan. Ammo, Margʻilon uyezdi maʼmuriyatining shahar ijtimoiy hayoti uchun sarflagan mablagʻi aholi ehtiyojlarini qondira olmas edi. Butun Margʻilon shahri aholisi uchun bu paytda 2 dorishunos, 1 vrach, 20 oʻrinli 1 kasalxona va 10 oʻrinli 1 ta ayollar hamda bolalar shifoxonasi, 1 dorixona xizmat qilgan. Margʻilon shahrining havosi hamda iqlimi sof va toza boʻlganligi tufayli bu yerda tibbiy xizmat oʻta cheklangan boʻlishiga qaramay, kasallanish darajasi nisbatan kam edi. Atrof shaharlar, xususan, Yangi Margʻilon aholisi ham betob boʻlsa, Eski Margʻilon shahriga kelib, davolanib ketganlar. Yangi Margʻilonda 1000 ta uy-joy, harbiylar uchun bino, xristianlar ibodatxonasi (cherkov), bozor, harbiy kazarma, omborxona qurilgan. „Yangi Margʻilon“ dastlab Margʻilon uyezdi boshligʻi, keyinchalik esa viloyat gubernatori tomonidan boshqariladi. Yangi Margʻilon shahri barpo etilgan dastlabki oʻn yil ichida unda 196 ta xonadon boʻlsa, 1913-yilga kelib, ularning soni 998 taga, aholi soni 1897-yilda 8.928 kishiga, 1913-yilda esa 13218 kishiga yetgan.
XX asr boshlarida shaharda sanoat korxonalari qurila boshlandi. 1914-yilga qadar shaharda 21 ta korxona barpo etildi va shahar aholisi tarkibida yollanma ishchilar sinfi paydo boʻldi. XX asr boshiga kelib, shahar hududi harbiy garnizonlar qurilishi hisobiga janub tomonga kengayib borgan.
Margʻilon uyezdida 1877-yilda 15 ta volost, 119 ta oqsoqollik, 21 qozi boʻlgan. Keyinchalik Margʻilonning oʻzida yana 4 ta oqsoqollik tashkil etildi. Uyezd markazi boʻlgan Margʻilon shahrida 46780 kishi yashagan va unda 137 ta maktab, 254 ta masjid hamda 14 ta zavod mavjud boʻlgan.
Geografiyasi
Margʻilon uyezdi Fargʻona viloyatining janubi-gʻarbida joylashgan edi.
Viloyatning shimoliy qismi Fargʻona vodiysida, janubiy qismi Oloy tizmasini egallab, Buxoro amirligining Qorategʻin bekligi bilan chegaradosh.
Maʼmuriy boʻlinishi
1894-yilda okrugda 18 ta volost boʻlgan :
Iqtisodiyoti
Uyezdning shimolida sunʼiy sugʻoriladigan yerlarda bugʻdoy, arpa, sholi, tariq, durra, dukkakli ekinlar, paxta yetishtirilgan. Mevali daraxtlardan nok, olcha, olxoʻri, oʻrik, shaftoli, uzum, ayniqsa, ipakchilikda foydalaniladigan tut daraxti keng tarqalgan. Qovun, tarvuz, bodring ekinlari katta ahamiyatga ega edi. Qirgʻizlar va qoraqalpoqlar koʻchmanchi chorvachilik bilan shugʻullangan. Sanoat asosan hunarmandchilik edi.
Margʻilon shahrida sanoat obyektlari ham vodiyning boshqa shaharlariga nisbatan kam edi. Shaharda 4 ta uncha katta boʻlmagan paxta tozalash korxonalari, ipakchilik korxonalari hamda Rossiya-Xitoy bankining filiali faoliyat koʻrsatgan.
Qal'ai Mehtar (Istaravshan)
Qal'ai Mehtar (Қалъаи Меҳтар)  — Tojikiston Respublikasining Istaravshan tumani, Javkandak jamoatiga qarashli daha. Dahadan mahalla markazigacha 2 km, tuman markazigacha 4 km.
Marg‘ilon uyezdi
Iqtisodiyoti
Fargʻona vodiysidagi Qoʻqon, Andijon va Namangan shaharlaridagi yirik savdo-sanoat korxonalari egalarining asosiy qismi Moskva firmalari vakillari, ulardan keyingi oʻrinda mahalliy yahudiylar turgan. Margʻilonda ularning koʻpchiligi asosan, mahalliy aholi vakillaridan iborat edi.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Qal'ai Mehtar (Istaravshan)
Aholisi
Aholisi — 990 kishi.
James Meade
right|260px|thumb| James Meade MID (Meade) Jeyms Eduard (1907.23.6, Suonije, Dorset grafligi, Buyuk Britaniya — 1995.22.12) — ingliz iqtisodchisi. 1937-yilda Millatlar Ligasi kotibiyatida "Jahon iqtisodiy sharhi" nashri muharriri. 1940-yilda Angliyaga qaytib kelib, J. M. Keyns guruhida Xalqaro valyuta fondini tashkil etish orqali xalqaro moliyaviy va savdo tizimini qayta qurish muammolari bilan shugʻullandi. Buyuk Britaniya Vazirlar Mahkamasi Kotibiyatining iqtisodiy boʻlimi direktori (1940—45), London iqtisodiy maktabi professor (1947—57), Kembrijunti siyosiy iqtisod professor (1957—1969).
M. xalqaro savdo nazariyasini yaratdi, ichki iqtisodiyot va tashqi savdo operatsiyalari oʻrtasidagi muvozanat shartlarini, iqtisodiy siyosatning samarali vositalarini tahlil etdi. Xalqaro savdoning raqobatbardosh ichki bozorlarga ega boʻlmagan mamlakatlar aholisining turmush darajasiga taʼsirini asoslab berdi, ichki iqtisodiy siyosat va daromadlarning taqsimlanishi, kapital jamgʻarish muammolarini tadqiq qildi. Nobel mukofoti laureati (1977, B. Olin bilan birgalikda).