Polsha-Ukraina_munosabatlari
1989—2004-yillardagi munosabatlar
1989-yil sentabr oyida Varshavada „Birdamlik“ boshchiligidagi demokratik kuchlar hokimiyatga kelganidan koʻp oʻtmay, bir guruh polshalik parlament aʼzolari Kiyevga Ukraina Xalq Harakatining taʼsis qurultoyiga kelishdi. Ular Ukraina milliy demokratik kuchlarining intilishlarini qoʻllab-quvvatladilar. Aynan oʻsha paytda Polsha-Ukraina munosabatlarining yangi modelining poydevori qoʻyildi. Polsha-Ukraina munosabatlaridagi taraqqiyot Polsha Senatining 1990-yil 27-iyuldagi Ukrainani 1990-yil 16-iyulda Davlat suvereniteti toʻgʻrisidagi deklaratsiyani eʼlon qilish toʻgʻrisidagi qarori bilan tasdiqlandi. Ushbu hujjatda, xususan, shunday deyilgan: „Vatan ozodligi va mustaqilligini oʻzining asosiy qadriyati deb biladigan polyaklar Ukraina tarixidagi oʻzlari bilan teng va yaqin xalqlar sifatida yashashni istagan qoʻshni — Ukraina bilan hamma narsada hamkorlikni rivojlantirishni yoʻlga qoʻydilar.“ 1990]-yil 3-avgustda Polsha Respublikasi Senati maxsus bayonot qabul qildi, unda Vistula harakatlariga siyosiy va maʼnaviy baho berildi. Bayonotda aytilishicha, „kommunistik hokimiyat Ukraina qoʻzgʻolonchilar armiyasi boʻlinmalarini yoʻq qilishga kirishar ekan, bir vaqtning oʻzida asosan ukrain millatiga mansub shaxslarni majburan koʻchirib yubordi. Uch oy ichida 150 mingga yaqin kishi oʻz mulkidan, uy-joyidan, ziyoratgohidan mahrum boʻlgan turli joylardan quvib chiqarildi. Koʻp yillar davomida ularga qaytishga ruxsat berilmagan, keyin esa qaytishlari qiyin boʻlgan. Polsha Respublikasi Senati totalitar tuzumlarga xos boʻlgan „Vistula“ harakatini qoralaydi va undan kelib chiqadigan haqoratlarning oʻrnini qoplashga harakat qiladi“. 1990-yil 13-oktabrda Polsha va Ukraina „Polsha-Ukraina munosabatlarini rivojlantirishning asoslari va umumiy yoʻnalishlari toʻgʻrisida“gi deklaratsiyaga kelishib oldilar. Ushbu deklaratsiyaning 3-moddasida aytilishicha, hech bir davlat bir-biriga nisbatan hududiy daʼvoga ega emas va kelajakda hech qanday daʼvo qilmaydi. Har ikki davlat oʻz hududlaridagi milliy ozchiliklarning huquqlarini hurmat qilishga va oʻz mamlakatlaridagi ozchiliklarning ahvolini yaxshilashga vaʼda berdi. 1991-yil 2-dekabrda Polsha Respublikasi Ukrainaning davlat mustaqilligini birinchi xorijiy davlat sifatida tan oldi. Ikki davlat oʻrtasida diplomatik munosabatlar 1992-yil 8-yanvarda oʻrnatilgan. 1992-yil 18-19-may kunlari Ukraina Prezidenti Leonid Kravchukning Polsha Respublikasiga birinchi rasmiy tashrifi boʻlib oʻtdi, uning davomida yaxshi qoʻshnichilik, doʻstlik munosabatlari va hamkorlik toʻgʻrisidagi davlatlararo shartnoma imzolandi, unda aytilishicha, Yevropada xavfsizlik va hamkorlik boʻyicha konferensiyaning „Yangi Yevropa uchun Parij Xartiyasi“ ga asoslangan mamlakatlar tuzilmalari „umumiy merosning ijobiy anʼanalarini saqlash va rivojlantirishga, shuningdek, notoʻgʻri qarashlar va salbiy fikrlarni bartaraf etishga qaratilgan chora-tadbirlarni koʻradi va qoʻllab-quvvatlaydi“ degan yakuniy hujjati imzolandi.thumb|Ukraina prezidenti Viktor Yushchenko va Polsha prezidenti Aleksandr Kvashnevskiy 1993-yil 24-25-may kunlari Polsha Prezidenti Lex Valensa Ukrainaga rasmiy tashrif bilan boʻldi, uning asosiy natijalaridan biri Ukraina va Polsha Respublikasi Prezidentlarining Maslahat qoʻmitasining tashkil etilishi boʻldi. Oʻsha yilning fevral oyida Ukraina Mudofaa vazirligi va Polsha Milliy Mudofaa vazirligi oʻrtasida harbiy hamkorlik toʻgʻrisidagi shartnoma imzolandi, u keyingi yillarda bir qator protokollar bilan toʻldirildi. 1994-yil mart oyida Ukraina va Polsha tashqi ishlar vazirlarining Ukraina-Polsha hamkorligi tamoyillari toʻgʻrisidagi deklaratsiyasi imzolandi, unda tashqi ishlar vazirlari davlatlararo darajada birinchi marta Ukraina-Polshaning strategik ahamiyatini eʼlon qildilar. Kelgusida munosabatlarini rivojlantirishga vaʼda berdilar. thumb| Polsha prezidenti Lex Kachinskiyning Kiyevga tashrifi. 2007-yil Polsha Ukrainaning Gʻarbiy Yevropa tashkilotlariga, birinchi navbatda, NATO va YeIga integratsiyalashuviga yordam berishga rozi boʻldi. 1996-yil boshida Polsha Respublikasining Ukrainadagi birinchi elchisi Yeji Kozakevich taʼkidlaganidek, „Polsha tashqi siyosatining eng muhim vazifalaridan biri Ukraina bilan ikki tomonlama munosabatlarimizda uning yoʻlini osonlashtiradigan turli ikki tomonlama hujjatlarni imzolash va mustahkamlashdir. Ukraina Tashqi ishlar vazirligi vakili majoziy maʼnoda gʻarb hukmron doiralariga Polsha bilan hamkorlikning asosiy yoʻnalishini belgilab berdi: „Ukraina uchun Moskva orqali yoʻl Sibirga, Varshava orqali esa Parijga olib boradi“.