cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vizantiya fuqarolar urushi (1341–1347)
Kantakuzenos regency: 1341-yil iyun-sentyabr
Donald Nikolning fikricha, agar Kantakuzenos Konstantinopolda qolsa, uning hokimiyati xavfsiz bo'lib qolishi mumkin edi. Ammo megas domestikos va regent sifatida u Andronikosning o'limidan foydalanishga intilgan imperiyaning turli dushmanlari bilan kurashish majburiyatini oldi. Dushan Makedoniyaga bostirib kirdi, Saruxan amiri Frakiya sohillariga bostirib kirdi, Bolgariya podshosi Ivan Aleksandr urush bilan tahdid qildi. Iyul oyida Kantakuzenos armiya boshchiligida poytaxtni tark etib, hukumat nazoratini Apokaukosga qoldirdi, u hali ham unga sodiq deb hisoblagan. Kantakuzenosning kampaniyasi muvaffaqiyatli bo'ldi. U Dushanni orqaga chekinishga ko'ndirib, turk bosqinchilarini qaytardi, Ivan Aleksandr esa Oydin amirligidan kelgan flot tahdidi ostida Vizantiya bilan tinchlik shartnomasini yangiladi. Ushbu muvaffaqiyatga erishish uchun Kantakuzenos Axey knyazligining Lotin baronlarining Moreadagi elchixonasini oldi. Ular oʻz mulki va huquqlari kafolati evaziga mamlakatni taslim qilishga tayyor ekanliklarini bildirdilar. Kantakuzenosning o'zi o'z xotiralarida taʼkidlaganidek, bu noyob imkoniyat edi, chunki muvaffaqiyat qozongan taqdirda, Kataloniya nazoratidagi Afina gersogligi Yunoniston ustidan Vizantiya nazoratini mustahkamlashga majbur edi.
Bardaga raketa hujumlari
Birinchi hujum 27 oktabrda bo'lib o'tdi, 5 nafar fuqaro halok bo'ldi va yana 13 kishi yaralandi. Ertasi kuni, 28 oktabr kuni, Bardaga bir nechta raketalar zarba berdi. Hujum natijasida 21 nafar tinch aholi, shu jumladan, Qizil yarim oyning ko'ngillisi halok bo'ldi, 60 nafari yaralandi. Bu tinch aholiga qarshi eng qonli hujum va urush paytida tinch aholi orasida eng yomon o'lim soni edi. 7-noyabr kuni Armaniston kuchlari Ayrica qishlog'iga raketa otib, 16 yoshli bolani o'ldirdi.
Vizantiya fuqarolar urushi (1341–1347)
Kantakuzenos regency: 1341-yil iyun-sentyabr
Shu payt Kantakuzenos Konstantinopoldan dahshatli xabar oldi. Avgust oyi oxirida Apokaukos to'ntarishga urinib, Jon Vni o'g'irlamoqchi bo'ldi. Muvaffaqiyatsiz bo'lib, u Epibataydagi mustahkam uyiga qochib ketdi va u erda qo'shinlar tomonidan qamal qilindi. Kantakuzenos sentyabr oyining boshida Konstantinopolga qaytib keldi va u erda bir necha hafta imperator bilan maslahatlashdi. Morega yurishga tayyorgarlik ko'rish uchun Frakiyaga qaytib ketayotib, u Epibatayga bordi va u erda Apokaukosni kechirdi va uni sobiq idoralariga qaytardi.
Bardaga raketa hujumlari
Ozarbayjon Armanistonni xurujlarda aybladi va klasterli o'q-dorilar tinch aholiga qarshi ishlatilganligini bildirdi. "Human Rights Watch"" va "Amnesty International" tashkilotlari Armaniston tomonidan klasterli o'q-dorilar ishlatilishini tekshirdilar. Ularning ta'kidlashicha: "tinch aholi punktlariga o'q-dorilarni o'qqa tutish shafqatsiz va ehtiyotsiz bo'lib, behisob o'lim, jarohat va azob-uqubatlarni keltirib chiqaradi". Armaniston har qanday javobgarlikni rad etdi. Shunga qaramay, tan olinmagan bo'lginchi Artsax Respublikasi hujumlar uchun javobgarlikni tan oldi, ammo u harbiy ob'ektlarni nishonga olganligini bildirdi.
Vizantiya fuqarolar urushi (1341–1347)
Urushning boshlanishi: 1341-yil kuzi
Kantakuzenosning ikkinchi ketishi katta xato ekanligini isbotladi. Poytaxtga qaytib, uning yo'qligida uning dushmanlari ko'chib o'tdi. Apokaukos o'zining atrofida yuqori martabali aristokratlar guruhini, jumladan, megas droungarios Jon Gabalas yoki Jorj Choumnos kabi erkaklarni to'pladi, u nikoh ittifoqlari orqali o'zini bog'ladi. Patriarx, Apokaukos guruhi va imperatorning hokimiyati tomonidan qo'llab-quvvatlanib, Kantakuzenosni o'z lavozimidan bo'shatdi va uni xalq dushmani deb eʼlon qildi. Kalekasning o'zi regent, Apokaukos esa Konstantinopol Eparxi deb eʼlon qilindi. Kantakuzenosning qarindoshlari va tarafdorlari qamoqqa tashlangan yoki shaharni tark etishga majbur qilingan, mulklari musodara qilingan. Kantakuzenosning xotini va bolalari Demotikadagi. (Didimoteicho) shtab-kvartirasida xavfsiz bo'lsa-da, regentlik uning onasi Teodorani uy qamog'iga oldi. Uning qamoqxonada boshidan kechirgan mahrumliklari uning o'limiga sabab bo'lishi kerak edi. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/98/Alexios_Apokaukos.jpg/180px-Alexios_Apokaukos.jpg|alt=Elderly bearded man sitting on a wooden throne, pointing to a lectern with a book open on it. He is dressed in a long blue white-embroidered and gold-edged kaftan, and wears a domed golden-red hat.|left|thumb| Kantakuzenosga qarshi regentlik yetakchilaridan biri, megas doux Aleksios Apokaukosning donorlik portreti.
Bardaga raketa hujumlari
Fon
2020-yil 27-sentabrda bahsli Tog'li Qorabog' 'mintaqasida to'qnashuvlar boshlandi. Mintaqa asosan amalda Armaniston qurolli kuchlari tomonidan ishg'ol qilingan, ammo Ozarbayjonning de-yure qismidir. Bardada 40 ming kishi istiqomat qiladi. U sobiq Tog'li Qorabog 'aloqa liniyasidan 20 kilometr shimoli-sharqda joylashgan.
Rossiya, Armaniston va Ozarbayjon tashqi ishlar vazirlari o'rtasidagi mojaro bo'yicha uch tomonlama muzokaralar 2020-yil 9 oktabrda Moskvada boshlandi. Muzokaralarda Sergey Lavrov, Zohrab Mnatsakanyan va Jeyhun Bayramov ishtirok etdi. Lavrov mahalliy vaqt bilan soat 03:00da yakunlangan o'n soatlik muzokaralardan so'ng qo'shma bayonot chiqarib, gumanitar sulh tushdan keyin kuchga kirishini tasdiqladi. Sulh boshlanishidan bir necha daqiqa o'tgach, ikki tomon bir-birini otashkesimni buzganlikda ayblashdi.
4 oktabrdan beri Ozarbayjonning ikkinchi yirik shahri Ganja Armaniston raketalari tomonidan to'rt marotaba urildi. Hujumlar natijasida 25 tinch fuqaro halok bo'ldi va yana 125 kishi jarohat oldi. 8 oktabr kuni Ozarbayjon Mudofaa vazirligi Barda tumani OTR-21 Tochka raketa otuvchisi tomonidan o'qqa tutilgani haqida xabar berdi.
26-oktabr kuni Qo'shma Shtatlar har ikki tomon ham 26-oktabr kuni ertalabdan boshlab insonparvarlik sulhini to'xtatishga rozi bo'lganligini e'lon qildi, ammo u kuchga kirgandan bir necha daqiqadan so'ng buzildi, ikkala tomon ham bir-birini uni buzishda aybladilar.
Hujumlar
250px|thumb|right|Armanistonning BM-30 Smerch raketa uchuvchisi 2017-yilda.
Birinchi hujum 27 oktabr kuni Qarayusifli qishlog'ida sodir bo'ldi. Hujumlar natijasida 5 nafar tinch aholi halok bo'ldi va 15 kishi jarohat oldi. Hujumlar BM-30 Smerch ko'p martalik raketa uchuvchisining klasterli raketalarini o'z ichiga olgan. "Human Rights Watch" ushbu hududdagi 12 ta uyga katta zarar yetganini kuzatdi.
Uchinchi hujum 7-noyabr kuni Ayrica qishlog'ida sodir bo'ldi. "Human Rights Watch" hisobotiga ko'ra, Armaniston kuchlari qishloq yaqinidagi qishloq xo'jaligi dalasiga zarba bergan va boshqa bolalar bilan o'ynab yurgan 16 yoshli bolani o'ldirgan raketani otgan. Ozarbayjon rasmiylari o'q-dorilarni 9M528 Smerch raketasi deb aniqladilar, u portlash va parchalanish effekti ishlab chiqaradigan jangovar kallakka ega. "HRW" tadqiqotchilari ushbu hududda hech qanday harbiy maqsadlarni kuzatmaganligini xabar qildi.
Ozarbayjonning javobi
Hujumlardan ko'p o'tmay Ozarbayjon Mudofaa vazirligi uchuvchisiz dron tasvirlarini tarqatdi. Ozarbayjon hujumlar uchun qasos oldi, ayniqsa, ilgari namoyish etilgan uskunalar o'rniga Armaniston inson kuchini nishonga oldi.
Hujumlarga aloqador BM-30 Smerch uchuvchisining o'q otish holati Ozarbayjon armiyasi tomonidan aniqlandi va 29 oktabrda u yo'q qilindi. 30-oktabr kuni Ozarbayjon Mudofaa vazirligi Barda va Tartarni nishonga olgan yana ikkita "Smerch" uchirgichi yo'q qilinganligini e'lon qildi.
Reaksiyalar
Hujumlar Ozarbayjonda keskin qoralandi. Mamlakat Prezidenti ma'muriyati birinchi hujumni "Ozarbayjon xalqiga qarshi yangi genotsid akti" deb atagan bo'lsa, Ozarbayjon Ombudsmani Sabina Alieva ikkinchi hujumni "tinch aholiga qarshi terroristik harakat" deb baholadi. Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev hujumlar uchun munosib javob berishni va'da qildi. Shuningdek, Ozarbayjon vitse-prezidenti Mehribon Aliyeva hujumlar vahshiyona bo'lganini aytib, hamdardlik bildirdi. Ozarbayjon Tashqi ishlar vazirligi bu hujumlarni "insoniyatga qarshi jinoyatlar" deb atadi.
Xalqaro miqyosda hujumlar Turkiya va Pokiston, Eron, Fransiya va Qozog'istonning Ozarbayjondagi elchixonalari, eronlik siyosatchi Hasan Ameli va Turkiy Kengash tomonidan qoralandi.
"Amnesty International" tashkilotning Sharqiy Evropa va Markaziy Osiyo bo'yicha mintaqaviy direktori Marie Struthers "tinch aholi punktlariga o'q-dorilarni o'qqa tutish shafqatsiz va ehtiyotsiz bo'lib, behisob o'lim, jarohat va azob-uqubatlarni keltirib chiqaradi", deb ta'kidladi. Xuddi shu tarzda, "Human Rights Watch" hujum haqida hisobot chiqarib, klasterli o'q-dorilar ishlatilishini tasdiqladi va Armanistonni taqiqlangan qurollardan foydalanishni to'xtatishga chaqirdi.
Benzotef
Benzotef (Benzotephum) — antiblastom preparatlar tarkibiga kiradi. Sterillangan kukun, 20 ml flakonda 0.024 g dan ishlab chiqariladi. Izotonik eritmaning 20 ml da 24 mg eritib, venaga haftada 3 marta yuboriladi.
Omar Midani
Omar Midaniy (26-yanvar 1994-yilda Suriyada tugʻilgan) — suriyalik futbolchi. Hozirda u Quvaytning oliy divizioni – Quvayt Premer-ligasida ishtirok etuvchi “Al-Nasr” klubida markaziy himoyachi sifatida o'ynaydi.
Lokman, Adıyaman
Lokman — Adıyaman viloyatining Merkez tumanidagi qishloqlardan biri. Hozirgi kunda eng koʻp turklar istiqomat qiladi.
Chenois (Fransiya)
Chenois Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Moselle departamenti Château-Salins tumani tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,7 km2. Dengiz sathidan 226 – 311 m balandlikda joylashgan.
Makao bayrogʻi
Xitoy Xalq Respublikasi Makao maxsus maʼmuriy hududi bayrogʻi (xitoycha: yāngāngāngāngāngāngāngāngīng; portugalcha: Bandeira regional da Região Administrativa da Região Administrativa da Macaudora) tepasida yashil rangda Poppécial de Macaudor-da joylashgan. Nobre de Karvalyo ko'prigi - bu suv lotus guli va beshta oltin besh qirrali yulduzdan iborat bayroq.
Islomdagi opa-singillar
"Islomdagi opa-singillar" (SIS) — Malayziya fuqarolik jamiyati tashkiloti boʻlib, islom va umuminsoniy huquqlar doirasida ayollar huquqlarini himoya qilish bilan shugʻullanadi. Musulmon ayollarning huquqlarini taʼminlashga qaratilgan saʼy-harakatlari Qur’on tomonidan buyurilgan tenglik, adolat va erkinlik tamoyillariga asoslanadi. Islomdagi opa-singillar ishi Islom nomidan ayollarni kamsituvchi qonunlar va siyosatlarga qarshi kurashga qaratilgan. Shunday qilib, u Malayziyaning islomiy oilasi va shariat qonunlarida koʻpxotinlilik, bolalar nikohi, axloqiy nazorat, islom huquq nazariyasi va huquqshunosligi, hijob va hayo, ayollarga nisbatan zoʻravonlik va hudud kabi masalalarni hal qiladi. U oʻzining islomiy feministik tadqiqotlari va targʻiboti bilan mashhur.
Tarixi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4d/Zainah_Anwar_7_September_2016.jpg/220px-Zainah_Anwar_7_September_2016.jpg|right|thumb| Zayna Anvar „Agar Xudo xuddi Islom kabi adolatli boʻlsa, nega Islom nomidan chiqarilgan qonunlar va siyosatlar adolatsizlikni yuzaga keltiradi?“. Islomdagi opa-singillar (SIS) asoschilari Islom nomidan muslima ayollarga nisbatan kamsitish muammosiga yechim izlay boshlaganlarida ana shu savolga duch keldi.
Islomdagi opa-singillar 1988-yilda tashkil etilgan va 1993-yilda SIS Forum Malaysia nomi bilan nodavlat tashkilot sifatida roʻyxatga olingan. Islomdagi opa-singillar nomi mualliflik nomi sifatida saqlanib qolgan.
„Islomdagi opa-singillar“ tashkilotiga yetti nafar ayol asos solgan: Zayna Anvar, Amina Vadud, Askiya Adam, Norani Usmon, Rashida Abdulla, Rose Ismoil va Sharifa Zuriya Aljeffri. Boshqa aʼzolar orasida Toni Qosim kabi faollar ham bor.
Faoliyatlar
Bugungi kunda Islomdagi opa-singillar ish sohalari kengayib, demokratiya, inson huquqlari va konstitutsiyaviylik, shuningdek, inson huquqlari tamoyillariga va Malayziya hukumati tomonidan imzolangan xalqaro shartnoma va konvensiyalarga rioya qilishga chaqiruvchi kengroq masalalarni qamrab oldi. Shundan soʻng Islomdagi opa-singillar Islomdan chiqishga urinayotgan musulmonlarni jinoiy javobgarlikka tortish va Islomdagi turli fikrlarni oʻchirishga urinishlar oldida muhim ahamiyatga ega boʻlgan davlat pozitsiyalarini egallay boshladi.
„Telenisa“ — bu ayollarga (va erkaklarga) shariat Islomiy Oila huquqi boʻyicha yordam berish uchun telefon va WhatsApp orqali bepul yuridik maslahat xizmati mavjud.
Bu faoliyatlar zamirida jamiyatni yaxshilash uchun harakat qilayotgan manfaatdor guruh sifatida Islomdagi opa-singillar mamlakatdagi yirik inson huquqlari va demokratik harakatlardan ajralib turolmaydi, degan qatʼiy ishonch yotadi. Gender adolati uchun harakat, albatta, inson huquqlarini himoya qilish harakatining bir qismi boʻlishi kerak va aksincha. Fuqarolik jamiyatining rivojlanishiga imkon beruvchi demokratik makonni himoya qilish va kengaytirish „va Malayziya Konstitutsiyasining asosiy erkinliklarini qoʻllab-quvvatlash“ barcha fuqarolarning burchidir, chunki aynan mana shu erkinliklar Islomdagi opa-singillar kabi guruhlarning mavjud boʻlishiga imkon bergan.
Mufassira (tafsir boʻyicha mutaxassis) Amina Vadudning tajribasi orqali guruh Qurʼon germenevtikasi modelini yaratishda faol ishtirok etdi, bu esa Vahiyning ijtimoiy-tarixiy kontekstini va alohida Qurʼon kontekstini bir butun sifatida oʻrganib chiqdi. Guruh Matn tilini va uning sintaktik va grammatik tuzilishini oʻrganib chiqdi va uning dunyoqarashini tushunish uchun Matnni bir butun sifatida koʻrib chiqdi. Ushbu qoʻshma metodologiya bir tomondan ilohiyot va talqin, ikkinchi tomondan, zamonaviy ijtimoiy-huquqiy kontekstda musulmon ayollarning kundalik voqeliklari oʻrtasida hayajonli interfeys paydo boʻlishiga imkon berdi. Ayollar oʻzlarining bilimlari bilan kuchga kirgan holda, Islom ayollarni kamsitadi, degan hukmron eʼtiqodni yoʻq qilish uchun oʻz xulosalarini jamoatchilik bilan baham koʻrishga majbur boʻldilar.
Ularning vazifasi gender tengligi, adolat, erkinlik va islomning qadr-qimmati tamoyillarini ilgari surish va ayollarga oʻzgarishlar tarafdori boʻlish huquqini berishdir. Ular ayollar tajribasi va voqeliklarini inobatga olgan Islomda ayollar huquqlarining asosini yaratishga intilishadi; ayollarni erkaklarnikidan pastroq deb hisoblaydigan tafakkurni oʻzgartirish orqali ayollar duch kelishi mumkin boʻlgan adolatsizlik va kamsitishlarga barham bermoqchi; va ular jamoat bilimini oshirishni, qonunlar va siyosatlarni Islomda adolat va tenglik doirasida isloh qilishni xohlaydilar.
Qazaxlar (Barda)
Qazaxlar (shuningdek, Kazakhlar) — Ozarbayjonning Barda tumanidagi qishloq va munitsipalitet (Xəsili).
Islomdagi opa-singillar
Faoliyatlar
„Islomdagi opa-singillar“ yetakchilari quyidagilarni taʼkidlaydilar: „Biz Islomning inqilobiy ruhini qoʻllab-quvvatlaymiz, bu din 1400 yil avval nozil boʻlganida ayollarning mavqeini koʻtargan. Ishonamizki, Islom ayollarga nisbatan zulm va ularning tenglik va inson qadr-qimmati kabi asosiy huquqlarini inkor etishni maʼqullamaydi. Biz din ayollarni erkaklarnikidan past va boʻysunuvchi deb hisoblaydigan madaniy urf-odatlar va qadriyatlarni oqlash uchun foydalanilganidan chuqur qaygʻudamiz va buning imkoni boʻldi, chunki erkaklar Qur’on matni talqini ustidan mutlaq nazoratga ega edilar.“
Tanqid
Islomdagi opa-singillar oʻz qarashlari tufayli konservativ musulmon davlati va nodavlat aktyorlarining tanqidiga uchradi. Masalan, monogamiyani Qur’on ideali sifatida targʻib qilishda uning pozitsiyasi Islom taraqqiyoti departamenti (JAKIM) tomonidan eʼtirozga uchradi. Guruh, shuningdek, Pan-Malayziya Islomiy partiyasining (PAS) 1993-yildagi Kelantan Syariah Jinoiy qonun loyihasini (H) Malayziyalik ayollarni kamsitgani va dindan qaytganlik uchun oʻlim jazosini belgilagani uchun tanqid qilgani uchun gʻazablantirdi. Pan-Malayziya Islomiy partiyasi 2009-yilda Islomdagi opa-singillarni tekshirishga va uning aʼzolarini „reabilitatsiya qilishga“ chaqirdi.
2014-yilda Selangor islom diniy kengashi (MAIS) fatvo chiqardi va unda „Islomdagi opa-singillar“, shuningdek, diniy liberalizm va plyuralizmni targʻib qiluvchi boshqa tashkilotlar islom taʼlimotidan chetga chiqishadi, deb eʼlon qildi. Farmonga koʻra, liberal va plyuralistik diniy tafakkurni targʻib qiluvchi nashrlar noqonuniy deb eʼlon qilinadi va musodara qilinadi, ijtimoiy tarmoqlar ham nazorat qilinadi va cheklanadi. Malayziyada fatvolar qonuniy kuchga ega boʻlgani uchun Islomdagi opa-singillar konstitutsiyaviy asoslarga koʻra unga eʼtiroz bildirmoqda.
"Tarashanets" zirhli poezd ekipajiga yodgorlik
„Tarashanets“ zirhli poezd ekipajiga yodgorlik — 1919-yil avgust oyida Denikindan deyarli 6 kun davomida Darnitsa temir yoʻl kesishmasini himoya qilgan „Tarashchanets“ Qizil Armiya zirhli poezdi qahramonlari sharafiga oʻrnatilgan yodgorlik, 30-avgustga oʻtar kechasi taslim boʻlish taklifini rad etgan ekipaj aʼzolari zirhli poyezdni portlatib yubordilar va u bilan birga halok boʻldilar (komandir — L. Lomakin, komissar — V. Forte, mashinistlar — S. Suxotskiy, V. Ivanov, I. Akutsov), 1974-yil 21-sentabrda Kievda ochilgan.
Mualliflar: haykaltarosh V.I.Znoba., meʼmor E.A.Pylnik. Kievda Yaltinskaya koʻchasidagi parkda joylashgan.
Yodgorlikning umumiy balandligi 3,3 metr. Granit poydevorida — 7 ta bronza figuralari, qaror qabul qilingan paytda „Tarashantsev“ jamoasining yettitasini anglatadi: oʻlish, lekin taslim boʻlmaslik. Poydevor balandligi 0,4 metr boʻlgan qora parlatilgan labradoritdan qilingan. Yodgorlik poydevorining old tomonida (vertikal) granit plitasida „Tarashantsev“ reydi haqidagi soʻzlar, yerga chap tomonda "bu yerda sovetlarning kuchi uchun hayot bergan „Tarashants“ qahramonlari dafn etilgan. Sizga abadiy xotira va shon-sharaf!".
Haykaltaroshlik guruhi „Tarashanets“ zirhli poyezdining ekipaji 105 yodgorliklari va Sovet davridagi yodgorliklar roʻyxatiga kiritilgan, ular hali ham Kiyev koʻchalarida joylashgan va „demontaj qilinishi kerak“.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Chérisey
Aholisi
277 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 55,4 nafar kishi.
344 (son)
344 (uch yuz qirq toʻrt) — 343 va 345 sonlari orasidagi natural son.
Rachael Muema
thumb| Rachael Muema 2021-yil, 27-iyun, yakshanba kuni Keniya ayollar Premer ligasi finalida Tika Kuinz darvozasiga Gaspo Women FC darvozasiga urgan golini nishonlamoqda Rachael Muema (1999-yil, 6-oktabrda tugʻilgan) — Keniyalik professional futbolchisi, Keniya ayollar Premer ligasi klubi Thika Queens va Keniya ayollar milliy futbol jamoasida yarim himoyachi yoki qanot oʻyinchisi sifatida oʻynaydi. U bir marta Keniya Ayollar Premer ligasida gʻolib chiqqan va 2020-yilgi Turkiya ayollar kubogida ishtirok etgan Keniya ayollar milliy futbol jamoasi tarkibiga kirgan.
Gianni Zuiverloon
Gianni Michel Eugene Zuiverloon (1986-yil 30-dekabrda tugʻilgan) — gollandiyalik futbolchi, oxirgi marta Erediviziyada Gollandiyaning „ADO Den Haag“ klubida markaziy himoyachi sifatida oʻynagan.
Rachael Muema
Yoshligi
7 yoshida Rachael Kitui okrugidagi qishloq bolalari bilan futbol oʻynay boshladi. Keyinchalik u milliy toʻp oʻyinlarida Mutanda boshlangʻich maktabi vakili sifatida tanlandi. U Nginda Qizlar oʻrta maktabiga qoʻshilgach, futbol oʻynashni davom ettirdi, u yerda u keyinchalik sardor etib tayinlandi va maktabni koʻplab maktablararo oʻyinlarda, jumladan milliy va Sharqiy Afrika oʻrta maktab musobaqalarida boshqargan. Muemaning namunasi Dorin Nabwire boʻlib, u sobiq keniyalik futbolchining futbol sayohati va uning Yevropada professional futbol oʻynagan birinchi keniyalik ayol boʻlish rekordidan ilhomlangan, chunki uning orzusi Yevropada oʻynashdir.
Gianni Zuiverloon
Klubdagi faoliyati
„Feyenoord“ klubidagi jamoadoshi (Dustley Mulder) jarohati tufayli, murabbiy Ruud Gullit Zuiverloonni asosiy jamoaga tanladi va u yerda 2004—05-yilgi mavsumda professional futbolda debyut qildi. Uning birinchi oʻyini 2004-yil 22-avgustda „Willem II“ ga qarshi boʻlgan. Oʻsha mavsumda u jami oʻnta oʻyin oʻtkazib, birorta ham gol urmagan. Koʻproq asosiy jamoa tajribasiga ega boʻlish uchun u 2005—06-yilgi mavsumda „RKC Waalwijk“ klubiga ijaraga berildi va u yerda jami 28 oʻyin oʻtkazdi.
Rachael Muema
Jamoalardagi faoliyati
Rechael oʻzining hozirgi klubi Thika Queensda 2016-yilda oʻrta maktabga kelganidan beri oʻynagan. U gol urish va golli uzatma berish orqali jamoaning ajralmas qismiga aylandi. U 14 ta oʻyinda 7 ta gol urib, 10 ta golli uzatmani amalga oshirib, klubga 2020-21-yilgi Keniya ayollar Premer ligasida gʻolib chiqishga yordam berdi.
Gianni Zuiverloon
Klubdagi faoliyati
2006-yil iyun oyida u oʻzining yangi klubi „Heerenven“ bilan uch yillik shartnoma imzoladi. Bir yil oldin u „RKC Waalwijk“ klubiga ijaraga berildi va oʻsha mavsumda „Heerenveen“ klubiga qarshi oʻyinda oʻzining yagona golini kiritdi.
Rachael Muema
Yoshlar tarkibida
Thika Queensga qoʻshilganidan bir yil oʻtmay, Rechael Keniyaning 20 yoshgacha boʻlgan ayollar milliy terma jamoasini 2017-yil avgust oyida 2018-yilgi Afrika U-20 ayollar oʻrtasidagi Jahon chempionati saralash turniriga tayyorgarlik koʻrish uchun Iordaniya ayollar milliy terma jamoasiga qarshi oʻrtoqlik oʻyiniga chaqirdi. Shuningdek, u saralashning birinchi bosqichida Efiopiya U-20 ayollar terma jamoasini musobaqadan chiqarib yuborgan tarkibga kiritildi. U saralashning ikkinchi bosqichida Gananing 20 yoshgacha boʻlgan ayollar milliy terma jamoasiga qarshi debyut qildi va Keniyaning yagona golini oʻz maydonida 5-1 hisobida magʻlub etdi.
Kattalar tarkibida
Rechael 2020-yilda oʻzining birinchi oliy oʻquv yurtiga chaqiruvini oldi; u 2020-yilgi Turkiya ayollar kubogida ishtirok etgan jamoaning bir qismi edi. Covid-19 tanaffusidan soʻng, u 2021-yil aprel oyida Zambiyaga qarshi oʻrtoqlik oʻyiniga yana chaqirildi, keyinchalik virusga qarshi ehtiyot chorasi sifatida toʻxtatildi.
Gianni Zuiverloon
West Bromwich Albion
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/da/Gianni_Zuiverloon.jpg/170px-Gianni_Zuiverloon.jpg|left|thumb| Zuiverloon 2010-yil fevral oyida
Xalqaro maydonda
2007-yilda Zuiverloon „Jong Oranje“ bosh murabbiyi Foppe de Haan tomonidan 2007-yilda Niderlandiyada boʻlib oʻtgan 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi Yevropa futbol chempionatida ishtirok etish uchun oʻz jamoasiga chaqirildi. Zuiverloon yarim final yoʻllanmasini qoʻlga kiritish va 2008-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanma olish uchun Isroil (1:0 gʻalaba) va Portugaliya (2:1 gʻalaba) bilan guruhdagi birinchi tur oʻyinlarida qatnashdi. Yarim finalda Angliyaga qarshi kechgan uchrashuvda Zuiverloon katta kuch sarfladi va qoʻshimcha boʻlimlardan soʻng 1:1 hisobida sifatli oʻyin oʻtkazdi. Keyingi penaltilar seriyasida, 32 zarbasi amalga oshirilgan, Zuiverloon oʻzining zarbasi bilan Skott Karsonni ortda qoldirdi va gollandiyaliklarni ketma-ket ikkinchi finalga olib chiqdi. Gollandiyaliklar finalda Serbiyani 4:1 hisobida magʻlub etib, 2006-yilgi chempionlikni saqlab qolishdi. Turnirdan soʻng u „UEFA Team of the tournament“ga kiritildi. Zuiverloon 2008-yilgi Olimpiya oʻyinlarida u Niderlandiyaga chorak finalga chiqishga yordam berdi, u yerda Argentinani 2:1 hisobida magʻlub boʻldi.
Oʻyin statistikasi
2019-yil 20-oktyabr holatiga koʻra .
Nomsiztepa-3 (Jizzax viloyati, Zomin tumani)
Nomsiztepa-3 — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: IV—VI asrlar. Jizzax viloyatining Zomin tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Jaloyir” MFY, Qoʻrgʻontepa shimoli. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Jizzax viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
O‘zbekiston Respublikasi Suv xo‘jaligi vazirligi
Oʻzbekiston Respublikasi Suv xoʻjaligi vazirligi — Oʻzbekistonda suv xoʻjaligi sohasidagi davlat siyosatini amalga oshiruvchi tashkilot. 2018-yil 12-fevralda Oʻzbekiston Respublikasi Qishloq xoʻjaligi va suv vazirligi ikkita vazirlikka: Qishloq xoʻjaligi vazirligi va Suv xoʻjaligi vazirligiga ajratilgan.
Rahbariyat
Vazir — Xamrayev Shavkat Raximovich;
Vazirning birinchi oʻrinbosari — Nazarov Azimjon Soatmurod oʻgʻli; U bunga qadar innovatsion rivojlanish vazirining oʻrinbosari vazifasida faoliyat yuritgan.
Vazir oʻrinbosari — Mirzayev Akmal Arziyevich;
Vazir oʻrinbosari — Qarshiyev Rustam Djurayevich;
Vazirning davlat-xususiy sheriklik va raqamli texnologiyalarni rivojlantirish boʻyicha maslahatchisi — Djon Aleksandr Rayt;
Qoraqalpogʻiston Suv xoʻjaligi vaziri — Daoʻlet Usakov. U bunga qadar Nukus tumani irrigatsiya boʻlimi boshligʻi lavozimida faoliyat koʻrsatib kelgan.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/29/Child_Abuse.jpg/220px-Child_Abuse.jpg|thumb| [[Sarasota|Florida shtatining Sarasota shahridagi bolalarga nisbatan zoʻravonlik haqida ogohlantirish banneri]] Bolalarga nisbatan zoʻravonlik yoki shafqatsizlik bu bola yoki bolalar guruhiga ota-ona yoki tarbiyachi tomonidan jismoniy, jinsiy va/yoki ruhiy zoʻravonlik qilinishi yoki, umuman, beparvolikdir. Bolalarga nisbatan zoʻravonlik ota-ona yoki tarbiyachining bolaga haqiqiy yoki potensial zarar yetkazishiga olib keladigan har qanday xatti-harakat yoki harakatsizlikni oʻz ichiga olishi mumkin va bu holat odatda bolaning uyida yoki bola vaqt oʻtkazadigan tashkilotlar, maktablar yoki jamoalar joylarida sodir boʻladi.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik va bolalarga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlish atamalari koʻpincha bir-birining oʻrnida ishlatiladi. Shunga qaramay, baʼzi tadqiqotchilar bolalarga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlish atamasini beparvolik, ekspluatatsiya va odam savdosini oʻz ichiga oluvchi soyabon atama sifatida koʻrishadi.
Tarix
XIX asrning oxirlarida ish beruvchilar va oʻqituvchilar tomonidan bolalarga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlinishi odatiy va keng tarqalgan hol boʻlib, koʻplab mamlakatlarda jismoniy jazo qoʻllash tartibi tabiiydek qabul qilinardi. Ammo XIX asrning birinchi yarmida filitsid holatlarini (ota-onalar tomonidan bolalarning oʻldirilishi) oʻrganuvchi patologanatomlar otalik gʻazabi, takroriy jismoniy zoʻravonlik , ochlik va jinsiy zoʻravonlik natijasida sodir boʻlgan oʻlim holatlari haqida xabar berishdi. 1860-yilgi izlanishlarida buyuk fransuz sud tibbiyoti eksperti Auguste Ambroise Tardieu 32 ta shunday holatni qayd etdi, ulardan 18 tasi oʻlimga olib kelgan boʻlib, bolalar ochlik va/yoki takroriy jismoniy zoʻravonlik oqibatida halok boʻlgan; ular orasida 8 yoshida bobosi va buvisi tomonidan qaytarib berilgan va 9 yil davomida ota-onasi tomonidan qiynoqqa solingan, har kuni qamchilangan, bosh barmoqlariga osib qoʻyilgan, mixlangan taxta bilan kaltaklangan va issiq choʻgʻ bilan kuydirilgan Adeline Defert ismli qiz boʻlgan. Maʼlumotlarga koʻra, uning yaralari nitrat kislota bilan yuvilib, tayoq bilan defloratsiya qilingan. Tardieu bolalar himoyaga olingan uyga tashrif buyuradi va ularning bu yerga kelgandan keyingi holatlarini kuzatadi; himoyaga olinganda bolalarning yuzlaridagi qayg‘u va qo‘rquv yo‘qolgan edi. U shunday deydi: „Biz har kuni deyarli soatlab vahshiyliklarga, tasavvur qilib bo‘lmaydigan qiynoqlarga va og‘ir koʻrguliklarga duchor bo‘lgan bu bechora himoyasiz bolalarning hali goʻdakligini hisobga olsak, ularning hayoti bir umrlik shahidlikdir — va biz ularning azoblovchilari aynan ularga hayot bergan onalari ekanliiga duch kelganimizda biz axloqchining qalbi yoki adolat vijdonini bezovta qiladigan eng dahshatli muammolardan biriga duch kelamiz“. Uning kuzatuvlarini Boileau de Castélnau (u misopédie — bolalarga nafrat atamasini hayotga tatbiq qilgan) tomonidan yangraydi va Aubry va bir nechta tezislar bilan tasdiqlanadi.
Bu erta fransuz kuzatuvlari tillar toʻsigʻidan oʻta olmadi va boshqa xalqlar hanuz chaqaloqlar va yosh bolalar bilan bogʻliq koʻplab travmatik holatlarning sabablarini bilmas edilar; insoniyat Tardieuning „dahshatli muammosi“ bilan muntazam ravishda kurasha boshlagunga qadar oradan deyarli yuz yillar oʻtib ketdi. XX asrda patologiya va pediatrik rentgenologiyada, ayniqsa, surunkali subdural gematoma va oyoq-qoʻllarning sinishi bilan bogʻliq koʻplab dalillar toʻplana boshladi: subdural gematoma qiziq bimodal taqsimotga ega boʻlib, chaqaloqlarda idiopatik va kattalarda travmatik xusuiyatga ega, yaʼni uzun suyaklarning nomaʼlum ossifikatsion periostitlari chandiq ekstraktsiyalari toʻgʻridan-toʻgʻri olib tashlanganidan keyin sodir boʻlganiga oʻxshardi. 1946-yilda amerikalik pediatriya radiologiyasi asoschisi Jon Kaffi uzun suyak sinishi va surunkali subdural gematomaning assotsiatsiyasiga eʼtibor qaratdi va 1955-yilda tajovuzkor, balogʻatga etmagan va hissiy jihatdan kasal ota-onalarning qaramogʻidan chiqarilgan chaqaloqlarda yangi jarohatlar paydo boʻlmaganligini qayd etdi.
Natijada 1960-yillarda mavzu boʻyicha professional tadqiqotlar yana boshlab yuborildi. 1962-yil iyul oyida asosan pediatrik psixiatriya bilan shugʻullanuvchi C. Genri Kempe tomonidan yozilgan va Amerika Tibbiyot Assotsiatsiyasi jurnalida chop etilgan „Kaltaklangan bola sindromi“ maqolasining nashri bolalarga nisbatan yomon munosabatda boʻlish umumiy tushunchaga kirgan paytni anglatadi. Maqola nashr etilishidan oldin bolalarning shikastlanishi, hatto suyaklarning takroriy sinishi ham qasddan sodir etilgan jarohatlar natijasi sifatida tan olinmagan. Buning oʻrniga oʻsha paytlarda shifokorlar koʻpincha boladan tashxis qoʻyilmagan suyak kasalliklarini qidirdilar yoki ota-onalarning tasodifiy baxtsiz hodisalar, masalan, qoʻshni bezori bolalar tomonidan chaqaloqning yiqitib qoʻyilishi kabi versiyalarni haqiqat deb qabul qildilar.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik holatlarini oʻrganish akademik intizom sifatida 1970-yillarning boshlarida Qoʻshma Shtatlarda paydo boʻlgan. Elisabeth Young-Bruehl ning taʼkidlashicha, bolalar huquqlari himoyachilari soni va bolalarni himoya qilishga qiziqish koʻrsatkichlari ortib borayotganligiga qaramay, bolalarni „zoʻrlanganlar“ va „zoʻrlanmaganlar“ guruhlariga boʻlish bolalar huquqlari tushunchasini toraytiruvchi sunʼiy farqni keltirib chiqardi va bolalarning jamiyatda qanday kamsitilganini tekshirish harakatlariga maʼlum maʼnoda toʻsqinlik qildi. Young-Bruehlning soʻzlariga koʻra, bolalarga nisbatan zoʻravonlik va ularga nisbatan loqaydlik holatlarini oʻrganishning yana bir sababi bolalarning oʻzlari shafqatsizlikni qanday qabul qilishlari va kattalarning ularga boʻlgan munosabatiga ahamiyat berishlari borasidagi izlanishlar edi. Young-Bruehlga koʻra, toki jamiyatda bolalarning kattalardan „bir pogʻona pastda turish“lari haqida qrashlar mavjud ekan, zoʻravonlik holatlari yuz berish yoki bermasligidan qatʼi nazar barcha bolalar azoblanadi.
Taʼriflar
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik holatlariga berilgan taʼriflar professionallar, ijtimoiy va madaniy guruhlar oʻrtasida va vaqt oʻtishi bilan farq qiladi. Adabiyotda zoʻravonlik va yomon muomala atamalari koʻpincha bir-birining oʻrnida ishlatiladi ''. Bolalarga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlish'', shuningdek, bolalarga nisbatan zoʻravonlik va eʼtiborsizlikning barcha shakllarini qamrab oladigan soyabon atama boʻlishi mumkin. Bolalarga nisbatan shafqatsiz munosabatni aniqlash ustuvor madaniy qadriyatlarga bogʻliq, chunki ular bolalarga, bolaning rivojlanishiga va ota-onalarga tegishli. Bolalarga nisbatan shafqatsiz munosabat tushunchasining taʼriflari jamiyatning ushbu muammo bilan shugʻullanuvchi sohalari, masalan, bolalarni himoya qilish agentliklari, yuridik va tibbiy jamoalar, sogʻliqni saqlash xodimlari, tadqiqotchilar, amaliyotchilar va bolalar himoyachilari oʻrtasida bir-biridan farq qilishi mumkin. Ushbu turli sohalar vakillarining har biri oʻzlarining taʼriflaridan foydalanishga moyil boʻlganligi sababli fanlar boʻylab muloqot cheklangan boʻlishi mumkin, bu bolalarga nisbatan yomon munosabatni aniqlash, baholash, kuzatish, davolash va oldini olish harakatlariga toʻsqinlik qiladi.
Umuman olganda, zoʻravonlik (odatda qasddan qilingan) komissiya harakatlariga, beparvolik esa harakatsizlikka tegishli . Bolaga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlish ota-onalarning yoki tarbiyachilarning bolaga haqiqiy yoki tahdid ostidagi zarar yetkazadigan xatti-harakatlarini ham, harakatsizligini ham oʻz ichiga oladi. Baʼzi sogʻliqni saqlash sohasi mutaxassislari va mualliflar bolaga nisbatan eʼtiborsizlikni zoʻravonlik taʼrifining bir qismi deb bilishadi, boshqalari esa yoʻq; buning sababi zararning beixtiyor boʻlishi yoki bolani qanday tarbiyalash kerakligi haqidagi madaniy eʼtiqodlar natijasida tarbiyachilar muammoning jiddiyligini tushunmaganligi boʻlishi mumkin. Bolalarga nisbatan zoʻravonlik va beparvolikning kechiktirilgan oqibatlari, ayniqsa, hissiy beparvolik va bolalarga nisbatan zoʻravonlik sifatida baholanadigan xatti-harakatlarning xilma-xilligi ham mavjud omillardir.
Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti (JSST) bolalarga nisbatan zoʻravonlik va shafqatsizlikni „mas’uliyat, ishonch yoki kuch munosabatlari kontekstida bolaning sogʻligʻi, omon qolishi, rivojlanishi yoki qadr-qimmatiga haqiqiy yoki potensial zarar yetkazishga olib keladigan jismoniy va/yoki hissiy, jinsiy zoʻravonlik, loqaydlik yoki beparvo munosabat yoki tijorat yoxud boshqa ekspluatatsiyaning barcha shakllari“ deb taʼriflaydi. JSSTga koʻra, shuningdek, „bolalarga nisbatan zoʻravonlik 18 yoshgacha boʻlgan shaxslarga nisbatan ularning ota-onalari yoki boshqa gʻamxoʻrlik qiluvchilar, tengdoshlar, ishqiy sheriklar yoki notanish shaxslar tomonidan sodir etilgan zoʻravonlikning barcha shakllarini oʻz ichiga oladi“. Amerika Qoʻshma Shtatlarida Kasalliklarni nazorat qilish va oldini olish markazlari (CDC) bolalarga nisbatan yomon munosabatda boʻlish atamasini har ikkala komissiya (zoʻravonlik) harakatlariga nisbatan qoʻllaydi, ular orasida „bolaga zarar, potensial zarar yoki zarar yetkazish tahdidiga olib keladigan soʻzlar yoki ochiq harakatlar“ va harakatsizlik (beparvolik), yaʼni „bolaning asosiy jismoniy, hissiy yoki taʼlim ehtiyojlarini taʼminlamaslik yoki bolani zarar yoki mumkin boʻlgan zarardan himoya qilmaslik“ kabilar bor. Amerika Qoʻshma Shtatlarining Bolalarga nisbatan zoʻravonlikning oldini olish va davolash toʻgʻrisidagi federal qonuni bolalarga nisbatan zoʻravonlik va eʼtiborsizlikni kamida „ota-ona yoki vasiyning oʻlimga, jiddiy jismoniy yoki ruhiy shikastlanishga, jinsiy zoʻravonlik yoki ekspluatatsiyaga olib keladigan yaqinda sodir boʻlgan har qanday harakati yoki harakatsizligi“ yoki „jiddiy zarar yetkazish xavfini tugʻdiradigan harakat yoki harakatsizlik“ deya taʼriflaydi.
Turlari
2006-yil holatiga koʻra, Jahon sogʻliqni saqlash tashkiloti bolalarga nisbatan yomon zoʻravonlik holatlarini toʻrt guruhga ajratdi: jismoniy zoʻravonlik; jinsiy zoʻravonlik; hissiy (yoki psixologik) zoʻravonlik; va eʼtiborsizlik.
Jismoniy zoʻravonlik
Mutaxassislar va keng jamoatchilik oʻrtasida qanday xatti-harakatlar bolaga nisbatan jismoniy zoʻravonlikni aks ettirishi haqida kelishmovchiliklar mavjud. Jismoniy zoʻravonlik koʻpincha alohida emas, balki avtoritar nazorat, tashvish uygʻotuvchi xatti-harakatlar va ota-onalarning iliq munosabati yoʻqligi kabi xatti-harakatlar turkumining bir qismi sifatida sodir boʻladi. JSST jismoniy zoʻravonlikni quyidagicha taʼriflaydi: "Bolaga nisbatan qasddan jismoniy kuch ishlatish bu bolaning sog'lig'i, hayoti, rivojlanishi yoki qadr-qimmatiga zarar yetkazishga olib keladigan yoki buning yuqori ehtimoli bo'lgan jismoniy kuch ishlatish. Bunga urish, turtish, tepish, silkitish, tishlash, bo'g'ish, kuydirish, zaharlash, bo'g'ish kiradi. Uyda bolalarga nisbatan jismoniy zo'ravonlikning ko'plab holatlari jazolash obyekti bilan amalga oshiriladi."
Bolalarga nisbatan jismoniy zoʻravonlik va jismoniy jazolashning bir-biriga oʻxshash taʼriflari zoʻravonlik va jazo oʻrtasidagi nozik yoki mavjud boʻlmagan farqni taʼkidlaydi, ammo jismoniy zoʻravonlik holatlarining aksariyati „niyat, shakl va taʼsirga koʻra“ jismoniy jazodir. Masalan, 2006-yil holatiga koʻra, Paulo Sergio Pinheiro BMT Bosh kotibining bolalarga nisbatan zoʻravonlik haqidagi tadqiqotida shunday yozgan: "Jismoniy jazo bolalarni qo'l yoki biror ashyo, masalan, qamchi, tayoq, kamar, poyabzal, yog'och qoshiq va hokazo bilan urishni o'z ichiga oladi. Lekin u bolani tepish, silkitish, uloqtirish, tirnash, chimchilash, tishlash, sochlarini yoki quloqlarini tortish, bolani noqulay holatda qolishga majburlash, kuyish yoki nimanidir yutishga majburlashni (masalan, bolaning og'zini sovun bilan yuvish yoki achchiq ziravorlarni yutishga majburlash) ham o'z ichiga olishi mumkin."
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik toʻgʻrisidagi qonunlar mavjud boʻlgan aksariyat davlatlar bolaga qasddan jiddiy zarar yetkazish, shikastlash yoki uni oʻlim xavfi ostida qoldiradigan harakatlarni sodir etishni noqonuniy deb biladi. Koʻkarishlar, tirnalgan joylar, kuyishlar, singan suyaklar, yaralar, shuningdek, takroriy „baxtsiz hodisalar“ va jismoniy shikastlanishga olib kelishi mumkin boʻlgan qoʻpol davolash usullari jismoniy zoʻravonlik hisoblanishi mumkin. Davolashning turli bosqichlarida orttirilgan koʻplab jarohatlar yoki sinishlar zoʻravonlik haqida shubha tugʻdirishi mumkin.
Psixolog Alice Miller, bolalarga nisbatan zoʻravonlik haqidagi kitoblarida taʼkidlaganidek, haqorat qilish, kaltaklash, yuzga urish va hokazolarning barchasi zoʻravonlikning koʻrinishi deb hisoblaydi, chunki oqibatlari darhol koʻrinmasada, ular bolaning butunligi va qadr-qimmatiga putur yetkazadi.
Bolalikdagi jismoniy zoʻravonlik kelajakda jismoniy va ruhiy qiyinchiliklarga olib kelishi mumkin, jumladan, takroriy qurbonlik, shaxsiyatning buzilishi, travmadan keyingi stress buzilishi (PTSD — post-traumatic stress disorder), dissotsiativ kasalliklar, depressiya, tashvish, oʻz joniga qasd qilish fikri, ovqatlanish buzilishi, giyohvand moddalarni isteʼmol qilish va agressivlik kabilar. Ulgʻayganda boshpanasiz qolish holatlari ham bolalikdagi jismoniy zoʻravonlik oqibatlaridan biri sanaladi.
Jinsiy zoʻravonlik
Bolalarga nisbatan jinsiy zoʻravonlik (CSA) — bu kattalar yoki oʻsmirlar oʻz jinsiy xohishlarini ragʻbatlantirish uchun bolalardan foydalanadigan bolalarga nisbatan zoʻravonlikning bir shakli. Jinsiy zoʻravonlik deganda bolaning zoʻravonning jismoniy qoniqishi yoki moliyaviy foydasiga qaratilgan jinsiy harakatda ishtirok etishi tushuniladi. Bolalarga nisbatan jinsiy zoʻravonlik shakllariga boladan jinsiy faoliyat bilan shugʻullanishni soʻrash yoki unga bosim oʻtkazish (natijasidan qatʼiy nazar), jinsiy aʼzolar bilan bolaga odobsiz taʼsir oʻtkazish, bolaga pornografiya koʻrsatish, bola bilan haqiqiy jinsiy aloqa, bolaning jinsiy aʼzolari bilan jismoniy aloqa qilish, bolaning jinsiy aʼzolarini jismoniy aloqa qilmasdan koʻrish yoki bolalar pornografiyasini yaratish uchun boladan foydalanish kabilar kiradi. Bolalarning jinsiy xizmatlarini taklif qilishga oddiy huquqbuzarlik emas, balki bolalarga nisbatan zoʻravonlik sifatida qaralishi va muomala qilinishi mumkin.
Bolalarga nisbatan jinsiy zoʻravonlikning jabrlanuvchilariga yetkaziladigan salbiy taʼsirlar orasida uyat va oʻzini aybdor his qilish, xotiralar, dahshatli tushlar, uyqusizlik, zoʻravonlik bilan bogʻliq narsalardan qoʻrqish (jumladan, narsalar, hidlar, joylar, shifokor tashrifi va boshqalar), oʻzini oʻzi qadrlashda qiyinchiliklar, jinsiy disfunksiya, surunkali ogʻriq, giyohvandlik, oʻz-oʻziga shikast yetkazish, oʻz joniga qasd qilish gʻoyalari, somatik shikoyatlar, depressiya, travmadan keyingi stress buzilishi (PTSD) , tashvish , boshqa ruhiy kasalliklar, shu jumladan chegaradagi shaxsiyat buzilishi va dissotsiativ identifikatsiya buzilishi , balogʻat yoshida qayta qurbon boʻlishga moyillik , asabiy bulimiya va boshqa muammolar qatorida bolaning jismoniy shikastlanishi ham bordir. Jabrlanuvchi boʻlgan bolalarda, shuningdek, ularning immuniteti yetuk emasligi va majburiy jinsiy aloqa paytida shilliq qavatda yuz beradigan muammolar tufayli jinsiy yoʻl bilan yuqadigan infektsiyalar uchrashi xavfi ham yuqori boʻladi. Yoshlikda jinsiy tajovvuz qurboni boʻlish OIV yuqtirishning bir qator xavf omillari bilan bogʻliq boʻlib, ular orasida jinsiy mavzular boʻyicha bilimlarning kamayishi, OIV tarqalishining ortishi, xavfli jinsiy amaliyotlar bilan shugʻullanish, prezervativdan qochish, xavfsiz jinsiy aloqa amaliyotlari haqida kam maʼlumot, jinsiy sheriklarni tez-tez almashtirish kabilar mavjud.
2016-yil holatiga koʻra, Amerika Qoʻshma Shtatlarida ayollarning taxminan 15-25 foizi va erkaklarning 5-15 foizi bolaligida jinsiy zoʻravonlikka duchor boʻlgan. Aksariyat jinsiy zoʻravonlik jinoyatchilari oʻz qurbonlari bilan avvaldan tanish. boʻladilar; zoʻravonlarning taxminan 30 foizi bolaning qarindoshlari, koʻpincha aka-uka, opa-singillari, otalar, onalari, amakilar yoki amakivachchalari; 60 foiz atrofida esa boshqa tanishlar, masalan, oilaning doʻstlari, enagalar yoki qoʻshnilar boʻlib. chiqadi; Bolalar bilan bogʻliq jinsiy zoʻravonlik holatlarining taxminan 10 foizida begonalar jinoyatchilar hisoblanadi. Mazkur holatlarning uchdan biridan koʻprogʻida jinoyatchi ham voyaga yetmagan shaxs boʻlib chiqadi.
1999-yilda BBC Hindistonda gi RAHI jamgʻarmasi tomonidan oʻtkazilgan jinsiy zoʻravonlik boʻyicha soʻrovnoma haqida haqida xabar berdi, unda respondentlarning 76 foizi bolaligida jinsiy zoʻravonlik qurboniga aylanganini taʼkidlagan, shundan 40 foiz ovoz beruvchi jinoyatchi aynan oʻz oila aʼzosi ekanligi haqida maʼlumot qoldirgan.
Amerika Qoʻshma Shtatlari federal prokuraturasi janubiy koreyalik shaxsga nisbatan „dunyodagi eng yirik qorongʻu internet bolalar porno bozori“ni boshqargani uchun bir nechta ayblovlarni eʼlon qildi. Xabar qilinishicha, ingliz tiliga tarjima qilingan „Welcome to Video“ veb-sayti hozirgacha olingan 200 000 dan ortiq video yoki 8 TB hajmdagi chaqaloqlar vayosh bolalar ishtirokidagi jinsiy harakatlarni aks ettiruvchi maʼlumotlardan iborat boʻlib, taxminan 7 300 Bitcoin, yaʼni 730 000 dollarlik tranzaktsiyalarni qayta ishlagan.
Psixologik zoʻravonlik
Bolalarga nisbatan psixologik zoʻravonlikning bir nechta taʼriflari mavjud:
Rusudan Goletiani
thumb|Rusudan Goletiani Rusudan Goletiani (რუსუდან გოლეთიანი; 1980-yil 8-sentabrda tugʻilgan) — amerikalik shaxmatchi. U xalqaro shaxmat ustasi va ayol grossmeyster unvoniga ega. U 2003-yilda ayollar oʻrtasida Amerika qitʼa chempioni va 2005-yilda ayollar oʻrtasida AQSh chempioni boʻlgan.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
Psixologik zoʻravonlik
2014-yilda APAda shunday qayd etiladi :
Rusudan Goletiani
Faoliyati
Goletiani 1990-yilda, toʻqqiz yoshida, 12 yoshgacha boʻlgan qizlar oʻrtasidagi Sovet oʻsmirlar chempionatida gʻolib chiqdi. 1990-yilda u AQShning Wisconsin shtatidagi Fond-du-Lac shahrida boʻlib oʻtgan, shaxmat boʻyicha „Jahon yoshlar turniri“da Sovet Ittifoqi vakili boʻlgan. 1994-yilda Vengriyada 14 yoshgacha boʻlgan qizlar oʻrtasidagi jahon chempionatida gʻolib chiqdi. 1995-yilda u Braziliyaning Guarapuava shahrida 16 yoshgacha boʻlgan qizlar oʻrtasidagi jahon chempionatida gʻolib chiqdi. U 1997-yilda Armanistonning Yerevan shahrida 18 yoshgacha boʻlgan qizlar oʻrtasidagi jahon chempionatida gʻolib chiqdi.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
Psixologik zoʻravonlik
2015-yilda qoʻshimcha tadqiqotlar APAning 2014-yilgi bayonotlarini tasdiqladi.
Rusudan Goletiani
Faoliyati
Goletiani 2000-yil 25-noyabrda Hindistonning Nyu-Dehli shahrida boʻladigan shaxmat boʻyicha ayollar oʻrtasidagi jahon chempionatiga, 2000-yil may oyida Gruziyada boʻlib oʻtgan zona turnirida birinchi oʻrinni egallab, yoʻllanma oldi. Biroq, 1990-yillar boshidagi Gruziya fuqarolar urushi va Abhaziyadagi 1992—1993-yillardagi urush tufayli u uzoq vaqt shaxmat musobaqalarida qatnasha olmagan.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
Psixologik zoʻravonlik
Hissiy zoʻravonlik qurbonlari tajovuzkorga undan uzoqlashish, haqoratli soʻzlarni oʻz ichiga yutish yoki zoʻravonni haqorat qilish orqali javob berishlari mumkin. Hissiy zoʻravonlik gʻayritabiiy yoki buzilgan bogʻlanishning rivojlanishiga, jabrlanuvchilarning zoʻravonlik uchun oʻzini ayblash tendensiyasiga, oʻrganilgan nochorlik va haddan tashqari passiv xatti-harakatlarga olib kelishi mumkin.
Rusudan Goletiani
Faoliyati
Goletiani 2000-yil may oyida Qoʻshma Shtatlarga koʻchib oʻtdi. 2003-yilda u ayollar oʻrtasidagi Amerika qitʼa chempionatida gʻolib chiqdi. Goletiani pley-offda Tatev Abrahamyanni 2:0 hisobida magʻlub etib, 2005-yilgi ayollar oʻrtasidagi AQSh chempionatida gʻolib chiqdi. U 2008-yilda Drezdenda boʻlib oʻtgan Ayollar shaxmat Olimpiadasida AQSH terma jamoasi bilan bronza, uchinchi bortda esa shaxsiy kumush medalni qoʻlga kiritdi.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
Eʼtiborsizlik
Bolaning qarovsizligi — ota-onaning yoki bola uchun mas’ul boʻlgan boshqa shaxsning bolaning sogʻligʻi, xavfsizligi yoki farovonligiga zarar yetkazishi mumkin boʻlgan darajada oziq-ovqat, kiyim-kechak, turar joy, tibbiy yordam bilan taʼminlamasligi, nazorat qilmasligi. Eʼtiborsizlik, shuningdek, bola bilan bir muhitda turgan odamlarning eʼtiborsizligi va bolaning omon qolishi uchun tegishli va yetarli chora-tadbirlarni qoʻllamasligidir.
Rusudan Goletiani
Faoliyati
Goletiani 2015-yilning may oyida ayollar oʻrtasidagi AQSh chempionatida 6/11 ball qayd etdi. U kamdan-kam turnirlarda oʻynaydi, soʻnggi oʻyinida 2018-yil aprel oyida ayollar oʻrtasidagi AQSh chempionatida 3½/11 ball qayd etgan.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
Eʼtiborsizlik
Bolaga nisbatan eʼtiborsizlikning baʼzi kuzatiladigan belgilariga quyidagilar kiradi: bola tez-tez maktabga bormaydi, tilanchilik qiladi, oziq-ovqat yoki pul oʻgʻirlaydi, zarur tibbiy va stomatologik yordamga ega emas, doimo iflos yuradi yoki ob-havoga mos kiyim yoʻq. 2010-yilgi Bolalarga nisbatan yomon munosabatda boʻlish hisoboti (NCANDS), Amerika Qoʻshma Shtatlari federal hukumatining yillik bolalarni himoya qilish boʻyicha davlat agentliklari (CPS) tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlarga asoslangan hisobotida beparvolik va/yoki eʼtiborsizlik xatti-harakatlari „bolalarga nisbatan notoʻgʻri munosabatda boʻlishning eng keng tarqalgan shakli“ ekanligini aytiladi
Qoʻrgʻontepa (Jizzax viloyati, Zomin tumani, Chorvador, IV—VI asrlar)
Qoʻrgʻontepa — Oʻzbekistondagi madaniy meʼros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: IV—VI asrlar. Jizzax viloyatining Zomin tumanida joylashgan. Obyekt manzili: “Chorvador” QFY, Turkmansoy oʻng qirgʻogʻi. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Jizzax viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.
Bolalarga nisbatan zoʻravonlik
Eʼtiborsizlik
Eʼtiborsizlik xatti-harakatlarini oltita kichik toifaga boʻlish mumkin :