cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kanal (suv yoʻli)
thumb|Novo teatro di machine et edificii, 1607 thumb Kanal, sugʻorish kanali — maxsus qazilgan suv yoʻli, sugʻorish sistemasining asosiy qismi. K., oʻtaydigan vazifasiga qarab, magistral (dare, suv ombori va shahrik. suv manbalaridan sugʻoriladigan yerlarga suv oqib keladigan); taqsimlaydigan (magistral kanallardagi suvni tuman yoki xoʻjaliklarga tarqatadigan); xoʻjalik (suvni tumanlararo yoki xoʻjaliklararo K.dan olib, xoʻjalikning sugʻoriladigan yerlariga oqizadigan), suvni egatlarga taqsimlash uchun xizmat qiladigan muvaqqat (ariq) turlarga boʻlinadi. K. suv olish inshootlaridan boshlanadi. Suv olish inshootlari orqali suv K.ga oʻzi oqib oʻtadi (oʻzioqar kanallar) yoki nasos st-yasi (mashina kanallari) orqali koʻtarib beriladi. K. qazilma, koʻtarma, yarim qazilma-yarim koʻtarma tarzda qurilishi mumkin. Odatda, uning koʻndalang kesimi trapetsiya shaklida boʻladi. Ayrim hollarda, K. oʻzani beton yoki temir beton bilan krplanadi, hozirgi davrda yigʻma temir-beton konstruksiyalaridan keng foydalanilmoqda. Magistral, tumanlararo vaxoʻjaliklararo K.lar boʻylab uni ishlatish bilan bogʻliq boʻlgan yoʻl va aloqa liniyasi oʻtkazish uchun yer-qirgʻoq polosasi ajratiladi. Bir K.dan ikkinchisiga suv taqsimlanadigan joylarda rostlagich zulfinlari va suv oʻlchagich moslamalar bilan taʼminlanadigan suv taqsimlagich inshootlar quriladi,; K.ning daryo, yoʻl, jar va shahrik. toʻsiqlar bilan kesishgan joyida akveduk, dyuker va boshqa gidrotexnika inshootlari kuriladi. K. trassasi, uning oʻlchamlari va quriladigan inshoot tiplari maxsus texnik-iqtisodiy va gidravlik hisoblar asosida tanlanadi. Yirik sugʻorish sistemalarida magistral K.lar uzunligi bir necha yuz km ga yetadi. K.ning asosiy ekspluatatsiya koʻrsatkichlari: suv oʻtkazish imkoniyati (maksimal suv sarfi kanalning koʻndalang kesimi boʻylab vaqt birligida oʻtadigan suv hajmi, m³/s); kanalning foydali ish koeffitsiyenti (kanal oxiridagi suv sarfining uning bosh qismidagi suv sarfiga nisbati, hisoblanayotgan uchastkada mayda kanallarga berilgan suv sarfi chegirib tashlanadi. K. tubiga shimiladigan suvni kamaytirish va kanalning foydali ish koeffitsiyentini oshirish maqsadida K. oʻzani polietilen plyonka va boshqa sunʼiy materiallar bilan qoplanadi).
Sains-en-Amiénois
Geografiyasi
Maydoni — 9,9 km2. Dengiz sathidan 49 – 117 m balandlikda joylashgan.
Kanal (suv yoʻli)
Qishloq xoʻjaligi, asosan, sugʻorma dehqonchilikka asoslangan Oʻrta Osiyoda juda yirik K.lar, jumladan, Turkmanistonda Krrakum kanali, Tojikistonda Katta Hisor kanali, Oʻzbekistonda Amu-Buxoro mashina kanali, Karshi magistral kanali, Katta Fargʻona kanali, Janubiy Mirzachoʻl kanali, Doʻstlik kanali va boshqa qurilgan (jadvalga q.). Oʻzbekistonda umumiy suv sarfi sekundiga 2500 m3 dan ortiq 74 kanal bor. Xoʻjaliklararo kanallarning umumiy uz. 32,4 ming km dan ortiq (2000).
Oʻrta Osiyodagi yangi oʻzlashtirilayotgan yerlarda xoʻjalik K.lari qurishda temir-betondan yasalgan novlar (lotoklar) keng qoʻllanilmoqda. Qadimdan sugʻorib kelinayotgan maydonlardagi sugʻorish tarmoqlari qayta qurilmoqda — ochiq xoʻjalik K.lari suv oʻtkazgich quvurlar bilan almashtirilmoqda. K.lar avtomatik boshqarish sistemasi tarkibiga olinmoqda, bu esa suvni behuda sarflash va boshqa ekspluatatsisi nobudgarchilikka barham beradi, uni isteʼmolchilarga optimal taqsimlashni taʼminlaydi (Oʻrta Osiyoda birinchi suv xoʻjaligini avtomatik boshqarish sistemasi Zarafshon daryosi havzasida 1978-yilda tashkil etilgan). K.lardan foydalanishni sugʻorish tarmogʻi boshqarmalari va maxsus boshqarmalar amalga oshiradi. Boshqarmalarning asosiy vazifalari: suvdan foydalanish rejalariga muvofiq suvni yetkazib berish, hisobga olish va taqsimlash; K.ni, inshoot va aloqa tarmoqlarini yaxshi holatda saqlash, joriy va avariya taʼmirini oʻtkazishdan iborat. Yillik joriy ishlarga (K.ni loyqa va oqiziq choʻkmalaridan tozalash, qisman buzilgan joylarni tuzatish ishlari va shahrik.) suv isteʼmolchi xoʻjaliklar jalb qilinadi. Bunday hollarda sugʻorish boshqarmalari texnika nazoratini amalga oshiradi.
Adabiyot
Sharif Hamdamov, Ziyomiddin Artukmetov.
Montcombroux-les-Mines
Montcombroux-les-Mines Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Vichy tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
427 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 18,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 23,1 km2.
Kanal boʻyi ihotazorlari
Kanal boʻyi ihotazorlari -kanallar boʻylarida barpo etiladigan daraxtzorlar; muhim agromeliorativ tadbir. Kanal qirgʻoqlarini mustahkamlash, chang va qum boʻronlari taʼsirini kamaytirish, soyalash evaziga kanalda oʻtlar oʻsishini qisqartirish maqsadlarida qoʻllaniladi. K.b.i. kanal oʻzanidan filtratsiyaga sarflanayotgan suvni sugʻoriladigan dalalarga oʻtishi va yerga singishini kamaytiradi va sizot suv sathini pasaytiradi (biologik zovur), mikroiqlimni yaxshilaydi. K.b.i. xoʻjalik sugʻorish va kollek-torzovur tarmoqlarini loyqa va begona oʻtlardan tozalashda xalaqit bermasligi uchun uning bir tomonidan — iloji boricha janub tomonidan joylashtiriladi.
Yirik magistral kanallar va ochiq kollektorlarning bir yoki ikkala yoqasida 4—5 qatordan iborat ihota daraxtlari ekiladi. Chekkadagi ihota qatorlari kanal boʻyidan 3 m dan kam boʻlmagan masofada joylashtiriladi. Suv omborlari atrofida ihota daraxtzorlari qatorli soni 3 dan ortiq va umumiy kengligi 20 m dan kam boʻlmaydi. Ihota sifatida tol, oq terak, tut, qayragʻoch, dub, chinor, oq akatsiya, gledichiya kabi daraxtlar hamda butalardan foydalaniladi.
Qal'anak (Nurobod)
Qal’anak —Nurobod tumani Komsomolobod QFYga qarashli qishloq. Mahalla markazidan tuman markazigacha 5 km, tuman markazidan 24 km masofani tashkil qiladi. Aholisi 323 kishi (2017), tojiklar. •	Tojikistonning maʼmuriy boʻlinishi— D.: SIEMT, 2017. — 580 s. — ISBN 978-99947-33-68-2
Mil. av. 326
'''Mil. av. 326'''
Vafot etgan
🇷🇺
Sasumata
thumb|300x300px| Gumon qilingan jinoyatchilarni qo'lga olish uchun qurollar va chapdan o'ngga: tsukubō, sodegarami va albatta sasumata.
Tavsif va foydalanish
Sasumata (nayza sanchig'i) tsukubō (surish ustuni) va sodegarami (yengni o'rab oluvchi) bilan birgalikda samuray politsiyasi va xavfsizlik kuchlari tomonidan ishlatiladigan torimono sandogu (uchta hibsga olish vositasi/qurbobi) dan iborat edi. Edo davridagi samuray politsiyasi gumon qilingan jinoyatchilarni jilovsiz ushlab turish va hibsga olish uchun sodegarami va tsukubo bilan birga sasumatadan foydalangan. Sasumata boshi gumon qilinuvchining bo'ynini va qo'llarini, oyoqlarini yoki bo'g'imlarini ushlash va ularni zobitlar yaqinlashib, ushlamaguncha ushlab turish uchun ishlatiladi ( xojojutsu yordamida). Sasumataning uzunligi taxminan ikki metr bo'lgan uzun yog'och ustunga ega bo'lib, qo'lga olingan odam qutbni ushlab qolmasligi uchun ustunning bir uchida metall chiziqlarga biriktirilgan o'tkir tikanlar yoki tikanlar bor edi. Sasumata qutbining qarama-qarshi uchida ko'pincha metall qopqoq yoki naginata va boshqa qutb qurollarida topilgan ishizuki bo'ladi.
Chokyakusan, rinkaku, tetsubashira yoki tokikama deb nomlanuvchi asbobning o't o'chirish versiyalari ham bor edi. Xitoyda shunga o'xshash qurol chang jiao qian sifatida tanilgan va ba'zida xuddi shunday o't o'chirish roliga ega bo'lgan cha gan yoki huo cha (olov vilkalari) deb ataladi. Sasumata tipidagi asboblar ham o't o'chiruvchilar tomonidan yonayotgan binolarni demontaj qilish, zinapoyalarni ko'tarish va boshqa yo'llar bilan o'z vazifalarini bajarishda yordam berish uchun ham ishlatilgan.
<references group="" responsive="1">
Vierden
Vierden Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Rotenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 21,30 km2. 832 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Vierdenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Bianchi
Bianchi Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Maydoni — 32 km2. 1543 nafar aholi istiqomat qiladi.
Mil. av. 325
'''Mil. av. 325'''
Vafot etgan
🇷🇺
Ramjin tumani
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Ramjin tumani Eronning Alborz viloyatida joylashgan. Markazi — Ramjin qishlogʻi.
2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 4,294 xonadon, 16,960 kishini tashkil qilgan. 2016-yilgi aholini roʻyxatga olishda 7347 ta xonadon, 23348 kishiga koʻtarildi. Bu vaqtga kelib Savojbolagʻ tumani yangi tashkil etilgan Alborz viloyatining bir qismiga aylandi. 23 ta qishloqning eng kattasi Sonqorobod boʻlib, unda 7198 kishi yashaydi.
Chaharbogʻ tumani 2019-yil 16-dekabrda okrugdan ajralib chiqib, Chaharbogʻ okrugiga aylandi va ikki tumanga: Markaziy tuman va Ramjin tumaniga boʻlingan.
Darvesh Muhammad Gozurgohiy
Darvesh Muhammad Gozurgohiy, Darvesh Аli – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf namoyandasi, Alisher Navoiyning zamondoshi. Sipohiylikni tark etib, Muhammad Tabodkoniy tarbiyatida boʼlgan. Gozurgohda dafn etilgan. Faqr tariqida koʼp yorugʼlik topgan ushbu darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʼzi yozib, kiritgan.
NGC 5162
NGC 5162 Sunbula yulduz turkumidagi Sc tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Mil. av. 324
'''Mil. av. 324'''
Vafot etgan
🇷🇺
Ocheyedan (Iowa)
Ocheyedan AQShning Iowa shtatida joylashgan shahardir. Osceola okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
490 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 163,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,00 km2. Shundan 3,00 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 480 m balandlikda joylashgan.
Muqaddasiy
Muqaddasiy, Maqdisiy (toʻliq ism-sharifi Abu Abdulloh Muhammad ibn Ahmad ibn Abubakr al-Muqaddasiy) (946/947, Quddus - taxminan 1000) — arab geografi, sayyoh. Musulmon Sharq-ining deyarli barcha mamlakatlarida boʻlgan. M. oʻzining shaxsiy kuzatishlari va oʻzidan oldingi salaflarining asarlarini ijodiy oʻrganishi natijasida oʻzining "Ahsan attaqosim fi maʼrifat alaqolim" ("Iqlimlarni oʻrganish uchun eng yaxshi qoʻllanma") asarini yozgan. Asarning ikkita taxriri mavjud. Birinchi tahrir (986 yil) Somoniylarga, keyingisi (989 yil) Fotimiylarga bagʻishlangan. Asar muqaddima va 2 qismdan iborat. 14 ta bobida Arab xalifaligiga kiruvchi viloyat (yoki region)larning geografik holati, tabiiy sharoitlari, yirik shaharlari, meʼmoriy yodgorliklari, aholisi, xoʻjaligi, karvon yoʻllari, urfodatlari, soliq va jarima turlari, har bir mamlakatning mashhur kishilarigadoir aniq maʼlumotlar berilgan.
Asarning keyingi boblarida ajam mamlakatlari (Xuroson, Seyiston, Movarounnahr) tavsiflangan. "Ahsan attaqosim" Oʻrta asr Sharq mamlakatlari, jumladan, Oʻrta Osiyo hamda Zakavkazye xalqlarining ijtimoiy-iqtisodiy, tarixiy hamda madaniy hayotiga oid aniq maʼlumotlar keltirilganligi bilan boshqa geografik asarlardan farq qiladi va shu mamlakatlarning ijtimoiy-iqtisodiy hamda siyosiy tarixini oʻrganishda muhim manbadir. Asarning nemischa matni 1877-yil de Guye tomonidan Leydenda nashr etilgan. 1906 va 1967-yillarda asar qayta nashr qilingan.
DeWitt (Michigan)
DeWitt AQShning Michigan shtatida joylashgan shahardir. Clinton okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
4507 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 609,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,7 km2. Shundan 7,4 km2 quruqlik, 0,3 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 253 m balandlikda joylashgan.
Silla
Silla davlati Koguryo va Pekchega nisbatan keyinroq, chinxan qabilalari yansan, koxo, chinji, kari va koyalarning birlashuvi natijasida vujudga kelgan. Dastlab qabillar ittifoqi Saro ("San-go chji" nomli manbaga ko'ra) deb atalgan Undan tashqari, Xitoy manbalarida Sillo, Sara, koreys manbalarida esa Sonabol, Soyabol va Sorabol kabi nomlar bilan atalgan. "Samguk sagi" madumotlariga ko'ra, bu olti qabila Qadimgi Choson bilan bevosita bog'liq: "Dastlab Chosondan ko'chib kelganlar tog' va daralaming o'rta qismiga joylashganlar va bu yerda oltita qishloqcha barpo etganlar. Ular Chinxan qabilasining oltita jamoasi (bu) edi". Afsonaga ko'ra, Koxo qishIog'i oqsoqoli bolani quvontirgan qovoqqa o'xshagan tuxumni tashlab nola qilayotgan va keyin ko'zdan g'oyib bo'lgan otni ko'rgan. Bu bola juda aqlli bo'lgan!igi bois, uni hukmdor qilib tayinlashgan va unga Pak ("pak" chinxan tilida "qovoq" degani) deb ism berishgan. U Sillaning birinchi hukmdori Pak Xyokkose va Paklar sulolaning dastlabki vakili bo'lgan.
Olti qabila (32 yil, "Samguk sagi" manbasiga ko'ra) qayta nomlanib, yangi Li, Chxoe, Son, Chon, Pe va Sol kabi nasablarga ega bodishgan. Koguryo va Pekchedan farqli ravishda, bu yerda bitta van sulolasiga mansub bo'lganlar hukmronlik qilmasdan, balki Pak sulolasidan tashqari Sok va Kim urug'idan bo'lganlar hukmdor sifatida mamlakatni boshqargan. Pak sulolasi hukmronligi davrida Silla (tnil. avv. 57 - mil 184 yy.). Dastlab Silla katta mavqega ega bo'lmagan II asming ikkinchi yarmidan boshlab maorif rivoj topishi bilan, bu yerga vaqtvaqti bilan Lolan viloyatidan xitoyliklarning, shuningdek, yaponlar va moxe qabilalarining hujumlari bo'lib turgan. Ammo qarama-qarshilik ularning qo'shnilari Kaya bilan bo'lgan. o'zaro urushlarda goh Sillaning, goh Kayaning qo'Ii baland kelgan. II asr boshlarida sillaliklar 3 marta Kaya yerlariga bostirib kirganlar.
Muqaddima
Muqaddima (arab.) — adabiy-badiiy, ilmiy, musiqiy asarlar va boshqalarning boshlanish qismi. Xususan, adabiy-badiiy asarlardagi muqaddimalarda ayrim hollarda mualliflarning ijtimoiy va estetik qarashlari bayon qilinadi. Masalan, Alisher Navoiyning oʻz sheʼriy devonlariga yozgan 2 mashhur muqaddimasida buyuk shoirning tarjimai holiga, ijodi tarixiga, zamonasi haqidagi falsafiy qarashlariga oid maʼlumotlar bor. Muqaddima baʼzan ijodkorning targʻibotchisi, asarni nashrga tayyorlovchi shaxslar tomonidan ham yoziladi. Bu anʼana oʻzbek adabiyotida ham mavjud (yana qarang Debocha).
Silla
•Foydalanilgan adabiyotlar: V.Xan Koreya Tarixi - 2013
Mil. av. 323
'''Mil. av. 323'''
Vafot etgan
🇷🇺
Saint-Acheul
Saint-Acheul Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Amiens tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
26 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 8,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,1 km2. Dengiz sathidan 37 – 110 m balandlikda joylashgan.
Saint-Vigor-le-Grand
Saint-Vigor-le-Grand Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Bayeux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1949 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 200,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,7 km2.
Ford City (Pennsylvania)
Ford City AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Armstrong County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
3220 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 2 km2. Shundan 1,8 km2 quruqlik, 0,2 km2 esa suv maydonidir.
Bogursukov
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Bogursukov (Богурсуков; Adigeya) — Rossiya Federatsiyasining Adigeya Respublikasidagi Krasnogvardeyskiy tumanida joylashgan Beloselskoye posyolkasidagi qishloq posyolkasi. 2018-yilda hududdagi aholi soni 182 kishini tashkil etgan va qishloqda 3 ta ko'cha mavjud bo'lgan.
Geografiyasi
Bogursukov Krasnogvardeyskiydan (tuman maʼmuriy markazi) 19 km janubi-sharqda avtomobil yoʻlida joylashgan. Novosevastopolskoye - eng yaqin qishloq.
Mil. av. 322
'''Mil. av. 322'''
Vafot etgan
🇷🇺
Mayskoye (Pavlodar viloyati)
Geografik joylashuvi
Mayskiy Pavlodardan 202 km janubi-sharqda,Koʻktoʻbedan 88 km janubi-sharqda Irtishning chap qirgʻogʻida joylashgan.Qishloq hududidan Pavlodar - Chagan - Semipalatinsk avtomobil yo'li o'tadi.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 934 kishi(466 erkak va 468 ayol) edi.2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra,qishloqda 743 kishi(364 erkak va 379 ayol)yashagan.
Alberite
Alberite Ispaniyaning La Rioja mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. La Rioja provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 20,24 km2. Aholisi — 2676 kishi (2010).
Mayskoye (Pavlodar viloyati)
Tarixi
1925-yilda geolog N. N. Gornostaev o'tga chidamli gillarning Moyskoy konini ochdi.1930-yildan buyon bu kon Kuznetsk temir-poʻlat zavodi tomonidan oʻzlashtirildi.Moyskiy konining o'tga chidamli loylaridan shamot g'ishtlari va po'lat quyish uchun qoliplar yasalgan.
Qishloqda:1942-yilda qaroqchilar qo'lida halok bo'lgan viloyat IIB boshlig'i Oqtay Bekishev qabri ustidagi yodgorlik;Ulug' 'Vatan urushi yillarida jang maydonlarida halok bo'lgan askarlarga obelisk".
NGC 5163
NGC 5163 Katta Ayiq yulduz turkumidagi E (elliptik galaktika) tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1789-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Monteignet-sur-l'Andelot
Monteignet-sur-l'Andelot Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Vichy tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
231 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 24,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,3 km2.
Muqallid
Muqallid (arab. — taqlidchi) — oʻzbek anʼanaviy teatrining janri; shu janr ijrochisi. Mshaklidagi tomoshalarda qush va hayvonlarga taqlid qilingan, hayotdagi baʼzi kishilar xulqatvori, qiziq voqealar kulgili tarzda aks ettirilgan. M. 3 xil: hajviy M.lar ("Xum oʻgʻrisi", "Qimorbozlar", "Sudxoʻr akam jon beradi"), parodiyalar ("Uloqchilik", "Kelin tushdi", "Yogʻoch polvon", "Novvoylik"), pantomimalar ("Kiyik oʻyin", "Toʻrgʻay", "Bedana oʻyin"). M. tomoshalarida nutqdan koʻra ijrochi mashara-boz va qiziqchining sahnaviy harakati, holatlari, yuz va koʻz ifodalari muhimroq. M. janri juda qadim zamonlarda shakllangan. Navoiy davrida u yaxshi taraqqiy etgan. Xoja Dexdor, Gʻiyosiddin Muhammad, Abdulla Devona kabi M.lar oʻtgan. 19-asrning 2-yarmi —20-asrning boshida Zokir eshon, Toʻla mas-hara, Mizrob mashara, Odil dupiyoza, Rizo kuyuk kabilar M. janrida katta yutuklarga erishganlar. Shoʻrolar davrida Xorazm masharabozlari (Matchon Baqay, Bobosari, Hayitboy mashara-boz va boshqalar) shuxrat topdilar. 20-asrning soʻnggi va mustaqillik yillarida bu janr anʼanalarini Mirzabek Xolmedov, Hojivoy Tojiboyev, Obid Asomov va boshqa davom ettirib kelmoqda.
Muhsin Qodirov.
Sainte-Croix-Grand-Tonne
Sainte-Croix-Grand-Tonne Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Caen tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
293 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 55,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,3 km2.
Ramjin
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Ramjin (, shuningdek, Rāmjīn sifatida romanizatsiya qilingan; Ramande nomi bilan ham tanilgan)  — Eronning Alborz viloyati, Chaharbog okrugi, Ramjin tumanidagi Ramjin qishloq okrugidagi qishloq va uning markazi.
2006-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 1,902 kishi, 456 oiladan iborat edi. 2016-yilgi aholini ro‘yxatga olish maʼlumotlariga ko‘ra esa, qishloqda 1999 nafar aholi (673 oila) istiqomat qilgan va bu vaqtga kelib Savojbo‘lag‘ okrugi yangi tashkil etilgan Alborz viloyatining bir qismiga aylangan edi.
Chaharbogʻ tumani 2019-yil 16-dekabrda okrugdan ajralib chiqib, Chaharbogʻ okrugiga aylandi va ikki tumanga: Markaziy tuman va Ramjin tumaniga boʻlingan.
Shihobuddin Muhammad Nasaviy
Shihobuddin Muhammad Nasaviy (arabcha: شهاب الدين محمد نسوي — Shihobuddin Muhammad Nasaviy — Toʻliq ismi Shihobuddin Muhammad ibn Ahmad ibn Ali ibn Muhammad Nasaviy (vafoti 1249-yil.) — Tarixchi.
Faoliyati
Nasaviy 1220-24-yillarda mo‘g‘ullar istilosiga qarshi kurash olib borgan va 1224-yildan Jaloliddin Manguberdining shaxsiy kotibi bo‘lgan, uning harbiy yurishlarida qatnashgan. 1241-yil arab tilida „Siyratu-s-sulton Jalo-liddin Manguberdi“ („Sulton Jaloliddin Manguberdining hayoti tafsiloti“) nomli asar yozgan. Asarda Movarounnahrning bosib olinishi bilan bog‘liq voqealar bayon etilgan. Yaqin va O‘rta Sharq mamlakatlarining ijtimoiy-siyosiy ahvoli to‘g‘risida qimmatli maʼlumotlar bor. Asar XIII asr oxirlarida fors tiliga tarjima qilinib, Tehronda, uning arab nusxasi Parij, Qohirada, ruscha tarjimasi Bokuda va o‘zbek tilida Toshkentda (1999-yil.) nashr etilgan.
Yakub Kolas
Yakub Kolas (bel. Якуб Колас; asl ismi Kanstantsin Mitskievich (Міцке́віч Канстанці́н Міха́йлавіч); 3-noyabr (eski uslubda 22-oktyabr) 1882 — 13-avgust 1956) belarus shoiri, dramaturgi va yozuvchisi boʻlgan.
Oʻz asarlarida Yakub Kolas oddiy belarus dehqoniga simpatiya bildiradi, hatto uning taxallusi - "Kolas" belaruschadan "boshoq" (bugʻdoy, arpa va hk boshogʻi) deb tarjima qilinadi.
Bolalar uchun
Darsliklar:
Tarjimalar
Aleksandr Pushkinning "Poltava" dostoni, Taras Shevchenko, Rabindranat Tagor va boshqa adiblarning asarlari.
Xotira
Yakub Kolas xotirasi MDH hududida ardoqlanadi. Belarusda Yakub Kolas muzeyi ishlab turipti, Minskda Yakub Kolas maydoni va haykali, Ukrainada Yakub Kolas koʻchasi, Toshkentda Darxon yaqinida Yakub Kolas yashagan uy mavjud.
Wohnste
Wohnste Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Rotenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 19,18 km2. 786 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Wohnstening hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Sarıbug'day (Silvan)
Sarıbugʻday — Turkiyaning Diyarbakir viloyati Silvan tumaniga qarashli mahalladir.
Munim Xon
Munʿim Khān ikkala imperator Humoyun va Akbar davrida moʻgʻul sarkardasi edi. 1560-yilda imperator Akbar uni Moʻgʻullar imperiyasining bosh vaziri etib tayinlaganida, u Khān-i-Khānān („xonlar xoni“) unvonini oldi. 1564-yilda u Jaunpurning Subahdariga aylandi. Munimxon 1574-yildan 1575-yilgacha Bengal Subahning birinchi mugʻal hokimi boʻlgan.
Yoshligi va oilasi
Xon forslashgan turk boʻlib, uning ota-bobolari asli hozirgi Oʻzbekistonning Andijon shahridan boʻlgan. Otasining ismi Miron Beg Andijoniy, oʻgay ukasi Mirzo Askariy edi.
Faoliyati
1560-yilda Bayramxon imperiyaning bosh vazir lavozimidan isteʼfoga chiqdi va imperator Akbar bu lavozimga Munimni tayinladi. Akbarning buyrugʻi bilan Munim Mohchechakbegim bilan urushga kirishadi, lekin u Jalolobodda magʻlub boʻladi va Munimning oʻgʻli Gʻanixon qatl etiladi. Oʻzbeklar Jaunpurda isyon koʻtargach, Munimxonga Jaunpur va sharqiy tumanlar gubernatori vazifasi yuklatilgan. Munim 5000 nafar askardan iborat va oʻsha paytdagi eng yuqori daraja boʻlgan qoʻmondonlikka tayinlanadi.
Shaxsiy hayoti
Munimxonning 8 kanizagi boʻlib, ikki farzandning otasi edi:
Vafoti
Munim 1575-yil 23-oktabrda Tandada Gaurdagi epidemik vabodan qochib vafot etdi. Oʻlimidan soʻng Dovudxon Karroniy Gaurni yana qoʻlga oldi.
Saint-Aubin-Montenoy
Saint-Aubin-Montenoy Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Amiens tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
207 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 20,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 10,2 km2. Dengiz sathidan 66 – 160 m balandlikda joylashgan.
Mil. av. 321
'''Mil. av. 321'''
Vafot etgan
🇷🇺
Douglas (Michigan)
Douglas AQShning Michigan shtatida joylashgan shahardir. Allegan okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1214 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 267,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,9 km2. Shundan 4,5 km2 quruqlik, 0,3 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 186 m balandlikda joylashgan.
Karachi universiteti rasadxonasi
Karachi universiteti rasadxonasi 1995-yilda Pokistonning Karachi shahridagi Karachi universiteti kampusida tashkil etilgan astronomik rasadxonadir. U dengiz sathidan 5000 metr balandlikda joylashgan bo‘lib, bu rasadxonada rentgen va gamma-teleskoplardan foydalanish imkonini beradi. Observatoriya Koinot tadqiqotlari va sayyora astrofizikasi instituti tomonidan boshqariladi.
Odebolt (Iowa)
Odebolt AQShning Iowa shtatida joylashgan shahardir. Sac okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1013 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 372,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,72 km2. Shundan 2,72 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 415 m balandlikda joylashgan.
Kaishaku (manga guruhi)
is a group of two manga artists consisting of Hitoshi Ota and Terumasa Shichinohe. The name comes from, - Hitoshi Ota va Terumasa Shichinohe tuzgan kompaniya hisoblanadi.
Kannazuki no Miko dan boshlab, Himeko Kurusugawa va Chikane Himemiyaning qahramonlari quyidagi Kaishaku loyihalarida paydo bo'ladi: Kuu (shaxsiyat va xususiyatlarda) / Ximiko (nomi, tashqi ko'rinishi va sevgisi bo'yicha) va Kaon Kyoshirodan Towa no Sora, shuningdek Tendo Hikaru va Utashiro Xaruka Hazama no Uta filmida, Himegami no Mikoda Himeko Hinomiya va Chikane Kouzuki rolida, Xoch uchburchagida Kurusu Erekishgal va Kiraha Azatot rolida va yaqinda Zettai Shōjo Seiiki Amnesianda Himeko Kurusu va Chikane Manamiya rolida.
Yana bir takrorlanadigan personaj - Kannazuki no Mikodagi Ogami Souma, u Kyoshirodagi Ogami Jin va Tova no Sora, Ogami/Okami "Xoch uchburchagi", " Himegami no Miko " filmidagi Omiva Souma va Zettaijo-Settaiyonsdagi Ogami rolida ham paydo bo'lgan. .
Alcanadre
Alcanadre Ispaniyaning La Rioja mintaqasida joylashgan shahardir. La Rioja provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 31,08 km2. Aholisi — 764 kishi (2010).
Altdorf (Uri)
Altdorf  Shveysariyaning Uri kantonida joylashgan kommunadir. Maydoni – 10,23 km2. 8595 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Altdorfning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Penis
thumb|150px Penis (penis) yoki zakar (ذَكَر) — erkak va germofrodit jonzotlar urgʻochi jonzotlarga jinsiy aloqa paytida sperma yetkazuvchi aʼzoning umumiy nomi. Oʻzbek tilida rasmiy adabiyotda olat deb yuritladi.
Darreh-ye Talkh Rashek
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css">
Darreh-ye Talkh Rashek ( Darreh -ye Talkh Rashek) — Eronning Fors viloyati Mamasani tumanidagi Doshman Ziari tumanidagi qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi soni 39 nafar kishi hamda 9 oiladan iborat.
Mil. av. 320
'''Mil. av. 320'''
Vafot etgan
🇷🇺
Montilly
Montilly Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Moulins tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
509 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 23,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 22,0 km2.
NGC 5164
NGC 5164 Katta Ayiq yulduz turkumidagi SBb tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1789-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Kananga
Kananga — Kongo Demokratik Respublikasidagi shahar, Lulua daryosi sohilida. Kasai provinsiyasining maʼmuriy markazi. Aholisi 400 ming kishi chamasida (1990-yillar oʻrtalari). Transport yoʻllari tuguni. Muhim savdo markazi. Oziq-ovqat, farmatsevtika sanoati; paxta tozalash, maishiy elektrotexnika priborlarini yigʻuvchi korxonalar, issiqlik elektr st-yasi, oʻlkashunoslik muzeyi, shahar yaqinida olmos konlari bor.
Donald Triplett
Donald Gray Triplett (1933-yil 8-sentyabrda tugʻilgan)  — autizm tashxisi qoʻyilgan birinchi odam sifatida tanilgan amerikalik erkak. Unga birinchi boʻlib Leo Kanner tashxis qoʻygan va „1-hol“ deb nomlangan. Triplett oʻzining bilimdon qobiliyatlari, xususan, pianinoda ijro etilgan musiqiy notalarni nomlash qobiliyati va tez koʻpaytirish qobiliyati bilan ajralib turgan.
Ford Cliff
Ford Cliff AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Armstrong County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
390 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Sainte-Croix-sur-Mer
Sainte-Croix-sur-Mer Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Calvados departamenti Bayeux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
201 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 95,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,1 km2.
Saint-Aubin-Rivière
Saint-Aubin-Rivière Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Abbeville tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
113 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 36,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,1 km2. Dengiz sathidan 87 – 188 m balandlikda joylashgan.
Antonovka (Amur viloyati)
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Antonovka ( Антоновка  ) — Rossiya Federatsiyasining Amur viloyati, Arxarinskiy tumanidagi Antonovskiy aholi yashash punkti tarkibiga kiruvchi qishloq ( selo ). Shuningdek u yerning ma'muriy markazi hisoblanadi. Aholisi 2018 yilda 91 kishi edi 10 ta ko'cha bor.
Geografiya
Antonovka Arxaradan (tuman maʼmuriy markazi) 15 km gʻarbda avtomobil yoʻlida joylashgan. Arxara - unga eng yaqin qishloq hisoblanada.
Adaptatsiya
Adaptatsiya (lot. adaptatio — mos-lashuv) — 1) organizmning turli yashash sharoitlariga moslashishi; 2) sezgi aʼzolarining oʻziga taʼsir etadigan qoʻzgʻatuvchilarga moslashishi natijasida ularda sezgirlik darajasining oʻzgarishi (mas, koʻzning yorugʻlik yoki qorongʻilikka moslashuvi). Qoʻzgʻatuvchining taʼsir kuchi oʻzgarishi bilan sezgirlik ham oʻzgaradi. Qoʻzgatuvchilar sust taʼsir etganda sezgirlik oshadi, kuchli taʼsir etganda esa kamayadi. A. hodisasi hamma tashqi sezgilar (koʻrish, eshitish, hid, taʼm, badan sezgisi) ga xosdir. Taktil, harorat, hid va koʻrish sezgilarida A. kuchli, eshitish va ogʻriq sezgilarida ku-cheizdir. Ichki sezgilar (mas, tashnalik, ochlik) ga nisbatan A. hosil boʻlmaydi. A. organizmning normal hayot faoliyatini saqlab turishini, atrof muhitning turli omillari: temperatura va iqlimning oʻzgarishiga (qarang Iqlimga moslashish), balandlikka (qarang Balandlik kasalligi), koʻpgina infeksion agentlarga (qarang Immunitet) moslanishini taʼminlaydi. A. reaksiyasi moddalar almashinuvi intensivligining uzluksiz oʻzgarib turishiga asoslangan. Odam organizmining mos-lashuv reaksiyasi (A. reaksiyasi)ni tez (spesifik) va sekin (nospesifik), tugʻma (tur evolyutsiyasi jarayonida shakllan-gan) yoki orttirilgan (har bir organizm uchun oʻziga xos) reaksiyalarga boʻlish mumkin. Mas, ogʻritadigan omil taʼsi-riga javoban oyoq-qoʻlni tortib olish, jismoniy ish qilganda nafas olishning kuchayishi, qon oqimi hamda yurak fao-liyatining tezlashishi va qonning qayta taqsimlanishi, qorongʻida koʻz yorugʻlik sezish layoqatining zoʻrayishi — bularning hammasi tugʻma tez A. reaksiyalaridir. Har bir kishining turli yashash sha-roitlariga moslashish imkoniyati uning irsiyati, yoshi, sogʻligʻi va boshqalarga bogʻliq.
Pochta
Pochta (polyakcha poszta):
Qizilenbek
Qizilenbek(Қызылеңбек) Qozogʻiston Respublikasining Pavlodar viloyati Mayskiy tumanidagi qishloq.Qozon qishloq okrugi tarkibiga kiradi.KATO Kod — 555643300.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 412 kishi (208 tasi erkak va 204 tasi ayol) .2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra qishloqda 332 kishi(158 tasi erkak va 174 tasi ayol)yashagan.
Alfred Domett
Alfred Domet (Alfred Domett, 1811-yil 20-may — 1887-yil 2-noyabr) - Yangi Zelandiya bosh vaziri, поэт.
Yoshligi
Alfred Domet 1811-yil 20-mayda Surreyda (Buyuk Britaniya) kema egasi Nataniel Domet va uning rafiqasi Elizabet Körling oilasida tug'ilgan. U Stokvellda, so'ngra 1829-yildan 1832-yilgacha Kembrij kollejlaridan birida tahsil olgan (garchi u erda ilmiy darajani olmagan bo'lsa ham). 1829-1832-yillarda AQSH, Kanada va Gʻarbiy Hindiston boʻylab gastrollarda boʻldi. U adabiyotga qiziqqan va hatto bir nechta she'rlarini Buyuk Britaniyada nashr etgan (birinchi to'plami 1833-yilda, ikkinchisi 1839-yilda nashr etilgan). 1842-yilning may oyida Domett Yangi Zelandiyaning Nelson provinsiyasidan er uchastkasini sotib oldi va u yerga 1842 -yil avgustida koʻchib oʻtdi.
Siyosiy faoliyat
Dehqonchilikdagi muvaffaqiyatsiz urinishlaridan so'ng Domett jurnalist bo'ldi va vaqtini jamoatchilik bilan aloqalarga bag'ishladi. Shunday qilib, 1843 yil iyun oyida Maori Vayrau daryosida yevropaliklar bilan to'qnash kelganidan so'ng, u Devid Monro bilan birga Oklendga yuborilgan Nelson delegatsiyasiga tayinlandi va 1843 yilda Domett Nelson Examiner gazetasining muharriri bo'ldi, unda u tez-tez tanqid qildi. Gubernator Robert Fitsroy va butun mustamlaka hukumati. 1846 yilda gubernator Jorj Grey nomzodi bilan Domett Yangi Zelandiya Qonunchilik Kengashida o'rin oldi va 1848 yilda Yangi Munster provinsiyasining mustamlakachi kotibi etib tayinlandi, u 1853 yilgacha bu lavozimda qoldi. Domett o'z faoliyati davomida ta'lim masalasiga alohida e'tibor qaratdi, masalan, u 1847 yilgi Gubernator Greyning ta'lim to'g'risidagi farmonini bajarishdan bosh tortdi, bu esa bir dindagi o'quvchilari bo'lgan maktablar uchun qo'shimcha mablag' ajratdi. Domett olti yoshdan o'n yoshgacha bo'lgan, hech qanday diniy ta'limsiz majburiy ta'limni yoqladi. 1855 yilda u Nelson tumani parlament a'zosi etib saylandi, 1856 yilda esa toj yerlari bo'yicha komissar etib tayinlandi.
1862-yilda Bosh vazir Uilyam Foks ishonchsizlik votumini olgandan so'ng, Domet o'sha yilning 6 avgustida Yangi Zelandiyaning yangi Bosh vaziri bo'ldi. Uning Vazirlar Mahkamasi Yangi Zelandiyaning tub aholisining ishlari, shuningdek, Yevropadagi urush partiyalarining xarajatlari Britaniya hukumati zimmasida ekanligi haqidagi fikrni qo'llab-quvvatladi. Bosh vazirlik davrida Domett shuningdek, 20 000 immigrantni Yangi Zelandiyaga joylashtirishni o'z ichiga olgan aholi punktlari va o'zini o'zi himoya qilish dasturini ilgari surdi. Bundan tashqari, u maori uchun yer sudlarini tashkil etish tashabbusi bilan chiqdi. 1863 -yil 30-oktyabrda Domett iste'foga chiqdi va bosh vazirlikni Frederik Uitakerga topshirdi.
1863-yilda u tabiiy resurslar bo'yicha kotib, keyin esa er reestri xizmati boshlig'i etib tayinlandi va 1871-yilda bu lavozimlarni tark etdi. 1866-yilda Domett yana qonun chiqaruvchi kengash a'zosi bo'lib, 1874-yilgacha bu lavozimni egalladi.
1871-yilda Domett Angliyaga qaytib keldi va u erda umrining qolgan qismini o'tkazdi va o'zining bir qancha adabiy asarlarini, masalan, " Ranolf va Amoxiya" (1872) romantik dostonini nashr etdi. 1880-yilda u Sent-Maykl va Sent-Jorj ordenining hamrohi bo'ldi. 1887-yil 2-noyabrda Londonda vafot etdi.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Mil. av. 319
'''Mil. av. 319'''
Vafot etgan
🇷🇺
Verbicaro
Verbicaro Italiyaning Calabria mintaqasida joylashgan kommunadir. Cosenza provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 32 km2. 3514 nafar aholi istiqomat qiladi.
Adaptometr
Adaptometr (lot. adapto — mos-lashtiraman, yun. metreo — oʻlchayman) — koʻzning yorugʻlik sezish darajasini oʻlchaydigan asbob. Bemorda yorugʻlik sez-gisini uygʻotadigan darajadagi mini-mal yorugʻlik oqimini topishga asoslan-gan. A.dan koʻzning baʼzi fiziologik tavsifini oʻrganishda foydalaniladi.
Dowagiac (Michigan)
Dowagiac AQShning Michigan shtatida joylashgan shahardir. Cass okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
6147 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 591,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 10,5 km2. Shundan 10,4 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 232 m balandlikda joylashgan.
Kuzminskoe (Xarovsk tumani, Vologda)
Kuzminskoe (Кузьминская)  — Rossiya Federatsiyasining Vologda viloyati Xarovsk tumanida joylashgan qishloq. Xarovsk viloyat markaziga avtomobil yo'li bilan masofa 25,5 km, Semenixi munitsipaliteti markaziga - 0,5 km. Eng yaqin aholi punktlari - Ilinskaya Popovka, Semenika, Bolshaya.
2002 yil aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, aholi soni 11 kishi.
Aholisi
Aholisi - 8 kishi (2010).
Adashgan buyrak
Adashgan buyrak — harakat vaqtida ortiqcha qimirlovchi yoki odatdagi oʻrnidan siljigan buyrak. Bunda ogʻriq sezilishi, koʻngil aynishi, ich qotishi yoki ketishi kabi alomatlar paydo boʻlishi mumkin. Odam ozganda, lat yeganda, qorin muskullari boʻshashib ketganda Adashgan buyrak paydo boʻlishiga imkoniyat tugʻiladi.
Kanar oqimi
Kanar oqimi — Atlantika okeani shimoliy qismining sharqidagi sovuqoqim. Kengligi 400–600 km. Shim. Atlantika oqimining tarmogʻi boʻlib, Pirenei yarim oril va Afrikaning shimoli-gʻarbiy qirgoklari boʻylab shim.dan janubiga tomon harakatlanadi. Suvining temperaturasi 12° dan 26° gacha. Tezligi 0,9—1,8 km/soat. Suv sarfi 16 mln. m3/sek. Suvining shoʻrligi 36—36,8%s. Janubida Shimoliy Passat oqimiga qoʻshilib ketadi, bir kismi esa Gvineya qoʻltigʻi tomonga buriladi.
Jorhat
Jorhat — Hindistonning Assam shtatidagi muhim markaziy shaharlaridan biri.
Etimologiyasi
Jorhat („Jor“ — egizak va „Hat“ — bozor) ikki bozor yoki mandi (yegulik, ovqat nomi) kabi maʼnolarni anglatadi, yaʼniki Bhugdoi daryosining qarama-qarshi qirgʻogʻida mavjud boʻlgan „Masorhaat“ va „Sovkihat“ nomli bozorlari joylashgan yeri bilan bogʻliq hisoblanadi.
Tarixi
Jorhat qirollik homiyligida rejalashtirilgan shahar sifatida Ahom qirolligining soʻnggi poytaxti boʻlgan. Britaniya hukmronligi davrida koʻpincha „Jorehaut“ deb yozilgan. 1794-yilda Ahom qiroli Gaurinath Singha poytaxtni Sivasagardan Rangpurga keyin Jorehatga koʻchirdi. Ahom qirolligi tomonidan koʻplab poytaxt atrofida Rajmao Pukhuri yoki Borpukhuri, Buragohain Pukhuri, Bolia Gohain Pukhuri, Kotoki Pukhuri va Mitha Pukhuri kabi shaharlar qurilgan. Bu shahar gullab-yashnagan va savdo megapolisi boʻlgan, ammo 1817-yil va 1824-yilda Devid Skott va kapitan Richard boshchiligida Britaniya qurolli kuchlarining kirib kelishi va Birmaning Assamga bosqini natijasida vayron qilingan.
1885-yilda Jorehaut viloyati temir yoʻli ishga tushadi. Vaqt oʻtishi bilan bu choy sanoatining tez oʻsishiga yordam beradi.
Geografiyasi
Jorhat quyidagi manzilida joylashgan 26.75°N, 94.22°W.
Munitsipalitet 9 kvadrat kilometr maydonni egallaydi, hozirda taxminan 1,53 lakh aholiga ega. Tuman 2,851 kvadrat kilometr (1,101 kvadrat milya) ni tashkil qiladi va 1991-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 870,000 aholiga ega edi. Aholi zichligi oʻsha paytda har kvadrat kilometrga 306 kishi (793/kv.m) toʻgʻri kelgan. Aholiga nisbat 1000 erkakka 913 ayol.
Demografiyasi
Jorhat Munitsipal Kengashining (oʻsish hududini qamrab olgan) 2011-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra 1,26,736 aholiga ega edi.
Shahardagi o‘rtacha savodxonlik darajasi 2011-yilda 91,39% ni, bundan jinslar nisbati boʻyicha, erkaklar va ayollar savodxonligi mos ravishda 93,63% va 88,99% ni tashkil etgan va bu shtatdagi eng yuqori koʻrsatkichlardan biridir. Jorhatdagi jami savodxonlar 182 600 kishi bo‘lib, ulardan erkaklar va ayollar mos ravishda 96 806 va 85 794 kishini tashkil qiladi.
Jorhat shahri aholisining 87,49 foizini hindular, 10,50 foizini musulmonlar va 0,62 foizini nasroniylar tashkil etadi.
Tili
Jorhat shahrida asosan 70,08%, bilan Assam tili ustunlik qiladi, bengal tilida esa 12,27% aholi soʻzlashadi. Hind (11,60%) va Bhojpuri (1,01%) tillarida Gang tekisliklaridan kelgan muhojirlar, savdogarlar va mardikorlar gaplashadi. Shahardagi boshqa kichik tillar qatoriga Marvari, Sadri, Santali, Sora va Odia tillari kiradi, ularda jami aholining 5,04% muloqot qiladi.
Madaniyati
Jorhat zamonaviy Assam jamiyatining sanʼat, madaniyat va anʼanalari sohalarida oʻz hissasini qoʻshgan. 1896-yilda Jorhat teatri shaharning baʼzi taniqli odamlari tomonidan madaniy tadbirlar va dramalarni namoyish etish uchun tashkil etilgan. Chandrakanta Handique Bhawan, Asam Sahitya Sabha shtab-kvartirasi 1926-yilda tashkil etilgan. Jorxat ijodkor yozuvchilar, tarixchilar va jurnalistlarni yetishtirgan. Birendra Kumar Bhattacharya, Hindistonning eng oliy adabiyot mukofoti — Jnanpith mukofotini qoʻlga kiritgan birinchi Jorhatlik edi.
Tuman sudi
thumb| Tuman va majlislar sudyasi, Jorhat Yuqori Assam ning Jorhat okrugi va sessiyalari sudyasi 1948-yil 15-noyabrda tashkil etilgan va 1953-yil 1-aprelda doimiy faoliyat koʻrsata boshlagan. Assam vodiysi, Yuqori Assam tumanlari, Jorhat okrugi tuman va sessiyalar sudyasining birinchi faxriy mukofoti sovrindori janob SK Das, MA, BL boʻlgan. Hozirgi vaqtda okrugning hududiy yurisdiktsiyasi 2 (ikki) boʻlinma, xususan, Majuli boʻlinmasi va Titabar kichik boʻlimlariga kengaytirilgan. Hammasi boʻlib, tuman va sessiya sudyasi va bosh sudya sudyasi va turli darajadagi sud xodimlaridan iborat 15 ta suddan iborat boʻlgan. Tuman va sessiyalar sudyasi bosh sudyalar sudi majmuasi bilan birgalikda Jorhat shaharning qoq markazida joylashgan. Hozirda tuman va sessiyalar sudyasi rahbari Shri Mridul Kumar Kalita hisoblanadi. Hozirgi bosh sudya sudyasi Jorhat, barcha jinoiy sudlarning boshligʻi Shri Vijay Kumar Singxdir.
Tadqiqot institutlari
thumb|200x200px| Yomgʻir oʻrmonlari tadqiqot institutining asosiy kirish eshigi
Universitetlar
thumb| Assam qishloq xoʻjaligi universitetining asosiy kirish eshigi
Kollejlar
thumb| Jagannath Barooah kolleji
Sport
Jorhat stadioni Assamdagi eng qadimgi stadion boʻlib, 1950-yilda tashkil etilgan. U koʻplab Ranji Trophy oʻyinlariga mezbonlik qilgan. Ushbu maydonda har yili ATPA Shield tarixiy futbol turniri oʻtkaziladi. Professional futbol klubi Jorhat Town Club stadiondan oʻz uyi sifatida foydalanadi.
Mil. av. 318
'''Mil. av. 318'''
Vafot etgan
🇷🇺
Arrúbal
Arrúbal Ispaniyaning La Rioja mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. La Rioja provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,35 km2. Aholisi — 487 kishi (2010).
Darvesh Hasan Shahroshub
Darvesh Hasan Shahroshub – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi, Alisher Navoiyning zamondoshi. Zohid va taqvodor bu kishi kotiblik bilan kun oʼtkazgan. Аstrobodda yashab vafot etgan. Ushbu shayx haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʼzi yozib, kiritgan.
Mil. av. 316
'''Mil. av. 316'''
Vafot etgan
🇷🇺
NGC 5165
NGC 5165 Sunbula yulduz turkumidagi S0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Sherbourne Burnham 1883-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Aouf tumani
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Aouf tumani — Jazoirning Maskara viloyatidagi tuman.
Mil. av. 317
'''Mil. av. 317'''
Aouf tumani
Hududiy bo'linishi
Tuman yana 3 qismga bo'lingan:
Mil. av. 317
Vafot etgan
🇷🇺
Montluçon
Montluçon Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Allier departamenti Montluçon tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
41.362 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 1998,2 nafar kishi.
Kanalar
thumb Kanalar (Acarina) — oʻrgimchaksimonlar sinfiga mansub mayda boʻgʻimoyoqlilar. 3 turkumga boʻlinadi: akariformli K. (Acariformes), parazitformli K. (Parasitiformes) va pichanoʻrar K. (Opiliocarina). Tanasi tuxumsimon yoki choʻziq (uz. 0,1—0,30 mm), aksariyati boʻgʻimlarga boʻlinmagan. Tanasi, odatda, 2 kiyem: ogʻiz apparati joylashgan oldingi — giatosoma va oyoqlari joylashgan orqa qism — idiosomadan iborat. K. hasharotlardan 4, baʼzilari esa 2 juft oyoqlari boʻlishi, tanasining bosh, koʻkrak va qorin qismga boʻlinmasligi, moʻylovlari boʻlmasligi bilan farqlanadi. Tanasi yashash sharoitiga koʻra, tiniq yoki juda zichlashgan muskulli qoplamga ega. Barcha K. ayrim jinsli boʻlib, koʻpchiligi tuxum qoʻyib koʻpayadi. Oziqlanish tipiga qarab 3 guruhga boʻlinadi: oʻsimlikxoʻrlar, yirtqich K. va parazit K. Baʼzi K. oʻsimlik qoldiqlari bilan (saprofaglar) oziqlanib, tuproq hosil boʻlish jarayonida muhim rol oʻynaydi (mas., Oribalidae oilasiga mansub qalqonli K. va AcaroideaHHHr vakillari); boshqalari oʻsimlik shirasi bilan (fitofaglar) oziqlanib, qishloq xoʻjaligi ekinlariga katta zarar keltiradi (maye., Tetranychidae oilasining turlari); ayrimlari sodda zamburugʻlar bilan oziqlanadi (mikofaglar) hamda parazit K. qishloq xoʻjaligi hayvonlari va odamga zarar yetkazadi (Ixodidae, Argasidae, Dermanyssidae va b. oiladagi K.). Tabiatda zararli K. bilan bir katorda foydalilari ham (entomofag K.) boʻlib, qishloq xoʻjaligi zararkunandalarining koʻpayishiga toʻsqinlik qiladi.
Oʻsimlikxoʻr K. ikki: sarkoptiformli K. (Sarcoptifomes) hamda trombidiformli K. (Trombidiformes) kenja turkumga boʻlinadi. Sarkoptiformli K.dan ombor K.ning 2 oilasi: un K. va tukli K.ning vakillari katta zarar keltiradi (qarang Ombor zararkunandalari). Trombidiformli K. kenja turkumiga oʻsimlikning oʻsish va rivojlanish davrida shirasini soʻrib zarar keltiradigan K. kiradi. Q.x. ekinlariga, ayniqsa, oʻrgimchakkanalar oilasining turlari, jumladan, oʻrgimchakkana juda koʻp zarar yetkazadi. Briobindlar oilasiga mansub eng yirik (2 mm gacha) va serharakat K. faqatgina oʻsimliklarga zarar keltirib qolmay, balki odamlar yashaydigan joylarga kirib, zahira oziqovqatlarni ham ifloslantiradi. Qoʻngʻir meva kanasi — ashaddiy zararkunandadir. Oʻrta Osiyo jan.da yassi tanali K. (Tenuipalpidae) oilasining vakillaridan meva yassi tanali kanasi zararlidir. Har xil tirnoqli K. oilasi (Tarsonemidae)HHHr koʻpgina turlari oʻsimliklar bilan oziqlanadi, ammo yirtqich hamda saprofaglari ham mavjud. Eng zararkunandasi — yertut kanasidir. Qorindor K. oilasiga (Pycmotidae) tirik tugʻish harakterli. Ularning barcha rivojlanish fazalari ona qornida oʻtadi; qorni sharsimon shishib, 100—500 martagacha kattalashish xususiyatiga ega. Bu oilaga mansub don K. bugʻdoy, suli, javdar, arpa va boshoqli oʻtlarga vegetatsiya davrida zarar yetkazadi. Qorindor K. zahiralarga zarar keltiruvchi hasharotlar qurtida parazitlik qiladi; ular odam tanasiga tushsa, teri kasalligi — pichan qichimasini vujudga keltiradi. Toʻrt oyoqli K. yoki shish paydo qiluvchi K. (Eriophyidae) oilasining vakillari oʻsimlik bilan oziqlanib, uning shakli, barg hamda mevalari rangini oʻzgartiradi, kurtaklarni nobud qiladi. Baʼzi turlari oʻsimliklar ustida erkin yashaydi, boshqalari esa shish paydo qiladi.
Yirtqich K. — parazitformli va akariformli K. turkumlarining vakillaridir. Mevali daraxtlar bargida, tut, tok, gʻoʻza, beda va sabzavot ekinlarida, begona oʻtlar hamda oʻsimlik qoldiqlarida yashaydi. Serharakat. Oʻrgimchakkana tuxumi, lichinkalari, nimfasi va voyaga yetgan individlari, yassi tanali K. va b. mayda boʻgʻimoyoqlilar bilan oziqlanadi. Oʻrta Osiyoda keng tarqalgan boʻlib, 11 oilaga mansub 50 ga yaqin turi maʼlum. Koʻpincha, ekinzor dalalarida va unga yondosh yerlardagi begona oʻtlarda uchraydi. Oʻsimlikxoʻr K. kabi ular ham toʻkilgan barglarda, daraxt poʻstloqlari yoriqlarida, toʻshamalarda va b. oʻsimlik qoldiqlarida qishlaydi. Sutkalik oʻrtacha harorat 10° dan yuqori boʻlganda qishlov joylaridan chiqadi. Sugʻorma dehqonchilik agrobiotsenozida, asosan, begona oʻtlar hamda tut daraxtlarida toʻplanadi. Gʻoʻzaga may oxiri — iyun boshlarida oʻrgimchakkanadan soʻng oʻtadi. Ularning mavsumiy rivojlanish davri bir xilda boʻlib, bu yirtqich K.ning oziqlanishi uchun yaxshi sharoit yaratadi. Oʻsimlikxoʻr zararkunanda K.ga qarshi biologik himoya usulida yirtqich K.dan foydalanish mumkin. Eng faol yirtqich K. fitoseid va b. oilaga mansub turlardir. Ular issiqxonalarda yetishtiriladigan bodringlardagi hamda bogʻ va tokzorlardagi oʻrgimchakkanalarga qarshi qoʻllaniladi.
Zhenda
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Zhenda — Bolgariya janubidagi Kardjali viloyati, Chernoochen munitsipalitetidagi qishloq.
Bauen (Uri)
Bauen  Shveysariyaning Uri kantonida joylashgan kommunadir. Maydoni – 3.77 km2. 186 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Sikat
Sikat (Сикат)  — Tojikiston Respublikasining Sangvor tumani, Vahdat jamoatiga qarashli daha. Dahadan mahalla markazigacha 23 km, tuman markazigacha 103 km.
Aholisi
Aholisi — 126 kishi.
Ahausen
Ahausen Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Rotenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 34,41 km2. 1865 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Ahausenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.