cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sarkadkeresztúr
Aholisi
Qishloq aholisi nemislarning ko'chib kelishi tufayli tez ko'paya boshlagan. Qishloqda asosan yahudiy nemislar yashagan. 19-asrda ko'plab nemislar bugungi Germaniyadan Vengriyaga deportatsiya qilingan. Yangi muhojirlar Germaniyaning Svabiya va Bavariya mintaqalariga joylashganlar.
2015-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqning etnik tarkibi; 97% vengerlar va 3% nemislardan iborat.
(Elek, Gyula va boshqalar kabi nemis (asosan Svabiya ) jamoalari hali ham mavjud bo'lgan boshqa shahar va qishloqlar mavjud).
Dini
Qishloqda har doim ko'plab xristian jamoalari mavjud bo'lgan. 19-asrda ikkita asosiy din xristianlik va Yahudiylik bo'lgan.
1910-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, 60% xristianlar va 40% yahudiylar qishloqda yashagan. Garchi yahudiylar soni xristianlarga qaraganda tez ko'paygan, shuning uchun 1933-yilda mahalliy yahudiylar ko'pchilikni tashkil qilgan (57% yahudiy va 43 nasroniy). 1944-yildan keyin nasroniylar qishloqda ko'pchilikka aylanishgan.
2015-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra diniy tarkib: 88% vengerlar, 5% yevangelist, 5% yahudiy, 2% katolik.
Yahudiy jamiyati
19-asrda, mahalliy yahudiylar 1944-yilda fashistlar Germaniyasiga deportatsiya qilinishidan oldin ko'plab yahudiy jamoalari qishloqda yashagan. Mahalliy yahudiylar Sarkad yahudiy jamoasi bilan yaxshi munosabatda bo'lgan.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
29-fevral
29-fevral — Grigoriy taqvimida yilning 60-kuni. Bu kun toʻrt yilda bir marotaba kelib, 29-fevral sanasi mavjud yil — kabisa yili deb ataladi. Yil yakuniga 306 kun qoladi.
Bayramlar
Yana qarang: Turkum:29-fevral bayramlari
Voqealar
Yana qarang: Turkum:29-fevral voqealari
Vafot etganlar
Yana qarang: Turkum:29-fevralda vafot etganlar
Faverois
Faverois Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Territoire de Belfort departamenti Belfort tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
474 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 72,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,5 km2. Dengiz sathidan 360 – 406 m balandlikda joylashgan.
Transiordaniya
Agar "Sharqiy qirg'oq" haqida bo'lsa quyidagi link orqali o'qing - "Sharqiy qirg'oq".
''Bu maqola geografik hudud haqida. 20-asrda Hoshimiylar hukmronligi ostidagi Britaniya protektorati uchun "Transiordaniya amirligiga" qarang. Transiordaniya, "Sharqiy qirg'oq" yoki "Transiordaniya tog'lari''" (Arab tilida: شرق الأردن) - Janubiy Levant, Iordan daryosining sharqiy qismi boʻlib, asosan hozirgi Iordaniya hududida joylashgan.
Bu hudud "Transiordaniya" nomi orqali araldi, tarixda ko'plab kuchlar imperiyalar tomonidan bosib olinib va nazorat qilingan. Yangi davr boshlarida Transiordaniya hududi Usmonli Suriya davlati yurisdiksiyasiga kiritilgan.1910-yillarda Usmonlilar hukmronligiga qarshi boʻlgan Buyuk Arab qoʻzgʻolonidan soʻng 1921-yilda Hoshimiylar amiri Abdulloh tomonidan "Transiordaniya Amirligi" tashkil etildi va amirlik Britaniya protektoratiga aylandi. 1946-yilda mirlik inglizlardan mustaqillikka erishdi va 1948-yildagi Arab-Isroil urushidan keyin 1949-yilda Iordaniya "G'arbiy Sohilni" anneksiya qilganidan keyin mamlakat o'z nomini "Iordaniya Hoshimiylar Qirolligi" ga o'zgartirdi.
Hudud nomini kelib chiqish tarixi
Trans- prefiksi Lotin tilidan olingan bo'lib, "bo'ylab" yoki "undan tashqarida" degan ma'noni anglatadi, shuning uchun "Transiordan" so'zi Iordan daryosining narigi tomonidagi yerni anglatadi. G'arbiy tomon uchun ekvivalent atama Cisjordan - tom ma'noda "Iordan[daryo]sini bu tomonida" degan ma'noni anglatadi.
Misr davri
left|thumb|224x224px|Misr davlatining Retjenu, Amuru va Apu viloyatlari miloddan avvalgi 1300 yilda. Shasular soʻnggi bronza davridan to ilk temir davrigacha Levantda semit tilida soʻzlashuvchi chorvadorlar boʻlgan. Miloddan avvalgi 15-asrda Amenxotep III tomonidan qurilgan Soleb ibodatxonasidagi ustunlar ustiga yozilgan dushmanlar ro'yxatida Shasuning 6 guruhi qayd etilgan; Shasu S'rr, Shasu Rbn, Shasu Sm't, Shasu Wrbr, Shasu Yhw va  Shasu Pysps. Ba'zi olimlar isroilliklarni va Yahve ismli xudoga sig'inishni shasu bilan bog'lashadi. Misr geografik "Retjenu" atamasi an'anaviy ravishda Livanning janubida Sinay va Kan'onni qamrab olgan hududlar bilan shimolda Amurru va Apu hududlariga aytiladi. Shunday qilib, Kan'on va janubi-g'arbiy Suriyaning bir qismi erta bronza davrida Misr fir'avnlariga ta'von to'lovchi hududlarga aylangan. Kan'on konfederatsiyalari Megiddo va Kadeshga birlashtirilganda, Misr imperiyasi nazorati ostiga o'tgan. Biroq, imperiyaning shu hududlarni nazorat qiluvchi boshqaruvi tez-tez bo'ladigon mahalliy qo'zg'olonlarni va shaharlararo to'qnashuvlarni oldini olish uchun etarlicha kuchli emas edi.
Bronza davrining qulashi
So'nggi bronza davrining qulashi paytida Suriya amorit kabilasi Ahlamu deb nomlanuvchi yarim ko'chmanchi G'arbiy Semit tilida so'zlashuvchi xalqlarning yangi to'lqini tomonidan ko'chirilgan yoki haydab yuborilgandan keyin g'oyib bo'lishdi. Vaqt o'tishi bilan oromiylar Ahlamular orasida hukmron qabila sifatida paydo bo'ldi; miloddan avvalgi 11-asr oxirida Xetlarning vayron bo'lishi va Ossuriyaning tanazzulga uchrashi bilan ular Suriya va Transiordaniyaning ko'p qismini nazorat qilishdi. Ular yashagan hududlar Aram (Aramiya) va Eber-Nari deb nomlana boshladi.
Klassik davr
"Dekapolis" Pliniy Elder (23-79) sanab o'tgan o'nta shahar nomidan olingan. Pliniy "Dekapolis" deb atagan joyni Ptolemey (taxminan 100-170 yillar) Kole-Suriya deb ataydi. Ptolemey "Transiordan" atamasini emas, balki "Iordaniya bo'ylab" perifrazasini ishlatadi. va shaharlarni sanab o'tadi: Cosmas, Livias, Callirhoe, Gazorus, Epicaeros va boshqalar. left|thumb|Ptolemeyga ko'ra Falastin va Koele-Suriya ([[:en:Palestine_Exploration_Fund|Falastin tadqiqot jamg'armasi ning Klod Reignier Konder xaritasi)]]
Kan (Botken tumani)
Kan (Кан) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Botken tumaniga qarasli qishloq. Doriin ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi -626 kishi.
Gollandiya (tarixiy mintaqa)
thumb|295x295px| Niderlandiya xaritasida Shimoliy va Janubiy Gollandiya Gollandiya ( HOLLAND Gollandiyaning g'arbiy qismidagi tarixiy mintaqadir. Mamlakatning ikkita viloyati hududini o'z ichiga oladi - Shimoliy Gollandiya ( Noord-Holland  Noord-Gollandiya ) va Janubiy Gollandiya ( Zuid-Holland Zuid Gollandiya ).
Gollandiya so'zining manosi
Gollandiya nomi holt land (so'zma-so'z "daraxt mamlakati") yoki nemis. hoi, hal "depressiya, pasttekislik" va quruqlik "yer". Bir qator mamlakatlarda bu nom siyosat va geografiya nuqtai nazaridan qarama-qarshi bo'lgan Niderlandiyaning butun qirolligiga nisbatan keng qo'llaniladi (masalan, Angliya nomining ishlatilishi kabi) butun Buyuk Britaniyaga munosabat). Ushbu foydalanish boshqa ba'zi viloyatlar, xususan, Frizland, Shimoliy Brabant, Limburg va boshqa davlatlar aholisi orasida norozilik uyg'otadi.
Hikoya
Dastlab, bu erlar Muqaddas Rim imperiyasining bir qismi bo'lgan Gollandiya okrugi tomonidan ishg'ol qilingan. Keyinchalik, u Niderlandiyaning Yetti Birlashgan Viloyatlari Respublikasini tashkil etgan viloyatlardan biriga aylandi (1581-yildan 1795-yilgacha mavjud bo'lgan).
1806-1810-yillarda Napoleon I Fransiya imperiyasining vassali Gollandiya Qirolligi mavjud edi; uning qiroli Napoleonning ukalaridan biri Lui I Bonapart edi. Gollandiya Qirolligi teng darajada vassal Bataviya Respublikasining o'rnini egalladi va 1810-yilda inglizlar bosqinidan keyin butun Niderlandiya Fransiya tomonidan qo'shib olingandan keyin barham topdi.
Saint-André-de-Double
Saint-André-de-Double Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Dordogne departamenti Périgueux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
147 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 5,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 29,3 km2.
Elijah Wood
Elijah Jordan Wood (1981-yil 28-yanvarida tugʻilgan) amerikalik aktyordir. 8 yoshidan beri kinofilmlarda suratga tushadi. Eng mashhur rollaridan biri Uzuklar hukmdori filmlaridagi Frodo Baggins rolidir. Bundan tashqari u videooʻyinlar qahramonlariga ham ovoz beradi.
Banos (Fransiya)
Aholisi
232 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 40,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,8 km2.
Abdul Moʻmin Imambariy
Abdul Moʻmin Shayx Imambariy (আব্দুল মোমিন শায়খে ইমামবাড়ী ; 1930 — 2020-yil 8-aprel) Bangladeshlik islom olimi, oʻqituvchi va siyosatchi. Jamiyat Ulema-e-Islom Bangladeshning sobiq prezidenti.
Biografiyasi va taʼlimi
Abdul Moʻmin 1930-yilda Habiganj tumanidagi (oʻsha paytda Silxet tumani tarkibida joylashgan) Nabiganjdagi Purangaon qishlogʻida bengaliyalik musulmon oilasida tugʻilgan. Ota-onasi Muhammad Abdus Sattor va Gulbahar Bibi. Hindistonga joʻnab ketishiga qadar Jomiʼah Saʼdiyah Raidhar va Jomiʼah Saʼdiyah Imambari madrasalarida tahsil oldi. Hindistonda Dorul ulum Deoband seminariyasiga oʻqishga kirdi. Deobandda olti yil tahsil olib, hadis ilmi fakultetini tamomlagan. Ustozlari orasida Husayn Ahmad Madaniy, Ibrohim Baliyaviy, Sayid Faxrul Hasan va Merajul Haqlar bor edi. Madaniyga bay’at qildi va 1957-yilda xilofalikka (ruhiy vorislikka) vakolat berdi.
Borore
Borore Italiyaning Sardiniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Nuoro provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 42,74 km2. 2352 nafar aholi istiqomat qiladi.
Abdul Moʻmin Imambariy
Vafoti va merosi
Imambari 2020-yil 8-aprelda vafot etdi. Muhiuddinxon uning shogirdi edi. Ubaydulloh Foruq hayotligida unga bay’at berib, oxir-oqibat xalifasi (ruhiy davomchisi) boʻldi. Oʻgʻli Emdadulloh mavlonodir. 2020-yil 27-sentyabr kuni Shibbir Ahmad Bishvanati va Hasan bin Fahim Bishvanat shahridagi Jamia Madania madrasasida Imambariyga bag‘ishlangan duo marosimi tashkil etdi.
Mutsk
''' Mutsk— Armanistonning Syunik viloyati Sisian tumanidagi qishloq.
Hohendorf (Vorpommern)
Hohendorf  Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan aholi punktidir. Ostvorpommern tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 30,53 km2. 895 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Hohendorfning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Elizabeth Bradley
Elizabeth Bradley (1922-yil 20-may — 2000-yil 30-oktabr) angliyalik aktrisa. Coronation Street nomli xayoliy teleserialdagi jangovar bolta Maud Grimes rolini ijro etishi bilan mashhurlikka erishgan.
Yoshligi
Bradley Joan Abraham ismi ostida Macclesfieldda katta davlat xizmatchisining qizi boʻlib tugʻilgan va sahnalarda tilga olinajak familyasi sifatida otasining ismini qabul qilib olgan. U 23 yoshida professional aktyorlik faoliyatini boshlagan.
Aktrisaning eng mashhur roli 1993-yildan 1999-yilgacha Coronation Streetdagi nogironlar aravachasidagi nafaqaxoʻr Maud Grimes roli edi. Qahramonni baʼzan „doʻzaxdan kelgan qaynona“ deb ham atashgan. Bu vaqt ichida u 476 ta epizodda suratga tushadi. Joan ilgari 1978-yilda bir serialda maslahatchi Adams rolini oʻynagan, ammo oʻsha paytda Margaret Bradley sifatida eʼtirof etilgan.
Shuningdek, u London's Burning, The Bill, Casualty, Bad Girls hamda The Sweeney kabi filmlar va teledasturlarda ishtirok etgan. Uning filmlardagi rollari orasida rejissor Pete Walker ishtirokidagi Four Dimensions of Greta va "The Flesh and Blood Show (ikkalasi 1972-yilda) hamda London hayvonot bog'ida yalangʻoch David Naughton bilan uchrashgan An American Werewolf in London (1981) filmidagi kampir roli kiradi.
U, shuningdek, muvaffaqiyatli teatr aktrisasi boʻlib, Billi Liarning National Theatre spektaklidagi roli uchun Olivier mukofotining eng yaxshi yordamchi aktrisa nominatsiyasini qoʻlga kiritgan.
Shaxsiy hayoti va oʻlimi
Bradley 1950-yilda aktyor Garth Adamsga turmushga chiqadi va 1977-yilda vafotigacha uch nafar farzand koʻradi. U insultdan keyin 78 yoshida vafot etgan.
Achy
Achy Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Beauvais tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
288 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 22,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,8 km2. Dengiz sathidan 91 – 187 m balandlikda joylashgan.
Tabilgʻi (Botken tumani)
Tabilgʻi (Табылгы) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Botken tumaniga qarasli qishloq. Doriin ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 381 kishi.
Chayon zarbasi
„Chayon zarbasi“ (scorpion kick, reverse bicycle kick, back hammer kick, El escorpión) — darvozabon yoki futbolchi tomonidan sakragan holatda toʻpga tovoni bilan zarba berish usuli. Zarba ijrosi koʻrinish jihatidan oʻz oʻljasiga hujum qilayotgan chayonni eslatganligi sababli shunday nomlangan. Kolumbiyalik darvozabon Rene Higuita futboldagi ushbu texnikaning muallifi va ilk ijrochisi hisoblanadi. Uchrashuvdan soʻng, darvozabon tavakkal qilgani uchun jamoadoshlaridan uzr soʻragan va jurnalistlarga bergan intervyusi davomida shunday degan: „Bu zarbani majburlikdan ijro etganman, o‘zimni ko‘rsatish uchunmas. Agar qo‘lim bilan ushlashga intilganimda gol o‘tazishim mumkin edi“. „Chayon zarbasi“ televideniyeda qayta-qayta efirga uzatildi, matbuotda ushbu zarba haqida maqolalar chop etildi.
Ilk marta ijro etilishi
thumb|250x250px| Zarba berayotgan chayon tasviri thumb|268x268px| Rene Higuita 2007-yilda 1995-yil 6-sentyabrda „Wembley“ stadionida boʻlib oʻtgan Angliyaga qarshi o‘rtoqlik uchrashuvi birinchi bo‘limining 21-daqiqasida „Telba“ (El Loco) laqabi bilan tanilgan kolumbiyalik darvozabon Rene Higuita 16 000 ga yaqin britaniyalik va 4 000 ga yaqin kolumbiyalik tomoshabinlar koʻz oʻngida futbol tarixida ilk bor „chayon zarbasi“ni amalga oshirdi. Britaniyalik futbolchilardan biri Kolumbiya terma jamoasining jarima maydonchasida ofsaydga tushib qoldi. Buni koʻrgan yon hakam bayroqchasini koʻtarishga hozirlik koʻrayotgan edi (boshqa versiyaga koʻra, u hatto bayroqni koʻtargan, lekin bosh hakam bayroq koʻtarilganini payqamagan ). Toʻp Jamie Redknappning uzatmasidan soʻng, ofsayddagi futbolchi tarafga emas Rene Higuita qoʻriqlayotgan darvoza tomon yoʻl olgan. Havodan kelayotgan toʻpni koʻrgan darvozabon uni koʻzdan qochirmaslik uchun bir necha qadam orqaga chekingan. So‘ng, oʻljasiga zarba berishga tayyorlanayotgan chayon kabi egilib toʻpni qaytaradi. Higuita toʻpni oʻz ustidan oʻtishiga imkon beradi. Keyin esa kutilmaganda tovoni bilan toʻpni qaytarib yuboradi.
Futbolchilar va jurnalistlar tomonidan bildirilgan munosabatlar
"„Ajoyib ijro. Ha, bu harakat kulguli koʻrinishi mumkin. Lekin golsiz oʻyinni muxlislar keyinchalik eslashlari uchun Higuitaning seyvidan boshqa sabab topa olasizmi? Uning harakatlari Angliya-Kolumbiya uchrashuvini tarixda qoldirdi.“"
- Jonathan Wilson
Rossiyalik mashhur darvozabon — Igor Akinfeev: „Men Rene Higuitaning mashhur „chayon zarbasini“ koʻrganimda: „Bu odam telba! Umurtqasi sinmagani uning omadi“ — deganman“.
Eʼtirof etilishi
2008-yilda Angliyaning Footy Boots portali tomonidan oʻtkazilgan soʻrov natijalariga koʻra, „chayon zarbasi“ futbol tarixidagi eng yaxshi fint deb topildi. Britaniyaning „Sport“ jurnali Higuitaning seyvini sport tarixidagi eng muhim voqeliklar reytingida 93-oʻringa joylashtirgan. Rossiyadagi koʻp jildli „Futbol ensiklopediyasi“ mualliflari Higuitaning bu harakati barcha davrlardagi eng ajoyib seyv ekanligini taʼkidlashgan. Diego Maradona ajoyib sakrashni yana bir bor koʻrish uchun xaylashuv oʻyinida Higuitaga qarshi oʻynagan.
Harakatning takrorlanishi
Keyinroq turli jamoalar futbolchilari Higuitaning harakatini takrorlashdi. Ronaldinho va uning doʻstlari Braziliya chempionati yulduzlariga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvi oʻtkazishdi. Mazkur uchrashuvda Braziliyaning „San Paulu“ klubi darvozaboni Sidão tomonidan chayon zarbasi amalga oshirilganligi haqida xabar berildi. 2018-yilda Germaniyaning „SV Sandhausen“ klubi yarimhimoyachisi Manuel Stiefler „Bochum“ darvozasiga, Tulaning „Arsenal“ klubi hujumchisi Luka Đorđević esa „Orenburg“ darvozasiga „chayon zarbasi“ usulida toʻp kiritishgan. Fransiyalik futbolchi Olivier Giroud 2017-yilning 1-yanvarida „Arsenal“ klubi tarkibida „chayon zarbasi“ usulida „Kristal Pelas“ darvozasini ishgʻol qildi.
Mualliflik uchun bahslar
Higuitaning oʻzi bunday seyvni amalga oshirish gʻoyasi bolalarning toʻp bilan mashq qilishini tomosha qilganda paydo boʻlganini aytgan:
"Bolalar har doim meni ilhomlantirgan. Koʻpincha koʻchada ularning qaychi uslubini mashq qilishayotganini koʻrar edim. Bolalarga bu harakatni teskarisiga amalga oshirish yaxshiroq boʻlishini aytganman."
Kolumbiyaning „El Tiempo“ gazetasi muxbiri Pablo Romeroning taʼkidlashicha, Higuita birinchi marta chayon zarbasini 1990-yil „Frutiño“ alkogolsiz ichimliklar reklamasida koʻrgan va besh yil davomida zarba yoʻllashni mashq qilgan. Kolumbiyalik sobiq futbolchi Víctor Aristizábal: „Odamlar Higuita chayon zarbasini oʻsha kuni stadionning oʻzida oʻylab topgan deyishadi. Lekin unday emas. U har kuni chayon zarbasini mashq qilardi va bizga imkon boʻlishi bilan seyvni rasmiy oʻyin davomida amalga oshirishga tayyorlanyotganini aytgan. Bu kutilmagan holat. Lekin biz qachondir shunday boʻlishini bilar edik“, – degan. Víctor Aristizábalning oʻzi 1993-yil 30-mayda Chiliga qarshi oʻyinda chayon uslubida gol urgan. Paragvaylik futbolchi Roberto Cabañas ham 1983-yilda Amerikaning „New York Cosmos“ klubi safida shunday gol urgan. Bundan ancha oldin, 70-yillarda nemis darvozaboni Sepp Maier chayon zarbasini amalga oshirgan. Ammo, u rasmiy oʻyinda emas, balki mashgʻulotlarda mazkur zarbani amalga oshirgan. 2012-yilda meksikalik Hugo Sánchez „Real Madrid“ safida harakat qilayotgan paytda bu harakat („chayon zarbasi“)ni o‘ylab topganini, ammo oʻyin paytida ijro eta olmaganligini aytgan. Sánchez bu harakatni „xachir zarbasi“ deb atagandi. „Ushbu texnikani mashhur qilgan Higuitaga rahmat aytaman. Uni men oʻylab topdim“, — deydi Sánchez.
Janubiy Amerika futbol konfederatsiyasining rasmiy sayti „chayon zarbasi“ning muallifi sifatida „Independiente“ klubi safida harakat qilgan paragvaylik hujumchi — Arsenio Ericoni koʻrsatgan. Erico 1934-yilning avgustida Argentina chempionati doirasida „Boca Juniors“ klubiga qarshi bahsda chayon uslubida zarba bergan. Keyinchalik, fint Lotin Amerikasi futbolida „belanchak“ (balancines) nomini oldi. Paragvaylik jurnalist Alberto Candia Arsenio Ericodan keyin fintni takrorlagan futbolchilar roʻyxatini tuzdi. Roʻyxatdan Alfredo Di Stefano ham joy olgan.
Mualliflikka daʼvogar futbolchilar
Taranta Peligna
Taranta Peligna Italiyaning Abruzzo mintaqasida joylashgan kommunadir. Chieti provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 21 km2. 500 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
1-mart
1-mart — Grigoriy taqvimida yilning 60- (kabisa yilida 61-) kuni. Yil yakuniga 305 kun qoladi.
Bayramlar
Yana qarang: Turkum:1-mart bayramlari
Vafot etganlar
Yana qarang: Turkum:1-martda vafot etganlar
1929-yil-Ozod Sharafiddinov
1915-yil — Zulfiya
Barnaul
Barnaul (Барнау́л) — Rossiyadagi shahar (1730-yil tashkil topgan va shahar mavqein 1771-yildan boshlab olgan), 1937-yildan buyon Oltoy oʻlkasining (Алтайский край) maʼmuriy markazi. Shahar Gʻarbiy Sibir janubidagi Barnaulka daryosining Obga quyilish joyida joylashgan. Shahar maydoni — 939,5 km2, shahar aholisi — 649 574 kishi (2012), shuningdek shahar aholisining soni boʻyicha Rossiyada 20-oʻrinni egallab turibdi. Shahar okruglarining chegarasi yaqinidagi qishloqlar bilan qoʻshib hisoblaganda Barnaul aholisi 691 149 kishini tashkil qiladi. Sibirning yirik sanoat, madaniy va maorif markazi: 9 davlat OOʻYu, 5 teatr, muzeylar va ХVIII-XX asrlarga oid meʼmorlikning qadimiy yodgorliklari mavjud.
Tarixi
thumb|300px|Shaharga kirishdagi koʻrinishi
Shaharning tashkil topishi
Arxeologik tadqiqotlar hozirgi Barnauldagi ilk manzilgohlar tosh asrida paydo boʻlganini koʻrsatadi. Shahar hududida shu kunga qadar 63 ta arxeologik yodgorliklar saqlangan. Ular asosan qadimgi zamondan oʻrta asrgacha saqlangan shaharchalar, qoʻrgʻonlar va manzilgohlar. Bu manzilgohlarning koʻpchiligi Ob daryosining soʻng yoqasida, Barnaulning togʻli hududlarida, Moxnatushka, Kazyonnaya Zaimka, Gonba va Nauchniy Gorodok kabi joylarida joylashgan qishloqlarida uchraydi. Oltin Oʻrda davrida, ruslarning Sibirga koʻchib kelishaga qadar, bu yerda Abaksha degan qamal-qal’a boʻlgan. Shu qal’adan teleuitlar qoʻshni xalqlarga hujumlar uyushtirdi.
Barnaulning shahar boʻlib tashkil topgan rasmiy yaqti 1730-yil deb hisoblanadi. Buni konchi Akinfiy Demidovning Oltoy oʻlkasida zavod qurish maqsadida 200 ishchilarni olib kelishi bilan bogʻlaydi. Biroq, shaharning hujjatiy tan olingan yili 1739-yil boʻlib hisoblanadi. Sababi, shu yili Demidov Barnaulda kumush eritish zavodining qurilishini boshlagan edi. Shu sayohat shaharning rivojlanishiga katta hissasini qoʻshdi. Shuning tasiridan Baranaulga Markaziy Rossiya va Uraldan koʻchib keluvchilar koʻpaya boshladi.
Etimologiya
250px|left|thumb| Barnaul shahri. ХХ asr Shahar nomining chiqish tarixiga bogʻliq turli gipotezalar koʻp. Taniqli yozuvchi va oʻlkashunos olim Mark Yudalevich oʻzining maqolalarida nomning chiqishiga bogʻliq turli olimlarning tadqiqotlarini jamlagan. Tadqiqotchilar umumiy fikri, gipotezasi «Barnaul» nomining turkiy yoki mongol tilidan chiqish ildizlari bor, lekin nomning tarjimasi bir nechta variantlarga ega.
Geraldika
Barnaulning ilk gerbi 1846-yil tasdiqlangan. Gerb qalqoni fransuzcha geraldik formaning (toji va lentasi yoʻq) holatini koʻrsatadi. Qalqon koʻldalang ikki qismga boʻlingan. Yuqori qismi qalqonning uchdan bir qismini egallaydi. Unda Tomsk guberniyasining asosiy elementi (namestnik gerb) — yashil fondagi chopib borayotgan oq otning koʻrinishi tasvirlangan. Ot — guberniya xoʻjaligida, togʻli sanoatda transport xizmatlarini bajaradigan asosiy simvol va chorvachilik uchun eng qulay hayvon. Gerbning pastki qismida havo rang muhitda tutab turgan qizil rangli kumush domna pechkasi joylashgan. U oʻz navbatida mamlakatdagi kumush eritish sanoatining simvoli sifatida koʻrsatilgan. Hozirgi paytdagi gerb 1995-yil 16-noyabrda tasdiqlandi. Uning asl nusxasi (rang-barang va qora-oq tasvirlar) Barnaul shahrining hokimyatida saqlanmoqda va unga qiziqqan kishilar bemalol erishsa boʻladi.
Dilafroʻz Jabborova
Dilafroʻz Abdurahimovna Jabborova (1950.5.7, Toshkent) — raqqosa. Oʻzbekiston xalq artisti (1984). Toshkent davlat milliy raqs va xoreografiya oliy maktabining xalq raqslari boʻlimini (1967), Toshkent davlat madaniyat institutining xoreografiya boʻlimini (1983) tugatgan.
"Shodlik" ashula va raqs ansamblida (1967—78), Navoiy teatrida (1978—82), "Oʻzbekkonsert" birlashmasida (1982—86), 1986-yildan Muhitdin Qoriyoqubov nomidagi Oʻzbek davlat filarmoniya gastrol-konsert birlashmasida yakkaxon raqqosa. 1990— 2001-yillar "Shodlik" (1996-yildan "Oʻzbekiston") ashula va rake ansamblining badiiy rahbari. Ijrosidagi raqslar shoʻxchanligi, joʻshqin harakatlarga boy va ifodaviyligi, ayol qalbidagi ishq, dardu alam, quvonchlarni nozik ishvalarda ifoda etuvchi chiroyli xiromi bilan ajralib turadi.
Eng yaxshi raqslari: "Dil kuylasin", "Gulruh", "Daryoi azim", "Surnay lazgisi", "Noz etar", "Oʻsma qoʻyibdi qoshiga", "Raqqosa", "Tanavor", "Uynasangiz", "Munojat" va boshqalar. "Karmen"   (J. Bize) operasida Farandou partiyasini ijro etgan. Repertuaridan hind, chili, uygʻur, rus, eron, turk, afgʻon, loʻli va b. Xalqlar raqslari oʻrin olgan. AQSH, Avstraliya, Belgiya, Vyetnam, Germaniya, Suriya, Gʻarbiy Berlin va b. mamlakatlarda gastrolda boʻlgan. D.Jabborova ijodiga bagʻishlangan "Dilafroʻz Jabborova raqsga tushadi" telefilmi suratga olingan (1984).
Barometr
Barometr (yun. baros — ogʻirlik - metr) — atmosfera bosimini oʻlchashda ishlatiladigan asbob. Turli xillari bor: 1) simobli B.; gidrostatik qonunlariga asoslanib yasalgan; 2) metall B. yoki aneroid; qattiq jismning elastikligiga asoslanib yasalgan; 3) gipsotermometr yoki termobarometr; suyuqlik qaynash temperaturasining tashqi atm bosimiga bogʻliqligiga asoslanib yasalgan; 4) gaz B.; gazlarning elastiklik xossasiga asoslanib yasalgan; 5) normal B.; meteorologik stansiya tarmoqlaridagi B.lar uchun etalon vazifasini bajaradi. Meteorologik stansiya tarmoqchalarda eng koʻp tarqalgan simobli B. uzunligi 1 m ga yaqin keladigan bir uchi berk shisha naydan iborat. Nayga simob toʻldirilib, simobli metall kosaga toʻntarilsa, shisha naydagi simob ustuni tashqi atmosfera bosimi bilan muvozanatlashguncha naydagi simobning maʼlum qismi metall kosaga toʻkiladi. Shisha naydagi simob ustida boʻshliq (Torrichelli boʻshligʻi) hosil boʻladi. Simobli B. baʼzan metall kosasiz, faqat shisha naydan yasaladi. Bunday B. uzun va qisqa tirsakdan iborat boʻlib, sifonli B. deyiladi. Uzun tirsagining uchi berk, qisqa tirsagining uchi ochiq va kengroq boʻladi. Atmosfera bosimi kamayganda kengroq joyga simob oqib tushadi. Sifonli B.larda atmosfera bosim ochiq va berk naylardagi simob ustunlari farqiga qarab topiladi. Atmosfera bosimi oʻzgarishlarini uzluksiz qayd qilib boradigan asbob barograf deyiladi.
Ramiro (Valladolid)
Ramiro (Valladolid) Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Valladolid provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 21,20 km2. Aholisi — 43 kishi (2010).
NGC 3422
NGC 3422 Чаша yulduz turkumidagi S0-a tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Petropavl
Petropavl  — Qozogʻistondagi shahar (1807-yildan). Shimoliy Qozogʻiston viloyatining maʼmuriy markazi. Gʻarbiy Sibir tekisligining janubi-gʻarbiy qismida va Ishim daryosi oʻng sohilida joylashgan. Temir yoʻl tuguni. Aholisi 204,8 ming kishi (2011-yil 1-iyun).Shaharda Pedagogika instituti, drama teatri, oʻlkashunoslik muzeyi mavjud. Petropavlga 1752-yilda asos solingan.
Aholisi
Shaharning aholisi 204,8 ming kishi (2011-yilgi 1-iyun). Shahar aholisining yarmidan koʻpisini ruslar tashkil etadi. Milliy tarkibi esa quyidagi jadvalda keltirilgan. (1-yanvar 2010-yilgi) :
Iqtisodi
thumb|left|Petropavl maschidi Hozirgi kunda Petropavl Qozogʻistondagi yirik ishlab chiqarish markazlarining biriga aylandi. Shaharda 174 korxonalar faoliyat yuritmoqda. Shuningdek yirik korxonalarga „Evraziya“, „Vita“, „Molochniy soyuz“ AL-lari, non kombinati, liker-araq zavodi, „Sultan“, „Tonus“ v.b. kiradi. Shahar iqtisodining 10 % kichik biznes tashkil qiladi.
Sanoati
Mashinasozlik va metallsozlik rivojlangan. Kichik litrajli dvigatellar, mashinasozlik, turli mexanizmlar, izolyasiya materiallari zavodlari, goʻsht kombinati bor. Tikuvchilik buyumlari, poyabzal, qurilish materiallari ishlab chiqariladi.
Iqlimi
Shahar iqlimi keskin kontinental. Qishi qahraton sovuq va uzoq (5 oy davomida), yomgʻir kam yogʻadi, yozi issiq, yomgʻir kam yogʻadi.
South West City
South West City AQShning Missouri shtatida joylashgan shahardir. McDonald County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
920 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 3,7 km2. Shundan 3,6 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 348 m balandlikda joylashgan.
2-mart
2-mart — Grigoriy taqvimida yilning 61- (kabisa yilida 62-) kuni. Yil yakuniga 304 kun qoladi.
Bayramlar
Yana qarang: Turkum:2-mart bayramlari
Voqealar
right|frameless|407x407px Yana qarang: Turkum:2-mart voqealari
Tavalludlar
Yana qarang: Turkum:2-martda tugʻilganlar
Vafot etganlar
Yana qarang: Turkum:2-martda vafot etganlar
Irina Mansurova
Irina Jafarovna Mansurova (Ирина Джафаровна Мансурова,15-noyabr 1925-yil Buxoro — 6-aprel 1991-yil, Dushanbe) — Tojikiston biokimyogar.
Biografiyasi
1967-yilda Sovet Ittifoqining sogʻliqni saqlash xizmatiga munosib hissa qoʻshgan xodimi nomiga sazovor boʻlgan u oʻz faoliyati davomida bir qator medallar bilan taqdirlangan. Mansurova terapevt Hamid Mansurovga turmushga chiqqan. Ularning qizi Farida oʻzicha taniqli biokimyogar boʻldi va keyinchalik Gastroenterologiya institutining biokimyo boʻlimi direktori lavozimini egalladi.
Shtat
Shtat (state — „davlat“) — 1) ayrim mamlakatlar (AQSh, Braziliya, Venesuela, Meksika, Nigeriya va boshqalar)da federatsiya subyektlarining nomi. Shtatning huquqiy holati, uning hokimiyat organlari vakolatlari doirasi, markaziy hukumat bilan oʻzaro munosabatlari federal konstitutsiya bilan belgilanadi. Ayrim mamlakatlar (AQSh, Meksika)da shtatlarning oʻz konstitutsiyasi bor. Shtatga saylanadigan yoki tayinlanadigan gubernator rahbarlik qiladi, uning vakolatlari baʼzi jihatdan davlat boshligʻining vakolatiga oʻxshab ketadi. Shtatda qonun chiqaruvchi organ, odatda, ikki palatali boʻladi. Shtat oʻz sud tizimiga va qoidaga koʻra, oʻz jinoyat hamda fuqarolik qonunchiligiga ega boʻladi. Shtat suveren davlat hisoblanmaydi; 2) muassasa, korxona ishchi-xizmatchilarining tarkibi.
Villemurlin
Villemurlin Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Loiret departamenti Orléans tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
537 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 11,4 nafar kishi.
Rathbone (New York)
Aholisi
1080 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 11,5 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 93,5 km2. Shundan 93,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 344 m balandlikda joylashgan.
Villemurlin
Geografiyasi
Maydoni — 47,3 km2.
Fêche-l'Église
Fêche-l'Église Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Territoire de Belfort departamenti Belfort tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
787 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 201,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,9 km2. Dengiz sathidan 352 – 460 m balandlikda joylashgan.
Dariy tilida dostonchilik
Dariy tilida dostonlar ikki xil: qahramonlik va ijtimoiy-maishiy turlarga boʻlinadi.
Sariq suv kasalligi
Alomatlari
Yurak kasalliklarida oyoqlarda shish paydo bo'ladi, asta-sekinlik bilan tananing yuqorisiga chiqadi. Buyrak kasalligida shishlar yuzda paydo bo'ladi, so'ng butun tanani qoplab oladi. Kasallik boshlanganida siydik pufagida kuyishish seziladi. Jigar kasalligida esa qorin istisqosi paydo bo'ladi. "Istisqo turlarining hammasida oldin ikki oyoq, keyin qo'l, ko'z va oyoq barmoqlari ham shishadi. Istisqoning hamma turlari ham qattiq tashnalik va nafas qisishisiz bo'lmaydi, suvga tashnalik kuchliligidan ovqatga ishtaha oz bo'ladi" — deydi Ibn Sino.
Dariy tilida dostonchilik
Birinchi turiga „Rustame doston“, „Goʻroʻgʻli“, „Abomuslim“ kabi dostonlar;
Sariq suv kasalligi
Turlari
Sharq tabobatida "sariq suv kasalligi" nomi bilan atalgan va qadimdan tabiblarni tashvishga solgan istisqoning bir necha turlari bo'lib, inson tanasining qaysi a'zosi sohasida joylashganiga qarab nomlangan va har birining davolash tartibi va usullari qo'llangan. Masalan, XVI asrda yashagan Shahobiddin Abdulkarim o'g'li "Kasalliklar davosi" risolasida ushbu xastalikning tabiiy, zaqqiy, lahmiy turlari borligini ta'kidlab, ayrim mamlakatlarda boshqa nomlar bilan ham atalashini aytadi.
Dariy tilida dostonchilik
Ikkinchi turiga „Samake ayyor“, „Doʻxtare oypari“ kabilar kiradi. Ammo bu ikki turga boʻlish koʻp hollarda shartli deb tushunilishi kerak. Chunki biron-bir doston bir vaqtning oʻzida ham qahramonlik, ham afsonaviy, ertakbop voqealarni mujassamlashtirishi mumkin. Shuni ham aytish kerakki, dariy tilidagi dostonlar hoh qahramonlik boʻlsin, hoh ijtimoiy-maishiy mazmunda boʻlsin, asosan nazmda bitilgandir.
Sariq suv kasalligi
Tabla istisqosi
"Tabla" so'zi nog'orni anglatadi. Demak, istisqoning bu turi "nog'orasimon istisqo" deb atalgan. Ibn Sinoning yozishicha, kasallikning bu turiga yel sababchi bo'ladi. Odam qorni yeldan meshkobday qappayib, qo'l bilan chertilsa, nog'oraga o'xshab daranglaydi. Shahobiddin tabib bu kasallikka pishirilgan sarimsoqni asalga qo'shib, qirq kun yedirilsa, bod – qorindagi yel ketib, bemor tuzalishini aytadi. Echkining sutini kanakunjut moyiga aralashtirib, to'rt oy berilsa ham bemor tuzalishi aytib o'tilgan.
Dariy tilida dostonchilik
Adabiyotlar
Afgʻoniston xalqi folklori va mumtoz adabiyoti tarixi
Sariq suv kasalligi
Zaqqiy istisqosi
Zaqqiy istisqosi — qorinda zardob suvi yig'ilishi. Shahobiddin tabib bunday kasallik bilan og'rigan bemorlarni birdan-bir tuzalish yo'li — kindik ostidan teshib, naycha orqali zardobni tortib olishni taklif qiladi.
Lahmiy istisqosi
Lahmiy istisqo — qorinda shish, jigarda tugun paydo bo'lishi. Birinchi bosqichdan davosiz kasallikka aylanishi mumkin.
Anoka (Minnesota)
Anoka AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. Anoka okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
17142 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 987,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 18,67 km2. Shundan 17,35 km2 quruqlik, 1,32 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 268 m balandlikda joylashgan.
Butanda COVID-19 pandemiyasi
COVID-19 koronavirus infeksiyasi ogʻir oʻtkir nafas olish sindromi koronavirusi 2 (SARS-CoV-2) tufayli kelib chiqqan yangi yuqumli kasallik boʻlib, Butanda ilk bor 2020-yil 6-mart oyida tarqaldi.
Vaqt jadvali
6-mart: Butan oʻzining birinchi COVID-19 ishini tasdiqladi, 76 yoshli AQShlik erkak, bu mamlakatga Hindiston orqali safar qilgan. U bilan toʻgʻridan-toʻgʻri aloqada boʻlgan 90 ga yaqin odam, shuningdek, uning 59 yoshli sherigi, haydovchisi va qoʻllanmasi bilan karantin qilindi.
13-mart: kuni 76 yoshli amerikalik erkak AQShga evakuatsiya qilindi.
20-mart: Amerikalik sayyohning 59 yoshli sherigi COVID-19 uchun musbat sinovni 14 kun karantinga qoʻydi, Butan shahriga kirgandan 19 kun keyin va indeks ishi bilan birinchi aloqa qilganidan 28 kun oʻtgach. Ularning haydovchisi va yoʻriqchisi salbiy sinovlarga duch kelgan boʻlsa ham, ikkalasi ham karantin muddati tugagan boʻlsa ham, kengaytirilgan karantinda ushlab turilgan.
22-mart: Butan qiroli Jigme Khesar Namgyel Vangchuk oʻz nutqida mamlakatning quruqlik chegaralari yopilishini eʼlon qildi.
24-mart: Hukumat koronavirus tarqalishini oldini olish maqsadida Doma (betel yongʻoq) va Pani (betel bargi), shuningdek meva, sabzavot va goʻshtni olib kirishni taqiqladi. Shuningdek, Hindiston bilan barcha chegaralarini yopib qoʻydi.
25-mart: Birlashgan Qirollikdan qaytgan Butanlik talabaning mamlakatda uchinchi holati boʻlgan „COVID-19“ ijobiy deb topildi.
Barbekyu
thumb| The Salt Lick restoranida mangalda pishirilayotgan goʻsht Barbekyu — Buyuk Britaniya, AQSh va Kanadada norasmiy ravishda barbekyu, Avstraliyada barbi va Janubiy Afrikada braai deb ataladi. Ovqatni pishirish uchun jonli olov va tutundan foydalanadigan turli xil pishirish usullarini tavsiflash uchun muhim mintaqaviy va milliy oʻzgarishlar bilan qoʻllaniladi. Barbekyu bilan bogʻliq pishirish usullari sezilarli darajada farq qiladi, lekin koʻpchilik ochiq havoda pishirishni oʻz ichiga oladi. thumb| Barbekyu choʻchqa qovurgʻalari thumb| Yuqori javondagi kostryulkalarda gamburger va hot-doglar saqlanadi. Pastki panjara choʻchqa qovurgʻalari va " tovuq " pishirish uchun ishlatiladi.
Ispaniyalik tadqiqotchi Gonsalo Fernandes De Oviedo y Valdes Ispaniyada 1526-yilda kitobining II nashrida „barbekoa“ soʻzini birinchi boʻlib ishlatgan. Kolumb 1492-yilda Amerikaga yetib borganidan soʻng, ispanlarni Taino goʻshtini olov ustidagi tayoqlarda oʻrnatilgan yogʻoch ramkadan iborat panjara ustida qovurayotganini koʻrgan. „Olov va tutun koʻtarilib, goʻshtni oʻrab oldi va unga maʼlum bir lazzat berdi.“ deb yozadi Kolumb
Tayyorlanish jarayoni
thumb| Barbekyu uchun ishlatiladigan propan chekuvchining diagrammasi Barbekyu pishirishning turli xil turlari mavjud. Asl texnologiya past haroratlarda tutun yordamida pishirishdir — odatda 116-138°C atrofida bir necha soat pishirishdan iborat. thumb| 2014 yil 23 martda [[Finlandiya|Finlandiyaning Oulu shahridagi bogʻda ommaviy barbekyu maydoni]]
Bortigali
Bortigali Italiyaning Sardiniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Nuoro provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 67,46 km2. 1543 nafar aholi istiqomat qiladi.
Noravan, Syunik
Noravan  — Armanistonning Syunik viloyati Sisian tumanidagi qishloq.
Verdost
Verdost — Mascho Koʻhiston tumani Ivan-Tojki qishloq fuqarolar yigʻiniga qarashli qishloq. Verdostdan mahalla markazigacha boʻlgan yoʻl 21 km, tuman markazigacha 29 km ni tashkil qiladi. Aholisi 43 kishi (2017 y.), tojiklar.
Saint-Antoine-Cumond
Saint-Antoine-Cumond Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Dordogne departamenti Périgueux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
365 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 29,7 nafar kishi.
Xanpur (Fillaur)
Xanpur — Hindistonning Panjob shtati da Jalandhar tumanidagi Phillaur tehsil shahrida joylashgan oʻrta kattalikdagi qishloq. Hududni qishloqdan vakil etib saylangan Sarpanch boshqaradi. U Fillaur-Apra yoʻlida joylashgan va Nagardan 3.8 km, Apra aholini roʻyxatga olish shahridan 3 km, Jalandhardan 54 km va shtat poytaxti Chandigarhdan 121 km uzoqlikda joy olgan. Xanpurning Dayalpur shahridagi bosh pochta idorasi qishloqdan 8 km uzoqda bunyod etilgan.
Bas-Mauco
Bas-Mauco Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Landes departamenti Mont-de-Marsan tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
277 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 24,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 11,5 km2.
Xanpur (Fillaur)
Temir yoʻl
Fillaur Birlashmasi eng yaqin poyezd stansiyasi boʻlib, u 10.6 km uzoqlikda, shuningdek, Goraya temir yoʻl stansiyasi qishloqdan 15 km uzoqlikda oʻrnashgan.
Havo yoʻli
Eng yaqin mahalliy aeroport 41 km uzoqlikda Ludhiana shahrida va eng yaqin xalqaro aeroport Chandigarhda joylashgan, shuningdek, ikkinchi eng yaqin xalqaro aeroport 148 km uzoqlikdagi Amritsarda joy olgan.
Qayindi (Botken tumani)
Qayindi (Кайынды) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Botken tumaniga qarasli qishloq. Doriin ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 875 kishi.
Baroniy Ziyovuddin
Baroniy Ziyovuddin (1285 - 1356) — tarixchi; Dehli sultoni Muhammad Tugʻloq saroyida yashab, ijod qilgan. B.ning "Tarixi Firuzshohiy" asari sultonlikning 1265-yildan 1356-yilgacha boʻlgan tarixiga oid. Asar shaxsiy kechinmalar asosida yozilgan boʻlib, qimmatli manbalardan hisoblanadi.
Jabra
Jabra (branchtae), oyquloq — suv hayvonlarining gaz almashinuv organi. Kelib chiqishi va tuzilishi har xil boʻlgan tana oʻsimtasidan iborat. J.da qon (yoki limfa) tomirlari qalin toʻr shaklida tarmoqlangan. Tomirlarning yupqa devori orqali qon yoki tana suyukligidan atrof muhitga SO2 ajralib, undan O2 yutiladi. Halqali chuvalchanglar J.si juda oddiy tuzilgan boʻlib, parapodiylarida (erkin oʻrmalab yashovchilar) yoki boshida (nay ichida yashovchilar), koʻpchilik yuksak qisqichbaqasimonlarda esa koʻkrak oyoqlari asosida yoki tanasining ikki yonida joylashgan. Hasharotlar suvda yashaydigan lichinkalarining traxeya J.lari yupqa devorli oʻsimtadan iborat boʻlib, tananing har xil joyida oʻrnashgan oʻsimtaga uchi berk traxeya naychalari kirib turadi. Mollyuskalar J.si ktenidiy yoki plastinkasimon. Ignaterililarniki (dengiz tipratikanlari va yulduzlari)niki ichi suyuqlik bilan toʻlgan teri oʻsimtalaridan iborat.
Suvda yashovchi xordalilar halqumi devorida bevosita yoki jabra oldi boʻshligʻi orqali tashqi muhitga ochiladigan J. yoriklari boʻladi. Ichak bilan nafas oluvchilar, qobiklilar va bosh qutisizlar J. yoriklari oraligʻidagi toʻsiq qon kapillyarlari bilan taʼminlangan. J. yoriqlari orqali suv bilan qon oʻrtasida gaz almashinuvi roʻy beradi. Balikdar J. yoriklari J. yoylari bilan toʻsilgan. Togʻayli baliklar J. yoylarida J. varaklari joylashgan. Suyakli va ayrim togʻayli baliklar J. varaklari 2 qator boʻlib sirtdan J. qopqoqlari bilan yopilgan. Bu qopqoqlar ogʻiz bilan bir vaqtda ochilib yopiladi. J. varaklari sirtidagi yupqa burmalar J.ning nafas olish yuzasini kengaytiradi. Faol suzadigan baliklar J. yuzasi kam harakat baliqlarga nisbatan ancha keng. Suvda va quruklikda yashovchilar lichinkalarida tashqi J. boʻladi. J. suvtuz almashinuvi, suv va tuz ionlarini shimib olish va ajratishda hamda ammiak va mochevina ionlarini ajratib yuborishda muhim ahamiyatga ega.
NGC 3423
NGC 3423 Sekstant yulduz turkumidagi Sc tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Krummin
Krummin Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Ostvorpommern tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 10,70 km2. 248 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Krumminning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Başbudak, Tercan
Başbudak — Turkiyaning Erzinjon viloyati Terjan tumanidagi qishloq. Qishloqda Abdalan qabilasining kurdlari istiqomat qiladi va 2021-yilda 386 nafar aholi dan iborat.
Qishloqqa Alibeykomu, Esentepe, Harhurunkomu, Kesmetaş va Saqir qishloqlari biriktirilgan.
Shtativ
Shtativ (lotincha: tik turuvchi, qoʻzgʻalmas) — foto yoki kinosuratga olish paytida fotoapparat va kinoapparatni; geodezik, astronomik va boshqalar asboblarni ishlatish paytida oʻrnatib qoʻyiladigan qurilma. Eng keng tarqalgan Sh. metall yoki yogʻochdan yasaladigan uch oyokli kerma qurilma. Unda asboblarni oʻrnatish va mahkamlash moslamalari boʻladi, uni pastbaland qilib qoʻyish mumkin. Kichikroq qoʻl kinoapparatlarida kinosuratga olish uchun operatorning yelkasiga kiydirilganda yelka Sh.lari ham bor. Fotoapparatni stul suyanchigʻiga, stol chetiga va boshqalar tik turadigan mustahkam narsalarga mahkamlash uchun moʻljallangan moslama (strubsina) ham Sh. vazifasini oʻtaydi.
Saint-Antoine-d'Auberoche
Saint-Antoine-d'Auberoche Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Dordogne departamenti Périgueux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
146 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 19,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,7 km2.
Reading (New York)
Aholisi
1786 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 25,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 70,5 km2. Shundan 70,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 424 m balandlikda joylashgan.
Jabraoyoqlilar
Jabraoyoqlilar (Branchiopoda) -eng sodda tuzilgan qisqichbaqasimonlar kenja sinfi. Boshi (prototsefalon) koʻkrak boʻgʻimlari bilan qushilmagan. Fasetkali koʻzi va nauplius koʻzchasi bor. Bargsimon koʻkrak oyoklari suzish, nafas olish va oziqni ogʻziga haydash uchun xizmat qiladi. Qorni oyoqsiz, ayri bilan tugaydi. 740 ga yaqin turi bor. Chuchuk suvda yashaydi, dengizlarda kam uchraydi. Metamorfoz orqali rivojlanadi. Lichinkasi — nauplius, metanauplius 2 turkum: bargoyoqlilar (Phyllopoda) va J. (Anostraca)ra boʻlinadi. J. turlarining tanasi choʻziq, uz. 5 mm dan 3 sm, baʼzan 10 sm gacha. Koʻkrak segmentlari (11, baʼzan 17—19), odatda bir juftdan oyoklarga ega. 180 turi maʼlum. J. keng tarqalgan, chuchuk suv havzalari, koʻlmak suvlarda yashaydi. Faqat artemiya shoʻr va shoʻrlangan suvli havzalarda uchraydi. J. — mikroskopik suv oʻtlari, detrit bilan oziklanadi. Koʻpchiligi dastlab tuxumini tuxum xaltasiga qoʻyadi, soʻngra suvga chiqaradi. Tuxumlari suv tubiga choʻkib, rivojlanadi. Ular uzoq, vaqt davom etadigan qurgʻoqchilikka va haroratning keng chegarada oʻzgarib turishiga chidamli; shamol orqali tarqalishi mumkin.
Lobanixa (Xarovsk tumani, Vologda)
Lobanixa (Лобаниха)  — Rossiya Federatsiyasining Vologda viloyati Xarovsk tumanida joylashgan qishloq. Xarovsk viloyat markaziga avtomobil yo'li bilan masofa 62 km, Popovka munitsipaliteti markaziga 8 km. Eng yaqin aholi punktlari - Pichixa, Vaxrunixa, Gridinskaya, Timonika, Alferovskaya.
2002 - yil aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, aholi soni 3 kishi.
Aholisi
Aholisi - 0 kishi (2010).
Jabra orqali nafas oluvchilar
Jabra orqali nafas oluvchilar (Branchiata) — boʻgʻimoyoqlilar kenja tipi; 1 sinf — qisqichbaqasimonlarni oʻz ichiga oladi. Birlamchi suv hayvonlari, ayrim turlari quruqlikda yashashga moslashgan. Odatda jabralar orqali nafas oladi. J. o. n. o. jabrasi oyoklari epipodat oʻsimtasi yoki shaklan oʻzgargan oyoqlar hisoblanadi. Juda mayda turlarida jabra boʻlmaganligi uchun tana yuzasi orqali nafas oladi. Qurukliqda yashashga moslashgan ayrim turlari (zahkashlar)da oʻziga xos traxeyalar boʻladi. J. o. n. o.ning boshida 2 juft moʻylovlar — antennula va antennalar boʻladi. Shuning uchun ularni baʼzan 2 juft moʻylovlilar (Dian-tennata) deb ham ataladi.
Sariq-Tola (Botken tumani)
Sariq-Tola (Сары-Талаа) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Botken tumaniga qarasli qishloq. Doriin ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 394 kishi.
Yitzhak Apeloig
Yitzhak Apeloig (1944-yil 1-sentyabr, Buxoro, Oʻzbekiston)  — materiallarning fizik va kimyoviy xossalarini bashorat qilish va tayyorlash uchun Ab initio kvant kimyosi usullarining hisoblash kimyosi sohasida kashshof. U 2001-yildan 2009-yilgacha Technion prezidenti boʻlgan va bu lavozim Perets Laviga topshirilgan. Apeloig hozirda kimyo boʻyicha Jozef İsrael Freund kafedrasini egallaydi va Techniondagi Lise Meitner Minerva hisoblash kvant kimyosi markazining hamraisi hisoblanadi. 1995—1999-yillarda Kimyo fakulteti dekani lavozimida ishlagan, uch marta „Yil o‘qituvchisi“ deb topilgan.
Biografiyasi
Apeloig 1939-yil sentyabrida Polsha bosqinidan keyin oilasi fashistlardan qochganidan keyin Oʻzbekistonning Buxoro shahrida tugʻilgan. 1947-yilda, u uch yoshga toʻlganda, oila Isroilga koʻchib oʻtdi. U 1962—1964-yillarda Nahal brigadasi va parashyutchilar safida xizmat qilgan. U Quddusdagi yahudiy universitetida kimyo va fizika boʻyicha tahsil oldi va bakalavriat (1967-yilda fizika va kimyo boʻyicha bakalavriat va 1969-yilda magistr darajasini oldi) va aspiranturani, shu jumladan Ph. D. 1974-yilda kimyo fanidan. Apeloig 1976-yilda Technion fakultetiga qoʻshildi va 1983-yilda professor etib tayinlandi. U 1995-yilda Kimyo fakulteti dekani bo‘lib, 2001-yilgacha Amos Lapidot o‘rniga Technion prezidenti bo‘ldi. 2009-yilda Perets Lavi prezident boʻldi.
Oʻzining Technion prezidentligi davrida Apeloig Technionga butun dunyo boʻylab 150 dan ortiq elita olimlari va olimlarini jalb qildi. U Rassel Berri Nanotexnologiya Instituti kabi bir qator fanlararo tadqiqot markazlarini tashkil etdi. U, shuningdek, hayot fanlari va muhandislik Lorry I. Lokey fanlararo markazini tashkil etdi. 2010-yilda Amerika sanʼat va fanlar akademiyasiga qabul qilingan. Oʻsha yili u kremniy kimyosi boʻyicha Frederik Stenli Kipping mukofoti sovrindori boʻldi.
Manbalar
<references group="" responsive="0">
Lassan
Lassan Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan shahardir. Ushbu shahar Ostvorpommern tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 12,60 km2. 1597 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Lassanning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Barot
Barot (arab. — maktub, podshoh yoki xon guvohnomasi) — podshoh, sulton, xon tomonidan soliq yoki jarimadan ozod etish; yerga vaqtincha yoki toʻla egalik qilish huquqini beruvchi yorliq. Maʼlum shart bilan biron mansabni egallash, xalqdan soliq toʻplash, u yoki bu kishidan maʼlum hajmdagi pulni olish va boshqa uchun hukmdor devoni tomonidan berilgan maxsus yorliq, guvohnoma. Yorliq egasi barotdor deb atalgan. B. podshoh, xonning tugʻrosi (gerb, davlat nishonasi) va muhri bilan tasdiqlangan.