cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 6068
Ushbu obyektni William Herschel 1801-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
NGC 93
NGC 93 Andromeda yulduz turkumidagi Sb tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Piesport
Piesport Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bernkastel-Wittlich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 19,60 km2. 1927 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Piesportning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Selçik, Sandıklı
Selçik— Turkiyaning Afyonkarahisar viloyati Sandıklı tumaniga qarashli qishloq hiosblanadi. Qishloq aholisi 117 nafarni tashkil etadi.
Sommerkahl
Sommerkahl Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Aschaffenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 5,46 km2. Aholisi — 1163 kishi (2010).
Hududi
Sommerkahlning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Den-Alish (Qoʻchqor tumani)
Den-Alish (Ден-Алыш) — Qirgʻiziston Respublikasining Norin viloyati Qoʻchqor tumaniga qarasli qishloq. Tola-Buloq ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 2431 kishi.
NGC 6069
NGC 6069 Corona Borealis yulduz turkumidagi S0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Edouard Stephan 1882-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
West Reading
Aholisi
4091 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 1,5 km2. Shundan 1,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir.
NGC 6070
NGC 6070 Ilon yulduz turkumidagi Sc tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1786-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Trittenheim
Trittenheim Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bernkastel-Wittlich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 10,10 km2. 1024 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Demirciören (Kurşunlu)
Demirciören — Turkiyaning Çankırı viloyati Kurshunlu tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 74 nafar (2021).
Levitatsiya (fizika)
Fizikada levitatsiya — bu boshqa jismlar bilan toʻgʻridan-toʻgʻri aloqa qilmasdan, tortishish maydonidagi ob’ektning barqaror holati. Bu maʼnoda levitatsiya uchun zarur shartlar quyidagilardir: (1) tortishish kuchini qoplaydigan kuchning mavjudligi va (2) ob’ektning barqarorligini taʼminlaydigan tiklovchi kuchning mavjudligi.
Statik elektromagnit maydonda levitatsiyaning mumkin emasligi
Gauss qonunining toʻgʻridan-toʻgʻri natijasi boʻlgan Earnshou teoremasiga koʻra, vakuumdagi statik elektromagnit maydonda statik jismlarning levitatsiyasi mumkin emas. Teorema nafaqat nuqtaviy zaryadlarga, balki choʻzilgan elastik jismlarga ham tegishli va ularning elektrostatik, magnitostatik va (yoki) tortishish maydonidagi erkin toʻxtatilishi doimo beqaror boʻlishini aytadi. Ernshou teoremasi diamagnitlarga, shuningdek, elektrostatik maydonda dielektrik doimiyligi atrof-muhitnikidan kamroq boʻlgan jismlarga taalluqli emas.
Shunga qaramay, elektrostatik toʻrt qutupli linzalarning oʻzgaruvchan maydonida, masalan, zaryadlangan chang donalarining levitatsiyasini amalga oshirish mumkin. Ammo bu linzalar oʻqi boʻylab chang donalarining holatini barqarorlashtirishni taʼminlamaydi, chunki bu yoʻnalishdagi muvozanat befarq. Oʻzgaruvchan elektr maydoni orqali elektrostatik fokuslanish zaryadlangan zarrachalar nurlarini fokuslashda qoʻllaniladi va „Kapitsa mayatnik“ ga oʻxshaydi.
Oʻta oʻtkazuvchanlik va levitatsiya
thumb|Magnit suyuq [[azot bilan sovutilgan superoʻtkazgich ustida koʻtariladi]] 1991-yil mart oyida Nature ilmiy jurnali qiziqarli fotosuratni nashr etdi: rasmda Tokio Oʻtaoʻtkazuvchanlik tadqiqot laboratoriyasi direktori Don Tapskott oʻta oʻtkazuvchan keramik materialdan yasalgan idish ustida turgan va u bilan pol sirti orasida kichik boʻshliq aniq koʻrinib turardi. . Direktorning massasi idish bilan birga 120 kg ni tashkil etdi, bu ularning erdan yuqorida turishiga toʻsqinlik qilmadi. Ushbu hodisa Meissner effekti bilan izohlanadi, bu magnit maydonning superoʻtkazuvchi namunaga kirishiga yoki chiqishiga toʻsqinlik qiladi, ammo bu yerda magnit oqimning pinning effekti (Abrikosov vortekslari) ham muhim rol oʻynaydi. Koʻtarilgan magnit barqarorligining sababi muzlatilgan tasvir usuli yordamida osonlik bilan tushuniladi.
Diamagnit levitatsiya
Ushbu turdagi levitatsiya tirik ob’ektlar ustida oʻtkazilgan tajribalarda ishlatilgan. Taxminan 17 Tl induksiyaga ega boʻlgan tashqi magnit maydonda oʻtkazilgan tajribalar davomida qurbaqa va sichqonlarning havoda muallaq holatiga erishildi.
Magnit levitatsiya
left|thumb|400x400px|[[Shanxay Maglev]]
Jeremy Irons filmografiyasi
thumb|200px|[[Jeremy Irons 2015-yilda. San Diego Comic-Con International.]] Oscar mukofoti sovrindori Jeremy Irons faoliyati davomida Temir niqobli odam (1998), Muqaddas zamin (2005), Telba politsiyachi 2 (2009), Batman Supermanga qarshi (2016), Adolat ligasi (2017) va boshqa shu kabi filmlarda rollar ijro etgan.
IC 1278
IC 1278 Hercules yulduz turkumidagi *Grp (karrali yulduz) tipli yulduzdir.
Godisson
Godisson Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Orne departamenti Alençon tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
106 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 17,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,2 km2.
Gage (Oklahoma)
Aholisi
442 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga auto nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 1,1 km2. Shundan 1,1 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 654 m balandlikda joylashgan.
Oleg Lyashko (suzuvchi)
Oleg Lyashko (1982-yil 13-oktabrda tugʻilgan) — oʻzbek suzuvchisi, batterfly usulida suzish boʻyicha musobaqalarga qatnashgan. Lyashko 2004-yilda Afinada boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida erkaklar oʻrtasida 100 m masofaga batterflyay usulida suzish huquqini qoʻlga kiritib, Olmaota shahrida boʻlib oʻtgan Qozogʻiston ochiq chempionatida FINA B-standarti 56.08 boʻlgan. U ikkinchi turda yetti nafar boshqa suzuvchiga, jumladan chexiyalik 17 yoshli Michal Rubacekga qarshi bellashdi. Uning shaxsiy eng yaxshi natijasi — 55,90 bilan gʻolib Rubachekni 1,03 soniya ortda qoldirib, ikkinchi oʻringa chiqqani edi. Lyashko saralash bosqichida umumiy hisobda qirq oltinchi oʻrinni egallagani uchun yarim finalga chiqa olmadi.
Soğucak, Sandıklı
Soğucak — Turkiyaning Afyonkarahisar viloyati Sandıklı tumaniga qarashli qishloq. Aholisi 88 nafar (2021).
Villa Santa Lucia
Villa Santa Lucia Italiyaning Lazio mintaqasida joylashgan kommunadir. Frosinone provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 17,7 km2. 2623 nafar aholi istiqomat qiladi.
Waldaschaff
Waldaschaff Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Aschaffenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 6,60 km2. Aholisi — 3955 kishi (2010).
Çilekçe (Cide)
Tarix
Qishloq 1928-yildan beri shu nomga ega.
Waldaschaff
Hududi
Waldaschaffning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Çilekçe (Cide)
Geografiya
Qishloq Kastamonu shahar markazidan 170 metr uzoqlikda joylashgan. Cide shahar markaziga 60 km uzoqlikda.
Memphis (Texas)
Memphis AQShning Texas shtatida joylashgan shahardir. Hall okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
2290 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 426,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,8 km2. Shundan 5,8 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 627 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Memphis manzarasi.
Spin shisha
Spin shishasi — Kondensatsiyalangan moddalar fizikasida tasodifiylik bilan tavsiflangan magnit holat boʻlib, spinlarni „muzlash harorati“ Tf deb ataladigan haroratda muzlatishdagi hamkorlikdagi xatti-harakatlardan tashqari. Ferromagnit qattiq moddalarda komponent atomlarining magnit spinlari bir xil yoʻnalishda toʻgʻri keladi. Ferromagnitga qarama-qarshi boʻlgan oynani aylantirish „tartibsiz“ magnit holat deb taʼriflanadi, bunda spinlar tasodifiy yoki muntazam naqshsiz tekislanadi va ulanishlar ham tasodifiydir.
Spin shishadagi individual atom aloqalari taxminan teng miqdordagi ferromagnit bogʻlanishlar (qoʻshnilar bir xil yoʻnalishga ega) va antiferromagnit bogʻlanishlar (qoʻshnilar mutlaqo qarama-qarshi yoʻnalishga ega: shimoliy va janubiy qutblar 180 gradusga burilgan) aralashmasidir. Tegishli va notoʻgʻri moslashtirilgan atom magnitlarining bu naqshlari buzuq oʻzaro taʼsirlar deb ataladigan narsalarni yaratadi — oddiy, toʻliq tekislangan qattiq jismda koʻrinadigan narsaga nisbatan atom aloqalari geometriyasining buzilishi. Ular, shuningdek, atomlarning bir nechta geometrik joylashuvi barqaror boʻlgan vaziyatlarni yaratishi mumkin.
Spin koʻzoynaklar va ular ichida paydo boʻlgan murakkab ichki tuzilmalar „metastabil“ deb ataladi, chunki ular eng past energiya konfiguratsiyasidan (u tekislangan va ferromagnit boʻladi) boshqa barqaror konfiguratsiyalarda „yopishib qolgan“ boʻladi. Ushbu tuzilmalarning matematik murakkabligini eksperimental yoki simulyatsiya yordamida oʻrganish qiyin, ammo samarali fizika, kimyo, materialshunoslik va kompyuter fanlaridagi sunʼiy neyron tarmoqlarga qoʻllanmalar bilan oʻrganish mumkin.
Magnit harakati
Spin oynasining oʻtish harorati Tcdan yuqori Spin oynasi tipik magnit xatti-harakatni (masalan, paramagnetizm) namoyon qiladi.
Agar namuna oʻtish haroratiga qadar sovutilganda magnit maydon qoʻllanilsa, Kyuri qonunida tasvirlanganidek, namunaning magnitlanishi ortadi. Tc ga yetganda, namuna aylanma oynaga aylanadi va keyingi sovutish magnitlanishda ozgina oʻzgarishlarga olib keladi. Bu maydon bilan sovutilgan magnitlanish deb ataladi.
Tashqi magnit maydon olib tashlanganida, aylanadigan oynaning magnitlanishi tezda qoldiq magnitlanish deb nomlanuvchi pastroq qiymatga tushadi.
Keyin magnitlanish nolga yaqinlashganda asta-sekin pasayadi (yoki asl qiymatning kichik bir qismi — bu nomaʼlum boʻlib qolmoqda). Bu yemirilish eksponensial emas va hech qanday oddiy funktsiya magnitlanishning vaqtga nisbatan egri chizigʻiga mos kela olmaydi. Bu sekin parchalanish, ayniqsa, koʻzoynaklarni aylantirish uchun. Kunlar tartibi boʻyicha oʻtkazilgan eksperimental oʻlchovlar asboblarning shovqin darajasidan yuqori boʻlgan doimiy oʻzgarishlarni koʻrsatdi.
Spin koʻzoynaklar ferromagnit materiallardan tashqi magnit maydon ferromagnit moddadan chiqarilgandan soʻng, magnitlanish cheksiz qiymatda saqlanib qolishi bilan farq qiladi. Paramagnit materiallar aylanadigan oynalardan tashqi magnit maydon olib tashlangandan soʻng magnitlanish tezda nolga tushadi, qolgan magnitlanish boʻlmaydi. Parchalanish tez va eksponentdir.
Agar tashqi magnit maydon boʻlmaganda namuna Tc dan past sovutilsa va spinli shisha fazaga oʻtgandan keyin magnit maydon qoʻllanilsa, nol maydon bilan sovutilgan magnitlanish deb ataladigan qiymatga tez dastlabki oʻsish bor. Keyin sekin yuqoriga siljish maydon bilan sovutilgan magnitlanish tomon sodir boʻladi.
Ajablanarlisi shundaki, vaqtning ikkita murakkab funksiyasining yigʻindisi (nol maydon bilan sovutilgan va qoldiq magnitlanishlar) doimiy, yaʼni maydonda sovutilgan qiymatdir va shuning uchun ikkalasi ham vaqt oʻtishi bilan bir xil funktsional shakllarni taqsimlaydi, hech boʻlmaganda juda kichik tashqi maydonlarni chegaralash.
Joseph Cramarossa
Joseph Cramarossa  (1992-yil 26-oktyabrda tugʻilgan) — kanadalik professional xokkeychi. Joseph Cramarossa hozirda Amerika xokkey ligasining (AHL) „Iowa Wild“ xokkey jamoasida oʻynaydi.
Oʻyin faoliyati
Yoshligida Joseph Cramarossa 2005-yilda Quebecdagi Xalqaro Pee-Wee xokkey turnirida „Markham Waxers“ kichik xokkey jamoasi bilan oʻynagan.
Joseph Cramarossa „Mississauga St. Michaelʼs Majors“ xokkey klubi safiga 2008-yilgi OHL Prioritet tanlovida 49-oʻrindagi tanlov asosida qabul qilinggan. Joseph Cramarossa 2009—2010-yilgi mavsumda „Majors“ klubi safida 64 oʻyinda maydonga tushgan. Keyinchalik Joseph Cramarossa „Anaheim Ducks“ xokkey klubi safiga 2011-yilgi NHL kirish loyihasida 65-oʻrindagi tanlov asosida qabul qilingan.
2013-yilning 2-martida Joseph Cramarossa „Anaheim Ducks“ xokkey klubi bilan uch yillik boshlangʻich darajadagi shartnoma imzoladi.
2015—2016-yilgi mavsumda Joseph Cramarossa „ Anaheim Ducks “ xokkey klubining filiali „San Diego Gulls“ xokkey jamoasi safida oʻynadi. Joseph Cramarossa klub bilan 61 oʻyinda maydonga tushib, 11 ta gol urishga muvaffaq boʻldi. „Anaheim Ducks“ xokkey klubi bilan boshlangʻich darajadagi kelishuvi tugagandan soʻng, Joseph Cramarossa 2016-yil 24-iyunda cheklangan erkin agent sifatida klub bilan yana bir yillik shartnomaga imzo chekdi.
„Anaheim Ducks“ xokkey klubi bilan 49 oʻyinda maydonga tushiganidan soʻng, Joseph Cramarossa 2017-yil 1-martda „ Vancouver Canucks “ xokkey klubi bilan shartnoma imzoladi.
2017-yil 11-sentyabrda „Calgary Flames“ xokkey klubi Joseph Cramarossani o‘quv-mashg‘ulot yig‘inida qatnashish uchun professional sinovga taklif etdi. Keyinchalik, Joseph Cramarossa 2017-yil 28-sentyabrda „Calgary Flames“ xokkey klubining AHL filiali „Stockton Heat“ xokkey jamoasi bilan AHL shartnomasini imzoladi. 2018-yilning 14-fevralida Joseph Cramarossa „Stockton Heat“ xokkey klubi tomonidan Colin Smith evaziga „Wilkes-Barre/Scranton Penguins“ xokkey klubiga almashtirildi.
Keyinchalik, Joseph Cramarossa erkin agent sifatida 2020-yil 9-oktyabrda „Minnesota Wild“ xokkey klubi bilan bir yillik ikki tomonlama shartnoma imzoladi.
Menard (Texas)
Menard AQShning Texas shtatida joylashgan shahardir. Menard okrugi tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 5,3 km2. Shundan 5,3 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 574 m balandlikda joylashgan. thumb|left|250px|Menard manzarasi.
NGC 95
NGC 95 Baliq yulduz turkumidagi SBc/P tipli galaktikadir.
Oq-Qiya (Qoʻchqor tumani)
Oq-Qiya (Ак-Кыя) — Qirgʻiziston Respublikasining Norin viloyati Qoʻchqor tumaniga qarasli qishloq. Sariq-Buloq ovul okrugi tarkibiga kiradi.
NGC 95
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Franco Cervi
Franco Emanuel Cervi (1994-yil 26- mayda Argentinaning San-Lorenso shahrida tugʻilgan) — argentinalik futbolchi, „Celta“ futbol klubi va Argentina terma jamoasi qanot himoyachisi.
Mercedes Russell
Mercedes Brianna Russell (1995-yil 27-iyulda tugʻilgan) — Ayollar Milliy Basketbol Assotsiatsiyasining (WNBA) Sietl Storm jamoasida oʻynagan amerikalik professional basketbolchi. U Nyu-York Liberty tomonidan 2018-yilgi WNBA draftida 22-oʻrinni egalladi. Russell kollejda Tennessee Lady Volunteers basketbol jamoasida markaziy pozitsiyada oʻynagan. Oʻrta maktabda u 2013-yil Gatorade Qizlar Basketbolchisi deb topildi. right|thumb| Russell 2013-yilgi McDonalds All-Amerika oʻyinining MVP boʻlgan
Oq-Qiya (Qoʻchqor tumani)
Aholisi
Aholisi - 623 kishi.
Franco Cervi
Klublardagi faoliyati
Franco Cervi „Rosario Central“ futbol klubi tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2014-yilda u asosiy jamoaning tarkibiga kiritilgan. 9-noyabr kuni „Estudiantes“ futbol klubiga qarshi oʻyinda Franco Cervi ikkinchi boʻlimda Ernan Ensina oʻrniga maydonga tushgan va shu tariqa Argentina premyer ligasida debyut qilgan. 2015-yilning 14-fevralida „Racing“ futbol klubiga qarshi kechgan bahsda Franco Cervi „Rosario Central“ futbol klubi safida birinchi golini urgan. Oʻsha yili Franco Cervi klubga Argentina kubogi finaliga chiqishga yordam bergan. 2016-yilda Libertadores kubogi doirasida „River Plate“ va Braziliyaning „Palmeiras“ futbol klubiga qarshi oʻyinlarda Franco Cervi bittadan gol urgan.
Mercedes Russell
Kollej
Mersedes 1995-yil 27-iyulda Springfildda (Oregon shtati) Lorenzo Russell va Tammi Xill oilasida tugʻilgan va u yerda xuddi shu nomdagi oʻrta maktabda oʻqigan va u yerda mahalliy basketbol jamoasida oʻynagan.
Franco Cervi
Klublardagi faoliyati
2016-yilning yozida Franco Cervi Portugaliyaning „Benfica“ jamoasiga oʻtib, olti yillik shartnoma imzolagan. Transfer summasi 4,7 million yevroni tashkil qilgan. 7-avgust kuni Franco Cervi „Braga“ futbol klubiga qarshi Portugaliya Superkubogi bahsida debyut qilgan. Oʻsha oʻyinda Franco Cervi „Benfica“ futbol klubi safidagi ilk golini urgan va kubokni qoʻlga kiritgan. 13- avgust kuni „Tondela“ futbol klubiga qarshi oʻyinda u Sangrish ligasida debyut qild. 13-sentyabr kuni Chempionlar ligasi doirasida Turkiyaning „Beşiktaş“ futbol klubiga qarshi maydonga tushgan. 2-oktyabr kuni „Farense“ futbol klubi bilan oʻyinda Franco Cervi Portugaliya chempionatidagi ilk golini raqib darvozasiga kiritgan. 19-oktyabr kuni Chempionlar ligasi doirasida Kiyevning „Dinamo“ jamoasiga qarshi oʻyinda u yana gol urgan. Franco Cervi debyut mavsumida Portugaliya chempioniga aylangan.
Mercedes Russell
Kollej
Russell Tennessi shtatidagi Noksvill universitetida koʻngilli ayollar uchun tuzilgan kollej basketboli jamoasida oʻynagan.
Franco Cervi
Xalqaro faoliyati
2018-yilning 8-sentyabr kuni Gvatemalaga qarshi o‘rtoqlik uchrashuvida Franco Cervi Argentina terma jamoasi safida debyut qilgan. 11-oktyabr kuni Iroq terma jamoasiga qarshi kechgan bahsda u terma jamoadagi ilk golini urgan.
Mercedes Russell
WNBA
2018-yilgi WNBA draftida Russell ikkinchi tanlovida Nyu-York Liberty tomonidan tanlab olingan. Erkin agent sifatida WNBA debyut qilganidan soʻng, Russelldan voz kechildi va koʻp oʻtmay Sietl Hurricanes tomonidan qabul qilindi. Sue Bird, Breanna Styuart va Natasha Xovard kabi oʻyinchilar ishtirokidagi Storm tarkibiga qoʻshilgan Russell oʻzining birinchi professional mavsumida WNBA chempionatini uyiga olib boradi.
2013-yilda u Amerika oʻrta maktablarida yilning eng yaxshi oʻyinchisi (Gatorade milliy oʻyinchisi) deb tanlandi va McDonald’s va WBCA All-Americanning birinchi roʻyhatining 1-qatoriga kiritilgan. U, shuningdek, Amerika oʻrta maktablari McDonald’s All-Amerika yulduzli oʻyinining MVP nomini oldi. 2011 va 2012-yillarda u maktab jamoasini 5A shtat chempionatiga olib chiqdi.
WNBL
2019-yilda Russell Avstraliyaning Ayollar Milliy Basketbol Ligasida (WNBL) yangi rebrendlangan Southside Flyers jamoasi bilan shartnoma imzolaydi. U yerda u Leilani Mitchell va Jenna OʻHea kabilar bilan birga oʻynagan.
Gözede, Kestel
Gözede — Turkiyaning Bursa viloyati Kestel tumaniga tegishli qishloq.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Kuskus
Kuskus (كُسْكُس kuskus) - bu Marokash taomi boʻlib baʼzan kuskusi deb ham ataladi U bugʻlangan bugʻdoy irmikining bugʻlangan granulalari va ustiga pishiriq bilan ham tortiq qilinadi.. Shuningdek tariq, joʻxori, bulgʻor va boshqa donlar baʼzan boshqa mintaqalarda shunga oʻxshash tarzda pishiriladi va baʼzan kuskus deb ataladi.
Kuskus - Jazoir, Tunis, Mavritaniya, Marokash va Liviya oshxonalaridagi asosiy taom hisoblanadi. 20-asrning boshlarida fransuz mustamlakasi orqali fransuz va Yevropa oshxonasiga kirib kelgan. Hamda bu taom 2020-yilda YuNESKOning madaniy meros roʻyxatiga kiritildi.
Etimologiyasi
Kuskus soʻzi birinchi marta XVII asr boshlarida fransuz tilida, arabcha kuskus soʻzidan olingan va ehtimol berber tilidan kelib chiqqan. Soʻzning aniq shakllanishi baʼzi noaniqliklarni keltirib chiqaradi. Berber tilidagi k-s soʻz ildizidan "yaxshi shakllangan, yaxshi oʻralgan, yumaloq" degan maʼno kelib chiqadi. Kuskusning koʻplab nomlari va talaffuzlari butun dunyoga tarqalgan.
Tarixi
left|thumb| Kabiliyadan [[Jazoir kuskus]] Kuskus qachon paydo boʻlganligi aniq emas. Tarixchi Lyusi Bolens kuskus ming yillar oldin, hozirgi Jazoirdagi qadimgi Numidiya qirolligida Masinissa hukmronligi davrida paydo boʻlgan deb hisoblaydi. Jazoirning Tiaret shahridagi Numidiya berber shohlari davridagi qabrlarda miloddan avvalgi III asrga oid  kuskus taomiga oʻxshash taom idish izlari topilgan. Marokashning Sous vodiysida joylashgan Igiliz xarobalarida XII asrga oid kuskus idishlari ham topilgan.
Zarqaynar koʻchasi (Toshkent)
Zarqaynar koʻchasi — Olmazor va Shayxontohur tumanlari hududida. Uzunligi 2 km atrofida. Hadra maydoni va Hazrati Imom majmuasi oraligʻida joylashgan.
XVIII asrda paydo boʻlgan. Mahalliy aholi Hazrati Imom Qaffol Shoshiy maqbarasini ziyorat qilish uchun shu yoʻldan foydalangan. XIX asrning 2-yarmida shahar koʻchalariga rasmiy nom berilishi munosabati bilan u Hastimom koʻchasi deb yuritilgan. 1929-yil shoir va dramaturg Hamza nomi berilgan. 1990-yil 14-maydan Zarqaynar nomi bilan yuritiladi. Tarkibida 20 ta berk koʻcha bor. Sagʻbon va Abdulla Qodiriy koʻchalarini kesib oʻtadi.
Yoʻnalishida Abdulla Qodiriy nomidagi madaniyat va istirohat bogʻi, Bolalar ijodiyoti uyi, „Chorsu“ boshbekati, sirk, planetariy, Oʻzbek davlat drama teatri, "Chorsu" buyum bozori, tennis korti, „Zarqaynar“ supermarketi, Oʻzbek liboslari galereyasi, "Namozgoh" masjidi, maktab, shaxsiy turar joy binolari, doʻkonlar va turli servis xizmat koʻrsatish maskanlari joylashgan.
2004-2005-yillarda keng qamrovli qayta qurish, obodonlashtirish va koʻkalamzorlashtirish ishlari olib borildi. Koʻcha sathi kengaytirilib, Abdulla Qodiriy nomidagi madaniyat va istirohat bogʻidan „Chorsu“ boshbekatiga oʻtish er osti yoʻli bunyod etildi. Yaqinida „Hadra“ mehmonxonasi, Oʻzbek milliy akademik drama teatri, Toshkent shaharni rekonstruksiya va obod qilish davlat loyihalash instituti, Eskijoʻva dehqon bozori, Xoja Ahror masjidi, bank, yarmarka va kitob doʻkoni joylashgan.
IC 1279
IC 1279 Hercules yulduz turkumidagi Sb (ixcham choʻziq galaktika) tipli galaktikadir.
NGC 6071
NGC 6071 Kichik Ayiq yulduz turkumidagi E-S0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1791-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Segana tumani
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Seggana tumani — Jazoirning Batna viloyatida joylashgan tuman hisoblanadi.
Munitsipalitetlar
Tuman yana ikkita munitsipalitetga bo'linadi.
Gans (Oklahoma)
Aholisi
312 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 624,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 0,5 km2. Shundan 0,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 165 m balandlikda joylashgan.
Haven Denney
2011 — 12-yilgi mavsum: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri
Denni / Frazier juftligi 2011-yil bahorida yana birlashgan. Ular 2011 — 2012-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri seriyasida Latviya va Avstriyada boʻlib oʻtgan bosqichlarda 8 va 7-oʻrinlarni egallashgan. Juftlik 2012-yilgi AQSh chempionatida oʻsmirlar darajasi unvonini qoʻlga kiritgan va 2012-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida ishtirok etishi uchun tayinlangan hamda u yerda 4-oʻrinni egallagan. Bu juftlikka 2012-yilning kuzigacha Colorado shtatining Colorado-Springs shahrida Dalilah Sappenfild murabbiylik qilgan.
2012 — 13-yilgi mavsum: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempioni unvoni
2012 — 2013-yilgi mavsumda Denney / Frazier juftligi Nyu-Yorkning Lake Plasid shahrida boʻlib oʻtgan 2012 — 2013-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri musobaqasida 4-oʻrindan joy olgan. Ular 2013-yilgi oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritganlar.
2013 — 2014-yilgi mavsum: Gran-pri debyuti
Juftlik 2013 — 2014-yilgi mavsumdagi Gran-pri musobaqasining 2013 Skate Canada International va 2013 NHK Trophy bosqichlarida beshinchi oʻrinni egallagan. Ular 2014-yilgi AQSh chempionatida beshinchi, keyin esa 2014-yilgi AQSh chempionatida toʻrtinchi oʻrindan joy olishgan.
Dasturlari
(Frazier bilan)
Natijalari
GP: Gran-pri; CS: Challenger seriyasi; JGP: Oʻsmirlar oʻrtasidagi Gran-pri
Doʻstlik (oʻquv fregati)
1987-yilda Polshada Gdansk kemasozlik zavodida qurilgan.
Tarix maʼlumotnomasi
"Doʻstlik" oʻquv yelkanli kemasi Polsha Xalq Respublikasida SSSR uchun buyurtma qilingan bir xil turdagi beshta yelkanli kemalar seriyasida yetakchi edi. „Doʻstlik“ kemasidan tashqari bu „Tinchlik“ (LVIMU, Moskva uchun), " Xersonesos " (Qora dengiz oʻquv kemalari otryadi uchun, Sankt-Peterburg)), „Pallada“ (Uzoq Sharq baliqchilik sanoati va iqtisodiyot instituti uchun). „Doʻstlik“ tipidagi oʻquv yelkanli qayiq loyihasi prototipi „Yoshlik sovgʻasi“ tipidagi oʻquv yelkanli kema loyihasidir.
Ushbu uch ustunli kema 20-asr boshidagi yelkanli kemalar prototipi boʻyicha Polsha registri nazorati ostida qurilgan; „kema“ tipidagi toʻliq qurolga ega. „Doʻstlik“ tipidagi oʻquv yelkanlar faqat qoʻl bilan boshqarilinadi. Kemada har biri 840 kVt quvvatga ega 2 ta Zultzer dizel asosiy dvigatellari mavjud.
1992-yilda Italiyaning Messina portida kema kruiz yaxtasiga aylantirildi. Kursantlar uchun o‘rinlar soni 30 taga qisqartirildi; kubriklar oʻrnida 29 ta ikki kishilik yoʻlovchi kabinasi, 75 oʻrinli restoran va ikkita bar paydo boʻldi. Kema Barselona — Balear orollari yoʻnalishida harakat qilgan, keyin (1995-1996) Bolgariyada, 1997-yilda Primorye kompaniyasi (egasi Leonid Klimov) tomonidan ijaraga olingan.
All Together Now
All Together Now — 2020-yilda Netflix tomonidan tarqatilgan AQSh filmi.
Doʻstlik (oʻquv fregati)
Tarix maʼlumotnomasi
21-asrning boshidan beri kema Odessa portida yotqizilgan va „Odessa dengiz akademiyasi“ Milliy universitetining kichik kursantlari vaqti-vaqti bilan unda mashq qilishadi.
Sorkun, Sandıklı
Sorkun — Turkiyaning Afyonkarahisar viloyati Sandıklı tumaniga qarashli qishloq hisoblanadi. Qishloq aholisi 2021-yilda 831 nafarni tashkil etgan. 2013-yilda qayta tashkil etilishidan oldin shaharcha (belde) edi.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Artrogripoz
Artrogripoz (yunoncha: arthron — boʻgʻim, grypos — qiyshaygan), qiyshiqlik — harakat aʼzolarining tugʻma kasal-ligi; bunda qoʻl-oyoq muskullari yaxshi rivojlanmaganligi uchun ular qingʻir-qiyshiq, boʻgʻimlarda harakat cheklangan boʻladi yoki butunlay boʻlmaydi.
Goulet
Goulet Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Orne departamenti Argentan tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
304 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 32,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,3 km2.
Villa Santo Stefano
Villa Santo Stefano Italiyaning Lazio mintaqasida joylashgan kommunadir. Frosinone provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 20 km2. 1763 nafar aholi istiqomat qiladi.
Mercedes (Texas)
Mercedes AQShning Texas shtatida joylashgan shahardir. Hidalgo okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
15,570 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 614,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 22,4 km2. Shundan 22,2 km2 quruqlik, 0,2 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 21 m balandlikda joylashgan.
Sariq-Buloq (Qoʻchqor tumani)
Sariq-Buloq (Сары-Булак) — Qirgʻiziston Respublikasining Norin viloyati Qoʻchqor tumaniga qarasli qishloq. Sariq-Buloq ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 179 kishi.
Artiom Litveacov
Artiom Litveacov (1996-yil 26-oktyabrda tugʻilgan) — moldovalik futbolchi, Sfintul Georghe himoyachisi.
Futbolchilik faoliyati
Tiraspolning „Sherif“ futbol klubi akademiyasining tarbiyalanuvchisi. 2014-yilda futbolchi „Dinamo-Avto“ ga oʻtdi. U klubdagi debyutini 2014-yilning 1-noyabrida Tiraspol klubiga qarshi oʻyinda oʻtkazdi va 78-daqiqada zaxiradan maydonga tushdi. Futbolchi klubda oʻz oʻrniga ega boʻla olmadi va mavsum oxirida u klubni tark etdi, keyin Speranzaga oʻtdi va u erdan tez orada B divizionidan Tigina klubiga oʻtdi. 2019-yilda u 30 ta gol bilan „A“ divizioni to‘purari bo‘ldi.
Andijon
2020 yilning fevral oyida futbolchi Oʻzbekistonning „Andijon“ klubiga oʻtdi. U klubdagi debyutini 2020-yil 28-fevral kuni Toshkent ning „Lokomotiv“ klubiga qarshi o‘yinda o‘tkazib, debyut golli uzatmasini amalga oshirdi. Futbolchi shu zahotiyoq asosiy tarkibda va zaxira oʻrindigʻida oʻyinlarni almashtirib, klubning asosiy jamoasida oʻzini namoyon qildi. U klub uchun barcha turnirlarda 12 ta oʻyin oʻtkazib, yagona golli uzatmani amalga oshirdi.
Sfintul Gheorghe
2021-yil iyun oyida futbolchi Sfintul Georghega koʻchib oʻtdi. U klubdagi debyutini 2021-yil 26-iyun kuni Moldova Superkubogi uchun „Sherif“ga qarshi o‘yinda o‘tkazdi, u yerda futbolchi qo‘shimcha bo‘limlarda debyut golini urdi va shu tariqa hisobni tenglashtirdi va penaltilar seriyasida chempion bo‘ldi. U klub uchun chempionatdagi birinchi oʻyinini 2021-yilning 2-iyulida Milsamiga qarshi oʻtkazdi. 2021-yil iyul oyida futbolchi klub bilan birgalikda UEFA konferentsiya ligasi ning saralash oʻyinlariga yoʻl oldi va u erda Albaniya ning „Partizan“ klubiga umumiy hisobda magʻlub boʻldi. Mavsumning birinchi yarmida futbolchi asosiy tarkibning asosiy oʻyinchilaridan biri boʻlgan boʻlsa, ikkinchi boʻlimda asosan zaxira oʻrindigʻida oʻynab qoldi. „Sherif“ ga yutqazib, Moldova kubogi finalchisiga aylandi.
Milliy terma jamoa
2022-yilning yanvar oyida futbolchi Moldova terma jamoasiga chaqiruv oldi. U 2022-yilning 18-yanvarida Ugandaga qarshi o‘rtoqlik o‘yinida terma jamoa safida debyut qilgan.
Yutuqlar
Sfintul Georghe
Levitatsiya
Levitatsiya (levitas — „engillik, yengillik“) — tortishish kuchini engish, bunda sub’yekt yoki ob’yekt qattiq yoki suyuq tayanch yuzasiga tegmasdan fazoda koʻtariladi (levitatsiya). Levitatsiya hasharotlar, qushlar yoki qoʻlqanotlilatlar kabi havoga surish orqali uchishni yoki uchib yuruvchi sincaplar, jun qanotlari, uchuvchi baliqlar yoki bezatilgan daraxt uchurmalari kabi sirpanishni oʻz ichiga olmaydi.
Levitatsiya illyuzionizmdagi hiylalardan biri deb ham ataladi.
Okkultizmda levitatsiya
Okkultizmda levitatsiya — tortishish kuchini engish uchun gʻayritabiiy qobiliyat (paranormal).
Fizikada levitatsiya
Levitasyon, tortishish kuchini kompensatsiya qiluvchi kuch mavjudligini talab qiladi. Bunday kuchlarning manbalari gaz oqimlari, kuchli tovush tebranishlari, lazer nurlari va boshqalar boʻlishi mumkin Diamagnit levitatsiya va Meysner effekti tufayli levitatsiya ehtimoli ham ilmiy jihatdan kashf etilgan va tajribada isbotlangan.
Lugovoye, Ivanovskiy tumani, Amur viloyati
Lugovoye ( Луговое  ) — Rossiyaning Amur viloyati, Ivanovskiy tumanidagi qishloq. 2018-yilda jami 2 ta ko'cha mabvjud bo'lib, aholi soni 234 kishi edi.
Geografiya
Lugovoye Ivanovka daryosining oʻng qirgʻogʻida, Ivanovkadan (tuman maʼmuriy markazi) avtomobil yoʻli bilan 14 km shimoli-sharqda joylashgan. Bolsheozyorka - eng yaqin qishloq hisoblanadi.
Artroz
Artroz (yunoncha: arthron — boʻgʻim)- boʻgʻimning distrofik surunkali kasal-ligi. Moddalar almashinuvi va ichki sekresiya bezlari faoliyatining buzili-shi, boʻgʻimlarning shikastlanishi, sha-mollash, intoksikatsiya, infeksion ka-salliklar oqibatida kelib chiqadi. Tor poyabzal kiyish oyoq panjasi boʻgʻimlari A.iga sabab boʻlishi mumkin. A.da yirik (tizza, chanoq-son, boldir-tovon, bilak) hamda mayda boʻgʻimlar, xususan umurtqa pogʻonasi boʻgʻimlari (spondiloartroz) zararlanadi. Boʻgʻimlar bir oz shishadi, bosib koʻrilganda ogʻriydi; bukish yoki yozish chogʻida qirsillagan tovush eshi-tiladi. Koʻpincha 40 — 60 yashar ayollar oʻrtasida uchraydi. Qaysi boʻgʻim zarar-langanligi va kasallik bosqichiga qarab davo qilinadi. !!!
Amirkola
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Amirkela (, shuningdek, Amīrkala va AmīrKola sifatida romanizatsiya qilingan; Amir Qal’en nomi bilan ham mashxur)  — Eron ning Mozandaron viloyati Babol okrugining markaziy tumanidagi shahar. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 25,186 nafar, 6,923 oiladan iborat. left|thumb|260x260px| Amirkola. 1972-yil. Oliy martabali mehmonlar va Iran Scout tashkiloti vakili bilan maktabdagi tadbirda
Berglicht
Berglicht Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bernkastel-Wittlich tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,55 km2. 462 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Amirkola
Taniqli shaxslar
Shaharning mashhur odamlari orasida Safaviylar davri shoiri Amir Pazevariy va oyatulloh Ali Asgʻar Mazandaroniy (1826-1911) va Muhammad Mehdi Emomi Mazandaroniy (1879-1958) bor.
Berglicht
Hududi
Berglichtning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Amirkola
Tarixiy joylar
Ikkita tarixiy joy mavjud: XIX asr boshlarida Xalili Amiriylar oilasidan Hoj Mulla Xalil Mozandaroniy tomonidan qurilgan eski jamoat hammomi va shaharning eski tumanidagi Chehelsotun majmuasi.
Gaëtan Bussmann
Gaëtan Bussmann (1991-yil 2-fevralda tugʻilgan) — fransuz professional futbolchisi. Nancy klubi himoyachisi. Fransuz yoshlar terma jamoasida oʻynagan va U18 va U19 darajasida millatini himoya qilgan. Fransiya terma jamoasi safida Bussman 2010-yilda oʻz maydonida 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatida gʻolib chiqqan
Weibersbrunn
Weibersbrunn Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Aschaffenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 2,89 km2. Aholisi — 1994 kishi (2010).
Gaëtan Bussmann
Ilk faoliyat davri va Metz
Épinalda tugʻilgan Bussmann faoliyatini ona shahrining „Epinal“ klubida boshlagan va 2004-yilda 13 yoshida Metzga qoʻshilgan. Klubning yoshlar akademiyasida 2009—2010-yilgi mavsumda 19 yoshgacha boʻlgan jamoasi bilan finalda „Sosho“ni penaltilar seriyasida 5:4 hisobida magʻlub etdi. Gambardella kubogini qoʻlga kiritdi. 2010-yilning 4-iyunida Bussmann oʻzining birinchi professional shartnomasini Metz bilan imzoladi. 2015-yilning iyunigacha besh yil oʻynashi shartnomada keltirilib oʻtilgan. Professional debyutini 2010-yilning 20-avgustida Vannesga qarshi liga oʻyinida chap qanot himoyachisi sifatida oʻtkazdi.
Weibersbrunn
Hududi
Weibersbrunnning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Gaëtan Bussmann
Mainz 05
2018-yil yanvar oyida Bussmann ligadagi raqibi SC Freiburgga mavsum oxirigacha ijaraga berildi. „Freiburg“ga ham Bussman bilan doimiy shartnoma imzolash imkoniyati berildi. Klubdagi yarim mavsum davomida maydonga tushmadi.
2018-yilning yozida Bussmann Mainz 05 ga qaytdi. 29-sentabr kuni 574 kundan soʻng 1.Bundesligada oʻynashga muvaffaq boʻldi. Mavsumning dastlabki beshta oʻyinini oʻtkazgan Aaronga oʻrinbosar boʻldi.
Nancy
2022-yilning 22-iyulida Bussmann Nancy bilan ikki yillik shartnoma imzoladi.
Yutuqlari
Metz
Fransiya U19
Hukmdor Usmon
Hukmdor Usmon turk seriali Bozdag Film tomonidan suratga olingan boʻlib, uning birinchi qismi 2019-yil 20-noyabrda namoyish etilgan, rejissyor Metin Gunay hamda Mehmet Bozdag tomonidan yozilgan. Tarixiy, jangovar, sarguzasht, fantastik va drama janridagi film.
West Sunbury
West Sunbury AQShning Pennsylvania shtatida joylashgan shahardir. Butler County okrugi tarkibiga kiradi.
IC 1281
IC 1281 Hercules yulduz turkumidagi S (spiral galaktika) tipli galaktikadir.
West Sunbury
Aholisi
99 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
NGC 6072
NGC 6072 Scorpius yulduz turkumidagi PN (sayyoraviy tumanlik) tipli sayyoraviy tumanlikdir.
West Sunbury
Geografiyasi
Maydoni — 0,3 km2. Shundan 0,3 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 365 m balandlikda joylashgan.
NGC 6072
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
NGC 96
NGC 96 Andromeda yulduz turkumidagi S0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Taebla
Taebla kichik tuman (alevik) Estoniyaning Lääne okrugida,. Lääne-Nigula cherkovining maʼmuriy markazi. 929 nafar aholi istiqomat qiladi (2010-yil 1-yanvar). left|thumb| Chumolilar Laikmaa, Taebla manzarasi (1936)
Taniqli odamlar
Maykl Roos (1982 yilda tugʻilgan), amerikalik futbolchi, Taebla shahrida tugʻilgan.
Qora-Togʻ (Qoʻchqor tumani)
Qora-Togʻ (Кара-Тоо) — Qirgʻiziston Respublikasining Norin viloyati Qoʻchqor tumaniga qarasli qishloq. Semiz-Bel ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 2059 kishi.
Emma Thompson
Dame Emma Tompson DBE (1959-yil 15-aprelda tugʻilgan) — ingliz aktrisasi, ssenariy muallifi va hajvchi. Britaniyaning eng taniqli aktrisalaridan biri va koʻplab mukofotlarga sazovor boʻlgan, jumladan ikkita „Oscar“, „Emmy“, uchta „BAFTA“ mukofoti va ikkita „Oltin globus“ mukofotlari sovrindori. 2018-yil 9-iyun kuni „Britaniya imperiyasi ordeni“ bilan taqdirlandi.
Thompson Harry Potter va Qora libosli odamlar film franshizalarida, Mening qattiqqoʻl enagam, Men afsonaman, Izquvar 3, Sohibjamol va Maxluq kabi filmlarda rollar ijro etgan.
Filmografiya
Asosiy maqolaga qarang: Emma Thompson filmografiyasi
Mukofot va nominatsiyalari
Emma Tompson koʻplab filmlarda, televizion dasturlarda va sahna asarlarida suratga tushgan. U faoliyati davomida koʻplab mukofotlarga sohibi va nomzodi boʻlgan, shu jumladan beshta „ Oskar “ mukofotiga nomzodlik (ikkita gʻolib), toʻqqizta „ Oltin globus “ mukofotiga nomzodlik (ikkita gʻolib), yettita BAFTA mukofotiga nomzodlik (uchta gʻolib) va oltita „ Emmy “ mukofotiga nomzodlik (bitta gʻolib).
Hindiston Respublikasining tashqi siyosiy tamoyillari
Hindiston tashqi siyosati haqidagi tamoyillari
Hindiston tashqi siyosati haqidagi tamoyillar hali u mustaqillikni qo‘lga kiritmasidanoq ishlab chiqildi. Uni ishlab chiqishda M.Gandining gandizm ta’limotida belgilangan qoidalar ham yetakchi ahamiyat kasb etdi. 1946 yilda J. Neru Hindiston xalqaro aloqalarning faol sub’ektlaridan biri bo‘lishi, o‘z manfaatlaridan kelib chiqib, mustaqil tashqi siyosat olib borishini e’lon qildi. Bu keyinchalik mamlakatning tashqi siyosatini mustaqil olib borishiga zamin yaratdi. Hindiston Milliy Kongressining tashqi siyosati shu partiya ichki siyosatining bevosita davomi edi. Bu siyosatga J.Neru asos solgan bo‘lib, unga Gandining “kuch ishlatmaslik” g‘oyasi ham ta’sir o‘t kazgan edi. Neru gandizm g‘oyalari asosida tinch-totuv yashashning besh asosiy qoidasi - “pancha shila” (hind tilita - besh asosiy qoida)ni ishlab chiqdiki, ular quydagilardan iborat: davlatlarning hududiy yaxlitligi va suverenitetini o‘zaro hurmat qilish; bir-biriga hujum qilmaslik; bir-birlarining ichki ishlariga aralashmaslik; tenglik va o‘zaro manfaatdorlik; tinch-totuv yashash.
Birinchi bor ushbu qoidalar 1954 yilgi Hindiston - Xitoy bitimida qayd etilgan bo‘lib, o‘sha vaqtdan beri xalqaro munosabatlar ama liyoti va mafkurasiga chuqur singib ketdi. Mazkur prinsiplar so‘zda emas, amalda Hindiston tashqi siyosatining zaminiga aylandi. Hindistonning tashqi siyosati tamoyillari va vazifalari quyidagilar: mamlakatning mustaqilligi uchun kurash paytidayoq, Milliy Kongress tomonidan ishlab chiqilgan edi. O‘sha paytdagi mamlakat oldidagi vazifalar guruhini quyidagilar tashkil etgan:
Hindiston iqtisodiyotida to‘liq erkinlikka erishish, uzoq muddatga mo‘ljallangan iqtisodiy rivojlanish, dunyo iqtisodiyotidagi globalizm jarayonlaridan Hindistonning ortda qolmasligini evolyusion yo‘l bilan ta’minlash, ichki bozor ni milliy maxsulotlar bilan ta’ minlash orqali Hindistonning tayanch mamlakat sifatidagi rolini oshirish. O‘tgan asrning 70 yillarida Hindiston Janubiy Osiyoda yirik kuch sifatida yetkchilikni qo‘lga oldi. Mamlakat tashqi siyosati Janubiy Osiyo da uzoq muddatli xavfsizlikni ta’minlovchi kuch bo‘lishga asosiy e’tiborni qaratdi. U shu orqali jahon siyosiy sahnasida o‘zining ta’sirini oshirishga intildi. 1947 yildan boshlab Hindiston hukumati umumiy qurollanish poygasiga qarshi kurash, urush va to‘qnashuvlarni to‘xtatish uchun harakat qilgan bo‘lsa, Pokiston bilan siyosiy majarolarning keskinlashuvi uning bu yo‘nalishdagi harakatlariga to‘sqinlik qildi. Aynan 1947 yilning oktabr oyidan boshlab Pokiston Islom Respublikasi bilan harbiy to‘qnashuvlar boshlanib ketdi. Bu voqea mamlakat tashqi siyosatiga ham katta ta’sir ko‘rsatdi. Xususan, 1950 yillarda Hindiston tashqi siyosati agressiya, rasizm, kolonializm hamda qurollanish poygasining istalgan shakliga qarshi o‘tkazilgan xalqaro forumlarda faol ishtirok etib keldi. 1950-1980 yillarda Hindiston tashqi siyosatida quyidagi uchta yo‘nalish bo‘yicha yuritildi: Birinchidan, ikki qutb o‘rtasidagi keskinlikning kuchayishini oldini olish va ular bilan iliq munosabatlarni saqlab qolishga intilish. Ikkinchidan, Janubiy mintaqadagi rivojlanayotgan mamlakatlar bilan o‘zaro munosabatlarni mustahkamlash. Uchin chidan, Janubiy mintaqada yetakchi davlat maqomini oshirib borish.
J.Neru ishlab chiqqan harbiy bloklarga qo‘shilmaslik g‘oyasi yuqoridagi qoidalarning bevosita davomi sifatida ko‘pchilik davlatlar tomonidan qo‘llab-quvvatlandi. Hindiston boshqa mamlakatlarni o‘zi ga bo‘ysundirishga, ularning ichki ishlariga aralashishga hech qachon intilmadi, hamisha bosqinchilik qurbon larini himoya qildi. SHu boisdan uning tashqi siyosiy yo‘li rivojlanayotgan mamlakatlar uchun jozibali edi. Hindiston Bandung konferensiyasi va qo‘shilmaslik harakati tashabbuskorlaridan biri, aslida Neru mazkur harakatning “norasmiy rahbari” edi.
Ta’kidlash joizki, Hindistonning tashqi siyosati birinchi bosh vazir tomonidan ishlab chiqilgan besh tamoyil asosiga qurilgani, uni amalga oshirish jarayonida harbiy bloklarga qo‘shilmaslik va mustaqil suverenitetini ta’minlaydigan siyosati e’tiborga sazovordir.
Mamlakatda ichki siyosiy masalalarni hal etishga J.Neru juda katta hissa qo‘shdi, tashqi ishlar vaziri sifatida u, Hindiston tashqi siyosatining asosiy tamoyillarini amalga oshirdi, himoya qildi, qo‘shilmaslik asoslarini shakllantirish va hayotga tatbiq etishda shaxsan ishtirok etdi.
Qo‘shilmaslik siyosati
Qo‘shilmaslik siyosati va harakatining muhim tamoyillari - bu suverenitet, chegaralarning dahlsizligi, davlatlar hududlarining butunligi, nizolarni tinch yo‘l bilan hal etish, inson huquqlari va erkinliklarini hurmat qilish, davlatlar o‘rtasida hamkorlik va albatta, harbiy uyushmalarga qo‘shilmaslikdan iborat.
Britaniya mustamlakachilarining o‘ziga tobe bo‘lgan xalqlar ustidan hukmronlik qilishini M.Gandi adolatsizlik va shafqatsizlik deb qoraladi. Hindistonning ozodlik uchun olib borgan kurashini esa, tabiiy harakat deb hisobladi. Mustaqil Hindiston uchun Pokiston bilan bog‘liq muammolarni ikki tomonlama munosabatlar sohasidagi eng og‘riqli muammo bo‘ldi. Kashmir masalasi bu ikki davlat o‘rtasida talay mojarolarni keltirib chiqardi. Pokiston Hindistondagi musul monlar huquqini himoya qilib keldi. Hindiston sobiq Ittifoq bilan yaqinlashgan sharoitda Pokiston AQSH va Buyuk Britaniya madadiga tayandi.
1965 yil avgustda – sentabr oylarida Kashmir masalasida jiddiy qurolli to‘qnashuv sodir bo‘ldi. 1971 yil dekabrida keng ko‘lamli urush avj oldi. “Sovuq urush” sharoitida Hindiston g‘arb davlatlari bilan yaqin siyosiy aloqa o‘rnatmagan edi. Iqtisodiyot sohasida aloqalar rivojlangan bo‘lsa-da, xorijiy sarmoyalar Hindiston iqti sodiyotiga kam qo‘yilgan edi. G‘arb kreditlari yordamida asosan davlat korxonalari qurildi.
Sobiq Ittifoq rahbariyati Hindistonning chinakam “sotsialistik” evolyusiya yo‘lidan borishiga umid bog‘ladi. Shu bois, sobiq Ittifoq Hindistonga keng miqyosda texnik va iqtisodiy yordam ko‘rsata boshladi. 1991 yilda - sobiq Ittifoq qulagan davrga qadar uning ko‘magi bilan Hindistonda jami 90dan ortiq yirik sanoat korxonasi bunyod etilgan bo‘lib, yana 50 tasi qurilayotgan edi. “Sotsialistik Hindiston” haqidagi orzular amalga oshmagan bo‘lsada, Hindiston bilan do‘stona munosabatlar sobiq Ittifoqqa Janubiy Osiyoda o‘z ta’sirini o‘tkazish va rivojlanayotgan mamlalakatlarning xalqlari nazarida o‘z obro‘sini oshirish imkonini berdi. Hindiston o‘z tashqi siyosiy g‘oyalariga sadoqatini saqlab qolishga intildi. U sobiq Ittifoqning qurollanish poygasidagi ishtirokini tanqidiy baholab, 1968 yilda Chexoslovakiyaga bostirib kirishini qoraladi, Afg‘onistondagi qurolli bosqiniga salbiy munosabatda bo‘ldi. XX asrning 90 yillariga kelib, Hindistonning tashqi siyosatida G‘arbga moyillik aniq namoyon bo‘la boshladi.
Hindistonning shu siyosati yo‘nalishi tufayli mustaqillikka erishgan O‘zbekiston Respublikasi bilan ikki mamlakat o‘rtasida qadimgi munosabatlar asosida zamonaviy halqaro teng xuquqli sub’ekt sifatida do‘slik, hamkorlik, tinchlik munosabatlari yangicha bosqichda tashkil etilib, tobora rivojlanib bormoqda. Hindiston va O‘zbekiston o‘rtasida 60 taga yaqin o‘zaro hamkorlik, do‘stlik, sarmoyalar kiritish, qo‘shma korxonalar tashkil etish, to‘g‘ridan-to‘g‘ri investisiya kiritish kabi sohalardagi munosabatlar rivojlanib borayotgani ko‘riladi.
Ikki mamlakatning madaniyat, san’at va adabiyot sohalarida, turizm sohasida, ekologik muammolarning yechimini birgalikda topish yo‘nalishida, terrorizmga, diniy funtamentalizm ga, aqidaparastlikka qarshi birgalikda kurash olib borish, zamonaviy ta’lim-tarbiya, bank va moliya tizimini rivojlantirishda o‘zaro kadrlar tayyorlash, axborot texnologiyasini yutuqlaridan foydalanishda o‘zbek-hind munosabat lari, ayniqsa, jahonning boshqa olimlar qatorida o‘zbekistonlik olimlar bilan hindshunoslikni yanada chuqurroq o‘rganish lozimligi to‘g‘risida va boshqa muammolar to‘g‘risida konferensiyalar, simpoziumlar, seminarlarni muntazam o‘tkazishda hind olimlarining faolligi va o‘zbek olimlari bilan hamkorligi rivojtanayotganligi muhim ahamiyat kasb etadi.
Yuqoridagilardan kelib chiqib, Hindiston va O‘zbekiston o‘rta sidagi keng miqyosli munosabatlarni yanada chuquroq va har tomon lama o‘rganish uchun umumiy va o‘ziga xos xususiyatli konsepsiya ishlab chiqish vazifasini hal etish lozim. Chunki, Hindiston bilan O‘zbekiston o‘rtasidagi munosabatlar bir-biriga uzviy, tarixiy, madaniy, iqtisodiy, savdo va san’at sohalarida chuqur bog‘langanligi, hindshunoslik taraqqiyotlarini yanada chuqurlashtirishni talab etadi.
Keyinchalik, Indira Gandi hukumati Dj.Neruning betaraflik siyosatini davom ettirib, xalqaro maydonda Osiyo va Afrika mamlakatlariga qilingan imperialistik agressiyalarni qoraladi.
Mahatma Gandi ta’limotining Hindiston tashqi siyosatiga ta’siri
Bugungi globallashuv jarayonlarida dunyo geosiyosatida qo‘shil maslik harakati xalqaro munosabatlarning tarqaqqiyot mahsuli. Eslab o‘tish joizki, uning paydo bo‘lishiga ikki omil: dunyoning ikki qarama-qarshi ijtimoiy-iqtisodiy tizimdagi davlatlarga ajralishi hamda xalqaro munosabatlarda mustaqil rol o‘ynayotgan yuzga yaqin davlatlarning paydo bo‘lishi sabab bo‘ldi. Qo‘shilmaslik harakatining tashkil topishida bu ikki omil qatorida tashqi siyosiy omillar ham muhim ahamiyat kasb etadi. Ikkinchi jahon urushi tugashi bilan yirik davlatlar “sovuq urush”ni boshlab yuborishdi. Natijada, SHimoliy Atlantika paktiga o‘xshagan bir qator harbiy-siyosiy bloklar tuzildi.