cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Latviya
Tasviriy sanʼati
Latviya xududidan topilgan eng qad. sanʼat yodgorliklari miloddan avvalgi 5-ming yillikka mansub (suyakdan ishlangan dastasiga hayvonlar tasviri ishlangan xanjar). 13—19-asrlarda L. tasviriy sanʼati Gʻarbiy Yevropa sanʼati bilan yaqin hamkorlikda rivojlandi. Ayniqsa, yogʻochdan haykallar ishlash keng tarqaldi. Latish milliy tasviriy sanʼati maktabi vujudga keldi. 20-asrning dastlabki yillaridan grafika rivoj topa boshladi. T. Zalkaln, G. Shkilter kabi haykaltaroshlar hayot manzaralarini haqqoniy tasvirlashga intildilar. 1920—30 yillarda plakatlar muhim oʻrin egalladi. 1920-yilda Badiiy akademiya ochildi. 20-asr 2-yarmida sanʼatda zamondoshlarning obrazlari ishonarli taʼsirchan aks ettirildi. Rassomlardan B. Ber-zin, R. Valnere, I. Zarin, E. Iltner, R. Bem, haykaltaroshlardan Ya. Zarin, V. Alberg, L. Lange va boshqa mashhur.
Shimoliy Makedoniya
Meʼmorligi va tasviriy sanʼati
Makedoniyada amaliy bezak sanʼati, oʻymakorlik va boshqa rivojlangan. Oxriddagi 11-asrga oid ayo Sofiya ibodatxonasi, Nerezidagi 12-asrga mansub avliyo Panteleymon cherkovi devorlariga ishlangan rasmlar Makedoniya hududidagi eng qadimgi tasviriy sanʼat yodgorliklaridir. 13—14-asrlarda Yevtihis va Mixail kabi rassomlar erkin syujet asosida nozik tabiat manzaralarini chizdilar. 18-asr 2-yarmi va 20-asr 1-yarmida makedon rassomlari Frchkoskilar oilasi, J. Zografski va D. Andonov umumevropa rangtasviri ruhida ijod qilib, vatanpar-varlik kompozitsiyalari, portretlar, peyzajlar yaratdilar, xalq turmushini aks ettirdilar. Zamonaviy makedon tasviriy sanʼatida rassomlik, haykaltaroshlik, grafika, amaliy bezak sanʼatining har xil turlari rivojlangan.
Latviya
Tasviriy sanʼati
Xalq amaliy sanʼatida oʻymakorlik, yogʻochni kuydirib tasvir ishlash, kulollik, badiiy toʻqimachilik rivojlangan. Yogʻoch oʻymakorligi, charmga qolip yordamida bosib tasvir ishlash, kahrabodan buyumlar yasash, metallga zarb berib tasvirlar tushirish borasida latish sanʼatkorlari va hunarmandlari koʻrgazmalarda muvaffaqiyat bilan qatnashadi.
Shimoliy Makedoniya
Musiqasi
Xalq musiqasi xilma-xil va oʻziga xos boʻlib, asosan, 2 ovozli qoʻshiq va cholgʻu kuylaridan iborat. Musiqa asboblari orasida tapan, darbuka, doyra kabi urib chalinadigan, shu-pelka, zurla, kaval kabi puflab chalinadigan, gusle, kara kabi torli, kamonli va chertib chalinadigan turli sozlar bor. Doyra boʻlib qoʻshiq aytish va raqsga tushish keng tarqalgan. 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida Makedoniyada musiqa madaniyati rivojlandi, madaniy-maʼrifiy jamiyatlar vujudga keldi. 1895-yil Skopyeda duxovoy orkestr, 1907-yil „Vardar“ qoʻshiqchilar jamiyati tashkil topdi. 1928-yil S. Arsich birinchi musika maktabini ochdi. S. Gaydov, J. Firfov kabi isteʼdodli kompozitorlar yetishib chiqdi. Ikkinchi jahon urushi davridagi xalq ozodlik kurashida qoʻlga qurol olib qatnashgan makedon kompozitorlari vatanparvarlik ruhidagi ommaviy koʻshiqlar ham yaratishdi. 60— 80-yillarda G. Prokopyev, K. Makedonski, T. Zografski, T. Proshev kabi kom-pozitorlar opera va balet janrlarida barakali ijod qiddilar. Skopyeda Filarmoniya (1944), M xalq teatrida opera truppasi (1947), Folklor instituti (1950), radio xori (1945), oʻrta musiqa maktabi, Oliy pedagogika institutida musiqa kafedrasi mavjud. Makedoniyaning Oʻzbekistondagi madaniyat kunlari doirasida Tosh-kentda 20-asr kompozitorlari asarlaridan konsertlar oʻtkazilgan.
Teatri
1901-yilda „Tashvish va tasalli“ deb atalgan targʻibot-vatanparvarlik teatr truppasi tashkil etildi, 1913-yilda Skopyeda birinchi doimiy serb Xalq teatri ochildi. 20—30-yillarda ishchi va talabalarning havaskorlik teatr jamoalari vujudga keldi. 1945-yilda Skopyedagi Xalq teatri Makedoniya xalq teatri deb atala boshladi. Teatr tarkibida drama va balet truppalari bor. Makedoniya sahnalarida mahalliy dramaturglar, jahon klassikasi va xorijiy mualliflarning asarlari qoʻyiladi.
Latviya
Tasviriy sanʼati
1912-yil tashkil topgan Latish opera teatri 1919-yil davlat opera teatriga aylantirilib, dastlabki milliy operalar ( "Oʻt va tun", "Banyuta") vujudga keldi. 1919-yil L. konservatoriyasiga asos solindi. 1926-yil Latviya radiosining simfonik orkestri tashkil etildi. 1940—41 i.lari musiqali teatrlar, opera va balet teatri qayta tuzildi. 1941-yil Latviya davlat filarmoniyasi ochildi. Nemis fashistlari okkupatsiyasi davrida latish musiqa sanʼatiga qattiq shikast yetkazildi.
Ikkinchi jahon urushidan keyin musiqa sanʼati yana rivojlana boshladi. Simfoniya (O. Barskov, E. Goldshteyn, O. Gravitis, P. Dambis va boshqalar), kamer cho-lgʻu musiqasi (Ye. Graubinya, R. Yermak, Ya. Kepitis, V. Utkin va boshqalar), estrada (R. Paul, G. Raman, R. Pauls va boshqalar) ravnaq topdi. Musiqa madaniyatini keng targʻib qilish maqsadida maxsus jurnallar, toʻplamlar muntazam nashr etiladi.
1905—07 yillarda Riga grammofon firmalari Toʻychi Hofiz, Levicha hofiz, Hamroqul qori va boshqa xonandalar ijrosida oʻzbek musiqa merosi namunalarini plastinkalarga yozib olgan. Oʻzbekistonda latish, Latviyada oʻzbek musiqa kunlari oʻtkazib kelinadi.
Teatri
Latish xalq ijodining qad. anʼanalari mehnat jarayoni, urf-odat marosimlari bilan chambarchas bogʻliq. Xususan, toʻy marosimlarida nikrbli oʻyinlar odat tusiga kirib qolgan. 16— 17-asrlarda Rigada lotin tilida drama maktablari, 18-asrning 60-yillarida nemis truppasi va 19-asrning 50-yillarida rus teatri tashkil etildi. 19-asr boshlarida latish tilida birinchi spektakllar qoʻyildi. 1868-yilda dastlabki havaskorlar truppasi tashkil etildi, uning negizida birinchi professional Riga latish teatri (1870—1918) vujudga keldi. Unga milliy dramaturgiyaning asoschisi A. Alunan raxbarlik qildi. 1902-yilda yangi Riga teatriga asos solindi, uning sahnasida Ya. Raynis pyesalari oʻynaldi (bu teatr 1905-yilda yopildi). 20-asrning 20—30-yillarida E. Similgis, Ya. Zarin kabi teatr arboblari ilgʻor demokratik sahna anʼanalarini davom ettirishdi. Keyingi yillarda A. Amtman-Briyedit, V. Balyu-nay, Ya. Yaunushan, A. Linin kabi rejissyorlar latish va jahon dramaturgiyasining eng yaxshi asarlarini sahnaga qoʻydilar. Mashhur aktyorlari: Ya. Osis, A. Klints, L. Eriki, J. Katlapa, L. Ber-zin, E. Radzin, E. Pavuls va boshqa Latviyada 7 ta teatr bor.
Kinosi
Latviyada kino ishlab chiqarish 1910—11 yillardan boshlangan. Dastlab voqeiy hujjatli filmlar ishlab chiqarilgan. 1913-yil "Haqiqat qayerda?" badiiy filmi yaratildi, 20-yillarda xususiy filmlar suratga olindi, 1939-yil ishlangan "Baliqchi oʻgʻli" filmi latish kinematografiyasining birinchi yutugʻi hisoblanadi. Ikkinchi jahon urushidan soʻng latish milliy kino sanʼati ravnaq topdi. "Gʻalaba bilan qaytish", "Raynis" kabi badiiy va tarixiy biografik filmlar yaratildi. 50—60-yillarda "Baqorgi ayoz", "Yangi sohilga", "Boʻron", "Qilich va atirgul" kabi badiiy filmlar ekranlashtirildi. Soʻnggi yillarda Riga kinostudiyasida xilma-xil mavzu va janrlarda rang-barang kartinalar yaratildi ("Edgar va Kristina", "Oʻlim soyasida", "Suvdagi shoʻʼla", "Esaber, shabada!" va boshqalar).
Vanessa Kara
Vanessa Kara González (1996-yil 27-noyabrda tugʻilgan) — amerikalik dominikanlik professional futbolchi, Dominikan Respublikasi ayollar terma jamoasida hujumchi sifatida oʻynaydi.
Yoshligi
New Jersey shtatining Burlington shahrida Dominikanlik onasiga tugʻilgan. Kara oʻz shahrining Bridle klubida akalari bilan birga oʻynay boshladi. Tez orada u oʻyinchilarni rivojlantirish akademiyasining bir qismi boʻlgan PDA Fusion jamoasiga qoʻshildi. Klub va Moorestown Friends School oʻrta maktabdagi faoliyati davomida Kara ikkala tizzasida ikkita ACL jarohatlardan azob chekdi. Oʻrta maktabning yuqori yilida Kara Drexel universitetining Drexel Dragons jamoasida oʻynashga qaror qildi.
Drexel Dragons bilan birinchi mavsumida u 18 ta oʻyinda 11 ta gol urib, jamoa rekordini oʻrnatdi va 2015-yilda CAA tomonidan yilning eng yaxshi futbolchisi deb topildi. Oʻzining ikkinchi yilida Kara 6 ta gol urdi va 5 ta golli uzatmani amalga oshirdi va u All-CAA birinchi jamoasi sharafini qoʻlga kiritdi. Dragons bilan yakuniy mavsumida u 5 ta gol urdi. 2017-yilgi pley-off oʻyinlari oldidan Kara ACLni yana jarohat oldi va oʻzining katta yilida qizil koʻylak kiyishga majbur boʻldi.
Racing Louisville
2021-yilning 5-aprelida ular bilan mavsumoldi mashgʻulotlaridan soʻng, Kara AQShga qaytib keldi va Milliy ayollar futbol ligasining Racing Louisville klubiga qoʻshildi. U klub uchun professional debyutini 2021-yil 15-aprelda NWSL Challenge Cup musobaqasida Washington Spiritga qarshi oʻtkazdi va 89-daqiqada 1:0 hisobida magʻlubiyatga uchragan holda zaxiradan maydonga tushdi.
Xalqaro karyera
Kara Dominikan Respublikasidagi debyutini 2021-yil 22-oktabr kuni oʻz uyida Boliviyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida (3:0) boshladi. Uchrashuv davomida u dubl qayd etdi va qolgan golga assistentlik qildi.
Yutuqlar
Individual
Romain Perraud
Romain Paul Jean-Michel Perraud (1997-yil 22-sentyabrda tugʻilgan) — fransuz professional futbolchisi, Premer-liganing „Southampton“ klubida chap qanot himoyachisi sifatida oʻynaydi. Romain Paul Jean-Michel Perraud avvalroq „Nica“ va „ Brest“ klublarida oʻynagan.
Yoshlikda
1997-yilda Tuluzada tugʻilgan Perraud oʻzining yoshlik faoliyatini 2007-yilda mahalliy „Blagnac“ klubida boshlagan. U 2008-yilda tugʻilib oʻsgan „Toulouse Fontaines klubi“ga oʻtish uchun ketgan, 2009-yilda esa US Colomiers Footballga oʻtgan.
Nice
2014-yilda Perraud AQShning Colomiers Football klubidan OGC Nice yoshlar jamoasiga qoʻshildi. Ikki yildan soʻng u klubning kattalar safiga qoʻshildi. 2016-yil 8-dekabr kuni Perro „Nice“ safida debyutini UEFA Yevropa ligasining 2016-17-yilgi mavsumining 6-turida „Allianz Riviera“ da "Krasnodar" ga qarshi o‘tkazdi.
Parij FKga ijara
2018-yil avgust oyida Perraud Parij klubi bilan bir mavsumga ijaraga oldi. 2018-yilning 14-sentabr kuni u klub safida ilk bor „Ajaccio“ bilan 0:0 hisobida durang o‘ynadi. 2018-yil 22-sentyabrda Perraud Metzga qarshi 2:1 hisobidagi g‘alabadan so‘ng Parij klubidagi ilk golini kiritdi.
Brest
2019-yil 17-iyulda Perraud Brest bilan toʻrt yillik shartnoma imzoladi. 2019-yilning 10-avgustida u klub safida ilk bor"Tuoulouse" ga qarshi o‘yinda (1:1) maydonga tushdi. 2020-yil 13-sentyabrda Perraud „Dijon“ ustidan 2:0 hisobida g‘alaba qozonib, Brest uchun o‘zining birinchi golini kiritdi.
Sauthampton
2021-yilning 2-iyulida Perraud „Sautghampton“ bilan nomaʼlum to‘lov evaziga to‘rt yillik shartnoma imzoladi. 2021-yilning 14-avgustida u „Sautghampton“ safida "Everton" ga qarshi o‘yinda (3:1) Premer-ligadagi ilk uchrashuvini o‘tkazdi. 2022-yilning 2-martida Perraud „West Ham“ ga qarshi Angliya Kubogida 3:1 hisobida g‘alaba qozongan.
Bar-mitsva (bat-mitsva)
Bar-mitsva - (ibr. «buyurilgan amrlar o‘g‘li»), bat-misva (ibr. «buyurilgan amrlar qizi») - yahudiylikda bola balog‘at yoshi (o‘g‘il bolalar 13 yoshu 1 kun; qiz bolalar 12 yoshu 1 kun)ga yetgani munosabati bilan o‘tkaziladigan marosim. Yahudiylik qoidalariga ko‘ra, bola balog‘at yoshiga yetgach, o‘z xatti-harakatlariga javobgar bo‘ladi. Balog‘at yoshiga yetgan bola yahudiylikda buyurilgan diniy, etik majburiyatlarning barchasini o‘z zimmasiga oladi va yahudiy jamoasi hayotining barcha jabhalarida ishtirok etish huquqiga ega bo‘ladi. Bar misvani nishonlash amaliyoti tarixi TaNaX, Mishna va Talmud davrida bo‘lmagan. Chiqish va Sonlar kitobida armiyada xizmat qilish yoshi 20 yosh deb belgilangan. 13 yosh esa Mishnada kishi Tavrot qonunlariga amal qilishi kerak bo‘lgan yosh sifatida qayd etiladi: “Besh yoshdan Yozma Tavrotni, o‘n yoshdan Mishnani o‘rganadi hamda 13 yoshdan boshlab barcha amrlarga bo‘y so‘nadi”. Bar-Misva atamasi ilk bor Talmudda (V asr) Tarot qonunlari joriy qilingan kishiga nisbatan qo‘llangan. Talmudda aytilishicha, bola 13 yoshu 1 kunlik bo‘lgach, bolaning qasamyodi yuridik kuchga ega bo‘ladi va bu narsa uni “er kishi” sifatida bo‘lganiga dalolat qiladi. Bar-Misva yoshiga yetgan bola ba’zi huquq va majburiyatlarni o‘z zimmasiga oladi. Jumladan, o‘z harakatlariga javobgarlik, minyanda ishtirok etish va Tavrotni o‘qishga taklif etilish, mulkka ega bo‘lish, uylanish, Tavrotda kelgan 613 ta buyruq va ta’qiqlarga amal qilish. Yahudiy diniy jamoalari orasida kishi 83 yoshga to‘lgach, ikkinchi bar-misvani nishonlash urfi mavjud. Buning mohiyati odatiy hayot davomiyligi 70 yoshni tashkil etadi. Shu sababli, kishi 83 yoshda 13 yosh sifatida e’tirof etiladi. So‘nggi yillarda bu amaliyot keng yoyilayotganini ko‘rish mumkin. Bar-Misvani nishonlayotgan bolaga hadyalar berish odati mavjud.
Groß Vollstedt
Groß Vollstedt Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Rendsburg-Eckernförde tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 9,02 km2. 954 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Puerto-Riko
Puerto-Riko (Estado Libre Asociado de Puerto Rico) AQSh mustamlakasi boʻlib, Karib dengizidagi arxipelagdir. Puerto-riko (Puerto Rico), Puerto-Riko Hamdoʻstligi (Commonwelth of Puerto Rico) — Vest-Indiyada Katta Antil o.lari arxipelagining sharqiy qismidagi Puerto-Riko, Vyekes, Kulebra va Mona o.larida joylashgan AQSH mulki. Maydoni 8,9 ming km². Axrlisi 3,95 mln. kishi (2002). Maʼmuriy jihatdan 78 munitsipal okrug (district)ra boʻlinadi. Maʼmuriy markazi — San-Xuan shahri.
Groß Vollstedt
Hududi
Groß Vollstedtning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Puerto-Riko
Davlat tuzumi
Puerto-Riko AQShga "erkin qoʻshilgan" davlat makrmiga ega. Amaldagi konstitutsiyasi 1952-yil 3-iyulda qabul qilingan va oʻsha yil 25-iyulda kuchga kirgan. Qonun chiqaruvchi oliy hokimiyat AQSH kongressiga tegishli. Puertorikanlar rasman AQSH fuqarolari hisoblanadi, ammo AQSH prezi-denti saylovida katnashmaydi. Muxto-riyat doirasidagi qonun chiqaruvchi hoki-miyatni gubernator amalga oshiradi.
Tabiati
Puerto-Riko orolning yer yuzasi togʻli. Gʻarbdan sharqqa Kordilyera-Sentral tizmasi choʻzilgan (eng baland joyi 1338 m). Shimoliy vajan. qirgʻogʻi pas-ttekislik. Marganets va temir ruda, tosh-tuz, marmar va boshqa konlar bor. Iqlimi tropik, passatli. Oʻrtacha oylik temperatura pa-sttekisliklarda 24—28°, togʻlarda bir-muncha salqinroq. Yillik yogʻin miqdori 800–2500 mm. Daryolari qisqa, joʻshqin, kema qatnamaydi. Shimoliy togʻ yon bagʻirlarida doim yashil va aralash oʻrmonlarning qoldiklari bor, jan. yon bagʻirlari butazor. Hayvonlar uncha koʻp emas, koʻrshapalak, sudralib yuruvchilar va mollyuskalar uchraydi.
Aholisining aksariyati — puertorikanlar (asosan, kreollar, mulatlar, negrlar), chet elliklar ham yashaydi. Rasmiy tillar — ispan va ingliz tillari. Dindorlari — katoliklar. Sha-har aholisi 71%. Yirik shaharlari: San-Xuan, Bayamon, Ponse.
Tarixi
Puerto-Riko hududida 16-asrgacha turli indeys kabilalari yashagan. 15-asr oxiri va 16-asr boshlarida orolni ispan mustamlakachilari bosib olgan. 16-asr oʻrtalarigacha mahalliy xalq batamom qirib tashlanib, Afrikadan negr qullar keltirilgan. Angliya, Gollandiya, Fransiya davlatlari Puerto-Rikoni egallash uchun koʻp urush olib borganlar. 17—19-asrlarda mustamlaka zulmiga qarshi bir necha marta xalq qoʻzgʻolonlari boʻldi. 1868-yilgi qoʻzgʻolondan soʻng Lores shahrida respublika eʼlon qilindi, qoʻzgʻolon shafqatsiz bostirildi. 1873-yil qulchilik bekor qilindi. 1898-yil Parij sulh shartnomasiga binoan, Puerto-Rikodagi hoki-miyat Ispaniyadan AKShga oʻtdi va u aslida AQSH mustamlakasiga aylandi. 1952-yil qabul qilingan konstitutsiyaga koʻra, Puerto-Riko AQShga "erkin qoʻshilgan" davlat maqomini oldi. 1998-yil 13-dekabrda mamlakatning kelgusi maqomi masalasi yuzasidan plebissit oʻtkazildi. Aholining 50,2% hozirgi maqom saqlanib qolishini yoklab chiqdi, 46,5% Puerto-Rikoning AQSH tarkibiga 51-shtat boʻlib kirish gʻoyasini qoʻllab quvvatladi. Siyosiy partiyalari, kasaba uyushmalari. Xalq demokratiya partiyasi, 1938-yil asos solingan; Yangi taraqqiyparvar partiya, 1967-yil tuzilgan; Puerto-Riko Kommu-nistik partiyasi, 1934-yil tashkil etilgan; Puerto-Riko mustaqillik partiyasi, 1934-yil tuzila boshlagan va 1946-yil uzil-ke-sil shakllangan; Puerto-Riko sotsialistik partiyasi, 1971-yil tashkil etilgan. Puerto-Riko mehnatkashlari umumiy konfedera-siyasi, 1939-yil tuzilgan; Puerto-Riko mexnatkashlari umumiy ittifoqi, 1948-yil asos solingan; Puerto-Riko mehnatkashlari federatsiyasi, 1952-yil tuzilgan. 2022-yil may oyida Puerto-Rikoning hududiy maqomi va uning AQSh bilan munosabatlarini qanday hal qilish bo‘yicha raqobatdosh qonun loyihalariga homiylik qiluvchi Kongress a’zolari ikkalasini birlashtirgan yangi qonunchilikni joriy qilish uchun birlashdilar. Taklif etilayotgan qonunchilik AQSh shtatlaridan biri Darren Soto va Puerto-Rikoning Kongressning ovoz berish huquqiga ega bo'lmagan a'zosi va respublikachi vakil Jenniffer Gonsales tomonidan kiritilgan davlatchilikka qarshi qonun loyihasining elementlarini va Puerto-Rikoning o'zini o'zi belgilash to'g'risidagi qonunini birlashtiradi. Aleksandriya Okasio-Kortez va Nydia Velaskes, ikkalasi ham Nyu-York demokratlari. Qonun loyihasida aytilishicha, Puerto-Rikoning siyosiy maqomini hal qilish bo'yicha plebissit 2023-yil 5-noyabrda o'tkaziladi.
Xoʻjaligi
Xoʻjaligi konchilik sanoatiga va qishloq xoʻjaligi xom ashyosini qayta ishlashga asoslangan. Yalpi ichki mahsulotda sanoat ulushi 39%, qishloq xoʻjaligi ulushi 1,4%ni tashkil etadi. Mehnatga layoqatli aholining 35% qishloq xoʻjaligida band. Eksport uchun shakarqamish, kofe, banan, tamaki, sitrus mevalar, paxta va boshqa ekiladi. Ichki ehtiyoj uchun makkajoʻxori, dukkakli ekinlar va sholi yetishtiriladi. kramol, choʻchqa, ot va parranda boqiladi. Baliq ovlash rivojlangan. Marganets va temir ruda, marmar, toshtuz qazib olinadi. Oziqovqat sanoati (ayniqsa, qand-shakar, vinochilik, meva kon-servalash, baliqni qayta ishlash va boshqa sohalar) rivojlangan. Elektrotexnika, elektron, kimyo, neftni qayta ishlash, sement, farmatsevtika, yengil sanoat (tikuvchilik, poyabzal, kashtachilik) korxonalari bor. Yiliga oʻrtacha 15,3 mlrd. kVtsoat elektr energiya hosil qilinadi. Avtomobil yoʻllari uz. 9,3 ming km. Asosiy dengiz portlari: San-Xuan, Mayagues, Ponse. Chetga kimyo va radioelektron sanoati mahsulotlari, oziq-ovqat chiqaradi. Chetdan xom ashyo, mashina va uskunalar, keng isteʼmol mollari keltiradi. Tashki savdo aylanmasining 90% AQShga toʻgʻri keladi. Yiliga 1,5 mln. sayyoh kelib ketadi. Pul birligi — AQSH dollari.
Maorifi, ilmiy va madaniymaʼrifiy muassasalari
6 yoshdan 16 yoshgacha boʻlgan bolalarning oʻqishi majburiy deb eʼlon qilingan. Umumiy taʼlim maktabidagi taʼlimning toʻla kursi — 12 yil (6 yillik elementar, 3 yillik kichik oʻrta va 3 yillik katta oʻrta maktab). Darslar ispan tilida olib boriladi, ingliz tili barcha taʼlim bosqichlarida majburiy predmetdir. Davlatga qarashli umumiy taʼlim maktablari bilan bir qatorda xususiy maktablar ham bor. Oʻrta hunartexnika maktablari oʻrta maxsus maʼlumot beradi. Yirik oliy oʻquv yurtlari: San-Xuan shahridagiPuerto-Riko universiteti (1903), Ponse shahridagi Katolik universitet (1948) va boshqa Ilmiy muassasalari: Tropik oʻrmonchilik ilmiy tadqiqot instituta, Puerto-Riko atom energiyasi markazi, Ispan-Amerika leksikografiya instituti, Puerto-Riko madaniya-ti instituti. Yirik ku-tubxonalari: Puerto-Riko universiteti ku-tubxonasi, Muqad-das qalb universiteti ku-tubxonasi va boshqa Muze ylari: Kitob uyi muzeyi, Milliy gvardiya harbiy muzeyi, Nafis sanʼat muzeyi, Armiya va harbiy-dengiz flo-ti tarixi muzeyi, Kaparra harobalari parki tarixi muzeyi, Rassomlik muzeyi, Tabiat tarixi muzeyi va boshqa
Matbuoti, radioeshittirishi va telekoʻrsatuvi
Puerto-Rikoda bir qancha gazeta nashr etiladi. Asosiylari: "Vosero de Puerto-Riko" ("Puerto-Riko jarchi-si", kundalik gazeta, 1974-yildan), "Nuevo dia" ("Yangi kun", kundalik gazeta, 1970-yildan), "San-Xuan star" ("San-Xuan yulduzi"), ingliz tilida chiqadigan kundalik gazeta, 1959-yildan) "Karibian biznes" ("Karib biznesi", ingliz tilidagi haftanoma, 1973-yildan), "Klaridad" ("Yorugʻlik", haf-tanoma, 1959-yildan). Milliy axborot agentligi yoʻq. Puerto-Riko radiostyalari uyushmasi 1947-yilda tuzilgan. Maorif vazirligi qaramogʻida notijorat radiostya va ikki telestya bor.
Meʼmorligi va tasviriy sanʼati
Kad. gʻorlardagi tasvirlar, koʻhna tosh va yogʻoch oʻymakorligi namunalari saqlangan. 16—20-asrlarda ispan meʼmorligi uslubida binolar qurildi. 1940-yillardan turar joylar temir-betondan qurila boshladi. 1950-yilda Puerto-Riko sanʼati markazi tashkil topdi. F. Tu-fino, L. Omar, K.R.Rivera kabi rassomlar xalq turmushini haqqoniy aks ettirib, shuhrat qozongan.
Teatri
1892-yil San-Xuanda birinchi doimiy teatr — "Kolisso publiko" tashkil etildi. 1935-yil E.Belaval uyushtirgan "Areyto" truppasi teatrda indeys-ispan anʼanalarini davom ettirishga harakat qildi. Uning faoliyatini Universitet teatri davom ettirdi. F. Arrivi, E.Lagerre, F. Syerra Berdesia pyesalari sahnalashtirildi. 1958-yildan teatr festivallari oʻtkaziladi. SanXu-anda "Tapiya", "La perla", "Ateneo", "Alta essena", Universitet teatrlari ishlaydi. Taniqli rejissyor va aktyorlari: A. Rodriges, X. Marrero, P. Kabrera, P.Nasario, P.Arenas va boshqa
Yatan (Novqat tumani)
Yatan (Ятан) — Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyati Novqat tumaniga qarashli qishloq. Toʻxtamat Zulpuyev ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 2 170 kishi.
Beuron
Beuron Germaniyaning Baden-Württemberg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Sigmaringen tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 35,11 km2. 688 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Beuronning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Sony Ericsson Mobile Communications
Sony Ericsson Mobile Communications - telekommunikatsion kompaniya, 2001-yil qoʻshma korhona sifatida Shvedsiya mobil telefon ishlab chiqaruvchi kompaniyasi Ericsson va Yaponiya elektron tehnikalari ishlab chiqaruvchi Sony kompaniyalari birlashuvidan tashkil topgan. Kompaniya Sony Ericsson brendi ostida mobil telefon va unga aksessuarlar ishlab chiqaradi. Bosh ofisi London joylashgan.
Kompaniya markaziy ofisi Londonda joylashgan.
Kompaniya tarihi
2001-yilda janob Yan Verebyu Sony Ericsson Mobile Communications ni yaratishga yordam berdi, Ericsson va Sony kompaniyalaridan tashkil topgan qoʻshma korxona. U korporatsiya vitse-prezidenti va savdo va marketing boʻlimlarini boshqaruvchi hisoblanadi.
2004-yil 22-iyundan kompaniya prezidenti Maylz Flint hisoblanadi.
Faoliyati
Sony Ericsson Vodafone bilan aktiv hamkorlik qilmoqda va GSM va 3G tarmoqlari uchun koʻpgina telefonlar ishlab chiqarmoqda. Kompaniya tadqiqod olib borish markazlari Shvesiya, Yaponiya, Xitoy, AQSh va Buyuk Britaniyada mavjud. iSuppli analitiklari hisobiga koʻra 2006-yil II kvartalida Sony Ericsson sotilgan telefonlar boʻyicha toʻrtinchi oʻrinni egallagan (bozordagi ulushi 7%),Nokia (35%), Motorola (23 %) va Samsung Mobile (12 %) soʻng.
Kompaniya ishchilari soni — 5 000 dan ortiq kishini tashkil etadi. 2005-yil sotilgan telefonlar 51.2 million donani tashkil etgan (2004-yilda 42.3 million), daromadi — $7.3 milliard ($6.5 milliard), sof foydasi — $356 million Sony ericsson kompaniyasi 2011-yilda oʻz faoliyatini yakunladi
Kompaniya asoschilari
—
Varun Tej
Konidela Varun Tej (1990-yil 19-yanvar) — telugu filmlarida faoliyat olib boruvchi hind aktyori. Varun Mukunda (2014) filmida bosh rol sifatida debyut qilgan. Keyinchalik u tanqidchilar tomonidan eʼtirof etilgan Kanche (2015) rejissyori Krish filmida va Fidaa (2017), Tholi Prema (2018), F2: Qiziqarli va umidsizlik (F2: Fun and Frustration 2019) va Gaddalakonda Ganesh (2019) va F3: Qiziq va umidsizlik (F3: Fun and Frustration 2022) kabi tijoriy jihatdan muvaffaqiyatli filmlarda suratga tushdi.
Yoshligi
Varun Tej — telugu aktyori va prodyuseri Nagendra Babuning oʻgʻli. Varun aktyorlar Chiranjeevi va Pavan Kalyanning jiyani. Uning singlisi Nixarika ham aktrisa. Aktyorlar Ram Charan, Allu Arjun, Allu Sirish, Sai Tej va Panja Vaysshnav Tej uning amakivachchalaridir. Varun Haydaroboddagi Yubiley Hills shahridagi Bharatiya Vidya Bxavan va Haydaroboddagi Sent-Meri kollejida tahsil olgan
Faoliyati
Tej otasi Nagendra Babuning „Qoʻllar yuqoriga“ filmida yosh aktyor sifatida debyut qildi. Varun Mukunda filmi bilan oʻzining kattalar debyutini oʻtkazdi, u yangi kelgan hamkasbi Pooja Xegde bilan rol oʻynadi. Film aralash sharhlarga sazovor boʻldi. Uning ikkinchi tashabbusi 2015-yilgi Kanche filmi boʻlib, u Pragya Jaisvalga bilan birga suratga tushgan. Tejning Dhupati Xaribabu rolidagi ijrosi maqtovga sazovor bo‘ldi, The Times of India gazetasi uning „viteslarni shiddatlilikdan xotirjamlikka o‘tkazish qobiliyatini“ maqtashdi. Oʻsha yili uning ikkinchi chiqishi Loafer, 2017 yilgi Mister bilan birga kassada muvaffaqiyatsizlikka uchradi.
2019-yilda Tejning birinchi relizi Venkatesh, Tamannaah va Mehrin Pirzada ishtirokidagi ko‘p yulduzli F2: Qiziq va umidsizlik filmi ham katta blokbaster bo‘lgan ushbu filmning bir qismidir. F2 dan keyin u Aladdin filmidagi Aladdin roli uchun telugu tilida dublyaj qildi. Keyinchalik u Gaddalakonda Ganesh filmida rol oʻynadi, Jigarthanda tamil filmining remeyki, rejissyor Xarish Shankar kassada muvaffaqiyatli boʻldi. 2020-yil yanvar holatiga koʻra, Tejda ikkita film ishlab chiqarilmoqda, Gani va F2 ning davomi F3. Kiran Korrapati rejissyorligidagi G‘ani filmida Tej bokschi rolini ijro etadi.
Paruyr Sevak, Armaniston
Paruyr Sevak — Armanistonning Ararat viloyati Ararat tumanidagi qishloq.
East Hampton (Connecticut)
East Hampton AQShning Connecticut shtatida joylashgan shahardir. Middlesex County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
13352 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 95,39999 km2. Shundan 92,2 km2 quruqlik, 3,2 km2 esa suv maydonidir.
NGC 1985
NGC 1985 Auriga yulduz turkumidagi RN (refleksion tumanlik) tipli galaktik tumanlik, oʻta yangi yulduz qoldigʻidir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Champdieu
Aholisi
1471 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 80,4 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 18,3 km2. Dengiz sathidan 363 – 727 m balandlikda joylashgan.
Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi natijalari (2000—2009)
Bu Oʻzbekiston milliy terma jamoasining 2000-2009 yillar davomida oʻynagan futbol oʻyinlari roʻyxati.
Gurley (Alabama)
Gurley AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Madison okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,2 km2. 876 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 121,7 nafar kishi.
Schönau an der Triesting
Schönau an der Triesting Avstriyaning Quyi Avstriya yerida joylashgan kommunadir. Baden (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 8.03 km2. 1879 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Matchbox Twenty
Matchbox Twenty (yoki MB20, MBT, matchbox twenty, haqiqiy nomi Matchbox 20) Orlando, Floridalik rock guruh.
Camarasa
Camarasa Ispaniyaning Kataloniya mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Lleida provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 157,1 km2. Aholisi — 979 kishi (2010).
IC 3946
IC 3946 Veronika Sochlari yulduz turkumidagi S0 (spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Raxat (Jambul viloyati)
Raxat (Рахат) — Qozogʻiston Respublikasining, Jambul viloyati, Jambil tumanidagi qishloq. Asin qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 314030500.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 348 kishini (192 erkak va 156 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 408 kishi (209 erkak va 199 ayol) yashagan.
Groß Schenkenberg
Groß Schenkenberg Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Herzogtum Lauenburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 6,52 km2. 531 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Horní Věstonice
Horní Věstonice Chexiya respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 496ga yaqin aholisi bor.
Grozd (Chuy viloyati)
Grozd (Гроздь) — Qirgʻiziston Respublikasi Chuy viloyatining Olamuddin tumanidagi qishloq. Grozd ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 1 880 kishi.
Abdol Robababad
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Abdol Robabobod  — Eronning Qazvin viloyati Buin Zahra tumani Zaynobod qishloq okrugiga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, aholi soni 27 oila va 144 nafar kishidan iborat.
Hidetoshi Nakata
Hidetoshi Nakata (中田 英寿; 22-yanvar 1977) — yaponiyalik futbolchi.
Terma jamoadagi faoliyati
Milliy terma jamoadagi ilk debyutini 1997-yili 21-may Janubiy Koreya terma jamoasi bilan boʻlgan oʻyinda oʻtkazgan. Shu vaqtga qadar u milliy terma jamoa safida 77 ta oʻyinda ishtirok etib kelgan. 1998-yilgi, 2002-yilgi va 2006-yilgi Jahon chempionati musobaqalari ishtirokchisi hisoblanadi.
Champoly
Champoly Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Loire departamenti Roanne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
260 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 17,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 14,6 km2. Dengiz sathidan 490 – 952 m balandlikda joylashgan.
Genchovtsi (Tryavna)
Genchovtsi — Bolgariyaning markaziy qismidagi Gabrovo viloyatidagi Tryavna munitsipalitetidagi qishloq.
Fontenailles (Yonne)
Fontenailles Fransiyaning Burgundiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Yonne departamenti Auxerre tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
69 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 25,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,7 km2.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari - fuqarolarning xalq hokimiyatini bevosita amalga oshirishi, davlat va jamiyat ishlarida toʻgʻridan -toʻgʻri ishtirok etishi vositalaridan biri. Asosiy vazifasi fuqarolarni mahalliy ahamiyatga bogʻliq masalalarni hal qilishda mustaqil faoliyat olib borishini taʼminlashdir.
Pineville (Arkansas)
Pineville AQShning Arkansas shtatida joylashgan shahardir. Izard okrugi tarkibiga kiradi.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi (105-modda) va "Fuqarolarning oʻzini-oʻzi boshqarish organlari toʻgʻrisida" (yangi tahriri) Oʻzbekiston Respublikasining qonuni (1999 yil 14 aprel)da F.oʻ.oʻ.b.o. huquqiy holati koʻrsatib oʻtilgan. Ushbu qonunga koʻra, F.oʻ.oʻ.b.o. quyidagilardir: shaharcha, qishloq, ovul fuqarolarining, shuningdek, shahar, shaharcha, qishloq va ovuldagi mahalla fuqarolarining yigʻini; fuqarolar yigʻinining kengashi; fuqarolar yigʻini faoliyatining asosiy yoʻnalishlari boʻyicha komissiyalar; fuqarolar yigʻinining taftish komissiyasi; tuman markazidan olisda joylashgan va borish qiyin boʻlgan shaharchalar, qishloqlar va ovullarda qonun hujjatlarida nazarda tutilgan hollarda tuziladigan maʼmuriy komissiya. F.oʻ.oʻ.b.o. mahalliy davlat hokimiyati organlari tizimiga kirmaydi. F.oʻ.oʻ.b.o. yuridik shaxs huquqlaridan foydalanadi, namunadagi muhrga ega boʻladi va mahalliy davlat hokimiyati organlarida roʻyxatga olinishi kerak.
Oʻzbekistonda 10 mingdan ortiq F.oʻ.oʻ.b.o. faoliyat koʻrsatmoqda. Fuqarolar yigʻini organlarini va ularning mansabdor shaxslarini saylash fuqarolarning qonunda belgilangan saylov huquqlari kafolatlarini taʼminlagan holda, umumiy, teng va toʻgʻridan-toʻgʻri saylov huquqi asosida yashirin yoki ochiq ovoz berish yoʻli bilan amalga oshiriladi. "Fuqarolar yigʻini raisi (oqsoqoli) va uning maslahatchilari saylovi toʻgʻrisida" qonun qabul qilingan (2004 yil 29 agtr.).
Fuqarolar yigʻini — fuqarolar oʻzini-oʻzi boshqarishining yuqori organi boʻlib, aholi manfaatlarini ifodalash va uning nomidan tegishli hududda amal qiluvchi qarorlar qabul qilish huquqiga ega. Fuqarolar yigʻinida 18 yoshga toʻlgan hamda shaharcha, qishloq, ovul va mahalla hududida doimiy yashayotgan shaxslar qatnashadi. "Fuqarolarning oʻzini-oʻzi boshqarish organlari toʻgʻrisida"gi yangi tahrirdagi qonunda shaharcha, qishloq, ovul fuqarolar yigʻini va shahardagi mahalla fuqarolar yigʻinining vakolatlari koʻrsatilgan. Fuqarolar yigʻinining qarorlarini bajarish va fuqarolar oʻzini-oʻzi boshqarish organlarining fuqarolar yigʻinlari oraliq davridagi joriy faoliyatini amalga oshirish uchun fuqarolar yigʻinining raisi (oqsoqoli), uning maslahatchilari, fuqarolar yigʻini faoliyatining asosiy yoʻnalishlari boʻyicha komissiyalarning raislari va yigʻinning masʼul kotibidan iborat tarkibda fuqarolar yigʻinining kengashi tuziladi. F.oʻ.oʻ.b.o.ning faoliyatini tashkil etishni uning kengashi hamda fuqarolar yigʻinining raisi (oqsoqoli) amalga oshiradi. Fuqarolar yigʻini kengashi oʻz devoniga ega boʻlishi mumkin, uning xodimlari soni yigʻin tomonidan belgilanadi. Fuqarolar yigʻinining raisi (oqsoqoli), masʼul kotibi va kengash devoni xodimlari fuqarolar yigʻinining mablagʻlari hisobiga ham, qonun hujjatlarida belgilangan tartibda mahalliy byudjet mablagʻlari hisobiga ham taʼminlanishi mumkin. Taftish k o missiyasi F.oʻ.oʻ.b.o. moliyaxoʻjalik faoliyatini tekshirish uchun tuziladi. Maʼmuriy komissiya maʼmuriy huquqbuzarliklarga oid oʻz vakolatlari doirasidagi ishlarni koʻrib chiqish uchun tuziladi.
F.oʻ.oʻ.b.o.ning faoliyatini muvofiqlashtirish maqsadida respublika oqsoqollar Kengashi, shuningdek, fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish ishlari boʻyicha viloyat, tuman, shahar muvofiqlashtirish kengashlari tuzilishi mumkin. F.oʻ.oʻ.b.o. faoliyatining moliyaviy asosi oʻz mablagʻlaridan, xalq deputatlari tuman va shahar Kengashlari tomonidan belgilangan tartibda ajratiladigan byudjet mablagʻlaridan, yuridik va jismoniy shaxslarning ixtiyoriy xayir-ehsonlaridan, shuningdek, qonun hujjatlarida ko'zda tutilgan mablag'lar orqali ta'minlanishi mumkin.
O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASINING QONUNI
FUQAROLARNING O‘ZINI O‘ZI BOSHQARISH ORGANLARI TO‘G‘RISIDA
Mazkur Qonun O‘zbekiston Respublikasining “Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari to‘g‘risida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuniga o‘zgartish va qo‘shimchalar kiritish haqida”gi 2013-yil 22-apreldagi O‘RQ-350-sonli Qonuniga muvofiq yangi tahrirda qabul qilingan.
1-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarishi tushunchasi
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarishi — fuqarolarning O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi va qonunlari bilan kafolatlanadigan, ularning o‘z manfaatlaridan, rivojlanishning tarixiy xususiyatlaridan, shuningdek milliy va ma’naviy qadriyatlardan, mahalliy urf-odatlar va an’analardan kelib chiqqan holda mahalliy ahamiyatga molik masalalarni hal qilish borasidagi mustaqil faoliyatidir.
2-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari to‘g‘risidagi qonun hujjatlari
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari to‘g‘risidagi qonun hujjatlari ushbu Qonun va boshqa qonun hujjatlaridan iborat.
Qoraqalpog‘iston Respublikasida fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarishi sohasidagi munosabatlar Qoraqalpog‘iston Respublikasining qonun hujjatlari bilan ham tartibga solinadi.
3-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish huquqi
Fuqarolar shaharchalar, qishloqlar, ovullar va mahallalarda o‘zini o‘zi boshqarishga doir o‘z konstitutsiyaviy huquqini fuqarolarning saylov huquqlari kafolatlariga muvofiq fuqarolar yig‘inlari (vakillar yig‘ilishi) orqali amalga oshiradilar.
Fuqarolar jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib chiqishi, e’tiqodi, shaxsiy va ijtimoiy mavqeidan qat’i nazar, bevosita hamda o‘zlarining saylab qo‘yiladigan vakillari orqali o‘zini o‘zi boshqarishni amalga oshirishda teng huquqlarga egadir.
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarishga doir huquqlarini cheklash taqiqlanadi.
Pineville (Arkansas)
Aholisi
238 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 53,5 nafar kishi.
L'Hôpital-du-Grosbois
L'Hôpital-du-Grosbois Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Doubs departamenti Besançon tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
475 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 60,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,8 km2. Dengiz sathidan 509 – 681 m balandlikda joylashgan.
Pineville (Arkansas)
Geografiyasi
Maydoni — 4,6 km2. Shundan 4,6 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 210 m balandlikda joylashgan.
Schönbach (Quyi Avstriya)
Schönbach  Avstriyaning Quyi Avstriya yerida joylashgan shaharchadir. Zwettl (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 34.64 km2. 939 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Akarsu, Altıeylül
Altieylül — Turkiyaning Balıkesir viloyatidagi yangi shaharlar aro tuman va ikkinchi darajali munitsipalitet. 6360-sonli qonunga ko'ra, aholisi 750 000 dan ortiq bo'lgan Turkiyaning barcha viloyatlari metropoliten munitsipalitet deb e'lon qilindi. Qonun, shuningdek, poytaxtda ikkinchi darajali munitsipalitetlarga ega bo'lgan yangi tumanlarni ham yaratdi. Oltieylul shulardan biridir.
Qishloq hududi
Oltieylul qishlogʻida bitta shahar va 80 ta qishloq boʻlgan. Endi ularning rasmiy maqomi “Oltieylul mahallasi”ga aylandi. 2013 yil holatiga ko'ra Oltieylul Karesi aholisi 170 260 kishi edi.
Manbalari
<references group="" responsive="1">
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
4-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari faoliyatining asosiy prinsiplari
Beyt midrash
Beyt midrash — taʼlim olish dargohi bo‘lib, unda yahudiy xalqi „Tavrot“, Mishna va Gemaralarni o‘qishni o‘rganadi. Avvaliga u sinagogadan mustaqil insitut sifatida faoliyat yuritgan va alohida hurmatga ega bo‘lgan. Oʻrta asrlarga kelib, ravvinlar beyt midrashni sinagoganing ichiga yoki sinagoganing yoniga joylashtirishgan. Shu davrdan boshlab, beyt midrash nafaqat diniy matnlarni o‘rganish maskani sifatida balki ibodat qilish joyi sifatida ham keng foydalaniladigan bo‘lgan. Shu bilan bir qatorda, Beyt Midrashda yahudiylikning turli sohalariga oid manbalar saqlangan kutubxona ham bo‘lgan. Bir vaqtning o‘zida sinagoga vazifasini ham bajarib, qaysidur ijtiomiy guruhga tegishli bo‘lgan (masalan muayyan hunarmandlar guruhi) Beyt Midrash Germaniyada „klaus“ (lot.monastir), Sharqiy Yevropada „kloyz“ deb atalgan.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
demokratizm;
Beltarla, Başmakçı
Beltarla — Afyonkarahisar viloyatining Başmakçı tumaniga qarashli qishloq.
Geografiyasi
Afyonkarahisar shahar markaziga 140 km, Başmakçı tuman markaziga 5 km uzoqlikda.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
ijtimoiy adolat;
insonparvarlik;
mahalliy ahamiyatga molik masalalarni echishda mustaqillik;
jamoatchilik asosidagi o‘zaro yordam.
5-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish hududlari
Shaharchalar, qishloqlar, ovullarni tuzish, tugatish, shuningdek ularning chegaralarini o‘zgartirish, ularga nom berish va ularning nomini o‘zgartirish fuqarolar o‘zini o‘zi boshqarishining tegishli organlari fikrini hisobga olgan holda qonun hujjatlarida nazarda tutilgan tartibda amalga oshiriladi.
LexUZ sharhi
O‘zbekiston Respublikasining “O‘zbekiston Respublikasida ma’muriy-hududiy tuzilish, toponimik obyektlarga nom berish va ularning nomlarini o‘zgartirish masalalarini hal etish tartibi to‘g‘risida”gi Qonuniga qarang.
Mahallani tuzish, qo‘shib yuborish, bo‘lish va tugatish, shuningdek uning chegaralarini belgilash va o‘zgartirish fuqarolar o‘zini o‘zi boshqarish organlarining tashabbusiga ko‘ra mahalliy davlat hokimiyati organlari tomonidan amalga oshiriladi.
6-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari faoliyatini davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlash
Oldingi tahrirga qarang.
7-modda. Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari
Shaharchalar, qishloqlar va ovullar, shuningdek shaharlar, shaharchalar, qishloqlar va ovullardagi mahallalar fuqarolarining yig‘inlari (bundan buyon matnda fuqarolar yig‘ini deb yuritiladi) fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlaridir.
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari mahalliy davlat hokimiyati organlari tizimiga kirmaydi va qonun bilan berilgan o‘z vakolatlarini tegishli hududda amalga oshiradi.
Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari yuridik shaxs huquqlaridan foydalanadi, belgilangan namunadagi muhrga ega bo‘ladi va mahalliy davlat hokimiyati organlarida hisobga olinishi kerak.
(7-modda O‘zbekiston Respublikasining 2003-yil 30-avgustdagi 535–II-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 2003-y., 9–10-son, 149-modda)
8-modda. Fuqarolar yig‘ini
Fuqarolar yig‘ini aholi manfaatlarini ifodalash va uning nomidan tegishli hududda amal qiladigan qarorlar qabul qilish huquqiga ega.
Fuqarolar yig‘inida shaharcha, qishloq va ovul, shuningdek shahar, shaharcha, qishloq va ovuldagi mahalla hududida doimiy yashayotgan, voyaga etgan shaxslar qatnashadilar.
Fuqarolar yig‘ini organlari quyidagilardan iborat:
fuqarolar yig‘ini kengashi;
fuqarolar yig‘ini faoliyatining asosiy yo‘nalishlari bo‘yicha komissiyalar;
fuqarolar yig‘ini taftish komissiyasi;
tuman markazidan olisda joylashgan va borish qiyin bo‘lgan shaharchalar, qishloqlar va ovullarda qonun hujjatlarida nazarda tutilgan hollarda tuziladigan ma’muriy komissiya (bundan buyon matnda ma’muriy komissiya deb yuritiladi).
Fuqarolar yig‘ini faoliyatining asosiy yo‘nalishlari bo‘yicha komissiyalar, fuqarolar yig‘ini taftish komissiyasi va ma’muriy komissiyani saylash fuqarolarning qonunda belgilangan saylov huquqlari kafolatlari ta’minlangan holda yashirin yoki ochiq ovoz berish yo‘li bilan amalga oshiriladi.
O‘zbekiston Respublikasining “Fuqarolar saylov huquqlarining kafolatlari to‘g‘risida”gi Qonuniga qarang.
Komissiya tarkibiga ko‘rsatilgan shaxs, agar fuqarolar yig‘inida (vakillar yig‘ilishida) hozir bo‘lganlarning yarmidan ko‘prog‘i uni yoqlab ovoz bergan bo‘lsa, saylangan hisoblanadi.
(8-modda O‘zbekiston Respublikasining 2003-yil 30-avgustdagi 535–II-son Qonuni tahririda — Oliy Majlis Axborotnomasi, 2003-y., 9–10-son, 149-modda)
9-modda. Fuqarolar yig‘ini to‘g‘risidagi nizom
Monako
Monako (Monaco), Monako knyazligi (Principaute de Monaco) — Janubiy Yevropada, Oʻrta dengiz so-hilidagi davlat. Maydoni 2 km². Aholisi 31,8 ming kishi (2001). Poytaxti — Monako shahri Monakoda monegasklar, fransuzlar, italyanlar yashaydi. Rasmiy til — fransuz tili. Dini — katolitsizm. Maʼmuriy jihatdan 3 okrugga boʻlinadi. Bu okruglar bir-biri bilan qoʻshilib ketgan Monako, Kondamin va Montekarlo shaharlaridan iborat.
East Hartford
Aholisi
49575 nafar aholi istiqomat qiladi (2000).
Geografiyasi
Maydoni — 48,7 km2. Shundan 46,7 km2 quruqlik, 2,0 km2 esa suv maydonidir.
Hackleburg (Alabama)
Hackleburg AQShning Alabama shtatida joylashgan shaharchadir. Marion okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 39,7 km2. 1430 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 38,5 nafar kishi.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
Fuqarolar yig‘ini o‘zi tasdiqlagan nizom asosida faoliyat yuritadi. Fuqarolar yig‘ini to‘g‘risidagi nizomda quyidagi ma’lumotlar bo‘lishi kerak:
Monako
Monako — konstitutsiyali monarxiya (knyazlik). Amaldagi konstitutsiyasi 1962-yil 17-dekabrda qabul qilingan. Davlat boshligʻi — knyaz (1949-yil 9-maydan Renye III). Qonun chiqaruvchi hokimiyatni knyaz bilan Millim kengash (parlament) amalgaoshiradi. Ijroiya xrkimiyatini knyaz nomidan Davlat vaziri boshchiligidagi Hukumat kengashi boshqaradi.
Belobog
Belbog — qadimgi slavyanlarning ezgulik, baxt va omad, yaxshilik ilohi. Uning qarorgohi samoda, ochiq havoda oltinu kumush bilan bezatilgan, tunda ham nur taratib turuvchi saroyda, deb bilganlar.
Monako
Miloddan avvalgi 10— 1-asrlarda hozirgi Monako hududida finikiy, keyinroq yunon manzil-gohlari boʻlgan. Miloddan avvalgi 1-asrda Monako darimliklar, keyinchalik arablar, milodiy 11-asrning 2-yarmida genuyaliklar hukmronlik qilgan. 1419-yildan Monako mustaqil knyazlik, 1524-yildan Ispaniya, 1641-yildan Fransiya protektorati. Fransiya inqilobi natijasida Monakoda knyazlik hrkimiyati agʻdarilib, mamlakat Fransiyaga qoʻshib olindi (1793). 1814-yilgi Parij sulhi Monako knyazligini tikladi, Vena kongressi (1814—15) qarori bilan Monako Sardiniya qirolligi protektoratiga aylandi. 1861-yildan Fransiya protektorati. 1865-yilda Fransiya bilan bojxona ittifoqini tuzdi. Fransuz Moris Blan Monakoda qimorxona ochishga konsessiya oldi. "Dengizda choʻmilish jamiyati" tuzildi va u Montekarloda qimorxona majmuasini qurdi. Fransiya bilan Monako oʻrtasidat. yil qurilgach (1868), Montekarlodagi qimorxona dunyoga mashxur boʻldi va Monakoning asosiy daromad manbalaridan biriga aylandi.
Chuchuk (Novqat tumani)
Chuchuk (Чучук) — Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyati Novqat tumaniga qarashli qishloq. Toʻxtamat Zulpuyev ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Monako
1899-yil Monakoda Okeanografiya muzeyi tashkil etildi va u xalqaro okeanografiya tadqiqotlari markazi boʻlib qoldi. 1911-yil birinchi konstitutsiya joriy qilindi, unda saylab qoʻyiladigan Milliy kengash (parlament) koʻzda tutilgan edi. 1959-yilda knyaz Renye III Milliy kengashni tarkatib, konstitutsiyaning amal qilishini toʻxtatdi. 1962-yilda yangi konstitutsiya joriy etildi. 1963-yil 18-mayda Fransiya bilan Monako oʻrtasida tuzilgan bitimdagi konvensiyaga muvofiq, Fransiya Monakodagilarga erkin soliq solish huquqiga ega boʻldi. Monako — 1993-yildan BMT aʼzosi. Milliy bayrami — 19-noyabr — Millat kuni.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
fuqarolar yig‘inining nomi;
fuqarolar yig‘inining hududi;
Chuchuk (Novqat tumani)
Aholisi
Aholisi - 2 022 kishi.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
fuqarolar yig‘ini va uning organlari vakolatlari;
Monako
Monakoda oziq-ovqat, elektrotexnika va radioelektronika, kimyo, farmatsevtika, poligrafiya, kema taʼmirlash korxonalari bor. 800 ga yaqin xalqaro kompaniya va 50 bank boshqaruvi ishlaydi. Monako — turizm markazlaridan biri. Bu yerda dunyoga mashhur kurortlar mavjud. Xorijiy sayyoxlarga xizmat koʻrsatish, kurortlar va qimorxonalar asosiy daromad manbaidir. Pul birligi — fransuz franki.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
fuqarolar yig‘inini chaqirish tartibi;
Monako
Monakoda rasmiy siyosiy partiyalar yoʻq; turli siyosiy tashkilotlar parlament saylovi vaqtida faoliyat yuritadi. Monako kasaba uyushmalari birlashmasiga 1944-yilda asos solingan. Monakoda oylik "Gazet Monako — Kot d’ Azyur" ("Monako gazetasi — Lojuvard soxil", 1976-yilda asos solingan), hukumatning haftalik "Jurnal de Monako" ("Monako gazetasi", 1858-yildan), "Monako aktyualite" ("Monako yangiliklari", 1985-yildan) gazetalari chiqadi. Montekarlo radiosi va Montekarlo televideniyesi 1954-yildan mavjud.
Fuqarolarning oʻzini oʻzi boshqarish organlari
fuqarolar yig‘ini kengashini tuzish tartibi;