cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Muhosibiy
Muhosibiy (taxm. tug‘. – 781 y. vaf. – 857 y.) ilohiyotchi, sufiylikning ilk nazariyotchisi. To‘liq ismi Abu Ali al-Horis ibn Asad al-Anaziy bo‘lgan. Basrada tug‘ilgan. Hayoti. Yoshligida Bag‘dodga ko‘chib kelgan va o‘qishni mustaqil shu joyda davom ettirgan. U zohidona turmush kechirgan, otasi qoldirgan katta merosdan voz kechgan. Muhosibiy mu’taziliylarning «inson irodasi erkinligi» haqidagi ta’limoti tarafdori bo‘lgan. Uning taqvosi va bilimdonligi unga katta shuhrat keltirgan va atrofida kuplab shogirdlar to‘planishiga sabab bo ‘lgan. Biroq, taxminan 846 yil Ibn Hanbal boshchiligidagi hanbaliylarning quvg‘ini natijasida u va’z va darslarini to‘xtatishga majbur bo‘lgan. Ahmad ibn Hanbal Muhosibiyni qarashlari tufayli «bid’atchi» deb e’lon qilgan. Ko‘p tarafdorlarga ega bo‘lgan Ahmad ibn Hanbal Muhosibiyni Bag‘doddan Kufaga chiqib ketishga majbur qilgan. Shu bilan birga «Muhosibiyga janoza o‘qilmasligi» haqida fatvo beradi. Shundan so‘ng Muhosibiy darveshona hayot kechirib, ijtimoiy faoliyatni to‘xtatib, qashshoqlikda yashagan. U 855 yil Ahmad ibn Hanbalning vafotidan keyingina Bag‘dodga qaytgan. Ustozlari. Yazid ibn Horun (vaf. 821 y.) va Abu Ishoq Qurashiy bo‘lgan. Ulardan Hadis va fiqhni o‘rgangan. Shogirdlari. Bag‘dodning mashhur sufiylari Nuriy (vaf. 907 y.) va Junaydga (vaf. 910 y.) ustozlik qilgan. Ilmiy merosi. Muhosibiy 30dan ziyod asar yozgan, ulardan mashhurlari «Kitab ar-rioya li-huquq Alloh» («Allohning haqlariga rioya qilish»), «Kitab at-tavahhum» va «Kitab al-ba’s va-nnushur» («Qayta tirilish va yig‘ilish kitobi»), sufiylikka qadam qo‘yganlar uchun o‘gitlar sifatida «Kitob alvasoya» («Tavsiyalar kitobi»). Muhosibiy asarlarida nafs, inson tabiati, uning zaif jihatlari, ularni yengib o‘tish yo‘llari, ruhiy mashqlarni tasvirlab berish orqali zuhdning ruhiy jihatlariga katta e’tibor qaratgan hamda u o‘z asarlarida tasavvufning ruhiy-psixologik jihatlarini mohirona ochib bergan. Riyo aralashgan xudojo‘ylikdan saqlanishga chaqirgan.
Yorugʻlikning yutilishi
Yorug`likning yutilishi
Yorug'likning moddada yutilishi hodisasini yorug'likning elektromagnit nazariyasi asosida quyidagicha tushuntirish mumkin.Ko’zga ko'rinadigan yorug'lik to'lqinlarining tebranish chastotasi Hz oralig'ida yotadi. Moddada bunday chastota bilan faqat elektronlar tebranma harakat qiladi. Elektromagnit to'lqin moddadan o'tganda to'lqin energiyasining bir qismi elektronlar tebranishini uyg'otishga sarf boʻladi.
Muhosibiy
Faoliyati. Muhosibiy shaxs o‘z-o‘zini kamolotga yetkazishining asosiy vositasi o‘z-o‘zini kuzatuv va o‘zini nazorat qilishi (muroqaba va muhosaba) deb bilgan. Muhosibiy laqabi shundan olingan ya’ni «o‘zini-o‘zi nazorat qilish, o‘ziga-o‘zi hisob berish tarafdori» degan ma’noni anglatadi. Muhosibiy inson qalbi va nafsining yashirin intilishlarini tadqiq etishi bilan oddiy zuxd va zohidlardan ilgarilab ketgan. Muhosibiyga ko‘ra, riyo - avliyolarga xos bo‘lgan ruhiy poklik va kamolotga erishish yo‘lidagi asosiy to‘siqdir. Muhosibiy, agar inson o‘z ichki dunyosini muhosaba va ixlos bilan isloh etsa, Alloh uning tashqi olamini nafs mujohadasi va sunnaga ergashish bilan to‘g‘rilab qo‘yadi, degan qarashlarni ilgari surgan. Olim oddiy zohidlikdan ko‘ra hissiy kamolotni ilgari surgan. Muhosibiy qarashlarini G‘azzoliy ham qabul qilib, yuqori baholagan.
Vafoti
Muhosibiy 857 - yil vafot etgan .
Yorugʻlikning yutilishi
Yorug`likning yutilishi
bunda \alpha-yutilish koeffitsienti deb ataluvchi kattalik bo’lib, uning qiymati moddaning xususiyatiga bog’liq bo’ladi, minus ishora masofa ortishi bilan yorug’lik intensivligini kamayishini bildiradi.
Muhosibiy
Manbalar
.
Banoras (maʼnolari)
Banoras:
Boston
Boston AQShning shimoli-sharqidagi shahar va Massachusets shtatining maʼmuriy markazidir. Yangi Angliyaning asosiy iqgisodiy markazi. AQShning yetakchi sanoatmoliya va madaniyati rivojlangan shaharlaridan. Aholisi 574 ming kishi, shahar atrofi bilan birga 4 million (1990-yillar oʻrtalari). AQSh tarixida 1773-yilgi „choy gʻalayoni“ bilan mashhur, bu gʻalayon Shimoliy Amerikadagi mustamlakalarning ozodlik uchun olib borgan urushlari odsidan boʻlgan edi. Boston — Atlantika okeani sohilidagi yirik port (yuk ortib tushirish 20 million t dan ortiq), xalqaro aeroport bor. Shosse va temir yoʻl tuguni. Muhim sanoat tarmoqlari — mashinasozlik, radioelektronika va priborsozlik, aviadvigatellar, samolyot va raketa qismlari, stanoksozlik va boshqa Kemasozlik, kimyo, rezina, poligrafiya, oziq-ovqat sanoati tarmoqlari ham rivojlangan. Yirik savdo markazi. Bostonda 18—19-asrlarda qurilgan meʼmoriy yodgorliklar, universitetlar (Boston universiteti, Harvard universiteti), Amerika fanlar va sanʼat akademiyasi, nafis sanʼat muzeyi bor. Shaharga 1630-yilda asos solingan.
thumb|Boston 1772-yili, Boston 1880-yil bilan solishtirish thumb|right|upright|Xarita 1775-yilgi Britan taktik tuzish holatini koʻrsatmoqda
Boston Massachusetts shtatining markazi boʻlib, uning eng katta shaharlaridan biridir. Boston AQShning eng tarixiy shaharlaridandir.
Tarixi
thumb|upright|[[Bunker Hill Monumenti]] Boston 7 sentyabr, 1630-yil Puritan Angliyalik mustamlakachi tomonidan tashkil topgan. Alohida holda koloniyalar Province of Massachusetts Bayni 1691-yil birlashtirilmagan davrga qadar ajralgan boʻlgan.
Jogʻrofiyasi
thumb|left|Bostonni Osmondan olingan rasmi, Rasm International Space Station (Xalqaro samo xavobekati) (ISS)
Boston juda ham ixcham (qulay) tuzilishga ega. United States Census Bureau, ga koʻra shahar maydoni 89.6 sqmi — 48.4 sqmi boʻlib, uning (54.0 %) quruqlik va 41.2 sqmi (46.0 %) suvlikdan tashkil topgan. Boston AQShning eng zich aholi yashovchi shaharlari ichida uchunchi oʻrinni egallaydi. U Nyu York Sity va San Fransisko lardan keyingi oʻrinda joylashgan. Paterson, Nyu Jersey koʻplab shaharlar kabi, juda ham zich, ammo katta metropol shahar hududlarning bir qismidir. „Sirli daryo“ Charlestovnni Chelsiy va Everettdan ajratib turadi hamda, Chelsiy Creek va Boston Harbor Sharqiy Bostonni asl Bostondan ajratib turadi. Bostonnig rasmiy choʻqqisi, Logan International Airport tomonidan qilingan hisoblarga koʻra, 19 ft (5.8 m) ga teng dengiz sathidan. Bostonning eng yuqori nuqtasi Bellevue Hill boʻlib, uning balandligi dengiz sathidan 330 ft baland va eng quyi nuqtasi esa dengiz sathi biln barobar joylashgan. Boston
Qoʻshnilari
Boston ba'zan "city of neighborhoods" (qoʻshnilar shahri) deb ham ataladi, buning sababi u har taraflama qoʻshni shtat va shaharlar orasida joylashganligidadir. Rasmiy ma'lumotlarga koʻra Boston bilan 21 ta shahar qoʻshnilik qiladi. Uning qoʻshnilari quyidagilar: Allston/Brighton, Bak Bay, Bay Villaj, Beakon Hill, Charlstavn, Chinatovn/Teri Daha, Dorchester, Davntavn/Moliya Dahasi, Sharqiy Boston, Fenvey/Kenmor, Hayd Park, Jamayka Pleyn, Mattapan, Misshn Hill, Shimoliy qirgʻoq, Roslindal, Roksbury, Janubiy Boston, Janubiy qirgʻoq, Gʻarbiy qirgʻoq va Gʻarbiy Roksbury. thumb|center|700px|Boston Charles daryosining chap yuqorisidan olingan surat thumb|center|700px|Boston Universiteti Jon Hankok Student Villaj binosining 26 qavatidan olingan. thumb|center|700px|Boston tong paytida Logan Xalqaro ayroporti ustidan olingan surat
Ob-havo
Bostonning iqlimi kontinental (oʻzgaruvshan) boʻlib, u qandaydir maʼnoda Oʻzbekistonning poytaxti Toshkent ob-havosiga oʻxshab ketadi. Uning farqi Boston Atlantika ummoni boʻyidagi shahar boʻlganligi sababli iqlimi yumshoq, namligidadir.
Demografik holati
thumb|Buyuk Boston hududiga kirib kelgan aholi, yillar boʻyicha, 2000.
Laqchalar
„Boston laqchasi“ AQSh da keng parodiya qilinadi va Kennedy oilasi koʻpincha u bilan bogʻlanadi, shunga qaramasdan Kennedyning nutqi oʻziga xos boʻlib u Boston Brahmin. (ga qaralsin) koʻplab shevalardan tashkil topgan. Ular Rhotic va non-rhotic accents|non-rhotic (Masalan, „r“ tovushi boʻgʻin oxirida kelib, undan keyin unli harf kelsa, u tushirib qoldiriladi) va v h.k. Boston ingliz tili koʻplab dialekga oid soʻzlarga ega, quyidagilar kabi „frappe“, maʼnosi „muzqaymoq bilan siltama sut“ (boshqa siltama sutlardan farqli oʻlaroq). The accent originated in the non-rhotic speech of 17th century East Anglia and Lincolnshire.
Jinoyat
thumb|A Boston Police cruiser on Beacon Street Shaharda 1990-yillar boshida boshlab ogʻir jinoyatlar ancha kamaygan. Bostonning jinoyat sodir etish darajasining pasligi u yerda yoshlar bilan ahloqiy, manaviy, ruhiy tarbiyalarning mahalliy politsiya va shtat prokuraturasi bilan hamda cherkov yordamida olib borilganligi natijasidir. Bu esa oʻz oʻrnida „Boston moʻjizasi“ deya maqtalayotgan yoʻlga asos boʻldi. Qotillar soni shaharda 1990-yil 152 tadan 1999-yilda 31 ta ga tushdi va ular orasida voyaga etmaganlar yoʻq.
Iqtisod
thumb|300px|Distribution of the Boston metropolitan [[New England city and town area|NECTA labor force, 2004 annual averages ]] $363 milliard AQSh dollarini oʻz ichiga olgan, Buyuk Boston metropoliten hudud boʻlib, u YaIM boʻyicha AQShdagi shaharlar orasida 6-oʻrinda, dunyo boʻyicha esa 12-orinda joylashgan.
Sayyohlik
Sayyohlik Boston iqtisodiyotining katta qismini egallaydi. 2004-yili, sayyohlar Bostonda $7.9 millard sarflashgan va shaharni sayyoylar orasida AQShning eng mashxur 10 talikka kirishiga sabab boʻlgan. Uning shtat markazi boʻlganligi sababli hamda federal agentliklar, qonunchilik va hukumat ning mahalliy uyi ekanligi shahar iqtisodining yana bir asosiy qismidir. The city is also a major Port of Boston along the United States' East Coast and is also the oldest continuously operated industrial and fishing port in the Western Hemisphere.
Sanoat va korxonalar
Yana uning muhim sanoat tarmoqlaridan biri bu moliyaviy xizmat koʻrsatish boʻlib, yana ham aniqrogʻi umuboshqaruv fondlar (mutual funds) va sugʻurtadir.
Kichik shaharchalari
Bostonda rasman Sister Cities International tomonidan tan olingan sakkizta qardosh shaharlar mavjuddir. The date column indicates the year in which the relationship was established. Kyoto was Bostonʼs first sister city.
Boston, shuningdek, uchta shahar bilan ozroq doʻstona va hamkorlik munosabatlariga egadir.
Oq-Qiya (Qadamjoy tumani)
Oq-Qiya (Ак-Кия) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Qadamjoy tumaniga qarasli qishloq. Qoʻtormoʻ ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 810 kishi.
Banokatiy
Banokatiy (toʻliq ismi: Abu Sulaymon ibn Dovud ibn Abulfazl Muhammad ibn Dovud Banokatiy) (14-asr) — banokat lik tarixchi olim va shoir. Dastlab elxoniylardan Gʻozonxon va Sulton Abu Saʼid saroyida xizmat qilgan. Uning "Ravzat ul-albob fi tavorix il-akobir valansob" ("Akobirlar va asillar tarixi xususida oqillar bogʻchasi") tarixiy asari bizgacha yetib kelgan. Asarda dunyoning "yaratilishi"dan to elxon Abu Saʼid zamoni (1317 — 1335)gacha Eron, Hindiston, Movarounnahr, Xitoy va Yevropada boʻlib oʻtgan voqealar qisqacha hikoya qilingan. Davlatshoh Samarqandiyning soʻzlariga qaraganda, Banokatiy "shoirlikda ham oliy martabaga ega edi va qasidalar hamda pishiq qitʼalar aytgan...".
Abdul ibn Hamid
"Abu Muhammad" Abd ibn Humayd ibn Nasr Al-Kassiy "Uning ismi Abdulhamiddir" ( hijriy 170 - 249 hijriy ) rivoyatchi va roviylar silsilasi muallifi.
Ilm talabi
U kishidan Imom Muslim, Imom Termiziy, Imom Buxoriy hadis rivoyat qilganlar. Imom Buxoriy U zotdan rivoyat qiladilar: Muslim ibn Al-Hajjoj, Termiziy va Buxoriy o'zining “Sahih”idagi payg‘ambarlik dalillarini sharhlaydilar.
Shuningdek, Abd ibn Humayddan o'g'illari Muhammad, Bakr ibn Marzbon, Shura ibn Abu Abdulloh an-Nasafiy az-Zohid, Makkiy ibn Nuh al. -Muqriy, Umar bin Muhammad bin Bujayr, Muhammad bin Abd bin Amer As-Samarqandiy va Ibrohim bin Xuzaym bin Qomir Al-Shoshiy, Abu Moaz al-Abbos bin Idris bin Al-Faraj al-Kassiy, Abu Said Xotim bin Hasan Al- Shoshiy, Al-Hasan Bin Al-Fadl Bin Abu Al-Bazzoz, Abu Umar Hafs Bin Buxash, Salmon Bin Isroil Bin Jobir Al-Xajandi, Sahel Bin Shathawayh Al-Buxoriy va Abu Said Al-Shoh Bin Jafar Bin Habib Al-Nasafiy, Abu Bakr Muhammad Bin Umar Bin Mansur Al-Koshiy, Muhammad Bin Muso Bin Al-Hudhayl Al-Nasafiy, Mahmud Bin Anbar Bin Naim Al-Azdiy Al-Nasafiy va bulardan boshqa tarjimayi hollari bizga to'liq ma'lum bo'lmagan Movarounnahr ahli ham hadis rivoyat qilganlar.
Saint-Hilaire-les-Andrésis
Saint-Hilaire-les-Andrésis Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Loiret departamenti Montargis tumani tarkibiga kiradi.
Abdul ibn Hamid
Olimlar nazdida
Abu Hotim Bustiyning "as-Siqot" kitoblarida yozilishicha Abd ibn Humayd- Abdulhamid inm Humayd ibn Kashshiy. Ilm to'plagan ulug' olimlardan. 249-yil olamdan o'tganlar. U kishi Damashq da vafot etganlari haqida yolg'on xabar berilgan.
Vafoti
Abd ibn Homid hijriy 249 yilda vafot etgan.
Saint-Hilaire-les-Andrésis
Aholisi
861 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 33,9 nafar kishi.
NGC 3354
NGC 3354 Antlia yulduz turkumidagi S? tipli galaktikadir.
Sariosiyob (Laxsh)
Sariosiyob  (2022-yil martigacha — Yarash) — Laxsh tumani Navrʻz qishloq jamoati. Sariosiyobdan mahalla markazigacha 2 km, tuman markaziga 3 km. Aholisi 1506 kishi (2017 y.), tojik va qirgʻizlar.
NGC 3354
Ushbu obyektni John Herschel 1834-yilda kashf etgan.
Saint-Hilaire-les-Andrésis
Geografiyasi
Maydoni — 25,4 km2.
Özgə vaxt
Özgə vaxt – 1996-yilda rejissor Hüseyn Mehdiyev tomonidan suratga olingan ozarbayjon filmi.
Mazmuni
Film qahramoni Leyla (Ayan Mirqasimova) uzoq yillar davomida kasal otasi (Ələddin Abbasov)ni parvarish qilib keladi. U oʻzi boshdan kechirayotgan azobli hayotga sevgilisi (Elşan Rüstəmov)ni aralashtirmaslik uchun u bilan ajrashadi. Leyla otasiga qarash uchun xizmatkor yollaydi. Hech bir xizmatkor otasining injiqliklariga dosh berolmaydi. Shundan soʻng Leyla asta-sekin yaqin doʻstlarini yoʻqotib, ishdan ketishga majbur boʻladi. U oʻzini unutib, „ota vaqti“ bilan yashaydi. Turmush tarzini asta-sekin oʻzgartiradi.
Inson tabiati oʻzgarmas, ammo ong oʻzgaruvchan va nisbiydir. Jamiyat va muhitga bogʻliq boʻlgan ong maʼnaviyat va axloqiy meʼyorlarni shakllantiradi. Hayotda insonning axloqiy qadriyatlari koʻpincha tabiatning oʻrnatilgan va doimiy asoslariga zid keladi. Bu tartibsizlik va fojiaga olib keladi.
NGC 3354
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Yaylayolu
Yaylayolu— Turkiyaning Erzincan viloyati Terjan tumanida joylashgan qishloq. Qishloqda Haydaron qabilasining mansub 94 kishidan iborat kurdlar istiqomat qiladi.
Değirmen qishlogʻi Yaylayolu qishlog'iga biriktirilgan.
Hidoyat (Tursunzoda aholi punktlari)
Hidoyat  (Ҳидоят) — Tojikiston Respublikasining Tursunzoda tumani, Istiqlol shahariga qarashli daha. Dahadan shahar markazigacha 2 km, tuman markaziga 3 km.
Aholisi
Aholisi — 1734 kishi.
Tustin (California)
Tustin AQShning California shtatida joylashgan shahardir. Orange okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
75540 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga auto nafar kishi.
Guilmi
Guilmi Italiyaning Abruzzo mintaqasida joylashgan kommunadir. Chieti provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 12 km2. 486 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Tustin (California)
Geografiyasi
Maydoni — 28,701 km2. Shundan 28,701 km2 quruqlik, 0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 43 m balandlikda joylashgan.
Escolca
Escolca Italiyaning Sardiniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Cagliari provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 15 km2. 692 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Northumberland (New York)
Aholisi
4603 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 54,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 85,2 km2. Shundan 83,8 km2 quruqlik, 1,4 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 86 m balandlikda joylashgan.
Kühlungsborn
Hududi
Kühlungsbornning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Mussidan
Mussidan Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Dordogne departamenti Périgueux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
2831 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 725,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,9 km2.
Nabovat qishloq okrugi
Nabovat qishloq okrugi  — Eronning Ilom viloyati Eyvon tumaniga qarashli qishloq okrugi (dehiston). 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 6,416 nafar, 1,258 oiladan iborat boʻlgan. Qishloq okrugida 23 ta qishloq bor.
Phal Kot Ittifoqi kengashi
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Phalkot — Pokistonning Xayber-Paxtunxva viloyatidagi Abbotobod tumanidagi 51-kasaba uyushma kengashlaridan biri hisoblanadi. U Pokistonda joylashgan boʻlib, uning geografik koordinatalari 34° 9' 0" shimolda, 73° 23' 0" sharqda. Uning asl nomi (diakritik belgilar bilan) Phalkot.
Tili
Hindko/Potohari butun hududda keng tarqalgan til urdu milliy til boʻlib, bu yerda asosiy muloqot tili hiosblanadi. Aholining ayrimlari ingliz tilida gapiriladi.
Iqlim va ekinlari
Bu hudud dengizdan uzoqda joylashgani va dengiz sathidan yuqori boʻlganligi sababli qishi qattiq sovuq boʻladi. Qish oktyabrdan aprelgacha davom etadi. Iqlimi moʻtadil boʻlgani uchun aprel juda yoqimli boʻladi. Yoz fasli juda issiq va nam boʻlib, harorat maksimal 25-30°C darajaga koʻtariladi, shuning uchun u yer sayohat uchun yaxshi joy hisoblanadi.
Iyul oyining oʻrtalaridan to avgust oyining oʻrtalariga qadar odamlar issiq oylar yakunlanadi. Dehqonchilik xalqning asosiy kasbidir. Qishloqning chekka hududida hoʻkizlar orqali dehqonchilik bilan shugʻullanishadi, ammo qishloqda yerlar qulaylik uchun mashinalar bilan haydaladi. U yerda ikkita ekin ekiladi: rabi va xaraif. Bu yerda yetishtiriladigan asosiy rabi ekinlari kartoshka va makkajoʻxori hisoblanadi. U yerda faqat bugʻdoy yetishtiriladigan xarayf ekini qishloqning juda kichik hududida yetishtiriladi. Bu ekinning ekilishidan ikkita asosiy maqsadi bor: qoramol va don uchun.
Bu erda sholgʻom, turp, noʻxat, qovoq, loviya va xantal kabi baʼzi sabzavotlar ham ekib, oʻstiriladi.
Yorug'likning sochilishi
Yorug'likning sochilishi - bu fizikada harakatlanuvchi zarralar yoki yorug'lik yoki tovush kabi u yoki bu shakldagi nurlanish, ular o'tadigan muhitda lokalizatsiya qilingan formalar (shu jumladan zarralar va nurlanish) tufayli to'g'ri traektoriyadan chetga chiqishga majbur bo'lgan fizik jarayonlarning keng doirasini tavsiflash uchun ishlatiladigan atama. An'anaviy foydalanishda bunga aks ettirish qonunida aytilganidek aks ettirilgan nurlanishning burchakdan og'ishi ham kiradi. Yorug'likning sochilishi aks etishi ko'pincha diffuz aks ettirish deb ataladi va tarqalmagan aks ettirishlar oynali (oynaga o'xshash) aks ettirish deb ataladi. Bu atama dastlab yorug'likning tarqalishi bilan cheklangan (bu haqida Isaak Nyuton 17-asrda aytib ketgan edi ). "Nurlar" ga o'xshash ko'proq hodisalar kashf etilganligi sababli, tarqalish g'oyasi ularga ham taalluqli edi, Shuning uchun Uvilyam Gershel 1800 yilda "issiqlik nurlari" (o'sha paytda tabiatda elektromagnit deb tan olinmagan) tarqalishiga ishora qilishi mumkin edi. Yorug'lik tarqalishini o'rganishda kashfiyotchi bo'lgan Jon Tindall 1870-yillarda yorug'lik tarqalishi va akustik tarqalish o'rtasidagi bog'liqlikni qayd etdi. 19 - asrning oxiriga kelib katod nurlarining(elektron nurlar) va rentgen nurlarining tarqalishi kuzatildi va muhokama qilindi. Subatomik zarralarning kashf etilishi bilan (masalan.Ernest Rezerford tomonidan 1911 yilda ) va kvant nazariyasi 20-asrda rivojlanishi bilan bu atama ma'nosi kengaydi, chunki yorug'lik tarqalishida ishlatiladigan bir xil matematik ramkalar boshqa ko'plab hodisalarga nisbatan qo'llanilishi mumkin edi.
Yagona va takroriy yorug'lik sochilishi
thumb|Zodiacal nur-tungi osmonda ko'rinadigan zaif, tarqoq nur. Bu hodisa [[Zarrachalar orqali yorugʻlikning tarqalishi|quyosh tizimining butun tekisligiga tarqalgan sayyoralararo chang bilan quyosh nurlarining tarqalishidan kelib chiqadi. ]] Agar radiatsiya faqat bitta lokalizatsiya markazi tomonidan tarqalgan bo'lsa, bu yagona yorug'lik sochilishi deyiladi. Ko'pincha tarqalish markazlari bir-biriga guruhlanadi; Bunday hollarda radiatsiya ko'p marta tarqalishi mumkin, bu takroriy yorug'lik sochilishi deb ataladi. Yagona va ko'p tarqalishning ta'siri o'rtasidagi asosiy farq shundaki, yagona yorug'lik sochilishi odatda tasodifiy hodisa sifatida ko'rib chiqilishi mumkin, holbuki takroriy yorug'lik sochilishi biroz teskari tarzda yanada deterministik jarayon sifatida modellashtirilishi mumkin, chunki ko'p miqdordagi yorug'lik sochilish hodisalarining umumiy natijalari o'rtacha chiqishga moyildirlar. Shunday qilib, takroriy yorug'lik sochilishini ko'pincha diffuziya nazariyasi bilan yaxshi modellashtirilishi mumkin.
Tarqalishi tufayli zaiflashuv
left|thumb|288x288px|Kompozit namunalardan tarqalish nazariyasida ishlatiladigan ekvivalent miqdorlar, ammo turli xil birliklar bilan. Maqsad nisbiy pozitsiyasi oldindan aytib bo'lmaydigan darajada o'zgarib turadigan ko'plab tarqalish markazlari to'plami bo'lsa, argumentlari turli xil dastur sohalarida turli shakllarga ega bo'lgan diapazon tenglamasi haqida o'ylash odatiy holdir. Eng oddiy holatda, vaqt birligiga birlik maydoniga tushadigan zarralar soniga mutanosib bo'lgan bir xil tezlikda "tarqalmagan nur" dan zarralarni olib tashlaydigan o'zaro ta'sirni ko'rib chiqing(I), ya'ni:
Bu yerda Q - o'zaro ta'sir koeffitsienti va x - ma'lum bir vaqtda bosib o'tgan masofa.
Yuqoridagi oddiy birinchi tartibli differensial tenglama quyidagi ko‘rinishdagi yechimlarga ega:
bu yerda I o - boshlang'ich oqim, yo'l uzunligi Δx ≡ x − xo, ikkinchi tenglik o'zaro ta'sirning o'rtacha erkin yo'lini belgilaydi λ, uchinchisi, tasavvurlar maydonini aniqlash uchun η hajm birligiga to'g'ri keladigan nishonlar sonidan σ foydalanadi, va oxirgisi zichlikning o'rtacha erkin yo'lini τ aniqlash uchun maqsadli massa zichligi ρ dan foydalanadi. Shuning uchun bu miqdorlar o'rtasida transformatsiya mavjud Q = 1/λ = ησ = ρ/τ
Masalan, elektromagnit yutilish spektroskopiyasida o'zaro ta'sir koeffitsienti (masalan, Q yilda sm-1) turli xil shaffoflik, yutilish koeffitsienti va zaiflashuv koeffitsienti deb nomlanadi. Yadro fizikasida ko'ndalang kesimlarning maydonlari (masalan, 10-24 sm2 daraja yoki σ o'lchov birliklarida), zichlik, o'rtacha erkin yurish uzunligi (masalan, g/sm2 da τ) va massa susayish koeffitsientining teskari qiymati (masalan, sm2/g) yoki nuklon uchun maydon, elektron mikroskopiya ishlatiladi buning o'rniga, ko'pincha elastik bo'lmagan o'rtacha erkin yo'l uzunligi (masalan, nanometrlarda λ) muhokama qilinadi.
Ushbu maqola Mirzo Ulug'bek nomidagi O'zbekiston Milliy universiteti Fizika fakulteti talabasi Muxamedova Risolat tomonidan Wikita'lim loyihasi doirasida ingliz tilidan tarjima qilindi.
Plazma
thumb|300px|right| [[Plazma lampasida elektronlar ionlar bilan birlashib, yuqori energiyali holatdan quyi energiyali holatga oʻtadi va nurlanadi.]] Fizika va kimyoda plazma (yun. πλάσσω, plasso — „shakl quyaman“) atamasi ostida gazga oʻxshash, zarrachalari ionlashgan modda holati tushuniladi. Gazni qizdirish uning atom yoki molekulalarini ionlantirib, plazmaga aylantirishi mumkin. Issiqlikdan tashqari kuchli elektromagnit maydoni (lazer yoki mikrotoʻlqin) yordamida ham plazma hosil qilish mumkin.
Umumiy holda P.ni tashkil etuvchi elektronlar, ionlar va neytral atomlarning oʻrtacha kinetik energiyalari birbiridan farq qilishi mumkin. Bunday termodinamik muvozanatsiz holatdagi P.ga noizotermik P. deb ataladi. Mas, gaz razryadli P.da har bir elektronning oʻrtacha kinetik energiyasi ionnikiga qaraganda unlab marotaba katta boʻladi. P.ning muvozanatsiz holati razryad tokining energiyasi hisobiga saqlanib turishi mumkin. Maʼlumki, tashqi manba energiyasi asosan, elektronlar qabul qiladi. Elektron massasi ion yoki neytral zarra massasiga nisbatan bir necha ming marta kichik boʻlganligi sababli, toʻqnashuvlar natijasida elektronlar energiyasining juda oz qismigina boshqa zarralarga oʻtishi mumkin. Elektronlar energiyasining kamayishi tashqi manba energiyasi hisobiga toʻldirila boradi. Shunday qilib, elektronlar, ionlar va neytral zarralarning har qaysisi oʻziga xos oʻrtacha kinetik energiyaga, demak temperaturaga ega. Elektronlar temperaturasi Te, ionlar temperaturasi T: va neytral zarralar temperaturasi To orqali belgilanadi. Odatda Toga nisbatan T, kattaroq. Te esa ancha katta boʻladi.
P. ni harakterlovchi eng muhim fizik kattalik Debay radiusidir, uning mohiyatini quyidagicha tushuntirish mumkin. Agar P. tarkibidagi biror q zaryadli zarra vakuumda boʻlganida edi, uning oʻzidan g masofa uzoqlikdagi nuqtada hosil qilayetgan potensiali formula orqali aniqlanar edi. Plazmada esa kuzatilayotgan bu zaryadli zarra boshqa zaryadlangan zarralar bilan qurshab olingan. Zaryadlar orasida oʻzaro taʼsir kuchlari mavjudligi tufayli kuzatilayotgan zaryad atrofiga koʻproq unga teskari ishorali zarralar yigʻiladi va ular q zaryad maydo-nini kuchsizlantiradi. Hisoblashlarning koʻrsatishicha, P.dagi q zaryadning potensiali masofa ortishi bilan quyidagi qonuniyat boʻyicha oʻzgarib boradi: bundagi D kattalik temperaturaga, hajm birligidagi zarralar soniga, ularning zaryadiga bogʻliq. Jumladan, agar izo-termik P. faqat elektronlardan yoki bir xil zaryadli ionlardan iborat boʻlsa bu yerda elektronlar (yoki ionlar)ning hajm birligidagi soni i orqali va elektron zaryadi ye orqali belgilanadi. r " D boʻlganda, yaʼni D ga nisbatan katta masofalarda zaryadlarning elektr maydoni juda zaiflashadi. Bu hodisa zaryad maydonining ekranlanishi, ekranlanishini xarakterlovchi D kattalik esa ekranlanish radiusi yoki Debay radiusi deb yuritiladi. Mas, vodorod P.sida T=105A’ va ya=1016sm"3 ekan, Debay radiusi £>=1,5-10~5 sm. Radiusi D ga teng sfera ichidagi barcha zaryadli zarralarning soni Debay soni deyiladi. Debay soni katta boʻlgandagina P.ni gaz deb hisoblash mumkin. P.ning asosiy xususiyati shundan iboratki, undagi musbat va manfiy zaryadlar zichliklari deyarli bir-biriga tengdir. Bu xususiyat P.ning kvazineytralligi deyiladi. P. egallagan joyning chizigʻiy oʻlchami Debay radiusidan ancha katta holatdagina kvazineytrallik roʻy beradi.
Manbalar
Yo bana shakarlar
Abdulloh ibn Nomir
Abu Hishom Abdulloh ibn Nomir Al-Hamadoniy Al-Xarfi Al-Kufiy Hofiz, Paygʻambarimiz hadislarining roviylaridan biri hisoblanadi.
U zot hijriy 115-yilda tavallud topganlar.
Ilm yoʻli
U kishiga ilm idishlaridan edi deb tarif berishar edi. Yahyo ibn Moin va boshqa koʻolab olimlar u kishiga ishonar edilar. Undan rivoyat qilganlar orasida uning oʻgʻli Hofiz Muhammad ibn Abdulloh ibn Nomir ham bor.
Rivoyatlaridan: Ahmad ibn Abdul Munaym At-Tausiy aytdi, bizga Abu Jafar Al -Salamiy aytdi, Abu Ali Al-Haddod bizga huzurida aytdi, Abu Naim aytdi, Abdulloh ibn Foris aytdi, Ahmad bin Al-Furat aytdi., Abdulloh ibn Numayr va Abu Usoma bizga Hishom ibn Urva, otasidan, Oisha binti Abu Bakr roziyallohu anhodan rivoyat qilishgan:" Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam: „Isitma Jahannamning hididandir, shuning uchun uni suv bilan sovutib oling.“ dedilar".
Vafoti
Abdulloh ibn Numayr hijriy 199-yilda vafot etgan.
Barbosella
right|thumb|225x225px| Barbosella crassifolia Barbosella orxideyadoshlar oilasiga mansub o‘simliklar turkumi. Turkumning taxminan 20 turi mavjud boʻlib, ular Gʻarbiy Hindiston va Lotin Amerikasi boʻylab Meksika va Kichik Antil orollaridan Argentinagacha tarqalgan. Braziliyalik orxideyalar tadqiqotchisi João Barbosa Rodrigues sharafiga nomlangan.
Shayxmuzaffar
Shayxmuzaffar   (Шайхмузаффар) — Tojikiston Respublikasining Tursunzoda tumani, Istiqlol shahariga qarashli daha. Dahadan shahar markazigacha 2 km, tuman markaziga 6 km.
Aholisi
Aholisi — 2067 kishi.
NGC 3355
Ushbu obyektni Samuel Langley 1866-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Ilich (Kemin tumani)
Ilich (Ильич) — Qirgʻiziston Respublikasi Chuy viloyatining Kemin tumanidagi qishloq. Ilich ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 1 194 kishi.
Banoras (mato)
Banoras (Hindistondagi Banoras shahri nomidan) — tanda ipi shoyi, nimshoyi, arqogʻi ipdan toʻqiladigan pishiq mato, toʻqilishi beqasamga oʻxshash. Beqasamdan faqat gullari bilan farq qiladi. B., asosan, kumush rang oq tusli boʻlib, uni zoʻrgʻa koʻrinadigan qoramtir yoʻllar kesib oʻtadi.
B.ning asl vatani Hindiston, Buxoro, Qoʻqon, Samarqand, Namanganda ham qadimdan toʻqiladi. Namangan B.larining kumush rang oq tusdan tashqari och pushti, sariq, yashil tuslilari boʻlib, ular ham gʻoyat koʻrkam. B.dan toʻn, nimcha, kamzul kabi milliy kiyimlar tikiladi. Namangan shoyi toʻqish fabrikasida ham B. ishlab chiqariladi.
Támara de Campos
Támara de Campos Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Palencia provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 20,75 km2. Aholisi — 90 kishi (2010).
Laure Calamy
Laure Calamy (1975-yil 22-martda tugʻilgan) - Sezar mukofoti sovrindori, fransuz kino, televidenie va teatr aktrisasi, "Mening agentimga qoʻngʻiroq" filmidagi roli bilan mashhur.
Yoshlik
1975-yilda tugʻilgan Calamy psixolog va shifokorning qizi. Yoshligidayoq oʻzini teatrda sinab koʻrdi.
2000-yilda bakalavriatni tamomlagandan soʻng Calamy Parij konservatoriyasida oʻqish uchun Parijga koʻchib oʻtdi.
Karyera
Tanqidchilar Calamyning rejissyor Vinsent Makayn tomonidan suratga olingan Ce qu’il restera de nous va Giyom Brak rejissyorligidagi Un monde sans femmes qisqa metrajli filmlaridagi rollarini yaxshi kutib olishdi. Rollari uchun u Belfort festivalida Jeanine Bazin mukofotini oldi.
Gʻayrat (Qadamjoy tumani)
Gʻayrat (Гайрат) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Qadamjoy tumaniga qarasli qishloq. Qoʻtormoʻ ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Laure Calamy
Karyera
Uning Kann kinofestivalida Xalqaro tanqidchilar haftaligida birinchi marta namoyish etilgan Sesil Dukrokkaning " Orqaga xiyobon „ (La contre-allée) qisqa metrajli filmidagi chiqishi uchun Sundance kinofestivalida aktyorlik ijrosi uchun hakamlar hay’atining maxsus mukofotiga sazovor boʻldi.
Calamy dastlab badiiy filmlarda ikkinchi darajali rollarda paydo boʻldi. U “Mening agentimga qoʻngʻiroq" teleserialidagi Noemi obrazi tufayli kengroq auditoriyaga tanildi. (Dix quying sent).
U ayollar va erkaklar oʻrtasidagi tenglikni taʼminlashga qaratilgan 50/50 kollektivining aʼzosi.
2020-yilda Calamy Karolin Vignalning „ Mening eshagim, mening sevgilim va men“ (Antoinette dans les Cevennes) filmida Antuanetta rolini o‘ynadi, film Fransiyada kutilmaganda muvaffaqiyat qozondi va tanqidchilarning ijobiy baholariga sazovor bo‘ldi. U filmdagi roli uchun Sezar mukofotini eng yaxshi ayol mukofotini qoʻlga kiritdi.
Chegara bilmas muxbirlar
thumb| Parijdagi norozilik namoyishi (2008-yil aprel). „Chegara bilmas muxbirlar (RSF)“ bayrogʻi „Pekin 2008“ afsonasi bilan birga kishan yoki qulf koʻrinishidagi Olimpiya halqalari tasvirlangan. Chegara bilmas muxbirlar (Reporters sans frontières; RSF; shuningdek, Chegara bilmas reportyorlar deb ham yuritiladi) xalqaro nodavlat notijorat tashkilot boʻlib, uning maqsadi axborot erkinligi huquqini himoya qilishdir. U Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasining 19-moddasiga muvofiq, chegaralardan qatʼi nazar, axborot olish va almashish huquqini, shuningdek, boshqa xalqaro huquq normalariga muvofiq har bir kishi yangiliklar va maʼlumotlardan foydalanishga haqli degan tamoyil asosida ishlaydi. ChBR Birlashgan Millatlar Tashkiloti, YUNESKO, Yevropa Kengashi va Xalqaro Frankofoniya Tashkilotida maslahatchi maqomiga ega.
Faoliyati
Chegara bilmas muxbirlar soʻz va maʼlumot erkinligi huquqini himoya qilish uchun xavf ostida boʻlgan jurnalistlarni himoya qilish uchun joylarda, shuningdek, hukumatning yuqori darajalarida va xalqaro forumlarda ishlaydi. ChBM har kuni fransuz, ingliz, ispan, portugal, arab, fors va xitoy tillarida ommaviy axborot vositalari erkinligiga tahdidlar haqida brifinglar va press-relizlar taqdim etadi. 180 ta mamlakatda ommaviy axborot vositalari erkinligi holatini oʻlchaydigan yillik matbuot erkinligi reytingini, Jahon matbuot erkinligi indeksini eʼlon qiladi. Tashkilot xavf ostida boʻlgan jurnalistlarga yordam beradi va raqamli va jismoniy xavfsizlikni oʻrgatadi. Shuningdek, jamoatchilikni jurnalistlarga nisbatan zoʻravonlik haqida xabardorligini oshirish va ularning xavfsizligi, erkinligini taʼminlash uchun kampaniya olib boradi. ChBM hukumatlar va xalqaro organlarni ommaviy axborot vositalari erkinligini qoʻllab-quvvatlash boʻyicha standartlar qbul qiladi va tahdid ostidagi jurnalistlarni himoya qilish uchun qonuniy choralar koʻradi. Bundan tashqari, ChBM ish vaqtida halok boʻlgan jurnalistlarning yillik stotistikasini yuritadi.
12-martda Butunjahon kibersenzuraga qarshi kurash kunini nishonlash uchun Chegara bilmas muxbirlar (ChBM) matbuot erkinligining 20 ta raqamli „yirtqich“lari roʻyxatini eʼlon qildi va „Garov erkinligi“ operatsiyasining oltinchi yilida jami 21 ta veb-saytga kirishni bloklashini eʼlon qildi.
Tarixi
thumb| Oldingi logotipi thumb| [[Parij|Parijda gi bosh ofisi]] ChBM 1985-yilda Fransiyaning Montpellier shahrida Robert Menard, Remi Louri, Jak Molenat va Emilien Jubineau tomonidan tashkil etilgan. U 1995-yilda notijorat tashkilot sifatida roʻyxatga olingan. Menard ChBMning birinchi bosh kotibi boʻldi. Keyinchalik uning oʻrniga Jan-Fransua Juilyar keldi. Kristof Deluar 2012-yilda bosh kotib etib tayinlangan.
Tuzilishi
ChBMning bosh ofisi Parijda joylashgan. Uning 13 ta mintaqaviy va milliy idoralari, jumladan Bryussel, London, Vashington, Berlin, Rio-de-Janero, Taypey, Dakarda va 146 muxbirdan iborat tarmogʻi mavjud. Parijda va xalqaro miqyosda 57 nafar maoshli xodim ishlaydi. ChBM aʼzolaridan saylangan boshqaruvchilar kengashi tashkilot qonun-qoidalarini tasdiqlaydi. Xalqaro kengash tashkilot faoliyatini nazorat qiladi va moliyalashtiradi.
Jahon matbuot erkinligi indeksi
thumb|400x400px|2022-yilgi Matbuot erkinligi indeksi siyohrang — yaxshi, koʻk — qoniqarli, sariq — muammoli, qizil — qiyin, jigarrang — jiddiy, kulrang — tavsiflanmagan|alt=|left
Axborot va demokratiya tashabbusi
2018-yilda ChBM global axborot-kommunikatsiya makonida fikr va soʻz erkinligi uchun yangi kafolatlarni joriy etish maqsadida axborot va demokratiya komissiyasini ishga tushirdi. Qoʻshma missiya bayonotida komissiya prezidentlari, ChBM bosh kotibi Kristof Deluar va Nobel mukofoti sovrindori Shirin Ebadi bu erkinlikka tahdid solayotgan bir qator omillarni aniqladilar. Bunga quyidagilar kiradi: ommaviy axborot vositalarini siyosiy nazorat qilish, yangiliklar va maʼlumotlarni shaxsiy manfaatlarga boʻysundirish, korporativ ishtirokchilar taʼsirining kuchayishi, onlayn ommaviy dezinformatsiya va sifatli jurnalistikaning yemirilishi.
Ushbu komissiya onlayn makon uchun tamoyillarni belgilash, maqsadlarni belgilash va boshqaruv shakllarini taklif qilish uchun axborot va demokratiya boʻyicha xalqaro deklaratsiyani nashr etdi. Deklaratsiyada global makonda tuzilmaviy funksiyaga ega boʻlgan korporativ tuzilmalar. Unda fikr-mulohazalarni erkin shakllantirish va demokratik munozaralarda to‘liq ishtirok etish uchun xilma-xil, mustaqil va ishonchli axborot olish huquqini tan olishga chaqirdi.
2018-yilgi Parij Tinchlik forumida 12 davlat deklaratsiyada bayon etilgan tamoyillar asosida axborot va axborot uchun demokratik kafolatlar, fikr erkinligini taʼminlashga qaratilgan siyosiy jarayonni boshlab yubordi.
Jurnalistikaga ishonch tashabbusi
ChBM 2018-yilda Jurnalistikaga Ishonch Tashabbusini (JIT) oʻzining hamkorlari Yevropa Teleradio Ittifoqi (EBU), Agence France Presse (AFP) va Global Editors Network (GEN) bilan boshladi.
Harakatlar
ChBM jurnalistik erkinlik himoyasi xalqaro missiyalar, mamlakat hisobotlarini nashr etish, jurnalistlarni tayyorlash va ommaviy norozilik namoyishlarini oʻz ichiga oladi. Oxirgi global targʻibot va amaliy aralashuvlar qatoriga quyidagilar kiradi: 2017-yilda Afgʻonistonda jurnalist ayollar uchun markaz ochish, hibsdagi turk jurnalistlari uchun Strasburgda koʻcha rassomi C215 bilan ijodiy norozilik oʻtkazish, oʻldirilgan saudiyalik jurnalist Jamol Kashoggi xotirasi uchun Eyfel minorasi chiroqlarini oʻchirish, Suriyada jurnalistlar va blogerlar uchun treninglar oʻtkazish  kabilar. thumb| [[Jumhuriyat|Cumhuriyet gazetasining sobiq bosh muharriri Can Dündar 2015-yilgi ChBM mukofotini oldi. Koʻp oʻtmay, u hibsga olindi.]]
Boiany
Boyani (Бояни ; Boian; באיאן Boyan) — Ukraina gʻarbidagi Chernovtsi viloyati ( oblasti )dagi qishloq. Bukovina tarixiy hududida Sadagura yaqinida joylashgan. Unda Ukrainaning romadalaridan biri bo'lgan Boyany qishloq hromadasi ma'muriyati joylashgan.
Bu 18-asrda Moldaviya knyazligi tarixining yilnomachisi Ion Nekulsening ajdodlar mulki edi.
Tarix
Afsonaga ko'ra, qishloqqa ho'kiz (rumin tilida boi ) boqayotgan o'rmonchi asos solgan. O'rta asrlarda Cernăuţi (hozirgi Chernivtsi ) ni Yashi bilan bog'laydigan savdo yo'li qishloqdan o'tgan. Qishloq birinchi marta Moldaviya hukmdori Petru Rareş tomonidan 1528-yil 8-apreldagi hujjatda rasman tasdiqlangan. Boyan mulki Ion Nekulcening onasi Katrina Kantakuzinoga Cernauca va boshqa 21 qishloq bilan birga to'y sovg'asi sifatida berilgan. Nekulsning Rossiyaga qochib ketishi va surgun qilinishi ortidan, mulk musodara qilindi va boshqa zodagonga berildi, ammo 1720- yilda Nekulse Moldaviyaga qaytishga ruxsat oldi. Keyin u yangi egasini sudga berdi va sudni Boyan mulkini unga qaytarishga ishontirishga muvaffaq bo'ldi.
2020-yil 18-iyulgacha Boiany Novoselitsa tumaniga tegishli edi. Ukrainaning ma'muriy islohoti doirasida 2020-yil iyul oyida ushbu tuman tugatildi, buning natijasida Chernovtsi viloyatining tumanlari soni 3 taga qisqartirildi. Novoselitsa rayoni hududi Chernovtsi va Dnistrovskiy rayonlari oʻrtasida boʻlindi, Boyani esa Chernovtsi tumaniga koʻchirildi.
Yahudiy jamiyati
Boyanning Hasidik sulolasi bu erda 1887-yilda ravvin Yitzchok Fridman (1850 – 1917), birinchi Sadigura Rebbening to'ng'ich o'g'li, ravvin Avrohom Yaakov Fridman (1820 – 1883) tomonidan asos solingan. 1883-yilda otasi vafot etgach, ravvin Yitzchok va uning ukasi ravvin Yisrael (1852 – 1907) otalarining Hasidimiga birgalikda rahbarlik qilishdi. Garchi ular bu tartibdan mamnun bo'lishsa-da, Sadigura Hasidimning ko'pchiligi bitta Rebbega ega bo'lishni afzal ko'rishdi va 1887-yilda birodarlar Sadigurada kim qolishini va kim ketishini aniqlash uchun qur'a tashlashga rozi bo'lishdi. Qur'a ravvin Isroilga ikkinchi Sadigura Rebbe bo'lib qolish uchun tushdi, ravvin Yitzchok esa qo'shni Boyany (Boyan) shahriga ko'chib o'tdi va u erda o'z saroyini yaratdi va birinchi Boyaner Rebbe bo'ldi. Uning rahbarligida Boyaner Hasidut gullab-yashnadi. Boyaner jamoalari yaqin atrofdagi shaharlarda, shuningdek, Isroilning Tiberiya, Safed va Quddus shaharlarida tashkil etilgan.
Yodgorliklar
Qishloqda Ion Nekulse byusti va kommunistik zulm qurbonlari yodgorligi bor.
Emigratsiya
Iqtisodiy sharoitning yomonligi tufayli ba'zi qishloqlar 1880-yillarning oxirida Kanadaga ko'chib ketishni boshladilar; 1913-yilga kelib, kamida 983 kishi qishloqni tark etgan. Ularning ko'plari Alberta provinsiyasiga joylashdilar va xuddi shu nomli Boyan qishlog'iga asos solishdi.
Hertzsprung–Russell diagrammasi
Diagrammani 1910-yillarda Ejnar Hertzsprung va Henry Norris Russell yaratishgan.
Esterzili
Esterzili Italiyaning Sardiniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Cagliari provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 101 km2. 844 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Richland (Missouri)
Richland AQShning Missouri shtatida joylashgan shahardir. Camden County en Laclede County (Missouri)|Laclede County en Pulaski County (Missouri)|Pulaski County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1766 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 5,9 km2. Shundan 5,9 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 324 m balandlikda joylashgan.
Norway (New York)
Norway AQShning New York shtatida joylashgan shahardir. Herkimer okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
762 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Geografiyasi
Maydoni — 92,9 km2. Shundan 92,2 km2 quruqlik, 0,7 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 465 m balandlikda joylashgan.
Saint-Hilaire-Saint-Mesmin
Saint-Hilaire-Saint-Mesmin Fransiyaning Centre mintaqasida joylashgan kommunadir. Loiret departamenti Orléans tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
2539 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 178,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 14,2 km2.
Jangra
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Jhangra kichik shaharcha va Pokistonning Xayber-Paxtunxva viloyatidagi Abbottobod tumanidagi 51 ittifoq kengashidan biri hisoblanadi. U tumanning janubi-gʻarbiy qismida joylashgan. Eng ko'p ishlatiladigan til - Hindko
Bo'limlar
Jhangra ittifoq kengashi maʼmuriy jihatdan quyidagi hududlarga boʻlingan: Chamba, Darooni Mayra, Havelian qishlogʻi, Jangra, Kalu Mayra, Mala, Noshera, Sultonpur. Kashka, Pungran, Wazeera va Ratidheri.
Jhangra juda ham qadimgi qishloq bo'lib, u erda hind-pak bo'linishidan oldin faqat hindular, sikxlar va musulmonlar yashagan, ammo 1947-yilda bo'linganidan keyin barcha musulmon bo'lmaganlar bu hududdan ko'chib ketishadi.
NGC 3356
NGC 3356 Arslon yulduz turkumidagi Sbc tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1784-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Gessopalena
Gessopalena Italiyaning Abruzzo mintaqasida joylashgan kommunadir. Chieti provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 31 km2. 1694 nafar aholi istiqomat qiladi.
1 May (Tursunzoda aholi punktlari)
Aholisi
Aholisi — 1370 kishi.
Sajikot sharsharasi
Sajikot sharsharasi — Pokistonning Xayber Paxtunxva viloyati Abbottobod tumanidagi Havelian Tehsil shahrida joylashgan sharshara hisoblanadi. Bu Abbottobod tumanidagi mashhur sayyohlik maskani. Taxminan 27kmHaveliandan va 40 km Abbotobod tumanidan uzoqlikda joylashgan. Haveliandan Sajikotgacha boʻlgan yangi qurilgan tor yoʻl sayyohlarga oʻz mashinalari bilan sharshara tepasida olib borish imkonini yaratadi.
Shoh Mahmud Churos
Shoh Mahmud Churos, Mirza Shoh Mahmud ibn Mirza Fozil Churos (17-asr) — tarixchi olim. Hayoti, asosan, Yorkend xonligining markazi — Yorkendda oʻtgan. Sh.Shoh Mahmud Churos Yorkend xonlari Abdullaxon, Ismoilxon, Abdurrashidxon, Muhammad Aminxonga bagʻishlab tarixiy asarlar yozgan. Beshta tarixiy asaridan "Anis attolibin" (1639—40) va "Tarixi Shoh Mahmud ibn Mirza Fozil churos" (1670; qisqacha "Tarix") asarlari bizgacha saqlanib qolgan.
SH.Shoh Mahmud Churos "Anis attolibin" asarini ishqiya tariqatining ishoqiyya suluki rahnamosiga bagʻishlangan. Uning fors tilidagi "Tarix" asari chigʻatoy xoni Ismoilxonga bagʻishlangan boʻlib, bu asar nufuzli saroy aʼyoni Erkebek taklifiga binoan yaratilgan. Muallif bu asarni yozishda Muhammad Haydarning "Tarixi Rashidiy" asaridan keng foydalangan. Bu asar soʻz boshi va 118 ta bobdan iborat boʻlib, Sharqiy Turkiston (muallif iborasicha, Moʻgʻuliston)da 1670-yilgacha boʻlgan voqealarni oʻz ichiga olgan. Muallif oʻzi mansub boʻlgan churos qabilasi haqida mufassal maʼlumot bergan. Shuningdek, asarda qozoq xoni Tavakkal va ukasi Ishimxoyushsh Sharqiy Turkiston (Chalish va Turfon)dagi faoliyati ham yoritilgan. Asar qoʻlyozmasi Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Sharqshunoslik instituti va Rossiya Davlat kutubxonasi (Moskva)da saqlanadi.
Arab-Isroil mojarosi
thumb|250px|right|Arab mamlakatlari va Isroil. Arab-Isroil ziddiyati (الصراع العربي الإسرائيلي , הסכסוך הישראלי ערבי) tushunchasi oʻz ichiga qariyb bir asrlik siyosiy va harbiy qarama-qarshiliklarni oladi. Ziddiyat zamirida sionist harakatlar paydo boʻlishi hamda panarabchi va panislomchilar nuqtai-nazaridan arab-musulmon yerlari, yahudiylar tomonidan esa vatan hisoblanmish hududda Isroil davlati tuzilishi bilan bogʻliq muammolar yotadi.
Shoh muzaffar
Shoh muzaffar (15-asr, Hirot) -musavvir va xattot; Sulton Abu Saqd Mirzo hukmronligi (1451 — 1469) davrida ijod qilgan ustoz Mansurningoʻgʻli. Sulton Husayn davri (1469— 1506)da Alisher Navoiy tarbiyasida voyaga etgan noyob isteʼdod egasi, tasavvufga oid asar ham yozgan. Zahiriddin Bobur, Mirzo Muhammad Haydar Sh.M.ga yuksak baho berishib, uning nomini Behzod nomi bilan birga qayd etishgan. Musavvir 24 yoshida vafot etsa ham yirik sanʼatkor sifatida mashhur boʻlgan. U ishtirok etgan bezakli qoʻlyozmalardan: Alisher Navoiyning "Xamsa" asarining 1485-yil shahzoda Badiuzzamon Mirzo uchun (Buyuk Britaniya, Oksford, Bodli), Safaviy shahzoda Bahrom Mirzo uchun yaratilgan alohida muraqqaʼ (Turkiya, Istanbul, Toʻpqopu saroyi), Sharafuddin Ali Yazdiyning "Zafarnoma" (AQSH, Baltimor, Eyzenxaur kutubxonasi) qoʻlyozmalari miniatyuralarini koʻrsatish mumkin.
20-batalyon (Avstraliya)
20-batalyon Avstraliya armiyasining piyoda askarlari bataloni edi. 1915 yil boshida Avstraliya Imperator kuchlarining bir qismi sifatida koʻtarilgan u Birinchi Jahon urushi paytida xizmat qilgan 5-brigada, 2-divizionga biriktirilgan ekan. Batalon birinchi marta 1915 yil dekabrida evakuatsiya qilinmasdan oldin Gelibolu yurishi paytida harakat qilgan. Shundan soʻng 20-batalyon Fransiyaga joʻnatildi va ular Gʻarbiy front boʻylab xandaqlarda xizmat qilishdi. Keyingi ikki yil davomida ular koʻplab yirik janglarda, jumladan, urush oxirida yuz kunlik hujum janglarida qatnashdilar. 20-batalyonning soʻnggi jangi 1918 yil oktyabr oyida Montbrehainda boʻlgan. Urush tugagach, 1919 yil aprelda tarqatib yuborildi. Keyinchalik u 1921 yilda qayta tiklandi, garchi u 1929 yilda ishchi kuchi etishmasligi tufayli birlashtirildi. Ikkinchi Jahon urushi paytida batalyon qisqa vaqt ichida qayta koʻtarildi va Avstraliyada garnizon vazifalarini bajargan.
Arab-Isroil mojarosi
Usmonlilar imperiyasi yemirilishidan soʻng hudud talashish maqsadidagi siyosiy qarama-qarshilik sifatida boshlangan bu ziddiyat yillar oʻtishi bilan keng miqyosli Arab-Isroil ziddiyatidan kichikroq, mintaqaviy miqyosdagi Isroil-Falastin ziddiyatiga aylandi; biroq hamon arab va qisman musulmon mamlakatlari Isroil davlatiga nisbatan dushman kayfiyatdadirlar. #
Twentynine Palms (California)
Twentynine Palms AQShning California shtatida joylashgan shahardir. San Bernardino okrugi tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 153,179 km2. Shundan 153,179 km2 quruqlik, 0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 607 m balandlikda joylashgan.
Yolgʻiz-Buloq (Qadamjoy tumani)
Yolgʻiz-Buloq (Жалгыз-Булак) — Qirgʻiziston Respublikasining Botken viloyati Qadamjoy tumaniga qarasli qishloq. Qoʻtormoʻ ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 369 kishi.
Khwahan Airport
Khwahan aeroporti-       Afg'oniston Badaxshon, Khvahan yaqinida joylashgan xususiy foydalanish aeroportidir.
Sangdarai Bolo (Muʼminobod)
Sangdarai Bolo — Muʼminobod tumani Balxobiy QFYga qarashli qishloq. Sangdarai Bolodan mahalla markazigacha boʻlgan masofa 52 km, tuman markazigacha 22 km. Aholisi 774 kishi (2017), aholi tarkibi tojiklar.
Banska-bistritsa
thumb|300px|right|Banska-bistritsa
Begteginlar
Begteginlar (1145 - 1233) — Shimoli-sharqiy Iroq va Kurdistonda hukmronlik qilgan sulola. Davlat Erbil bekligi deb ham ataladi. Sulola asoschi dastlab Mosul, soʻng Erbilni boshqarish huquqini qoʻlga kiritgan Zangiylarning sarkardasi Ali Kuchuk ibn Begtegin. Uning otasi turkiy ekanligina ma'lum. Zangiylar va Ayyubiylar oʻrtasidagi urushda Begteginlar goh u tomon, goh bu tomon tarafida turgan. Sulolaning soʻnggi hukmdori Koʻkboʻri ibn Ali Kuchuk (1168-1233)ning vorisi boʻlmagani uchun oʻziga qarashli hududlarni abbosiy Mustansirga (1226 - 1242) topshirgan.