cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dmitriy Mendeleyev
1955 yilda Amerika olimlari (G. Siborg va boshqalar) sintez qilgan 101-elementni M. sharafiga mendeleviy (Md) deb atadilar.
Dhadimagu
Qishloq xo'jaligi
Tarvuz va shirin kartoshkaning eng yirik ishlab chiqaruvchisi bo'lishdan tashqari, Dhadimagu oroldagi eng yirik kokos ishlab chiqaruvchisi hisoblanadi. Tumandagi mashhur uchta "Beeva" Kudhu Beeva, Medhe Beeva va Bodo Beeva kokos ishlab chiqaruvchi Fuvahmulah kokoslari soniga eng katta hissa qo'shuvchi hisoblanadi. Taro dalalaridan tashqari, "Dhadimagi Kilhi" bilan bogʻliq bo'lgan botqoqli yerlar hududidan koʻl olma (Kalhuhuthu Meyvaa) ning katta qismini ham topish mumkin. Ananas va apelsinlarning bir qismi, shuningdek, koʻp miqdorda mango bilan birga boʻlishi mumkin. Bodring, pomidor, sabzi, karam, qalampir, qalampir, baqlajon va ayollar barmoqlari tumanda joylashgan Tunduga qoʻshni dalalardan koʻplab mahsulotlar qatoriga kiradi.
Borobudur
Borobudur (Borobudur) — Yava oroli (Indoneziya) dagi Budda ibodatxonasi, meʼmoriy yodgorlik. 8-asr oxiri — 9-asr boshlarida tosh bulakla’ri (andezit)dan tabiiy tepalikda 9 qatlamli, pogʻonali koʻrinishda piramidalar (balandligi 31,5 m, asos uz. 123 m) dan hashamatli stupa qurilgan. Unda 504 Budda haykallari va 1460 boʻrtma tasvirlarda Budda hayoti aks ettirilgan. Qatlamlar shakliga koʻra, 2 qismga boʻlinadi. Quyi qismi qatlami 5 murabba tarx^i, yuqori qismi qatlami 3 aylana tarhli. Qatlamlar peshayvonli qilib qurilgan. B. ga sharqiy zinopoyadan chiqiladi. Har qatlamdagi peshayvonning kiraverishi chuqur ravoqli boʻlib, oʻymaboʻrtma naqsh va tasvirlar ("kala—makara") ishlangan. Yuqoriga zinapoyalar orqali koʻtariladi. Zinapoyalarning ikki tomonidan to markaziy stupagacha toshdan sherlarning shakllari ishlangan. Peshayvonlarning devorlari va toʻsiqlaridagi toshlarga boʻrtma tasvirlar ishlangan (unda Buddaning boshdan kechirganlari hikoya qilingan). Yuqoridagi 3 aylana stupalari qoʻngʻiroqcha shaklida boʻlib, ularning har biri ichiga Buddaning haykallari qoʻyilgan. Tepasidagi bosh stupada esa juda katta Budda haykali bor. B. urta asrlar Indoneziya sanʼatining nodir namunasi hisoblanadi.
Dhadimagu
Baliq ovlash va qayiq qurish
Dhadimagu qirgʻogʻida Neregando deb nomlanuvchi mashhur langar va qayiq hovlisiga ega. Bu Fuvahmulahning qadimiy portlaridan biri. Neregando baliq ovlash va Dhadimagu qishlogʻi aholisi oʻrtasidagi yaqin munosabatlarni, shuningdek, ularning qayiqsozlik sanoatiga yaqinligini koʻrsatadi. Bugungi kunda Neregando - Fuvahmulaning faol qayiq hovlisi.
Turklarning e'tiqodlari va dini
thumb|378x378px| Totem left|thumb|200x200px| [[Shomonlik|Shamanizm]] left|thumb|213x213px| Budda Turklarning e'tiqodi va dini-umuman,o'troq va ko'chmanchi xalqlarning diniy e'tiqodlari oldingi davrlardan o'zlashtirilgan.Odamlarning ilohiy kuchlar bilan “munosabatlari”dagi oraliq vazifalar jamiyatdagi maxsus guruh–shamanlar qo‘lida bo‘lgan va ilk turkiy matnlarda shamanlar kam deb atalgan.Shamanlar,folbinlar,tabiblar, "Xudoning irodasi" ni e'lon qiluvchilar bor edi. Ilk turklar dinining asosini Osmonga(Xudoga) va Yer-Suvga (Yer-Sub) sig'inish tashkil etgan.Moviy kuch deb hisoblangan bu ikki tomonlama kuchning asosiy qismi edi.Xoqonlar shu Osmonning irodasi bilan hukmronlik qilgan va ularni “Osmon qarindoshlari va Osmonda tug‘ilganlar” deb atashgan.“Kek oʻzining boʻyidan (koʻk yuzidan) otam Ilterish xoqon va onam Ilbil-katinga ishora qilib,ularni davlat beruvchi Kek qilib (xalqning) ustiga qoʻydi,u meni xoqon qilib qoʻydi.Turk xalqining nomi va shon-shuhratiga putur yetmaydi, o‘ylab ko‘rish kerak”.Osmonning irodasiga ko'ra, "turklar g'alaba qozongan yoki mag'lub bo'lgan".Turk xalqini Yut bosqinchiligi yillarida Ko‘k va Yer-suv saqlab qolgan. Turk xonlari o‘z asarlarida Ko‘kni doimo yeb-ichishga chaqiradilar.
Jessica Moore
Jessica Alicia Moore (9-iyul, 1982-yilda tugʻilgan) — amerikalik professional basketbolchi. Moore 2000-yildan 2005-yilgacha UConn Huskies jamoasida markaziy oʻyinchi boʻlgan.
Turklarning e'tiqodlari va dini
Umay ona
Keyingi ayol xudo Umay olov va bolalarning himoyachisi edi.Umayga sig‘inish Oltoyning ayrim turkiyzabon xalqlarida XIX asr oxirigacha saqlanib qolgan.Shu bilan birga, Umay turklar sig‘inadigan uch qudratli kuchdan biri bo‘lib,doimo ularning qo‘riqchisi bo‘lgan. Buni, masalan,Toʻnikoʻk sharafiga oʻrnatilgan yodgorlikdan ham koʻrish mumkin, u yerda turklarning muvaffaqiyatli yurishlaridan birini tasvirlab, “ Koʻk,Umay(xudo),muqaddas Yer-suv,deb oʻylashimiz kerak.Bular bizga g'alaba keltirganlar!" ".
Jessica Moore
Oʻrta maktab davri
Moore basketbol bilan 10 yoshida katta akasi tanishtirgan. Moore Alaskaning Palmer shahridagi Colony oʻrta maktabiga kelganida, u har tomonlama rivojlangan sportchi boʻlgan. U basketbol, trek va voleybol jamoalarida bemalol oʻynay olgan. Basketbol jamoasi 4 marta shtat final bosqichiga chiqdi va ikki marta Davlat chempionligini qoʻlga kiritdi. Voleybol ham jamoasi ikki marta Davlat chempionligini qoʻlga kiritdi. Jessica oʻzining kichik va oʻrta maktab yillarida Alaskada yilning eng yaxshi sportchisi deb topildi. Uning oʻrta maktabdagi eng esda qolarli tajribasi 1998-yilda ikkita davlat chempionatida birinchi gʻalaba qozongani boʻldi.
Turklarning e'tiqodlari va dini
Olovga sig'inish
Qadimgi turklar orasida turli dinlar tarqalgan bo'lib,ulardan eng mashhurlari olovga sig'inish,hayvonlarga sig'inish va o'simliklarga sig'inishdir.Vizantiya tarixchisi Menander elchi Zemarxning turk xoqoni Dizabulga kelishini tasvirlaydi va shunday yozadi:“Bu turk qabilasidan halokatning oldini olish mumkinligiga oʻzlariga ishongan baʼzi odamlar Zemarx oldiga kelib,unga tegishli narsalarni qoʻydilar.Rimliklar o'zlari bilan bir joyga olib kelishgan edi,keyin Livan daraxtlari yonayotgan shoxlarini,skif tilida qandaydir daldali so'zlarni pichirlab,o'zlarining xavotirlarini chalib,uylangan narsalarni qayta-qayta oyoq osti qilishdi.O‘rtaga xirillagan shoxni olib kelib, jahl bilan baqirib,qornini to‘kib yubordi va o‘ynoqi jinni quvib chiqardi.Odamlar bu odamlar jinlarni haydab,bizni balolardan qutqaradi deb ishonishadi;Ular Zemarxning o‘zi bu olovdan o‘tganiga va bizdan ham balolarni olib tashlaganiga ishongandek, barcha kasalliklarni yo‘q qilganiga ishonishdi. Arxeologik materiallar shahar aholisi va oʻtroq aholining olovga sigʻinishini tasdiqlaydi. Bobo-Ota shahri aholisi qal'asi qazilganda, saroy majmuasining katta zalida qalin tuproq qatlamidan farqli ravishda diniy marosim o'tkazilgan. Shaharlarni qazish natijasida qo'y haykallari topiladi, ular shubhasiz bu hayvonlarga sig'inish bilan bog'liq.Oʻtiror vodiysidagi Koʻk-Mardon shahri oʻrnidan VI-VII asr qatlamidan oʻt yoqish uchun taxt va qoʻchqor shox shaklidagi yorliqli ichi boʻsh ibodatxona qazilgan.
Buddizm
Oldingi o'rta asrlarda so'g'dlar buddizmning asosiy missionerlari rolini o'ynagan.“Bodxisattva” soʻzi fors, uygʻur va xitoy tillariga soʻgʻd tilidan kirib kelgan.Sharqiy Turkistondagi buddaviy turkiy matnlar atamalarining tahlili ularning so‘g‘diylar orqali kirganligini isbotlaydi.Yuqorida aytib o'tilganidek,VI asrdan boshlab turklar buddizmning kuchli ta'siriga tushib qolgan.Syuan-Tszyan yozadiki,gʻarbiy turk xoqoni buddizmga yaxshi munosabatda boʻlgan. Tadqiqotchilarning fikricha,VII asrning birinchi yarmida G‘arbiy turklarning ba’zi hukmdorlari buddizm dinini qabul qilgan yoki buddizmga homiylik qilgan.Buddizm Qozogʻistonning janubida va Jetisuda tarqaldi.Buni birinchi navbatda buddist ibodatxonalari va monastirlarining topilishi isbotlaydi.Tasodifan topilgan narsalar orasida hind mahsulotlari:oltin bilan ishlangan va qimmatbaho toshlar bilan bezatilgan Budda va Buddizmning bronza va kumush haykalchalari bor.O'rta asrlarda mashhur Ispijob shahri bo'lgan Sayram xarobalari yonidan topilgan er osti monastiri arxeologlarning so'nggi kashfiyotlaridan biridir.
Jessica Moore
Kollej jamoasidagi faoliyati
Moore oʻzining kollej tanlovini toʻrttaga qisqartirdi — California universiteti, Los-Anjeles (UCLA), Oregon universiteti, Connecticut universiteti va Ogayo shtati universiteti. U Connecticut universitetini oilaviy muhit va milliy chempionatda g‘alaba qozonish ehtimoli yuqoriligi sababli tanladi. Oʻz maktabini tanlagandan soʻng, voleybol va basketbol oʻynashni yoki faqat bittasini tanlashi kerak ekanligini anglab yetdi. Basketbol jamoasi allaqachon post oʻyinchilari bilan toʻlgan edi, shuning uchun Jessica birinchi kursda koʻp vaqt maydonga tusha olmadi.
Turklarning e'tiqodlari va dini
Buddizm
G'or monastir majmualarining eng qadimgi namunalari Hindistonda joylashgan bo'lib, u yerda Magadha va uning yaqinida (zamonaviy Bihar )Mauriya davrida g'or me'morchiligi an'analari rivojlangan.G'arbiy Hindistonning eng qadimgi g'or binolari monastirlar edi.Har bir monastir bir yoki bir nechta chatyalardan - ibodat joylaridan va bir nechta vixaralardan - rohiblar uchun turar-joylardan iborat edi. Ispijob yaqinida topilgan joylar viharalar bo'lishi mumkin.
Nestorius ta'limoti
Nestoriyning ta’limoti 431-yilda Efes kengashida qoralangan va nestoriylar shafqatsizlarcha ta’qib qilina boshlagan. Ta’qiblar natijasida ular Sharqqa qochishga majbur bo‘ldilar. Ajablanarlisi shundaki,Osiyoning uzoq hududlari nestoriylar bilan bog'langan.Ularning koloniyalari va savdo zavodlari Oʻrta yer dengizi qirgʻoqlaridan “Samoviy imperiya”gacha choʻzilgan.Togʻlar va vodiylar orqali oʻtadigan bu yoʻl boʻylab vodiylarda xristian madaniyati yodgorliklari topilgan. Xristianlikning soʻgʻdlarga ham metropolda,ham mustamlakalarda tarqalishi soʻgʻdlarning suriy yozuvi bilan tanishishiga sabab boʻldi.Suriya yozuvi ilk turklarga nasroniy-soʻgʻdlardan yetib kelgan;bu yozuv uyghurlar tomonidan qabul qilingan:Suriyaliklar jahon ilm-fani va madaniyatiga katta hissa qo‘shdilar.Qadim zamonlar yutuqlaridan boshlangan jahon madaniyati rivojiga Sharqni qo‘shdilar”.
Jessica Moore
AQSHdagi faoliyati
2001-yil iyul oyida Moore 2001-yilda Chexiya Respublikasining Brno shahrida boʻlib oʻtgan U19 Jahon chempionatida Qoʻshma Shtatlarni himoya qilgan 19 yoshgacha boʻlgan ayollar terma jamoasiga sardor etib tayinlandi. Moore har oʻyinda oʻrtacha 6,4 ochko toʻpladi va AQSh jamoasini 6:1 hisobida rekord va bronza medaliga erishishida katta yordam berdi. U har bir o‘yinda o‘rtacha 5,3 ochko to‘pladi va jamoada uchinchi yetakchi bo‘ldi.
Turklarning e'tiqodlari va dini
Manixiy dini
Ipak yoʻli boʻylab tarqalgan keyingi din manixeylik edi.U Eronda 3-asrda paydo bo'lgan va tez orada Italiyadan Xitoygacha ko'plab izdoshlarini topdi.Umuman olganda,bu zardushtiylik va nasroniylikning uyg'unligi edi.Manixeyizm messianizmni xristianlikdan,ezgulik va yovuzlik,yorug'lik va zulmat o'rtasidagi kurash g'oyasini zardushtiylikdan olgan.
Manixeyizm oʻz tarafdorlarini Jetisu va Qozogʻistonning janubida,birinchi navbatda,oʻtroq aholi orasida boʻlgan. Turfon vodiysidan topilgan manixiylarning“Ikki asosning muqaddas kitobi”asarining ilk uyg‘urcha qo‘lyozmasida bu kitobning “Argu,Talas(Altyn Argu-Talas-ulushe,Talas-ulushe) shahrida yozilganligi aytiladi."o'n o'q mamlakatiga (e'tiqodni) uyg'otish".Bu orada mashhur Taraz shahri tilga olinadi. Ma'lumki,Jetisning bir qator shaharlarida-Balasagun,Jikil-Baliqda manixiylar turar-joylari bo'lgan.Tarazni qazish paytida topilgan va manixiy astral xudolarining ramzi hisoblangan oy va ayol tasvirlangan bronza medalyonni manixiylar artefaktlari qatoriga kiritish lozim. Qozogʻistonning oʻrta asr shaharlari aholisi orasida boshqa jahon dini – zardushtiylik dini vakillari ham boʻlgan.Qadimgi Eron hududida VII-IV asrlarda shakllangan.Uning marosim amaliyoti koinotning to'rt elementiga - suv, olov, tuproq va havoga hurmat bilan tavsiflanadi.Zardushtiylik yodgorliklari Oʻrta Osiyo, Sirdaryo shaharlari va Jetisuda uchraydi.Bu olovli minoralarga ulanishi kerak bo'lgan minoraga o'xshash tuzilmalarning qoldiqlari.Ular Kostobe va Qizilozen shaharlari topografiyasida saqlanib qolgan. Biroq Oʻrta Osiyo va Qozogʻistonda zardushtiylik dinining kanonik shakldan farq qiluvchi maxsus varianti keng tarqalgan. U mahalliy kult dinlari, xususan, olovga, toshga, ajdodlarga, hayvonlarga - qo'y, echki, tuyaga sig'inish bilan chambarchas aralashgan.
Jessica Moore
WNBAdagi faoliyati
2011-yilda Indiana Fever jamoasi Mooredan voz kechdi. Ammo tez vaqt ichida u Connecticut Sun jamoasi tomonidan qabul qilindi. U WNBAda jami Connecticut bilan 8 mavsum oʻynadi.
Hundsbach (Haut-Rhin)
Hundsbach Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Haut-Rhin departamenti Altkirch tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
224 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 54,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,1 km2. Dengiz sathidan 320 – 418 m balandlikda joylashgan.
Marshall rejasi
link=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b3/Marshall_Plan_poster. JPG/220px-Marshall_Plan_poster. JPG|thumb|Marshall rejasi afishasi („Ob-havo qanday boʻlishidan qatʼiy nazar, biz faqat birga farovonlikka erishamiz“; ob-havo (ob-havo) va birgalikda (birga) qofiya soʻzlari.) link=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/53/Marshall_Plan.png/220px-Marshall_Plan.png|thumb|Marshall rejasi yordamini olgan mamlakatlar (qizil chiziqning balandligi yordamning nisbiy miqdoriga toʻgʻri keladi). link=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/1e/Marshall_plan_page_1.jpg/220px-Marshall_plan_page_1.jpg|thumb|Marshall rejasi matnining birinchi sahifasi) Marshall rejasi (Marshall Plan, rasmiy nomiEuropean Recovery Program; „Yevropani tiklash dasturi“) — Ikkinchi jahon urushidan keyin Yevropaga yordam berish dasturi. 1947-yilda AQSh Davlat kotibi Jorj C. Marshall tomonidan ishlab chiqilgan va 1948-yil aprelidan kuchga kirgan. Rejaga Yevropaning 17 davlati, shu jumladan G‘arbiy Germaniya ham jalb qilingan.
Marshall rejasi Gʻarbiy Yevropada urushdan keyingi tinchlik oʻrnatilishiga hissa qoʻshdi. Rejaning belgilangan maqsadi urushdan vayron boʻlgan Yevropa iqtisodiyotini tiklash, savdo toʻsiqlarini olib tashlash, Yevropa mamlakatlari sanoatini modernizatsiya qilish, kommunistlarni kuch tuzilmalaridan siqib chiqarish va butun Yevropani rivojlantirish edi.
Marshall rejasi urushdan keyingi SSSR iqtisodiyotini tiklashda yordam koʻrsatishni ham oʻz ichiga oladi, ammo Sovet Ittifoqi rahbariyati reja boʻyicha har qanday yordam koʻrsatishdan bosh tortdi.
Reja tarixi
link=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f5/Thomas_Edgar_Stephens_-_George_C._Marshall_-_Google_Art_Project.jpg/220px-Thomas_Edgar_Stephens_-_George_C._Marshall_-_Google_Art_Project.jpg|thumb|Jorj Marshall Marshall rejasini ishlab chiqishning zaruriy shartlaridan biri Morgenthau rejasining muvaffaqiyatsizligi edi.
Jorj Marshall 1947-yil 5-iyunda Garvard universitetida yordam dasturi haqida nutq soʻzladi. 12-iyul kuni Gʻarbiy Yevropaning 16 davlati vakillari Parijda yigʻildi. Uchrashuvga Markaziy va Sharqiy Yevropa davlatlarining vakillari ham taklif qilingan edi, biroq buni oʻz manfaatlariga tahdid deb bilgan SSSR rahbariyatining talabiga koʻra, bu davlat rahbarlari bu taklifni rad etishdi. Finlandiya ham „Marshall rejasi“da ishtirok etishdan bosh tortdi (yordam olish uchun siyosiy shartlar rejaning „Trumen doktrinasi“ bilan davomiyligini ochib berdi).
AQShning sobiq vitse-prezidenti Genri Uolles Marshall rejasini qoralab, uni SSSRga qarshi sovuq urush vositasi deb atadi.
Ishtirokchilar ularning har biri uchun zarur boʻlgan aniq yordam miqdorini muhokama qilishdi. Amerika Qoʻshma Shtatlarida uni qabul qilish istagiga javoban, mamlakat iqtisodiyoti holatini va uning bunday yordam koʻrsatish qobiliyatini oʻrganish uchun Hukumat qoʻmitasi tuzildi.
Marshall rejasi boʻyicha Gʻarbiy Germaniyaga moliyaviy yordam Germaniya tomonidan Ikkinchi jahon urushida gʻolib mamlakatlarga yetkazilgan moddiy zarar uchun Germaniyadan tovon puli (reparatsiya) undirilishi bilan bir vaqtda amalga oshirildi.
Keyinchalik Marshall rejasi Yaponiya va boshqa Sharqiy Osiyo mamlakatlarida ham qoʻllanila boshlandi.
1960-yillarning ikkinchi yarmida Marshall rejasi qisqartirildi: oluvchi mamlakatlar hukumatlari dollardan qutula boshladilar. Birinchi marta dollarni oltinga almashtirish Fransiya hukumati tomonidan 1965 yilda talab qilingan. 1971 yilga kelib Amerikadan yordam olgan barcha davlatlar dollardan voz kechdi. Natijada Amerika valyutasining qadrsizlanishi va natijada AQSh dollarning oltin standartidan voz kechdi, shuningdek, Fransiyaning NATOdan qisman chiqishi edi.
Harbiy qurbonlar
Ikkinchi jahon urushining oxiriga kelib, Yevropaning katta qismi vayronaga aylangan edi. Doimiy havo bombardimonlari aksariyat yirik shaharlar va sanoat obyektlarini jiddiy ravishda vayron qildi. Qitʼaning koʻplab yirik shaharlari, jumladan Varshava, Rotterdam va Berlin vayron boʻldi. Mintaqaning iqtisodiy tuzilishi vayron boʻldi va millionlab odamlar boshpanasiz qoldi.
Ayniqsa, transport infratuzilmasi jiddiy zarar koʻrdi, chunki temir yoʻllar, koʻpriklar va doklar havo hujumlari nishoniga aylangan, koʻplab savdo kemalari choʻkib ketgan. Garchi Gʻarbiy Yevropaning koʻpgina kichik shaharlari va qishloqlari hech qanday zarar koʻrmagan boʻlsa-da, transport aloqalarining buzilishi ularni iqtisodiy jihatdan yakkalab qoʻydi. Bu muammolarning hech birini hal qilib boʻlmadi, chunki koʻpchilik mamlakatlar urush xarajatlaridan keyin moliyaviy jihatdan bankrot boʻlgan.
Gʻarbda infratuzilmasi urush paytida ozgina zarar koʻrgan yagona davlatlar Kanada va Qoʻshma Shtatlar edi. Ammo eksport Amerika iqtisodiyotida muhim rol oʻynadi. Shuning uchun Marshall rejasi tovar va mahsulotlarni Yevropa mamlakatlariga sotishni nazarda tutgan.
Marshall rejasi oʻzining maqsadlaridan biri sifatida Yevropani „birlashtirish“ ni, yaʼni Yevropaning oʻzida ham, Yevropa va AQSh oʻrtasidagi barcha valyuta va bojxona toʻsiqlarini yoʻq qilishni belgilab qoʻydi, xususan, u Rur koʻmirini birlashtirish va Lotaringiya temir rudasi va yagona Yevropa bozorini yaratish. 1950 yil may oyida bu reja aniq shaklda — Yevropa koʻmir va poʻlat hamjamiyatida („Shuman rejasi“ deb ataladi) amalga oshirildi. Bunday assotsiatsiyaga aʼzo boʻlmoqchi boʻlgan davlatlar qator chora-tadbirlarni amalga oshirishlari kerak edi: 1) bu davlatlar bojxona tariflarini pasaytirish va „koʻp tomonlama“ savdo toʻgʻrisidagi Jeneva va Gavana konventsiyalarini imzolaganlaridan soʻng, import tizimini qisman bekor qilishlari kerak edi. 1949 yil dekabr oyida litsenziyalar; 2) Angliya va Fransiya tomonidan valyuta kurslari uchinchi marta pasayganidan keyin 1949-yil sentabrda yana 28 davlat oʻz valyutalarini devalvatsiya qilishga majbur boʻldi. Bu chora-tadbirlarning barchasi Amerika kapitaliga ushbu mamlakatlarda xom ashyoni arzon narxlarda sotib olish va Yevropaning turli korxonalariga yanada qulay shartlarda sarmoya kiritish imkonini berishga qaratilgan edi.
Tiklanish
Yevropa iqtisodiyoti juda sekin tiklandi, chunki ishsizlik va oziq-ovqat tanqisligi bir qancha mamlakatlarda ish tashlashlar va tartibsizliklarga olib keldi. 1947-yilda Yevropa davlatlari hali ham urushgacha boʻlgan darajadan ancha past edi, ammo oʻsishning baʼzi ko‘rsatkichlari bor edi. Qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishi 1938-yilga nisbatan 83%, sanoat ishlab chiqarishi 88%, eksport atigi 59% ni tashkil etdi. Buyuk Britaniyada vaziyat unchalik dahshatli emas edi. 1945—1946-yillarda Germaniyada turmush sharoiti va oziq-ovqat yomon ahvolda edi, transport aloqalari buzildi. Mamlakatning gʻarbiy qismida, koʻplab portlashlardan soʻng, 5 million uy va kvartira vayron boʻldi va shu bilan birga, sharqiy qismdan (Polshaga oʻtkazilgan hududlarni hisobga olgan holda) 12 million qochqinlar keldi. Oziq-ovqat ishlab chiqarish urushgacha boʻlgan darajasining atigi uchdan ikki qismini tashkil etdi, gʻalla va goʻsht esa Sharqdan yetkazib berilmadi. Urush paytida Germaniyaning bosib olingan mamlakatlardan olgan yirik oziq-ovqat partiyalari tugab qoldi.
Villers-Saint-Frambourg
Villers-Saint-Frambourg Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Senlis tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
582 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 60,0 nafar kishi.
MTF 3
MTF 3 (МТФ 3) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi aholi punkti. Usharal shahar hokimligi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193420200. Aholi punkti Tentek daryosining oʻng qirgʻogʻida, Usharal markazidan taxminan 7 km shimolda joylashgan.
Komil Yashin
thumb|220px|Komil Yashin 1962-yil Komil Yashin, (taxallusi; asl nomi Komil Nuʼmonov) (1909.25.12, Andijon — 1997.25.09, Toshkent) — shoir, dramaturg, publitsist va jamoat arbobi. Oʻzbekiston xalq yozuvchisi (1969), Oʻzbekiston fanlar akademiyasi akademik (1968), Mehnat Qahramoni (1974). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1939). Halima Nosirovaning turmush oʻrtogʻi. Leningraddagi oʻrmon xoʻjaligi institutida oʻqigan (1925—28). Andijon maktablarida oʻqituvchilik qilgan (1928—30). Andijon viloyat va Oʻzbek musiqali drama teatrlarida adabiy emakdosh (1930—36), Sanʼat ishlari bosh boshqarmasida boshliq (1946—49), Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasida rais (1958—80), „Oʻzbek tili va adabiyoti“ jurnalda bosh muharrir (1969—80, jamoatchilik asosida). Adabiy faoliyati 1925-yildan boshlangan. Uning shu yillardan boshlab yozgan sheʼrlari „Quyosh“ (1930), „Kurash“ (1931) va boshqalar toʻplamlariga kiritilgan. Ayni paytda teatr sanʼati bilan ham qiziqib, „Kar quloq“ (1926), „Teng tengi bilan“, „Lolaxon“ (1927), „Quyosh“ (1929) kabi bir pardali pyesa va inssenirovkalar yozgan. „Lolaxon“ pyesasining Qori Yoqubov rahbarligidagi Etnografik ansambl repertuariga kiritilishi (1927), ayrim pyesalarining Andijon teatrida sahnalashtirilishi (1929) Yashindagi teatr sanʼatiga boʻlgan maylni kuchaytirgan. Uning 30-yillar voqeligida kechayotgan murakkab jarayonlarni aks ettiruvchi „Oʻrtoqlar“ (1930), „Yondiramiz“ (1931), „Ichkarida“ (1933, 1935 yilda qayta ishlanib, „Gulsara“ nomi bilan sahnalashtirilgan), shuningdek, „Nomus va muhabbat“ (1935) pyesalari maydonga kelgan. Yashin dramaturgiya sohasidagi bu dastlabki asarlari bilan shoʻro davri adabiyotining gʻoyaviylik tamoyiliga qatʼiy rioya qiluvchi yozuvchi sifatida tanilgan.
Yashin tarixiy-ijtimoiy davr talabi bilan „Nurxon“ (1940) pyesasini yozgan va uni musiqiy drama teatri sahnasiga olib chiqqan. Dramaturg bosh qahramonning halokati bilan yakunlanuvchi ushbu asarida jamiyat va shaxs erkinligi mavzusini adabiyotning insonparvarlik tamoyili asosida yechishga uringan.
Ikkinchi jahon urushi yillarida fashizmning bosqinchilik mohiyatini ochishga qaratilgan „Oʻlim bosqinchilarga“ (1942), front orqasida qahramonona mehnat qilgan fidoyi kishilar haqidagi „Davron ota“ (1942, Uygʻun, Sobir Abdulla, Chustiy bilan birga), „Oftobxon“ (1944), urushdan keyingi yillarda esa „General Rahimov“ (1949) pyesalarini yozgan. Shaxsga sigʻinish fojialari fosh etilib, taniqli davlat, jamoat va madaniyat arboblarining nohaq qatagʻon etilgani oshkor boʻlgan davrda Fayzulla Xoʻjayevga bagʻishlangan „Inqilob tongi“ (1974) pyesasini yaratgan.
Yashinning dramaturg sifatida shakllanishiga katta taʼsir koʻrsatgan omillardan biri uning Hamza bilan ijodiy hamkorligidir. Yashin Hamzaning kichik sahna uchun moʻljallangan „Boy ila xizmatchi“ pyesasini 1939-yilda qayta ishlagan. Uning saʼyharakati bilan Hamzaning „Paranji sirlaridan bir lavha“ va „Maysaraning ishi“ pyesalari ham topilib, sahnalashtirilgan. „Maysaraning ishi“ komediyasi asosida opera spektakli va kinofilm yaratilgan. Yashin ijodida Hamza obrazini yaratish masalasi ham markaziy oʻrinlardan birini tashkil etadi ["Hamza" (1940, A. Umariy bilan birga) dramasi, „Hamza“ (Sobir Muhamedov bilan birga) filmi (1960, rejissyorlar Zohid Sobitov, N.Radov) ssenariysi va shu nomdagi opera librettosi (1961, kompozitor S. Boboyev), B. Privalov va Sh. Abbosov bilan birga „Olovli yoʻllar“ (1975—84, rejissyor Sh. Abbosov) 14 seriyali telefilm ssenariysi]. Shoʻro hukumati buyurtmasi bilan yaratilgan „Olovli yoʻllar“ teleserialida Yashin Hamza obrazini haddan ziyod sovetlashtirib, tarixiy haqiqatning buzilishiga yoʻl qoʻygan. Shunday nuqson Yashinning „Hamza“ (1987) romanida ham seziladi.
„Asal“ (1940, rejissyor M. Yegorov, B. Kazachkov), „Hamza“ (1960), „General Rahimov“ (1967, I. Lukovskiy va Zohid Sobitov bilan birga, rejissyor Zohid Sobitov), „Shiddat“ (1971, rejissyor Ali Hamroyev) kabi badiiy va „Salom, Bahor“ (rejissyor Ali Hamroyev) hujjatli filmlari uchun ssenariylar ham yozgan.
William Shakespearening „Antoniy va Kleopatra“, U. Gajibekovning „Arshin mol olon“, I. Brusilovskiyning „Er Torgʻin“, B. Kerboboyevning „Maxtumquli“, M. Husaynning „Olov“, I. Qosimovning „Inson mehri“, L. Sobolevning „Xoʻjayin“ pyesalarini tarjima qilgan.
Toshkent va Andijon shahrilaridagi koʻchalardan biri Yashin nomi bilan ataladi. Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1968).
Adabiyot
Abdusamatov H. Samatov M.. Yashin, T., 1964; Abdusa m atov H., Tradipiya va novatorlik problemasi. T., 1974; Abdusamatov H., Estetika va hayot, T., 1976; XX asr oʻzbek adabiyoti tarixi, T., 1999. Naim Karimov.
Purin
Purin geterosiklik aromatik organik birikma bo'lib, u qo'shilgan ikkita halqadan ( pirimidin va imidazol ) iborat. U suvda eriydi. Shuningdek, molekulalarning kengroq sinfiga o'z nomini beradi, ular o'rniga qo'yilgan purinlar va ularning tautomerlarini o'z ichiga oladi. Ular tabiatda eng ko'p uchraydigan, azot saqlagan geterosiklik birikmalardir.
Oziqlanish manbalari
Purinlar go'sht va go'sht mahsulotlarida, ayniqsa jigar va buyrak kabi ichki organlarda yuqori konsentratsiyada mavjud. Umuman olganda, o'simlikka asoslangan dietalarda purinlar kam. Yuqori purinli o'simliklar va yosunlarga ba'zi dukkaklilar ( yasmiq va qora no'xat ) va spirulina (xun takviyesi) kiradi. Tarkibida ko'p miqdorda purin saqlagan manbalarga quyidagilar kiradi: shirin nonlar, hamsi (hamsi baliq go'shti), sardalya, jigar, mol go'shti buyraklari, miyalar ( ovqat sifatida ), go'sht ekstraktlari (masalan, Oxo, Bovril ), seld, skumbriya, qoraqo'tirlar, ov go'shti, xamirturush ( pivo, xamirturush ekstrakti, ozuqaviy xamirturush ) va sous.
Purinning o'rtacha miqdori qizil go'sht, mol go'shti, cho'chqa go'shti, parranda go'shti, baliq va dengiz mahsulotlari, qushqo'nmas (sarsabil), gulkaram, ismaloq, qo'ziqorin, yashil no'xat, yasmiq, quritilgan no'xat, loviya, jo'xori uni (yulaf yormasi), bug'doy kepagi, bug'doy va bug'doyda       ( crataegus monogyana ) ham mavjud. .
Purinlar va pirimidinlar azotli asoslarning ikki guruhini tashkil qiladi, shu jumladan bular nukleotid asoslari hisoblanadi. Purin asoslari guanin (G) va adenin (A) bo'lib, ular tegishli nukleozidlarni - dezoksiriboza qismi bilan dezoksiribonukleozidlarni ( dezoksiguanozin va dezoksiadenozin ) va riboza qismi bilan ribonukleozidlarni  ( guanozin, adenozin ) hosil qiladi. Fosfot kislota bilan ushbu nukleozidlar mos ravishda DNK va RNKning qurilish bloklari bo'lgan tegishli nukleotidlarni (deoksiguanilat, deoksidenilat va guanilat, adenilat) hosil qiladi. Purin asoslari, guanozin monofosfat (GMP) va adenozin monofosfat (AMP) birikmalari orasidagi ko'plab metabolik va signalizatsiya jarayonlarida muhim vazifani bajaradi.
Purin ham, pirimidin ham o'z-o'zini qarshilik qiladi va faollashtiradi. Purinlar hosil bo'lganda, ular ko'proq purin hosil bo'lishi uchun zarur bo'lgan fermentlarni faolsizlantiradi, chunki ular pirimidin hosil bo'lishi uchun zarur bo'lgan fermentlarni ham faollashtiradi.Shu sababli hujayrada har doim ikkala moddaning deyarli teng miqdori mavjud.
Xossalari
Purin ham juda kuchsiz kislota ( pK <sub id="mwXw">a 8,93) va undan ham kuchsiz asosdir ( pK <sub id="mwYQ">a  2,39). Agar toza suvda eritilsa, pH qiymati bu ikki pKa qiymatining yarmiga teng bo'ladi.
Purin aromatik birikma bo'lib, har birida to'rtta azot atomidan boshqasiga bog'langan. Ular 1-H, 3-H, 7-H va 9-H sifatida aniqlanadi. Umumiy kristall shakl 7-H tautomerini qo'llab-quvvatlaydi, qutbli erituvchilarda esa 9-H va 7-H tautomerlari ustunlik qiladi. Halqalarning o'rnini bosuvchi moddalar va boshqa molekulalar bilan o'zaro ta'sirlar, bu tautomerlarning muvozanatini o'zgartirishi mumkin.
Mashhur purinlar
Tabiiy paydo bo'lgan ko'plab purinlar mavjud. Ularga adenin (2) va guanin (3) nukleobazalari kiradi. DNKda bu asoslar mos ravishda komplementar pirimidinlar, timin va sitozin bilan vodorod aloqalarini hosil qiladi. Bu qo'shimcha tayanch juftligi deb ataladi. RNKda adeninning komplementi timin o'rniga uratsildir.
Funksiyalar
thumb| Purindan olingan asosiy nukleobazalar. Purinlarning (adenin va guanin) DNK va RNKdagi hal qiluvchi rolidan tashqari, yana ATF, GTF, siklik AMF, NADH va A koenzimi kabi bir qator boshqa muhim biomolekulalarning ham muhim tarkibiy qismidir. Purinning (1) o'zi (erkin holatda) tabiatda topilmagan, ammo uni organik sintez orqali labortoriyada ishlab chiqarish mumkin.
Ular, shuningdek, to'g'ridan-to'g'ri mediatorlar sifatida faoliyat ko'rsatishi ham mumkin, purinerik retseptorlarga ta'sir qiladi. Adenozin adenozin retseptorlarini faollashtiradi.
Tarix
Purin soʻzini 1884-yilda nemis kimyogari Emil Fisher kiritgan  U  birinchi marta 1898 yilda sintez qilgan Reaksiya ketma-ketligi uchun boshlang'ich material, 1776 yilda Karl Vilgelm Sheele tomonidan buyrak toshlaridan ajratilgan siydik kislotasi ( 8 ) edi Urik kislotasi (8) PCl <sub id="mwsA">5  bilan reaksiyaga kirishib, 2,6,8-trixloropurinni ( 10 ) hosil qildi, u HI va PH4I bilan 2,6-diiodopurin ( 11 ) ga aylantirildi.
Metabolizm
Purin biologik jihatdan nukleozidlar ( riboza bilan biriktirilgan asoslar) sifatida sintez qilinadi.
O'zgartirilgan purin nukleotidlarining to'planishi turli xil hujayra jarayonlari, ayniqsa DNK va RNK bilan bog'liq jarayonlar uchun nuqsonli.
Tanada purin ishlab chiqarish va parchalanishini nazorat qiluvchi fermentlardagi nuqsonlar hujayraning DNK ketma-ketligini jiddiy ravishda o'zgartirishi mumkin.
Hayotning uchta sohasida purin biosintezi
Hayotning har uch sohasidagi organizmlar: eukariotlar, bakteriyalar va arxeyalar purinlarning de novo biosintezini amalga oshirishga qodir. Bu qobiliyat organizmlar hayoti uchun purinlarning muhimligini bildiradi. Sintezning biokimyoviy yo'li eukariotlar va bakterial turlarda juda o'xshash, ammo arxey turlari orasida ko'proq o'zgaruvchan. Purin biosintezi uchun zarur bo'lgan deyarli to'liq yoki to'liq genlar to'plami o'rganilgan 65 ta arxeya turning 58 tasida mavjudligi aniqlandi. Ko'rinib turibdiki, purinlarni sintez qila olmaydigan arxeya turlar o'sish uchun ekzogen purinlarni olishga qodir, va shuning uchun eukaryotlarning purin mutantlariga o'xshashdir, masalan, Neurospora crassa Ascomycete qo'ziqorinining purin mutantlari, ular ham ekzogen purinlarni o'sish uchun talab qiladi.
Laboratoriya sintezi
Purin almashinuvida, purinlarning in vivo sintezidan tashqari, sun'iy ravishda ajratib olish mumkin.
Purin (1) formamid ochiq idishda 170 ga qizdirilganda yaxshi hosil bo'ladi. (28 soat davomida ° C)
Ushbu reaksiya va shunga o'xshash boshqa narsalar hayotning kelib chiqishi kontekstida muhokama qilinadi.
Traube purin sintezi (1900) - bu amin bilan almashtirilgan pirimidin va chumoli kislotasi o'rtasidagi klassik reaksiya     (Vilgelm Traube nomi bilan atalgan).
Purin ribonukleozidlarining prebiyotik sintezi
Hayot qanday paydo bo'lganini tushunish uchun, prebiyotik sharoitlarda (abiogenez) hayotning asosiy bloklarini shakllantirishga imkon beradigan kimyoviy yo'llar haqida bilim talab etiladi. Purin va pirimidin nukleobazalarining riboza bilan toʻgʻridan-toʻgʻri kondensatsiyasini koʻrsatib, RNK hosil boʻlishiga olib keladigan asosiy qadam boʻlgan suvli mikrodamlalarda ribonukleozidlarni hosil qildi. Shuningdek, purin ribonukleozidlarini sintez qilish uchun ishonchli prebiyotik jarayon Becker va boshqalar tomonidan taqdim etilgan.
Felix Mendelssohn
Felix Mendelssohn (1809.3.3, Gamburg - 1847.4.11, Leypsig) — nemis va yaxudi kompozitori, dirijyor, organchi, musiqa jamoat arbobi. Musiqiy romantizmtnt yirik namoyandasi. Bolalik davridan virtuoz pianinochi sifatida shuhrat qozongan. Uning ijodiy tafakkuri shakllanishiga M.lar oilasi bilan yaqindan tanish boʻlgan I. Gyote, G. Gegel, G. Geyne, aka-uka Gumboldtlar taʼsir oʻtkazishgan. 1820—30 yillari Italiya, Shveysariya, Parij va Londonda yashab ijod qilgan. Dyusseldorfdagi musiqa festivali direktori (1833—36), Leypsigdagi Gevandxauz orkestrining bosh dirijyori (1836— 45), Leypsig konser-vatoriyasining asoschisi (1843). Deyarli barcha janrlarda ijod qilgan M. romantik simfoniya (5 ta simfoniya, 1824—42), programmali konsert uver-tyurasi ("Yozgi tundagi tush", 1826 va boshqalar) janrlariga asos solgan. Skripka va orkestr uchun (1844), 2 ta fortepiano va orkestr uchun (1831, 1837) konsertlari, "Soʻzsiz qoʻshikdar" (1832— 45) fortepiano asarlari, "Pavel" (1836) va "Iliya" (1847) oratoriyalari mashhur. Romantizm va klassitsizm anʼanalarini mujassam etgan M.ning ijobiy uslubi oʻzining xalqchilligi, nozik did va samimiyligi, folklor qoʻshiklariga xos ohangdorligi, shakllarning mukammalligi, garmoniyaning ravshanligi, orkestr boʻyoklarining nafisligi bilan ajralib turadi. Hozirda M.ning "Yozgi tundagi tush" asaridagi "Toʻy marshi" nikoh marosimlarida albat asar sifatida ijro etilmoqda. 1874—77 yillari (36 jilddan iborat) barcha asarlari Leypsigda toʻla nashr etilgan.
Deyelsdorf
Deyelsdorf Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Nordvorpommern tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 29,78 km2. 521 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Deyelsdorfning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
1086
1086-yil. Bu davrda turli xalqlarda Yuliy, musulmon, Eron va boshqa taqvimlar ishlatildi.
Vitznau
Vitznau Shveysariyaning Lucerne (kanton) kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Luzern (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 11.76 km2. 1239 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Vitznauning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Béhorléguy
Aholisi
72 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 3,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 24,0 km2.
2000-yil iyul oyida vafot etganlar
Quyida 2000-yil iyul oyida vafot etganlar roʻyxati keltirilgan.
Burlington (Indiana)
Burlington AQShning Indiana shtatida joylashgan shahardir. Carroll okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
603 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 317,5 nafar kishi.
Mendosa Pedro
MENDOSA (Mendoza) Pedro (14871537) — ispan konkistadori, Argentina hududini (La-Plata havzasi) birinchi boʻlib istilo qilganlardan biri. 1536-yil (boshqa manbalarga kura 1535-yil) Buenos-Ayres shahriga asos solgan. M.ning mamlakat ichkarisi tomon yurishni davom ettirishi va Parana daryosi boʻylaridagi yerlarni egallab olishga boʻlgan urinishi muvaffaqiyatsiz chiqib, indeyslarning qattiq qarshiligiga uchragan. M. Ispaniyaga qaytish chogʻida yoʻlda vafot etgan.
Korvon (Nosiri Xusrav)
Korvon — Nosiri tumani Navroʻz qishloq fuqarolar yigʻiniga qarashli qishloq. Korvondan mahalla markazigacha boʻlgan yoʻl 8 km, tuman markazigacha 7 km ni tashkil qiladi. Aholisi 597 kishi (2017 y.), tojiklar.
NGC 4264
NGC 4264 Sunbula yulduz turkumidagi SB0-a tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1784-yilda kashf etgan.
Stockton (Minnesota)
Stockton AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. [[Winona County, Minnesota|Winona
]] okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
697 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 158,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,40 km2. Shundan 4,40 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 229 m balandlikda joylashgan.
Mendel qonunlari
Mendel qonunlari — irsiy belgilarning avlodlarda taqsimlanishi toʻgʻrisidagiGregor Mendel yaratgan qonuniyatlar. Mendel qonunlari Mendelning oʻzi yaratgan duragay avlodlarini genetik tahlil qilish metodini qoʻllash orqali olib borilgan koʻp yillik (1856—1863) tadqiqotlar tufayli asoslab beriddi. Mendel oʻz-oʻzidan changlanuvchi noʻxat oʻsimligining oʻrganilayotgan belgi boʻyicha irsiy toza, yaʼni genotipi gomozigotali hamda fenotipiga koʻra keskin farq qiluvchi (guli qizil-oq, doni sariq-yashil va silliq-burishgan) navlarini oʻzaro chatishtirgan. Olingan duragay avlodlarda ota-ona oʻsimligi belgilarining irsiylanishi va yana ajralib xilma-xillik namoyon qilishini oʻrgangan. Olingan natijalarni statistik tahlil qilish asosida irsiyat qonunlarini ochib bergan. Mendel organizmlarda ular belgilarining irsiylanishini taʼmin etuvchi maxsus irsiy omillar (genlar) mavjudligi haqidagi gʻoyani ilgari surdi. Uningcha, har bir irsiy omil somatik hujayralarda juft, jinsiy hujayralarda yakka holatda boʻladi. Har qaysi irsiy omil dominant yoki retsessiv allel holatda boʻlishi mumkin. Irsiy omillar ota-ona belgilarining irsiylanishi va rivojlanishini taʼmin etadi. Mendel qonunlari Mendel kashf etgan uchta qonunni oʻz ichiga oladi.
Birinchi qonun birinchi avlod duragaylarining oʻrganilayotgan belgi boʻyicha bir xilligi qonuni yoki dominantlik qonuni deb ataladi. Mendel tajribada qizil gulli (genotipi AA) va oq gulli (genotipi aa) boʻlgan gomozigotali noʻxat navlarini chatishtirib, birinchi avlod (Gʻ,) duragaylarning hammasi bir xil, yaʼni qizil gulli boʻlganligini kuzatdi. Bu holda noʻxat guli qizil fenotiplarning hammasi bir xil — Aa (geterozigota) ge-notipga ega boʻlgan. Qizil rangni belgilovchi gennit oq rang geni ustidan dominantlik qilishi tufayli bu ikki allel geterozigot (Aa) holatida faqat dominant allel fenotipida namoyon boʻladi.
Ikkinchi qonun ota-ona belgilarining ikkinchi avlod (Gʻ2) duragaylarida belgilarning ajralishi, yaʼni ajralish qonuni deyiladi. Mendel noʻxatning yuqorida koʻrsatilgan kizil gulli Gʻ, duragaylarini oʻzaro chatishtirilganida olingan duragaylarida gul rangi boʻyicha ajralish sodir boʻlishi tufayli olingan oʻsimliklarning 3/4 qismi qizil gulli, 1/4 qismi esa oq gulli, yaʼni ularning miqdoriy nisbati 3:1 ga teng ekanligi aniqladi. Gʻ2 da olingan kizil va oq gulli oʻsimliklar oʻzoʻziga chatishtirilganida esa oq gulli oʻsimliklarning barchasidan faqat oq gulli oʻsimliklar olingan. Qizil gulli oʻsimliklarning 1/3 qismidan faqat qizil gulli, 2/3 qismidan esa qizil va oq gulli oʻsimliklar yana 3:1 nisbatda olingan. Bu holatda naslida ajralish roʻy bermagan retsessiv alleli oq gulli va kizil gulli oʻsimliklar gul rangi boʻyicha gomozigotali (oq — aa, qizil — AA), naslida ajralish sodir boʻlgan, qizil gulli oʻsimliklar esa gul rangi boʻyicha geterozigotali, yaʼni Aa boʻlishini koʻrsatadi. Shunday qilib, Mendelning ikkinchi qonuniga binoan, retsessiv va dominant gomozigotali genotipga ega boʻlgan organizmlar oʻz-oʻziga chatishtirilganda ular naslida mazkur belgilar boʻyicha ajralish yuz bermaydi. Dominant geterozigot genotipli organizmlarda esa ajralish 3:1 nisbatda sodir boʻladi; ular genotip boʻyicha 1AA:2Aa:1aa nisbatdagi guruhlarga ajraladi. Mendelning birinchi va ikkinchi qonunlarini bir juft belgilari boʻyicha bir-biridan farq qiladigan organizmlarga nisbatan tatbiq qilish mumkin.
Uchinchi qonun belgilarning mustaqil irsiylanish qonuni deyiladi. Bu qonun ikki va undan ortiq juft belgilari boʻyicha bir-biridan keskin farq qiladigan noʻxat navlarini chatishtirib olingan duragaylar naslini genetik tahdil qilish natijasida kashf etilgan. Diduragay chatishtirish uchun Mendel rangi va shakli, yaʼni ikki xil belgisi boʻyicha keskin farq qiladigan noʻxat navlarini tanlab oldi. Sariq va silliq urugʻli noʻxat bilan yashil va burishgan urugli noʻxat navlarini oʻzaro chatishtirib, duragaylarning birinchi avlodi (Gʻ,)da faqat sariq silliq urugʻli noʻxatlar oladi. Bu noʻxat urugʻining sariq rangi (AA) va silliq shakli (VV) dominant, yashil rangi (aa) va burishgan shakli (vv) retsessiv boʻlishi Gʻ, duragaylarida har ikkala juft belgilar genlari geterozigot (AaVv) holatga oʻtishi tufayli faqat dominant belgilar fenotipda namoyon boʻlishi bilan bogʻliq, Gʻ, duragaylari birbiri bilan chatishtirilganda Gʻ2 da fenotiplar boʻyicha 4 xil urugʻli: sariq silliq (barcha oʻsimliklarning 16 dan 9 qismi), sariq burishgan (16 dan 3 qismi), yashil silliq (16 dan 3 qismi) va yashil burishgan (16 dan 1 qismi) urugʻli oʻsimliklar olingan.
F2 duragaylari har ikki juft belgilar boʻyicha alohida tahlil qilinsa, u holda sariq va yashil hamda sariq va burishgan urugʻli oʻsimliklar bir xil, yaʼni 3:1 nisbatda hosil boʻlishi aniqlangan. Shunday qilib, 2 juft belgi boʻyicha bir-biridan farq qiladigan diduragay chatishtirishda 2-avlodda har bir juft belgi boshqasidan mustaqil holda irsiylanadi. Shuning uchun ham F2 da ajralish har bir juft belgi boʻyicha 3:1 nisbatda sodir boʻladi. Har xil juft belgilarning irsiylanishini taʼmin etuvchi genlar noallel genlar deb nomlangan.
Aleksandr Borovkov
Aleksandr Konstantinovich Borovkov (1904. 3(16). 3, Toshkent, 1962, 15.11, hozirgi Sankt-Peterburg) — turkiyshunos olim.
Mendel qonunlari
Genetik va sitogenetik tadqiqotlarning rivojlanishi natijasida Mendel qonunlarining umumbiologik qonunlar ekanligi isbotlandi; irsiyat va irsiylanishning yangi qonunlari kashf etildi; genetikada Mendelning nomi bilan ataladigan taʼlimot — mendelizm shakllandi.
Aleksandr Borovkov
Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi (1943). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1945), professor (1935). Oʻrta Osiyo davlat universitetining sharqshunoslik fakultetini tamomlagan (1928). Moskvadagi Sharqshunoslik institutida katta ilmiy xodim, boʻlim mudiri, direktor oʻrinbosari (1934—38, 1945— 60), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Til va adabiyot institutida direktor oʻrinbosari, ayni vaqtda Toshkent davlat pedagogika institutida oʻzbek tili kafedrasi mudiri (1938— 45), Moskvadagi Tilshunoslik instituti Leningrad boʻlimining direktori (1961-yildan).
B. Kirill grafikasi asosida oʻzbek alifbosi imlosini ishlab chiqishda qatnashgan, turkiy xalqlarning etnografiyasi, folklori va tiliga oid ilmiy tadqiqotlar olib borgan. Oʻzbek tili shevalarini urgangan. B. eski oʻzbek yodgorliklarining leksikgrammatik va til xususiyatlarini tadqiq etib, "Sharq tillari tarixi va grammatikasi masalalari" (1958), "Oʻzbek tilining grammatikasi qisqacha ocherklari" (1959), Ahmad Yassaviy "Hikmatlar" ining tili va Alisher Navoiy asarlarining til xususiyatlariga oid ilmiy asarlar yaratgan. "Badoye ullugʻat" (1961), "12— 13asr Oʻrta Osiyo tafsirining leksikasi" (1963)ni nashr ettirish bilan B. eski oʻzbek tilining mukammal lugʻatini tuzishga asos soldi. Besh jildli "Ruscha-oʻzbekcha lugʻat" (1950—55) va bir jildli "Oʻzbekcha-ruscha lugʻat" (1959) ni tuzishda ishtirok etgan. B. turkiy xalqlarning "Alpomish", "Manas", "Qoʻblon", "Qoʻzi Koʻresh va Bayan suluv" kabi eposlarini oʻrganib, "Oʻrta Osiyo va Qozogʻiston xalqlarining turkiy tillari eposini oʻrganish masalalari" (1958), "Alpomish haqidagi qahramonlik poemasi" (1959) kabi ilmiy asarlar yaratgan.
Işıkkara (Kütahya)
Ishikkara — Kütahya viloyatining Merkez tumaniga qarashli qishloq.
Tarix
Qishloq nomi 1910-yildagi yozuvlarda Shayxkara deb qayd etilgan.
Joylashuv
Qishloq Kütahya shahar markazidan 30 km uzoqlikda joylashgan.
Huningue
Huningue Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Haut-Rhin departamenti Mulhouse tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
6324 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 2180,7 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 2,9 km2. Dengiz sathidan 242 – 259 m balandlikda joylashgan.
Menejer
Menejer (ing. manager — boshqaruvchi) — 1) korxona va kompaniya egalari boʻlmagan, maxsus tayyorgarlik koʻrgan, boshqarishning qonun-qoidalarini chuqur biluvchi malakali mutaxassis — yollanma boshqaruvchi; 2) rivojlangan mamlakatlarda kompaniya, firma, korxona, bank, moliya muassasalarining ijroiya hokimiyatga ega boʻlgan boshqaruvchi, direktor, rahbar, mudir, maʼmuriy boshqaruvchi kabi rahbar xodimi; 3) obligatsiya zayomlari chiqarish (emissiya) va uni kapital bozorida oʻtkazish bilan shugʻullanuvchi bank sindikatlari rahbar guruxlari ishtirokchisi. Menejer rivojlangan mamlakatlarda maxsus ijtimoiy qatlamni tashkil qiladi. Bozor iqtisodiyoti sharoitlarida Menejer xizmati ishlab chiqarishda va tovarlar muomalasini uyushtirishda zarur omil boʻlib qoladi.
1087
1087-yil. Bu davrda turli xalqlarda Yuliy, musulmon, Eron va boshqa taqvimlar ishlatildi.
San Genesio Atesino
San Genesio Atesino Italiyaning Trentino — Alto Adige/Südtirol mintaqasida joylashgan kommunadir. Janubiy Tirol provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 68 km2. 2843 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
1344 yil Sariq daryo suv toshqini
thumb| [[1494 yil Sariq daryo suv toshqini.|1494 yilgi suv toshqini paytida Li Xingning jamoat ishlaridan so'ng barqarorlashgandan keyin Sariq daryoning yangi yo'li tasvirlangan Xitoy xaritasi.]] 1344-yildagi Sariq daryo suv toshqini Xitoy imperiyasining Yuan sulolasi davrida katta tabiiy ofat bo'ldi. Bu ta'sir hududning dehqonlari uchun ham, imperiya rahbarlari uchun ham halokatli edi. Yuan sulolasi zaiflashdi ulkan guruhlarni daryo uchun yangi qirg'oqlar qurishga majbur qildi. Dahshatli sharoitlar Ming sulolasining asos solishiga olib kelgan qo'zg'olonlarni kuchaytirishga yordam berdi.
Suv toshqini natijasida,  Sariq daryo Shandun yarim orolidan janubga yo'nalishini o'zgartirdi.U yerda keyingi besh yuz yil davomida 1850-yillardagi toshqinlar uni shimoliy yo'nalishiga qaytarmaguncha qoldi.
Yashirin jabralilar
Yashirin jabralilar, ulkan salamandralar aye) — dumli suvda va quruqlikda yashovchilar oilasi. Tuban tuzilgan ikkilamchi suv hayvonlari, hozirgi suvda va quruqlikda yashovchilarning eng yirigi. Gavdasining uz. 1,8 m va undan uzunroq, vazni 65 kg gacha. Tanasi yassi, boshi katta va yapaloq, ogʻzi keng. Koʻzlari juda kichik, qovoqsiz. Oldingi oyoqlarida 4 ta, keyingisida 5 tadan barmoq bor. Dumi uzun, 2 yondan siqilgan, eshkaksimon. Voyaga yetgan davrida 2—4 jabra yoyi boʻladi, lekin jabralari boʻlmaydi. 2 urugʻi va 3 turi bor. Sharqiy Xitoy, Yaponiya, Shimoliy Amerikaning jan.sharqiy qismida tarqalgan. Doimiy daryolar, togʻ soylarida, qirgʻoq yaqinidagi toshlar ostida yoki pana joylarda yashirin yashaydi. Qirgʻoqqa faqat yomgʻir yoqqanida chiqadi. Suvda va quruqlikda yashovchilar, baliqlar va suv umurtqasizlari bilan oziqlanadi. Urugʻlanishi tashqi. Urgʻochisi suv ostidagi uyaga 450 taga yaqin tuxum qoʻyadi, erkagi ularni qoʻriqlaydi. Goʻshti yeyiladi va doridarmon oʻrnida foydalaniladi. Shuning uchun ular deyarli qirib yuborilgan. Xitoy ulkan salamandrasi, Yapon ulkan salamandrasi Xalqaro Qizil kitobga kiritilgan.
Perarolo di Cadore
Perarolo di Cadore Italiyaning Veneto mintaqasida joylashgan kommunadir. Belluno provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 43 km2. 362 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Yashiq
Yashiq — oʻzbek urugʻlaridan biri. Ya. qipchoq qabilasining bir boʻlagi. V.P. Nalivkin oʻzining "Qoʻqon xonligining qisqacha tarixi" asarida Ya. urugʻi ham qipchoq qabilasining yettiqashqa va choʻtqora urugʻlari kabi Qoʻqon xonligida tarqalganligini qayd etgan. Fargʻona viloyati baʼzi qishloqlarida toponim sifatida saqlanib qolgan.
1С
Firma 1C („bir es“ deb talaffuz qilinadi) — 1991-yilda tashkil etilgan rus kompaniyasi boʻlib, u kompyuter dasturlari, biznes va uy maʼlumotlar bazalari va kompyuter oʻyinlarini ishlab chiqadi va qoʻllab-quvvatlaydi. Yuridik shakl: mas’uliyati cheklangan jamiyat. Kompaniyaning asoschisi va bosh direktori Boris Nuraliev.
Kompaniyaning nomi oʻzining qidiruv dasturi nomidan kelib chiqqan: maʼlumot olish uchun 1 soniyadan koʻp boʻlmagan vaqt kerak edi.
Hikoya
Kompaniya 1991-yilda Rossiyada tashkil etilgan.
2007-yil mart oyida 1C kompaniyasi va Bitrix kompaniyasi tomonlarning teng ishtirokida 50/50) 1C-Bitrix qoʻshma korxonasini yaratadilar.
2008-yil 17-iyulda 1C taniqli rus ishlab chiqaruvchisi va kompyuter oʻyinlari noshiri — Buka studiyasining 100 foizini sotib olishi eʼlon qilindi. " Vedomosti " gazetasining yozishicha, bitim taxminan 80-90 million dollarni tashkil etgan.
2009-yil 24-fevralda " Soft Club " kompaniyasi bilan birlashish eʼlon qilindi.