cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oʻzbekiston iqlimi
Haroratning taqsimlanishi
Mamlakat hududida yoz quruq va issiq bo‘lib, uning tekislik qismida iyulda o‘rtacha harorat +26 +30°C ga yetsa, janubda +31 +32°C ga yetadi. Eng baland havo harorati Toshkentda +44°C, Тermizda +50°C gacha qiziydi. Qumlar sirti +75 +80°C gacha isiydi. Qish oylaridagi o‘rtacha harorat Respublika hududida shimoli g‘arbdan (Ustyurtda  –10 –11°C) janubi sharqqa tomon (Toshkentda +0,9°C, Samarqandda +0,3°C, Тermizda +2,8°C) ilishi kuzatiladi. Ba’zida Arktika va Sibir havo oqimlarining kelishi  va muqum qolishi oqibatida qishda havo soviydi, kuzatilgan eng past harorat  Surxondaryoda –20°C, Тoshkentda –30°C, Ustyurtda –38°C gacha soviydi
2015-yilda mamlakatning ko‘p joylarida o‘rtacha yillik havo harorati odatdagidan 0.8-2.2 °C ga oshgan.
Shuningdek, tog‘larga umuman olganda yuqoriga ko‘tarilgan sari havo harorati pasayib boraveradi.
Yog‘inlarning taqsimlanishi
O‘zbekistonda eng kam yillik yog‘in soni Ustyurt, Quyi Amudaryo va Qizilqumga to‘g‘ri keladi, odatda 100mm kuzatiladi. Yog‘inlar miqdori sharq va janubi sharqqa tomon relyefning balandlashishi sababli ko‘payib boradi. O‘zbekistonning tog‘ va tog‘oldi qismiga yiliga o‘rtacha 300- 550 mm, G‘arbiy Тyanshan, Hisor-Zarafshon tog‘larining janubi-g‘arbiy nam havosi bo‘lgan yonbag‘irlarida 800-900mm yog‘in bo‘ladi. O‘zbekistonda eng ko‘p yillik yog‘in G‘arbiy Tyanshan va Hisorning nam havoga ro‘para bo‘lgan qismlariga to‘g‘ri keladi. Yog‘inlarning asosiy qismi qishda (yillik yog‘in- ning 30 foizi) va bahorda (40 foizi) yog‘adi.
Agarda yog‘in miqdori yiliga tekislik hududlarda 36-45 kunni tashkil qilsa, ushbu ko‘rsatkich tog‘li hududlarda 75-95 kunni tashkil etadi.
Yog‘inning birmuncha qismi qor shaklida yog‘adi. Ammo, qor tekislik va tog‘li hududlarda birdek saqlanmaydi. Masalan, tekisliklarda qor 20-30 kun, tog‘li hududlarda esa 90 kundan 100 kungacha saqlanib qoladi. Qor qalinligi tekisliklarda asosan 1-10 sm, tog‘oldi hudularda 12-20, tog‘li joylarda 60 sm (1,2m dan 2 m gacha hak kuzatilgan).
Shamollar
Respublika maydonlarida yil bo‘yi shamollar esib turadi. Shuningdek, O‘zbekistonda ham mahalliy vodiy, Bekobod (Xovos), Qo‘qon, afg‘on shamollari tez-tez kuzatiladi.
Bekobod shamoli
Qish oylarida vodiyda bosim ko‘tarilsa, g‘arb tomonda esa bosim miqdori pasayganda « Xo‘jand » darvozasi orqali Mirzacho‘l tomon harakatlanadi, shamolning tezligi 30-40 m/sekund ni tashkil qiladi, shunday bo‘lsa ham qishloq xo‘jaligiga zarar yetkazmaydi.
Qo‘qon shamoli
thumb|265x265px|Buxoro viloyatining tabiat manzarasi Bahor va kuz oylarida Farg‘ona vodiysida bosim pastlaganda g‘arbdan vodiy tomon esib, tezligi 15-25 m/sekundgacha ko‘tariladi.
O‘zbekiston iqlimining quruqlashib borishi
O‘zbekistonda iqliming qurib borishi so‘nggi 10 yillik ichida (2011-2021) yanada jadallashgani aytilmoqda. Bunga misol tariqasida mamlakat hududida avvalgi yillarda, bir yil davomida 80 kun sovuq havo oqimi kirib kelar edi, ammo, 2021-yilga kelib ushbu ko‘rsatkich 2 martaga kamaygani aytilmoqda, Yaʼni bir yil mobaynida sovuq havo oqimining kirib kelishi 35-40 kunni tashkil qiladi.
Mamlakat iqliming qurib borishi bir qancha noqulay ob-havoni yuzaga keltirmoqda. Masalan, 2021-yil 4-noyabr kuni kuzatilgan noodatiy chang-qumli to‘zon kuzatildi. O‘zgidromet esa buni 150 yil ichida bunday chang to‘zon bir necha kun havoda saqlanib qolishini kuzatmaganligini taʼkidladi.
Iqlim o‘zgarishining oqibatlari
Iqlimning o‘zgarishi O‘zbekiston uchun quyidagi oqibatlarga olib kelmoqda.
Xoldar Mamasaliyev
Xoldar Mamasaliyev (Холдор Мамасолиев; 1908-yil, Rossiya Imperiyasi Fargʻona viloyati Andijon uyezdi Oqqo‘rg‘on qishlog‘i — 1976-yil, SSSR Qirgʻiziston SSR Jalolobod viloyati Lenin tumani) — Qirgʻiziston SSR Jalolobod viloyati Novken tumani Stalin nomidagi kolxoz paxtakori. Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni sohibi (1948).
Biografiyasi
Xoldar Mamasaliyev 1908-yilda Jalolobod viloyati Lenin tumanidagi Oqqoʻrgʻon qishlogʻida (hozirgi Sakaldi qishlogʻi) dehqon oilasida tavallud topgan, millati oʻzbek. Ota-onasidan erta yetim qolgan Mamasaliyev boylar uchun yollanma xizmatkor, mardikorlik qiladi. Qirgʻizistonning hozirgi Novken viloyati hududidagi kolxoz harakatini tashkil etish ishlarida ishtirok etgan. 1930-yildan Lenin tumani Stalin nomidagi kolxozda paxtakor boʻlib faoliyat yuritgan. Ikkinchi jahon urushi boshlanishi bilan birinchilardan boʻlib frontga joʻnaydi.
Demobilizatsiyadan soʻng Mamasaliyev Qirgʻizistonga qaytib keladi va u yerda Lenin tumanidagi „Kommunizm“ kolxozida ishlashni davom ettiradi. Keyinchalik Mamasaliyev kolxozning paxtachilik bo‘limiga rahbar etib tayinlanadi.
Krasov
Krasov Chexiya Respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 363 ga yaqin aholisi bor.
Xoldar Mamasaliyev
Biografiyasi
Mamasaliyev urushdan oldin paxta yetishtirish xoʻjaligida katta tajriba orttirgan. Zveno aʼzolari bilan birgalikda 3 gektar maydonga nihol ekib, uni parvarishlashda chorva go‘ngidan foydalanish va bu orqali mo‘l hosil olishni yoʻlga qoʻyadi. 1947-yil Mamasaliyevning boʻlinmasi uchun ogʻir va unumli mehnat yili boʻladi. Ishlar samarasi misli ko‘rilmagan natija beradi, paxta xomashyosi yig‘im-terimi birinchi qor yog‘gunga qadar davom etadi. Sentyabr oyi oxiriga qadar davlat topshirig‘i bajarib boʻlingan bo‘lsa, keyingi ikki oyda 3 gektar maydonning har gektaridan 89,3 sentnerdan oq oltin olinib, qariyb 27 tonna paxta xomashyosi topshiriladi. Keyingi yili 6 gektar maydondan olingan hosil 73 sentnerga yetadi. Mamasaliyev 32 yil davomida „Kommunizm“ kolxozida irrigator, brigada boshligʻi hamda brigadir lavozimlarida xizmat qiladi.
IC 1549
IC 1549 Baliq yulduz turkumidagi S? (spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Xoldar Mamasaliyev
Mukofotari
SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1948-yil 26-martdagi farmoni bilan unga Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni beriladi. Lenin ordeni va Qahramonlik oltin yulduzini koʻksiga taqishganda, u 40 yoshda boʻladi.
Samarali mehnat faoliyatini yakunlab, nafaqaga chiqqanidan soʻng, Mamasaliyev 1976-yil Novken tumani Sakaldi qishlogʻida 68 yoshida vafot etadi.
Aerodinamik moment
Aerodinamik moment — suyuqlik (gaz)da harakat qilayotgan jismga taʼsir etuvchi aerodinamik kuchlar bosh momenti. U jismning uchi-shini boshqarish, aerodinamik kuch yoʻnalishini aniqlash va jismning muhitdagi harakatini oʻrganishda ishla-tiladi.
Bettingen (Eifel)
Bettingen  Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bitburg-Prüm tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 7,25 km2. 1002 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Bettingenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Irene Cara
Irene Cara Escalera (talaffuzi: „Irene Cara Escalera“, 1959-yil 18-mart - 2022-yil 25-noyabr) amerikalik qoʻshiqchi, qoʻshiq muallifi va aktrisa edi. Kara 1980-yilda „Fame“ musiqiy filmidagi Koko Ernandes roli va filmning „Fame“ nomli qoʻshigʻini yozgani uchun mashhur boʻlib, bir qancha mamlakatlarda 1-oʻrinni egalladi.
NGC 330
NGC 330 Tukan yulduz turkumidagi OCL (ochiq klaster) tipli ochiq klasterdir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Murod Rajabov (futbolchi)
Futbolchilik faoliyati
Gʻuzorda tugʻilgan Rajabov 2015 yilgi Oʻzbekiston Ligasida "Shoʻrtan Gʻuzor" klubida, 2016 yilgi Oʻzbekiston Ligasining birinchi yarmida esa AGMK "Olmaliq " jamoasida oʻynagan.
2016-yil yozida u xorijga koʻchib oʻtdi va Serbiyaning „Novi Pazar“ jamoasi bilan ijaraga oldi. U Serbiya Superligasining 2016-17-yilgi mavsumida 3 ta oʻyinda maydonga tushdi va qishki tanaffusda sobiq jamoasi Olmaliq FKga qaytdi.
Qaytgandan soʻng 2017-yilgi Oʻzbekiston Ligasida Namanganning „Navbahor“ PFK jamoasida ijara asosida oʻynadi. Mavsum oxirida u AGMK Olmaliqga qaytdi va qoʻyib yuborildi va darhol Toshkentning „Nurafshon“ klubi bilan shartnoma imzoladi va jamoaga Oʻzbekiston Pro ligasi B ikkinchi oʻrinni egallashiga yordam berdi. Bu uni 2019-yilgi Oʻzbekiston Superligasi uchun oʻz tarkibiga olib keldi.
Milliy terma jamoa
U 2015-yilning 11-16-iyul kunlari bo‘lib o‘tgan O‘zbekiston olimpiya terma jamoasi yig‘iniga chaqirilgan
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Bickendorf
Bickendorf Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bitburg-Prüm tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 5,49 km2. 484 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Bickendorfning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Irene Cara
Yoshligi
Cara Nyu-Yorkning Bronks shahrida tugʻilib oʻsgan, besh farzandning eng kichigi. Uning otasi Gaspar Kara poʻlat zavodi ishchisi va nafaqadagi saksofonchi Puerto-Rikolik, onasi esa kinoteatr boshlovchisi Luisa Escalera kubalik edi. Karaning ikkita singlisi va ikkita ukasi bor edi. U Playing by ear usulida pianino chalishni boshladi, musiqa, aktyorlik va raqsni jiddiy oʻrgandi va u besh yoshida raqs darslarini olishni boshladi. Uning ijrochilik karerasi ispan tilidagi televideniyeda professional tarzda qoʻshiq aytish va raqsga tushish bilan boshlandi. U „The Original Amateur Hour“ (ispan tilida qoʻshiq kuylash) va Johnny Karsonning „The Tonight Show“ filmlarida chiqish qildi.
Vasiliy Krikun
Vasiliy Gavrilovich Krikun (1918-yil 24-dekabr, Fargʻona viloyati Oktyabr qishlogʻi — 2007-yil 10-mart, Novosibirsk) — otryad boshligʻi, 315-Melitopol Qizil Bayroq diviziyasi 362-miltiq polki batalyoni partiya tashkilotchisi. 4-Ukraina fronti 51-armiya katta serjanti, Sovet Ittifoqi Qahramoni (1943).
Irene Cara
Karyerasi
Kara Brodveyda va undan tashqari teatr shoularida, jumladan Shirley Jones va Jack Cassidy qarshisida Meggi Flinn bilan boshlangan musiqiy tomoshalarda ishtirok etdi. Koʻp oʻtmay, u „Little Miss America“ tanlovining beshta finalchisidan biri boʻldi. U, shuningdek, Via Galactica filmlarida Raul Julia, Ainʼt Misbehavinʼ  va „The Me Nobody Knows“ (obie mukofotiga sazovor boʻlgan) filmlarida ishtirok etgan. Cara 1970-yillarning kunduzi „Love of Life“ serialidagi asl Daisy Allen rolini oʻynagan edi. U keyinchalik romantik/trillerda Angela rolini o‘z zimmasiga oldi, shuningdek, „Aaron Loves Abgela“, undan so‘ng „Sparkle“ filmida bosh qahramon obrazini o‘ynadi .
Televidenie Caraga ikkita ajoyib mini-seriyadagi jiddiy dramatik rollar uchun xalqaro shuhrat keltirdi, „Roots: The Next Generations“ va „Guyana Tragedy: The Story of Jim Jones“ .
Vasiliy Krikun
Biografiyasi
Vasiliy Krikun 1918-yilning 24-dekabrida Fargʻona viloyati Oktyabr qishlogʻida oddiy ukrain ishchi oilasida tavallud topgan. U oʻrta maktabning 5-sinfini tamomlagach, „Zarya“ kolxozida veterinariya feldsheri boʻlib xizmat qilgan.
1942-yilda Krikun ixtiyoriy ravishda Qizil Armiya safiga qoʻshiladi (chaqiruv yoʻli bilan tibbiy koʻrikdan oʻtkazilganda u harbiy xizmatga yaroqsiz deb topilgan). Krikun konchi-bombardimonchilar kurslarini tamomlagan va 315-piyodalar diviziyasiga yuborilgan. Ikkinchi jahon urushida, 1942-yildan 4-Ukraina frontida ishtirok etgan.
Janglarning birida Krikun temir yoʻlning bir qismiga mohirlik bilan mina qoʻyadi va dushmanning zirhli poyezdini yoʻq qilishga erishadi, xuddi shu jangda bir qancha fashistlarni asirga oladi. Yana bir jangda esa Krikun dushman qo‘mondonlik punkti va shtab-kvartirasini yo‘q qilishda koʻrsatgan jasorati va qahramonligi bilan boshqalardan ajralib turadi.
1943-yilda Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzoligiga qabul qilinadi va batalyonning partiya tashkilotchisi etib saylanadi.
1943-yil oktyabr oyida otryad boshligʻi sifatida, Melitopolni ozod qilish paytidagi janglarda Krikun jangchilarga shaxsiy namuna koʻrsatadi, konserva zavodiga hujum uyushtirish paytida u birinchi boʻlib hujumga oʻtadi. Temir yoʻl yaqinidagi jangda, dushman yarador rota komandirini almashtirayotganidan unumli foydalangan holda uning polkidagi askarlar dushman pozitsiyalarini egallashga muvaffaq boʻlishadi va Krikunning oʻzi oʻnga yaqin fashistni yoʻq qilishga erishadi, ulardan bir nafari ratsiya vakili va yana bir nafari rasmiy hujjatlar solingan sumkani qoʻriqlovchi dushman askarlari boʻlgan.
SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1943-yil 1-noyabrdagi farmoni bilan qo‘mondonlikning jangovar topshiriqlarini namunali bajargani hamda bir vaqtning o‘zida ko‘rsatgan jasorati va qahramonligi uchun serjant Krikun Vasiliy Gavrilovich Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni va Lenin ordeni hamda „Oltin yulduz“ medali bilan taqdirlanadi (№ 1300).
Urush paytida serjant Krikun 250 dan ortiq fashistlarni yoʻq qiladi va asirga oladi, yettita tank va oltita mashinani portlatib yuboradi.
Keyinchalik Krikun 24-zaxira miltiq diviziyasi (Turkiston harbiy okrugi) 368-zaxira miltiq polkida, SSSR Ichki ishlar xakq komissarligi ichki qoʻshinlarining 427-konvoy polkida batalyonning partiya tashkilotchisi boʻlib xizmat qiladi. 1946-yilda esa katta serjant unvoni bilan yurtiga demobilizatsiya qilinadi.
Vasiliy Gavrilovich Krikun Novosibirskdagi Kleshchixinskiy qabristoniga dafn etilgan.
Xotira
Sovet Ittifoqi Qahramoni Vasiliy Gavrilovich Krikun nomi Novosibirskdagi Shon-sharaf yodgorligi qoshidagi Qahramonlar xiyobonida abadiylashtirilgan.
Aerodrom
Aerodrom (aero… va yun. dromos — yugurish joyi) — samolyotlarning uchishi va qoʻnishi uchun moʻljallangan, ularni joylashtirish va ularga texnik xizmat koʻrsatishni taʼminlaydigan inshootlar va jihozlar majmui. Fuqaro va harbiy, doimiy va muvaqqat A.lar boʻladi. Samo-lyotlarning turlari, hududlarning katta-kichikligi, A. toʻshamasining koʻtarish imkoni va boshqa belgilarga qarab sinflarga boʻlinadi. Vazifasiga qarab A.ning transport, zavod, oʻquv-mashq, klub-sport va boshqa xillari bor. Transport A.i aeroport singari jihozlanadi.
Aerodinamik isish
Aerodinamik isish — gaz yoki havo biror jism sirtidan katta tezlik bilan oqib oʻtganda shu jism sirtining isishi. Gaz yoki havo oqimi sekinlashgan sari uning temperaturasi orta boradi va gaz (havo)ning issiqlik oʻtkazishi tufay-li jism sirtining temperaturasi ham ortadi. Gaz (havo) oqimi asosan zichlik keskin oʻzgaradigan chegara qatlamda sekinla-shadi. Harakatning sekinlashishi nati-jasida havoning eng yuqori isish temperaturasi havoning dastlabki temperaturasiga ham bogʻliq boʻladi. Jismning ichki qatlamlariga issiqlik tarqalmasa, isish temperaturasi ancha yuqori boʻladi. Jismning eng yuqori bosim taʼsir" etadigan va eng isiydigan qismi uning odd tomonidir. Shu sababdan havo (gaz)da katta tezlik bilan harakat qiluvchi jismning old tomoni tez yemi-riladi. Jismning ayrim qismlarini havoda qizishdan saqlash uchun issiqqa chidamli materiallar, termoizolyatsiya, ichki va tashqi sovitkichlar ishlatiladi va shu maqsadda havoda harakatlanishning eng yaxshi varianti tanlanadi. Jismning tezligi juda kattalashganda gaz (havo)ning nur chiqarib sovishi, zarba toʻlqinidan isishi eʼtiborga olinadi. Bunday hollar ballistik va qitʼalararo raketalar, sunʼiy yoʻldoshlar va kosmik apparatlariing atmosfera qatlamiga kirishida sodir boʻladi. Mas, kosmik apparat atmosfera qatlamiga 8,1 km/sek tezlikda kirganda temperatura 8000° ga yetadi. Shuning uchun ularning sirtini maxsus himoya qilish tadbirlari koʻrilishi lo-zim. Yer yuzidan taxminan 100 km cha yuqorida Aerodinamik isish kam; balandlik 200 km dan ortgach, Aerodinamik isishni eʼtiborga olmasa ham boʻladi.
Narlıdere, Kestel
Narlıdere — Turkiyaning Bursa viloyati Kestel tumanida joylashgan qishloq.
IC 1550
IC 1550 Andromeda yulduz turkumidagi S0 (spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Tarjima tili (tarjima)
Tarjimada „tarjima tili“ (qabul qiluvchi til sifatida ham tanilgan) tarjima amalga oshiriladigan tildir. Bu „asliyat tili“ ning antonimi boʻlib, asliyat tili orqali tarjima amalga oshiriladi.
Koʻpgina kasbiy sohalarda tarjima tili tarjimonning ona tili hisoblanadi. Ixtisoslashgan yoki kasbiy sohalar uchun tarjima koʻpincha amaliy bilim va tarjima tiliga tegishli terminologiyani bilishni talab qiladi. Misol uchun, yuridik matnni tarjima qilish nafaqat oʻrganilayotgan tilda ravon soʻzlashuvni, balki tarjima tilida yuridik sohaga oid terminologiyani bilishni ham talab qiladi.
Asliyat tilining shakli va uslubini koʻpincha tarjima tilida yetkazish mumkin boʻlmasa-da, maʼno va mohiyatini yetkazish mumkin. Tilshunos Roman Yakobson hatto barcha kognitiv tajribani har qanday tirik tilda tasniflash va ifodalash mumkinligini taʼkidlagan.
Prépotin
Prépotin Fransiyaning Quyi Normandiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Orne departamenti Mortagne-au-Perche tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
110 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 10,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 11,0 km2.
Kudgi
Kudgi - Hindistonning Karnataka shtati janubidagi qishloq. U joylashgan Basavana Bagevadi taluk ning Bijapur tumani yilda Karnataka. NTPC bu erda 4000 MVt quvvatga ega elektr stantsiyasini tashkil etdi(birinchi bosqichda 3 MVt va ikkinchi bosqichda 2 MVt va 800 MVt).
Aholisi
Hindistondagi Kudgi aholasi 2001-yilda 6108 kishidan iborat. Shundan 3193 erkak va 2915 ayol.
Aerozol boʻyoqlar
Aerozol boʻyoqlar — qarang Emallar.
Savanna (Oklahoma)
Savanna AQShning Oklahoma shtatida joylashgan shahardir. Pittsburg okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
730 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 201,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,7 km2. Shundan 3,6 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 224 m balandlikda joylashgan.
NGC 6279
NGC 6279 Hercules yulduz turkumidagi SB0 tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Lewis Swift 1886-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Pleinfeld
Pleinfeld Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Weißenburg-Gunzenhausen tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 72,22 km2. Aholisi — 7289 kishi (2010).
Sabinal (Texas)
Sabinal AQShning Texas shtatida joylashgan shahardir. Uvalde okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1695 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga auto nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,1 km2. Shundan 3,1 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 292 m balandlikda joylashgan.
NGC 331
Ushbu obyektni Francis Leavenworth 1885-6-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Aerozollar
va lot. solutio — eritma) — gaz muhitida muallaq tu-radigan mayda-mayda qattiq yoki suyuq zarralardan tashkil topgan dispers tizimlar. A.dagi zarralarning kattaligi mm ning oʻn milliondan bir ulushidan tortib, bir necha mm gacha boradi (qor uchqunlari, yomgʻir tomchilari). A. qattiq yoki suyuq jismlarning maydalanishi, parchalanishi (mas, portlash vaqtida) yoki kondensatlanishi (mas, havodagi qattiq jism zarralari, gaz ionlari va boshqalarda suv bugining toʻplanishi) natijasida, shuningdek kimyoviy reaksiya vaqtida (ammiak bilan vodorod xloriddan ammoniy xlorid olinganda) vujudga keladi. A.ning muhim xususiyati zarralarning qarama-qarshi zaryadligidir, dispers muhitning zichligi va qovushomigi kichik boʻlganidan, bunday muhitdagi zarralar toʻxtovsiz harakat qilib turadi, buning natijasida ular oʻzaro toʻqnashib, osongina yiriklashishi mumkin (A. koagulyasiyasi), yiriklashgan zarralar esa ogirlik kuchi taʼsirida dispers muhitdan ajraladi — dispers tizim buziladi. A.ni parchalashda yuqori kuchlanishli elektr toki, markazdan qochirma kuch va ultratovushlardan, maxsus filtrlardan foydalaniladi. Meteorologiyada, havoni changdan tozalashda, harbiy ishda (tutun pardasi hosil qilishda), purka-gich yordamida jismlarga lok yoki boʻyoq berishda va boshqa ishlarda A. muhim rol oʻynaydi.
Bibi Xalifa madrasasi
Bibi Xalifa madrasasi — Buxoro madrasasi.
Testico
Testico Italiyaning Liguria mintaqasida joylashgan kommunadir. Savona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 10 km2. 224 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Bibi Xalifa madrasasi
Tarixi
Bibi Xalifa madrasasi XVII asrda Mir Tahur devon guzarida, Buxoro xonligida hukmronlik qilgan Subhonqulixon davrida, Bibi Xalifa tomonidan bunyod etilgan. Tadqiqotchi olim Abdusattor Jumanazarov ushbu madrasaga oid bir qator vaqf hujjatlarini oʻrgangan boʻlib, madrasa bilan bogʻliq maʼlumotlar keltirgan. Madrasa vaqf hujjatida madrasa pishiq gʻishtda iborat 20 ta hujra, 4 ta gumbazi, yogʻochdan 10 ta hujra, darsxona, ichki va tashqi hovlisi mavjud boʻlgan. Bibi Xalifa madrasasi gʻarbida koʻcha, shimolida Obi Rahmat hovuzi, sharqida chorbogʻ, janubida hovlilar mavjud boʻlgan. Madrasa uchun voqifa Harqanrud va Poyiruddagi ekin yerini, madrasa sharqidagi mevali va mevasiz daraxtlardan iborat chorbogʻini vaqf qilgan. Madrasaga mutavvali voqifning oʻzi boʻlgan. Baʼzi manbalarga koʻra ushbu madrasaga faqat qizlar oʻqigan. Madrasaning asl vaqf hujjati Buxoro xoni Subxonqulixon davrida rasmiylashtirlgan va 9 kishini muhri bilan tasdiqlangan. Buxoro amiri Amir Shohmurod davrida madrasa vaqf hujjati koʻchirilgan. Madrasaga oid yana beshta hujjat saqlanib qolgan. Hujjatda madrasada faoliyat olib borgan mudarrislar va ularning maoshi toʻgʻrisida maʼlumot mavjud. Jumladan xoji Abduvohid maoshi 24 tilla, mulla Bobojon maoshi 26 tilla, mulla Najmidddin maoshi 25—30 tillani tashkil etgan. Bundan tashqari hujjatlarda madrasada tahsil olgan talabalar ismlari ham mavjud. Jumladan qori Hisomiddin, Atoxoja Buxoriy kabi talabalar nomlari qayd etilgan.
Tovo San Giacomo
Tovo San Giacomo Italiyaning Liguria mintaqasida joylashgan kommunadir. Savona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 10 km2. 2432 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
El Ouldja, Relizane
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> El Ouldja - Jazoirning Relizane viloyatida joylashgan shaharcha va kommunadir.
O'rta asr arab adabiyoti
Arablarning orta asr adabiyotida uchta davrni ajratish mumkin:
ilk orta asr adabiyoti (VII asr oxiri  VIII asr ortalari);
klassik adabiyotning gullab yashnagan davri (VIII asr ortalari  XII asr);
kech orta asr adabiyoti (XIIIXVII asrlar).
Orta asr arab sheriyati saroy, madhiya xususiyatiga egaligiga qaramay, unda qabilaviy sheriy ananalar hali juda kuchli bolgan. Bu davrdagi nasr, xuddi qadimgi arab nasri singari, hamon ogzaki, «notiqlik» xususiyatiga ega. Mumtoz arab adabiyotining gullab-yashnagan davri  xalifalikning kop sonli xalqlari arab madaniyatini yaratish jarayonida keng ishtirok etgan davr. Bu davrga nasr va nazmning barcha janrlari  ishqiy va falsafiy lirika, madhiya sheriyati, qisqa hikoyalar va shu kabilarning gullab-yashnaganligi xosdir. Nihoyat, kech orta asrlardagi arab adabiyotiga saroy sheriyatining tanazzuli hamda sufiylik lirikasi, shahar hikoyanavisligi va xalq romanchiligining yuksalishi xosdir. VIIIXV asrlardagi arab-ispan (andaluziya) adabiyoti orta asr arab adabiyotining alohida tarmogidir. Arab mumtoz adabiyotini organish arab mamlakatlarining ozlarida ham, sobiq Ittifoq davri va Garb mamlakatlarida ham katta ananaga ega. Orta asr arab olimlari (antologiyalar tuzuvchilari, sharhlovchilar va adabiyot nazariyachilari) hamda hozirgi zamon arab adabiyotshunoslari (Jorji Zaydon, Muhammad Kurd Ali, Anis al-Maqdisiy, Taxa Husayn, Shavqi Dayf, Fuad al-Bostoniy, Marun Abbud va boshqalar) arab adabiyoti tarixining ayrim masalalarini tadqiq etish uchun ham, butun adabiy jarayonning manzarasini tiklash uchun ham kop ishlar qildilar.Arab adabiyoti tarixini organishga rus tadqiqotchilari V. R. Rozen, I. Yu. Krachkovskiy, A. Ye. Krimskiy ham katta hissa qoshganlar. Arab adabiyoti tarixida I. Yu. Krachkovskiy oz kitobi, maqolasi yoki qisqa xotirasini bagishlamagan taniqli shoir yoki yozuvchisini topish qiyin. Afsuski, taniqli rus olimining umumlashtiruvchi xususiyatga ega bolgan rejalashtirgan asarini tamomlashiga kopgina sabablar xalal bergan. U rejalashtirgan jamoaviy asar haqida faqat uning xomaki rejasiga qarabgina xulosa chiqarishimiz mumkin. Garbiy Yevropa olimlaridan Silvestr de Sasi, Xammer, T. Neldeke, F. Vyusten feld, Ye. Levi-Provansal, A. Peres, I. Goldsier, K. Brokelmann, R. A. Nikolson, X. A. R. Gibb, R. Blasher, J. Gabrieli ham arab mumtoz adabiyotini tadqiq etish borasida kop mehnat qildilar. Arab, rus va Garbiy Yevropa olimlarining ishlari natijasida arabshunoslik hozirgi zamon sharqshunosligining eng rivojlangan sohalaridan biriga aylandi.
Tomáš Ujfaluši
Ilk faoliyati / Hamburg / Fiorentina
2002—2003-yillarda Ujfaluši Hamburg bilan ligada toʻrtinchi oʻrinni egalladi, ammo keyingi mavsumda jamoa sustlashdi (Bundesligada 50 ta gol oʻtkazib yubordi). Keyinchalik, ACF Fiorentina bilan shartnoma imzolab, A Seriyaga qaytdi.
Turk oshxonasidagi go'shtli taomlar
right|thumb|Tarihiy Sultanahmet davrida dasturxonga tortilgan katlet right|thumb|Akchaabat katleti thumb|[[:tr:Ödemiş|Ödemiş katleti]] right|thumb|Sucuk katleti right|thumb|Çiğ katleti right|thumb|İçli katleti right|thumb|Besmeç katleti Katlet, Turkiya taomlarining muhim taomlaridan biri hisoblanadi.Bir tadqiqotga ko'ra bu mamlakat oshxonasida 291 ga yaqin katlet turlari mavjuddir.
Tomáš Ujfaluši
Atlético Madrid
left|thumb|239x239px| Ujfaluši 2009-yilda [[Atlético Madrid da]] 2008-yilda Ujfaluši Atlético MadridAtlético Madridga erkin agent sifatida qoʻshildi va poytaxt jamoasi bilan La Ligada toʻrtinchi oʻrnni egalladi.
Galatasaray
2012—2013-yil oxirida „Galatasaray“ni tark etdi. Dekabr oyida 35 yoshida vataniga Sparta Praga ga qaytdi, keyin nafaqaga chiqdi.
Xalqaro faoliyati
right|thumb| Ujfaluši Chexiya terma jamoasi bilan (2009). Ujfaluši Chexiya terma jamoasi safida UEFA Yevro-2004da toʻrtta oʻyinda maydonga tushgan. 2006-yilgi FIFA Jahon chempionatida — guruh bosqichidan chiqishda Ganaga qarshi oʻyinda maydondan chetlatilgan.
Milliy terma jamoada to‘qqiz yil o‘ynab, sardorlik maqomiga ega bo‘ldi. Ujfaluši Chexiya terma jamoasi Jahon chempionati saralash bahslarida 1-aprel Slovakiyadan mag‘lubiyatga uchraganidan so‘ng 2009-yil 8-aprelda yana besh futbolchi hamrohligida restoranga tashrif buyurgani uchun tanqidga uchragach, xalqaro faoliyatini yakunladi.
Xalqaro gollari
Individual
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Anvar Aʼzamovich Aʼzamxoʻjayev (1928.17.02. Toshkent – 1994.19.06) – taniqli o‘zbek huquqshunos olimi va jamoat arbobi, Oʻzbekiston fanlar akademiyasi akademigi, O‘zbekiston va Qoraqalpog‘iston Respublikalarida xizmat ko‘rsatgan fan arbobi, Beruniy nomidagi Oʻzbekiston davlat mukofoti laureati (1973).
Aeroionizatorlar
Aeroionizatorlar — havoni sunʼiy ravishda ionlash, yaʼni unda juda koʻp musbat yoki manfiy atmosfera ionlari (aeroionlar) hosil qilish uchun ishlatiladigan apparatlar. A. yurak-qon tomir kasalliklarida, asab xastaligida, nafas yoʻllari va oʻpka yalligʻlanganda asosan manfiy aeroionlar bilan davolashda qoʻllaniladi.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1928-yil 17-fevralda Toshkent shahrida tavallud topgan.
1943- yildan o‘zi tug‘ilib o‘sgan „Eshonguzar“ mahallasida mahalla qo‘mitasi kotibi bo‘lib ishlagan.
1945–1949-yillarda Oʻrta Osiyo davlat universiteti (hozirgi Oʻzbekiston Milliy universiteti) talabasi.
1949–1951-yillarda M.Lomonosov nomidagi Moskva davlat universiteti aspiranti.
1950–1953-yillarda Toshkent shahar Kengashi deputati, 1953–1957-yillarda Toshkent shahar Shayxontohur tuman kengashi deputati.
1964–1965-yillarda Toshkent davlat universiteti prorektori.
1965–1966-yillarda O‘zbekiston Respublikasi Oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi Bosh boshqarmasi boshlig‘i, 1966–1970-yillarda vazir o‘rinbosari.
1970-yilda O‘zbekiston Fanlar akademiyasi prezidiumi a’zosi, O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirining birinchi o‘rinbosari.
1971–1985-yillarda Toshkent davlat universiteti yuridik fakulteti dekani, O‘zbekiston Oliy sudi ilmiy-maslahat kengashi a’zosi, Adliya vazirligi Huquqiy fanlar ilmiy-metodik kengashi a’zosi.
Alesheim
Alesheim Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Weißenburg-Gunzenhausen tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 20,45 km2. Aholisi — 991 kishi (2010).
Asad Gulzoda
Asad Gulov (Asad Gulozoda va Asad Gulzodai Bukhoroyi taxalluslari bilan ham tanilgan; tug‘. 5-yanvar, 1935-yil, Peshku, Buxoro — 29-may, 2023-yil) — tojik shoiri, tilshunos va jurnalist.
Alesheim
Hududi
Alesheimning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Brecht (Eifel)
Brecht  Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bitburg-Prüm tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 4,50 km2. 252 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1981–1984-yillarda Toshkent shahri Sobir Rahimov (hozirgi Olmazor) tumani kengashi deputati.
Brecht (Eifel)
Hududi
Brechtning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1988-yilda sobiq Ittifoq yuristlar uyushmasi boshqaruvi aʼzosi, 1989-yilda Oʻzbekiston yuristlar uyushmasi raisi.
Asad Gulzoda
Hayoti
Asad Gulzoda 1935-yilda Buxoro viloyatining Peshku tumani Shavgʻon qishlogʻida tugʻilgan. O‘rta maʼlumotni shu yerda olgan. 1958-yilda Dushanbe universitetining tojik tili va adabiyoti fakultetini tamomlagan. Jurnalistik faoliyatini Buxoro viloyati teleradiokompaniyasida boshlagan.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1989–1991-yillarda sobiq ittifoq Konstitutsiyaviy nazorat qoʻmitasi aʼzosi.
IC 1551
IC 1551 Baliq yulduz turkumidagi Sb (ixcham choʻziq galaktika) tipli galaktikadir.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1990-yilda Oliy Kengash huzuridagi Oʻzbek tilini rivojlantirish davlat komissiyasi raisining oʻrinbosari.
Asad Gulzoda
Hayoti
Asad Gulzoda o‘smirlik paytlaridan sheʼrlar yozib boshlagan. Sheʼrlari O‘zbekiston va Tojikiston gazetalarida chop etilgan. Asad Gulzodaning „Murg‘obi chi makobod?“, „Labzi Shirin“ kabi kitoblari Dushanbedagi „Maorif“ nashriyotida nashr etilgan. Bundan tashqari, uning „Nasimi Buxoro“, „Xati peshona“, „Shukifahoyi Buxoro“, „Namozi ro‘i barg“, „Nafasi bahor“ kabi kitoblari ham bor. Shuningdek, sheʼrlari „Kahkashoni orzu“ (Toshkent) va „Guli murod“ (Dushanbe) to‘plamlariga kiritilgan.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1991–1992-yillarda O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining loyihasini ishlab chiqish bo‘yicha ishchi guruh rahbari o‘rinbosari.
Ermuxan Bekmaxanov
Ermuxan Bekmaxanovich Bekmaxanov (1915-yil 15-fevral, Bayanaul volosti, Pavlodar tumani, Semipalatinsk viloyati, Rossiya imperiyasi — 1966. 15. Olmaota) — qozoq sovet tarixchisi, tarix fanlari doktori (1948), professor (1949), Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasi aʼzosi (1962).
Biografiyasi
1915-yil 15-fevralda Pavlodar tumanining Bayanao‘l tumanida tug‘ilgan. Abilayxonning avlodi boʻlgan Toʻre urugʻidan.
1937-yilda Voronej pedagogika institutini tamomlagan.
Maorif Xalq Komissarligi huzuridagi Pedagogika ilmiy-tadqiqot instituti ilmiy xodimi, direktori (1937-1945), Qozogʻiston SSR Fanlar akademiyasi tarix, arxeologiya va etnografiya instituti katta ilmiy xodimi, direktor oʻrinbosari (1945-1947), Qozogʻiston Davlat universiteti kafedra mudiri (1947-1966).
1952-yil 5-sentabrda „Qozogʻiston XIX asrning 20-40-yillarida“ asari uchun „burjua millatchiligi“da ayblanib hibsga olingan. Unda, xususan, qozoq xoni Kenesari Qosimov tomonidan rus hokimiyatiga qarshi ko‘tarilgan qo‘zg‘olon „feodal-monarxiya“ emas, „qozoq xalqining milliy-ozodlik harakati“ deb atalgan. Buning uchun tarixchilar Yevgeniy Tarle, Yakovlev, Semyon Bushuevlar bu asarni „ruslarga qarshi yozilgan, Rossiyaga qarshi milliy qoʻzgʻolonni olqishlagan“ deb taʼriflaganlar. 1952-yil dekabr oyida Ermuxon Bekmaxonov aybdor deb topilib, 25 yilga ozodlikdan mahrum etildi. Stalinning oʻlimidan soʻng, hamkasblar Bekmaxanovni ozod qilishga muvaffaq boʻlishdi, bu 1954-yil fevral oyida sodir boʻldi. Ozodlikka chiqqanidan keyin reabilitatsiya qilindi.
XIX-XX asr boshlaridagi Qozogʻistonning ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy tarixi, birinchi rus inqilobi davrida mintaqadagi inqilobiy harakat muammolarini oʻrganuvchi.
Etnografiya, tarix, adabiyot, huquq fanlari, ateizm, qozoqlar madaniyati va sanʼati tarixiga oid asarlar, Qozogʻiston tarixidan umumtaʼlim maktablari uchun darslik va oʻquv qoʻllanmalar muallifi. Qizil Yulduz ordeni va medallar bilan taqdirlangan.
Xotira
Ermuxan Bekmaxonov „Amanat“ („Garov“) tarixiy filmiga bag‘ishlangan. Filmning premyerasi 2015-yil 31-may kuni Qozog‘istonda 31-may nishonlanadigan Siyosiy qatag‘on qurbonlarini xotirlash kunida bo‘lib o‘tdi. Pavlodarda To‘rayg‘ir universiteti hududida uning byusti o‘rnatilgan va ko‘chaga uning nomi berilgan.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Hayoti va faoliyati
1991–1993-yillarda Toshkent davlat yuridik institutining birinchi rektori.
1993-yilda O‘zbekiston Respublikasining Inson huquqlari bo‘yicha Milliy qo‘mitasi raisi.
1994-yilda vafot etgan.
Abu Rayhon Beruniy nomidagi davlat mukofoti laureati, O‘zbekistonda va Qoraqalpog‘istonda xizmat ko‘rsatgan fan arbobi unvoni bilan taqdirlangan.
Ijtimoiy va pedagogik faoliyat
A.Aʼzamxoʻjayev oʻzbek huquqshunoslik fanining tashkilotchilaridan biri sifatida uning ravnaqiga, yuqori malakali yurist-olimlar, amaliyotchi mutaxassislar tayyorlash ishiga katta hissa qoʻshdi. Davlat huquqi, milliy davlat qurilishi nazariyasi va tarixi, konstitutsiyaviy hamda ma’muriy huquq sohalarida tadqiqotlar olib bordi.
Olim huquqshunoslik va adliya masalalari boʻyicha 150 dan ortiq ilmiy maqolalar, 40 dan ziyod darslik, monografiya va o‘quv-uslubiy qo‘llanmalar muallifi. Uning ko‘plab asarlari xorijiy tillarga tarjima qilinib, nashr etilgan. Jumladan, uning “O‘zbekiston Respublikasi davlat mustaqilligining huquqiy asoslari” nomli oxirgi asari 1993-yilda e’lon qilingan.
1952-yilda O‘zbekiston Konstitutsiyasini rivojlantirish masalalari bilan bog‘liq mavzuda nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. 1956-yilda dotsent ilmiy unvonini olgan.
Anvar Aʼzamxoʻjayev tashabbusi bilan 1959-yilda universitetning yuridik fakultetida „Maʼmuriy-moliyaviy huquq“ kafedrasi tashkil etilgan. U umrining oxirigacha ushbu kafedraga rahbarlik qilgan, yuqori malakali yuridik kadrlar tayyorlash boʻyicha oʻzining ilmiy-pedagogik maktabini yaratgan.
1964-yilda O‘zbekistonda davlatchilik rivojiga bag‘ishlangan doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan, 1966-yilda professor ilmiy unvoniga sazovor bo‘lgan.
30 yildan ortiq vaqt mobaynida „Davlat huquqi va boshqaruvi; maʼmuriy, moliyaviy huquq“ mutaxassisligi bo‘yicha yuridik fanlar doktori ilmiy darajasini olish uchun Markaziy Osiyoda yagona ixtisoslashtirilgan kengashning raisi etib saylangan.
1967-yili Bryusselda bo‘lib o‘tgan Siyosiy fanlarning 7-xalqaro kongressida, 1974-yili Jazoirda o‘tkazilgan Demokrat-yuristlar xalqaro assotsiatsiyasining X kongressida ishtirok etgan. Shuningdek, Albaniya (1957), Mo‘g‘uliston (1965), Vengriya (1977) AQSh (1991) kabi mamlakatlarda bo‘lib o‘tgan xalqaro anjumanlarda ilmiy maʼruzalar bilan qatnashgan.
Olimning tashabbusi bilan 1978-yilda sobiq Ittifoq doirasida oliy o‘quv yurtlari talabalari uchun rus tilida „Правоведение“ („Huquqshunoslik“) ilmiy-nazariy jurnali chop etilgan.
Mukofotlari
A.Aʼzamxoʻjayev Mehnat Qizil Bayrogʻi Ordeni, „1941-1945-yillar Ulug‘ Vatan urushidagi shavkatli mehnati uchun“ medali, „Mehnatdagi jasorati uchun“ medali, „Jasoratli mehnati uchun“ yubiley medali, „1941-1945-yillar Ulug‘ Vatan urushidagi g‘alabaning 30 yilligi“ yubiley medali, „O‘zbekiston xalq taʼlimi aʼlochisi“ ko‘krak nishoni, O‘zbekiston Oliy Soveti Prezidiumining ko‘plab faxriy yorliqlari bilan taqdirlangan.
Olim 1968-yilda O‘zbekiston Fanlar akademiyasining muxbir aʼzosi etib saylandi, 1973-yilda Abu Rayhon Beruniy nomidagi davlat mukofotiga sazovor bo‘lgan, 1978-yilda O‘zbekiston Respublikasida, 1980-yilda esa Qoraqalpog‘iston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan fan arbobi faxriy unvonlari bilan taqdirlangan.
Asad Gulzoda
Hayoti
Asad Gulzoda 2003-yilda Tojikiston yozuvchilar uyushmasiga aʼzo boʻlgan.
U 2023-yil 29-mayda 88 yoshida vafot etgan.
NGC 332
NGC 332 Baliq yulduz turkumidagi C (ixcham galaktika) tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Lewis Swift 22 Ekim 1886-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Anvar Aʼzamxoʻjayev
Oilasi
Oilali, to'rt nafar farzandi bor.
Qo‘shimcha adabiyotlar
Авторы: М.М,Мирхамидов, Х.Т.Адылкариев Авторы: Ш.Агзамходжаев, Н.Бокий Муаллифлар: Ш.Аъзамхўжаев, Н.Боқий Нашрга тайёрловчи: Ш.Аъзамхўжаев.
Sawyer (Oklahoma)
Sawyer AQShning Oklahoma shtatida joylashgan shahardir. Choctaw okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
274 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 22,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,1 km2. Shundan 12,0 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 129 m balandlikda joylashgan.
Putanges-Pont-Écrepin
Aholisi
1019 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 100,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 10,1 km2.
Toirano
Toirano Italiyaning Liguria mintaqasida joylashgan kommunadir. Savona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 19 km2. 2476 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Atwater (Minnesota)
Atwater  — AQShning Minnesota shtati Kandiyohi okrugida joylashgan shahardir. Aholisi 2020-yilgi aholini roʻyxatga olishda 1124 kishini tashkil qilgan.
Geografiyasi
AQSh aholini roʻyxatga olish byurosi maʼlumotlariga koʻra, shaharning umumiy maydoni 1.08 sqmi ni tashkil qiladi, shundan 1.03 sqmi quruqlik va 0.05 sqmi suvdir.
AQShning 12-yoʻnalishi shaharda asosiy yoʻnalish boʻlib xizmat qiladi.
Tarixi
Atwater 1869-yilda yotqizilgan va 1876-yilda birlashtirilgan shahar temir yoʻli xodimi E.D. Atwater sharafiga nomlangan. Atwaterda 1870-yildan beri pochta boʻlimi faoliyat koʻrsatmoqda.
Demografiyasi
2010-yildagi aholini roʻyxatga olish holatiga koʻra, shaharda 1133 kishi, 468 xonadon va 312 oila istiqomat qilgan. Aholi zichligi 424.7/km² ni tashkil qiladi. Shaharning irqiy tarkibi 97,2 % oq tanlilar, 0,1 % afro-amerikaliklar, 0,1 % tubjoy amerikaliklar, 0,3 % osiyoliklar, 2,0 % boshqa irqlar va 0,4 % ikki yoki undan ortiq irqlardan iborat edi. Har qanday irqga mansub ispan yoki lotinlar aholining 4 foizini tashkil etadi.
Shaharda 468 ta uy xoʻjaligi boʻlib, ulardan 32,9 foizi 18 yoshgacha boʻlgan bolalari, 51.7 foizi er-xotinlar, 10.3 foizida eri boʻlmagan, 4.7 foizida xotini boʻlmagan erkaklar va 33,3 % oilasizlar edi. Barcha uy xoʻjaliklarining 29,1 foizi jismoniy shaxslardan iborat boʻlib, 13,7 foizida 65 yosh va undan katta boʻlgan yolgʻiz yashaydiganlar bor.
Shahar aholisi oʻrtacha yoshi 37,7 yoshni tashkil etadi. Aholining 25,1 foizi 18 yoshgacha boʻlganlar; 8,2 % 18 yoshdan 24 yoshgacha boʻlganlar; 23,4 % 25 dan 44 gacha; 28,8 % 45 dan 64 gacha; va 14,7 % 65 yosh va undan kattadir. Shaharning gender tarkibi 49,2 % erkaklar va 50,8 % ayollarni tashkil qiladi.
Shahardagi uy xoʻjaliklarining oʻrtacha daromadi 39 265 dollarni, oilaning oʻrtacha daromadi esa 48 289 dollarni tashkil etdi. Erkaklar oʻrtacha daromadi 30 365 dollarni, ayollarniki esa 22 625 dollarni tashkil qilgan. Shaharning jon boshiga toʻgʻri keladigan daromadi 21 112 dollarni tashkil etdi. Oilalarning qariyb 4,1 foizi va aholining 5,5 foizi qashshoqlik chegarasidan past boʻlgan, shu jumladan 18 yoshgacha boʻlganlarning 7,1 foizi va 65 yoshdan oshganlarning 4 foizi qashshoq hisoblanadi.
Aerozol generatori
Aerozol generatori — ter-momexanik va mexanik usullarda aero-zollar hosil qilish hamda ularni pur-kash mashinasi. Bog, oʻrmon va dalalarda qishloq xoʻjaligi oʻsimliklari zararkunandalariga qarshi kurashda, shuningdek omborlar va issiqxonalar, chorvachilik binolarini dorilashda ishlatiladi. Veterinariya amaliyotida Aerozol generatoridan dezinfeksiyalovchi, insektitsid va vaksina aerozollari hosil qilishda foydalaniladi. Ter-momexanik usulda ish suyukligi avval qizdiriladi, soʻngra havo oqimi uni mayda zarrachalarga parchalaydi. Mexanik usulda esa ish suyuqligi faqat havo oqimi taʼsirida parchalanadi. Ish vaqtida Aerozol generatori avtomobil kuzovi, traktor yuk tirkamasi, ot arava va boshqada olib yuriladi. Baʼzi Aerozol generatori purkagichlgr, changlatgichlar bilan birga ishlatiladi. Zaharli dori eritmasini aerozol moslamasi yorda-mida ham purkash mumkin. Bunda changla-gich-purkagichning purkagich qismiga aerozol moslamasi oʻrnatiladi, apparatda maxsus soʻrgʻich orqali soʻrilgan havo rezervuardan dorini ergashtirib, doza-torga haydaydi. Dozatorda hosil boʻlgan emulsiya uchlik orqali mayda zarracha holida oʻsimlikka purkaladi.
NGC 6281
NGC 6281 Scorpius yulduz turkumidagi II2p tipli ochiq klasterdir.
Ushbu obyektni James Dunlop 1826-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Kubbra Sait
Kubbra Sait (1983-yil 27-iyulda tugʻilgan) hind aktrisasi, teleboshlovchisi va modeli boʻlib,Sultan, Ready va City of Life filmlarida suratga tushgan. U Netflix original platformasining Sacred games koʻrsatuvining birinchi mavsumida Kukoo rolini ijro etgani uchun keng eʼtirofga sazovor boʻlgan. U, shuningdek, Apple TV+ koʻrsatuvida Phara Keaen rolini tasvirlagan.
Yoshligi va faoliyati
Kubbra Sait 1983-yil 27-iyulda Bangalorda Zakariya Sait va Yasmin Sait oilasida tugʻilgan. Uning ukasi Danish Sait radio boshlovchi va teleboshlovchi boʻlib ishlaygan. Uning amakisi Tanvir Sait siyosatchi. Uning bobosi Azeez Sait Karnatakada vazir boʻlgan. Kubbra Sait yoshligidan televizorda koʻrinishni orzu qilgan, buni payqagan ota-onasi uni aktrisalik mahorat maktabiga beradi va Kubbra u yerda oʻzining qobiliyatini koʻrsata boshlaygan. 2005-yilda u Bangalordagi Milliy axborot va boshqaruv fanlari institutini tamomlagandan soʻng Dubayga koʻchib oʻtgan. U oʻn uch yoshida shoularni olib bora boshlagan. Sait oʻz karerasini koʻngilochar industriyada davom ettirishdan oldin Dubayda Microsoft kompaniyasida hisob menejeri sifatida boshlagan. U 2013-yilda Hindistonning eng yaxshi ayol xodimi mukofoti sovrindori. Shuningdek, u 2009-yilda Miss India Worldwide Goʻzallik tanlovida Miss Personality gʻolibi boʻlgan. Sait Netflixning Sacred Games shousida Kuku ismli transgender ayol roli uchun maqtovga sazovor boʻlgan. Bu Netflixning 47- Xalqaro Emmy mukofotlari marosimida „eng yaxshi drama“ nominatsiyasiga nomzod boʻlgan. Sait 2019-yil 25-noyabrda boʻlib oʻtgan Emmi mukofotlarida Sacred Games filmini taqdim etgan.
IC 1552
IC 1552 Baliq yulduz turkumidagi Sbc (ixcham choʻziq spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Brimingen
Brimingen Germaniyaning Rheinland-Pfalz yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Bitburg-Prüm tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 3,79 km2. 77 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Brimingenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Aerologiya
Aerologiya (aero… va yun. logos — soʻz, tushuncha, bilim) — atm. fizikasining erkin atmlagi (Yer sirtiga tutashuvchi qatlamdan balanddagi) fizik hodisalar va jarayonlarni oʻrganuvchi boʻlimi. Balandliklarda atm. tarkibi, bulut va yogʻinlarning hosil boʻlishi, har xil balandlikdagi havo oqimlari, havo mas-salarining oʻzaro taʼsiri va boshqalarni oʻrganadi. Obhavoni oldindan aytish usullarining tobora takomillashuvi, yuqori balandliklarda uchish imkoniyatlarining kengayishi tufayli butun dunyoda A. tez rivojlandi. Yerning sunʼiy yoʻldoshlari uchirilishi yuqori atm.ni oʻrganish uchun keng imkoniyatlar ochdi. A. ixtiyorida Yerning sunʼiy meteorologik yoʻldoshlari, elektron asboblar, radiolokatsiya vositalari, maxsus jihozlangan samolyotlar, raketa, radiozond va takomillashgan aerostatlar mavjud.
Bukov (Žďár nad Sázavou District)
Bukov Chexiya respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 186 ga yaqin aholisi bor.
Aeroionoterapiya
Aeroionoterapiya (aero… va yun. ion — keluvchi, terapiya) — havo ionlari bilan davolash usuli. Bunda maxsus asboblar — aeroionizatorlar ishlatiladi; ular yordamida havoda koʻplab aeroionlar hosil qilinadi. Aeroionlar nafas yoʻllari va oʻpka alveolalaridagi oʻz konsentratsiyasi va zaryadiga qarab, oʻpka interoreseptorlari — sezuv nervi uchlarining qoʻzgʻaluvchanligini oʻzgartiradi. Bu yerda hosil boʻlgan impulslar bosh miya markazlariga boradi, soʻngra aʼzolarga tegishli signallar yetib keladi. Aeroionlar oʻpka alveolalari devoridan qonga oʻtib, oʻz zaryadini qon oqsillari va hujayra elementlariga beradi. Natijada qon va boshqa suyuqliklarda (mas, orqa miya suyuqligʻida) elektr zaryadlarining miqdori oʻzgaradi, bu hol markaziy va vegetativ nerv sistemasining faoliyatiga, pirovardida, organizm faoliyatiga foydali taʼsir etadi. Aeroionoterapiya taʼsirida toʻqimalarda moddalar almashinuvi va oksidlanish qaytarilish jarayonlari tezlashadi, kislorod bilan taʼminlash kuchayadi. Aeroionoterapiya odatda boshqa davo tadbirlari bilan birga qoʻllaniladi. Aeroionoterapiyadan bronxiol astma, gipertoniya, uzoq vaqtgacha bitmaydigan yarachaqalarni va boshqa kasalliklarni davolashda foydalaniladi. Aeroionoterapiya umumiy tarzda qoʻllanilishi yoki havo oqimi faqat jarohat, yaraga yoʻnaltirilishi mumkin. Aeroionoterapiyaning bir qadar mukammal usuli-gidroaeroionoterapiya Toshkentdagi Salomatlikni tiklash va fizioterapiya ilmiy tadqiqot institutida keng qoʻllaniladi.
NGC 333
NGC 333 Kit yulduz turkumidagi E? tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Wilhelm Tempel 1877-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Havolalar
NGC 333A
Bergen (Mittelfranken)
Bergen (Mittelfranken) Germaniyaning Bavariya yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Weißenburg-Gunzenhausen tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 19,91 km2. Aholisi — 1129 kishi (2010).
IC 1553
IC 1553 Haykaltarosh yulduz turkumidagi S? (spiral galaktika) tipli galaktikadir.
Schulter (Oklahoma)
Schulter AQShning Oklahoma shtatida joylashgan shahardir. Okmulgee okrugi tarkibiga kiradi.
Chakola, Arxangelsk viloyati
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Chakola (Чакола) — Rossiyaning Arxangelsk viloyati Pinej tumanidagi Pirinemskoye posyolkasidagi qishloq posyolkasi . 2010-yilda aholi soni 98 kishi edi 2 ta koʻcha bor.
Schulter (Oklahoma)
Aholisi
600 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 263,0 nafar kishi.
Chakola, Arxangelsk viloyati
Geografiya
Chakola Pinega daryosida, Karpogoridan (tuman maʼmuriy markazi) 55 km shimolda avtomobil yoʻlida joylashgan. Gorodok — eng yaqin qishloq.
Schulter (Oklahoma)
Geografiyasi
Maydoni — 2,3 km2. Shundan 2,3 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 213 m balandlikda joylashgan.
Bergen (Mittelfranken)
Hududi
Bergenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
NGC 6282
NGC 6282 Hercules yulduz turkumidagi SBbc tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni Albert Marth 1864-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
NGC 334
NGC 334 Haykaltarosh yulduz turkumidagi SBb tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni John Herschel 1834-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
IC 1554
IC 1554 Haykaltarosh yulduz turkumidagi NF (hali noaniq) tipli obyektdir.