cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti
Vakolatlari
Oʻzbekiston Respublikasining Prezidentiga, Konstitutsiyaga muvofiq keng va xilma-xil vakolatlar berilgan. Bu vakolatlar davlat hayotining deyarli barcha sohalariga taalluqli boʻlib, mamlakat iqtisodiyoti va umuman jamiyat rivojlanishiga juda katta taʼsir oʻtkazadi.
Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti:
1) fuqarolarning huquqlari va erkinliklariga, Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi va qonunlariga rioya etilishining kafilidir;
2) Oʻzbekiston Respublikasining suvereniteti, xavfsizligi va hududiy yaxlitligini muhofaza etish, milliy-davlat tuzilishi masalalariga doir qarorlarni amalga oshirish yuzasidan zarur chora-tadbirlar koʻradi;
3) mamlakat ichkarisida va xalqaro munosabatlarda Oʻzbekiston Respublikasi nomidan ish koʻradi;
4) muzokaralar olib boradi hamda Oʻzbekiston Respublikasining shartnoma va bitimlarini imzolaydi, respublika tomonidan tuzilgan shartnomalarga, bitimlarga va uning qabul qilingan majburiyatlariga rioya etilishini taʼminlaydi;
7) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisiga mamlakat ichki va tashqi siyosatini amalga oshirishning eng muhim masalalari yuzasidan murojaat qilish huquqiga ega;
8) respublika oliy hokimiyat va boshqaruv organlarining bahamjihat ishlashini taʼminlaydi; vazirliklar, davlat qoʻmitalari hamda davlat boshqaruvining boshqa organlarini Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining taqdimiga binoan tuzadi va tugatadi, shu masalalarga doir farmonlarni keyinchalik Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalari tasdigʻiga kiritadi;
9) Senat Raisi lavozimiga saylash uchun nomzodni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senatiga taqdim etadi;
10) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalari koʻrib chiqishi va tasdiqlashi uchun Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vaziri nomzodini taqdim etadi hamda uni isteʼfoga chiqqanda, Bosh vazirga nisbatan bildirilgan ishonchsizlik votumi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalari tomonidan qabul qilinganda yoxud qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda lavozimidan ozod qiladi;
11) Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining taqdimiga binoan Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi aʼzolarini tasdiqlaydi va lavozimlaridan ozod qiladi;
12) Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori va Hisob palatasi raisini tayinlaydi va ularni lavozimidan ozod qiladi, keyinchalik bu masalalarni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tasdigʻiga kiritadi;
13) Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senatiga Konstitutsiyaviy sud raisi va sudyalari, Oliy sud raisi va sudyalari, Oliy xoʻjalik sudi raisi va sudyalari, Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki Boshqaruvining raisi, Oʻzbekiston Respublikasi Tabiatni muhofaza qilish davlat qoʻmitasining raisi lavozimlariga nomzodlarni taqdim etadi;
14) viloyat, tumanlararo, tuman, shahar, harbiy va xoʻjalik sudlarining sudyalarini tayinlaydi va lavozimlaridan ozod etadi; Oldingi tahrirga qarang.
15) Oʻzbekiston Respublikasi Bosh vazirining taqdimiga binoan viloyatlar hokimlarini hamda Toshkent shahar hokimini qonunga muvofiq tayinlaydi hamda lavozimidan ozod etadi. Konstitutsiyani, qonunlarni buzgan yoki oʻz shaʼni va qadr-qimmatiga dogʻ tushiradigan xatti-harakat sodir etgan tuman va shahar hokimlarini Prezident oʻz qarori bilan lavozimidan ozod etishga haqli;
17) Oʻzbekiston Respublikasining qonunlarini imzolaydi va eʼlon qiladi; qonunga oʻz eʼtirozlarini ilova etib, uni takroran muhokama qilish va ovozga qoʻyish uchun Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisiga qaytarishga haqli;
18) Oʻzbekiston Respublikasiga hujum qilinganda yoki tajovuzdan bir-birini mudofaa qilish yuzasidan tuzilgan shartnoma majburiyatlarini bajarish zaruriyati tugʻilganda urush holati eʼlon qiladi va qabul qilgan qarorini uch kun ichida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi palatalarining tasdigʻiga kiritadi;
19) favqulodda vaziyatlar (real tashqi xavf, ommaviy tartibsizliklar, yirik halokat, tabiiy ofat, epidemiyalar) yuz bergan taqdirda fuqarolarning xavfsizligini taʼminlashni koʻzlab, Oʻzbekiston Respublikasining butun hududida yoki uning ayrim joylarida favqulodda holat joriy etadi va qabul qilgan qarorini uch kun ichida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalari tasdigʻiga kiritadi. Favqulodda holat joriy etish shartlari va tartibi qonun bilan belgilanadi;
20) Oʻzbekiston Respublikasi Qurolli Kuchlarining Oliy Bosh qoʻmondoni hisoblanadi, Qurolli Kuchlarning oliy qoʻmondonlarini tayinlaydi va vazifasidan ozod qiladi, oliy harbiy unvonlar beradi;
21) Oʻzbekiston Respublikasining ordenlari, medallari va yorligʻi bilan mukofotlaydi, Oʻzbekiston Respublikasining malakaviy va faxriy unvonlarini beradi;
23) amnistiya toʻgʻrisidagi hujjatlarni qabul qilish haqida Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senatiga taqdimnoma kiritadi va Oʻzbekiston Respublikasining sudlari tomonidan hukm qilingan shaxslarni afv etadi;
24) Milliy xavfsizlik xizmati raisini tayinlaydi va lavozimidan ozod etadi, keyinchalik shu masalalarga doir farmonlarni Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Senati tasdigʻiga kiritadi;
25) ushbu Konstitutsiya va Oʻzbekiston Respublikasining qonunlarida nazarda tutilgan boshqa vakolatlarni amalga oshiradi. Prezident oʻz vakolatlarini bajarishni davlat idoralariga yoki mansabdor shaxslarga topshirishga haqli emas.
Prezidentning shaxsi daxlsizdir va "Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti faoliyatining asosiy kafolatlari toʻgʻrisida"gi qonun (2003-yil 25-aprel) bilan muhofaza etiladi. Prezidentning qonuniy faoliyatiga toʻsqinlik qilinishiga, shuningdek, uning shaʼni va qadrqimmatiga putur yetkazilishiga yoʻl qoʻyilmaydi va bunday harakatlar tegishli qonunlarga muvofiq javobgarlikka sabab boʻlishi mumkin. Bu qoida isteʼfoga chiqqan Prezidentga nisbatan ham oʻz kuchini saqlab qoladi. Prezident mehnatiga haq toʻlash qonun hujjatlarida belgilangan tartibda amalga oshiriladi. Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti betobligi sababli oʻz vazifasini bajara olmasligi Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisining palatalari qoʻshma qaroriga koʻra tuzilgan davlat tibbiy komissiya xulosasi bilan tasdiqlangan taqdirda 10 kun muddat ichida palatalarning qoʻshma favqulodda yigʻilishida deputatlar, senatorlar orasidan 3 oygacha boʻlgan muddatga Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti vazifasini vaqtincha bajaruvchi saylanadi. Bu holda 3 oy muddat ichida Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining umumxalq saylovi oʻtkazilishi shart. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining davlat qurilishi sohasidagi tajribasidan unumli foydalanish maqsadida vakolati tugashi munosabati bilan isteʼfoga chiqqan Prezident umrbod Senat aʼzosi lavozimini egallashi koʻzda tutilgan.
Prezidentlar
Oʻzbekiston Respublikasinish Prezidenti samarali faoliyat yuritishni taʼminlash maqsadida Prezident devonini tuzadi, turli xizmat boʻlinmalarini shakllantiradi. Oʻzbekiston Respublikasining Prezidenti Oqsaroydagi qarorgohida faoliyat yuritadi. „Doʻrmon“ (Qibray tumani) qarorgohida turli xalqaro uchrashuvlar, oliy martabali mehmonlarni kutib olish marosimlari va boshqa tadbirlar oʻtkaziladi.
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti devoni binosi — Toshkent shahrining markaziy qismida, Oʻzbekiston shoh koʻchasi (Anhor boʻyi)da joylashgan (1964, meʼmorlar V. Berezin, A. Faynleyb, R. Bleze, S. Eshonxoʻjayev va boshqalar; muhandis E.Lennishmidt va boshqalar). Asosiy bino 6 qavatli boʻlib, birinchi qavatga 900 oʻrinli majlislar zali tutashgan. Bino aniq geometrik shakllardan foydalanilgani, nisbatlarning aniq va monumentalligi, badiiy koʻrkam va meʼmoriy jihatdan oddiyligi bilan ajralib turadi. Asosiy bino (uz. 94 m) shimolga qaragan, 3 boʻlakdan iborat. Bino tarzidagi vertikal boʻlinishlar, katta hajmdagi derazalar hamda asosiy kirish eshigi mutanosibligi binoga alohida ulugʻvorlik baxsh etgan. Binoning jan. tomoni ham shu tarzda hal etilgan, unga quyosh nurini toʻsuvchi maxsus moslamalar ishlangan. Majlislar zali binosida vestibyul, foye, kutubxona, oshxona va boshqalar qoʻshimcha xonalar mavjud; zalga asosiy binoning 2-qavatidagi maxsus yoʻlakdan oʻtiladi; binoning gʻarb tomonidagi oynalar oldiga alyuminiy plastinka (asalari iniga oʻxshash toʻsiq)lar qoʻyilgan, jan. tomoni qabariq bloklardan tashkil topgan. Bino pardozida yuqori sifatli marmar plitalar, koshinlar, suvogʻida maydalangan marmar boʻlakchalar va boshqalar ishlatilgan; atrofidagi hudud koʻkalamzorlar, gulzorlar bilan soʻlim maskanga aylantirilgan.
Itxassou
Itxassou Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Pyrénées-Atlantiques departamenti Bayonne tumani tarkibiga kiradi.
Mizdaxqon
Mizdaxqon — Xorazmdagi yirik oʻrta asr shahar harobasi. Xoʻjayli shahridan 7—8 km gʻarbda joylashgan. Antik davrga oid qishloq harobasi oʻrnida V—VI asrlarda bunyod etilgan qasr asosida vujudga kelgan va moʻgʻullar hukmronligining oxirigacha (XIV asr) mavjud boʻlgan.
Itxassou
Aholisi
1770 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 45,3 nafar kishi.
Mizdaxqon
Mizdaxqon 2 tepalikdan iborat. Ulardan biri (Gabr qalʼa) Mizdaxqonning qadimgi qismi boʻlib, uning qalin paxsa devori va arkining qoldiqlari saqlangan. Mizdaxqonning 2-tepaligi qabristonga aylangan. Uning maydonining bir qismida Mazlumxon Suluv maqbarasi (XIII asr oxiri — XIV asr boshi) joylashgan.
Itxassou
Geografiyasi
Maydoni — 39,1 km2.
Mizdaxqon
Mizdaxqonni arxeologik jihatdan oʻrganish ishini 1928-yil A. Yu. Yakubovskiy boshlagan. 1962, 1964—1965-yillarda Mizdaxqonda S. P. Tolstov rahbarligida Xorazm arxeologiya-etnografiya ekspeditsiyasi qazishmalar oʻtkazgan. Natijada Mizdaxqonning tarixi va Xorazmning islom dinigacha boʻlgan qadimgi diniga oid koʻplab qimmatli maʼlumotlar olindi. X asrda Mizdaxqon obod shahar boʻlib, atrofida 12000 turar joy qoʻrgʻonlari joylashgan.
Mizdaxqondagi qabristonga zardushtiylik diniga eʼtiqod qilgan marhumlar ossuariylarga solib koʻmilgan. Ossuariylarda rangbarang mazmundagi naqshlar va qadimgi xorazmiy tilida yozilgan bitiklar saqlangan.
Bresle (Somme)
Bresle Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Somme departamenti Amiens tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
87 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 24,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 3,6 km2. Dengiz sathidan 55 – 123 m balandlikda joylashgan.
Braziliya oqimi
Braziliya oqimi — Atlantika okeanidagi iliq oqim. Janubiy Passat oqimining Janubiy Amerika qirgʻoklari yaqinidagi tarmogʻi. SanRoki burni (Janubiy Amerika) dan boshlanib, Braziliya qirgʻoqlari boʻylab 40° jan. kenglikkacha boradi, bu yerda Folklend sovuq okimi va Gʻarbiy Shamollar oqimi nomli sovuq oqim bilan toʻqnashadi. Tezligi soatiga 1–2 km. temperaturasi 18—26°. Shoʻrligi 35—37,25‰ va undan ortiq.
Kalila va Dimna
"KALILA VA DIMNA" - adabiy yodgorlik. "Panchatantra" va "Xitopadesha" kabi qad. hind ogʻzaki ijodi zaminida vujudga kelgan, uning aniq, yozilgan vaqti maʼlum emas. Asar shahzodalarga taʼlim-tarbiya berishga moʻljallangan boʻlib, nasihat ruhida yozilgan. Unda ijtimoiy, siyosiy, axloqiy va maishiy masalalar, asosan, majoziy yoʻl bilan 2 shagʻol (chiyaboʻri) — Kalila va Dimna (sanskritcha Kartak va Damnako, paxlaviyda Kalilak va Dimna) munozarasi shaklida bayon etiladi. "K. va D." 6-asrda Eron sho\i Xusrav Anushirvon (531—79) buyrutiga binoan, uning shaxsiy tabibi Barzuya tomonidan Hindistondan keltirilgan va paxlaviy tiliga tarjima qilingan. 8-asrda mashhur adib Abdulloh ibn al-Muqaffa (721—57) pahlaviydan arab tiliga, undan Rudakiy fors tiliga nazm bilan tarjima qilgan. Husayn Boyqaro davrida Husayn Voiz Koshifiy forschaga tarjima qilib, uni "Anvori Suhayliy" deb nomlaydi. Asarning fors tiliga oʻgirilgan nusxasi 16-asr oxirida qayta ishlangan. Uni eski oʻzbek tiliga Muhammad Mulla Niyoz (1837), Fazlulloh qori Almaiy tarjima qilishgan. Almaiy tarjimasi 3-marta nashr etilgan (1910—13). Asar hozirgi oʻzbek tilida bir necha bor nashr etilgan (1966, 1977, 1988, 1992, 1994).
Jahon adabiyoti xazinasining noyob durdonasi sanalmish „Kalila va Dimna“ qadim Hindistonda yaratilgan. „Panchatantra“ va „Hitopadesha“ kabi qadimiy hind ogʻzaki ijodi namunalari zaminida vujudga kelgan. Asar sanskrit tilida yozilgan deb taxmin qilinadi. Aniq yaratilgan vaqti maʼlum emas. „Kalila va Dimna“ taʼlim-tarbiya berishga moʻljallangan boʻlib, pand-nasihat ruhida yozilgan. Unda ijtimoiy, siyosiy, axloqiy va maishiy masalalar majoziy yoʻl bilan 2 shagʻol (chiyaboʻri) — Kalila va Dimna munozarasi shaklida bayon etiladi. Asrlar davomida asarning hajmi va shakli oʻzgarib borsa ham, uning asosiy gʻoyasi saqlanib kelgan. U adolat va ezgulikni targʻib qiladi. Yovuzlik, yomonlikdan saqlanishga daʼvat etadi. Yaxshilik va insoniy fazilatlarga, ulugʻvor intilishlarga chorlaydi.
<blockquote style="background: white; border: 1px solid black; padding: 1em;"> Parcha:
Tulki bilan nogʻora masali
''Deydilarki, bir tulki oʻrmon oralab ketayotib, bir daraxtning tagida nogʻora yotganini koʻrib qolibdi. Shamol esgan sari daraxt butoqlari nogʻoraga tegar va nogʻoradan dahshatli ovozlar chiqar edi. Tulki nogʻoraning ovozi yoʻgʻonligi va jussasining kattaligiga qarab, nogʻoraning yogʻi bilan goʻshti ham ovozi va jussasiga yarasha boʻlsa kerak deb ogʻzining suvi keldi. Koʻp urinib, nogʻorani yorishga muvaffaq boʻldi. Lekin qurigan teridan boʻlak hech narsa topmagach: „Gavdasi yoʻgʻon va ovozi baland narsaning ichi boʻsh boʻlar ekan“, — dedi.'' thumb|right|Sherga tahdid qilayotgan shagʻol Dimna tasvirlangan miniatyura, forsiy qoʻlyozma (Hirot, 1429) VI asrda Eron shohi Xusrav Anushirvon (531-579) buyrugʻiga binoan uning shaxsiy tabibi Barzuya tomonidan pahlaviy tiliga tarjima qilinadi VIII asrda Abdulloh ibn Muqaffa (721-757) pahlaviy tilidan arab tiliga, undan Rudakiy fors tiliga nazmiy tarjima qiladi. 1142-1145-yillarda al-Muqaffa nusxasidan fors tiliga Nasrulloh bin Muhammad bin Abdulhamid Abul Maoliy qilgan nasriy tarjima keng shuhrat qozonadi. Husayn Boyqaro davrida Husayn Voiz Koshifiy uni fors tiliga tarjima qilib „Anvori Suhayliy“ deb nomlaydi.
Oʻzbek tiliga tarjimalar
„Kalila va Dimna“ning turkiy tilga qilingan birinchi tarjimasi taxminan XIII asrga mansub boʻlib, tarjimoni Iftixoriddin Muhammad Bahriy deb koʻrsatilgan. 1718-1719-yillarda „Kalila va Dimna“ni Qashqarda Mulla Temur „Anvori Suhayliy“ asosida tarjima qilib, „Osori imomiya“ deb nom beradi. 1837-1838-yillarda Xivada Muhammad Niyoz asarni tarjima qiladi va unga mufassal soʻzboshi yozadi. XX asr boshida Qori Fazlulloh bin Iso Toshkandiy Almaiy tominidan qilingan tarjima xalq orasida keng tarqalgan. 1901-1913-yillar ichida 3-marta nashr etilgan. Asar hozirgi oʻzbek tilida bir necha bor nashr etilgan (1966, 1977, 1988, 1992, 1994).
Sorgà
Sorgà Italiyaning Veneto mintaqasida joylashgan kommunadir. Verona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 32 km2. 3115 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Ayyıldız
Manbalar
[
Nusoniy
Nusoniy — Sangvor tumani Vahdat QFYga qarashli qishloq. Nusoniydan mahalla markazigacha boʻlgan yoʻl 9 km, tuman markazigacha 71 km ni tashkil qiladi. Aholisi 125 nafar (2017), tojiklar.
Aia
Aia Ispaniyaning Basklar Oʻlkasi mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Guipúzcoa provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 55,27 km2. Aholisi — 2007 kishi (2010).
NGC 4460
NGC 4460 Canes Venatici yulduz turkumidagi SB0-a tipli galaktikadir.
Ushbu obyektni William Herschel 1788-yilda kashf etgan.
Bulgʻin daryosi
Bulgʻin daryosi (Булган), Urungu (乌伦古河 hé ,- Xitoydagi boʻyining nomi) — daryoda yashovchi samurning nomi bilan daryo nomi paydo boʻlgan. Koordinatasi 46.766676, 91.327229. Moʻgʻul Oltoyining janubiy etalaklaridan boshlab olib Xitoyning Shinjon-Uygʻur avtonom viloyatining Ili Qozoq avtonom viloyati Oltoy viloyatining Shingil tumanidagi Orongo (Urungu) daryosiga quyadi. Orongo daryosi Shingil, Koʻktoʻgʻay, Buriltoʻgʻay tumanlarining yeri bilan oqib oʻtib Buriltogʻay tumaning Ulingir koʻliga quyadi. 1969-yili Ulingir koʻlin orqali oqadigan Irtish daryo suvin yuqori darajada saqlash uchun Qora Irtish bilan Ulungir koʻlin kanal orqali tutashtirildi. Shuning uchun u ham ichki yopiq havzaga, ham Shimoliy Muz okeani havzasidagi daryoga tegishli. Daryodagi baliq faunasiga qaraganda, Shimoliy Muz okeani qadimgi davrlarda okeanga quyilganga oʻxshaydi. Daryo dastlab shimoldan janubga yoʻnaltirilgan boʻlib, Qoʻbda viloyatining Bulgʻin hududidan gʻarbga, gʻarbdan shimolga oqib oʻtadi. Daryo suvi sovuq va chuchuk. Daryo tubi toshloq va toshloq. Daryoning hayvonot dunyosi (faunasi) boy. Daryoga Ulakshin, Joʻlti, Temirti, Norin, Lasti kabi 100 ga yaqin soylar quyiladi. Bulgʻin daryosining suv yigʻish havzasi daryo nomiga tufayli oʻlka nomiin Bulgʻin ataladi. Daryo baland togʻ tizmalaridan boslanganligi uchun oqimi kuchli, koʻplab sharsharalar, daralar va daralar bor. Daryo tubi qattiq. Jumladan, ikki Bulgʻinni bogʻlovchi daraning uzunligi 75 kilometrgacha choʻzilgan. Daryoning oʻrta va quyi qismlarida daryo oqimi imkon qadar sekinlashadi. Daryo bahor oylarida qorning erishi tufayli qattiq toshadi. Daryo suvi soʻnggi paytda yogʻingarchilikning kamayishidan va muzliklarning tez erishidan tufayli suvi kamayib bormoqda. Togʻning vodiysi (2500 m balandlikkacha) ignabargli oʻrmonli, oʻng tomoni koʻpi qaragʻay oʻtloqi keladi. Daryoning Moʻgʻuliston hududidagi uzunligi 250 kilometr. Daryoning barcha sharsharalarining balandligi 1900 metr yoki oʻrtacha qiyalik 0,0076. Yillik suv isteʼmoli — 1,38 km³. Daryo boʻyida qaragʻay, tol, terak, qizil qayin kabi daraxtlar oʻsadi. Soʻnggi paytlarda daraxtlarning soni kesilishi tufayli kamayib bormoqda. Daryo suvidan asosan oʻtloqlarni sugʻorishda foydalaniladi. Daryoda juda kam uchraydigan qunduz yashaydi. Qunduzni saqlab qolish uchun Moʻgʻulistonda maxsus qoʻriqxona tashkil etilgan.
Sulayhiylar
Sulayhiylar (1047-1138) - Fotimiylarga vassal ekanligini eʼtirof etgan Yamandagi sulola. Sulola asoschisi - Fotimiy hukmdor Mustansir (1036-1094)dan «ijozat» olgan Yamandagi ismoiliylarning daʼvatchisi Ali ibn Muhammad Sulayhiy (1047-1067). Poytaxtlari — Sano, Jibla. Davlat tili — Arab tili. Din — Islom (ismoiliy shia).
Tarixi
Sulayhiylarr Yamanda ismoiliya diniy da’vatlarining tarafdorlari va Fotimiylarga vassallar sifatida ish yuritdilar. Janubiy Arabistondagi Hamdon qabilasining a’zosi va shu qabila qozisining oʻgʻli Ali ibn Muhammad togʻlarda mustaqil bir davlat tuzishga muvaffaq boʻldi. Sulayhiylar 1047-yili Masarda oʻzlarini mustaqil deb e’lon qilishgan. Sulayhiylar hududiy da’volar boʻyicha Tihomada hukmronlik qilayotgan Najohiylar bilan kurash olib borishgan. Qizil dengiz boʻylaridagi Tihomada hukmronlik qilgan habash qullari sulolasi Najohiylarni tor-mor keltirdi. 1063-yilda Zaydiy imomlaridan Sano shahrini tortib olib, Hijozga bostirib kirdi, keyingi yilda esa Banu Man qabilasiga mansub hukmdorlardan Adanni oldi. Uning oʻgʻli al-Mukarram Ahmad zamonida Sulayhiylarning mulki juda kengayib ketdi. Ammo XI asrdan keyin Sulayhiylar bosib olgan joylarini oʻz qoʻllarida saqlab qola olmadilar. Najohiylar yana hokimiyat tepasiga qaytdilar, Adan mustaqilligini saqlab qoldi, Sano shaharidan shimolda joylashgan Sadda Zaydiy imomlar hukm surishda davom etdi. Ahmad hukmronligining soʻnggi yillarida haqiqiy hokimiyat uning xotini Sayyida Arva qoʻliga oʻtdi. 1138-yilgacha hukmronlik qilgan bu ayol toʻqson ikki yoshida vafot etdi. U Sulayhiylar poytaxtini Sano shahridan Jiblaga koʻchirdi. Uning vafotidan soʻng hokimiyat Zurayyiylar qoʻliga oʻtdi va ular 1174-yilda Yamanga Ayyubiy Turonshoh kelguniga qadar hukmronlik qildilar. Sulayhiylarning alohida guruhlari Yamandagi ayrim qal’alarni XIII asr oxirigacha boshqarishgan.
Yana qarang
Yaman Fotimiylar Ayyubiylar Najohiylar Zurayyiylar
1378
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1378''
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1378''
🇷🇺
Qaqir (Oʻzgan tumani)
Qaqir (Какыр) — Qirgʻiziston Respublikasining Oʻsh viloyati Oʻzgan tumaniga qarashli qishloq. Oq-Jar ovul okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
Aholisi - 1 298 kishi.
1377
Tugʻilgan
''См. также: Категория:Родившиеся в 1377''
Vafot etgan
''См. также: Категория:Умершие в 1377''
🇷🇺
Steinach (Sankt Gallen)
Steinach  Shveysariyaning Sankt Gallen kantonida joylashgan kommunadir. Maydoni – 4.52 km2. 3265 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Steinachning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Karaot
Karaot — Turkiyaning Burdur viloyatining Bucak tumanidagi qishloq.
Albia (Iowa)
Aholisi
3766 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 455,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,26 km2. Shundan 8,26 km2 quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 295 m balandlikda joylashgan.
LaGrange (Indiana)
Aholisi
2919 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 663,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 4,4 km2. Shundan 4,4 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 284 m balandlikda joylashgan.
Eshton Tyorner
Eshton Jeyms Tyorner (1993 yil 25 yanvarda tugʻilgan) — avstraliyalik kriketchi, u 2012-13 yilgi mavsumda Gʻarbiy Avstraliyada debyut qilgan, shuningdek, Pert Skorchers bilan shartnoma tuzgan. Pertdan Tyorner Gʻarbiy Avstraliyani 15 yoshgacha (maktab oʻquvchilari), 17 yoshgacha va 19 yoshgacha boʻlgan darajalarda himoya qilgan ekan. va 17 yoshgacha boʻlgan jamoani milliy chempionatda gʻalaba qozonish uchun sardorlik qildi. Oʻng qoʻlni oʻynatuvchi, u 2011 yil sentyabr va oktyabr oylarida Avstraliyaning 19 yoshgacha boʻlgan terma jamoasi bilan Hindistonga sayohat qildi va Avstraliya, Hindiston, Shri-Lanka va Gʻarbiy Hindistonning 19 yoshgacha boʻlgan jamoalari ishtirokidagi toʻrtburchak turnirda oltita oʻyindan sakkizta gol olib ketdi. 2012 yilgi 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar oʻrtasidagi Jahon chempionatida u Avstraliyaning birinchi tanlovi boʻlib, Viktoriyaning Eshton Agardan oldinda edi (Agar jarohat olgan va Jahon chempionatida oʻynamagan) va oltita oʻyindan oʻn bitta darvozabonni oldi, bilan. uning eng yaxshi koʻrsatkichlari 4/28 Nepalga qarshi ekanligi aniq.
Mizrob mashara
Mizrob mashara (1848-1918, Shahrisabz tumani Vordon qishlogʻi) — oʻzbek anʼanaviy teatrining atoqli namoyandasi. Boboyor masharabozga ergashgan. 1878-yilda oʻz toʻdasini tuzgan. Toʻdada Muhammad Diyor, Muhammad Nazar, Buta daroz, Turdiali masharabozlar, Mavloncha, Muhammadali degan raqqoslar, Avazmurod (doirachi), Ergash surnaychi, Roʻzi karnaychi kabi mashshoqlar uyushgan. Mizrob mashara usta badihagoʻy boʻlib, koʻplab ogʻzaki komediyalar, muqallidlar yaratgan. "Xirmon koʻtarish" komediyasi shu jumladandir. Unda dehqon undirgan hosilning amaldorlar tomonidan talontoroj qilinishi temperaturagikomediya vositalarida fosh qilinadi. Eshoni rais (shu nomli asar), qashshoq dehqon ("Xirmon koʻtarish"), sartarosh (shu nomli asar), aqlli xizmatkor ("Navcha va ogʻolik") va boshqa rollari bilan tanilgan. Shuningdek, kuldiruvchi, baʼzan yigʻlatuvchi hajviy ashula va oʻyinlari ham mashhur. Qahramonlari xulq-atvorini boʻrttirma soʻz va harakatlar vositasida aks ettirib, hayotiy tiplar yaratish, baʼzi oʻrinlarda psixologik his-tuygʻularni ishga solish Mizrob mashara ijodiga xosdir. Berdiyor Diyorov (1884—1968), Tursunbobo Xoliqov (1893—1966) kabi masharabozlar Mizrob mashara anʼanalarini davom ettirdilar.
Muhsin Qodirov.
Mont-Saint-Martin (Aisne)
Mont-Saint-Martin Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Aisne departamenti Soissons tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
49 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 7,9 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,2 km2. Dengiz sathidan 73 – 208 m balandlikda joylashgan.
Shalkar (koʻl, Gʻarbiy Qozogʻiston viloyati)
Shalqar koʻli — Jayiq havzasidagi koʻl.
Geografik joylashuvi
Gʻarbiy Qozogʻiston viloyati Terekti tumanida joylashgan. Dengiz sathidan 16,7 m balandlikda joylashgan.
Gidrografiya
Maydoni 205,8 km 2 uzunligi 18,4 km, eni 14,7 km.Chuqur aniq shakllangan.Sohillari shimoliy va janubi-gʻarbiy qismlarida tekis,qolganlarida toshloq,balandligi 3-10 m. Sholakankati (Shalkarankati),Yesenakkati daryolari quyiladi, suv sathi 15,5 m gacha koʻtarilganda Solyanka daryosi oqib chiqadi.Uning darajasi bahorda ko'tariladi va kuzda eng past darajaga tushadi.Minerallar bahorda 3-4 g/l dan qishda 6-8 g/l gacha ko'tariladi. Ko'lda oqqushlar,g'ozlar, o'rdaklar, flamingolar, chayqalar va baliqlar yashaydi. Chorva mollari sug'oriladi,baliq ovlanadi. Mahalliy aholi Shalqarni "Kichik dengiz" deb atashadi.
Xarakter
Ko'l yumaloq tuxumsimon,shimoldan janubga cho'zilgan. Maksimal chuqurligi 18 m,chuqurligi 10 dan 12 metrgacha bo'lgan chuqurlik ko'l tubining 30% ni,ikki metrdan kamroq chuqurlik esa 30% ni tashkil qiladi.
Ko'lda taxminan 1,4 milliard m 3 suv to'plangan.Shamolli kunlarda suv yuzasini oq jingalak to'lqinlar qoplaydi va uning shovqini haqiqiy dengizni eslatadi.Shalqar koʻli suvi tuzli xlorid-natriyli mineral suv turiga kiradi.Suv tarkibida xlorid kislotasi,kaltsiy vodorod karbonati,magniy va hayot uchun zarur bo'lgan boshqa mineral elementlar mavjud. Tarkibi dengiz suviga o‘xshashligi,ekologik holati dam oluvchilarning sog‘lig‘ini tiklashga xizmat qilmoqda.
Tarixiy ma'lumotlar, tadqiqotchilar
Shalkar ko'li Ural mintaqasining ajoyib yodgorliklaridan biridir.Ko'l alohida ekologik,ilmiy,madaniy,rekreatsion va estetik ahamiyatga ega bo'lgan ko'ldir.G'arbiy Qozog'iston viloyatidagi eng chuqur va eng katta suv havzasi.Bu tabiiy suv havzasi juda qadimiy hisoblanadi,uning kelib chiqishi hanuzgacha bahsli. Biroq, bitta "versiya" yanada ishonchli. Ko'l ming yil oldin Kaspiy qirg'og'idan tortib olingan sobiq Xvalin dengizining davomi bo'lib,shuning uchun tarixdan oldingi davrlarda hozirgi Kaspiy havzasi o'rnida yuqorida aytib o'tilgan dengiz bo'lgan.Shalqar koʻli azal-azaldan odamlarning eʼtiborini oʻziga tortgan,uning sohillarida oʻgʻiylar va pecheneglar yashagan,keyinchalik uning qirgʻoqlarida qipchoqlar va turkiy qabilalar–qozoq xalqining ajdodlari oʻrnashib qolgan.
Buni arab savdogar olimi Ahmad Ibn-Fadlanning 921-922 yillarda Volga Bolgariyasiga qilgan sayohati haqidagi asarlari tasdiqlaydi .Ahmad Ibn-Fadlan Xorazmdan Bolgariyaga boradigan yo'lni tasvirlar ekan,ilk o'rta asrlarda Yevroosiyo mintaqasining paleografiyasiga katta e'tibor bergan.U oʻzining Shalkar koʻli atrofidagi oʻgʻuz va pecheneg qabilalarining joylashishi haqidagi hikoyalarida koʻlga quyiladigan Shamar,Ankoti, Vabna,(kichik Angati) daryolarini “bularning hammasi katta daryolar” deb taʼriflagan.
Buni 1968-1970 va 2002-2003 yillarda olib borilgan arxeologik qazishmalar tasdiqlaydi .Santas platoning janubiy chekkasida joylashgan.Bu pecheneglarning suv havzasi atrofida joylashishiga aniqlik kiritdi.
Shahar tipidagi aholi punktlarining eng kattasi Oq masjid aholi punktidir.Sholakankati daryosi sohilida joylashgan. Shaharning shakllanish vaqtini XVIII-XIX asrlarga to'g'rilash mumkin.Bu mintaqadagi eng yirik oʻtroq shahar madaniyati yodgorligidir.Xuddi shunday eski shaharni Atirau viloyatidagi Sarayshik shahrida ham uchraydi.
Tabiiy ob'ekt sifatida ko'lning muhim ko'rinishi 1768- 1774 yillarda akademik P.S.Pallas Rossiya Fanlar Akademiyasining zoologik ekspeditsiyasi davrida oʻrganila boshlandi. P.S.Pallas nafaqat ko'lni batafsil tasvirlab berdi, balki baliq ovlash,uni tashkil etish va tartibga solish haqida ham yozgan.
Suv havzasining xomashyo bazasi,suv havzasini tartibga soluvchi ilmiy va yakuniy chora-tadbirlar to'g'risida chuqur bilimga bo'lgan ehtiyoj,19-asr.O'rtada sanoatning tez o'sishi belgilandi.
Geografiya jamiyatining taklifiga binoan 1952-yilda akademik K. M. Baer boshchiligida ichthyofauna va baliqchilik sanoatining holatini o'rganish uchun ekspeditsiya tashkil etildi (Baer,1860).Ayiq ekspeditsiyasining yordamchisi N.Ya.Danilevskiy Shalqar koʻliga kelib, uning morfologiyasi,tuproq tarkibi,chuqurligi haqida maʼlumot berdi va suvning kontur rejasini tuzdi.Uning ichthiofaunasi haqida ham bir qancha ma'lumotlar bergan(Danilevskiy,1853).Baliq yetishtirish samaradorligini saqlashning zaruriy shartlaridan biri sifatida N.Ya.Danilevskiy suv tizimining barqarorligini quyidagicha ta'riflagan:"Chuchuk suv oqim oqimini kamaytirishi,uning sifatini buzishi,tubining muqaddasligini o'zgartirishi,suv o'simliklarini yo'q qilishi va butun havzaning boyligini yo'q qilishi mumkin".
Shalqor koʻlining fizik-geografik sharoiti,qirgʻoqlari,tuproq tarkibi,chuqurligi,ixtiofunasi va gidrobiologik majmualarining qisqacha tavsifi,N. A. Borodin asarlariga kiritilgan.
N.A. Borodin-bizning vatandoshimiz,1861 yilda Ural shahrida tug'ilgan.Ural harbiy gimnaziyasini oltin medal bilan tamomlab,Sankt-Peterburg universitetiga o‘qishga kirdi. tabiatshunos,keyinchalik sovet olimi,Garvard va Kembrij universitetlari professori.U uzoq yillar baliq yetishtirish bilan shug‘ullangan,jumladan,Shalqar ko‘li va Solyanka daryosi bo‘ylab o‘spirin baliqlarini ko‘paytirish bo‘yicha tajribalar o‘tkazgan.Unda shalqar seld baligʻi va sholkar toʻrta baliqlarining dastlabki tavsiflari keltirilgan. Shalkar koʻli gidrofaunasini oʻrganish asosida olimlar koʻl Ponto-Kaspiy suv havzalarining qoldiq suv havzasi,oldingi geologik davr qoldigʻi,degan fikrni bildirishdi.Zamonaviy ichthyofaunaning ba'zi vakillari birinchi marta 5-7 million yil oldin paydo bo'lgan.Bir yil oldin zamonaviy O'rta er dengizi, Qora dengiz, Azov dengizi, Kaspiy dengizi va Orol dengizining chegaralari chegarani kesib o'tib, tuz miqdori past bo'lgan Pontiya dengizida paydo bo'ldi.
Atoqli qozoq yozuvchisi,Qozog‘iston SSR Davlat mukofoti sovrindori,Shalqar shahrida tug‘ilgan X.Yesenjanov o‘zining “Oqjayik” trilogiyasida Shalqar ko‘lini shunday ta’riflaydi: “Shalqar katta ko‘l, uzunligi yigirma verst,eni esa 100 m. 15 verst.Yuzasi ko‘m-ko‘k to‘lqinlardan qiyshayib, dengizdek to‘lqinlanayotgan Shalqar ko‘li og‘izda yotibdi.Narigi tarafdagi bo‘rdek oppoq tumshug‘ini ko‘lga botirgan Sintas tog‘i uzoqdan xiralashgan;Ko'rinmas suvning uzoq chekkasi ko'k hoshiya bilan chizilgan. Shalkar ko'li-otda ikki kunlik sayohat;Angkati daryosi, uzoqdan ko'plab yarim orollar oqib o'tadigan,orqa tomonida qizil qoya bor,xuddi eski ko'lning poyasiga o'xshaydi.
Rinat Aitov
Biografiya
1993 yilda Qozogʻistonning „Uralets-ARMA“ klubiga oʻtdi. Qozogʻiston chempionatidagi ilk golini 1993-yil 11-sentabrda Olma-Otaning „Dinamo“siga (1:0) [3] urgan va oliy ligada jami 10ta oʻyin oʻtkazib, 3ta gol urgan.
1994 yilda u Rossiyaga qaytib keldi va „Energiya“ (Ulyanovsk) uchun havaskorlar darajasida oʻynay boshladi. 1996 yilda u havaskorlar oʻrtasidagi Rossiya chempionati final turnirlarining zona va kumush medali sovrindori boʻldi. Ximkida boʻlib oʻtgan final turnirida u eng yaxshi himoyachi deb topildi [4]. 1997-1999 yillarda u „Energia“ tarkibida professional darajada uchinchi va ikkinchi ligalarda oʻynagan, 100 dan ortiq oʻyin oʻtkazgan. Energiya va Dimitrovgrad Lada birlashganidan keyin u bir mavsumni Dimitrovgradda oʻtkazdi.
2001 yildan beri Ulyanovskning etakchi klubi — „Volga“da oʻynagan. 2005-2006 yillarda „Alnas“ (Almetyevsk) jamoasida oʻynagan, 2007 yilda „Volga“ga qaytgan va oʻsha mavsumda ikkinchi divizion zona turniri gʻolibiga aylangan. 2008 yilda Ulyanovsk klubi safida birinchi divizionda 13 ta oʻyin oʻtkazgan. Jamoa sardori edi. U professional darajadagi soʻnggi oʻyinlarini 2010 yilda oʻtkazgan. Hammasi boʻlib u „Volga“ tarkibida Rossiya chempionatlarida 222 ta, Ulyanovskning ikkala klubida esa 324 ta oʻyin oʻtkazgan.
2011-2012 yillarda „Volga“ [5] yoshlar jamoasi va oʻrinbosarlari jamoasida bosh murabbiy boʻlib ishlagan va oʻzi maydonga uning tarkibida kirib kelgan, keyin 2017 yilgacha asosiy jamoa murabbiylar shtabida faoliyat yuritgan. 2018 yilning yozida u Volga murabbiylar shtabiga qaytdi [6] va bir yildan soʻng u 2017 yilda yaratilgan Lada Dimitrovgradni boshqargan [7]. 2019 yil dekabr oyida u „Volga“ bosh murabbiyi boʻldi [8]. 2021 yilning iyun oyida u Krossing turnirida PFL 4-guruh jamoasini boshqargan[9]. 2022 yilda „Volga“ bilan birgalikda u FNL-2 2021/22 mavsumida 4-guruhda gʻolib chiqdi.
Mizoj
Mizoj yoki temperament — shaxs faoliyatining individual xususiyatlari, yaʼni alohida psixik jarayon va holatidagi tempi, ritmi, intensivligi tavsifi, fiziologik jihatdan nerv sistemasi faoliyatining tiplariga bogʻliq. Bu kishidagi hissi-yotning qoʻzgʻalishi va uning umumiy harakatchanligida namoyon boʻladi. Har qaysi kishidagi hissiyotning qoʻzgʻalish tezligi, kuchi va barqarorligi har xil. Bu organizmning atrof muhit taʼsiriga javoban koʻrsatadigan ixtiyorsiz reaksiyalarida ayniqsa yaqqol koʻrinadi. Bu xususiyatlar tashqi tomondan kishining imo-ishoralari (mimikasi)da ifodalanadi. Kishi hissiyotining bunday qoʻzgʻaluvchanlik xususiyatlari diqqatyaing kuchi va barqarorligida, iroda sifatlarida, aqliy jarayonlar, jumladan, nutq tezligida aks etadi. Ixtiyorsiz faollikning qanday yuz berishiga qarab kishilar sustkash, lapashang yoki tezkor, betoqat, sergʻayrat kabi sifatlarga ajratiladi. Shu xildagi individual xususiyatlardan kishining mizoji tarkib topadi. Mizoj tushunchasi Gippokrat davridayoq maʼlum boʻlgan. Mizoj haqida 2 xil nazariya — gumoral va morfologik nazariya muvjud. Gumoral nazariya eng qad. boʻlib, unga koʻra, mizoj organizmdagi muayyan suyuqlik (xilt)lar xususiyatlari bilan bogʻliqdir. Bu nazariyada Gippokrat taʼlimoti asosiy oʻrinda turadi. Unga koʻra, odam mizojining turlicha boʻlishi organizmdagi 4 suyuqlik — qon, safro, balgʻam, qora oʻtning nisbati bilan bogʻliq. Organizmdagi qaysi suyuqlikning ustun boʻlishiga qarab, odam mizoji jihatdan 4 tipga: sangvinik, xolerik, melanxolik va flegmatik mizojlarga boʻlinadi. Bu tiplarning psixologik tavsifini I. Kant sistemalashtirgan. Shunga muvofiq, sangvinik mizoj chaqqon, ildam, har xil voqealarga hozirjavob, gʻam-gʻussa va muvaffaqiyatsizliklarga bardoshli, taassurotlarni joʻngina oʻzgartira oladigan xususiyatlarga ega shaxs Mizoj. Xolerik mizojlilar joʻshqin, qiziqqon, serjaxl, serzarda, kayfiyati tez oʻzgaradigan kishilardir. Melanxolik mizoj egalari jurʼatsiz, hadiksiraydigan, arzimagan narsadan juda tashvishlanadigan, yuvvosh, sustkash boʻladilar. Flegmatik mizoj —sust harakat, vazmin, sovuqqon, turgʻun kayfiyatli, ruhiy holati tashqaridan yaxshi sezilmaydigan xususiyatli shaxs Mizoj Morfologik nazariya (E. Krechmer va U. Sheldon) mizojni tana tuzilishiga va tashqi qiyofasiga qarab belgilaydi. Mizojning markaziy nerv sistemasi bilan bogʻliq ilmiy nazariyasini I. P. Pavlov ishlab chiqqan. U nerv sistemasini 3 asosiy xususiyatga: qoʻzgʻalish va tormozlanish kuchi, bu jarayonlarning muvozanati va ularning ildamlik darajasiga qarab bir-biridan farq qilishini aniqladi. Fanning hozirgi taraqqiyot bosqichida psixologlar mizojning oliy nerv faoliyati xususiyatlari bilan bogʻliqligi toʻgʻrisidagi gʻoyalarni ishlab chiqishdi.
Langeoog
Langeoog Germaniyaning Quyi Saksoniya yerida joylashgan aholi punktidir. Wittmund tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 19,67 km2. 1945 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Langeoogning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Kondey
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Kondey yoki Kondē (Dhivehi: tía) — Shimoliy Huvadhu atolidagi aholi yashaydigan orollardan biri, maʼmuriy kodi — Gaafu Alifu.
Maleʼ Hukuru Miskiyning usta duradgorlari Ali Maavadi Kaleyfaanu va Mahmud Maavadi Kaleyfaanu Kondeydan edi.
Izeste
Izeste Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Pyrénées-Atlantiques departamenti Oloron-Sainte-Marie tumani tarkibiga kiradi.
Kondey
Arxeologiya
Yuqoridagilardan tashqari, orol boʻylab tarqalgan boshqa xarobalar ham bor. Tor Xeyerdal ekspeditsiyasi paytida toshga oʻralgan Makara (dengiz yirtqich hayvon) boshi topilgan boʻlsa-da, ularning hech biri chuqur oʻrganilmagan. Janob Muhammad Lutfi Tor Xeyerdal kitobining suratlaridan birida Makara boshini ushlab turgani ko‘rinadi. Makara klassik hind va buddist ibodatxonalarida keng tarqalgan bezak edi.
Geografiya
Orol — mamlakat poytaxti Maledan 406.58 km janubda joylashgan. Bu Xuvadu atolining sharqiy chekkasida joylashgan uzun oʻrmonli orol.
Pojindak (Istaravshan)
Pojindak (Поҷиндак)  — Tojikiston Respublikasining Istaravshan tumani, Javkandak jamoatiga qarashli daha. Dahadan mahalla markazigacha 1 km, tuman markazigacha 3 km.
Aholisi
Aholisi — 632 kishi.
Izeste
Aholisi
442 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 65,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,8 km2.
Oʻzbekiston tarixi (jurnal)
«Oʻzbekiston tarixi» — ilmiy-tarixiy jurnal. Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix instituti nashri. Jurnalga 1998-yil iyulda asos solingan. Uning 1-soni 1999-yil yanvarda chiqqan. Toshkent shahrida har 3 oyda 1-marta chop qilinadi (oʻzbekcha va ruscha maqolalar birgalikda). «Oʻzbekiston tarixi» tarixchi mutaxassislar, oliy oʻquv yurtlari professor-oʻqituvchilari va talabalari hamda Oʻzbekiston tarixi bilan qiziquvchilarga moʻljallangan.
Mullo Erkayev
Mullo Irkaevich Irkaev (1910 yil 9 may — 1996 yil 12 dekabr) — sovet olimi va oʻqituvchisi, SSSR Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi (1967).
Oʻzbekiston tarixi (jurnal)
Jurnaldagi «Oʻzbekiston davlatchiligi tarixidan», «Tarixda shaxslar», «Munozara va muhokama», «Yosh tadqiqotchi minbari», «Tarixiy atamalar», «Toponimika va tarix», «Tarixga yangi nigoh», «Tarixshunoslik», «Etnologiya masalalari» va boshqalar ruknlar ostida Turkiston va Oʻzbekiston tarixiga oid ilmiy maqolalar eʼlon qilinadi.
Bartaz (qishloq)
Tarixi
Qishloq Togʻli Qorabogʻni oʻrab turgan armanlar tomonidan bosib olingan hududlarda joylashgan boʻlib, 1993-yil avgust oyida Birinchi Togʻli Qorabogʻ urushi davrida etnik arman qoʻshinlari nazoratiga oʻtgan.
Oʻzbekiston tarixi (jurnal)
Shuningdek, tarixchi olimlar ishtirokida respublika va xorijda oʻtkazilgan turli ilmiy anjumanlar va xalqaro konferensiyalar toʻgʻrisida maʼlumotlar beriladi.
Bosh muharriri — D.Alimova (2000-yildan). Adadi 462 nusxa (2005).
Bartaz (qishloq)
Tarixi
Qishloq keyinchalik oʻzini oʻzi eʼlon qilgan Artsax Respublikasi tarkibiga Kashatogʻ viloyati tarkibiga kirdi va bu “Bardutogʻ” deb nomlandi(Բարդութաղ).
Mullo Erkayev
Biografiya
1910-yil 9-mayda Oʻzbekistonning Boysun tumani, Sayrab qishlogʻida dehqon oilasida tugʻilgan, ota-onasidan erta ayrilgan, 1925—1927-yillarda Dushanbedagi bolalar uyida yashagan, shundan soʻng Toshkentga oʻqishga yuborilgan. .
Bartaz (qishloq)
Tarixi
2020-yil 22-oktabrda Togʻli Qorabogʻ urushida Aras vodiysi kampaniyasi davomida Ozarbayjon tomonidan qaytarib olingan.
Mullo Erkayev
Biografiya
1929 yilda institutni tugatgach, oʻqituvchilik, ilmiy va ijtimoiy faoliyat bilan shugʻullanadi.
1941-yilgacha Dushanbedagi pedagogika texnikumi va boshqa oʻquv muassasalarida oʻqituvchi, oʻquv boʻlimi mudiri boʻlib ishlagan.
1939 yilda T. P. Shevchenko nomidagi Stalinobod davlat pedagogika institutining tarix fakultetini tamomlagan.
1941—1950-yillarda — partiyaviy ishlarda — Tojikiston Kommunistik partiyasi bir qator viloyat komitetlarida masʼul lavozimlarda ishlagan.
1949—1975-yillarda V. I. Lenin nomidagi Tojikiston davlat universitetida ishlagan, 1950-yildan KPSS tarixi kafedrasi mudiri.
1963 yilda unga professor ilmiy unvoni berilgan.
Ilmiy faoliyat Ilmiy qiziqishlari: oʻlkashunoslik, Tojikiston tarixi, taʼlim tarixi.
Rus, tojik va oʻzbek tillarida 30 dan ortiq monografiya va risolalar, 60 dan ortiq ilmiy maqolalar va 80 ga yaqin materiallar muallifi.
Braziliya yassitogʻligi
Braziliya yassitogʻligi — Janubiy Amerikaning sharqiy qismidagi toglik, 3° dan 35° gacha j.k.lar oraligʻida. Asosan Braziliyada, qisman Urugvay, Paragvay va Argentinada joylashgan. Koʻp qismining usti tekis boʻlib, balandligi 200–900 m. Sharqiy va jan.sharqiy yon bagʻirlari Atlantika okeani sohilidan tik koʻtarilgan (Bandeyra togʻi, 2890 m). Shim.da Amazonka, shim.gʻarbda va jan.da LaPlata payettekisliklariga qiyalanib tushadi. Arxey va proterozoyning kristalli va metamorfik jinslaridan tuzilgan boʻlib, fundament tekisliklari koʻrinishida chiqib qolgan. Foydali qazilmalardan temir va marganes rudalari, boksit, oltin, olmos, togʻ billuri, toriy, uran va boshqa uchraydi. Iqlimi katta qismida subekvatorial va tropik, jan.da subtropik. Jan.gʻarbdan shim.sharqqa yanvarning oʻrtacha temperaturasi 22° dan 29° gacha, iyulniki 12° dan 25° gacha ortib boradi. Bir yilda 1400–2000 mm yogʻin yogʻadi. Dare koʻp. Eng yiriklari: Araguaya, SanFransisku, Parnaiba. Ular serostona, sharsharali. Gidroenergiya resurelariga boy. Shim.gʻarbi va sharki nam tropik oʻrmonlar, markazi butazor savanna. Jan.sharqi subtropik oʻrmonlar va savannalar bilan qoplangan. Kofe, kakao, kokos palmasi oʻstiriladi, paxta, shakarqamish, banan, maniok va boshqa yetishtiriladi. Braziliya yassitogʻligit.da Iguasu milliy parki bor.
Mullo Erkayev
Biografiya
Uning rahbarligida 50 dan ortiq fan nomzodi va doktorlari yetishib chiqdi.
Asosiy ishlar
Yu. A.Nikolaev bilan hamkorlikda „Sovet Tojikistoni uchun janglarda“; "Tojik xalqi tarixiga oid materiallar (sovet davri). Tojikistonda Sovetlar hokimiyati uchun. Xotiralar toʻplamini tuzuvchilardan biri boʻlgan bosmachilarga qarshi inqilob va kurash qatnashchilarining xotiralari; Yu. Nikolaev va Ya. Sharipov bilan hamkorlikda tuzilgan „Ocherklar tarixi Sovet Tojikistoni“ (1958), Tojikistonning Oktyabr inqilobidan to 1950-yillargacha boʻlgan qisqacha tarixini koʻrsatadi; „Tarixi fuqarolar urushi Tojikistonda“, u Tojikiston hududidagi fuqarolar urushi tarixini umumlashtiradi, unda u Tojikistondagi fuqarolar urushining ilgari qabul qilingan xronologiyasidan (1921-1924) voz kechdi va yangi sanani asosladi: 1921 −1926, bu davrni uch bosqichga boʻlish: I — yoz 1921-1923; II — 1923 yil yozi — 1924 yil oxiri; III — 1925-s. 1926, ki, umumii, maqomoti guzaronidani soveti Tojikiston soveti maqul va qabul karda meshavad.
Redmi Note 10
Redmi Note 10 — Xiaomi Inc kompaniyasining sub-brend boʻlgan Redmi tomonidan ishlab chiqarilgan Redmi Note seriyasining bir qismi sifatida Android asosidagi smartfonlar qatori. Ushbu seriya 2021-yil mart oyida Hindistonda va butun dunyoda va 2021-yil may oyida Xitoyda taqdim etilgan. Bu muvaffaqiyatga erishdi Redmi Note 9 seriyali smartfonlar, 2020-yilda taqdim etilgan.
Baʼzi bozorlarda Redmi Note 10 5G POCO M3 Pro va Redmi Note 10T 5G sifatida sotiladi. Rossiyada Redmi Note 10 5G Redmi Note 10T sifatida 5G-siz sotiladi. Yaponiya bozori uchun Redmi Note 10 JE (Japan Edition) taqdim etiladi va u Redmi Note 10 5G ga oʻxshash xususiyatlarga ega, ammo boshqa protsessor, batareya va IP68 suvga chidamliligi qoʻshilgan holda boʻladi. 2022-yil 24-may kuni Xiaomi Redmi Note 11se ni taqdim etdi, ular Xitoy Redmi Note 10 5G bilan bir xil xususiyatlarga ega, ammo dizayn Poco 3 Pro-ga oʻxshash.
Global bozorida Redmi Note 10 Pro 5G POCO X3 GT sifatida sotiladi.
Heineken
Heineken Lager pivosi ( Heineken Pilsener  ) yoki oddiygina Heineken ( pronounced [ˈɦɛinəkə(n)] ) - Gollandiyaning Heineken NV pivo ishlab chiqaruvchi kompaniyasi tomonidan ishlab chiqarilgan hajmi 5% alkogolli rangpar lager pivosi Heineken pivosi qizil yulduzli yashil shishada sotiladi.
Redmi Note 10
2022-yilda Redmi Note 10s Hindistonda Redmi Note 11 SE (Xitoy Redmi Note 11 SE bilan adashtirmaslik kerak) va Poco M5s sifatida Jahon bozorida qayta tiklandi. Redmi Note 11 SE da komplektida zaryadlovchi yoʻq va Poco M5s biroz farq qiladi. thumb|360x360px| Redmi Note 10 Pro-ning orqa tomoni Oniks kulrang rangda thumb|180x180px| Note 10 Pro kamerasi Gradient Bronze
Astérix et Obélix: l'Empire du Milieu
Astérix et Obélix: l’Empire du Milieu Guillaume Canet tomonidan suratga olingan oilaviy kinokomediyadir. Film ssenariysini Philippe Mechelen va Julien Hervé yozishgan. Film „Asteriks“ filmlar seriyasining beshinchi qismidir.
Suratga olish ishlari dastlab 2020-yilda Xitoyda boʻlib oʻtishi rejalashtirilgan edi, biroq COVID-19 pandemiyasi tufayli bir yilga kechiktirildi va Fransiyaga koʻchirildi. Filmning byudjeti $72,4 millionni tashkil etadi va Pathe, Les Enfants Terribles va Parijda joylashgan Tresor Films bilan hamkorlikda ishlab chiqariladi. Film 2023-yil 1-fevralda chiqarilgan.
Redmi Note 10
Texnik xususiyatlari
Telefon 188.8 g vaznga ega, bu esa uni ushlab turish va bitta qoʻlda ishlatishni osonlashtiradi. Uning qalinligi va silliq qoplamali kavisli plastik orqa tomoni uning tutqichini qattiq va juda jozibali qiladi.
Heineken
Tarix
Yorliqda hali ham eslatib o'tilgan ikkita mukofot - Medalle d'Or va Diplome d'Honneurs.
Astérix et Obélix: l'Empire du Milieu
Mazmuni
Xitoy imperatori Xan Syuandining yagona qizi malika Fu Yi soxta shahzoda Deng Tsin Tsindan Gaul shahriga qochadi va u yerda Asteriks va Obeliksdan yordam soʻraydi.
Redmi Note 10
Dizayn va qurilishi
Telefon uchta rangda mavjud; soya qora (Oniks kulrang), sovuq oq (toshli oq) va Akva yashil (koʻl yashil). Uning orqa tomoni plastik va Corning Gorilla Glass 3 bilan himoyalangan, old tomoni esa yumaloq qirralar va egrilangan tanaga ega.
Astérix et Obélix: l'Empire du Milieu
Ishlab chiqarish
2017-yil noyabr oyida Le Film Français jurnali Éditions Albert Rene, prodyuserlar Alen Attal va Yohan Baiada Asterix komiks albomiga asoslanmagan yangi jonli badiiy film suratga olishlarini va Galliyaning Xitoyga borishini, suratga olish ishlari 2020-yilga rejalashtirilganligini maʼlum qildi.
Redmi Note 10
Dizayn va qurilishi
Telefonning oʻlchamlari haqida gapiradigan boʻlsak, uning balandligi 160,46 mm, kengligi 74,5 mm va qalinligi 8,29 mm. Avval aytib oʻtganimizdek, uning umumiy ogʻirligi 188,8 gramm. Uning oʻlchamlari bozordagi boshqa raqobatchilar bilan yaxshiroq tengligini osongina topishimiz mumkin.
Heineken
Ishlab chiqarish
thumb| Ikki stakan Heineken pivosi 1975 - yildan beri Heineken brendining ko'p pivosi Niderlandiyaning Zoeterwoude shahridagi pivo zavodida ishlab chiqariladi. 2011 j yilda butun dunyo bo'ylab 2,74 milliard litr Heineken brendi pivosi ishlab chiqarilgan bo'lsa, Heineken guruhiga to'liq tegishli bo'lgan barcha pivo zavodlarining umumiy ishlab chiqarilishi butun dunyo bo'ylab 16,46 milliard litrni tashkil etdi. Heineken 170 dan ortiq mamlakatlarda sotilgan. Ular, shuningdek, butun dunyo mamlakatlarida, jumladan, Meksika, Xitoy, Avstraliya va Afrikaning turli mamlakatlarida ko'plab pivo brendlari bilan birlashtirilgan.