cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Budjet
Davlat budjetining mohiyati
Byudjet (ing. budget — hamyon, mablagʻ) — belgilangan muddat (yil, kvartal) uchun ishlab chiqilgan, meʼyorlashtirilgan hamda qonuniy ravishda tasdiqlangan daromadlar va harajatlar yigʻindisi. B. davlat darajasida (qarang Davlat byudjeti), shuningdek viloyat, tuman (mahalliy hokimiyat), xoʻjalik subʼyektlari, oila yoki shaxs darajasida tuzilishi mumkin. B.ni tuzish va belgilangan tartibda tasdiqlash oʻz navbatida uning amal qilishi hamda bajarilishi ustidan nazorat yuritishni talab qiladi. B.da harajatlarning daromadlardan ortib ketishi B. taqchilligi muammosini keltirib chiqaradi (qarang Byudjet taqchilligi), shu bois doimiy ravishda ularning muvofiqligi taʼminlab boriladi. Oʻzbekiston Respublikasining B. tizimi tuzilishi va uni boshqarish asoslari, davlat byudjetini tuzish, koʻrib chiqish, qabul qilish, ijro etish tartibi va boshqa masalalar Oʻzbekiston Respublikasining "Byudjet tizimi toʻgʻrisida" qonuni (2000-yil 14 dekabr) bilan tartibga solinadi.
Seto (Aichi)
Iqlimi
Shahar issiq va nam yoz hamda nisbatan yumshoq qish bilan tavsiflangan iqlimga ega (Köppen iqlim tasnifi Cfa). Setoda oʻrtacha yillik harorat 14,8 °C ni tashkil etadi. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1810 mm, sentyabr esa eng seryogʻin oy hisoblanadi. Avgustda eng yuqori harorat 27,3 °C atrofida, eng past harorati esa yanvarda, 3,1 °C atrofida boʻladi.
Demografiyasi
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Seto aholisi soni soʻnggi 60 yil ichida oʻsib bormoqda.
Oʻrta davri
Bu hudud Kamakura davridan beri keramika ishlab chiqarish bilan mashhur boʻlgan.
Boyalı (Sarıkamış)
Boyalı — Kars viloyati, Sarıkamış tumaniga qarashli qishloq.
Seto (Aichi)
Ilk zamonaviy davri
Edo davrida zamonaviy Seto hududi Ovari Domenining asosichisi Ovari Tokugava tomonidan nazorat qilingan.
Boyalı (Sarıkamış)
Tarixi
Qishloq 1928-yildan buyon shu nomda yuritiladi
Seto (Aichi)
Keyingi zamonaviy davri
Meiji davrida Seto qishlogʻi 1888-yilda zamonaviy munitsipalitetlar tizimining oʻrnatilishi bilan tashkil etilgan hamda 1892-yilda shaharchaga aylangan. 1925-yilda qoʻshni Akatsu qishlogʻini qoʻshib olgandan soʻng, Seto 1929-yil 1-oktyabrda shahar maqomiga koʻtarildi.
Boyalı (Sarıkamış)
Joylashuvi
QIshloq Kars viloyati markazidan 53km, Sarıkamış tuman markazidan 23 km uzoqlikda joylashgan
Yaponiyada Islom
Yaponiyadagi Islom tarixi dinning boshqa yaqin mamlakatlarda uzoq vaqtdan beri mavjudligi bilan bogʻliq. Islom Yaponiyadagi eng kichik ozchilik dinlaridan biri boʻlib, 2020 yil holatiga koʻra jami aholining taxminan 0,15% ni tashkil qiladi. Bugungi kunda musulmonlar asosan muhojir jamoalardan, shuningdek, kichikroq boʻlsa-da, etnik yapon jamoasidan iborat.
Seto (Aichi)
Keyingi zamonaviy davri
Shaharning katta qismi 1945-yilda Ikkinchi Jahon urushi paytida havo hujumlari natijasida vayron qilingan.
Yaponiyada Islom
Erta tarix
1853-yilda, ehtimol, 1700-yillarda mamlakat ochilishidan oldin Islom va Yaponiya oʻrtasidagi aloqa haqida alohida qaydlar mavjud. Baʼzi musulmonlar oldingi asrlarda kelgan. Islom falsafasining baʼzi elementlari Xeyan davrigacha boʻlgan Xitoy va Janubi-Sharqiy Osiyo manbalari orqali maʼlum boʻlgan.
Seto (Aichi)
Zamonaviy tarixi
Urushdan keyingi davrda shahar Nagoya uchun yotoqxona va sayyohlik maskani sifatida oʻsdi. 2005-yil 25-martda Expo 2005 koʻrgazmasi ochildi, uning asosiy manzilgohi Nagakuteda va qoʻshimcha faoliyat Setoda boʻldi. Koʻrgazma 2005-yil 25-sentyabrgacha davom etgan.
Yaponiyada Islom
Oʻrta asr va ilk zamonaviy yozuvlar
thumb|Koshg‘ariy xaritasining tepasida Xitoydan sharqqa to‘g‘ri keladigan orol tasvirlangan. Yaponiyada islom haqidagi eng qadimgi yozuvlar fors kartografi Ibn Xordodbeh tomonidan Maykl Jan de Goje asarlari orqali topilgan. Maykl Jan de GojeYaponiyani „ Vaqvoq yerlari“ deb tilga olgan: "Xitoyning sharqida Vaqvoq yerlari. Ular oltinga shunchalik boyki, aholi hatto itlari uchun zanjirlar, maymunlari uchun yoqalarni shu metalldan yasaydilar. Ular oltin bilan toʻqilgan tunikalar ishlab chiqaradilar. U yerdan ajoyib qora yogʻoch topilganligi sababli Vaqvoqdan oltin va qora daraxt chiqariladi". Mahmud Koshg‘ariyning XI asrdagi atlas xaritasining eng sharqiy qismi Ipak yo‘li va Yaponiyaning quruqlik yo‘llarini ko‘rsatadi.
Oʻsha davrda Xuey, Ming sulolasi generali Lan Yu va Yaponiya qilichbozlari oʻrtasida aloqa mavjud boʻlgan. Xitoy manbalariga koʻra, Lan Yu 10 000 Katanaga ega boʻlgan, Hongvu imperatori general Lan Yuning Kioto bilan aloqasidan norozi boʻlgan va 15000 dan ortiq odamni xiyonatda ayblab, qatl ettirgan.
Seto (Aichi)
Iqtisodiyoti
Seto iqtisodiyotida xususiy isteʼmol va anʼanaviy ishlar uchun keramika, shuningdek, elektronika sanoati uchun zamonaviy sanoat keramika buyumlari ishlab chiqarish ustunlik qiladi.
Yaponiyada Islom
Oʻrta asr va ilk zamonaviy yozuvlar
XIII asrda Xitoyning Quanchjou shahridan boʻlgan forslar tomonidan yapon monaxi Keisei uchun yozilgan qoʻlyozma Yaponiyaga qaytarilgan.
Seto (Aichi)
Taʼlim tizimi
thumb|200x200px| Nagoya Gakuin universiteti Seto kampusi
Yaponiyada Islom
Oʻrta asr va ilk zamonaviy yozuvlar
Musulmonlar va ularning Yaponiya bilan aloqalari haqidagi dastlabki Yevropa hisoblari portugaliyalik dengizchilar tomonidan olib borilgan, Ular oʻz kemalaridagi arab yoʻlovchi yapon xalqiga Islomni targʻib qilgani haqida gapirishgan. Ushbu yoʻlovchi 1555-yilda Malakka orollariga suzib ketgan.
Seto (Aichi)
Maktablar
Setoda shahar hukumati tomonidan boshqariladigan 20 ta davlat boshlangʻich maktabi va sakkizta davlat oʻrta maktabi hamda bitta xususiy oʻrta maktab faoliyat yuritadi. Shaharda Aichi prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan toʻrtta davlat yuqori maktabi va ikkita xususiy yuqori maktab mavjud. Shaharda bitta va prefekturada nogironlar uchun ikkita maxsus taʼlim maktabi bunyod etilgan.
Xalqaro maktab
Aichi Koreys 7-Boshlangʻich maktabi (愛知朝鮮第七初級学校) — Shimoliy Koreya maktabi Seto shahrida joylashgan.
Yaponiyada Islom
Oʻrta asr va ilk zamonaviy yozuvlar
XVII asrda Edo davrida Tailanddan Eron savdogarlari Nagasakiga kelishdi.
Seto (Aichi)
Transporti
thumb|300x300px| Meitetsu Seto liniyasi xaritasi thumb|200x200px| Setoning nol kilometri
Yaponiyada Islom
Zamonaviy yozuvlar
XIX asr oxirlarida musulmonlar hamda Britaniya va Gollandiya kemalarida xizmat qilgan indoneziyalik dengizchilar oʻrtasida zamonaviy aloqalar oʻrnatilgan.
1870-yillarning oxirida Muhammadning tarjimai holi yapon tiliga tarjima qilingan. Bu Islomning tarqalishida va yapon xalqiga yetib borishida qisman yordam berdi.
Yana bir muhim aloqa 1890-yilda Usmonli imperiyasining sultoni va xalifasi Abdulhamid II Yaponiya shahzodasi Komatsu Akixitoning Konstantinopol poytaxtiga tashrifini qutlash maqsadida Yaponiyaga dengiz kemasini jo‘natganida amalga oshirildi. Ushbu fregat Ertugʻrul deb nomlangan va 1890-yil 16-sentyabrda Vakayama prefekturasi qirgʻoqlari boʻylab qaytib ketayotganda boʻronda vayron qilingan. Kushimoto turk yodgorligi va muzeyi cho‘kib ketgan diplomatlar va dengizchilar sharafiga bag‘ishlangan.
1891-yilda oʻtgan yili Yaponiya qirgʻogʻida halokatga uchragan Usmonli ekipajiga Yaponiya imperator floti Konstantinopolga qaytishga yordam berdi. Ularga hamroh boʻlgan jurnalist Shotaro Noda Usmonlilar poytaxtida boʻlganida yaponiyaliklarning eng birinchi dinni qabul qilga vakiliiga aylandi.
20-asr boshlari
thumb|207x207px| [[Abdurashid Ibrohimov|Abdurrashid Ibrohim (oʻrtada), Tokio Camii birinchi imomi boʻlgan Meidji Yaponiyasiga kelgan rossiyalik (tatar) muhojir.]] Rossiyadagi oktabr inqilobidan soʻng Oʻrta Osiyo va Rossiyadan kelgan bir necha yuzlab tatar musulmon qochqinlariga Yaponiyadan boshpana berildi. Ular bir qancha asosiy shaharlarda joylashdilar va kichik jamoalar tashkil etishdi. Baʼzi yaponlar bu musulmonlar bilan aloqa qilish orqali Islomni qabul qilgan. Tarixchi Kaezer E. Farah 1909 yilda hujjatlashtirgan maʼlumotlarga koʻra Kotaro Yamaoka 1909 yilda Bombeyda Ibrohim bilan aloqaga chiqqanidan keyin Islom dinini qabul qilgan va Umar Yamaoka nomini olgan. Umar Yamaoka birinchi Hajga borgan yapon boʻlgan. Yamaoka va Ibrohim qora ajdaho jamiyati (Kokuryukai) kabi millatchi yapon guruhlari koʻmagida sayohat qilishgan. Yamaoka aslida rus-yapon urushidan beri Manchuriyadagi razvedka xizmatida edi. Uning sayohatga rasmiy sababi Tokioda masjid qurish uchun Usmonli sultoni va xalifaning roziligini olish edi. Bu ruxsat 1910-yilda berilgan. Tokio masjidi 1938-yil 12-mayda zaibatsuning moliyaviy yordami bilan yakunlandi. Uning birinchi imomlari Abdul-Rashid Ibrohim va Abdulhay Qurbon Ali (Muhammad-Abdulhay Qurbongaliev) (1889-1972) edi. Biroq Yaponiyaning birinchi masjidi Kobe masjidi 1935-yilda u yerdagi savdogarlar turk-tatar jamiyati ko‘magida qurilgan. Yana bir dinini qabul qilgan yapon Bunpachiro Arigadir. U Yamaoka bilan bir vaqtda savdo maqsadlarida Hindistonga borgan. U yerdagi mahalliy musulmonlar taʼsirida Islomni qabul qilgan, keyinchalik Ahmad Ariga nomini olgan. Yamada Toajiro 1892-yildan boshlab deyarli 20 yil davomida Konstantinopolda yashagan yagona yapon savdogari boʻlgan. Bu vaqt ichida u norasmiy ravishda konsul sifatida ishlagan. Islom dinini qabul qilgan va Abdulhalil ismini olgan. Soʻngra uyiga qaytishda Makkaga haj qilgan.
Yapon millatchilari va islom
left|thumb| „Yapon Gebbelsi“ deb taʼriflangan millatchi Pan-Osiyoyozuvchisi Shumei Okava Qur’onning birinchi yapon tiliga tarjimasini yakunladi. 1906-yilda musulmon xalqlariga qarshi keng miqyosdagi targʻibot kompaniyalari Yaponiyada dinlar kongressi oʻtkazilishi, yaponiyaliklar Islomni milliy din sifatida qabul qilishi haqida jiddiy oʻylab koʻrishlari va imperator musulmon boʻlish arafasida turgani haqida xabarlar tarqatildi.
Ajia Gikay kabi millatchilik tashkilotlari Yaponiya hukumatiga sintoizm, nasroniylik va buddizm qatori Yaponiyada Islomni din sifatida rasman tan olish, shuningdek, Janubi-Sharqiy Osiyodagi musulmonlar qarshilik harakatlarini moliyalashtirish va oʻqitish kabi ishlarni moliyalashtirishda muhim rol oʻynagan. Xizbulloh — Gollandiya va Hindistondagi Yaponiya tomonidan moliyalashtirilgan qarshilik guruhi. 1930-yilda tashkil etilgan  Buyuk yapon musulmonlar ligasi  (yaponcha '' Dai nihon kaikyou kyoukai) Yaponiyadagi birinchi rasmiy Islom tashkiloti boʻlgan. Tashkilot Ikkinchi jahon urushi davrida imperialistik doiralar tomonidan qoʻllab-quvvatlangan va „Islomshunoslik kitobi“ga sabab boʻlgan. Bu davrda Yaponiyada Islom diniga oid 100 dan ortiq kitob va jurnallar nashr etilgan. Ushbu tashkilotlarning asosiy maqsadi Yaponiya kuchlari va ziyolilarini Islom dunyosi haqida yaxshiroq bilim va tushuncha bilan intellektual qurollantirish boʻlgan. Biroq bu tadqiqotlar Yaponiyaning " Katta Osiyo '' maqsadlarini amalga oshirishga urinish sifatida rad etilgan. Yapon va musulmon akademiyasi G‘arb mustamlakachiligi ustidan g‘alaba qozonish bo‘yicha o‘zlarining umumiy maqsadlari yo‘lida XX asr boshidan buyon o‘zaro aloqalarni yo‘lga qo‘ygan edilar va so‘nggi musulmon davlati Usmonli imperiyasi vayron bo‘lishi, Ikkinchi Jahon urushida urush harakatlarining boshlanishi va urush ehtimoli borligi sababli Yaponiyani ham xuddi shunday taqdir kutmoqda edi. Shuning uchun ular akademik va musulmon yetakchilari va inqilobchilar bilan aloqa oʻrnatishda juda faol edilar, ularning koʻpchiligi Yaponiyaga taklif qilindi.
Shumei Okava — yapon-islom almashinuvi va tadqiqotlari boʻyicha Yaponiya hukumati va ilmiy doiralarida hozirgacha eng yuqori oʻrinni egallagan va eng koʻzga koʻringan arbob. U Qur’on tarjimasini qamoqxonada yakunlashga muvaffaq boʻldi. Biroq ayblanuvchi sinf sifatida jinoiy javobgarlikka tortildi. Keyinroq Psixiatrik tekshiruvlar natijalari tufayli ayblovlar olib tashlandi.
Ikkinchi jahon urushidan keyingi holat
Turklar yaqin vaqtgacha Yaponiyadagi eng katta musulmon jamiyati boʻlgan. Ikkinchi jahon urushi davrida Yaponiyaning Xitoy va Janubi-Sharqiy Osiyo hududlariga bostirib kirishi yaponlarning musulmonlar bilan aloqaga kirishiga sabab boʻldi. Ular orqali Islomni qabul qilganlar Yaponiyaga qaytib, 1953-yilda birinchi yapon musulmon tashkiloti „Yaponiya musulmonlari uyushmasi“ni tuzdilar. Bu tashkilot 1968-yil iyun oyida Yaponiya hukumati tomonidan rasman diniy tashkilot deb tan olindi. Uyushmaning ikkinchi prezidenti Umar Mita boʻlgan. U Yaponiya imperiyasi tomonidan bosib olingan hududlarda islomni oʻrgangan. Umar Mita oʻsha paytda Xitoyning shimoli-sharqiy provinsiyasidagi Manshu temir yoʻl kompaniyasida ishlagan. Xitoy musulmonlari bilan aloqalari tufayli Pekinda musulmon bo‘lgan. Urushdan keyin Yaponiyaga qaytib kelgan. U urushdan keyingi davrda birinchi boʻlib Hajga borgan yaoniyalik msulmondir. Shuningdek, u birinchi marta musulmonlar nuqtai nazaridan Qur’onning yaponcha tarjimasini ham qildi. Aljaziira, shuningdek, Islom va Yaponiya haqida „Hajga yoʻl — Yaponiya“ nomli hujjatli filmni suratga oldi.
1980-yillarda mamlakatdagi iqtisodiy yuksalish Yaponiyaga koʻpchilik musulmon davlatlardan immigrantlar oqimiga sabab boʻldi. Bu muhojirlar va ularning avlodlari mamlakatdagi musulmonlarning asosiy qismini tashkil qiladi. Bugungi kunda Yaponiyaning ayrim universitetlarida musulmon talabalar uyushmalari mavjud.
Musulmon demografiyasi
1941-yilda Tokio masjidining bosh homiylaridan biri Yaponiyadagi musulmonlar soni 600 kishini tashkil etganini, atigi 3-4 nafari mahalliy yaponlar ekanligini taʼkidladi. Ayrim manbalarda 1982-yilda musulmonlar soni 30 000 (yarmi mahalliy aholi) bo‘lganligi qayd etilgan. Etnik yapon musulmonlarining aksariyati 1980-yillardagi iqtisodiy yuksalish davrida kelgan immigrant musulmonlarga turmushga chiqqan etnik yapon ayollari ekanligi taxmin qilinadi. Ammo dinni qabul qilgan oz sonli ziyolilar, jumladan, universitet professorlari ham bor. Islom Yaponiyada ozchilik dini boʻlib qolmoqda va ularning soni ortib borayotgani haqida hech qanday dalil yoʻq. 1990-yillarda  The Modern Religion   tomonidan taʼkidlanganidek, dinni qabul qilish turmush qurgan yosh etnik yapon ayollar orasida koʻproq namoyon boʻladi.
Saldaña
Saldaña Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Palencia provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 131,95 km2. Aholisi — 3039 kishi (2010).
Yaponiyada Islom
Musulmon demografiyasi
Hozirda Yaponiyadagi musulmon aholisining haqiqiy soni taxminiy masaladir. Aholi va ijtimoiy xavfsizlik milliy tadqiqot instituti xodimi Xiroshi Kojima va Vaseda universitetidan Keyko Sakurai kabi yapon olimlari taʼkidlashlaricha, Yaponiyada 70 000 ga yaqin musulmon aholi istiqomat qiladi, ularning 90% i xorijliklar va 10% ga yaqini yaponiyaliklardir. Immigratsion jamoalardan aholi soni boʻyicha indoneziyaliklar, hindular, pokistonliklar va bangladeshliklar joylashgan. Pew Research Center  2010-yilda Yaponiyada 185 000 musulmon borligini taxmin qilgan. 2019-yilda immigratsiyaga nisbatan do‘stona siyosat olib borilganligi sababli ularning soni 230 000 ga ko‘tarilgani taxmin qilingan edi, yaponiyaliklar 50 000 ga yaqin deb baholanmoqda va Yaponiyada 2001-yildagi maʼlumotlarga koʻra 24 ta masjid boʻlsa, hozirda 110 dan ortiq masjid mavjud. 2020-yildan boshlab Yaponiyadagi musulmonlarning deyarli yarmi indoneziyaliklar, filippinliklar va malayziyaliklar boʻlib kelmoqda. 2019-yildagi boshqa hisob-kitoblarga koʻra, ularning umumiy soni 200 000 ni tashkil etadi, bunda chet eldan kelganlar va mahalliy yaponiyaliklar uchun nisbat 90:10 ni tashkil qiladi.
Doimiy musulmon aholi ikkinchi va uchinchi avlodni tashkil qiladi.
Jamoatchilik fikri
Islom Yaponiyada statistik ozchilik boʻlib qolmoqda. Natijada u koʻpchilik yaponiyaliklar uchun „begona“ yoki „begona“ boʻlib qolmoqda. Uning islom terrorizmi bilan aloqasi koʻplab yaponiyaliklar uchun umuman salbiy yoki hech boʻlmaganda qoʻrquvga olib keldi. 2012-yilda Fukuoka shahrida o‘tkazilgan so‘rovnomada qatnashchilarning 63% ga yaqini Islomni „ekstremistik“ din, 49% esa bu din „qo‘rqinchli“ deb hisoblagan. Qatnashchilarning 22%i „Islom -tinchlik dini“ degan fikrga qo‘shilgan. Xuddi shu tadqiqot boʻyicha boshqa shaharlarda oʻtkazilgan soʻrovnomalar shuni koʻrsatdiki, yaponiyaliklar immigratsiyani qoʻllab-quvvatlash bilan birga islomiy immigratsiyaga nisbatan buning teskarisi (garchi bu ikkala savolga ham ishonchsiz deb javob berganlar eng keng tarqalgan boʻlsa ham).
Masjidlar
Yaponiyada 30 dan 40 tagacha bir qavatli masjidlar va 100 yoki undan koʻp xonadonli xonalarda namoz oʻqish uchun ajratilgan, qulayroq sharoit yoʻq edi. Bu masjidlarning 90% 2-qavatini diniy faoliyat uchun, birinchi qavatini esa halol doʻkon sifatida ishlatiladi (oziq-ovqat importi asosan Indoneziya va Malayziyadan). Chunki moliyaviy muammolar tufayli aʼzolik xarajatlarini qoplash uchun juda kam. Bu masjidlarning aksariyati faqat 30-50 kishiga moʻljallangan. 2016-yilda yaponiyaliklar uchun mo‘ljallangan birinchi masjid (xorijiy tillarda xizmat qilishdan farqli o‘laroq) ochildi.
Courmangoux
Courmangoux Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Ain departamenti Bourg-en-Bresse tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
360 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 24,2 nafar kishi.
Markaziy Osiyo davlatlari rahbarlarining to'rtinchi maslahat uchrashuvi
Markaziy Osiyo davlatlari rahbarlarining toʻrtinchi maslahat uchrashuvi — 2022-yilning 21-iyul sanasida Qirgʻizistonning Choʻpon-ota shaharida boʻlib oʻtdi. Ushbu sammitda Markaziy Osiyoning 5 davlati — Oʻzbekiston, Qozogʻiston, Turkmaniston, Tojikiston va mezbon davlat Qirgʻiziston davlat rahbarlari hamda hukumat aʼzolari ishtirok etdi. Markaziy Osiyo davlatlari rahbarlarining ushbu sammitda ishtirok etishning asosiy maqsadlari mintaqada iqtisodiy savdo-munosabatlarni rivojlantirish, ekologik muommolarga eʼtibor qaratish va mintaqadagi tinchlikni saqlash asosiy vazifalar sifatida qaraldi. Shuningdek mintaqada mintaqaviy xavfsizlik, axborot va internet olami xavfsizligi, Afgʻoniston muommosi, savdo-sanoat, madaniy aloqalar muhokama qilindi.
Markaziy Osiyodagi ekologik muommolarga eʼtibor qaratish
Oʻzbekiston Respublikasi prezidenti Shavkat Mirziyoyev Oʻzbekiston tamonidan ishlab chiqilgan „Markaziy Osiyo uchun Yashil kun tartibi“ dasturi doirasida milliy iqtisodiyotlarni karbonsizlantirish, muqobil energitikani rivojlantirish, muqobil energiya manbaalaridan keng foydalanish, oʻzaro elektr energiyasini yetkazishni tashkil etish, suv tejovchi va ekologik toza texnologiyalarni keng joriy etish, suv resurslaridan oqilona foydalanish borasida oʻzining amamliy takliflarini berdi. Shuningdek Oʻzbekistn Respublikasi davlat rahbari tamonidan Markaziy Osiyo davlatlari hozirgi kunda "yashil taraqqiyotʼ masalalalariboʻyicha jahondagi eng ilgʻor mamlakatlardan ortda qolib ketganligini aytib oʻtdi.
Oʻzbekiston Respublikasi prezidenti nutqi
Oʻzbekiston Respublikasi prezidenti Shavkat Mirziyoyevning sammitdagi nutqidan: "Butun mintaqamizning tinchligi, barqarorligi va farovonligi jipsligimizga, Markaziy Osiyoning umumiy manfaatlarini himoya qilish boʻyicha qat’iy choralar koʻrishga tayorligimizga bogʻliq.
Mintaqaviy hamkorlikni rivojlantirish maqsadida umumiy sa’y-harakatlarimizni iqtisodiy, ekologik va xavfsizlik yoʻnalishlariga qaratish maqsadga muvofiq.
Mintaqaviy xavfsizlik boʻlinmas va eng avvalo, bizning sherikligimiz qanchalik samarali yoʻlga qoʻyilganiga bogʻliq.
O'zbekistonda yaqinda roʻy bergan fojiali voqealar bizning rejalarimizni buzishga, mintaqamizda beqaror vaziyatni vujudga keltirishga urinayotgan buzgʻunchi kuchlar mavjud ekanini yana bir bor tasdiqladi.
Afgʻoniston muommosi
Tojikiston Prezidenti Emomali Rahmon sammitda Afgʻoniston boʻyicha oʻz fikrlarini ayyib mintaqadagi tinchlikga katta taʼsir koʻrsatishi va Yevroosiyo mintaqasida geosiyosiy kuchlar muvozanati oʻzgarishi haqida aytib oʻtdi. Shuningdek Tolibon hukumatini Afgʻonistondagi etnik kamchiliklarni kamsitish hamda diniy konservatizm agressiyalar olib borishda ayladi. "Oʻtgan vaqt ichida Tolibon harakati jahon hamjamiyatini va Afgʻoniston aholisini oʻz hokimiyatining qonuniyligi, mamlakatdagi vaziyatni nazorat qilish hamda fuqarolar xavfsizligini taʼminlash, ijtimoiy-iqtisodiy sohalarda yuzaga kelayotgan muammolarni hal etish qobiliyatiga ishontirish boʻyicha choralar koʻrmadi. Aksincha, vaʼda va kafolatlarga zid ravishda Tolibon barcha siyosiy va etnik kuchlarning keng ishtirokida hukumat oʻrnatilishiga har tomonlama toʻsqinlik qilmoqda."
Afgʻoniston masalasida oʻzbekiston Respublikasi davlat rahbari Afgʻonistonni iqtisodiy jihatdan tiklash va unga koʻmak yordam berish kerakligini aytib oʻtdi. Shuningdek Oʻzbekiston respublikasi davlat rahbari Afgʻonistondagi holat yuzasidan shunday dedi: "Afg'onistondagi holat Xalqaro hamjamiyat tamonidan qanday qabul qilinishi ham ko'p jihatdan bizga bog'liq."
Dobbin-Linstow
Dobbin-Linstow Germaniyaning Mecklenburg — Vorpommern yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Güstrow tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 65,41 km2. 550 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Dobbin-Linstowning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Doran (Minnesota)
Doran AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. [[Wilkin County, Minnesota|Wilkin
]] okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
55 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 101,1 nafar kishi.
Jahon ob-havo xizmati
Jahon ob-havo xizmati - yer shari miqyosida ob-havo oʻzgarishlarini kuzatib turish bilan shugʻullanadigan tizim. Dunyo ahamiyatiga molik markazlar hamda hududiy aqamiyatga molik meteorologiya markazlaridan iborat. J. o-h. x. rejasi 1967 yilda qabul qilingan. Bu markazlar oʻzaro tezkor aloqa kanallari orqali oʻzaro bogʻlangan. Dunyo ahamiyatiga molik markazlar Vashington, Melburn va Moskvada joylashgan. Hududiy ahamiyatga molik meteorologiya markazlari 20 dan ortiq hududda, shu jumladan Oʻrta Osiyo hududida ham mavjud. Bundan tashqari, har qaysi mamlakatda, shu jumladan, Oʻzbekistonda ob-havo xizmatlari faoliyat koʻrsatadi. Bularning faoliyatini Jahon meteorologiya tashkiloti uygunlashtirib turadi. J. o.-h. x. markazlari butun yer sharidagi ob-havoning xolati haqidagi maʼlumotlarni markazlashgan usulda toʻplaydi, ularni avtomatik tarzda ishlab chiqadi, uzluksiz ishlab turadigan meteorologiya va aerologiya tarmoqlari, ob-havoni kuzatishkemalari va meteorologiya sunʼii yoʻldoshlari kuzatuvlaridan foydalanadi, tayyor maʼlumotlarni, ob-havo haritalarini, ob-havoni oldindan aytishga doyr materiallarni tarqatadi.
Eksgumatsiya
Eksgumatsiya (lotincha: yexshltiz yerdan) — murdani koʻzdan kechirish va ekspertiza oʻtkazish zaruriyati tugʻilganda uni dafn etilgan joyidan qazib olish. Oʻzbekistonda E. tergovchi yoki surishtiruvchining qarori va prokurorning sanksiyasi asosida oʻtkaziladi. Qarorda E.ning sabablari koʻrsatiladi. E., odatda, oʻlimga sabab boʻlgan holatlarni aniqlash, oʻlgan kishining shaxsini belgilash, birinchi marta yoki qayta sudtibbiy ekspertizasi oʻtkazish va boshqalar maqsadlarda qilinadi. E. paytida sud tibbiyoti sohasidagi shifokor, zarur boʻlsa, bo,shqa mutaxassislar ham qatnashadi.
Magnitofon
thumb Magnitofon (magnit va φωνή -fon) — tovush (nutq, musiqa)ni magnit lentaga yozib olish va qayta eshittirish uchun moʻljallangan apparat. Kasb bilan bogʻliq (professional), dispetcherlik, maishiy (roʻzgʻorda foydalaniladigan), maxsus, muqim (statsionar) va portativ (ixcham; ham batareyadan, ham elektr manbadan ishlaydigan) xillari boʻladi. Magnitofon, asosan, lenta (tasma) tortish mexanizmi; lentani teskari oʻrash mexanizmi; yozib olinadigan va kayta eshittiriladigan tovush signallarni kuchaytirgich; magnit kallak; akustik tizim (radiokarnaylar) dan iborat. Tovush signallari apparatdan magnit kallak orqali bevosita magnit lentaga (tovushni yozib olishda) yoki akustik tizim (radiokarnaylar) ga (tovushni qayta eshittirishda) uzatiladi. Tovushni yozib olish yoʻllari soni boʻyicha Magnitofon bir va kup (8 tagacha) yoʻlli; magnit lentaning joylashuviga koʻra, kassetali va gʻaltakli xillarga boʻlinadi. Odatda, Magnitofonda bitta (monofonik) yoki ikkita (stereofonik) yozib olish — qayta eshittirish kanali boʻladi. Magnitofon magnit lentalarining harakatlanish tezligi 38,1; 19,05; 9,53; 4,76; 2,4 m/s. Hozir ishlab chiqarilayotgan aksar Magnitofonlar lentalarining harakatlanish tezligi 4,76; 2,4 m/s. Magnit lentaga yozib olingan tovushni oʻchirib, ayni paytda oʻrniga yangisini yozib olish mumkin. Magnitofonda lentani teskari oʻrash tezligi ish tezligiga nisbatan 5—10-marta yuqori (yana qarang Magnitola, Magnitoradiola).
Hinx
Hinx Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Landes departamenti Dax tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1193 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 77,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 15,5 km2.
Karnachi
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Karnachi (, shuningdek, Karnāchi sifatida rimlashtirilgan ; Karnājī)  — Eron, Kirmonshoh viloyati, Kermonshoh tumani markaziy tumanidagi Miyon Darband qishloq okrugiga qarashli qishloq. 2006-yil aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 4,644 nafar kishi va 1,117 ta oiladan iborat.
Şurakənd
Şurakənd (shuningdek,Shurakend) Ozarbayjonning Khizi tumanida joylashgan qishloq.
Jahon meteorologiya tashkiloti
Jahon meteorologiya tashkiloti (JMT) — xalqaro tashkilot, meteorologik tadqiqotlar va kuzatishlar boʻyicha xalqaro hamkorlikni rivojlantirishga yordam koʻrsatish hamda milliy meteorologik va gidrometeorologik xizmatlar ishini muvofiqlashtirish ishlarini olib boradi. 1947-yil sentabrda BMT huzurida tashkil etilgan. JMT tuzilishiga qadar bu ishlarni 1871-yilda tashkil etilgan Xalqaro meteorologiya tashkiloti olib borgan. JMTga 150 dan ortiq, davlat aʼzo (2002), Oʻzbekiston Respublikasi 1992-yil 23 dekabrda aʼzolikka qabul qilingan. JMTning oliy organi Jahon meteorologiya Kongressi boʻlib, 4 yilda bir marta chiqariladi. Ijroiya qoʻmitasi 24 milliy xizmat direktorlaridan tashkil topgan va har yili kamida bir marta yigʻilish oʻtkazadi. JMTning 6 mintaqaviy uyushmasi (Afrika, Osiyo, Jan. Amerika, Shim. va Markaziy Amerika, Tinch okeanning jan.-gʻarbi, Yevropa) yirik geografik mintaqalardagi xizmatlar faoliyatini muvofiqlashtiradi. JMTning doimiy ishlaydigan organi — kotibiyat Jeneva (Shveysariya)da joylashgan.
Hamidulla Abdullayev.
Jahon intellektual mulk tashkiloti
thumb|250x250px| Birlashgan Millatlar Tashkilotining Jenevadagi idorasi (Shveytsariya) Birlashgan Millatlar Tashkilotining Bosh qarorgohidan ( [[New York (shahar)|Nyu-York shahri ) keyin ikkinchi yirik BMT markazidir.]] Butunjahon intellektual mulk tashkiloti ( WIPO ; Organisation mondiale de la propriété intellectuelle (OMPI) ) Birlashgan Millatlar Tashkilotining (BMT) 15 ta ixtisoslashgan agentliklaridan biri hisoblanadi. [notes 1] Butunjahon intellektual mulk tashkilotini taʼsis etish toʻgʻrisidagi 1967-yilgi Konventsiyaga muvofiq, BIMT davlatlar va xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlik qilish orqali butun dunyo boʻylab intellektual mulkni (IP) targʻib qilish va himoya qilish uchun yaratilgan. U 1970-yil 26-aprelda konventsiya kuchga kirgan paytdan boshlab oʻz faoliyatini boshladi. Hozirgi Bosh direktor - Singapurlik Daren Tang, Singapur Intellektual mulk idorasining sobiq rahbari, u o'z vakolatini 2020 yil 1 oktyabrda boshlagan.
Rahim Bekjonov
Rahim Bekjonovich Bekjonov (1930.5.3, Chimkent - 2000.23.2, Toshkent) — fizik olim. Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi akademik (1989), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1973), fizikamat, fanlari doktori (1966), professor (1968). Oʻrta Osiyo davlat universitetni tugatgan (1953). Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Fizika-texnika institutida ishlagan (1952 — 54), Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Yadro fizikasi institutida laboratoriya mudiri (1958-yildan). B. neytronlar oqimining energiya taqsimoti va issiqlik neytronlarining moddalar bilan toʻqnashish koʻndalang kesimini, koʻp yad-rolar uchun konversion elektronlar va gamma nurlar spektrlari hamda yadroning qoʻzgʻatilgan holatda yashash vaqtini, magnit momentlarini, yadroning yuqori energetik sathtari kengligi va gamma-nurlar tabiatini aniqlagan; yadro holatlarining yashash vaqtlarini oʻlchashning yangi uslublarini kashf etgan. B. oliy oʻquv yurtlari va oʻrta maktablar uchun oʻquv qoʻllanmalari va darsliklar, fizikadan ruscha-oʻzbekcha lugatlar muallifi. Beruniy nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1973).
Jahon intellektual mulk tashkiloti
WIPO faoliyatiga xalqaro IP qoidalari va siyosatlarini muhokama qilish va shakllantirish uchun forumlar oʻtkazish, turli mamlakatlarda IPni roʻyxatdan oʻtkazuvchi va himoya qiluvchi global xizmatlarni taqdim etish, transchegaraviy IP nizolarni hal qilish, yagona standartlar va infratuzilma orqali IP tizimlarini ulashga yordam berish va umumiy maʼlumot bazasi sifatida xizmat qilish kiradi. barcha IP masalalari; Bu global miqyosda va muayyan mamlakatlarda IPni himoya qilish yoki innovatsiyalar holati to'g'risida hisobotlar va statistik ma'lumotlarni taqdim etishni o'z ichiga oladi .BIMT shuningdek, ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish uchun IPdan foydalanish uchun hukumatlar, nodavlat tashkilotlar (NNT) va shaxslar bilan hamkorlik qiladi.
Montresta
Montresta Italiyaning Sardiniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oristano provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 24 km2. 650 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Jahon intellektual mulk tashkiloti
Bosh qarorgohi Jenevada ( Shveytsariya ) joylashgan WIPO butun dunyoda, jumladan, Jazoirda (Jazoir) “tashqi idoralariga” ega; Rio-de-Janeyro (Braziliya); Pekin (Xitoy), Tokio (Yaponiya); Abuja (Nigeriya); Moskva (Rossiya); va Singapur (Singapur) .Ko'pgina BMT tashkilotlaridan farqli o'laroq, BIMT a'zo davlatlarning baholangan yoki ixtiyoriy badallariga tayanmaydi; Byudjetining 95 foizi global xizmatlar bilan bog'liq to'lovlardan tushadi
Eksiton
Eksiton (lot. yexsIo — qoʻzgʻataman) — yarimoʻtkazgich yoki dielektriklarda elektronlar tizimining uygʻongan holati, kvazizarra (qarang Kvazizarralar). E. tushunchasinifangadastlab 1931-yilda Ya. I. Frenkel kiritgan. E. atom, molequlyar kristallarda ayrim molekulalar elektron tizimining uygʻongan holati (Frenkel eksitoni) dan, yarimoʻtkazgichlarda oʻgkazuvchan zonadagi elektron va valent zonadagi kovakning vodorodsimon bogʻlangan holati (Vanye — Mott eksitoni)dan iborat.
Jahon intellektual mulk tashkiloti
Hozirgi vaqtda BIMTga 193 ta a'zo davlat kiradi, jumladan, 190 BMTga a'zo davlatlar va Kuk orollari, Muqaddas Taxt va Niue ; Falastin doimiy kuzatuvchi maqomiga ega. Birlashgan Millatlar Tashkilotiga a'zo bo'lmagan yagona davlatlar Mikroneziya, Palau va Janubiy Sudan Federativ davlatlari tomonidan tan olingan.
1883 yil - Sanoat mulkini himoya qilish bo'yicha Parij konventsiyasi
Sanoat mulkini himoya qilish bo'yicha Parij konventsiyasi 1883 yilda qabul qilingan va birinchi intellektual mulk shartnomalaridan biri bo'lgan. Sanoat mulkini himoya qilish ittifoqini tuzdi. Bu patentlar, tovar belgilari, foydali modellar, sanoat namunalari, savdo nomlari, xizmat ko'rsatish belgilari, geografik ko'rsatkichlar, shuningdek, " nohaq raqobatni bostirish " kabi sanoat mulkining keng doirasiga taalluqlidir. Parij konventsiyasi boshqa mamlakatlardagi ijodkorlarning asarlarini himoya qilishga qaratilgan birinchi xalqaro shartnoma edi.
Konventsiya 1880 va 1883 yillarda Parijda bo'lib o'tgan diplomatik konferentsiyalarda qabul qilingan, keyin 1883 yil 20 martda Braziliya, Fransiya, Gvatemala, Niderlandiya, Portugaliya, Serbiya, Ispaniya va Shveytsariya, Belgiya, Italiya va El nomidan imzolangan. Salvador. U 19 ta moddadan iborat Konventsiyadan va Konventsiya bilan deyarli bir xil uzunlikdagi Protokol de clôturedan (Yakuniy Protokol) iborat edi.
1891 yil - Markalarni xalqaro ro'yxatga olish to'g'risidagi Madrid kelishuvi
1891 yilda Sanoat mulkini himoya qilish bo'yicha Parij konventsiyasining 14 ta davlatidan to'qqiztasi birinchi "sanoat mulkini himoya qilish bo'yicha maxsus tartib" ni yaratdi. Madrid kelishuviga oid Protokol (1989) bilan bir qatorda u butun dunyo bo'ylab ko'plab yurisdiksiyalarda tovar belgilarini ro'yxatga olishni osonlashtiradigan asosiy xalqaro tizim bo'lgan Madrid tizimini yaratdi.
Saint-Vincent-le-Paluel
Saint-Vincent-le-Paluel Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Dordogne departamenti Sarlat-la-Canéda tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
207 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 30,0 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,9 km2.
Ernolsheim-Bruche
Ernolsheim-Bruche Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Bas-Rhin departamenti Molsheim tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
1688 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 255,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,6 km2. Dengiz sathidan 154 – 206 m balandlikda joylashgan.
Beşyol (Sarıkamış)
Beşyol  — Kars viloyati, Sarıkamış tumaniga qarashli qishloq.
Tarixi
Qishloq 1928-yildan buyon shu nomda yuritiladi
Joylashuvi
QIshloq Kars viloyati markazidan 92km, Sarıkamış tuman markazidan 38 km uzoqlikda joylashgan
Bekzodi
Bekzodi — oʻrtapishar qovun navi. Shakli choʻziq, uz. 30 — 40 sm, ogʻirligi 3 – 5 kg. Poʻsti qalinligi oʻrtacha, sirti sal tilimtilim, tusi oqish-yashil, baʼ-zan sargʻish-yashil, kam toʻr. Eti 4—5 sm Urugʻi unib chiqqanidan soʻng 85—95 kunda pishadi, tarkibida 7,1—9,3% qand bor. Urugʻxonasi oʻrtacha. Hosiddorligi 230 — 250 s/ga. Buxoro, Xorazm viloyatlari, Qoraqalpogʻistonda, qisman Far-gʻona vodiysida ekiladi (qarang Qovun).
Civitella Alfedena
Civitella Alfedena Italiyaning Abruzzo mintaqasida joylashgan kommunadir. L’Aquila provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 29,47 km2. 310 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Wheeling (Missouri)
Wheeling AQShning Missouri shtatida joylashgan shahardir. Livingston County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
260 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 0,8 km2. Shundan 0,8 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 232 m balandlikda joylashgan.
Alplar
thumb|right|250px|Alplar (fazodan olingan surat) Alplar yoki Alp togʻlari Yevropadagi katta togʻ tizmalaridan biri boʻlib, uzunligi taxminan 1200 km, sharqda Avstriya va Sloveniyada boshlanib, gʻarbda Shveysariya, Lixtenshteyn, Olmoniya, Fransiya, janubda esa Italiya va Monakogacha choʻzilgan. Alplar yuzlab million yil davomida Afrika va Yevrosiyo tektonik plitalari toʻqnashuvi ketidan paydo boʻlgan; bu hodisa sabab yuzaga kelgan ulkan bosim natijasida okean sedimentatsiyasi koʻtarilib, Mont Blanc va Matterhorn kabi togʻ choʻqqilarigacha chiqqan. Mont Blanc fransuz-italyan chegarasida joylashgan, uning balandligi 4810,45 m boʻlib, Alplardagi eng yuksak togʻdir. Alplar mintaqasida 4000 metrdan tepa juda koʻp choʻqqilar bor.
Alplar tizmasi balandligi va oʻlchamlari Yevropa iqlimiga taʼsir etadi; togʻlarda yogʻin miqdori keskin farqlanib, iqlim sharoitlari turli hududlarda turlicha. Yovvoyi hayvonlar (masalan togʻ echkilari) 3400 metr balandlikkacha tarqalgan, edelveys kabi oʻsimliklar ayniqsa toshli hududlarda tarqalgan. Alplarda odamlar paleolit davridayoq istiqomat qilishgan. 1991-yili Avstriya-Italiya chegarasidagi muzlikda topilga moʻmiyolangan qoldiqlar bundan 5000-yil oldin yashagan odamga tegishli ekanligi aniqlangan. Qadimgi Rimliklar Alplarda manzilgohlar qurishgan. 1800-yili Napoleon tizmani 40 ming kishilik qoʻshini bilan kechib oʻtgan. XVIII-XIX asrlarda Alplarda alpinizm avj oldi. Ikkinchi jahon urushida Uchinchi Reyx Alp mamlakatlarini bosib oldi (Shveysariya va Lixtenshteyndan tashqari); Adolf Hitler Bavariya Alplarida qarorgoh ham qurdirgan.
Alp qishloqlarida haligacha anʼanaviy qishloq xoʻjaligi (masalan, pishloq tayyorlash, yogʻoch oʻymakorlik) saqlanib qolgan. Turizm ham mintaqada rivojlangan. Qishki Olimpiya Oʻyinlari Shveysaria, Fransiya, Italiya va Avstriya Alplarida oʻtkazilgan. Ayni damda mintaqada 14 million nafar aholi istiqomat qiladi, yiliga 120 million sayyoh kelib-ketadi.
Alp togʻlari — Gʻarbiy Yevropada, Italiya, Shveysariya, Fransiya, Germa-niya, Avstriya, Sloveniya va Lixtenshteyn hududida joylashgan togʻlar tizimi. Yer poʻstining uchlamchi davr mobaynida roʻy bergan qudratli Alp burmalanishi natijasida vujudga kelgan. Alplar bir-birlaridan past dovonlar orqali ajra-lib turgan togʻlarning murakkab tizimidan iborat. Uz. kariyb 1200 km, kengligi 50-260 km. Eng yirik dovonlari — Simplon (2005 m), Sen-Gotard (2108 m), Brenner (1371 m) va boshqa Togʻlar yoʻnalishiga koʻndalang joylashgan chuqur soylik (Boden koʻlidan Komo koʻligacha) At.ni gʻarbiy va sharqiy qismlariga ajratib turadi. Alplarning eng baland qismlarida muzliklar hamda muzlik hosil qilgan relef shakllari koʻp. Sharkiy Alplar (4049 m, Ber-nin togʻi) Gʻarbiy Alplar (4807 m, Monblan togʻi)dan pastroq. Ular ham ayrim taz-malarga boʻlinib kettan. Alplar etaklarida ohaktosh, dolomitlar keng tarqalgan, karst rivojlangan. Togʻ etaklarida iqlim moʻ’tadil, togʻ tepalarida doimiy qor va muzliklar bor, iqlimi ham sovuq. Muzliklarning umumiy maydoni 4140 km². Muzliklar va abadiy qorlarning quyi chegarasi 2500- 3200 m balandlikda. Eng koʻp yogʻin shimoliy va janubiy yon bagʻirlariga 376tushadi (2000- 3000 mm). Alplar dan oqib tushadigan daryolar (Reyn, Rona, Drava, Adije va boshqalar) sersuv, serostona, gidroenergiya zaxiralariga boy. Manzarali koʻl koʻp: Jeneva, Syurix, Boden, Lago-Majore va boshqa Tabiiy oʻsimlik turlari balandlik mintaqalarini hosil qilgan. Togʻ etagidan 800 m balandlikkacha mada-niy landshaftlar, 1200 m balandliklarda keng bargli oʻrmonlar, 1300-1700 m balandliklarda igna bargli oʻrmonlar oʻsadi. 2600 m dan 3200 m gacha oraliklar subalp butazorlari, oʻtloqlar bilan band. Togʻ tizmalarida tunnellar qazilib, temir yoʻl va avtomobil yoʻllari oʻtkazilgan. Al-pinizm va turizm rivojlangan.
NGC 3579
NGC 3579 Kil yulduz turkumidagi EN (emission tumanlik) tipli galaktik tumanlik, oʻta yangi yulduz qoldigʻidir.
Ushbu obyektni John Herschel 1834-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Ditshegwane
Ditshegwane — Botsvananing Kweneng tumanidagi qishloq boʻlib, u Letlhakengning janubi-gʻarbiy qimidan 15km uzoqlikda joylashgan. Ditshegvane aholisi soni 2001-yilgi aholini roʻyxatga olishda 1766 kishini tashkil etgan.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Morgongiori
Morgongiori Italiyaning Sardiniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oristano provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 45 km2. 892 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Saripul (Koʻshoniyon)
Saripul  (Сарипул)  — Tojikiston Respublikasi Xatlon viloyati Qoʻshoniyon tumani, Boxtariyon  jamoatiga qarashli daha. Dahadan shahar markazigacha 6 km, tuman markaziga 21 km.
Aholisi
Aholisi — 1219 kishi.
Boutencourt
Boutencourt Fransiyaning Pikardiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Oise departamenti Beauvais tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
204 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 27,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 7,5 km2. Dengiz sathidan 78 – 163 m balandlikda joylashgan.
Magnit-elektr asbob
Magnit-elektr asbob yoki magnitoelektrik oʻlchash asbobi — oʻzgarmas elektr toki va kuchlanishini oʻlchash uchun moʻljallangan oʻlchash asbobi. Ishi doimiy magnitning magnit maydonlari bilan gʻaltakda oqayotgan elektr tokining oʻzaro taʼsirlashuviga asoslangan. Qoʻzgʻalmas magnit va temir oʻzak orasida aylanadigan gʻaltakli (ramkali) Magnit-elektr asbob a. Keng tarqalgan. Bu asbobda gʻaltak (ramka) ni mil bilan birga aylantiradigan kuch tok kuchiga teng. Qoʻzgʻalmas magnitli va qoʻzgʻaluvchan magnitli Magnit-elektr asbob a.lar ham bor. M.-e. a.lar tashqi magnit maydonlar va temperatura oʻzgarishlarini deyarli sezmaydi, shuning uchun aniq oʻlchaydi. Toʻgʻrilagichlar (oʻzgarmas tokni oʻzgaruvchan tokka aylantiruvchi asboblar) bilan birga Magnit-elektr asboblar oʻzgaruvchan tok zanjirlarida ishlatiladi, oʻlchash oʻzgartirgichlari bilan birga esa temperatura, bosim va boshqalarni oʻlchash mumkin.
Bekinmachoq
XatoBekinmachoq - bolalar oʻyini. Kamida 4 — 6 bola ikki toʻdaga boʻlinadi. Dastlab marra belgilanadi. Bir guruh boshqasiga koʻrinish bermay, biror pana joyga yashirinadi. Poylab turganlar (baʼzan bir bola) yashiringanlik belgisini eshitgani hamono, bekinganlarni chaqqonlik bilan ushlashga kirishadi. Izlab topib marraga yetguncha ushlasa — yutgan, qoʻlga tushganlar esa — yutqizgan hisoblanadi. Yutqizganlar kelishilgan shartni bajaradilar, mas, oʻyinda yutganlarni yelkada koʻtarib, maʼlum maso-fani aylantirib keladilar va h. k. Shu bilan oʻyin yana yangidan boshlanadi. B.ning "ushlab olish", "koʻrdi hisobi", "axtarib topish" va boshqa turlari bor.
Courtes
Courtes Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Ain departamenti Bourg-en-Bresse tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
232 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 25,2 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,2 km2. Dengiz sathidan oʻrtacha 192 – 221 m balandlikda joylashgan.
Birrwil
Birrwil Shveysariyaning Aargau kantonida joylashgan kommunadir. Bu kommuna Kulm (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni – 5.53 km2. 933 nafar aholi istiqomat qiladi (2007).
Hududi
Birrwilning hududi km2ni tashkil etadi. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Yavlenka
Yavlenka — Shimoliy Qozogʻiston viloyatining Yesil tumanidagi qishloq, tuman markazi. Viloyat markazi — Petropavlovsk shahridan janubi-gʻarbga tomon 78 km, Yesil daryosining oʻng qirgʻogʻida joylashgan. Aholisi 5,556 kishi (2012). Maydoni 15 km². Poydevori 1875-yili qurilgan.
Sanoati
Narx iqtisodiga koʻchishiga binoan avvalgi korxonalar xususiylashtirilib, „Avtotrans“ AJ-ga va bir nechta MChJ-ga biriktirildi. Yavlenka orqali Petropavlovsk — Sergeevka avtomobil yoʻli oʻtadi. Qishloqdan bronza davri, qadimgi temir asrining qoʻrgʻonlari topilgan.
Ijtimoiy soha
Qishloq 3 ta bilim beruvchi maktab bor ular: Ayagan Shajimbayev nomli qozoq oʻrta maktabi, Timofeya Pozolotina nomli rus oʻrta maktabi va musiqa maktabi. «Balapan» bolalar bogʻchasi, madaniyat uyi, tuman va bolalar kutubxonasi, oʻlkashunoslik muzeyi, markaziy tuman kasalxonasi.
Belencik (Sarıkamış)
Belencik — Kars viloyati, Sarıkamış tumaniga qarashli qishloq.
Tarixi
Qishloq 1928-yildan buyon shu nomda yuritiladi
Joylashuvi
QIshloq Kars viloyati markazidan 81 km, Sarıkamış tuman markazidan 31 km uzoqlikda joylashgan
5-iyul
5-iyul — Grigoriy taqvimida yilning 186- (kabisa yilida 187-) kuni. Yil yakuniga 179 kun qoladi.
Bayramlar
Yana qarang: Turkum:5-iyul bayramlari
Voqealar
right|90px|Elvis, 1957 god Yana qarang: Turkum:5-iyul voqealari
Tavalludlar
Yana qarang: Turkum:5-iyulda tugʻilganlar
Saint-Vincent-sur-l'Isle
Saint-Vincent-sur-l'Isle Fransiyaning Akvitaniya mintaqasida joylashgan kommunadir. Dordogne departamenti Périgueux tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
191 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 18,7 nafar kishi.
San Cristóbal de Boedo
San Cristóbal de Boedo Ispaniyaning Castilla y León mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Palencia provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 10,78 km2. Aholisi — 27 kishi (2010).
Martin Linnes
Martin Linnes (1991-yil 20-sentyabrda Norvegiyaning Kongsvinger shahrida tugʻilgan) — norvegiyalik futbolchi, „Galatasaray“ futbol klubi va Norvegiya terma jamoasida yarim himoyachi sifatida oʻynaydi.
Klublardagi faoliyati
Martin Linnes oʻz shahrining „Kongsvinger“ futbol klubi bitiruvchisi. 2010-yilning 5-mayida Martin Linnes Tippeligdagi debyutini „Sandefjord“ futbol klubiga qarshi oʻtkazgan. Mavsum oxirida klub „Superettan“ futbol klubiga oʻtgan. 2011-yil 26-iyunda „Brunet“ futbol klubiga qarshi bahsda u klub uchun birinchi golini urgan.
Ulysses (New York)
Aholisi
4900 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga auto nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 95,4 km2. Shundan 85,4 km2 quruqlik, 10,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 299 m balandlikda joylashgan.
Dereli, Çaycuma
Dereli — Zonguldak viloyatining Çaycuma tumaniga qarashli qishloq.
Whitewater (Missouri)
Whitewater AQShning Missouri shtatida joylashgan shahardir. Cape Girardeau County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
116 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Geografiyasi
Maydoni — 0,5 km2. Shundan 0,5 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 103 m balandlikda joylashgan.
Martin Linnes
Klublardagi faoliyati
2016-yilning 9-yanvarida Martin Linnes Turkiyaning „Galatasaray“ futbol klubiga o‘tgan. Shartnoma uch yarim yil muddatga imzolangan. 19-yanvar kuni Turkiya kubogi doirasida „Akhisar Belediyespor“ futbol klubiga qarshi oʻyinda u yangi jamoasi safida debyut qilgan.
Ba U
''Bu odam familiyasiz birmacha ismga ega. Ba - birinchi ism, U - ikkinchi ism.''
Ser Ba U (ing. Ba U; 1887 yil 26 may, Basin, Quyi Birma, Britaniya Hindistoni (hozirgi Myanma) — 1963 yil 9 noyabr, Yangon, Birma) — Birma davlat va siyosat arbobi, Birma Ittifoqining 2-prezidenti (mart. 16, 1952 yil 13 mart, 1957). Advokat, Birma Ittifoqi Oliy sudi raisi. Rangun universiteti (hozirgi Rangun san'at va fan universiteti)ning faxriy adabiyot doktori.
Martin Linnes
Xalqaro faoliyati
2013-yil iyun oyida Martin Linnes yoshlar jamoasining Isroilda boʻlib oʻtadigan yoshlar oʻrtasidagi Yevropa chempionatiga daʼvogarligiga kiritilgan. Turnirda u Isroil, Angliya va Italiya yoshlar terma jamoasiga qarshi bahslarda qatnashgan.
Ernolsheim-lès-Saverne
Ernolsheim-lès-Saverne Fransiyaning Elzas mintaqasida joylashgan kommunadir. Bas-Rhin departamenti Saverne tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
597 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 54,3 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 11,0 km2. Dengiz sathidan 173 – 422 m balandlikda joylashgan.
Jazoir tillari
Jazoirning rasmiy tili 1963 yilgi konstitutsiyaga koʻra, zamonaviy adabiy arab tili hisoblanadi. Shuningdek, 2002 yil 8 mayda konstitutsiyaga kiritilgan oʻzgartirishlar berber tilini „milliy“ til sifatida tan oldi. Jazoirliklarning 99% dan ortigʻi Jazoir arab va berber tillarida, 72% jazoirlik arab tilida va 27,4% jazoirliklarda berber tilida soʻzashadilar. Fransuz tili, rasman tan olinmagan boʻlsa-da, Jazoir mustamlakachilik tarixi sababli madaniyat, hukumat, ommaviy axborot vositalari (gazetalar va televideniye) va taʼlim olishda keng qoʻllaniladi va Jazoirda amalda ham deyarli rasmiy tili sifatida qaralishi mumkin. Kabil, mamlakatda eng koʻp gapiriladigan til berber tili hisoblanib, kabil tilida qisman ikkinchi rasmiy til (baʼzi cheklovlar bilan) ishlatilinadi.
„Jazoirdagi fransuz tili sindromi“ kitobi muallifi Malika Rebay Maamri shunday yozadi: „Kundalik hayotda va ko‘chalarda og‘zaki nutq Jazoir shevasi va fransuzcha so‘zlarning aralashmasi bo‘lib qolmoqda“. Tillarning koʻpligi va ushbu tillarni kiritish qiyinligi tufayli Maamri „bugungi kunda Jazoirdagi lingvistik vaziyatda bir nechta bayonotlar va pozitsiyalar hukmronlik qilmoqda“ deb taʼkidladi.
Arab tili
Arab tili Jazoir aholisining 73% ning ona tilidir; lekin maktabdagi taʼlim uchun ona tili deb hisoblanmaydi, shuning uchun aholining aksariyati adabiy arab tili yoki Jazoir arab tilida gaplashadi. Jazoir arab tilida (yoki Darija) umumiy aholining 85% va arab aholisining 83% gapiradi.
Dover (Minnesota)
Dover AQShning Minnesota shtatida joylashgan shahardir. [[Olmsted County, Minnesota|Olmsted