cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nodirbek Abdusattorov
Eʼtirof
2022-yilda oʻtkazilgan 44-butunjahon olimpiadasining 10-turida Oʻzbekiston terma jamoasi Hindiston 2 terma jamoasiga qarshi bahs olib bordi. juda ogʻir kechgan oʻyinda hindlarning qoʻli baland kelishiga hech kim shubha qilmayotgan edi. Nodirbek Yokubbayev va Jahongir Vohidov raqiblari bilan durang oʻynagan, Javohir Sindorov esa magʻlubiyatga uchragan edi. Oxirgi oʻyinda 2021-yilgi Rapid boʻyicha Jahon chempioni Nodirbek Abdusattorov Hindistonlik kuchli shaxmatchi Gukesh bilan bahs olib bordi. Besh soatdan ortiq davom etgan oʻyin butun dunyodagi shaxmat odamlarini oʻziga qaratdi. Oʻyinning deyarli toʻliq qismida Gukesh ustunlik qildi. Nodirbek Abdusattorov Oxirigacha kurashib Yakunda Gukeshni Magʻlubiyatga uchratib Terma jamoasi uchun muhim ochkoni keltirdi.
Havolalar
Nodirbek Abdusattorovning FIDE saytidagi sahifasi
Irxleben
Irxleben Germaniyaning Saksoniya-Anhalt yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Maydoni — 7,07 km2. 2370 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Hududi
Irxlebenning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Lazar Albaum
Lazar Izrailevich Albaum (9 mart 1921, Kattaqo'rg'on - 21 avgust 1997, Moskva) - O'zbekiston Sovet arxeologi, san'atshunos.
Lazar Albaum 1921 yilda Samarqand viloyatining Kattaqoʻrgʻon shahrida tug'ilgan. 1922 yilda oila Toshkentga koʻchib oʻtdi. Toshkentdagi Oʻrta Osiyo davlat universitetini tamomlagan.
Aleardo Terzi
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/27/The_people_of_Lyons_receiving_deliverance_from_the_plague._W_Wellcome_V0010640.jpg/280px-The_people_of_Lyons_receiving_deliverance_from_the_plague._W_Wellcome_V0010640.jpg|right|thumb|280x280px| Lion aholisi vabodan xalos boʻladi Aleardo Terzi (Aleardo Terzi; 1870-yil, Sitsiliya — 1943, Castelletto sopra Ticino, Piemont, Italiya) italiyalik kitob illyustratori va afisha rassomi. Chizmachilik, illyustratsiya, yogʻochga naqsh solish va xattotlik boʻyicha professor.
Yoshligi
Sitsiliyalik oilada tugʻilgan. Uning oilasi rassomlik va grafika sohasida mashhur. Otasi Andrea Tersi rassom va bosmaxonada ishlagan. Taniqli illyustrator va entomolog Amedeo Terzi qarindoshi Aleardo bilan bir muncha vaqt hamkorlik qilgan.
Lazar Albaum
1993 yilda u Moskvaga joylashdi va u erda 1997 yilda vafot etdi.
Aleardo Terzi
Yoshligi
Akasi Amedeo singari, u ham maxsus badiiy taʼlimga ega emas edi. U Palermodagi Tasviriy sanʼat akademiyasida maʼruzalarda qatnashdi, ammo oʻqishni tugatolmadi. U Rim gazetasi La Tribuna Illustrata uchun illyustrator sifatida ishlay boshladi.
Faoliyati
1894-yilda u oʻz shahrida boʻlib oʻtgan „Sitsiliya rassomlari koʻrgazmasida“ birinchi mukofotni qoʻlga kiritdi.
Yangi ifoda shakllarini izlab, u har qanday sohada oʻzini sinab koʻrdi, Richard-Ginori kompaniyasi uchun keramik plitkalarni bezash, tasviriy sanʼat koʻrgazma kataloglari, reklama mahsulotlarini yaratishda davom etdi va hokazo.
„Kichik lord Fontleroy“ va „Gulliverning sayohatlari“ kitoblarining italyancha versiyalari uchun rasmlar muallifi. Drypoint texnikasidan foydalangan holda „Ertaklar ensiklopediyasi“ („Enciclopedia della Fiaba“) uchun 200 dan ortiq rasmlar yaratgan.
1914-yilda Leypsig Jahon koʻrgazmasida qatnashdi.
Italiya fanlar, adabiyot va sanʼat entsiklopediyasining grafik (badiiy) direktori (1928-1929).
Lebeuville
Lebeuville Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Meurthe-et-Moselle departamenti Nancy tumani tarkibiga kiradi.
Aleardo Terzi
Faoliyati
U 1943-yil 15-iyulda Novara yaqinidagi Kastelletto Ticinoda 73 yoshida vafot etdi.
Lebeuville
Aholisi
153 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 25,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 6,1 km2. Dengiz sathidan 280 – 376 m balandlikda joylashgan.
Partenokarpiya
Partenokarpiya (lot. parlenos — bokiralik, qizlik va karpos — meva) — oʻsimliklarda gulning urugʻlanmasdan meva tugishi. Changlanmasdan meva hosil boʻlishi vegetativ (avtonom) P., urugʻchi tumshuqchasiga boshqa oʻsimlik guli changini taʼsir ettirib meva hosil qilish stimulyativ P. deyiladi.
Masalan, nok urugʻchisiga olma gul changini, baklajon urugʻchisiga pomidor guli changini taʼsir ettirib, sunʼiy stimulyativ P. paydo qilish mumkin. P. natijasida hosil boʻlgan meva urugʻsiz yoki urugʻi murtaksiz boʻladi. P. uzum, olma, nok, pomidor, mandarin va boshqa koʻpchilik oʻsimliklarda aniklangan. Sunʼiy stimulyativ P. mexanik, kimyoviy, harorat taʼsirida hosil qilinadi. Partenokarpik meva yirik va shirin boʻlganidan katga xoʻjalik ahamiyatiga ega.
Maori xalqi
Maori (/ˈmaʊri/, Maori: [ˈmaːɔɾi]) — Yangi Zelandiya „materigi“ning tubjoy polineziyalik xalqi. Maori Sharqiy Polineziyadan kelgan koʻchmanchilardan kelib chiqqan boʻlib, ular Yangi Zelandiyaga taxminan 1320 va 1350-yillar oraligʻida kanoeda sayohatlarning bir necha toʻlqinlarida kelgan. Bir necha asrlar davomida bu koʻchmanchilar oʻzlarining tili, mifologiyasi, hunarmandchiligi va sahna sanʼati boshqa Sharqiy Polineziya madaniyatlaridan mustaqil ravishda rivojlanib borgan, oʻziga xos madaniyatini rivojlantirgan. Dastlabki maorilarning baʼzilari Chatham orollariga koʻchib oʻtdilar, u yerda ularning avlodlari Yangi Zelandiyaning boshqa mahalliy polineziya etnik guruhi, Moriorini hosil qildi.
Maori va yevropaliklar oʻrtasidagi dastlabki aloqa, 18-asrdan boshlab, foydali savdodan tortib, halokatli zoʻravonlikgacha boʻlgan;  Maori yangi kelganlardan koʻplab texnologiyalarni faol ravishda oʻzlashtirdi. 1840-yilda Vaytangi shartnomasi imzolanishi bilan ikki madaniyatli bir avlod davomida birga yashab kelgan. Bahsli yer sotish boʻyicha keskinliklar 1860-yillarda mojaroga va katta yerlarni musodara qilishga olib keldi, Maori bunga qattiq qarshilik koʻrsatdi. Shartnoma 1877-yilda qonuniy kuchsiz deb eʼlon qilingandan soʻng, Maori Gʻarb madaniyatining koʻp jihatlarini oʻzlashtirishga majbur boʻldi. Ijtimoiy qoʻzgʻolon va kiritilgan kasallikning epidemiyasi Maori aholisiga halokatli taʼsir koʻrsatdi. 20-asrning boshlariga kelib, Maori aholisi tiklana boshladi va Vaitangi shartnomasiga asoslanib, ularning Yangi Zelandiya jamiyatidagi mavqeini oshirish va ijtimoiy adolatga erishish uchun harakatlar qildilar.
Shunday qilib, anʼanaviy Maori madaniyati sezilarli darajada jonlandi, bu 1960-yillarda paydo boʻlgan Maori norozilik harakati tomonidan yanada mustahkamlandi. Biroq, maorilarning nomutanosib soni sezilarli iqtisodiy va ijtimoiy toʻsiqlarga duch keladi va odatda boshqa Yangi Zelandiya etnik guruhlari bilan solishtirganda umr koʻrish davomiyligi va daromadlari pastroqdir. Ular jinoyatchilikning yuqori darajasi, sogʻliq muammolari va taʼlimdagi yutuqlardan aziyat chekmoqda. Maori va boshqa yangi zelandiyaliklar oʻrtasidagi „boʻshliqlarni yopish“ maqsadida bir qator ijtimoiy-iqtisodiy tashabbuslar ilgari surildi. Tarixiy shikoyatlarni siyosiy va iqtisodiy bartaraf etish ham davom etmoqda. 2018-yilgi aholini roʻyxatga olishda Yangi Zelandiyada 775 836 kishi maori deb tanilgan, bu mamlakat aholisining 16,5 foizini tashkil qiladi. Ular Yangi Zelandiyada yevropalik yangi zelandiyaliklardan („Pākehā“) keyin ikkinchi eng katta etnik guruhdir. Bundan tashqari, Avstraliyada 140 000 dan ortiq maori yashaydi. Maori tilida maʼlum darajada maorilarning taxminan beshdan biri soʻzlashadi, bu umumiy aholining uch foizini tashkil qiladi. Maori Yangi Zelandiya madaniyati va jamiyatining barcha sohalarida faol, ommaviy axborot vositalari, siyosat va sport kabi sohalarda mustaqil vakillik qiladi.
Etimologiya
Maori tilida maori soʻzi „normal“, „tabiiy“ yoki „oddiy“ degan maʼnoni anglatadi. Afsonalar va ogʻzaki rivoyatlarda bu soʻz oddiy oʻlik odamlarni — tangata māori — xudolar va ruhlardan ajratib turardi. Xuddi shunday, wai maori shoʻr suvdan farqli ravishda „chuchuk suv“ degan maʼnoni anglatadi. Koʻpgina polineziya tillarida oʻxshash soʻzlar mavjud, ularning barchasi protopolineziya tilidan olingan *ma(a)qoli soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, bu soʻz qayta tiklangan „haqiqiy, haqiqiy, asl“ maʼnosiga ega.[11][12]
Demografiya
1974-yilgi Maori ishlari boʻyicha oʻzgartirish toʻgʻrisidagi qonunga koʻra, maori „Yangi Zelandiyaning maori irqiga mansub kishi“ deb taʼriflanadi va unga shunday shaxsning har qanday avlodi kiradi".  Maori aholisi 18-asrning oxirlarida Jeyms Kuk tomonidan 100 000 deb baholangan. Tarixchi Maykl Kingning taʼkidlashicha, 110 000 lik bir oz yuqoriroq raqam koʻproq ehtimol.   19-asrda ularning soni 42 000 tagacha qisqardi;  Bu pasayish Yevropa mustamlakasi, jumladan, yangi kasalliklarning taʼsiri bilan bogʻliq.  Keyinchalik aholi tez oʻsdi. Yangi Zelandiyadagi 2018-yilgi aholini roʻyxatga olishda 775 836 kishi maori etnik guruhining bir qismi ekanligini aniqlagan, bu Yangi Zelandiya aholisining 16,5 foizini tashkil qiladi.  Bu 2013-yildagi aholini roʻyxatga olishdan buyon 177234 kishiga (29,6 %), 2006-yilgi aholini roʻyxatga olishdan esa 210507 kishiga (37,2 %) koʻpdir. 2013 va 2018-yillardagi aholini roʻyxatga olish oʻrtasidagi katta oʻsish, asosan, Yangi Zelandiya Statistikasining javob bermaganlar sonini kamaytirish uchun 2018-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga boshqa manbalardan (oldingi aholini roʻyxatga olishlar, maʼmuriy maʼlumotlar va eʼtirozlar) etnik kelib chiqishi maʼlumotlarini qoʻshishi bilan bogʻliq edi. 383 019 erkak va 392 820 ayol boʻlib, har bir ayolga 0,975 erkak jinsi nisbati toʻgʻri keladi. Oʻrtacha yosh 25,4 yoshni tashkil etdi (butun Yangi Zelandiya uchun 37,4 yoshga nisbatan), 15 yoshgacha boʻlgan 248 784 kishi (32,1 %), 15 dan 29 yoshgacha boʻlgan 193 146 (24,9 %), 285 657 (36,8 %) 64 yosh va 48 252 (6,2 %) 65 yosh va undan katta. Aholi taqsimoti nuqtai nazaridan Maorilarning 85,7 % Shimoliy orolda va 14,2 % Janubiy orolda yashaydi. Chatham orollarida maori aholisi eng yuqori zichlikka ega — 66,1 %, undan keyin Vayroa tumani (65,7 %), Opōtiki tumani (63,7 %), Kaverau okrugi (61,7 %) va Gisborn okrugi (52,9 %). Oklenddagi Upper Harbor mahalliy boshqaruvi hududida maori aholisining eng past kontsentratsiyasi 5,1 %, Kvinstaun-Leyks okrugi esa 5,3 %. 2018-yilgi aholini roʻyxatga olishda maori deb tanilganlardan 352 755 kishi (45,5 %) yagona maori millatiga mansub, 336 174 kishi (43,3 %) ikki etnik elat oʻrtasidagi oʻzaro nikoh tufayli ham yevropalik, ham maori millatiga mansubligi aniqlangan. 2013-yilgi aholini roʻyxatga olishda aholi soni boʻyicha eng katta „iwi“ Ngapuxi (125 601), undan keyin Ngati Poru (71 049), Ngai Tahu (54 819) va Vaikato (40 083) boʻlgan. Ammo Maori millatiga mansub 110 000 dan ortiq kishi oʻz iwilarini aniqlay olmadi. Yangi Zelandiyadan tashqarida, Avstraliyada katta maori aholisi mavjud boʻlib, 2011-yilda 155 000 kishiga baholangan. 2007-yilda Maori partiyasi Yangi Zelandiya parlamentida Avstraliyada Maori vakili boʻlgan maxsus oʻrin yaratishni taklif qildi. Kichikroq jamoalar Buyuk Britaniya (taxminan 8000), AQSh (3500 tagacha) va Kanadada (taxminan 1000) ham mavjud.
Tili
Te reo Maori yoki oddiygina Te Reo („til“) nomi bilan ham tanilgan maori tili rasmiy til maqomiga ega. Tilshunoslar Sharqiy Polineziya tillari ichida Maori, Tuamotuan va Taiti Kuk orollari bilan chambarchas bogʻliq deb tasniflashadi. Yevropa bilan aloqa qilishdan oldin Maori yozma tilga ega boʻlmagan va „whakapapa“ kabi muhim maʼlumotlar yodlangan va ogʻzaki ravishda avlodlarga oʻtgan. Maoriliklar xaritalar tushunchasi bilan yaxshi tanish edilar va 1815-yilda missionerlar bilan muloqotda boʻlganlarida oʻzlarining rohe (chegaralari) xaritalarini qogʻozga chizishadi. Missionerlar Maori anʼanaviy ravishda qum yoki boshqa tabiiy materiallarga xaritalar chizgan deb taxmin qilishdi. Taxminan 1890-yildan boshlab, Maori parlamenti aʼzolari ingliz savodxonligining Maori uchun muhimligini tushundilar va barcha maori bolalari ingliz tilida oʻqitilishini taʼkidladilar. Biroq, koʻpchilik maori uchun maktabga borish vaqti-vaqti bilan boʻlgan. Yangi Zelandiyaning koʻplab hududlarida Maori tili urushdan keyingi yillarda koʻplab odamlar tomonidan qoʻllaniladigan tirik jamoa tili rolini yoʻqotdi. 1970-yillardan boshlab suverenitet va ijtimoiy adolatsizliklarni bartaraf etishga chaqiriqlar bilan birgalikda Yangi Zelandiya maktablarida maori madaniyati va tili variant sifatida oʻrgatilmoqda, maktabgacha taʼlim muassasalari shakllana boshlandi. Yosh bolalar faqat Maori tilida gaplashadi. Ular endi oʻrta maktablar orqali tarqaladi. Aksariyat maktabgacha taʼlim markazlari Maori qoʻshiqlarini va qoʻshiqlarida ranglar, raqamlar va salomlashish kabi asoslarni oʻrgatadi. Hukumat tomonidan moliyalashtiriladigan, asosan Te Reoda translyatsiya qilish majburiyatini olgan Maori Televideniyesi 2004-yil mart oyida boshlangan. 1996-yilgi aholini roʻyxatga olishda maori tilida soʻzlashuvchi 160 000 kishi borligi maʼlum qilingan. 2013-yilgi aholini roʻyxatga olish vaqtida 125 352 maori (21,3 foiz) suhbatlashish darajasi haqida xabar bergan.
Aadhi Pinisetty
Aadhi Pinisetty (आधी पिनिसेट्टी, Адхи Пинисетти) ― Tamil va Telugu filmlarida suratga tushgan hind aktyori. U Filmfare Awards South uchun ikkita nominatsiyadan tashqari Nandi mukofoti va SIIMA mukofoti sohibidir u koʻplab tamil va telugu tilidagi filmlarda suratga tushgan. Rejissor Ravi Raja Pinisetty oilasida tugʻilgan, u 2006-yilda Telugu filmi Oka V Chitram bilan debyut qilgan. Uning birinchi koʻzga koʻringan roli rejissyor S.Shankar tomonidan ishlab chiqarilgan Eeram (2009) Tamil filmida boʻlgan.
Yoshligi
Aadhi Pinisetty telugu tilida soʻzlashuvchi oilada tugʻilgan. Uning otasi Ravi Raja Pinisetty 50 dan ortiq filmlarga rejissyorlik qilgan. U Chennayda oʻsgan va Don Boskoda oʻqigan.
Faoliyati
Pinisetty 2006-yilda Teja rejissyori Oka V Chitram bilan debyut qilgan. Keyinchalik u Tamil tilida „Mirugam“ (2007) filmida paydo boʻldi. 2009-yilda u „Eeram“ gʻayritabiiy trillerida rol oʻynadi. 2010-yilda uning ikkita filmlari bor edi, Ayyanar va Aadu Puli, filmlari boʻlgan va oʻrtacha daromad keltirgan va salbiy sharhlarga qaramay, oʻzining tijorat qiymatini yaxshilagan. Uning keyingi filmlari: Aravaan (2012), Gundello Godari (2013), Vallinam (2014) va Kochadaiyaan (2014) Yagavarayinum Naa Kaakka (2015). U muvaffaqiyatli Sarrainodu (2016) filmi boʻlib, u tanqidchilarning eʼtirofiga sazovor boʻldi, Aadxining ekrandagi ishtiroki filmni yuqori darajaga koʻtarganini izohladi. 2017-yilda u „Maragadha Naanayam“ trillerida rol ijro etdi, bu kutilmagan kassa muvaffaqiyatiga aylandi. Uning Arun roli sharhlovchi tomonidan yaxshi baholangan. 2018-yilda u Agnyaathavaasi, Rangasthalam, Neevevaro va ikki tilli U Turn bilan Telugu filmlarida rol ijro etdi.
Shaxsiy hayoti
2022-yil mart oyida Pinisetty oʻzining uzoq vaqtdan beri sevgilisi va aktrisasi Nikki Galrani bilan unashtirildi. Ular 2022-yilning 18-mayida yaqin oila va doʻstlar ishtirokidagi shaxsiy marosimda turmush qurishdi.
Kara Mbodji
Serigne Modou Kara Mbodji (1989-yil, 22-noyabrda tugʻilgan), odatda Kara yoki Kara Mbodji nomi bilan tanilgan, Senegallik professional futbolchi, Al-Sailiya va Senegal terma jamoasida oʻynaydi. U himoyachi, yarim himoyachi yoki markaziy yarim himoyachi sifatida joylashtirilishi mumkin.
Klubdagi faoliyati
15 yoshida Mbodji Senegalning Dakar shahridagi Diambars akademiyasiga qoʻshildi. 2010-yil, 2-fevralda u Norvegiyaning Tromso IL klubiga oʻtdi. Norvegiya Premer-ligasida oʻtkazgan uch mavsumi davomida u oʻz jamoasining eng yaxshi futbolchisi va ikki marta chempionatning eng yaxshi ikkinchi oʻyinchisiga sazovor boʻldi.
2012-yilning 31-dekabrida Mbodji 1,4 million yevro evaziga KRC Genkga oʻtdi. Genk safida muntazam ravishda himoyada oʻynab, 2012-13-yilgi Belgiya kubogida gʻalaba qozonganidan soʻng, uning shartnomasi 2018-yilning iyunigacha uzaytirildi.
2015-yilning 7-avgustida u 4,5 million yevro evaziga RSC Anderlechtga oʻtdi va 2019-yilning iyunigacha toʻrt yillik shartnoma imzoladi. 2017-yilning avgustida u klub bilan shartnomasini 2020-yilgacha uzaytirishga kelishib oldi. Klubdagi faoliyati davomida u 97 ta oʻyinda maydonga tushib, 7 ta gol urgan.
2018-yilning 30-avgustida, 2018-yilgi yozgi transfer oynasi yopilishiga bir kun qolganida, Mbodji 2018-19-yilgi mavsum uchun ijara asosida Liga 1 jamoasi Nantes klubiga oʻtdi. Nantes ham u bilan doimiy ravishda shartnoma imzolash imkoniyatini qoʻlga kiritdi. Uning ijarasi muddatidan oldin, 2019-yil yanvar oyida tugadi, Mbodji oʻyin vaqti yoʻqligi bilan izohladi.
2019-yilning 20-iyulida Al-Sailiya Anderlechtdan Kara Mbodjini uch mavsumga ijaraga oldi.
Xalqaro faoliyati
Mbodji 2012-yilgi Olimpiya oʻyinlari uchun Senegal terma jamoasining bir qismi edi. U Senegal milliy futbol jamoasining 2015-yilgi Afrika Millatlar Kubogi uchun terma jamoasiga kiritilgan va jamoaning ikkinchi guruh oʻyinida Janubiy Afrika bilan 1:1 hisobida durang oʻynagan.
Klub
Genk
Anderlecht
Samuel Balter
Samuel Balter (Samuel J. Balter, Jr.; 1909-yil 15-oktabr, Detroyt, Michigan, AQSh ― 1998-yil 8-avgust, Los-Anjeles, Kaliforniya, AQSh) ― amerikalik basketbolchi va sharhlovchi.
Martaba
Samuel Balter 1936-yilgi yozgi Olimpiya oʻyinlarida qatnashgan. U yahudiy boʻlgani uchun dastlab fashistlar Germaniyasida boʻlib oʻtgan oʻyinlarda ishtirok etishda ikkilangan edi, ammo keyin Amerika Milliy Olimpiya qoʻmitasi prezidenti Eyveri Brundej uni musobaqalarda natsistlar tashviqoti boʻlmasligiga ishontirgan.
U Amerika basketbol jamoasida oʻynagan, uning guruhi oltin medallarni qoʻlga kiritgan. Turnirning ikkita oʻyinida qatnashgan, ammo final uchrashuvida qatnashmagan. Samuel 1936-yilda Berlinda boʻlib oʻtgan natsistlar Olimpiya oʻyinlarida medallarni qoʻlga kiritgan sanoqli yahudiy sportchilardan biri edi.
Olimpiadadan oldin Balter Los-Anjelesdagi basketbol kolleji va Universal Pictures homiylik qilgan havaskor basketbol jamoasida oʻynagan.
Allaqachon mashhur boʻlgan Balter, keyinchalik Los-Anjelesda 1946-yildan 1962-yilgacha KLAC radiostansiyasida ishlagan sport boshlovchisi sifatida ish boshlagan. 1950-yilda u mahalliy televideniyeda ham ishlay boshladi. „Kaliforniya universitetining futbol va basketboldagi ovozi“ sifatida tanilgan. Shuningdek, u Los Angeles Herald-Express gazetasi uchun sport ustunlarini yozgan.
Balter Milliy Basketbol Assotsiatsiyasi bilan birlashishidan oldin Amerika Basketbol Assotsiatsiyasining bir qismi boʻlgan Los-Anjeles yulduzlari uchun diktor boʻlgan. Shuningdek, u bir qator filmlar va telekoʻrsatuvlarda ham hamisha radio diktori yoki sharhlovchisi sifatida ishtirok etgan.
Shaxsiy hayoti
Balter uylangan va bir qizi bor edi.
Samuel Balter 1998-yil 8-avgustda qorin boʻshligʻidagi jarrohlik asoratlari natijasida vafot etgan.
Ivenrode
Ivenrode Germaniyaning Saksoniya-Anhalt yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna maydoni – 10,55 km2. 510 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Kocherjinov
Kocherjinov ( Кочержинов ) — Qozogʻistonning Qo'stanay viloyati Denisov tumanidagi qishloq. Krasnoarmeys qishloq okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
1999-yilda qishloq aholisi 260 ta kishi (126 ta erkak va 134 ta ayol) edi. 2009-yilgi aholini ro'yxatga olish ma'lumotlariga ko'ra, qishloqda 179 ta kishi (84 ta erkak va 95 ta ayol) yashagan.
Parter
Parter (frans. parterre — yer boʻylab) — 1) teatr, kinoteatr va konsert zallaridagi tomoshabinlar oʻtiradigan, sahnaga nisbatan past joy. P.ning yey shakldagi qator oʻrindikdi ilk namunalari Qad. Rim teatrlarida boʻlgan, P.lar esa dastlab Italiyada (16-asr) paydo boʻlgan. Hozir P.larda oʻrindiqlar toʻgʻri chiziq boʻylab joylashtiriladi. Sahna yoki ekran yaxshi koʻrinishi uchun P.dagi oʻrindiklar qatori orqaga tomon balandlanib boradi; 2) park yoki bogʻlarning obod qilingan ochiq qismi; maysazori, gulzori, baʼzan haykal, favvoralari boʻladi.
Qalʽeh-ye Niaz
Qal ʽ eh-ye Niaz — Afgʻoniston shimoli-gʻarbida joylashgan Bodgʻis viloyatidagi qishloqdir.
Xlopka qo‘zg‘oloni
Xlopka qoʻzgʻoloni sovet tarixshunosligida qabul qilingan va bugungi kungacha saqlanib qolgan ommaviy banditizm va talonchilikning belgisi boʻlib, 1601-1603-yillardagi dahshatli ocharchilikning natijasi boʻldi. Oʻsha paytda faoliyat koʻrsatgan koʻplab qaroqchilar otryadlari orasida eng kattasi, Moskva yaqinida faoliyat yuritgan, bu hodisa nomi bilan atalgan Egri panja paxtasi atamanining otryadi edi.
Tarixi
Qoʻzgʻolon Rossiya davlatining gʻarbiy, markazi va janubidagi koʻplab okruglarni qamrab oldi, ammo vaziyat ayniqsa mamlakatning gʻarbiy viloyatlarida qiyin edi, bu yerda, bir tomondan, ommaviy ocharchilik oqibatida tabiiy hosildorlik past boʻlgan. Rossiyani Polsha va Shvetsiya bilan bogʻlaydigan savdo yoʻllari mavjud edi. „Belskiy buyrugʻi“ bilan mashxur boʻlgan talonchilik buyrugʻi Moskvadan qaroqchilikka qarshi kurashish uchun yuborilgan vakolatlarni tavsiflaydi. Jinoyatga qarshi kurashish uchun u mahalliy kuchlarga va qishloq oqsoqollarining yordamiga tayanishi kerak edi va zodagon militsiya qoʻzgʻolonchilarni qoʻlga olishda ishtirok etmadi. Koʻrilgan choralar vaziyatni sezilarli darajada oʻzgartirmadi.
Qoʻzgʻolonchilarning asosini 1601-1603-yillardagi katta ocharchilik tufayli mulklardan qochib ketgan qullar tashkil etdi, chunki ularning egalari ularni boqishdan bosh tortdilar, ammo ayni paytda ular ocharchilik oxirida ularga daʼvo qilishga umid qilishdi. Ammo oʻsha davr hujjatlaridan maʼlum boʻlishicha talonchilik bilan shugʻullanuvchilar dehqon aholi tomonidan faol qoʻllab-quvvatlangan, bu esa bunday otryadlarga qarshi kurashni qiyinlashtirgan. Shu bilan birga davlat hujjatlarida qoʻzgʻolonning siyosiy mohiyati koʻrsatilmaydi — xizmatkorlik harakati ishtirokchilari „oʻgʻrilar“ (siyosiy jinoyatchilar) emas, balki „qaroqchilar“ (jinoyatchilar) deb ataladi. „Qaroqchilar“ ayrim shaharlar va qal’alar ustidan nazorat oʻrnatishga urinmadilar. Paxta otryadi va ularga oʻxshaganlarning maqsadi hokimiyatni qoʻlga olish emas, balki ocharchilik sharoitida oʻziga xos boʻlgan yoʻllar bilan tirikchilik qilish edi.
Paxta otryadining yoʻq qilinishi bilan Rossiya davlatidagi ommaviy talon-tarojlar toʻxtamadi, qullarning bir qismi janubga qochib ketishdi, u yerda ular Bolotnikov qoʻzgʻoloni va Qiyinchiliklar davrining boshqa voqealarida qatnashdilar. Qirol Boris Godunovning farmoni bilan qoʻzgʻolon sharoitlarini sinchkovlik bilan tekshirish amalga oshirildi, chunki isyonchilar orasida sharmanda boʻyarlarning xizmatkorlari ham bor edi.
1603-yil avgustda okolnichi I.F. Basmanov qoʻmondonligi ostida 600 kishigacha boʻlgan Xlopok otryadini yoʻq qilish uchun Moskvadan gʻarbga 100 ta kamonchilar otryadi yuborildi. Biroq sentabr oyi oʻrtalarida hukumat qoʻshinlari isyonchilar tomonidan pistirmaga uchradi. Jang paytida Ivan Basmanov oʻldirildi, ammo kamonchilar qoʻzgʻolonchilarni magʻlub etishga va yarador Paxta Kosolapni qoʻlga olishga muvaffaq boʻlishdi, ular tez orada qatl etildi.
Mog`uliston ayollari
Moʻgʻul ayollari boshqa koʻplab Osiyo jamiyatlaridagi ayollarga qaraganda yuqori ijtimoiy mavqega ega edi, ammo ular qoramol va otlarni boqish kabi ishlarni bajarmas edilar.
Moʻgʻul ayollarining anʼanaviy maqomi
Moʻgʻul ayollari tarixan Sharqiy Osiyoning boshqa madaniyatlaridagi ayollarga qaraganda birmuncha yuqori mavqega ega boʻlgan. Moʻgʻulistondagi ayollar oila va iqtisodiy hayotda muhim rol oʻynagan. Baʼzi elita ayollar kambagʻal ayollarga qaraganda koʻproq imkoniyatlarga ega edilar, ammo talabchan turmush tarzi barcha ayollarni ishlashni talab qildi. Har bir xonadon aʼzosining mas’uliyati bor edi, lekin ayollarning zimmasida koʻproq yuk boʻlgan. Koʻpgina madaniyatlarda ayollar uy ishlarini bajarishlari kerak edi, ammo Moʻgʻulistonda ayollar hayvonlarni parvarish qilish, sut mahsulotlari ishlab chiqarish, jun qirqish va terini tozalash kabi uy ishlarini ham bajarishgan. Oʻzlarining uy ishlari orqali jamiyatning elita qatlamlaridagi ayollar katta miqdordagi hokimiyatga ega boʻlish uchun oʻz rollarini oshirishga muvaffaq boʻlishdi. Kam taʼminlanganlar uy ishlaridan foyda koʻra olmadilar. Moʻgʻullar imperiyasi qulaganida, jamiyatdagi kambagʻal ayollar hech qanday sogʻliqni saqlash va taʼlim olish va dam olish uchun hech qanday imkoniyatdan foydalana olmadilar.
Moʻgʻulistondagi koʻchmanchi ayollar odatda chelak suv yigʻish, oila uchun ovqat pishirish, chorva mollarini sogʻlom saqlash, yongʻin uchun oʻtin yigʻish, bolalarni boqish va tarbiyalash, kiyim-kechak tayyorlash va umuman barcha ichki ishlarni tartibga solish uchun mas’ul boʻlganlar.
Tarix shuni koʻrsatadiki, moʻgʻul ayollarining idroki koʻplab qarama-qarshiliklarni ochib berdi. Moʻgʻul ayollarini oʻrab turgan koʻplab madaniyatlar erkaklarga boʻysunadi; ammo bugungi kunda moʻgʻul ayollari uchun ularda oliyjanob ayollik hukmronlik qiladi. Aytishlaricha, moʻgʻul ayollari anʼanaviy ravishda Osiyo, Xitoy va Koreya islom jamiyatlaridagi ayollarga qaraganda yuqori darajadagi ijtimoiy mavqe va avtonomiyaga ega boʻlgan. Harbiy xizmatdagi erlari tufayli beva qolgan yoki tashlab ketilgan ayollar uchun ularning ishlarini oʻz zimmasiga olish odatiy hol edi. Garchi bu koʻpgina moʻgʻul jamiyatlarida sodir boʻlsa-da, ayollar hali ham erkaklarga boʻysunishgan. Ayollar, shuningdek, uy sharoitida boʻlishlari bilan chegaralangan va erlari yonida boʻlganlarida ishtirok etishga ruxsat berilmagan. Bunday boʻysunishning qatʼiy harakatlari kundalik faoliyatda sodir boʻldi, masalan, ayollarga faqat qoʻy boqish ruxsat etilgan, ammo erkaklar otlar uchun — umumiy tarixiy maʼnoda qoʻzichoq va aygʻir uchun javobgar edi.
Moʻgʻuliston Xalq Respublikasi
Moʻgʻuliston Xalq Respublikasi — 1924-yildan 1992-yilgacha Sharqiy Osiyoda unitar suveren sotsialistik davlat sifatida mavjud boʻlgan. U Mongoliya Xalq Inqilobiy partiyasi tomonidan boshqarilgan va butun tarixi davomida Sovet Ittifoqi bilan yaqin aloqada boʻlgan.
Bu davrda Moʻgʻulistonda ayollar de-yure teng huquqlarga ega boʻldilar. Ular taʼlimning barcha bosqichlarida umumiy ishtirok etdilar. 1985-yilda oliy oʻquv yurtlari talabalarining 63 foizini ayollar va oʻrta maktab oʻquvchilarining 58 foizini tashkil etdi. Vaqt oraligʻida ishchilar 51 % ayollar va 49 % erkaklar edi.
Oʻqimishli ayollar 1979-yilda tibbiyot fakultetida dars bera boshladilar. Ularning ikkalasi ham odatda koʻproq ayol sohalari deb hisoblangan va barcha shifokorlarning 60 % dan ortigʻi ayollar edi. Oʻqituvchilik ham asosan ayollarning ishi boʻlib, umumtaʼlim maktablaridagi barcha oʻqituvchilarning 67 % va oliy oʻquv yurtlaridagi oʻqituvchilarning 33 % ayollar boʻlgan. Rasmiy huquqiy tenglikka ega boʻlishiga qaramay, boshqa sotsialistik davlatlarda boʻlgani kabi, ayollar amalda erkaklarga boʻysunishdi. 1990-yildagi demokratlashtirishdan soʻng, ayollar uy xoʻjaligini boshqarish va bolalarni parvarish qilish uchun mas’ul boʻlganligi kuzatildi.
Nikoh
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a9/M%C3%A8re_et_fils.jpg/220px-M%C3%A8re_et_fils.jpg|left|thumb| Moʻgʻul ayol bolasi bilan Moʻgʻulistondagi toʻylar erkak va ayolning birgalikdagi hayotidagi eng taʼsirli kunlardan biridir. Toʻylar, baʼzida tugʻilish yoki oʻlimdan ham muhimroq boʻlgan nishonlanadigan tadbirlardir. Oʻtmishda moʻgʻul ayollari koʻpincha 13 dan 14 yoshgacha boʻlgan yosh ayollar sifatida turmushga chiqqanligini tarix tushuntiradi Oʻgʻil bolalar koʻpincha ayollardan bir oz kattaroq turmush quradilar. Hozirgi zamonda puli kam boʻlganlar odatda 20 yoshdan oldin turmushga chiqadilar, shaharliklar esa 20-30 yoshlarda turmushga chiqadi. Moʻgʻullar odatda nikoh qurishgan va erkak turmush qurgandan keyin unga boshqa turmush qurishga ruxsat berilmaydi. Monogamiya qoʻllaniladi. Tanishuv choʻponlar kabi puli kam boʻlganlar uchun unchalik keng tarqalgan emas, lekin nikohdan oldin jinsiy aloqa amalda. Ayol turmushga chiqqach, odatda u kuyovlar oilasiga borib yashashi kutiladi. Biroq, bugungi kunda yadro oilalari keng tarqalgan. Ayolning eri olamdan oʻtganida, erining ukasi bilan turmush qurishi ham odat hisoblangan. Bu qadimgi moʻgʻul anʼanasi boʻlib, bugungi kunda kamdan-kam qoʻllaniladi. Moʻgʻullar uchun nikoh odatda shartnoma hisoblanadi; diniy tadbirlar emas, balki ikkala oilaning talablariga javob beradigan tartibga solishdir. Moʻgʻulistondagi koʻplab nikohlar doʻstlar yoki hamkasblar oʻrtasida sodir boʻladi, shuning uchun ayollarga oʻzlarining ijtimoiy mavqelariga uylanishadi.
Reproduksiya huquqlari
Ayollar aholi uchun iqtisodiy oʻsishda muhim ahamiyatga ega boʻlgan 1921-yilda atamalar oʻzgartirildi. Oʻsha yili inqilob ayollarni jamoat sohasiga koʻproq jalb qilish qarori bilan boshlandi. Bu davlatning aholi oʻsishini ragʻbatlantirishga qaratilgan saʼy-harakatlaridagi birinchi qadam edi; ayollarning reproduktiv imkoniyatlariga katta eʼtibor. Ayollarga davlat oldidagi fuqarolik burchlari doirasida koʻp farzandli boʻlishlari uchun bosim oʻtkazildi.
Ayollarning siyosiy mansubligi tarixi
Moʻgʻulistondagi ayollar uchun siyosiy uygʻunlik — bu ayollar ayollar boʻlgani uchun kamsitiladi, degan eʼtiqoddir. Ayollar ham erkaklar bilan siyosiy masalalarni muhokama qilishda qonuniylikka ega emasligiga ishonishadi. Anʼanaviy maʼnoda, koʻchmanchi jamiyatda ayollarning rasmiy siyosiy sohada ishtirok etishiga ruxsat berilmagan, chunki ularning qarorlari faqat uy xoʻjaligi bilan cheklangan. Moʻgʻulistonda erkakning ayolga boʻysunishi 1921-yilda tugadi. Bu ayollarga fuqarolik huquqini berdi. Yangi konstitutsiya, shuningdek, Moʻgʻulistonning barcha fuqarolariga kelib chiqishi, jinsi yoki eʼtiqodidan qatʼi nazar teng huquqlar berdi. 1924-yilda moʻgʻul ayollari saylovda qatnashish va prezidentlikka saylanish imkoniyatiga ega boʻldi. Ayollar federatsiyasi ham tashkil etilgan boʻlib, u davlat tomonidan moliyalashtirilib, koʻproq ayollarga siyosiy tizimda faolroq ishtirok etish imkonini beradi. Ayollarning siyosatda faol ishtirok etishiga qaramay, tepada ayollar kam. Garchi koʻplab harakatlar amalga oshirilgan boʻlsa-da, siyosiy tizimdagi ayollar va ular oxir-oqibat ega boʻlishni xohlaydigan va munosib boʻlgan tenglikka intilishlari haqida hali koʻp gapirish kerak.
Leintrey
Leintrey Fransiyaning Lotaringiya mintaqasida joylashgan kommunadir. Meurthe-et-Moselle departamenti Lunéville tumani tarkibiga kiradi.
Geografiyasi
Maydoni — 16,1 km2. Dengiz sathidan 247 – 313 m balandlikda joylashgan.
Partenogenez
Partenogenez (yun. parthenos — bokiralik, qizlik va ...genez), bokira koʻpayish — jinsiy koʻpayish shakllaridan biri, tuxum xujayraning urugʻlanmasdan rivojlanishi. Ginogenezning ahamiyati har xil jinslarning oʻzaro uchrashuvi qiyin boʻlgan sharoitda jinsiy koʻpayishni amalga oshirilishidan va kulay sharoitda tur nayeli individlari sonini tez orttirishdan iborat.
Bunday xrlat nayeli koʻplab qirilib ketadigan turlar uchun ayniqsa katta ahamiyatga ega. Ginogenez umurtqasiz hayvonlarning deyarli barcha tiplarida va koʻpchilik umurtqalilarda (sut emizuvchilardan tashqari) uchraydi. Sut emizuvchilarning partenogenetik embrioni embriogenezning ilk davrlaridayoq halok boʻladi. Tuxum faqat Ginogenez orqali koʻpayganida obligat Ginogenez, tuxum urugʻlanib va urugʻlanmasdan koʻpayish xususiyatiga ega boʻlganida esa fakultativ Ginogenez deyiladi. Erkagi boʻlmaydigan turlarning faqat Ginogenez orqali koʻpayishi konsta’nt Ginogenez deb ataladi. Koʻpincha Ginogenez orqali koʻpayish ikki jinsli koʻpa-yish bilan almashinib turganida siklik Ginogenez roʻy beradi. Partenogenetik nayelning genotipi, jinsi va gomozigotaligi Ginogenez koʻpayishning mitoz orqali oʻtishi yoki oʻtmasligi hamda diploidlikning qanday usulda tiklanishi bilan bogʻliq. Naslning jinsiga binoan, amfitopiya (urugʻlanmagan tuxumdan urgʻochi va erkak individlar rivojlanishi), arrenotokiya (tuxumdan faqat erkaklari rivojlanishi) yoki telitokiya (tuxumdan faqat urgʻochilarning rivojlanishi) farq qilinadi. Pedogenez Ginogenez shakllaridan biri hisoblanadi. Koʻpayishning oʻziga xos shakllari hisoblangan ginoge-nez va androgenez ham Ginogenezga misol boʻla oladi.
Sunʼiy Ginogenezda, odatda, organizm rivojlanishning dastlabki davrlaridayoq halok boʻladi. Tut ipak qurtining urugʻlanmagan tuxumlariga yuqori va past harorat taʼsir ettirish orqali 90% tuxumlarning partenogenetik rivojlanishiga erishilgan (Astaurov, 1936). Ana shu omillarning kichik miqdori tut ipak qurtida mitotik Ginogenezni tezlashtirgan va faqat erkak gomozigot formalarning rivojlanishiga imkon bergan. Tut ipak qurtida Ginogenez orqali jinsni boshqarish katta amaliy ahamiyatga ega.
Urugʻli va sporali oʻsimliklarda konstant Ginogenez koʻproq uchraydi. Ikki uyli oʻsimliklarda Ginogenez koʻpincha erkak indi-vidlarning uchramasligi, bir uyli oʻsimliklarda esa changchilik gullarning degeneratsiyasi, changlarning xreil boʻlmasligi yoki abortivligi bilan bogʻliq. Oʻsimliklarda sunʼiy Ginogenez har xil kimyoviy va fizik omillar taʼsir ettirib xreil qilingan.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
Tarix
JEA 501(c)3 tashkilot bo‘lib, 2015-yilda 1,7 million dollar daromad va yana 1,5 million dollar aktivlari haqida xabar bergan. U 1924-yilda tashkil etilgan boʻlib, 1967-yilda Minnesota shtatiga kiritilgan. U 2014-yilda Kanzas shtatida qayta tiklandi.
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari tushunchasi va tasnifi
Gender tushunchasi inson ijtimoiy hayotining muhim kategoriyalaridan biriga aylanib qoldi. Jamiyatning bir jins vakillari uchun, xulq-atvor meʼyorlari va qoidalarining oʻziga xos yigʻindisi boshqa jinsga qoʻyiladigan talablardan farq qiladi.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
JEA haqida
JEA missiyasi bayonoti „resurslar va taʼlim imkoniyatlari bilan taʼminlash, professionallikni targʻib qilish, talabalarning mukammalligi hamda oʻqituvchilarning yutuqlarini ragʻbatlantirish va taqdirlash, shuningdek, xilma-xillikni oʻz ichiga olgan, ammo birdamlik yaratadigan muhitni yaratish orqali erkin va mas’uliyatli oʻquv jurnalistikasini“ qoʻllab-quvvatlashdan iborat. U oʻzining „asosiy qadriyatlarini“ quyidagicha ifodalaydi:
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari tushunchasi va tasnifi
Jamiyatda madaniyat erkaklar va ayollarga turli qadriyatlar va ijtimoiy xulq-atvor normalarini oʻgatib boradi va ularning buzilishini maʼqullamaydi. Jamiyatning turli xil koʻrinishlarida gender tushunchalari farqlanadi, lekin koʻpincha bu tizimlar assimetrik boʻlib, hamma narsa „erkaklik“ (xarakter xususiyatlari, xatti-harakatlari, kasblari va boshqalar) asosiy, muhim va dominant hamda hamma narsa „ayollik“ — ikkilamchi, ijtimoiy ahamiyatsiz va boʻysunuvchi deb taʼriflanadi.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
Muloqot: Bugungi jurnalistika taʼlimi
JEA har chorakda bir marta chop etiladigan „Aloqa: bugungi kunda jurnalistika taʼlimi“ (C: JET) jurnalini assotsiatsiya aʼzolari uchun ochiqdir. C: JET maktablarda jurnalistika bilan bogʻliq fanlarga eʼtibor qaratadi va oʻqituvchilar va maslahatchilarga turli manbalarni taqdim etadi.
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari tushunchasi va tasnifi
Erkaklar va ayollar uchun kutilgan xatti-harakatlar (yoki meʼyorlar) majmui, shuningdek, erkak va ayol sifatida qabul qilinadigan faoliyat, vazifalar va mas’uliyatni belgilovchi oʻrganilgan xatti-harakatlar gender rollari deb ataladi. Ular shaxsda jamiyat va madaniyat taʼsirida shakllanadi va rivojlanadi. Gender rollari xilma-xil boʻlib, ularning mazmuni jamiyatning tarixiy rivojlanishi jarayonida oʻzgaradi. Har bir inson xotin, opa-singil, ona, tadbirkor ayol yoki ota, er, doʻst, faxriy talaba va hokazolar kabi turli xil rollarni bajarib keladi. Koʻp rollarni bajarish insonning psixologik farovonligiga hissa qoʻshishi haqida dalillar mavjud. Rollar yoki rollarning tarkibiy qismlari bir-biriga zid boʻlishi mumkin, bu holda ular rol ziddiyatini keltirib chiqaradi. Gender stereotiplarini gender rollaridan — erkaklar va ayollarning oʻzini qanday tutishi haqidagi jamiyatda shakllangan umumlashtirilgan gʻoyalar (eʼtiqodlar) dan farqlanishi kerak.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
Muloqot: Bugungi jurnalistika taʼlimi
C: JET xodimlariga nashrlar muharriri Bredli Uilson, nusxa koʻchirish muharriri Xovard Spanogli hamdareklama boʻyicha koordinator Pam Boller kiradi. JEA C: JETga elektron arizalarni qabul qiladi.
JEA.org
JEA.org 1996-yilning 19-aprelida tashkil etilgan.
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari tushunchasi va tasnifi
Buning uchun erkak va ayolni turli yoʻllar bilan tasvirlaydigan maxsus atamalar va soʻzlar mavjud boʻlib, barchasi alohida aks ettirilgan jamoat ongining namoyon boʻlish shakllari — stereotiplarni mujassam etadi. Anʼanaga koʻra, stereotip soʻzi maʼlum bir sxema sifatida tushuniladi, uning asosida axborotni idrok etish va baholash amalga oshiriladi. Ushbu sxema maʼlum bir hodisani, ob’ektni umumlashtirish funktsiyasini bajaradi. Odatda uning yordami bilan inson harakat qiladi hodisalarni baholaydi yoki oʻylamasdan avtomatik ravishda harakat qiladi.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
JEADigitalmedia.org
Bu veb-sayt onlayn, multimedia hamda radioeshittirish jurnalistikasi uchun maʼlumot, maslahatlar shu bilan bir qatorda oʻrgatish tushunchalari manbayi hisoblanadi. Bu Raqamli Media qoʻmitasining boʻlimi boʻlib, jurnalistikaning koʻplab shakllarini „konvergentsiyani“ qoʻllab-quvvatlashga boʻlgan ehtiyojni, xususan, onlayn nashrlarga oʻtishni qoʻllab-quvvatlash va ularni yoqlashga qaratilgan.
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari tushunchasi va tasnifi
Ijtimoiy stereotip tushunchasi shaxsning qobiliyatini bildiradi. Atrofdagi dunyoni umumlashtirilgan tarzda baholash, ijobiy xulosalar va tanqidiy xulosalar chiqarishga, uning asosi boʻlib xizmat qiladi. Ijtimoiy stereotiplarning ijobiy tomoni shundan iboratki, maʼlumot yetishmasligi yoki davom etayotgan oʻzgarishlar va sharoitlarda tezda harakat qilishni oʻrgatadi.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
Oʻqish
1987-yilda Jurnalistika taʼlimi assotsiatsiyasining „Oʻrta taʼlimda jurnalistikaning oʻrni boʻyicha qoʻmita“ 138 betlik jurnalistika boʻyicha tadqiqot hisoboti boʻlgan „Oʻrta maktab jurnalistikasi tanqidiy muddatga toʻgʻri keladi“ nomli maqolani chop etdi. Tadqiqotlar shuni anglatadiki, oʻrta jurnalistika taʼlimi oluvchilar akademik muvaffaqiyatga erishadilar. Maqolada dalil sifatida oʻrta maktab baholari, kollej baholari va American College Testing ballari keltirilgan.
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari oqibatlari
Jamiyat uchun tarixan shakllangan gender stereotiplarini yengib oʻtish qiyin va ayollarning yetakchiligini qabul qilish har doim ogʻriqli boʻlgan. Demokratik institutlar ning shakllanishi va siyosiy madaniyatning rivojlanishi, oʻz navbatida, jamiyatda siyosiy huquq boʻyicha tenglikning rivojlanishiga xizmat qiladi. Turli inqiroz holatlarida qobiliyat va rol funktsiyalari haqidagi stereotiplar oʻzlarini namoyon qiladi. Odatda ayollar ishdan boʻshatish uchun nomzod boʻlishadi va ishga qabul qilishda afzallik erkakka beriladi. Natijada, ayollarning ishsizlik darajasi erkaklarnikiga qaraganda yuqori boʻladi. Jamiyat shunday rivojlanmoqdaki, ayollar bir xil ish uchun kamroq maosh olishi, bundan tashqari, ayollarni yuqori maoshli lavozimlardan chetlashtirish sezilarli darajada oʻsib boradi. Gender munosabatlar ida aloqa xususiy sohada ham shakllanadi, uning asosini boshqa ijtimoiy institutlar orasida hukmronlik qiladigan oila tashkil qiladi. Asosan, aynan shu erda insonning qarindoshlik muhitida yuzaga keladigan shaxslararo munosabatlar shakllanadi. Gender qurilishida aynan uy va oila tushunchalari ayolning maʼlum bir tajribasining manbai va ayni paytda uning bostirish va zulm markazidir. Gender munosabatlarida aloqa xususiy sohada ham shakllanadi, uning asosini boshqa ijtimoiy institutlar orasida hukmronlik qiladigan oila tashkil qiladi. Asosan, aynan shu erda insonning qarindoshlik muhitida yuzaga keladigan shaxslararo munosabatlar shakllanadi. Gender qurilishida aynan uy va oila tushunchalari ayolning maʼlum bir tajribasining manbai va ayni paytda uning iqtidorini bostirish va zulm markazidir. Gender rollari uyda va oilada patriarxal munosabatlar bilan anʼanaviy gender sotsializatsiyasi asosida taqsimlanadi. Ayollar va erkaklar uchun tengsiz imkoniyatlarni qurishda „uy dunyosi“ qoidalari va huquqlari, undagi erkakning oʻrni katta rol oʻynaydi. Oilaviy maʼlumotni idrok etish va baholash kundalik hayotda namoyon boʻladi va genderni ijtimoiy hayotning muhim toifasi sifatida belgilaydi. Masalan, odatiy oilalarida „ ayol “ soʻzi uy-joy, uy-roʻzgʻor, onalik, farzand, tarbiya kabi tushunchalar bilan bogʻlanadi. „ Erkak “ soʻzi esa oilani qoʻllab-quvvatlash, moliyaviy daromad, ota va himoyachi roli va boshqa shu kabi tushunchalariga yaqin. Shuning uchun L.V.Shtyleva gender stereotiplarini „maʼlum bir tarixiy davrda maʼlum bir jamiyat uchun barqaror boʻlgan erkaklar va ayollar oʻrtasidagi farqlar haqidagi tasavvurlar“ deb taʼriflaydi.
Jurnalistika ta'lim assotsiatsiyasi
Oʻqish
Jurnalistika taʼlim assotsiatsiyasi 2009-yilning 16-aprelida maktab nashrini oldindan koʻrib chiqish amaliyoti toʻgʻrisida rasmiy bayonot eʼlon qildi. Bayonotda shunday deyiladi: „Maʼmurlar tomonidan oldindan koʻrib chiqish tanqidiy fikrlashni susaytiradi, talabalarni jamiyatdagi erkin matbuot rolini rad etishga undaydi shu qatorda esa talabalar ommaviy axborot vositalarining sifatini oshirish ehtimolini oshirmaydi“.
Gender stereotiplari
Gender stereotiplari oqibatlari
Oilaviy gender stereotiplari erkak va ayolning fazilatlari va xususiyatlarini tavsiflaydi, jinsni hisobga olgan holda, erkak va ayol haqidagi umumlashtirilgan fikr va gʻoyalarni aks ettiruvchi meʼyoriy xatti-harakatlar modellarini oʻz ichiga oladi. "Ayollarga ham, erkaklarga ham muayyan ijtimoiy rollar yuklangan. Masalan, jamiyatda erkakni kasbiy muvaffaqiyati, ayolni esa oilasi va farzandlarining borligi bilan baholaydi.
Gender stereotiplarining mazmuni va madaniy xilma-xillik
Turli madaniyatlarda gender stereotiplarining mazmuni biroz oʻxshashdir. Misol uchun, 25 mamlakat talabalari oʻrtasida oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, tegishli madaniyatlarda jasorat, mustaqillik, kuch, hokimiyat va hukmronlik istagi erkaklarga, noziklik, qaramlik, xayolparastlik, emotsionallik, boʻysunish va zaiflik ayollarga tegishli fazilatlar degan fikrlar olindi. Boshqa tomondan, xuddi shu tadqiqot dangasalik, takabburlik, maqtanchoqlik va tartibsizlik kabi fazilatlar turli madaniyatlarda turli jinslarga tegishlilikni ham isbotladi. Gender stereotiplari maʼlum bir jamiyatda qabul qilingan gender rollariga bogʻliq boʻlganligi sababli, ularning mazmuni va ifodalanish darajasi turli madaniyatlarda farq qilishi va tarix davomida bir madaniyat doirasida gender rollari bilan birga oʻzgarishi mumkin. Masalan, XIX-asrning oxirida gazetalarni chop etishda linotip ishlatilgach, matbaachilar ish beruvchilarning linotipga xizmat koʻrsatish uchun ayollarni (erkaklarga qaraganda kamroq haq toʻlashlari mumkin boʻlgan) yollamasligini taʼminladilar va buni tabiatan ayollar boʻlganligi bilan asosladilar. bunday asbob-uskunalarni boshqarish va bosma biznesni amalga oshirishga qodir emas. Biroq, keyinchalik, yozuv mashinkalarining tarqalishi bilan, aynan ayollar yozuvchi sifatida ommaviy ishlay boshladilar va bu borada ularning yozish qobiliyatiga shubha yoʻq edi. 1970-yillarda kompyuter terish linotip oʻrnini egallaganida, bu sohani ham ayollar boshqargan. Gʻarb jamiyatlarida ayollar tabiiy ravishda texnologiyani boshqarishga qodir emas degan keng tarqalgan tushuncha Ikkinchi Jahon urushi davrida, ishlab chiqarishda erkaklarning oʻrnini ayollar ommaviy ravishda egallaganida yoʻqoldi. Boshqa tomondan, baʼzi tadqiqotchilar taʼkidlaganidek, ayollarning samarali mehnatga tabiiy yaroqsizligi gʻoyasi hech qachon uydan tashqaridagi ishlarni uy ishlari bilan birlashtirgan ishchi sinf ayollariga taalluqli emas.
Gender stereotiplari va ilmiy bilimlar
Gender farqlari uzoq vaqtdan beri turli fan sohalari olimlarining eʼtiborini tortdi. Uzoq vaqt davomida gender farqlarini oʻrganuvchi tadqiqotchilarning asosiy maqsadi gender stereotiplari uchun ilmiy dalillarni topish va shu bilan mavjud gender rollarini ishonchli asoslash edi. Biroq, umuman olganda, bu maqsadga erishilmadi: koʻpgina tadqiqotlar erkaklar va ayollar oʻrtasidagi farqlardan koʻra koʻproq oʻxshashliklarni topadi va aniqlangan kichik farqlar koʻpincha aniq ijtimoiy xususiyatga ega. Masalan, erkaklar, ayollardan farqli oʻlaroq — oʻzlarining gender rollariga toʻliq mos ravishda — ular oʻzlarini juda empatik deb hisoblamaydilar, ammo fiziologik va yuz reaktsiyalarining oʻlchovlari erkaklar va ayollar oʻrtasidagi toʻgʻridan-toʻgʻri empatik reaktsiyalarda qanday farq yoʻqligini koʻrsatadi. . Boshqa tadqiqotlar shuni koʻrsatadiki, erkaklar ham xuddi ayollar kabi tez-tez gʻazab, qaygʻu va qoʻrquvni boshdan kechirishadi, lekin koʻpincha gʻazabni ifodalaydi va boshqa salbiy his-tuygʻularni bostiradi, ayollar esa, aksincha, gʻazabni bostiradi, qaygʻu va qoʻrquvni ifodalaydi.
Ayvaz Gökdemir
Ayvaz Gokdemir (1942, Gaziantep — 2008-yil 19-aprel, Anqara), turk siyosatchisi, sobiq davlat vaziri va sobiq deputat. Ayvaz Gökdemir, Turkiya Buyuk Millat Majlisida 19. Davr Gaziantep, 20. Davr Kayseri, 21. Muddati Erzurum deputati va 50. 51. 52. va 53. Respublika hukumatlarida davlat vaziri lavozimlarida ishlagan. „Komando Ayvaz“ nomi bilan ham tanilgan.
Gaziantepda tugʻilgan Ayvaz Goʻkdemir dastlab Anqara oliy oʻqituvchilar maktabini, soʻngra Anqara universiteti Til, tarix va geografiya fakulteti turk tili va adabiyoti boʻlimini tamomlagan. U turmush oʻrtogʻi Sevgi Gökdemir bilan Kayseri oʻrta maktabida adabiyot oʻqituvchisi boʻlib ishlagan. Bu davrda Kayseri turk madaniyati jamiyatida yoshlarga seminarlar berdi. Shu bilan birga, u har oylik „Dawn“ jurnalining nashriga kashshof boʻldi va ushbu jurnalda koʻplab maqolalar yozdi. Millatchi front hukumatlari davrida oʻqituvchilar maktablarining bosh direktori boʻlib ishlagan. Bu davrda u oʻz amaliyotlari bilan turli tanqidlarga uchradi. Bu vazifa tugatilgandan soʻng u Turk Ensiklopediyasi muharriri, shuningdek, Xususiy Yukselish kollejida bosh koordinator boʻlib ishladi.
Uylangan va 3 farzandi bor Gökdemir 2008-yil 19-aprelda Anqarada boʻlib oʻtgan 37- Turk oʻchoqlariga tashrif buyurdi. U navbatdagi Bosh Assambleyada yurak xurujiga uchradi. Umumiy yigʻilish oʻtkazilgan Anqara Savdo palatasi konferentsiya zalida birinchi aralashuvdan soʻng mahalliy vaqt bilan soat 15:00 atrofida qutqaruvchi bilan kasalxonaga olib borilgan Ayvaz Goʻkdemir, kardiologiya guruhi tomonidan 45 daqiqa davomida reanimatsiya qilindi. behushlik va shoshilinch tibbiy yordam mutaxassislari. Bu operatsiyaga javob bera olmagan Ayvaz Gökdemir vafot etdi.
Parrandachilik
thumb Parrandachilik — uy parrandalarini yetishtirish; chorvachilikning bir tarmogʻi. Parrandachilikning asosiy mahsuloti — oziq-ovqatga ishlatiladigan tuxum va goʻsht; qoʻshimcha mahsuloti — parranda pati va pari. Parrandalarni soʻyish va uni qayta ishlash chiqindilaridan yem uni ishlab chiqariladi. Parranda goʻngi — qimmatli organik oʻgʻiti. Parrandachilikda tuxum, asosan, tuxum yoʻnalishidagi, qisman goʻsht-tuxum va goʻsht yoʻnalishidagi tovuq zotlari va krosslaridan olinadi. Goʻsht yetishtirish uchun goʻsht beradigan tovuq, oʻrdak, kurka, gʻoz, sesarka, goʻsht kaptarlar koʻpaytiriladi. Parranda goʻshti yetishtirishning asosiy manbai — broylerlarni boqishdir. Shuningdek, bedanadyan parhez tuxum va goʻsht olinadi.
Parrandachilik bundan 4 ming yil muqaddam dastlab tovuqlar xonakilashtirilgan Hindistoda paydo boʻlgan va keyinchalik boshqa mamlakatlarga asta-sekin tarqalgan. Keyinchalik parrandalarning boshqa turlari ham xo-nakilashtirilgan. XVIII — XIX asrlarda Yevropa, Osiyo va Amerikada uy parrandalarining koʻpdan-koʻp zotlari yaratildi.