cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kolumbiya
Sanoati
K.ning boy tabiiy resurslari asosida konchilik sanoati rivojlangan. Neft va temir rudasi qazib olish yetakchi sanoat tarmoqlaridir. Tabiiy gaz, toshkoʻmir, oltingugurt, nikel, oltin, platina, kumush, zumrad ham qazib olinadi (jahondagi zumradning 90%). Oziq-ovqat sanoati, asosan, qishloq xoʻjaligi xom ashyosini dastlabki qayta ishlash, poyabzal, ichimlik ishlab chiqarish sohalari, tikuvchilik, toʻqimachilik, metallni qayta ishlash alohida oʻrin oladi. Metallurgiya, neftni qayta ishlash, kimyo va neft kimyosi sanoati rivojlangan. Avtomobil, televizor va radiopriyomniklar yigʻadigan, stanok, sement, qogʻoz ishlab chiqaradigan zavodlar bor. Hunarmandchilikning ham salmogʻi katta. Oʻrmonlarda qimmatbaho nav yogʻoch tayyorlanadi. Yiliga 25,6 mlrd. kVt-soat elektr energiyasi hosil qilinadi. Hosil qilinadigan elektr energiyaning 75% gidroelektr styalariga, 25% koʻmir bilan ishlovchi elektr stansiyalariga toʻgʻri keladi.
Transheya
Boshqalar
Transheyalar maxsus texnikalar yordamida (har xil turdagi ekskavator va boshqa texnikalar), shuningdek mumkin boʻlgan joyda qoʻlda ham qaziladi. Transheyalar quvurlar (suv va gaz, kuchli tok kabellari va aloqa kabellari) oʻtkazishda kovlanadi.
Kolumbiya
Qishloq xoʻjaligi
Dehqonchilik — qishloq xoʻjaligining asosi. Kofe — mamlakat qishloq xoʻjaligining muhim mahsuloti. Kofe eksport qilish sohasida dunyoda Braziliyadan keyin 2-oʻrinda turadi. Mamlakat mehnatga layoqatli aholisining salkam 40% kofe yetishtirish bilan bevosita yoki bavosita bogʻliq tarmoqlarda band. Eksport uchun kakao doni, paxta, banan, tamaki, mahalliy ehtiyoj uchun makkajoʻxori, kartoshka, sholi, bugʻdoy, arpa, maniok, soya, noʻxot, shakarqamish yetishtiriladi. Chorvachiligida qoramol, koʻy, choʻchqa boqiladi. Baliq ovlanadi. Qishloq xoʻjaligi mamlakatning oziq-ovqat mahsulotlariga boʻlgan ehtiyojini toʻla qondirmaydi.
K.da asosiy transport turi — avtomobil. Transport yoʻli uzunligi — 3,4 ming km, avtomobil yoʻli oʻz. — 129 ming km. Asosiy dengiz portlari: Barrankilya Buenaventura, Tumako, Kartaxena, Santa-Marta. Bogotada Eldorado xalqaro aeroporti bor.
K. chetga kofedan tashqari neft va neft mahsulotlari, kimyoviy mollar, qora metallurgiya mahsulotlari, zumrad chiqaradi. Chetdan sanoat asbob-uskunalari, transport vositalari, xom ashyo, isteʼmol va oziq-ovqat mahsulotlari keltiradi. Savdo-sotikdagi asosiy mijozlari: AQSH, Yevropa Ittifoqi mamlakatlari, Yaponiya, Lotin Amerikasi mamlakatlari. Pul birligi —K. pesosi.
Tibbiy xizmati
Bemorlarga, asosan, xususiy tarzda xizmat koʻrsatiladi. Vrachlar 9 ta oliy oʻquv yurtining tibbiyot fakultetida tayyorlanadi.
Maorifi, ilmiy va madaniy-maʼrifiy muassasalari
7 yoshdan 12 yoshgacha boʻlgan bolalarning oʻqishi bepul va majburiy. Boshlangʻich maktabda oʻqish muddati 5 yil, oʻrta maktabda 6 yil Davlat maktablari bilan bir qatorda xususiy maktablar ham mavjud. Mutaxassislar hunar-texnika bilim yurtlari va ped. oʻquv yurtlarida, oliy oʻquv yurtlarida tayyorlanadi. Mamlakatda 200 dan koʻproq oliy oʻquv yurti, shu jumladan, 25 davlat va 35 xususiy universitet bor. Eng yirik oliy oʻquv yurtlari: Bogotada K. Milliy universiteti (1867-yilda asos solingan), Valye universiteti (1945), Xaverian xususiy katolik universiteti va boshqa Ilmiy muassasalari: K. tarix akademiyasi(1902), K. yuridik fanlar akademiyasi (1894), Tibbiyot fanlari akademiyasi (1890) — hammasi Bogotada; Kartaxena, Medelin, Tunxa va boshqa shaharlarda tarix akademiyalari, bir qancha ilmiy jamiyatlar ishlaydi. Bogotada Milliy kutubxona, Medelinda universitet kutubxonasi, Bogotada Milliy universitet kutubxonasi va boshqa bor. Muzeylari: Milliy, Mustamlaka davri sanʼati, Milliy antropologiya, Milliy arxeologiya muzeylari, Oltin buyumlar muzeyi, S. Bolivar muzeyi — (hammasi Bogotada), Medelindagi tabiiy fanlar muzeyi va universitet muzeyi.
Matbuoti, radioeshittirishi va telekoʻrsatuvi. K.da 30 ga yaqin kundalik gaz. nashr etiladi. Eng yiriklari: "Ekspektador" ("Kuzatuvchi", 1887-yildan), "Tyempo" ("Vaqt", 1911-yildan), "Pays" ("Mamlakat", 1950-yildan), "Nuevo siglo" ("Yangi asr", 1932-yildan), "Kolombiano" ("Kolumbiyalik", 1912-yildan). Ankol hukumat axborot agentligi ishlaydi. Kolprensa milliy axborot agentligiga 1980-yilda asos so-lingan. Radioeshittirish 1929-yil dan, telekursatuv (toʻla davlat tasarrufida) 1954-yildan ishlaydi. Mamlakatda hammasi boʻlib 200 ga yaqin radiostansiya, 50 telestudiya bor.
Adabiyoti ispan tilida. Dastlabki yilnoma va hikoyalar 1519-yilda paydo boʻlgan. Adabiyot, ayniqsa, 19-asr boshlarida gurkirab rivojlandi. Milliy ozodlik va mustaqillik uchun kurash yillari (1810—26)da vatanparvarlik ruhidagi klassitsizm adabiyoti ravnaq topdi (K. Torres, L. Vargas Texad, X.M.Salasar va boshqa ijodi). X. X. Ortiye, X.E.Karo, X.Arboled, R.Pombo, F.Peres, X.M.Samper va boshqa yozuvchilar indeys qabilalarining oʻtmish hayotini madh etuvchi asarlar yozdilar. 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida "Yelkan ramzi", "Arboledlar jamiyati" va boshqa toʻgaraqlarda uyushgan X.A.Silva, M.A.Osodio va boshqa shoirlar ijodida modernistik mayllar qaror topdi. Birinchi jahon urushidan soʻng K. adabiyotida "avangardizm" paydo boʻldi. "Konrod epopeyasi" dostonining muallifi — A.M.Mutis, L.K.Lopes va boshqa ijtimoiy sheʼriyat anʼanalarini rivojlantirdilar. Nasrda ijtimoiy tanqidchilik kuchaydi. A.Lopes de Mesa, X.Restrepo Karamilo, D. Arango Vems va boshqa ijodida kishilarning tabiat bilan toʻqnashuvini tasvirlash asosiy mavzu boʻldi. X.A.Osorio Lisarasoning shaxtyorlar hayoti hamda mehnatini tasvirlovchi "Yer ostidagi odam" va taraqqiyparvar arbob Gaytan oʻlimi toʻgʻrisidagi "Nafrat kuni" romanlari K. nasrining yutugʻihisoblanadi. 50-yillarda koʻproq partizanlar qarakatiga bagʻishlangan asarlar turkumi ("zoʻravonlik haqida romanlar") paydo boʻldi. G.G.Markesning "Yolgʻizlikning yuz yili" romani K. nasri rivojida muqim rol oʻynaydi. X.Pardo Gersia, K.Kastro Saavedra va boshqa oʻz asarlari bilan K. sheʼriyatiga salmoqli hissa qoʻshdilar.
Meʼmorligi
Hozirgi K. hududida toshdan qurilgan ibodatxona va istehkomlarning vayronalari topilgan. K. ispanlar tomonidan bosib olingach, 15-asr oxiri va 16-asrda indeys manzilgohlari oʻrnida Kartaxena, Bogota, Tunxa kabi shaharlar barpo etildi, ularning markazida toʻgʻri burchaqli kucha va maydonlar qurildi, shaqlan koʻrimli va sipo binolar tiklandi. 16-asr oʻrtasidan 17-asr oʻrtalarigacha italyan uygʻonish davri meʼmorligi "mudehar" uslubi unsurlari bilan birga qoʻshildi. 16—18-asrlarda gʻishtin uyli, toʻgʻri koʻchali shaharlar, monastir cherkovlari barokko va yangi mudehar uslubida qurildi. 20-asr boshlarida sanoat rivoji natijasida shaharlar koʻpaydi. 1930-yillardan AQSH va Braziliya meʼmorlik maktablari taʼsirida zamonaviy binolar koʻplab qurila boshladi. 1940— 70 yillarda yangi kvartallar, sanoat majmualari, bank, firma binolari, stadion, bozorlar koʻpgina shaharlarning koʻrkiga koʻrk qoʻshdi (Kartaxenadagi stadion, Bogotadagi Moderno gimnaziyasining kapellasi va boshqalar). Pekin mamlakatdagi turar joylarning koʻpchiligini loy va qamishdan ishlangan kulbalar tashkil etadi. Zamonaviy inshootlar orasida Bogotadagi "Tekendama" mehmonxonasi, "Filips Kolobiana" firmasining binosi ajralib turadi.
Tasviriy sanʼati
K. hududida qadimdan indeyslar madaniyati (kulollik buyumlari, oltin, kumush haykallar, tilla taqinchoqlar tayyorlash) rivojlangan. Miloddan avvalgi 1-ming yillik va milodiy 1-ming yillik boshlarida San-Agustin madaniyati (Janubiy K. oʻrmonlaridagi tosh qaykalchalar, boʻrtma tasvirlar), bu madaniyatga yaqin Tyerradentro, Narino, Kalima madaniyatlari ham mavjud boʻlgan. 16-asrgacha markaziy va shimoliy viloyatlarda chibcha indeyslari madaniyati ravnaq topgan (oltin, mis, kumush zeb-ziynat buyumlari, haykalchalar, idishlar, toʻqimachilik, oʻymakorlik namunalari). 16—17-asrlarda mahalliy rassomlik maktabi vujudga keldi, diniy va hayotiy mavzularda asarlar yaratildi (portretlar, devoriy rasmlar). 19—20-asr boshlarida P.X.Figeroa, X.M.Espinosa kabi rassomlar xalqning mustaqillik uchun kurashi mavzularida asarlar yaratdilar. Keyingi yillarda ijtimoiy muammolarga qiziqish kuchaydi. P.N.Gomes Agudelo, I.Gomes Haramilo, M.Dias-Vargas, E.Martines, X.Rodriges Asevedo, L.A.Akunya kabi rassomlar, X.O.Betankur, R.Roso va boshqa haykaltaroshlar mashhur. 1930-yilda asos solingan K. Badiiy akademiyasi keyinchalik Bogota nafis sanʼat maktabiga aylantirildi.
Musiqasi
K. musiqasida kreol, indeys, negr ohanglari qorishib ketgan. 17-asr boshlarida professional musiqa vujudga keldi va 18-asr oxiridan dunyoviy musiqa rivojlana boshladi. 1784-yil Bogotada birinchi puflama sozlar orkestri tuzildi. 19-asrning 40-yillarida K. musiqa sanʼatining rivojlanishida Italiya opera truppalari va K.da yashovchi Yevropa kompozitorlarining roli katta boʻldi. 19-asr boshlarida K.da yashagan ingliz E. Prays K. Filarmonik konsert jamiyatini, uning oʻgʻli J.Prays Milliy musiqa akademiyasini tashkil etdi (1882; 1910-yildan Milliy konservatoriya). A.Velasko, E.Salas, O.Sindichi (milliy madhiya muallifi), "Ester" va "Florinda" operalarining muallifi X. M. Ponse de Leon 19-asrning mashhur kompozitorlari hisoblanadi. Milliy simfonik orkestrning asoschisi — dirijyor G. Espinosa, kompozitorlar G. Uribe Olgin, A. Mariya Valensiya, qoʻshiqchi L. Masia, musiqashunos X. I. Pendromo Eskobar, X. B. Silva va boshqa 20-asrda K. musiqa madaniyatini rivojlantirgan ijodkorlardir. Bogotada opera teatri, milliy konservatoriya, folklorni oʻrganuvchi ilmiy tadqiqot markazi, "Folklor baleti" bor. K. milliy radiosi mumtoz va milliy musiqani targʻib qilish sohasida katta ish olib borayotir.
Teatri
18-asr oxirlarida Bogotada ilk bor teatr tomoshalari koʻrsatilgan. X.M.Salasar, L.Vargastexada, S.Peres, A.L.Gomes, A.Alvares Lyeras, L.E.Osorno va boshqa 19-asrda hamda 20-asr 1-yarmida koʻzga koʻringan K. dramaturglari hisoblanadi. 50-yillar oʻrtalarida K. teatrining faoliyati yaxshilandi, truppalar paydo boʻldi, festivallar oʻtkazildi. Milliy drama sanʼati maktablari tashkil qilindi. Zamonaviy teatr madaniyatining rivojlanishida Kalidagi Tajriba teatri, madaniyat uyi va "La mama" truppalari, shuningdek, Bogotadagi Xalq teatri muhim rol oʻynaydi. Universitet teatrlari ham keng yoʻlga qoʻyilgan (ular 1966-yildan festival oʻtkazib turadi). Zamonaviy mashhur dramaturglardan O.Dias, X.Salamea, K.X.Reyes va teatr arboblaridan E. Buenaventur, S. Garsia hozirgi K. teatri sanʼatini rivojlantirishga salmoqli hissa qoʻshgan.
Kinosi
K.da dastlabki hujjatli filmlar ("San-Kristobal manzarasi", "Bogotada harbiy parad") 1907-yilda suratga olindi. 1910-yillarda voqeiy filmlar yaratishga kirishildi. 1914-yilda rejissyor F.Markoning "Ishonch tantanasi" toʻla metrajli yarim hujjatli filmi chiqarildi. "Aura yoki gunafshalar" (1923), "Antyokiya osmoni ostida" (1924), "Kondorlar uyasi" (1925) koʻngilochar va xajviy kinolentalari bilan badiiy filmlar yaratishga asos solindi. 1937-yilda aka-uka Aseveolar birinchi ovozli hujjatdi filmni yaratdilar. 1939-yildagi "Vodiy gullari" filmi dastlabki ovozli badiiy film boʻldi. 50-yillar oxiri va 60-yillarda milliy kino sanʼati yuksala boshladi. Ilgor ijtimoiy yoʻnalishdagi filmlar ("Tosh ildizlar", "Kolumbiyaning uch tarixi", "Achchiq yer", "Donaso" va boshqalar) yaratildi. Hujjatli kino rejissyorlaridan K.Alvares, X.Alvares, M.Bergas, G.Samper, X.Morante faoliyati milliy kinoning shakllanib, kamol topishiga katta taʼsir oʻtkazdi ("Kunlardan bir kun", "Demokratiya nima" va boshqa filmlar). Keyingi yillarda "Qachongacha" (rejissyor B.Ventura), "Firibgarlik" (rejissyor L.Sanches), "Toza qon" (rejissyor L.Ospina), "Diyorimiz ovo-zi: oʻtmish va kelajak" (rejissyor M. Rodriges, X.Silva) va boshqa filmlar muvaffaqiyat qozondi. 1960-yildan Kartaxenada Xalqaro kinofestivallar oʻtkazib turiladi. 1971-yil Bogotada kinematografiya instituti tashkil qilingan. Unda rejissyorlar, ssenariychilar, operatorlar tayyorlanadi. K.da 650 kinoteatr bor.
Panketal
thumb|left|upright|Hobrechtsfelde Panketal Germaniyaning Brandenburg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Barnim tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 25,84 km2. 19 132 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Manisa
'Manisa (Manisa) — Manisa provintsiyasining markazi boʻlib, Anatoliyaning (qadimiy Lidiya) gʻarbiy qismida joylashgan shahar va tumandir. Aholisi — 278 967 kishi (2009-yilda sanalgan).
Tarix
Shaharning tarixiy nomi — Sipil togʻidagi Magnisiya (yunon. Μαγνησία στο Σίπυλο) deb atalgan (yaqinida joylashgan Meandredagi Magnisiyasi bilan adashtirmang). Agar Gomerning qaydlariga ishonsak, shahar Troya jangidan soʻng barpo etilgan. E. av. V asrda mavjud boʻlgan antik shahar, bir necha zilzilalar oqibatida yer yuzidan oʻchib ketgan. Qadimiy manʼbalarda u Tit Liviy tomonidan e. av. 190-yilgi jangga alqadorligi uchun qayd qilingan boʻlib, bu jangda Luts Stsipion boshliq rimliklar Antiox III boshchiligidagi suriya armiyasiga qaxshatgich zarba beradi.
1313-yil 13-noyabrda saljuqiy-turklar boshligʻi Saru xon Bey Manisani rumliklardan jang qilib tortib oladi va oʻzining Saruxono'g'illari davlati poytaxti etib belgilaydi. V 1390 yilda Manisa Usmonli turklar davlati tarkibida edi. Biroq Saru xon avlodlari ularni davlatini tiklab bergan Amir Temur tomoniga oʻtib Usmonli turklarga qarshi chiqishadi. 1410-yilda shahar toʻlaligicha Usmonli imperiyasi tarkibiga kiradi. Bu davrda imperiyada mavjud boʻlgan beylarbeyi (gubernator) lavozimi qisman shaxzoda zimmasida boʻlib, shu tariqa u murakkab bol'gan sultonlikka tayyorlangan.
Mavlono Zamoniy
Mavlono Zamoniy (XV XVI asr) – fors-tojik tilida ijod qilgan xurosonlik shoir, Mavlono Muhammad Omiliy ning oʻgʻli. Nomi “Majolis un-nafois” ning uchinchi majlisida tilga olinadi. Alisher Navoiy uning dastlab “Vafoiy” taxallusi bilan ijod qilganligi, keyinroq Navoiyning iltimosi bilan oʻz taxallusini “Zamoniy”, deb oʻzgartirganligi haqida maʼlumot berib, buning ikki sababi bor, deydi: 1) Mavlono Zamoniy Badiuzzamon Mirzoning mulozimi boʻlgan, bu taxallus Mirzoning ismidagi “zamon” soʻziga aloqador; 2) Ahmad Hojibek “Vafoiy” taxallusi bilan shuhrat qozongan va devon ham tuzgan. Navoiyning fikricha, oʻzidan ulugʻ kishining taxallusiga sababsiz sherik boʻlish munosib ish emas. “Majolis un-nafois”da Mavlono Zamoniyning Navoiy tomonidan “yaxshi voqeʼ boʻlubtur” deb baholangan quyidagi bayti keltirilgan: Ba obi dida hargiz kam nashud soʻzi dili zoram,
Magar az xok taskin yobad on otashki, man doram.
(Mazmuni: Zor koʻngilning yonishi hech qachon koʻz yosh b-n kamaymaydi.
Mendagi bu oʻt faqat tuproqdan taskin topishi mumkin).
Trino
Trino Italiyaning Piemont mintaqasida joylashgan kommunadir. Vercelli provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 70 km2. 7806 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Chadbourn (Shimoliy Karolina)
Chadbourn AQShning Shimoliy Karolina shtatida joylashgan shahardir. Columbus County okrugi tarkibiga kiradi.
NGC 2529
NGC 2529 Qisqichbaqa yulduz turkumidagi NF tipli dir.
Ushbu obyektni Guillaume Bigourdan 1887-yilda kashf etgan.
Chadbourn (Shimoliy Karolina)
Geografiyasi
Maydoni — 6,8 km2. Shundan 6,8 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 32 m balandlikda joylashgan.
NGC 2529
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Krásné (Žďár nad Sázavou)
Krásné (Žďár nad Sázavou tumani) Chexiya respublikasida joylashgan aholi punkti. Uning 118 ga yaqin aholisi bor.
Higgs bozoni
thumb|right|[[Katta adron kollayderi|LHC CMS zarracha detektori uchun modellangan simulatsiya misoli. Bu yerda ikki proton toʻqnashuvi natijasida Higgs bozoni hosil boʻlib, u oʻz navbatida ikkita adron va elektronlar juftiga parchalanadi.]] Higgs bozoni zarrachalar fizikasi Standart Modelidagi massiv skalar elementar zarrachadir. Peter Higgs sharafiga shunday nomlangan. Higgs bozoni Higgs maydoni kvantidir; u massasiz zarrachalarning qanday qilib materiya massasini hosil qilishini izohlab berishi mumkinligi faraz qilinmoqda. Higgs bozonini topish va aniqlash uchun 2010-yil boshlarida ishga tushirilgan Katta adron kollayderi (Large Hadron Collider, LHC) yordamida tajribalar oʻtkazilmoqda.
2012-yil 4-iyulida CERN „Higgs bozoniga oʻxshash“ zarracha topilganini koʻrsatish uchun zaruriy „besh sigma“ darajasidagi dalil borligini tasdiqladi.
Balalan, Yusufeli
Balalan — Turkiyaning Artvin viloyati Yusufeli tumaniga qarashli qishloq. 2010-yilda 94 nafar aholi istiqomat qiladi.
Rethwisch (Steinburg)
Rethwisch  Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Steinburg tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 9,83 km2. 591 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Rethwischning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Lauterach (Vorarlberg)
Lauterach  Avstriyaning Vorarlberg yerida joylashgan kommunadir. Bregenz (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 11.92 km2. 9126 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Kingman (Arizona)
Kingman AQShning Arizona shtatida joylashgan shahardir. Mohave okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
28068 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 258,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 77,7 km2. Shundan 77,6 km2 quruqlik, 0,0 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 1016 m balandlikda joylashgan. thumb|left|200px|Kingman manzarasi.
Davron Boboyev
Davran (Davron) Babayev (1972-yil 23-avgust) — sovet va qirgʻiz futbolchisi, hujumchisi va yarim himoyachisi. Qirgʻiziston terma jamoasida oʻynagan.
Klub faoliyati
U 1989-yilda SSSR ikkinchi ligasida Oʻshning „Alay“ tarkibida kattalar darajasida oʻynay boshlagan, ikki mavsumni jamoada oʻtkazgan.
SSSR parchalanganidan soʻng u Oʻzbekistonning „Neftchi“ (Fargʻona) klubiga oʻtdi va bu klubda birinchi mustaqil Oʻzbekiston chempionati gʻolibi boʻldi. 1993-yilda Alayga qaytib keldi va u bilan birga Qirgʻiziston chempionatida bronza medallarini qoʻlga kiritdi va 39 ta (boshqa maʼlumotlarga koʻra 38) gol urib, mavsumning eng yaxshi toʻpurari boʻldi. 1994-yildan yana Oʻzbekistonda oʻrta toifadagi klublar va milliy chempionat autsayderlari „Navroʻz“ (Andijon), "Zarafshon" (Navoiy), MHSK (Toshkent) klublarida oʻynagan.
U O‘zbekiston oliy liga sida jami 112 ta o‘yin o‘tkazib, 16 ta gol urgan.
1999-yildan Qirgʻiziston klublarida oʻynagan. 1999-yilda „Jashtyk-Ak-Altyn“ klubi tarkibida chempionatning bronza medali sovrindori boʻldi, 2000-yilda esa „Dinamo-Olay“ tarkibida Qirgʻiziston kubogi finalchisiga aylandi. 2006-yilgacha Oʻshning „Dinamo-Alay“ va „Alay“ jamoalarida oʻynagan.
Babayevning Qirgʻiziston chempionatining bir mavsumidagi gollar soni boʻyicha rekordini 2003-yilda (boshqa maʼlumotlarga koʻra, takrorlangan) Roman Kornilov yangilagan, u „SKA PVO“ uchun 39 ta gol urgan.
Milliy terma jamoa
1992-yil 3-oktyabrda Qirg‘iziston terma jamoasi safida O‘zbekistonga qarshi O‘rta Osiyo kubogi bahsida tanaffus vaqtida Vasiliy Ermoshkin o‘rniga maydonga tushgan. 1992-1996-yillarda u milliy terma jamoada muntazam o‘ynagan, jami 10 ta o‘yin o‘tkazib, gol ura olmagan.
Marie Windsor
Mari Vindsor (tugʻilgan sanasi: Emili Mari Bertelsen ; 1919-yil 11-dekabr – 2000-yil 10-dekabr) amerikalik aktrisa boʻlgan , “Yovuzlik kuchi”, “Tar chegara” va “Qotillik” klassik filmidagi oʻzining halokatli qahramonlari bilan tanilgan. . Vindzorning bo'yi baland bo'yli aktyorlardan tashqari barcha sahnalarda unga muammolar tug'dirdi. U shu qadar ko'p B filmlarida bosh rol ayol ediki, u janrning "qirolichasi" nomini oldi.
Bosqich
1940-yilda Hollywoodga ko'chib o'tib, Ouspenskayaning dramatik maktabiga o'qishga kirganidan so'ng, u "Qirq ming Smit" spektaklida birinchi marta "Mari Vindzor" sahna nomidan foydalangan. Keyingi yili u Pasadena o'yingohida bir marta hayotda paydo bo'ldi. Shuningdek, u Nyu-Yorkdagi "Qizlarni kuzatib boring" filmida yovuz qahramon rolini o'ynadi. Yillar o'tib, 1980-yillarda u yana sahnaga qaytdi.
Film
Bir necha yil telefon operatori, sahna va radio aktrisasi hamda filmlarda biroz rol va qo'shimcha o'yinchi sifatida ishlaganidan so'ng, Vindzor 1947-yilda katta ekranda badiiy qismlarni o'ynay boshladi
Uning 1942-yilda Warner Bros. bilan birinchi kino shartnomasi uning hazillar yozishi va ularni Jek Benniga topshirishi natijasida yuzaga kelgan. Vindzorning so'zlariga ko'ra, u ME Windsor nomi bilan gaglarni taqdim etgan "chunki men u ayol gag yozuvchiga nisbatan noto'g'ri munosabatda bo'lishidan qo'rqardim". Benni nihoyat Vindzor bilan uchrashganida, "uning chiroyli ko'rinishidan hayratda qoldi" va prodyuser unga shartnoma imzoladi. Metro-Goldwyn-Mayer bilan ishlagandan so'ng, studiya "uni imzoladi, uni ikkita kichik rolga qo'ydi va keyin darhol uni unutdi", u 1948-yilda Enterprise Studios bilan etti yillik shartnoma imzoladi.
O'lim
Vindsor 2000-yil 10-dekabrda, 81 yoshga to'lishidan bir kun oldin konjestif yurak etishmovchiligidan vafot etdi. U Hupp bilan birga o'zining tug'ilgan Merysvale shahrida, Yuta shtatidagi Mountain View qabristonida dafn etilgan.
Sei Muroya
Sei Muroya (室屋 成; 5-aprel 1994-yilda tugʻilgan) — yaponiyalik futbolchi.
Chapel Hill (Shimoliy Karolina)
Chapel Hill AQShning Shimoliy Karolina shtatida joylashgan shahardir. Durham County va Orange County (North Carolina)|Orange County okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
49919 nafar aholi istiqomat qiladi (2006).
Laysan albatros
Laysan albatros (Phoebastria immutabilis) — albatrossimonlar oilasiga mansub dengiz qushi. Ularning 99,7% Shimoli-gʻarbiy Gavayi orollarida istiqomat qiladi. Bu albatros Gavayi orollarida ikkinchi eng keng tarqalgan dengiz qushi boʻlib, taxminan 1,18 million qush yashaydi va hozirda oʻz hudud doirasini yangi orollargacha kengaytirmoqda. Laysan albatros birinchi marta 1893-yilda Laysan orolidan olingan namuna asosida Lionel Valter Rotshild tomonidan Diomedea immutabilis sifatida tasvirlangan.
Chamblay
Chamblay Fransiyaning Franche-Comté mintaqasida joylashgan kommunadir. Jura departamenti Dole tumani tarkibiga kiradi.
Laysan albatros
Tavsif
left|thumb|Laysan albatros Alyaskadagi Aleut orollaridan biri yaqinidagi suvda Laysan albatrosining oʻrtacha uzunligi 81 sm va qanotlari kengligi 195 dan 203 sm gacha. Ogʻirligi 2,4 dan 4,1 kg gacha boʻlgan erkaklar urgʻochilarga qaraganda kattaroqdir, ularning vazni 1,9 dan 3,6 kg gacha. Bu albatros qora-kulrang ustki qanoti, orqa, yuqori dumga ega, boshi, pastki dumi va pastki qismlari oq rangga ega. Uning koʻz atrofida qora dogʻlar bor va uning qanotlari naqshlari boshqa turlar orasida farq qiladi, ba'zilarida esa torroq qora qirralar va oʻzgaruvchan miqdorda qora ranglar mavjud. Voyaga yetmaganlarning tumshugʻi kulrang va ustki dumlari qoramtir Bu turning naslchilik patlari yoʻq. left|thumb|Midwayda Laysan albatros va joʻjasi Laysan albatrosni aniqlash odatda oson. Shimoliy Tinch okeanida boshqa nisbatan keng tarqalgan albatrosdan, ya'ni qora oyoqli albatrosdan ajratish oson. Uni juda kam uchraydigan kalta dumli albatrosdan butunlay toʻq rangdagi orqa tomoni va kichikroq oʻlchamlari bilan ajratish mumkin. Laysan albatrosning patlari ikki xil rangli, uski orqa qismi va qanoti toʻq kulrang, pastki tomoni va boshi oq rangda.
Chamblay
Aholisi
388 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 28,5 nafar kishi.
Laysan albatros
Tarqalish
Gavayi orollarida koʻpayadi, migratsiya davrida u Shimoliy Tinch okeani boʻylab (shimolda Komandor va gʻarbda Saxalingacha) katta chuqurlikdagi sovuq oqimlar zonasida tez-tez uchraydi.
Chamblay
Geografiyasi
Maydoni — 13,6 km2. Dengiz sathidan 219 – 268 m balandlikda joylashgan.
Laysan albatros
Hayot tarzi
left|thumb|Midway atolidagi Laysan albatros polaponlari thumb|Rasmga olingan paytda kamida 60 yoshli ona albatros joʻjasi bilan, 2011-yil mart oyi. U ham barcha albatroslar singari ochiq okeanda yashaydi va quruqlikda faqat uy qurish davrida paydo boʻladi. U asosan sefalopodlar, kamroq baliq va qisqichbaqasimonlar bilan oziqlanadi. Kemalar bu oilaning boshqa qushlariga qaraganda kamroq taʻqib qilinadi. U jim, faqat vaqti-vaqti bilan boʻkirgan faryodni chiqaradi va laylak kabi tumshugʻini uradi. Koloniyalarda koʻpayadi. Uyada faqat bitta oq (baʼzan qora dogʻlar bilan) tuxum boʻladi. Tuxumni ikkala ota-ona ham 65 kun davomida inkubatsiya qiladi. Joʻja uyada olti oygacha qoladi. Ba'zida qora oyoqli albatros bilan chatishishi mumkin.
Mihajas-Cirmë
Mihajas-Cirmë — Albaniyaning Tirana okrugining sobiq Berjitë munisipalitetidagi qishloq. 2015-yilda mahalliy hukumat islohotida u Tirana munitsipaliteti tarkibiga kirdi.
Laysan albatros
Hayot tarzi
2011-yilda Midway atollida 60 yoshdan oshgan Laysan albatros urgʻochisi tuxum qoʻyib, joʻja ochdi. U 1956-yilda raqamlanib hisobga olingan.
Manbalar
<references group="" responsive="1">
Ella Emhoff
Ella Rose Emhoff ( 1999-yil 29-mayda tugʻilgan) amerikalik model, rassom va modelyerdir. AQShning ikkinchi jentlmen Dag Emhoffning qizi va AQSh vitse-prezidenti Kamala Harrisning oʻgay qizidir.
Yoshligi
Emhoff oʻyin-kulgi boʻyicha advokat Duglas Emxoff va kino prodyuseri Kerstin Emhoff (née Makkin) oilasida tugʻilgan. U jazz qoʻshiqchisi Ella Fitsjerald sharafiga nomlangan. Uning otasining oilasi yahudiy boʻlsada, Emxoffning vakili „Ella yahudiy emas“ deb aniqlik kiritdi. Uning Koul ismli akasi bolgan. Uning ota-onasi 2008-yilda ajrashishadi. 2014-yil avgust oyida uning otasi oʻsha paytda Kaliforniya Bosh prokurori boʻlib ishlagan advokat Kamala Xarrisga uylangan edi. Emhoff va uning akasi oʻgay ona uchun „Momala“ atamasini ishlab chiqdi. Oilasi Demokratik partiya aʼzolari boʻlgani uchun Emhoff siyosat atrofida tarbiyalangan edi. U va uning oilasi Kaliforniyada bir jinsli nikoh tarafdorlari sifatida 2008-yilgi Kaliforniya taklifi 8 ga qarshi kurashda faol ishtirok etgan. 2016-yilda uning oʻgay onasi Kaliforniyani vakili boʻlgan AQSh Senatiga saylangan. 2021-yilda oʻgay onasi Qo'shma Shtatlar vitse-prezidenti sifatida qasamyod qilganida u ikkinchi oila aʼzosi boʻldi.
Emhoff 2018-yilda suzish va basketbol jamoalari aʼzosi boʻlgan Wildwood maktabini tamomlagan. U New-York shahridagi Parsons dizayn maktabining talabasi boʻlib, u yerda asosiy eʼtibor kiyim-kechak va toʻqimachilik sohasida tasviriy sanʼat yoʻnalishi boʻyicha tahsil olgan va 2021-yilning may oyida uni tugatgan.
Faoliyati
2014-yilda Emhoff Bo Burnxemning " Repeat Stuff " qoʻshigʻiga klipda kamo rolini oʻynadi.
Emhoff kurtkalar, shlyapalar, paltolar va trikotaj shortilar dizayni bilan shugʻullanadi, u Instagram akkaunti va veb-saytidan sotadi. Shuningdek, u oʻz veb-saytidan sopol buyumlarni va rasmlarni sotadi.
2021-yil yanvar oyida Emhoff New-York shahrida joylashgan IMG Models worldwide xalqaro model agentligi bilan shartnoma imzoladi. U BBC va New-York Tayms gazetalarining eʼtiborini tatuirovka qilgani va qoʻltiq ostidagi sochlarini olishdan bosh tortgan bilan tortdi. Agentlik uning shartnomasini Twitter’da eʼlon qildi. Avvalroq, u Buffalo Zine mustaqil moda jurnali tahririyatida namoyish etilgan. Uning model agenti Viola 2019-yil sentyabrida uni oʻz agentligiga imzolagan.
U Amerika Qoʻshma Shtatlarida ayollar ijodiy direktorlar sonini koʻpaytirishga qaratilgan „The 3 % Movement“ tashkilotining aʼzosi.
Shaxsiy hayot va jamoat imidji
U LGBT huquqlari tarafdori, ayniqsa transgender odamlarning huquqlari himoyachisi. 2020-yilda u qora tanli transgenderlarga ijara haqi, jinsini tasdiqlovchi jarrohlik, sayohat va tibbiy yordam uchun pul toʻlashda yordam beradigan qora tanlilar boshchiligidagi Gworls tashkilotini qoʻllab-quvvatlashini eʼlon qildi.
Emhoff 2020-yil avgust oyida Demokratik partiyaning 2020-yilgi Milliy qurultoyining translyatsiyasida nutq soʻzladi.
2021-yil 20-yanvarda Emhoff Vashingtonda boʻlib oʻtgan AQSh prezidentining 59-inauguratsiyasida ishtirok etdi, u yerda oʻgay onasi Amerika Qoʻshma Shtatlarining 49-vitse-prezidenti sifatida qasamyod qildi, Emhoff GQ muharriri Sem Xyn bilan uchrashmoqda.
Moda
Emhoff inauguratsiyada liboslari, jumladan, Batsheva Hay bilan birgalikda ishlab chiqqan libosi va marvarid bilan bezatilgan Miu Miu paltosi tufayli xalqaro ommaviy axborot vositalarining eʼtiborini tortdi. Vogue nashrining taʼkidlashicha, Emhoffning inauguratsiya libosi „oʻzining Bruklindagi oʻziga xos gʻalatiligi bilan ajoyib tarzda uygʻunlashdi“ va „[Emhoff] Oq uyga qoʻshni yosh ayol qanday kiyinishi kerakligi haqidagi eskirgan tushunchalarga oʻxshamasligini“ taʼkidladi. Inauguratsiyadan soʻng Emhoffning Instagramdagi kuzatuvchilari bir haftadan kamroq vaqt ichida 50 000 obunachidan 300 000 dan oshdi. Moda sotuvchisi Lystning xabar berishicha, Emhoff videolari Twitter va TikTokda tarqalib ketganidan soʻng, Miu Miu inauguratsiyadan olti soat oʻtib internetda qidiruvlar soni 455 % ga oshganini koʻrgan. Shuningdek, u inauguratsiyadan bir kun oldin Vashingtondagi Milliy COVID-19 yodgorligiga kiygan yubka, galstuk va Tom Braun paltosiga ham eʼtibor qaratgan edi.
Saint-Clément-de-Vers
Saint-Clément-de-Vers Fransiyaning Rhône-Alpes mintaqasida joylashgan kommunadir. Rhône departamenti Villefranche-sur-Saône tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
219 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 24,6 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 8,9 km2. Dengiz sathidan 418 – 664 m balandlikda joylashgan.
NGC 2530
NGC 2530 Qisqichbaqa yulduz turkumidagi SBcd tipli galaktikadir.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Tricerro
Tricerro Italiyaning Piemont mintaqasida joylashgan kommunadir. Vercelli provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 12 km2. 621 nafar aholi istiqomat qiladi (2008).
Serbcha Vikipediya
Serbcha Vikipediya — Vikipediyaning serb tilidagi boʻlimi. Serbcha Vikipediya 2003-yilning fevral oyidan boshlab faoliyat yuritmoqda.
Hozirgi ahvoli
2023-yil 1-September boʻyicha Serbcha Vikipediyada maqolalar mavjud. foydalanuvchi roʻyxatdan oʻtgan, ularning nafari oxirgi oy ichida kamida bitta tahrir qilgan,  foydalanuvchi esa administrator. Jami tahrirlar soni —. Teranligi (bugun):
Riudarenes
Riudarenes Ispaniyaning Kataloniya mintaqasida joylashgan munisipalitetdir. Girona provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 46,63 km2. Aholisi — 2123 kishi (2010).
Espinchal
Espinchal Fransiyaning Auvergne mintaqasida joylashgan kommunadir. Puy-de-Dôme departamenti Issoire tumani tarkibiga kiradi.
Aholisi
106 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 11,8 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 9,0 km2.
Louis Effrat
thumb|223x223px| Louis Effrat Louis Effrat The New York Times uchun sport yozuvchisi edi U 1910-yil 21-fevralda Manhattanda tugʻilgan va 1988-yil 1-sentyabrda vafot etgan. U 1927-yildan 1976-yilgacha The New York Times gazetasida ishlagan.
Balcılı, Yusufeli
Balcili — Turkiyaning Artvin viloyati Yusufeli tumaniga qarashli qishloq. 2010-yilda 145 nafar aholi istiqomat qiladi.
Yukarıelyakut
Yukarielyakut — Turkiyaning Kastamonu viloyati Kastamonu tumani dagi qishloq.
Louis Effrat
Janob Effrat 1939-yil 17-mayda Kolumbiya universitetidagi Beyker Fieldda o‘ynalgan birinchi televizion sport tadbirini va Kolumbiya-Prinston beysbol o‘yini, ikkinchi jamoaviy o‘yinni yoritgan.
Lou Effrat „The Guy With the Twist“ sifatida tanilgan. U barcha asosiy sport turlarini qamrab oldi. Dodgers, Giantslar va Yankeelar oʻrtasidagi boʻlishdan tashqari, u koʻp yillar davomida birinchi navbatda Yankeelarni, keyin esa Giantlarni qamrab oluvchi tanqidchi yozuvchisi sifatida ishladi.
Oʻzining beysbol maqolasidan tashqari, u Knics va futbol gigantlarini ham oʻz maqolalarida yoritgan. thumb| Effrat rafiqasi Alice bilan U keyingi yillarda Hambletonian Stakesda va Times uchun Harness yozuvchi edi. U Amerika Qoʻshma Shtatlari Harness Writers Associaciyasining aʼzosi edi va 1985-yilda Harness Racing Museum & Hall of Fame ovoz berdi.
U 1997-yil 19-mayda vafot etgan rafiqasi Alice bilan yashab Floridada nafaqaga chiqdi.
Parsteinsee
Parsteinsee Germaniyaning Brandenburg yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Barnim tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 16,91 km2. 557 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Hududi
Parsteinseening hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
NGC 2531
NGC 2531 Qisqichbaqa yulduz turkumidagi NF tipli dir.
Ushbu obyektni Guillaume Bigourdan 1887-yilda kashf etgan.
Ushbu obyekt Yangi umumiy katalog asl nashrida mavjud.
Leesburg (Georgia)
Leesburg AQShning Georgia shtatida joylashgan shahardir. Lee okrugi tarkibiga kiradi.
Aholisi
2800 nafar aholi istiqomat qiladi (2008). Aholi zichligi – har kvadrat kilometrga 214,1 nafar kishi.
Geografiyasi
Maydoni — 12,3 km2. Shundan 12,2 km2 quruqlik, 0,1 km2 esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 79 m balandlikda joylashgan.
Ribartsi
Ribartsi ( Рибарци - Bolgariyaning janubiy-markaziy qismidagi Qırdjali viloyatining  Ardino munisipalitetidagi qishloq. U Sofiyadan 195.29 km janubi-sharqda joylashgan . U 1,997 kvadrat kilometr maydonni egallaydi .2007 -yil holatiga ko'ra 44 kishidan iborat edi.
Firsovo
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Firsovo ( Фирсово  ) — Rossiyaning Oltoy oʻlkasi, Pervomay tumani, Sannikovskiy tumanidagi qishloq. 2013-yilda aholi soni 807 kishi istiqomat qilar edi. bu hududda 80 ta ko'cha mavjud.
Geografiya
Firsovo Novoaltayskdan (tuman maʼmuriy markazi) 14 km janubda avtomobil yoʻlida joylashgan. Firsovo-2 - eng yaqin qishloq.
Lech (Vorarlberg)
Lech  Avstriyaning Vorarlberg yerida joylashgan kommunadir. Bludenz (okrug) okrugi tarkibiga kiradi. Maydoni — 90 km2. 1896 nafar aholi istiqomat qiladi (2005).
Ben Srour
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Ben Srour Jazoirning M'Sila vprovinsiyasidagi shaharcha va kommunadir.
Galata minorasi tarixi
thumb|307x307px| [[Galata qal'asi|Galata minorasining bugungi ko'rinishi (2021- yil yanvar)]] Vizantiya imperiyasi bilan ittifoqda boʻlgan genuyaliklar 1267-yilda Oltin Shoxning shimolida Galatada "Pera" nomli mustamlaka qurdilar. Vaqt oʻtishi bilan Vizantiya tomonidan berilgan ruxsatlar bilan mustamlaka hukmronligini kengaytiradi. Bugungi kunda Galata minorasi sifatida tanilgan minora 1335—1349-yillar oraligʻida mintaqada qilingan istehkomning bir qismi sifatida barpo etilgan.Oʻsha paytda u "Muqaddas Xoch minorasi" (Turris Sancte Crucis) sifatida tanilgan.Bunga sabab uning tepasida xoch bor edi.Minora joylashgan tepalik Genuya nazorati ostida edi.Konstantinopol 1453-yil 29-mayda Usmonlilar imperiyasiga qoʻshilgandan soʻng Peradagi genuyaliklar hech qanday qarshilik koʻrsatmasdan mustamlakani Usmonlilarga topshiradilar. Galatadagi istehkom, shu jumladan minora vayron qilingan boʻlsa-da, Usmonli sultoni ikkinchi Mehmed farmoni bilan vayronagarchiliklar toʻxtatilib, vayron boʻlgan qismi qayta tiklanadi. 1509-yildagi zilzila natijasida vayron boʻlgan minora 1510-yilga kelib taʼmirlanadi.16-17-asrlarda harbiy asirlar va materiallar ombori, Mehterhane oʻchogʻi va 18-asrga kelib oʻt oʻchiruvchilar tomonidan oʻt oʻchirish minorasi sifatida foydalanilgan.
Seremettin (Kastamonu)
Seremettin — Turkiyaning Kastamonu viloyati Kastamonu tumanidagi qishloq.
Galata minorasi tarixi
1794-yildagi yongʻindan keyin taʼmirlash ishlari paytida minoraning dizayni oʻzgartirilib,yuqori qismi qahvaxonaga aylantirilgan.1831-yildagi yongʻindan keyin uning dizayni yana bir bor oʻzgartiriladi.1875-yilda yuz bergan boʻron natijasida tom qismi qulaydi.Taʼmirlash jarayonida eng yuqori qavatga yana ikkita qavat qoʻshiladi.Bu qism shahardagi yongʻinlarni kuzatish va xabar berish uchun ishlatilgan.1965—1967-yillardagi qayta tiklash ishlari bilan qavatlar turli maqsadlarga xizmat qiluvchi turistik inshoot sifatida tartibga solingan. Ammo minora tomi 1832—1876-yillardagi dizaynga oʻxshash qilib yangilangan.Bu davrda Istanbul munitsipalitetidan ijaraga olingan va keyingi davrda Ünal aka-ukalar va uning merosxoʻrlariga tegishli kompaniya tomonidan boshqarila boshlagan. 1999—2000-yillarda tashqi koʻrinishda qayta taʼmirlash ishlari amalga oshiriladi. 2013-yilda Istanbul shahar hokimiyatiga boʻysunuvchi BELTUR biznesi nazoratni oʻz qoʻliga oladi. Bu davrda minoraning yuqori ikki qavati kafe va restoran ga aylantirilgan.. Xuddi shu yili u YuNESKO tomonidan Butunjahon merosining vaqitchalik roʻyxatiga kiritilgan. 2019-yilda unga egalik qilish va faoliyat yuritish Jamgʻarmalar Bosh boshqarmasiga oʻtadi. 2020-yilda amalga oshirilgan ishlardan soʻng minora muzey va koʻrgazma sifatida ochiladi.
Qurilish va Genuya davri
left|thumb|296x296px| Galata minorasi Milliy kutubxonasida joylashgan va taxminan 1420- va 1430-yillarga oid Cristoforo Buondelmonti ga tegishli Liber insularum Arxipelagi. Nusxasida xaritaning yuqori qismida, shahar devorlarining  eng tepasida joylashgan. Genuya Respublikasi va Nikae imperiyasi 1261-yil mart oyida imzolagan shartnoma bilan IV salib yurishidan keyin Konstantinopolda tashkil etilgan Lotin imperiyasiga qarshi ittifoq tuzadilar. 1261-yilda Konstantinopolning Nikey imperiyasi tomonidan bosib olinishi bilan Lotin imperiyasi tugatilib,Vizantiya imperiyasi qayta tiklanadi. Ikki davlat oʻrtasidagi ittifoq doirasida genuyaliklar 1267-yilda Oltin Shoxning shimolida joylashgan Galata shahrida “ Pera ” nomli mustamlaka tuzadilar. Oltin Shox qirgʻogʻida har qanday mudofaadan mahrum boʻlgan ushbu koloniyaning sharqi ilk Vizantiya davridagi Kastellion deb nomlangan qal'a mavjud boʻlgan. Yeoryos Pahimeris, Vizantiya imperatori qal'aning Mihail VIII tomonidan Genuyaliklarga berilgan hududga qabul qilinmagan. Galatadagi mavjud devorlarning xavfli boʻlgani sababli avvaldan buzib tashlanganini bildiradi. Peraning aniq chegaralari 1303-yil maydagi Vizantiya farmoni bilan belgilanadi. Bu chegaralar 1304-yil mart oyidagi farmonda kengaytirilishi belgilanadi. Ammo genuyaliklar shimoli-sharqdagi tepalikka qarab nooʻrin yurish qilib oʻz hukmronligini kuchaytirishga harakat qiladi. 1335—1349-yillar oraligʻida bu tepalik yonbagʻirlarida ariqlar bilan oʻralgan devor va minoralar quradilar.
Shahar devorlarining bosh minorasi, bugungi kunda Galata minorasi sifatida tanilgan va tepalikda joylashgan.Minora Qoʻriqchi minora boʻlishdan tashqari, quruqlikdagi qamal paytida koloniyaning tekis qirgʻoq qismini himoya qilish uchun moʻljallangan edi. Minora oldida, ikki tomondan binoga tutash qoʻrgʻonlarning toʻgʻri chizigʻidan yarim doira shaklida proyeksiya qilingan barbakan bor edi. Peraning asosiy kirish joyi toʻrtta istehkom chizigʻi kesishgan joyda joylashagan. Kirish joyidagi lavhaga koʻra, 1452-yil 1-aprelda yakunlangan bu qism Pera Usmonli imperiyasi nazoratiga oʻtishidan oldin qurilgan oxirgi istehkom boʻlgan.
1348-yil avgust oyida vizantiyaliklar va genuyaliklar oʻrtasida savdo nizolar tufayli urush boshlandi. Nikiforos Grigorasning taʼkidlashicha,1348-yillar atrofida oʻz chegaralarini tepalikka qarab kengaytirgan genuyaliklar mintaqada “mustahkam devorlar va baland minoralar” quradilar. Ioann VI esa bu tepalikni oʻzlariga berishni talab qilgan genuyaliklarning iltimosi rad etilganin.Soʻngra oʻyib olinmagan tosh boʻlaklari va boshqa qurilish materiallarini yashirincha yetkazib bergan genuyaliklar tepalikni mustahkamlab, 1348-yil oxirida tepalikda qal'a barpo etilganligini eʼlon qiladi. Peraning soʻnggi podestasi 1453-yil 23-iyundagi Anjelo Jovanni Lomellinining maktubida, Kiev Isidorining 1453-yil 8-iyuldagi xatida, 1453-yil 16-avgustdagi Leonardo Gummyning maktubida, Dyusseldorf universitetining insularum Arxipelagi maktubida va uning Davlat kutubxonasidagi 1485—1490-yillardagi nusxasida minora "Turris S. [Sancte] Crucis" ("Muqaddas Xoch minorasi") deb nomlangan. Bu nom minora tepasida joylashgan xoch tufayli ishlatilgan. Bugungi kunda, Yuksel Kaldirim koʻchasi va Lüleci Hendek koʻchasining burchagida joylashgan Küçükkule darvozasi yonidagi Muqaddas Nikolay qal'asidagi belgida qiyalik boʻylab devorlarning minoraga biriktirilgan sanasi 1349-yil deb koʻrsatilgan. thumb|267x267px|Qal'a atrofiidagi xarobalardan topilganBereketzade Çeşmesi (Mart 2020-yil) Genuya, IV Ioanni ular mustahkamlagan hududni tark etish va ular qurgan devorlarni buzish haqidagi koʻrsatmasiga amal qilmadi. Urush tugagach,1349-yilda tinchlik oʻrnatilgach, genuyaliklar oʻzlari bosib olgan bu hududlarni tark etishadi. Imperator Ioannis bu shartnoma bilan genuyaliklar chekinganligini, lekin u bu kurashni “Genuyaliklar ularning roziligisiz Vizantiya manfaatlariga qarshi harakat qila olmasligini koʻrsatish” uchun berganligini va hududdagi Vizantiya qoʻshinlarini olib chiqib ketganligini taʼkidlaydi. 1349-yilda Ioannning farmoni bilan bu tepalikni nazorat qilish genuyaliklarga beriladi.
Boʻgʻozlar jangining bir qismi sifatida 1352-yil fevral oyida Galata yaqinidagi Vizantiya- Venetsiya ittifoqi va Genuya oʻrtasidagi jangda genuyaliklar gʻalaba qozonadi. 1352-yil 6-mayda tomonlar oʻrtasida imzolangan shartnomaga koʻra, genuya hukmronligi “Muqaddas xoch qalʼasi” (Castrum Sancte Crucis) gacha kengaydi.
Notoʻgʻri tushuntirishlar
Baʼzi manbalarda; Qorakoʻy qirgʻogʻida joylashgan, qolgan qismlari bugungi kunda Yer osti masjidi sifatida mavjud boʻlgan va toʻrtinchi salib yurishi paytida lotinlar "Galata minorasi" (Tor de Galathas) deb taʼriflagan Kastellion nomli Vizantiya qal'asidir.Nomi oʻxshashligi tufayli bugungi Galata minorasi bilan adashtiriladi. 1303-yil may va 1304-yil mart oylaridagi Vizantiya farmonlarida "Galata qal'asi" (Castrum Galate) deb atalgan. Qal'a Genuyaga berilgan Galatadagi mintaqaning sharqiy chegarasi uchun mos yozuvlar nuqtasi sifatida tilga olinadi. Genuyaliklar 1391-yilda oʻz nazoratiga olgan qalʼaning qirgʻoqqa qaragan tomonida qurgan va “Muqaddas Xoch minorasi” (Turris Sancte Crucis) deb atagan silindrsimon minora 1766-yilda zilzila natijasida vayron boʻlgan.
Shuto Yamamoto
Shuto Yamamoto (山本 脩斗; 1-iyun 1985-yilda tugʻilgan) — yaponiyalik futbolchi.
Galata minorasi tarixi
Notoʻgʻri tushuntirishlar
1446-yil 20-sentyabrdagi Eğrikapida joylashgan plitada, Galataning sharqida, Tophanega boradigan qoʻrgʻon chizigʻidagi qirgʻoq darvozalarining oxirgi qismi, Maruffoga ishora qilgan Podestà Baldassare, "xarobaning bu qismidagi devorlarni koʻtardi va olib tashladi.U Masih minorasidan [Christea Turris] portgacha boʻlgan avvalgi balandligiga nisbatan ikki baravar koʻpaydi. Ushbu plastinkaning yozuvini 1794-yilda birinchi marta nashr etgan Kosimo Komidas "Masih minorasi" iborasini Galata minorasi bilan aniqlagan boʻlsa, Jeyms Dallaway 1797-yilda nashr etilgan asarida "portgacha" maʼnosini anglatuvchi anavistatio iborasini "deb talqin qilgan. Anastasius " va plastinkada Maruffo 1446-yilda shunday deb yozgan edi: "U "U Anastasiyaga tegishli boʻlgan Masihning minorasini avvalgi balandligi bilan solishtirganda ikki baravar koʻpaytirganini" aytadi. Shu nuqtai nazardan, Dallavey Galata minorasi Anastasios I (491-518) davridan beri mavjud boʻlganligini va bu minorani toʻrtinchi salib yurishi paytida lotinlar tomonidan bosib olingan qirgʻoqdagi Kastelion minorasi bilan uygʻunlashtiradi. 1969-yilda Semavi Eyiceda chop etilgan asarida minora 1445-1446 yillar atrofida Genuyaliklar tomonidan koʻtarilganligini va Usmonli sultoni II. Muroddan material soʻraganini va qarz olganligini bildiradi. Biroq Eyice tomonidan qoʻllanilgan va Murodning Peradagi minora uchun yordami evaziga uning monogrammasining minoraga qoʻyilgani ham eslatib oʻtilgan bu hujjat 1424-yil 15-aprel sanasi boʻlib, Pera tarozisi yaqinida quriladigan minora haqidadir. va savdo punkti.
Rethwisch (Stormarn)
Rethwisch  Germaniyaning Schleswig-Holstein yerida joylashgan kommunadir. Ushbu kommuna Stormarn tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 13,24 km2. 1043 nafar aholi istiqomat qiladi (2010).
Galata minorasi tarixi
Notoʻgʻri tushuntirishlar
Devorlarni buzish jarayonida foydalanishga topshirilgan Viktor-Mari de Launay minora 1875-yilda Anastasiya davrida qurilganligini taʼkidlagan boʻlsa-da, bu daʼvoning plastinkadagi anavistatio iborasidan kelib chiqqanligini bilmas edi, bu iboraga asoslanib. "yuqoridan tomosha qilish" degan maʼnoni anglatuvchi main vistatio va "Iso minorasi" eski Galata minorasida joylashganligi uning nomini koʻrsatadi. 1891-yilda oʻz maqolasida u bu belgi va Galata minorasi haqidagi oʻz fikrlarini takrorladi, garchi u bu ibora "portgacha" degan maʼnoni anglatuvchi navistatio boʻlishi mumkinligini aytdi. Luidji Tommaso Belgranoning 1877-yilda nashr etilmagan asariga asoslangan rejasida Galata minorasi "Torre del Kristo" ("Masih minorasi") deb belgilandi va bu minora joylashgan birinchi kartografik asarga aylandi. shu nom bilan tasvirlangan.
Rethwisch (Stormarn)
Hududi
Rethwischning hududi km2dir. Dengiz sathidan oʻrtacha m balandlikda joylashgan.
Galata minorasi tarixi
Notoʻgʻri tushuntirishlar
Maruffoning Peradagi qurilishining guvohlaridan biri boʻlgan Ankonalik Siriako tomonidan yozilgan xat Masih minorasi haqida eslatib oʻtilgan yagona asosiy manbadir. 1446-yil 21-avgustdan keyin u Maruffoga yozgan maktubida Siriako devorlarning avvalgi balandligidan ikki baravar koʻtarilishi uchun portdan Masih minorasigacha koʻtarilganini va bu ishlar qirgʻoq hududida amalga oshirilganligini aytadi. Devorlarga 1446-yil 20-sentyabrdagi lavhani qoʻyish taklifi bilan plastinkadagi yozuv ham ushbu maktubda eslatib oʻtilgan, ammo "qirgʻoq" (maritima) "shahar atrofining ushbu qirgʻoq qismining devorlari" iborasida. bu matn plastinkaga kiritilmagan. Turli manbalarda turlicha oʻqiladigan lavhadagi ifodaning toʻgʻri uslubi ham shu tarzda xatga kiritilgan. Masihning minorasi deganda nazarda tutilgan minora, tepasida xoch shaklidagi globus boʻlgan Muqaddas Xoch qal'asi sifatida ham tanilgan Kastelion minorasidir. Akademik Hasan Sercan Sağlam, oʻsha paytda Pera shahrida bir xil nom yoki bagʻishlovlarga ega boʻlgan turli minoralar mavjudligiga asoslanib, "bir xil nomdagi ikki xil minora" borligini, "qarama-qarshilik keltirmaydi" deb taʼkidlaydi.
Kornelio Desimoni, Mishel Balard va Paolo Stringa 1352-yilda Vizantiya-Venetsiya ittifoqi va Genuya oʻrtasida imzolangan shartnomada tilga olingan qal'aning "Galata minorasi" ekanligini taʼkidlagan boʻlsalar, Sağlam bu uchta "ehtimol faqat Grigorasga tegishli ekanligini" taʼkidladi. 1349 va Genuyaliklarga, Galataʼ Tinchlik shartnomasidagi bayonotlariga asoslanib, ular tepalik ustidagi hududni tark etib, oʻzlarining sobiq chegaralariga qaytishga rozi boʻlganliklarini va notoʻgʻri egallab olganliklarini, bu chegirmani amalga oshirdilar va bu shartnoma " Vizantiya imperiyasi, ilgari bosib olingan tepalikdagi va shuning uchun Galata minorasida Genuya hukmronligini rasman tan olgan.
alt=|92x92px                              Galata minorasi (yuqorida) va Kastellion tasvirlari (chapdan oʻngga) Perani koʻrsatadigan baʼzi rasmlar: Marciana Milliy kutubxonasi Kristofor Buondelmontining Liber insularum Archipelagi 1420-1430-yillardagi nusxasi, xuddi shu asar 1420-yillardagi Milliy dengiz muzeyi nusxasi, Xuddi shu asarning Vatikan kutubxonasi nusxasi 1465-yil, Fransiya Milliy kutubxonasi xuddi shu asarning 1465-1475-yillardagi nusxasi, Florensiya Milliy markaziy kutubxonasi xuddi shu asarning taxminan 1470-yildagi nusxasi, xuddi shu asarning taxminan 1475-yildagi Valters sanʼat muzeyi nusxasi, xuddi shu asar Bodleian kutubxonasining 15-asrga oid nusxasi, Henricus Martellus Germanus tomonidan 1495-yilda yozilgan Insularium Illustratum xuddi shu asarga asoslangan, Matrakchi Nasuh tomonidan 1537-yilda nashr etilgan asardagi miniatyura va Pîrining 1629-nusxasi. Raisning Kitob-i Bahriye asari Mustafo bin Mehmed Cündi miniatyurasi.