cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ئابدۇللاھ بن ئابدۇلمۇتتەلىب
نەسەبى
عبد الله بن عبد المطلب بن هاشم بن عبد مناف بن قصي بن كلاب بن مرة بن كعب بن لؤي بن غالب بن فهر بن مالك بن النضر بن كنانة بن خزيمة بن مدركة بن إلياس بن مضر بن نزار بن معد بن عدنان.
جۇڭخۇا خەلق جۇمھۇرىيىتىنىڭ دۆلەت خەۋپسىزلىكى قانۇنى
6-باب پۇقرالار ۋە تەشكىلاتلارنىڭ مەجبۇرىيىتى ۋە ھوقۇقى
78-ماددا، ئورگانلار، خەلق تەشكىلاتلىرى، كارخانا، كەسپىي تەشكىلاتلار ۋە باشقا ئىجتىمائىي تەشكىلاتلار ئۆز ئورنىدىكى خادىملارغا دۆلەت خەۋپسىزلىكىنى قوغداش تەربىيەسى بېرىشى، ئۆز ئورنىدىكى خادىملارنى دۆلەت خەۋپسىزلىكىگە خەۋپ يەتكۈزىدىغان ھەرىكەتلەردىن مۇداپىئەلىنىشكە ۋە ئۇنى توسۇشقا سەپەرۋەر قىلىشى ۋە تەشكىللىشى كېرەك.
سرىلانكا
left|thumbnail|350px|سرىلانكا
شىنجاڭ ۋاقتى
قوللىنىلىش
2014- يىلى، ئامېرىكا ئالما شىركىتى يېڭى نۇسخا iOS سېستىمىسىنى ئېلان قىلغاندا، ئۇيغۇر رايونىدىكى قوللانغۇچىلار ئۈچۈن ئۈرۈمچى ۋاقتىنى كىرگۈزگەن. بۇندىن بۇرۇن بېيجىڭ ۋاقتى قوللىنىپ كۆنۈپ قالغان قوللانغۇچىلارنىڭ ئويغىتىشلىرى، ئۆز ۋاقتىدا چالماي قېلىپ، شۇ كۈنى بەزى قوللانغۇچىلارنىڭ كۈنلۈك تۇرمىشىغا بولىشسز تەئسىر كۆرسەتكەن.
19 - ئەسىر
1900 - يىلى
تۆمۈريول تۇشۇش ئىشلىرىنىڭ باشلىنىشى بىلەن يېتىپ كەلگەن سانائەت ئىنقىلابى بىلەن بىرگە نۇرغۇن ئەلدە شەھەرلىشىش ھەرىكىتى باشلانغان ۋە دۇنيادىكى نۇرغۇن چوڭ شەھەرنىڭ نۇڧۇسى، بۇ دەۋىردە بىر مىلىيوننىڭ ئۈستىگە چىققان. بۇ ساھەدە تىبابەت ساھەسىدەكى ئىلگىرلەشلەر ھەم تەسىلىك بولغان. دۇنيادا ھەنۇز بايقالمىغان رايونلار (ئانتاركتىدا ۋە ئاركتىكانىڭ ئۇلاشماق تەس يەرلەردىن باشقا) بايقالغاندۇر ۋە 1890 لەردا دۇنيانىڭ نازۇك ۋە ئىنچىكە خەرىتەسى ئوتتۇرغا قويىلىشىغا ۋەسىلە بولغان.
سەنئەت ساھەسىدە، ئۆتكەن ئەسر مودا بولغان كلاسسىك سەنئەت پەرسلىكنىڭ ئورنىغا رومانتىزم ئالماشتى، كېيىنچە ئىلىم پەن ۋە سانائەت ئىنقىلابىنىڭ تەسىرى بىلەن، ياۋروپادا ماتېرىيالىزىمچىلىق كۈچەيىشكە باشلادى،
شىركەتنى ئوڭۇشلۇق ماڭدۇرۇش ئىقتىدارى(2)
(9) داۋاملىق يېڭىلىق يارىتىش («كىچىك ئىت up a notch!»)
مەن ئىنگلىزچە تور بەتلىرىنى ئىزدەپ، ئۆزى شىركەت قۇرۇپ مۇۋەپپەقىيەتلىك بولغان بىر قىسىم كىشىلەرنىڭ ئۆز تەجرىبە-ساۋاقلىرىنى يەكۈنلەپ ئېيتقان سۆز - ئۈزۈندىلىرىنى تاپتىم. ئوقۇرمەنلەرنىڭ پايدىلىنىشى ئۈچۈن، تۆۋەندە مەن ئۇلارنى تەرجىمە قىلىپ يېزىپ چىقىمەن. ھەر بىر كىشىنىڭ سۆزىنىڭ ئاخىرىغا ئۇ كىشىنىڭ ئىسمى بىلەن شىركىتىنىڭ ئىسمىنى ئىنگلىزچىلا يېزىپ قويىمەن. ئاشۇ شىركەت توغرىسىدا تەپسىلىيرەك ئۇچۇرغا ئېرىشمەكچى بولغان تورداشلار شىركەتنىڭ ئىنگلىزچە ئىسمىنى Google كىرگۈزۈپ ئىزدىسىلا، ئاشۇ شىركەتنىڭ تور بېتىنى تاپالايدۇ.
(5) يېڭىلىق يارىتىش كارخانىچىلار ئۈچۈن بىر ئالاھىدە قورال بولۇپ، ئۇلار ئاشۇ قورالنى ئىشلىتىپ بىر ئۆزگىرىشتىن باشقا بىر ئىگىلىك ياكى باشقا بىر مۇلازىمەت ئۈچۈن يارىتىلغان پۇرسەت سۈپىتىدە پايدىلىنىدۇ. كارخانىچىلار مەقسەتلىك ھالدا يېڭىلىق يارىتىش مەنبەلىرىنى، يېڭى ئۆزگىرىشلەرنى ھەمدە ئاشۇ ئۆزگىرىشلەر ئىشارەت قىلغان ئوڭۇشلۇق ھالدا يېڭىلىق يارىتىش پۇرسەتلىرىنى ئىزدىشى كېرەك. شۇنداقلا ئۇلار قانداق قىلىپ ئوڭۇشلۇق ھالدا يېڭىلىق يارىتىشنى چۈشىنىشى ھەمدە ئەمەلىيەتتە يېڭىلىق يارىتىشى كېرەك. Peter F. Drucker، «The Father of Modern Management».
«ئىش ئۈنۈمى يۇقىرى كىشىلەرنىڭ 7 ئادىتى» دېگەن كىتابنى يازغان Koweyئەپەندى 2004-يىلى يەنە بىر كىتاب يازغان بولۇپ، بۇ كىتابنىڭ ئىسمى «8-ئادەت: ئىش ئۈنۈمى يۇقىرىلىقتىن ئۇلۇغلۇققىچە» ئىكەن. مەن بۇ يەردە ئاشۇ 8-ئادەتنى قىسقىچىلا تونۇشتۇرۇپ ئۆتىمەن. كارخانىچىلارنىڭ كۆپىنچىسى ئۆز ئائىلىسى، ئۆز جەمئىيىتى ۋە ئۆز مىللىتى ئۈچۈن چوڭراق تۆھپە قوشۇشنى ئارزۇ قىلغۇچىلاردۇر. شۇڭا مەن بۇ يەردە تونۇشتۇرىدىغان ئۇقۇملار ئۇلار ئۈچۈن ھەمدە باشقا بارلىق ئۇيغۇر ياشلىرى ئۈچۈنمۇ ناھايىتى پايدىلىق، دەپ ئويلايمەن. مەن ئۇيغۇر تور بەتلىرىنىڭ بىرسىدە بەزى تورداشلارنىڭ «ئۇلۇغ» دېگەن سۆز پەقەت ئاللاغىلا ئىشلىتىلىدىغان سۆز بولۇپ، ئىنسانغا ئىشلەتسە مۇۋاپىق بولمايدۇ، دەپ قارايدىغانلىقىنى كۆرگەن ئىدىم. غەرب ئەللىرىدە بۇ سۆز ئىنسانغىمۇ كەڭ دائىرىدە ئىشلىتىلىدۇ. مەسىلەن، تورداشلارغا تونۇشلۇق بولغان، ئامېرىكىدىكى دۇنياغا داڭلىق بوكسچى مۇھەممەد ئەلى 10 نەچچە ياشلىق ۋاقتىدا مۇنداق دېگەن ئىدى: «مەن ئەڭ ئۇلۇغ» (ئىنگلىزچە «I am the greatest»). مېنىڭ ھازىر تونۇشتۇرۇۋاتقىنىم غەربلىكلەر ئوتتۇرىغا قويغان ئۇقۇم بولغاچقا، بۇ يەردە ئۇ سۆزنى ئەسلى ئىشلىتىلىشى بويىچە ئېلىشقا توغرا كېلىدۇ. شۇڭا تورداشلارنىڭ توغرا چۈشىنىشىنى سورايمەن.
قىسقىچە بايان قىلغاندا، بۇ 8-ئادەت بۇرۇن ئوتتۇرىغا قويۇلغان 7 ئادەتنىڭ داۋامى بولماستىن، ئۇ ئىش ئۈنۈمى يۇقىرىلىق دەرىجىسىدىن ئۇلۇغلۇق دەرىجىسىگە كۆتۈرۈلۈشنى ئارزۇ قىلىدىغان بىر ئادەم بېسىپ ئۆتمىسە بولمايدىغان بىر مۇساپىدىن ئىبارەتتۇر. ئۇنىڭ مەزمۇنى بولسا مۇنداق: سىز بەدەن، كۆڭۈل، يۈرەك ۋە روھىي جەھەتتىكى 4 خىل ئەقىلنى تەرەققىي قىلدۇرسىڭىز، ئۆز ئەتراپىڭىزدىكى ئېھتىياجلارنى بايقاشقا باشلايسىز. شۇنىڭ بىلەن كىتابقا يېزىلغان نەرسىلەر ۋە باشقىلار سىزگە دېگەن نەرسىلەرگە ئانچە قۇلاق سالمايدىغان بولىسىز. ئۇنىڭدىن كېيىن سىز ئۆزىڭىزنىڭ ئىچكى دۇنياسىدىكى سىزنى رىغبەتلەندۈرىدىغان بىر ئاۋازنى ئاڭلاشقا باشلايسىز. ئەڭ ئاخىرىدا سىز كىچىك ئىشلارنىمۇ ئۇلۇغلۇق بىلەن، يۇقىرى ئۆلچەم بىلەن قىلىدىغان بىر خىل جاسارەتنى تاپىسىز.
تەرسا خانىمنىڭ ھېكمەتلىك سۆزلىرى: شۇنداقتىمۇ قىلىۋەر
مۇھەممەد ڧۇئاد كۆپرۈلۈ
مەنبە
ئۇيغۇرلار تورى، مەشھۇر شەخسلەر
ئابدۇلمۇتتەلىب بىن ھاشىم
ئابدۇلمۇتتەلىب شەيبە بىن ھاشىم (ئەرەبچە: عبد المطّلب)، مۇسۇلمانلارنىڭ پەيغەمبەرى مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ بوۋىسىدۇر. ۋاڧاتىغا قەدەر نەبىرەسىغە ئەڭ ياخشى شەكىلدە قارىغاندىن كېيىن، ئوغلى ئەبۇ تالىبكە ئامانەت قالدۇرغان. كۈنيەسى ئەبۇل ھارىس ئابدۇلمۇتتەلىب بىن ھاشىم بىن ئابدۇلمەناڧ بىن قۇسەي شەكلىدەدۇر. ئابدۇلمۇتتەلىبنىڭ باشقا ئىسىملىرىدىن بىرى ھەم ئامىردۇر.
مۇھەممەد سالىھ ھاجىم
ئىلمى خىزمەتلىرى
ئىستېداتلىق ئالىمنىڭ قان-تەرى،ئەجرى بىكارغا كەتمىدى.ئۇ ئىسلام دىنى تەتقىقاتىدا قولغا كەلتۈرگەن نەتىجىلىرى بىلەن دۆلەت ئىچىدە جامائەت ئەرباپى سۈپىتىدە تونۇلۇپلا قالماي، خەلقئارادىمۇ مۇئەييەن تەسىر ۋە ئابرويغا ئىگە بولدى. دۆلىتىمىز ئىسلام ۋەكىللەر ئۆمىكى تەركىبىدە كۇۋەيت، سۇدان دېمۇكراتىك جۇمھۇرىيىتى، ئىران، تۇنىس جۇمھۇرىيىتى، سەئۇدى ئەرەبىستانى، پاكىستان، ماراكەش پادىشاھلىقى، مىسىر ئەرەب جۇمھۇرىيىتى، قازاقىستان قاتارلىق دۆلەتلەردە زىيارەتتە بولدى ۋە خەلقئارا ئىلمىي مۇھاكىمە، لېكسىيە ئوقۇش يىغىنلىرىغا كۆپ قېتىم قاتناشتى.
روزى سايىت
ئانا تىلىم - زەر تىلىم
مەن شۇ ئانا تىل بىلەن باغاشلىدىم باھارنى،
سىيپىماقتا مەڭزىڭنى تاڭنىڭ مەيىن شامىلى.
مۇھەببەتلىك باغاشتا كۈلۈپ يايرا، ياڭرىسۇن،
پەرھات مۇھەممەد
خىزمەت ھاياتى
1988-يىلى شىنجاڭ يازغۇچىلار جەمئىيىتىنىڭ ئەزاسى، مەملىكەتلىك ئاز-سانلىق يازغۇچىلار جەمئىيىتىنىڭ ئەزاسى بولۇپ قوبۇل قىلىنغان. بىر مەزگىل شىنجاڭ ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ ئاخباراتچىلىق ڧاكۇلتېتىدا مۇخبىرلىق ئەمەلىيىتى ھەققىدە دەرس بەرگەن ۋە ئۇيغۇر ئوقۇغۇچىلىرىنىڭ باكلاۋۇرلۇق دېسسىرتاتسىيەسىنىڭ ھازىرلىنىشىغا كەسپىي جەھەتتىن يېتەكچىلىك قىلغان. ئۆز ۋاقتىدا پەرھات مۇھەممەت يېقىنقى زامان ئۇيغۇر تارىخىدىكى يېشى ئەڭ كىچىك پوۋېست ئېلان قىلغان يازغۇچى دەپ تونۇلغان، شۇ ۋاقىتلاردا پەرھات ئەپەندىم ئوخشاشلا يازغۇچىلار جەمئىيىتىدىكى يېشى ئەڭ كىچىك ئەزالىرىدىن بىرى ئىدى.
جۇڭگو ئالاقە ئۇنىۋېرسىتېتى
<div style="direction:rtl; font-family: 'UKIJ inchike', 'Alpida_Unicode System', 'UKIJ Tuz Tom', 'Microsoft Uighur', 'uyghur ekran', 'Arial Unicode MS'">
ھازىرقى زامان ئۇيغۇر ئەدەبىي تىلىنىڭ ئىملا قائىدىسى
”-چە“ بىلەن ئاياغلاشقان سۆزلەرنىڭ ئىملاسى
①”-چە“ بىلەن ئاياغلاشقان سۆزلەرگە كېلىش، كۆپلۈك ۋە تەۋەلىك ئىككىنچى شەخس كۆپلۈك قوشۇمچىلىرى قوشۇلغاندا، ”-چە“ نىڭ ئالدىدىكى بوغۇم ئاساس قىلىنىدۇ. يەنى ”-چە“ نىڭ ئالدىدىكى بوغۇمدا تىل ئالدى سوزۇق تاۋۇش بولسا، قوشۇمچىنىڭ تىل ئالدى سوزۇق تاۋۇشلۇق ۋارىيانتى، تىل ئارقا سوزۇق تاۋۇش بولسا، قوشۇمچىنىڭ تىل ئارقا سوزۇق تاۋۇشلۇق ۋارىيانتى قوشۇلىدۇ. مەسىلەن: ②”-چە“ نىڭ ئالدىدىكى بوغۇمدا ئارا سوزۇق تاۋۇش ”ئې، ئى“لار بولغان سۆزلەرگە كېلىش، كۆپلۈك ۋە تەۋەلىك ئىككىنچى شەخس كۆپلۈك قوشۇمچىلىرى قوشۇلغاندا، ئەگەر ئۇلارنىڭ تەركىبىدە ”خ، غ، ق“ تاۋۇشلىرى بولسا، قوشۇمچىلارنىڭ تىل ئارقا سوزۇق تاۋۇشلۇق ۋارىيانتى، ”خ، غ، ق“ تاۋۇشلىرىدىن باشقا ئۈزۈك تاۋۇشلار بولسا، قوشۇمچىلارنىڭ تىل ئالدى سوزۇق تاۋۇشلۇق ۋارىيانتى قوشۇلىدۇ. مەسىلەن:
سوزۇق تاۋۇشلارنىڭ نۆۋەتلىشىشى
ئۇيغۇر تىلىغا باشقا تىللاردىن قوبۇل قىلىنغان سۆزلەرنىڭ ئۇيغۇر تىلىنىڭ فونېتىكىلىق قائىدىلىرىگە بويسۇنۇپ كەتمىگەنلىرى، شۇنىڭدەك ئەسلى ئۇيغۇر تىلىغا خاس سۆزلەر ئىچىدىكى ”ئا“ ياكى ”ئە“ بىلەن كەلگەن بوغۇملىرىدىكى ئۇرغۇ يۆتكەلمىگەن سۆزلەر سوزۇق تاۋۇشلارنىڭ نۆۋەتلىشىشىدىن ئىبارەت بۇ ئومۇمىي قائىدىگە بويسۇنمايدۇ. شۇڭا بۇ قېتىم ئىملاغا مۇناسىۋەتلىك مەسىلىلەر قايتا تەتقىق قىلىنىش ئارقىلىق سوزۇق تاۋۇشلارنىڭ نۆۋەتلىشىشى ھەققىدە تۆۋەندىكىچە قائىدىلەر تۈزۈپ چىقىلدى:
ئۈزۈك تاۋۇشلارنىڭ ئىملاسىدا فونېتىكىلىق ئۆزگىرىشكە يول قويۇلمايدۇ.
1) ئۈزۈك تاۋۇشلار بىلەن ئاياغلاشقان سۆزلەرگە قوشۇمچىلار قوشۇلغاندا، سۆزنىڭ ئاخىرقى بوغۇمىدىكى ئۈزۈك تاۋۇش ئۆز پېتى يېزىلىدۇ. مەسىلەن: ئات- + سا = ئاتسا (ئاسسا ئەمەس) سات + سا = ساتسا (ساسسا ئەمەس) ئاچ-+ قان = ئاچقان (ئاشقان ئەمەس) قاچ- + قۇن = قاچقۇن (قاشقۇن ئەمەس) ئىچ- + مەك = ئىچمەك (ئىشمەك ئەمەس) چاچ- + سا = چاچسا (چاسسا ئەمەس) توش- + سا = توشسا (توسسا ئەمەس) قوش  + سا = قوشسا (قوسسا ئەمەس) ساق + لا = ساقلا- (ساخلا ئەمەس) ۋاق + لىق = ۋاقلىق (ۋاخلىق ئەمەس) كېرەك + لىك = كېرەكلىك (كېرەگلىك ئەمەس) تۈۋرۈك + لۈك = تۈۋرۈكلۈك (تۈۋرۈگلۈك ئەمەس) چىرايلىق + راق = چىرايلىقراق (چىرايلىغراق ئەمەس) 2) ”ق، ك، پ“ تاۋۇشلىرى بىلەن ئاياغلاشقان بىر ۋە كۆپ بوغۇملۇق سۆزلەرگە تەۋەلىك قوشۇمچىلىرى قوشۇلغاندا، ”ق، ك، پ“ تاۋۇشلىرى ئىملادا ئۆز پېتى يېزىلىدۇ. مەسىلەن: ياتاق + ى = ياتىقى (ياتىغى ئەمەس) ئاتاق + ى = ئاتىقى (ئاتىغى ئەمەس) تىلەك + ى = تىلىكى (تىلىگى ئەمەس) پىلەك + ى = پىلىكى (پىلىگى ئەمەس) تەكلىپ +ى = تەكلىپى (تەكلىۋى ئەمەس) ئارخىپ + ى = ئارخىپى (ئارخىۋى ئەمەس)
تۈپ سۆز ۋە قوشۇمچىلار ئارقىلىق ياسالغان ياسالما سۆزلەرنىڭ ئىملاسى
تۈپ سۆز ۋە قوشۇمچىلارنىڭ ياردىمى بىلەن ياسالغان ياسالما سۆزلەر جۈملىدە مۇستەقىل لېكسىكىلىق بىرلىك سۈپىتىدە بىر-بىرىدىن ئايرىپ يېزىلىدۇ. مەسىلەن:
ياردەمچى سۆزلەرنىڭ ئىملاسى
8. ”ئات-“ پېئىلى ”پ“لىق رەۋىشداشلاردىن كېيىن كېلىپ تۈسنى بىلدۈرسە، ”ئەت-“ كە ئايلىنىپ كېتىدۇ ۋە ئالدىنقى پېئىلغا قوشۇپ يېزىلىدۇ. رەۋىشداشتىكى ”پ“ تاۋۇشى ”ۋ“غا نۆۋەتلىشىدۇ. مەسىلەن: 9. ”بەر-“ پېئىلى ”ئا، ئە“ بىلەن ياسالغان رەۋىشداشلارغا قوشۇلۇپ تۈسنى بىلدۈرۈپ كەلسە، رەۋىشداشلاردىكى ”ئا، ئە“ تاۋۇشلىرى ”ئى“ غا نۆۋەتلىشىش بىلەن بىرگە پېئىلنىڭ يىلتىز ياكى ئۆزىكىدىكى ”ئا، ئە“ تاۋۇشلىرى ”ئې“ غا نۆۋەتلىشىدۇ. شۇنىڭدەك ”بەر-“ پېئىلىدىكى ”ب“ تاۋۇشى ”ۋ“ غا نۆۋەتلىشىدۇ. مەسىلەن: 10. سوزۇق تاۋۇشلار بىلەن ئاياغلاشقان پېئىللارغا رەۋىشداش قوشۇمچىسى ”ي“ قوشۇلغاندىن كېيىن ”بەر-“ پېئىلى قوشۇلۇپ تۈسنى بىلدۈرگەندە، مەزكۇر ”ي“ چۈشۈپ قالىدۇ. بۇ پېئىللار تەركىبىدىكى ”ئا، ئە“ سوزۇق تاۋۇشلىرى ”ئى“ غا نۆۋەتلەشمەيدۇ. ئەمما ئىككىنچى تەركىبتىكى ”ب“تاۋۇشى ”ۋ“ غا نۆۋەتلىشىدۇ. مەسىلەن: 11. ”ئىدى، ئىكەن، ئىمىش“ ياردەمچى پېئىللىرى تۇرغۇن سۆزلەردىن كېيىن كەلسە، ئالدىدىكى سۆزلەردىن ئايرىپ يېزىلىدۇ. مەسىلەن: بۇ ياردەمچى پېئىللار پېئىل تىپىدىكى سۆزلەردىن كېيىن كەلسە، ئالدىدىكى تەركىبكە قوشۇپ يېزىلىدۇ. مەسىلەن: 12. ”مۇ، ما، چۇ، غۇ/قۇ، ئا/ئە، زە، لا“ ئۇلانمىلىرى سۆز يىلتىزلىرىغا قوشۇپ يېزىلىدۇ. ”دە، ھە، يۇ“ ئۇلانمىلىرى ئالدىدىكى سۆزلەردىن سىزىقچە ئارقىلىق ئايرىپ يېزىلىدۇ. مەسىلەن: 13. ”بىلەن، ۋە، ھەم، ھەمدە، ئۈچۈن، ياكى، يا، بەلكى، چۈنكى، يەنى، ئارقىلىق، ئارقىسىدا، توغرۇلۇق، توغرىسىدا، ئەمما، بىراق، ... “ قاتارلىق ياردەمچى سۆزلەرنىڭ ھەممىسى ئالدى ۋە ئارقىسىدىكى سۆزلەردىن ئايرىپ يېزىلىدۇ. مەسىلەن: 14. سۈپەتلەرنىڭ ئالدىدا كېلىپ، سۈپەتلەرنىڭ ئاشۇرۇش دەرىجىسىنى بىلدۈرىدىغان ”پ“ بىلەن ئاياغلاشقان تەركىبلەر سۈپەتكە قوشۇپ يېزىلىدۇ. مەسىلەن:
بوغۇم كۆچۈرۈش قائىدىسى
1. قۇر ئاخىرىغا كېلىپ قالغان كۆپ بوغۇملۇق سۆزنىڭ شۇ قۇرغا سىغماي قالغان قىسمى كېيىنكى قۇرغا بوغۇم بويىچە كۆچۈرۈلىدۇ. بۆلۈنگەن بوغۇمنىڭ ئاخىرىغا سىزىقچە قويۇلىدۇ. مەسىلەن: 2. رەقەم بىلەن يېزىلغان ساناق سانلار قۇرنىڭ ئاخىرىغا كېلىپ قالسا، ئۇلارنى پارچىلاپ ئىككى قۇرغا بۆلۈپ كۆچۈرۈشكە بولمايدۇ. مەسىلەن: 3. ھەرپ بويىچە قىسقارتىلغان سۆزلەرنى بۆلۈپ ئىككىنچى قۇرغا يېزىشقا بولمايدۇ. مەسىلەن:
مىخايىل مىشۇستىن
بۇنىڭدىن بۇرۇن ئۇ خەلقئارا جەمىئيەتكە تۇنۇلمىغان بۇلۇپ، ئۇ 2010 - يىلى ئاپرېلدىن 2020 - يانۋارغىچە روسىيە فېدىراتسىيەسى باج ئىدارىسىنىڭ مۇدىرى ئىدى.
غۇلجا ۋەقەسى
thumb|[[غۇلجا شەھىرى|غۇلجا شەھرى جايلاشقان ئىلى قازاق ئاپتونوم ئوبلاستى]] غۇلجا ۋەقەسى (خەنچە: ياكى 伊宁事件) ياكى 5- فېۋرال غۇلجا ۋەقەسى (خەنچە: 伊宁二·五事件)، رەسمىي ماقاملار "5- فېۋرال غۇلجا ئۇرۇپ چېقىش قالايماقانچىلىق ۋەقەسى" (伊宁‘2·5’打砸抢骚乱事件) دېيىلىدۇ. چەتئەلدە ياشاۋاتقان ئۇيغۇرلار تەرىپىدىن جۇڭگو ھۆكۈمىتى توغدۇرغان غۇلجا قەتلىئامى دەپ ئاتىلىدۇ. 1997- يىلى 2- ئاينىڭ 5- كۈنى (چاغانغا 3 كۈن، روزا ھېيتقا 5 كۈن قالغاندا) باشلاپ شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونى ئىلى قازاق ئاپتونوم ئوبلاستى غۇلجا شەھرىدە يۈز بەرگەن نامايىش بىلەن باشلاپ قان بىلەن باستۇرۇلغان، ئۇندىن كېيىنكى ۋەقەدۇر.
ئۆزىڭىزدىكى بارلىق تالانتلارنى بايقىۋېلىڭ
1-كىشىلەر كەسىپ تاللىغاندا ئۆزلىرىنىڭ تۇغما تالانتلىرى ۋە ئەڭ كۈچلۈك قابىلىيەتلىرىنى ئاساس قىلىشى كېرەكلىكى ئوتتۇرىغا قويۇلغان
ھەممە ئىشنى بىر مۇقىم شەكىل ئىچىدە ئېلىپ بارىدىغان خىزمەتتىن ساقلىنىڭ. ئۇنداق خىزمەت ئورنى سىزنى تېزلا زېرىكتۈرۈپ قويىدۇ، سىزنى ئۇ ئورۇنغا مۇۋاپىق ئەمەستەك ھېس قىلدۇرىدۇ، ھەمدە سىزنىڭ ئەركىنلىكىڭىزنى بوغۇپ قويىدۇ. مۇۋەپپەقىيەتلىك بولۇش-بولماسلىق توختىماي ئۆزگىرىپ تۇرىدىغان ئەھۋاللارغا ئىنتايىن ياخشى ماسلىشىشقا باغلىق بولغان بىر ئورۇندا ئىشلەڭ. ئاخباراتچىلىق، نەق مەيدان تېلېۋىزور پروگراممىلىرىنى ئىشلەش، جىددىي كېسەللەر بۆلۈمى، ۋە خېرىدارلار مۇلازىمىتى قاتارلىق ساھەلەردىكى كەسىپتىن بىرىنى ئويلىشىڭ. مۇشۇنداق بىر ئورۇندا، ئەڭ كۈچلۈك ئادەم ئەڭ تېز ئىنكاس قايتۇرالايدۇ، ھەمدە جىددىيلەشمەي ئېغىر-بېسىقلىق بىلەن ئىش ئېلىپ بارالايدۇ.
(4) ئانالىتىك (Analytical)
ئىش تاللىغاندا قائىدە-رەسمىيەتلىرى ئاز بولغان مۇرەككەپ ۋە دىنامىكىلىق ئىشلارنى قوغلىشىڭ. چوڭ يىغىن، چوڭ يىغىلىش، ياكى شىركەتنىڭ تەبرىكلەش پائالىيەتلىرىگە ئوخشاش چوڭ-چوڭ ئىشلارنى ئورۇنلاشتۇرۇش ۋەزىپىسىنى ئۆز ئۈستىڭىزگە ئېلىڭ. مۇقىم قائىدە-تۈزۈم بويىچە ئىش ئېلىپ بارىدىغان مۇھىت سىزنى زېرىكتۈرۈپ قويىدۇ. شۇڭلاشقا سىز ئۆز شىركەت ياكى ئىدارىڭىزدىكى ئەڭ دىنامىكىلىق ساھەدە ئىشلەشنى قولغا كەلتۈرۈڭ.
ھەممە ئىشلار مەلۇم بىر سەۋەب تۈپەيلىدىن يۈز بېرىدۇ. سىز بۇنى ئوبدان بىلىسىز. چۈنكى، سىزنىڭ كۆڭلىڭىزدە بىز ھەممىمىز ئۆز-ئارا باغلانغان بولىمىز. توغرا، بىز ھەممىمىز ئىندىۋىدۇئاللار (ئايرىم-ئايرىم ئادەملەر)، ئۆزىمىزنىڭ ھۆكۈمىگە ئۆزىمىز مەسئۇل بولىمىز، ئۆزىمىزنىڭ ئەركىن ئارزۇسىنى ئۆزىمىزنىڭ قولىدا تۇتىمىز. بىراق، بىز ھەممىمىز بىر چوڭراق نەرسىنىڭ بىر قىسمى. بەزىلەر ئۇنى كوللېكتىپ ئاڭسىزلىق (collective unconscious)، دەپ ئاتىشى مۇمكىن. باشقىلار ئۇنى روھ ياكى ھايات كۈچى، دەپ ئاتىشى مۇمكىن. سىز تاللىغان سۆزنىڭ قانداق بولۇشىدىن قەتئىينەزەر، بىزنىڭ بىر-بىرىمىزدىن ئايرىۋېتىلگەن ئەمەسلىكىمىز ياكى بىزنىڭ يەر شارى ۋە ئۇنىڭ ئۈستىدىكى ھاياتتىن ئايرىۋېتىلگەن ئەمەسلىكىمىزنى تولۇق چۈشىنىش ئارقىلىق سىز ئۆزىڭىزدە ئىشەنچ تۇرغۇزىسىز. مۇشۇنداق باغلىنىشلىق بولۇش تۇيغۇسى مەلۇم مەسئۇلىيەتلەردىن دېرەك بېرىدۇ. ئەگەر بىز ھەممىمىز بىر چوڭراق مەنزىرىنىڭ بىر قىسمى ئىكەنمىز، بىز باشقىلارغا زىيان-زەخمەت يەتكۈزمەسلىكىمىز كېرەك. چۈنكى ئۇنداق قىلساق ئاخىرقى ھېسابتا ئۆزىمىزگە زىيان-زەخمەت يەتكۈزگەن بولىمىز. سىزنىڭ مۇشۇنداق مەسئۇلىيەتلەرنى چۈشىنىشىڭىز سىزنىڭ قىممەت قارىشى سىستېمىڭىزنى ۋۇجۇتقا كەلتۈرىدۇ. سىز باشقىلارنى ئويلايدىغان، باشقىلارغا كۆڭۈل بۆلۈدىغان، ۋە باشقىلارنى قوبۇل قىلىدىغان كېلىسىز. ئىنسانىيەتنىڭ بىرلىكىگە قەتئىي ئىشىنىپ، ئوخشىمىغان مەدەنىيەتتىكى كىشىلەر ئارىسىدا كۆۋرۈكلۈك رولىنى ئوينايسىز. كۆرۈنمەس ياردەملەرگە سەزگۈر بولۇپ، باشقىلارغا ئۆزىمىزنىڭ ئاددىي تۇرمۇشىدىن باشقىمۇ ھاياتىي مەقسىتىمىز بارلىقىنى بىلدۈرۈش ئارقىلىق ئۇلارغا تەسەللى بېرەلەيسىز. سىزنىڭ ئېتىقادىڭىزنىڭ كونكرېت مەزمۇنلىرىنىڭ قانداق ئىكەنلىكى سىزنىڭ قانداق ئۆسۈپ يېتىلگەنلىكىڭىزگە ۋە سىزنىڭ مەدەنىيىتىڭىزگە باغلىق، ئەمما سىزنىڭ ئېتىقادىڭىز ناھايىتى كۈچلۈك كېلىدۇ. ھاياتنىڭ سىرلىرى ئالدىدا ئاشۇ ئېتىقاد سىزنى ۋە سىزنىڭ يېقىن دوستلىرىڭىزنى يۆلەپ تۇرىدۇ.
(17) زېھنىنى مەركەزلەشتۈرۈش--فوكۇس (Focus)
(20) ئىدىيەخۇمار (Ideation)
(23) كىرگۈزۈش (Input)
سىز ھەممە ئىشنى بىلگۈسى كېلىدىغان ئادەم. سىز ھەممە نەرسىلەرنى يىغىسىز. سۆزلەر، پاكىتلار، كىتابلار ۋە ھېكمەتلىك سۆزلەر قاتارلىق ئۇچۇرلارنى يىغىشىڭىز مۇمكىن. ياكى بولمىسا كېپىنەك، قورچاق ياكى قېنىق قوڭۇر رەڭلىك رەسىملەر قاتارلىق ئەمەلىي نەرسىلەرنى يىغىشىڭىز مۇمكىن. سىزنىڭ نېمىلەرنى يىغىشىڭىزدىن قەتئىينەزەر، ئۇلار سىزنى قىزىقتۇرىدىغانلىقى ئۈچۈن سىز ئۇلارنى يىغىسىز. سىزدىكى كۆڭۈل شۇنچە كۆپ نەرسىلەر سىزنى قىزىقتۇرىدىغان كۆڭۈلدۇر. دۇنيانىڭ چەكسىز رەڭدار بولۇشى ۋە مۇرەككەپ بولۇشى دەل سىزنى ھاياجانغا سالىدىغان نەرسىلەردۇر. سىزنىڭ كىتابنى كۆپ ئوقۇشىڭىز ئۆز نەزەرىيىلىرىڭىزنى ئۆزگەرتىش ئۈچۈن بولماستىن، ئۆز ئىسكىلاتىڭىزغا تېخىمۇ كۆپ ئۇچۇرلارنى يىغىش ئۈچۈن بولىشىمۇ مۇمكىن. ئەگەر سىز ساياھەت قىلىشنى ياخشى كۆرسىڭىز، ئۇ ھەر بىر يېڭى جاينىڭ سىزنى نۇرغۇنلىغان ئاسار ئەتىقە ۋە يېڭى نەرسىلەر بىلەن تەمىن ئېتىدىغانلىقىدىندۇر. بۇ نەرسىلەر سېتىۋېلىپ ساقلاپ قويغىلى بولىدىغان نەرسىلەردۇر. ئۇلارنى ساقلاپ قويۇشنىڭ نېمە قىممىتى بار؟ ئۇلارغا يېڭى ئەرىشكەندە، بۇ نەرسىلەرنىڭ قاچان ۋە نېمىگە لازىم بولىدىغانلىقى ئانچە ئېنىق بولماسلىقى مۇمكىن. لېكىن ئۇلار بىر كۈنى لازىم بولۇپ قالسا ئەجەب ئەمەس. ئاشۇنداق ئېھتىماللىقلارنى كۆزدە تۇتۇپ، سىز ئۇلارنى تاشلىۋېتىشنى زادىلا خالىمايسىز. ھەمدە ھەر خىل نەرسىلەرنى سېتىۋېلىش، رەتلەپ چىقىش ۋە ساقلاپ قويۇشنى داۋاملاشتۇرىسىز. بۇ سىز ئۈچۈن ناھايىتى قىزىقارلىق ئىش. ئۇ كۆڭلىڭىزنى يېپيېڭى ساقلايدۇ. شۇنداقلا بىر كۈنى ئۇلارنىڭ بىر قىسمى سىزگە لازىم بولۇپ قالىدۇ.
باشقىلارنىڭ مۇۋەپپەقىيەتلىك بولۇشىغا ياردەملىشىدىغان بىر خىزمەت ئورنىنى ئىزدەڭ. چېنىقتۇرغۇچى، باشلىق، ئۇستاز، ياكى ئوقۇتقۇچىلىق روللىرىدا، سىزنىڭ باشقىلاردىكى ئارتۇقچىلىقلارغا ئالاھىدە ئەھمىيەت بېرىشىڭىز ئۇلار ئۈچۈن ئىنتايىن پايدىلىق بولىدۇ. چۈنكى كۆپۈنچە كىشىلەر ئۆزىنىڭ نېمىنى ئەڭ ياخشى قىلالايدىغانلىقىنى بايقىۋېلىش بىر ناھايىتى تەس ئىش ئىكەنلىكىنى ھېس قىلىدۇ.
سىز كىشىلەرنى كەڭ-قوساقلىق بىلەن ماختاپ تۇرىسىز، كىشىلەرگە قاراپ كۇلۇپ تۇرىسىز، ھەمدە ھەر بىر ئەھۋالنىڭ ئىجابىي تەرىپىنى ئىزدەيسىز. بەزىلەر سىزنى «ئەندىشىسىز ئادەم» دەپ ئاتايدۇ. يەنە بەزىلەر بولسا سىزدەك ئىجابىي مىجەزلىك بولۇشنى ئىستەيدۇ. كىشىلەر سىز بىلەن بىللە بولۇشنى ياخشى كۆرىدۇ. سىزنىڭ قىزغىنلىقىڭىز تارقىلىشچان بولغاچقا، سىز بىلەن بىرگە بولغاندا ئۇلارمۇ ئىجابىي ئادەمگە ئۆزگىرىپ قالىدۇ. سىز بىر ئاماللارنى قىلىپ ئۇلارنىڭ روھىنى كۆتۈرەلەيسىز. ھەر بىر پروجېكتقا (تۈرگە) ھاياتىي كۈچ قوشالايسىز. ھەر بىر نەتىجىنى تەبرىكلەيسىز. بىر ئاماللارنى قىلىپ ھەر بىر ئىشنى ناھايىتى ھاياجىنارلىق ۋە جانلىق قىلىۋېتەلەيسىز. بەزى يامان پوزىتسىيەلىك كىشىلەر سىزنىڭ قىزغىنلىقىڭىزغا سوغاق سۇ سېپىشى مۇمكىن، ئەمما سىز ئۇنىڭلىق بىلەن ئۆز ئىرادىڭىزنى ئاجىزلاشتۇرمايسىز. سىزنىڭ ئىجابىيلىق تالانتىڭىز ئۇنىڭغا يول قويمايدۇ. سىزدىكى بىر كۈچلۈك ئېتىقاد شۇكى، ھايات بولۇش بىر ئىنتايىن ياخشى ئىش، خىزمەت بىر ناھايىتى كۆڭۈللۈك ئىش بولالايدۇ، ھەمدە قانداق ئوڭۇشسىزلىقلارغا دۇچار بولۇشتىن قەتئىينەزەر، ئادەم ئۆزىنىڭ خوشاللىقىنى يوقاتماسلىقى كېرەك.
(31) ئۆز-ئۆزىگە كاپالەتلىك بېرىش (Self-Assurance)
سىزنىڭ ئىستراتېگىيىلىك بولۇش تالانتىڭىز سىزنى قالايمىقانچىلىقلار ئىچىدىن ئەڭ ياخشى يولنى تېپىش ئىمكانىيىتىگە ئىگە قىلىدۇ. بۇ بىر ئۆگەتكىلى بولىدىغان ماھارەت ئەمەس. ئۇ تەپەككۇر قىلىشنىڭ بىر باشقىچە ئۇسۇلى، ۋە ئەتىراپىدىكى دۇنياغا بولغان بىر يېڭىچە نەزەر. بۇ نەزەر سىزنى باشقىلار پەقەت مۇرەككەپلىكنىلا كۆرىدىغان ئىشلاردىكى ئەندىزىلەرنى كۆرۈش ئىمكانىيىتىگە ئىگە قىلىدۇ. شۇڭا سىز بىر ئىشقا نىسبەتەن كۆپلىگەن يېڭى سنارىيىلەرنى ئويلاپ چىقالايسىز. ئۆز-ئۆزىڭىزدىن «ئەگەر بۇ ئىش يۈز بېرىپ قالسا قانداق قىلىش كېرەك؟» دەپ سوراپ، يوشۇرۇن ئەھۋاللارنى بايقىيالايسىز. ھەمدە يۈز بېرىش ئېھتىماللىقى بار بولغان توسالغۇلارنى ئالدىن ۋە توغرا مۆلچەرلىيەلەيسىز. ھەر بىر يولنىڭ ئادەمنى نەگە ئاپىرىدىغانلىقىنى ئالدىن كۆرەلىگىنىڭىز سىزنى توغرا تاللاشلارغا ئېلىپ بارىدۇ. سىز ئادەمنى ھېچ قانداق بىر نەتىجىگە ئېلىپ بارمايدىغان يوللاردىن ۋاس كېچىسىز. ئۇتتۇرىمۇ-ئۇتتۇر قارشىلىققا ئېلىپ بارىدىغان يوللاردىن ۋاز كېچىسىز. قالايمىقانچىلىق تۇمانى ئىچىگە ئېلىپ بارىدىغان يوللاردىن ۋاز كېچىسىز. سىز ئۆزىڭىزنىڭ يولى—ئۆزىڭىزنىڭ ئىستراتېگىيىسى—نى تاپمىغۇچە، يول تاللاشنى توختاتمايسىز. ئۆزىڭىزنى ئۆز ئىستراتېگىيىلىرىڭىز بىلەن قوراللاندۇرۇپ، ئالغا قاراپ قەدەم تاشلايسىز. تاللاش ۋە ئىلگىرىلەش—مانا بۇ سىزنىڭ ئىستراتېگىيىلىك بولۇش تالانتىڭىزنىڭ كۈچىدۇر.
10. باغلىنىشلىق: ھەممە ئادەملەر ئۆز-ئارا باغلانغان، دېگەن قاراشقا ئىگە بولۇش (Connectedness)
27. ئىجابىيلىق: ھەممە ئادەمنىڭ ياخشى تەرىپىنى، ھەر بىر ئىشنىڭ ئىجابىي تەرىپىنى كۆرۈش (Positivity)
ئەبۇ تالىب
ئابدۇلماناڧ، مۇسۇلمانلارچە بىلىنگەن ئىسمى بىلەن ئەبۇ تالىب ياكى ئەبۇ تالىب بىن ئابدۇلمۇتتەلىب (ئەرەبچە: أبو طالب بن عبد المطلب)، مىلادى 540- يىلى بۇگۈنكى مەككە شەھرىدە، ئابدۇلمۇتتەلىب بىن ھاشىم ئائىلىسىدە توغۇلغان. ھەزرىتى ئەلىنىڭ ئاتىسى ۋە ھەزرىتى مۇھەممەدنىڭ تاغىسىدۇر. گۈدەك مۇھەممەدنىڭ تەربىيىسىنى ئۈستىگە ئالغان. تەخمىنەن 619- يىلى يەنە مەككە شەھرىدە ۋاپات تاپقان. ھەزرىتى مۇھەممەد ئە.س نى ئەڭ ياخشى بىلگۈچىلەردىن بىرىدۇر.
تىجارەتچى بولۇپ، ئۆز زامانىسىدا قۇرەيىش قەبىلىسى قانداق قېيىن كۈنلەرگە دۇچار بولسىمۇ، سۆزى ئىتىبارغا ئېلىنغانلاردىن بولغان.
ئۆزىڭىزدىكى بارلىق تالانتلارنى بايقىۋېلىڭ
34. باشقىلارنىڭ قوللىشىغا ئېرىشىش: يېڭى ئادەملەر بىلەن تونۇشۇپ، ئۇلارنىڭ ئۆزىنى ياخشى كۆرۈشىنى قولغا كەلتۈرۈش (Woo)
مانا ئاشۇ سوئالغا جاۋاب تېپىش جەريانىدا، «مۇۋەپپەقىيەت = تالانت + تىرىشچانلىق + پۇرسەت»، دېگەن تەڭلىمىنى تۈزۈپ چىققان ئىدىم. (نەقىل تۈگىدى)
2007-يىلىدىن كېيىن مۇۋەپپەقىيەت، نىشان ۋە غايىنى رېئاللىققا ئايلاندۇرۇش ھەققىدە بىر قانچە پارچە داڭلىق كىتابلارنى ئوقۇدۇم، ھەمدە ئۇلارنى ماقالە قىلىپ يېزىپ، ئۇيغۇر ئوقۇرمەنلەرگە تونۇشتۇردۇم. مەن ئىگىلىگەن يېڭى بىلىملەر ئاساسىدا يۇقىرىدىكى ئىككى تەڭلىمىنى قايتا تەكشۈرگىنىمدە، ئۇلارنىڭ خېلە يۇقىرى ئىلمىي ئاساسقا ئىگە ئىكەنلىكىنى ھېس قىلىمەن. ئىككىنچى تەڭلىمىدىكى «تەلەي» نى كۆپلىگەن مۇۋەپپەقىيەتشۇناسلىق مۇتەخەسسىسلىرى ئانچە ئېتىراپ قىلىپ كەتمەيدىكەن. لېكىن، ئامېرىكىدىكى ھەر خىل مۇكاپاتلاش مۇراسىملىرىدا مۇكاپات ئېلىش ئۈچۈن سەھنىگە چىقىپ، سۆز قىلغانلارنىڭ مۇتلەق كۆپ قىسمىنىڭ «مەن باشقىلارغا قارىغاندا تەلەيلىك» دېگىنىنى ئاڭلاپ تۇرۇۋاتىمەن. مەزكۇر ماقالىدا «تالانت، ئىقتىدار، يۈكسەك قىزغىنلىق ياكى قىزىقىش» دېگەن ئۇقۇملار ئۈستىدىمۇ بەلگىلىك دەرىجىدە توختالدىم. مېنىڭ يۇقىرىدىكى مۇۋەپپەقىيەت تەڭلىمىلىرىنى تۈزۈپ چىقىشىمدىكى سەۋەب، سىزگە ئاشۇ تەڭلىمە بويىچە ئىش كۆرۈشنى تەشەببۇس قىلىش ئۈچۈن ئەمەس. پەقەت سىزگە، ۋە مۇۋەپپەقىيەتلىك بولۇشنى ئويلايدىغان باشقا بارلىق ياشلارغا قايسى شەرتلەرنى ھازىرلاش كېرەكلىكىنى تەكلىب شەكلىدە بىلدۈرۈپ قويۇش ئۈچۈندۇر. روشەنكى، بۇ تەڭلىمىلەردە ئوتتۇرىغا قويۇلغان شەرتلەر ھەرگىزمۇ مۇتلەق ئەمەس. لېكىن، ئومۇملاشتۇرۇپ ئېيتقاندا، مۇۋەپپەقىيەتلىك بولغان خېلە كۆپ كىشىلەرنى مۇۋەپپەقىيەتلىك قىلغان ئامىللارنى ئاشۇ ئىككى تەڭلىمىدە كۆرسىتىلگەن ئامىللارغا يىغىنچاقلاش مۇمكىن. ئۇنى مەزكۇر ماقالىدا تونۇشتۇرۇلغان، «ئارتۇقچىلىقلارنى تاپقۇچى» دېگەن كىتابتىكى ئىلمىي قاراشلاردىنمۇ تولۇق كۆرۈۋالغىلى بولىدۇ.
خەمىت ھېمىت
پىروفېسسور خەمىت ھېمىت ئۈزۈكسىز تىرىشچانلىقى ئارقىلىق،1999-يىلى 4-ئايدا ماگىستىر ئاسپىرانت يىتەكچىسى،2003-يىلى دوكتۇر ئاسپىرانت يىتەكچىسى سالاھىيىتىگە ئېرىشىپ،ھەرقايسى مىللەتتىن بولۇپ،جەمئىي 5نەپەر دوكتۇر ۋە 66نەپەر ماگىستىر يېتىشتۈرۈپ چىققان،مۇنتىزىم،سىستىمىلىق تەتقىقات گورۇپپىسىنى قۇرۇپ،قۇرغاق رايونلار بوستانلىقلىرىنىڭ ئېكولوگىيەلىك بىخەتەرلىكىنى تەتقىق قىلىدىغان ياش تەتقىقاتچىلار قوشۇنىنى بارلىققا كەلتۈرگەن.
ئاممىۋى ساھە
غەرب تارىخىدا ئاممىۋى ساھەنىڭ ئەڭ مۇھىم بولسا، مەسىلىلەرگە بولغان تەنقىدىي روھنى يېتىشتۈرۈش ئىدى. تەنقىدىي روھ ئەڭ ئالدى بىلەن بۇرژۇئا ئائىلىرىدە ئوتتۇرىغا چىقتى. كاپىتالىستلارنىڭ ئائىلە ئەزالىرى ئۆيلىرىدە ئىجتىمائىي مەسىلە، سىياسەت ۋە ئىقتىسادىي ھادىسىلەرگە قارىتا ئورتاق تونۇش ياكى مۇلاھىزە ئېلىپ باراتتى.
ئاممىۋى ساھە جەمئىيەتتىكى يۇقىرى قاتلام كىشىلىرى تەرىپىدىن راۋاجلاندۇرۇلغان دىيالوگ مەدەنىيتى بولغاچقا، ساۋاتسىزلارنىڭ ۋە ئاياللارنىڭ قاتنىشالماسلىق ھادىسىسى كېلىپ چىققان ئىدى. بۈگۈنكى كۈندە، ئاياللارمۇ ئەرلەرگە ئوخشاش ئاممىۋى ساھەلەرگە كىرىش ھوقۇقىغا ئىگە، ئەلۋەتتە.
شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى ئاساسىي قانۇنى
ئۈچىنچى بۆلۈم
15. ماددا: شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىنىڭ ئىچى ۋە سىرتىدا يۇرتنىڭ ئىشغال قىلىنىشىغا چېتىشلىق بولغان، دۈشمەنگە ياكى يۇرتنى ئىشغال قىلغۇچىلارغا ياردەم بەرگەن، ئۇلارغا قولايلىق يارىتىپ بەرگەنلىكى سېزىلگەن ھەرقانداق كىشىنىڭ پارلامېنت ئەزالىقىغا سايلىنىشىغا يول قويۇلمايدۇ.
يەتتىنچى بۆلۈم
27. ماددا: دۆلەت رەئىسىنىڭ ھوقۇقلىرى: دۆلەت رەئىسى باش مىنىستېر ئۈچۈن ئىككى نامزات كۆرسۈتۈپ، مىللەت ۋەكىللىرىنىڭ تاللىشىغا سۇنۇدۇ. باش مىنىستېر تەرىپىدىن سۇنۇلغان ھۆكۈمەت كابېنتىنى تەستىقلايدۇ. ياكى رەت قىلىدۇ. باش مىنىستېر خىزمەتتە ئېغىر خاتالارنى ئۆتكۈزسە ۋە ئاگاھلاندۇرۇشلارنى پىسەنت قىلمىسا رەئىس باش مىنىستىرنى ۋەزىپىسىدىن ئېلىپ تاشلاش ھەققىدە پارلامېنتقا تەكلىپ بېرىدۇ. مىنىستىرلىككە تەيىنلەنگەن نامزاتلارنى ئىسپات بىلەن يەڭگۈشلەشكە ۋە ئەمەلدىن قالدۇرۇش ھەققىدە باش مىنىستېرغا يازما تەكلىپ بېرىدۇ.
ئونىنچى بۆلۈم
48. ماددا: شەرقىي تۈركىستان ھۆكۈمىتىنىڭ رۇخسىتى بىلەن خەلق قورال ساقلاش ۋە قورال ئېلىپ يۈرۈش ئەركىنلىكىگە ئىگە.
52. ماددا: ئۇرۇش يۈز بەرمىگەن، ھەربىي ھالەت ئېلان قىلىنمىغان ياكى ئومۇمىي خەلقنىڭ بىخەتەرلىكى تەھدىتكە ئۇچرىمىغان ئەھۋاللاردا ھىچكىم سوت مەھكىمىسىنىڭ قارارىسىز ۋە تەپتىشنىڭ يازما ئەيپلىشى بولماي تۇرۇپ جىنايى جاۋاپكارلىقى ئۈچۈن قولغا ئېلىنمايدۇ. ھەرقانداق كىشى ئوخشاش جىنايىتى ئۈچۈن ئىككى قېتىم ئەيپلەنمەيدۇ. ھىچكىم قانۇنى جەريانلاردىن ئۆتكۈزۈلمەي تۇرۇپ ئەركىنلىكىدىن، مال-مۈلكىدىن، ھاياتىدىن مەھرۇم قىلىنمايدۇ. ئادىل تۆلەم تۆلەنمەي تۇرۇپ ھىچكىمنىڭ خۇسۇسىي مۈلكى مۇسادىرە قىلىنمايدۇ ياكى خەلققە تەقسىم قىلىپ بېرىلمەيدۇ.
55. ماددا: ۋەتەنداشلارنىڭ ئاساسىي قانۇندا بېرىلگەن ھوقۇقلىرى، بەھرىمەن بولۇشقا تېگىشلىك قانۇنلۇق ھوقۇقلىرى ئىنكار قىلىنمايدۇ.
ئون بىرىنچى بۆلۈم
58. ماددا: شەرقىي تۈركىستان ھۆۈمىتى ھىچكىمگە ئالاھىدە ئىمتىيازلىق مەنسەپنى ھەدىيە قىلمايدۇ. ھۆكۈمەتتە ۋەزىپە ئۆتىگۈچى شەخس ياكى پارلامېنت ئەزاسى پارلامېنتنىڭ رۇخسىتىسىز دۆلەت ئىچى ۋە سىرتىدىكى ھىچكىمدىن ھەدىيە ياكى مەنسەپ قوبۇل قىلمايدۇ. ئەمما، دۆلەتنىڭ مىللىي مەنپەئەتى يۈزىسىدىن بىر قىسىم دۆلەت خادىملىرى، زىيالىلار شەرەپ ئۇنۋانلىرى ۋە خاتىرە بويۇملىرىنى ئېلىش ۋە بېرىش ھوقۇقىغا ئىگە قىلىنىدۇ.
ئون ئىككىنچى بۆلۈم
60. ماددا: سوتلانغانلار تۆۋەن دەرىجىلىك سوت مەھكىمىلىرىنىڭ چىقارغان قارارى ۋە ھۆكۈمنامىلىرى ھەققىدىكى نارازىلىق ئەرزلىرىنى يوقۇرى سوت مەھكىمىسى ھىساپلكانغان ئالىي سوت مەھكىمىسىگە ئەرز قىلىش ھوقۇقىغا ئىگە.
ئون تۆرتىنچى بۆلۈم
68. ماددا: ئاساسىي قانۇن مەھكىمىسى — شەرقىي تۈركىستان پارلامېنتى تەرىپىدىن چىقىرىلغان مەخسۇس قانۇنغا ئاساسەن قۇرۇلغان بولۇپ، بۇ مەھكىمە قانۇنلارنىڭ، قانۇن ھۆكمى بويىچە چىقىرىلغان قارارلارنىڭ ۋە شەرقىي تۈركىستان پارلامېنتى نىزامنامىلىرىنىڭ شەكىل ھەم ماھىيەت جەھەتتىن ئاساسىي قانۇنغا ئۇيغۇن بولغان ياكى بولمىغانلىقى ھەققىدە نازارەت ئېلىپ بارىدۇ.
UTC+6
ئۆلچەملىك ۋاقىت (يىل بويى)
ئەنگىلىيەگە قاراشلىق ھىندى ئوكيان رايونى،
Xbox360
ئەسكەرتىش
ئەگەر سىز ھەقىقىي ئويۇن مەستانىسى بولسىڭىز، كومپيۇتېردا ئويۇن ئوينايمەن دەپ ئاۋارە بولغىچە Xbox360 نىلا سېتىۋالغىنىڭىز تۈزۈك. چۈنكى، Xbox360 تا ئويۇن قېتىۋالىدىغان، ئويۇننى سۆرىيەلمەيدىغان ئىشلار مەۋجۇت ئەمەس.Xbox360 نىڭ كۆرۈنمە يۈزى ۋە سۈزۈكلۈكى كومپيۇتېردىن نەچچە ھەسسە ئۈستۈن بولۇپ، ئويۇن ئويناش ئىقتىدارى يۇقىرى بولىدۇ. چۈنكى، ئۇ مەخسۇس ئويۇن ئويناش ئۈچۈنلا لايىھەلەپ ياسالغان. ئويۇننىڭ تۈرىگە كەلسەك،Xbox360 نىڭ ئويۇن تۈرى ناھايىتى كۆپ. چۈنكى، ھەر قانداق بىر ئويۇن شىركىتى ئالدى بىلەن ئويۇن ماشىنىلىرى ئۈچۈن ئويۇن ياسايدۇ. كومپيۇتېر نۇسخىسىنى كېيىن چىقىرىدۇ. يەنە كېلىپ، كۆپىنچە ئويۇنلارنىڭ كومپيۇتېر نۇسخىسى چىقمايدۇ. چۈنكى، كومپيۇتېر نۇسخىدىكى ئويۇنلارنى يېشىۋېتىش بەك ئوڭاي بولۇپ كەتكەچكە، ئەتىگىنى ئېلان قىلسا كەچتە يېشىلگەن نۇسخىسى تورغا چىقىپ بولغان بولىدۇ. يەنە كېلىپ كومپيۇتېر نۇسخىسىدىكى ئويۇنلارنىڭ ھەقىقىي نەشرىنىڭ باھاسى ئەرزان بولسىمۇ، سېتىلىشى ياخشى ئەمەس. مەسىلەن، 使命召唤10 نىڭ Xbox360 نۇسخىسى ھەقىقىي نەشرى 330 يۈەن بولسا، كومپيۇتېر نۇسخىسى ھەقىقىي نەشرىنىڭ باھاسى 150 يۈەن ئەتراپىدا بولىدۇ. يەنە كېلىپ، كومپيۇتېر نۇسخىسىدىكى ئويۇنلارنىڭ ھەقىقىي نەشرىنى سېتىۋالىدىغانلارمۇ ناھايىتى ئاز.
ئۇيغۇر خانلىقى
ئورخۇن ئۇيغۇر خانلىقىنى كۆرسىتىدۇ.
تۇرپان شەھىرى
جۇغراپىيە
تۇرپان شەھىرى تەڭرى تېغىنىڭ شەرقىدىكى تۇرپان ئويمانلىقىغا جايلاشقان. شەرقى تەرىپى قۇمۇل شەھىرى (ئەسلىدىكى قۇمۇل ۋىلايىتى)بىلەن تۇتىشىدۇ، غەربىي ۋە جۇنۇبىي تەرىپى بايىنغولىن موڭغۇل ئاپتونوم ئوبلاستى بىلەن تۇتىشىدۇ. غەربىي شىمال تەرىپى ئۈرۈمچى شەھىرى بىلەن، شىمالىي تەرىپى سانجى خۇيزۇ ئاپتونوم ئوبلاستى بىلەن تۇتىشىدۇ. شەرقتىن غەربكىچە بولغان ئۇزۇنلۇقى 300 كىلومېتىر. جەنۇبتىن شىمالغىچە بولغان كەڭلىكى 240 كىلومېتىر، ئومۇمىي يەر مەيدانى 69 مىڭ  700 كۋادرات كىلومېتىر. ئۇنىڭ تەۋەسىدە ئىشلەپچىقىرىش - قۇرۇلۇش بىڭتۇەنىگە بىۋاسىتە قاراشلىق 221 - تۇەن - مەيدانى بار. تۇرپان ۋىلايەتلىك مەمۇرىي مەھكىمە تۇرۇشلۇق تۇرپان شەھىرى شەھەر رايونىنىڭ ئۈرۈمچى شەھىرى بىلەن بولغان ئارىلىقى 180 كىلومېتىر كېلىدۇ. 1995 - يىلىنىڭ ئاخىرىدىكى ئومۇمىي نوپۇسى 524  مىڭ 800، بۇنىڭ ئىچىدە ئۇيغۇرلار  71.00% نى، خەنزۇلار  22.32% نى، باشقا مىللەتلەر  6.68% نى تەشكىل قىلىدۇ. يەر تۈزۈلۈشى شىمالىي ئېگىز، جەنۇبىي پەس بۇ يەردە ھەم قاپساللىق كەتكەن ئويمانلىق، شىمالدا دېڭىز يۈزىدىن 800 مېتىر ئېگىز يالقۇن تاغ بار، جەنۇبىدا دېڭىز يۈزىدىن  154 مېتىر تۆۋەن ئايدىڭ كۆل بار. تاغ يېرى 14% نى، تۈزلەڭلىك 9% نى، چۆللۈك  77%  نى  ئىگىلەيدۇ. ئاساسلىق 9 دەرياسى بار. يەر ئۈستى بايلىقى 584 مىليون كۇب مېتىر، تۈزلەڭلىك رايونلارنى تەمىنلەيدىغان يەر ئاستى سۈيى مىقدارى 1  مىليارد 111 مىليون كۇب مېتىر.
قاراماي شەھىرى
قاراماي شەھىرى بولسا شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونىدىكى بىر شەھەر. 2002 نوپۇس بار، قاراماينىڭ 290،000 نوپۇسى بار، 9،252 كۋادرات كىلومېتىر دائىرە ئىچىدە نوپۇس جايلاشقان، شىمالىي كەڭلىك 45.30°، شەرقىي ئۇزۇنلۇق 85°55، پوچتا نومۇرى 834000 رايون نومۇرى 0990.
يۈسۈپ ئاكچۇرا ۋە ئۈچ خىل سىياسەت
ئۈچىنجى: ياۋرۇپانىڭ يېقىنقى زامان تارىخىنىڭ سىياسى، ئىجتىمائى ۋە ئىقتىسادىغا مۇناسىۋەتلىك ئەسەرلىرى.
يۈسۈپنىڭ تۈركچىلىك ئىدىيىسىنىڭ ئۇلىدا ۋە مەقسىتىدە تارىخىي ئەھمىيەتكە ئىگە بۇ نۇقتىئىنەزەر يېتەكچى ئورۇندا تۇرىدۇ. يۈسۈپنىڭ تۈركچىلىك ئىدىيىسى ئۈچ خىل مۇھىتتا تەرەققىي قىلغان دەپ قارىلىدۇ. ئىستانبۇل، روسىيە ۋە فرانسىيە. ئىستانبۇلدىكى مۇھىت توغرىسىدا، كېينىچىرەك ئۆزى قەلەمگە ئالغان ۋە تۈرك تىلىدا نەشىر قىلدۇرغان بىيۇگىرافىيسيدە قىلغان مۇنۇ سۆزلىرى دىققەت تارتىدۇ: «ئاكچۇرا ئوغلى يۈسۈپنىڭ تۈركچىلىك ئىدىيىسى ھەربى مەكتەپتە باشلىنىدۇ،
يۈسۈپنىڭ رۇسىيە مۇھىتىدىن ئالغان تەسىرىنىڭ ھېسسىي ۋە ئەقلى تەرەپلىرى بار دەپ قاراشقا بولىدۇ.يۈسۈپ ھەربى مەكتەپتە ئوقۇۋاتقان مەزگىلىدە، تەتىل ۋاقىتلىرىنى ئۆتكۈزۈش ئۈچۈن رۇسىيەگە بارىدىغانلىقىنى ئېيتىدۇ. ئۇ يەردە ئوتتۇرا ئاسىيا تۈركلىكى بىلەن ئالاقە ئورنىتىدۇ، باشقۇردىستان يايلاقلىرىدا ئايلىنىدۇ، چېدىردا ياشايدۇ، قىمىز ئىچىدۇ. ئۇزۇن گەپنىڭ قىسقىسى، شىمالى تۈركلۈكنىڭ ئىجتىمائى تۇرمۇشىنى، پىكىر ئېقىملىرىنى تەتقىق قىلىدۇ. ئەينى چاغدا تونۇلغان تۈرك زىيالىيلىرى بىلەنمۇ كۆرۈشىدۇ. يۈسۈپنىڭ بۇ جەرياندا ئېرىشكەن پىكرى مۇنداق ئىدى: «ئوسمانلى تۈرك زىيالىيلىرى، ئوسمانلى دۆلىتى سىرتىدىكى تۈركلەرنىڭ (شىمال تۈركلىرى) ئومۇمەن تىل ۋە تارىخى ھەققىدە ئىزدىنىۋاتىدۇ». يۇسۇپ، بۇنى يېتەرسىز دەپ قارايدۇ ۋە زامانىۋى پىكىر ئېقىملىرىنىڭ ۋە بۇ ئېقىملارنىڭ يېتەكچىلىرىنىڭمۇ تونۇلىشىنى زۆرۈر دەپ قارايدۇ. مۇشۇنىڭغا ئاساسەن، ئوسمانلى تۈركلىكى بىلەن شىمال تۈركلىكى ئارىسىدا بىر ھىسيات ۋە چۈشىنىش كۆۋرۈكىنىڭ قۇرۇلىشىنى ئىستەيدۇ.
يۈسۈپنىڭ كاللىسىدا بۇ چۈشەنچە ئايدىڭ ئىدى. ئىشىتىن سىرىتقى سىياسى بىلىملەر ئىنستىتۇتىدىكى ئوقۇتقۇچىلارمۇ بۇ چۈشەنچىنى چۈشەندۈرگەن، سېستىمىلاشتۇرغان ۋە شۇڭلاشقا قوللاپ قۇۋۋەتلەيدىغان كىشلەر ئىدى. يۈسۈپ بۇ ئوقۇتقۇچىلارنى: «ھەقىقى يۇرتسۆيەرلەر» دەپ تەرىپلەيدۇ. ئۇلارنى ئۆز ساھەلىرىدە مۇتەخەسسىس بولغان كىشىلەر دەپ قارايدۇ. ئۇلاردىن نۇرغۇن نەرسىلەرنى ئۈگەنگەنلىكىنى تىلغا ئالىدۇ: «ئالبەرت سورېل يېقىنقى زامان تارىخىنىڭ ئۆزگىرىش جەريانىغا ئۇلۇسچىلىقىنىڭ يېتەكچى ئورۇندا تۇرىدىغانلىقىنى بايان قىلىدۇ. برېنتانو تارىخىي ۋەقەلەرنىڭ ئېقىشىدا ئىقتىسادىي ئامىللارنىڭ يامراپ كەتكەنلىكىنى ئېتىراپ قىلدۇ.بوتمې سىياسىي ۋە ئىجتىمائىي تەشكىلاتلارنىڭ تەرەققىياتى بىلەن ئۇلۇسلارنىڭ پىسخولوگىيەسى ئوتتۇرىسىدا زىچ بىر باغنىڭ مەۋجۇتلىقى كۆز قارىشىنى تەشەببۇس قىلغۇچى بولۇپ ھىساپلىنىدۇ.» يۈسۈپ سىياسى بىلىملەر ئىنىستىتۇتىنى شەرىققە قىسمەن كۆز قاراشلىرى يىتىپ كەلگەن، شەرىقنىڭ سىياسىي ۋە ئىجتىمائىي ئىدىيىسىنىڭ مەنبەلىرىدىن بىرى دەپ قارايدۇ. ئىلىم مەرىپەتكە تەشنا ياشلارنىڭ بۇ بۇلاقتىن قانغۇچە سۇ ئىچكەنلىكىگە ئىشىنىدۇ. يۈسۈپنىڭ يازغۇچىلىقى ئىستانبۇلدا ھەربى مەكتەپتە ئوقۇۋاتقان مەزگىللەردە باشلىنىدۇ. پارىژدا يۇقاردا تىلغا ئېلىنغان مەكتىپى تۈگىمەي تۇرۇپلا يازغۇچىلىقىنى داۋاملاشتۇرىدۇ. ئەخمەت رىزا چىقىرىۋاتقان «مەسۋەرەت» گېزىتىگە تارىخقا ئالاقىدار ماقالىلەرنى يازدى. فرانسۇز تارىخچىلىرىدن ئا. مالەت بىلەن دەبېدۇرۇ نىڭ ئوسمانلى تارىخى ھەققىدىكى خاتا چۈشەنچىلىرىنى تەنقىت قىلدى. بۇ ماقالىللىرىنىڭ ھەممىسىدە ئىككى نۇقتا دىققەت تارتىدۇ. بىرىنجىسى، يۈسۈپنىڭ «ئوسمانلى مىللىتى» ئىبارىسىنى ئىشلىتىشتىن ئۆزىنى قاچۇرىشى، ئىككىنچىسى بولسا ئوسمانلى دۆلىتىنىڭ تەرەققىياتى ئۈچۈن ئىدارە قىلىش شەكلىدىكى ئىسلاھاتلارنى يېتەرلىك دەپ قارىماسلىقى، ئوسمانلى جەمىئيتى ئۈچۈن كەڭ كۆلەمدە ئىنقىلاپنىڭ زۆرۈرلىكىنى تەشەببۇس قىلىشى ئىدى.
بىر يىلدىن كېيىن يۈسۈپ ئوسمانلى ئىمپېرىيەسىنىڭ سىياسى يۆنلىشى ئۈچۈن ئىنتايىن مۇھىم دەپ قارىغان مەشھۇر «ئۈچ خىل سىياسەت » دېگەن ئىلمىي ماقالىسىنى ئېلان قىلدى.
ئىستانبۇلدا كېيىنكى يىللاردا تۈرك مىللىيىتى (تۈركلەرنى ئاساس قىلغان ئۇلۇس ياكى تۈرك ئۇلۇسى) تەرەپتارى بىر مەركەز قۇرۇلدى. ئەمما، مەركەزنىڭ خىزمەتلىرى سىياسىيلىقتىن بەكرەك ئىلمىي ساھەلەردە كۆرۈنەرلىك بولدى. ئوسمانلى ئىمپىېرىيەسى سىرتىدا ھەرخىل مەملىكەتلەردىكى تۈركلەر ئارىسىدا بۇ سىياسى تۈركچىلىك ئىدىيىسى يا يوق ئىدى، ياكى رۇسيە تۈركلىرى ئارىسىدىكىگە ئوخشاش ئېنىق ئەمەس ئىدى. تۈرك بىرلىكىنىڭ روياپقا چىقىشدا ئوسمانلى ئىمپېرىيەىسى ئەڭ چوڭ رول ئوينىشى كىرەك ئىدى. بۇ رول ياپۇنىيەنىڭ سىرىق تەنلىكلەر ئارىسىدا ئوينىغان رولىنىڭ ئاق تەنلىكلەر ئارىسىدا ئوينىلىشىغا ئوخشاپ كېتەتتى.
«بىز ئۈچۈن تۈركنى ئىسلامدىن، ئىسلامنى تۈركتىن، تۈرك ۋە ئىسلامنى ئوسمانلىلىقتىن ئايرىپ قاراش توغرا بولمايدۇ»-، دەپ ئەسكەرتكەندىن كىيىن، ئۆتمۈشتە ۋە يېقىن زامان تۈرك تارىخىدا بۇ ئۈچ مەسلەكنىڭ ھىچبىرىنىڭ ئوتتۇرىغا چىقىپ باقمىغانلىقى پىكرىدە چىڭ تۇردى. 2-مەھمۇت دەۋرىدىن متھات پاشاغىچە، ھەتتا تانزىمات دەۋرىدەھىچكىمنىڭ بۇلغار، رۇم، سىبىر، ئەرمەنى قاتارلىق مىللەتلەرگە ئوسمانلىلىق پىكرىنى قوبۇل قىلدۇرۇش ئويىدا بولۇپ باقمىغانلىقنى تەكىتلىدى. ئەلى كامال ناپالىئون-3 نى تەقلىد قىلغان ئوسمانلى مىللىتى يارىتىش پىكرىنىڭ تارىخى دەلىللەرگە قىياس قىلىنىشنى ئۇلۇغ تارىخى ھەقىقەتكە قىلىنغان ھۆرمەتسىزلىك دەپ ماقالىسىگە نۇقتا قويىدۇ ۋە تېمىغا خاتىمە بىرىدۇ.
3-ئىسلام بىرلىكى قۇرۇش توغرىسىدا رەسمى بىر پىكىر تەييارلىقىمۇ يوق. نۆۋەتتە، ئاسيا، ئافرىقا ۋە ياۋرۇپا دۆلەتلىرىدىكى مۇسۇلمانلارنى بىرلەشتۈرۈش ئارقىلىق بىر ئىسلام دۆلىتى قۇرۇپ چىقىش تىخمۇ مۇمكىن ئەمەس.
ئوسمانلى مىللىتى بەرپا قىلىش ھەققىدىمۇ فەرېت ئەلى كامالنىڭ دەلىللىرىنى ئېتراپ قىلمايدۇ. فەرېتنىڭ قارىشىچە، تانزىماتنىڭ بىردىنبىر مەقسىتى بىر ئوسمانلى مىللىتى يارىتىش ئىدى. غەرىپتىن ئېلىنغان يېڭى قانۇن سېستىمىسى بىلەن، بۇ سېستىما بويىچە يۈرگۈزىلىدىغان ئىدارە قىلىش شەكلىنىڭ مەنىسى نېمە؟ ھەرخىل جامائەتلەردىن بىر ئوسمانلى تەبىئىيتىنىڭ يارىتىلىشى، خىرىستىيانلارنىڭ مەمۇرلۇققا قوبۇل قىلىنىشى، مائارىپ سېستىمىلىرىدا تۈركچىنىڭ قوللىنىلىشى، مىتھات پاشا قانۇنى يولغا قويۇلغىچىلىك بولغان ئارلىقتا تۈركچنىڭ رەسمى تىل سۈپىتىدە قوبۇل قىلىنىشى، ئوسمانلى خەلىقلىرىنىڭ بىر ئوسمانلى مىللىتى يارىتىش ئۈچۈن باسقان مۇساپىلىرى ئەمەسمۇ؟ فەرېت، ئۇزۇندىن بېرى دىننى سۈيئىستىمال قىلىپ كېلىۋاتقان سىياسەت بۇ قېتىم ئوسمانىلىقنى سۈيئىستىمال قىلىۋاتىدۇ-، دەپ قارايدۇ.
تانزىماتتىن ئىلگىرى ئىسلاھات ھەرىكەتلىرىدىكى بېسىلىدىغان قەدەملەر، پادىشاھلار ياكى ئۇلارنىڭ قوللىشىغا ئېرىشكەن ۋەزىرلەر تەرىپىدىن بېسىلدىغان بولغاچقا، دۆلەتنى ياكى ئۇنىڭ ئومۇمى سىياسىتىنى تەنقىدلەش نورمالدا مۇمكىن بولمايىتتى. ھەتتا غەرىپنىڭ تەسىرىدىن زىيالىيلار ئوتتۇرىغا قويغان ئىسلاھات ھەرىكىتىدە، سىياسىي ئىدىيە ئىدىيە ئەركىنلىكى ئىچىدە تولۇق ھەرىكەت قىلالمىدى، چۈنكى ئىسلام شەرىئىتى ئىزچىل تۈردە مۇۋاپىق ئورۇنغا قويۇلۇپ كەلدى. بۇ شەرتلەرنى ئويلاشقاندا، يۈسۈپنىڭ ئۈچ خىل سىياسىيسىلا يېڭىلىق ئىدىيىسىنىڭ دەل ۋە مۇكەممەل سىياسىي مەھسۇلى سۈپىتىدە نامايەن بولىدۇ.
شۇ يىلى ۋە ئوخشاش گېزىتتە بىر ئوبزورى ئىلان قىلنغان فەرېت (تەك) مۇ يۈسۈپنىڭ «ئوسمانلى مىللىيەتى يارىتىش مۇمكىن بولمايدۇ»-،دىگەن پىكرىگە قارشى ئىدى. ئۇ ئوبزورىنى كۈندىلىك سىياسەت نۇقتىسىدىن باشلاپ: «سىياسەت ھەرىكەتتۇر، ھاياتتۇر، بۇنىڭدا كەسكىن مۇكەممەللىك تەلەپ قىلىنمايدۇ»-،دىگەندىن كېيىن، ئوسمانلى مىللىتى پىكرىنى تەشەببۇر قىلىدۇ. تانزىماتتىن بۇيان ئوسمانلى دۆلىتى ئوسمانلىلىق سىياسىتىنى تۇتۇپ كېلىۋاتقان بولغاچقا، بۇ سىياسەتتە تۈرلۈك خەلىقلەرنى تەمسىل قىلىش جەريانىدا بىر ئوسمانلى مىللىتى بەرپا قىلىشتىن ئىبارەت بىر رىئاللىقنىڭمۇ بارلىقىنى تىلغا ئېلىپ بۇ يولدا داۋاملىق ئىلگىرلەشنى پايدىلىق دەپ قارايدۇ.
فەرېت (تەك) كە كەلسەك، ئىسلامچىلىق سىياسىتىنىڭ بىر مۇسۇلمان بىرلىكى قۇرۇش ئۈچۈن ئەمەس، ئوسمانلىلىقنىڭ كۈچلىنىشى ئۈچۈن بىر يان سىياسەت سۈپىتىدە پايدىلىنىلىشى توغرۇلۇق توختالغان. ئوسمانلىلىق ۋە ئىسلامىيلىقتىن كېيىن تۈركلۈك ۋە تۈركچىلىك كېلىدۇ. يۈسۈپنىڭ ماقالىسدە بۇ مەسىلە «تەۋھىدى ئەتراك»، تۈركلەرنى بىرلەشتۈرۈش ياكى «جەسۇر بىر مىللەتنى سىياسەت بىلەن قۇرۇش»-، دەپمۇ كېلىدۇ.
زامانىمىز تارىخىدا ئوتتۇرغا چىققان ئېقىملار ئىرقى (مىللىي) ئېقىملاردۇر. دىنلاردىن بولغانلىقى سەۋەبىدىن بارغانسېرى سىياسىي جەھەتتىكى مۇھىملىقى ۋە قۇۋۋىتىنى يوقىتىپ قويىدۇ. ئۇلار ئىجتىمائىيلىشىشتىن بەكرەك خۇسۇسىيلىشىشىقا قاراپ يۈزلىنىدۇ. جەمىئيەتلەردە ۋىجدان ھۆرلىكى دىن بىرلىكىنىڭ ئورنىغا دەسسەيدۇ. دىن پەقەت تەڭرى بىلەن قۇل ئارىسىدىكى بىر ۋىجدان يىپىغا ئايلىنىدۇ.
سۇلايمان ئىبنى يەسار
سۇلايمان ئىبنى يەسار (سُلَيْمَانُ بنُ يَسَارٍ المَدَنِيُّ) رەھىمەھۇللاھ: سۇلايمان ئىبنى يەسار (ئەبۇ ئەييۇب). (ھ. 34 – 107 / م. 655 – 725) «مۇئمىنلەرنىڭ ئانىسى» مەيمۇنە رەزىيەللاھۇ ئەنھانىڭ ئازادگەردىسى. مۇھەددىس، تابىئىنلار دەۋرىدىكى مەدىنەدىكى «يەتتە فەقىھ»نىڭ بىرى ۋە مەدىنەنىڭ مۇپتىسى.
نېپال
left|thumb|250px|نېپال left|thumb|دۆلەت بايرىقى نېپال بولسا ئاسىيا جايلاخكان بىر دۇلات. ئۇنىڭ پايتاھتى بولسا كاتماندۇ، ئاڭ قوڭ خاھرى بولسا كاتماندۇ. دۇلات تىلى بولسا نېپال تىلى. ئازىركى زۇڭتۇڭ رام باران ياداۋ. ئازىركى باش ۋەزىر پۇسپا قامال داھال. بۇ دۇلات 1768 يىلى 12 ئاينىڭ 21 كۇنى مۇستاككىل بولگان، يار مايدانى 147 مىڭ 181 كۋادرات كىلومېتىر، نوپۇسى 29 مىللىئون 519 مىڭ.
ئالېكساندر لۇكاشېنكو
thumb|ئالېكساندر لۇكاشېنكو ئەزەربەيجان جۇمھۇر رەئىسى ئىلھام ئەلى بىلەن بىللە ھۈرمەت قاراۋۇللىرنى كۆزدىن كەچۈرمەكتە. ئالېكساندر لۇكاشېنكو (بېلۇرۇسچە: Алякса́ндр Рыго́равіч Лукашэ́нка، ئوقۇلۇشى: [alʲaˈksand(a)r rɨˈɣɔravʲitʂ lukaˈʂɛnka]؛ رۇسچە: Алекса́ндр Григо́рьевич Лукаше́нко) بېلورۇسىيەنىڭ جۇمھۇر رەئىسى. ئۇ "ياۋۇرپادىكى ئەڭ ئاخىرقى دىكتاتور" دىگەن تەخەللۇس بىلەن ئاتىلىپ كەلمەكتە. ئالېكساندىر لۇكاشېنكوئالېكساندىر لۇكاشېنكو ئالېكساندىر لۇكاشېنكو
لاسكۇي بازىرى
مەمۇرىي كەنتلەر
لاسكۇي بازىرىنىڭ قاراشلىقىدا ئاۋات كەنتى، باش لاسكۇي كەنتى، ئاراغول كەنتى، دۆڭكوچا كەنتى، كۆللەك كەنتى، بوستانئالدى كەنتى، چىگە بۇلۇڭ كەنتى، ئاقتاش كەنتى، نەزەرباغ كەنتى، قوشكۆل كەنتى، 64 كەنت ئاھالىلىرى گۇرۇپپىسى بار.
ئىقتىساد
«ئىككى تېزلىتىش، بىر بۆسۈش»تىن ئىبارەت خىزمەت ئىدىيىسى بىلەن بازارنىڭ ئەمەلىيتىنى بىرلەشتۈرۈپ، كەسىپ قۇرۇلمىسىنى تەڭشەپ ۋە ئەلالاشتۇرۇپ، تۈۋرۈك كەسىپلەرنى زور كۈچ بىلەن راۋاجلاندۇرۇپ، ئۆزگىچە كەسىپلەرنى گەۋدىلەندۈرۈش، كۈچەيتىپ، ئىقتىسادىي ئۈنۈم ياراتقان، دېھقانلارنىڭ كىرىمىنى ئاشۇرۇش جەھەتتە كۈچەپ، كۆكتات پارنىكى شەكىللەندۈرۈپ، باغۋەنچىلىك، تېرىقچىلىق ۋە باقمىچىلىق راۋاجلاندۇرۇلغان تەرەققىيات ئەندىزىسىنى شەكىللەندۈرگەن.
ئۆمەر قانات
سىياسىي ھاياتى
ئۆمەر قانات ئەپەندىنىڭ سىياسى ۋە مىللى داۋا پائالىيەتلىرىدىكى تەجىربىسىلا ئەمەس، بىر قانچە خىل تىلنى پىشىق بىلىدىغان ئالاھىدىلىكى،  تەمكىن ۋە يىراقنى كۆرەلەيدىغان خاراكتىرى، ۋە يىتىشكەن نۇتۇق قابىلىيىتى ، ئۇنىڭ ئۇيغۇر مىللى داۋاسىنىڭ كېيىنلىكى ئۈچۈن تېخىمۇ مۇھىم خىزمەتلەرنى قىلالىشىغا تۇللۇق ئاساس سالغاندۇر.
ئىچكى موڭغۇلىيە ئۇنىۋېرسىتېتى
ئىچكى موڭغۇلىيە ئۇنىۋېرسىتېتى جۇڭگو خەلق جۇمھۇرىيىتىدىكى ئۇنىۋېرسىتېت.
مەرزەنجۈش
كېسەللىك مىسالى
كېلىش مەنبەسى(ئەسەر)
UTC +3
UTC +3 بولسا UTC ماس قەدەملىك دۇنياۋىي سائەت دىن 3 سائەت ئىلگىرى ۋاقىت رايونى.
ئالىپ تورى
ئاساسلىق سەھىپلىرى:
مەشخۇلات سىستىمىس
دوستانى ئۇلىنىش
ئۇلىنىش تورى، يىڭى مەن دەرىسخانىسى، ئالىپ تورى
خىزىربەگ غەيرەتۇللاھ
خىزىربەگ غەيرەتۇللاھ (ئۇيغۇر لاتىن يېزىقى: Khizirbeg Gheyretullah )بولسا شەرقىي تۈركىستان سۈرگۈندى ھۆكۈمىتى نىڭ ھازىرقى مۇئاۋىن پېرىزىدېنت.
مانجۇ تىلى
جۇڭگو ۋە يېقىن ئەتراپتىكى دۆلەتلەتدە قوللىندۇ.
تەخمىنەن 0.00006مىليۇن كىشى بۇ تىلنى بىلىدۇ.
ئافرىقا
ئافرىقا ئېتنىك، مەدەنىيەت ۋە تىل جەھەتتىن ئىنتايىن رەڭگارەڭ بىر قىتئەدۇر. 19. ئەسرنىڭ ئاخىرىدا ياۋروپا ئەللىرى تامانىدىن سۈمۈرگە قىلىنغان. ئافرىقانىڭ زامانەۋىي دەۋلەتلەرى 20. ئەسردىكى مۇستەملىكەلەرنىڭ مۇستەقىللىق باسقۇچىدىن سوڭرە ئوتتۇرىغا چىققان. ئافرىقا ئەللىرى قىسمەن 1881-1914 يىللاردىكى ئافرىقا تالانى ئەسناسىدا شەكىللەنگەندۇر.
شۇئەيب ئەلئەرنائۇت
شۇئەيب ئەلئەرنائۇت (شعيب بن محرم الأرنؤوط): شۇئەيب ئىبنى مۇھەررەم ئەلئەرنائۇت (ئەبۇ ئۇسامە). (ھ. 1346 – 1438 / م. 1928 – 2016) تېگى ئالبانىيەلىك، سۈرىيەدە تۇغۇلۇپ ئۆسكەن ھازىرقى زاماندىكى مەشھۇر مۇھەددىس، تىلشۇناس، ئەدىب. «مۇسنەدۇ ئەھمەد» (50 توم)، «سىيەرۇ ئەئلامىن نۇبەلا» (25 توم) ۋە «شەرھۇسسۈننە» (16 توم) قاتارلىق چوڭ ھەجىملىك كۆپلىگەن ھەدىس كىتابلىرىنى نەشرگە تەييارلىغان ۋە ھەدىسلىرىنى تەخرىج قىلغان.
فۇدان ئۇنىۋېرسىتېتى
<div style="direction:rtl; font-family: 'UKIJ inchike', 'Alpida_Unicode System', 'UKIJ Tuz Tom', 'Microsoft Uighur', 'uyghur ekran', 'Arial Unicode MS'">
جوڭگو - ئامېرىكا سودا ئۇرۇشى
ئۇزاققا سۇزۇلغان تالاش تارتشىتىن كېيىن، 2020-يىلى 1-ئاينىڭ 13-كۈنى جوڭگو ھۈكۈمىتىنىڭ ئورۇن باسار باش باقانى لىيۇخې ئامىرىكغا كېلىپ ئامېرىكا ئەلبېشى دونالد تىرامپ بىلەن "1-باسقۇچلۇق كېلىشىم" ئىمزالىدى. ھەمدە ئىككىنچى باسقۇچلۇق كىلىشىم توغرىسىدا سۆھبەتنى باشلىندىغانلىقىنى جاكارلىدى.
قىسقا ئۇچۇرلىرى
باشلانغان ۋاقتى: 2018-يىلنىڭ بېشىدا
ھۇدا شەئراۋىي
ھۇدا شەئراۋىي
ئادالەت قاسىم
مەنبە:  http://www.udental.cn/YCMS_ShowPic.asp?id=12
UTC+8
UTC+08:00 بولسا ماس قەدەملىك دۇنياۋىي سائەتتىن 8 سائەت ئىلگىرى بولغان ۋاقىت رايونى، نەزەرىيە جەھەتتىن شەرقىي ئۇزۇنلۇق °112.5 تىن°127.5 ئوتتۇرىسىدۇر، شەرقي ئىتتىپاق ئۆلچەملىك ۋاقتى ئىچىدىكى كاندىدات ۋاقىت رايونلىرىدىن بىرىدۇر.
619 - يىلى
ۋەقە ۋە ھادىسەلەر
مەككە مۇشرىكلەرى ھاشىمىيلەرگە بويقۇت يۈرگۈزدى.
ئۆلگەنلەر
خەدىجە بىنت خۇۋەيلىد، مۇھەممەد ئەلەيھىسسالامنىڭ تۇنجى زەجەسى. (تو.555)
Xoten wilayiti
Iqtisad
Iqtisadiy tereqqiyat körünerlik tiz boldi. Deslepki hisawatqa asaslanghanda,2010- yili pütün wilayetning ishlepchiqirish omumiy qimmiti (GDP) 1 milyart 59 milyun yü'en bolup,aldinqi yildikidin %12.2 ashqan,birinchi kesipning qoshulma qimmiti 3 milyart 376 milyun yü'en bolup %4.9 ashqan,ikkinchi kesipning qoshulma qimmiti 1 milyart 920 milyun yü'en bolup %17.2 ashqan,üchinchi kesipning qoshulma qimmiti 4 milyart 764 milyun yü'en bolup %15.5 ashqan. Birinchi,ikkinchi,üchinchi kesip qoshulma qimmitining wilayetning ishlepchiqirish omumiy qimmitide igiligen nisbiti ayrim-ayrim halda %33.6,%19.1,%47.3 bolghan. Turushluq nopusning sani boyiche hisaplighanda,wilayetning otturiche ishlepchiqirish omumiy qimmiti 5035 yü'en bolup %9.9 ashqan. Bazar bahasi örligen. Nusxa élip tekshürüshke asaslanghanda,2010- yilliq ahalilarning istémal buyumliri bahasi (CPI) oxshash mezgildikidin %5.7 ashqan,8 xil bahadin qarighanda,«5te ösüsh,3te töwenlesh» weziyiti körülgen,buning ichide baha bir qeder zor derijide öskenliri yimeklik,olturaq,haraq-tamaka,dawalinish,saqliqni saqlash,shexsler turmush buyumliri,kiyim-kéchek türidikiler bolup,ayrim-ayrim halda %13,%5,%5,%1.3,%0.6 bolghan,bahasi bir qeder töwenligenliri köngül échish,ma'arip,medeniyet buyumliri we mulazimet,qatnash we alaqe,a'ile saymanliri we rimontchiliq mulazimet türidikiler bolup,ayrim-ayrim halda %1.3,%0.3,%0.2 töwenligen. Yimeklik türi ichidiki sey-köktat,tuxum,may,quruq miwe-chiwe qatarliqlarning bahasining ösüshi bazar bahasini örletken asasliq amil bolup qalghan,sana'et buyumlirining zawut bahasi (PPI) %0.59 örligen.
قۇربانجان بارات
شان شەرەپلىرى
توفېل ئىمتىھانى 583 نومۇر (تولۇق نومۇر 667)
ماگىستىرلىق نەتىجە 2.3. (1-2 ئەلا، 2-3 ياخشى، 3-4 لاياقەتلىك، 5 لاياقەتسىز)، ماقالەمگە بىرىلگەن نەتىجە 1.5 (ئەلا).
2011-يىلى:
جەمشىت روزاخۇنوف
روھىي مەدەت
سەزدىم كەڭ جاھاننىڭ،
قۇمۇل شەھىرى
مەمۇرىي رايونلىرى
ھازىر قۇمۇل شەھىرى قارمىقىدا بىر شەھەر رايونى، ئىككى ناھىيە بولۇپ، شەھەر رايونى بولسا:
يېزا ئىگىلىكى
بۇ ۋىلايەت دېھقانچىلىقنى ئاساس قىلىدۇ. ھازىرقى تېرىلغۇ يەر كۆلىمى 46 مىڭ 400 گېكتار (696 مىڭ مو). ئورمان كۆلىمى 90 مىڭ 100 گېكتار (1 مىليون 351 مىڭ 500 مو)، ئوتلاق كۆلىمى 4 مىليون 193 مىڭ 600 گېكتار (62 مىليون 904 مىڭ مو)، يەنە دېھقانچىلىق قىلىش باب كېلىدىغان 266 مىڭ 700 گېكتار (4 مىليون مو) قاقاس يەر بار. ئاساسلىق دېھقانچىلىق مەھسۇلاتلىرىدىن بۇغداي، قوناق، پاختا، ئۈزۈم، قوغۇن، چىلان، كۆكتات قاتارلىقلار بار. چارۋىچىلىقتا كالا، قوي، تۆگە، ئىشەكنى ئاساس قىلىدۇ. سانائىتىدىن كۆمۈر، ئېلېكتر ئېنېرگىيىسى، ئالتۇن قېزىش، نىئورگانىك تۇز خىمىيە سانائىتى ۋە يېمەكلىك پىششىقلاپ ئىشلەش سانائىتى قاتارلىقلار بار. قۇمۇل ۋىلايىتى شىنجاڭنىڭ شەرقىي چوڭ دەرۋازىسى بولۇپ، قاتناش، خەۋەرلىشىش ئىشلىرى بىرقەدەر تەرەققىي قىلغان. لەنجۇ - شىنجاڭ تۆمۈر يولى، دۆلەت تاشيولىنىڭ 312 - لىنىيىسى تەۋەسىدىن كېسىپ ئۆتىدۇ. شەھەر - يېزا يوللىرى ھەر تەرەپكە تۇتاشقان. ئاسىيا - ياۋروپا نۇر كابىلى تەۋەسىدىن كېسىپ ئۆتىدۇ. پروگراممىلىق تېلېفون پۈتۈن مەملىكەتنىڭ خەۋەرلىشىش تورىغا تۇتاشتۇرۇلغان. بۇ ۋىلايەتكە جايلاشقان پەسىللىك ئېغىز لاۋيېمياۋ ئېغىزى شىنجاڭنىڭ موڭغۇلىيە بىلەن سودا ئېغىزىنىڭ بىرى ھېسابلىنىدۇ.بۇ ۋىلايەتنىڭ ئاساسلىق مەدەنىيەت يادىكارلىقلىرىدىن بەلسۇنغۇل جىلغىسىدىكى ئىپتىدائىي قىيا تاش ئويمىلىرى، قارا دۆۋە قەدىمكى قەبرىلىرى، خۇەنسەيگۇ جىلغىسىدىكى خەن سۇلالىسى، خۇيۋاڭ قەبرىسى قاتارلىقلار بار. ئاساسلىق داڭلىق مەنزىرىلىك جايلىرىدىن ئاقتاش، سارچوقا قاتارلىقلار بار.
مەككە
تارىخچەئى مەككە
1813- يىلى جىددىگە كىرگەن مۇھەممەد ئەلى پاشا، غالىپ ئەپەندىنىڭمۇ ياردىمى نەتىجىسىدە مەككىنى ئاسانلا قولغا كىرگۈزدى. ۋەھھابىيلەر قارشى تۇرالمايدىغانلىقى تونۇپ يېتىپ شەھەرنى تاشلاپ چىقىپ كەتتى. مۇھەممەد ئەلى پاشا، غالىپ ئەپەندىنى ۋەزىپىسىدىن قالدۇرۇپ ئورنىغا جىيەنى يەھيا بىن سارۇرنى شەرىڧ تەئيىن قىلدى. بۇنىڭدىن كېيىن مۇھەممەد ئەلىنىڭ شەرىڧلەرنىڭ ئىشلىرىغا دائىم قول تىققانلىقى كۆرۈلمەكتە. شەرىڧلىك مەقامى ئۈچۈن يۈز بەرگەن توقۇنۇشلارغا ئىستانبۇلمۇ بىۋاسىتە ئالاقىدار بولغان.
مىكرو بىلوگ
مىكرو بىلوگدىكى ئاساسىي ماھارەتلەر
ئۈچىنچى سۆز 微博، بۇ بىلوگ ئىگىسى يوللىغان قىسقا تېمىلارنىڭ ئومۇمىي سانىنى كۆرسىتىدۇ.
مىكرو بىلوگ ئابونتىنىڭ ئالاھىدىلىكى
(4) تارقىتىش شەكلى: ئاشكارا بولىدۇ، ھەممە ئادەم كۆرەلەيدۇ.
جۇڭگودىكى مىكرو بىلوگ گەرچە شۇنچە قىزغىن بولسىمۇ، ئەمما ئۇنىڭ ئۇسلۇبى ئامېرىكىدىكى Twitter بىلەن تامامەن ئوخشىمايدۇ. جۇڭگولۇقلار بىر خىل يېپىشقاقلىققا ئىگە بولغاچقا، مىكرو بىلوگدىكىلەر دوستلار چەمبىرىكى دېگەندەك سەھنىلەر ئارقىلىق، بۇ يەرنى ئۆزىنىڭ بىر خىل كۆڭۈل ئېچىش مەيدانىغا ئايلاندۇرغان، شۇنداقلا ئۇ يەنە تۈرلۈك شەكىلدىكى مۇھاكىمىلەرنىڭ قىزغىن داۋاملىشىش مۇھىتى بولۇپ قالغان. بۇ ئارقىلىق ئاۋام شادلىققا ئېرىشسە، زىيالىيلار توپى تۈرلۈك مۇھاكىمىلەر ئارقىلىق ئۆز بىلىمىنى كېڭەيتىپ، تۈرلۈك مەزمۇندىكى بىلىملەرنى ئىگىلەيدىغان دەرسخانىغا ئېرىشكەن.
تەرەققىيات ئەھۋالى
Twitter نىڭ خەلقئارادىكى داغدۇغىسى دۆلەت ئىچىدىكى بىر قىسىم كىشىلەرنى زادىلا ئارامىدا قويمىغان. 2005-يىلى »مەكتەپداش «校内 تورىنىڭ قۇرغۇچىسى ۋاڭ شىڭ 2006-يىلى كارخانىسىنى سېتىۋەتكەندىن كېيىن، 2007-يىلى 5-ئايدا «饭否» تورىنى قۇرغان. بۇ چاغدا نەچچە مىليون QQ ئابونتىغا ئىگە تېڭشۈن گۇرۇھى ئابونتلىرىنىڭ ئارقا-ئارقىدىن كېلىپ چىقىۋاتقان تۈرلۈك ئېھتىياجلىرىنى نەزەردە تۇتۇپ بىر سىناپ باقماقچى بولغان، شۇنداق قىلىپ 2007-يىلى 8-ئاينىڭ 13-كۈنى بۇلارمۇ سەھنىگە چىققان.
ئوڭ مېڭە بىلەن سول مېڭە(1)
ئوڭ مېڭە بىلەن سول مېڭە(1)
1. ئىككى مېڭە، بىر بەدەن
ئالدىنقى: ئوڭ مېڭە بىلەن سول مېڭە(2)
تەبلىغى جامائەت
تەبلىغ جامائىتىنى مەدرىسىدىن كېلىپ چىققان باشقا جامائەت ياكى تەشكىلاتلاردىن پەرىقلەندۈرۈپ تۇرىدىغان ئەڭ ئاساسلىق تەرەپ – جامائەتنىڭ مەلۇم بىر مەزھەبكە چىڭ ئېسلىۋالماسلىقى سەۋەبىدىن، دۇنيانىڭ ھەممە يېرىدە پائالىيەت كۆرسىتىۋاتقان بىر جامائەتنىڭ مۇئەييەن بىر فىقىھ مەزھىبىنىڭ ئەگەشكۈچىسى بولماسلىقى تەبىئىي ۋە نورمال پوزىتسىيە سۈپتىدە قوبۇل قىلىنىدۇ. ھەر كىم ئۆز مەزھىبىگە ئەگىشىشتە ئەركىن بولۇپ، جامائەت ئەزالىرى زامانىۋى كىيىم – كىچەك كىيىشنىڭ ئورنىغا تون، تامبال قاتارلىق ئەنئەنىۋى كىيىملەرنى كىيىشىدۇ، سۈننەتنى ئىجرا قىلىش  ئۈچۈن ساقال قويىدۇ. ئاياللار كۆپىنچە ھىجاپلىنىدىغان بولۇپ، كېيىنكى مەزگىللەردە ئاياللارنىڭ تەبلىغ پائالىيەتلىرىگە قوشۇلىشى ئېشىپ بارماقتا. لېكىن بۇ پائالىيەتلەر ئەرلەرگە قەتئىي ئارلاشماستىن، پەقەت ئاياللارغىلا ئېلىپ بېرىلماقتا.
تەبلىغ جامائىتىنىڭ رەسمىي ئەزالىق سىستېمىسى بولمىغانلىقتىن بۇ جەھەتتىكى ئىددىئالارنى دەلىللەش مۇمكىن بولمىسىمۇ، لېكىن قوللىغۇچىلىرىنىڭ نوپۇس جەھەتتىن دۇنيادىكى ئەڭ چوڭ ئىسلامى ھەرىكەت ئىكەنلىكى تەخمىن قىلىنماقتا. ھەر يىلى تەخمىنەن ئۈچ مىليۇن تەبلىغچىنىڭ ئاۋاز قوشۇشى بىلەن ئېلىپ بېرىلغان باڭلادىشتىكى بىشۋا ( Bishwa ) ئىجتىماسى ( يىغىلىش ) ۋە ئىككى مىليۇن كىشىنىڭ قاتنىشىشى بىلەن ئېلىپ بېرىلىدىغان پاكىستاندىكى رىۋاند ( Raiwand ) ئىجتىماسى، مۇسۇلمانلارنىڭ ھەج پائالىيىتىدىن قالسىلا كەڭ دائىرىلىك ئىشتىراك بىلەن ئېلىپ بېرىلىدىغان جەم بولۇش پائالىيىتى بولۇپ ھېسابلىنىدۇ. دۇنيانىڭ ھەر قايسى جايلىرىدىن كەلگەن كىشىلەر ئۈچ كۈن بويىچە چامىنىڭ يېتىشىچە يىغلىشلارغا ئىشتىراك قىلىپ ۋەز ۋە نەسىھەت ئاڭلايدۇ. ھىدايەت دۇئاسى دەپ ئاتالغان ئۇزۇن جامائەت خاراكتېرلىق دۇئادىن كېيىن بۇ يىغىلىش ئاخىرلىشىدۇ.