cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ходош (Бихор)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD174293
HD174293 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Тупач
Тупач — Татарстан Республикасының Минзәлә районындагы авыл.
(16163) Suhanli
(16163) Suhanli — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ченстоцице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рәсүлия мәдрәсәсе
Тарихы
Ырынбур мөселман диния назараты карамагында була, җирле мөселман халыклары (татарлар, казакълар, башкортлар), шул исәптән Рәсүлевнең шәхси акчасына тотыла. Укыту‑тәрбия эшендә мәчетнең имам‑хатибы җитәкчелек итә. Мөдәрисләре булып Зәйнулла Рәсүлев (1884 елдан) һәм Габдрахман Рәсүлев (1905 елдан) торган.
1919 елда мәдрәсә ябыла.
Цаловня
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кулон (Эр һәм Луар)
Кулон — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Раш-Сетер (Канзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16164) Yangli
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AO69» саналган.
Руново (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Руново  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Цегельня (Воломинский повяты)
Цегельня  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Портленд (Монро, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ламти (Бутан)
Ламти (Lamti ) — Бутан дәүләтенең Тронгса дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 859 метр биеклектә 27.33333°N, -90.56667°W координаталы буенча урнашкан.
Маһматлы (Гөлбашы)
Маһматлы (Mahmatlı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Гөлбашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Герпес
Герпесны дәвалау процессында дару үләннәрен дә кулланалар. Тире чабырып чыккан вакытта алоэ согы белән аппликация (энергия йөртүче матдәне тәнгә ябып дәвалау) ясау ялкынсынуны бетерә.
Уратма герпес (уратма лишай (опоясывающий лишай)) чыганагы — бала­ ларга җил чәчәген чыгаручы вируска ошаган вируслар. Тик бу очракта авыру зурларда күзәтелә һәм аның барлыкка килүенә еш кына салкын тию сәбәпче була. Уратма герпес вакытында авыруда тире генә бозылып калмый, нервлар да зарарлана. Чир температура күтәрелү белән башланып китә. Бик еш кына кабырга арасы нервлары зарарлана һәм бу нерв буенча көчле авырту барлыкка килә. Уратма герпес бүтән нервларны да зарарларга мөмкин.
Тасвирлама
Кеше герпесы тудыручы — Herpesviridae гаиләсенә караган ДНК‑лы вируслар, кеше организмында гомерлеккә урынлашуга (яшәргә) һәм иммунитет дефициты фонында авыруның төрле формаларын тудыруга сәләтле. Вирусның 8 төре билгеле, кеше өчен барысы да — авыру тудыргыч. Гади (тирене, лайлалы тирәсенә, күз мөгезматдәсен зарарлый) һәм уратма (нерв системасын зарарлый) герпес аерыла. Авыру һава, аралашу яки җенси юл аша йога.
Родею (Санта-Катарина)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Зур Китәк (елга)
Зур Китәк («Большая Китячка») — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсенең Малмыж районы, һәм Татарстанның Кукмара районы биләмәләрендә ага. Елга Бөр елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Русайни
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бородешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дресва (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Родею-Бониту
Родею-Бониту — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Яңа Әлем
Административ-территориаль корылышы
11нче Башкорт кантоны, Ырынбур губернасы Минзәлә өязе Кыргыз улусы Байсар түбәсенә карый, 1865 елда бу өяз Уфа губернасына керә. 1866 елда ырыу улустары бетерелгәч, авыл Актаныш улусы составына керә.
Чирок (Вы кушылдыгы)
Чирок (Зур Чирок) — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Пермь крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Выя елгасының уң ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Яңа Әлем
Авыл тарихы
1922-1927 елларда укыту дүртьеллык мәктәптә алып барыла. Укытучылар булып Миргазиян Харрасов (Колын авылыннан), Габдрахман Шириязданов, Шәмгый Закирова, Мәликә Шәмгулова, Габдрәхим Шириязданов, Каис Закиров эшлиләр. 1929 елда ШКМ (Крестьян яшьләре мәктәбе) оештырыла. Шул ук чорда авылдан утызлап хуҗалык бүленеп чыгып, 6 км чамасы ераклыкта Тимеркул дип исемләнгән чокыр буена урнашалар һәм күмәкләшеп җир эшкәртү ширкәте төзиләр. 1929 елда күмәкләштерү хәрәкәте башлангач, алар күмәк хуҗалык оештыралар һәм аны “Тимеркул колхозы” дип атыйлар.
Авылда төрле катлау кешеләре барлыкка килүдә диннең роле бәхәссез зур булган, билгеле. 1773 елда хөкүмәт тарафыннан “Диннәрне кысмау” турында Указ чыгарылу барлык диннәргә, шул исәптән мөселман диненә дә, аерым яшәү хокукы бирә. Мөселман динчеләренә мәчетләр генә түгел, ә алар каршында мәктәпләр дә салу рөхсәт ителә. Бу иркенлек, билгеле, Яңа Әлем динчеләренә дә йогынты ясамый калмый.
Родолфу-Фернандис
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Казалинела (Козенца)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Малыя Сцяблевичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Червоний Косцюл
Червоний Косцюл — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Валльставе
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Русек-Малий
Русек-Малий — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Самдруп-чолинг
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 319 метр биеклектә 27.4°N, -90.5°W координаталы буенча урнашкан.
Чабыртмалы тиф
Мөмкин өзлегүләр
Пневмония, тромбоэмболия, миокардит һ.б.
Мартина Навратилова
Биографиясе
Мартина теннис белән 9 яшендә билгеле чехословак тренеры Иржи Пармада шөгыльләнә башлый. Тиз арада уңышлар казана. 15 яшендә иленең чемпионатында җиңә, 17 яштә Чехословакиянең беренче ракеткасы була.
Казанышлары
Профессиональ теннис белән 1975—2006 елларда шөгыльләнә. Ялгыз разрядта 167 турнирда һәм парлы разрядта 177 турнирда җиңә. Бу казанышлар ирләр арасында да, хатын-кызлар арасында да абсолют дөнья рекорды булып тора. Навратилова җиңелүсез серияләр буенча да рекордчы: ялгыз разрядта — 74 җиңүле матч, Пэм Шрайвер белән парлы разрядта — 109 җиңү. 1984 елда теннис тарихында рекордлы нәтиҗә күрсәтә — мизгелдәге 86 матчның берсендә генә җиңелә. Мартина Навратилова ундүрт ел буе дөньяның иң көчле хатын-кыз теннисчылары арасында йомгаклау турнирларының финалларында уйный, бу да рекордлы казаныш.
Торнаяз (Биектау районы)
Почта индексы — 422720.
Свадзим (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ла-Бурдиньер-Сен-Лу
Ла-Бурдиньер-Сен-Лу — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Түбән Ламу
Халык саны — кеше.
Рожевиль
Рожевиль (Rogéville) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Павел Афанасьев
Павел Афанасьев (Павел Яковлевич Афанасьев,, — , ) — фирка-дәүләт эшлеклесе, Магадан өлкә хезмәт ияләре депутатлары шурасының башкарма комитеты рәисе (1954-1958), СБКФның Магадан өлкә комитетының 1 нче сәркатибе (1958-1968).
Розана (Сан-Паулу)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Свобниця
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Цегельня-Ратовска
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Руска-Весь (Венгожевский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Риогордо
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ламагделен
Ламагделен — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Свохово (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Свохово  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(16171) 2000 AD97
(16171) 2000 AD97 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Вальслебен (Альтмарк)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Розариу-да-Лимейра
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(8710) Хоули
Тарихы
1994 елның 15 маенда C. P. de Saint-Aignan тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 JK9» саналган.
Борозел
Борозел — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Комтура мәгарәләре
Комтура Мең Будда Мәгарәләре (традицион Кытай иероглифлары беләнː 庫木吐喇千佛洞 гадиләштерелгән Кытай иероглифлары беләнː 库木吐喇千佛洞 Kùmùtǔlǎ Qiānfódòng) (шулай ук Комтура) Кытайда, Шеңҗан автоном регионында Буддачылык мәгарә гыйбадәтханәсе урыны. Урын борынгы Ефәк Юлында Кучадан 25 км га көнбатышка, Куця Даирәсендә урнашкан. Якындагы башка мәшһүр урыннар булып Кызылгаһа мәгарәләре, Кызыл Мәгарәләре, Субашы гыйбадәтханәсе һәм Симсим мәгарәләре тора.
Цеглув (Минский повяты)
Цеглув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Казалини (Виченца)
Казалини — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Вальтернинбург
Вальтернинбург (Walternienburg) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
ССРБның Халык артистлары исемлеге
1988 ел (33 кеше)
1988 елның 11 мае 1988 елның 13 октябре
Геннадий Макаров (1952)
Тәрҗемәи хәле
2004 елда темасына диссертация яклый.
Бороля
Бороля — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Цеканово (гмина Бельск)
Цеканово  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Скаляр тапкырчыгыш
Коши — Буняковский тигезсезлеге
Сызыкча фәзада Һәр \mathbf x һәм \mathbf y элементлары өчен түбәндәге тигезсезлек үтәлә:
Прери-дю-Шин (шәһәр, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ванген (Унструт)
Ванген (Wangen) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дубровский (Киров өлкәсе)
Дубровский (Дубровский) — Киров өлкәсенең Өрҗем районында урнашкан авыл.
Гонкур премиясе
Гонкур премиясе кеше гомерендә бер тапкыр гына тапшырыла ала. Әлеге кагыйдәдән чыгарылма бар — язучы Ромен Гарига премияне 1956 елда тапшырганнар, 19 елдан соң ул Эмиль Ажар тәхәллүсе астында аңа кабат ирешә. Хакыйкать премияне тапшырганнан соң гына ачыклана.
Чернина-Гурна
Чернина-Гурна — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сьерра-де-Егуас
Сьерра-де-Егуас — Испаниянең Малага провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Боросоая
Боросоая — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Фәхрия Эвҗен
Биографиясе
Фәхрия 1986 елның 4 июнендә Төньяк Рейн-Вестфалия Золингенда Сәләниктән күчкән төрек һәм чиркәс  хатыны гаиләсендә туган. Фәхриянең бала чагы Золингенда төрекләр өчен авыр чорга туры килә. Урта мәктәпне тәмамлаганнан соң Фәхрия Генрих Гейне исемендәге Дюссельдорф университетына укырга керә, анда социология өйрәнә. Дюссельдорфта уку чорында, 2005 елда, Фәхрия әнисе белән Истанбулга ял итәргә бара, кинәт анда «Никогда не забывай» сериалында роль ала. Төшерүләр төгәлләнгәннән соң Фәхрия актриса карьерасын дәвам итәргә карар кыла һәм академик ял ала.
Тиздән ул Гүнтекинның хәзерге заманга яраклаштырылган «Листопад» романында Неджлы ролен ала, ул аңа Төркиядә киң танылу китерә. «Листопад» фильмында эшне тәмамлап та өлгерми, Фәхрия тагын берничә, шул исәптән «Тоска» сериалында, «Небеса» һәм «Любовные затмение» фильмнарында төп рольләрне ала. 2009 ел башында тарих өйрәнер өчен Фәхрия Босфор университетына укырга керә, әммә «Листопад» сериалында төшүләр мәшгуллеге укуны кичектерергә мәҗбүр итә. 2014 елда Фәхрия Босфор университетының тарих факультетын тәмамлый. 2013 елда Фәхрия Решат Нури Гүнтекинның хәзерге заманга яраклаштырылган «Чалы кошы» («Королек — птичка певчая») романыннан төп роль ала. Ары «Курт Сеит и Шура» сериалында Марвет роле килә. 2014 елда Фәхрия «Любовь похожа на тебя» фильмында төп рольне уйный, анда Бурак Өзчивит персонажының сөйгәнен уйный, Бурак белән Фәхрия элек «Чалы кошы» сериалында да төшкән иде. 2016 елда Фәхрия «Бесконечная любовь» фильмында төшә, биредә аның партнеры билгеле төрек актеры Мурат Йылдырым була.
(8713) Адзуса
(8713) Адзуса — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Зирекле (Зея кушылдыгы)
Зирекле (Мурзинка) — Россия территориясеннән ага торган елга. Татарстанның Апас районы биләмәләрендә ага. Елга Зөя елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы ? км, Апас районы Морза, Каратун авыллары аша уза.
Теба (Малага)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татарстан Совет Социалистик Республикасының дәүләт суверенлыгы турында декларация
Татарстан Совет Социалистик Республикасының Дәүләт Суверенлыгы турында Декларация — Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасын Татарстан Совет Социалистик Республикасына, соңыннан Татарстан Республикасына әйләндергән декларация.
Черниця (Вроцлавский повяты)
Черниця  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Семисль
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Прери-Фарм (шәһәр, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ак юл (журнал, 1913)
«Ак юл» журналы — Казанда 1913-1916 елларда чыккан балалар өчен рәсемле (иллюстрацияле) әдәби журнал.
Мардзвин
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Мәммәдрза Дизә
Мәммәдрза Дизә (Məmmədrza Dizə ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Бәбәк районына караган авыл.
Зур Порывай
Зур Порывай — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Омутная елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.
Ак чәчәкләр (әсәр)
Ак чәчәкләр — Габдрахман Әпсәләмов тарафыннан 1965 елда иҗат ителгән роман.
Сюжеты
«Ак чәчәчкләр» романы медицина хезмәткәрләре, табиблар тормышын яктырта. Әсәрнең үзәгендә табиблар тора. Романның төп геройлары — татарның беренче табибы булып сурәтләнгән Әбүзәр Таһиров һәм яшь белгечләр Гөлшәһидә белән Мансур. Таһировның прототибы булып татарлар арасында беренче медицина профессоры Әбүбәкер Терегулов тора. Гөлшәһидә образы - Габдрахман Әпсәләмовның күршесе, терапевт булып эшләүче Зөмәрә Зарипова.
Ванцер
Ванцер (Wanzer) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Черниця (Свидницкий повяты)
Черниця  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Роки-Гонзалис
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Маркавичы (Гомельский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Черниця (Эленёгурский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Преск-Айл (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өч нарат
Почта индексы — 422066.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Зур Просница
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
HD174653
HD174653 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Бәрле (Зөя кушылдыгы)
Бәрле елгасы — ТРның табигать истәлеге (1978) булып тора. .
Хунгарикум
Хунгарикум (маҗарча hungarikum, Hungary — Венгрия һәм unicum — уникаль) — Венгрия культурологиясендә киң кулланылган төшенчә, ул Венгрияда эшләп чыгарылган, җитештерелгән, уникаль, венгрларда киң таралган әйбер, күренешләр, хезмәтләр үзенчәлекләре.
Егорово (Киров өлкәсе)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (8%), арлар (68%), чирмешләр (24%).
Казалино (Павия)
Географиясе
Казалино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Мәзрә (Бабәк)
Мәзрә  (Məzrə ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Бәбәк районына караган авыл.
(16181) 2000 AC137
(16181) 2000 AC137 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Назлы Эджевит
Билгеле әсәрләре
2003 елда шул чакта Төркиянең премьер-министры Рәҗәп Тайип Эрдоган, премьер вазифасын башкарып һәм интерьерын яңыртып, аның «Саладжак» эшен резиденциясе холлына элергә сорый
Ланзак
Ланзак — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Каратал (Өял кушылдыгы)
Каратал – Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Өял елгасының сул ярыннан 190 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Лингши
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 4 622 метр биеклектә 27.91667°N, -89.43333°W координаталы буенча урнашкан.
Холдица
Холдица — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16182) 2000 AH137
Тарихы
2000 елның 4 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AH137» саналган.
Рушайни
Рушайни — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Зур Сардык
Зур Сардык – Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Удмуртия,, биләмәләрендә ага. Елга  Көлмез елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Егошинская
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Иске Чәчкаб
Географиясе
Җирлектә эре кыргый хайваннардан Түгәрәк урман буйларында кабан дуңгызларын, пошиларны, кырларда төлкеләрне очратырга мөмкин.
Авыл атамасы
Беренче караш буенча, Чәчкаб атамасы, 1552нче елда Казанны Явыз Иван алганда, аңа каршы, Казанны яклап сугышкан чәчкаблы Чәчкә-би исеменнән килеп чыккан дип баралар.
Тарих
Авыл турындагы беренче мәгълүматлар 1565-1567 елларга сылтыйлар. Авылның борынгы булуын Р. Х. Калимуллинаның «Авылым тарихы» альбомы да дәлилли.
XX гасыр
1914—1918 елларда булган Беренче бөтендөнья сугышында Зөя өязе Иске Чәчкаб аылыннан биш кеше катнашканы мәгълүм.
Казан каймасы окоплары
1941 елның көзендә авыл кырларында Казан каймасы казу башлана. Авыл мәктәбендә белем бирү туктатылып, бинасы штаб итеп кулланыла башлый. Беренче окоп Әптерәшит дигән урында казыла. Аннары Чәчкаб белән Өлҗән арасында тирән окоплар казыла башлый. Окоп казуга бик күп кешеләр китерелә, шул исәптән язучы Гадел Кутуй да, драматург Гамир Насрый, композитор Рөстәм Яхин, композитор Җәүдәт Фәйзи дә биредә була:
Аюрведа
Кулланылган матдәләр
Аюрведада үсемлекләргә нигезләнгән дәвалар тамырлардан, яфраклардан, агач кабыгыннан, яки кардамон һәм кебек орлыклардан алына. 19-ынчы гасырда Уильям Даймок һәм аның автордашлары Британия Һиндстанында сәүдәгә бәйле мифларны һәм риваятьләрне, йөзләрчә үсемлекләрдән алынган даруларны, кулланылышлары белән, микроскопик структурасы белән, химик составы, токсикологиясе белән җыйган. Аюрведада кулланылган хайван продуктларына сөт, сөякләр һәм үт ташлары керә. Моңа өстәп ашау һәм тыштан куллану өчен майлар киңәш ителә. Шулай ук күкерт, мышаяк, кургаш, бакыр сульфаты һәм алтынны куллану киңәш ителә. Үлән медицинасына өстәп минералларны куллану раса шастра дип атала.
Чистартылган әфьюн сигез Аюрведа әзерләвендә кулланыла. һәм Вата һәм Капханы баланска китереп Питта дошаны арттыра дип әйтелә. Ул диарея һәм дизентерия булганда, җенси һәм мускул эшчәнлеген арттыру һәм мигә йогынты ясау өчен киңәш ителә. Әфьюнның седатив һәм авыртуны басу хасиятләре Аюрведада каралмаган. Әфьюнны куллану борынгы Аюрведа текстларында табылмаган һәм беренче мәртәбә Көнбатыш Һиндстанда Раджастанда кулланылган фармацевтика китабында "Сарнгадхара Самхита" (безнең эраның 1300-1400) елларда телгә алына, монда ул ир кешенең эякуляциясен тоткарлаучы афродизиак ингриденты буларак карала. Әфьюн Һиндстанга мөселман яулары вакытында яки аларга кадәр китерелгән булган мөмкин. Махараштрада популяр Йога Ратнакара китабында (безнең эраның 1700-1800 еллар, мәгълүм булмаган автор), әфьюн диареягә каршы үлән-минерал катнашмасында кулланыла. Бхайсаджья Ратнавалида әфьюн һәм камфора үткен гастроэнтеритка каршы кулланыла. Бу даруда әфьюнның респиратор депрессант гамәленә камфораның респиратор стимулянт хасияте каршы куела. Соңрак китапларда наркотик хасиятләренең анальгетик авыртуны бастыру кулланышын керткән.
Һиндстан
1970 елда Һиндстан Парламенты тарафыннан максаты Аюрведа практикларының квалификацияләрен стандартлаштырырга һәм аны өйрәнү һәм тикшерү өчен ышанычлы оешмалар тәэмин итү өчен Һиндстан Үзәк Медик Шура Акты кабул ителгән. 1971 елда Һиндстанда Аюрведа буенча югары белемне күзәтү өчен Сәламәтлек Саклау һәм Гаилә Иминлеге Министрлыгының Аюрведа, Йога һәм Натуропатия, Унани, Сиддха һәм Гомеопатия каршында Үзәк Һинд Медицина Шурасы нигезләнгән булган. Һиндстан хөкүмәте Аюрведаны тикшерү һәм укытуны төрле каналлар аша дәүләт һәм штат дәрәҗәләрендә тәэмин итә һәм традицион медицинаны институализацияләп төп зур һәм кече шәһәрләрдә өйрәнерлек итеп ярдәм итә. Дәүләт тарафыннан спонсорланган Аюрведа Фәннәре өчен Үзәк Шура Аюрведа тикшерүе өчен оештырылган. Шәһәр һәм авыл даирәләрендә күп клиникалар бу институтлардан чыккан профессионаллар тарафыннан җитәкләнә. 2013 елда традицион Аюрведа медицинасын өйрәтүче 180-нән артык үзәге бар.
Һиндстан субконтинентының башка илләре
Безнең эраның алтынчы гасыр Сингал патшалыгының борынгы хроникасы Махавамса буенча, Шри Ланканың патшасы Пандукабхая (безнең эрага кадәр 437 елдан безнең эрага кадәр 367 елга кадәр хөкем сөргән) илнең төрле урыннарында өйдә ята торган һәм Аюрведик хастаханәләр (Сивикасоттхи-Сала) эшләгән. Бу дөньяда кайда булса да авыруларны кайгыртучы учреждениеләр турында беренче документлаштырылган шәһадәт. Mihintale Hospital is the oldest in the world.
Классификациясе һәм эффективлыгы
Хәзерге вакытта Аюрведик медицина аның чынлык һәм метафизик концепцияләрен катыштырган өчен кайберәүләр тарафыннан псевдофән дип таныла. Башка тикшеренүчеләр аның протофән, фәнни булмаган яки транс-фән системасы булуы турында бәхәсләшәләр.
Аюрведаның кардиоваскуляр авыруы өчен куллануны тикшерүе нәтиҗәсендә йөрәк авыруы яки гипертонияне дәвалау өчен үлән дәвалавы ышандыргыч түгел дип таныган, ләкин Аюрведа практиклары кулланган кайбер үләннәр җентекләбрәк өйрәнү өчен яраклы дип танылган.
Тикшерү
Непалда, Милли Аюрведик Өйрәтү һәм Тикшерү Үзәге илдә медицина үләннәрен тикшерә.
Тарихы
Аюрведаның килеп чыгышы безнең эрага кадәр якынча 5000 елга кадәр күзәтелә ала. алар сөйләм традициясендә барлыкка килгән. Аюрведаның кайбер традицияләре Һинду Үзәне Цивилизациясе вакытыннан бирле булган. Аюрведаның беренче язылган формалары Ведалардан килеп чыккан. Ведик традициядә Аюрведа "өстәмә белем" яки упаведа. Аюрведаның килеп чыгышы шулай ук Атхарваведада күзәтелә, анда авыруны сихер дәвалаучы 114 гимн һәм җыр тасвирлана. Аюрведаның килеп чыгышы турында төрле риваятьләр бар, ул Дханвантари тарафыннан кабул ителгән (яки Брахмадан Диводаса тарафыннан). Традиция буенча Аюрведа язмаларына Агнивеса акыл иясенең югалган тексты тәэсир иткән.
Фарахан
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марозавичы (Буда-Кашалёвский районы)
Марозавичы  (Марозавічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
Альбион (Калифорния)
Географиясе
Альбион халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казалино (Арецо)
Казалино — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Холдя
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16184) 2000 AD142
(16184) 2000 AD142 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Балҗалы (Теккекөй)
Балҗалы (Balcalı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Теккекөй илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фрил Әхмәтов
Фрил Әхмәтев (Фрил Мирзанур улы Әхмәтев,, — , ) — төзүче, көрәшче, ТРның атказанган төзүчесе, ТРның атказанган тренеры, ССҖБның спорт остасы (1978), Чаллының шәрәфле ватандашы (2002). ТР Югары (1990-1995) һәм Дәүләт (1995-2004) шуралары депутаты.
II Госман
II Госман (, —, ) — ,.
Казалино (Тренто)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Алексей Кудрин
Дәүләт хезмәтендә
2016 елның 20 апреленнән Стратегик эшләнмәләр үзәге (ЦСР) шурасы башлыгы, 30 апрельдән РФ президенты каршындагы икътисади шура башлыгының урынбасары.
Альта (Калифорния)
Альта  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Холм (Нямц)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8720) Такамидзава
(8720) Такамидзава — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Веддерштедт
Веддерштедт (Wedderstedt) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Сайзи
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8721) AMOS
Тарихы
1996 елның 14 гыйнварында AMOS тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 AO3» саналган.
Муса Җәлил биографиясе
Бу исемне телгә алуга, күз алдына ниндидер гадәттән тыш кеше килгәндәй була. Ул – ялкынлы шигырьләр язган шагыйрь дә, илнең азатлыгы өчен курку белмәс көрәшче дә, үлемне ирләрчә батыр каршылаган каһарман да.
Муса Ырынбурда «Хөсәения» мәдрәсәсендә укый. Җәйне туган авылында үткәрә. Табигать матурлыгы аның күңелен үзенә тарта, соңыннан ул бу күзәтүләрен рәсем итеп төшерә.
Казалино (Перуҗа)
Географиясе
Казалино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Целинув (Минский повяты)
Целинув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Холм (Ясси)
Холм — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Альта-Сьерра (Калифорния)
Географиясе
Альта-Сьерра халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Боруджи
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8722) Ширра
(8722) Ширра — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ведлиц
Ведлиц (Wedlitz) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Наил Әхмәтшин
Биографиясе
1988 елдан башлап Әхмәтшин Россия Фәннәр академиясенең Дәүләт һәм хокук институтында өлкән фәнни хезмәткәр булып эшли. 1997 елның октябреннән 2002 елның октябренә кадәр — КХР Синьхуа агентлыгы хезмәткәре, ә 2004 елның ноябреннән 2008 елның октябренә кадәр КПК ҮК каршындагы тәрҗемәләр бюросы мөхәррире-консультанты, анда ул партия съездларында, парламент сессияләрендә Кытай җитәкчелегенең мөһим чыгышлары текстларын рус теленә тәрҗемә итү белән шөгыльләнә.
Радикулит
Үсеш сәбәпләре
Остеохондроз, тумыштан килгән үсеш кимчелекләре, умырткалыкның җәрәхәтләре, эчке әгъза авырулары, периферик нерв системасында, сөяк‑бәйләвеч аппаратында шешләр һ.б.
Төп билгеләре
Зарарланган тамырчалар тупланган урында авырту, умырткалыкның хәрәкәтләнә алуның чикләнүе, сизү‑тоюның һәм хәрәкәтнең какшавы (ешрак аяк‑кулларның дисталь бүлекләрендә). Диагностика өчен нейротортопедик методикалар, нейровизуализация тикшеренүләре (рентгенография, компьютер һәм магнит‑резонанс томография се), электронейромиография һ.б. кулланыла.
Цемне (Мазовия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зөләйха Иманголова
Хезмәт казанышлары
З. Имангулованың укучылары район олимпиадаларында призлы урыннар яулый һәм республика олимпиадаларында катнаша. Ул укытып чыгарган укучылар математикадан имтиханны уңышлы тапшырып югары укыу йорттарына керә. Аларның 15-е математика укытучысы булып уңышлы эшли.
Зур Туеска
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(16189) Riehl
Тарихы
2000 елның 8 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AT187» саналган.
Принстон (шәһәр, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гдыня
Икътисад вә мәдәният
Балтыйк диңгезе яр буендагы эре порт. Гдыня аркылы читкә күменр чыгарыла; читтән рудалар, нефть продуктлары кайтарыла. Сәнәгат тармакларыннан машиналар төзү, азык-төлек сәнәгате үсеш алган. Балык тоту базасы. Югары диңгез һәм хәрби-диңгез уку йотлары, диңгездән балык тоту фәнни-тикшеренү институты, океанография, хәрби-диңгез музейлары һәм диңгез аквариумы бар.
Сераково (Старгардский повяты)
Сераково  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Сангбай
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 3 854 метр биеклектә 27.16667°N, -89.08333°W координаталы буенча урнашкан.
Борумлака
Борумлака — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Альто (Калифорния)
Географиясе
Альто халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Веферлинген
Веферлинген (Weferlingen) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Шәраб
Төс һәм сыйфат
Үзләренең төсе буенча шәраблар ак, алсу һәм кызыл була ала. Шәрабның исе исә аның нигезендәге йөзем җимешенең составындагы очучан матдәләр, эфир майлары белән билгеләнә. Белгечләр 500 дән артык ис аерып чыгаралар, шуңа күрә шәраб исенең төрләре дә бик күп төрле. Шәраб исе үзенең көче ягыннан характерлана: көчсез, уртача, көчле, бик көчле.
Рорайнополис
Рорайнополис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Рорайма штатына карый.
Шәраб
Шәрабчылык географиясе
Йөзем бик күп илләрдә үсә. Йөзем шәрабы аеруча зур күләмнәрдә Франциядә, Италиядә, Испания)дә; КАРда; Австралия һәм Яңа Зеландиядә чыгарыла. Тарихи яктан караганда шәраб җитештерү өлкәсендә Франция эталон булып санала.
(8726) Масамотонасу
Тарихы
1996 елның 14 ноябрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 VP5» саналган.
Марусина
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ле-Булле-ле-Де-Еглиз
Ле-Булле-ле-Де-Еглиз — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
(16192) Laird
(16192) Laird — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Казалино I (Парма)
Географиясе
Казалино I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Борш (Румыния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хайнобовка
Хайнобовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Содошка елгасының сул ярына тамагыннан 3 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 14 км.
Сетниця
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эль-Борхе
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Анкор-Бей (Калифорния)
Анкор-Бей  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Шашоровице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(16194) Roderick
Тарихы
2000 елның 4 гыйнварында LONEOS проекты тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AJ231» саналган.
Alyona Alyona
Тормыш юлы
Алёна Савраненко 1991 елның 14 июнендә Киров өлкәсенең Капитановка бистәсендә туа.
Самборово
Самборово — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Хмелёвка (Сусла кушылдыгы)
Хмелёвка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Сусла елгасының сул ярына тамагыннан 9 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 18 км.
Госман империясенен тарихы
Госман империясенең барлыкка килүе (1299—1453)
Госман Империясе, рәсми исеме Югары Госман Дәүләте (госм. دولت عالیه عثمانیه‎ — Devlet-i Âliyye-i Osmâniyye) - күпмилләтле, госман солтаннары идарәсе астындагы куәтле дәүләт-империя. 1299 елдан 1922 елга кадәр яшәгән.
Казали-Сан Потито (Салерно)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Иван Бажанов
Иван Бажанов (Иван Михайлович Бажанов,, — , ) — Совет фирка-дәүләт эшлеклесе, РКП(б)ның Чистай кантун кәмититенең җаваплы сәркатибе (1921-1923), РКП(б)ның Татар өлкә кәмитенең җаваплы сәркатибе вазыйфаларын башкаручы (1924), ТАССР эшче-керәстиян инспекциясе халык комиссары (1925-1927), ТАССР сәүдә халык комиссары (1927-1930).
(16196) 2000 AR236
(16196) 2000 AR236 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AR236» саналган.
Шедзець
Шедзець — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сивковице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8731) Tejima
(8731) Tejima — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Александровка
🇷🇺
{{row1|Татарстан Республикасы}}
Аптос (Калифорния)
Географиясе
Аптос халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Бетени
Чыганаклар
Bétheny
Җамбулат Базаев
Җамбулат Базаев (Бæззаты Дзамболат,, — , ) — Россия һөнәри футболчысы (сакчы, ярымсакчы).
Төрек-Тәмте
Урынлаштыру
1000px|thumb|centre|Төрек-Тәмте, 2013 ел
Ангина
Болай авырганда, бер йотым җылы чәй эчсәгез, яисә ашасагыз, хәлегез бераз яхшырып китәргә мөмкин. Йоткылыкны җылы ромашка, тырнак гөл, меңъяфрак төнәтмәләре белән чайкарга була, ләкин корыту үзенчәлегенә ия имән кайрысы, шалфей үсемлекләрен кулланырга ярамый.
Монда искә алынган дәва ысулларын ничек тә үтәргә тырышырга кирәк, ник дигәндә, йоткылыкның ялкынсынуы тирәнрәк төшеп, дәваланмаган фарингит — хроник фарингитка, ә аннан ларингит (бугаз ялкынсынуы), трахеит (һава үтү көпшәләре—трахеяләр ялкынсыну), хәтта хроник брон­ хитка да әйләнергә мөмкин.
Алга (газета)
Юнәлеш
Газета татар социал-демократларның матбугат органы булып санала, шигаре исә «Берләшеңез, бөтен дөньяның пролетариясе!» була. Ләкин чынлыкта газета шул лозунг буенча гына эшләми, ә бәлки үзенең битләрендә төрле сәяси фикерләргә урын бирә. Мәсәлән, Эчке Россия мөселманнары Милли-мәдәния мохтарияте игълан ителү турында ул болай яза:
Ангина
Шуны да әйтеп китми булмый, ангина авыруын беренче карашта дәвалау җиңел күренсә дә, бу бер дә алай «гади авыру» түгел. Бу чир вакытында, бигрәк тә югары температурагыз да булса, табибка күренү бик мөһим.
Бактериаль ангинадан нәтиҗәле 10 көн дәвалану ревматизм һәм гло- мерулонефриттан (ике бөер йомгакчыгы да ялкынсынуы) коткарып кала ала.
Ангинаны өйрәнү тарихы
Ангина билгеләре Гиппократ (Б.Э.К. 5-4 йөзләр), Цельс (1 гасыр), Әбүгалисина (11 гасыр) хезмәтләрендә үк тасвирланган. Медицинада бактериологик тикшеренү ысулларын гамәлгә кертү ангинаны, микробларга һәм авыруның барлыкка килү урынына карап, түбәндәге формаларга бүленү мөмкинлеге бирә: катараль, лакунар, фолликуляр, фибриноз, некротик, флегмоноз, септик һ.б. Ангина киң таралган авырулар төренә керә. Ангина белән балалар һәм 30-40 яшьтәге кешеләр еш авырый. Авыру чыганагы булып сәламәт, ләкин ангина бактерияләре йөртүчеләр һәм аның көчәеп киткән вакытындагы авырулар санала. Авыру китереп чыгаручы микроблар һава-тамчылар юлы белән тарала. Йогышлы авыруның барышы организмга читтән кергән микроблар санына һәм организмның саклану механизмының активлыгына бәйле. Авыруга каршы иммунитет юк. Микроблар бүлеп чыгарган күп санлы токсиннар йөрәкне, бөерләрне, үзәк нерв системасы н, ишетү органнарын һ.б. зарарлый.
Балҗылар (Чүнгүш)
Балҗылар (Balcılar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чүнгүш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Аптос-Гиллс-Ларкин-Велли (Калифорния)
Географиясе
Аптос-Гиллс-Ларкин-Велли халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Eurovision җыр бәйгесе 2012
1 нче ярымфинал
Финалга Румыния, Молдавия, Россия, Исландия, Маҗарстан, Дания, Албания, Кипр, Греция һәм Ирландия уздылар. Барлыгы - 10 ил.
Харита
center|thumb|670px|legend|#782167| {{legend|#782167|Катнашуын раслаган илләр}}
Борша (Ясси)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алама-де-Мурсия
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сабета (Канзас)
Сабета  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Райтстаун (шәһәр, Висконсин)
Райтстаун  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Сикори (Дравский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Энсхеде
Энсхеде (Enschede) — Нидирланның Оверэйссел правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Борша-Кетун
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD174959
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Аледо
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Екатерина Монзуль
Екатерина Владимировна Монзуль (Катерина Володимирівна Монзуль, 1981 елның 5 июль, Харьков) — Украин футбол судьясы, ФИФА судьяларының элиталы категориясенә кергән Украинаның беренче хатын-кыз судьясы.
Казалко (Пяченца)
Казалко — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Сикорки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Самолюбе
Самолюбе — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(8735) Yoshiosakai
Тарихы
1997 елның 2 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AA1» саналган.
Чивица
Чивица — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кубена елгасының сул ярына тамагыннан 109 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 25 км.
Арден-Аркейд (Калифорния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Электр көчәнеше
биредә Е - Электр кыры көчәнешлелеге
Урта көчәнеш зурлыгы
Урта көчәнеш зурлыгы:
Самплава
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Электр көчәнеше
Урта турайтылган көчәнеш
Күбесе исәпләү әсбаплары, җайланмалары Урта турайтылган көчәнешне үлчиләр:
Вайсеварте
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD175028
HD175028 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Матнявичы
Матнявичы (Матнявічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Чачэрский районында урнашкан авыл.
Без солылар чәчәбез
Уйнау тәртибе
— Нәрсә белән тотасыз?
— Йөгән белән тотабыз.
Савонбург (Канзас)
Тарихы
Савонбург шәһәре  елда нигезләнгән.
Тубылгытау (Яңа Чишмә районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Балкатан (Һалылые)
Балкатан (Balkatan) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалылые илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казалмартино (Л'Аквила)
Казалмартино — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Дуслар, тары чәчтек без
I вариант
— Без тарыны таптыйбыз, таптыйбыз,
Әйли, әйли, таптыйбыз, таптыйбыз.
Әйли, әйли, йөртербез, йөртербез.
— Без атларны тотарбыз, тотарбыз,
— Ефәк йөгәннәр белән, ай белән,
Әйли, әйли, исеме бар, исеме бар.
Әйли, әйли, бик җүләр, бик җүләр.
Әйли, әйли, валчыклык, валчыклык.
II вариант
— Безнең якта күңелле, күңелле.
— Безнең яклар бал эчә, бал эчә.
Маторавка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Армона (Калифорния)
Географиясе
Армона халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Изерь
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Нократ, елга бассейны – Чулман.
Епиховщина
Епиховщина (Епиховщина) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.
Балкая (Сапанҗа)
Балкая (Balkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Сапанҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Доронагаон
Доронагаон (Doronagaon ) — Бутан дәүләтенең Циранг дзонгхагында урнашкан авыл.
(16204) 2000 CT33
Тарихы
2000 елның 4 февралендә К. Корлевич тарафыннан Вишня обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 CT33» саналган.
Сальмонеллёз
Кеше сальмонеллезы
Авыру җиңел узса, кеше ике-өч көн эчендә аягына баса. Чир авыр төрдә булганда, дәвалану берничә айга сузыла. Сальмонеллез кабатлана да ала.
Арчена
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саркайми
Саркайми — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Матрунки
Матрунки (Матрункі ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Мазырский районында урнашкан авыл.
Мохтар Сәгыйтов
Биографиясе
1960-1964 елларда Мәскәүдә Дөнья әдәбияты институтында аспирантурада укый.
Гыйльми эшчәнлеге
М. М. Сәгыйтов башкорт кобаерларын рус телендә бастыру өлкәсендә дә уңышлы эшли: «Урал батыр» (1977), «Акбүзат» (1976), «Былых времен сказанья» (1979), «Алдар и Зухра» (1986).
М. М. Сәгыйтов — шулай ук А. С. Мирбадалева һәм Ә. И. Харисов белән берлектә 1977 елда Мәскәүдә дөнья күргән «Башкирский народный эпос» исемле китапны басмага әзерләүче галимнәрнең берсе. Халык иҗаты мәсьәләләре, Якутстандагы башкортларның фольклорын җыю буенча аның күп санлы мәкаләләре басылган.
Әдәби иҗаты
М. М. Сәгыйтов, гыйльми эшчәнлек белән беррәттән, яшьтән ук әдәби иҗат белән дә шөгыльләнде. Үзе вафат булганнан соң филология фәннәре кандидаты Берҗән Баемов М. Сәгыйтовның хикәяләрен, юлъязмаларын «Гомерлеккә калган яра» (1993) исемле җыентыгында туплап, бастырып чыгарды.
Шиченга (Сямжена кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гнимценла
Искәрмәләр
Gnimthenla Гнимценла
Боршень
Боршень — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Илгань (авыл)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Хан юлы
Уйнау тәртибе
— Менә сиңа хан юлы. (Хан юлын күрсәтә.)
— Аягың булса, атлап чык.
Казалора ди Равадезе (Парма)
Географиясе
Казалора ди Равадезе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Цепелин (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сан-Сити (Канзас)
Тарихы
Сан-Сити шәһәре  елда нигезләнгән.
Ле-Рессюент
Ле-Рессюент — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
(16207) Montgomery
(16207) Montgomery — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Шимоцин
Шимоцин — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вилис Лацис
1940 елның июль-август айларында ЛатССРның чит ил эшләре министры, 1940-1959 елларда ЛатССРның ХКШ (Министрлар шурасы) рәисе; бер үк вакытта (1954-1958) СССР ЮШның Милләтләр шурасы рәисе.
(8741) Suzukisuzuko
Тарихы
1998 елның 25 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BR8» саналган.
Хомород (Хунедоара)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
I Шапур
I Шапур (, —, ) — ,.
Габдулла Тукай биографиясе
Соңгы көннәр
Казан шәһәренең бүген Островский исеме белән йөртелгән урамындагы больницадан Тукайны Яңа бистә зиратына озаталар. 1912 елда шагыйрь болай язган була:
Момай-цанг
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 191 метр биеклектә 26.91667°N, -89.85°W координаталы буенча урнашкан.