cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вяйсала (ай кратеры)
Вяйсала - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 8,1 км булган кратер.
Атрать (бистә)
Атрать (Атрать, Атрать) — Чуашстанның Алатыр районында урнашкан авыл.
Өмердагы (Башкале)
Өмердагы (Ömerdağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Башкале илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Константиновка (Киров өлкәсе)
Константиновка (Константиновка) — Киров өлкәсенең Малмыж районында урнашкан авыл.
Войнивка (Подлясье воеводалыгы)
Войнивка  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(18502) 1996 PK1
(18502) 1996 PK1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Синявичы (Гродзенский районы)
Синявичы  (Сінявічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Ковентри-Лейк (Коннектикут)
Ковентри-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Гластонбери (Коннектикут)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Синявичы (Дзятлавский районы)
Синявичы  (Сінявічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Нәзир (авыл)
Назырова (Назырова) — Чиләбе өлкәсенең Аргаяш районы составына керүче авыл.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: башкортлар (90%).
Чишмәлекүл
Чишмәлекүл — Башкортстанның Аскын районында урнашкан авыл.
Ковк (Айдовщина)
Ковк  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
(3061) повар
Тарихы
1982 елның 21 октябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 UB1» саналган.
NGC 408
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Әһмәдли (Әһмәдли, Дашкәсән)
Әһмәдли  (Əhmədli ) — Әзербайҗанның Дашкәсән районына караган авыл.
Аккүл (шәһәр)
Аккүл (Aqkól, Ақкөл, Акколь) — Казакъстанның Акмола өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Лесной (Алатыр районы)
Почта индексы — 429805. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97203825002.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 795 кешенең яшәве мәгълүм.
Алан Рикман
Фильмография
Иң популяр фильмнар:
Леопольдшлаг
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сен-Дезир
Сен-Дезир — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Күнгәкбаш
Почта индексы — ?, — ?.
Георгий Калитов
Биографиясе
Георгий Гайниәхмәт улы Калитов 1952 елның 7 сентябрендә БАССР ның Балтач районы Түбән Иванай авылында дүрт балалы гаиләдә туган. Ике өлкән агалы-энелене тугыз-ун яшьләре тулгач, балалар йорты янындагы интернатка укырга урнаштыралар. 1963 елдан 1967 елга кадәр Георгий Калитов агасы Сережа белән Бөредәге 1нче балалар йортында тәрбияләнә.
Уфа шәһәрендә яши һәм эшли.
Короново (Великопольское воеводалыгы)
Короново  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кирилл (Наконечный)
Тәрҗемәи хәле
1961 елның 15 маенда Пермь өлкәсе Верхнечусовские Городки бистәсендә эшче гаиләсендә туган. 1978 елда урта мәктәпне тәмамлаган.
2020 елның 8 декабрендә Татарстан митрополиясе башлыгы итеп билгеләнә. Казан руханилар семинариясе ректоры.
Лермос
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Саран (Казакъстан)
Тарих
Шәһәр статусын 1954 елдан башлап йөртә.
Аксай (Мари Иле)
Аксай (Аксайсола, Аксаево) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан сала.
Канифольный
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
(4598) Корадини
(4598) Корадини — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Элмдейл (Миннесота)
Элмдейл  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Салминка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казтаньера Алта (Тревизо)
Географиясе
Казтаньера Алта Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Войни-Шуби-Влосцянски
Войни-Шуби-Влосцянски — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Косево (Великопольское воеводалыгы)
Косево  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Влад-Цепеш (Келераш)
Влад-Цепеш — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Овен (авыл)
Овен  — Болгариянең Силистра өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
NGC 411
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Данилиха (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: урыслар (100%),.
Тимер юл күпере (Минзәлә)
Тимер юл күпере - ХХ гасыр башында төзелгән сәнәгать архитектурасы һәйкәле. Бу күпернең төп үзенчәлеге - аңа тимер юл килеп җитмәгән һәм бер поезд да узып карамаган. .
Матанский Кордон
Матанский Кордон (Матанский Кордон) — Киров өлкәсенең Нократ Аланы районында урнашкан авыл.
Кристал-Лейк (Коннектикут)
Кристал-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Көйҗү (Еркөй)
Көйҗү (Köycü) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Еркөй илчесенә караган бер авыл (köy).
Жуков
Фамилия
Танылган шәхесләр:
Войновце (гмина Шудзялово)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дамир Ишемгулов
Биографиясе
Дамир Нуретдин улы Ишемгулов 1943 елның 1 февралендә Башкорт АССРның Хәйбулла районы Бәләкәй Әбеш авылында туган.
HD216039
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Ямбакты (елга)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Элроза (Миннесота)
Тарихы
Элроза шәһәре  елда нигезләнгән.
Дериан (Коннектикут)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вальсдорф (Югары Франкония)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Галлей (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Эдмунд Галлей (1656—1742) хөрмәтенә бирелә.
Лейк-Покотопог (Коннектикут)
Лейк-Покотопог  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Либох
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Мале Руди
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Өмерлер (Гөнен)
Өмерлер (Ömerler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сюкся
Сюкся — Пешлә елгасы кушылдыгы. Мордовиянең Рузай районы биләмәләрендә ага. Елга  Пишля елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Лонг-Гилл (Коннектикут)
Географиясе
Лонг-Гилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Төркиядә Русия илчесен үтерү
Үтерү Россия, Төркия, Иран тышкы эшләр министрлары Сүрия буенча сөйләшүләре алдыннан булды, кайбер юрамаларга караганда әлеге очрашуны бозуга юнәлгән.
Эйвон (Коннектикут)
Эйвон  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
(18512) 1996 SO7
Тарихы
1996 елның 17 сентябрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 SO7» саналган.
Гыйлем Камай
Гыйлем Камай 1901 елның 23 февралендә Казан губернасының (хәзер Татарстан Республикасының) Тәтеш шәһәрендә йөк төяүче гаиләсендә туа. Гыйлемгә 9 яшь булганда әтисе үлә һәм аңа төрле авыр эшләр башкарырга туры килә. 1916-1920 елларда Татар укытучылар мәктәбендә укый, җәй көннәре пристаньдә эшли. 1920 елда Кызыл Армиягә алына. 1922 елда, Армия сафларыннан демобилизацияләнгәннән соң, Тум университетына укырга керә. 1926 елда аны тәмамлый, ә аннары Казанга кайтып, Казан дәүләт университетында аспирантурада укый. Шул вакыттан алып, Г.Х.Камайның бөтен тормышы фәнгә хезмәт итүгә, химия кадрлары хәзерләүгә һәм актив җәмәгать эшенә багышлана.
Эмили (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өмерли (Өмерли)
Өмерли (Ömerli) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Өмерли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Падина (Силистра өлкәсе)
Падина  — Болгариянең Силистра өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Яңа Җияш
Топонимия
Адаштыра торган шөбһәле урыннар да бар. Терлек үләт базы яны шундый. Шәвәли чокыры, Гамбәр тыкрыгы шулай ук адаштыра торган урыннардан.
NGC 414
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Салаба-Яха (Нияю кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Җитлекмәгәннәр ретинопатиясе
Җитлекмәгәннәр ретинопатиясенең актив формасы
3 нче өлкә 2 нче өлкә чигенең алдында урнашкан ярымай формалы өлешеннән тора.
Башка күренешләр
1. «Уңай чир» көчәю юнәлешен аңлата һәм түбәндәге үзгәрешләре белән сыйфатлана.
Җитлекмәгәннәр ретинопатиясенең җөйле формасы
3 нче стадия. Контракция белән күбрәк чагылган периферия фиброзы һәм челтәркатлауның ураксыман җыерчыгы ясалуы.
Елубкино
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%), урыслар.
Карабаново (Чиләбе өлкәсе)
Карабаново (Карабаново) — Чиләбе өлкәсенең Троицк районы составына керүче авыл.
Мыскал Өмүрканова
Биография
Җырчы Мәскәүдә кыргыз сәнгатенең икенче декадасында (1958) зур уңыш белән чыгыш ясый, аның Туктагыл сүзләренә Б. Эгинчиевның «Алымкан» җырын башкаруы зур бәя ала.
1955—1959 елларда Ул Кыргыз ССР Югары Советы депутаты итеп сайлана.
.be
.be — Бельгиянең югары дәрәҗәле милли домены.
Эммонс (Миннесота)
Тарихы
Эммонс шәһәре  елда нигезләнгән.
Риа-Сираш
Риа-Сираш — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
Евгений Боратынский
Иҗаты
1832 елда И. В. Киреевский нәшер итә башлаган «Европеец» (Аурупалы) журналында иң актив язышучы булып китә, элегияләрен, «Балдак» (Перстень) повестен шунда бастыра. Журнал ябылгач, төшенкелеккә бирелә.
(18515) 1996 TL14
Тарихы
1996 елның 9 октябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 TL14» саналган.
Энфилд (Коннектикут)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Уксун
Уксун — АлатырРоссия елгасының кушылдыгы. Мордовиянең Ардатово районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 16 км.
Эссекс (Коннектикут)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эпл-Велли (Миннесота)
Тарихы
Эпл-Велли шәһәре  елда нигезләнгән.
Вледень (Ботошань)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(2609) Кирил-Мефодий
Тарихы
1978 елның 9 августында Черных Н. С., тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 PB4» саналган.
Рәхим Ишбулатов
Биографиясе
Аннары Уфа каласындагы 1905 ел исемендәге Революция музееның, 1938-1941 елларда Башкорт сәнгать музееның гыйльми хезмәткәре булып эшли. Бер үк вакытта 1937-1941 һәм 1945-1953 елларда Башкорт театр-сәнгать училищесында укыта.
Пещерная (станция)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (21%), башкортлар (79%).
Кәмәргая
Кәмәргая (Kəmərqaya ) — Әзербайҗанның Дашкәсән районына караган авыл.
Эпплтон (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Литцельсдорф
Литцельсдорф — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Ганзен (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Косьцелець (Калиский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ист-Виндзор
Ист-Виндзор — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Успенское (Свеча районы)
Успенское (Успенское) — Киров өлкәсенең Свеча районында урнашкан авыл.
Лядский бакчасы
Тарихы
Парк тарихы XVIII гасырдан башлана. Казан үзәгендә генерал-майор Алексей Петрович Лецкийның (1725-1800 еллар) бер катлы йорты була, анда 1798 елда император Павел I туктый һәм кунакчыллыгы өчен генералга рәхмәт йөзеннән янәшәдәге урамга (хәзер – Горький урамы) аның исемен атарга боера. Генерал Лецкий йорты янында бакча оештыра. Бакчада агачлар утыртыла, төнлә яктырту өчен 600 шәмгә исәпләнгән өч фонарь урнаштырыла, шулай ук Казанда беренче суүткәргеч ачылу уңаеннан кулларында кувшин тоткан кызның бронза скульптурасы рәвешендәге фонтанчык урнаштырыла. Лецкий дип аталган бакча шәһәрнең югары җәмгыять вәкилләренең очрашу урынына әйләнә һәм биредә дөньяви раутлар үткәрелә. Тик Лецкий бакчасын халык Лядский дип атый һәм акрынлап ул шушы исем белән аталып йөртелә башлый.
Лихтенау-им-Вальдфиртель
Лихтенау-им-Вальдфиртель — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Комполе (Луковиця)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Үрләй (Инсар кушылдыгы)
Үрләй буенда Өрләдем һәм Үгенә авыллары урнашкан.
Аллопат
Чыганаклар
Аллопат
Скидзель
Скидзель (Скідзель ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сандэй-Яха
Сандэй-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Кече Мариэтта елгасының сул ярына тамагыннан 13 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD216237
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Эргард (Миннесота)
Тарихы
Эргард шәһәре  елда нигезләнгән.
Рифкать Баһаветдинев
Рифкать Баһаветдинев — рәссам-монументалист, график. 1965-1969 елларда Сембер шәһәренең баш рәссамы. 1972 елдан башлап зона, бөтенсоюз күргәзмәләрендә катнашкан.
.ch
.ch — Швейцариянең югары дәрәҗәле милли домены.
Гансвиндт (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Герман Гансвиндт (1856—1934) хөрмәтенә бирелә.
(4021) танцевальный
Тарихы
1981 елның 30 августында Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 QD2» саналган.
Ист-Гамптон (Коннектикут)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Казалы
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Войшки (Билостоцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Котвасице
Котвасице — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сулы Чеварда
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Габагтәпә (Дашкәсән)
Габагтәпә  (Qabaqtəpə ) — Әзербайҗанның Дашкәсән районына караган авыл.
Ганский (ай кратеры)
Ганский - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 42,11 км булган кратер.
Девятый Вал
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
.cn
.cn — Кытайның югары дәрәҗәле милли домены.
Конь (Лития)
Конь  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
(3146) Дато
(3146) Дато — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1972 елның 17 маенда Смирнова Т. М. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1972 KG» саналган.
Өмерли (Бандырма)
Өмерли (Ömerli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Бандырма илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Скирдзимы
Скирдзимы (Скірдзімы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Попина (Болгария)
Попина  — Болгариянең Силистра өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Вассерлозен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Прибрежный (Чиләбе өлкәсе)
Прибрежный (Прибрежный) — Чиләбе өлкәсенең Коншак районы составына керүче авыл.
Норт-Гросвенор-Дейл (Коннектикут)
Географиясе
Норт-Гросвенор-Дейл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Сапатамат-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Форт-Шевченко
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Маломин
Маломин — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ираклий Боратынский
Тәрҗемәи хәле
1840 елда Кавказ сугышында катнаша. 1842 елның 30 августыннан «генерал-майор» хәрби дәрәҗәсендә Ярославль губернаторы в.б. итеп билгеләнә. 1нче дәрәҗә Изге Святослав ордены белән бүләкләнә.
Казан губернаторы
1846 елның 14 мартында Казан хәрби губернаторы итеп билгеләнә. И.А. Боратынский Казанда губернатор булып торган чорда (1846-1857 ел):
Соңгы еллары
1853 елда «генерал-лейтенант» хәрби дәрәҗәсе ала. 1нче дәрәҗә Изге Анна ордены, 2нче дәрәҗә Изге Владимир ордены, Ак Бөркет ордены белән бүләкләнә. 1857 елның 31 декабрендә Александр II И. Боратынскийны сенатор итеп билгели. 1859 елның 4 маенда Санкт-Петербургда вафат була.
Айба (Балда кушылдыгы)
Айба — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе, Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Балда елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(3605) Дэви
(3605) Дэви — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Өмерли (Изник)
Өмерли (Ömerli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Изник илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каюм (Аскын районы)
Каюм — Башкортстанның Аскын районында урнашкан авыл.
Ист-Гранби (Коннектикут)
Ист-Гранби  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Котовецко
Котовецко — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Тюхтет (Кемчуга кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Скирсцины
Скирсцины (Скірсціны ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Сапатеда-Яха
Сапатеда-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Нгарка-Пыря-Яха елгасының уң ярына тамагыннан 102 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Эдлаланка
2005 су басулары
Авыллар 2005 ел су басулары вакытында эвакуацияләнгән булган.
Копер (община)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(18525) 1996 VO8
Тарихы
1996 елның 7 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 VO8» саналган.
Ист-Лайм (Коннектикут)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Пиляндыш
Халык
Халык саны динамикасы:
Котово (Гродзиский повяты)
Котово  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Де-Фриз
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Коприва (Разкриже)
Коприва  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Волкуш
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Котовске (Польша)
Котовске  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Татарка (Барнева кушылдыгы)
Татарка — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Барнева елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Сен-Жан-Пла-де-Кор
Сен-Жан-Пла-де-Кор — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
(18527) 1996 VJ30
Тарихы
1996 елның 7 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 VJ30» саналган.
Замбро-Фолс (Миннесота)
Замбро-Фолс  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
(3610) Декампос
Тарихы
1981 елның 5 мартында Анри Дебеонь, тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EA1» саналган.
Кышлау Елга
Тарихи белешмә
Вашъязы авылында кызыллар белән аклар арасында каты сугыш була. Аклар чигенергә мәҗбүр булалар. Комаровка һәм Алмаз авылында да сугыш каты була. 1921 елда, Шаһевәли мулла үлгәч, Сабитов Фасахетдин хәзрәт күчеп килә. Авылдан кызыллар үткәндә ул мәчеттә качып кала. 1921 елда авылда яңадан ак бандитлар күренә башлый. Бандитларның башлыгы ак әфисәр Александр Петров була. Алар Ямаш авылын басып алалар һәм бодай салынган амбарны талыйлар.
Бөек Ватан сугышы фронтына киткән 122 кешедән 59-ы кире кайтмадылар.
Эмель Дерели
Эмель Дерели (Emel Dereli; 1996 елның 25 феврале, Зонгулдак, Төркия) — Төркия җиңел атлеты, ул ядрә ыргыту буенча махсуслашкан. 2016 елгы Ауропа чемпионатының бакыр призёры. Яшүсмерләр арасында ике тапкыр Ауропа чемпионы (2013, 2015). Кызлар арасында дөнья чемпионы (2013). Өч тапкыр Төркия чемпионы. 2016 елгы җәйге Олимпия уеннарында катнашучы.
Тормыш юлы
2013 елда ядрә ыргыту буенча яшьләр арасында Ауропа Кубогында, яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатында (ярышлар рекорды белән) һәм яшүсмерләр арасында Ауропа чемпионатында (милли рекорд белән, 18,04 м) ядрә ыргытуда җиңү яулый. Дөнья чемпионатында чыгыш ясый, әмма квалификация стадиясен уза алмый.
Скорава
Скорава (Скорава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Карэлицкий районында урнашкан авыл.
(18528) 1996 VX30
(18528) 1996 VX30 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Көкез (Кыбрысҗык)
Көкез (Kökez) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Кыбрысҗык илчесенә караган бер авыл (köy).
Дзержинское (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (91%).
Шайтанка (Барнева кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Тобол, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Иске Ладога
Тарихы
Земляной бистәсендә бораулаганнан соң, 4 метр калынлыктагы мәдәни катлам астында нечкә торф сазлыгы һәм Ладога бозу чокырлары ачыклана. Якынча 2000 ел элек Волховтагы су дәрәҗәсе абсолют биеклектән 10 метрдан түбән төшә. Булачак Иске Ладога территориясе беренче меңьеллык урталарыннан иртәрәк су дәрәҗәсенең тагын да кимүеннән соң урнашу өчен яраклы була.
Земляной бистәсе астында җирне сугару 4-нче казу мәйданында 6-нчы гасырдан соңга калмыйча яки бераз иртәрәк, һәм 3-нче казу эшендә - VII гасырның икенче яртысыннан - VIII гасырның беренче яртысында үтә. Беренче Ладогада яшәүчеләрнең авыл хуҗалыгы бодай, арыш, арпа, тары һәм соры бөртекләре табылуы белән раслана. 2013 елда Иске  Ладогада табылган Меровингия чоры кыры, мөгаен, VII гасырга карый. Земляной бистәсендә якынча 700 яки хәтта алдарак славян торак пункты барлыкка килергә мөмкин була.
840 еллар тирәсе, торак пункт дошман һөҗүме нәтиҗәсендә афәткә дучар була. Якынча 840 елдан алып 865 елга кадәр, торак пунктның зур өлеше чүлгә әйләнә. Тагын бер өлеше Төньяк Европа залының Скандинавия традицияләрендә яңадан торгызыла. Норманн халкы үз традицияләрен китерә (Тор чүкечләре һ.б.) ).
1997 елда авылда 2445 кеше яшәде, 2002 елда - 2182 кеше (руслар - 95%).
География
Авыл районның төньягында, ( Зуево - Новая Ладога ) юлында, 41К  (Старая Ладога - Кисельня ) һәм 41К  (Старая Ладога - Трусово ) юллары  урынында урнашкан.
Правда (Силистра өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чаллы (Актай кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулман тамагынан Кама Тамагы бистәсенә чаклы Куйбышев сусаклагычының Чулман участогы, Шишмә һәм Идел елгаларын кертмичә. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Идел, Куйбышев сусаклагычы башыннан Каспий диңгезенә койганчы.
Мамлич
Мамлич — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Казтаньяса (Асти)
Географиясе
Казтаньяса Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Вольне (Польша)
Вольне  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 424
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Яңа Малмыж
Халык
Халык саны динамикасы:
Велльхайм
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD216533
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гартман (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Йоханнес Франц Хартман (1865—1936) хөрмәтенә бирелә.
Долины
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (83,10%), украиннар (10%).
Казтаудия (Торино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кохово
Кохово — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Караоба
Халык
Халык саны динамикасы:
Патнам (сан алу урыны, Коннектикут)
Патнам  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Вельден
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коцаново
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кент (Коннектикут)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тюхтет (Чулым кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гыеглы
Гыеглы (Qıyıqlı ) — Әзербайҗанның Дашкәсән районына караган авыл.
Вледика
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зумброта (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Прохлада
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(4120) Denoyelle
(4120) Denoyelle — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Төпрәле
Төпрәле — Башкортстанның Аскын районында урнашкан авыл.
NGC 426
NGC 426 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
(18533) 1996 XJ6
Тарихы
1996 елның 3 декабрендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 XJ6» саналган.
Аккүз (Актаныш районы)
Тарихы
Аккүз — Бүляр волосте (1866 елдан — Поисев волосте) Мушугин түбәсендә нигезләнгән авыл Тарихчы Әнвәр Әсфәндиярев аның 1745 елда нигезләнгәнеүен һәм Югаргы Ахун тип аталып йөртелүен билгели. 1848 елда авылда тегермән, 1905 елда хужалык кибете була.
Лойчах
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Нева бәрелеше
Нева бәрелеше — 1240 елның 15 июлендә Нева елгасында, Усть-Ижора бистәсе янында, Новгород Республикасы һәм Карелиянең швед, Норвегия, фин һәм Тавастия армияләренә каршы көрәше.
Аның максаты булып Нева мамагы һәм Ладога шәһәре өстеннән контроль урнаштыру һәм варяг-грек сәүдә юлының иң мөһим өлешен яулап алу торган.
Бәрелеш барышы
Рус гаскәрләре 20 хәлле сугышчысын югалта (бу сангааларның һәлак булган дружинникларын да кушырга кирәк). Һәлак булган шведларның гомуми саны шулай ук дистәләгән, хәтта йөзләгән була. Моннан тыш, «Жития» хәбәр итүенчә, Неваның икенче ярында җирле халык шведларның бик күп күмелмәгән җәсәдләрен тапкан.
Плейнфилд-Вилледж (Коннектикут)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казан федералисты (журнал)
«Казан федералисты» (журнал) (журнал «Казанский федералист») — Казан шәһәрендә нәшер ителүче, Россия һәм дөньядагы федерализмның  катлаулы мәсьәләләре турында сөйләүче айлык фәнни басма (журнал).
(3685) Дерденье
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EH14» саналган.
Казтел Балдо (Реҗо Эмилия)
Казтел Балдо — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Коцина (Великопольское воеводалыгы)
Коцина  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Оме (Марна)
Оме — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
HD216754
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Покатак (Коннектикут)
Географиясе
Покатак халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Локкенхаус
Локкенхаус — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Танзеда
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
NGC 427
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Руйно
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3587) Декарт
(3587) Декарт — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тяжин (елга)
Тяжин — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы КАР/Об/2542/376/212 урнашкан. Елга озынлыгы 165 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Кошаново (Косцянский повяты)
Кошаново  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Казтел Берти (Пистоя)
Казтел Берти — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Көклү (Решадие)
Көклү (Köklü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Решадие илчесенә караган бер авыл (köy).
Покунок-Бридж (Коннектикут)
Покунок-Бридж  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Лоретто (Бургенланд)
Лоретто  — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Вороне (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Мишель-де-Ллот
Сен-Мишель-де-Ллот — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
Кошаново (Шамотульский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Александр Орехов
Александр Орехов (Александр Александрович Орехов,, — , ) — Россия футболчысы (сакчы), Россия чемпионатларының алтын (2008, 2009) һәм бронза (2010) призчысы, Россия кубогы (2011/12) һәм суперкубогы (2011, 2012) иясе.
Венценбах
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кошари (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(4262) DeVorkin
(4262) DeVorkin — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Дроздов (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Урал дәүләт архитектура-сәнгать университеты
Структурасы
Университет структурасына 5 факультет һәм 1 институт керә:
Гевелий (ай кратеры)
Гевелий - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 113,87 км булган кратер.
Веринген
Веринген — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Риверсайд (Коннектикут)
Риверсайд  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Ковентри (Коннектикут)
Ковентри  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Көклү (Кастамону)
Көклү (Köklü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
Абдусамат Тайметов
Сугыш алдыннан Ташкентта эшләве
1941 елның мартында ул Сир-Дарья авылында очучыларны әзерләү өчен тренировка отряды командиры итеп билгеләнә.
Казтел Верука (Болцано)
Казтел Верука — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Тансу-Яга
Тансу-Яга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Надым елгасының уң ярына тамагыннан 466 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 28 км.
(18538) 1996 XY18
(18538) 1996 XY18 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Мөхәммәд Фуркан Өзбәк
Мөхәммәд Фуркан Өзбәк (Muhammed Furkan Özbek; 2001 елның 24 гыйнвары, Йозгат, Төркия) — Төркия авыр атлеты, 67 килограммга кадәр авырлык категориясендә чыгыш ясый. Ауропа чемпионы, Олимпия уеннарында катнашучы.
Максим Орлов
Максим Орлов (Максим Алексеевич Орлов,, — , ) — Россия һөнәри һоккейчесе (һөҗүмче).
Иган (Миннесота)
Тарихы
Иган шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Янкисәк
Почта индексы — 452886, ОКАТО коды — 80204840010.
Исхак Әхмәров
Тәрҗемәи хәле
1930 елдан ССРБ хәвефсезлек органнарында (ОГПУ, НКВД) эшли. 1930-1931 елларда Урта Азиядә (Бохара) басмачылыкка каршы көрәштә катнаша. 1932-1935 елларда Төркиядә ССРБ генераль консуллыгында сәркатип, соңрак генераль консул вазифасында була. 1935 елда Кытайга җибәрелә, анда америка көллиятендә укый, Кытайдагы япон эшмәкәрләре белән бәйләнеш урнаштыра. Рус, татар телләреннән башка, инглиз, француз, төрек телләрен камил белә.
Гедин (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Свен Гедин (1865—1952) хөрмәтенә бирелә.
Казтел Гаргане (Пистоя)
Географиясе
Казтел Гаргане Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Серкино (Киров өлкәсе)
Серкино (Серкино) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
HD216831
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Өмүревлери (Атакум)
Сылтамалар
Ömürevleri, Atakum Ömürevleri, Atakum
(4370) Диккенс
Тарихы
1982 елның 22 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 SL» саналган.
Скала (Силистра өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дружба (Диңгез буе крае)
Халык
Халык саны динамикасы:
Эррамаду
Эррамаду Һиндстанның Андһра Прадеш штатында Кришна районында авыл. Ул Тирувуру мандалында урнашкан. Биредә Телугу теле таралган.
Гейгер (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Коритно (Оплотниця)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гей-Люссак (ай кратеры)
Гей-Люссак - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 25,4 км булган кратер.
(18541) 1996 YA1
Тарихы
1996 елның 20 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 YA1» саналган.
Смилец (Силистра өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вротки (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Лоран-сюр-Мер
Сен-Лоран-сюр-Мер — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Дубки (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Кошути (Слупецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лудвайс-Айген
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Ивка (Исәт кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гейсслер (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
Коулбрук (Коннектикут)
Коулбрук  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
(18543) 1997 AE
(18543) 1997 AE — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Лудерсдорф-Вильферсдорф
Лудерсдорф-Вильферсдорф — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Вроцень
Вроцень — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Казтел де Паолиз (Рим)
Казтел де Паолиз — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Сен-Лу-де-Фрибуа
Сен-Лу-де-Фрибуа — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Матильдзин (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Матильдзин  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Исток (Исеть кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Тобол, елга бассейны — Иртеш.
Кромвелл (Коннектикут)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лудеш
Лудеш — Австриянең Форарльберг федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Казан югары артиллерия командирлары училищесы
Совет чоры
1943 елда авиацион механикларының хәрби мәктәбе Чиләбе хәрби авиацион техник училищесы дип үзгәртелә. 1944 елда хәрби авиацион техник училищесы Хәрби һава көчләре (ВВС) составына тапшырыла. Сугыш вакытында хәрби авиацион техник училищеләренә Ли-2, Ил-4, Пе-2 һәм Җир-2 тибындагы бомбардировщиклар өчен дүрт мең биш йөз җитмеш ике авиацион офицер әзерләнә. Училищене тәмамлаган бер капитан Б. Г. Рассохин Советлар Берлеге Каһарманы исеменә лаек була.
Сергей Осипов
Сергей Осипов (Сергей Владимирович Осипов,, — , ) — СССР һәм Россия футболчысы (сакчы) һәм футбол тренеры.
Казтел Де Рати (Алесандрия)
Географиясе
Казтел Де Рати Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Этуру
Этуру Һиндстанның Андһра Прадеш штатының Кришна районында авыл. Ул Виджаявада бүлгесенең Чандарлападу мандалында урнашкан. Биредә Телугу теле таралган. Ул Андһра Прадеш Башкала Регионының өлеше.
Камышевка (Исәт кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Тобол, елга бассейны — Иртеш.
Гедик (Серик)
Гедик (Gedik) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Серик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Скрышава (Навагрудский районы)
Скрышава  (Скрышава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
(2784) Домейко
Тарихы
1975 елның 15 апрелендә К. Торрес тарафыннан Cerro El Roble обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 GA» саналган.
Костаневиця-на-Крки (община)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Геликон (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Геликон (5 век, б.э.к.) хөрмәтенә бирелә.
Сребырна (авыл)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мациково
Мациково — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ключево (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (93,7%), урыслар (3,4%).
Тунгус-Яха (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Индепенденс (Миннесота)
Тарихы
Индепенденс шәһәре  елда нигезләнгән.
Лунц-ам-Зе
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(4020) Доминик
(4020) Доминик — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Георгий Остроумов
Георги Остроумов (Георгий Андреевич Остроумов,, — , ) — физик, Пермь унверситетының гомуми физика кафедрасы мөдире (1945-1958).
Подсобное хозяйство (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Вледулешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Всьцеклице
Всьцеклице — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Скрэндзевичы
Скрэндзевичы (Скрэндзевічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Дубовый Ключ
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%), украиннар (6%).
Саффилд-Депот (Коннектикут)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вертах (Алмания)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңа Көбияз
Яңа Көбияз — Башкортстанның Аскын районында урнашкан авыл.
Костел (Костел)
Костел  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Вулька (Билостоцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шахрух
Муин аль-Хакк ва-д-Дин Шахрух (Фарсы теленнән ("патша"), рух ("йөз"); 1377 елның 20 августы - 1447 елның 12 мартында) - әмир, Үзәк Азиянең Төрки-Монгол яулап алучы Тамерлан ның дүрт улының иң кечесе, Хорасан хакиме (1397 елдан) һәм Тимур империясе хакиме(1409 елдан).
Биография
Османлыларга каршы җиңү кампаниясеннән кайткач, Тимур Минск Китайга күптән көтелгән һөҗүмен әзерли башлый. Шахрух Хорасан губернаторы вазифасына кире кайта. Тимур үлгәч, Шахрух үз өлкәсендә кала. Билгеле, Тимур беркайчан да Шахрухны үз империясе варисы дип санамый торган була. Бәлки бу әти белән улның читләшүе булгандыр. Тимурның кече улына салкын карашы Шахрухның шәхси сыйфатлары аркасында булган дигән тәкъдимнәр бар. Князь, зирәклегенә һәм белеменә карамастан, бик тыйнак һәм юаш кеше, һәм өстәвенә, бик диндар кеше булып танылган була. Ул әтисенең каты дошманлыгы белән, яки Чыңгызханның төрки-монгол законнарын тотуы белән аерылып тормый.
Эчке сәясәт
1405- нче елда Тимур үлгәч, интернациональ сугыш башлана. Мавераннадагы хакимия оныгы Хәлил-Солтан (1405-1409) тарафыннан басып алына, һәм Хорасанда берничә сугыш бәрелешеннән соң хакимият Тимурның кече улы Шахрухка бирелә. 1409-нчы елда, Хәлил-Солтан җиңелгәч, Тимур командирлары Мавераннадагы хакимиятне Шахрухка күчерәләр. Шахрух Хорасанда идарә итәргә калырга карар кыла, Гератны дәүләт башкаласы итеп куя, һәм Мавераннах улы Улугбекка бирә (1409-1449). Шахрух идарә иткән вакытта Герат Көнчыгышның иң зур фән һәм мәдәният үзәгенә әверелә. Аның улы Байсонкурт монда сәнгать академиясе булдыра, аннан соң танылган Бехзад барлыкка килә. Патшалык вакытында Тимурид дәүләтенең көче сакланып кала.