cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 7089
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Жерехова
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сокорро (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
ZBTB11
ZBTB11 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Кече Туван
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Өченче рейх
1941 елда Люксембург басып алына (төрле биләмәләрне кушу соңрак та дәвам ителә).
Кышкы Олимпия уеннары 1964
Кышкы олимпия уеннары 1964 (1964 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1964) — 1964 елның 29 январеннән 9 февраленә кадәр Австрияның Инсбрук шәһәрендә узган халыкара спорт чарасы.
(906) Репсольда
(906) Репсольда  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Дорожный (Коми)
Климат
Дорожный климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (5%), руслар (80%), украиннар (6%), белоруслар (9%).
Капцёвка
Капцёвка (Капцёўка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Нова Вас-при-Марковцих
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Люблин
Халык саны — 349 103 кеше (2011).
(2254) Реквием
Тарихы
1977 елның 19 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 QJ1» саналган.
Вильга (Мазовия воеводалыгы)
Вильга  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Скоковка
Скоковка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Тудовка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Панайтоая
Панайтоая — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Antonio Vivaldi
Üz tormışı çaqta Awrupada zur dan qazanğan.
Tärcemäi xäle
1740 yılda Vivaldi Venetsiädän kitä häm üz yaqlawçısına Karl VI yanına bara. Şul uq waqıtta Avstriä mirası öçen suğışı başlana.
Onıtılğan Dahi
Onıtılğan, awıru Vivaldi xäyerçelektä 1741 yılda ülgän. Fäqirlär öçen ziratta kümelgän.
İcat
Vivaldi - 90 opera icat itkän, şul isäptän Orlando furioso, Nerone fatto Cesare, 1715, L’incoronazione di Dario, 1716, L’inganno trionfante in amore, 1725, "Tamerlan", 1735 h.b.
Кече Тукташ
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 47 кешенең яшәве мәгълүм.
Соудертон (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кышкы Олимпия уеннары 1972
Кышкы олимпия уеннары 1972 (1972 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1972) — 1972 елның 3 февраленнән 13 февраленә кадәр Японияның Саппоро шәһәрендә узган халыкара спорт чарасы.
Садияк
Садияк — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Светлана Житомирская
Светлана Житомирская ( , Харьков ) - математик физика өлкәсендә Америка математигы һәм галиме.
Биография
Светлана Яковлевна Житомирская  1966 елның 4 июнендә Украин ССРның  Харьков шәһәрендә туган. Аның әтисе Яков Исхакович Житомирский һәм әнисе Валентина Михайловна Борок (1931-2004) математика профессорлары булганнар. Олы абыйсы Михаил да математик.
С. Житомирская математик Владимир Мандельштамга кияүгә чыга. Университетта укыганда ук аларның бер кызы туа. Соңрак аларның тагын ике баласы туа.
Бу вакытта аның ире Мәскәү геофизика институтында эшли.
Аның ире 2006 елга кадәр Мәскәү геофизика институтында эшли.
Фәнни эшчәнлеге
2005-нче елда Рут Литтл Саттер премиясенә лаек була.
Жероне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пабядзиншчына (Докшыцкий районы)
Пабядзиншчына (Пабядзіншчына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Докшицкий районында урнашкан авыл.
Нова Гора
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жеронице (Лодзь воеводалыгы)
Жеронице  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Михаил Браун
Корыч һәм эретмәләр, комплекслы катнаш корычларны булдыру, фрактографик анализ ысулларын төзү проблемаларына кагылышлы күп кенә хезмәтләр, шулай ук уйлап табулар, һәм патентлар авторы
Эшчәнлеге
Фәндә һәм педагогик эшчәнлегендә югары казанышлары өчен М. П. Браунға УССРның атказанган фән эшчәне дигән исем бирелә (1973). Шулай ук Е. О. Патон исемендәге премиягә лаек була (1974) һәм медальләр белән бүләкләнә.
Гасыйм Мансуров
Бөек Ватан сугышы
Сугыш елларында санитария поездында эшли, яралы сугышчыларны фронттан тыл госпитальләренә ташый.
Яңаталап (Җуалы районы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
(2303) Рецина
Тарихы
1979 елның 24 мартында Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 FK» саналган.
Паварки
Паварки (Паваркі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Докшицкий районында урнашкан авыл.
Кивкасы
Кивкасы (Кивкас Юнтапа, Кивкасы) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Мантурово
География
Шәһәр Унжа елгасында, Костромадан 261 километр ераклыкта урнашкан. Төньяк тимер юлының Мантурово станциясе.
NGC 7093
NGC 7093 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Стипулки-Гемзино
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Жехта (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Евгений Онегин
Эчтәлеге
Евгений белем һәм тәрбияне үз өендә, чит илдән килеп ялланган укытучылардан ала. Башкаладагы тормышы мәхәббәт вакыйгаларына, һәртөрле күңел ачуларга бай була. Ләкин бертөрлелек аның күңелен кайтара (әсәрдә:хандра башлана). Мохитне алыштыру өчен, авылга китеп бара, анда вафат булган абыйсыннан калган байлыкны мирас итеп ала. Авылдагы тигез аккан тормыш та аны тиз туйдыра.
Онегин белән Татьяна 3 елдан Петербургта очраша. Мәһабәт ханымга әйләнгән Татьянаны Онегин хәтта танымыйча тора. Хәзер инде Онегин гашыйк була, хат та яза, ләкин Татьяна аны һаман да яратуын, ләкин иренә тугъры булачагын әйтә. Әсәр шушы урында өзелә.
Әсәрдә төп каһарманнар
Владимир Ленский — Пушкинның бергә укыган дусты В. Кюхельбекерга охшаталар.
Тәрҗемәләре
Алман теленә – Р.-Д. Кайль Һ.б.
Азәрбайҗан теленә – Сәмәд Вургун;
Инкыйлабка кадәр татар теленә дә тәрҗемә ителеп,гарәп шрифтында басылган булган.
Әсәр мәгарифтә
Роман Россия, Үзбәкстан, Казакъстан, Украина, Беларус мәктәпләрендә рус әдәбияты буенча программага кертелгән. Башлангыч сыйныфларда өзекләр ятларга бирелә.
Марракос
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Спирс (Пенсильвания)
Спирс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Андрей Апакидзе
Биография
1914 елның 3 сентябрендә Грузиядә Зана авылында туа, 1916 елдан алып 1918 елга кадәр гаиләсе белән Бакуда яши.
Фәнни-педагогик эшчәнлеге һәм фәнгә керткән өлеше
Ул 1993 елның 10 июлендә Тифлиста вафат була.
Вилькова-Весь
Вилькова-Весь — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
ZBTB21
ZBTB21 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Доганбагы (Сивриҗе)
Доганбагы (Doğanbağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Сивриҗе илчесенә караган бер авыл (köy).
Кузюг (Ентала кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Йорт сливасы
Йорт караҗимеше (Prunus domestica) - караҗимеш (Prunus) ыругыннан 3-6 м биеклегендәге, бәбәге чәнечкесез яки аз чәнечкеле агач.
Мейзер (Юта)
Мейзер  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
(577) Рея
(577) Рея  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Панке
Панке — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Кивой
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Әлнәшке
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яңаталап (Караганды өлкәсе)
Яңаталап (Жаңаталап) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Нова Села
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аракчеевлар
Нәселнең килеп чыгышы
«Нәсел китабы»нда («Русская старина» басмасы) Аракчеевларның генеалогиясе мондый сүзләр белән башлана: «1695 елның 6 мартында патша Иоанн һәм Пётр Алексеевич грамотасы белән новгород шәһәре кешесе Иван Степанович Аракчеев «патша Алексей Михайлович хакимлыгы астында Польша белән сугыш вакытында үз әти-бабалары, әтисе һәм үзенең хезмәте өчен» ул чактагы Новгород өязенең Никольский-Тихвинский погосты Бежецкий пятинасындагы  биләмәләренә тәгаенләнде».
(907) Рода
(907) Рода  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Каралин (Зэльвенский районы)
Каралин  (Каралін ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Зэльвенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пиккнурме
Пиккнурме (Pikknurme) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
Яңаталап (Каратал районы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Фретен (Па-де-Кале)
Фретен — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Паниова
Паниова — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Иҗадие (Гөлҗүк)
Иҗадие (İcadiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Гөлҗүк илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Комнино
Комнино — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сток (Подлясье воеводалыгы)
Сток  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Борис Завадовский
Фәнни кызыксынулары
Ул 1951 елның 31 мартында үлде. Аны Ваганковское зиратында җирләделәр (15 нче уку елы). ).
Сент-Рен (Савойя)
Сент-Рен (Sainte-Reine) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Сент-Альбан-Лес кантонына карый.
Искәрмәләр
Сент-Рен (Савойя)
Коморчин
Коморчин — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Споффорд (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Месалоча
Месалоча — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
NGC 7096
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кузюг Полдневой
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Redyard Kipling
Tärcemäi xäle
1880-1890 yıllarda Kipling "Pioner" Allahabad gäziteneñ jurnalistı bularaq Aziä, AQŞ buylap säfär yasıy häm yaña äsärlär yaza.
Әсгать Зиннәтуллин
Сугыштагы батырлыклары, бүләкләре
1945 елның 15 маенда 238 нче укчы полк командиры, гвардияче подполковник Гусейнов тарафыннан тутырылган Бүләкләү кәгазендә капитан Ә.З.Зиннәтуллинның Татарсан АССР ның Кызыл Юл районындагы Носы авылында 1922 елда туганлыгы, милләте - татар, партия члены булуы, Бөек Ватан сугышы чорында Калинин, Брянск, 1 нче һәм 2 нче Белоруссия фронтларында сугышуы, 1944 елның 3 мартында контузия алуы һәм 1945 елның  17 февралендә яралануы, яу кырында күрсәткән батырлыклары өчен Кызыл Йолдыз һәм 2 дәрәҗә Ватан сугышы орденнары белән бүләкләнүе турында хәбәр ителә.
Әлеге сугышлар барышында иптәш Зиннәтуллин командалык иткән рота 110 (йөз ун) фашистны юк итте, станоклы 4 пулеметны һәм танкка каршы ата торган бер пушканы сафтан чыгарды.
Антипауш
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Новий Врх
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Спрингборо (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гөмбәт (Федоровка районы)
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 2 кешенең яшәве мәгълүм.
Коракши
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Кузюг Төньяк
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Белосток-Минск сугышы
ССРБ
1941 елның 22 июньгә чик буендагы хәрби округларда һәм флотларда 3 289 250 солдат һәм әфисәр, 59 787 орудие һәм миномёт, 12 782 танк (шул исәптән 1475 Т-34 һәм КВ танклары), 10 743 очкыч булган. Өч флотлар эчендә якынча 220 000 кеше, 182 төп класслы кораб (3 линкор, 7 керәйсер, 45 лидер һәм эсминец, 127 су асты көймәсе). Дәүләт чиген саклану чик гаскәрләре үтәгәннәр. Көнбатышыштан һөҗүмне кире кайтару Ленинград, Балтыйк буе аерым, Көнбатыш аерым, Киев аерым һәм Одесса хәрби округларына тапшырылган. Диңгездән аларга Төньяк, Балтыйк һәм Кара диңгез флоты ярдәм итә тиеш булган.
Нәтиҗәләр
Совет гаскәрләрен тар-мар иткәннән соң, совет гаскәр башлыклары: фронт сәргаскәре Павлов, Климовских, Григорьев, Оборин, Коробков кулга алынган, һәм Сталин карары буенча атып үтерелгәннәр.
Монева
Монева — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Монастырщина районы
Административ үзәге — Монастырщина шәһәр тибындагы посёлогы.
Вилькувець
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Догангүн (Тутак)
Догангүн (Doğangün) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Тутак илчесенә караган бер авыл (köy).
Гвинеядә ислам
Мәгариф
Гвинеянең мәҗбүри белем бирү программасы динне өйрәнүне үз эченә алмый, әмма бөтен ил буенча, бигрәк тә Фута-Җәллонда, күп кенә Ислам мәктәпләре бар. Кайбер мәдрәсәләр Согуд Гарәбстаны, Күвәйт һәм Фарсы култыгының башка бай ислам дәүләтләреннән финанс ярдәме алып эшли.
Пагарэлица
Пагарэлица (Пагарэліца ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шумилинский районында урнашкан авыл.
Чулпан (шагыйрь)
Тәрҗемәи хәле
Габделхәмит белемне Әндиҗан, Ташкент мәдрәсәләрендә ала. Көнчыгышның классик шагыйрьләре Фирдәүси, Сәгъди Ширази, Гомәр Хәйям әсәрләрен үз телләрендә укый. Рус-тузем мәктәбендә укыганда Александр Пушкин, Федор Достоевский иҗаты белән таныша. Рус телен өйрәнү Аурупа мәдәниятенә юл ача.
1920 елда нәшер ителгән «Яшь үзбәк шагыйрьләре» җыентыгында Чулпанның 13 шигыре урнаштырылган.
(1230) Рицея
(1230) Рицея  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Иҗлалие (Инегөл)
Иҗлалие (İclaliye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Инегөл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сарбай (авыл)
Авыл атамасы нигезләүче Сөләйман Исхаков кушаматы (яки татарча исеме) Сарбайдан килә.
Новий Свет
Новий Свет — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Кумбиссер
Кумбиссер — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Анданга елгасының уң ярыннан 12 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Монреаль-де-Ариса
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңаталап (Төньяк Казакъстан өлкәсе)
Яңаталап (Жаңаталап) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Павел VI
Папа
Папа Алла Халкының иман билгесен төзегән (1968 ел).
Стейт-Колледж (Пенсильвания)
Стейт-Колледж  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Кундыш
Сылтамалар
Кундыш
Алешкино (Федоровка районы)
Алешкиʜа — Башкортстанның Федоровка районында урнашкан авыл.
NGC 7100
NGC 7100 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Стар-Гарбор (Техас)
Стар-Гарбор  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Монтон
Монтон — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Шеле (Па-де-Кале)
Шеле — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Ново Тепане
Ново Тепане — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Екатерина Волкова
Фәнни тикшеренүләре
Фәнни тикшеренүләре кешенең спортта экстремаль һәм патологик хәлен өйрәнүгә багышланган. Е. С. Волкова тарафыннан биологик актив матдәләр һәм дару препаратлары (крезацин, оксиметилурацил һәм башкалар.) кулланып авыл хуҗалыгы малларының продуктлылыгын арттыру (Башкортстан Республикасының авыл хужалыгында кертелгән); саулыгында кимчелекләре булган спортчыларның морфофункциональ торышын тикшерү буенча тәкъдимнәр эшләнә.
Экспериментальные токсические гепатопатии и их коррекция. М., 2003.
Страж (Сокульский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карашава (Гродзенский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Житно
Житно — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Антанта
Антанта Советлар иленә каршы
Вакытлы хөкүмәт таратылып, хакимияткә большевиклар килгәч, Антанта хөкүмәтләре Советлар илен танымый һәм аңа бойкот игълан итә.
Кенәбаш (Балтач районы)
Кенәбаш — Татарстан Республикасының Балтач районындагы авыл.
Ново Целе
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3692) Рикман
Тарихы
1982 елның 25 апрелендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 HF1» саналган.
Сент-Элен-сюр-Изер
Сент-Элен-сюр-Изер (Sainte-Hélène-sur-Isère) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Альбервиль-2 кантонына карый.
Яңатаң (Бәйтерек районы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Пагост (Аршанский районы)
Пагост (Пагост ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Вильча-Вулька (Мазовия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ёль (Усь-Вым районы)
Ёль (Ёль) — Коми Республикасының Усть-Вымь районында урнашкан авыл.
Светозар Гурбан-Ваянский
Биографиясе
Шуннан соң ул Трнавада,Будапештта, Братиславада һәм Венада адвокатлык белән шөгыльләнә.
Курошма
Курошма — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк елгасының сул ярыннан 57 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 24 км.
Стойстаун (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Тигәнәле туган як музее
Тарих
Музей өчен материаллар җыюда ветеран укытучы Д. Хафизова башлап йөри. Күргәзмәне ТР милли музееның иҗади төркеме бизи. Музейны оештыруда якташлары «Татнефтепродукт» АҖ генераль директоры Ралиф Кәрим улы Зарипов (01.02.1942) спонсорлык ярдәме күрсәтә.
Кьелл Абел
Кьелл Абелл (, —, ) —  драматургы. Фәләсәфи-символик пьесалар: «Югалган мелодия» (1935), «Анна Софи Һедвиг» (1939), «Силкеборг» (1946). Пессимизм белән сугарылган «Камелияле ханым» (1959), «Кычкыру» (1961) драмалар авторы.
Сен-Фран
Сен-Фран (Saint-Franc) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Ле-Пон-де-Бовуазен кантонына карый.
Базелево
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 1 кешенең яшәве мәгълүм.
Хидэо Кодзима
— япон геймдизайнеры, сценарист һәм продюсер. Metal Gear уеннар сериясен булдыручы буларак билгеле. Kojima Productions компаниясенә нигез салучы.
Карьера
1988 елда Кодзима Snatcher, киберпанк элементлары белән маҗаралы видео уен булдыруда катнаша. Тәнкыйтькә карамастан, проект шактый уңышлы була.
Бүләкләр һәм танылу
Newsweek Кодзиманы 2002 елның иң яхшы 10 кешесе исемлегенә керткән. 2008 елда Next-Gen журналы аны «Hot 100 Developers 2008» исемлегендә җиденче урынга урнаштырган.
Солодомня
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Пальмира (Юта)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Илдус Абдрахманов
Илдус Барый улы Абдрахманов (2 гыйнвар 1942 ел) — галим, химик. Башкортстан Фәннәр академиясе академигы (2002), Башкорт АССР атказанган фән эшлеклесе (1990).
Биографиясе
Химик-органик, Башкортстан Республикасы Фәннәр Академиясе академигы, химия фәннәре докторы (1989), профессор, Башкортстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе (1990).
Виньоне I (Варезе)
Виньоне I — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Виньоне I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Яңатаң (Павлодар өлкәсе)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Нозно
Нозно — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
10-нчы армия (ССРБ)
Беренче оештыру
Беренче тапкыр 1939 елда Беларусия аерым хәрби округында оештырылган, ә 1939 елның сентябрендә ЭККАның Польшага походына катнашты.
Стокдейл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Стемфорд (Техас)
Тарихы
Стемфорд шәһәре  елда нигезләнгән.
ZBTB44
ZBTB44 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Жондло (Лодзь воеводалыгы)
Жондло  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
NGC 7103
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Слива
Слива ыругы, Prunus — агач яки куаклар ыругы, сливалар ассемьялыгына (Prunoidea) керәләр.
Слива ыругына шулай ук әлүчә, яки тырпайган слива (P.divaricata) керә. Ул — 4—10 м биеклегендәге агач яки куак. Урта Азиядә һәм Кавказ тау битләрендә һәм тарлавыкларында кыргый төре үсә. Җимешләре йомры яки озынча, гадәттә сары, алсу төстә, ялангач. Җимеше өчен, шулай ук слива, шәфталы (Persica), абрикос (Armeniaca) өчен ялганма буларак үстерелә.
Ургача соң өлгерүчән сортлар.
Эдинбургская. Көнбатыш Европа сорты, әмма Белоруссиядә дә яхшы үсеп киткән. Утыртканнан соң 5—6 елда җимеш бирә. Уңышы югары, ел саен. Авыруларга каршы иммунлылыгы яхшы. Сливалары йомры, уртачадан югары зурлыкта, яшькелт, куе карасу кызыл алсулы. Тәме елына карап уртача яки яхшы. Август ахырында өлгерә. Тешләре йомшакларыннан начар аерыла.
Слива ни белән файдалы?
Сливалар шикәргә артык бай түгел. Аерым сорт сливаларда аның күләм 9—15% ка җитә. Ренклодлар группасы сливаларында шикәр микъдары башкалардагыдан күбрәк. Агачлардан җил койган өлгермәтән сливалар инде пешеп җитми һәм аларда шикәр микъдары артмый. Минераль тозлардай сливаларда калий тозлары күбрәк (214 мг %), алар организмнан суны һәм натрий хлоридын чыгаралар, йөрәк эшчәнлеген яхшырталар. Яңа җыелган сливаларда В группасы витаминнары, бераз гына күләмдә каротин һәм аскорбин кислотасы (С витамины) бар. Киптерелгән сливалар каротинга, клетчаткага бай һәм алар югары калорияле (яңа җыелган сливада нибары 49 калорий булса, киптерелгәннәрендә ул 291).
Каркеняты
Каркеняты (Каркеняты ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Виньоне II (Варезе)
Географиясе
Виньоне II Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Верхние Лихоборы (метро станциясе)
Станция 2018 елның 22 март көнендә ачыла.
Стрияки
Стрияки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Каркуцяны
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
ZBTB46
ZBTB46 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Окружная (метро станциясе)
Мәскәү шәһәренең Тимирязевский, Марфино районнарында урнашкан.
Питер (Юта)
Географиясе
Питер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
(4534) Римский-Корсаков
Тарихы
1986 елның 6 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 PV4» саналган.
Пыһья
Пыһья (Põhja) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Стоунборо (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нотране Горице
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өчбүләк (Федоровка районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
Айдар Хәбетдинов
Айдар Хәбетдинов, Айдар Юрий улы Хәбетдинов, Хабутдинов Айдар Юрьевич — галим, язучы, тарих фәннәре докторы (2002), профессор (2010). «Pax Islamica» (Мәскәү) журналы баш мөхәррире (2007).
Кызыклы факт
Татар тарихчысының 29 яшьтә докторлык диссертациясен яклавы Россия тарих фәнендә рекорд була.
Винья (Казерта)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Рандлетт (Юта)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стракка (Пенсильвания)
Стракка  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Вильчковице-Гурне (Мазовия воеводалыгы)
Вильчковице-Гурне  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңателек (Баянавыл районы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Парадела (Барселуш)
Парадела  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Жонсьно
Жонсьно — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Яңателек (Май районы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Сент-Андеоль-де-Бер
Сент-Андеоль-де-Бер — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Олег Зайцев
Фәнни тикшеренүләре
Зайцев химия процессларының, ачык системаларның термодинамикасы һәм кинетикасы, табигать фәненең теоретик һәм гамәли проблемалары, Югары һәм урта мәктәптә химия укыту методикасы, укытуда системалы һәм эшчәнлекле алымнар, иҗади фикерләүне, фәнни сөйләмне һәм укучыларның фәнни аралашуын формалаштыру белән шөгыльләнә.
Педагогик эшчәнлеге
Олег Серафимовичны химия укыту проблемасы кызыксындыра. Мәскәү университетында ул табигать белеме факультетлары студентлары өчен химия укыту методикасы буенча лекцияләр укый. Ул гомуми химия семинары мөдире була, яңа лаборатория семинары булдыра.
ZBTB5
ZBTB5 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Яңателек (Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Александр Василевский
Бөек Ватан сугышында Гомуми штаб башлыгы буларак иң мөһим сугыш операцияләрен оештыруда катнашкан (1942-1945).
Юмьер
Юмьер — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Олух-Шумшеваши
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
(1426) Ривьера
Тарихы
1937 елның 1 апрелендә Маргарита Ложье тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1937 GF» саналган.
Винья (Куено)
Винья — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Паринча
Паринча — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кочабамба
Кочабамба (Cochabamba) — Боливиянең Кочабамба департаментында урнашкан шәһәр.
Лебеда (Лехта кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вильчна (Мазовия воеводалыгы)
Вильчна  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аряжка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны – Чулман.
Сен-Вивьян (Дордонь)
Сен-Вивьян — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
NGC 7108
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Елена Зарецкая
Елена Зарецкая (1952 елның 14 апрелендә туган, Мәскәү, СССР) - профессор, филология фәннәре докторы, Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясендә социаль һәм гуманитар дисциплиналар кафедрасы мөдире.
Биография
1973 елда ул М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының филология факультетын тәмамлый.
Галимҗан Ахунҗанов
1961 елдан башлап галим Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтының тел секторында (хәзер бүлек) эшләде. Галимҗан абыйга, фән әһеле буларак, искиткеч тәфсиллек, телне сиземләү, чиксез тырышлык, сабырлык хас иде. Үз-үзенә таләпчәнлек, язган хезмәтләренең югары сыйфатлы булуы, күрәсең, мәшһүр тел галиме Латыйф ага Җәләй мәктәбен үтү белән бәйләнешле булса кирәк. Галимҗан абый тел белеменең фразеология-идиоматика, лексикология, терминология, сүз ясалышы, сүзлекләр төзү һ.б. өлкәләрдә эшләде. Ул “Татар теленең аңлатмалы сүзлеге”н, “Татарча-русча сүзлек” һ.б. сүзлекләр төзүдә катнашты. Аның берничә монографиясе, 100дән артык фәнни һәм фәнни-популяр мәкаләләре сектор җыентыкларында, милли газета-журналларда басылып чыкты.
Енотдор
Енотдор (Енотдор) — Коми Республикасының Усть-Вымь районында урнашкан авыл.
Николаевка (Федоровка районы)
ᴨучтьı индексы — 453283, — 80254820006.
Стшешево (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пассо
Пассо — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Кослинка (Штумский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Доганҗа (Арач)
Доганҗа (Doğanca) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (köy).
Винья (Порденоне)
Винья — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Стокдейл (Техас)
Стокдейл  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Меленки
Икътисад
Җитен комбинаты. Металл кою-механика заводы, зонтлар чыгаручы заводы. Азык-төлек сәнәгатенең предприятиеләре, төзелеш матерниалларны ясау.
Балтач
Халык саны — 7711 тирәсендә. Почта индексы — 422250.
География
Балтач Шушма елгасында, Казаннан 100 километр төньяк-көнчыгыштарак, Малмыждан 40 километр көнбатыштарак урнаша. Якындагы тимер юл станциясе — Шәмәрдән (25 км).
Тарих
2004 елдан шәһәр тибындагы бистә статусын йөртә.
Самак (Юта)
Самак  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Гафури районы
Мәгариф
Районда 58 мәктәп, ш.и. 28 урта, 23 башлангыч. Бер һөнәри уку йорты – 130нчы ПТУ һәм 27 балалар бакчасы. 2010-11 уку елында мәктәпләргә 4758 бала йөргән.
Бөрбаш
Тарихы
Бераздан кулак дип авыл халкын Себергә сөрү башлана. Беренче булып Гариф Мөхәммәдиев сөрелүгә дучар ителә. Каралты-куралары колхозга алына, бер өендә авыл советы урнаша. Аның кече улы Казанда укыган вакытта большевикларга кушыла, авылга кайтып колхозга керә һәм беренче комсомол хәрәкәтен башлап җибәрә.
Сугыш чорында авылдан үсеп чыккан офицерлар һәм командирлар:
1941 елда авылда медпункт эшли башлый. Озак еллар медпунктта эшләүчеләр: Яббарова Гөлсинә (фельдшер), Гыйниятуллина Роза (акушерка).
2008 елның 14 августына мәгълуматлар: хуҗалык саны — 225, Халык саны — 877, 11 административ бина, 16 яңа йорт салына, 15 йортта кеше яшәми.
Халык саны
Төп милләт (2010 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Икътисад
Бөртеклеләрнең тулай җыемы — 360 ц. Уртача уңыш 1 га дан — 6,2 ц. Ит җитештерү, барлыгы — 450 ц. Шул исәптән мөгезле эре терлек ите — 340 ц, дуңгыз ите — 110 ц. 100 га авыл хуҗалыгы җиренә ит җитештерү — 20,5 ц. Сөт җитештерү — 1250 ц. 1 баш сыерга — 1918 кг. 100 га авыл хуҗалыгы җиренә — 776 ц. Йон җитештерү, 1 баш сарыкка — 2,7 кг. 100 га авыл хуҗалыгы җиренә — 60 кг. Йомырка алу — 86592 данә. 1 баш тавыкка — 82 данә. 100 га авыл хуҗалыгы җиренә — 3420 данә.
1951 ел күрсәткечләре:
1963 елда һәр хезмәт көненә 700 г ашлык, 30 тиен акча бирелә.
Иоанн XXIII
Хезмәт итүнең башы
Анджело Джузеппе Ронкалли Италиянең төньягында, Бергамо вилаятенең Сотто-иль-Монте коммунасында, 1881 елның 25 нче ноябрендә туа. крестьян гаиләсендә туган хәлдә, ул гомеренең соңгы елларына кадәр, авылдагы туганнары, абыйлары-энеләре белән элемтәсен өзми саклый.
Карпавичы (Ивевский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пылдеотса
Пылдеотса (Põldeotsa) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Нигуэлья
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Новая Деревня утары
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 71 кешенең яшәве мәгълүм.
Яңатормыш (Акмола өлкәсе)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Königsberg
1773-1945 yıllarda Königsnberg - Könçığış Prussiäneñ başqalası.
Qısqa tarix
İkençe Bötendönya suğışı waqıtında 1945 yılnıñ aprelendä Vasilevskiy citäklägän ğäskärlär qatı höcüm näticäsendä Königsbergnı basıp alalar.
Судавске
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Йозеф Гурбан
Йозеф Милослав Гурбан ( словакча. Jozef Miloslav Hurban Йозеф Милошлав Гурбан ;, Бецков -  , Глбоке у Сеницы ) - словак сәясәтчесе, язучы, фәлсәфәче һәм лютеран рухани. 1848 елда Словакиядәге күтәрелештә төп шәхес.
Биографиясе
Йозеф Милослав Гурбан - словак әдәби теленең Штур вариантында беренче китапны нәшер итүче. Людовит Штур һәм Михал Годжа белән берлектә, Урта Словакия диалектына нигезләнеп, словак әдәби телен кодлады. Нәкъ менә шул тел хәзерге әдәби словак теленең нигезенә әверелде.
Обрне
Обрне — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Асыввож
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Пассуш (Фафи)
Пассуш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Обров
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Исхак Казаков
Репрессия
Соңгы елларында ТАССР социаль тәэминат халык комиссариатының идарә башлыгы булып эшли. 1937 елда фиркадән чыгарыла һәм кулга алына. 1939 елда төрмә хастаханәсендә үлә. 1957 елда аклана.
2018 елгы дөнья футбол чемпионаты
Иң яхшы туп кертүчеләр
4 туп:
Саммит (Юта)
Географиясе
Саммит халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Строн (Техас)
Строн  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Пизенеры (Шумшеваш авыл җирлеге)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Епа
Халык
Халык саны динамикасы:
Сен-Жан-д'Естиссак
Сен-Жан-д'Естиссак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Полли
Полли (Polli) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
Тенезоль
Тенезоль (Thénésol) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Южин кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 10.25 км².
Номбревилья
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Забеллув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сулево-Пруси
Сулево-Пруси — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 7114
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Мәхфүзә Казакова
Казанда
РКП (б) Пенза губерна комитеты Татарстан коммунистик университетына (ТКУ) укырга җибәрә. Әлеге университет бөтен Идел буе өчен фирка һәм шура хезмәткәрләре әзерли. Рус теленнән имтихан бирә алмагач, РКП (б) Татарстан өлкә комитеты җаваплы сәркатибе М.М. Хатаевичка мөрәҗәгать итә. Аның ярдәме белән ТКУның әзерлек бүлегенә, соңрак ТКУның 1 нче курсына кабул ителә. 1929 елда ТКУны тәмамлый.
Чкаловская (метро станциясе)
«Чкаловская» метро станциясе (станция метро «Чкаловская») — Мәскәү метрополитенының Люблино-Дмитров сызыгының метро станциясе.
Судан (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Обрше
Обрше — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Юрковка (Федоровка районы)
Почта индексы — 453283, ОКАТО коды — 80254820010.
Владимир I
Киев тәхетенә менү
972 елда кенәз Святослав Игорь улының үлүеннән соң Киев Ярополк Святослав улы тарафыннан идарә ителгән. 977 елда Ярополк энеләре белән сугышуга керешә. Древлян уделы кенәзе Олег, Ярополк гаскәреннән качып киткәндә бәрелеш вакытында канауга төшүче атлар белән изелеп үтерелә. Бу хәбәрне алуга, Владимир Норвегия ярлы Бөек Хакон җирләренә качып китә. Ярополк Святослав улы бөтен Русь өстендә хәкимлек итә башлый.
Киев Русе белән Идел буе Болгары килешү
«Повести временных лет» елъязмасында хәбәр ителгәнчә, аркадашлары бәҗәнәк-төрекләр белән болгарларга каршы яу белән килгәннән соң (985), кенәз Владимир I болгарларның икътисади яктан өстенлеген таный («... все они в сапозех») һәм алардан ясак түләтеп булмаячагын аңлый («им дани нам не даяти, поидем искать лапотников»), үзара килешү төзергә тәкъдим итә. Килешүгә «колмак суга батканчы, таш су өстенә калыкканчы» турылыклы булырга дип ант ителә;
NGC 7115
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бөек Ватан сугышы хроникасы/1943 елның июле
1943 елның 1 июле. 740-нче сугыш көне
Совинформбюро. 1 июльне фронта әһәмиятле үзгәрешләр булмый.
1943 елның 5 июле. 744-нче сугыш көне
Курск сугышы. (картана кара — Курская оборонительная операция (411 КБ)) Үзәк фронт. Константин Рокоссовский:
Орёл һөҗүм операциясе («Кутузов» операциясе)
12 июльдә Кызыл гаскәре Орёл каршы-һөҗүм операциясен башлый.
Тагока (Техас)
Тагока  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карпеки (Лидский районы)
Карпеки  (Карпекі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Еремеево (Коми)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (94%).
Винья ди Вале
Географиясе
Винья ди Вале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Сумово (Сейненский повяты)
Сумово  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Саут-Виллард (Юта)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Педраса (Португалия)
Педраса  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Нуэс-де-Эбро
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Винья Тер (Падова)
Винья Тер — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Заблоце (Велюнский повяты)
Заблоце  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Галош
Галош — кунычсыз резин аяк киеме.
Резина аяк киемнәре хәрби эштә дә киң кулланыла. Элегрәк АКШ хәрбиләре озын кунычлы резина ботинкалар, Бөек Ватан сугышы вакытында кыш көннәрендә кызылармеецлар киез итекләр өстеннән резина галошлар кигәннәр. Хәзерге заманда сыйфатлы, чыдам, уңайлы, гигиеник таләпләргә җавап бирә торган махсус резина аяк киемнәре киң кулланыла.
Poltava bäreleşe
Poltava bäreleşe - 1709 yılnıñ 27 iyünendä Poltava yanında ber yaqtan Pötr I citäklägän Räsäy imperiäseneñ ğäskäre, ikençe yaqtan Karl XII citäklägän Şvetsiä ğäskäre arasında Tönyaq suğışnıñ töp bäreleşe.
Bäreleş
4 iyündä Pötr I ğäskäre Poltava yärdämenä kilep citä. Soñraq Skoropadskiy kazakları da yärdämgä kilä. Pötr I Poltava könyağıraq Borsıqlı (Vorskla) yılğası aşa çığa.
Григорий Перельман
Тормыш юлы
Өч төркем дә Пуанкаре гипотезасы тулысынча расланган дигән нәтиҗәгә киләләр, әмма Кытай математиклары, Чжу Сипин һәм Цао Хуайдун үз укытучылары Яу Шинтун белән бергә, «тулы дәлил» тапканнарын белдереп, плагиат ясап карыйлар. Алга таба бу гаризадан алар баш тартканнар.
2011 елның сентябрендә математикның Россия фәннәр академиясе әгъзасы булу тәкъдимен кабул итүдән баш тартуы билгеле була.
Дубровка (метро станциясе)
Мәскәү шәһәренең Южнопортовый районнарында урнашкан.
Түбән Сасна
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
ZC3H10
ZC3H10 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Апостол Матиас
Тормыш юлы
Матиасның исеме Апостолларның эшләре китабында гына искә алына. Апостоллар, Гайсәгә хыянәт иткән һәм соңрак үз-үзен үтергән Яһүд Искариот урынына башка кешене үзләре арасына сайлап куярга карар кыла. Төгәл кемне сайларга белмичә, алар, Ходайга таянып, җирәбәгә таяналар. Варнава дип йөртелүче Йосыф һәм Матиастан соңгысына җирәбә чыга.
Трез
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,70 км².
Ачес
Ачес — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Вильва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Yohannes Brams
İcat
Brams ber opera da yazmağan, läkin başqa janrlarda küp eşlägän. İñ zur danı Bramska simfoniälär kitergän.
Сент-Элали (Ардеш)
Сент-Элали — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Тайога (Пенсильвания)
Тайога  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Вильчоруда-Парцеля
Вильчоруда-Парцеля — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кожуховская (метро станциясе)
«Кожуховская» метро станциясе (станция метро «Кожуховская») — Мәскәү метрополитенының Люблино-Дмитров сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - А. Л. Вигдоров, Л. Л. Борзенков.
Кширодакашайи Вишну
Саттва гуна
Вишну яки материаль дөньяда яхшылык сыйфаты Илаһы Кширодакашайи Вишну яки Параматма буларак мәгълүм пурушаватара.
Лиссабон
left|250px|thumb|Маркиз де Помбала мәйданы Лиссабон 20 гасырлы тарих белән бай. Археологик казынулар нәтиҗәсендә монда инде 1200 елда (б. э. к.) финикийлар яшәгәне ачыкланган.
ZC3H12A
ZC3H12A —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Пенашкайш
Географиясе
Мәйданы —.
Станислав Смирнов
Станислав Константинович Смирнов (1970 елның 3 сентябре, Ленинград, ССРБ) — Россия һәм Швейцария математигы, Филдс премиясе лауреаты (2010), Мәгариф һәм фән министрлыгы каршындагы Иҗтимагый совет составына керә (2012). 2003 елдан Женева университеты профессоры. Academia Europaea Европа академиясе әгъзасы (2013).