cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
HD161470
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ямайкада ислам
Тарих
Хәзерге вакытта Ямайка мөселман җәмгыятендә күпчелекне утрауның мөселман динен кабул иткән җирле халкы тәшкил итә.
Феурей (Вранча)
Феурей — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Мәкләр (уен)
I вариант
— Әй, син, матур кыз, ничек итеп үсә мәк?
— Шулай яфрак яра мәк, шулай яфрак яра мәк (бармакларын ачып, яфрак яруны күрсәтә)!
— Әй, син, матур кыз, ничек чәчәк ата мәк?
— Әй, син, матур кыз, мәкне ничек ашыйсың?
II вариант
Бир җавап безгә, бабай.
Свекеур
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мәкләр (уен)
II вариант
Өлгердеме мәк, өлгердеме мәк?
Бертелуш-Мокань
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рожджалув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ишма
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Менеевская
Менеевская — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Карцеуха елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Коцеж (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Малинувка-Велика
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бертелуш-Резеши
Бертелуш-Резеши — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
HD161473
HD161473 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Хокинс (округ, Теннесси)
Территориясе
Округ мәйданы 1295 / 1261 км² тәшкил итә.
Малиняк (Острудский повяты)
Малиняк  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Помоцне
Помоцне — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Төньяк Мулымья
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бертешешть
Бертешешть — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Ист-Ньюнен (Джорджия)
Ист-Ньюнен  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ист-Ньюнен халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Дзеравишча
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Хьюстон (округ, Теннесси)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1871 елда оештырыла.
Помяновице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Таборинка
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: юк
Турма (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: даими яшәүче халык юк.
Софокл
Софоклның улы Иофон үзе трагикка әйләнә.
Зента Мауриня
Шәхси тормышы
Ире Константин Раудив.
Бенамениль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,38 км².
Помянув-Гурни
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Сильвен-Ба-ле-Рок
Сен-Сильвен-Ба-ле-Рок — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Декстер (сан алу урыны, Висконсин)
Декстер  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Вильяфранка-дель-Бьерсо
Вильяфранка-дель-Бьерсо — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.
(8055) Arnim
(8055) Arnim — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Мокшура
Мокшура — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсе, Мари Ил, Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, биләмәләрендә ага. Елга  Вая елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сольть-Я
Сольть-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ейть-Я елгасының сул ярына тамагыннан 100 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Мөләммәгъ
Мөләммәгъ (гарәпчә — катнаш шигырь) — Шәрык шигъриятендә кулланылган жанр. Ике яки берничә телне катнаштырып язылган шигырьләргә карата әйтелә. Кагыйдә буларак, строфаның бер юлы — бер телдә, ә икенче юлы икенче телдә языла. Мөләммәгъләр белән еш кына робагыйлар иҗат ителә.
Носа-Сеньора-дас-Грасас
Носа-Сеньора-дас-Грасас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Чубур
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Кемерово каласыннан койганчы урынга чаклы. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Старий Любель
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пониква (Түбән Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Розвадувка
Розвадувка — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Әбү Сәид Гәрдизи
Әбү Сәид Гәрдизи (‎) — 11 гасырдагы фарсы тарихчысы. Төрки кабиләләр, шул исәптән 7-10 гасырдагы татарлар, кимәкләр хакында әһәмиятле мәгълүмат калдырган.
Хезмәтләр
Гәрдизи тормышы турында мәгълүмат юк диярлек. Аның исеме (нисбә) буенча ул Әфганстан Гәрдиз шәһәреннән чыккан.
Гәрдизи төркиләр турындагы бүлектә Ибн Хөрдәдбәк, Җәйхани, Ибн Әл-Мөккаффа хезмәтләргә сылтый.
Чакли
Әдәбият
Издательство «АСТ», 2003. — ISBN 5-17-019005-0
Честер (округ, Теннесси)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1882 елда оештырыла.
Лидия Мухаринская
Лидия Мухаринская ( 27.03.1906, Тифлис, Грузия - 24.05.1987, Минск, Беларусия) - этномузыка белгече,  тарихчысы, укытучы, публицист. Беларусия ССРының атказанган артисты (1974). Сәнгать фәннәре кандидаты (1968). Доцент (1969). БССР Композиторлар Союзы әгъзасы.
Magdeburg
Tarix
1550-1551 yılda Morits Saksoni şähärne qamalışqa ala.
Utız yıllıq suğış waqıtında qala qamap alına (1629).
1945 yıda berektäşlär qalanı nıq bombağa tota, tönyaq öleşe tulısınça cimerelä. AQŞ häm SSRB ğäskäre qalanı basıp ala, soñraq AQŞ qaladan kitä.
Мария Гимбутас
Биографиясе
1931 елда ата-анасы белән бергә Польшаның Вильно каласыннан Литваның «вакытлы башкаласы» Каунаска күчә. 1938 елда гимназияне тәмамлый, Бөек Витаутас университетының гуманитар факультетында белем ала, 1942 елда Вильнюс университетын тәмамлый. Литва матбугаты эшмәкәре һәм архитектор Юргис Гимбутска кияүгә чыга. 1944 елда тормыш иптәше белән бергә Германияга бара. 1946 елда Тюбингенда университет тәмамлый. 1949 елдан АКШ та яши, Гарвард һәм Калифорния университетларында эшли.
Фәнни эшмәкәрлеге
Гимбутисның соңгы хезмәтләре, бигрәк тә «Борынгы Аурупаның алиһәләре һәм илаһлары» (1974), «Алиһә теле» (1989) һәм «Алиһә цивилизациясе» (1991) трилогиясе, академик җәмәгатьчелектә кабул ителми.
Кече Решемка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Иске Теләкәй
Иске Теләкәй — Татарстан Республикасының Актаныш районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+3. Почта индексы — 423749.
Теләкәй белән Иске Җияш авыллары үзара якын авыллар, алар беро "Таң" хуҗалыгына карыйлар. Һәм алар арасыннан Шәбез елгасы ага. Елганың озынлыгы 29 километр.
Шишкобойка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кызылөрен Авшар (Инҗесу)
Сылтамалар
Kızılören Avşar, İncesu Kızılören Avşar, İncesu
Дэниел Киз
Дэниел Киз (Daniel Keyes, 09, Нью-Йорк, АКШ — 15, Бока-Ратон, АКШ) — америка язучысы һәм филологы.
Грәнд-Прери
Тарих
1863 тә нигезләнә.
Носа-Сеньора-ди-Назаре
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Дубнички
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Каза Батия (Алесандрия)
Географиясе
Каза Батия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Караагач (Буланҗак)
Караагач (Karaağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Буланҗак илчесенә караган бер авыл (köy).
Алиса көзге артында (фильм, 2016)
«Али́са көзге артында́», кайчакта «Али́са көзгеләр илендә́» (Alice Through the Looking Glass) — режиссеры Тим Бертон булган, Линда Вулвертон сынарие буенча төшерелгән фильм. Фильм 3D-графикасын кулланып төшерелгән.
Грахаль-де-Кампос
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карин Ларссон
Биографиясе
1997 елда Виктория һәм Альберт музее Карл Ларссон күргәзмәсендә интерьер дизайны күрсәтә.
Шривпорт
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шелби (округ, Теннесси)
Шелби — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мемфис шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1819 елда оештырыла.
Сәмавә
Географиясе
Шәһәр илнең көньяк өлешендә урнашкан.
Иске Торъял
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (96,2%), урыслар (3,8%).
Морзалар хәбәрчесе (газета)
Тарих
Нәшире ― БР Татар морзалары мәҗлесе төбәк иҗтимагый оешмасы (Уфа).
Акбутина
Акбутина ― фамилия.
Понтнувек
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Караагач (Шебинкарахисар)
Караагач (Karaağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Шебинкарахисар илчесенә караган бер авыл (köy).
Magdeburg xoquqı
Magdeburg xoquqınıñ çığanağı -"Sakson közge" (Sachsenspiegel) häm Magdeburg şähäreneñ nizamı (ustav).
Taralış
XIII—XVIII ğasırlarda Polşada häm Böyek Litva kenäzlegendä cäyelgän, şulay uq Ukrainada, Belorusiädä, Könbatış Rusiädä. Qayber şähärlär: Lviv, Vilnüs, Brest, Hrodna, Riwne, Minsk, Polatsk, Barısaw, Mahilöw, Borıspil, Vitsebsk, Çernihiv, Homel, Smolensk.
Бәкубә
Бәкубә (بعقوبة) — Гыйракның Диялә мөхафәзәсендә урнашкан шәһәр.
Гроблебен
Гроблебен (Grobleben) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Элси Клюс Парсонс
Биография
Элси Уортингтон Клюс 1875 елның 27 ноябрендә Нью-Йоркта  туган. Әтисе - Генри Клюс (1834-1923) - икътисадчы, язучы. Әнисе - Люси Мэдисон Уортингтон, абыйсы - Генри Клюс - рәссам.
Галим вафатыннан соң Америка этнология җәмгыяте чыгарылыш сыйныф укучыларына «Иң яхшы эссе» өчен "Элси Клюс Парсонс премиясе" н булдыра.
Дзякавичы
Дзякавичы (Дзякавічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жытавицкий районында урнашкан авыл.
Бертрамбуа
Бертрамбуа (Bertrambois) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
HD161670
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Маркайми
Маркайми — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Исагре
Исагре — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Күфә
Күфә (الكوفة) — Гыйракның Нәҗәф мөхафәзәсендә урнашкан шәһәр.
Якунина
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(8063) Cristinathomas
Тарихы
1977 елның 7 декабрендә Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 XP2» саналган.
Беря
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мобил (Алабама)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юнион (округ, Теннесси)
Юнион — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мейнардвилл шәһәре.
Маловитлино 1
Халык
Халык саны динамикасы:
Тримурти
Тарихы
Һинд дини фәлсәфәсенә ярашлы, тримурти йөзендә өч төп үзәк салынган: иҗади (Брахма), җимерүче (Шива), саклаучы (Вишну) башлангыч. Шулай ук Ведалар да төп өч өлешкә бүленсә дә, бер китап булып кала.
Монтелье
Монтелье — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Ибрай (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Кремпско (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Кремпско  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Акел
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Каза Белони (Павия)
Географиясе
Каза Белони Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
(15423) 1998 QR91
(15423) 1998 QR91 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(8066) Poldimeri
(8066) Poldimeri — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Старий Пузнув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дериан (шәһәр, Висконсин)
Дериан  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Өмм-Каср
Географиясе
Шәһәр илнең көньяк өлешендә урнашкан.
Розлопи-Колёния
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кызылпынар (Һалылые)
Кызылпынар (Kızılpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалылые илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кремпцево
Кремпцево — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Старий Ратинець
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңа Тушка
Яңа Тушка (Новая Тушка) — Киров өлкәсенең Малмыж районында урнашкан авыл.
Феюрдень
Феюрдень — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Дзяражня (Рэчыцкий районы)
Дзяражня  (Дзяражня ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.
Акчелбак
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Беттенвиллер
Беттенвиллер (Bettainvillers) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Даочылык
Даочылык яки даосизм (кыт. 道教, пиньин: dàojiào) — дао турында гыйлем яки «әйберләр юллары», Кытайның йола тәгълиматы, шулай ук үз эченә дин элементларын һәм фәлсәфәне дә ала.
Тәүде (Конда кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каза Берни (Павия)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Бартлетт (Канзас)
Тарихы
Бартлетт шәһәре  елда нигезләнгән.
Маркуси
Маркуси — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Бета (Румыния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Розплуце-Перши
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мусь (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны – (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Иске Тәрбит
Иске Тәрбит яки Ырым Тәрбите — Татарстан Республикасының Кайбыч районындагы авыл. Ырым елгасы буенда урнашкан.
Географиясе
Иске Тәрбит Татарстан Республикасы башкаласы Казаннан 140, район үзәге Олы Кайбычтан 35, Колангы тимер юл станциясеннән 55 чакрымда урнашкан.
Кизләүләр
1. Суык кизләү.
3. Петров кизләве.
Җир белән бәйле урыннар
10.         Колмаксар(Кымнаксар).
4. Әптюк утары.
7. Чырагач
(8069) Benweiss
(8069) Benweiss — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Джейкобс (Висконсин)
Джейкобс  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Алзас (ТайТын кушылдыгы)
Алзас (Прямой Алзас) — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы ТайТын елгасының сул ярыннан 71 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 24 км.
Каза Бертела (Павия)
Каза Бертела — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Крукед-Крик (Джорджия)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8070) DeMeo
(8070) DeMeo — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Лодакенер
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: мәгълүмат юк.
Гилгәмеш дастаны
Гилгәмеш турында шумер җырлары
Гилгәмешкә багышланган 5 шумер тарихи дастаны (җыры) сакланып калган:
Окара (Сеара)
Окара  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.
Темпи
Тарих
1865 тә нигезләнә.
Старий Сьвентохув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Арча районы
Халык
2020 елга районда 51 291 кеше яши. 2010 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча, татарлар — 92,8%, руслар — 5,9%, марилар — 0,5% ны тәшкил итә.
Тамашняя
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Колдома
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Окаусу
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Кретлево
Кретлево — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(8072) Yojikondo
(8072) Yojikondo — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Браунсвил
Браунсвил (Brownsville) — АКШның Техас штатында урнашкан шәһәр.
Ярулла Вәлиев
Чыганаклар
Совет Башкортстаны язучылары (биобиблиографик белешмәлек). Уфа, 1988.
Сылтамалар
Башкортстан (белешмәлек)
Рокитно (Любартивский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Беверли (Канзас)
Беверли  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Бетешань
Бетешань — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Бламон (Мёрт һәм Мозель)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,41 км².
Олария (Минас-Жерайс)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Кондра
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
(8074) Slade
Тарихы
1984 елның 20 ноябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 WC2» саналган.
Һенрик Ибсен
Драматик реформа башлану
1860 еллар ахыры-1870 еллар башында, социаль-сәяси каршылыклар көчәйгәндә, Ибсен иске дөньяның җимерелүен, «кеше рухы инкыйлабын» көтә. Юлий Апостат турындагы «Кесарь һәм галилеялы» драмасында (1873) ул кешедә рухи һәм матди башлангычларның киләчәк синтезы турында сөйли.
Соңгы чор иҗат
Ибсен 1906 елда бәрелү аркасында вафат була.
Апанаиха
Апанаиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Томь елгасының уң ярыннан 449 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Гросгёршен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бетешть (Прахова)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пайн (округ, Миннесота)
Территориясе
Округ мәйданы 3655 км² тәшкил итә.
Америка Виргин утрауларында ислам
Ислам уку йорты
1998 елда беренче ислам уку йорты ― Iqra academy (www.iqravi.org) ачыла. Академия мөселманнарга да, мөселман булмаган балаларга да (шул исәптән кыз балаларга да) белем бирү өчен салынган. Биредә мәктәпкәчә яшьтән (балалар бакчасы) алып уникенче сыйныфка кадәр укучылар дингә нигезләнгән белем ала. 7 акрдан артык мәйданны биләүче кампустан тропик табигатькә һәм Кариб диңгезенә матур күренеш ачыла.
Наля
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тушнов
Тушнов — фамилия.
Провиденс
Тарихы
Провиденс шәһәре елда нигезләнгән.
Кызылпынар Намык Кемал (Черкезкөй)
Кызылпынар Намык Кемал (Kızılpınar Namık Kemal) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Черкезкөй илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Оливедус
Оливедус — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Утыз еллык сугыш
Нәтиҗәләр
Тик Бөтенаурупа Вестфаль тынычлык конгрессы (1642-1648) 1648 елда Изге Рим империясендә аның таркалганга кадәр (1806) солых тәртибен урнаштырган.
Нәтиҗәдә Кушма вилаятьләр Җөмһүрияте (киләчәк Нидерландлар) һәм Швейцария берлеге бәйсез булганнар һәм империядән чыкканнар.
Физешу-Герлий
Физешу-Герлий — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Танк
Атаманың килеп чыгышы
«Танк» сүзе инглиз телендәге tank сүзеннән килеп чыккан. Ул «бак», «цистерна», «мичкә» мәгънәсен аңлата. Атаманың килеп чыгу тарихы түбәндәгечә: фронтка беренче танкларны җибәргәндә Британия контрразведкасы Англиядән Россия хөкүмәте эчәргә яраклы су ташыр өчен бер партия цистернага бирде дигән имеш-мимеш тарата. Шул рәвешле танклар тимер юл буенча цистерналар кыяфәтендә фронтка юнәләләр.
Ашагыдикенҗик (Чаршамба)
Ашагыдикенҗик (Aşağıdikencik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Оливейра (Минас-Жерайс)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
HD161733
HD161733 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Эмма Гольдман
Биографиясе
Икенче тапкыр Эмманы тугыз көрәштәше белән бергә 1901 елның 10 сентябрендә АКШ Президенты Уильям Мак-Кинлины үтермәкче булуда гаепләп кулга алалар.
Арзас
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Марцинково (Мронговский повяты)
Марцинково  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Каза Бортолин (Порденоне)
Каза Бортолин — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Староволя (Воломинский повяты)
Староволя  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Начка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пеннингтон (округ, Миннесота)
Пеннингтон — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Тиф-Ривер-Фолс шәһәре.
Милена Дравич
Биографиясе
Беренче уңыш яшь актрисага "Лишняя" фильмында катнашканнан соң килгән (1962). 1971 елдан актриса Белградтагы Мастерская 212 театрында уйный башлый. Биредә ул Ведекинд Франк, Эден фон Хорват, Ионеско, Душан Ковачевич һәм башка билгеле драматургларының пьесаларында катнаша. Шулай ук телевидениеда эшли.
Караагач (Билеҗик)
Караагач (Karaağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Билеҗик иле Билеҗик илчесенә караган бер авыл (köy).
Бетинешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каза Ботаци (Павия)
Географиясе
Каза Ботаци Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Кызылсеки (Оникишубат)
Кызылсеки (Kızılseki) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Оникишубат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Константин сарае
Төп вакигалар
1750 — Растрелли буенча айкау
2000 — Конгресслар сарае өчен реконструкциялау
Рәшит Бәшәр
Биография
1989 елда Мәскәүдә М. Горький исемендәге Әдәбият институты каршындагы Югары әдәби курсны тәмамлый.
Бетрина
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кәрим Хәкимов
Биография
1925 елда Хәкимов Мәккәгә кече хаҗ - гомрә кыла. Бу гамәле белән ул гарәп идарәчеләренең ихтирамын казана.
Полк (округ, Миннесота)
Полк — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Крукстон шәһәре.
Марцинково (Острудский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мюрей
Мюрей — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Бельвилл (Канзас)
Бельвилл  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
(15432) 1998 VA5
(15432) 1998 VA5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Поташня (Түбән Силезия воеводалыгы)
Поташня  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Бетринешть (Ботошань)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сабличево
Сабличево (Савлич почиҥга, Сабличево) — Мари Илнең Яңа Торъял районында урнашкан авыл.
Тесьма
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Мартинес (Джорджия)
Географиясе
Мартинес халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Поп (округ, Миннесота)
Поп — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Гленвуд шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 1736 км² тәшкил итә.
Старозьреби-Гектари
Старозьреби-Гектари — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Теулек
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каза Бручата (Павия)
Каза Бручата — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Потворув (Түбән Силезия воеводалыгы)
Потворув  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Иске Шигали
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Шахты
Халык саны — кеше.
Филарет (Румыния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15434) Mittal
Тарихы
1998 елның 10 ноябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 VM25» саналган.
Кызылтаһта (Караташ)
Кызылтаһта (Kızıltahta) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Караташ илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гюссефельд
Гюссефельд (Güssefeld) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Кросино (Щецинецкий повяты)
Кросино  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Райс (округ, Миннесота)
Территориясе
Округ мәйданы 1289 км² тәшкил итә.
(8083) Mayeda
Тарихы
1988 елның 1 ноябрендә Ц. Сэки тарафыннан Гэйсэй обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 VB» саналган.
Поточек (Глоговский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Олимпия (Сан-Паулу)
Олимпия  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
(8084) Даллас
Тарихы
1989 елның 6 февралендә М. Коисикава тарафыннан Сендай обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 CL1» саналган.
(15435) 1998 VS28
(15435) 1998 VS28 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тамара Габбе
Хәтер
Лихая, лютая беда
Курино (Киров өлкәсе)
Курино (Курино) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Әбү Нүвәс
Биография
VIII- IX гасырларда Бәсрә гарәп филологиясенең төп үзәкләренең берсе була һәм монда Әбү Нүвәс галим-филологлар белән танышып, алардан белем ала. Монда ук ул шагыйрь Вәлибә ибн әл-Хүбәб белән очраша. Вәлибәнең укучысы булу Хәсән өчен бик уңышлы булып чыга: хәзер ул укытучысының сөйләгәннәрен тыңлапшигырь төзелешен өйрәнә, шигъри ярышларда катнаша алган. Озакламый Әбү Нүвәс Күфәгә, ә аннары Багдадка – хәлифәтнең башкаласына күчә. Монда аны Һарун әл-Рәшид күреп ала һәм Хәсәнне сарайга якынлаштыра. Әбү Нүвәс идарәчеләрне мактап шигырьләр яза башлый.
Эдди Мерфи
Эдди Риган Мерфи 1961 елның 3 апрелендә Нью-Йоркның Бушвик районынында дөньяга килә. Әнисе Лиллиан телефонда оператор, ә әтисе Чарльз Эдвард Мерфи транспорт полициясендә әфисәр булып эшлиләр. Мерфи абыйсы Чарли белән Рузвельтта, әниләре һәм үги әтиләре Вернон Линч янында үсәләр. Вернон Линч туңдырмалар заводында мастер булып эшли. Якынча 15 яшендә Мерфи Билл Косби һәм Ричард Прайор иҗатларының көче астында шәхси номерларын язып, аларны сәхнәләштерә башлый.
Румыниядә ислам
Тарих
Күпчелек мөселманнар — сөнниләр. Ислам дине — Румыниядә рәсми рәвештә танылган 16 диннең берсе. Аны, нигездә, Румыния төрекләре һәм Румыния татарлары (Дунай татарлары) тота.
Оешма
1880—1967 елларда Бабадагта, аннары Мәҗидиядә мөселман дини семинариясе (мәдрәсә) эшли, шәкертләр җитәрлек булмау сәбәпле эшчәнлеген туктатып тора. 1993—1994 уку елыннан башлап, Мәҗидиядә педагогия бүлеге булган мәдрәсә үз эшен яңартып җибәрә.
Джермания (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15436) 1998 VU30
(15436) 1998 VU30 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Райт (округ, Миннесота)
Халкы
2019 елда халык саны 129 918 кеше тәшкил иткән.
Мейбелтон (Джорджия)
Мейбелтон  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Адыгейск
Адыгейск (Адыгейск, Адыгэкъалэ) — Россия Федерациясенең Адыгея Җөмһүриятендә урнашкан шәһәр.
Климат
Шәһәрдә климат уртача, диңгезнең якын булуы әһәмиятле роль уйный.
Сент-Илер-ле-Шато
Сент-Илер-ле-Шато — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
(8086) Peterthomas
Тарихы
1989 елның 1 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 RB6» саналган.
Тупино
Тупино (Эшпайродо, Тупино) — Мари Илнең Яңа Торъял районында урнашкан авыл.
Немсарь
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Крулево (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бетуца
Бетуца — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Марсель Галиев
Марсель Галиев — татар шагыйре, язучы, Г. Тукай исемендәге Татарстан дәүләт премиясе лауреаты. Татарстанның халык язучысы. Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе.
Рамси (округ, Миннесота)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1849 елда оештырыла.
Довгая Дуброва
Довгая Дуброва (Доўгая Дуброва ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жытавицкий районында урнашкан авыл.
Викрамавардһана
Викрамавардһана 1429 елга кадәр хөкем иткән һәм аның варисы булып аның кызы Суһита булган.
Протопланета дискы
Барлыкка килү
Кысылу барышында томанлыкның почмакча тизлеге бик арта. Нәтиҗәдә үзәктән куу көче сәбәпле болыт экваториаль яссылыкта урнаша һәм болыт ямьшәя. Коллапс 100 мең ел дәвамында бара. 10 миллион ел дәвамында газ йолдызга төшә (аккреация күренеше), соңрак диск юкка чыга: я кояш җиле белән алып күчерелә, я нурландыра туктый.
Довск
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(8088) Австралия
Тарихы
1990 елның 23 сентябрендә G. R. Kastel', Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 SL27» саналган.
Иске Шөгер
Тарих
Шушма һәм Шөгер елгалары буена утырган Шөгер авылы 1747 елда үткәрелгән Икенче документларында искә алына. 1859 ел мәгълүматларын эченә алган тарихи чыганактан күренгәнчә, авылда 19 хуҗалык булып, аларда 66 ир-ат һәм 68 хатын-кыз көн иткән, мәчет эшләгән.
Иске Шөгер авылы тарафында тау, елга-инеш, чишмә-кизләү, кое атамалары байтак. Авыл халкы тирә-юньнәрендәге географик атамаларны көндәлек кулланышка кертеп яши. Елгалар: Шушма, Шөгер суы, Зубай суы һ. б. Чишмә-кизләүләр: Габдерәхим чишмәсе, Кичү тау чишмәсе, Мунча коесы чишмәсе, Дегет базы чишмәсе, Тукмак чишмәсе, Тамчылы чишмәсе, Җир күпер чишмәсе, Текә тау чишмәсе, Олы чишмә, Насыйр чишмәсе һ. б. Коелар: Мунча коесы, Кыяр коесы, Айгыр коесы, Бетле коесы, Сасы кое, Миннехәер коесы, Олы кое һ. б. Таулар: Тәкә тавы, Бизмән тау, Озын тау, Текә тау, Терекөмеш тавы, Жандур тавы (бу тау атамасы Шондор исеменең үзгәртелүе нәтиҗәсендә барлыкка килгән), Габбас тавы, Чат тау, Коры күл тавы, Кырын тау, Кичү тау башы, Мәликул тавы, Баллы тау, Кырым тавы һ. б.
(15439) 1998 WV1
Тарихы
1998 елның 18 ноябрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 WV1» саналган.
Редвуд (округ, Миннесота)
Редвуд — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Редвуд-Фолс шәһәре.
(8089) Юкар
(8089) Юкар — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Меттьюс (Джорджия)
Меттьюс  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Элиза Ожешко
Әдәби эшчәнлек
1905 елда әдәбият буенча Нобель премиясенә тәкъдим ителә, әмма аны Һенрик Сенкевич ала.
Каза Бянка (Павия)
Каза Бянка — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Караагыл (Гемерек)
Караагыл (Karaağıl) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Гемерек илчесенә караган бер авыл (köy).
Борвиль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,71 км².
Хакенштедт
Хакенштедт (Hakenstedt) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Махари (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нолгаш
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны – (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Роси (Польша)
Роси  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ашагыдудаш (Бейлыкова)
Ашагыдудаш (Aşağıdudaş) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Бейлыкова илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ред-Лейк (округ, Миннесота)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1896 елда оештырыла.
Беудиу
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сент-Ораду-де-Шируз
Сент-Ораду-де-Шируз — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Мацейова Воля
Мацейова Воля — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ревекка Авербух
Ревекка Авербух (Ревекка Абрам кызы Авербух,, — , ) — СССР тарихчысы, Австрия-Маҗарстан, Алмания һәм Италия тарихы буенча белгеч, тарих фәннәре докторы (1938), МДУ профессоры (1944-1958).
Пиория
Тарих
1868 дә нигезләнә.
Бральвиль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,39 км².
Каза Бянка (Фиренца)
Каза Бянка — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
(15442) 1998 WN11
Тарихы
1998 елның 21 ноябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 WN11» саналган.
Шри Венкатешвара Гыйбадәтханәсе, Миннесота
Миссиясе
Зур Миннесотада мәдәни, белем бирү, иҗтимагый һәм дини хезмәтләрне җайлаштыру.
Александр Лебедев (1874)
Александр Лебедев (Александр Георги улы Лебедев,, — , ) — СССР энтомологы, авыл хуҗалыгы фәннәре докторы, биология фәннәре докторы, Киев университетының умырткасызлар кафедрасы мөдире (1935-1936).
Росош (Люблин воеводалыгы)
Росош  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Кузьниця-Дравска
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Берден (Канзас)
Берден  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Махашиваратри
"Махашиваратри" ул күбесенчә Шива Ходае хөрмәтенә ел саен уздырыла торган Һинд дине фестивале. Һинду календареның һәрбер ай-кояш аеның "Шиваратри" бар, бу айның 13-енче/14-енче көне, ләкин елына бер мәртәбә (Февраль/Мартта яки Фалгунада һәм аңа кадәр яз килгәнче, "Маха Шиваратри" билгеләнә, бу "Шиваның Бөек Төне" аңлата. Бу Һинд динендә төп фестиваль, ләкин ул изге һәм тормышта һәм дөньяда "караңгылыкны һәм наданлыкны җиңеп чыгу"ны истә тотуны аңлата. Ул Шиваны истә тотып һәм догалар укылып, Индуизмда ашаудан тыелулар, Йога эшләүдән һәм әхлак һәм корбаннар турында, мәсәлән үз-үзеңне контрольдә тоту, самимилек, башкаларны җәрәхәтләмәү, гафу итү һәм Шиваны ачуны үзенә кертә. Дәртле тугрылыклылар төн буе йокламыйча уздыралар. Башкалар Шива гыйбадәтханәләренә баралар яки дини сәяхәтләр өчен Джьйотирлингамларга баралар. Бу борынгы Һинду фестивале һәм аның кайчан барлыкка килүе мәгълүм түгел.
Кашмир Шайвизмында, Кашмир төбәгенең Шива тарафдарлары фестивальне "Хар-ратри" яки фонетик яктан җиңелрәк "Хаэрат" яки "Хэрат" дип атыйлар.
Тасвирлама
Тәбрикләүдә "Джаграни"ны яки төн буе уяу торуны һәм догаларны үзенә кертә, чөнки Шайва Һиндулары бу төнне берәүнең тормышында һәм Шива аша үзенең тормышыңда һәм дөньяда "караңгылыкны һәм наданлыкны җиңү" буларак билгелиләр. Шивага яфраклар, татлы әйберләр һәм сөт тәкъдим ителә, кайберәүләр Шивага ведик яки тантрик гыйбадәт кылу белән көн буе ашамыйча торалар, ә кайберәүләр медитатив Йоганы үтиләр.
Шива гыйбадәтханәләрендә, "Ом Нама Шивая" Шиваның изге мантрасы көн буе укыла. Махашиваратри Һинду ай-кояш календаре буенча өч яки ун көн бәйрәм ителә. Һәрбер айда Шиваратри бар (елына 12). Төп фестиваль Маха Шиваратри яки бөек Шиваратри дип атала, һәм бу (кимүче ай)ның 13-енче көндә була һәм (Магха)Фалгуна аеның 14-енче аенда. Грегориан календаре буенча, көн я февраль, я мартка төшә.
Һиндстанда
Маха Шиваратри Махараштра, Андхра Прадеш, Карнатака, Керала, Тамил Наду һәм Телангана буенча гыйбадәтханәләрдә киң бәйрәм ителә.
Олью-д’Агуа-ду-Пиауи
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Мери Поппинс кире кайта
«Мери Поппинс кире кайта» (Mary Poppins Returns) — Памела Трәверснең нәнә-сихерче Мери Поппинс турындагы китаплар сериясенә нигезләнеп төшерелгән лык музыкаль филм; 1964 елда төшерелгән бер үк исемле филмнең дәвамы (сиквелы).
Россош (Бильский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Розо (округ, Миннесота)
Розо — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Розо шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1894 елда оештырыла.
Кукань
Кукань — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Наталья Арсеньева
Иҗат
Сугышка кадәрге лирикасына интим һәм пейзаж мотивлар, фәлсәфи уйланулар хас, аның иҗатын «чиста һәм чын матурлык, табигать һәм мәхәббәт могҗизаларына дан» дип атыйлар. Совет Әдәби энциклопедиясе аны күренекле язучылар рәтенә кертә (1930).
Хәтер
1980 еллар уртасыннан Наталья Арсеньеваның әсәрләре таныла һәм популярлаша, аеруча «Малітва за Беларусь» Николай Ровенскийның музыкасы белән «Магутны Божа» («Боже Всемогущий») гимнына әверелгән, аның хөрмәтенә рухи музыка фестивале аталган; 1993 елда бу җырны хәтта Дәүләт гимны буларак та тәкъдим иткәннәр.
Әсәрләр
Шигырьләр
Тәрҗемәләр
Ла-Баньеса
Ла-Баньеса — Испаниянең Леон провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Элиста
Элиста, Әлиста (Элиста, Элст) — Россия Федерациясенең Калмыкстан Җөмһүрияте башкаласы.
Халык саны — кеше.
Кучебешь
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мелпо Мерлье
«Музыкальные архивы Традиции» (Μουσικά Αρχεία της Παράδοσης) һәм «Центр Малоазийских исследований» (Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών) җәмгыятьләренә нигез салучы.
Александр Лебедев
Александр Лебедев:
Джефферсон (Монро, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Машеви
Машеви — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Каза Валдросо (Алесандрия)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Рок (округ, Миннесота)
Территориясе
Округ мәйданы 1250 км² тәшкил итә.
Дружба (Рагачовский районы)
Дружба  (Дружба ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Сент-Фер-ла-Монтань
Сент-Фер-ла-Монтань — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Иске-Мулино
Почта индексы — 422909.
Минзәлә Шөгаепова
Биографиясе
Минзәлә Нурмөхәмәт кызы Шөгаепова 1961 елның 14 гыйнварында Башкорт АССРның Учалы районы Ураз авылында колхозчы гаиләсендә туган.
2000-2001 елларда «Җаек» газетасының баш мөхәррире.
Харкероде
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Джиллетт (шәһәр, Висконсин)
Джиллетт  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Этсыманнар
Тышкы төзелеше
Аяк бармакларына басып йөриләр. Алгы очлыкларына бармаклары — 5, арткылары 4 бармаклы. Тырнаклары үтмәс, эчкә батмаган.
Үрчүләре
Күпчелек этләр — моногам.
Иске Әнҗерә
Табигать һәм тирә-як
Авыл башында саф һәм чиста сулы Шәрифулла коесы бар. Аны Шәрифулла исемле кеше казыткан. Бу коедан халык әле дә файдалана, суы тәмле. Өсте һәрвакытта ябык. Халык су кадерен белә...
Авыл янында Киләк чокыры дип йөртелгән урын бар. Ул кыр уртасында урнашкан, авыл халкы анда печән чаба. «Киләк» сүзе «урманда умарталык өчен бүлеп алынган урын» дигән мәгънәне аңлата. Элек бу урында тәмле сулы чишмә булган, аның тирәсендә агачлар күп үскән.
Норристаун (Джорджия)
Географиясе
Норристаун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Берд-Сити (Канзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Медини
Медини — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Тумра
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Пеликов Юртасы
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Катковы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Ла-Пола-де-Гордон
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Прошкова (гмина Волув)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Медунишки-Вельке
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Беца (Румыния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8099) 1993 TE
(8099) 1993 TE — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Гарцгероде
Гарцгероде (Harzgerode) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Левинка (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Берлингейм (Канзас)
Тарихы
Берлингейм шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әдия Ситдыйкова
Сылтамалар
Уфада Әдия Ситдыйкова истәлегенә күргәзмә ачылды
Сафаров М. А. Теплота и спокойствие. Об Адие Ситдиковой и её полотнах // Идель. 2016. № 3. С. 68-71.
Бецаний-Мари
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стелёнги
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ашагыениҗе (Азизие)
Ашагыениҗе (Aşağıyenice) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Азизие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Руда (гмина Сточек-Луковский)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Межеево (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.