cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Люльково (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Люльково  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камил Бәйрәмов
Уйнаган рольләре
Талип - М.Әмир “Миңлекамал”;
Насих Николаевич - К.Тинчурин "Американ".
Горно-Таежное
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (91%), украиннар (5%).
Селиванавцы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Конколево (гмина Гродзиск-Велькопольский)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Атюловский
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%),.
Витувка (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Иваньково-Ленино
Иваньково-Ленино (Иваньково-Ленино, Иваньково-Ленино) — Чуашстанның Алатыр районында урнашкан авыл.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча милли составы : руслар (95%), чуашлар (4%).
NGC 384
NGC 384 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Галимҗан Баруди
Тәрҗемәи хәле
1882 елда Г.Баруди мәдрәсә ача, ул анда җәдитчә укыта, әтисенең хөрмәтенә мәдрәсәгә “Мөхәммәдия” исеме бирелә. Мәдрәсә Россиядә мөселманнарның иң зур һәм дәрәҗәле уку йортына әверелә.
(3294) Карлвесли
(3294) Карлвесли — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Фирдания Хәйруллина
Башкарган рольләре
Дилфүзә - Р.Батулла “Кичер мине, әнкәй"
Кадрия - А.Абдуллин “Унөченче председатель”
Рәмзия - Х.Вахит “Күк капусы ачылса”
Нәфига - М.Әмир “Миңлекамал”
SETI
Иң элек эш
Кояш системасы эчендә җирдән читтәге акылны эзләү өчен иң элек эзләүләр булган. 1896 елда Никола Тесла аның чыбыксыз электр тапшыру системасы Марстагы мәхлукатлар белән элемтә өчен кулланырга мөмкин дип фаразлаган 1899 елда, үзенең Тесла Тәҗрибәләр Станциясендә тәҗрибәләр үткәргәндә, ул шул планетадан сигналны тоткан дип уйлаган, чөнки сәер кабатланучы сигнал Марс төнге күктә утырганда юкка чыккан булган. Тесла тикшеренүенең анализы Тесла бернәрсә дә тотмыйча эшләгән яңа технологияне аңламаганнан алып, Тесла Маркониның Европа радио тәҗрибәләреннән сигналларын күзәткәнгә һәм хәттә аның Юпитерның плазма торы сигналларын тотканга кадәр бәяләнгән. 1900-нче еллар башында Гульельмо Маркони, Уильям Томсон, беренче барон Кельвин һәм Дэвид Пэк Тодд шулай ук марсианнар белән элемтә өчен радио кулланырга мөмкин икәнен ышануларын расланан, шул ук вакытта Маркони аның станцияләре шулай ук потенциаль Марсиан сигналларын тотканын игълан иткән.
Иркутск милли тикшеренү техник университеты
Тарихы
Югары уку йортының яңа статусы 1994 елның 30 ноябрендәге 6 номерлы карары һәм 1994 елның 6 мартындагы 16 Г-082 номерлы лицензиясе белән, ә соңрак белем бирү учреждениесен аттестацияләү сертификаты (1997), дәүләт аккредитациясе (1998) белән расланган, ул урта, югары, югары, югары уку йортыннан соң һөнәри белем бирү өлкәсендә белем бирү эшчәнлеген алып бару хокукын бирә.
SETI
Җирдән читтәге артифактлар эзләү
Җирдән читтәге акылны эзләү өчен йолдызара юллама зондын куллану мөмкинчелеге беренче мәртәбә Рональд Н. Брейсвелл тарафыннан 1960-ынче елда тәкъдим ителгән, һәм бу ысулның техник мөмкинчелеге Британия Планетаара Җәмгыятьнең Дедал Проекты йолдыз корабы өйрәнүендә демонстрацияләнгән. 1979 елда башлап, Роберт Фрейтас космик зондлар радио сигналларның йолдызара элемтәнең югары рәвеше дигән тәкъдимендә аргументларны алга сөргән. Вояджер Алтын Язмасын карагыз.
Җир янында теләсә нинди җитәрлек үсеш алган йолдыза ара зонды җир Интернетын җиңел мониторлый алуын танып, 1996 елда Профессор Аллен Таф тарафыннан Җирдән читтәге акыл өчен чакыру нигезләнгән булган, бу ятьмәдә нигезләнгән SETI тәҗрибәсе, ул шундый космик зондларны кешелек белән элемтәгә керергә чакыра. Проектның 100 имзалаучылар арасында физик, биологик һәм иҗтимагый галимнәр бар, шулай ук рәссамнар, укытучылар, тамашачылар, фәлсәфәчеләр һәм футуристлар бар. Профессор H. Paul Shuch, SETI Лигасының хөрмәтле башкаручы директоры, проектның Баш Тикшерүчесе буларак хезмәт итә.
1983 елның июненда, Вальдес һәм Фрейтас Хэт Крик Радио Обсерваториясендәге 26 м радиотелескопын кулланып 108 сортирланган объектлардан 1516 МГц-та тритий үтә нечкә сызыгын эзләгән һәм 53 якын йолдызга акцент ясаган, шул исәптән 20 яктылык ел радиусындагы барлык күренгән йолдызларны да кертеп. Тритий ешлыгы SETI эше өчен бик үзенә тартучы булып танылган, чөнки (1) изотоп космоста сирәк очрый, (2) тритий үтә нечкә сызыгы Җир микродулкын тәрәзәсенең SETI waterhole region (су чокырында (радио термины)) үзәкләшкәнгә күрә, һәм (3) маяк сигналларына өстәп, тритий үтә нечкә сызыгы Җирдән читтәге цивилизацияләрнең экстенсив термо-төш реакциясе энергия эшләп чыгаруның ян продукты булырга мөмкин булуына күрә. Киң тасма һәм тар тасма канал күзәтүләре туры килерлек итеп 5–14 x 10−21 Вт/м²/канал һәм 0.7-2 x 10−24 Вт/м²/канал сиземлелегенә ирешкән, ләкин бернәрсә дә детектланмаган.
.tr
.tr — Төркиянең югары дәрәҗәле милли домены.
Вифорень (Бакеу)
Вифорень — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Вест-Симсбери (Коннектикут)
Географиясе
Вест-Симсбери халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Лютово (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лангшлаг (Түбән Австрия)
Лангшлаг  — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Камник (община)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Горный (Надеждинское районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Үскәмән
Үскәмән (Öskemen, Өскемен, Усть-Каменогорск) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Топкий (Чет кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Вайсенбрунн
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Калмаш (Актаныш районы)
Тарих
1731 елда нигезләнгән.
Виходне
Виходне — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камбулат
Халык
Халык саны динамикасы:
Костанай
Тарих
Шәһәр статусын 1893 елдан башлап йөртә.
(18470) 1995 UX44
Тарихы
1995 елның 27 октябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 UX44» саналган.
.vc
.vc — Сент-Винсент һәм Гренадиннарның югары дәрәҗәле милли домены.
Вечерлейка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кадео, Фанни
Сайланган фильмографиясе
- Өчлек һәм бәби ... хәзер бөтен нәрсә бездән тора (1995) - Катнаш алкыш (1995) - Ышанычсызлар (1997) - Шашынырга (2005) - Артык матур (2005)
.ve
.ve — Венесуэланың югары дәрәҗәле милли домены.
Иске Айбеси
Иске Айбеси (Кивӗ Эйпеҫ, Старые Айбеси) — Чуашстанның Алатыр районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 880 кешенең яшәве мәгълүм.
Думонт (Миннесота)
Думонт  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Селишча (Навагрудский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кызылурда
Тарих
Шәһәр статусын 1867 елдан башлап йөртә.
(18471) 1995 UZ45
Тарихы
1995 елның 20 октябрендә Эрик Эльст тарафыннан CERGA обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 UZ45» саналган.
Азәрбайҗан Республикасы Президенты
Президент инаугурациясе
Азәрбайҗан Республикасы президенты инаугурациясе — Азәрбайҗанның яңа президенты вазыйфасына керешү тантанасы. Сайланган президент Азәрбайҗан Республикасы Конституция суды тарафыннан расланганнан соң өч көн дәвамында инаугурация тантанасы үткәрелә һәм президент ант бирә:"«Азәрбайҗан Республикасы президенты вәкаләтләрен гамәлгә ашырганда Азәрбайҗан Республикасы Конституциясен үтәргә, дәүләтнең бәйсезлеген һәм территориаль бөтенлеген якларга, халыкка лаеклы хезмәт итәргә ант итәм»"Президент ант иткән көнне үз вәкаләтләрен үтәүгә керешә.
Урыс Карасы
Почта индексы — 452887, — 80204816007.
.vu
.vu — Вануатуның югары дәрәҗәле милли домены.
NGC 387
NGC 387 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
(18472) Натада
(18472) Натада — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(3382) Кэссиди
Тарихы
1948 елның 7 сентябрендә Генри Джиклас тарафыннан Флагстафф обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1948 RD» саналган.
Вифорита (Димбовица)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Люшкувко
Люшкувко — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Атьма
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вишовате
Вишовате — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(18473) Kikuchijun
(18473) Kikuchijun — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(2198) Ceplecha
(2198) Ceplecha — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Омс (Көнчыгыш Пиреней)
Омс — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
Илгиз Мостафин
Биография
Ул анда үз вазифаларын яхшы башкара, полковник исемен ала һәм «Кызыл Байрак» һәм «Кызыл Йолдыз» орденнары белән бүләкләнә. 1986 елдан 1991 елга кадәр Ерак Көнчыгыш чик буе округына әйләнеп кайта, анда ул аерым бүлек башлыгы була. СССР таркалганнан соң ФСБ, хәрби контрразведкада хезмәт иткән. 1997 ел башында 14 дәүләт һәм хөкүмәт бүләкләре белән бүләкләнгән генерал-майор И. Г. Мостафин отставкага чыга. Самарада яши. Тәтешкә кайтып йөри.
Гаиләсе
Тәтештә Илгиз Гатаулла улының бертуган энесе - Нафигин Рушан яши. Хатыны Лилия - математика укытучысы, кызы - инженер, улы - хәрби табип, полковник, Самараның хәрби госпитале начальнигы, ул үзенә әтисе кебек хәрби хезмәт юлын сайлаган. Озак вакыт Хабаровскта эшләгән.
Конска-Весь
Конска-Весь — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Камний Врх (Лития)
Камний Врх  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Горный Хутор
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (70%), украиннар (30%).
NGC 388
NGC 388 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Селюки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Фаяз Хөсәенов
Хөсәенов Фаяз Тәлгать улы — Әтнә театры артисты.
Уйнаган рольләре
Потапов - А.Вампилов “Метранпаж”;
Опуль-Перийос
Опуль-Перийос — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
Россия дәүләт гидрометеорология университеты
Россия дәүләт гидрометеорология университеты (РДГМУ) — Россиядә гидрометеорология юнәлешендәге иң борынгы һәм бердәнбер югары уку йорты. Санкт-Петербургта урнашкан. 1930 елның 23 июлендә оештырыла. Вуз эшләгән чорда 20 меңнән артык белгеч әзерләгән, шуларның 3 меңнән артыгы — чит илләр өчен. Университетта бакалаврлар, белгеч-инженерлар, магистрлар әзерлиләр. Аспирантура, докторантура, шулай ук квалификация күтәрү факультеты эшли.
Каменка (Троицк районы)
Халык
Халык саны динамикасы:
Вишомеж-Великий
Вишомеж-Великий — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Төрекмәнстан Президенты
Сайлау һәм вәкаләтләрне туктату тәртибе
Президент төрле сәбәпләр аркасында үз вазыйфаларын үти алмаса, алга таба дәүләт Куркынычсызлык советы карары нигезендә Төркмәнстан Президенты вазыйфаларын вакытлыча башкаручы вазыйфасына яңа президент сайланганчы Төркмәнстан Министрлар Кабинеты рәисе урынбасарларының берсе билгеләнә. Президент вазыйфаларын башкаручы президентлыкка кандидат булырга хокуклы түгел.
Ляски (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Ляски  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
.tv
.tv — Тувалуның югары дәрәҗәле милли домены.
Зарица (Болгария)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Селяхи (Лидский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Зәрбәли
Зәрбәли (Zərbəli ) — Әзербайҗанның Җәлилабад районына караган авыл.
Рәмис Галиев
2006 ел – Биектау музыка мәктәбен тәмамлый.
Ирсеть (Алатыр кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рәмис Галиев
Уйнаган рольләре
Егет - Х.Вахит “Кияүләр”.
Вайсенштадт
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
.tn
.tn — Тунисның югары дәрәҗәле милли домены.
Каен Мәйданы
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2131.
Кәнтау
Кәнтау (Kentaý, Кентау, Кентау) — Казакъстанның Көньяк Казакъстан өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Вильдт (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Руперт Вильдт (1905–1976) хөрмәтенә бирелә.
Семашки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
NGC 390
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(4103) Чахине
(4103) Чахине — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Күҗәкә
Почта индексы — 423734.
Вайсмайн
Вайсмайн — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ортаффа
Ортаффа — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
Эджертон (Миннесота)
Эджертон  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Семерники (Ашмянский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Карткисәк
Почта индексы — 452899, — 80204818001.
Вильев (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Михаил Анатольевич Вильев (1893–1919) хөрмәтенә бирелә.
Зафирово
Зафирово — Болгариянең Силистра өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Канал (община)
Канал  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Петербург фәннәр академиясенең академия университеты
Тарихы
Укулар 1726 елның гыйнварыннан академиклар тарафыннан өч класс буенча алып барыла: математика, физика һәм «гуманиорлар». Лекцияләр латин һәм алман телләрендә укыла. Дәресләр даими рәвештә алып барыла, 1740 һәм 1753 елда (кабат) өзелә. Беренче вакытта тыңлаучылар аз була: башта Германиядән 17 профессорга сигез студент языла; 1726-1733 елларда университетта 38 кеше белем ала. Соңрак аңа академик гимназиядән, славян-грек-латин академиясеннән һәм башка уку йортларыннан иң яхшы укучыларны күчерәләр, нигездә, рухи (башта укучылар академия гимназиясенә билгеләнә), шулай ук славян-грек-латин академиясенең 12 укучысы арасында Петербургка М. Ломоносов, Д. Виноградов, Н. И. Попов китерелгән.
Кече Госман
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
.is
.is — Исландиянең югары дәрәҗәле милли домены.
Казото (Мантова)
Казото — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казото Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Газипаша (Бафра)
Газипаша (Gazipaşa) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(18478) 1995 WT15
(18478) 1995 WT15 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ласниц-Мурау
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Эдриан (Миннесота)
Эдриан  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Казото (Павия)
Казото — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
(18479) 1995 XR
Тарихы
1995 елның 12 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 XR» саналган.
Гранатовка
Гранатовка (Гранатовка) — Диңгез буе краеның Октябрь районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Винер (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Норберт Винер (1894–1964) хөрмәтенә бирелә.
Риддер
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Вишонки-Войцехи
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 393
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(18480) 1995 YB
Тарихы
1995 елның 17 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 YB» саналган.
Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты
Тарихы
1803 елның 19 маенда иң югары указ белән патша авылында (Царское Село) практик урман училищесын булдыру турында нигезләмә раслана. Кайбер рәсми документларда уку йорты Царскосельский Урман институты дип атала. 1811 елның гыйнварында Царскосельский Урман институты Санкт-Петербургка Выборг ягына күчерелә (институт Иске ферманың агач корылмаларында урнашкан). Аның белән Орлов Урман институты кушылганнан соң Форст-Институт дип атала башлый. 1813 елда Форст-институтка Козельский Урман институты кушыла (1804 елда нигез салына). Берләшкән уку йорты Санкт-Петербург Урман институты дип атала. 1826-1833 елларда архитекторлар И.Ф. Лукини һәм А. Неллингер тарафыннан дүрт аерым академик корпус төзелгән. 1829 елда Форст-институт Урман институты дип үзгәртелә, уку курсы 4 яшьтән 6 яшькә кадәр арттырыла һәм аңа 10 яшьтән 14 яшькә кадәр балалар кабул итә башлый.
Конти (Слупецкий повяты)
Конти  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нарасимха
Нарасимха риваятьләре Вайшнавизмда хөрмәт ителә, әмма ул Вайшнава традициясеннән тыш популяр Ходай, мәсьәлән, Шайвизмда. Ул күптөрле төбәк Һинд дине гыйбадәтханәләрендә, текстларында, башкару сәнгатьләрендә һәм фестивальләрдә, мәсьәлән, Һоли дип аталган язгы буяулар фестивале алдыннан Һолика бәйрәмендә табыныла. Нарасиһаның иң борынгы сәнгать эше Уттар Прадеш һәм Андһра Прадеш буйлап берничә урында табылган булган, мәсьәлән, Матһура археологик урынында. Болар төрлечә безнең эраның 2-енче һәм 4-енче гасырлар арасында даталана.
Этимологиясе
Ул килеп чыккан телләрдә Нарасингһ, Нарасингһа, Нрусингһа, Нарасимба һәм Нарасингһар буларак мәгълүм. Аның исемнәре Агнилочана (अग्निलोचन) - ярсулы күзле, Бһайравадамбара (भैरवडम्बर) - үкреп куркытучы, Карала (कराल) - киң авызлы һәм чыгып торучы тешләр белән, Хираньякашипудвамса (हिरण्यकशिपुध्वंस) - Хираньякашипуны үтергән, Накшатра (नखास्त्र) - тырнаклары сугыш коралы булган, Синһавадана (सिंहवदन) - йөзе арсланныкы булган һәм Мригендра (मृगेन्द्र) - хайваннар патшасы яки арслан.
Усеин Баккал
Тормыш юлы
1957 елда Үзбәкстан ССРда «Хайтарма» ансамблен торгызуда катнаша. Бәкабадта кырымтатар ансамбле төзегән, ә Чкаловскта һәвәскәрләр театрын булдыруда катнашкан.
Грибное
Халык
Халык саны динамикасы:
Нарасимха
Тәңкәләр, язмалар һәм терракотта
Нарасимха риваяте 5-енче гасырга әһәмиятле булган, шул вакытта төрле Гупта Империясе патшалары аның сурәтләре яки Нарасимхага бәйле язмалар белән тәңкәләр басканнар. Патшалар шулай итеп хөкемнәрен законлаштырганнар, алар Нарасимха кебек явызлыкка һәм эзәрлекләүгә каршы көрәшкәннәр. Кушан эрасының кайбер тәңкәләрдә Нарасимха сурәтләнгән - йогынтыны фараз итәргә була.
Газипаша (Сейһан)
Газипаша (Gazipaşa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Сейһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Алмалы (Дашкәсән)
Алмалы  (Almalı ) — Әзербайҗанның Дашкәсән районына караган авыл.
Коюноглу (Алаҗа)
Коюноглу (Koyunoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Алаҗа илчесенә караган бер авыл (köy).
Щучинск
Щучинск (Щучинск) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Винчестер (Коннектикут)
Винчестер  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Лясоти
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Илдус Габдрахманов
«Тантана» премиясе
2013 «Икенче пландагы иң яхшы ир-ат роле» номинациясендә «Тантана» премиясенә лаек була.
Санкт-Петербург дәүләт педиатрия медицина университеты
Тарихы
1925 елда институтта өч клиника, 11 дәвалау бүлеге, күкрәк баласы йорты, малюткалар йорты, балалар өчен бүлгеч, амбулатория, балалар консультациясе һәм сөт станциясе була. Соңрак амбулатория балалар поликлиникасына үзгәртелә.
Бөек чуалыш
Башка илләр йогынтысы
Җучилар дәүләте какшаганын күреп, Дмитрий Донской 1374 елда ясак түләүдән туктый. Азак шәһәре 1367 елга Венеция сәүдәгәрләре кул астында була. Генуэлылар Крымдагы Судак шәһәренең кораблар туктау урынын һәм 18 авылны үзләренә алалар.
Пернянгаши (Пайгусово авыл җирлеге)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (93%), урыслар (7%).
(4630) Чаонис
Тарихы
1987 елның 18 ноябрендә J. M. Baur тарафыннан Chions обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 WA» саналган.
Коры Аморда
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Гигганем (Коннектикут)
Гигганем  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Капла (Табор)
Капла  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Сенненскае Загорье
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Лаусса
Лаусса — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
NGC 395
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кече Яумбай
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: башкортлар (96%).
Стемас
Почта индексы — 429802. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97203880001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100200003600.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2131.
Каракүл (Киров өлкәсе)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Вишонки-Поселе
Вишонки-Поселе — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Григорьевка (Диңгез буе крае)
Григорьевка (Григорьевка) — Диңгез буе краеның Михайловка районында урнашкан авыл.
Ваккерсберг
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Арыс
Арыс (Арыс) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Вера Фигнер
Тәрҗемәи хәле
1872-1874 елларда Цюрих университетының медицина факультетында, 1874-1875 елларда Берн университетында укый. Швейцариядә сәяси иктисадны, Аурупаның инкыйлаби хәрәкәте тарихын, социализм тәгълиматын өйрәнә, Бөтенрусия социаль-инкыйлабчылар оешмасына керә. Оешма таләбе буенча, 1875 елда, укуын тәмамламыйча, Россиягә кайта, народниклык хәрәкәтенә кушыла, Ярыслауда фельдшерлыкка имтихан тота. Инкыйлабка карата карашларын уртаклашмаган ире белән аерылышалар.
1931 елда Тәтеш районы Зур Фролово авылында үз акчасына мәктәп төзетә.
Тулатка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пятилиповка
Пятилиповка (Вӹцпистӹ, Пятилиповка) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Куян (Актаныш районы)
Төп шөгыльдән тыш, умарта асраучылар, талдан төрле әйбер үрүчеләр, арба ясаучылар, Әҗәкүлдәге складларда эшләүчеләр, йөкчеләр була. Шәһәрләрдә эшләп кайтучылар да табыла. Старшина Табыш Абдуллин командасында 43 кеше Е. Пугачев баш күтәрүендә яу чаба. Башка отрядларда да куянлылар булалар. Яманайларның авылда шәҗәрәсе, тамыры юк, чөнки алар «Емельян патша»ны яклап, баш күтәрүчеләр сафына басалар, шуңа эзәрлекләнеп, тамырлары корытыла. 1884 елны имана җирләре 1726 дисәтинә булса, 1913 елда - ул 1420 дисәтинәгә калдырыла. Авылда 1884 елда - 188, 1913 елда 206 эш аты асрала. Басулары өстә урнашканлыктан, һәр аймак таудан менү өчен үзенә юл салган. Әҗәкүл пристанена кадәр бара торган олы юл 1930 еллар уртасында төзелә. Пристаньга якын урнашу авылга тынгылык бирмәгән, гражданнар сугышы, мәҗбүри азык туплау чорында биредә агы-кызылы, башкасы даими булып торалар. 1918 елның май аенда Совет властена каршы фетнә күтәргән Чехословакия корпусы сугышчылары җәй урталарында, пароходка төялеп, Әҗәкүлгә килеп төшәләр. Чигенгәндә Куянда канлы гамәлләр кылалар, кешеләрне ирексезләп үзләре белән алып китәләр. Ирмәш очындагы тау битендә Әҗәкүл икмәк кабул итү ноктасында эшләгән русларның мәрхүм булганнарын җирләү өчен 1890 елда аерым җир бүленеп куела. Акларга каршы сугышта һәлак булган 22 солдат һәм бер комиссар әлеге Марҗа зиратында җирләнәләр. 1937 елда сорау алу вакытында җан биргән «халык дошманнары»н да исәннәреннән кабер казытып, үлгәннәрне, кабер казучыларны шунда күмгәннәр дигән риваять тә бар.
Шахтинск
Тарих
Шәһәр статусын 1961 елдан башлап йөртә.
Вишина (Димбовица)
Вишина — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Витрувий (ай кратеры)
Витрувий - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 30,9 км булган кратер.
Гластонбери-Сентер (Коннектикут)
Географиясе
Гластонбери-Сентер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Казпано (Сондрио)
Казпано — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
(2783) Чернышевский
(2783) Чернышевский — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Лафамюнд
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Пезия-ла-Ривьер
Пезия-ла-Ривьер — Франциянең Көнчыгыш Пиреней департаментында урнашкан коммуна.
Воздвиженка (Диңгез буе крае)
Халык
Халык саны динамикасы:
Сенькавичы (Ивевский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Копанина (Шамотульский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санкт-Петербург түбән температуралы һәм азык-төлек технологияләре дәүләт университеты
Тарихы
СССР Халык Комиссарлары Советы (СНК) 1931 елның 31 маендагы Карары белән Ленинградның укыту механик-технологик суыту комбинатын (ЛУМТХК), революциядән соң кичке мәктәп урнашкан элеккеге Император коммерция училищесы бинасында төзергә карар кыла.
Революциягә кадәр Россиядә суыткыч техникасы буенча белгечләр әзерләүгә бәйле аерым факультатив курслар һәм дисциплиналар кайбер югары һәм урта уку йортларында: Петербург техник институтында, Петербург, Киев һәм Томск политехник институтларында, Император техник училищесында һәм Санкт-Петербург Император Коммерция училищесында укыла. Шулай итеп, 1930 елда бу профиль буенча СССРда белгечләр чыгарылышы 100 кеше тәшкил иткән.
1934 елда рабфак һәм техникум мөстәкыйль уку йортларына чыгарыла,ә югары уку йорты Ленинград суыткыч сәнәгате институты дип атала башлый.
Здравница (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Воррен (Коннектикут)
Воррен  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Николай Сапожников
Николай Сапожников (, Иске Никольcкᴎ, Әгерҗе районы, Татарстан АССР, СССР ) — совет һәм россияле дәүләт эшлеклесе.
Коры Чеварда
Коры Чеварда — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсенең Лукоянов районы биләмәләрендә ага. Сулы Чеварда елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Вишина (Мехединць)
Вишина — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Лафант (Тироль)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сенюци
Сенюци (Сенюці ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Гленвилл (Коннектикут)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вишина (Тулча)
Вишина — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
(18487) 1996 AU3
(18487) 1996 AU3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Чу (шәһәр)
Чу (Shý, Шу, Шу) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Копанки (Великопольское воеводалыгы)
Копанки  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
HD215661
HD215661 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Кладе (Гореня вас-Поляне)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тулуюл
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сыры Мәйданы
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2131.
Нафия Куш
Нафия Куш (Nafia Kuş; 1995 елның 20 феврале, Адана, Төркия) — Төркия тхэквондочысы, авыр үлчәмдә (73 килограммнан артык) чыгыш ясый. Дөнья чемпионатлары призёры, Олимпия уеннарында катнашучы.
Искәрмәләр
<references group="" responsive="1">
Җетекара
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Мазанки (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Серафины (Лидский районы)
Серафины  (Серафіны ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Вудбери (Коннектикут)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Валлерштайн
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сербинишки
Сербинишки (Сербінішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Цыганово (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%),.
Вудбридж (Коннектикут)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Айнур Тимерханов
Тәрҗемәи хәле
1996–1999 елларда – ТР ФА Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтының лексикография бүлеге аспиранты. «Хәзерге татар телендә эш кәгазьләре теле» дигән темага докторлык диссертациясе яклый (2006, җитәкчесе профессор Ф. А. Ганиев).
Хезмәт юлы
2008—2010 елларда — Казан (Идел буе) федераль университетының чагыштырма филология һәм мәдәниятара коммуникацияләр кафедрасы профессоры.
Әнвәр Кашаев
Күргәзмәләр
Уфадагы шәхси күргәзмәләре: (1985, 1988, 1993, 1994, 1999, 2004).
Ләмберә (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лембах-им-Мюлькрайс
Лембах-им-Мюлькрайс — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
NGC 400
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Арал (шәһәр)
Арал (Арал) — Казакъстанның Кызылорда өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Вишиний
Вишиний — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мазовше-Парцеле
Мазовше-Парцеле — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Волластон (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Уильям Хайд Волластон (1766–1828) хөрмәтенә бирелә.
HD215794
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Вудсток (Коннектикут)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Элджин (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(4643) Сиснерос
(4643) Сиснерос — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Коюнхамза (Гөреле)
Коюнхамза (Koyunhamza) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Гөреле илчесенә караган бер авыл (köy).
Рауза Хәйретдинова
Гаиләсе
Ире Нури (Нуретдин) Ганиев, Балтач районы Хәсәншәех авылында туган. Фәлсәфә фәннәре кандидаты, Казан дәүләт медицина институты фәлсәфә кафедрасы укытучысы.
Сивица (Смаргонский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(18493) Демолеон
(18493) Демолеон — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ист-Бруклин (Коннектикут)
Географиясе
Ист-Бруклин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Водзилки
Водзилки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Атбасар
Тарих
Шәһәр статусын 1892 елдан башлап йөртә.
Наченалка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мәрҗәнбай
Халык
Халык саны динамикасы:
Виштишоара
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(2461) Клавель
(2461) Клавель — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Борынгы Рим
Борынгы́ Рим (Рум) (лат. Roma antiqua) – Борынгы дөньяның иң алдынгы цивилизацияләрнең берсе. Үз исемен башкаласы (Roma) буенча алган (Үз чиратында ул легендар нигезчесе – Ромул – хөрмәтенә аталган).
Борынгы Рим цивилизациясе төзелүенә зур йогынтыны этрусклар һәм борынгы греклар мәдәнияте ясаган. Иң көчле дәвергә Борынгы Рим безнең эрага кадәр II гасырда җитте. Ул чакта аның контроле астында хәзерге төньякта урнашкан Шотландиядән көньякта урнашкан Эфиопиягә кадәр, көнчыгыштагы Әрмәнстаннан көнбатыштагы Португалиягә кадәр җирләре ләккән.
Татар халык медицинасы
1919—1920 елларда халык медицинасын күренекле галим һәм татар халкының мәгърифәтчесе Каюм Насыйри, Казан университеты галимнары М.П. Загоскин, Н.А. Высоцкий, В.М. Флоринский өйрәнде.
Команнар
Команнар яки сары кыпчаклар  (половцы, Европа һәм Византия чыганакларында куманнар) - кыпчак кабиләләренең көнбатыш вәкилләренең атамасы. XI гасыр башында Идел аръягыннан Кара диңгез буйларына күченәләр һәм мондагы җирләрне билиләр. Аларга кадәр бу җирләрдә бөҗәнәк һәм рус чыганакларында торк дип аталучы угыз кабиләләре яшәгән була.
Аңлатма
Куманнар кыпчакларның бер өлеше яисә кыпчаклаштырылган бер ят халыктан булганнар. Куманнар – «половцы» тур. әдәбият бик ишле. К.
Тарих
Команнар шушы ук кыпчаклар булганга күрә аларның тарихын да аерылгысыз рәвештә карап үтәләр. Монгол яуларыннан соң алар Алтын Урда дәүләтенең төп халкы булып китәләр һәм бүгенге көндә элеккеге Алтын Урда җирләрендә яшәүче күп халыкларның нигезендәге халык буларак исәпләнәләр.
Казтанеди (Сондрио)
Географиясе
Казтанеди Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Абай (шәһәр)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Шимваж
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%),.
Квайнбог (Коннектикут)
Квайнбог  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
NGC 403
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Клопце (Дол-при-Любляни)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коюньюрду (Сэлим)
Коюньюрду (Koyunyurdu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сэлим илчесенә караган бер авыл (köy).
Виштя-де-Жос
Виштя-де-Жос — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Тундушка (Антибес кушылдыгы)
Тундушка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы 60 елгасының сул ярыннан 60 км ераклыкта Антибес урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Вольф (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Максимилиан Вольф (1863–1932) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Тыва дәүләт университеты
Тарих
Тывада милли дәүләтчелекне торгызу, икътисадны һәм мәдәниятне алга таба үстерү иҗтимагый тормышның барлык өлкәләрендә квалификацияле кадрларны даими арттыруны таләп итә. Беренче елларда республика Мәскәү, Ленинград (Санкт-Петербург), Красноярск, Иркутск, Абакан югары уку йортларында югары белемле белгечләр әзерләү мөмкинлеген киң куллана, әмма кадрлар проблемасын хәл итүдә гомуми белем бирү мәктәпләрен ныгыту, аларны квалификацияле укытучылар белән тәэмин итү төп мәсьәлә булып кала. Шулай итеп, урында квалификацияле укытучылар әзерләү яшь автономияле өлкә өчен тормыш кирәклегенә әверелә.
Максимильяново (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тыва дәүләт университеты
Тарих
"Тыва дәүләт университеты" — Тыва Республикасының бердәнбер югары уку йорты. Аның барлыкка килү тарихы 1995 ел белән билгеләнә. Ул вакытта Кызыл дәүләт педагогика институты һәм Красноярскиның политехник институты һәм дәүләт аграр университетының Кызылда урнашкан филиаллары бер вузга берләшә. Россия Федерациясе Президентының 1995 елның 30 сентябрендәге Указы белән Тыва дәүләт университеты (ТывДУ) ачыла. 3 югары һөнәри белем бирү учреждениесенең белем бирү һәм фәнни потенциалын берләштерү Тыва Республикасы икътисадының мөһим тармакларын югары квалификацияле белгечләр белән тәэмин итү мөмкинлеге бирә.
Университет структурасында Кызыл педагогия институты, кадрлар әзерләү һәм квалификацияләрен күтәрү институты һәм югары уку йортына кадәр белем бирү институты бар. Шулай ук вуз составына Кызыл педагогика көллияте, тугыз факультет, кырык бер кафедра, музей комплексы, ботаника бакчасы, сигез уку залы булган фәнни китапханә, мәгълүмати-аналитик үзәк, сәламәтлек үзәге, йөзү бассейны булган физик тәрбия-сәламәтләндерү комплексы, җиде спорт залы, спорт-сәламәтләндерү лагере һәм башка уку-укыту, фәнни һәм ярдәмче хезмәтләр керә.
Камышинка (Кызыл Армия районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90%).
Ленцинг (шәһәр)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Элизиан (Миннесота)
Элизиан  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Кейнен (авыл, Коннектикут)
Кейнен  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
NGC 404
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дулкын озынлыгы
Гадәттә дулкын озынлыгы төшенчәсе гармоник һәм квазигармоник дулкыннар өчен кулланыла. Ләкин гармоник булмаган дулкыннар өчен дулкын озынлыгы да билгеләнә, ул иң түбән ешлыклы гармониканың дулкын озынлыгына тигез (төп гармоника).
Дулкын озынлыгы ешлык ярдәмендә исәпләп була: биредә: f - сызыкча ешлык, {\omega} - әйләнүле ешлык яки почмакча тизлек
Де Бройль дулкыннары
Е энергияле һәм р импульслы кисәкчеккә түбәндәге зурлыклар туры килә: биредә h — Планк даимие.
Ләңгәр (шәһәр)
Тарих
Шәһәр статусын 1945 елдан башлап йөртә.
Мидияк (Аргаяш районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Түбән Яхшый
Түбән Яхшый — Татарстан Республикасының Актаныш районындагы авыл.
Михаил Кузнецов (1947)
Биографиясе
Укучы булган чагында ук 1959 елда Россиянең атказанган рәссамы, В. И. Суриков исемендәге Мәскәү Сәнгать институтын тәмамлаган В. В. Астафьев белән таныша, ул. М. Кузнецовның иҗади үсешендә беренче остазы була. Астафьев малайга Уфага сынлы сәнгать һөнәренә укырга барырга киңәш итә.
Әдәбият
Альмира Янбухтина. Открытие живописи Михаила Кузнецова. //Рампа. — Уфа. 1996, № 2. С.6-12
Түбән Карач (Татарстан)
2000 нче елда ул РФ, 2006 нчы елда Татарстан Язучылар берлегенщ кабул ителә. Халыкара мәгълүматлаштыру академиясе әгъзасы, рус һәм татар телләрендә дөнья күргән бик күп китап авторы.
Элко (Миннесота)
Тарихы
Элко шәһәре  елда нигезләнгән.
Кутловица
Кутловица — Болгариянең Силистра өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Өмербей (Муданья)
Өмербей (Ömerbey) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Муданья илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Леобендорф (Түбән Австрия)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Пелька
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Сен-Вигор-де-Мезре
Сен-Вигор-де-Мезре — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Кеннондейл (Коннектикут)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кире (Алатыр районы)
Кире (Кире, Киря) — Чуашстанның Алатыр районында урнашкан торак пункт. 2004 елга кадәр — штб.
Зур Порек
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (17%), руслар (78%), татарлар (4%), арлар (1%).
Корита (Великопольское воеводалыгы)
Корита  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Гиброн (Коннектикут)
Гиброн  — Америка Кушма Штатларының Коннектикут штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Кобле (Словенське Конице)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Войди (Польша)
Войди  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(3446) гребни
(3446) гребни — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
(18500) 1996 NX3
Тарихы
1996 елның 14 июлендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 NX3» саналган.
Элко-Нью-Маркет (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фёдор Кащеев
Биографиясе
Рәссам хезмәтләренең төп тупланмасы Уфада Нестеров исемендәге Башкортстан дәүләт сәнгать музеенда саклана. Кайбер әсәрләре — Петропавловск-Камчатский, Абакан, Красноярск һәм Ижевск музейларында.
Әсәрләре турында
Әсәр геройлары - милли холыклы, тышкы колоритының матурлыгы һәм үзенчәлеклелеге белән аерылып торган авыл кешеләре.
Ковача Вас (Словенська Бистриця)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вурцельбауэр (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Гарипче (Коркутэли)
Гарипче (Garipçe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Коркутэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Андрей Тронин
Андрей Тронин (, Селигурт, Глазов өязе, Вәтке губернасы, Россия империясе —, Ижау, Удмурт АССР, Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе) — удмурт сәвит дәүләт эшлеклесе, Россия ватандашлар сугышында катнашучы.
Дальзаводское
Халык
Халык саны динамикасы:
Күнгәк
Почта индексы — 452893, — 80204831001.
Казтанье (Козенца)
Географиясе
Казтанье Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Войни-Вавжиньце
Войни-Вавжиньце — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Гилфорд (Коннектикут)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Леондинг
Леондинг — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
HD215913
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.