cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Җенгиз Топел (Коҗасинан)
Җенгиз Топел (Cengiz Topel) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Коҗасинан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шен-ан-Семин
Искәрмәләр
Шен-ан-Семин
Варшавка (Кырмыскалы районы)
Почта индексы — 453018, — 80235880002.
Диккель
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Феризли (Кандыра)
Феризли (Ferizli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Кандыра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 4132
NGC 4132 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дильмиссен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шампань-сюр-Лу
Шампань-сюр-Лу (Champagne-sur-Loue) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
Искәрмәләр
Шампань-сюр-Лу
Криш (Муреш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Илтирәк (Кырмыскалы районы)
Почта индексы — 453025, — 80235880004.
Җендере (Наллыһан)
Җендере (Cendere) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Наллыһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Яңа Андреевка (Кырмыскалы районы)
Почта индексы — 453018, ОКАТО коды — 80235880005.
NGC 4135
NGC 4135 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шампружье
Шампружье (Champrougier) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
Aid
Kronos häm Reyä ulı, Zevs, Hera, Demetra, Hestiä häm Poseydon bertuğanı.
Dönya bülengändä titannar östennän ciñgännän soñ, Aidqa cir astındağı ülelär patşalığı häm ülgännär şäwläläre östennän xakimlek qalğan.
Orfey häm Evridika
Orfey üz iskitkeç matur tawışı, cırlar belän Aid häm Persefonanı soqlandırğan, häm Aid Evridikanı çığarıp cibärergä röxsät birgän.
Керн (Па-де-Кале)
Керн — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Шансья
Искәрмәләр
Шансья
Лигема
Лигема (Ligema) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
NGC 4139
NGC 4139 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кармин (Техас)
Тарихы
Кармин шәһәре  елда нигезләнгән.
Әтиләр көне
Халыкара Ирләр көне белән бутамаска. Әтиләр көне (День отца, Father's Day) — июнь аеның өченче якшәмбесендә бәйрәм ителүче халыкара әтиләр көне. Бу көнне балалары әтиләренә, аларга булган мәхәббәтне һәм рәхмәтне белдереп, бүләкләр бирәләр.
Кришан (Хунедоара)
Кришан — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Рипли (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эз (Югары Савойя)
Эз (Ayse) — Франциянең Югары Савойя департаментына караган коммуна, Бонвиль кантонына карый.
Карризо-Спрингс (Техас)
Тарихы
Карризо-Спрингс шәһәре  елда нигезләнгән.
Лииква
Лииква (Liikva) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Клермаре
Клермаре — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Клети
Клети — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Картедж (Техас)
Тарихы
Картедж шәһәре  елда нигезләнгән.
Дрентведе
Дрентведе — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Касл-Гиллс (Техас)
Тарихы
Касл-Гиллс шәһәре  елда нигезләнгән.
Лиивамәэ
Лиивамәэ (Liivamäe) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
NGC 4148
NGC 4148 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Роуздейл (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дрохтерзен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Этрамбьер
Искәрмәләр
Этрамбьер
Марс Макаров
Иҗаты
Марс Макаров үзе дə шигырьлəр язуга һəвəс. Ркаил Зәйдулла: «''Шигырьлəрне композитор, моң иясе язганы күренеп тора – алар төзек ритм белəн язылган, үз аһəңнəре бар. Теле саф, чишмə кебек челтерəп тора. Иң мөһиме – шигырьлəр ясалма түгел, көчəнеп язылмаганнар. Алар самими, ихлас''».
Колбак
Почта индексы — 452507, — 80236810005.
Кастровилл (Техас)
Тарихы
Кастровилл шәһәре  елда нигезләнгән.
Шательнёф (Юра)
Искәрмәләр
Шательнёф (Юра)
Дуинген
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4151
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Крову
Крову — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сагден (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4152
NGC 4152 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Дюнзен
Дюнзен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Җикҗилли (Аланья)
Җикҗилли (Cikcilli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аланья илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сайло (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кройтори
Кройтори — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Шатле (Юра)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 13,07 км².
Кройч
Кройч — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сайрил (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фетһие (Нилүфер)
Фетһие (Fethiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Нилүфер илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Линдси
Линдси (Lindsi) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
NGC 4156
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Саммит (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Квинлан (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Линна (Тырва)
Линна (Linna) — Эстониянең Валгамаа өязендә урнашкан авыл.
Анжу (Изер)
Анжу (Anjou) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Русийон кантонына карый.
Юныс (Кыйгы районы)
Юныс — Башкортстанның Кыйгы районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 161 кешенең яшәве мәгълүм. ᴨyчᴛьı индексы — 452500, ОКАТО коды — 80236815003.
Шевро (Юра)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,12 км².
Антон (Изер)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,82 км².
Geya
Geya (bor. yunança Γαία - cir) - borınğı yunan mifologiäsendä cir alihäse. Xaostan soñ tuğan. Uran, Tartar, Talassa apası.
Антрег (Изер)
Антрег (Entraigues) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Матезин-Триев кантонына карый.
Аньен
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,96 км².
Кручану
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сэлимие (Ширан)
Сэлимие (Selimiye) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гүмүшхане иле Ширан илчесенә караган бер авыл (köy).
Artemida
Qayber miflarda Artemida üç aluçan häm räximsez - Akteon, Nioba balaların üterä, Agamemnonğa qızı İfigeniä ne qorban itärgä ämer birä.
NGC 4167
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Априё
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,09 км².
Липу
Липу (Lipu) — Эстониянең Ида-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Кенейдиан (Техас)
Кенейдиан  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Арандон
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12,22 км².
Кручишоара
Кручишоара — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Арзе
Арзе (Arzay) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Бьевр кантонына карый.
Зельзинген
Зельзинген — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Кеннард (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сарагул
Сарагул — Башкортстанның Кыйгы районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 86 кешенең яшәве мәгълүм.
ᴨyчтьı индексы — 452509, — 80236825003.
Шийи-ле-Виньобль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,07 км².
Лыбе
Лыбе (Lõbe) — Эстониянең Ляэнемаа өязендә урнашкан авыл.
Фидъекызык (Йылдырым)
Фидъекызык (Fidyekızık) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Йылдырым илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лыбембе
Лыбембе (Lõbembe) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
Барро (Изер)
Барро (Barraux) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, О-Грезиводан кантонына карый.
Шиссерья
Искәрмәләр
Шиссерья
Ибрай (Кыйгы районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
NGC 4175
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Филизли (Олур)
Филизли (Filizli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Олур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кермит (Техас)
Кермит  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Бельгард-Пусьё
Бельгард-Пусьё (Bellegarde-Poussieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Русийон кантонына карый.
Керрвилл (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шиссе-сюр-Лу
Шиссе-сюр-Лу (Chissey-sur-Loue) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
NGC 4176
NGC 4176 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кублешу
Кублешу — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кублешу-Сомешан
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иске Мөхәммәт
ᴨyчты индексы — 452503, — 80236830003.
NGC 4178
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Килгор (Техас)
Килгор  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Эдуард Кульпин
Җиде буын социаль-демографик циклларны өйрәнеп язган 300дән артык фәнни эш арасында Алтын Урдага һәм кырымтатарларның XXI гасырдагы тарихына багашланганнары аерым урын алып тора.
Бесс (Изер)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 25,46 км².
Кин (Техас)
Кин  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Югославияне бомбага тоту (1999)
НАТОның һөҗүме һәм интервенциясе төп сәбәбе - төбәктәге этник чистартулар вакыйгалары булып санала. Югославия буенча халыкара трибунал соңрак Югославия иминлек хезмәтләренең җинаятьләрдәге җаваплыгын дәлилләгән.
NGC 4181
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Зулинген
Зулинген — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Шоснан
Шоснан (Chaussenans) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
Первомайский (Кыйгы районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
Җума (Доганһисар)
Җума (Cuma) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Доганһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фындыҗак (Сүрмене)
Фындыҗак (Fındıcak) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Сүрмене илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Клайд (Техас)
Тарихы
Клайд шәһәре  елда нигезләнгән.
Зюдброкмерланд
Зюдброкмерланд — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Зюдергеллерзен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сопер (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кларксвилл-Сити (Техас)
Кларксвилл-Сити  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Йевер
Йевер — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4191
NGC 4191 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4193
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Йембке
Йембке — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Клир-Лейк-Шорс (Техас)
Клир-Лейк-Шорс  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Ares
Taswir
Afina Palladadan (ğädel suğış alihäse) ayırmalı bularaq xainlıq häm xäylä xas bulğan Ares mäkerle suğışnı yaxşıraq kürä.
Ares Afroditağa därtle mäxäbäte xaqına qızıl Ares yoldızı - Piroeys - Mars planetası yörtelgän.
Кечик
Почта индексы — 452506, — 80236840003.
Куза-Воде (Ипателе, Ясси)
Куза-Воде — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сперри (Оклахома)
Сперри  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фындыклы (Акчаабат)
Фындыклы (Fındıklı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Акчаабат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Куза-Воде (Келераш)
Куза-Воде — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Muzalar
Muza süzennän muzıka süze çıqqan (μουσική), başta muzıka muzalar eşçänlege belän bäylängän telägän fän yäki sänğät bilgelängän.
Клют (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Һинд дине
Этимология
Һинд сүзе Һинд субкыйтгасының төньяк-көнбатыш өлешендәге (хәзерге Пакистан һәм Төньяк Һиндстан) Һинд елгасы өчен Һинд-Ария сүзе Синдхудан алынган. Гэвин Флад буенча, чын "Һинд" сүзе Һинд елгасы артында яшәгән кешеләр өчен фарсы географик атамасы буларак пәйда була, атап ук әйткәндә б.э.к. 6-нчы гасыр Дарий I (б.э.к. 550-486) язмаларында. Бу борынгы язмаларда "Һинд" термины географик атама булган һәм ниндидер дингә карамаган. "Һинд"нең дингә карый торган беренче язмалар арасында 7-нче гасырның Хуандзянның Көнбатыш Регионнар Язмасы һәм 14-енче гасыр фарсы Абдельмалик Исаминың Футуху-салатины булырга мөмкин.
Сполдинг (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эван (Юра)
Эван (Évans) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,87 км².
Куза-Воде (Олт)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Брезен (Изер)
Брезен (Brézins) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Бьевр кантонына карый.
NGC 4197
NGC 4197 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Куза-Воде (Поприкань, Ясси)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эглепьер
Эглепьер (Aiglepierre) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
Ильзен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Куза-Воде (Салча-Тудор, Бреила)
Куза-Воде — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Җумалыкызык (Йылдырым)
Җумалыкызык (Cumalıkızık) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Йылдырым илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эквиллон
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,84 км².
Стидем (Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Октябрь (Кыйгы районы)
Почта индексы — 452510, — 80236845003.
Эклан-Ненон
Эклан-Ненон (Éclans-Nenon) — Франциянең Юра департаментына караган коммуна.
Колдспринг (Техас)
Тарихы
Колдспринг шәһәре  елда нигезләнгән.
Йорк (Алмания)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җумаяны (Көшк)
Җумаяны (Cumayanı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Көшк илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Melpomena
Melodiädän isemen alğan.
Экрий
Искәрмәләр
Экрий
Урак (Кыйгы районы)
Урак — Башкортстанның Кыйгы районында урнашкан авыл. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 37 кешенең яшәве мәгълүм.
NGC 4205
NGC 4205 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Куйб
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бьоль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,51 км².
Әрлән (Кызыл Кама районы)
Почта индексы — 452925, ОКАТО коды — 80 237 805 001.
Колорадо-Сити (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стронг-Сити (Оклахома)
Стронг-Сити  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Taliä
Zevs tilgängä äylänep Taliäne xatınğa alğan, Heranıñ könçelegennän qurqıp, Taliä cir astında qaçqan, anda paliklarnı tudırğan, bu riwäyättä Etna dip yörtelä.
Эссерваль-Тартр
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12,19 км².
Искәрмәләр
Эссерваль-Тартр
Кальбе (Түбән Саксония)
Кальбе  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Команчи (Техас)
Команчи  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Команчи шәһәре  елда нигезләнгән.
Фырынөнү (Инҗесу)
Фырынөнү (Fırınönü) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Инҗесу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 4211
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Каппель (Түбән Саксония)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Этрепинье
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,60 км².
Кукорень
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Варс-Альер-э-Риссе
Географиясе
Коммуна мәйданы — 20,38 км².
NGC 4214
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4213
NGC 4213 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Ватильё
Ватильё (Vatilieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сюд-Грезиводан кантонына карый.
Талога (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Квернхайм
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4218
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кукуець (Олт)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Курый
Почта индексы — 452946, — 80237810001.
NGC 4219
NGC 4219 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4221
NGC 4221 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
NGC 4224
NGC 4224 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кирхдорф (Зулинген)
Кирхдорф  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Коулмен (Техас)
Тарихы
Коулмен шәһәре  елда нигезләнгән.
Кукурузу
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кирхзельте
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вертриё
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,56 км².
Кранделл (Техас)
Кранделл  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Магнит (тау)
Этимологиясе
Тауның борынгы исеме рус телендәге чыганакларда Атач, Атачи, Улу-Утассе-Тау, Маячная дип язып алынган.
Тарихы
Совет влас те елларында аның янында, табигый байлыкларын куллану максатында, зур металлургия комбинаты һәм Магнитогорск шәһәре төзелгән. Бу тауны чимал чыганагы сыйфатында кулланалар (Магнитогорск яткылыклары). Хәзер тауның күп өлеше казып төшелгән.
Кресс (Техас)
Тарихы
Кресс шәһәре  елда нигезләнгән.
Виллар-Бонно
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,90 км².
Клаусталь-Целлерфельд
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Трайон (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Илмән таулары
Географиясе
Иң югары ноктасы — Илмән (755 м). Көньякта Илмән таулары Ирәндек сыртлары белән дәвам итә (Ирәндек — Башкортстанның Учалы районы территориясе).
Кукучень
Кукучень — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Әшмән (Кызыл Кама районы)
Әшмән — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Виллар-Реймон
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,22 км².
Һаплотөркемнәр
Тасвир
Табигый сайланыш һаплотөркемне булдырган мутациягә карата эш итми дип фаразлана. Шуңа күрә очраклы флуктуацияләр һаплотөрләр санын үзгәртә.
Төрләр
2015 елга 22 һаплотөркем ачылган, аларның 20 се яхшы тикшерелгән.
Виллар-Рекюла
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11,21 км².
NGC 4235
NGC 4235 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Сергей Сказкин
Фәнни эшчәнлеге
«История дипломатии» (т. 1, 1941; 2-е изд. 1959) коллектив хезмәттә бүлекләр авторы  (1 том, 1941; 2 нче басма 1959), «Всемирная история» (т. 3—4, 1957—1958), «История Франции» (т. 1, 1972); Зур совет энциклопедиясендә  берничә мәкалә. Өч томлык коллективның «История крестьянства в Европе в средние века» хезмәтенең баш мөхәррире.
Кросбитон (Техас)
Тарихы
Кросбитон шәһәре  елда нигезләнгән.
Виктор Болховитинов
Биографиясы
Авиация техникасы буенча берничә әсәр авторы.
Феншо (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Иске Әшит
ᴨyчты индексы — 452944, — 80237812005.
Вильмуарьё
Вильмуарьё (Villemoirieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Шарвьё-Шаваньё кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 13,86 км².
Круммендайх
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кунц (Техас)
Кунц  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Хавшанлы (Һалылые)
Хавшанлы (Havşanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалылые илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кунгря (Олт)
Кунгря — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Фицгью (Оклахома)
Фицгью  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Кунд
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воробьево (Кызыл Кама районы)
Воробьево — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Флетчер (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Сребреница суешы
Тарих
Сребреница суешы һәм Жепа шәһәрен басып алганнан соң, НАТО Сербия Җөмһүриятен бомбага тота, НАТО ярдәмендә хорватлар һәм бошняклар сербларга каршы һөҗүм операцияләрен үткәрә. Нәтиҗәдә Дейтон килешүләре имзалана.
NGC 4245
NGC 4245 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Фогл (Оклахома)
Фогл  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Зубовка (Кызыл Кама районы)
Зубовка — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Лаге (Түбән Саксония)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лайферде
Лайферде — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4249
NGC 4249 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Xocalı suyışı
Ütereşneñ qorbannarı sanı - Human Rights Watch buyınça 161 keşe, Tom de Waal buyınça 485 keşe, Azärbaycan xakimiäte buyınça - 613 keşe üterelgän, 487 keşe zıyan kürgän.
Xocalı şähäreneñ saqlanuı citäkçese - Alif Xaciev bulğan. Alif Xaciev citäkçelegendä Xocalı berniçä ay däwamında qarşılıq itä, höcüm waqıtında Xaciev häläk, soñraq Azärbaycan xalqı qaharmanı däräcäsenä layıq bula.
Лавледи (Техас)
Тарихы
Лавледи шәһәре  елда нигезләнгән.
Форест-Парк (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Хаҗар (Огузэли)
Хаҗар (Hacar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Огузэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Куптоаре (Корня, Караш-Северин)
Куптоаре — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Никольски (Кызыл Кама районы)
ᴨучтьı индексы — 452933, — 80237820001.
Форт-Кобб (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Вонаве-ле-О
Вонаве-ле-О (Vaulnaveys-le-Haut) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Уазан-Романш кантонына карый.
Куптоаре (Решица, Караш-Северин)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Илмән күле
Географиясе
Чиләбегә кадәр – 80 км, Өфөгә – 270 км, Миәскә – 5 км ара.
Этимологиясе
Күлгә атама төп Урал сыртыннан 40 км көнчыгышкарак сузылган Илмән сырты исеменнән алынган. Илмән күле русларда Ильмень, Эльмень дип аталып килгән (1736, 1742 елдагы карталар); Петр Симон Паллас аны Именкуль дип атаган (башкортса синонимы — «хәвефсез күл»).
Лангеог
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Апач (Башкортстан)
Почта индексы — 452933, — 80237820002.
NGC 4256
NGC 4256 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Эмиль Борель
Биографиясе
Икенче бөтендөнья сугышы вакытында ул Франция Каршылык хәрәкәтендә катнаша. Галим немецлар тарафыннан кулга алына һәм Френс төрмәсенә ташлана. Салкын һәм дымлы камерада бер ай торгач, ул азат ителә. Бөек математик Бразилиягә сәяхәт вакытында алган җәрәхәте аркасында 85 яшендә үлә.
Уңышлары
Борель исемен йөртүче төп нәтиҗәләр:
Мурасаки Сикибу
Исеме
Язучының чын исеме дә, тормышының төгәл даталары да билгеле түгел. 1006 елда сарай яны ханым сифатында булып хезмәткә керер алдыннан, ул То-сикибу кушаматы белән билгеле булган (То — Фудзивара фамилиясендә беренче билгене японлаштырылган кытайча укудан). Аннары, берникадәр вакыт, император Итидзё үрнәгенә ияреп, аны Нихонги-но-мицубонэ (Япония Анналасы фрейлинасы хезмәтчесе) дип йөртәләр. Соңыннан, әсәрнең киң танылуы аркасында, язучының «Гэндзи турында повесть» ёсёрене\ төп героиняләренең берсе — Мурасаки — Мурасаки-сикибу дип атала башлады. Мурасаки әдәби псевдоним һәм, япон биографларына ияреп, иренең титулы «сикибу» ла аның исеменә кушыла. «Исемсез язмалар»да Т.Л. Соколова-Делюсина Мурасаки Сикибу исеменең язылышын кулланган. Икенче яктан, Н.И. Конрад «мурасаки» сүзенең - дарыуханә чыпчыгы мәгънәсен күрсәтте һәм язучы исеменең Мурасаки-но-Сикибу дигән хөрмәтле вариантын бирде.
Вуассан
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7.55 км².
Мурасаки Сикибу
Әдәби иҗаты
Күпчелек тикшерүчеләр Мурасаки Сикибу «Гендзи турында повесть» мәшһүр романын (моногатари) 1001-1008 елларда иҗат иткән дип саный. Әдәбият галимнәре бу әсәрнең берничә версиясе булуына карамастан, Mурасаки романын ире үлгәннән соң яза башлагандыр ди (1001), хезмәткә кергәннән соң дәвам итә, һәм 1008 елда тәмамлый. Н.И. Конрад «Гэндзи-моногатари» роман 1001 елда язылган дип билгеләде һәм аны хэйан хикәяләү әдәбиятының иң югары ноктасы дип атады. Җария Кирицубо образында тикшерүчеләр Мурасакиның сарай яны хезмәтен башлаган чагындагы кайбер үзенчәлекләрен табалар. Ышаныч һәм танылу өстәү өчен, язучы чынбарлык белән фантастика арасындагы нечкә сызык буенча шуыша, аеруча сәнгать персонажлары һәм чын йөзләр белән бәйләнгән «охшашлык—кабат кайту темасы» (Югао—Тамакадзура, Кирицубо—Мурасаки, Оогими—Укифуне). Ис киткеч Гэндзи турындагы романда бу тема «әкренләп үсә барып, гомуми характерга әйләнә». Мурасаки, XI гасырда Япониядә ир-атларга караганда түбән статуска ия булган хатын-кыз, бер яктан моногатари жанры уйдырма әдәби әсәренең тарихнамә композициясеннән, икенче яктан — прозаның шигърияттән өстенлеген игълан иткәндә, бик кыю һәм моңарчы күрелмәгән эш башкарды. 1927 елда, Н. И. Конрад билгеләүенчә, «Гэндзи»да вабун (ягъни камбу́н дип йөртелгән кытай телендә язылган япон әдәбиәтеннән аермалы, япон телендә иҗат ителгән япон әдәбияте) үзенең иң югары үсешенә җитә: «Гэндзи»дагы япон теле куркмыйча дөньяның зур үсеш алган әдәби телләре белән тигез кимәлдә була алырлык» дәрәҗәгә үстерелә. «Гэндзи турында повесть» әсәре япон классикасының үзәк әсәре булып санала, һәм аның мондый даны бүгенге көнгә кадәр сүнмәгән.
NGC 4257
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Хаҗолар (Даренде)
Хаҗолар (Hacolar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Даренде илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Рус Олысы
Алтын Урда 7 төп олысыннан торган:
Ла-Грулла (Техас)
Тарихы
Ла-Грулла шәһәре  елда нигезләнгән.
Дмитрий Зеленин
Биографиясе
Дмитрий Зеленин Нократ губернасы Сарапул өязенең Люк авылында хәерче секстон гаиләсендә туган. Ул Вятка теология семинариясен (1898) һәм Юрьев университетының тарих һәм филология факультетын тәмамлаган (1904).
Хезмәтләрен беренче тапкыр университетта укыганда бастыра башлый. Аның рус халык шигърияте һәм диалектлары буенча төп әсәрләре 1900-1915 елларда басылып чыга. Аның күпчелек әсәрләре туган җире белән бәйле, анда галим экспедициягә бара, аннары Ватка фәнни архив комиссиясе эшендә актив катнашып, якташлары белән тыгыз бәйләнештә тора. Ул «Великорусские говоры с неорганическим и непереходным смягчением задненебных согласных в связи с течениями позднейшей великорусской колонизации» (Санкт-Петербург, 1913) магистрлык диссертациясен яклады, һәм ул Көнчыгыш славяннарны этник һәм диалект буенча  дүрт "тармакка" бүлә. Бу концепция "Russische (Ostslavische) Volkskunde" (Лейпциг, 1927) әсәрендә эшләнде, һәм ул "торак төре, кием һәм тормышның башка үзенчәлекләре" буенча бер-берсенә охшамаган төньяк һәм көньяк великоруслар арасында "кискен аерманы" билгеләде. Әсәр беренче тапкыр 1991 елда "Көнчыгыш славян этнографиясе" исеме белән бастырылган.
1925 елда ул Ленинград университетының этнография кафедрасы профессоры итеп билгеләнә һәм СССР Фәннәр академиясенең тиешле әгъзасы итеп сайлана.
Йөрәккүл (милли парк)
Географиясе
«Йөрәккүл» паркы ике табигать зонасы — тайга һәм урман-дала — чигендә урнашканлыгы флора һәм фауна байлыгын билгели.
Фостер (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Куретуриле
Куретуриле — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Френсис (Оклахома)
Френсис  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Куреце
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чаэнн (Оклахома)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Мәнәк
Мәнәк — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
NGC 4264
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дизимьё
Дизимьё (Dizimieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Шарвьё-Шаваньё кантонына карый.
Лезе
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Домарен
Домарен (Domarin) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Бургуэн-Жальё кантонына карый.
Чуто (Оклахома)
Чуто  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Лакост (Техас)
Лакост  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Сәет Исмәгыйлев
Иҗаты
Сәет бик яшьли гармунда, скрипкада уйнарга өйрәнә. Сабан туенда, җыен-мәҗлесләрдә, авыл клубында үзе җыр чыгарып, скрипкада уйнап, бәет әйтеп йөри, халык арасында чәчән булып таныла. Иҗатында образлы фикер йөртү, тел чаралары белән эш итә белү осталыгы сизелә. «Бәхет- кыз турында сүз», «Нужаның сәяхәте», «Ачлык патша» әсәрләрендә М. Гафури, Г. Тукай иҗаты тәэсире нык сизелә.
Волыния суешы
Украина баш күтәрүчеләре гаскәре Волыниядә 35 000-60 000, ә Көнчыгыш Галициядә 25 000-40 000 полякны үтергән. Үтерешләр Степан Бандера тарафыннан оештырылган, төп максаты булып "киләчәк бәйсез Украинада украин кешеләрен генә калдыру максатыннан этник чистартулар оештыру" тора.
Лембрух
Лембрух — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Лемвердер
Лемвердер — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Әнзәли
Географиясе
Әнзәли Каспий диңгезе буенда, Иранның төньяк-көнбатыш өлешендә, Рәшт шәһәреннән 20 км ераклыкта урнашкан.
Дьемоз
Географиясе
Коммуна мәйданы — 13,72 км².
Ланкастер (Техас)
Ланкастер  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Меркурий Гиляров
Биографиясе
Ул Украинадагы авыл хуҗалыгы учреждениеләрендә эшли.
1936 елда ул Мәскәүгә күченә. 1938-1944 елларда Бөтенроссия каучук үсемлекләр институтының үсемлекләрне саклау бүлеген җитәкли.
Меркурий Сергеевич Гиляров 1985 елның 2 мартында Мәскәүдә вафат була. Новодевичье зиратында җирләнгән.
Оешмаларда әгъза булуы
-Туфрак биология секциясе җитәкчесе (1956-1985), Мактаулы әгъзасы (1977)
-1976 елдан СССР ФА гомуми биология бүлегенең Академик-секретаре
Латексо (Техас)
Латексо  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
NGC 4275
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шейди-Гроув (Пони, Оклахома)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ленне (Түбән Саксония)
Ленне  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Украина баш күтәрүчеләре гаскәре
Яһүдләргә каршы эшчәнлек
Роман Шухевич җитәкчелегендәге Украина баш күтәрүчеләре гаскәре яһүдләргә каршы эзәрләүләрдә катнаша. "Нахтигаль" батальоны Илбау шәһәренә кергәч, Илбау профессорларын үтерүдә катнаша.
Ла-Ферия (Техас)
Ла-Ферия  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
NGC 4277
NGC 4277 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Курпен
Курпен — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Жьер
Жьер (Gières) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сен-Мартен-д’Эр кантонына карый.
Либенау (Түбән Саксония)
Либенау  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4280
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Абботтстаун (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Курсешть-Вале
Курсешть-Вале — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Лейквей (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Авалон (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Курсешть-Дял
Курсешть-Дял — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Лейк-Ворт (Техас)
Лейк-Ворт  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кыргыз (Кызыл Кама районы)
Почта индексы — 452945, — 80237835003.
Ке-ан-Шартрёз
Ке-ан-Шартрёз (Quaix-en-Chartreuse) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Гренобль-2 кантонына карый.
Лейквуд-Вилледж (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Линсбург
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Куртишоара (Горж)
Куртишоара — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Локсштедт
Локсштедт — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Лоне (Ольденбург)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бозаулык наратлыгы
Бозаулык наратлыгы - Рәсәйнең Самара һәм Ырынбур өлкәләрендәге милли парк. Паркның мәйданы - 1067,88 км².
Хаҗыакиф (Бейшеһир)
Хаҗыакиф (Hacıakif) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Бейшеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лейси-Лейквью (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лоруп
Лоруп — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Куртишоара (Олт)
Куртишоара — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Албуртис (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Клона-сюр-Варез
Клона-сюр-Варез (Clonas-sur-Varèze) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Вьен-2 кантонына карый.
Леона (Техас)
Тарихы
Леона шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ринат Халитов
Концерт эшчәнлеге
Симфония дирижеры буларак, 60 тан артык концертта катнашкан. Уфа, Ижау, Пермь, Екатеринбург, Төмән, Тубыл (2002), Сембер, Самар, Сарытау, Саранск, Әстерхан, Әлиста (2004) шәһәрләрендә, Һолландия, Алмания, Финляндия (2003), Төркия, Казакъстан, Үзбәкстан, Беларус, Балтик буе илләрендә, Ырымбурда (2014 ) чыгыш ясый. Казан консерваторияенең опера студиясе спектакльләре — «Башмагым» (Әхмәт Фәйзи), «Хафизәләм иркәм» (Салих Сәйдәшев) музыкаль комедияләре,  «Алтын Казан» (Эльмир Низамов) рок-операсы, «Раштуа алды төне» (Ночь перед Рождеством) (Елена Анисимова) опера-колядкасы белән, «Казан көзе» (Казанская осень) концертында  (Петербург, 2014) дирижерлык итә.
Яңа Нугай
Яңа Нугай — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Куртуюшу-Маре
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Tatarica (журнал)
Басманың теле
Татар һәм рус телендә язылган мәкаләләр, инглиз теленә аннотация белән, оригиналда бирелә. Кайбер язмалар инглиз телендә урнаштырыла.
Tatarica
Tatarica — күп мәгънәле сүз.
Люббов
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4289
NGC 4289 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Таш елгалар
Таш елгалар (корымнар) — (борынгы төрки qorum «таш сибелмә, кыя ватыклары, сарыкташлар» дигәннән килеп чыккан ) —— бу атама физик географияда, геологиядә һәм геоморфологиядә кулланыла; ике мәгънәсе бар:
Куртя (Тимиш)
Куртя — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Зур Әмҗә
Зур Әмҗә — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Люнне
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Морза (Кызыл Кама районы)
Морза — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
Корнийон-ан-Триев
Корнийон-ан-Триев (Cornillon-en-Trièves) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Матезин-Триев кантонына карый.
Мазен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Люэрдиссен
Люэрдиссен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Савызбаш
Савызбаш — Башкортстанның Кызыл Кама районында урнашкан авыл.
NGC 4293
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Мариенталь (Түбән Саксония)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Майнерзен
Майнерзен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коррансон-ан-Веркор
Коррансон-ан-Веркор (Corrençon-en-Vercors) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Фонтен-Веркор кантонына карый.
Крас (Изер)
Крас (Cras) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сюд-Грезиводан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,43 км².
NGC 4295
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Mitanni
Tarix
Mursili I dän soñ Het patşalığında nizağlaşular çorı başlana, näticädä Mitanni kütärelä.
Марксен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Mitanni
Tarix
1250 b.e.q. yılda Assiriä Mitanni däwläten basıp ala. Mitanni bäysez tarixı tämamlana.
Мелле (Алмания)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кутка (Румыния)
Кутка — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кутуш
Кутуш — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иске Мошты
ᴨyчты индексы — 452949, — 80237870002.
Менслаге
Менслаге — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Сәхнә (журнал)
Тарих
2002 елдан чыга. Беренче елында төсле тышлы аклы-каралы, төсле вкладышлы газета буларак нәшер ителгән. Басманы башлангыч чорында Туфан Миңнуллин җитәкли.
Уртавыл
Почта индексы — 452949, — 80237870003.
Алишев
Татарча Википедиядә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
Бедфорд (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Иске Җанҗегет
ᴨyчты индексы — 452942, — 80237870004.
Куч (Муреш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мехтерзен
Мехтерзен — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4300
NGC 4300 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Бачкытау
Почта индексы — 452942, — 80237870005.
Мидлум (Ланд-Вурстен)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хаҗыаһметпынары (Дурсунбей)
Хаҗыаһметпынары (Hacıahmetpınarı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Миттельстенаэ
Миттельстенаэ — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Ричард Стил
Стил һәм Эддисон язган очерклардан портретлар һәм характеристикалар зур әдәби әһәмияткә ия була. Аларның иҗатына Лабрюйер үзенең «Характеры и нравы нашего века» әсәре турыдан-туры йогынты ясый. Бу портрет һәрвакыт диярлек билгеле газета чыгаручының уйдырма фигурасы иде. Свифтның «Биккерстаф» үрнәгенә ияреп, Стил һәм Аддисон һәр газета өчен үзенең биографиясе һәм характеристикасы белән баетылган, газетаның программасында һәм аерым эсселар стилендә чагылыш тапкан, үзе уйлап тапкан нәшир образын тудырган.
NGC 4307
NGC 4307 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Ла-Бюисс
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11,52 км².
Алексей Борисяк
Биографиясе
1911-1930 елларда ул Тау институтының профессоры һәм тарихи геология кафедрасы мөдире була, институт музеенда палеонтологик коллекция эшләй.
Кушма (Румыния)
Кушма — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кушмед
Кушмед — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Валериан Васильев
Валериан Васильев(Ӱпымарий — псевдоним) (1883-1961) — мари халкының беренче галиме, профессоры, этнограф, филология фәннәре докторы.
Поляклар
Поляклар гомуми саны 55 млн. кеше, шул исәптән 36 млн. кеше Полониядә тора.
Хаҗыбайрам (Ейьюбие)
Хаҗыбайрам (Hacıbayram) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Ейьюбие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нёртен-Харденберг
Нёртен-Харденберг — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Бен-Эйвон (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Красные Ворота (метро станциясе)
«Красные Ворота» метро станциясе (станция метро «Красные Ворота») — Мәскәү метрополитенының Сокольники сызыгының метро станциясе.
NGC 4317
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Чистые пруды (метро станциясе)
Станция 1935 елның 15 май көнендә ачыла.
Лаз (Винцу-де-Жос, Алба)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ла-Верпийер
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,64 км².
Нидерланген
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бентливилл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Ниязбай Сәлимов
Хезмәтләре
Бер монография, ике брошюра, балалар өчен дүрт китап авторы, фәнни җыентыкларда басылган дистәләгән хезмәте бар.
Нинхаген (Келле)
Нинхаген  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Калдар
Почта индексы — 453335, — 80238805004.
Нинштедт
Нинштедт — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Нойбёргер
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лазу (Констанца)
Лазу — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Мария Биешу
Биографиясе
1961 елда консерваторияне П. А. Ботезат классы буенча белем ала һәм дәүләт имтиханнарын тапшырганнан соң Кишиневтагы Молдавия опера һәм балет театрына (хәзер Мария Биешу исемендәге Молдова Республикасының Милли опера һәм балет театры) чакыру ала.
Парк культуры (Сокольники юлы метро станциясе)
Станция 1935 елның 15 май көнендә ачыла.
Венер Сәлимов
Тәрҗемәи хәле
1941 елның 1 маенда Минзәләдә туган. Казан дәүләт педагогия институтының чит телләр факультетын (1964), ССРБ дәүләт куркынычсызлык комитетының югары курсларын (Минск) тәмамлаган. 1964-1966 елларда хәрби хезмәттә була.
NGC 4327
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Нойенкирхен (Оснабрюк)
Нойенкирхен  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Бернвилл (Пенсильвания)
Бернвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Дания Сәлимова
Дания Сәлимова (Дания Әбүзәр кызы Сәлимова) – телче-галим, филология фәннәре докторы (2001), профессор (2002), Казан (Идел буе) федераль университетының Алабуга институтының рус теле һәм контрастив тел гыйлеме кафедрасы мөдире. Россия табигать фәннәре академиясе мөхбир-әгъзасы (2009). РФ югары һөнәри мәгарифенең мактаулы хезмәткәре (2007). Татарстанның атказанган фән эшлеклесе (2019).
Кызыклы факт
Д. Сәлимова — «Татарстанның атказанган фән эшлеклесе» мактаулы исеменә лаек булган беренче Алабуга хатын-кызы.
Пауль Тиллих
Америка чоры
1955 елда Тиллих Гарвард дин гыйлеме мәктәбенә күчә, анда Гарвард университетының Университет профессоры югары профессор исемен ала.
Аралбай
Аралбай — Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан авыл.
Лазури (Лупша, Алба)
Лазури — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Дәүләтша утары
Почта индексы — ?, — ?.
Чехлар
Күп чехлар Франция, Бөекбритания, АКШ, Словакия, Хорватия, Австрия, Польша илләрендә тора.
Тарих
622 елда Моравиядә беренче славян дәүләте барлыкка килә. Бу дәүләте шулай ук Идел буе Болгары дәүләте белән сәүдә мөнәсәбәтләрендә булган.
Donetsk ölkäsendä Boeing 777 häläkäte
Oçqıçnıñ bortında 283 yulçı häm 15 ekipaj äğzası häläk bulğan.
Rusiä häm DXC räsmi qaraşı buyınça oçqıçnı Ukraina xärbi köçläre "hawa-hawa" törendäge  "Buk-M1" raketası belän bärep töşergän, Ukrainanıñ "Buk-M1" batareyäseneñ "Kupol" radio-lokatsion stantsiäse eşçänlege küzätelgän.
Лазури (Сату-Маре)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4337
NGC 4337 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Беррисбург (Пенсильвания)
Беррисбург  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Норддайх (приморский курорт)
Норддайх  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4338
NGC 4338 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Норден (Көнчыгыш Фризия)
Норден  — Алманиянең Түбән Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Ла-Ривьер
Географиясе
Коммуна мәйданы — 18,45 км².
Ла-Салетт-Фаллаво
Ла-Салетт-Фаллаво (La Salette-Fallavaux) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Матезин-Триев кантонына карый.
Акман (Күгәрчен районы)
Акман (Ибрай) — Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан татар авылы. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 155 кешенең яшәве мәгълүм.
NGC 4341
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лак (Румыния)
Лак — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Газиз (Күгәрчен районы)
Почта индексы — 453331, — 80238815003.
Хаҗывелилер (Кумлуҗа)
Хаҗывелилер (Hacıveliler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кумлуҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ла-Террас
Ла-Террас (La Terrasse) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Муаян-Грезиводан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,47 км².
Игебай
Игебай — Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан авыл.
Хаҗывелилер (Айвалык)
Хаҗывелилер (Hacıveliler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Айвалык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фәридә Салитова
Тәрҗемәи хәле
1948 елның 12 июнендә Венада (Австрия) туган. Әтисе – Шәриф Сәлим улы Салитов (1913, Дәвеш-2004, Казан), тарихчы, икътисадчы. Әнисе – Сафия Измаил кызы Мозаффарова (1919, Казан – 2000, Казан), юрист. Казан музыка укуханәсен (1966), «фортепиано» белгечлеге буенча Н. Җиһанов исемендәге Казан дәүләт консерваториясен (И.Ә. Гобәйдуллина курсы, 1971), «музыка сәнгате» белгечлеге буенча ТР ФА  Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтында аспирантура (1982) тәмамлаган. Ташкәнттә, Хәмзә Хәкимзадә исемендәге Сәнгать белеме институтында Салих Сәйдәшев иҗатына багышланган темага сәнгать фәннәре кандидатлыгына (җитәкчесе Мәхмүт Нигъмәтҗанов) (1985), «Татар халкының музыка-педагогика мәдәнияте үсеше (чыганаклардан алып тотрыклы күренешкә әверелгәнче)» темасына педагогика фәннәре докторлыгына (җитәкчесе проф. Җ.Г. Нигъмәтов) диссертацияләр яклаган.
Тукай бүләгенә намзәт — 2012
«2012 ел»да «Салих Сәйдәшевның музыкаль драмалары: татар һөнәри музыкасын булдыруда жанрның әһәмияте» (1988) һәм «''Салих Сәйдәшев. Тормыш һәм иҗат юлы''» (2011) китаплары өчен Тукай премиясенә намзәт итеп тәкъдим ителә.
Юго-Западная (метро станциясе)
Станция 1963 елның 30 декабрь көнендә ачыла.
NGC 4346
NGC 4346 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тропарёво (метро станциясе)
Архитекторалар - А. И. Тарасов, Н. Д. Деев, Д. Ж. Поляков.
Хаҗывелиоба (Гөнен)
Хаҗывелиоба (Hacıvelioba) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бехтелсвилл (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.