cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Әхмәт Зогу
Тәрҗемәи хәле
1924 елгы Июнь инкыйлабы вакытында Серблар, хорватлар һәм словеннар корольлыгына кача.
Пшеницыно
Халык
Халык саны динамикасы:
Эрнст Неизвестный
Тормыш юлы
1973 елның 17 июнендә Неизвестный Израильгә чыгу өчен документлар тапшырган. 1976 елның 10 мартында скульптор Швейцария аша АКШка күчеп китә.
Ровте (Логатець)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шышки (Слонимский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Центральный (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Уршулин (Рицкий повяты)
Уршулин  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Xalıq doşmanı
Stalin repressiäläre
Xalıq doşmannarı öçen cäzalar RSFSR Cinäyät Kodeksınıñ 58-nçe maddäsendä bilgelängän.
Горновица (Мехединць)
Горновица — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Спрингфилд (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Калиново-Сольки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Приве-Сен-Мемен
Сен-Приве-Сен-Мемен — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Евгений Тарле
Евгени Тарле (Евгений Викторович Тарле,, — , ) — РИ һәм СССР тарихчысы, СССР ФА академигы (1927), Сталин премиясе лауреаты (1942, 1943, 1945), Казан университетының тарих кафдерасы профессоры (1941-1943).
Пынарһүюк (Түркоглу)
Пынарһүюк (Pınarhüyük) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Түркоглу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сухановка (Изнаир кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Хопер елгасы, инештән Ворона елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — Хопер, елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Васпухоль
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вислая Дубрава
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (71,1%), чуашлар (22,2%), мардьıва (3,3%), кытайлылар (3,3%).
Оук-Блаффс (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әбү Хәнифә
Әбү Хәнифә гыйлемне туган шәһәрендә - Күфәдә ала. Аның остазлары - күренекле галимнәр - Гата ибне Рабах, Һишам ибне Гурвә, Нәфигъ була. 22 яшеннән мәшһүр Гыйрак галиме - Хәммад ибне Әби Сөләйман әл-Әшгаринең шәкерте була. Ул аңардан 18 ел дәвамында, остазы үлгәнче, белем ала. Ә аннары үзе шунда белем бирә башлый, Күфә һәм Бәсраның иң абруйлы фәкыйһе булып саналган. Аңардан Әбү Йосыф әл-Кади, Мөхәммәд ибне Хәсән, Зөфәр ибне л-Хузәйл, Нух әл-Җәмига кебек күренекле галимнәр белем алганнар.
Имам Әбү Хәнифә мәзһәбе
Әбү Хәнифә мәзһәбе Мөхәммәдтән (саләллаһу галәйһи вәссәләм) алынган белемгә нигезләнгән.
Хәнәфи мәзһәбе
Әбу Хәнифәнең бөтен мирасы диярлек укучыларына телдән тапшырылган. Укучылары аның мәзхәбенең нигезләмәләрен төркиләр һәм системага салалар. Хәнәфи мәзхәбенең системалаштырылуында һәм таралуында сәхибәйн («ике укчы») - Әбу Йосыф һәм Мөхаммәд әш-Шәйбани — зур урын алып тора.
Световрачене
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кукмара районы тарихы
Итек фабрикасы барлыкка килү
Авылда җирсез крестьяннар яшәгән. Гомумән, авылларда сәүдәгәрләр яшәгән һәм берничә татар – Ахметов Мөбәрәкша, Яппаров Абдулла һәм Фәхретдинов Дәүләтшалар сату иткәннәр. Аларның кибетләре булган. Ахметов һәм Фәхретдиновның Кукмарада йортлары булган. XIX урталарында сәүдәгәрләр Вавилов, бертуган Родыгиннар, Комаров итек фабрикалары ачып җибәргәннәр. Беренче итек фабрикасы Вавиловныкы була. Вавилов үлгәч аның хатыны йортны Родыгиннарга сата. Шушы ук урамда подрядчик Федор Давыдович Изиргин йортында да итек һәм ката басканнар. Икенче итек фабрикасы Николай һәм Сергей Васильевич Комаровлар фабрикасы була. Бу фабриканы Николайның әтисе башлап җибәрә. Әтиләре башта бияләйләр тектерә, бау иштерә һәм аларны Янил базарына алып барып сату белән шөгыльләнә. Соңрак Николай һәм Сергей хәзерге итек фабрикасын салдыралар. Иң элек октябрь урамындагы беренче йорт салына, аннан соң Комаров Николай торган йорт, ә соңрак хәзерге фабрика урынына бина салына. Анда итек баса башлыйлар. Эшчеләр күп булу сәбәпле итекне йортларга таратып эшләткәннәр. Болай эшләгәндә итек басуда бөтен семья катнашкан. Көнгә 3-4 пар итек эшләгәннәр. Бөтен эш Николай кулында булган. Аның туганы Сергей фабрика эшләре белән кызыксынмаган, ауга йөрү белән шөгыльләнгән. Комаров Николай комерческий директор булган.
Сугыштан соңгы еллар
Төзелеш эшләренә ярдәмгә эшләүче кирпич заводы белән 1970 елдан башлап 30 ел буе Хәсәнов Наил җитәкчелек иткән. Барлыгы 30 ел эчендә 1 млрд. кирпич эшләп чыгаруы билгеле. Хәсәнов Наил Хәсәнович мактаулы рационализатор, Татарстанның атказанган төзүчесе була.
Любовь Вяземская
Биографиясе
1901 елда Кембридж университетын (бу университетны тәмамлаган беренче рус хатын-кызы ).
Рогашка Слатина (община)
Рогашка Слатина  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
NGC 910
NGC 910 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
(4739) Tomahrens
Тарихы
1985 елның 15 октябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 TH1» саналган.
Казчина Канове (Бреша)
Казчина Канове — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Вождоромка
Вождоромка — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Төньяк Двина елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Фатыйх Сибәгатуллин
Тәрҗемәи хәле
1973-1974 нче елларда – Яшел Үзән районының “Бишнә” совхозында баш ветеринария табибы.
1974-1976 нчы елларда Балтач районының Чапаев исемендәге колхозы ветеринария табибы.
Бүләкләре, мактаулы исемнәре, иҗтимагый эшчәнлеге
Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринар медицина академиясе профессоры, Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе әгъзасы, татарлар тарихы буенча күп кенә монографияләр, китаплар шул исәптән тарихи-публицистик китаплар сериясе авторы («От Аттилы до Президента», «Великие татары – строители и защитники Государства Российского», «Татары и евреи»)
Розстшали
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лаймстоун (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монира (ай кратеры)
Тышкы сылтамалар
Monira (crater) Monira (lunar crater)
Родине (Жировниця)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мнишки-А
Мнишки-А — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Александрово (Стара-Загора өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пелам (Массачусетс)
Пелам  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Дурная (Сестра кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Коры Карай
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Крылья Советов (парк)
Дан Аллеясы
Һәр постаментның уң ягында сурәтләнгән затларның фамилиясен һәм яшәү датасын үз эченә алган язулар урнаштырылган:
Башта бюстлар һәм һәйкәл гипстан ясалган һәм кара төскә буялган була. Постаментлар кирпечтән эшләнгән һәм штукатурланган.
Чайкәнд (Гөйгөл)
Чайкәнд  (Çaykənd ) — Әзербайҗанның Гөйгөл районына караган авыл.
HD242800
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Ла-Нёвиль
Ла-Нёвиль (La Neuville) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Тамплёв кантонына карый.
HD242800
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Мөхәммәт Гали Җиннаһ
Тәрҗемәи хәле
1910 һәм 1916 елларда Британия Һиндстаны канун чыгару шурасы әгъзасы итеп сайлана.
Шәфәгать Тәхәветдинов
Биография
1990 елдан — «Татнефть» АҖ генераль директорының беренче урынбасары — баш инженер. 1995 елда 93 нче округтан I чакырылыш Татарстан Дәүләт Советы депутаты итеп сайлана. Бәйсез кандидат буларак кандидатурасын тәкъдим итә. Дәүләт Советының Икътисадый үсеш һәм реформалар мәсьәләләре комиссиясе әгъзасы.
2000 елда II чакырылыш, ә 2004 елның мартында III чакырылыш Татарстан Республикасы Дәүләт Советы депутаты итеп сайлана.
Волхола
Волхола — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Эстваж елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Эканомия
Эканомия (Эканомія ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Рожний Врх (Требне)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казчина Кантарана (Лоди)
Географиясе
Казчина Кантарана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Рожний Врх (Целе)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Октябрьски
Географик мәгълүмат
Уфадан 180 км ераклыкта, Татарстан белән Башкортстан арасында аккан Ык буенда урнашкан. Якындагы тимер юл станцияләре Руссу (Татарстан) – 15 кмда һәм Туймазы (25 кмда). Шәһәр эчендә пассажир хәрәкәте булмаган Нарыш тупик тимер юл станциясе урнашкан.
Юбилейная
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Лизбен-Фоллс (Мэн)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казчина Кантона (Милано)
Географиясе
Казчина Кантона Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Руфина Гашева
Биографиясе
Руфина Гашева 1921 елның 14 октябрендә Пермь губернасының Пермь өязендә Верхнечусовские Городки авылында (хәзер Пермь краеның Чусовский районында кала тибындагы бистә) укытучы гаиләсендә туган. 1922 елда гаилә анасының туган ягына - Горький өлкәсе Чкалов районындагы Катун авылына күчеп килә. 1923 елда, атасы вафат булганнан соң, Руфина әнисе белән Уралга китә.
Казчина Кантонале (Павия)
Географиясе
Казчина Кантонале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
HD24290
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Рошня (Словения)
Рошня  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Гөльяка (Бандырма)
Гөльяка (Gölyaka) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Бандырма илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Баштино (Стара-Загора өлкәсе)
Баштино  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
2 апрель
2 апрель — Милади тәкъвимендә дүртенче айның икенче көне. Ел ахырына кадәр 273 көн кала.
Рошпох (Кунгота)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Питершем (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3532) Tracie
(3532) Tracie — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Литтл-Фоллс (Мэн)
Географиясе
Литтл-Фоллс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Кальниця (Подлясье воеводалыгы)
Кальниця  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Плейнвилл (Массачусетс)
Плейнвилл  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Самарски (Чиләбе өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
(3830) Trelleborg
Тарихы
1986 елның 11 сентябрендә Поуль Йенсен тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RL» саналган.
Сен-Мартен-де-Ку
Сен-Мартен-де-Ку — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Каменна-Нова
Каменна-Нова — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вальдек (Эдерзе)
Вальдек  — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
П. В. Дементьев исемендәге Казан авиация-техника көллияте
Тарих
1959 елда читтән торып уку бүлеге ачыла.
1972—1987 еллар — ТАССР махсус урта уку йорты өчен база техникумы.
Селезни (Кирово-Чепецк районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Гөмбе (Каш)
Гөмбе (Gömbe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Каш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(3465) Trevires
(3465) Trevires — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Морозов (ай кратеры)
Морозов - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 41,01 км булган кратер.
Рудолфово (Церкниця)
Рудолфово  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Николай Симашкевич
Биография
Ул Киевка әйләнеп кайта, Көньяк-Көнбатыш тимер юл балалар йортының башлыгы итеп билгеләнә. Ул ике тапкыр кулга алына (1930, 1933).
Страндкуист (Миннесота)
Страндкуист  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Страндкуист шәһәре  елда нигезләнгән.
Вонгода
Вонгода — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Төньяк Двина елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 58 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Петр һәм Павел чиркәве (Ләке, Сарман районы)
Тарих
Чиркәүнең хәзерге бинасы элек чиркәү торган урында соңгы елларда төзелгән.
HD242991
HD242991 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Феликсин (Люблин воеводалыгы)
Феликсин  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мохоровичич (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Курукөпрү (Зара)
Курукөпрү (Kuruköprü) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Зара илчесенә караган бер авыл (köy).
Яңа Матюшкино
Яңа Матюшкино (Новое Матюшкино) — Сембер өлкәсенең Чардаклы районында урнашкан сала.
Гөменич (Ивринди)
Гөменич (Gömeniç) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ивринди илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Рудзк-Малий
Рудзк-Малий — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Мадавоска (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Мадавоска халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Рупе (Целе)
Рупе  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
(2037) Tripaxeptalis
Тарихы
1973 елның 25 октябрендә Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 UB» саналган.
(19346) 1997 CG1
(19346) 1997 CG1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Речица (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Инга Гвоздикова
Биографиясе
Инга Гвоздикова 20 дән артык коллектив монография, мәкаләләр һәм документлар җыентыклары төзүдә катнашкан.
1996 елда «Башкортстан тарихы борынгы заманнардан алып XIX гасырның 60 нчы елларына кадәр» дигән коллектив монографиясе дөнья күрә, анда Инга Гвоздикова җаваплы мөхәррир урынбасары һәм берничә бүлек авторы була. 1999 елда «Китап» нәшрияты аның «Е.И.Пугачев җитәкчелегендәге Крестьян сугышы елларында Башкортстан» монографиясен бастыра.
2004 елда милли геройның 250 еллык юбилее уңаеннан баш мөхәррир урынбасары һәм төзүче Инга Михайловнаның актив катнашуы белән Салават Юлаев турында шәхси энциклопедия нәшер ителә.
Стьюарт (Миннесота)
Стьюарт  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Нөкес
Тарих
Шәһәр статусын 1932 елдан башлап йөртә.
Петровское (Сембер өлкәсе)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чуашлар (47,9%), руслар (45,5%), татарлар (5,8%).
Сен-Медар (Шаранта-Маритим)
Сен-Медар — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Камень (Гайнивский повяты)
Камень  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Фелинув (Люблин воеводалыгы)
Фелинув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мур (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Джозеф Мур (1878—1949) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Юндзилишки
Юндзилишки (Юндзілішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Камень-Рупе
Камень-Рупе — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(19349) Denjoy
(19349) Denjoy — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Казчина Катанео (Варезе)
Казчина Катанео — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ружанково
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Марс-Гилл (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Петровка (Иске Маты авыл советы)
Петровка — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452666, — 80207846005.
Боруштица
Боруштица — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Рисовая Падь
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
(19350) 1997 CU28
Тарихы
1997 елның 6 февралендә BAO SCAP проекты тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 CU28» саналган.
Прокопьевское
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Иске Матюшкино
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: мардыʙа (44,6%), руслар (41,6%), чуашлар (8,4%).
Ратленд (Массачусетс)
Ратленд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Ванфрид
Ванфрид — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Тайлер (Миннесота)
Тарихы
Тайлер шәһәре  елда нигезләнгән.
Регобот (Массачусетс)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Юравичы (Гродзенский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Yakobinnär
Tarix
Konvent Konstitutsiäne qabul itä häm Fransiä respublika itep iğlan itä.
Гөммеҗе (Тарсус)
Гөммеҗе (Gömmece) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казчина Кватро Вье (Бергамо)
Географиясе
Казчина Кватро Вье Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Выяж
Выяж — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Мехреньга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 3 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Вартенберг (Гессен)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19353) Pierrethierry
Тарихы
1997 елның 10 мартында C. Buil тарафыннан Ramonville обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 EQ30» саналган.
Готатя
Готатя — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Румунки-Глодовски
Румунки-Глодовски — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фёзендорф
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Флиси (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Илья Гурвич
Биографиясе
Педагогик эшчәнлеге университетларда, шул исәптән Мәскәү һәм Новосибирск университетларының студентлары алдында лекцияләр белән чыгыш ясауны үз эченә ала. Унике укучысы кандидатлык һәм докторлык диссертациясе яклый. СССР ФА Президиумының җәмәгать фәннәре каршындагы Гыйльми советның әгъзасы буларак җәмәгать эшчәнлеге белән шөгыльләнә, СССР Югары Советының Милләтләр советында консультант, ВАСХНИЛ Төньяк проблемалары буенча ведомство-ара комиссия әгъзасы, докторлык диссертацияләрен яклау буенча ССРБ ФА этнография институтының Гыйльми советында әгъза булып тора
Бүләкләре
СССР дәүләт премиясе (1981, «Современные этнические процессы в СССР» коллектив монографиясенең редколлегия әгъзасы буларак).
Сермез (Луаре)
Сермез — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Мокроноси
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Саевце (Костаневиця-на-Крки)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Батрак (Бакалы районы)
Почта индексы — 452669, — 80207846007.
Бурнаевлар утары
Бурнаевлар утары - Казандагы, Иске Татар Слободасында, Габдулла Тукай урамындагы тарихи биналар комплексы, 83-нче, 85-нче йортлар. XIX гасыр уртасында төзелгән. Мәдәни мирасның ачыкланган объекты.
Фёкламаркт
Фёкламаркт — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Румунки-Скемпски
Румунки-Скемпски — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Юравичы (Лидский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Щербедина
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Хопер елгасы, инештән Ворона елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — Хопер, елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Александр Гайфуллин
Биографиясе
2016 елда — РФАның математика фәннәре бүлеге буенча әгъза-корреспондент итеп сайлана.
Фәнни эшчәнлеге
25 тән артык гыйльми басма авторы.
Феликсдорф
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Румунки-Тупадельски
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мексико (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Мексико халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юравка (Шчучынский районы)
Юравка  (Юраўка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Казчина Клементе (Асти)
Географиясе
Казчина Клементе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Ричмонд (Массачусетс)
Ричмонд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Фёллим
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сен-Пале-сюр-Мер
Сен-Пале-сюр-Мер — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Талый (Лопатиха кушылдыгы)
Талый — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лопатиха елгасының сул ярыннан 1 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Казчина Козта (Варезе)
Географиясе
Казчина Козта Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
NGC 931
NGC 931 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
HD243202
HD243202 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Раһмие (Акһисар)
Раһмие (Rahmiye) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Акһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Венер Галин
Биографиясе
1956  — Уфа шәһәренең 9 нчы урта мәктәп-интернатын (балалар йорты)тәмамлый.
Гошмань
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19361) 1997 KH4
Тарихы
1997 елның 31 маенда Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 KH4» саналган.
Нассау (ай кратеры)
Нассау - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 76 км булган кратер.
Светий Андрей (Шкофя Лока)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Васил-Левски (Стара-Загора өлкәсе)
Васил-Левски  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Аба-Сырма
Аба-Сырма — Чуел елгасы кушылдыгы. Чуашстанның Вурнар районы, Әлек районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чуел елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел кушылдыктары куйылысу аралыгында, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Иннополис (махсус икътисади зона)
Инфраструктура
МИЗ республиканың Югары Ослан һәм Лаеш муниципаль районнарында урнашкан ике мәйданнан тора. Иннополис үзәгендәге төп мәйданчыкның 192 гектар мәйданыда IT-компанияләр офислары һәм лаборатория корылмалары урнашкан. 118 гектарлы икенче мәйданчыгы компанияләр продуктларын җитештерү һәм чыгару өчен бүлеп бирелгән һәм «Казан» халыкара аэропорты янында урнашкан. МИЗ кысаларында Иннополис мэриясе нигез салган «IT-белгечләр туплау үзәге» бар, бу — резидентларга базарны бушлай күзәтергә һәм регионда кадрлар тупларга булыша.
HD24321
HD24321 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Иннополис (махсус икътисади зона)
Инфраструктура
МИЗның төп мәгариф проекты — Иннополис Университеты. Университет IT һәм робототехника буенча 800 дән артык бакалавр, мастер һәм аспирантны укыта. Татарстан Премьер-министры урынбасары Роман Шәйхетдинов әйтүенчә, университетны тәмамлаучыларның күбесе МИЗда яки университетның үзендә эшли.
HD24321
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Иннополис (махсус икътисади зона)
Торак
Рәсми мәгълүматлар буенча, көн саен 5000 нән артык кеше МИЗда тора, шуларның 3781е монда даими яши. 2019 ел ахырында Иннополисның торак фондында аренда өчен 1572 фатирлы 22 торак йорт булган. Резидентлар өчен гомуми мәйданы 16 мең квадрат метрдан артык булган 21 таунхаус төзелде. 2017 елда шәһәр хакимияте арендага гына түгел, сату өчен дә коммерцияле торак төзү планнары турында игълан иткән. 2020 елның мартында дүрт төзү компаниясе Иннополиста коммерция торак һәм шәһәр инфраструктурасына инвестицияләр салырга теләк белдергән.
(19363) 1997 OL2
Тарихы
1997 елның 31 июлендә ODAS проекты тарафыннан CERGA обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 OL2» саналган.
Наташа (ай кратеры)
Наташа - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 11,0 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Рус исеме хөрмәтенә бирелә.
Тышкы сылтамалар
Natasha (crater) Natasha (lunar crater)
Кыдрач (Әбҗәлил районы)
Кыдрач — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453615, — 80201825001.
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 656 кешенең яшәве мәгълүм.
Руцевко
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казчина Коломбае Чентро (Бреша)
Географиясе
Казчина Коломбае Чентро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Камянки (Симьятицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Роули (Массачусетс)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Сен-Пьер-д’Амийи
Сен-Пьер-д’Амийи — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Виллинген (Упланд)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Неандер (ай кратеры)
Неандер - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 49,2 км булган кратер.
Казчина Коломбара (Падова)
Географиясе
Казчина Коломбара Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Канюки (Подлясье воеводалыгы)
Канюки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Светий Дух (Дравоград)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рочестер (Массачусетс)
Рочестер  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Борисовка (Чардаклы районы)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90,2%), чуашлар (5,7%), мордва (4,7%).
Тинта (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рушково (Липновский повяты)
Рушково  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Светий Дух (Шкофя Лока)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD243279
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Юрий Егоров (1923)
Биографиясе
1-нче дәрәҗә Ватан сугышы ордены һәм Кызыл Йолдыз ордены, шулай ук күп медальләр белән бүләкләнә, алар арасында «1941-1945 елларда Бөек Ватан сугышында Германияне җиңгән өчен» медале бар.
Леклюз
Леклюз (Lécluse) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Аниш кантонына карый.
Ветрен (Стара-Загора өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19368) 1997 XZ4
(19368) 1997 XZ4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тиф-Ривер-Фолс (Миннесота)
Тарихы
Тиф-Ривер-Фолс шәһәре  елда нигезләнгән.
Академическая (метро станциясе)
«Академическая» метро станциясе (станция метро «Академическая») — Мәскәү метрополитенының Калуга-Рига сызыгының метро станциясе.
Городищенская (елга)
Городищенская  — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Лайда кылымыгының сул ярына тамагыннан 6 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 13 км.
Неггерат (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Граждури
Граждури — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Савой (Массачусетс)
Савой  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 937
NGC 937 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Евсино (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
HD243308
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
(19370) Yukyung
(19370) Yukyung — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Томсон (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гнилая Мельчуга
Гнилая Мельчуга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Устья елгасының уң ярыннан 163 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сюри-о-Буа
Сюри-о-Буа — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Норриджвок (сан алу урыны, Мэн)
Норриджвок  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Садлово (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Куручай (Зиле)
Куручай (Kuruçay) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Зиле илчесенә караган бер авыл (köy).
Победитель (Сембер өлкәсе)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Габидулла Хөрмәтуллин
Тәрҗемәи хәле
1953 елда Мөслим районы Баек авылында алты балалы җырга-моңга гашыйк гаиләдә төпчек бала булып туган. Әтисе — Бөек Ватан сугышы ветераны Әхмәдулла, әнисе — Хөршидә. Туган авылында сигезьеллык мәктәпне тәмамлагач, Яр Чаллыдагы 8нче һөнәри укуханәдә тракторчы белгечлеге ала. Күмәк хуҗалыкта эшли. Паспорт алу өчен Казакъстанның Күкчәтау өлкәсендәге чирәм җирләрдә эшләп кайта. Уфага барып эшкә урнаша. Бәхет эзләп, Мурманскига балык тоту идарсенә барып чыга.
Гаиләсе
Беренче никахыннан улы Илдар. Икенче хатыны Нәзилә. Кызы Диана.
Сандвич (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 939
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(19373) 1997 YC14
Тарихы
1997 елның 31 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YC14» саналган.
Вораталь
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Минзәлә гимназиясе
Минзәлә гимназиясе — Татарстанның Минзәлә шәһәре муниципаль бюджет гомумбелем оешмасы. 1998 елның сентябрендә ачыла. Изыскательләр урамы, 3/15б йорты бинасында урнашкан.
Тарих
Мәктәпне 1998 елда Татарстанның беренче президенты Минтимер Шәймиев ача. Гимназиянең беренче мөдире булып Татарстанның атказанган укытучысы, “Белем бирү йортларының иң яхшы директоры” Бөтенрусия конкурсы җиңүчесе Хәлимова Гөлфия Котдусовна билгеләнә. Мәктәп ачылганда, ул Татар гимназиясе дип йөртелә. 104 укучы белән ачыла.
Мәктәп турында
Бүгенге көндә гимназия гомуми мәйданы 2328,5 кв.м булган яңартылган бинада. Укыту һәм тәрбия процессын алып бару өчен монда бөтен шартлар да булдырылган:
Нейман (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Джон фон Нейман (1903—1957) хөрмәтенә бирелә.
Егам-Юган
Егам-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Сорум елгасының сул ярына тамагыннан 68 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 86 км.
Ленсель
Ленсель (Linselles) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Ламберсар кантонына карый.
NGC 940
NGC 940 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Садлуг
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(19375) 1998 AB5
(19375) 1998 AB5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Романовский Ключ
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (86%), украиннар (14%).
Хилин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Светий Томаж (община)
Светий Томаж  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Сандисфилд (Массачусетс)
Сандисфилд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Гордос
Гордос — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кокшеньга елгасының сул ярыннан 129 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Коммуна
Коммуна (commune — «җәмгыять») ― күп мәгънәле сүз.
Садовець (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мораково
Мораково — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Свинуха (Татьянка кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD243321
HD243321 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Мәҗит Гафури урамы (Казан)
Мәҗит Гафури урамы (улица Мазита Гафури) — Казанның тарихи үзәгендә урнашкан урам. Девятаев урамыннан башланып Кызыл Татарстан урамы белән киселештә тәмамлана. Зайцев, Дулат Али һәм Эш урамнары белән кисешә. Язучы Мәҗит Гафури исемен йөртә.
Трейси (Миннесота)
Трейси  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Светий Трие Крали (Радле-об-Драви)
Светий Трие Крали  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Зур Шатьма
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чуел елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел кушылдыктары куйылысу аралыгында, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Ромашка (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Ньюпорт (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Ньюпорт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Нернст (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
(19379) Labrecque
Тарихы
1998 елның 24 гыйнварында NEAT проекты тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BR7» саналган.
Ябравичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Тимори
Тимори — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
(4537) Valgrirasp
Тарихы
1987 елның 2 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 RR3» саналган.
Морачево (Гнезненский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Реис (Акшеһир)
Реис (Reis) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Акшеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каролини (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хлопкув (Люблин воеводалыгы)
Хлопкув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Югары Камье
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
(19380) 1998 BB11
Тарихы
1998 елның 23 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BB11» саналган.
Ромны (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Тире
Тире төзелеше
Тән япмасы эпидермис, дерма һәм тире асты май клетчаткасыннан тора (гиподерма).
Саутборо (Массачусетс)
Саутборо  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Карп (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Троммолд (Миннесота)
Троммолд  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Иван Ткаченко
Иван Ткаченко (Иван Леонидович Ткаченко,, — , ) — Россия хоккейчысы (һөҗүмче), дөнья чемпионатларының көмеш призчысы (2002), Россия чемпионатларының алтын (2002-2003), көмеш (2008-2009) һәм бронза (2005, 2011) призчысы.
Самокленски-Мали
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слободчикова
Халык
Халык саны динамикасы:
Гремяча (Семженьг кушылдыгы)
Гремяча — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Семженьга елгасының уң ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Фиктринг
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Неуймин (ай кратеры)
Неуймин - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 97 км булган кратер.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Иске Гусево
ᴨyчты индексы — 452656, — 80207849005.
Оксфорд (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Оксфорд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Саутвик (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гернсхайм
Гернсхайм — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Труман (Миннесота)
Труман  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Москурня
Москурня — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Коллаборационизм
Коллаборациони́зм (collaboration — «хезмәттәшлек итү») — халыкара хокук буенча — аңлы рәвештә, ирекле һәм үзең теләп дошман белән аның файдасына һәм Ватаныңа зыян ясап хезмәттәшлек итү, тар мәгънәдә — илбасарлар (оккупантлар) белән хезмәттәшлек итү.
Ем-Ега
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
(19385) 1998 CE4
Тарихы
1998 елның 13 февралендә BAO SCAP проекты тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 CE4» саналган.
Илья Толстой
Илья Толстой (Илья Андреевич Толстой,, — , ) — дәүләт эшлеклесе, яшерен киңәшче (1797), Казан губернаторы (1820-1825).
Ту-Гарборс (Миннесота)
Ту-Гарборс  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Владимир Руднев (психиатр)
Тормыш юлы
1932—1939 елларда Руднев академик пенсиядә була, Гиппократ хезмәтләрен күчерү өстендә эшли. 1939 елдан И. П. Павлов исемендәге Сәмәрканд медицина институтының психиатрия кафедрасы мөдире. 1945—1950 елларда бу институтта медицина тарихы буенча курс укыган.
Ту-Гарборс (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Самсечно
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ем-Ех
Ем-Ех — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ендырь елгасының уң ярына тамагыннан 114 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Горно-Ботево
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хмельник (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мостки (Остшешовский повяты)
Мостки  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Светиня (Требне)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Николаев (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Андриян Григорьевич Николаев (1929—2004) хөрмәтенә бирелә.