cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Канай (Зур Сумульта кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
(13027) Geeraerts
(13027) Geeraerts — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Домброва-Шляхецка
Домброва-Шляхецка — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ләмига Сираҗиева
Бүләкләре
Тырыш хезмәте өчен 1959 елда «РСФСРның халык мәгарифе отличнигы» билгесе белән бүләкләнде. 1973 елда Татарстан АССРның атказанган мәктәп укытучысы исеме бирелде.
Әр-Рахма мәчете (Киев)
Тарих
1897 елда узган Беренче бөтенрусия халык исәбен алу нәтиҗәләре буенча, Киевта 1 759 мөселман теркәлгән. 1897 елның 3 октябрендә мөселманнарга гыйбадәт йорты ачарга рөхсәт алына. Әлеге гыйбадәт йорты ике катлы агач йортның икенче катында урнаша, аннан күршедәге йортка күчә. Беренче имам — Юныс Галимов.
2000 елда «Әр-Рахма» (Шәфкать) исемен алган яңа мәчет гөмбәзендә ярымай куелган, шул көннән башлап гыйбадәтханә мәхәллә кешеләре өчен үз ишекләрен ачкан. 2009 елда манара төзелешенә нигез салына.
Симионешть (Нямц)
Симионешть — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сласцёны (Чавуский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Даманава (Ивацэвицкий районы)
Даманава  (Даманава ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ивацеицкий районында урнашкан авыл.
Кызыл кәрлә
Тасвир
Хәзерге вакытта баш эзлеклелектән тыш һичбер кызыл кәрлә табылмаган, шушы факт Галәмнең чикле яше булуын исбатлый.
41-нче моторлаштырылган корпус (Вермахт)
Ленинград саклану операциясе
18 июльне 4-нче танк төркеменең 56-нчы моторлаштырылган корпусын боҗра чолганыштан СС дивизиясы «Үлек баш» ерткан.
Кызыл кәрлә
Кызыл кәрлә йолдыз янында тормыш булуы мөмкинлеге
2005 елдан кызыл кәрлә янындагы берничә экзопланета табылган.
Вайт-Гиллс (Аризона)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карчевице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шкёлен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ракша (Турчянске Теплице)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Машево-Дуже
Машево-Дуже — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Антониу-Карлус (Санта-Катарина)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Юрта Курикова (Ивдел шәһәр бүлгесе)
Халык
Халык саны динамикасы:
Аблеж
Аблеж — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
Шлайд (Рён)
Шлайд (Schleid) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Славкавичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Вайт-Маунтен-Лейк (Аризона)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шамакай (уен)
Шамакай — татар балалар драма уены.
Сен-Сатюрнен (Шаранта)
Сен-Сатюрнен — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Җавинали (Верчели)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Машна
Машна — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Нияз Акмал
Тәрҗемәи хәле
1971 елда туган авылындагы урта мәктәпне тәмамлый, аннары Казан дәүләт университетының журналистика факультетына укырга килә. Студент елларында Казанның әдәби тормышына актив кушылып, шигырьләре, хикәяләре, публицистик язмалары белән «Татарстан яшьләре», «Социалистик Татарстан» газеталарында, «Идел» альманахында, «Азат хатын» журналында даими катнаша килә.
Кокорины
Кокорины (Кокорины) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.
Дамашы (Ляхавицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
98 (сан)
98 (туксан сигез) - 97 белән 99 арасындагы натураль сан.
Глендейл (Көньяк Каролина)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Колониал-Гайтс (Вирджиния)
Колониал-Гайтс  — Америка Кушма Штатларының Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Симулешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(13032) Тарн
Тарихы
1989 елның 7 октябрендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 TU3» саналган.
Мичуринск
Мичуринск (Мичуринск) — Россия Федерациясенең Тамбу өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Сен-Совёр (Кот-д’Ор)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,42 км².
Келечка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Боркув (Люблин воеводалыгы)
Боркув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Яңа Атлашево
Яңа Атлашево (Çĕнĕ Тутаркасси, Новое Атлашево) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
(5843) 1986 UG
Тарихы
1986 елның 30 октябрендә К. Судзуки, Т. Урата тарафыннан Тоёта (город) обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 UG» саналган.
Дамашыцы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Сәвәнәй әби (уен)
Уйнау тәртибе
— Сөртеп утыр, әби, — диләр.
Мангте-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Растиславице
Растиславице — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Юрты
Юрты (Юрты) — Свердловск өлкәсенең Туринская Слобода районы составына керүче авыл.
Синандрей
Синандрей — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Прадолуэнго
Прадолуэнго — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Зур Харпия
Зур Харпия — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лозьва елгасының сул ярыннан 461 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Җаз (Торино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Аменюкур
Аменюкур — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
Шлёбен
Шлёбен (Schlöben) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Әманәт
Әманәт (امانت «әманәт-үн» — «ышаныч, ышанып тапшырылган нәрсә») — килешүне тәэмин итү өчен бирелгән кеше.
Тарих
Әманәтләр гомеренә хәвеф янауга карамастан, 1681-1684 елларда һәм 1704-11 елларда ихтилаллар тукталмый.
Моршанск
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр cтaтысын 1779 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (98,4%).
Ирига
Тарих
Шәһәр статусын 1968 елдан башлап йөртә.
Купчегень (Зур Ильгумень кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Манор-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Убырлы карчык (уен)
Уйнау тәртибе
Ана балаларын эзләргә чыга. Юлда убырлы карчыкка очрап: «Минем кызларымны күрмәдеңме?» — дип сорый. Карчык: «Әнә тегендә», — дип, әле бер якка, әле икенче якка бармагы белән төртеп күрсәтә. Ул урыннарда булмагач, ана өенә кайта. Аннан соң бу хатынны убырлы карчык кунакка чакыра. Хатын баргач, кызларының әйберләрен күреп: «Бусы олы кызымныкы, бусы кече кызымныкы, бусы иң кечкенә кызымныкы», — ди.
Лигао
Географиясе
Шәһәр Лусон утравында урнашкан.
(5846) Hessen
Тарихы
1989 елның 11 гыйнварында Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 AW6» саналган.
Манассас (Вирджиния)
Тарихы
Манассас шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Медзна
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шлегель (Тюрингия)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Брей-Буа-Робер
Брей-Буа-Робер — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
HD117025
HD117025 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шаймөхәмәт Кирәев
Биографиясе
Кирәев Шәймөхәмәт Шаһиҗиһан улы 1922 елның 5 июнендә Кара Көчек авылында туган (хәзер — Башкортстан Чакмагыш районының Үрнәк авылы). Татар.
Зөфәр Сәдертдинов
Биографиясе
Зөфәр Садертдин улы Садертдинов Башкорт АССР-ының Караидел районы Байкыбаш авылында 1924 елның 8 мартында туа. 1940 елдан агач әзерләүдә эшли.
Убыр әби (уен)
Уйнау тәртибе
— Юк, балакаем, монда беркем дә юк.
Ана убыр өенә кермәкче була, убыр әби аны төртеп җибәрә.
Юшкова (Тугылым шәһәр округы)
Халык
Халык саны динамикасы:
Грасс
Грасс (Грасс, Grasse, Grassa) — Франсаның Проваңс-Әлп-Кот д'Азур төбәгендә урнашкан шәһәр. Халык саны — 50916 кеше (2013).
Медник (Мазовия воеводалыгы)
Медник  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кичице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Раткова
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Домбрувка-Туховска
Домбрувка-Туховска — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Буа-д'Арси (Ивелин)
Буа-д'Арси — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
Җакалоне (Палермо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Байбай
Тарих
Шәһәр статусын 2007 елдан башлап йөртә.
Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы
Зур Башкортстанның барлыкка килүе
1922 елның 14 июнендә «Автономияле Башкорт Социалистик Совет Республикасының чикләрен киңәйтү турында» дип аталган БҮБК декреты белән Уфа губернасы бетерелә.
Иҗтимагый-икътисади үсеш
Совет хакимияте чорында Башкортстан зур үсеш кичерә, аның сәнәгать секторына нигез салына. Республика шәһәрләрнең күпчелеге корыла. 1920-елларның ахырында Башкортстанда, Татарстанда һәм күрше төбәкләрдә нефтьле (Идел-Урал нефть һәм газ районы). 1932 елның маенда Ишембай янында беренче скважиналардан нефть чыгару башлана.
Апаресида (Сан-Паулу)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Курчак сатыш (уен)
Уйнау тәртибе
— Курчак.
Тукран керә. «Менә бусын алам, — дип, бер курчакка төртеп күрсәтә. — Исеме ничек?»
Kil Äxmäd
Tarix
Qazan xalqı Mäskäwneñ xanlıq eçke eşlärendä qısılğanına zur rizasızlıq kürsätä başlağan. Şunı kürep, morzalar Kil Äxmät, Uraq, Äliş häm Sadır urıs qısıluına qarşı däwlät tüntäreleşen oyıştırğan.
1501 yılda Ğabdel Latıyfqa 25 yäş tulğan häm ul bäysez säyäsätne ütkärä başlağan. Kil Äxmäd Qazan bäysezlegenä qurqıp, Mäskäwgä zarlanırğa barğan häm yaña däwlät tüntäreleşen oyıştırıp, täxettä yänä Möxämmäd Äminne utırtqan.
Riwäyät buyınça Kil Äxmäd üleme aldınnan "Möxämmäd Ämin tözegän manara berqayçan xan isemen yörtmäyäçägen" aldan äytkän, çınnan da xäzer bu manara Söyembikä manarası dip atala.
Kil Äxmädneñ üleme belän Qazan xanlığı möstäqillek yulın totqan, läkin Mäskäw belän suğışlar çorı da başlanğan.
Коневы (Слабутски районы)
Коневы (Коневы) — Киров өлкәсенең Слободской районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
Нортон (Вирджиния)
Тарихы
Нортон шәһәре  елда нигезләнгән.
HD117055
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Валле (Аризона)
Валле  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Гыйззәтбану Галиева
Җәмәгать эшләре
Алдынгы укытучы, алдынгы агитатор булган Гыйззәтбану әби. Газеталар чыгарганнар, бригадаларда көн саен эш күрсәткечләрен җыеп, хәбәр итеп торганнар. Сайлауларда катнашкан, сайлаучылар исемлекләрен яза идем, — ди Бану әби. Язуы бик матур булган.
Тагбиларан
Тарих
Шәһәр статусын 1966 елдан башлап йөртә.
Межвице-Колёния
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Смагилавка (Круглянский районы)
Смагилавка  (Смагілаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Круглянский районында урнашкан авыл.
Сартрувиль
Сартрувиль (Сартрувиль, Sartrouville) — Франсаның Ил-де-Франс төбәгендә урнашкан шәһәр. Халык саны — 51599 кеше (2013).
Сәгать кушагы
Халыкара стандарт буенча Сартрувиль Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать кушагында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Алексин
Алексин (Алексин) — Россия Федерациясенең Тула өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Рошиори (коммуна, Бихор)
Рошиори — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан коммуна.
Норфолк (Вирджиния)
Тарихы
Норфолк шәһәре  елда нигезләнгән.
Пуэбло (округ, Колорадо)
Территориясе
Округ мәйданы 6187 км² тәшкил итә.
Җаке (Торино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Угры белән тугры (уен)
Уйнау тәртибе
— И ханым-солтаным, иске кәвеш олтаным, — дип, берәр әйберен югалтканын әйтә.
Катбалоган
Тарих
Шәһәр статусын 2007 елдан башлап йөртә.
Рабе-де-лас-Кальсадас
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5852) Nanette
(5852) Nanette — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сингетин
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Габделгазиз Монасыйпов
Габделгазиз Габдерахман улы Монасыйпов (, —, )  – шагыйрь, драматург, прозаик, журналист, сәясәтче, татар милли азатлык хәрәкәтенең күренекле вәкиле. ТАССР атказанган артисты Зәйнәп Камалованың ире.
Зур Оус
Зур Оус — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Пелым елгасының уң ярыннан 300 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 186 км.
Айдынлар (Изник)
Айдынлар (Aydınlar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Изник илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Питерсберг (Вирджиния)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(13042) 1990 QE
Тарихы
1990 елның 18 августында Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QE» саналган.
Марета-Яха (Юрибей кушылдыгы)
Марета-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Юрибей елгасының сул ярыннан 273 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 89 км.
Бортатиче
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Җакели (Кунео)
Географиясе
Җакели Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Һади Такташ урамы (Яр Чаллы)
Урнашуы
Яр Чаллының (Иске шәһәр) Комсомол районында урнашкан озын урам, ЗЯБ бистәсенең төп урамнарының берсе. Бистәнең 15нче, 16нчы, 18нче, 19нчы, 28нче комлекслары аша уза. Елга аръягы белән киселештә башлана. Сарман тракты белән киселештә тәмамлана. Игелекле, Типография , Низаметдинов урамы, Бакча тыкрыгы, Комаров урамы, Крупская урамы, Энергетиклар тыкрыгы, Аркылы белән кисешә.
Апаресида-ду-Табуаду
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Смальянцы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Дастоева
Дастоева (Дастоева ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Иванавский районында урнашкан авыл.
Венёв
Халык саны — кеше.
(5853) 1992 QG
(5853) 1992 QG — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Яңа Исак
Яңа Исак (Ҫӗнӗ Кавал, Новое Исаково) — Чуашстанның Ормар районында урнашкан авыл.
Кавите (шәһәр)
Географиясе
Шәһәр Лусон утравында урнашкан.
HD117096
HD117096 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Мөхәммәтҗан Бәгишев
Мөхәммәтҗан Бәгишев (, —, ) — мөселман дин эшлеклесе, Кызылъярның 3 нче мәчете имам-хатыйбы һәм мәчет каршындагы мәдрәсә мөдире. Шәкертләре арасында Магҗан Җомабаев.
(13043) 1990 QT4
Тарихы
1990 елның 24 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QT4» саналган.
Ратковска Суха
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ревилья-Вальехера
Ревилья-Вальехера — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Клещув (Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Талисай (Негрос-Оксиденталь)
Талисай (Talisay) — Филипиннең Негрос-Оксиденталь пpавинcәсендә урнашкан шәһәр.
Марета-Яха (елга)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Аинка
Аинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Лебедь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Таябас
Географиясе
Шәһәр Лусон утравында урнашкан.
Мөслим мәчете
Тарих
Инкыйлабтан соң мәгърифәт һәм мәдәният учаклары булган мәчет һәм мәдрәсләр эшчәнлеге туктатыла. 1931 елның 1 апреленә районда бертөрле максатларда да файдаланылмый торган 10 мәчет бинасы исәпкә алына. 1988 елдан башлап, Мөслим авылында мәчетне торгызу эше башлана. Әлеге эштә Бөек Ватан сугышы ветераны, Мөслим хуҗалыкара төзелеш идарәсе җитәкчесе булып эшләгән Мансур Сәлахетдин улы Сабиров башлап йөри. Ул Мөслим мөселманнары исеменнән Россия мөселманнарының Үзәк Диния нәзарәте рәисе, мөфти Тәлгать Сафа улы Таҗетдинга хат яза. Т. Таҗетдин мәчет бинасы өчен проект табуда ярдәм итә. Мәчет төзелеше исәп-хисабына 40 мең сум акча күчерә. Мөслим районындагы күмәк хуҗалык — совхозлар, оешма җитәкчеләренең дә мәчет төзелешенә матди һәм акчалата ярдәм итүләрен үтенеп, 1971-1984 елларда Мөслим район шурасы башкарма комитеты рәисе, 1989 елдан фирка райкомы беренче сәркатибе Гариф Хафиз улы Хафизовка мөрәҗәгать итәләр. Шулай ук Мөслим районы һәм Мөслим авылында яшәүчеләр дә мәчет төзелешенә бик теләп ярдәм итәләр.
1996 елда Татарстан Җөмһүрияте мөселманнарының Диния нәзарәте мәчеткә рәсми төстә «Мөслим мәчете» исеме бирә.
Кекликпынар (Акчадаг)
Кекликпынар (Keklikpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Акчадаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Межйончка
Межйончка — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ратковске Бистре
Ратковске Бистре — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Апиака
Апиака — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Эспириту-Санту штатына карый.
Дашэвичы
Дашэвичы (Дашэвічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Олы Солтан вулысы
Халык
1926 елда халык саны 24 315 кеше тәшкил иткән. Төп милләтләр: татарлар, руслар.
Кимовск
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (96,4%), татарлар (1,0%).
Айдынлар (Акчадаг)
Айдынлар (Aydınlar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Акчадаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Такуроң
Тарих
Шәһәр статусын 2000 елдан башлап йөртә.
Яңа Кушниково
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны руслар (100%) алып тора.
Җакини (Савона)
Географиясе
Җакини Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Югары Байлар
Тарих
XIX гасырда нигезләнгән.
(13046) Алиев
(13046) Алиев — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Татарстан Республикасы гимны
Татарстан Җөмһүрияте Дәүләт гимны ( лат. Tatarstan Cömhüriäte Däwlät himnı) — 1992 елда кабул ителгән. Җөмһүриятнең Дәүләт гимны авторы — бөек татар композиторы Рөстәм Яхин. Дәүләт гимнын куллану кагыйдәләре «Татарстан Җөмһүрият дәүләт символлары» канунында күрсәтелгән. 1998 елда аранжировка ясаучы һәм симфоник оркестр өчен әзерләүче (транскрипция ясаучы) — Муса Мирзәев (1933—2016), азәрбайҗан композиторы.
Татарстан гимнының тексты
Тавыш бирүдә 89 депутат катнашты, бөтенесе бу гимн сүзләрен хуплады.
Тарихы
гимнның сүзләренә нигез итеп Рамазан Байтимеров тарафыннан 70-нче елларда язылган «Туган ягым» шигыренең тексты алынды. Заманында нәкъ менә әлеге сүзләр Рөстәм Яхинны нәтиҗәдә җөмһүрият гимнына әверелгән музыканы язуга илһамландырган булган. Рус телендәге гимн исә Филипп Пираев тәрҗемәсендә яңгырый. Рамазан Байтимеров оригиналь текст чыганагы.
Онык
Онык — әбигә яки бабайга карата булган кеше, аларның кызларының яки улларының баласы.
Кәбестә (уен)
Беренче пәрдә
— Май сөрттем, купмый.
— Һаман купмый.
— Әби, ул танышыма йөз йомыркамны, бер ипиемне ашаттым, туйдыра алмыйм, тагын бер кәбестәңне бир, — ди.
HD117227
HD117227 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Россиянең чәй мәдәнияте
XVIII-XIX гасырлар чыганаклары еш кына Россиядә Петр I чәен «кертүче» дип тә атыйлар (патшалар тарафыннан тасвирланган башка күп кенә яңалыклар белән беррәттән).
Дослоньце
Дослоньце — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Шмидефельд (Лихтеталь)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кламар
Сәгать кушагы
Халыкара стандарт буенча Кламар Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать кушагында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Савач (округ, Колорадо)
Территориясе
Округ мәйданы 8206 км² тәшкил итә.
Роенок (Вирджиния)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Акем
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Яңа Морат (Ормар районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Бюк (Ивелин)
Бюк — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
Бислиг
Тарих
Шәһәр статусын 2000 елдан башлап йөртә.
Рошия-де-Секаш (коммуна)
Рошия-де-Секаш — Румыниянең Алба жудецында урнашкан коммуна.
Җакоза (Кунео)
Җакоза — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Тукран бабай карчыгы (уен)
Уйнау тәртибе
— Мине сөякләр биреп мыскыл иткәнсез, барып алыгыз, әгәр йортымда бер генә сөяк калса да, Тукран бабагызга әйтеп, бөтенегезне кырдырып бетертәм! — дип куркыта. Балалар торып, йөгерешеп аның өенә баралар да, һәрберсе тиз-тиз генә үзенең биргән нәрсәсен табып ала. Кем дә кем ялгыш кеше әйберен алса, Тукран бабайга иптәшлеккә бирәләр. Алар икесе яшерен бер җиргә кереп, куркыныч киемнәр киенеп чыгып, балаларны тараталар. Шуның белән уен бетеп, соңыннан балалар ул малайны яки кызны Тукран бабайга иптәш, дип үртиләр.
Мелянув (Зволенский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Сорнен-Лавольп
Сен-Сорнен-Лавольп (Saint-Sornin-Lavolps) — Франциянең Коррез департаментына караган коммуна, Юзерш кантонына карый.
Эскаланте
Географиясе
Шәһәр Негрос утравында урнашкан.
(5858) Боровицкая
(5858) Боровицкая — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сабир Өметбаев
Иҗаты
Танылган артист Газиз Айдарский аны Казанга чакыра. Казанда артист, драматург һәм режиссёр Кәрим Тинчурин кул астында Татар дәүләт академия театрында режиссёр ярдәмчесе булып эшли. 1935 елда ГИТИСның режиссёр дипломын алгач, Татарстан АССР Наркомпрос юлламасы буенча авыл кешеләре, колхоз һәм совхоз эшчеләре арасында мәдәни-агарту эшчәнлеген җанландыру өчен Чистай шәһәренә җибәрелә. 1935 елда Сабир Өметбаев коллектив туплап, биредә беренче тапкыр “Зәңгәр шәл” спектаклен сәхнәгә куеп,эшчәнлеген башлый. Минзәлә шәһәренең татар театры шул труппадан оешып китә. Баштарак Минзәлә колхоз-совхоз театры дип атала. 1934 - 1941 елларда театр белән 40 спектакль әзерли: “Биктимер” (Сәләх Хөсни),  “ Чаткылар” (Таҗи Гыйззәт), “Гөлзадә” (Риза Ишморат), “Туй” (Әнәс Камал), “Намус” (Г.Мдивани) һ. б. рус һәм чит ил классикасын сәхнәләштерә: Ф. Шиллер “Мәкер һәм мәхәббәт”, Н. Гоголь “Өйләнү”, А. Островский “Гаепсездән гаеплеләр”, Биль – Белоцерковский “Ай – сулдан”.һ.б.
Финляндия
Исем этимологиясе
Илнең фин исеме — Suomi. Бу исем барлыкка килүенең берничә версиясе бар:
Телләр
Фин телендә халыкның күпчелеге сөйләшә. Швед телендә халыкның 5,5 %-ты сөйләшә, уpыc телен 0,8 % белә, эстон телендә исә 0,3 % кеше аралаша. Башка телләрдә (шул исәптән татар телендә дә) 1,77 % кеше сөйләшә.
Дәүләт һимны
Oi maamme, Suomi, synnyinmaa,
Диңгез дулкыннары каккан ярлар –
Якшино (Таборы районы)
Якшино (Якшино) — Свердловск өлкәсенең Таборы районы составына керүче авыл.
Ак-Карасу
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тукран (уен)
Уйнау тәртибе
— Тәрәзәңнән керәм.
Дрогиня
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мендзиборув
Мендзиборув — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Яңа Шептахово
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Стәрлетамак өязе
Стәрлетамак өязе (Стерлитамакский уезд, Стәрлетамаҡ өйәҙе) — Ырынбур һәм Уфа губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Боянувка
Боянувка — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Рошкань (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Дәүләткилдиев
Дәүләткилдиев — фамилия.
Рельов
Рельов — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Зюзино вулысы
Зюзино вулысы (Зюзинская волость) — 1708 елдан 1920 елга кадәр гамәлдә булган Казан губернасының юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Лаештан Төньяк-Көнчыгышка 30 чакрым ераклыкта, Татарстанның үзәк өлешендә урнашкан. Административ үзәк - Зюзино авылы.
Тарих
1920 елның 25 июнендә Татарстан АССРның Лаеш кантоны Олы Солтан вулысы составына керә.
Ревдар Садыйков
Тәрҗемәи хәле.
1956 - 1977 елларда Муса Җәлил исемендәге Татар дәүләт опера һәм балет театрында аерым биюче, 1977 – 1980 елларда репетитор.
Тышкы сылтамалар
Милләттәшләр .ру сайты
HD117387
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Сен-Сюльпис-де-Коньяк
Сен-Сюльпис-де-Коньяк — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Татьяна Власова (1905)
Тормыш юлы
1986 елның 16 июнендә Мәскәүдә вафат була. Новодевичье зиратында (3 участок, 60 рәт) җирләнгән.
Келемети (Җейһан)
Келемети (Kelemeti) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Курчаклар һәм карак (уен)
Уйнау тәртибе
Өйдәге курчаклар аяк дөбердәтәләр. Сатучы әйтә:
Ак-Кол
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
(13053) Bertrandrussell
(13053) Bertrandrussell — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Арагарсас
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Сен-Сюльпис-де-Рюффек
Сен-Сюльпис-де-Рюффек — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Рәшидә Дәүләткилдиева
Тәрҗемәи хәле
1973 елда пенсиягә чыга. 1989 елда өлкә татар-башкорт «Дуслык» иҗтимагый үзәгенең шәрәфле рәисе итеп сайлана
Козаковице-Дольне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Җирне өйрәнүче фәннәр
Җирне өйрәнүче фәннәр (геофәннәр) - Җирне һәм аның якын тирәлеген төрле яктан өйрәнүче фәннәрнең уртак атамасы.
Кози (Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мендзилесь (Млавский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Браневка
Браневка — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD117409
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Коробейники (Юрья районы)
Коробейники (Коробейники) — Киров өлкәсенең Юрья районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
Келер (Ешилһисар)
Келер (Keler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Ешилһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Tönyaq polär tügäräk
Analogiä buyınça könyaq yarımşarda Könyaq polär tügäräk urnaşqan, annan könyaqtağı ölkä Antarktika dip atala.
Саммит (округ, Колорадо)
Саммит — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Брекенридж шәһәре.
HD117453
HD117453 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Берн-сюр-Уаз
Берн-сюр-Уаз — Франциянең Валь-д’Уаз департаментында урнашкан коммуна.
Роа (шәһәр)
Роа — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ваткуль
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Стаборшчына
Стаборшчына (Стаборшчына ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Крычавский районында урнашкан авыл.
Штадтильм
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Синджорджу-де-Месеш
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дурштин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Корсаки (Киров өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
(5864) Монгольфье
Тарихы
1983 елның 2 сентябрендә Н. Томас тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1983 RC4» саналган.
Сен-Симфорьен-сюр-Сон
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,56 км².
Теллер (округ, Колорадо)
Территориясе
Округ мәйданы 1443 км² тәшкил итә.
Браниця-Колёния (Радинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Абзый
Абзый яки агай — балага карата әтисенең яки әнисенең ир-ат туганы, кардәше.
Индия-Гук (Көньяк Каролина)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вершина (Лабута кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Сәйдә Мөхәммәтшина
Сугыш еллары
1942елның маеннан 1945елның октябренә кадәр Ерак Көнчыгышта Кызыл байраклы 134нче истребитель авиаполкында ил чиген япон самурайларыннан саклый. Тайганың сазлы, черкиле, кырыс урманы яшь солдатларны чыныктыра, төрле хәлләрне, вәхшилекләрне күрергә туры килә. Көнчыгыш чикне саклау белән бергә, кыска вакытлы мәктәп бетереп килгән яшь очучыларны яхшылап өйрәтеп көнбатышка озату - полкның төп бурычы була.
Бүләкләре
«За доблестный труд в Великой Отечественной войне 1941-1945 г.» «Бөек Җиңүнең 40 еллыгы» юбилей ордены (1985). «Бөек Җиңүнең 50 еллыгы» медале һәм «Хезмәт ветераны» медале.
Рунку (коммуна, Вилча)
Рунку — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан коммуна.
Синджорджу-де-Муреш
Синджорджу-де-Муреш — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Вилье-ле-Мае
Вилье-ле-Мае — Франциянең Ивелин департаментында урнашкан коммуна.
Чесапик (Вирджиния)
Чесапик  — Америка Кушма Штатларының Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Сылтамалар
Чесапік (Вірджинія)
Корсаковы
Корсаковы (Корсаковы) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.
Штадтрода
Штадтрода (Stadtroda) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Рунку (коммуна, Горж)
Рунку — Румыниянең Горж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(5866) Sachsen
(5866) Sachsen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Узловая
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1926 елдан, шәһәр статусын 1938 елдан башлап йөртә.
Стайки (Милаславицки авыл советы)
Стайки  (Стайкі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Кама дәүләт инженер-икътисад академиясе
2012 елның 27 апрелендә Мәгариф Министрлыгы карары нигезендә КФУ составына кертелә.
Жарки (Кече Польша воеводалыгы)
Жарки — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вашингтон (округ, Колорадо)
Вашингтон — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Акрон шәһәре.
Менкини
Менкини — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Жарновиця (Кече Польша воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Синджорзу-Ноу
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ирина Хәкимова
Тәрҗемәи хәле
1995 елдан Сарытау опера һәм балет театрында узучы В.Т. Адашевский исемендәге өлкәара конкурсның жюри рәисе.
Ак-Туру
Ак-Туру — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Чуя елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Штайнах (Тюрингия)
Штайнах (Steinach) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Стайки (Киравский районы)
Стайки  (Стайкі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Киравский районында урнашкан авыл.
Каенага
Каенага - никахта булган ирнең яки хатынның абыйсы. Каенага никах белән бәйләнгән туганлык булып тора.
(13062) Подарк
Тарихы
1991 елның 19 апрелендә Кэролин Шумейкер, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 HN» саналган.
Адамс (Висконсин)
Адамс  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Косары
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Стайки (Краснапольский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Сен-Тримоэль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 16,53 км².
Мещера (кабилә)
Тарих
Мещера турындагы беренче искә алулар Иорданда очрый.
Айдынлык (Коньяалты)
Айдынлык (Aydınlık) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Коньяалты илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(13064) Haemhouts
(13064) Haemhouts — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ильичевски
Халык саны — 28 тирәсендә. Почта индексы — 423887.
Һинд динендә Ганга
Һинд динендә Ганга елгасы изге (бхакти) дип санала һәм шәхес буларак Ганга (Gaṅgā) Алиһәсе сурәтендә чагыла. Һинд дине тарафдарлары аңа табыналар, алар елгада коену барлык гөнаһларны бетерә, мокшаны (яшәү һәм үлем циклыннан азат ителүне) җайлаштыра һәм Ганганың суы бик чиста дип ышаналар. Дини сәфәр кылучылар туганнарының көлләрен Гангага сибәләр, бу аларның рухларын мокшага якынайта дип санала.
Ригведа
Ганга Һинд дине язмаларының иң иртә һәм теоретик яктан иң изгесендә Риг Ведада искә алына. Ганга надистутида (Ригведа 10.75) искә алына, анда елгаларның көнчыгыштан көнбатышка таба исемлеге китерелә. Ригведа 6.45.31 - дә, Ганга сүзе шулай ук искә алына, әмма ул елгага карыймы-юкмы икәне ачык аңлаешлы түгел.
Яр (Байкалово районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Виксбург (Аризона)
Географиясе
Виксбург халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Сен-Тривье-де-Курт
Сен-Тривье-де-Курт (Saint-Trivier-de-Courtes) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Реплонж кантонына карый.
Келле (Тушба)
Келле (Kelle) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Тушба илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Стайки (Циманавски авыл советы)
Стайки  (Стайкі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Җакопаци (Парма)
Географиясе
Җакопаци Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Салас-де-Буреба
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мынг-Яха
Мынг-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тота-Яха елгасының уң ярыннан 40 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 59 км.
Алгаир
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Алма (Висконсин)
Алма  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан шәһәр.
Синешть (Арджеш)
Синешть — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сибгатулла Алкин
Сибгатулла Габделлатыйф улы Алкин — Тау ягында күренекле дин эшлеклесе, Зөя өязе Чәчкаб авылы мулласы.
Гаиләсе
Сибгатулла Алкин Тау ягында күренекле дин эшлеклесе Габделлатыйф Алкинның икенче хатыныннан улы. Улы - сәясәт һәм җәмәгать эшлеклесе, язучы Шәйхулла Алкин, тагын да Әхмәтвазыйх исемле улы булуы билгеле. Хатыны - Бибифатыйма Сираҗетдин Габделгаффар кызы.
Косолаповы (Слабутски районы)
Косолаповы (Косолаповы) — Киров өлкәсенең Слободской районында урнашкан авыл.
Арагуатинс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Җакопуци (Верона)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Волчимья
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ментне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13067) 1991 PA15
Тарихы
1991 елның 6 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PA15» саналган.
Вилгойт (Аризона)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черепаново районы
Административ үзәге — Черепаново.
Кытай язуы
Тарих
Риваятьләр буенча, иероглифларны Цан Цзе уйлап тапкан, мифик Хуан Ди императорының сарай тарихографы. Моңа хәтле кытайлылар төен язуын кулланганнар. Моның турыда искәрмәләр “Даодэцзине” трактатында һәм “И цзину” аңлатмаларында бар. Иң иске кытай язулары ташбака көбәсендә һәм мал туарның калак сөягендә ясалган һәм багун нәтиҗәләре теркәлгән. Мондый текстлар цзягувэнь (甲骨文) исеме алган. Кытай язуының беренче үрнәкләре Илан династиясенең соңгы чорына тура килэ (иң искеләре XVII безнең эрага кадәр). Соңрак көмеш кою технологиясе барлыкка килгәч, көмеш савытларда язулар килеп чыга башлаган. Бу текстлар цзиньвэнь (金文) исемен алганнар. Көмеш савытлардагы язулар беренче чиратта балчык формасында кыстырлган, иероглифларның стандартлаштыруы барган, алар квадратка төшерелә башлаган. Эп. Хань хикәяләре нигезендә безнең эрага кадәр IX—VIII гасырларда Сюань-ван Чжоу 周宣王сараенда хезмәт иткән “тарихчы Чжоу”史籀 (Shĭ Zhòu) эшчәнлеге Кытай язуының тарихында бәхәсле бер бит булып тора. Ул, киләчәктә дачжуань диеп аталган беренче каллиграфик классик стиль ясаучы булган дип санала. Кытай язуының археолог яктан өйрәнүче тигезсез дәрәҗәдәге материаль иясе сакланмау аркасында авырайган. Сөяктә һәм көмештәге язулар якшы сакланса, бамбуктагы һәм агачтагы пластинадагы яңа язулар фәнгә таныш түгел. Шулай булса да, әлеге язуның яшәеше турында, хәзерге цэ 册 графасы искәртә. Шан язуының чагыштырмача систематик яктан яхшырак булуы моңа хәтле иң беренче чыккан язулар булуы турында хәбәр итә, әмма аның турында мәгълүматлар юк.
Иероглиф төрләре
Кытай иероглифларының технологиясе беренче тапкыр Шовэнь Сюй Шэня сүзлегендә төзелгән. Һичшиксез иероглифларның гади вэнь 文 һәм җыелма цзы 字 га бүленүе уңай булган. Түбәндәге алты категориягә бүленүе академик фикер алышулар предметы булып тора, чөнки категорияләр дөресенчә бер берсеннән ачык аерылмый.
Җалето (Торино)
Җалето — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
(5871) Боббэлл
(5871) Боббэлл — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(13068) 1991 RL1
(13068) 1991 RL1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ирек Таңы
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Сталяры
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Рибник (Левице)
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Салинильяс-де-Буреба
Салинильяс-де-Буреба — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Жегестив
Жегестив — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Равил Галиуллин
Тормыш юлы
«Шпат» геологик экспедициясендә (Красноярск крае, Тура бистәсе) өлкән инженер-кристаллограф булып эшли. 1968 елда ССРБ Фәннәр академиясенең кристаллография институтына стажер-тикшеренүче итеп кабул ителә. 1971 елда физика-математика фәннәре кандидаты дәрәҗәсенә «Матрично-векторный вывод фёдоровских групп» темасы буенча диссертация яклый. 1979 елда В. А. Стеклов исемендәге Математика институтында «Кристаллографическая геометрия» темасы буенча фәннәр докторы дәрәҗәсенә диссертация яклый. Галәмнең кристаллга охшаган моделе теориясен барлыкка китерә.
(13069) Umbertoeco
Тарихы
1991 елның 6 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Верхний Прованс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RX1» саналган.
Кларкс-Гилл (Көньяк Каролина)
Географиясе
Кларкс-Гилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Аракати
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Тудыка
Fætter Verwandtschaftsbeziehung Cousin es:Anexo:Nomenclatura de parentesco en español Cousin (famille) Sepupu Kuzo Cugino neef Søskenbarn Syskenbarn Cousin Serkku Kusin Pinsan عم زاد 表親
Чулым районы
Административ үзәге — Чулым.
Тарих
Чулым районы 1925 елда Себер краеның Новосибирск округы составында оештырыла.
Синешть (Олт)
Синешть — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Гали Хөсәенов
Тәрҗемәи хәле
1952 - 1969, 1972 - 1975 елларда Татарстан радиосы мөхәррире, Казан телевидение студиясендә режиссёр, баш режиссёр.
Бүләкләре, мактаулы исемнәре
Татарстанның Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе (1979) – Әлмәт драма театрында Туфан Миңнуллинның “Ай булмаса, йолдыз бар” спектаклен куйган өчен (төп каһарманны -  Мәдинәне уйнаган Дамирә Кузаева белән берлектә).
Моны да карагыз
Резеда Даутова. За что дают Тукаевскую премию? "Восточный эскпресс"- 2002.- 12 апр.
Аракату
Аракату — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Алтайский Актел
Алтайский Актел — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Сёма елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Виллов-Велли (Аризона)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ясногорск
Халык саны — кеше.
Кече Сөндер (Чабаксар районы)
Почта индексы — 429526. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97244820008. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101700007300. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2135.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 350 кешенең яшәве мәгълүм.
Юдин урамы (Яр Чаллы)
Тарих
Казан губернасында Ватандашлар сугышы каһарманы, 1917—1918 елларда Өченче Латыш Укчылары бригадасы командиры Ян Андрей улы Юдин (Янис Юдиньш, Jānis Judiņš, 1884-1918)  хөрмәтенә аталган.
Бронице (Люблин воеводалыгы)
Бронице  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(5873) Archilochos
Тарихы
1989 елның 16 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 SB3» саналган.
Айдынлыкевлер (Ортаһисар)
Айдынлыкевлер (Aydınlıkevler) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Ортаһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Рихнава (Гелниця)
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
11-нче армия
11-нче һава армиясе
Мидлсекс (округ, Коннектикут)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1785 елда оештырыла.