cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ибалонг
Ибалонгта янартаулар
Аслонг: Ягъни "бераз гына күренә торган" ул күп вакыт элек татлы дан җырлау хикәяләре өчен мәшһүр булган. Хәзерге вакытта бер нәрсә дә юк диярлек, бары тик чокырсыман кратер тирәли берничә сырт калган. Асог: Мәгънәсе "бер кыскыч белән" ул Биколның эпик гасырында үзәкләре янартауның урманнарында булган Асванг шәйтан культы кара хатын-кыз сыман каһиннәренә карый. Ул шулай ук хатын-кыз булып киенгән каһингә карый. Асог хәзер Ирига Тавы дип атала. Хантик: Зур кырмыскаларның төре, хантиклар Хантикка исемен биргәннәр. Кырмыскалар тауның Калупнитан Мәгарәләрендә яшәгән, анда Хандйонг матур кызлар булып яшеренгән һәйләкәр, татлы тавышлы еланнарны алып киткән һәм терели килеш күмгән. Исарог: Исаро сүзеннән, ягъни "бергә куелган", ул нык вулкан булган, анда Бикол елгасы урманнарының ангонглоодлары Хандйонгның ачуыннан качу өчен киткән. Масарага: Ышану буенча Масарагада Саримаоларның мәгарәләре булган. Сүз ма көчәйтү сүзеннән һәм сага сүзеннән килеп чыккан, моның мәгънәсе "бриллиант ялкын" яки "ялкын белән янып торучы".
Копалина (гмина Покуй)
Копалина  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мадроньяль
Мадроньяль — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
(9751) Кадота
Тарихы
1990 елның 20 августында Ц. Сэки тарафыннан Гэйсэй обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QM» саналган.
Вергонсе
Вергонсе — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Оме (шәһәр)
Тарихы
Оме шәһәре 1951 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.
Маннингтон (Көнбатыш Вирджиния)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пайн-Велли (Калифорния)
Пайн-Велли  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Вестпорт (Индиана)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Нортһәмптон
Тарих
Беренче мәртәбә 914 елда телгә алына.
Велёполе (Великопольское воеводалыгы)
Велёполе  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Копане (Ополе воеводалыгы)
Копане  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мари-Орша
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (91,6%), руслар (5,2%), украиннар (3,2%).
Казе Монте (Виченца)
Географиясе
Казе Монте Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Алтын капка (уен)
Уйнау тәртибе
Уйнаучылар шобага тотышалар. Иң өскә чыкканы белән аста калганы атаман (утаман) булалар. Калганнары парлашып читкәрәк китеп бер-берсенә исем кушышалар. Берсе — алтын күлмәк, берсе — ефәк шарф. Яки берсе — дәрья, берсе — елга, берсе — акбүз ат, берсе — күкбүз ат, алмагач — сандугач, ак —кара һ.б.
Кодайра
Кодайра — Япония дәүләтенең Токио префектурасында урнашкан шәһәр.
Староверческая
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Алтын төс
Алтын (алтын-сары, gold, золотой) — алтынсу сары, сап-сары төс.
Шипотеле
Шипотеле — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Энә, җеп, төен (уен)
Энә, җеп, төен  — татар халык уены.
Уйнау тәртибе
Балалар кулга-кул тотынып түгәрәкләнеп басалар. Бер бала — энә, икенчесе — җеп, өченчесе — төен булып, шул тәртиптә бер сафка тезеләләр. Энә җеп белән төенне балалар арасыннан төрлечә йөреп адаштырырга тырыша. Тегеләре бер-берсеннән калмыйча аның артыннан йөриләр. Әгәр берәрсе адашып калса, аның урынына икенче бала уйный. Ә тегесе түгәрәккә баса. Уен шул рәвешчә дәвам итә.
(9754) 1990 QJ4
(9754) 1990 QJ4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Хино (Токио)
Географиясе
Шәһәр территориясе 27.53 км² тәшкил итә.
Кече Шердына
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Фернанду-Педроза
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Лутон
Тарих
6 нчы гасырда нигезләнгән дип санала.
Маяпур
Маяпур — Гаудия-вайшнавлар (кришнаитлар) өчен изге урын, чөнки 1486 елда монда Чайтанья Махапрабху туган. Һәр елны Маяпурга миллионга артык дини сәфәр кылучылар килә.
(9755) 1990 RR2
Тарихы
1990 елның 15 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 RR2» саналган.
Хигасимураяма (шәһәр)
Географиясе
Шәһәр территориясе 17.17 км² тәшкил итә.
Мислюки
Мислюки (Міслюкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Удж-Ю
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
24 декабрь
24 декабрь — Милади тәкъвимендә уникенче айның егерме дүртенче көне. Ел ахырына кадәр 7 көн кала.
Ожиганово (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (56,3%), руслар (43,8%).
Мәсгуть Латыйпов
Бөек Ватан сугышы
Сугышның беренче көннәреннән фронтта. 4нче Удар армиянең 360нчы дивизиясе составында Осташково, Торопец, Велиж, Великие Луки, Невель, Даугавпилс, Клайпеда, Кенигсберг шәһәрләрен азат итүдә катнаша. 360нчы дивизиянең полк (соңрак дивизия) тынлы оркестры җитәкчесе була. Композиторның алгы сызыкта язган җырлары, маршлары яугирләргә рухи терәк була. Ата-аналары сугышта һәлак булган балалар белән тынлы оркестр оештыра.
Великий Бучек (Кемпинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Олы Азауды
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мартьяго
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Уип
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Костув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Адуевщина
Тарих
Бөек Ватан сугышы вакытында, 1941 елның октябрь аенда, авылны фашист гаскәрләре басып алалар, кире 1943 елның мартынды азат ителә.
Казе Монтероманезко (Пезаро һәм Урбино)
Географиясе
Казе Монтероманезко Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Кожимъю
Кожимъю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Илыч елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 73 км.
Гоголин (Грудзёндзький повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шипоту (Прахова)
Шипоту — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Фусса (шәһәр)
Тарихы
Фусса шәһәре 1970 елның 1 июлендә шәһәр статусын ала.
(17354) Матросов
(17354) Матросов — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Косьцелиска
Косьцелиска — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вулверһәмптон
Вулверһәмптон (Wolverhampton) — Англиянең Вест-Мидлендс графлыгында урнашкан шәһәр.
Тарих
985 тә нигезләнә.
Котлярня
Котлярня — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(17356) Витязев
(17356) Витязев — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ленинград камалышы
Ватан саклавында Каһарманлык һәм Батырлык өчен Ленинград шәһәренә югары дәрәҗәне — Шәһәр-Каһарман — 1965 елда бирелә.
(9761) Krautter
(9761) Krautter — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Валя-Брадулуй (Прахова)
Валя-Брадулуй — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иске Бөр
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Зур Аюш
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ташкент татар театры
Ташкент татар театры, Төркестан крае татар театры (1919-1925), Ташкент татар дәүләт драма театры (1936-1941), Ташкент өлкәсе татар музыкаль драма театры (1947-1949) — Төркестан крае (Үзбәкстан ССР) башкаласы Ташкентта инкыйлабтан соң төрле исемнәр астында эшләп килгән татар һөнәри драма театры.
Ташкент татар дәүләт драма театры
1936 елда, Үзбәкстан ССР хөкүмәте карары белән, Ташкентта Татар дәүләт драма театры оештырыла. Баш режиссерлар булып, төрле елларда Исхак Илялов, Әсгать Мәҗит, Шакир Шамильский, Нияз Мамин һ. б. эшли. Театрда актерлар булып Р. Кәтиева, Р. Урманцева, Н. Әбүзәрова, Һидаят Солтанов, Н. Аитова һ.б., рәссам булып Солтан Бурундуков эшли. Репертуарда Кәрим Тинчурин, Таҗи Гыйззәт, Галиәсгар Камал, Мирхәйдәр Фәйзи, Мөхәммәт Әблиев, Фатих Хөсни һ.б. драматургларның әсәрләре урын ала. Бөек Ватан сугышы елларында театр эшчәнлеген туктата.
Пайн-Флет (Калифорния)
Географиясе
Пайн-Флет халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фигейрополис
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(9762) Германгессе
(9762) Германгессе — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Вильямспорт (Индиана)
Вильямспорт  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
(9763) 1991 RU17
(9763) 1991 RU17 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(17358) Lozino-Lozinskij
Тарихы
1978 елның 27 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 SU4» саналган.
Уль-Комысь
Уль-Комысь — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Комысь елгасының уң ярына тамагыннан 2 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 63 км.
Йошкаренер
Йошкаренер (Йошкарэҥер, Йошкаренер) — Мари Илнең Советский районында урнашкан авыл.
Зәки Нури
Биография
1945–1983 еллар арасында әдипнең татар телендә – 36, рус теленә тәрҗемәдә – 17, башка халыклар теленә тәрҗемәдә алты – барлыгы 59 исемдә аерым китабы басылып чыга. Шагыйрьнең иҗат йөзен билгели торган шигырь һәм поэмалары 1980 елда Татарстан китап нәшриятында «Шигырь китапханәсе» сериясендә дөнья күргән «Күңел яктысы» исемле күләмле җыентыгында урын алган.
Пайру (Калифорния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD194345
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Молинильо
Молинильо — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Годави
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Коснэмъёль
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Валя-Бразилор
Валя-Бразилор — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Көнсылу Хатмуллина
Фәнни эшмәкәрлеге
Шушы ук елның 14 октябрендә «Литий-полимер ток чыганаклары өчен яны полимер электролитлар һәм алар нигезендә катод материаллар» темасына кандидатлык диссертациясе яклый.
Көнсылу Гүмәр кызы Россия кимәлендә һәм Франция, Чехия, Эстония һәм башка илләрдә узган халыкара конференцияләрдә актив катнашып 50-дән артык доклад белән чыгыш ясый. Россия һәм халыкара фәнни журналларында 23 гыйльми макәләсе басылып чыккан.
Тәкә сакалы
Тәкә сакалы — катлаулы чәчкәлеләр гаиләлегенә кергән кыска гына шау яфраклы, сары чук чәчкәле үсемлек.
Рәҗәп
Рәҗәп (رجب рәҗәб) — Һиҗри тәкъвимнең җиденче ае.
HD194352
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Коцури (Ополе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вингейт (Индиана)
Вингейт  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Широка (Румыния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валя-Бредетулуй
Валя-Бредетулуй — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
(17361) 1978 UF7
(17361) 1978 UF7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Зур Ирмиз
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Жюстиньяк
Жюстиньяк (Justiniac) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Порт-д'Арьеж кантонына карый.
Палермо (Калифорния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шитоая (Горж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Михалкони
Михалкони (Міхалконі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
(17362) 1978 UT7
(17362) 1978 UT7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Валя-Будулуй
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сованьяс
Сованьяс — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Испәрәк
Испәрәк — казаяклылар гаиләлегеннән зәңгәр һәм алсу чәчәкле кыргый яки акча үсемлеге.
Мөнир Ишбулатов
Биографиясе
1958—1963 елларда Башкорт дәүләт университетының филология факультетында белем ала.
Хезмәт юлын Байназар урта мәктәбендә башкорт теле һәм әдәбияты укытучысы булып башлый.
1963 ел — Бөрҗән районы Белорет районы составына кергәннән соң, Белорет районының мәгариф бүлегендә инспектор эшен алып бара.
Ремлинген (Түбән Франкония)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стахановский (Киров өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
Куварканъёль
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Совтерр-ла-Леманс
Совтерр-ла-Леманс — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Михничы (Жодзишкавски авыл советы)
Михничы  (Міхнічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Адати
Географиясе
Шәһәр территориясе 53.20 км² тәшкил итә.
Венглев
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кекликдере (Генч)
Кекликдере (Keklikdere) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Генч илчесенә караган бер авыл (köy).
Яшь юксыл
Яшь юксыл (Юный пролетарий)– Башкортстан АССР ВЛКСМ өлкә комитеты бюросы карары белән чыга башлаган гәзит. Беренче саны 1923 елның 12 гыйнварында чыккан. Бүген Башкортстанда дөнья күргән өч дәүләт яшьләр гәзитләре дә үзләренең чишмә башы дип саный.
Редакциядә дин һәм коммунизм, әдәбият, фән һәм техника, авыл хуҗалыгы һ.б. бүлекләр булдырыла.
İkençe Minsk kileşüläre
Minski kileşülären tormışqa aşıru yulları
Awır xärbi texnikanı küçerü ut açu tuqtalğannıñ ikençe könennän dä soñğa qalmıyça başlanıp, 14 kön eçendä tögällänergä tieş.
Кузъёль
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
İkençe Minsk kileşüläre
İskärmä
- üzäk xäkimiät orğannarı Donetski häm Luhanski ölkälärendäge ayırım ber rayonnarnıñ Rusiädäge ölkälär häm töbäklär belän xezmättäşlegenä bulışa;
(17366) 1979 OV4
(17366) 1979 OV4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ильяс Бораганский басмаханәсе
Тарих
Истанбулда нәшерлек һөнәренә укыган Ильяс морза Бораганский 1893 елда Санкт-Петербургта «Көнчыгыш» электр басмаханәсе («Восточная» электро-печатня, типо-литография) ачарга рөхсәт ала. Басмаханәдә төрки мөселман халкы өчен төрек, гарәп, рус, фарсы телләрендә китаплар (дәреслекләр, дини китаплар, тарихи китаплар, матур әдәбият, фәнни әдәбият, А. С. Пушкин, Н. В. Гоголь, Д. Мамин-Сибиряк, А. Самойлович, И. А. Крылов һ. б. тәрҗемә ителгән китапларын) нәшер итә. 1909 елда әлеге басмаханәдә Ильяс морза шәхси акчасына казакъ акыны Абай Кунанбаевның беренче китабын бастырып бирә. 1900 елда «Кәримов, Хөсәенов һәм К°» басмаханәсе хуҗасы (1902 елдан) Фатих Кәрими стажировка үтә. 1900 елда Исмәгыйль Гаспринскийның «Тәрҗеман» газетасы И. М. Бораганский басмаханәсе турында зур мәкалә бастырып, башкалада ачылган төрки-мөселман басмаханәсенә ярдәм итү кирәклегенә игътибар юнәлтә. 1905-1917 елларда «Нур» газетасы басылып килә. 1911 елда патша хөкүмәте басмаханәдә мөселман авторларының китапларын басуны тыя. Шуннан бирле әлеге басмаханәдә көнчыгышны өйрәнүче рус галимнәренең фәнни китаплары гына басыла. Шулай да 1913 елда дини әдәбият бастыруы мәгълүм.
Казе Москета (Порденоне)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Красова (Стшелецкий повяты)
Красова  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Аракава (махсус район)
Аракава — Япония дәүләтенең Токио префектурасында урнашкан шәһәр.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 194777 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 18262 кеше тәшкил иткән.
Стеклофилины
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%), арлар (2%).
Панорама-Гайтс (Калифорния)
Географиясе
Панорама-Гайтс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Венглево (Познанский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Винфилд (Индиана)
Винфилд  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Красовице
Красовице — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бункё
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 194933 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 16009 кеше тәшкил иткән.
Боково (Смоленск өлкәсе)
Боково — Русиянең Смоленск өлкәсе Новодугино районы составына керүче авылы. Извеково авыл җирлеге составына керә. Халык саны — 7 кеше (2007 ел).
Өлкәнең төньяк-көнчыгыш өлешендә, Новодугинодан 8 километрга көньяк-көнбатыштарак урнашкан, автоюлыннан 7 километрга көнбатыштарак Смоленск — Дорогобуж — Вязьма — Зубцов юлында тора, Вазуза елга уң ярында. Авылдан 10 километрга төньяк-көнчыгышырак Вязьма — Ржев сызыгында Новодугино тимер юлы станциясе урнашкан.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь.
Кумшор
Кумшор — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Кече Аранец елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Нагайбакски
Нагайбакский (Нагайбакский) — Чиләбе өлкәсенең Нагайбәк районы составына керүче авыл.
Йонас Басанавичюс
Йонас Басанавичюс (Jonas Basanavičius, Jan Basanowicz; 1851 елның 11 (23) ноябре, Ожкабаляй, Август губерниясе — 1927 елның 16 феврале, Вильно) — Литва тарихчысы, фольклорчы, публицист, җәмәгать эшлеклесе; Литва милли яңарышы патриархы. A. B., Bassianis, Birsztonas, J. Sapalius һ. б. тәхәллүс һәм криптонимнар кулланган.
Тормыш юлы
Матбугатта 1885 елдан бирле. Литва халкы тарихы, археологиясе, этнографиясе, мәдәният тарихы, тел гыйлеменең аерым бүлекләре, Литва фольклоры буенча хезмәтләр һәм мәкаләләр бастыра. Литва язучыларының биографияләренә материаллар, аларның истәлекләрен, эпистоляр мирасын, шулай ук Литва фольклоры җыентыкларын нәшер итә. Күп кенә Литва периодик басмаларында («Вильняус жиниос», «Вильтис» һ.б.), шулай ук Болгар газеталарында һәм литва телендә «Litwa», рус һәм немец фәнни басмаларында хезмәттәшлек итә.
Кремпна
Кремпна — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ташкичү мәчете (Арча районы)
Имамнар
XIX йөзнең беренче чирегендә мәчеттә (хәзерге Татарстанның Арча районы) Кышкар авылында туган Шәмсетдин бин Габдерәшит әл-Кышкари (?—1832) имам вазифасын үтәгән. Ятим калган Шәмсетдинне үзенең баласы булмаган Ташкичү авылы сәүдәгәре Баязит бине Ибраһим тәрбиягә ала. Шәмсетдин Бохарадан укып кайткач, аны мәчеткә өлкән мулла итеп билгеләтә. Махсус аның өчен зур мәдрәсә бинасы салдыра. Яшь дин белгече әлеге мәдрәсәдә күп санлы шәкертләргә белем бирә. 1820-елларда Шәмсетдин хәзрәт хаҗга кузгала. Юлда Каһирәдә (Мисыр) туктый, Мисыр хакиме Ибраһим паша белән таныша. Ибраһим паша белемле хәзрәткә Әл-Әзһәр университетында фарсы телен укытырга тәкъдим итә. Шәмсетдин данлыклы мөселман университетында 7 ел укыта. 1832 елда вафат.
Southwest Airlines
Тарих
Southwest Airlines башта җирле һава линиясы очен нигезләнгән булган.
Тимур Гарипов
Уйнаган рольләре
• Георг IV («Мәңгелеккә чакырам Сезне, Гали җәнапләре!» («Приглашаю в вечность, Ваше Величество!»), Г. Горин)
Хәзерге вакытта уйнаган рольләре
• Егор Дмитрий Глумов (Бешеные деньги, А. Н. Островский; реж. М. Рабинович)
HD194698
HD194698 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Тимур Гарипов
Хәзерге вакытта уйнаган рольләре
• Порфирий Петрович (Преступление и наказание, Ф. М. Достоевский; реж. Григорий Лифанов)
Сумансак
Сумансак — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Кробуш
Кробуш — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Громотуха (Сырга кушылдыгы)
Громотуха – Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сырга елгасының сул ярыннан 17 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Кадарсе
Кадарсе (Cadarcet) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Көнчыгыш Кузеран кантонына карый.
Брюхачиха
Климат
Биредә климат уртача-континенталь.
Питерсбург (Көнбатыш Вирджиния)
Питерсбург  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Флореста (Пернамбуку)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Крогульна
Крогульна — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Рётенбах-ан-дер-Пегниц
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мәхмүт Газизов
Ул 1940 елның 8 февралендә Татарстанның Шөгер (хәзерге Лениногорск) районы Туктар Урдаласы авылында колхозчы гаиләсендә дөньяга килә. Иске Шөгер урта мәктәбен тәмамлый, 1958—1963 елларда Казан педагогия институтында тарих-филология белгечлеге буенча укый.
Казе Мусато (Тревизо)
Казе Мусато — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Глатиньи (Манш)
Глатиньи — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Демид
Демид – Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сырга (Михайлов тоганы) елгасының уң ярыннан 11 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 65 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Бристол
Тарих
Урта гасырларда нигезләнгән.
Парквуд (Калифорния)
Парквуд  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Венцковице (Великопольское воеводалыгы)
Венцковице  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Шоал
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фролишня
Фролишня — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Четлас елгасының сул ярына тамагыннан 64 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 18 км.
Терак (Ло һәм Гаронна)
Терак — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Парклон (Калифорния)
Парклон  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Кацусика
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 428066 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 12286 кеше тәшкил иткән.
Күктәге Атабыз
9. Күктәге Атабыз! Исемең изге дип икърар ителсен. 10. Синең Патшалыгың килсен, Күктәге кебек, Җирдә дә Синең ихтиярың гамәлгә ашсын. 11. Бу көнгә кирәкле икмәгебезне безгә бүген бир. 12.Бурычларыбызны кичер, без дә безгә бурычлы булганнарга кичергән күк. 13. Безгә алданырга ирек бирмә, ә явыздан сакла. Чөнки Патшалык та, көч hәм дан да мәңгегә Синеке. Амин. Билгесез тәрҗемә, Маттай
Кекликтепе (Эрух)
Кекликтепе (Kekliktepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Сиирт иле Эрух илчесенә караган бер авыл (köy).
Күктәге Атабыз
Әрмән-кыпчак телендә
Ari bolsun atïŋ seniŋ,
Хетея
Хетея — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Мезень елгасының сул ярына тамагыннан 268 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Кылым
Кылым — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 116 км.
Флорестал
Флорестал — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Казнав-Сер-э-Аллан
Казнав-Сер-э-Аллан (Cazenave-Serres-et-Allens) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Сабарте кантонына карый.
Тоннен
Тоннен — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
100 (сан)
100 (йөз) - 99 белән 101 арасындагы натураль сан.
Крушина (Ополе воеводалыгы)
Крушина  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кылымъёль
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Киңстон-апон-Һалл
Киңстон-апон-Һалл (Kingston upon Hull) — Англиянең Ист-Райдиң-оф-Йоркшир графлыгында урнашкан шәһәр.
Падар (Агсу)
Падар  (Padar ) — Әзербайҗанның Агсу районына караган авыл.
Шоарш
Шоарш — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Пасатьемпо (Калифорния)
Пасатьемпо  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Принстон (Көнбатыш Вирджиния)
Тарихы
Принстон шәһәре  елда нигезләнгән.
Миләш
Миләш җимешләрен җыеп суыткычта туңдыралар, караңгы урында яки духовкада 60 °C эсселектә киптерәләр. Алардан «100 авырудан төнәтмә» дип аталган дәва чарасы ясарга була. Миләшне халык медици­ насы гипертония һәм атеросклероз авыруларына каршы, иммунитетны күтәрүче һәм организмны ныгытучы чара буларак куллана. Шулай ук ул канда холестерин дәрәҗәсен төшерә.
(9781) Jubjubbird
Тарихы
1994 елның 31 октябрендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 UB1» саналган.
Кекликтепе (Дивриги)
Кекликтепе (Kekliktepe) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Дивриги илчесенә караган бер авыл (köy).
Стрельская
Халык
Халык саны динамикасы:
Ермыш
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Шоварна
Шоварна — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Фирзәт Галиев
Биографиясе
Сәхнә теле буенча курста Гөлдәр Ишкуатова, Гөлшат Гайсина, Фирүзә Аллаярова, Ишбулат Исәнбаев белем ала.
Иҗади эшчәнлеге
Бу — һәр нәрсәгә өлгерә, кысыла торган һәм үз фикере булган эчкерсез герой балаларның күңеленә хуш килә.
Навалес
Навалес — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Флориану-Пейшоту (Риу-Гранди-ду-Сул)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Шовоая
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD194783
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гайсә пәйгамбәр
Гайсә пәйгамбәр (Ислам динендә) яки Гайсә Мәсих (Христиан динендә) (Ιησούς Χριστός, Иисус Христос, ) – Ислам динендә пәйгамбәр, христиан диннәрендә Тәңре hәм Ходайның улы дип саналучы шәхес.
Флорида (Парана)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Навальмораль-де-Бехар
Навальмораль-де-Бехар — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Иволга (Демид кушылдыгы)
ИЕділ — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Демид елгасының уң ярыннан 35 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
(9783) Тенсо-кан
Тарихы
1994 елның 28 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 YD1» саналган.
Рейвенсвуд (Көнбатыш Вирджиния)
Тарихы
Рейвенсвуд шәһәре  елда нигезләнгән.
Стрижи (Оричи районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (99%), арлар (1%).
Казе Нани (Пезаро һәм Урбино)
Географиясе
Казе Нани Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Валя-Вией (Горж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Минато
Тарихы
Минато шәһәре 1947 елның 13 мартында шәһәр статусын ала.
Флоринеа
Флоринеа — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Ветхинин
Ветхинин — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Яңа Владимировски (авыл)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (59%), татарлар (5%), казахлар (31%).
Пахаро (Калифорния)
Географиясе
Пахаро халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Лёк-Извож
Лёк-Извож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Илыч елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Наварредонда-де-ла-Ринконада
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Нарди-Скопел (Тревизо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ненеһатун (Паландөкен)
Ненеһатун (Nenehatun) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Паландөкен илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Валя-Виилор
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Высокое (Извеково авыл җирлеге)
Өлкәнең төньяк-көнчыгыш өлешендә, Новодугинодан 12 километрга көньяк-көнбатыштарак урнашкан, автоюлыннан 9 километрга көнбатыштарак Смоленск — Дорогобуж — Вязьма — Зубцов юлында тора. Авылдан 13 километрга төньяк-көнчыгышырак Вязьма — Ржев сызыгында Новодугино тимер юлы станциясе урнашкан.
Ричвуд (Көнбатыш Вирджиния)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD194822
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Миңнулла Идрисов
Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре
«Елның иң яхшы артисты — 2004 ел, 2006 ел».
Сәләт (яшьләр оешмасы)
Эшчәнлеге ике оешма аша башкарыла: Татарстан Республикасы Яшьләр эшләре министрлыгы карамагындагы "Сәләт" яшьләр үзәге дәүләт оешмасы һәм Татарстан Республикасы «Сәләт» яшьләр иҗтимагый фонды.
Хәрәкәт «Ислам хезмәттәшлеге оешмасы яшьләр форумында» (Organization of Islamic Conference Youth Forum) 🇷🇺н тәшкил итә,   мөселман илләрендә технологик стартапларны тизләтеп үстерү буенча халыкара платформаның партнёрлары арасына керә.
Навасфриас
Навасфриас — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Сәләт (яшьләр оешмасы)
Эшчәнлек тарихы
1994 нче елның июнендә Арча эшчеләр поселыгында Арча педагогика көллияте һәм Арчаның 1 нче номерлы физика-математика мәктәбе базасында Сәләт компьютер аланы уздырыла. Аланда Татарстан Республикасы шәһәрләре һәм районнарыннан, шулай ук Мәскәү шәһәреннән килгән 65 бала катнаша.
2004 нче елда С.Сәйдәшев исемендәге Зур концертлар залында Сәләт хәрәкәтенең 10-еллыгын бәйрәм итү оештырыла. Юбилейда академик М.И.Мәхмүтов, ТР Дәүләт Советы рәисе урынбасары Р.А. Ратникова һәм Яшьләр эшләре, спорт һәм туризм министры М.М. Бариев катнашалар.
Сәләт-Саба
- бүгенге җәмгыятьтә акыл һәм фикер өстенлеге идеясен тарату;
Сәләт-Болгар
thumb|300px «Сәләт-Болгар» интеллектуаль-тарихи аланы татар халкының, Татарстан Республикасының тарихи һәм мәдәни үткәне белән кызыксынучы мәктәп укучыларын бәйге нигезендә җыя.
Сәләт-Санак
«Сәләт-Санак 2016» аланы беренче тапкыр Алексеевск районында урнашкан «Фәнсар» фән һәм мәгариф үзәгендә уздырылды. «Фәнсар» үзәгенең базасына  барлык шартлары һәм уңайлыклары булган өйләр, спорт мәйданчыклары, җиһазландырылган уку класслары һәм актлар залы керә.
«Cәләт-Санак» сменасы вакытында 31-нче июльдә Бохараев укулары да үткәрелә. Бу чара мәшһүр кибернетик, Казан федераль университетына беренче санакларны кертүче, университетта Ясалма интеллект юнәлешенә нигез салучы, Теоретик кибернетика кафедрасын тудыручы профессор Рәис Гата улы Бохараев истәлегенә багышланган конференция форматында уздырыла.
Сәләт-Эшмәкәр
«Сәләт-Эшмәкәр»дә балалар төрле иҗади остаханәләр һәм кызыклы дәресләрдә белем туплаячак: SMM, маркетинг, бизнес-стратегияләр, максат куярга өйрәнү кебек юнәлешләр яктыртылачак. Видеоиҗат,  хореография, кул эшләре кебек иҗади дәресләр дә читтә калмаячак.
- үзлектән эшләү серләрен төшендерү, дәресләр, остаханә, ачык лекцияләр барышында камилләшергә өндәү;
- лидерлык сыйфатларын үстерү, командада эшләргә өйрәтү.
Сәләт-Самара
«Сәләт-Самара» аланының төп максатлары: Самара өлкәсендә һәм башка төбәкләрдән килгән сәләтле балаларның татар теле дәрәҗәсен арттыру, татар мохитен тудыру, балаларның фәнни һәм иҗади мөмкинлекләрен ачу, арттыру. «Сәләт-Самара» аланы беренче тапкыр 2017-нче елның гыйнвар аенда кышкы сменасын үткәреп үз эшен башлап җибәрде. Җәйге сменада 100гә якын бала катнашачак.
«Сәмрух» Ел премиясе
1-нче этап – гаризаларны кабул итү.
«Sanak-lab» уку-укыту лабораториясе
- Юнәлеш: IT
Халыкара «Болгар-Туган тел» форумы
Проектның максаты – татар телен өйрәнүгә яшьләрнең игътибарын җәлеп итү.
«Сәләт»кә нур булган йолдызлар
«Сәләт»кә нур булган йолдызлар» – Яшьләр эшләре һәм спорт министрлыгы һәм Сәләт хәрәкәтенең «Идел» һәм «Ялкын» журналлары белән берлектә үткәрелә торган ачык әдәби конкурсы. Беренче тапкыр 2013-нче елда оештырыла.
- сәләтле яшьләрне «Сәләт» проектларына тарту.
«Фәнсар» мәктәбе
- 4-5-нче курс студентлары, аспирантлар, фән кандидатлары;
Халыкара яшьләр уку-укыту Сәләт форумы
Проект Биләр тарихи-археологик музей-тыюлыгы территориясендә Татарстан Республикасы район-шәһәрләреннән, Россия Федерациясенең дистәләп регионыннан, ерак һәм якын чит илләрдән җыелган балалар һәм яшьләр катнашында үтә. 2014-нче елда форумда катнашучылар 30 илдән килгән иде.
Клублар
- Сәләт дәүләтендә буынара бәйләнешләрне ныгыту.
4)«Сәләт-Бөгелмә»
Ачылу вакыты: 2013 ел
Ачылу вакыты: 2016 ел, 23 октябрь
Урнашу урыны: Балык Бистәсе муниципаль районының «Балалар иҗаты үзәге»
Вечин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Стулово (Киров өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
Казе Негри (Ровиго)
Казе Негри — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Индышняя
Индышняя (Зур Индыншняя) — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Упуда елгасының уң ярыннан 6,4 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Рипли (Көнбатыш Вирджиния)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кузьниця-Домбровска
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Туртрес
Туртрес — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Наррос-де-Маталайегуа
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мотча
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пачеко (Калифорния)
Географиясе
Пачеко халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Флорис-ду-Пиауи
Флорис-ду-Пиауи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пиауи штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Липовцы (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: даими яшәүче халык юк.
Рехтенбах
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мохавичы (Лидский районы)
Мохавичы  (Мохавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Монастырское (Киров өлкәсе)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (87%), арлар (4%), украиннар (3%), татарлар (2%), чирмешләр (1%).
Петропавел татар театры
Тарих
1912 елның 14 февралендә Петропавел яшьләре «Казанга сәяхәт», «Алдадык һәм алдандык» пьесаларын куялар. Пьесаларны татарчадан урысчага тәрҗемә итеп, Тум губернаторына җибәрергә кирәк булу сәбәпле, рөхсәт алу ике айга сузыла, чыгымлы була. Татар байларыннан Туминов, Моратов, Дәүләткилдиевлар, муллалар театр куярга рөхсәт биргән өчен полицмейстер өстеннән губернаторга хәбәр итәләр. Спектакль куярга рөхсәт булмагач, татар яшьләре урысча спектакльдән соң татарча концерт бүлеге куярга рөхсәт сорыйлар. Татар җырларын урысчага тәрҗемә итеп биргәннән соң гына, рөхсәт алына. 1914 елның гыйнварында Мәхмүт Бөдәйли оештырган концертка рөхсәт бирелми.
Ота (махсус район)
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 674590 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 11345 кеше тәшкил иткән.
Моцевичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Фонтора-Шавьер
Фонтора-Шавьер — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
(17385) 1981 EU13
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EU13» саналган.
Карагай (Маскары кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Ронсверт (Көнбатыш Вирджиния)
Ронсверт  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
(9788) Ягами
(9788) Ягами — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Форкетинья
Форкетинья — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Сэтагая
Сэтагая — Япония дәүләтенең Токио префектурасында урнашкан шәһәр.
(17386) 1981 EA23
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EA23» саналган.
Ахун (Бүздәк районы)
Ахун (Староахуново, Ахун) — Башкортстанның Бүздәк районындагы татар авылы, Күзәй авыл советына керә. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 387 кешенең яшәве мәгълүм. Иске карталарда ике авыл буларак теркәлгән: Иске Ахун һәм 2нче Ахун.
Крево сарае
Крево замогы (Крэўскі замак, Zamek w Krewie, Krėvos pilis) — Кревода таштан һәм кызыл кирпечтән төзелгән сарай-кастель (Белоруссия),  Бөек Литва кенәзлегендәге беренче таш сарай.
Яңа Георгиевски
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Форкильинья
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Шаһбәйли (Агсу)
Шаһбәйли  (Şahbəyli ) — Әзербайҗанның Агсу районына караган авыл.
Казе Незки (Падова)
Географиясе
Казе Незки Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Сибуя (махсус район)
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 205512 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 13337 кеше тәшкил иткән.
Кече Кадам
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Котлый
Котлый (Кутлуево) — Ырынбур өлкәсенең Әсәкәй районында урнашкан торак пункт.
Шойму
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(17389) 1981 EN30
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EN30» саналган.
Теодор Рузвельт
Сәяси эшчәнлек башлануы
1886 елда ул икенче тапкыр өйләнә.
1901-1904 еллар, Беренче администрация
1901 елның 3 декабрендә, АКШ Конгрессына беренче юлламасында Рузвельт үзенең төп максаты итеп күбрәк социаль гаделлеккә ирешүне игълан итә. Ул чакта нәкъ менә социаль сферада АКШ хөкүмәтенең авырлыклары күп була. Халык массаларының канәгатьсезлеген ришвәтчелек үсеше һәм монополияләрнең гамәлләре китереп чыгара.
Лозвиёль
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казе Нерво (Тревизо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сейлем (Көнбатыш Вирджиния)
Сейлем  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Анатолий Колыбанов
Биографиясе
Анатолий Георгиевич Колыбанов 1904 елда Екатеринослав шәһәрендә туган. Милләте - рус. Одесса медицина институтында (1931-1934) укый, 1956 елда Украина КП ҮК каршындагы Югары партия мәктәбен тәмамлый. 1921 елның сентябреннән 1922 елның гыйнварына кадәр Екатеринослав губернасының Кривой Рогындагы Рус-Бельгия акционерлык җәмгыяте руднигында китапханә мөдире. 1922 елның гыйнварыннан 1924 елның декабренә кадәр Ека­терининск тимер юлының Долгинцево станциясендә хезмәткәр. 1925 елдан РКП(б) әгъзасы. 1978 елның 25 мартында Киевта вафат була.
Петропавловски (Чиләбе өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Шоймуш (Алба)
Шоймуш — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
(9792) 1996 BX1
(9792) 1996 BX1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тәүфикъ Камалиев
Иҗаты
Әдәбиятка 1960-еллар башында килә. «Ромашкалар эзлим» исемле беренче җыентыгы 1967 елда басылып чыга. Җыентыкта туган җир, яшьлек, студентлар тормышы, якташлары турындагы романтик яңгырашлы лирик шигырьләр урын ала. «Сабыр канатлары сынмый» (1968), «Озата бармагыз» (1969) исемле җыентыклары дөнья күргән. Аларда җитештерү (производство) һәм эшчеләр тормышы үзәккә куеп сурәтләнгән. «Сезгә генә сөйлим» (1970), «Хәләл көчем белән» (1972), «Яшьлеккә кайту» (1978) исемле җыентыклары бар. Аларда гади хезмәт кешеләренең уй-хисләре шигъри юлларга салынган.
Amnesty International
Халыкара хокук яклаучы оешмалар арасында Amnesty International иң озын һәм бай тарихлы. Һәм ул хокук яклаучылар хәрәкәтенең әйдәп баручы ролен үти дип санала.
Паласиосрубиос
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Канчура
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Казе Нере (Болцано)
Географиясе
Казе Нере Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Истинҗа
Истинҗа – йомышны үтəгəннəн соң су белəн нəҗестəн пакьлəнү. Олы йомышны үтəгəч, əүвəл берəр терле коры нəрсə белəн, аннары су белəн пакьлəнергə кирəк.
Паласьос-дель-Арсобиспо
Паласьос-дель-Арсобиспо — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Голеево (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Голеево  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Nikolas Maduro
Tormış yulı
Nikolas Maduro üz säyäsi karyerasın avtobus yörtüçe bulıp başlıy, soñraq höhäri berlekkä kerep, Karakas metrosınıñ eşçeläre wäkile bula.
V-nçe Cömhüriät öçen Xäräkättä aktiv qatnaşuçı, Ugo Çavesnı azat itüdä möhim rol' uynadı.