cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Беренчел ябык почмаклы глаукома
Куркынычлык шартлары
3.     Раса. Ауропалыларда БЯПГ глаукоманың 6% тәшкил итә һәм 40 яшьтән өлкәнрәк 1:1000 шәхесне зарарлый. БЯПГ Көньяк-Көнчыгыш Азия, Кытайның төп халкында һәм эскимосларда ешрак очрый. Кара тәнле кешеләр бик сирәк зарарлана.
Патогенез
1. Бәбәк дилятаторы теориясе буенча бәбәк кыскаруы арткы юнәлештә чагылган тарту чыгара. Бу төсле катлау һәм ясмыкның бәйләнеш мәйданын алгы урнашуында арттыра һәм физиологик бәбәк бикләнүе дәрәҗәсен күтәрә (рәс. 13.21а). Бер үк вакытта бәбәк киңәюе төсле катлау тамыры хәлсезләнүенә китерә.
Классификация
4.     Почмакның хроник ябылуы (глаукоматоз үзгәрешләр белән һәм аларсыз).
Дәвалау
NB Кисәтүче лазерлы иридэктомия кискен өянәк үсешен булдырмаска мөмкин, әмма 15% очракта ерак вакытта КЭБ артуын  билгелиләр.
Кабатланучы почмак ябылуы
3.     Дәвалау. Кисәтүче лазерлы иридэктомия.
Ачыклау
•      Лимбаль һәм конъюнктиваль тамырлар киңәюе өчен «цилиар» инъекция.
Дифференциаль диагностика
3.     Глаукома-циклитлы криз кинәт КЭБ арту белән авырту һәм нурлы боҗра барлыкка килүенә китерә ала.
4.     Тутлы дисперсия  белән кинәт КЭБ арту.
Ачыклау
•      Алгы камера  сыекчасында томанланулар һәм күзәнәкле өстәүләр.
1. Гониоскопия төрле дәрәҗәдәге АПК ябылуын билгели, әмма тотрыклы алгы периферия синехияләре ясалуы соңгы  стадиягә кадәр булмый. Гониоскопияне үткәргәнче глаукома диагнозы ялгыш куелырга мөмкин.
Николай Бусленко
Биографиясе
1960 елда Бусленко СССР Оборона Министрлыгының Компьютер Үзәге башлыгы урынбасары, шулай ук СССР Оборона Министрлыгының 45 нче Үзәк фәнни тикшеренү институты җитәкчесенең беренче урынбасары итеп билгеләнә. 1965-нче елда полковник Бусленко Оборона Министрлыгының ЦНИИ 27 МО башлыгы итеп билгеләнә (элеккеге СССР Оборона Министрлыгының Компьютер үзәге, 01168 хәрби часе), анда ул якынча ике ел эшләй.
Бүләкләре
- Кызыл Йолдыз ордены (1943, 1956),
Хезмәтләре
Н. П. Бусленко - 60-тан артык басманың, шул исәптән 8 монографияның авторы һәм автордашы.
Аранда
Аранда (Arandas) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Амберьё-ан-Бюже кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,10 км².
Раһула
Раһула (Rahula) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Вицинки (Мазовия воеводалыгы)
Вицинки  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Печән ае
Июль аена туры килә диярлек.
Түбән Учекша
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урак ае
Урак ае (21.7-21.8) – Идел-Урал-Себер тарафларында өлгергән игенне урып-җыю эшләре башланган. Ә исламгача гарәпләрдә бу вакытта Мәккә шәһәрендәге ярминкәләр башланган. Җәен көтүлектә йөртеп симертелгән мал-туарның итен ашарга яраклы вакыт җитә.
Исмай Шәмсетдинов
Тормыш юлы
1930 елның башында Казанга килә. 1930-35 елларда машина йөртүче курсларын бетереп шофер булып эшли. 1935-36 елларда Радиокомитет каршындагы радиотөендә һәвәскәр сәнгать үзешчәнлеге белән җитәкчелек итә. 1936 елда Казан музыка училищесына Юрий Виноградов классына керә һәм 1940 елда бетерә.
Клёны (Навагрудский районы)
Клёны  (Клёны ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Ындыр ае
Ындыр ае (tat.lat. Indır ayı) - татар дәверлегендә алтынчы ай.
Татьяна Калинина
Монографияләре
Древняя Русь и страны Востока (Средневековые арабо-персидские источники о Руси). Тарих фәннәре кандидаты гыйльми дәрәҗәсе өчен диссертация. М., 1976.
Шор-Босай
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 26 кешенең яшәве мәгълүм.
Франклин (Техас)
Тарихы
Франклин шәһәре  елда нигезләнгән.
Билек ае
Билек ае (tat.lat. Bilek ayı) - татар дәверлегендә җиденче ай.
Живор
Живор — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Педуря-Нягре
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фоллстон (Пенсильвания)
Фоллстон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Фигеруэлас
Фигеруэлас — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Македон теле
Консонантизм
Тартыклардан ј, ќ, ѓ, њ, љ – йомшак, калганнары — каты. Әдәби македон телендә тарихи үзгәрешләр күзәтелә: көчле, кыскартылган ь ъ авазлары о һәм е (мәсәлән, «сон» ‘йокы’, «ден» ‘көн’), ѣ › е («лето», «летен» ‘җәй’, ‘җәйге’), ѧ › е (мәсәлән, «месо» ‘ит’), ѫ › а (мәсәлән, «даб» ‘имән’, «рака» ‘кул’), *tj, *dj › ќ, ѓ аффрикатларына үзгәргән (мәсәлән, «свеќа» ‘шәм’, «меѓа» ‘межа, аралык’).
Морфология
Фигыльнең боерык һәм хикәя төрләнешеннән кала, тагын билгеле үткән заман формасына тәңгәл килүче потенциал, кондиционал төрләнешләре (чагыштыр: «Ако ме поканевте, би дошол» (потенциал) ‘Мине чакырган булсагыз, мин килгән була идем’ — «Ако ме поканевте,  ќе дойдев» (кондиционал) ‘Мине чакырган булсагыз, мин, мөгаен генә, килгән була идем’) һәм шарт-теләк мәгънәсендәге конклюзив төрләнеше бар (чагыштыр: «ќе да доjде» ‘мөгаен, ул килер’ — «ќе да дошол» ‘мөгаен ул килгәндер’).
Бикурай (авыл)
Халык
Халык саны динамикасы:
Ножовка (Кече Шолга кушылдыгы)
Ножовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кече Шолга елгасының уң ярыннан 3 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Тибори-Ольшево
Тибори-Ольшево — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Авыргазы районы
Географик сыйфатлама
Авыргазы районы урман-дала ягына карый. Урманнар районның 18% җирен алып тора.
Шоркас (Шумшеваши авыл җирлеге)
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Расих Ханнанов
Расих Ханнанов, Расих Нургали улы Ханнанов (1931 елның 28 октябре, ССРБ, РСФСР, БАССР, Кырмыскалы районы, Кырмыскалы — 2020 елның 28 сентябре, РФ, БР, Уфа) — язучы һәм журналист, «Кызыл таң» газетасының баш мөхәррире (1992—1994 елларда), 1957 елдан ССРБ Журналистлар, 1974 елдан Язучылар берлекләре әгъзасы. Башкорстан АССР атказанган мәдәният хезмәткәре.(1981), Шәһит Ходайбирдин (1994) һәм Әнгам Атнабаев (2005) исемендәге әдәби премияләр лауреаты.
Тәрҗемәи хәле
1931 елның 28 октябрендә БАССР Кырмыскалы районы Кырмыскалы авылында крестьян гаиләсендә туган. Стәрлетамакта мәдәни-агарту укуханәсенең режиссерлык бүлеген (1958), Мәскәүдә КПСС ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбенең журналистика факультетын (1969) тәмамлаган. 1951—1956 елларда Тын океан флотында хәрби хезмәтен үтәгән.
Фредериксбург (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жон (Рона)
Жон — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Фон-Гроув (Пенсильвания)
Фон-Гроув  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Паляи
Паляи (Паляі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.
Вичулки (Гродзиский повяты)
Вичулки  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сан-Пайю-де-Сейде
Географиясе
Мәйданы —.
Олы Көлгә
Халык саны — 347 тирәсендә. Почта индексы — 422660.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Акман ае
Акман ае Милади тәкъвим буенча 21 гыйнвардан 21 февральгә кадәр сузыла.
Акман (21.1-21.2) – Идел-Урал-Себер аланында кышның уртасы, бөтен җирнең дә ап-ак кар белән күмелгән мәле. Гарәптә бу ай фәкать җиргә кыраулар төшү вакытын гына аңлата.
Васильевка (Чакмагыш районы)
Васильевка — Башкортстанның Чакмагыш районында урнашкан авыл.
NGC 7196
NGC 7196 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Витори (Кунео)
Витори — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Витори Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Фуэндетодос
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бушай
Бушай Милади тәкъвим буенча 21 февральдән 21 мартка кадәр сузыла.
Изваиль
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (66%), руслар (32%).
(2578) Сент-Экзюпери
Тарихы
1975 елның 2 ноябрендә Смирнова Т. М. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 VW3» саналган.
Захожув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зөлфирә Корнилова
Биографиясе
Бу вакытта телекоммуникация технологияләрен кертү һәм үстерү белән яңа мәгълүмат үзәге бүлегенең эшен һәм Мәскәү шәһәре клиника базасында РМФА ЦНИИТ фәнни төркемнәренең эшен оештыра. «Фтизиатрия», «пульмонология» һөнәрләре буенча югары категориягә ия.
Моннан тыш, З.Х Корнилова үпкәннән тыш туберкулез буенча белгеч булып тора, аның җитәкчелегендә уку әсбаплары, киң профилле табиплар өчен методик кулланмалар эшләнә, ул 1994 елдан алып медицина-социаль аклау буенча «даими яшәү урыннары булмаган» кешеләр белән эшли. Аның катнашлыгында мәгълүмат хатлары, йортсызларның туберкулезын диагностикалау һәм дәвалау программасы эшләнә; башкарылган эшләре өчен Мәскәү Хөкүмәте Корнилова Зөлфирә Хөсәен кызына Мәскәү Премиясе лауреаты исеме бирә.
Төп эшләре
«Особенности выявления, клинических проявлений и лечения у ВИЧ-инфицированных». Доклад на научно — практич. Конференции 25 — 26 мая 2005 г. — М.-стр.129-131. (Проблемы туберкулеза 2005 г. № 10 стр.20-28)
Тотыш
Үсемлекләр белән бактерияләр дә тышкы факторлар йогынтысында берәр тәртипкә буйсынган хәрәкәтләр ясый ала. Ләкин аларның үз-үзләрен тотышы яки психикасы бар дип санап булмый. Психикадан аермалы буларак тотыш күзгә күренеп тора.
Вичулки (Сохачевский повяты)
Вичулки  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Илдар Юзеев
Тәрҗемәи хәл
1933 елның 3 гыйнварында Башкортстанның Яңавыл районы Ямады авылында укытучы гаиләсендә туа. Ямадыдагы урта мәктәпне тәмамлаганнан соң, 1950-1954 елларда Казан дәүләт педагогия институтының татар филологиясе бүлегендә югары белем ала. Хезмәт юлын журналистикадан башлый: 1954—1966 елларда «Пионер» (хәзерге «Ялкын») республика балалар журналының җаваплы секретаре, аннары бер ел «Чаян» журналы редакциясендә әдәби хезмәткәр булып эшли. 1967-1971 елларда ул — Татарстан Язучылар берлегенең әдәби консультанты хезмәтендә. 1973 елда Мәскәүдә М.Горький исемендәге Әдәбият институты каршындагы икееллык Югары әдәби курсларны тәмамлап кайткач, өч ел дәвамында «Казан утлары» журналының поэзия бүлегенә җитәкчелек итә. 1977 елның мартыннан И.Юзеев Татарстан Язучылар берлегендә яшь авторлар белән эшләү буенча идарә рәисенең урынбасары вазифаларын башкара. 1958 елдан ул СССР Язучылар берлеге әгъзасы. 1996 елдан Татар ПЕН-үзәге әгъзасы.
Иҗаты
Әдәбият һәм театр сәнгате өлкәсендәге хезмәтләре өчен И.Юзеевка 1979 елда Татарстанның, 1983 елда «Россия Федерациясенең атказанган сәнгать эшлеклесе» дигән мактаулы исемнәр бирелә, 1986 елда ул «Почет Билгесе» ордены белән бүләкләнә. 1993 елда Татарстан Республикасы Президенты М.Ш.Шәймиев Указы белән И.Юзеев «Татарстан Республикасының халык шагыйре» дигән шәрәфле исемгә лаек була.
Паляне (Докшыцкий районы)
Паляне (Паляне ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Докшицкий районында урнашкан авыл.
Догруйол (Арпачай)
Догруйол (Doğruyol) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Арпачай илчесенә караган бер авыл (köy).
Магнит агымы
Магнит агымы өслек буенча магнит индуциясеннән интегралга тигез:
Аржи (Эн)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,84 км².
Магнит агымы
Шулай ук магнит агымы магнит индукциясе
һәм мәйдан векторы
биредә
A
Sänğät
Sänğät — çınbarlıqnı sınlı taswirlarğa çağıldıru eşe, eçke häm tışqı dönyanı avtor häm başqa keşelär mänfäğätendä, icadi eştä kürsätü. Sänğät - täbiği fännärdä häm dini surätlärdäge dönyanı añlatıp birüçe fän.
Магнит агымы
Гаусс теоремасы
Әлеге тигезләмә дифференциаль формада болай языла: магнит кырыннан дивергенция нульга тигез
Изъюр
Халык
Халык саны динамикасы:
Агыйдел (журнал)
Тарих
1990 елларга кадәр республикада бердәнбер әдәби журнал була. Җөмһүрият тарихының бөтен чорларында әдәбият-тел, милли мәдәният үсешендә зур роль уйный.
Сан-Педру-де-Эште
Географиясе
Мәйданы —.
Петелинек
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эдуард Латыйпов (1994)
Юниор карьерасы
Халыкара дәрәҗәдәге яшүсмерләр (юниорлар) ярышларында 2013 елдан чыгыш ясый. Юниорлар арасында биатлон буенча 47нче дөнья чемпионатында (2013, Обертиллиах, Австрия) 19 яшьлекләр арасында эстафетада – 4нче урын, шәхси күрсәткеч буенча – 18нче урын ала.
Зурлар карьерасы
Шәхси рекорды – спринтта 11нче урын (2021 елның 8 гыйнвары, Дөнья кубогы этабы, Оберхоф, Алмания). 2021 елның 10 гыйнварында катнаш (хатын-кызлар + ирләр) эстафетада (2 х 6 км + 2 х 7,5 км) Россия җыелмасы составында беренче урын ала.
(3983) Сакико
(3983) Сакико  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Рака (Рапла)
Рака (Raka) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Олива
Елга агымы
Елга басссейны Яр Буе Сыртының Тирен ягында урнашкан һәм яр буе Малито, Лаго, Гримальди, Айелло Калабро һәм Амантеада Сан Пиетро муниципалитетларына тиеп тора, яссырак мәйдан тулысынча Амантеа территориясендә ята. Аның гомуми үсеше төньяк-көнчыгыш-көньяк-көнбатыш юнәлешендә һәм төньякта “Монте Скудиеро” (1295 м) “Монте Мондиа”дан (644 м) чикләнгән. Һәм “Монте Пеллегрино”дан (644 м) “Монте Санта Люцерна” (1256 м) көньякка, “Монте Фаэто”дан (1103 м) һәм “Монте Сант Анжело”дан (778 м) һәм “Коззо Карминеантонио”дан (“Карминеантонио Калкулыгы”). Бассеин иң яссы үсешен Кампора Сан Джиованни территориясендә тәмамлый. Елга агымын өйрәнеп төп агымга агып кергән тыгыз су агымнарын күрә аласыз: өч уң якта һәм алты сулда, шулай ук кече агып керүче агымнар, шулай итеп дендритик гидрографик система формалаша.
Икису (Йомра)
Икису (İkisu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Йомра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Липя-Гура-Мала
Липя-Гура-Мала — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вишини-Косьцельне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аугуст III Саксонияле
Аугуст III Фридрих (, —, ) — Саксония курфүрсте (1733-1763), Польша кыйралы һәм Литва бөек кенәзе (1734-1763). 1733-35 еллардагы Польша мирасы сугышыннан Польша тәхетенә утыра. Аугуст IIIның хакимлеге - Реч Посполитада сәяси кризис вакыты.
Целофизис
Таралу
Целофизис 1881 елда АКШда Дэвид Болдуин белән ачылган. Беренче фәнни язылуы 1889 елда Эдвард Дринкен Коуп белән төзелгән. . Coelophysis bauri исемен Коупның ярдәмчесеннән алган.
Фриер (Техас)
Фриер  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Олы Әшнәк
Олы Әшнәк — Татарстан Республикасының Балык Бистәсе районындагы авыл.
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Идел буе Болгары чорында ук нигезләнгән
Абелова
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Петковець
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Збильчице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Климавшчына (Шчучынский районы)
Климавшчына  (Клімаўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Витурано (Авелино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пеклиша
Пеклиша — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Урта (Иске) Каръяуды
ᴨyчᴛьı индексы — 452221, — 80256825007.
Ожин
Ожин — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луза елгасының уң ярыннан 359 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 60 км.
(1456) Салдана
(1456) Салдана  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Вкра (Цехановский повяты)
Вкра  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сан-Салвадор-де-Соту
Географиясе
Мәйданы —.
Katsuşika Hokusay
Tärcemäi xäle
1795 yılda "Keko Edo murasaki" şiğri cıyıntığına räsemnär yasıy.
1839 yılda anıñ ostaxanäsendä yanğın bulğan häm bötenese surätläre yuq itelgän.
Фриско (Техас)
Сылтамалар
Фріско (Техас)
Александр Лободанов
Биография
2016 елда Халыкара фәннәракадемиясенең (Бөекбритания) тулы әгъзасын сайлады.
Памялкова
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Клишавичы
Клишавичы (Клішавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Карымта
"Акбүзат", "Бабсак белән Күсәк" һ.б. башкорт эпосларында чагылыш тапкан.
Владзин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Валерий Даниленко
Фәнни хезмәтләре
1983 елдан 300 гә якын басмасы бар, шул исәптән 10 китабы - Мәскәүдә, 13е - Санкт-Петербургта басылган. В.П. Даниленконың күп мәкаләләре Россиянең үзәк журналларында һәм газеталарында  («Вопросы языкознания», «Филологические науки», «Наша школа», «Литературная учёба», «Движение за возрождение отечественной науки», «Советская Россия», «Литературная газета», «День литературы» и др.) һәм чит илләрдә  («Philologica Pragensia», «Československa rusistika», «Съпоставително езикознание» и др.) басылган.
Сан-Себаштиан (Гимарайнш)
Географиясе
Мәйданы —.
NGC 7204
NGC 7204 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Звежинець (Серадзький повяты)
Звежинець  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Франклин (Кембрия, Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Ипа
Ипа (Ипа) — Коми Республикасының Усть-Вымь районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
Чодес
Чодес — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Рәни алевик
Рәни алевик (Räni alevik) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
Болтуновка
Болтуновка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Вижаиха елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кызыл Кама районы
Авыл хуҗалыгы
Районда авыл хуҗалыгы белән 14 ширкәт (СПК), 3 ҖЧҖ һәм 41 фермерлык хуҗалыгы шөгыльләнә. Эшкәртү тармагында алдынгылыкны «Кама элеваторы» алып тора.
Клюкавичы (Лидский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Актаныш технология техникумы
Тарих
1994 елдан «Актаныш районының 80нче санлы һөнәри уку йорты» (ПТУ).
Зглинна-Дужа
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баже-ле-Шатель
Баже-ле-Шатель (Bâgé-le-Châtel) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Реплонж кантонына карый.
ZMAT5
ZMAT5 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Франклин-Парк (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Kogalımavia şirkäteneñ Airbus A321 häläkäte
Tikşerenü
Centekläp tikşerenülär oçqıçnıñ Misır kügendä häläkätkä yulığu säbäbe - şartlaw bulğanın kürsätä.
Дикое Поле
Халык саны — 47 тирәсендә. Почта индексы — 422649.
Догуалагөзлү (Эрегли)
Догуалагөзлү (Doğualagözlü) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер авыл (köy).
Пекури
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фулшер (Техас)
Тарихы
Фулшер шәһәре  елда нигезләнгән.
Токари (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Згниле-Блото
Згниле-Блото — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
NGC 7207
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Степановка (Иртыш кушылдыгы)
Степановка — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Иртыш елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Тырыш (Бакалы районы)
Тарих
Яңа Чүплек авылы тирәсендә җирләр аз була: бераз басу Шарашлы ягында, Киләйгә таба шактый җирне, Әгъбәз ягындагы җирнең бер өлешен яңа күченүчеләргә бүлеп биргәннәр. 1926 елның язында бүлеп бирелгән 200 га җирне үзара бүлеп чәчәләр. Беренче елны ук җирле совет хакимияте күрсәтмәсе буенча сортлы орлык үстерү ширкәте («Тырыш» артеле) оештыралар, җитен чәчәләр.
Pontiy Pilat
1961 yılda Kesariädä tabılğan yazma buyınça Pontiy Pilat İudeya prefektı bulğan.
Yähüdi çığanaqlar
Küp kenä raslanmağan riwäyätlär buyınça soñraq Pontiy Pilat üz-üzenä qul salğandır, läkin bu fakt bik şikle.
Әхмәт Рәхимов
Биографиясе
1965 елда Башкорт дәүләт университетын тәмамлый.
1965 — 1968 елларда Бүздәк районы Кәпәй-Кобау урта мәктәбе директоры вазифасын үти.
1969-2015 елларда Мифтахетдин Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университетында укыта.
Фәнни эшчәнлеге
230 дан артык фәнни һәм укыту‑методик хезмәт, шул исәптән урта мәктәпләр һәм югары уку йортлары өчен әхлакый тәрбия буенча дәреслекләр авторы.
Балан (Эн)
Балан (Balan) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Мексимьё кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 18,04 км².
(4016) Самбра
(4016) Самбра  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
NGC 7208
NGC 7208 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Бивер-Спрингс (Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вицеро (Болонья)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Эль-Фрасно
Эль-Фрасно — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
NGC 7209
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бортом (елга)
Бортом — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Тимшор елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Марат Ямалов
Биографиясе
1966 елда Башкорт дәүләт университетының тарих факультетына укырга керә. 1971—1972 елларда Башкорт дәүләт университетының комсомол комитеты секретаре.
Мәскәү дәүләт университетының аспирантурасын тәмамлый.
1977 елдан Марат Ямаловның хезмәт биографиясе М.Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университеты белән тыгыз бәйләнгән: 1998 елга кадәр доцент һәм 1999—2001 елларда Ватан тарихы кафедрасы мөдире.
Дәүләт эшчәнлеге
2009 елдан — Башкортстан Президентының өлкән референты булып эшли.
Фәнни эшчәнлеге
Марат Ямалов 300-дән артык гыйльми хезмәт, күп монографияләр авторы. Галимнең гыйльми тикшеренүләре Россиянең һәм Башкортстанның социаль-икътисади һәм сәяси тарихына багышланган. Индустрияләштеру комплекслы тикшерү принципларын, атап әйткәндә, сәнәгать, төзелеш, транспорт, агросәнәгать комплексы, элемтә, торак-коммуналь хуҗалык, көнкүреш хезмәте һәм сәүдә үсешен тикшерү принципларын эшли.
Иҗаты
Роберт Миңнуллинның, Марсель Сәлимовның һәм башка шагыйрьләрнең, язучыларның әсәрләрен рус теленә тәрҗемә иткән.
Банен
Банен (Baneins) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Виллар-ле-Домб кантонына карый.
Олы Осиновка
Олы Осиновка — Татарстан Республикасының Балык Бистәсе районындагы авыл.
Печиця
Печиця — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эранар
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 331 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Франкфорт-Спрингс (Пенсильвания)
Франкфорт-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Вициозо (Козенца)
Географиясе
Вициозо Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Лихнови (Хойницкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фирая Зыятдинова
Фирая Зыятдинова сугыш гөрелтесе тынган елда — 1945 елның 5 сентябрендә Әтнә районының Мамыш авылында туган. Кичке урта мәктәпне тәмамлаганнан соң, Казан дәүләт университетының филология факультетында укыган. Бер ел мәктәптә балаларга белем биргәнән соң, Татарстан китап нәшриятында редактор булып эшләгән.
Илдус Илдарханов
Илдус Илдарханов – журналист, Татарстанның атказанган мәдәният эшлеклесе (1988).
Чыганаклар
http://ildusildarhan.narod.ru/
Башкорт халык җырлары
Саңҡып та ғына саңҡып, ай ҡысҡыра, Урал тауҙарының шоңҡары Ясы ғына яурын, кин күкрәкле Урал егетенең толпары.
Санта-Мария-де-Соту
Санта-Мария-де-Соту — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
(2745) Сан Мартин
(2745) Сан Мартин  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тамъян (Чакмагыш районы)
Почта индексы — 452212, — 80256835004.
Тентис (Иртыш кушылдыгы)
Тентис — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Иртыш елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 44 км.
Коломбье-Сонье
Коломбье-Сонье — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Згуже (гмина Стшельце)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аксаков урамы (Уфа)
Географиясе
Зәки Вәлиди урамыннан башланып, Пушкин, Свердлов, Коммунистик, Чернышевский, Красин, Достоевский урамнары белән кисешә һәм Инкыйлаби урам белән кисешкән җирдә тәмамлана. Хәзерге исем 19-гасырның азагында кушылган.
Сербхорват Википедиясе
Сербхорват Википедиясе – нең Сербхорват телендәге бүлеге. Монда мәкаләләр латин һәм кирил имляларында язылалар.
Николай Боголюбов (актёр)
Биографиясе
1922 елда ул Мәскәүгә күченә. 1926 елда РСФСР театрындагы ГЭКТЕМАС студиясен тәмамлый (соңрак Мейерхольд исемендәге театр дип атала башлый). Ул 1923 елдан бу театрда актёр булып эшли.
Сәхнәдә 30 елдан артык Ворошилов ролен башкара ролен башкара
1945 елда РСФСРның халык артисты дигән мактаулы исем бирелә.
Вафаты
Николай Иванович 1980 елның 9 мартында вафат була. Мәскәүдә Кунцево зиратында күмелгән.
Ираёль
Ираёль (Ираёль) — Коми Республикасының Сосногорск районында урнашкан авыл.
Догуҗак (Мазгирт)
Догуҗак (Doğucak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Мазгирт илчесенә караган бер авыл (köy).
Брустан
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Панки (Вицебский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Владиславув (гмина Сохачев)
Владиславув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Флюра Булатова
Флюра Булатова, Флюра Әскар кызы Булатова-Аббате, Abbate-Bulatova Flyura Askarovna, Булатова-Аббате Флюра Аскаровна (09.09.1963) — совет һәм итальян спортчысы (өстәл теннисы), ССРБ атказанган спорт остасы (1982), Европа чемпионы (1982, 1985, 1988, 1980, 1984, 1988), ССРБ чемпионы (1982, 1983, 1985). Европа беренчелегенең бронза призы иясе (1982).
Парженец
Парженец — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Анданга елгасының уң ярыннан 5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 21 км.
Югары Кыганар
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Sinan
1538 yıldan baş ğosman miğmarı.
Tottenhem Hotspur
Ğädättä Tottenhem iñ yaqın kürşe - Arsenal belän köndäşä, şul uyınnar "Tönyaq London derbie" dip atala.
Клубның баш тренеры-Антонио Конте, команда капитаны-Уго Льорис.
Здзехув-Новий
Здзехув-Новий — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Николай Боголюбов (академик)
Биографиясе
Әтисе Николайны  дүрт яшеннән укырга һәм язырга,  биш яшеннән — алман, аннары француз һәм инглиз телләренә өйрәтә башлый. Боголюбов телләр үзләштерүгә гаҗәеп сәләткә ия булган, лингвистика һәм тарихны тирәнтен белгән. Ул инглиз, алман һәм француз телләреннән кала дистәгә якын — итальян, венгр, фин, швед, поляк, чех һ.б. телләрне белгән.
1925 елда турыдан-туры УССР Фәннәр академиясе аспирантурасына кабул ителә һәм аннан соң УССР һәм ССРБ Фәннәр академияләрендә эшли.
Чико (Техас)
Чико  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Коньи (Рона)
Коньи — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Вич (Белуно)
Вич — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Здзешулице-Гурне
Здзешулице-Гурне — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Бөек Киев кенәзләре
Риваятьтәге Киев хакимнәре
Кайбер чыганакларда 9 гасырга кадәр Киев хакимнәре исемлеге китерелә, ләкин шушы исемлек каршылыклы һәм рәсми түгел.
Кызыл Шәрекъ яшьләре (гәҗит, Омск)
Кызыл Шәрекъ яшьләре — иҗтимагый-сәяси гәҗит. РКЯБнең Себер өлкә комитетының кыргыз-татар секциясе органы. 1920 елның 15 маеннан 20 сентябренә кадәр Омск шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Пещений Врх
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңа Рәсмәкәй
Почта индексы — 452219, ОКАТО коды — 80256840003.
NGC 7214
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Гамбиядә ислам
1965 – хәзерге заман
1994 елгы дәүләт түнтәрелешеннән соң, АКШ һәм Көнбатыш Европа илләре Гамбиягә финанс ярдәме күрсәтүне туктаткан. Шул вакыттан башлап, Фарсы култыгы илләре, шулайук Ливия, мәчетләр, мәктәпләр, хастаханәләр төзелешенә зур ярдәм күрсәтә башлаган.
Фридом (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(2620) Сантана
Тарихы
1980 елның 3 октябрендә Зденка Ваврова тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 TN» саналган.
Бланчард (Сентер округы, Пенсильвания)
Бланчард  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Топчикали
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Югары Хоразан
Югары Хоразан (Тури Хурасан, Верхние Хоразаны) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Панцялейки
Панцялейки (Панцялейкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Фридония (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Корсель-ан-Божоле
Корсель-ан-Божоле — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Пелину (Келераш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 7216
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Паншэвичы
Паншэвичы (Паншэвічы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Балыклы Чүкәй
Тарих
XVII гасырда нигезләнгән.
Нил Юзиев
Тәрҗемә-и хәле
Г.Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтының әдәбият секторы җитәкчесе буларак, Нил Юзиев җитәкчелегендә татар әдәбияты тарихының алты томлыгы әзерләнә, классик әдипләрнең әсәрләре дөнья күрә. Әдәбият тарихына багышланган хезмәтләрдә ул үзе дә автор буларак катнаша, фәнни конференцияләрдә, язучылар корылтайларында докладлар белән чыгышлар ясый.
Зәй туган як тарихы музее
Зәй туган як тарихы музее (Заинский краеведческий музей) — Татарстанның Зәй шәһәрендә урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). Чулман аръягы саклану сызыгы төзелү белән бәйле барлыкка килгән (1652) Зәй ныгытмасы тарихыннан башлап хәзерге заманнарга кадәр Зәй шәһәре һәм районы тарихы белән таныштыра.
Тарих
1985 елның 8 маенда Иске Зәй бистәсендә урнашкан ике катлы кызыл кирпечтән салынган бинада җәмәгать башлангычында музей ачыла.
Экспонатлар
«1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында туган ил өчен гомерләрен биргән Зәй улларына һәм кызларына» һәйкәле (авторы - рәссам М. М. Голов) музей карамагында.
Вичене (Кьети)
Вичене — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Торыш (Мөслим районы)
Демография
Төп милләтләр (2008 ел): татарлар.
Триас
Сөйрәлүчеләр
thumb|Платеозавр Триас - сөйрәлүчеләрнең таңы һәм патшалыгының башы. Беренче динозаврлар барлыкка килә. Алар зур түгел - иң бәләкәй динозаврлар триаста һәм юрада яшәгәннәр:
Амфибияләр
Бентозухус башка вакытташлары-лабиринтодоннтарның кыяфәтен бөтенлектә күрсәтә. Өчпочмаклы башсөяге, өскә юнәлгән күз бушлыклары, кыска аяк-куллары, озын куәтле койрыгы - менә бентозухус!
Арзамас
География
Шәһәр Тёша елгасында, Түбән Новгороддан 117 километр көньяграк урнашкан. Тимер һәм автомобил юллар төене.
Шавано-Парк (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пелину (Констанца)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рәсса
Рәсса (Rässa) — Эстониянең Сааремаа өязендә урнашкан авыл.
Ирек
Ирек — күп мәгънәле сүз.
Блу-Болл (Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3473) Саппоро
(3473) Саппоро  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Лонке (гмина Студзенице)
Лонке  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Rusiäneñ Süriädäge xärbi çaraları
Kaspiy diñgezeneñ qorabları qanatlı raketalar belän tämeklärgä atuda qatnaştı.
Тракишки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зелёна-Гура (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңа Солтан
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Владиславув (Пясечинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вичене (Пескара)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Санту-Эштеван-ди-Баштусу
Санту-Эштеван-ди-Баштусу — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Трещутки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әхмәр Азнабаев
Биографиясе
Галим 2021 елның 4 октябрендә Уфа шәһәрендә вафат була.
Бүләк (Чакмагыш районы)
Почта индексы — 452225, — 80256845003.
Алькала-де-Гуадаира
Алькала-де-Гуадаира — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Козевичы
Козевичы (Козевічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Кажым
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (7%),руслар (87%).
Бобтаун (Пенсильвания)
Географиясе
Бобтаун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Әнгам Атнабаев
Тәрҗемәи хәл
Әнгам Атнабаев 1928 елның 23 февралендә хәзерге Тәтешле районының Күрдем авылында туган. Атасы — Касыйм Дәүләтхуҗа улы, авылда колхоз, артель оештыручы, анасы — Мәрзия Шәрифулла кызы, күрше авылы Боргынбаштан.
Гаиләсе
Хатыны Сәвия. Олы улы Азамат Әлмәттә яшәгән, гомер буе төзелеш өлкәсендә эшләгән. 2023 елның мартында вафат. Азаматның бер кызы, русча шигырьләр яза. Кече улы Салават.
Сантьягу-де-Кандозу
Географиясе
Мәйданы —.
Шамрок (Техас)
Шамрок  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
37-нче укчы төмәне (2-нче формалаштыру)
Тарих
Риганы азат итүдә катнашты.
Бовменсвилл (Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңа Балак
Почта индексы — 452222, ОКАТО коды — 80256845004.
Бени (коммуна)
Бени (Bény) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Сент-Этьен-дю-Буа кантонына карый.
Растла
Растла (Rastla) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Тричувка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(2223) Сарпедон
Тарихы
1977 елның 4 октябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 TL3» саналган.
Бойлинг-Спрингс (Пенсильвания)
Бойлинг-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Пиршево
Пиршево — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Бойлинг-Спрингс (Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сафоново районы
География
Холм-Жирковский, Вязьма, Дорогобуж һәм Ярцево районары белән чиктәш.
Носово
Почта индексы — 422656.
Тромполе
Тромполе — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вичено (Терни)
Вичено — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Илкбаһар (Чанкая)
Илкбаһар (İlkbahar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Яшел-зәңгәр төс
CMYK системасында беренчел төс. RGB системасында икенчел төс.
Боулсбург (Пенсильвания)
Боулсбург  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Пелтината
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коматава
Коматава (Коматава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Додурга (Мудурну)
Додурга (Dodurga) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Мудурну илчесенә караган бер авыл (köy).
Арааль
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зельгощ (Поддембицкий повяты)
Зельгощ  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Водзична (Мазовия воеводалыгы)
Водзична  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Раудла
Раудла (Raudla) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Лешно
Халык саны — 64432 кеше (2011).
Тарих
Шәһәр статусын 1547 елдан йөртә.
Кунсткамера
Тарихы
Россиягә кире кайткач, Пётр рус «сирәк әйберҙәр кабинеты»н оештыра башлады. Россия башкаласын Мәскәүдән Санкт-Петербургка күчерергә боергач, Пётр шулай ук «патша Кабинеты»н да күчерергә куша. Бөтен коллекция Җәйге сарайдагы Халык палаталарында урнаштырыла. Бина немецчага охшатып Кунсткамера, ягъни «һирәк әйберҙәр кабинеты» дип атала. Бу вакыйга 1714 елда була һәм музейга нигез салынган дата булып санала.
Хәзерге бина 1718 —1734 елларда төзелә. Музей коллекцияләре бинаның көнчыгыш канатында, урта өлешендә Анатомик театр, манарада — Готторп Глобусы (1754 елдан — Бөек Академик) һәм обсерватория, көнбатышта — Фәннәр Академиясе учреждениелары. Монда М. В. Ломоносов эшләгән.
(4303) Савицкий
Тарихы
1973 елның 25 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 SZ3» саналган.
Кунсткамера
Экспозицияләр
Бу бүлектә анатомик зәгыйфьлекләр һәм төрле сирәк очрый торган экспонатлар бар, мәсәлән, сиреномелия, ике башлы бәрән, сиам игезәкләре һәм башкалар. Пётр I патшаның «Дөньяга туган зәгыйфьләрне, шулай ук гадәти булмаган әйберләр табып шәһәрләрдә Губернаторларга һәм Комендантларга китерү һәм китергән өчен бүләкләү, китермәгән өчен штраф салу турында» дигән 1718 елның 17 февраль указы белән табигать дөньясыннан һәм кешелек тарихында сирәк очрый торган коллекция даими рәвештә җыю эшенә башлангыч салына. Гадәттән тыш әйберләргә «гадәттән тыш ташлар, кеше яки хайван сөякләре, балык яки кошлар, без күреп өйрәнгәнчә түгел, ә башкачарак, яисә гади кешеләрнеке белән чагыштырганда бик зур яки кечкенә, шулай ук ташларга, тимергә яки бакырга нинди булса да иске имзалар, шулай ук гадәттән тыш мылтык, савыт-саба һ.б. бик иске һәм гадәттән тыш әйберләр» керә. Пётр I патшаның төрле сирәклекләр, шул исәптән анатомик сирәк очраган күренешләрне җыю турындагы указы аркасында, Кунсткамерада дзәгыйфьлекләр препаратлары туплана, бу аларны берәмек кенә, үзенә бер төрле (уникаль) күренеш кенә түгел, ә типик күренешләрне эзләү мөмкинлеген бирде.
Асналькольяр
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Керәшен Казысы
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән
ZNF132
ZNF132 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Пиран (Словения)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Малтабар (Казакъстан)
Малтабар (Малтабар) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Трусколяси-Ляхи
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бадолатоса
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 7224
NGC 7224 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Илмен (Һүюк)
Илмен (İlmen) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Һүюк илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(1525) Савонлинна
Тарихы
1939 елның 18 сентябрендә И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1939 SC» саналган.
Воевудки-Гурне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камсамас
Халык
Халык саны динамикасы:
(2917) Сойер Хогг
Тарихы
1980 елның 2 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 RR» саналган.
Браунстаун (Ланкастер округы, Пенсильвания)
Браунстаун  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Трусколяси-Нивиско
Трусколяси-Нивиско — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Le Korbüzie
Korbüzie belän Frenk Lloyd Rayt berrättän miğmariätne üstergän miğmarlar isemlegenä kerä.
Трусколяси-Ольшина
Трусколяси-Ольшина — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Серафан
Серафан — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Пелтиниш (Бузеу)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Больюльос-де-ла-Митасьон
Больюльос-де-ла-Митасьон — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Төр (биология)
Тарих
Линней, Лапландия флорасы турында язганда, һәр үсемлеккә ике исем биргән: ыруы исемен һәм төре исемен. Ыру исеме бу ыруга кергән барлык төрләр өчен гомуми була. Төр исеме - бөтен бер-берсеннән аерылмас организмнар төркеме исеме. Мәслән, Carpa pyrenaica (Пиреней кәҗәсе) исемендә Carpa - ыру, ә pyrenaica - төр; Африка филе исемендә фил - ыру, ә Африка - төрнең исеме.
Линнейгә хәтле дә шундый система була, әмма ыру исеменә озын характеристикалар кушканнар.
Фөҗәйрә (әмирлек)
Фөҗәйрә Әмирлеге (إمارة الفجيرة‎‎ имарә әл-фөҗәйрә) — Берләшкән Гарәп Әмирлекләренең бер әмирлеге. Һинд океанының Гоман култыгы ярында урнашкан.
Вичинато (Алесандрия)
Географиясе
Вичинато Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Бөгелде
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Зигмунтув (Лодзький-Схидний повяты)
Зигмунтув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Канава (Коми)
Халык
Халык саны динамикасы:
Яныш
Яныш (Янӑш, Яныши) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Возьники (Лосицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Корнилова
Корнилова ― фамилия.
Трушки-Залесе
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гухьякалар
Тасвирлама
Игезәк дәвалаучы Ходайлар Ашвиннар, ел саен үсүче үсемлекләр һәм түбән хайваннар Гухьякалар итеп тасвирлана. Бхагавата Пуранада Кубераның улы Налакувара һәм Манигрива Гухьякалар буларак тасвирлана.
Льниска
Льниска — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Корнадзь
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Черри-Велли (Пенсильвания)
Черри-Велли  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Сибойнш
Сибойнш — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Вичинато Дучи (Пезаро һәм Урбино)
Вичинато Дучи — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Даниленко
Даниленко ― фамилия.
Яо Мин
Яо Мин  (姚明, 1980 елның 12 сентябре, Шанхай, Кытай) — Кытай баскетболчысы, спорт комментаторы, Кытай баскетбол ассоциациясе президенты. «Хьюстон Рокетс» (НБА) командасы өчен үзәк позициядә уйнаган. НБАда чыгыш ясаган вакытта, 229 см буй белән, чемпионатта иң югары уенчы була. 2004 елда Афинада узган Олимпия уеннарында һәм 2008 елда Пекинда узган Олимпия уеннары ачылышында Кытай җыелма командасының байрак йөртүчесе.
Яңа (Әлек районы)
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 114 кешенең яшәве мәгълүм.
Габриэла Мистраль
Хәтер
Чили шагыйрәсе хөрмәтенә кратер аталган.
Гариф Ахунов
Тәрҗемәи хәле
Гариф Ахунов 2000 елның 4 июнендә Казанда вафат була һәм туган ягы Арча зиратына җирләнә.
Драматургия
Гариф Ахуновның әдәби мирасында Казанда Татар академия театры, К.Тинчурин исемендәге Драма һәм комедия театры, Әлмәт татар драма театры, Минзәлә драма театрлары сәхнәләрендә кат-кат куелып, заманында тамашачының игътибарын җәлеп иткән берничә пьесасы да бар: «Чулпы җыры», «Утлар яна учакта», «Тынгысыз йөрәк» (Ф.Мостафин белән бергә язылган), «Чикләвек төше», «Ардуан батыр» (шул исемнәрдәге повестьлар буенча инсценировкалар), «Акчарлаклар» (Ш.Камалның шул исемдәге повесте буенча инсценировка) һ.б. Әдип шулай ук күпсанлы әдәби һәм истәлек язмалары, әдәби тәнкыйть мәкаләләре («Әдәби язмышлар», «Чишмәләр белән сөйләшү» исемле җыентыклар, 1970, 1985) һәм әдәби тәрҗемә китаплары белән дә укучылар арасында киң таныла. Аерым алганда, ул татар теленә В.Закруткинның «Пла-вучая станица» («Йөзмә станица», 1953) романын, А.Макаренконың «Педагогик поэма»сын (1957), Рабиндранат Тагор «Хикәяләр»ен (1960), Михаил Шолоховның «Тихий Дон» («Тын Дон») эпопеясының икенче, дүртенче китапларын (1964, 1965), Татар дәүләт академия театры өчен Н.Погодин, А.Островкий һәм башка драматургларның пьесаларын тәрҗемә итә.
Силва (Барселуш)
Силва  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Бодым
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Планина
Планина — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Паповшчына (Бешанковицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.