cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лаеш районы
Социаль өлкә
Лаешта ел саен «Кама диңгезе» җилкәнле регатасы уза, 2017 елда әлеге бренд астында төзекләндерелгән шәһәр пляжын ачтылар. Шәһәр шулай ук Сокуры авылында туган шагыйрь Гавриил Державин хөрмәтенә даими рәвештә истәлекеле чара уздыру урыны булып тора.
Efirium
Aqıllı kontraktlar
Efiriumda aqıllı kontraktlar programmalaw tellärendä klasslar törendä kürsätelä, häm kompillätsiädän soñ Efirium öçen bayt-kod bularaq kiterelä.
Ливки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Efirium
Ethereum 2.0
Çeltär büläklären bülü, blok büläklären kimetep, ETH täñkälär çığaru stavkasınıñ kimüenä qaramastan, tigezräk bulaçaq.
Диминити
Географиясе
Диминити Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
BAPS Шри Сваминараян Мандир, Хьюстон
Хьюстонда BAPS конгрегациясе
1977 елда, Прамукх Свами Махараджның Хьюстонга беренче зиярәт кылуыннан соң, өйләрдә кечкенә төркем тугърылар рухи җыелышлар өчен җыелганнар. 1979 елга, рухи җыелышлар артучы үлчәмне арттыру өчен җәмәгать залларында уздырыла башлаган. 1980 елда Прамукх Сваминың зиярәте вакытында Алиеф Хастингс Урта Мәктәбендә 350 тугъры җыелган булган.
Халыкара Хатын-кызлар Көнен бәйрәм итүләр
Мандирда 2008 елдан бирле ел саен Хатын-Кызлар Көне Конференциясе булган. 2012 елда төп игътибар дүрт пурушартһлар (тормыш максатлары) Һинд дине тәгълиматында булган. Тема гаиләләрен һәм карьераларын балансларга теләгән җәмәгать әгъзалары белән резонанслау өчен булган. Сөйләүчеләр пурушартх тәгълиматының шул темага карый торган кулланылышлары турында сөйләгәннәр. 2013 елда конференциянең темасы, “Вакытсыз Традицияләр: Үткәнне Тәбрикләү, Киләчәкне Үстерү” булган. Кунак чыгыш ясаучылар арасында Хьюстонда Һиндстанның Почётлы Генераль Консулының хатыны Нандита Парватханени, Хариш Парватханени һәм Хьюстон җәмәгатендә мәшһүр юрист Альпана Таккер булган. Чыгышлар күбесенчә киләчәк буыннарда мәдәният һәм традициянең әһәмияте турында булган.
Кәүҗияк
Халык саны — 551 тирәсендә. Почта индексы — 423360.
896 ел (б. э. к.)
896 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
Диньини (Пяченца)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Панизов
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Селетрук (Клуж)
Селетрук — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Торрельес-де-Льобрегат
Торрельес-де-Льобрегат — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Филина (Тугылым шәһәр округы)
Филина (Филина) — Свердловск өлкәсенең Тугулым шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Ливки-Шляхецки
Ливки-Шляхецки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Панкратавичы (Бабруйский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Уоррен (округ, Төньяк Каролина)
Территориясе
Округ мәйданы 1150 км² тәшкил итә.
Арабоси
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Селетрук (Мехединць)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әнвәр Нагаев
Тәрҗемәи хәле
Казан сәнгать училищесын тәмамлый (1950 ел).
Тиутей-Яха
Тиутей-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы кара диңгез урнашкан. Елга озынлыгы 272 км.
Бобрек (Кече Польша воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мерелессар
Мерелессар — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Филькино (Североуральск шәһәр округы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Фигаро-Монмань
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Диподи (Катанцаро)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
898 ел (б. э. к.)
898 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
Халык саны буенча дөнья тарихындагы иң зур шәһәрләр
Тарихи иң зур шәһәр агломерацияләре:
Ремийи-сюр-Тий
Ремийи-сюр-Тий (Remilly-sur-Tille) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Дижон 2-й кантон кантонына карый.
Вашингтон (округ, Төньяк Каролина)
Территориясе
Округ мәйданы 1098 км² тәшкил итә.
Вершаут
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры елгасы, инештән Сыры һидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Фигольс
Фигольс — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ильяс Зиннуров
Ильяс Зиннуров (Ильяс Әфзал улы Зиннуров,, — , ) — зоотехник, агроном, ТР дәүләт премиясе лауреаты (2004). 1972-2001 елларда Мөслим районында, 2001 елдан ТР авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министрлыгында бүлек мөдире.
Карлы (Кавак)
Карлы (Karlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Кавак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Чумылдыру
Чумылдыру йоласын үтеп, кеше Чиркәүнең әгъзасы була. Чумылдыру йоласы суга чуму яки коену һәм дога кылудан тора.
Тарих
Арулану йоласын үтәгәннән соң, Гайсә Коткаручы, Изге Рухка ияреп, үзенең пәйгамбәрлек миссиясенә догалар уку һәм ач тору ярдәмендә әзерләнү өчен, 40 көнгә чүлгә китә.
Православие динендәге диндарның өч мәртәбә суга чумуы — аның тәне һәм җанының һөнаһлар өчен үлүен, ә судан чыгуы — Гайсә Коткаручы терелгән кебек, яңадан терелүен аңлата.
Серле йоланың килеп чыгышы
Яһүдләрдә миквада юыну йоласы бар, ул яһүд диненә үтеп керүне генә түгел, ә ритуаль чистарыну дигәнне аңлата.
Шартлы чукындыру
Әгәр нинди дә булса кешенең чукынган булуы яисә булмавы төгәл билгеле булмаса, католиклыкта һәм протестантлыкта шартлы чукындыру кулланыла. Шартлы чукындыру вакытында түбәндәге формула кулланыла: «Әгәр син чукынмаган булсаң, мин сине Аллаһ-Ата, Аллаһ-Ул, Аллаһ-Изге Рух хакына чукындырам». Шартлы чукындыру католик тәҗрибәдән Петр Могиланың дога китабына күчерелгән, аннан үз чиратында - УПЧнең заманча практикасына күчерелгән.
Мереокур
Мереокур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Малужина
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
900-еллар
900-еллар — 900 елда башланган һәм 909 елда тәмамланган унъеллык.
Фирсово (Реж шәһәр округы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%).
Дмитрий Зиновьев
Дмитрий Зиновьев (Дмитрий Николай улы Зиновьев, — ) — язучы, нәшир. 1807 елда Казан губерна идарәсе басмаханәсен (Казанда беренче урыстелле нәшрият) карап тоткан. 1811 елда гәҗитен нәшер иткән. Беренче булып Иске Казан шәһәрлегенең тасвирламасын бастырып чыгарган, (1788), тарихка һәм этнографиягә караган мәкаләләр авторы.
Уатога (округ, Төньяк Каролина)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1849 елда оештырыла.
(12629) Jandeboer
(12629) Jandeboer — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Фогарс-де-Монклус
Фогарс-де-Монклус — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Лигувко
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грязнуха (Оз кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры елгасы, инештән Сыры һидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Диридина (Алесандрия)
Географиясе
Диридина Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
(5453) Захарчения
(5453) Захарчения — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ябалаксыманнар
Тасвир
Эре баш, башының алдында зур түгәрәк күзләр, кыска ерткыч томшык. Төнлә белән аулый, тавышсыз оча. Каурыйлары йомшак, тырнаклары озын һәм үткен, төсе күзгә ташланмый торган.
Ләке
Почта индексы — 423366.
Яжомб (Свентокшиж воеводалыгы)
Яжомб  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Фаук (Арканзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Панькавская Буда
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Фирсово (Түре шәһәр округы)
Халык
Халык саны динамикасы:
Агачоба (Гүнейсыныр)
Агачоба (Ağaçoba) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Гүнейсыныр илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(12630) Verstappen
(12630) Verstappen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Фольгеролес
Фольгеролес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Хач ману бәйрәме
Тарих
Арулану йоласын үтәгәннән соң, Гайсә Коткаручы, Изге Рухка ияреп, үзенең пәйгамбәрлек миссиясенә догалар уку һәм ач тору ярдәмендә әзерләнү өчен, 40 көнгә чүлгә китә.
Панюшкавичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Тимербулат Акчурин
Биографиясе
1906 елның 19 сентябрендә Сембер губернасы Карсун өязе Водорацкая волосте Гурьевка авылында вафат була.
Опорелу (коммуна)
Опорелу — Румыниянең Олт жудецында урнашкан коммуна.
Маня (Нове Замки)
Маня  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Щити (Поддембицкий повяты)
Щити  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Метебах
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5455) Сурков
Тарихы
1978 елның 13 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 RV5» саналган.
Якимовице
Якимовице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Линув (Мазовия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Спасск-Рязанский
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (97,0%), украиннар (1,1%).
Уилкс (округ, Төньяк Каролина)
Уилкс — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уилксборо шәһәре.
1012 км (тимер юл казармасы)
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
(5456) Merman
(5456) Merman — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Марианка
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Томбой-Се (Йоркут-Яха кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Фишер (Арканзас)
Фишер  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Гамбия — Понтеш — Алту-да-Герра
Гамбия — Понтеш — Алту-да-Герра — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Агачпынар (Җейһан)
Агачпынар (Ağaçpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
940-еллар
940-еллар — 940 елда башланган һәм 949 елда тәмамланган унъеллык.
Долгобазан
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры елгасы, инештән Сыры һидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
(5457) Queen's
Тарихы
1980 елның 9 октябрендә Кэролин Шумейкер тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 TW5» саналган.
Брыксичы
Брыксичы (Брыксічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.
HD108283
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Липа (Козеницкий повяты)
Липа  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мартинова
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Эль-Пла-дель-Пенедес
Эль-Пла-дель-Пенедес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Орашу-Ноу (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Космологик даими
Космологик даими белән Эйнштейн тигезләмәсе: биредә \Lambda — космологик даими,
Эйнштейн Гомуми чагыштырмалылык теориясен постулатлап, галактикаларның бер-берсеннән урнашу урыны үзгәрми дип уйлаган, ләкин Ньютонның Бөтендөнья тартым кануны буенча Галәм кысылырга тиеш. Шул очракта Галәмне котылгысыз тиз коллапска алып баручы гравитация көчләрен тигезләсен өчен Эйнштейн Гомуми чагыштырмалылык теориясенең тигезләмәсенә өстәмә әгъза - Космологик даимине кертә, ул аңламаган этәрү көченә антигравитацион төзәтмә сыман галактикаларны аерып җибәрә һәм аларның үзара гравитацион тартымына каршылык күрсәтә.
Сисәнбай Хисмәтуллин
Хисмәтуллин Сисәнбай Хисмәтулла улы, Сисәнбай Хисмәтов (1844, Ләмәзтамак — билгесез) — әүлия, хаҗи, халык табибы.
Самоедский
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Ядкин (округ, Төньяк Каролина)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1850 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 873 км² тәшкил итә.
Артеменькино
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (90%) алып тора.
Шәрифулла Мифтахетдин
Биографиясе
1920 елда башта Кытайга, аннары Японияга эмиграцияли. Башта Иокогамада, соңыннан Токиода яши.
Гаиләсе
Беренче хатыны һәм кызы 1923 елның 1 сентябрендә Японияда булган көчле җир тетрәве вакытында һәлак була.
Рерьё
Рерьё (Reyrieux) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Треву кантонына карый.
Атту-Стейшен (Аляска)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
14 км (тимер юл будкасы)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Буды (Драгичынский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Карлыҗа (Текман)
Карлыҗа (Karlıca) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Текман илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
HD108353
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Якубув (Энджейовский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санаръю
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Киддер (Көньяк Дакота)
Географиясе
Киддер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Баффало-Соупстоун (Аляска)
Географиясе
Баффало-Соупстоун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Һади Атласи урамы (Казан)
Тарих
Элекке исеме Кирпеч Заводы урамы (улица Кирпично-Заводская). 2005 елда Казан администрациясе башлыгы карары белән Чехов белән киселештән башланган өлешенә тарихчы, педагог һәм җәмәгать-сәясәт эшлеклесе, «Себер тарихы», «Казан ханлыгы», «Сөен-бикә» тарихи әсәрләре авторы  Һади Мифтахетдин улы Атласи (1876-1938) истәлегенә аның исеме бирелгән.
Форман (Арканзас)
Форман  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Липа (Пшасниский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Орбяска
Орбяска — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан коммуна.
Сәләм Галимов
Сәләм Галимов (тәхәллүсе Ғ. Сәләм, тулы исеме Сәләм Галим улы Галимов) – публицист, новатор шагыйрь. 1967 елда Башкортстанда әдәбият һәм сәнгать өлкәсендәге иң яхшы әсәрләр өчен Г. Сәләм исемендәге республика комсомол премиясе булдырылды.
Иҗаты
Г. Сәләм шигърияткә яңа тема, яңа каһарманнар, яңа шигъри төрләр һәм алымнар алып керә. Г. Сәләмнең шигырьләре 1929 елда «Башкортостан», «Башкортстан яшьләре» гәҗитләрендә күренә башлый. Беренче китабы «Тревога» 1932 елда чыга. «Җыр, җыр кирәк!» шигырендә (1931) хезмәт темасын кыю күтәреп, бишьеллыкның алдынгы эшчеләрен данларга, шигырьнең  формаларын төрләндерергә, оптимистчыл рухта язарга өнди.
Липа (Цехановский повяты)
Липа  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Эсплугес-де-Льобрегат
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Орештиоара-де-Сус (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(5461) Autumn
(5461) Autumn — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
HD108372
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
990-еллар
990-еллар — 990 елда башланган һәм 999 елда тәмамланган унъеллык.
Кинта-ду-Конде
Географиясе
Мәйданы —.
Сареда
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Яловенси
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тензор
Гадәттә тензор хәреф аскы (ковариант) һәм өске (контрвариант) индекслары белән билгеләнә:.
Эдльно-Друге
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12639) Tonkoopman
(12639) Tonkoopman — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Алфалфа (округ, Оклахома)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1907 елда оештырыла.
Кова-да-Пиедади
Географиясе
Мәйданы —.
Дифеза (Козенца)
Географиясе
Дифеза Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Астакасы
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Фомино (Свердловск өлкәсе)
Фомино (Фомино) — Свердловск өлкәсенең Сысерть шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Эдльно-Перше
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Абадьяно
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кангра сәнгате
Тарихы
Бу бөек сәнгать Гулер Дәүләтендә, Түбән Һималайяларда кечкенә калкулыклы дәүләттә 18-енче гасырның беренче яртысында барлыкка килгән, ул вакытта Могол сәнгате стилендә рәсем ясарга өйрәнгән Кашмир рәссамнары Гулерның Раджасы Раджа Далип Сингһ (якынча 1695 - 1741) сарай янында сыену эзләгәннәр. Гулер сәнгатенең үсеше хәзер Кангра Каламның иртә фазасы буларак мәгълүм вакытта башланган. Яңа килгәннәр асаба рәссамнар белән катышканнар һәм аларга калкулыкларның атмосферасы зур йогынты ясаган. Хуҗаларын мактый торган портретлар һәм мәхәббәт сәхнәләрен ясау урынына сәнгать әһелләре Радһа һәм Кришна арасында мәңге мәхәббәт темаларын кабул иткән. Рәсемнәр табигый булган һәм аларда салкынча, саф телләр кулланылган. Төсләр минераллардан, яшелчәләрдән һәм эмаль-сыман ялтыравыктан алынган. Ландшафтның яшеллеге, чишмәләр миниатюраларның кабатлана торган сурәтләре булган. Ике буын гаилә варисы булган Найнсукһ (1710-1778) Могол элементларын шәхси инновацияләр катыштырган хасиятле стиль булдырган. Стиль зенитына Маһараджа Сансар Чанд Каточ (якынча 1776 - 1824) хөкеме вакытында җиткән, ул Кангра сәнгатенең бөек яклаучысы булган. Либераль сакчы, аның ательесында эшләгән рәссамнар зур комиссияләрен алган, шул ук вакытта башкалар җир биләмәләре формасында даими яшәү урыннары алган. Маһараджа Сансар Чанд Кришнаның дәртле тугърысы булган һәм рәссамнарга Кришнаның мәхәббәтләре һәм тормышына нигезләнгән темаларга ясаган өчен комиссияләр биргән. Гулер - Кангра сәнгате ул сызык белән рәсем ясау сәнгате һәм сызыклар төгәл, агымлы, лирик һәм табигый. Бу стильләрдә йөзләр яхшы модельләнгән һәм шулкадәр акыллы итеп күләгәләре ясалган ки, аларда фарфор-сыман нәзеклек бар.
Дин
upright|thumb|[[Ибраһим пәйгамбәр|Ибраһим патриархы (József Molnár рәсеме, 1850 ел)]]
(5463) Danwelcher
(5463) Danwelcher — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Рийак-Треньяк
Рийак-Треньяк (Rilhac-Treignac) — Франциянең Коррез департаментына караган коммуна, Аржанта кантонына карый.
Матьовске Войковце
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Булькова (Жабинкавский районы)
Булькова  (Булькова ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Жабинскавский районында урнашкан авыл.
Фомински (Тугылым шәһәр округы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%).
Иоһанн Кеплер
Иоһанн Кеплер (Johannes Kepler, 1571 ел — 1630 ел) — бөек галиме, география, астрономия, буенча күп хезмәтләр авторы. Үз вакытының бөтен фәннәрен диярлек белгән. Шулай ук шагыйрь буларак танылган.
Орля (коммуна)
Орля — Румыниянең Олт жудецында урнашкан коммуна.
Бер-Крик (Аляска)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ямаш районы
Административ бүленеш
1948 елның 1 гыйнварына районда 23 авыл советы булган: Алексеевка, Баграж-Никольский, Олы Сосновка, Добромыш, Ырысби, Ерыклинский, Кителга, Кләмәнтәй, Красновидово, Кузай, Кече Ботрас, Яңа Елань, Яңа Троицкое, Олимпиадовка, Полянка, Ракаш, Тәвел, Тетвел, Төги, Өргәнчә, Утяшкино, Шөгерчə, Ямаши. Район мәйданы 947 км² тәшкил иткән.
Блейн (округ, Оклахома)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1890 елда оештырыла.
Кайтарма
Премьера һәм бәяләү
2013 елның 17 маенда, кырым татар халкын депортацияләүгә 69 ел тулуы алдыннан фильм бетренче тапкыр (премьера) күрсәтелгән. QHA Информагентствосының премьераны кырым калаларының ике телдәге атамалары аша алдан игълан иткән: «Теләгәннәр бу фильмны Симферопольдә/Акъмесджит, шулай ук Кырымның Белогорск/Карасубазар, Керчь, Севастополь/Ак-Яр, Судак, Феодосия/Кефе һәм Евпатория/Кезлев калаларында карый ала». «Хайтарма» фильмының премьерасына мәҗлес лидерлары, Украина Югары радасы депутатлары Мостафа Джемилев, Рефат Чубаров, автономия хөкүмәтенең вице-премьеры Георгий Псарев һәм Азиз Абдуллаев, Киев кунагы — кеше хокуклары буенча парламент комитеты башлыгы Валерий Пацкан катнашкан. Премьерага мактаулы кунаклар сыйфатында Мәскәүдән хәрби летчиклар һәм икеләтә Советлар Берлеге Герое Амет-Хан Солтанның хәрби лачыннары чакырылган.
Төрек шашкасы
Көрәшчеләр бәйгесе
“Төрек шашкасы” — искиткеч мавыктыргыч, катлаулы комбинацион һәм үтә санаулы уен. Төрек шашкасы партияләре ничьяга бик сирәк тәмамлана, моның өчен гади шартлар бар: ике якның да дамнары бертигез санда булырга тиеш. Төрек шашкасында ике дам берне җиңә. Тактада берәр гади шашка калган очракта да уен дәвам иттерелми, ничьяга тәмамланган дип санала. Әлбәттә, уен уртасындагы озакка сузылган маневрларда көндәшләр йөрешләрне кабатлау аша “солых килешүе” төзи алалар. Ләкин бу алым хупланмый, көрәштән качу дип бәяләнә, чөнки теләсә нинди позициядә дә, ике якның теләге булган мәлдә, уен барышын үзгәртү, дамнар катнашындагы уен азагына күчү мөмкинлеге була.
“Күп хәрәкәтле уен” җәүһәрләре
Төрекләр үз исеме беркетелгән шашка төрен Çok hamleli oyun — “Күп хәрәкәтле (йөрешле) уен” дип йөртәләр. Уенның тактик өлешенә күчү алдыннан, озак вакытка сузылган маневрлар ясарга кирәк була. Шуннан соң егермедән артык ярымйөрештән торган комбинацияләр үткәрү мөмкинлеге туа. Стандарт калыптагы адымнар байтак булса да, һич көтелмәгәннәре дә булмый калмый. Шуңа күрә төрек шашкасына “санаклар чорында” да үлем куркынычы янамый. Уенның тагын бер кызыклы үзенчәлеге: сугылган шашкалар тактадан йөреш беткәнче үк бер-бер артлы алына. Шуңа күрә шашка уенының башка төрләрендәге “төрек сугуы” дигән халәт төрек шашкасында гомумән була алмый. Ләкин аның хәрәкәтләрне җанландыручы кагыйдәләре (иң беренче чиратта, “төрек сугуы”ның төрек шашкасында булмавы) бер сугу йөрешендә көндәшнең дистәдән артык сугышчысын кырып салырга мөмкинлек бирә (диаграмманы кара). {| class="standard"
Мезень (шәһәр)
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (98,8%).
911 ел (б. э. к.)
911 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр X гасырга кергән ел.
Чарльстон (Арканзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(12643) Henkolthof
Тарихы
1973 елның 30 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3180 T-2» саналган.
HD108449
HD108449 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Миңлегали Шайморатов
Миңлегали Минһаҗ улы Шайморатов (1899—1943) — генерал-майор, гражданнар һәм Бөек Ватан сугышы каһарманы, атаклы 112-нче (соңыннан 16-нчы Чернигов гвардия) Башкорт кавалерия дивизиясенең командиры. Россия Федерациясе Каһарманы (2020, вафатыннан соң).
Мойзельвиц
Мойзельвиц (Meuselwitz) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бусни
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Матяшовце
Матяшовце — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Липини (гмина Збучин)
Липини  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Чероки-Вилледж (Арканзас)
Тарихы
Чероки-Вилледж шәһәре  елда нигезләнгән.
Нулин өязе
Нулин өязе (Нолинский уезд) — Вятка губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Эзёжець
Эзёжець — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(5467) 1988 AG
(5467) 1988 AG — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Мокса
Мокса (Moxa) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
То-Се
То-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Харасов елгасының сул ярыннан 155 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Боленцин (Кече Польша воеводалыгы)
Боленцин — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Карлыяйла (Эрҗиш)
Карлыяйла (Karlıyayla) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Эрҗиш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бивер (Аляска)
Бивер  — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Эзёри (Лодзь воеводалыгы)
Эзёри  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Васко да Гама
Васко да Гама (порт. Vasco da Gama; 1469–1524) – Португалия сәяхәтчесе, Һиндстанга диңгез аша сәяхәт иткән беренче аурупалы буларак билгеле.
Тормыш юлы
Васко да Гаманың туган елы төгәл мәгълүм түгел. Ул йә 1460 елда, йә 1469 нчы елда Португалиянең Синеш шәһәрендә туган.
Шенкурск
Тарих
Шәһәр cтaтысын 1565 елдан башлап йөртә.
(12646) 5175 T-2
(12646) 5175 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Яновице (Сандомирский повяты)
Яновице  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(5468) Hamatonbetsu
Тарихы
1988 елның 16 гыйнварында М. Мукаи, М. Такэиси тарафыннан Kagoshima обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 BK» саналган.
Агҗаалантүрк (Кумру)
Агҗаалантүрк (Ağcaalantürk) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Кумру илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Яновице-Подушовски
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нәҗметдинова
Нәҗметдинова — фамилия.
(5469) 1988 BK4
Тарихы
1988 елның 21 гыйнварында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 BK4» саналган.
Седуиха
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эзёрко (Здунсковольский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хабарчиха (Махнёво муниципаль берәмлеге)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%).
Буховичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Остров (коммуна, Констанца)
Остров — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан коммуна.
Әбләев
Әбләев — фамилия.
То-Яха (Надуй-Яха кушылдыгы)
То-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Надуй-Яха елгасының уң ярыннан 136 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Шеннон-Гиллз (Арканзас)
Тарихы
Шеннон-Гиллз шәһәре  елда нигезләнгән.
Кормыш өязе
Кормыш өязе (Курмышский уезд, Кăрмăш уесĕ) — Сембер губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Карашай-Саклау
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Биг-Лейк (Аляска)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Остров (коммуна, Тулча)
Остров — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан коммуна.
Беноде
Беноде — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
Шервуд (Арканзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Туаге-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Рош-ле-Перу
Географиясе
Коммуна мәйданы — 10,62 км².
Янув (гмина Ожарув)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Селиште (Клуж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клатсоп (округ, Орегон)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1844 елда оештырыла.
Кечкенә (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры елгасы, инештән Сыры һидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Беренче бөтендөнья сугышы хроникасы/1914 елның августы
1914 елның 3 августы. 7-нче сугыш көне
Алмания Бельгиягә сугыш игълан итә.
1914 елның 11 августы. 15-нче сугыш көне
Льежны штурмлау: '''Штурм.
1914 елның 12 августы. 16-нчы сугыш көне
Льежны штурмлау: '''Штурм.
1914 елның 17 августы. 21-нче сугыш көне
Француз театр:
Отелек (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Паповка (Бялыницкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Липини (Радомский повяты)
Липини  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Янув (Келецкий повяты)
Янув  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Отешань (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Вәли Хангилдин
Вәли Хангилдин (1891-1971), тел белгече, педагог, филология фәннәре кандидаты (1942). ТАССР атказанган фән эшлеклесе (1961).
Пальяйш (Баррейру)
Географиясе
Мәйданы —.
Вәли Хангилдин
Тәрҗемәи хәле
1942 елда татар синтаксисы өлкәсендә беренче диссертацияне Казан дәүләт университетында яза. Бу эшендә ул татар сүзтезмәләрен алардагы сүзләрнең ярашу, башкарылу һәм янәшәлек юллары белән бәйләнеше буенча тикшерә.
Мюнхенбернсдорф
Мюнхенбернсдорф (Münchenbernsdorf) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Медзянки
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Агҗакент (Азизие)
Агҗакент (Ağcakent) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Азизие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Алексаны
Алексаны (Алексаны) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Эзёрна (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD108642
HD108642 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Халидә Сөнгатуллина
Рольләре
- Роза – «Сандугачлар килгән безгә" (И.Юзеев, 1989);
- Гөлнур, Луиза – «Хыялдагы дөнья» (Ф.Галиев, 1993);
- Убырлы – «Мисс Убырлы» (Ф.Галиев, 1997);
- Мияубикә – «32 нче март» (Р.Садриев, М.Сафин, 2002);
- Мәҗнүннең әнисе - "Ләйлә вә Мәҗнүн" (Н. Ганҗәви, Ю. Тупикина, Л. Янсуар);
- Кош - "Питер Пэн" (Дж. М. Барри, Р. Нәҗмиев инсц.)
- Олы Инәй - "Озын-озак балачак" (М.Кәрим)
Кус (округ, Орегон)
Территориясе
Округ мәйданы 4,144 км² тәшкил итә.
Тамбов өлкәсе
Районнар
Тамбов өлкәсендә 23 муниципаль район. Районнар исемлеге:
Антоновка (Спас районы)
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Асакасы (Чабаксар районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (94%) алып тора.
(5474) Gingasen
Тарихы
1988 елның 3 декабрендә Т. Фудзии, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XE1» саналган.
Хмелевка (Тәүде шәһәр округы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Серед-Седей-Яга
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Артеага (Бискайя)
Артеага — Испаниянең Бискайя провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Аленкино (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
HD108662
HD108662 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ставрополь өязе (Самара губернасы)
Тарих
Өяз 1780 елда Сембер наместнилыгы эчендә барлыкка килә. 1796 елдан — Сембер губернасы составында.
1851 елда Самар губернасы составына тапшырыла.
Берлин
Таркалудан бердәмлеккә
left|250px|thumb|[[Икенче бөтендөнья сугышыннан соң Берлин (Потсдам мәйданы, 1945 ел)]] 1945 елда сугыш тәмамлангач Берлинның шактый зур өлеше җимерек хәлдә була. Кызыл армия шәһәрне алгач, Алмания тулы һәм берсүзсез капитуляция игълан иткәч, Берлин, бөтен Алмания кебек, чит ил идарәсе астында булган өч секторга бүленә. Көнбатыш союздашларның (АКШ, Бөек Британия) секторлары шәһәрнең көнбатыш өлешен, ә Советлар Берлегенең секторы шәһәрнең көнчыгыш өлешен ала. 1945 елның 26 июлендә шәһәрдә шулай ук француз секторы булдырыла.
Халык
Берлинлының уртача яше — 41,7 (2004 ел).
Берлин парклары
Шуннан тыш Берлинда 2 зоопарк бар: Берлин зоология бакчасы һәм Фридрихсфельде. 1844 елда нигезе салынган Берлин зоопаркы Алманиядә иң искеләрдән санала һәм ул иң зур коллекциягә ия (14000 хайван, 1500 төр). Икенче зоопарк Көнчыгыш Алманиядә төзелә һәм Европада мәйданы буенча иң зур зоопарк булып санала (160 гектар).
Театрлар
Театр тормышы Берлинда бер дә туктап тормый. Аны сәяси вакыйгалар да, сугыш та өзә алмый. Ул, хәтта, бүленгән шәһәрне берләштерүче булып та тора. Берлин театрлары: Немец операсы, Берлин дәүләт операсы, Комише Опер, Шиллер исемендәге театр, Курфюрстендаммдагы театр, Берлин ансамбле, Фридрихштадт-палас, Халык театры, Метрополь театры, бик күп варьете һәм кабаре һ.б. Үз вакытында Вильгельм Фуртвенглер һәм Герберт фон Караян дирижер булган Берлин филармония оркестры бөтен дөньяга танылган.
Северодвинск
Халык саны — кеше.
Сөембикә (опера, 2018)
Вакыйгалар өч шәһәрдә бара. Беренче вакыйга - Казанда, аннары Сөембикәне Мәскәүгә җибәрәләр. Соңгы вакыйга Сөембикә ахыргы көннәрен яшәгән Касыйм шәһәрендә бара.
Роман (Эн)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 26,73 км².
Дйоло (Парма)
Дйоло — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Шашка уены атамалары
Артта калган һәм “эленеп торучы” шашкалар
V. {| class="standard" Биредә караларның “артта калган” h8 шашкасы акларга “әйләнәле сугу“ комбинациясен үткәргәндә “чикләвеч” булып тора: '''1.hg5!! eg3 2.cd4 ce3 3.ab4 ac3 4.cb2 ca1 5.gf6 ag7 6.hh4'''. Уен караларга “ыштан кидертү” белән тәмамлана: '''6. ... hg7 7.hg3 cb6 8.ge5 gh6 9.ed4 ba5 10.dc3 hg5 11.cd2 gh4 12. de1 X.
Әйләнәле сугу
IV диаграмма: “Каулен уены”ннан, '''1.gf4 fe5 2.hg3 gf6 3.cb4 bc5 4.ba5 ed4? 5.dc3 fe5 6.cb4 hg7 7.cd2 gf6 8.dc3 fg7''' йөрешләреннән соң. '''9.gh4! eg3 10.ce5 fd4 11.hg5 hd2 12.ee5 ge1 13.bc3 df4 14.bc1 eb4 15.ac3 X'''.
V диаграмма: “Казык” башлангычының “Авыл казыгы” дип аталган һәм каралар өчен кимчелекле вариантыннан, '''1.cd4 ba5 2.dc5 db4 3.ac5 cb6 4.ed4?! bc7? 5.gf4 cd6 6.ba3 db4 7.ac5 fg5 8.fe5 dc7?''' йөрешләреннән соң. '''9.ef6!! gc3 10.db4 bd4 11.hg3! ac3 12.ed2! ce1 13.gh4 eg3 14.hh4 X'''.
Вариант
Бер-берсе белән бәйләнештә торган йөрешләр сериясе. Уен башлангычларында вариант тулаем уен схемасын һәм каршы якларның стратегиясен билгели. Партияләрдә дә, этюдларда һәм башка композицияләрдә дә үз эченә төрле дәвамнарны һәм тармаклануларны алган төп вариантны аералар. Композицияләрнең идеяле вариантлары да була, алар шашка сәнгате әсәрләренең эчтәлеген ачыклый.
Гамбит
Бер шашканы корбан итүгә корылган уен башлангычы. Корбанлы дебютларның аеруча популяр булганнары һәм тулы канлы уен бирә торганнары узган гасырның Кукуев, Мазурок, Шошин, Харьянов кебек шашка осталары исемнәрен йөртә. {| class="standard" Узган гасырларда сирәк булса да кулланылган гамбитларның беришесе, “санаклар чоры” килеп җиткәч, “бракка чыгарылды”. Акыллы машиналар алардагы интуитив корбаннарның партияне оттыруга юлыктыруын ачыкладылар. Түбәндәге диаграммада — санаклар тарафыннан “корбан ителгән” бер гамбитның табиясе. Ул “Төс алмашынулы Бодянский уены”нда 1.cd4 hg5 2.gh4 dc5 3.fg3 (теория, караларның алдагы dc5 йөрешеннән соң, 3.hg3 җавабы көчлерәк дип саный) '''3. … gf4?! 4.eg5 ce3 5.df4 gh6'''.
Җавап һөҗүме
Җавап һөҗүме каршы як өстенлеккә ирешү яисә уенны тигезләү максаты белән ясаган теләсә нинди актив йөрештән соң да башланырга мөмкин. Бу очракта җавап һөҗүмен ясаучы уенчы, каршы якның янауларына игътибар итмичә,үз планнарын тормышка ашыра. Диаграммада — шундый алымның бер үрнәге. Акларның уң флангтагы “тышаулау”ны бетерүгә юнәлтелгән 1.fe5 йөрешенә җавап итеп, каралар '''1. ... bc5!''' һөҗүмен ясыйлар. Аңлашыла ки, биредә ''1. ... gf4?'' йөреше бернинди уңай нәтиҗә бирми. Ә башкача җавап һөҗүме караларны хәлиткеч өстенлеккә ирештерә: 2.eg7 cb4! 3.ac5 ef6! 4.ge5 gf4 5.eg5 hd2 X'''. {| class="standard" I диаграмма.
II диаграммада аклар ясаган җавап һөҗүменнән соң, караларның өч сугу мөмкинлеге бар, ләкин аларның берсе дә партияне оттырудан коткара алмый: '''1.ab6!! ac5 2.cb4 df4 3.bb8 X'''. {| class="standard" II диаграмма.
Контрһөҗүм
“Җавап һөҗүмен” кара.
Позицион корбан
Шуңа күрә уен сирәк очрый торган тактик алым белән дәвам иттерелә: '''20. … fe5 21.hf6! eg7! 22.de5 bc7! 23.eg3 cb6 24.ae7 gf6 25.eg5 hh2''' (II диаграмманы кара). {| class="standard" Беренче карашка бу позиция каралар өчен җиңел отышлы булып күренә. Ләкин аклар уенны этюд йөрешләре кулланып тигезли һәм шуның белән партияне коткара ала: '''26.de3 hg1 27.ef4 gd4 28.fg5 dh8 29.gh6 ab4 30.cd2! ba3 31.de3 ab2 32.ed4 hc3 33.ed2 ce1 34.hg7 ='''
Симметрия
Уен тактасында ике якның да шашкалары “олы юл”га яисә икелек юлларына карата көзгедәге чагылышы буенча бер үк кырларда урнашкан халәт. Гадәттә ул башлап йөрүче файдасына булмый. {| class="standard" Диаграммадагы позиция 1936 елда профсоюзлар беренчелегендә уйналган Гиляров-Соков партиясенең азагында барлыкка килде. Аклар башлап йөри.
“Челтәр”
Челтәр (яки Иләк) — позициядә шашкаларның бер-бер артлы ара калдырып урнашкан булуы. Мондый җитешсезлек яки аны шашкалар корбан итеп барлыкка китерү мөмкинлеге комбинацияләр үткәрү өчен төп мотив булып тора. Хәлиткеч сугуны тормышка ашыру “технология”се куелган максатның үтәлү механизмын эзләп табудан һәм комбинация үткәргәннән соң барлыкка килә торган позицияне анализлаудан гыйбарәт.
Карри (округ, Орегон)
Территориясе
Округ мәйданы 4,214 км² тәшкил итә.
Шашка уены атамалары
Шашка-шахмат сәгате
Шашка ярышларында гадәти һәм “тарихи” механик “Янтарь” сәгатьләре дә, заманча электрон сәгатьләр дә турнир регламентына бәйле рәвештә һәм бертигез кулланыла. Соңгыларында йөреш саен вакыт өстәп бару мөмкинлеге дә була, алар “яшен тизлегендә” һәм тиз уйнауга яраклаштырылган.
Этюд
Этюд — шашка композициясенең уен азагына багышланган әсәре. {| class="standard" Диаграммада — шашка композициясенең “Харьянов этюды” дигән классик үрнәге. Акларга җиңү бурычы куелган. Әлбәттә, башта караларның дамын юк итәргә кирәктер. '''1.gh6 cg5 2.hf4 fg5 3. fh6 hg3'''. Каралар башкача йөрсә, аклар аларның шашкаларын яңадан өске икелек юлына басып тоткарлаячак: 4.hf4 X.