cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Телекоммуникация
Бүгенге көндә телекоммуникацияләрнең төп тармаклары
Интернет, мобиль элемтә, мәгълүматлар тапшыру челтәре (чыбыксыз, күпләп-күпләп-ваклап сату һәм тд.), элемтәнең спутник системалары, цифрлы һәм салым телевидениесе, телефон элемтәсе, электрон банкинг. елекоммуникация-ул телефон, компьютер модемнары, спутник һәм җепселле-оптик кабельләр кебек электрон җиһазлар ярдәмендә элемтә. Телекоммуникацион системаларны абоненттан җирле коммутаторларга (җирле линияләргә) телекоммуникация кабельләре, коммутация чаралары үз эченә ала, алар абонент белән аралашуны тәэмин итә, линияләр яки каналлар белән тоташтыра, алар коммутаторлар һәм, әлбәттә, абонент арасында шалтыратулар бирә. 20 гасыр башыннан алып 20 гасыр уртасына кадәр телефон алмашу, электромеханик коммутатор системалары, кабельләр, ретрансляторлар, системалар, микродулкынлы җиһазлар кебек яңалыклар барлыкка килде. 1950 нче елларда 1984 нче елга кадәр бу тармакта яңа технологияләр үсеш ала. Мәсәлән, спутник һәм камилләштерелгән кабель системалары, цифрлы һәм җепселле-оптик технологияләр һәм видеотелефон элемтә. Коммуникацияләр тармагы тулысынча компьютерлаштырылган иде. Әлеге модификацияләрнең барысы да дөньяның бөтен илләре буенча телекоммуникацион системаларның таралуына ярдәм итте. 1984 елда суд карары белән Кушма Штатларда Америка телеграф корпорациясе монополияы һәм телефон (AT&T) җимерелә. Бу вакыйга телекоммуникация тармагы технологиясендәге күп кенә зур үзгәрешләргә туры килде. 1980 нче елга кадәр барлык илләрдә дә диярлек телекоммуникация хезмәтләренең җәмәгать хезмәтләре булып саналуы һәм монопольне тәэмин итүче закон кысаларында эшләве санала. Икътисади активлык үсү белән бергә яңа технологияләр барлыкка килү телекоммуникация индустриясен хосусыйлаштыруга китерде. Бу тенденция үзенең кульминациясенә иреште, AT&T үзенең монопольле торышыннан мәхрүм ителде һәм АКШның телекоммуникация системаларын дәүләти җайга салу туктатылды. Кайбер башка илләрдә хәзер Бу Мәктәпкә Охшаган приватизацион процесслар бара. 1984 елдан соң техник прогресс нәтиҗәсендә бөтен дөнья буенча кешеләргә универсаль хезмәт күрсәтә алырлык телекоммуникация системалары таратыла. Бу хәлләр, кайчан телекоммуникацион технологияләр объединяются башка мәгълүмати технологияләр белән чиктәш өлкәләрдә кебек электроника һәм эшкәртү мәгълүматлар.
Junkers
Юнкерс (Junkers) — Хуго Юнкерс Дессауда нигезен салган. Алманиянең авиатөзелеш компаниясен башта газ җылыту казаннары, суыткычлар һәм вентилятор җиһазлары җитештерүче буларак Junkers&Co фирмасы дип эшен башлаган.
Junkers
Како (Венеция)
Географиясе
Како Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Лозная (Айдар кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Донец (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Эпиген (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Эпиген Византийский (II век, б.э.к.) хөрмәтенә бирелә.
(20180) Annakolény
(20180) Annakolény — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Чиллем (Мэриленд)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вылнари
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жукув (Любуш воеводалыгы)
Жукув  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
3-енче номерлы Провинция
3-енче номерлы Провинция - Непалның җиде провинциясенең берсе.
Дворжак (кратер)
Исеме
Кратер чех композиторы Антонин Дворжак хөрмәтенә аталган.
Дилга
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олы Вешак
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Брезе-при-Раки
Брезе-при-Раки — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Вырбак
Вырбак — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Чоптанк (Мэриленд)
Чоптанк  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Амур өлкәсе
Административ үзәге — Благовешченск шәһәре.
Административ-территориаль бүленеш
җөмһүpиятда 20 административ район, 9 шәһәр бүлгeы бар.
Икътисад
Иң мөһим алтын чыганкалары башлыча Зеи һәм Селемҗа елгарының үрге агымында урнашканнар. Шулай ук көрән күмер һәм ташкүмер, тимер (руда), кварц комнары,, каолин, авыр эрүче балчыклар, туфлар, кварцитлар чыганаклары бар. Минераль чыганаклар да бар.
Белые Чежеги
Белые Чежеги (Белые Чежеги) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Кызык (Гүмүшхаҗыкөй)
Кызык (Kızık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Гүмүшхаҗыкөй илчесенә караган бер авыл (köy).
Кеннетт (Миссури)
Тарихы
Кеннетт шәһәре  елда нигезләнгән.
Бялымшчына
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Спартак (аяк киеме фабрикасы)
Тарих
Сугыштан соң модельле аяк киеме цехы реконструкцияләнә. Фабрика автоматлаштырыла — анда 28 конвейер, машина-ярымавтоматлар эшли башлый.
Милекчеләр һәм җитәкчелек
2012 елның апрелендә Р. З. Гариповның ябык язылу буенча ААҖ устав капиталының 95,89% тәшкил иткән фирма акцияләренең өстәмә 100 млн данәсен сатып-алу килешүенә кул куюы билгеле була. Гарипов кәгазьләрне номиналь бәядән сатып ала — бер данәгә 10 сум, 1 млрд сум түләп.
Олы Когозес
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эдвард Григ
Григ төп әсәрләре "Пер Гюнт" сюитасында - "Сольвейг җыры" һәм аеруча "Тау патшасы мәгарәсендә" пьесалары дөньяда бик танылган, иң мәшһүр хәзерге заман классик әсәрләре булып санала.
Келарева Горка (станция)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
2010 елда биредә 4 кеше яшәве билгеле.
Брезе-при-Словенський Бистрици
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD252459
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Бялюнцы (Доцишски авыл советы)
Бялюнцы  (Бялюнцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Кал Гранде (Тревизо)
Кал Гранде — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Милковице-Ставки
Милковице-Ставки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Олы Корчек
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Новобельское
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 136 кешенең яшәве мәгълүм.
Керутерсвилл (Миссури)
Керутерсвилл  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Шарлотт-Голл (Мэриленд)
Шарлотт-Голл  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Дилжа-Маре
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гусла
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Колтовская
Халык
2010 елда биредә 32 кеше яшәве билгеле.
Алексеевка (Бишбүләк авыл советы)
пучᴛы индексы — 452040, — 80212810002.
NGC 1421
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бурундучья
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Бондаревский (Агыйдел кушылдыгы)
Бондаревский — Россия территориясеннән ага торган елга. Белгород өлкәсе, Воронеж өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Агыйдел елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Загае (Стшелецко-Дрезденецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Денница (Шумен өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Луколи
Луколи — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Дзэами (кратер)
Дзэами — Меркурий планетасының -2.5°N, -148°W координаталары буенча урнашкан 125 километрлы кратеры.
Загуже (Зелёногурский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кал Монте (Пезаро һәм Урбино)
Кал Монте — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Дибич (авыл в Болгарии)
Дибич  — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Михайловка (Архангельск өлкәсе)
Халык
2010 елда биредә 13 кеше яшәве билгеле.
Минковце
Минковце — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
HD252527
HD252527 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
(20193) Якусима
Тарихы
1997 елның 18 гыйнварында Н. Сато тарафыннан Титибу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 BH8» саналган.
Киндерле (Төмән өлкәсе)
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Төмән өязенә караган.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 88,9%, руслар — 8,4%, үзбәкләр — 2,7%.
Длыжко
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Студенка (Агыйдел кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(20194) Ilarialocantore
(20194) Ilarialocantore — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Жозеф Фурье
Яшьлек еллары
Жан-Батист Жозеф Фурье тегүче гаиләсендә 15 баланың 12нчесе булып (әтисенең икенче никахында 9 нчы бала) дөньга килә. Аның әтисе чыгышы буенча Лотарингиядәге кечкенә шәһәрчектә кибетче гаиләсеннән. XVI—XVI гасырларда Жан-Батист Жозеф Фурьенең икетуган бабасы Пьер Фурье контрреформациядә танылган фигураларның берсе була. Аның әнисе Эдме 1777 елда вафат була. Ул вакытта Фурьега 9 яшь булган. Шул ук елны әтисе дә вафат була.
Гүнешевлер (Алтындаг)
Гүнешевлер (Güneşevler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Алтындаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пон-Скорфф
Пон-Скорфф — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Загуже (Стшелецко-Дрезденецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рылковский Погост
Рылковский Погост (Рылковский Погост) — Архангельск өлкәсенең Вельск районы составына керүче авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (100%) яши.
Буа мәдрәсәсе
Буа мәдрәсәсе, 1917 елга кадәр «Нурия» мәдрәсәсе — Татарстанның Буа шәһәрендә урнашкан, ТР Диния нәзарәте карамагындагы урта дини белем бирүче уку йорты. Татарстанның иң борынгы дини уку йортларының берсе.
Донн (кратер)
Донн — Меркурий планетасының 3°N, -14°W координаталары буенча урнашкан 60 километрлы кратеры.
Арнольд (Миннесота)
Арнольд  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Башкорт эшләре комиссиясе
Тарихы
1742 елда патша администрациясе Башкорт комиссиясенең эше туктатылуы һәм аның функцияләрен Ырынбур коммиссиясенә тапшырылуы турында карар кабул итә.
Миньчево
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Игорь Изместьев
Сәяси эшчәнлек
2001—2006 елларда Изместьев Федерация Советы әгъзасы, Башкортстан Республикасы Дәүләт җыелышыннан (корылтайдан) вәкил булып тора. Федерация Советының сәнәгать сәясәте комитеты рәисе урынбасары вазыйфасында эшли, Федерация Советының милли диңгез сәясәте комиссиясе составына керә.
Аманда Пит
Гаиләсе
Ире (2006 елдан) — сценарий язучы Дэвид Бениофф. Балалары: кызлары Фрэнсис Пен Фридман (2007), Молли Джун Фридман (2010), уллары Генри Пит Фридман (2014).
Игорь Изместьев
Җинаять эше
2010 елның 28 декабрендә Изместьев гомерлеккә ирегеннән мәхрүм ителә. Саликамның «Ак аккош» колониясендә җәза үтә.
2017 елның 13 декабрендә Мәскәү мэры каршындагы Ярлыкау мәсьәләләре буенча Комиссия бер тавыштан гафу итүдән баш тарту турында Карар кабул итә.
Саут-Бервик (Мэн)
Саут-Бервик  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Зажинь
Зажинь — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кәрим (Бишбүләк районы)
Почта индексы — 452057, — 80212804004.
Вине (Об)
Вине (Vinets) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Арси-сюр-Об кантонына карый.
Канчәбер
Канчәбер (Конченбург) — Төмән өлкәсенең Түбән Тәүде районында урнашкан торак пункт.
Грамбов (Алгы Померания)
Грамбов  — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
NGC 1424
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дилма (Мехединць)
Дилма — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Бейкер (Миннесота)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бяняны
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Долина (Шумен өлкәсе)
Долина  — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Эрстед (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Городишче өязе
Городище өязе (Городищенский уезд) — Пенза калгайлыгы һәм Пенза губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Дун Юань (кратер)
Дун Юань — Меркурий планетасының 73.5°N, -55°W координаталары буенча урнашкан 60 километрлы кратеры.
(2029) Биноми
Тарихы
1969 елның 11 сентябрендә Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1969 RB» саналган.
Брезовець-при-Полю
Брезовець-при-Полю — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Драгоево
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мйодуси-Инохи
Мйодуси-Инохи — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 1426
NGC 1426 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кинг-Сити (Миссури)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Засеки (Любуш воеводалыгы)
Засеки  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Брезовець-при-Рогатцу
Брезовець-при-Рогатцу — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Кала Либерото (Нуоро)
Кала Либерото — Италиянең Сарденья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Фаил Әхмәдиев
Ф.Г.Әхмәдиевнең фәнни хезмәтләре гетеродин актив мохитлардагы технологик процессларны системалы анализлау һәм аларны оптималь-аппаратур формалаштыру мәсьәләләренә багышланган.
Керенск өязе
Керенск өязе (Керенский уезд) — Пенза калгайлыгы һәм Пенза губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Халык
Туган телләр (1897): рус теле — 95,2%, татар теле — 4,6%.
Дренци
Дренци — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Эспин (ай кратеры)
Эспин - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 70,01 км булган кратер.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Брезовий Дол
Брезовий Дол — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Мәхмүт Нигъмәтҗанов
Мәхмүт Нигъмәтҗан улы Нигъмәтҗанов (1930 елның 10 мае, Олы Арташ, ТАССР, РСФСР, ССРБ — 2020 елның 4 августы, РФ, Татарстан, Казан) — танылган фольклорчы-галим, музыка белгече, татар халык көйләрен җыючы һәм өйрәнүче, Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе (1979), Г.Тукай исемендәге Дәүләт премиясе иясе (1985).
Михнәтле балачак
Мәхмүт Нигъмәтҗанов 1930 елның 10 маенда Татарстанның Саба районы Олы Арташ авылында туа. Ул балачактан анасының көйләп китаплар укыганын һәм бәет-мөнәҗәтләр әйтүен, атасының гармунда халык уйнаганын тыңлап үсә. Үзе дә гармунда музыканы көйләргә 5-6 яшендә өйрәнә. Башлангыч белемне Чәбия Чүрчи күрше авылында рус мәктәбендә ала башлаган. 1939 елда гаиләсе Донбасска күчеп китә. Сугыш башланган 1941 елда анасын җирли, апасы белән абыйсын сугышка озата. Шул сәбәптән Белгород балалар йортына җибәрелә.
Гаиләсе
Мәхмүт Нигъмәтҗановның анасы Нурҗиһан атаклы дин мәгърифәтчесе Хаҗи Җәләлетдин гаиләсендә туган.
Краснослободск өязе
Тарих
Краснослободск өязе 1780 елда оештырылып, 1928 елда юкка чыгарылган.
Золя (кратер)
Исеме
Кратер француз язучысы Эмиль Золя хөрмәтенә аталган.
Саутвест-Гарбор (Мэн)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 1428
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Звежин (Любуш воеводалыгы)
Звежин  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Бярнуци
Бярнуци (Бярнуці ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Мукшы өязе
Халык
Туган телләр (1897): рус теле — 98,1%, татар теле — 1,6%.
Щепанково (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Звежинець (Любуш воеводалыгы)
Звежинець  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Навороша
Навороша — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пежма елгасының уң ярыннан 78 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Болью (Миннесота)
Географиясе
Болью халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Наручат өязе
Наручат өязе (Наровчатский уезд) — Пенза калгайлыгы һәм Пенза губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Варюшкина
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
(2744) Биргитта
Тарихы
1975 елның 4 сентябрендә К.-И. Лагерквист тарафыннан Квистаберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 RB» саналган.
NGC 1429
NGC 1429 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Гранзебит
Гранзебит — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Димбовичоара (Димбовица)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саутпорт (Мэн)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Анеева
Климат
Кыш суык, көчле җилле һәм буранлы, җиде ай бу дәвам итә. Җәй чагыштырмача җылы, тик кыска вакытлы.
Монтелапьяно
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Вайнленд (Миннесота)
Географиясе
Вайнленд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Щепице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гүнешли (Гөнен)
Гүнешли (Güneşli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нуазьель
Нуазьель — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Мистки-Жим
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бузарка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чүпче елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Юнг (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Томас Юнг (1773—1829) хөрмәтенә бирелә.
Саранск өязе
Тарих
Саранск өязе 1780 елда оештырылып, 1928 елда юкка чыгарылган.
Костинская
Халык
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (100%) яши.
Базьяны
Климат
Кыш суык, көчле җилле һәм буранлы, җиде ай бу дәвам итә. Җәй чагыштырмача җылы, тик кыска вакытлы.
Димбу (Муреш)
Димбу — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
(20209) 1997 FE5
(20209) 1997 FE5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Китсвилл (Миссури)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юри (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Гарольд Юри (1893—1981) хөрмәтенә бирелә.
Рафаил Зиннуров
Фәнни һәм иҗади эшчәнлек
Әдәби әсәрләре «Шоңкар», «Бельские просторы» журналларында һәм башка кайбер басмаларда дөнья күрә.
(20210) 1997 GQ7
Тарихы
1997 елның 2 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 GQ7» саналган.
Ханавыл
Ханавыл (Араповская) — Төмән өлкәсенең Тубыл районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 100,0%.
Гунделен
Гунделен — Россия территориясеннән ага торган елга. Кабарда-Балкар Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Баксан елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Брезовиця-при-Златем Полю
Брезовиця-при-Златем Полю — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Урта Уксунай
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чумыш елгасы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Михалово-Велике
Михалово-Велике — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Щерослуги
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Өчпочмак (фильм)
Өчпочмак (Triangle) — Кристофер Смитның өченче тулы метражлы кинофильмы, Бөекбритания һәм Австралия җитештерүенең мистик триллеры. Фильмның төп героинясы (аның ролен Мелисса Джордж башкара) дуслары белән ташландык лайнерда була, анда ул таныш булмаган хатыннан улына кайту өчен үзенең дусларын үтерергә кирәклеге турында белә.
Соснино (Киров өлкәсе)
Соснино (Соснино) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Ольховая (Калитва кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Донец (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Брезовиця-при-Любляни
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бярозы
Бярозы (Бярозы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Калабияна - Кьеза (Бьела)
Географиясе
Калабияна - Кьеза Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Вәчер
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тубыл өязенә караган.
(4069) Blakee
Тарихы
1978 елның 7 ноябрендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VL7» саналган.
Степановы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Батово (Ханты-Мансийск районы)
Батово (Батово) — Россиянең Хант-Манси автономияле округының Ханты-Мансийск районына керүче авыл.
Вошонвилье
Вошонвилье (Vauchonvilliers) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Вандёвр-сюр-Барс кантонына карый.
HD253252
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Пугачева (Калитва кушылдыгы)
Пугачева — Россия территориясеннән ага торган елга. Ростов өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Калитва елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Донец (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Михновце
Михновце — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монторио-аль-Вомано
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Ямамото (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Иссэй Ямамото (1889—1959) хөрмәтенә бирелә.
Златар (Болгария)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йорданово (Любуш воеводалыгы)
Йорданово  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мәскәү базары (Казан)
Гомуми үзенчәлекләр
Ачылганнан бирле Казанның Үзәк һәм Идел буе базарлары белән беррәттән иң эре базар сәүдә комплексларының берсе булып тора. Мәскәү районыннан тыш, Казанның якын-тирә районнары: Киров, Яңа Савин һәм Авиатөзелеш районнары сатып алучыларына да хезмәт күрсәтә.
Урнашуы
Базар территориясенең тыгыз үсеше берничә тапкыр бәхәс темасына әйләнде. 2006 елда бу санитар табиблар тарафыннан базарның ябылуына китерергә мөмкин иде (санитар саклау зонасы аралары арасындагы туры килмәү аркасында).
Даккичай
Даккичай — Россия территориясеннән ага торган елга. Дагстан биләмәләрендә ага. Елга  Самур елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Михнувка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Озуар-ла-Феррьер
Озуар-ла-Феррьер — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Ян (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
Нефедовская
Халык
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (100%) яши.
Мишкеники-Велики
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гарден-Сити (Миннесота)
Гарден-Сити  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Кызылгөл (Полатэли)
Кызылгөл (Kızılgöl) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Килис иле Полатэли илчесенә караган бер авыл (köy).
Брезовиця-при-Стопичах
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(20220) 1997 GA40
Тарихы
1997 елның 7 апрелендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 GA40» саналган.
Вавуки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Димбуриле (Олт)
Димбуриле — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кызылдаг (Афйонкарахисар)
Кызылдаг (Kızıldağ) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Афйонкарахисар илчесенә караган бер авыл (köy).
Щуплинки (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Щуплинки  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Даличай
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кулой Совет Хуҗалыгы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Радлин (Великопольское воеводалыгы)
Радлин  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Җилбулак-Матвеевка
Җилбулак-Матвеевка — Башкортстанның Бишбүләк районында урнашкан авыл.
Димекень
Димекень — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Моццагронья
Моццагронья — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Лубян (Вятка кушылдыгы)
География
Елганың озынлыгы 37,5 км (шуларның 30 км Татарстанда), бассейн мәйданы 273 км². Лубян Удмурт Республикасының Новоникольск авылының көньяк-көнбатышыннан башлана, тамагы Татарстан Республикасының Кукмара районы Лубян авылы янында урнашкан. Ул чокырлар һәм күп санлы йомшак биеклекләр белән аерылган биек тигезлектә ага. Елганың 9 кушылдыгы бар, аларның иң зуры — сул кушылдыгы Сарамачка.
Су реестры мәгълүматлары
Су язда йомшак (1,5-3 мг-экв /л), кыш һәм җәйдә уртача каты (3-6 мг-экв /л). Минерализациянең гомуми күләме язда 200-300 мг / л, кыш һәм җәйдә 500-700 мг / л.
(20223) 1997 HK16
Тарихы
1997 елның 30 апрелендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 HK16» саналган.
Кальск (Любуш воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Таловая (Нагольная кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ебро (Миннесота)
Ебро  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Модзеле (гмина Вонсош)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вол-Еган
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сент-Джордж (Мэн)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әзһәр Мөхәммәдиев
Гыйльми эзләнүләр өлкәсе
Сиксәннән артык фәнни хезмәте басылган. Харәзем акчаларына таянып төзелгән Туран алфавиты Идел буенда һәм Урал алдында табылган б. э. к. II — б. э. VIII гасыр акчаларындагы, шулай ук кыйммәтле металлардан эшләнгән савытлардагы һәм бизәнү әйберләрендәге һун язуларын укырга мөмкинлек тудыра.
Дей-Дон
Дей-Дон — Россия территориясеннән ага торган елга. Төньяк Осетия биләмәләрендә ага. Елга  Архон-Тын елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 4,4 км.
NGC 1441
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Гришов (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сарывели (Тарсус)
Сарывели (Sarıveli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Брезовська Гора
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Щутово (Бродницкий повяты)
Щутово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ондвилье
Ондвилье — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Нерето
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Радолина
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Байкал Убасы
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 83,0%, руслар — 17,0%.
(1487) Бода
Тарихы
1938 елның 17 ноябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1938 WC» саналган.
Эдвабно (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камень-Мали (Любуш воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Радолинек
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калабро (Палермо)
Географиясе
Калабро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Кливленд (Миссури)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 1444
NGC 1444 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Гүнлүк (Милас)
Гүнлүк (Günlük) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Милас илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Грос-Гивиц
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Головище (Оскол кушылдыгы)
Головище — Россия территориясеннән ага торган елга. Курск өлкәсе, Белгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Оскол елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Гюмери
Гюмери (Gumery) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Ножан-сюр-Сен кантонына карый.
Вторая (Косец кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
(20232) 1997 YK2
Тарихы
1997 елның 21 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YK2» саналган.
Сибаго (Мэн)
Сибаго  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Избул
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Левково
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Арткавыл
Арткавыл (Ирек) — Төмән өлкәсенең Тубыл районында урнашкан торак пункт.
Пётр Анохин
Биография
1918 елның гыйнварында ул Петрозаводскка кайта, Мурманск тимер юлында конторщик булып эшли. 1918 елның апрелендә ул Олонец губернасы советының башкарма комитеты рәисе итеп сайлана, 1919 елдан - Олонец өлкәсе хәрби революцион комитеты, 1920 елдан - Карело-Олонец өлкә башкарма комитеты һәм революцион комитет рәисе
Василий Церетели
Биографиясе
2001 елда Мәскәүгә кайткач, Василий Церетели чит ил сәнгать бүлеге мөдире итеп тәгаенләнә, 2002 елда — 1999 елда оештырылган Мәскәү заманча сәнгать музеенда башкарма директор. Россия Федерациясе Мәдәният министрлыгының Венециядәге халыкара күргәзмә комиссары. 2006-2010 елларда — Венеция сәнгать биенналесында Россия павильоны комиссары.
Рәссам, фотограф, берничә видеоинсталляция авторы булып тора һәм күп санлы күргәзмәләрдә катнаша.
Үзәк федераль округының Җәмәгать палатасы әгъзасы, Үзәк федераль округында Җәмәгать палатасында мәдәният һәм рухи-әхлакый тәрбия өлкәсе буенча җәмәгать проектларын тормышка ашыру буенча комиссия рәисе, Үзәк федераль округның мәдәният һәм сәнгать өлкәсендә премия тапшыру буенча конкурс комиссиясе әгъзасы. 2012 елда Артхроника журналы төзегән Россиянең хәзерге заман сәнгатендә иң көчле 50 кеше исемлегенә керә, 1 урын били. 2013 елда Россия Федерациясе Мәдәният министрлыгы карамагындагы Җәмәгать советына һәм Хәзерге заман сәнгате дәүләт үзәгенең попечительлек советына керә.
Второй Сайм
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Давре
Давре (Davrey) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Экс-ан-От кантонына карый.
Радомисль (Великопольское воеводалыгы)
Радомисль  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Грос-Дратов
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 1446
NGC 1446 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Канюв (Любуш воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тимер кеше 2
«Тимер кеше 2» (Iron Man II) — Marvel студиясенең комислары нигезендә төшерелгән фантастик атыш-чабыш фильм, 2008 елдагы «Тимер кеше» фильмының дәвамы. Фильмның төп персонажы — бер тормышында миллиардер-уйлап табучы Тони Старк (Роберт Дауни-кече) һәм икенчесендә — Тимер кеше исемле супербатыр. Европа илләренең күбесендә фильмның премьерасы 2010 елның 28—30 апрелләрендә булды. АКШ-да фильм 7 майда чыкты, ә Россиядә 29 апрельдә.
«Тимер кеше 2» фильмы «Marvel кинематографик галәме» кроссоверына керә. Анда шулай ук «Тимер кеше» (2008), «Искиткеч Һалк» (2008), «Тор» (2011), «Капитан Америка: Беренче үч алучы» (2011),«Үч алучылар» (2012) һәм башка фильмнар керә.
Вайнилавшчына (Ивевский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сарыгази (Кандыра)
Сарыгази (Sarıgazi) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Кандыра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эжево (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Эжево  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Выдровка (елга)
Выдровка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Киевский Еган елгасының сул ярына тамагыннан 82 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 26 км.
(20236) 1998 BZ7
Тарихы
1998 елның 24 гыйнварында NEAT проекты тарафыннан Халеакала обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BZ7» саналган.
Поречье (Архангельск өлкәсе)
Халык
2010 елда биредә 20 кеше яшәве билгеле.
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (79%) яши.
Воронковы
Халык
Халык саны динамикасы:
Лансинг (Миннесота)
Лансинг  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Вайнилиха
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Куперен (кратер)
Исеме
Кратер музыкант Куперен хөрмәтенә аталган.
Имренчево
Имренчево — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Тальменка (Чумыша кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вайташы
Вайташы (Вайташы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Мокре (Подлясье воеводалыгы)
Мокре  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Калазтра Нуова (Римини)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вайцехава
Вайцехава (Вайцехава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Сидәкбаш
Сидәкбаш — Башкортстанның Бишбүләк районында урнашкан авыл.
Неаполь университеты
Хәзерге хәл
Фәнни җитәкчеләре астында тикшеренүләр (RESEARCH UNDER ACADEMIC SUPERVISION) бар.
Нерезьма
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
(20241) 1998 DV23
(20241) 1998 DV23 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Лейк-Джордж (Миннесота)
Географиясе
Лейк-Джордж халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Солтанмурадлы
Солтанмурадлы (Soltanmuradlı ) — Әзербайҗанның Имишли районына караган авыл.
Диндештиу-Мик
Диндештиу-Мик — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Вайцяшуны
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Биккол (Бишбүләк районы)
Биккол — Башкортстанның Бишбүләк районында урнашкан авыл.
Капитан-Петко
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Конкордия (Миссури)
Тарихы
Конкордия шәһәре  елда нигезләнгән.
Картовице
Картовице — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Николай Мусхелишвили
Николай Мусхелишвили (8 март 1945 ел) — СССР һәм Россия психологы, биолог һәм теолог. Биология фәннәре кандидаты, психология фәннәре докторы, профессор.
Кокушка
Кокушка (Кокушка) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Тараба
Тараба — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай, Новосибирск өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чумыш елгасының сул ярыннан 345 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 70 км.
Погореловская
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.
Брига
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Раковня
Раковня — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Грос-Лаш
Грос-Лаш — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Бриновщиця
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Джылгы-Су
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Терек белән Идел арасындагы Каспий диңгезе бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Калалунга-Пьетрагранде (Катанцаро)
Калалунга-Пьетрагранде — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Консепшен-Джанкшен (Миссури)
Тарихы
Консепшен-Джанкшен шәһәре  елда нигезләнгән.
Каспичан (авыл)
Каспичан  — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Литтл-Рок (Белтрами округы, Миннесота)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Протопопов
Протопопов ― фамилия.
Солтан Габәши
Тормыш юлы
Солтан Габәши 1891 елның 13 маенда Казан губернасы Казан өязе Алат вулысының Тенивраг – Солабаш (хәзерге Татарстанның Биектау районы Кече Солабаш) авылында җәдит мулла Хәсәнгата Габәши гаиләсендә туа. «Мөхәммәдия» (Казан) һәм «Галия» (Уфа) мәдрәсәләрендә укыганнан соң ул Уфа һөнәр училищесында белем алуын дәвам иттерә. Солтан кечкенә вакытында ук кубызда, гармунда халык көйләрен уйнарга өйрәнә. Музыкага сәләтен күреп, әтисе аңа укытучы чакыра. Берничә ел музыка гыйлеме буенча дәресләр алу аңа зур ярдәм итә. Уфа мәдрәсәсендә укыганда ук С. Габәши музыкаль кичәләрдә катнаша, пианист-аккомпаниатор буларак чыгышлар ясый. Солтан көй язу өлкәсендә дә үзен сынап карый. 1913-1915 елларда ул үзенең беренче оригинал әсәрләрен яза (“Кәккүк”, “Рөкыя-гөлкәем”, “Вальс”, “Пикник”, “Татар кызы”).
С. Габәши 1942 елның 8 гыйнварында Борай районында сөргендә вафат була.
Хезмәте
20 нче елларда Татарстанда татарча професиональ музыкаль белем бирү барлыкка килә. С. Габәши музыка белеме бирүче беренче укытучылар сафында була: хор дәресе, музыка теориясе буенча укыта. Казан музыка техникумы директоры урынбасары булып эшли. Татарстан районнарына фольклор экспедицияләренә чыга.
Овсянниковская
Халык
2010 елда биредә 49 кеше яшәве билгеле.
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (100%) яши.
Сарыдам (Сиверек)
Сарыдам (Sarıdam) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каченице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Динджешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кордер (Миссури)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казан исәпләү системалары җитештерү берләшмәсе
1951—1960
1960 ел ахырында завод беренче ике М-20 — ул вакытта иң куәтле Советлар Союзында электрон-исәпләү машиналары чыгара.
Машиналарны төяп җибәрү өчен өченче каттан беренче катка электрон-исәпләү машинасын төшерү өчен җайланма ясалган, бина стенасының бер өлеше сүтелде, завод территориясендә тимер юл тармагы сузылды. 1965 елга кадәр завод тарафыннан 63 шундый машина чыгарылган, шуннан соң электрон-исәпләү машинасының беренче буын җитештерү туктатылган.
1961—1964
1961 елда завод кече «Сетунь» электрон-исәпләү машинасын (өчле исәпләү системасында эшләүче ярымүткәргечле электрон-исәпләү машинасы) җитештерүне үзләштерү бурычын ала. Машинаның беренче үрнәге шул ук елны әзерләнгән иде. Аны Мәскәүдә «Сетуни» баш конструкторы Н.П. Брусенцов җитәкчелегендә гамәлгә ашырдылар
1965—1970
1965 елдан завод ССРБ радиопромышленность министрлыгы карамагына күчә.
1966 елда завод җитәкчелеге алышынды. Директор итеп В. Н. Иванов, баш инженер — К. П. Орешин билгеләнде.
Эшләнмә
Шулай ук предприятие берничә махсус техника эшләнмәләре чыгара. 1959 елдан 1993 елга кадәр төрле матбугат җайланмалары эшләп чыгару җайга салына. Завод илдә киң алфавит-цифрлы матбугат өчен җайланмалар: АЦПУ-128-2, АЦПУ-128-3, ЕС-7032, ЕС-7036, ЕС-7037, ЕС-7038 җитештерүче бердәнбер булды.
Кадрлар
Завод тарихында аның цехларында һәм лабораторияләрендә 50 меңнән артык кеше эшләгән. 1989 елның штат расписаниесендә 14 мең хезмәткәр исәпләнә. Предприятиедә Советлар Берлеге каһарманы, Бөек Ватан сугышы танкист-асы С. В. Коновалов, Дан орденының тулы кавалеры танкист Р. К. Халитов, Социалистик Хезмәт Каһарманы Н. М. Капитонов, шулай ук биш ССРБ Дәүләт премиясе лауреаты, сигез Ленин комсомолы премиясе лауреаты, биш Ленин ордены кавалеры эшләделәр.
Леушино (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Пальета
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.