cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Борис Мартынов
Кыскача биография һәм башлангыч хезмәт юлы
1928 елның 5 июлендә Чуваш АССРның Цивильск районындагы Рындино авылында туган. 1945 елда шушында урта мәктәп тәмамлый. 1947-1952 елларда Казан авыл хуҗалыгы институтында укый. 1952 елда Чепьядагы Г.Димитров исемендәге МТСка участок агрономы итеп җибәрелә. Шул ук елны ул баш агроном итеп билгеләнә, ә 1954-1958 елларда МТСның директоры булып эшли. Бер ел Чепья районы авыл хуҗалыгы инспекциясе начальнигы була. Сугыштан соңгы авыр елларда Чепья төбәгендәге колхозларны  торгызу һәм аякка бастыру өчен Б.П.Мартынов зур көч куя, бу як халкының  тирән ихтирамын казана. Берничә чакырылыш район Советы депутаты, партиянең район комитеты  әгъзасы, башкарма комитет һәм райком бюросы әгъзасы итеп сайлана.
Шеннон (Төньяк Каролина)
Шеннон  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Кострома татарлары
Тарихлары
Хәзерге көнгә кадәр Кострома татарлары үзләрен татарлар дип саныйлар һәм җирле этник үзаңны саклыйлар, милли мәдәнияткә, телгә, ислам диненә карата зур ихтирам күрсәтәләр. Костромада укучыларны татар халкының тарихы, традицион рухи һәм матди мәдәнияте, хәзерге тормышның төрле өлкәләрендә ирешкән казанышлары белән таныштырып баручы «Ислам» газетасы чыгып килә.
Кыш бабай
thumb|right|250px|Кыш бабай thumb|upright|left|Кыш бабай, [[СССР|ССРБ маркасы, 1971.]] thumb|upright|left|[[Казан, 1990 ел]] thumb|upright|Кыш бабай thumb|upright|left|Кыш бабай Кыш бабай — Яңа ел бәйрәменең төп билгесе, әкиятләрнең персонажы. Рус, татар һәм башка халык риваятьләрендә тылсымчы, бүләк итүче кебек гәүдәләндерелә.
Тарихи белешмә
Европада исә икенче бер рәссам – нимес Мориц фон Швинд (1804-1871) бу образга өстәмә дитәл кертә – ул Кыш Бабайның култык астына чыршы кыстыра.
Небреда
Небреда — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Цигельхайм
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сәйдәш Мәгъсүмов
Кыскача биографиясе
1966 елның 9 февралендә Чита өлкәсендә туган.1974 елда аларның гаиләсе Норма авылына кайтып урнаша һәм Сәйдәш Норма урта мәктәбендә укый башлый. Шушы чорда  Нормадагы һөнәри-техник училище тренеры Р.Ситдыйков  аны үзе җитәкләгән көрәшчеләр секциясенә чакыра.
Каракол (Урсул кушылдыгы)
Каракол — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Урсул елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 42 км.
Синергетика
Төшенчәнең килеп чыгуы
Төшенчә авторы булып АКШ дизайнеры, архитекторы һәм уйлап табучысы Ричард Бакминстер Фуллер тора.
Баяван
Баяван (Bayawan) — Филипиннең Негрос-Ориенталь правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Грывда (авыл)
Грывда  (Грыўда ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ивацеицкий районында урнашкан авыл.
Прохот
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Ацтек (Аризона)
Географиясе
Ацтек халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Лумбода-Яха
Лумбода-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Гыдан култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 46 км.
Щербаково (Каменски шәһәр округы)
Щербаково (Щербаково) — Свердловск өлкәсенең Каменск шәһәр округы составына керүче авыл.
Блисковице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чевила (Вашингтон)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урал алды бөгеле
Төзелеше
Урал алды бөгеле кембрий алдының өске өлеше, палеозой һәм кайнозой утырмаларыннан тора. Урал алды бөгеленең риф массивлары зонасы чагылдырган көнбатыш чиген әчеле‑әртә яшендәге платформа фациясенең карбонатлы тау токымнары белән шул ук яшьтәге депрессия фациясенең карбонатлы‑балчыклы тау токымнарының алмашынуы билгели.
Күмелеп калган риф массивларының күбесе нефть һәм газ тозаклары булып тора, мәсәлән, аларга Ишембай, Столяровка, Введеновка нефть чыганаклары керә.
Бөгелнең үзәк зонасына көңгер ярусының иң калын токымнары киселеше карый.
Көньяк‑көнчыгышта урта карбонның чатнаган коллекторларында күкертле водородлы газ чыганакларын (Бөркет, Исем, Сарытау, Подгорный) контролдә тоткан каплау шудырмасы табылган.
Малакофф (О-де-Сен)
Малакофф — Франциянең О-де-Сен департаментында урнашкан коммуна.
Муса Җәлил һәйкәле (Түбән Варта)
Сыйфатлама
Арткы диварларга беркетелгән тимер табличкаларга алтынланган хәрефләр белән русча (уңда) һәм татарча (сулда) Муса Җәлилнең «Җырларым» шигыреннән юллар язылган:
Анажатуба
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ешилкая (Дерэли)
Ешилкая (Yeşilkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Дерэли илчесенә караган бер авыл (köy).
Дуранте (Тревизо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Прша
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ольмедильо-де-Роа
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Изразирово
Изразирово (Изразирово) — Киров өлкәсенең Лебяжье районында урнашкан авыл.
Мортаза Мөлеков
Мортаза бай төрында
Боларның да арасында иң эре һәм данлыклысы—Мортаза бай. Мортаза Мөлековның Балтачта зур  киез һәм фетр итек басу фабрикасы булган, анда кырыктан артык кеше эшләгән. Ак йоннан басылган көяз, бизәкле итекләр чит ил сәнәгать күргәзмәләрендә медальләр яулаган. Аларның  ялтыравыклы этикеткалары Чепьядагы Халыклар Дуслыгы музеенда әле дә саклана. Мортаза бай итекләре Казан, Мәкәрҗә (Түбән Новгород), Минзәлә, Уфа, Сембер, Эрбет һәм башка күп ярминкәләрдә көтеп алынган һәм уңышлы сатылган. Бер Карадуган авылындагы бакалея кибете генә дә мең сумлык еллык товар әйләнеше биргән. Соңыннан бу кибеткә Мортаза байның улы Габделхәй хуҗа булган. Мортаза бай төзеткән йортлар әле дә исән һәм алардан  Балтачтагы төрле оешмалар файдаланалар.
Мортаза байны белгән өлкәннәрнең хәтирәләре белән танышканда ирексездән шуңа игътибар итәсең—һәрберсе аның кеше буларак өч сыйфатын саный: хезмәт сөючәнлек, кешеләргә ярдәмчеллек, кырыслык.
Әхмәтгәрәй Мөхәммәтзарифов
Әхмәтгәрәй мулланың совет чоры язмышы
1959 елда тулысынча реабилитацияләнә.
Миснеры
Миснеры (Миснер, Миснеры) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Шегейлис (Вашингтон)
Тарихы
Шегейлис шәһәре  елда нигезләнгән.
Айдынбаба (Шаһинбей)
Айдынбаба (Aydınbaba) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каим (Устюба кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Байлес
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дембник (Кече Польша воеводалыгы)
Дембник — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Нәҗибә Ихсанова
Тәрҗемәи хәле
1961 елдан Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры артисты.
Боби-Ксенже
Боби-Ксенже — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Фриокур
Фриокур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
29 (сан)
29 (егерме тугыз) - 28 белән 30 арасындагы натураль сан һәм гади сан булып тора.
Кама Аланы
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Римничелу (коммуна, Бузеу)
Римничелу — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан коммуна.
Баффало (Көньяк Каролина)
Географиясе
Баффало халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Гилпин (округ, Колорадо)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1861 елда оештырыла.
Шелтон (Вашингтон)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ватандашлык
Ватандашлык (ешрак рус алынмасы гражданствоны, яки анын нигезендә чыгарылган гражданлыкны күреп була) — шәхес һәм дәүләт арасындагы бер-берсенә таба хаклар һәм вазыйфалар мәсъәләләрдәге тотрыклы сәяси-хокукый мөнәсәбәт.
Дурацано (Равена)
Географиясе
Дурацано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Каяөнү (Мут)
Каяөнү (Kayaönü) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Мут илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Щипачи (Богданович шәһәр округы)
Щипачи (Щипачи) — Свердловск өлкәсенең Богданович шәһәр округы составына керүче авыл.
Скубилавка
Скубилавка (Скубілаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
(13000) 1981 QK3
(13000) 1981 QK3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Дембно (Новотарзький повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лынеру-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Карым (Учек кушылдыгы)
Карым — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Учек елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Марянув (гмина Гловачув)
Марянув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Җылысыешлык
Идеаль газ җылысыешлыгы
Тәэсир итешми торган кисәкчекләр системасы (идеаль газ) җылысыешлыгы кисәкчекләр ирек дәрәҗәләре саны белән билгеләнә.
Майер нисбәте буенча даими басымда моляр җылысыешлык C_V белән болай бәйләнгән:
(5805) Глазго
Тарихы
1985 елның 18 декабрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 YH» саналган.
Камил Ларин
Биография
Камил Ларин 1966 елның 10 ноябрендә Волгоградта туа. Әти-әнисе — Шамил Исхак улы (1934 елның 2 июне) һәм Равза Гыйният кызы (1936 елның 22 сентябре). Милләте буенча татар. Волгоград энергетик техникумын тәмамлый. 1993 елда ГИТИС эстрада факультетын тәмамлый. Укыган вакытта Александр Демидов, Леонид Барац, Ростислав Хаит һәм режиссер Сергей Петрейков белән таныша. Нәтиҗәдә «Квартет И» барлыкка килә.
Симбета
Симбета — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Гальфия Ильясова
Гальфия Ильясова (Гальфия Хәлиулла кызы Ильясова,, — , ) — ветеринария вирусологы, микробиолог, биология фәннәре докторы (1993). 1972 елдан Казан ветеринария институтында, 1983 елдан Бөтенрусия фәнни тикшеренү ветеринария инсититутында (ВНИВИ). Иммунология, вирусологиягә караган фәнни хезмәтләр авторы.
Онтория-де-ла-Кантера
Онтория-де-ла-Кантера — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Гагарин (Смоленск өлкәсе)
Халык саны — кеше.
Марянув (гмина Гневошув)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гулевичы (Камянецкий районы)
Гулевичы  (Гулевічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
HD116276
HD116276 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Анапу
Анапу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Авыл утлары (газета)
«Авыл утлары» — 1931 елдан Татарстан АССР (1991 елдан Татарстан) Мөслим районында татар телендә нәшер ителүче газета, 2003 елда «Татмедиа» АҖ  филиалы — «Мөслим мәгълүмат-мөхәрририят үзәге»нә кергән. Атнаның чәршәмбе, җомга көннәрендә абүнәчеләргә таратыла. Татарчадан русчага тәрҗемә ителеп, «Сельские огни» газетасы чыга.
Тарих
2001 елдан газета офсет ысулы белән Яр Чаллы шәһәрендә, 2003 елдан районның үзендә басыла.
Бина
Газета мөхәрририяте 1959 елга кадәр Мөслимнең Пушкин урамы, 33нче йортында урнаша. 1959 елда агачтан бурап салынган яңа йортка, 1970 елда кирпечтән салынган ике катлы йортка күчә. 2003 елда янкорма төзелә.
Пчолинне
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Ганнисон (округ, Колорадо)
Ганнисон — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ганнисон шәһәре.
Дуринера (Торино)
Дуринера — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Онтория-дель-Пинар
Онтория-дель-Пинар — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Симбета-де-Жос
Симбета-де-Жос — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Шахтебих
Шахтебих (Schachtebich) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Слабада (Асиповицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Богданка (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(5808) Бабель
(5808) Бабель — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 27 августында Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 QV10» саналган.
Гули (Брэсцкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Бертон (Көньяк Каролина)
Бертон  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
HD116303
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Рабча
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Сен-Певер
Сен-Певер (Saint-Péver) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Плело кантонына карый.
Анауриландия
Анауриландия — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Су штатына карый.
Дурна ин Селва (Болцано)
Географиясе
Дурна ин Селва Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Лэбтени-Яха
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бельничная
Бельничная — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ликина елгасының сул ярыннан 65 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Джордж Лукас
Джордж Уо́лтон Лу́кас Дж. (англ. George Walton Lucas, Jr.; 1944 елның 14 маенда туа, Модесто, Калифорния, АКШ) —американлы кинорежиссёр, сценарист, продюсер, монтажёр. American Zoetrope һәм Lucasfilm Ltd ширкәтенең булдыручысы (шулай ук 1973—2012 елларда рәисе). Күбрәк ул ике күләмле франшиза: "Йолдыз сугышлары" һәм Индиана Джонс турындагы фильмнар булдыруы белән танылган. Шулай ук фантастик антиутопия «THX 1138» һәм "Американлы граффити" лирик комедиясе белән таныла. Лукас дөньядагы иң бай режиссерларның берсе һәм аның шәхси капиталы 5 миллиард долларга тиң (2015 ел).
(5810) 1988 EN
Тарихы
1988 елның 10 мартында Ё. Осима тарафыннан Гэкко обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 EN» саналган.
Гумнишчы (Драгичынский районы)
Гумнишчы  (Гумнішчы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Драгичынский районында урнашкан авыл.
Каяпынар (Бозкыр)
Каяпынар (Kayapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Бозкыр илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Богукали
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рабчице
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нәкыйп Гатиятуллин
Нәкыйп Гатиятуллин, Нәкыйп Сәлах улы Гатиятуллин (1949 елның 6 ноябре, СССР, РСФСР, ТАССР, Ворошилов районы, Шәрләрәмә) — геолог, геология эзләнүләре эшләрен оештыручы, «Татнефть» геология эзләнүләре идарәсе җитәкчесе (1989-2015 елларда),  РФ һәм Татарстанның (1994) атказанган геологы, Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге лауреаты. Геология-минералогия фәннәре докторы (2011), Халыкара минераль чимал академиясе, Тау фәннәре академиясе хакыйкый әгъзасы. Геология буенча алты монография, 60 тан артык фәнни хезмәт һәм өч патент авторы.
Хезмәт юлы
2015 елдан «Файдалы казылмалар запасы буенча дәүләт комиссиясе» (ФБУ «ГКЗ») Казан филиалы директоры.
HD116419
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Моштауши
Моштауши (Мӑштавӑш, Моштауши) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Байгол (елга)
Байгол — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Лебедь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 85 км.
Фәрит Бикчәнтәев
Тормыш юлы
Рольләре: Нәмыйк — «Шәһәрдә җәй көннәре» (Анар), Алмазбулат — «Алмазбулат» (Ю.Сафиуллин), Леандро — «Болан-Патша» (К.Гоцци), Наил — «Туй алдыннан» (Х.Вахит), Гөлүс — «Улыбыз өйләнә, без аерылышабыз» (И.Юзеев), Шәрәф — «Асылъяр» (М.Фәйзи), Идел — «Зифа» (Н.Исәнбәт).
Ф.Бикчәнтәев куйган спектакльләр: «Бичура», «Казан егетләре», «Тагын Казан егетләре» (М. Гыйләҗев), «Ромео һәм Джульетта» (В. Шекспир), «Асылъяр» (М. Фәйзи), «Боз астында дулкын» (Ә.-Т. Рахманкулов), «Хушыгыз!», «Җанкисәккәем», «Шулай булды шул», «Шәҗәрә», «Галиябану сылуым-иркәм» (Т. Миңнуллин), «Карак» (З. Хәким), «Биюче» (Лопе де Вега), «Җирән чичән һәм Карачәч сылу», «Гөлҗамал» (Н. Исәнбәт), «Кара чикмән» (Г. Хугаев), «Казан сөлгесе» (К. Тинчурин), «Өч сеңел» (А. Чехов) һ. б.
Ангера
Ангера — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Роберт Андреев
Тәрҗемәи хәле
1956 елның 31 мартында Татарстан АССРның Сарман районы Баткак авылында туган.
1978 елдан Әлмәттә төзелеш остасы булып эшли. 1982 елдан «Татнефть» ААҖ нең «Татнефть — газ эшкәртү» идарәсе «Ромашкино» санаториенда (Зәй районы) эшли: әйдәүче инженер, санаторий директорының күмәк эшләр өчен җаваплы урынбасары.
Иҗаты
1986 елдан башлап, җырларга көйләр яза. Аеруча халык яратып тыңлый торганнары:
Билькинка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лэруй-Яха (Сямтуй-Яха кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дорогобуж
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (96,1%), украиннар (1,4%).
Айдар Хафиз
Биография
1970 ел­да Казан театр училищесын тә­мам­лый. Камал театрында эшли башлый, соңрак төр­ле урын­нар­да: 1971-1974 ел­лар­да Ле­нин исе­мен­дә­ге мә­дә­ни­ят са­ра­ен­да — ре­жис­сер, 1974-1975 ел­лар­да Кур­чак те­ат­рын­да — ад­ми­нист­ра­тор, 1975-1976 ел­лар­да фи­лар­мо­ни­я­дә — нә­фис сүз сөй­ләү­че, 1976-1978 ел­лар­да Рес­пуб­ли­ка күч­мә те­ат­рын­да ар­тист бу­лып эш­ли. 1978 елдан — Та­тар ака­де­мия те­ат­рын­да.
Бивер-Велли (Аризона)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шваллунген
Шваллунген (Schwallungen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Винуски (Вермонт)
Тарихы
Винуски шәһәре  елда нигезләнгән.
Ешилкөй (Эрегли)
Ешилкөй (Yeşilköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер авыл (köy).
Богутин (Польша)
Богутин  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Шамил Яһүдин (1932)
Шамил Яһүдин, Шамил Хәйрулла улы Яһүдин (1932 елның 10 феврале, ССРБ, РСФСР, Урта Идел крае,   Никольск районы, Инза — 2005 елның 18 мае, РФ, Мәскәү) — Мәскәүнең Зур театрында биегән балет артисты, педагог, балетмейстер, РСФСР халык артисты (1969).
Мунай (Черняй кушылдыгы)
Мунай — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Черняй елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Зөфәр Иманов
Биографиясе
Эшләгән һәм әзерләгән беренче комплект җайланмалар ныгыту өчен детальләр һәм цанговый патрон өчен зажима шлифовальных ташлар. Иманов бригадасы ун килограммнан алып берничә тоннага кадәр авырлыктагы штамплау җайланмалары ясау буенча, 1-1,5 ел эшләү дәвамлылыгы белән финиш операцияләрен башкара.
Кармановы (Верхошижемье районы)
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Чулпан Билалова
Хезмәт юлы
1990-1999 елларда — Уфаның 2-нче педагогия колледжын сынлы сәнгать, рәсем, композиция һәм сызым геометрия укытучысы һөнәре буенча белем ала.
Гута (Баранавицкий районы)
Гута  (Гута ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.
Джефферсон (округ, Колорадо)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1861 елда оештырыла.
Мулакасы
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Швара
Швара (Schwaara) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Ришка (коммуна, Сучава)
Ришка — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Лэруй-Яха (Халцыней-Яха кушылдыгы)
Лэруй-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Халцыней-Яха елгасының уң ярыннан 21 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Слабада (Химовски авыл советы)
Слабада  (Слабада ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бабруйский районында урнашкан авыл.
Җылаер платосы
Җылаер платосы — Башкортстанның көньягында урнашкан плато.
Җылаер кантоны
Тарихы
1924 елның 25 июнендә Имангол олысы Кыргыз АССР составына күчерелегән. Шул ук елның 21 октәбрендә Орск өязе Яңа Покровка олысының 19 авылы кантон составына кертелгәннәр.
Йомут аты
Йомут аты — борынгы менге атлар токымы. Токым хәзерге Төрекмәнстан җирләрендә йомут кабиләсендә китереп чыгарылган. Борынгы төрекмән атыннан килә. Күп гасырлар дәвамында йомут атына башка токымнар (гарәп, ахалтәкә, казакъ, монгол һ.б.) йогынты ясаганнар. Төсе күбесенчә бүз, туры, җирән һәм кара; таплар сирәк очрыйлар. Җилкә биеклеге 149–150, гәүдә кыек озынлыгы 149–150, күкрәк колачы 165–167, уч колачы 18,6–18,9 см. Атлар көтүдә йөртеп асрау өчен, шулай ук чүл һәм тау шартларныда иярле һәм җигуле эшкә яраклы. 2 яшьлек атлар иң югары йөгереклеге: 1000 м — 1 мин 9 с; 3 яшьлек: 2400 м — 2 мин 58 с. 500 км ераклыгы 7 тәү. 7 сәг. эчендә узылган. Токымны Төрекмәнстан төньяк төбәкләрендә һәм Каракалпакстанда үрчетәләр.
Богутичи
Богутичи — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Катаевцы (Кирово-Чепецк районы)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Исмәгыйлова
Исмәгыйлова — фамилия. Исмәгыйлева язылыш формасы да бар.
Радзовце
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кавки (Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
54 (сан)
54 (илле дүрт) - 53 белән 55 арасындагы натураль сан.
Зур Евва
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Галимҗан Латыйп
Галимҗан Латыйп зурлар өчен дә, балалар өчен дә яза. Шигърияттә аның шагыйрь буларак хис һәм фикер игътибарын даими биләп торган үз темалары бар. Болар — бөек юлбашчы образы, Октябрь, Туган ил, хезмәт, халыклар дуслыгы, тынычлык.
Галимҗан Латыйп поэзиянең төрле жанрларында яза. Аның иҗат багажында лирик шигырьләр белән беррәттән балладалар, әкиятләр, поэмалар, кыска шигырьләр, җыр текстлары да бар. Аның «Беренче тау», «Тургайлар килде», «Бомбалар кирәкми», «Тәгәрмәчләр», «Безнең яшьлек», «Чайкала иген кырлары», «Акбүз атым», «Бөтен гомергә», «Россиям» кебек татар композиторлары тарафыннан музыкага салынган шигырьләре (озак еллар буе) концерт репертуарларыннан төшмичә җырланып киләләр.
Мунъялы
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 106 кешенең яшәве мәгълүм.
Богуцин (Люблин воеводалыгы)
Богуцин  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Веар-Плейс (Көньяк Каролина)
Географиясе
Веар-Плейс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Минзәлә районы
Гербы һәм флагы
Татарстан Республикасы Минзәлә муниципаль районы Советы 2006 елның 24 ноябрендә заманча герб һәм флагны раслый. Ул Минзәлә өязенең 1781нче елгы тарихи гербына нигезләнеп эшләнә. Гербның өске чигендәге кызыл буй җирле халыкның хезмәт сөючәнлеген, батырлыгын һәм көчен, шулай ук аларның районда барлык уңышларга мөстәкыйль ирешүләрен символлаштыра. Төп — зәңгәрле төс, намус, рухилык, намуслылык һәм чиста күк дигәнне аңлата. Аның фонында төп фигура - алтын кречет - тотрыклылык, интеллект, хөрмәт, шулай ук районда бу кошның узган гасырларда күп булыуын гәүдәләндерә. Минзәлә районы флагы - турыпочмаклы зәңгәр тукыма, аның 1/4 өлешен кызыл буй алып тора. Калганында ул гербны тулысынча кабатлый.
Иртә тарих
1584 елда хәзерге Минзәлә районы территориясендә рус стрелецлары рус һәм Нугай урдасы җирләре чигендә ныгытмага нигез сала. Кальганы янәшәдә генә аккан елга хөрмәтенә Минзәлә дип атыйлар. Беренче острог үз эченә биш каланчаны ала. XVII гасыр урталарында форпостны киңәйтәләр һәм ул Иске Кама аръягы сызыгындагы иң зур ныгытмага әверелә. 1708 елга кадәр ныгытма Уфа провинциясенә карый, аннары провинцияне Казан губернасына кушалар. 1735 елда русларның Орск саклану линиясе төзелүеннән канәгать булмаган башкортларның ил буенча восстаниеләре дулкыны үтә. Минзәлә, Табын, Уфа, Югары Җаек ныгытмаларының рус гарнизоннары чолганышта кала. Башкортлар татар, чуваш, мари, удмуртларны күтәрелешкә катнаштырырга тырыша. Нәтиҗәдә, фетнә бастырыла, ә 1735 елдан 1742 елга кадәр Минзәләдә, урындагы күтәрешләрне бастыру һәм социаль‑икътисади вәзгыятьне җайга салу буенча чаралар эшләү өчен, императрица Анна Иоанновна Указы нигезендә төзелгән Башкорт эшләре комиссиясе урнаша. Әстерхан һәм Казан губерналары аның карамагына керә. 1743 елда Минзәлә яңа оешкан Ырынбур губернасы составына кертелә, ә ныгытма аша төп сәүдә юллары, шул исәптән Зур Мәскәү юлы да уза. 1773 елда Екатерина II Оренбург губернасының Уфа наместниклыгын оештыра, аның составына Минзәлә дә керә. 1781 елда Минзәлә өяз шәһәре статусын ала. 1865 елда Уфа губернасы Оренбург губернасыннан аерыла. 1920 елга кадәр Минзәлә өязе аның составында кала.
Халык
2020 ел башына Минзәлә районында 27 686 кеше яши. Милли состав буенча халык түбәндәгечә бүленә: 60,1 процент - татарлар, 35,4 процент - руслар, 0,45 процент - чуашлар, 2,7 процент - марилар һәм 1,35 процент - башка милләтләр.
Социаль өлкә
2019 елда районда 25 гомуми белем бирү учреждениесе, Кадет мәктәбе, Татар гимназиясе, Прогимназия, махсус (коррекцион) гомуми белем бирү интернат-мәктәбе, методик координация үзәге, мәктәптән тыш эшләр үзәге, 31 мәктәпкәчә белем бирү учреждениесе эшли. Урта махсус уку йортларыннан педагогика көллияте, авыл хуҗалыгы техникумы, медицина училищесы һәм 52нче һөнәри училище бар.
Ләйлә Исмәгыйлова
Ләйлә Исмәгыйлова, Ләйлә Заһир кызы Исмәгыйлова (Ләйлә Заһир ҡыҙы Исмәғилева, 1946 елның 26 мае, ССРБ, РСФСР, Мәскәү) — ССРБ һәм РФ композиторы, пианиночы, педагог, Башкортстан композиторлар берлеге рәисе, РФ (1998) һәм БАССР (1984) атказанган сәнгать эшлеклесе, ССРБ (РФ) һәм БР композиторлар берлекләре әгъзасы, Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать институты профессоры, Башкортстанның халык артисты (2012), РФ композиторлар берлегенең Д. Шостакович исемендәге (1978), БР Салават Юлаев исемендәге (2018) премияләре лауреаты.
Тәрҗемәи хәле
1946 елның 26 маенда Мәскәүдә композитор Заһир Гариф улы Исмәгыйлев гаиләсендә туган. 1965—1968 елларда Казан дәүләт консерваториясе каршындагы махсус музыка мәктәбендә (А. С. Леман сыйныфы), 1968—1970 елларда Мәскәү дәүләт консерваториясендә укый (В. Г. Фере сыйныфы). 1972 елда Гнесиннар исемендәге Дәүләт музыка көллиятен тәмамлый (Г. И. Литинский сыйныфы).
Радновце
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
56 (сан)
56 (илле алты) - 55 белән 57 арасындагы натураль сан.
Психолингвистика
Билингвизм
Берничә телдә саф рәвештә аралаша алу билингвизм дип атала. Икенче телне үзләштерү нигезендә билингвизм иртә һәм соңга бүленә. Чит телдә сүйләшүче кешенең сөйләмендә күп кенә хаталар (фонетик, лексик, грамматик, синтаксик) күренә. Шулай ук коммуникатив һәм коммуникатив булмаган хаталар була.
Веджфилд (сан алу урыны, Көньяк Каролина)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
57 (сан)
57 (илле җиде) - 56 белән 58 арасындагы натураль сан.
Шварцбург
Шварцбург (Schwarzburg) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Гута (Ляхавицкий районы)
Гута  (Гута ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ляхавицкий районында урнашкан авыл.
Симбриаш
Симбриаш — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Робяска (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Андреландия (Минас-Жерайс)
Андреландия  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Сент-Олбанс (шәһәр, Вермонт)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Веджфилд (Көньяк Каролина)
Веджфилд  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD116557
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кара Су (Чуя кушылдыгы)
Кара Су — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Чуя елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Радоля
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Шәһресәбз
Шәһресәбз (Shahrisabz; шәһр-е сәбз — «яшел шәһәр» ) — Үзбәкстанның Кашкадәрья өлкәсендә урнашкан шәһәр. Өлкәнең төньяк-көнчыгыш өлешендә, Сәмәрканддан көньяктарак 80 км ераклыкта урнашкан.
Кече Варкута-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Слабодка (Асиповицкий районы)
Слабодка  (Слабодка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Асиповицкий районында урнашкан авыл.
Охтин арагонит мәгарәсе
Тасвирлау
Дөньяда әлегә кадәр өч арагонит мәгарәсе ачылган. Milky Way Hall дип аталган мәгарәнең төп җәлеп итү урыны, ак ботаклар һәм арагонит кластерлары Сөт юлындагы йолдызлар кебек балкып тора. Мәгарә 1954-нче елда Мартин Кангар һәм Джири Просек тарафыннан ачылган һәм 1972-нче елда халыкка ачылган. Словакия Карстының башка мәгарәләре белән беррәттән, ул ЮНЕСКО Бөтендөнья мирасы исемлегенә Агтелек Карст һәм Словакия Карст мәгарәләренең өлеше буларак кертелгән.
Дьетробезено (Тренто)
Географиясе
Дьетробезено Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Агачлар утырту көне
Португалия
Милли агач утырту көне — 21 март.
Анжелика (Мату-Гросу-ду-Сул)
Анжелика  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Су штатына карый.
Паласьос-де-Риописуэрга
Паласьос-де-Риописуэрга — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Александрия (Вирджиния)
Тарихы
Александрия шәһәре  елда нигезләнгән.
Кленовое 2
КлеЯңа 2 (Кленовое 2) — Киров өлкәсенең Кумёны районында урнашкан авыл.
Кальна (Силезия воеводалыгы)
Кальна  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Пампльега
Пампльега — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Добрановице (Велицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слабодка (Гарадзецки авыл советы)
Слабодка  (Слабодка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Мускаринкасы
Мускаринкасы (Мускаринкасси, Мускаринкасы) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Шатне-Малабри
Шатне-Малабри — Франциянең О-де-Сен департаментында урнашкан коммуна.
Сергач өязе
Тарих
1929 елда Түбән Новгород губернасы һәм аның өязләре юкка чыгарыла, Сергач өязенең территориясе күбесенчә Түбән Новгород краеның Арзамас округының Сергач районына кертелә.
8-нче армия (ССРБ)
Балтыйк буе стратегик саклану операциясе
22 июньне. Шауляй юнәлешендә «Төньяк» армия төркеменең 4-нче танк төркеме Төньяк-Көнбатыш фронтының 8-нче армия саклауны ертты. Совет гаскәрләрен Дубиса елгасы артына алып ташлап, алман 41-нче моторлаштырылган корпусы Таурогенне басып алды, совет гаскәрләрен Дубиса елгасы артына алып ташлап. Эрих Манштейның 56-нчы мотокорпусы бер көн эчендә 80 км алга күчте, Каунастан төньяк-көнбатышрак районына чыкты һәм Арёгала янында Дубиса аша күперне басып алды.
Раьецка Лесна
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Рудня (шәһәр)
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (95,1%), биларуслaр (1,7%), әрмәннәр (1,0%).
Добрановице (Кракивский повяты)
Добрановице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камениця (Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кленовое (Кумёны районы)
Кленовое (Кленовое) — Киров өлкәсенең Кумёны районында урнашкан авыл.
HD116651
HD116651 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Салават Әбүзәров
Тәрҗемәи хәле
Башкорт дәүләт университетының филология факультетын тәмамлагач, авылда укытучы булып, аннары Уфага килеп, вакытлы матбугатта эшли.
Бови (Аризона)
Географиясе
Бови халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Симила
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Слабодка (Каткавски авыл советы)
Слабодка  (Слабодка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Амшуман (Ходае)
Амшуман Һинд динендә шәхес, унике Адитьяларның берсе. Адитьялар барысы Адитиның һәм риши Кашьяпаның уллары булган. Бу унике Адитья чынлыкта Ходай Сурьяның төрле формалары. Һәр Адитья елның бер ае белән идарә итә.
Амшуман арбада Шита (Кыш) фасылында килә.
Ражняни
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Муса Җәлил һәйкәле (Тосно)
Сыйфатлама
Һәйкәл Тосно шәһәренең Ленин проспектында, Балалар иҗат үзәге йорты каршындагы кечкенә скверда урнаштырылган. Баскычлап күтәртелгән коңгырт төстәге мәрмәрдән ясалган шагыйрьнең бронза бюсты урнаштырылган. Шагыйрь хәрби киемнән итеп ясалган. Бюсттан астарак, аслыкка алтынланган хәрефләр белән чокып русча мәгълүмат һәм «Кичер, илем!» шигыреннән русча өзек язылган: Муса Джалиль (1906-1944) Герой Советского Союза, Лауреат Ленинской премии. Поэт, воин, антифашист. Участник Любанской наступательной операции.
«Волхов - свидетель: я не струсил. Пылинку жизни я не берёг.»
Вейнсборо (Вирджиния)
Вейнсборо  — Америка Кушма Штатларының Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Ширмон
Ширмон — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
71 (сан)
71 (җитмеш бер) - 70 белән 72 арасындагы натураль сан.
Сычёвка
Тарих
Шәһәр cтaтысын 1776 елдан башлап йөртә.
(5827) Летунов
Тарихы
1990 елның 15 ноябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 VB15» саналган.
Алес
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
СНП күпере (Братислава)
Искәрмәләр
<references group="" responsive="">
Юркино (Ивдел шәһәр округы)
Юркино (Юркино) — Свердловск өлкәсенең Ивдель шәһәр округы составына керүче авыл.
(13023) 1988 XT1
Тарихы
1988 елның 10 декабрендә Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XT1» саналган.
Камень-над-Одрою
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Муса Җәлил һәйкәле (Түбән Кама)
Сыйфатлама
Һәйкәл өлешләп бронзадан коелган, биеклеге 3,5 метр. Шагыйрь бөтен буена сурәтләнгән, өстендә хәрби кием: солдат гимнастеркасы һәм чалбары, кирза күнитекләрдән. Кулын йөрәге өстенә куеп, еракка уйланып төбәлгән. Аның позасы ныклык, көч һәм батырлыкны күрсәтеп тора. Мәрмәр аслыкта шагыйрьнең исем-фамилиясе, туу-үлү еллары русча һәм татарча алтын хәрефләр белән язылган. Гранитта шигырь юллары да бар: Жизнь моя песней звенела в народе, Смерть моя песней борьбы прозвучит.
Махцинко
Махцинко — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Әстерхан өлкәсе
Чиктәшлек
Туфраклары аксыл тозлак һәм коңгырт туфраклар. Кыяклылар, әрем, тозлак үләне, болын үсемлекләре үсә. Сайгак, төрле кимерүчеләр, сөйрәлүчеләр, бөҗәкләр яши. Иделдә илледан артык балык төре очрый. Нефть, газ, тоз, гипс кебек файдалы казылмалар бар. Идел дельтасында Әстерхан тыюлыгы булдырылган.
Сен-Реми (Эн)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 30,96 км².
Ешилкөй (Чанакчы)
Ешилкөй (Yeşilköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Чанакчы илчесенә караган бер авыл (köy).
Дяно (Козенца)
Географиясе
Дяно Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Джеймс Джойс
Джеймс гаиләсе хәерче яшәгән, еш күченергә туры килгән. Шуңа карамастан Джеймска яхшы белем бирелә. Балачак тәэсирен аның «Рәссамның балачак портреты» һәм «Улисс» романнарында күреп була. 6 яшендә ул Клонгоуз Вудс иезуит көллиятенә укырга керә, 1893 елда аны Бельведер Дублин көллиятенә бирәләр. 1897—1902 елларда ул Дублин университетында укый.
Джеймс Джойс 1941 елның 13 гыйнварында авырудан соң вафат була.
Актүбә (Түбән Кама районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Роману (коммуна)
Роману — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан коммуна.
Дабрынева
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Дяно Борело (Империя)
Географиясе
Дяно Борело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Камешниця (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Балтырган (Зур Сумульта кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Шёнштедт
Шёнштедт (Schönstedt) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Педроса-де-Рио-Урбель
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доляни (Кече Польша воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слабуты
Слабуты (Слабуты ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Крычавский районында урнашкан авыл.
Жердевка
Халык саны — кеше.
Идел рокадасы
Хәзрге заман
Әлеге вакытта Зөя — Чынлы өлеше Горький тимер юлына, Чынлы — Громово өлеше Куйбышев тимер юлына, калган өлеше (Иловляга кадәр) Идел буе тимер юлына карый.
Вай (Аризона)
Вай  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Зур Нясьма
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Гейлакс (Вирджиния)
Тарихы
Гейлакс шәһәре  елда нигезләнгән.
Шуиньоль
Шуиньоль — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Бирюкса (Вирюкса №763 кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Майнерал (округ, Колорадо)
Майнерал — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Крид шәһәре.
Вудфилд (Көньяк Каролина)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
83 (сан)
83 (сиксән өч) - 82 белән 84 арасындагы натураль сан.
Давыдавичы (Бярозавский районы)
Давыдавичы  (Давыдавічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Абрек Абзгилдин
Абрек Абзгилдин (Абрек Әмир улы Абзги́лдин) - нәкышче, монументаль сәнгать рәссамы, Тукай (1997) һәм Бакый Урманче (2005) бүләкләре иясе.
Рәсем сәнгате
Абзгильдинның әсәрләрендә тирән фәлсәфә дә, оригинальлек һәм төсләр байлыгы да бар: «Сабан туе» (1973), «Тукай төше» (1975, 1979), «Г. Тукай һәм Шүрәле» (1980) картиналары, «Б. Урманче» (1989), «Сәнгать белгече М. Алпатов» (1990), «Дәрдемәнд» (1997), «София Гобәйдуллина» (1998), «С. Сәйдәшев» (2000) портретлары, мифлар темасына багышланган рәсемнәр шәлкеме (1974-1995). шундыйлардан. Гамәли бизәлеш сәнгатендә керәч белән эшли. Ялтыравык йөгертеп шамот балчыктан эшләнгән декоратив тәлинкәләр Казандагы студентлар ашханәсе (1979), Чаллыда бала тудыру йорты (1981) интерьерларын бизи.
Юньи-л'Екипе
Юньи-л'Екипе — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Тәвәкән
Халык саны
Бөтенрусия һәм Бөтен Союз халык исәбе алу мәглүмәтләре буенча халык саны (кеше)
Давыд-Гарадок
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Андрей Петров (1945)
Андрей Петров, Андрей Борис улы Петров (Андре́й Бори́сович Петро́в, 1945 елның 27 декабре, CСРБ, РСФСР, Мәскәү) — ССРБ һәм РФ балет артисты һәм хореограф, «Кремль балеты» театрының нигезләүчесе һәм сәнгать җитәкчесе, РСФСР халык артисты (1985). БР Салават Юлаев исемендәге премиясе лауреаты (2018).
Тәрҗемәи хәле
1987—1989 елларда — Зур театр труппасы мөдире, берничә балет һәм операларда биюләр куя.
2000 елдан — Халыкара иҗат академиясе хакыйкый әгъзасы.
2008 елда — Г. С. Уланова исемендәге Бөтенроссия балет артистлары конкурсы жюри рәисе (Красноярск).
Шернберг
Шернберг (Schernberg) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Айдынлар (Ердемли)
Айдынлар (Aydınlar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Ердемли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Макыл вулысы
Административ бүленеш
1926 елның 1 гыйнварына Макыл вулысында 32 авыл советы, 39 торак пункты (Келәнче, Рус Макылы, Татар Макылы, Чулпан һ.б.) һәм 4384 йорт хуҗалыгы булган. Вулыс мәйданы 615 км² тәшкил иткән.
Бадараяна
Бадараяна (Дэванагари язуында: बादरायण) Һинд фәлсәфәчесе, аның турында ышанычлы мәгълүмат юк диярлек. Ул Веданта фәлсәфә мәктәбенең фундаменталь фәлсәфи трактатын язган. Бадараянаның һәм аның Брахма Сутраларның датасы билгеле түгел. Төрле галимнәр Брахма Сутраларны төрлечә безнең эрага кадәр 500-енче елдан безнең эрага кадәр 450-нче елга кадәр күрсәтәләр.
Рамил Муллин
Хезмәт юлы
1998—2001 — Мөслим районы дәүләт санитар эпидемиологик күзәтү үзәге санитар табибы.
2022 елның 19 сентябреннән ― Түбән Кама муниципаль районы башлыгы.
Эшләгән эшләре
Район күләмендә бик күп социаль объектларга ремонт-реконструкция үткәрелә, яңалары төзелә: Юлларга асфальт түшәү, аларны яңа технологияләр нигезендә ремонтлау эшләре башкарыла. Ике дистәгә якын мәктәп һәм балалар бакчасында капиталь төзекләндерү эшләре башкарылды. Кайчандыр ташландык хәлдә яткан җирләр чистартылып, яңартылып, Пушкин скверы, «Курай» паркы, «Кояшлы Ык» ял итү зоналары төзелде.
Сланевшчына
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Буяу куагы
Буяу куагы, талүлән, баллы куак — күбәләкчәчәклеләр гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
Ешилкөй (Чаэли)
Ешилкөй (Yeşilköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Чаэли илчесенә караган бер авыл (köy).
Роминь (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Монтесума (округ, Колорадо)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1889 елда оештырыла.
Гантт (Көньяк Каролина)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юрта Анямова (Ивдел шәһәр бүлгесе)
Халык
Халык саны динамикасы: