cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пәрәмәч
Эчлекне һәм пәрәмәчне әзерләү
Пәрәмәч эченә салу өчен симез сыер яки сарык ите алына, Итне югач, вак кына итеп турыйлар да суган белән бергә ит ма­шинасыннан үткәрәләр. Тарткан иткә борыч һәм тоз сибеп, агач кашык белән яхшылап болгаталар. Әгәр ит корырак булса, сые­гайту өчен бераз суытылган шулпа, су яки сөт өстиләр, Шулай хәзерләнгән итне әчтерхан чикләвеге зурлыгында алып, түгәрәкләп җәелгән камырнын уртасына салалар да пы­чак белән тигезләп җәяләр. Шуннан сон камырның кырыйларын өскә каплап бөреп чыгалар, уртада өч-биш тиенлек акча зурлы­гында тишек калдырыла.
Үзенчәлеге
Кияү пәрәмәче башка пәрәмәчләргә (ит пәрәмәченә) кара­ганда ике тапкыр кечерәк була. Шуңа күрә анын камырын да азрак алырга кирәк, ите дә шуңа туры китереп азрак салына.
Старий Видок
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рожубовичи
Рожубовичи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Семён Петров
Биография
Төрле вакытта ул түбәндәге эш урыннарында эшли: Татарстан Республикасының Кукмара региональ хастаханәсе хирургы (1974-1977); хастаханәнең хирургиясе бүлегендә ординатор, практик табиб (1980-1981); Казан медицина институтының патологик анатомия кафедрасы аспиранты (1981-1984); Ассистент, өлкән укытучы, патологик анатомия кафедрасы, Казан медицина институты (1984–1996); Казан дәүләт медицина университеты патологик анатомия кафедрасы профессоры (1997 елдан); Татарстан Республикасының Сәламәтлек саклау министрлыгының Республика клиник онкология диспансеры шешләренә иммуногистохимик диагностика лабораториясе мөдире (1996 елдан). МАПның Россия бүлеге президенты (2009–2013).
Липавка (Хоцимский районы)
Липавка  (Ліпаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Хоцимский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Фудзи (Сидзуока)
Географиясе
Шәһәр территориясе 214.10 км² тәшкил итә.
Актаныш
Авылның көньягында безнең эрага кадәр III йөздә, безнең эраның 5 йөзлегенә кадәр авыллык, ә көнчыгышта безнең эрага кадәр I, II меңьеллыкта торулык булган. Димәк, бик тә үтә заманнарда ук биредә халык яшәгән. Фин-угыр кабиләсе вәкилләре гомер кичергән. Шулардан калган мари зиратын өлкәннәр әле дә хәтерли, алар Нөркә әрәмәсе янында гомер иткән.
Табигать
Актаныш Агыйдел һәм Иске Идел елгалары буена утырган. Актанышның урыны бик матур. Ул яшеллеккә күмелгән. Елга-инеш, тау итәкләре, юл буйларына, чокыр тирәләренә агачлар утыртылган.
Актанышның ике ягында Нөркә һәм Бүләк урманнары бар. Бүләк урманы янында гына матур агач корылма белән уратып алынган чишмә чыга. Һәр ел саен җәй көне чишмәне чистарталар һәм корылмасын буйыйлар. Авыл читендә Куян сазлыгы исеме алган сазлык, Олый басуы һәм Нөркә яланы бар.
Конари (Плоцкий повяты)
Конари  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Такыя үрәм (уен)
Уен тәртибе
Чәчәкләр бик күп монда.
Алып баручы:
Розалин (Карпатасты воеводалыгы)
Розалин — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Такыя үрәм (уен)
Уен тәртибе
Балалар:
Ярбашы (Дүзичи)
Ярбашы (Yarbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Османие иле Дүзичи илчесенә караган бер авыл (köy).
Такыя үрәм (уен)
Уен тәртибе
Арыш арасында үсәм,
GSC7873-390
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Цечет-ляр
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сулак елгасы, инешенән Чиркей гидроузеленә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек.
Липец
Липец (Ліпец ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Касас-де-Ласаро
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Людиново
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1925 елдан, шәһәр статусын 1938 елдан башлап йөртә.
Рошкань (Ясси)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чанчахованис-цкали
Чанчахованис-цкали — Россия территориясеннән ага торган елга. Дагстан Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тушинская Алазань елгасының уң ярыннан 5,8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сулак елгасы, инешенән Чиркейск гидроузеленә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек.
Сойма (Сула кушылдыгы)
Сойма — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Сула елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 133 км.
Петровский (Казан)
Тарихы
1998 елда ул Казанның Идел буе районыга кертелә
Иске Чаллы вулысы
Иске Чаллы вулысы (ئىسكىٰ چاللىٰ ۋولىٰسىٰ, Кривозерская (Старо-Челнинская) волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Абоин (Амаранте)
Географиясе
Мәйданы —.
GSC8083-820
GSC8083-820 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Кантри-Клаб (Флорида)
Кантри-Клаб  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Липняки (Бабруйский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ибнеәмин Әхтәмов
Тәрҗемәи хәле
Дворян нәселеннән; Әбүсөгуд Әхтәмовның улы; меньшевик Ибраһим Әхтәмовның (1880-31) абыйсы. 1898 елдан Петербург университетының физика-математика факультеты студенты. 1899 да студентлар чуалышында катнашкан өчен укудан куыла. 1901 дә «Эшчеләр оешмасы комитеты» эше буенча кулга алына; 3 ай төрмәдә утырганнан соң Уфага сөрелә. Тыелган әдәбият саклаганы өчен Уфада кабат кулга алына. 1903 елдан Социалист-революционерлар партиясе әгъзасы. Петербург университетының табигать (1907) һәм хокук фәннәре (1910) факультетларын тәмамлый. Башта Казан округы мәхкәмә палатасында антлы вәкил ярдәмчесе, аннары Уфада антлы вәкил булып эшли. 1911 дә Казанда яшьләрнең революцион түгәрәге җитәкчеләреннән берсе.
Ибраһим Әхтәмов
Әхтә́мов Ибраһим Әбүсогуд улы (09.05.1880, Уфа шәһәре - 1931, Мәскәү), хокук белгече, татар меньшевиклары җитәкчеләренең берсе.
Гроваеда (Модена)
Географиясе
Гроваеда Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Шчарбы (Глыбоцкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Иске Чишмә вулысы
Иске Чишмә вулысы (ىسكىٰ چىشمە ۋولىٰسىٰ, Старо-Шешминская волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Старий Двур (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кондраець-Шляхецкий
Кондраець-Шляхецкий — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Дарья Минһаҗетдинова
Театрдагы рольләре
2009 елда студент чагында ук Мәскәү Кече театрында Е. Шварцның «Кар патшабикәсе» (Снежная королева) спектаклендә Бәләкәй башкисәр кыз ролен башкара. 2011 елдан Кече театр сәхнәсендә хезмәт итә башлый һәм хәзер дә шунда иҗат итә. Баштарак (җыйнак гәүдәле булу сәбәпле — буе 165 см) балалар өчен спектакльләрдә катнаша. Соңрак Распутин, Найденов, Толстой, Шварц, Андерсен, Шекспир әсәрләре буенча куелган спектакльләрдә рольләр башкара.
Каудете
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сецемин (Свентокшиж воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
GSC8124-2203
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Медынь
Халык саны — кеше.
Сөләйман Габдрәшитов
Сөләйман Габдрәшитов (Сөләйман Габделхәер улы Габдрәшитов,, — , ) — механика өлкәсендә галим, техник фәннәр докторы (1943), профессор (1949), Бакы сәнәгать академиясенең һидравлика кафедрасы мөдире (1934-1937), АзССР ФА Физика инситутында лаборатория мөдире (1944-1951), 1950-елларда Азәрбайҗан политехника һәм нефть һәм химия институтларында һидравлика һәм һидравлик машиналар кафедрасы мөдире.
Энжерук
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сулак елгасы, инешенән Чиркейск гидроузеленә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек.
(12106) Menghuan
(12106) Menghuan — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ле-Пюеш
Ле-Пюеш — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Коне (Мазовия воеводалыгы)
Коне  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Минерал (округ, Көнбатыш Вирджиния)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1866 елда оештырыла.
Корраль-Рубио
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шчаты (авыл)
Шчаты (Шчаты ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Ниволле-Монгриффон
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,24 км².
Лисавка
Лисавка (Лісаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Дәвек
Дәвек — Татарстан Республикасының Минзәлә районындагы авыл.
Тарих
1717 елда нигезләнгән.
Ле-Рив
Ле-Рив — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Дашка
Дашка авылына дөньякүләм танылган галим-вулканолог Һарун Таҗиев нәселе барып тоташа. Аның бабасы Сәйфетдин Дашкин 19 гасырда Урта Азиягә чыгып киткән.
(10995) 1978 NS
(10995) 1978 NS — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Завадка-над-Гроном
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Нефть
Не́фть (карамай) (ναφθα, neft, напатум — кабынып китергә, дөрләп яна башларга, рус һәм татар телләренә төрек теле аша кергән фарсы алынмасы) — җир астыннан табыла торган, үзенә хас исле, карасу майсыман сыекча, углеводородлар кушылмасы.
Нефтьнең төсе кызгылт, зәңгәрсу, ак, төссез дә булырга мөмкин. Әзербайҗандагы Сурухан чыганагыннан ак, Алжирның кайбер чыганакларыннан су сыман төссез нефть табыла. Сирәк очракларда нефть бик тыгыз, парафинлы ярымкаты да булырга мөмкин.
Атама
Фаразлаулар буенча, нефть сүзе аккад телендә барлыкка килә, Борынгы Иран аккад телле халыкларны үз империясенә кертә һәм нефть сүзен үзләштерә. Рус теленә нефть сүзе Иран иленнән килә, "Котов сәфәре" дигән китапта (1625 ел) нефть берничә тапкыр телгә алына. Фарсы теленнән юнан теленә νάφθα «нефть», аннан латыйн теленә naphtha дигән сүз килә. Күчерелмә мәгънәдә татар телендә "кара алтын" сүзе дә кулланыла.
Нефтьне эшкәртү
Нефтьне эшкәртү һәм нефтехимия 500 төрдәге продукт бирә. -	парафин, вазелин, каучык, пластмасса, парафиннан азык аксымнары һ.б. Иярчен газдан алынучы продуктлар: этиленнан этил спирты, растворитель, пластмасса; бутадиен - растворитель; пропилен - пластмасса, бутен - синтетик каучык.
Гроз Бреил (Валле д'Аоста)
Географиясе
Гроз Бреил Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Мононгалия (округ, Көнбатыш Вирджиния)
Территориясе
Округ мәйданы 932,6 км² тәшкил итә.
Розстайне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12108) 1998 KJ48
(12108) 1998 KJ48 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Буграк
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Бад-Клостерлаусниц
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Советский районы (Хант-Манси автономияле округы)
Административ үзәк — Советский шәһәре.
География
Советский районы Ерак Төньяк районнарына тиңләштерелгән.
Монро (округ, Көнбатыш Вирджиния)
Территориясе
Округ мәйданы 1224,4 км² тәшкил итә.
Конотопа (Варшавский-Захидний повяты)
Конотопа  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Старий Пудлув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Заважна Поруба
Заважна Поруба — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валерий Миронченко
Биографиясе
Өйләнгән, ике улы бар. Хәрби тарих һәм фалеристика белән кызыксына.
Агуаш-Санташ (Майа)
Географиясе
Мәйданы —.
Гөлек (Минзәлә районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.8 °C.
Фәрит Фәтхуллин урамы (Казан)
Фәрит Фәтхуллин урамы (улица Фарита Фатхуллина) — Казанның Идел буе районында, шәһәрнең тарихи үзәгендә урнашкан урам. Ш. Камал урамы белән киселештән башланып, Г. Тукай урамы белән киселештә тәмамлана. Яшьләр, Җитештерү, С. Садыйкова урамнары белән кисешә. Казанда туган Советлар Берлеге Каһарманы хәрби очучы Фәрит Фәтхуллин (1914-1942) исемен йөртә.
Ла-Хинета
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Палм-Бич-Шорс (Флорида)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Старий Редзень
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мосальск
Халык саны — кеше.
Ла-Эррера
Ла-Эррера — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Литовск (Шкловский районы)
Литовск  (Літоўск ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Соргыт районы
Соргыт районы (Сургутский район,, ) — Хант-Манси — Югра автономияле округы составына керүче муниципаль район.
Гедонг Сонго
Гедонг Сонго (Индонезия телендә:Candi Gedong Songo) Индонезиядә, Үзәк Явада урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәләре төркеме. Урын башта Меданг Патшалыгының иртә периоды вакытында төзелгән булган, ул Үзәк Яваны 8-енче һәм 9-ынчы гасырларда контроль астында тоткан. Диенг Платосының Диенг гыйбадәтханәләренә охшаш рәвештә, Гедонг Сонго янартау ташыннан корылган булган һәм ике комплекс Явада иң борынгы Һинд дине структураларын чагылдыра. Диенг һәм Гедонг Сонго Боробудур һәм Прамбананнан элек килә, һәм Һиндстан Һинд дине архитектурасыннан зур йогынты күрсәтә. Гедонг Сонго гыйбадәтханәләре Диенг Платосындагыларга охшаш архитектура структурасын чагылдыралар, гәрчә алардан форма төрлелеге азрак булса да. Гедонг Сонгода күбрәк әһәмият плинтусларга һәм карнизларга бирелгән. 3 Гыйбадәтханәдә, керү вестибюль белән ассызыкланган һәм ул сакчы фигуралар белән бизәлгән. III Гыйбадәтханәдә Шива гыйбадәтханәсе бар, анда пар итеп Нандига табыну урыны бар.
Нокарио
Нокарио (Nocario) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Кастаньичча кантонына карый.
Рошу (Ясси)
Рошу — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Нью-Стуягоок (Аляска)
Тарихы
Нью-Стуягоок шәһәре  елда нигезләнгән.
Марко Поло
Сәяхәтләре
Марко Полоның сәяхәтләре 1271 елда башлана. Шушы елда Никколо һәм Маффео Кублай ханның үтенечен үтәр өчен яңадан сәяхәткә чыгалар. Бу юлы алар үзләре белән бергә яшь Марконы да алалар.
GSC8134-117
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Башлангычлар исемлеге (рус шашкасы)
Казык
{| class="standard" “Казык” дебютындагы гади генә, әмма тәҗрибәсез уенчылар еш эләгә торган тозак 1.cd4 ba5 2.dc5 db4 3.ac5 cb6 4.ed4 йөрешләреннән соң барлыкка килә. Башлангычның бу вариантын шашкачылар “Авыл казыгы” дип атыйлар. Биредә караларга партияне оттыручы '''4. … dc7? йөрешен ясарга ярамый (диаграмманы кара), чөнки бу очракта аларның позициясен пыр туздыра торган комбинация котылгысыз булып китә: 5.gf4! fg5 6.dc3! ge3 7.cb4 ae5 8.fa5 X'''.
Кире кагылган “Шәһәр партиясе”
= “Өерле” гаилә =
477 ел (б. э. к.)
477 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
Башлангычлар исемлеге (рус шашкасы)
Төс алмашынулы “Бодянский уены”
{| class="standard" 1.cd4 hg5 2.gh4. Беренче йөрешләре “Бодянский уены”ның көзгедәге чагылышы булса да, “төс алмашынулы” башлангыч бөтенләй башкача дәвам иттерелә һәм тегесендә мөмкин булмаган яңа позицияләргә китерә. Каралар өчен нигездә өч уен системы тәкъдим ителә: I. '''2. … gh6'''; Иң көчле һәм төрледән-төрле мөмкинлекләре булган систем дип санала. Биредә ике төп уен схемасы бар: 3.fg3 de5 4.gf2 ec3 5.db4 (диаграмманы кара) һәм 3.dc5 bd4 4.ec5 db4 5.ac5. II. 2. … ba5; Бу очракта уен гадәттә болай дәвам итә: 3.dc5 db4 4.ac5 cb6 5.cd6 ec5 6.ed4 ce3 7.dh6. Бик кискен, ләкин караларга шактый авыр позицион уен бирә торган систем. Шулай да, бу систем теориясе тәкъдим иткән алымнарны яхшы үзләштергән уенчы кайбер тактик мөмкинлекләр ярдәмендә инициативаны үз кулына төшерә ала. Шул рәвешчә, позицион өстенлеккә ия булган акларның йөрешләрне бер-артлы эзлекле ясамавыннан файдаланып, уенның барышын кискен үзгәртеп була. III. 2. … dc5; Бу систем сул флангтагы “тышау”дан кичекмәстән арынырга мөмкинлек бирә (әйтик, 3.hg3 ed6 4.gf4 fe5 5.df6 ge7 йөрешләреннән соң). Ләкин ул теориядә пассив дәвам, инициатива өчен көрәштән баш тарту дип бәяләнгән. Моның мантыйк ягы да аксый бит әле: “богауланасың” килми икән, нигә соң беренче йөрешең '''1. … hg5''' булды? Гөмбә дип аталгансың икән, әрҗәгә кереп утыр! “Төс алмашынулы Бодянский уеыны“ ның 1.cb4 hg5 2.gh4 йөрешләре белән башлана торган аерым бер үрнәге дә бар. Аны кайбер чыганаклар мөстәкыйль дебют буларак та тәкъдим итәләр.
Икеләтә “Бодянский уены”
{| class="standard" “Икеләтә “Бодянский уены”ның берәр шашка алмашынулы вариантыннан бер кызыклы мисал: гроссмейстер Зиновий Цирикның (Харьков, аклар) 1952 елда спорт остасы Борис Герцензон (Ленинград, каралар) белән сеанста уйнаган партиясе. 1.ab4 hg5 2.gf4 bc5 3.fh6 ca3 4.cd4 ab6 5.bc3 ba5 6.hg3 cb6 7.gh4 bc5 8.db6 ac7 9.cd4 ba7 10.ab2 cb6 11.bc3 ba5 12.fg3 ab6 13.gh2 bc5 14.db6 ac7 15.ed4 cb6 16.de3 ba5 17.ed2 dc5 18.db6 ac7 19.cd4 cb6 20.dc3 ed6 21.gf4 fg5? (21… fe5 =) '''22.hf6 gg3 23.hf4 hg7 24.de5! dc7 25.cd4 ba5''' (II диаграмманы кара). II.
Петров уены
{| class="standard" Шул ук комбинацияне үткәрү мөмкинлеге уен уртасында (миттельшпилдә) барлыкка килергә мөмкин.
Киевча казык
{| class="standard" “Киевча казык” тозакларының берсен Владимир Вигман 1976 елда, илнең 38 нче беренчелегендә Борис Хамелиска каршы уйнаганда корып куйды. Һәм ике тапкыр СССР чемпионы булган гроссмейстер (ул бу партиядә каралар белән уйнады) e5 кырына үтеп керүнең аклар өчен бик җаваплы адым икәнен күрсәтте: '''8. … ba3 9.ab2 ed6 10.gf4 ab6 11.de5? fe7!!''' (диаграмманы кара). 12.ec7 bd6 13.hf8 dc5 14.fb4 aa1. Дамкага үтеп кергәч ясаган төгәл йөрешләрдән соң, танылган гроссмейстер җиңүгә иреште.
G5 шашкасына һөҗүм
Бу башлангычны шулай ук “Сидлин-Семёнов уены” (яки саклануы) дип тә атыйлар.
Сукыр партия
Бу исем астында бер үк типтагы позициягә китерүче ике башлангыч берләштерелгән. Беренчесе 1.cb4 de5 2.ba5 bc5 3.ef4 ed6 4.bс3 fg5 5.fe3 gh4 6.gf2 (диаграмманы кара), икенчесе 1.cb4 fe5 2.ef4 ef6 3.ba5 fg5 4.fe3 gh4 5.gf2 йөрешләреннән соң барлыкка килә. Икесе дә акларга авыр уен бирә. Шашка әдәбиятында: “Сирәк кулланыла торган булсалар да, бу дебютларны белү файдалы”, — дигән нәтиҗә ясала. {| class="standard" “Сукыр партия” табиясе
Борис Березовский
Тормыш юлы
1999 елның 6 апрелендә Россия прокуратурасы Березовскийны сак астына алу турында карар чыгара. 14 апрельдә бу карар кире кагыла. Березовский «Аэрофлот» һава ширкәте белән канун бозып хезмәттәшлек итүдә гаепләнә. 1999 елда Березовскийдан гаепләүләр алына һәм ул бу эштә шаһит була.
Скали (Свентокшиж воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лихачова
Лихачова (Ліхачова ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Линьян-сюр-Орб
Линьян-сюр-Орб — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Айрайнш
Географиясе
Мәйданы —.
Рокитниця (Карпатасты воеводалыгы)
Рокитниця — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(12113) Hollows
(12113) Hollows — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Вангута-Яха (Надуй-Яха кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Беанкур
Беанкур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Кемптон (Флорида)
Кемптон  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
(5001) EMP
(5001) EMP — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Лодев
Лодев — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Старова-Гура
Старова-Гура — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Летур
Летур — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Казан ислам көллияте
Белгечлекләр
Көллиятне тәмамлаучыларга урта һөнәри дини белем алу турында шәһадәтнәмә бирелә.
Алваренга (Лозада)
Географиясе
Мәйданы —.
Скаржиско-Косьцельне
Скаржиско-Косьцельне — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Спас-Деменск
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (94,5%).
Боровлянски (Пышма шәһәр округы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Мансура Речапова
Биографиясе
1945 елдан алып 1977 елга кадәр шул ук Избышев исемендәге колхозда тракторчы булып эшләвен дәвам итә, авыл хуҗалыгында югары хезмәт күрсәткечләренә ирешә.
1971 елның 8 апрелендә чыккан ССРБ Югары Советы Президиумының Указына карата «Авыл хуҗалыгы продуктларын җитештерү һәм аларны дәүләткә сату планын үтәүдә күрсәткән бөек казанышлары өчен» Мансура Абдрахман кызы Речаповага Социалистик Хезмәт Герое исеме бирелә һәм аңа Ленин ордены һәм «Урак һәм Чүкеч» алтын мидалы тапшырыла.
Әдәбият
''Третьякова А. '' Золушка из Юрты-Уйска // Сибирский труженик. — № 32 (7844). — 16.08.2013 г.
Ханты-Мансийск районы
География
Ерак Төньяк районнарына тиңләштерелгән.
Административ бүленеш
Ханты-Мансийск районы составына 12 авыл җирлеге керә.
Ричард III
Хыянәт ителгән патша
Ричард III үлеме белән Ак һәм Ал гөлчәчәге сугышы тәмамлана. Инглиз тәхетенә Тюдорлар нәселе килә.
(12115) Robertgrimm
(12115) Robertgrimm — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Зур Шаудон
Зур Шаудон (Доккха Шовда)— Россия территориясеннән ага торган елга. Чечен Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кече ШауТын елгасының сул ярыннан 0,9 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Ропянка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Конти (Венгровский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
481 ел (б. э. к.)
481 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
Бад-Тенштедт
Бад-Тенштедт (Bad Tennstedt) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Пирсон (Флорида)
Пирсон  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Росолин
Росолин — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Тарасково (Свердловск өлкәсе)
Тарасково (Тарасково) — Свердловск өлкәсенең Новоуральск шәһәр округы составына керүче авыл.
Яркая (Сарыкамыш)
Яркая (Yarkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сарыкамыш илчесенә караган бер авыл (köy).
Пайлот-Пойнт (Аляска)
Пайлот-Пойнт  — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан шәһәр.
Аморин
Географиясе
Мәйданы —.
Помона-Парк (Флорида)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вануйта
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ножан-ле-Монбар
Ножан-ле-Монбар (Nogent-lès-Montbard) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Монбар кантонына карый.
Кенвуд-Естейтс (Флорида)
Географиясе
Кенвуд-Естейтс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Дэвастхан
Төзелеше
Гыйбадәтханә ак дивар тарафыннан уратып алынган. Гыйбадәтханәдә Көнчыгыштан Көнбатышка таба күчәрдә төп өч зур турыпочмак бина бар. Бу өч ак биналарның һәрберсе махсус Һинд дине Ходаена багышланган гыйбадәтханә.
Татнефть
Тарихи мәгълүмат
1943 белән 1950 еллар арасында Татарстанның көньяк-көнчыгыш өлешендә бай нефть ятмалары табыла. Табылган запаслар күләме СССРда иң зур булып чыккан. Дәүләт күмер-водород чималына кытлык кичергән, шуңа күрә җитәкчелек Татарстанның нефть байлыгына зур игътибар белән караган.
Яркая (Хаскөй)
Яркая (Yarkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Хаскөй илчесенә караган бер авыл (köy).
Magnum bullarium romanum
Лаэрциус Черубини Буллариен нәшер итү привелегиясе Женевадан Анри-Альберт Госсега сатылган булган.
Скожешице
Скожешице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(5005) Кеглер
(5005) Кеглер — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 16 октябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 UB» саналган.
Виктор Успенский
Биографиясе
1944 ел дан — хуҗалык, иҗтимагый һәм сәяси эштә. 1944—1986 елларда  Ульяновск өлкәсе Мәләкәс җитен комбинатында мастер, Елгава шәһәрендә җитен комбинатының баш инженеры,  Латвия ССР Мазсалац шәһәрендә текстиль комбинатының баш инженеры,  Рига текстиль комбинаты директоры, СССР Җиңел сәнәгать министрлыгының Югары курсларын тыңлаучы, В.И. Ленин исемендәге Казан җитен комбинаты директоры, Татарстан АССРның җирле сәнәгать министры,  РСФСР җирле сәнәгать министры вазифаларында эшли.
Лун-Вож (Сэбысь кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Байхлинген
Байхлинген (Beichlingen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
(5006) Теллер
(5006) Теллер — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Конти (Пясечинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Талица (Түбән Сырга районы)
Талица (Талица) — Свердловск өлкәсенең Түбән Сырга районы составына керүче авыл.
Понс-Инлет (Флорида)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Скоки (Свентокшиж воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кендейл (Флорида)
Кендейл  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Кендейл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Иснерк
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Әнвәр Хәйри
Тормыш юлы
Әнвәр Хәйри 1947 елның 2 декабрендә Татарстанның Аксубай районы Шәрбән авылыңда туа. 1966 елда Норлат районының Колбай-Мораса урта мәктәбен тәмамлый. 1967—1973 елларда Казан университетының тарих-филология факультетында укый. Аңа мәктәптә һәм университетта уку елларында вакытлыча төрле эшләрдә төрле вазифалар башкарырга туры килә: урман кисүче, тракторчы, мәктәп укытучысы, музей хезмәткәре һ. б. 1974—1991 елларда СССР Фәннәр Академиясенең Казан филиалы Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтының иҗтимагый фикер тарихы бүлегендә хезмәт итә. 1991-1995 елларда «Мирас» журналында җаваплы эшләрдә эшли. Бер ел чамасы Казандагы «Синдикат» акционерлар җәмгыятендә «Рухи яңарыш» фонды директоры булып эшләгәннән соң, 1996 елда Татарстан Милли китапханәсенә эшкә чакырыла һәм бүгенге көнгәчә анда сирәк китаплар һәм борынгы кулъязмалар бүлегендә баш фәнни хезмәткәр булып хезмәт итә. 1970 елдан башлап, төп эше белән бер үк вакытта: Казан дәүләт университетында, Казан дәүләт педагогия университетында, Казан дәүләт мәдәният һәм сәнгать университетында, Татар укытучылар белемен күтәрү институтында һәм башка уку йортларында гарәп телен, иске татар телен, Ислам дине тарихын, халык медицинасы һәм халык педагогикасы тарихын укыта.
Воткинск
Воткинск (Воткинск, Вотка) – халык саны буенча Удмуртиянең өченче шәһәре, Воткинск районының үзәге.
Тарих
Воткинск 1757 елда Воткинск тимер җитештерү заводы төзелеше вакытында бистә буларак нигезләнә. Ләкин шәһәр нигезләү датасы 1759 ел дип санала – шул елда завод эшли башлый.
1921—1923 елларда – Пермь губернасы, 1923—1934 елларда – Урал өлкәсе составында.
1926 елда шәһәр тибындагы бистә статусын ала.
Сколянковска-Воля
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Стахлев
Стахлев — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Нуарон-су-Жевре
Нуарон-су-Жевре (Noiron-sous-Gevrey) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Жевре-Шамбертен кантонына карый.
Аркозелу (Вила-Нова-де-Гайа)
Аркозелу  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
(12122) 1999 NV55
(12122) 1999 NV55 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Руда (Хунедоара)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
489 ел (б. э. к.)
489 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр V гасырга кергән ел.
Кохичу-Ах
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, Аргун елгасы койганчы урындан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Ярмакая (Адыяман)
Ярмакая (Yarmakaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Адыяман илчесенә караган бер авыл (köy).
Скоркув
Скоркув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Монтеалегре-дель-Кастильо
Монтеалегре-дель-Кастильо — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.
КамАЗ
Хәзерге заман
2013 ел, 9 октябрь – төп җыю конвейерында беренче КАМАЗ-5490 иярле тягачы җыела.
Гронда (Бьела)
Географиясе
Гронда Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Питерсберг (Аляска)
Питерсберг  — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стемпна
Стемпна — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ярөнү (Битлис)
Ярөнү (Yarönü) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Битлис илчесенә караган бер авыл (köy).
Кече Шаудон
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, Аргун елгасы койганчы урындан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Рудавка Риманивска
Рудавка Риманивска — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кузнечиха вулысы
Кузнечиха вулысы (كوزنىچىخا ۋولىٰسىٰ, Кузнечихинская волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Боровской (Артёмовски шәһәр округы)
Боровской (Боровской) — Свердловск өлкәсенең Артёмовский шәһәр округы составына керүче авыл.
Магалас
Магалас — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Юхнов
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (94,6%), украиннар (1,4%).
Ритчи (округ, Көнбатыш Вирджиния)
Ритчи — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Харрисвилл шәһәре.
Багин-ду-Монте
Географиясе
Мәйданы —.
Рудавка Яслиска
Рудавка Яслиска — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12125) Jamesjones
Тарихы
1999 елның 3 сентябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RS4» саналган.
Борис Берман (1897)
Борис Берман (1897, Чита, Байкал арты өлкәсе, Россия империясе —, Мәскәү, Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе) — совет дәүләт эшлеклесе, Россия ватандашлар сугышында катнашучы.
Маргарита Асланова
Мактаулы исемнәре һәм бүләкләре
3. ССРБ дәүләт премиясе
7. Октябрь Революциясе ордены (12.8.1976)
Рудари
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Редингтон-Шорс (Флорида)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Стеншув (Лодзь воеводалыгы)
Стеншув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Пойнт-Гоуп (Аляска)
Тарихы
Пойнт-Гоуп шәһәре  елда нигезләнгән.
Залисся (Сенец)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Татька (Гари шәһәр округы)
Халык
Халык саны динамикасы:
Пура Геде Перанчак
Пура Геде Перанчак Индонезиядә, Балида, Перанчакта мәшһүр Һинд дине диңгез гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханә Данг Хьянг Ниратханың Балига 1546 елда килүнең хатирәсе булып тора. Монда үгез йөгерүләре оештырыла.
Матак вулысы
Матак вулысы (ماتاق ۋولىٰسىٰ, Матаковская волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Батальон
Батальон (бәтәлүн, bataillon, нигезе - bataille, яки бәрелеш) - берничә ротадан торган гаскәри берәмлек, полктан түбәрәк баскычта тора. Коры җир, һава десанты гаскәрләрендә һәм диңгез пехотасында төп тактик подразделение.
Бёлен (Тюрингия)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марсеян (Эро)
Марсеян — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Махкетинская-Шауда
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, Аргун елгасы койганчы урындан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Обнинск
Халык саны — кеше.
Роли (округ, Көнбатыш Вирджиния)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1850 елда оештырыла.
Берёзовый (Тобыш кушылдыгы)
Берёзовый — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Тобыш елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Онтур
Онтур — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Замутов
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Бородинка (Свердловск өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
(12128) Palermiti
Тарихы
1999 елның 13 сентябрендә Ч. Джулз тарафыннан Фаунтин-Хиллс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RP43» саналган.
Мичик
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, Аргун елгасы койганчы урындан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Каралар (Газипаша)
Каралар (Karalar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Газипаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пичкас вулысы
Пичкас вулысы (پىچكاس ۋولىٰسىٰ, Пичкасская волость) — Казан губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Кларкона (Флорида)
Географиясе
Кларкона халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Зоя Базилевская
Иркутск шәһәрендә травматология һәм ортопедия (НИКТО) фәнни-тикшеренү институтын оештыручы һәм директоры, РСФСР-ның атказанган фән эшмәкәре.
Биографиясе
Зоя Базилевская яралы совет солдатларын һәм офицерларын дәвалауга зур өлеш керткәне өчен Кызыл Йолдыз ордены белән бүләкләнә.
Медицина фәненә һәм практикасына керткән өлеше
Директор булып, эзләнү даирәсен киңәйтә, Иркутск һәм өлкәнең районнары дәваханәләрендә травматология пунктлары, бүлекләре һәм кабинетлары оештырыла.
Зоя Базилевская 1982 елның 12 маенда вафат була.
Контне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Римма Байкова
Биографиясе
Римма Ивановна Байкова 1925 елның 10 гыйнварында Ульяновскида туа.
Саутвест-Ранчес (Флорида)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Бельштедт
Бельштедт (Bellstedt) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Ләгүшкин вулысы
Кызылъяр, Биләр (Чистай өязе), Мораса, Рамадан һәм Либәшәү вулыслары белән чиктәш булган (1890). 14 торак пунктта 13600 кеше яшәгән. 1920-елларның уртасында бетерелә.
Стефанув (гмина Даликув)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Россия премьер-лигасы
1992-2010 елларда чемпионат "яз — көз" система буенча уйнады. 2010 елда чемпионатның үткәрү системасы үзгәртте: егерменче Россиянең чемпионаты 2011 елның мартта башлана, ә 2012 елның маенда тәмамлана. Алдагы чемпионатлар "көз — яз" система буенча уйнаячак.
Контреверс (Мазовия воеводалыгы)
Контреверс  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(5015) Литке
Тарихы
1975 елның 1 ноябрендә Смирнова Т. М. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 VP» саналган.
Рудень (Шуйч, Арджеш)
Рудень — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Бенделебен
Бенделебен (Bendeleben) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Мерифон
Мерифон — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Сент-Лио (Флорида)
Сент-Лио  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Пеньяскоса
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иран таулыгы
Климаты һәм су ресурслары
Иран таулыгында озынлыгы кыска, чагыштырмача аз сулы елгалар ага, алар сугару өчен еш кулланыла. Иң зур елгалар — Карун, Гильменд, Герируд. Күлләрнең күпчелеге тозлы сулы. Иран һәм Әфганстан чигендә Һамун күлләре төркеме урнашкан.
Туфрак, флора һәм фауна
Туфрак күбесенчә соры туфраклы. Чүлдә һәм коры далада үсә торган үсемлекләр дөньясы. Дәште-Кәвир чүле — тозлаклар, Дәшти-Лут чүле — ком, Дәшти-Марго чүле — ком-вакташ белән капланган. Коңгырт туфраклы далалар таулык битләүләрендә урнашкан. Киң яфраклы урманнар Эльбурс тавының төньяк, Загрос тавының көнбатыш битләвендә үсә. Сөләйман тауларының көнчыгыш битләвендә саванна һәм сирәк урманнар зонасы бар, аларда Һималай эрбет агачы үсә.
Кременная (Тобыш кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
GSC8198-821
GSC8198-821 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Стефанув (гмина Задзим)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ватандашлар сугышы
Collier-Hoeffler моделендәге ватандашлар сугышы сәбәпләре
Ватандашлар сугышы сәбәпләренә тикшерүләр алып барган галимнәр бер-берсенә каршы булган — ачкүзлелек яки канәгәтьсезлек (ингл) теорияләренә тартылалар. Академик анализ ватандашлар сугышының кубарылуын фаразлауда җәмгыятьнең икътисади хәле һәм икътисади структурага бәйле факторлар кемлеккә бәйлеләргә әһәммиятлерәк булуын яклый.
Минерв (Эро)
Минерв — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Вазифа Байтурина
Биографиясе
Вазифа Хәмит кызы Байтурина 1939 елның 25 гыйнварында Башкорт АССР-ының Баймак районы Ольховка авылында туган. Күп балалы гаиләдә Вазифа — иң кечесе, ягъни унынчысы, була. Әнисе авылда абруйлы кешеләрдән санала, авыл Советына да сайлана. Старатель булып эшләгән атасы, кыз беренче класта укый башлагач, вафат була. Ольховка авылында дүрт сыйныф тәмамлаганнан соң, Баймакта урта белем ала.
Стәрлетамак дәүләт педагогия институтын (1962), ВЛКСМ-ның Үзәк Комитеты каршындагы Югары комсомол мәктәбен (1966), Свердловск фирка мәктәбен (1971) тәмамлый.
Поведилья
Поведилья — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Боин (Лозада)
Географиясе
Мәйданы —.
Зәйнәп Гыйләҗетдинова
Соңгы еллары, хәтер
1952 елда ул профессор Л. М. Рахлин җитәкчелегендә В.И.Ленин исемендәге Казан табибларның белемен күтәрү дәүләт институтына эшкә китә, бөтен профессиональ тормышын шунда хезмәт итә. Шул ук елны ул акушерлык һәм гинекология кафедрасы доценты итеп сайлана һәм берникадәр вакыттан соң профессор Н. Е. Сидоров җитәкчелегендәге икенче кафедрага күчә. 1954-нче елда ул невропатолог, доцент А.Х.Терегулов белән таныша, соңрак алар өйләнешәләр. Улын Казандагы яңа гаиләсенә алып китә. 1965-нче елда ул медицина фәннәре докторы дәрәҗәсе өчен "Хатын-кызларның йөклелек вакытында һәм экспериментта фиброид барлыкка килүдә балалык фиброидларының нерв элементларының торышы" дигән темага диссертациясен яклый, шуннан соң профессор булып сайлана. Профессор И.В. Данилов отставкага киткәч, 1971 елда ул 2-нче акушерлык һәм гинекология кафедрасы мөдире булып эшли башлый.
GSC8215-1539
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бөтенроссия халык санын алу, 2010
Җанисәрне оештыручы — Федераль дәүләт статистикасы хезмәте.
Нәтиҗәләр
Узган җанисәп нәтиҗәләре белән чагыштырганда, татарлар саны 240 меңгә кимегән. Татарларның 20 %-ы үз туган теле булып рус телен күрсәткәннәр.
Ружа (Карпатасты воеводалыгы)
Ружа — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Руджа
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лукаць
Лукаць (Лукаць ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.
Макарьев
Халык саны — кеше.
Гагара-Ты-Вис
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Такси
Билгеле бер маршрут буенча йөрүче такси маршрут таксие дип атала.
Гропацоло (Пяченца)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ырынбур губернасы
1918-1928 елларда үзгәрешләр
1922 елда Исаево-Дедово өязе барлыкка килә; 1923 елдан ул Кашинрнск өязе исемен йөртә. 1927 елда барлык өязләре юкка чыгарылалар һәм районнар оештыралар.
Ружанка (Карпатасты воеводалыгы)
Ружанка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Борба-де-Годин
Географиясе
Мәйданы —.
Плесецк
Плесецк (Плесецк) — Архангельск өлкәсендә шәһәр тибындагы бистә, Плесецк районының административ үзәге.
Neytron
Protonnar häm neytronnar atom töşlären tözilär.
Плесецк
Тарих
Беренче тапкыр 1894 елда Плесецкая исеме астында телгә алына. 1897 елда Плесецкая аша Вологда — Архангельск тимер юлы төзелә, Плесецкая стансасы барлыкка килә. 1932 елдан — шәһәр тибындагы бистә.
Посоондо
Посоондо — Испаниянең Альбасете провинциясендә урнашкан муниципалитет.
(5019) Эрфьорд
Тарихы
1979 елның 25 июнендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 MS6» саналган.
Карл Маркс урамы, 59 (Казан)
Карл Маркс урамы, 59 — Казанның Карл Маркс урамында урнашкан, 1935 елда Д.М.Федоров проекты буенча төзелгән биш катлы йорт (ике корпус). Бу йортта Садри Ахун (1935-1948 елларда), Александр Фадеев (1941-1942 елларда), Александр Ключарев (1946-1972 елларда), Шәүкәт Хәбибуллин, Элимир Дистанов , Семен Казачков , Фатыйх Минушев , Искәндәр Сәйфуллин яшәгәннәр.
Лутна
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Әндереш
Тарих
1920-елларда нигезләнгән.
Берне-ан-Понтье
Берне-ан-Понтье — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Посуэло
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мөхәммәтзыя Бәхтияри
Россия Империясе заманы
1883 елда яшь мулла Зур Сәрдек авылында Фатыйма Нигъмәтулла кызы белән никахлаша. Әлеге никахтан җиде бала дөньяга килә.