cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мансур Абдуллин
Тәрҗемәи хәле
1943 елның 10 июлендә Молотыги авылы (Курск өлкәсе Ратежск районы) янында барган сугышта 167 нче гвардия җиңел артиллерия полкы коралының командиры вазыйфасында батырлык күрсәтә. Немец пехотасы 60 танк ярдәмендә аның ут позициясенә өч тапкыр һөҗүм итә; 150 авиация бомбасы ташлана, берничә йөз снаряд һәм мина җибәрелә. Турыдан-туры наводка белән атканда, ул 8 танкны, шул исәптән 3 «Тигр»ны һәм дошман пехотасы батальонын юк итә. Сугыш вакытында Габдуллин снаряд кыйпылчыклары белән авыр яралана.
Нове Ляски
Нове Ляски — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Стара Вулька
Стара Вулька — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Нурма (Обнара кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(15747) 1991 RW23
(15747) 1991 RW23 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тлуми (Мазовия воеводалыгы)
Тлуми  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Багйолу (Юнусемре)
Багйолу (Bağyolu) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Юнусемре илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бун (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 637 км² тәшкил итә.
HD167356
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Сара-Анн (Көнбатыш Виргиния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нове Реско
Нове Реско — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Алексеевск районы
Муниципаль-территориаль бүленеш
Алексеевск районында бер шәһәр һәм 19 авыл җирлеге составындагы 59 торак пункт бар.
(8398) Руббия
(8398) Руббия — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(15749) 1991 VT1
(15749) 1991 VT1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Эскридж (Канзас)
Тарихы
Эскридж шәһәре  елда нигезләнгән.
Барашки (Киров өлкәсе)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%), арлар (3%).
Зайково (Свердловск өлкәсе)
Тарих
1639 елда нигезләнгән.
Линьола
Линьола — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
HD16736
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Казабона (Изерния)
Казабона — Италиянең Молизе төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ушмы (Нократ кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Льейда
Льейда — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Садыйк Әбелханов
Тормыш юлы
1938 елдан армия сафларында хезмәт итә. Совет-фин сугышында катнаша. «Маннергейм линиясе»н кичүдә катнашкан. Демобилизациядән соң Ленинградта яшәгән, Киров заводында эшләгән.
Ораниенбаум-Вёрлиц
Ораниенбаум-Вёрлиц (Oranienbaum-Wörlitz) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Анатолий Луначарский
Анатолий Василий улы Луначарский (Анатолий Васильевич Луначарский,, Полтава, Россия империясе — 26 декабрь 1933, Ментона, Франция) — Россия инкыйлабчысы, совет дәүләт эшлеклесе, язучы, тәрҗәмәче, публицист, тәнкыйтьче, сәнгатьче. ССРБ ФА академигы (1930).
Мари Саат
Биография
Танылган авангард рәссамы Раул Меелга кияүгә чыкты.
Сенчери (Көнбатыш Виргиния)
Сенчери  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
(8400) Томидзо
(8400) Томидзо — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сарасвати Дэви
Иконография
Кайбер рельефларда ул музыка коралын тотмый, ә аның куллары абхая-мудра ясый (саклану символы) яки варада-мудрага (алкышлау ишарәсе). Аның хәрәкәтләнү чарасы (вахана) булып аккош тора, ә эмблемасы - алтыпочмаклы йолдыз яки гексаграмма (шаткопа яки садъянтра). Кайвакыт аны басып торучы итеп күрсәтәләр.
Песковка (Нократ кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Бракен (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 526 км² тәшкил итә.
Бледжешть (Ясси)
Бледжешть — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Пилар-ду-Сул
Пилар-ду-Сул — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Карьер (Свердловск өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
Тарихы
1905 елда Н. В. Марковников беренче хатын-кыз өчен техник һәм төзелеш курсларын ача.
1907 елда шулай ук төзелеш Урта училищесы ачыла. Анда дүрт бүлек була: архитектура-төзелеш, гидротехник, мәдәният-техник, юллар төзү.
2011 елда МДТУ составына Мәскәү дәүләт торак-комуналь хуҗалыгы академиясе керә.
Пилойнзиньюс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Каменка (Мазырский районы)
Каменка  (Каменка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Мазырский районында урнашкан авыл.
Бретитт (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 1282 км² тәшкил итә.
Пижанка (Нократ кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Льимьяна
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Барышники (Киров өлкәсе)
Барышники (Барышники) — Киров өлкәсенең Кикнур районында урнашкан авыл.
Эне Михкельсон
Биография
Тарту университетының филология факультетын тәмамлаганнан соң, укытучы булып эшли һәм Эстония әдәби музеенда эшләп ала.
Тәбәрле
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.4 °C.
Тайдулла
Соңрак еллар
Үзбәк үлгәннән соң үзенең кече улы Җанибәккә (билгеләнгән Үзбәк варисы) хакимлеге өчен көрәштә ярдәм итә. Кайбер авторлар язганча, аның олы улы Тинибәк әнисе ярдәме белән үтерелгән. Шул вакыттан аның сәяси әһәмияте тагын да арта. Ул рус кенәзләренә ярлыклар бирә, суд хөкем эшләрен хәл итә, тамга салымы җыя. Ул хәтта Венециан Республикасы дожы белән мөстәкыйль дипломатик язышу алып бара. Бу язышу венециялеләрнең татар сәүдәгәрләрен талауга бәйле була.
Эрбет (мәгънәләр)
Татарча Википедиядә әлеге атама  кулланылган  берничә бит бар:
Брекинридж (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 1481 км² тәшкил итә.
Изабел (Канзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Блежань (Бузеу)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ортевьель
Ортевьель — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Караҗаөрен (Сивас)
Караҗаөрен (Karacaören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Сивас илчесенә караган бер авыл (köy).
Новий Кракув (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Остерфельд (Наумбург)
Остерфельд (Osterfeld) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Бобровски (Свердловск өлкәсе)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар, татарлар һ.б.
Новий Пшилеп
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каландас
Каландас — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Томь елгасының сул ярыннан 615 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
(8404) 1995 AN
Тарихы
1995 елның 1 гыйнварында Тимоти Спар тарафыннан Каталина обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 AN» саналган.
(15757) 1992 EJ13
Тарихы
1992 елның 2 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 EJ13» саналган.
Роберт Евдокимов
Роберт Евдокимов (Роберт Геннади улы Евдокимов,, — , ) — СССР һәм РФ футболчысы (ярымсакчы), РФ футбол тренеры, Чаллы «КАМАЗ-2»нең (2006), Әлмәт «Алнасы»ның (2006-2008), Ижау «СОЮЗ-Газпромы»ның (2009), Чаллы «КАМАЗы»ның (2010-2011), Ырынбур «Оренбургы»ның (2012-2017) баш тренеры. Уенчы буларак 1995 елгы Җәйге Универсиаданың бронза мидәле иясе, Россия чемпионы (1997), РФның 1 нче дивизионы җиңүчесе (1998). Тренер буларак РФның 2 нче (2012/2013) һәм 1 нче (2014/2015) дивзионнары җиңүчесе.
Чулпан Киекбирдина
Киекбирдина Чулпан Әсхәт кызы (12 июль 1976 ел — 29 сентябрь 2015 ел) — җырчы. Башкортстан бәйгеләре лауреаты.
Биографиясе
Җырчы үзе тере чакта фильмның презентациясен күреп өлгерми.
2015 елның 29 сентябрендә ачыкланмаган шартларда вафат була. Чулпан Киекбирдина туган авылы Ярмөхәмәттә 2015 елның 1 октябрендә җирләнә.
Парья (Кёшка кушылдыгы)
Парья — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кёшка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Фәйзулла Әһлетдинов
Тормыш юлы
Госпитальдә дәваланганнан соң, 1944 елның октябрендә Ф. Х. Әгълетдинов демобилизацияләнә. Өлкә партия мәктәбен тәмамлый. Туймазы райкомы инструкторы, Туймазы шәһәр янгын сагы политчасте начальнигы урынбасары, Туймазы районында көнкүреш хезмәте күрсәтү системасында инструктор булып эшли. 1988 елның 29 октябрендә вафат була, Башкортстанның Туймазы шәһәрендә җирләнә.
Оссаж
Оссаж — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Екатерина Зарина
Биографиясе
Екатерина Ивановна Зарина 1837 елның 1 октябрендә Анапа шәһәрендә туган (кайбер мәгълүматлар буенча 1835 елда.). Озак вакытлар Сердобск һәм Пенза губернасының Сердоба өязе Пяша авылында яши. Пензада дворян пансионында белем ала. 1859 елда Санкт-Петербургка күчеп килә. «Современник» журналы, «Русь» гәзите, «Русский паломник» журналы белән хезмәттәшлек итә. Екатерина Ивановна күп кенә хикәя, повесть, пьесалар авторы. Аның төп эшләренең берсе — «Николая Бронский» романы. Хәтирәләрендә Пензага багышланган битләр бар.
Язучы һәм әдәбият белгечләре Андрей Ефимович (1862-1929) һәм Федор Ефимович (1870— 1941) Зариннарның һәм архитектор Сергей Ефимовичның әнисе.
Белеенки
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Беренче Россия инкыйлабы
Нәтиҗәләр
Әлеге манифест шәхес иминлеге нигезендәге ватандашлар азатлыгы, вөҗдан, сүз, җыелышлар, берлекләр иреген бирә.
Льядурс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Инье (Мёрт һәм Мозель)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,71 км².
Истборо (Канзас)
Истборо  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тау Иле (Түбән Кама районы)
Тау Иле — Татарстан Республикасының Түбән Кама районындагы авыл.
Камсамольск (Буда-Кашалёвский районы)
Камсамольск  (Камсамольск ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
(15760) Albion
(15760) Albion — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Палэсмурт
Образы
Буйга ярылган кеше сыман булып тора – ярым башлы, ярым тәнле, бер куллы һәм аяклы, эчәкләре күренә (башка юрама буенча икенче яртысы бар, әмма «үтә күренмәле»). Урманда яши, урман кырыенда булырга мөмкин яки өй янындагы читән янына, учак янына чыгарга мөмкин. Урманда кычкырырга яки сызгырырга ярамый — я ул ишетеп, урманнан чыгарга мөмкин. Аннан сакланыр өчен күк Илаһы Инмарны искә алырга яки миләш артында качырга кирәк. . Бәла алдан әйтүчесе буларак пәйда була. Кешене исеме буенча чакыра, аны славян су аналары кебек үлгәнче кытыкларга мөмкин. . Көтүгә киткән хайваннарны алырга мөмкин, шул очракта аның өчен бер чабата үрәләр һәм урманда хайван кайтыр өчен ботакка эләләр (корбан итеп бирәләр). . Палэсмурт — нәкъ леший түгел, удмурт мифологиясендә леший ролен нюлэсмурт уйный.
Аналоглар
Ярым мәхлукатлар бөтен дөнья буенча башка халыклар мифологиясендә бар, от Африкадан Океания һәм Көньяк Америкага кадәр. Билгеле дәрәҗәдә үзенең «яртылаш булуы» белән скандинав теге дөнья Алиһәсе Хель дә охшаш, аның тәненең яртысы гадәти, яртысы үле һәм чери торган, һәм рус Баба Яга-«сөяк аягы» да. Мөгаен, «ярым булу» персонажның тереләр дөньясы һәм үлеләр дөньясы арасында торышын, булу һәм булмау арасында, «бер аягы белән кабердә булу». Бу тәмугъның Ойкуменаның һәм урманның хасиятле яшәүчесе. Чын «ярым» прообразларны да эзләргә мөмкин — инсульт үсеше вакытында бер яклы паралич, җәнлекләр тарафыннан ярым ашалган үле кеше образы. Удмурт әкиятләрнең берсендә кеше су иясен ((вумуртны) алдалап бер аягын көймәгә, ә башка аягын тегермән ташына бәйләргә һәм суга чумарга мәҗбүр итеп икегә яру турында мәгълүмат бар..
Караҗаөрен (Меҗитөзү)
Караҗаөрен (Karacaören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Меҗитөзү илчесенә караган бер авыл (köy).
Удачный
Халык саны — кеше.
Солоная (Нократ кушылдыгы)
Солоная — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Нократ елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 30 км.
Удачный
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1968 елдан, шәһәр статусын 1987 елдан башлап йөртә.
Видякино
Видякино (Видякин, Видякино) — Мари Илнең Оршанка районында урнашкан авыл.
Пелти (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(15762) Rühmann
Тарихы
1992 елның 21 сентябрендә Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 SR24» саналган.
Бело-Пашино
Бело-Пашино (Бело-Пашино) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.
Югары икътисад мәктәбе
Югары икътисад мәктәбе - милли тикшерү институты, Россиянең алдынгы һәм эре икътисад университеты. Университет профильләре: җәмәгать-икътисад, гуманитар фәннәр, информатика һәм математика. Университетның филиаллары Санкт-Петербургда, Нижгарда һәм Пермьдә бар.
Айно Первик
Айно Первик ( Aino Pervik); кияүдә Айно Рауд (Aino Raud) (1932 елның 22 апрелендә туган, Раквере, Эстония ) - Эстония язучысы, шагыйрә һәм тәрҗемәче.
Томашувка (Груецкий повяты)
Томашувка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Таулар (Тукай районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Исәт (Свердловск өлкәсе)
Исәт (Исеть) — Свердловск өлкәсенең Югары Пышма шәһәр округы составына керүче эшчеләр бистәсе.
Тарих
1878 елда нигезләнә.
Владимир Пачко
Владимир Пачко (Владимир Николай улы Пачко,, — , ) — СССР һәм РФ футболчысы (ярымсакчы), РФ футбол тренеры, Даугавпилс «Динабургы»ның (1995-1996), Түбән Кама «Нефтехимигы»ның (2003-2004), Костанай «Тубылы»ның (2005) баш тренеры.
Саха (Кусь кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Массотерес
Массотерес — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ибнеәмин Альбетков
Тәрҗемәи хәле
Ленин, Кызыл Байрак, Александр Невский, ике Кызыл Йолдыз орденнары, мидәлләр белән бүләкләнә.
Пиндобасу
Пиндобасу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Пейрорад
Пейрорад — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Лафаэтт (Волворт, Висконсин)
Лафаэтт  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бельтюги
Бельтюги (Бельтюги) — Киров өлкәсенең Кумёны районында урнашкан авыл.
Собота (Түбән Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Томчин
Томчин — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Канаполис (Канзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Россия дәүләт нефть һәм газ университеты
Тарих
1941 — И. М. Губкин исемендәге Мәскәү нефть институты Черниковск каласына (хәзерге Уфа) эвакуацияләнә.
Изге Елена утравы
Изге Елена утравына беренче булып Португалия диңгезчеләре 1502 елда килеп чыккан. Изге Елена утравы Бөекбританияне Бермуд утрауларыннанкала иң борынгы колониясе исәпләнә. Стратегик яктан мөһим географик урынга урнашканга күрә, утрау Аурупадан Азиягә бару юлында мөһим туктау урыны булып хезмәт иткән. Изге Елена утравы Берләшкән Корольлек тарафыннан сөргенгә сөрү максатлары өчен дә еш кулланылган. Утрауга сөрелгәннәрдән иң мөһим шәхес – 1815 елдан 1821 елга кадәр утрауда сөргендә яшәгән Наполеон Бонапарт. Изге Елена утравы Көнчыгыш-Һиндстан компаниясе милкендә була.
(15767) 1993 FN7
Тарихы
1993 елның 17 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FN7» саналган.
Обожани
Обожани — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Письма
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кедровое (Свердловск өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
Пембо
Пембо — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Лебанон (Вопака, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Беляево (Киров өлкәсе)
Беляево (Беляево) — Киров өлкәсенең Кикнур районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Томчице (гмина Могельниця)
Томчице  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Твайлайт (Көнбатыш Виргиния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Блешка
Блешка — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Ольга Зотова
Зотова Ольга Юрьевна (21 май 1973, Свердловск, РСФСР, ССРБ) — Россия галим-психологы — Россия Мәгариф академиясе корреспонденты (2017).
Биографиясе
Ольга Юрьевна Зотова 1973 елның 21 маенда Россиянең Свердловск шәһәрендә туган.
Караджан
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD168058
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кыршейһлер (Бейпазары)
Кыршейһлер (Kırşeyhler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Бейпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фугиу
Фугиу — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Зея (шәһәр)
Тарих
Шәһәр статусын 1906 елдан башлап йөртә.
Икътисад
Зея ГЭС-ы — шәһәрнең төп икътисади үзәге.
Тонсеви
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кеза (Линда кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Левиха (Свердловск өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Тарих
1935—2004 елларда эшчеләр бистәсе статусын йөрткән.
Клинтон (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 513 км² тәшкил итә.
(15771) 1993 FS34
(15771) 1993 FS34 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Пенцишево
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казавитола (Фрозиноне)
Географиясе
Казавитола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Огартово
Огартово — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Чуаш Тайбасы
Чуаш Тайбасы — Татарстан Республикасының Тәтеш районындагы авыл.
Санда (Линда кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Пергози (Ельблонзький повяты)
Пергози  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Киптерелгән җимешләр
Әмма чи җимеш белән чагыштырганда, анда башка матдәләр күбрәк була.
Барлык йөземнәрне дә ачык төстәге виноградтан ясыйлар дип әйтергә була.
Алтын төсен тотрыкландырып, ул консервант сыйфатында тәэсир итә.
Сульфитны күп кулланалар һәм аның кипкән җимештә булу-булмавын белү мөһим. Күп вакытта без сатып алган җимешләрдә сульфит турында берни дә билгеле булмый. Белгечләр барлык киптерелгән җимешләрне кулланганчы, җылы су белән яхшы итеп юарга киңәш бирә. Ә алтын кебек ялтырап торганнарын бигрәк тә яхшы итеп юу зарур.
Нерюнгри
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (79,2%), украиннар (6,7%), сахалар (3,0%), татарлар (2,2%), бүрәтләр (2,2%).
Ибраһим Рәиси
Ибраһим Рәиси, Аятулла Сәет Ибраһим Рәиси (, 1960 елның 14 декабре, Иран, Мәшһәд) ― Иран дәүләт һәм сәяси эшлеклесе, 2021 елның 18 июненнән Иран Ислам Республикасының сайланган президенты, 3 августта вазифасына керешә. 2019―2021 елларда ― Иранның суд хакимияте башлыгы, 2014―2016 елларда ― ил генераль прокуроры.
Сәяси эшчәнлеге
2014 елның августыннан ― Иранның Генераль прокуроры. 2016 елның мартында әлеге вазифадан отставкага китә һәм Ислам дөньясының иң бай фондларының берсе – «Астан-и Кудс Разави» фондын җитәкли башлый.
Кедровка (Абашева кушылдыгы)
Кедровка (Кече Кедровая) — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Абашева елгасының уң ярыннан 33 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Ибраһим Рәиси
Гаилә хәле
Өйләнгән. Хатыны ― Җәмилә Аламолхода, Мәшһәд мәчетенең җомга намазы имамы кызы, Тәһранда Шәһид Бәхәшти исемендәге университет доценты, шулай ук университетның Фундаменталь фән һәм техника институты президенты. Ике кызлары бар.
Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
Эндаумент-фонд
Университетын ярдәммчеләре советы рәисе В. Потанинны хәйрия фонды, "Норильск никеле" тау-металлургия компаниясе генераль директоры, институт тәмамлаучы Владимир Потанин булып тора.
Зәйнетдин Әхмәтҗанов
Тормыш юлы
ССРБ Югары Шурасы Президиумының 1944 елның 23 сентябрендәге Указы белән Зәйнетдин Әхмәтҗановка Ленин ордены һәм «Алтын Йолдыз» медале тапшырылып, Советлар Берлеге каһарманы исеме бирелә.
Шия (Нократ кушылдыгы)
Шия — Татарстан территориясеннән ага торган елга. Мамадыш районы биләмәләрендә ага. Нократ елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 68 км.
Марре
Марре — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Дейвис (округ, Кентукки)
Дейвис — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Оуэнсборо шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1815 елда оештырыла.
Тукай районы
Тукай районы — халыкның тормыш дәрәҗәсе һәм икътисадый үсеш күрсәткечләре буенча Татарстан районнары арасында лидерларның берсе. 2019 ел нәтиҗәләре буенча ул республика муниципалитетларының социаль-икътисади үсеше рейтингында бишенче булды, ә 2020 елда беренче өчлеккә керде. Тулаем территориаль продукт күләме — 42,9 млрд.сум, ә аның үсеше темпы 106,9 % тәшкил итте. Районда сәнәгать җитештерүе һәм аграр өлкә яхшы үсеш алган. Регионның эре предприятиеләренә «Чаллы-Бройлер», «Кама Беконы», Чаллы элеваторы, Яр Чаллы икмәк комбинаты керә.
Халык
Милләтләр буенча бүленеш: татарлар — 71,07 %, руслар — 24,26 %, чувашлар — 1,48 % һәм башкалар. 2020 елга район халкы саны 42 511 кеше тәшкил итә.
Авыл хуҗалыгы
Районның авыл хуҗалыгы җирләре 119,3 мең гектар мәйданны били, районда бодай, көзге арыш, солы, бәрәңге, яшелчә игелә. Тукай районы терлекчелегенең әйдәп баручы тармаклары — сөт-ит терлекчелеге, дуңгызчылык һәм кошчылык. Авыл хуҗалыгы өлкәсендә үсеш алган булу сәбәпле, район Яр Чаллы шәһәрен икмәк, яшелчә, ит, сөт, бәрәңге белән тәэмин итә. Тукай районының иң эре авыл хуҗалыгы предприятиеләре — «Тукай», «Чаллы кошчылык фабрикасы», «Чаллы-Бройлер», «Чаллы-ит» кошчылык фабрикалары. Шулай ук төбәктә селекция-гибрид үзәге булган «Кама беконы» дуңгызчылык комплексы эшли, ул Татарстан Республикасын, Идел буе һәм Урал федераль округларының нәселле дуңгызчылык хуҗалыкларын дуңгызлар белән тәэмин итә. 2020 елның беренче айларында районда 46,6 мең тонна дуңгыз ите җитештерелгән. 2020 елга районда ел саен 15,25 мең тонна сөт җитештерелә.
Тукай районында республика буенча авыл хуҗалыгы хезмәткәрләренең иң югары хезмәт хакы теркәлгән. Район буенча уртача хезмәт хакы 38 510 сум, ә сөрүлек җирләренең бер гектарыннан акчалата керем якынча 270,5 мең сум тәшкил итә. Чагыштыру өчен, рейтингта югары урыннарда торган Спас һәм Әлмәт районнарында шундый керем 12 мең тирәсе. 2019 ел Тукай районында шәхси ярдәмче хуҗалыкларга ярдәм итү елы дип игълан ителде, бу вакыт эчендә анды 14 мини-ферма төзелде.
Социаль өлкә
2020 елда районның Түбән Суыксу авылында «Алга» универсаль спорт комплексы ачылды.
Кояш ашау
Кояшта яну, тән каралу. Кояш ашауның файдасы — псориаз (касмаклы тимрәү), экзема, нейро- дерматит кебек тире авыруларының төзәлеп кимүе, Ә витамины ясалу, организмның кальций, фосфорны үзләштерүе яхшыру, ә бу үз чиратында сөякләрнең, мускулларның ныгуына, канның оешучанлык сәләте яхшыруга китерә. Зыяны — тиренең пешүе, аның эластиклыгы югалу, сәлперәюе, җыерчык, пигментлы таплар барлыкка килү; тиредә картаю процессының көчәюе һәм тизләшүе; тиредә яман шеш барлыкка килү куркынычы арту. Шикәр чиреннән газапланучыларга, калкансыман бизләре белән проблема ; булган кешеләргә дә ультрамиләүшә нурлар тискәре тәэсир итә.
Нейво-Рудянка
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар, татарлар һ.б.
Капаравка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бөекбританиядә ислам
Тарих
1911 елда Британия империясе составында 94 миллион мөселман халкы булган.
Кедровый Ключ
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лилли Промет
Биография
Ул 85 яшендә вафат була.
Экранлаштыру
Лилли Прометның дүрт әсәре төшерелде :
Казагати (Мачерата)
Географиясе
Казагати Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Мәскәү дәүләт геодезия һәм картография университеты
Мәскәү дәүләт геодезия һәм картография университеты - Федераль дәүләт бюджет югары белем бирү учреждениесе (Федеральное государственное бюджетное образовательное учреждение высшего образования). 1779 елда ачылды. Геодезия буенча милли мәгариф һәм фән үзәге.
Блидари (Думитрешть, Вранча)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фенвик (Көнбатыш Виргиния)
Фенвик  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Петерсрода
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15778) 1993 NH
(15778) 1993 NH — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кезес
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, инештән Новокузнецк каласына чаклы, Кондома елгасын кертмичә,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Россоловка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Перли (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(15779) Scottroberts
Тарихы
1993 елның 26 июлендә Кэролин Шумейкер, Дэвид Леви тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 OA3» саналган.
Ожехово (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Ожехово  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Квенемо (Канзас)
Тарихы
Квенемо шәһәре  елда нигезләнгән.
Молотов (крейсер)
Молотов (1957 елның 3 августындан — «Слава») — совет 26-бис проекты җиңел крейсеры, Бөек Ватан сугышында катнашучы. Вячеслав Молотов исемен йөрткән.
(8421) Монтанари
Тарихы
1996 елның 2 декабрендә галимнәр тарафыннан Сан-Витторе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 XA9» саналган.
Хелью Ребане
Хелью Яновна Ребане (18 июль, 1948, Таллин, Эстония ) - Эстония һәм Рәсәй язучысы, шагыйрә һәм прозаик. Белеме буенча - математик.
Карпушиха
Халык
Халык саны динамикасы:
Пиньял-Гранди
Пиньял-Гранди — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Лейк-Томагок (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ожехув (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Ожехув  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Понтон-сюр-л'Адур
Понтон-сюр-л'Адур — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Казада (Белуно)
Казада — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Киза
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тарикать
Тарикатьләр чоры
Тарикатькә керү белән суфи булу икесе бер. Гадәттә, тарикать исеме аны коручы шәйхнең исеме белән аталып йөртелә. XII— XIII гасырларны галимнәр «тарикатьләр чоры» дип атаганнар. Суфичылыкның зур-зур тармакларына нигез салучыларның, тарикать пирләренең күбесе нәкъ менә шул чорда яшәгәннәр, фикерләре, гыйлемнәре белән тасаувыфны (суфичылыкны) баетканнар, камилләштергәннәр.
Капличы (Калинкавицкий районы)
Капличы  (Каплічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Калинкаицкий районында урнашкан авыл.
Навес (Льейда)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фулджериш
Фулджериш — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
HD168187
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Петраше (Голдапский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каһвә
Каһвә сәнәгате
Каһвәнең икенче туган җире — Көньяк Америка, ул дөнья базарына ярты каһвәне бирә, шул исәптән Бразилия — өчтән бер өлешне.
Тәкәрлек (поселок)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Налек
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Капсаны
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кейни (Канзас)
Кейни  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Сольпа (Иванцовка кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Караҗаөрен (Чанаккале)
Караҗаөрен (Karacaören) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Чанаккале илчесенә караган бер авыл (köy).
Кырыклар (Ефелер)
Кырыклар (Kırıklar) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Ефелер илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Наил Вәлиев (1949)
Хезмәт юлы
2007-2009 елларда ТР мәгариф һәм фән министры.
Томша (Мера кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Баглы (Османгази)
Баглы (Bağlı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Османгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бобыли (Фалёнки районы)
Халык
Халык саны динамикасы:
Крантенуа
Крантенуа (Crantenoy) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Руша (Элнать кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Тимгел
Гтаплар — оялу, ачу эритемалары барлыкка килә. Тиренең кан тамырлары дөрес үсеш алмаганда, бик еш гемангиомалар очрый, бу — вак кан • тамырларының һәм капиллярларның үсеш зәгыйфьлеге булып санала.
Флойд (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 1020 км² тәшкил итә.
Тимгел
Катнаш элементлар тәңкәчекләр экссудатка сеңеп, кабык белән кушылу нәтиҗәсендә барлыкка килә.
Бөек Ефәк юлы (метро станциясе)
Станциянең ян-яктагы диварлары «Максим Горький — инкыйлаб » дигән темага күпфигуралы бронза барельефлар белән бизәлгән.
Станция идәне соры Һәм алсу гранит белән капланган, диварлары кызыл гранит кушылган пуштулин мәрмәре белән бизәлгән.
(15784) 1993 QZ
(15784) 1993 QZ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кембридж (Канзас)
Тарихы
Кембридж шәһәре  елда нигезләнгән.
Луя (Ивкина кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(8426) 1997 ST
Тарихы
1997 елның 16 сентябрендә BAO SCAP тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 ST» саналган.
Фундата (Брашов)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кенсингтон (Канзас)
Кенсингтон  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Облучье
Облучье (Облучье) — Россия Федерациясенең Яһүд автономияле өлкәсендә урашкан шәһәр.
(15787) 1993 RY7
(15787) 1993 RY7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(8428) Окико
Тарихы
1997 елның 3 ноябрендә Ц. Сэки тарафыннан Гэйсэй обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 VJ8» саналган.
Фултон (округ, Кентукки)
Территориясе
Округ мәйданы 541 км² тәшкил итә.
Олиола
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Блидешть
Блидешть — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Аять (бистә)
Аять (Аять) — Свердловск өлкәсенең Невьянск шәһәр округы составына керүче бистә.
Кийзак (Мрас-Су кушылдыгы)
Кийзак — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мрас-Су елгасының уң ярыннан 2 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Кревик
Кревик (Crévic) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
(15788) 1993 SB
(15788) 1993 SB — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 16 сентябрендә I. P. Williams, A. Fitzsimmons, D. O'Ceallaigh тарафыннан Ла Пальма обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 SB» саналган.
(8429) 1997 YK4
Тарихы
1997 елның 23 декабрендә BAO SCAP тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YK4» саналган.
Елена Скульская
Елена Григорьевна Скульская (Jelena Skulskaja, 8 август, 1950, Таллин, Эстония ССР ) - Эстония язучысы, шагыйрә, драматург һәм тәрҗемәче.
Топурек
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казазелватика (Парма)
Географиясе
Казазелватика Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Денис Габдуллин
Денис Габдуллин (Денис Марат улы Габдуллин,, — , ) — Россия һөнәри һоккейчесе (һөҗүмче), Кыйтга кубогы иясе (2006).
Монбазон (Эндр һәм Луара)
Монбазон — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Галлатин (округ, Кентукки)
Галлатин — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уорсо шәһәре.
(15789) 1993 SC
Тарихы
1993 елның 17 сентябрендә I. P. Williams, A. Fitzsimmons, D. O'Ceallaigh тарафыннан Ла Пальма обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 SC» саналган.
Баглыҗа (Бозова)
Баглыҗа (Bağlıca) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Бозова илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ольхово (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Ольхово  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Болдычи
Болдычи (Болдычи) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.
Торунь-Влосцянский
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пижанка (Иж кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Организмны чыныктыру
Гомуми һәм урынлы чыныгу кулланыла. Гомуми чыныгу вакытында (кояш ванналары, елга һәм диңгез суларында коену, өскә салкын су си­ бү) термик ярсыткыч тәннең бар өлешенә тәэсир итә. Салкын тиеп ин­ тегүләргә каршы еш кына урынлы чыныгу да тәкъдим ителә. Ул тәннең аерым өлешләренә, мәсәлән, аякларга тәэсир итеп, аларның салкынга чы­ дамлылыгын арттыруга юнәлдерелгән. Кайчак аяклар аз гына юешләнсә дә, борынга томау төшеп авырып китү очраклары аз түгел бит.
Галимҗан Раянов
Раянов Галимҗан Раян улы (1907—1990) — 112-нче Башкорт атлы дивизиясе составындагы 148-нче гвардия артиллерия-миномёт полкының 3-нче батарея расчёты командиры. Гвардия өлкән сержанты.
Хәрби хезмәте
Сталинград операциясендә катнашып, гвардия өлкән сержанты Раянов Галимҗан Раян улы 300 километрдан артык юл үтә, дистәләгән авыл-шәһәрләрне фашист оккупациясеннән коткаруда катнаша.
1943 елның көзендә Раянов Галимҗан Раян улы Белоруссия җирендә сугыша һәм Мозырь каласын азат итүдә катнаша.
Сугыштан соңгы тормышы
Галимҗан Раян улы әз сүзле, тыйнак холыклы, оста куллы була: талны бөгеп каз оялары, кәрзиннәр үрә, көянтәләр ясый.
Кардәш каләмнәр (журнал)
«Кардәш каләмнәр» («Kardeş Kalemler») — 2006 елдан Әнкарада (Төркия) төрек телендә нәшер ителүче айлык әдәби журнал.
Баглыҗа (Этимесгут)
Баглыҗа (Bağlıca) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Этимесгут илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Миңнулла Бәдретдинов
Шушы сугышта батырлык күрсәткән өчен СССР Югары Советы Президиумының 1944 елның 19 мартындагы указы нигезендә Миңнулла Бәдретдиновка һәлак булганнан соң Советлар Союзы Герое исеме бирелә”.
Кийзак (Тутуяс кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пиражуи
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Побциг
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эстрагон
Бу — витаминлы дару үләне. Аның составында бик күп С витамины һәм каротин бар. Ул глистларга каршы нәтиҗәле көрәшә, шулай ук сидек кудыра торган чара буларак кулланыла. Йокыны яхшыр­ та. Эстрагонны кан тамыры стенкаларын ныгытыр өчен, сары су җыелу авыруын (водянка) дәвалаганда кулланалар. Безнең бабаларыбыз эстрагон ярдәмендә канны чистартканнар, зәңгелә (цинга) авыруын дәвалаганнар.
Крепе
Географиясе
Коммуна мәйданы — 20,90 км².
Пёделист
Пёделист (Pödelist) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Караҗасу (Болу)
Караҗасу (Karacasu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Болу илчесенә караган бер авыл (köy).
Орле (Валецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD168453
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Кичи
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Блинзь
Блинзь — Румыниянең Галац жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Соснувка (Олесницкий повяты)
Соснувка  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Поленцко
Поленцко (Polenzko) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Омельонс
Омельонс — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Лерой (Висконсин)
Лерой  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
(8434) Колумбианус
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6571 P-L» саналган.
Польшада ислам
Польшада ислам (Islam w Polsce) — Польша территориясендә ислам дине. Рәсми мәгълүматлар буенча, Польша халкының (37 846 мең кеше) 0,02 % ы (6 796 кеше) — Ислам дине тарафдары (2020). Польшада мөселманнарның күбесе сөнниләр. Польшада ислам, беренче чиратта, Липка татарлары тарихы белән бәйле, чөнки аларның күбесе, үз гореф-гадәтләрен һәм дини ышануларын саклаган хәлдә Речь Посполитада төпләнеп, яңа ватаннарына хезмәт итә башлаган. Мөселманнарның татар булмаган этник төркемнәре Польшада 1970-еллардан гына күзәтелә башлаган, хәзер дә алар илдәге мөселман азчылыгын тәшкил итә.
Фундень (Бузеу)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Осек-Дравский
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8435) Anser
(8435) Anser — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Каралин (Гомельский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Зур Лайка
Халык
Халык саны динамикасы:
Осеки (Кошалинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пираканжуба
Пираканжуба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.
Юлай Гайнетдинов
Юлай Гайнетдинов (Юлай Ишбулды улы Гайнетдинов, Юлай Ишбулды улы Ғәйнетдинов) – курайчы артист, журналист, БР халык артисты (1994), РФ (2003) һәм БАССР (1988) атказанган мәдәният хезмәткәре. Салават Юлаев премиясе лауреаты (2002).
Репертуары
300 курай көе, шул исәптән 100 озын көй: «Карасакал маршы», «Батырша», «Калмантай», «Наполеон Бонапарт», «Башкорт краковягы», «Урал», «Буранбай», «Гыйльмияза», «Чыңрау торна» һ.б.
Чыганаклар
С. Галин. Тел ачкычы- халыкта. Уфа, 1999 ISBN 5-295-02592-6
Әкрам Вәлиев
Хәтер
Туган авылында һәм Азнакай шәһәренең Геройлар Аллеясында аның бюстлары куелган. Туган авылында да, Азнакай шәһәрендә дә аның хөрмәтенә аталган урамнар бар. 2014 елда Илбәктәге һәйкәл тулысынча район, авыл җитәкчелеге ярдәме белән яңартыла. Шулай уҡ Улан-Удэның Җиңү проспектында Бөек Ватан сугышы елларында һәлак булган Бурятия сугышчылары истәлегенә куелган Мемориалда Әкрам Искәндәр улы Вәлиев портреты урын алачак
Круамар
Круамар (Croismare) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Селитра (Керзя кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD168507
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Калинин (крейсер)
Калинин — совет 26-бис проекты җиңел крейсеры. Михаил Калинин исемен йөрткән.
Клаймакс (Канзас)
Тарихы
Клаймакс шәһәре  елда нигезләнгән.
(8437) Bernicla
Тарихы
1971 елның 26 мартында К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3057 T-1» саналган.
Алсу Габдуллина
Җыелма команда составында
Россия милли җыелма командасы өчен 16 яшьтә, 2017 елның 23 ноябрендә Бельгиягә каршы иптәшләрчә матчта дебют ясый. Җыелма команда өчен беренче голны 2020 елның 27 ноябрендә Косовога каршы матчта кертә.
(15798) 1993 VZ4
Тарихы
1993 елның 14 ноябрендә М. Хирасава, С. Судзуки тарафыннан Нюкаса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 VZ4» саналган.
HD16855
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Пюиоль-Казале
Пюиоль-Казале — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Либерти (Вернон, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пираке
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Трансбур
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8438) Марила
Тарихы
1971 елның 13 маенда К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4825 T-1» саналган.
Евгений Бикбов
Тәрҗемәи хәле
Ленин, Кызыл Йолдыз орденнары, мидәлләр, ССРБның Югары Шурасы Президиумы Мактау грамотасы белән бүләкләнә.
Колзак
Колзак — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мрас-Су елгасының сул ярыннан 238 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Палау-д’Англесола
Палау-д’Англесола — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Требень
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пуялка-Орлово
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (64,5%), чирмешләр (27%), украиннар (4,3%), үзбәкләр (4,3%)..
Пиракуара
Пиракуара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Казайоле (Перуҗа)
Казайоле — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Мулланур Вахитов исемендәге 2нче гимназия (Яр Чаллы)
Матди-техник база
Гимназия бинасында 13нче сәнгать мәктәбенең рәсем филиалы, 12нче спорт мәктәбе, 14нче балалар һәм яшьләр үзәге филиаллары эшли.