cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
М'еркань
М'еркань — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хасдере (Газипаша)
Хасдере (Hasdere) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Газипаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Баранка Сениза (Кочоапа эль Гранде)
Баранка Сениза — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Баранка Сениза Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Гранха Сан Фернандо (Валье де Сантияго)
Гранха Сан Фернандо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Гранха Сан Фернандо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Висока Србска
Висока Србска (Vysoká Srbská) — Чехиянең Кралове Градец крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Модильяна (Равена)
Модильяна — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Модильяна Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Ранчо Вьехо (Хенерал Элиодоро Кастильо)
Ранчо Вьехо — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ранчо Вьехо Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Руа дей Форни (Кунео)
Руа дей Форни — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ранчо Вьехо (Хенерал Элиодоро Кастильо)
Климаты
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Руа дей Форни (Кунео)
Географиясе
Руа дей Форни Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Ранчо Вьехо (Хенерал Элиодоро Кастильо)
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
Руа дей Форни (Кунео)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ранчо Вьехо (Хенерал Элиодоро Кастильо)
Тарихы
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
HD36918
HD36918 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Сакатекас (Сан Мигел де Альенде)
Сакатекас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Фразчино (Авелино)
Фразчино — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ливо
Ливо — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Петрувки
Петрувки (Petrůvky) — Чехиянең Высочина крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фразчино (Авелино)
Географиясе
Фразчино Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Сакатекас (Сан Мигел де Альенде)
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Петрувки
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Фразчино (Авелино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сакатекас (Сан Мигел де Альенде)
Климаты
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Петрувки
Демография
Халык саны динамикасы:
Сакатекас (Сан Мигел де Альенде)
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
Лев Пушкин
Лев Пушкин, Лев Сергеевич Пушкин — А.С. Пушкинның энесе, хәрби әфисәр, рус гаскәренең чечен, поляк сугышларында катнашучы, Россия империясенең III- IV дәрәҗә Изге Анна ордены, IV дәрәҗә Изге Владимир орденнары кавалеры.
Сакатекас (Сан Мигел де Альенде)
Тарихы
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Лев Пушкин
Тәрҗемәи хәле
1805 елның 17 (29) апрелендә Мәскәүдә туган. Әтисе — Сергей Львович Пушкин, отставкадагы хәрби, әдәбиятчы. Әнисе — Надежда Осиповна Һаннибал, Петр I генералы Ибраһим Һаннибалның оныгы. Санкт-Петербургда лютеран чиркәве карамагындагы алман укуханәсендә (1815), Царское Село лицее пансионында, Санкт-Петербург университеты карамагындагы пансионда белем ала. 1821 елда, пансионның рус әдәбияты укытучысы В.К. Кюхельбекерны (А.С. Пушкинның лицей дусты) эштән бушатуга каршы фетнә кузгаткан өчен, пансионнан чыгарыла.
Абыйсы белән мөнәсәбәте
А.С. Пушкин лицейга укырга киткәндә, энесенә 6 яшь була. Көньякта сөргендә чагында, шагыйрь энесенең хәле белән даими кызыксынып тора, аңа күләмле хатлар (барлыгы 40 ) яза, аның белән фикерләрен уртаклаша, киңәш-табыш итә. Әсәрләрен бастыру, алар өчен акча алу мәсьәләләрен дә энесенә ышанып тапшыра. Лев абыйсының туенда катнаша, мәҗлесне оештыру мәшәкатьләрен үз өстенә ала. А.С. Пушкин:
Соңга таба, Лев гаебе белән, бертуганнарның мөнәсәбәте коры, рәсми төс ала. Шулай булса да, Александр Пушкин гомер буе энесен кайгыртып яши: аны хезмәткә урнаштыруны өстенә ала, күп санлы әҗәт-бурычларын түләп бара. Энесенә багышлап язылган берничә шигыре дә бар. Абыйсының дуэльдә каты яраланып, үлүе турында Лев Кавказда чечен походында чакта ишетә. Франциягә барып, Дантестан үч алу фикереннән иптәшләре генә ваз кичтерә Абыйсы вафатыннан соң, аның биографиясен (1826 елга кадәрге) язуы билгеле.
Умырзая
Умырзая, яки Галантус (Galanthus) — Амариллислылар гаиләсеннән күпъеллык үләннәр төре.
Атамасы
Аларның фәнни исеме-галантус, борынгы грек теленнән тәрҗемәдә "сөтле чәчәк" дигәнне аңлата. Алар амариллисовлар гаиләсенә керәләр. Барлыгы, гибридларны санамый, кимендә 18 төр бар. Матур төсле булу сәбәпле, Англиядә чәчәкләр «кар алкалары», ә Германиядә – «кар кыңгыраулары» дип аталган шигъри исемгә ия. Россиядә умырзаяларга бирелгән исем аларның бик иртә, әле кар эреп беткәнче үк, барлыкка килүе белән бәйле.
Таралышы
Умырзаялар күбесенчә Үзәк һәм Көньяк Европа территориясендә, Кара диңгез ярында, Каспий диңгезенең көнбатыш ярында һәм Кече Азиядә таралганнар.
Умырзаялар Кызыл китапка кертелгән, чөнки аларга юкка чыгу куркынычлыгы яный. Хәер, алар декоратив үсемлекләр дә дип саналалар. Чәчәк үстерүчеләр аларны бакчаларда үстерәләр.
Тасвирлама
Умырзаялар зур төркемнәр белән үсәләр. Башта чәчәкләр кояшка тартылалар, әмма вакытлар узу белән бутоннар баш ияләр. Форма буенча алар кыңгырауларны хәтерләтәләр. Умырзая чәчәге бер тамчы карга охшаган. Чәчәкнең куе яшел яки яшькелт төстәге ике яфрагы бар. Үсемлекнең озынлыгы 10-20 см була ала. Чәчәге алты нәфис таҗдан тора. Аларның өчесе эчке рәттә, ә калганнары аларны әйләндереп ала. Чәчәк ату чоры 2 атна дәвам итә. Чәчәкләр кар эреп беткәннән соң юкка чыга.
Меркулень
Меркулень — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Карадник
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чихорени (Орхей)
Чихорени ( һәм Cihoreni ) — Молдова Республикасының Орхей районына караган авыл.
Карадник
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Меркулень
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саян (Пюи-де-Дом)
Саян (Saillant (Puy-de-Dôme)) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
Хасдүмен (Серик)
Хасдүмен (Hasdümen) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Серик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Согукпынар (Генч)
Согукпынар (Soğukpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Генч илчесенә караган бер авыл (köy).
Әһмәдли (Масаллы)
Әһмәдли  (Əhmədli ) — Әзербайҗанның Масаллы районына караган авыл.
Модине (Арецо)
Модине — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Модине Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
NGC 5345
NGC 5345 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Висока Штола
Висока Штола (Vysoká Štola) — Чехиянең Карловы Вары крае районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Капанела (Модена)
Капанела — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Фрайгаз (Сасари)
Фрайгаз — Италиянең Сарденья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Капанела (Модена)
Географиясе
Капанела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Фрайгаз (Сасари)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лизиньяго
Лизиньяго — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Висока Штола
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Капанела (Модена)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Висока Штола
Демография
Халык саны динамикасы:
Руа дел Прато (Кунео)
Руа дел Прато — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Руа дел Прато Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кеш
Кеш (Martes zibellina) — сусар гаиләлегенә караган  көрән төстәге кыйммәтле тиреле  ерткыч җәнлек.
Тасвир
Кеш тәне озынлыгы — 56 см кадәр, койрыгы - 20 см. Төрле төсле җәнлек, кара, сары, аксыл да була.
Җитез һәм үз зурлыгына бик көчле ерткыч, сикереп хәрәкәт итә, сикереш ераклыгы - 30-70 см, агачларга яхшы менә. Кеш яхшы ишетә һәм сизә, ләкин начаррак күрә.
Кеш иртән һәм кичен актив. Гадәттә эрбет агачы урманнарында, тау елгалары үрге агымында яши.
Кеш кимерүчеләр, аеруча кыр тычканнарын ашый, еш кына тиеннәр,  кошлар, куяннарга аулый. Шулай ук эрбет чикләвеге, миләш, күк җиләк, караҗиләк, нарат җиләге, шомырт, карлыган җимешләрен ашый.
Кеш анасы 3-4 бала таба, йөклелек вакыты - 250-290 көн.
Россия урманнарында очрый, аеруча эрбет урманнарында яши.
Кыйммәтле тиресе сәбәпле махсус фермаларда үстерелә, кеш кәсебе Россиядә урта гасырлардан башланган.
Тугралар
Кеш билгесе төрле туграларда сурәтләнә, аеруча Россия төбәкләрендә таралган.
Ломазо
Ломазо — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
HD36944
HD36944 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Чишмеа (Орхей)
Чишмеа ( һәм Cișmea ) — Молдова Республикасының Орхей районына караган авыл.
Сакромонте (Доктор Мора)
Географиясе
Сакромонте Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Модиньяно (Лоди)
Географиясе
Модиньяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Хаскөй (Араклы)
Хаскөй (Hasköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Араклы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Меркулешть-Гаре
Меркулешть-Гаре — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Себаза
Себаза (Cébazat) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
Руа Комба (Кунео)
Руа Комба — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Руа Комба Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Фрайз (Торино)
Фрайз — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Фрайз Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
NGC 5346
NGC 5346 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лона-Лазес
Лона-Лазес — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Баранка Соко (Акатепек)
Баранка Соко — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Баранка Соко Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Караманица
Караманица (Караманица) — Сербиянең Пчинья округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Әминли
Әминли (Əminli ) — Әзербайҗанның Масаллы районына караган авыл.
Гранха Сан Фернандо (Ирапуато)
Гранха Сан Фернандо — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Гранха Сан Фернандо Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Шеркани (Орхей)
Шеркани ( һәм Șercani ) — Молдова Республикасының Орхей районына караган авыл.
Модитоналца (Сасари)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Согукпынар (Карлыова)
Согукпынар (Soğukpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Карлыова илчесенә караган бер авыл (köy).
Меркуш
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Капанеле (Гросето)
Капанеле — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Капанеле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Високе (Клаштерец над Огржи)
Високе  (Vysoké) — Чехиянең Устецк крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Петрушов
Петрушов (Petrušov) — Чехиянең Пардубице крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Фрайна (Белуно)
Фрайна — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Фрайна Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Хаскөй (Җаник)
Хаскөй (Hasköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Җаник илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ранчо Вьехо Санта Круз (Кочоапа эль Гранде)
Ранчо Вьехо Санта Круз — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ранчо Вьехо Санта Круз Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Лузон
Лузон — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
HD36955
HD36955 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Руа Паулида (Кунео)
Руа Паулида — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Руа Паулида Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сал си Пуедес (Мануел Добладо)
Сал си Пуедес — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Сал си Пуедес Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Високе Бржезно
Високе Бржезно (Vysoké Březno) — Чехиянең Устецк крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Меркуша
Меркуша — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Високе Бржезно
Демография
Халык саны динамикасы:
Меркуша
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 5347
NGC 5347 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Катун (Вранье)
Катун  (Катун) — Сербиянең Пчинья округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Магре-сулла-Страда-дель-Вино
Магре-сулла-Страда-дель-Вино — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Модоло (Белуно)
Модоло — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Модоло Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Екимыуци (Резина)
Екимыуци ( һәм Echimăuți ) — Молдова Республикасының Резина районына караган авыл.
Гранха Сан Франсиско (Ромита)
Гранха Сан Франсиско — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Гранха Сан Франсиско Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
HD36958
HD36958 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Хаскөй (Һайраболу)
Хаскөй (Hasköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Һайраболу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сейсса
Сейсса (Ceyssat) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
Фрайне (Бреша)
Фрайне — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Фрайне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пехова Лгота
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Руа Пяно (Кунео)
Руа Пяно — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Руа Пяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Капанеле (Лука)
Капанеле — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Капанеле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Урал өлкәсе
{{Тарихи дәүләт }}
Урал өлкәсе (Уральская область) — 1923—1934 елларда гамәлдә булган РСФСР өлкәсе.
Административ үзәге — Свердловск (1924 елга кадәр — Екатеринбург) шәһәре.
Тарих
Урал өлкәсе 1923 елның 3 ноябрендәге БҮБК карары нигезендә Пермь, Екатеринбург, Чиләбе һәм Төмән губерналарыннан оештырыла. Барлыкка килү моментында аның мәйданы 1 659 мең км, ә халык саны — 6 380 мең кеше булган.
1934 елның 17 гыйнварында ул Чиләбе, Свердловск, һәм Об-Иртыш өлкәләренә бүленә.
Административ бүленеш (1926)
1930 елда округлар юкка чыгарыла; шул ук елда Остяк-Вогул һәм Ямал (Ненец) милли округлары барлыкка киләләр.
Мале (Италия)
Мале  — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Меркушу
Меркушу — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әмиртүрбә
Әмиртүрбә (Əmirtürbə ) — Әзербайҗанның Масаллы районына караган авыл.
Баранка Соко (Запотитлан Таблас)
Баранка Соко — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Баранка Соко Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Согукпынар (Кангал)
Согукпынар (Soğukpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (köy).
NGC 5348
NGC 5348 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Фантазия
Фантазия (φαντασία — күзаллау) — индивид яки төркем тарафыннан күзалланучы, чынбарлыкка туры килмәгән ситуация.
Кама (җәнлек)
Камá яки гади кама (Lutra lutra) — сусар гаиләлегенә караган җир-су имезүчеләр ерткыч кыйммәтле тиреле җәнлеге, өч кама ыругының бер төре (Lutra).
Тасвир
Кама - сытылган сыгылмалы тәнле зур җәнлек. Кама тәне озынлыгы - 55-85 см, койрыгы - 26-55 см, авырлыгы - 6-10 кг, аяклары кыска, йөзү ярысы белән, көчле йомшак йонсыз койрыклы җәнлек.
Өстән куе көрән, астан аксыл, көмеш төсле, су үткәрмәүчән  тиреле җәнлек. Су астында яхшы йөзә.
Бөтен Аурупада, Азиядә, Төньяк Африкада таралган. Россиядә һәркайда, хәттә Чукоткада очрый.
Гадәттә урман елгаларында, сирәкрәк күлләрдә, буада яши, диңгез яр буйларында да очрый.
Кама өненә керү су астында кала. Кышын аш эзләгәндә тәүлектә 15-20 км кар өстеннән бара ала.
Кама күбесенчә балык (сазан, чуртан, керкә, чабак, ташбаш) ашый, вак балыкны яхшырак таба. Кышын бакалар да ашый. Җәен шулай ук су тычканнары, бүтән кимерүчеләр, шөлди, үрдәкләргә аулый. Кама - ялгыз итеп яши.
Кама анасы 3-4 күрмәүче бала таба, йөклелек вакыты - 270 көн.
Кама тиресе бик күркәм һәм кыйммәтле.
2000 елда Бөтендөнья табигать саклау берлеге каманы кызыл исемлеккә кертә.
Ранчо Вьехо, Артуро Гонзалез Гонзалез (Копала)
Ранчо Вьехо, Артуро Гонзалез Гонзалез — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ранчо Вьехо, Артуро Гонзалез Гонзалез Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Кацапун
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Високе Жибржидовице
Високе Жибржидовице (Vysoké Žibřidovice) — Чехиянең Оломоуц крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Руа Сопрана (Кунео)
Руа Сопрана — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Руа Сопрана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Хаскөй (Малкара)
Хаскөй (Hasköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Малкара илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сейшаль
Сейшаль (Seychalles) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
Фрайне ди Сопра (Верона)
Фрайне ди Сопра — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Фрайне ди Сопра Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Бошерница (Резина)
Бошерница ( һәм Boșernița ) — Молдова Республикасының Резина районына караган авыл.
Редис
thumb|right|250px|Редис, яки төче торма.
Реди́с (яки төче торма) — тормалар төреннән кәбестәлеләр гаиләсеннән беръеллык яки икееллык үсемлек.
Редис яфраклары тәмле һәм файдалы булса да, күпләр аларны ыргыта. Яфракларны томалап пешерергә, окрошкага өстәр­ гә, салат итәргә, щи пешергәндә кулланырга була. Редис яфракларында : витаминнар (бигрәк тә А витамины) һәм микроэлементлар бик күп. Редис яфракларын куллану ялкынсыну һәм салкын тию куркынычын киметә.
Алардагы фитонцидларны натураль антибиотиклар дип әйтергә була. , Эчәклекне чистарту, эч кибүне бетерү өчен ата-бабаларыбыз түбәндәге рецептны кулланганнар. 1 аш кашыгы вакланган чи яфракка 1 стакан кай­ нар су салырга һәм 1 сәгать төнәтеп, сөзәргә. Төнәтмәне 3 көн дәвамында көненә 3 тапкыр ашап 20 минут узгач эчәргә. Редис яфракларын киптереп • кыш көннәрендә кулланырга ярый, аларның дәвалау сыйфаты шактый дәрәҗәдә сакланып кала.
Меркяша
Меркяша — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маллес-Веноста
Маллес-Веноста — Италиянең Трентино — Альто-Адидже төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Саламанка (Саламанка, Гуанахуато )
Саламанка — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Саламанка Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Сылтамалар
Саламанка (Саламанка, Гванахуато)
Мое (Белуно)
Мое — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Мое Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гранха Сан Хавьер (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Пец (Домажлице)
Пец  (Pec) — Чехиянең Пльзень крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Хаскөй (Алтындаг)
Хаскөй (Hasköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Алтындаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Руа Сотана (Кунео)
Руа Сотана — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Руа Сотана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ранчо Вьехо, Ранчо Нуево де ла Демокрасия (Тлакоачистлавака)
Ранчо Вьехо, Ранчо Нуево де ла Демокрасия — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ранчо Вьехо, Ранчо Нуево де ла Демокрасия Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
NGC 5349
NGC 5349 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
HD36960
HD36960 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Високе Поле
Високе Поле (Vysoké Pole) — Чехиянең Злин крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Капанеле (Болонья)
Капанеле — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Капанеле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Баранка Текоани (Аютла де лос Либрес)
Баранка Текоани — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Баранка Текоани Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Фрайне ди Сото (Верона)
Фрайне ди Сото — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Фрайне ди Сото Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Киевац (Сурдулица)
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фрайне ди Сото (Верона)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Киевац (Сурдулица)
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Вакыт зонасы
Вакыт зонасы яки вакыт поясы - хокуки, сәүдә һәм җәмгыяви максатлар өчен бер вакыт стандартын кулланган Җир регионы. Җирнең әйләнүе сәбәпле, һәр регионда сәгать күрсәткән вакыт гел шул ук көн өлешенә туры килү максатлы (мәсәлән, кояшның һәр көн иң югары ноктасында төш вакыты тирәсендә булуы), төрле урыннарда төрле сәгать вакытларын кулланулары кирәк.
М'ерлеу
М'ерлеу — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Малоско
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Согукпынар (Гөреле)
Согукпынар (Soğukpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Гөреле илчесенә караган бер авыл (köy).
Әрәб (Масаллы)
Әрәб  (Ərəb ) — Әзербайҗанның Масаллы районына караган авыл.
Бучиушка (Резина)
Бучиушка ( һәм Buciușca ) — Молдова Республикасының Резина районына караган авыл.
Моерна (Бреша)
Географиясе
Моерна Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Хаскөй (Назилли)
Хаскөй (Hasköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Назилли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Руале (Торино)
Руале — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
М'ерлештий-де-Сус
М'ерлештий-де-Сус — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Руале (Торино)
Географиясе
Руале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
М'ерлештий-де-Сус
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Руале (Торино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мареббе
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Високе Поповице
Високе Поповице (Vysoké Popovice) — Чехиянең Көньяк Моравия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Сель-сюр-Дюроль
Сель-сюр-Дюроль (Celles-sur-Durolle) — Франциянең Пюи-де-Дом департаментында урнашкан коммуна.
Косатка
Косатка (русча коса - толым сүзеннән), Үтерүче кит (инглизчә Killer whale) яки Орка (борынгы грек-латин атамасы orca) (Orcinus orca) — дельфиннар гаиләлегенә караган китсыманнар отрядыннан диңгез имезүче хайваны. Оркалар ыругыннан бердәнбер төре.
Атама
Орка (orca) латин атамасы Өлкән Плиний тарафыннан бирелгән (ὄρυξ). Инглиз телендә killer whale - үтерүче кит дип йөртелә, дөрес түгел тәрҗемә ителгән "asesina ballenas" - "китларны үтерүче" сүзтезмәсеннән чыккан. Рус атамасы косатка - коса (толым) сүзеннән чыкан, чөнки ата орка йөзгече толымга охшаш.
Еш кына хата итеп "касатка" дип йөртелә, ләкин касатка - карлыгачлар бер төренең атамасы.
Тасвир
Оркалар - иң зур дельфинсыманнар ерткыч җанварлары, үзенчәлекле ак-кара төстәге диңгез хайваны.
Ата орка озынлыгы 9-10 м, авырлыгы - 7,5 тоннага кадәр, арка йөзгече биеклеге 1,5 м, ана орка озынлыгы 7 м,  авырлыгы - 4 тонна.