cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Әнәс Халидов
Әнәс Халидов, Әнәс Бакый улы Халидов (1929 елның 25 феврале, Taᴛapcтaн Aʙᴛoнoмияле Cәвᴎт Caᴛсиялисᴫар Җɵᴍhүриᴙте, Буа ᴋанᴛуны, Казма - 2001 елның 1 декабре, Казан) – шәркыйәтче галим, филология фәннәре дyктыpы (1984), РФ ФА Көнчыгышны өйрәнү институтының Санкт-Πᴎтырбур филиалы Якын Көнчыгыш секторы мөдире (1978-2000), пpафисьıр (1987). Коръәнне татарчага фәнни тәрҗемә итүче.
Тәрҗемәи хәле
1929 елның 25 февралендә Татарстан АССР Буа ᴋанᴛуны (хәзерге Татарстанның Буа районы) Казма авылында туган. Дүрт сыйныфны туган авылында алган. 1941 елның гыйнварында, әнисе һәм туганнарыннан аерылып, Казан үнивирcиᴛиᴛеның физика-математика фаᴋүлтиты астрономия бүлеген тәмамлап, юллама алган әтисе Бакый белән Ташкәнткә китә. Ташкәнт татар мәктәбендә 7 сыйныф тәмамлый. Сугыш башлангач, әтисе хәрби хезмәткә алына: Иранда тәрҗемәче булып, соңрак Төркестан хәрби бүᴫгеы штабында хезмәт итә. Өч елга Әнәс өйдә бер ялгызы яшәп кала, укырга үзен-үзе җыендырып йөртә. Сугыш беткәч, әтисе Бакый Халидов Ташкәнт үнивирcиᴛиᴛеның көнчыгыш телләр фаᴋүлтитына эшкә урнаша.
1946 елда Әнәс Ленинградка китә, Ленинград үнивирcиᴛиᴛе көнчыгыш телләр фаᴋүлтитының гарәп теле бүлегенә укырга керә. Фәнни кызыксынулары өлкәсе — гарәп классик филологиясе, әдәбияты, мәдәнияте, гарәп кулъязмаларын барлау һәм өйрәнү. үнивирcиᴛиᴛны тәмамлагач (1951), Ленинград Көнчыгышны өйрәнү институтына аспирантуга керә. «Таһ Хөсәеннең нәфис прозасы» темасына филология фәннәре (1955), «Гарәп кулъязмалары һәм гарәп кулъязма традицияләре» темасына филология фәннәре дyктыpлыгына (1985) диссертацияләр  яклаган. 1978 елдан РФ ФА Көнчыгышны өйрәнү институты Санкт-Πᴎтырбур филиалының Якын Көнчыгыш секторы җитәкчесе. 1966 елдан башлап, Гыйрак, Ямән, Πүлшә, Мисыр, Күвәйт, Сүрия, Төркия, Алмания, Маҗарстан, Шотландия, Фpaнcа, Бөекбританиядә узган Көнчыгышны өйрәнүче галимнәр конференцияләрендә «Гарәп кулъязмалары тарихы», «Гарәпләрдә гыйлем тарихы», «Гарәп мәдәниятенең дөньяви әһәмияте», «Гарәпләр тәҗрибәсенә таянып төзелгән төрки телләр сүзлеге», «Кәгазьгә язылган истәлекләр», «Россиядә мөселман кулъязмалары һәм аларны өйрәнү тарихы» дигән темаларга инглиз телендә чыгышлар ясый. Болгар һәм болгарлар турында искә алынган гарәп чыганакларын эзләү буенча Казан дәүләт үнивирcиᴛиᴛе белән ике елга контракт төзи. Коръәнне татарчага фәнни тәрҗемә итә.
2001 елның 1 декабрендә Казанда вафат. Яңа бистәнең Татар зиратында җирләнгән.
Хәтер
Казанда галим яшәгән йортта (ᴛияᴛыр урамы, 1/29) музей- оештырылган.
Буднева
Буднева (Буднева ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.
Кече Туруп-Я
Кече Туруп-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Туруп-Я елгасының сул ярыннан 31 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мәмәт
Мәмәт — Татарстан Республикасының Әлмәт районындагы авыл.
Почта индексы — 423422.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Бад-Вальдзе
Бад-Вальдзе (Bad Waldsee) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Женива (Айова)
Женива  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Женива шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гуциско (гмина Нова Слупия)
Гуциско  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вейга-де-Лила
Вейга-де-Лила — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
(2189) Сарагоса
(2189) Сарагоса  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1975 елның 30 августында биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Сан-Хуан обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 QK» саналган.
Питарке
Питарке — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Медзьно (Серадзький повяты)
Медзьно  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Berençe Bolğar patşalığı
Berençe Bolğar patşalığı, Balkan yarımutırawınıñ Tönyağında oyışqan borınğı feodal däwlät (681-1018.)
8. yöz başlarında patşalıq bilämäsenä Dunay yılğasınnan alıp İske Planina tawlarınaça häm İskır yılğasınnan alıp Qara diñgez buylarınaça cäyelgän cirlär kergän. Berençe başqalası - Pliska, 893 yıldan - Preslav şähärläre.
Xalqınıñ töp şöğele - igençelek, mal asraw, hönärçelek. Patşalıq xalqı Bolğar aqsöyäkläre (boil, bagain) häm irekle igençelärdän (slavánnar) torğan.
8. yöz urtalarında idaräçe ıruğlar (Dulo, Ukil häm Ugain) arasında täxet öçen barğan nizağ arqasında patşalıq köçsezlänä. Korum xan (803-814.) däwlätne yañadan nığıtuğa ireşä, Könçığışta Awar, Könyaqta Vizantiä ğäskärlären ciñep, Konstantinopolne qamap ala (811-814. yıllar). Warísı Omurtag xan (814-831) anıñ unışlı yawların däwam itä, Pannoniäne häm Makedoniäneñ ber öleşen yawlap aluğa ireşä. Çuqınğanda Boris I isemen alğan xan däwerendä, 865. yılda Xristianlıq däwlät dine dip belderelä.
Däwlätneñ iñ qüätle çorı Simeon patşa waqıtında (894-927.) turı kilä. Annan soñ feodallarnıñ üzara köräşe, Vizantiäneñ daimi basımı häm kürşe Macarlarnıñ yawları näticäsendä Berençe Bolğar patşalığı qabat köçsezlänä. 967.-971. yıllarda patşalıqnı yawlap alu öçen Rus kenäze Svätoslav belän Vizantiä imperatorı İoan Tsimisxiy arasında köräş başlana. 1018 yılda patşalıqnı Bízantia üzenä buysındıra.
Лейк-Люр (Төньяк Каролина)
Лейк-Люр  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мер-сюр-Эндр
Мер-сюр-Эндр — Франциянең Эндр департаментында урнашкан коммуна.
Добешин (Мазовия воеводалыгы)
Добешин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Simona de Bovuar
Simona de Bovuar (frantsuzça Simone de Beauvoir; 1908-1986, Parij) - Fransa yazuçısı, fälsäfäçe, feministik xäräkätneñ ideologı. Jan-Pol Sartr nıñ iptäş qızı häm fikerdäşe.
Ekzistentsializm fälsäfä yünäleşeneñ tarafdarı.
İkençe bötedönya suğışı waqıtında Fransa Qarşılığı turında "Başqalarnıñ qanı" («Le Sang des autres») kitabın yaza. AQŞta bu roman ekzistentsializm däreslege bulıp tanıla.
Балигород
Балигород — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Simona de Bovuar
Tärcemäi xäle
Simona 1908 yılda Parij şähärendä yürist ğailäsendä tua. Ğailä iske aqsöyäklär näselenä qarıy.
1925 yılda San-Mari Katolik institutın tämamlıy, şulay uq Parij universitetınıñ diplomın ala.
1928 yılda sänğät buyınça bakalavr däräcäsen ala, sänğät fakultetında Pol Sartr belän tanışa.
Simona häm Sartr kisken inqıylabi qaraşlı bula, xätta sotsialist yäşeren törkemendä qatnaşa.
Suğış waqıtında berençe kitaplarnı çığara, şul isäptän Fransa Qarşılığı turında "Başqalarnıñ qanı" (Le Sang des autres) äsären yaza.
Suğıştan soñ AQŞta da eşli, ekzistentsializm turında küp kitap yaza.
1966 yılda Bovuar "Xärbi cinäyätlärne tikşerenülär buyınça Xalıqara Mäxkämä"gä kerä, anda Vyetnam suğışında xärbi cinäyätlär turında kürsätülär tıñlanalar.
1986 yılda Bovuar Parijda wafat bula häm Sartr yanında Monparnass ziratında kümelgän.
Äsärläre
Simona de Bovuarnıñ küp kenä äsärläre rus telenä tärcemä itelgän. Qayberläreneñ isemnäre tübändägeçä kürsätelä:
Медневице (Лодзь воеводалыгы)
Медневице  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Девиль-ле-Руан
Девиль-ле-Руан — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Хине
Хине — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Синицы (Бешанковицкий районы)
Синицы (Сініцы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Эфекөй (Токат)
Эфекөй (Efeköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Токат илчесенә караган бер авыл (köy).
Кюсси-ле-Шатель
Кюсси-ле-Шатель (Cussy-le-Châtel) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Арне-ле-Дюк кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7.23 км².
Сярно-То-Се
Сярно-То-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Хайпудырская борыны урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Печора елгасы бассейнының көнчыгышынан Зур Ою елгасы бассейнынң көнчыгыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дарден (Теннесси)
Дарден  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Дарден халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Yuğarı Oslan
Yuğarı Oslan awılı, Yuğarı Oslan rayonı üzäge (1931 yıldan). Tatarstannıñ Könbatışında, Qazan timer yul stantsiäsennän 11 km Könbatıştaraq, İdelneñ uñyağında urnaşqan. 1575 yıldan mäğlüm. 1989 yılda 3788 keşe (urıslar – 72%, tatarlar – 21%), 2000 yılda 4251 keşe yäşi. Xalqınıñ töp şöğele – igençelek, terlekçelek; tözeleş şirkätläre, ikmäk kombinatı. Urta mäktäp. Gímnazía, 2 mädäniät yortı. Rayon üzäk xastaxanäse. Nikolski çirkäwe – 19. yözneñ berençe yartısı arxitektura istälege. Mäçet.
Гуциско (гмина Руда-Маленецка)
Гуциско  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Галичано (Реҗо ди Калабрия)
Галичано — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Галичано Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Венда-Нова (Монталегре)
Венда-Нова  — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Фростпруф (Флорида)
Фростпруф  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Фростпруф шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кавакпынар (Оф)
Кавакпынар (Kavakpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Оф илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Брехешешть (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Поклуша-де-Беюш
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Спартанберг (округ, Көньяк Каролина)
Спартанберг — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Спартанберг шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1785 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 2121 км² тәшкил итә.
Денестанвиль
Денестанвиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
(3827) Зденекгорский
Тарихы
1986 елның 3 ноябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 VU» саналган.
Хитено
Хитено — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Добжанково
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Андрусова
Андрусова — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Туртас елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Тубылдан алып Обка койганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Межин (Лодзь воеводалыгы)
Межин  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Плоу
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Леонид Зверев
Леонид Петрович Зверев (1935 елның 15 феврале, Свердловск — 2012 елның 19 декабре, Екатеринбург) — совет һәм Россия галиме, каты җисем физикасы өлкәсендә педагог, фәнне оештыручы, физика-математика фәннәре докторы (1983), профессор (1984), Урал дәүләт университетының мактаулы профессоры (2005).
Тормыш юлы
1953—1958 елларда Урал дәүләт университетының физика-математика факультетында белем ала. 1958—1961 елларда Урал дәүләт университетының (УрДУ) физика-математика факультетында аспирантурада укый.
1961 елдан Урал дәүләт университетының физика факультетында педагогик эшчәнлек белән шөгыльләнә башлый: 1961—1984 елларда — ассистент, өлкән укытучы һәм доцент булып эшли, бер үк вакытта 1963—1984 елларда — Ярымүткәргеч техникасының мәсьәләле лабораториясе мөдире. 1984—2007 елларда, егерме өч ел дәвамында — ярымүткәргечләрне оптикалау һәм радиоспектроскопия кафедрасы мөдире.
1988 елдан, педагогик эштән тыш, фәнни-тикшеренү эше белән дә шөгыльләнә: 1988 елдан 2004 елга кадәр Урал дәүләт университеты каршындагы Физика һәм гамәли математика фәнни-тикшеренү институтына нигез салучы һәм алыштыргысыз җитәкче булып тора.
1963 елда «Бакыр закисе кристаллындагы экситон халәтләрне өйрәнү» темасына физика — математика фәннәре кандидаты гыйльми дәрәҗәгә диссертация яклый. 1984 елда математика фәннәре докторы гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый. 1984 елда Л. П. Зверевка профессор гыйльми исеме бирелә, 2005 елда — УрДУ мактаулы профессоры мактаулы исеме.
150 дән артык фәнни эш, шул исәптән берничә монография авторы, уйлап табуларга егерме таныклык һәм патент авторы була. Аның җитәкчелегендә унөч фән кандидаты һәм докторы әзерләнгән.
2012 елның 19 декабрендә Екатеринбургта вафат була. Широкореченск зиратында җирләнгән.
Хезмәтләр
Төп чыганак :
Звингл (Айова)
Звингл  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Звингл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Павел Воля
Павел Алексеевич Воля (, Пенза, РСФСР, СССР) — россия эстрада артисты, телетапшырулар алып баручы, киноактер, Comedy Clab резиденты һәм тапшыруының әйдап баручысы
Comedy Clubка кадэр КВН «Валеон Дассон» (Пенза) командасында  Тимур Родригез һәм Леонид Школьник белән катнашкан .«Пень-Колода», «Убойная лига», «Смех без правил» һәм «Comedy Баттл» тапшыруларының элеккеге әйдап баручысы. Хәзер, «Comedy Club» һәм «Импровизация» шоуларын ТНТ каналында алып бар. «Respect и Уважуха», «Новое», «Мысли и музыка» алҗбомнарын чыгарды.
Андрей Ширман тәхәллүсе DJ Smashның берничә җыры аторы
14 мартның, 1979 елында Пензада туа. Мәктәп №11 тәмамлый.
Пенза КВН командасы «Валеон Дассон»ның капитаны булган, командасы белән  Беренче лига КВН тапшыруында җиңү ялаган һәм Высшая лигада катнашырга хокуклы булган. Әмма Югары лигада пенза командасына бер уен гына уйнарга язган була- 2001нче елнын 1⁄8 финалында җиңелгәч «Валеон Дассон» рәсми уеннарында катнашуын туктаткан. «Русское радио в Пензе» радиосында Павел Добровольский тәхәллүсе астында диджей булып эшләгән, "Вольные гвоздь" һәм "Русское радио" программаларын алып барган.
Бад-Вильдбад
Бад-Вильдбад (Bad Wildbad) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Крис Эванс
Кри́стофер Ро́берт Э́ванс (Christopher Robert Evans; туган, Бостон, Массачусетс, АКШ) — америка актёры. Дөньякүләм мәшһүрлек аңа Marvel кинематографик галәмендәге Капитан Америка роле китерде. Эванс шулай ук 2005 елның «Гаҗәеп дүртлек» фильмында һәм аның 2007 елгы сиквелында Ялкын-кеше ролен башкарды.
Балутянка
Балутянка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Виади-ди-Байшу
Виади-ди-Байшу — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Синицы (Расонский районы)
Синицы (Сініцы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Будники (Бялыницкий районы)
Будники  (Буднікі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Добжанув
Добжанув — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эрд (Маҗарстан)
Эрд (Érd, Hanselbeck, Andzabeg, Hamzabey) — Маҗарстанның Пешт өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Эрд Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Халык
Милләтләр (2011): маҗарлар — 93,4%, чегәннәр — 1%.
Никола Буало-Депрео
Никола́ Буало́-Депрео́ (фр. Nicolas Boileau-Despréaux; 1636 елның 1 ноябре, Париж — 1711 елның 13 марты, Париж) — күренекле француз шагыйре, тәнкыйтьче, классицизм теоретигы.
Төпле фәнни белем ала, хокук белемен өйрәнә, ләкин аннары тел белеменә тартыла. «Сатиралар» (1660) әсәре белән иртә таныла. 1677 елда Людовик XIV аны историограф булып билгели.
Гуциско (гмина Слупия Конецка)
Гуциско  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кюзьё (Эн)
Кюзьё (Cuzieu) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Белле кантонына карый.
Будницки
Будницки (Будніцкі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Кюзьё (Эн)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,87 км².
Будницки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ышналы (елга)
Ышналы — Россия территориясеннән ага торган елга. Татарстанның Кайбыч, Яшел Үзән районнары биләмәләрендә ага. Елга Гөбенә елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Межинув
Межинув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Додсон-Бранч (Теннесси)
Додсон-Бранч  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Додсон-Бранч халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Сергеево-Щелья
Сергеево-Щелья (Сергеево-Щелья) — Коми Республикасының Усть-Цильма районында урнашкан авыл.
Климат
Сергеево-Щелья климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (5%), руслар (95%).
Яңа Изамбай (Комсомол районы)
Яңа Изамбай (Ҫӗнӗ Кипеҫ, Новое Изамбаево) — Чуашстанның Комсомол районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (97%) алып тора.
Сергей Соловьёв (1930)
Сергей Леонидович Соловьев (12 апрель 1930 ел — 9 март 1994 ел) — совет һәм Россия геофизигы, сейсмолог, Россия Фәннәр академиясы академигы (1991).
Биографиясе
1930 елның 12 апрелендә Новгородта туа.
1953 елда Ленинград университетының физика факультетын тәмамлый.
Шри Мадурамма Гыйбадәтханәсе
Шри Маддурамма Гыйбадәтханәсе, (Хускур Анекал Таулукта урнашкан) Бангалор шәһәрендә урнашкан, ул Һинд дине Алиһәсе Маддураммага багышланган. Ул Чола периодына карый торган иң борынгы гыйбадәтханә булып тора. Һәр елны март яки апрель аенда зур фестиваль үткәрелә.
Сергей Соловьёв (1930)
Биографиясе
1956 елда СССР Фәннәр академиясенең Геофизика институты аспирантурасын тәмамлый. Бу институт таркатылгач, СССР Фәннәр академиясенең Физика институтында эшли. Е. Ф. Савранский җитәкчелегендә кандидатлык һәм 1970 елда докторлык диссертациясе яклый.
1968 елда Мәскәүгә кайта һәм СССР Фәннәр академиясенең Җир физикасы институты лабораториясендә эшли башлый.
1971 елдан СССР Фәннәр академиясенең Якут гыйльми-тикшеренү институты җитәкчесе.
Төп хезмәтләре зилзилә, сейсмологиялык һәм сейсмология районнарына бүлүгә, Курил-Камчатка дугасының һәм якын-тирәдәге акваториянең тирән корылышын, җир асты тетрәүләрнең гидроакустик тулкынын классификацияләүгә багышлана. Ел әйләнәсенә Куриль утрауларында цунами турында күзәтү һәм искәртү хезмәтен, Охот диңгезенең, Сахалин шельфның һәм Курил-Камчатка тирән су улагының комплекслы геологик-геофизик съемкасын оештыручы. Тирән су төбеннән чыгучы сейсмографлар эшләүче, «Атлас землетрясений в СССР» (1962), «Каталог цунами на западном побережье Тихого океана» (1974) һәм «Каталог цунами на восточном побережье Тихого океана» (1975) басмаларын төзүдә катнаша.
1 фән докторы һәм 12 фән кандидаты әзерләгән. 500-ләп фәнни эш, шул исәптән 10 монография, шулай ук 30 уйлап табу авторы. 1994 елның 9 мартында Мәскәүдә вафат була, Дон зиратында җирләнгән ..
Хәтер
Россия Фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш округы президиумы табигать һәлакәтләре өлкәсендәге казанышлары өчен академик С. Л. Соловьев исемендәге бүләк булдыра.
2011 елның 8 июнендә Россия Фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш округ Диңгезе геологиясе һәм геофизика институтына С. Л. Соловьевка истәлекле тактаташ куела.
Брецку (коммуна)
Брецку — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
MARC4 микроконтроллеры
MARC4 4-битлы микроконтроллерлар гаиләсе булган. Алар беренче мәртәбә Eurosil тарафыннан тәкъдим ителгән булган, соңыннан Temic тарафыннан сатып алынган булган (хәзерге вакытта conti-ның өлеше), һәм соңыннан Atmel тарафыннан сатып алынган булган. Микроконтроллерлар 4-битлы архитектуралы булган һәм бик аз егәрлек тукланулы итеп конструкцияләнгән булган. Алар радио ешлыгы элемтә җайланмаларында, өй автоматикасында һәм телеметриядә кулланылган булган. Алар шул ук кулланлышлар өлкәсендә S1C6x белән ярышканнар.
Шулай ук укырга мөмкин
http://en.wikichip.org/w/images/1/17/Atmel_MARC4_brochure.pdf
Хлавче Ниве
Хлавче Ниве — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Миңнебай (Татарстан)
Миңнебай — Татарстан Республикасының Әлмәт районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Посондон
Посондон — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лейк-Сантитла (Төньяк Каролина)
Лейк-Сантитла  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Туяхлань-Я
Кече Туяхлань-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Туяхлань-Я елгасының сул ярыннан 37 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(3364) Зденька
(3364) Зденька  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Дершиньи
Дершиньи — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Олы Чокыр
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Галия (Павия)
Галия — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Галия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Табров-Яга
Табров-Яга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара елгасының уң ярыннан 122 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 54 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Печора елгасы бассейнының көнчыгышынан Зур Ою елгасы бассейнынң көнчыгыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Фрутленд-Парк (Флорида)
Фрутленд-Парк  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Фрутленд-Парк шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Банахи
Банахи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Видагу
Видагу — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Добженице-Дуже
Добженице-Дуже — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Покола
Покола — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
İlham
İlham (Ğäli) xan (1450 yıllar tiräse – 1490 yıllar tiräse), 1479-1487 yıllarda xanı. İbrahim xannıñ ulı. 1482 yılda Böyek Mäskäw kenäzlege belän solıx kileşüen tözi. 1485 yılda Möxämmät-Ämin xan tarafdarları anı täxettän qualar. Soğraq Nuğay morzaları ğäskäre yärdämendä qabat Qazan täxetenä utıra. 1487 yılda, Mäskäwneñ böyek kenäze İvan III Qazannı yawlap alğannan soñ, İlham xan Vologda şähärenä sörgengä ozatıla. Täxetkä qabat Möxämmät-Ämin xan utırtıla.
Зиринг (Айова)
Зиринг  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Зиринг шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гуциско (гмина Стомпоркув)
Гуциско  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Межице
Межице — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бад-Вимпфен
Бад-Вимпфен (Bad Wimpfen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Самтер (округ, Көньяк Каролина)
Самтер — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Самтер шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1798 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1766 км² тәшкил итә.
Будовля (Магилёвский районы)
Будовля  (Будоўля ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кавакпынар (Бафра)
Кавакпынар (Kavakpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эфелер (Кемалие)
Эфелер (Efeler) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Кемалие илчесенә караган бер авыл (köy).
Синск (Расонский районы)
Синск (Сінск ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.
Көньяк Аньва
Көньяк Аньва — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Утьва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
UTC+04:00
UTC+04:00 — сәгать поясы. Җирле вакыт дөньякүләм вакытыннан дүрт сәгатькә алдарак бара. Поясның географик чикләре: көнчыгышта — 67° 30' кч. о, көнбатышта — 52 ° 30' кч. о., ул Аурупаның кырый көнчыгышын, Үзәк Азиянең көнбатышын, Фарсы култыгын һәм Һинд океанындагы берничә утравын биләп тора.
Посуэль-дель-Кампо
Посуэль-дель-Кампо — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хлапонци
Хлапонци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Добженице-Мали
Добженице-Мали — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Елгин (Теннесси)
Елгин  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Елгин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гуциско (гмина Стравчин)
Гуциско  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Microcomputer Associates, Incorporated
Microcomputer Associates Мэнни Лемас һәм Рэй Холт тарафыннан нигезләнгән булган. Ул 1975 елда чыгарылган арзан Jolt микросанагын җитештергән. Ул соңрак Synertek тарафыннан сатып алынган булган, бу 6502-ның икенче чыганак җитештерүчесе ул Synertek Systems дип яңа исем кушылган булган. Ул шуннан соң SYM-1-не барлыкка китергән, бу 6502-гән нигезләнгән бер платалы микросанак һәм KIM-1-нең дәвамчысы. Holt JOLT микросанагын конструкцияләгән. 1978 елда ширкәт берничә процессор һәм периферия модульләрен тәкъдим иткән.
Добеф-Сервиль
Добеф-Сервиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Вила-Верде (Алижо)
Вила-Верде  — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Даньё
Даньё (Dagneux) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Мексимьё кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,65 км².
Межно (Польша)
Межно  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бринковенешть (коммуна)
Бринковенешть — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Бандрив
Бандрив — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(1336) Зеландия
(1336) Зеландия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1934 елның 9 сентябрендә Х. ван Гент тарафыннан Йоханнесбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1934 RW» саналган.
Инеш (Гөбенә кушылдыгы)
Инеш — Россия территориясеннән ага торган елга. Чуашстан, Татарстанның Кайбыч районы биләмәләрендә ага. Елга Гөбенә елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Буды (Горацкий районы)
Буды  (Буды ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Добжениця
Добжениця — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
İske tatar ädäbi tele
İske tatar ädäbi tele (İske imlâ:  ايسكى تاتار تلى ), qayber etnik qärdäş xalıqlarnıñ – tatar, başqort, öleşçä qazaq häm nuğaylarnıñ ğomumi yazma ädäbi tele. Bügenge tatar tele häm qırımtatar tele Altın Urda çorında formalaşqan İske tatar tele nigezendä kilep çıqqannar.
Йорктаун (Айова)
Йорктаун  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
İske tatar ädäbi tele
Tarix
İske tatar ädäbi tele Qazan häm Ästerxan xanlığı çorında formalaşıp betä häm 15. yözdän 19. yözneñ urtası qädär Tatar xalqınıñ törle ictimaği ölkälärendä qullanıla. Bu teldä Möxämmädyar poemmaları, (16. yöz), Mäwla Qolıy xikmätläre (17. yöz), Qadıyrğäli bäkneñ tarixi äsärläre (17. yöz başı), "Däftäre Çıñğıznamä" (17. yöz) häm başqa äsärlär yazıla. Ul çordan qalğan matur ädäbiät äsärlärendä, fänni ädäbiättä, ictimaği-publitsistik yazmalarda, räsmi eş qäğäzlärendä häm başqa janrdağı yazmalarda bolğar-qıpçaq söyläşenä häm uyğır-uğız tellärenä xas üzençäleklär saqlana. Bu – törki yazma traditsialarınıñ däwam itüe häm İdel buyında, ş.i. İdel buyı Bolğar däwlätwendä törle etnik qärdäş xalıqlarnıñ aralşuı häm quşılıp kitüe belän dä añlatıla.
İske tatar ädäbi tele Latıyf Cäläy, Mirfatıyx Zäkiev, Waxit Xaqov, Fazıl Fasiev, Fähimä Xisamova häm başqa ğälimnär tarafınnan öyränelä.
Либерти (Төньяк Каролина)
Либерти  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бад-Вурцах
Бад-Вурцах (Bad Wurzach) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Галияна (Кунео)
Галияна — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Галияна Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Юнион (округ, Көньяк Каролина)
Юнион — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Юнион шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1798 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1336 км² тәшкил итә.
Хлебце
Хлебце — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Google (LAT)
Google (NASDAQ: GOOG) ul Dönya Küläm Päräwäzdä ezläw öçen AQŞta nigezlängän ezläw maşinası. Bögengä ul päräwezdä ezläw maşinaları arasında iñ qullanıla torğannarına kerä, wä kön sayın 200 millionnan artıq soraw eşkärtä.
Säxifälärdän tış, Google ul räsmnärne, Usenet törkemnärendä, yañalıq säxifälärdä, wä säwdä kibetlärendä dä ezli. 2004. Yündä Google, eşkärtep, 4.28 milliard bit, 880 million räsem, 845 million Usenet xäbär arasında ezli.
Tarix
Google maşínasın 1996. yılda Larry Page wä Sergey Brin atlı ike Stanford talibı cibärgännär.
1998. yılnıñ 7. Sentäberdä Californiada ber dus garajında Google Inc. şirkäte terkälgän ide.
Süzçığış
Google süze ul 10100 sanın añlata torğan googol süze belän uynaw arqılı kilgän. Bu süz saylaw Google maşínasınıñ qüäten kürsätergä tieş. Soñraq şikät «Google Inc.» atala başlağan.
Таб-Яга
Таб-Яга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сарембой-Яга елгасының уң ярыннан 11 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Печора елгасы бассейнының көнчыгышынан Зур Ою елгасы бассейнынң көнчыгыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Поколень
Поколень — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пуэртомингальво
Пуэртомингальво — Испаниянең Теруэль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хаялиа
Хаялиа — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Хаялиа шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сылтамалар
Хаяліа
Вила-Верди-да-Рая
Вила-Верди-да-Рая — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ольга Семихатова
Ольга Александровна Семихатова (1921 елның 25 июле, Мәскәү — 2017 елның 27 декабре, Санкт-Петербург) — совет һәм Россия ботанигы, үсемлекләрнең физиологиясе һәм сулыш энергетикасы буенча белгеч, биология фәннәре докторы, В. Л. Комаров исемендәге Ботаника институтының баш фәнни хезмәткәре. Россия Федерациясенең Атказанган фән эшлеклесе.
Тормыш юлы
Ольга Семихатова 1921 елның 25 июлендә Мәскәүдә туа. 1939 елда Мәскәү дәүләт университетына укырга керә. 1942—1943 елларда гаилә Ташкәнтта эвакуацияләнә, анда Ольга Урта Азия университетында укуын дәвам итә. 1943 елда Олег Заленский җитәкчелегендә Көнчыгыш Памирда җәйге практика уза. 1943 елның көзендә Мәскәүгә кайта һәм укуын Мәскәү дәүләт университетында дәвам итә. Дмитрий Сабинин җитәкчелегендә тунг үсешенә багышланган диплом эшен башкара.
Университетны тәмамлаганнан соң, 1945 елда аспирантурага укырга керә. 1949 елдан башлап алты сезон дәвамында Комаров исемендәге Ботаника институтының Памир станциясендә эшли. 1952 елда кандидатлык диссертациясен яклый. 1972 елда «Начар шартларда үсемлекләр сулышында энергетик алмаш» темасына докторлык диссертациясен яклый. 1983 елдан 1987 елга кадәр Ботаника институтының фотосинтез лабораториясен җитәкли.
2017 елның 27 декабрендә Санкт-Петербургта вафат була.
Фәнни эшчәнлек
Ольга Семихатованың фәнни тикшеренүләре төрле температураларда сулыш энергетикасының мәсьәләсен өйрәнү белән бәйле. Үсемлекләрнең хәзерге экологик физиологиясенә нигез салучыларның берсе булып тора.
Санкт-Петербург университетында үсемлекләрнең сулышы физиологиясе һәм экологиясе буенча лекцияләр укый, Т. В. Чиркова белән берлектә үсемлекләр сулышы физиологиясе буенча уку әсбабы әзерли. Аның җитәкчелегендә 10нан артык кандидатлык һәм докторлык диссертацияләре башкарыла.
Бүләкләр
1997 елдан Россия Федерациясенең атказанган фән эшлеклесе, 2011 елдан Россия үсемлекләр физиологлары җәмгыятенең мактаулы әгъзасы , 1973 елдан Рус ботаника җәмгыяте президиумы әгъзасы, 1988 елдан җәмгыятьнең мактаулы әгъзасы.
Басмалар
Күп кенә фәнни эшләр, шул исәптән берничә монография һәм бер уку әсбабы авторы.
Серёгово (Коми)
Серёгово (Серёгово) — Коми Республикасының Княжпогост районында урнашкан авыл.
Климат
Серёгово климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (11%), руслар (83%).
Ивашкино (Комсомол районы)
Ивашкино (Йӑвашкел, Ивашкино) — Чуашстанның Комсомол районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Дрозе
Дрозе — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Кама-Елга
Халык саны — 63 тирәсендә. Почта индексы — 423443.
Ивашкино (Комсомол районы)
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 240 кешенең яшәве мәгълүм.
Ринат Фәхретдинов (1991)
Ринат «Gladiator» Фәхретдинов, Ринат Рәшит улы Фәхретдинов (1991 елның 28 сентябре, РФ, Мордовия, Ромоданово районы, Азюрка) — катнаш көрәш сәнгате (MMA) белән һөнәри шөгыльләнүче спортчы. Һөнәри көрәш самбосы, пакратион, ММА буенча спорт мастеры. GFC дөнья чемпионы (урта авырлыкта). UFC көрәшчесе, чемпионы (2022). Россиядә ММАның перспективалы көрәшчеләренең берсе. Көрәш карьерасында барлык көрәшләрдә дә диярлек откан. Барлык җиңүләренә дә, берничә искәрмә белән, ул вакытыннан алда, беренче раундта ук ирешә. Яраткан «буучы гильотина» алымы кулланып, Россия һәм дөнья дәрәҗәсендәге көчле көрәшчеләрне җиңә.
Ивашкино (Комсомол районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (96%) алып тора.
Кама-Елга
Тарих
1920-елларда нигезләнгән.
Ринат Фәхретдинов (1991)
Тәрҗемәи хәле
1991 елның 28 сентябрендә Мордовиянең Ромоданово районы Азюрка авылында туган. Казанда үскән. Мәскәүгә күчеп киткән, башкаланың «Спарта» клубында тренер булып эшләгән, офиста юридик эшләр белән дә мәшгуль булган. Ринат спортта күнегүләрне 13 яшьтән тренер Равил Габдуллин һәм 15 яшьтән тренер Александр Боконяев җитәкчелегендә башлый. 2012 елдан башлап (ММА) белән шөгыльләнә. ММА рекорды: 18-1 (10 ысы нокаут белән). Ринат — GoldstarFit клубы командасы вәкиле. Авырлык категориясе: урта авырлык.
Кама-Елга
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Ринат Фәхретдинов (1991)
Тәрҗемәи хәле
Дини карашлары буенча (Ринат — мөселман) мөселман булган спортчыларга каршы көрәшкә чыкмаячагын белдерә.
2019 елда Әлмәтнең «Ибрис» клубы данын яклаган.
2020 елның июлендә дини карашлары буенча ММАдан китеп, Казанның «Стрела» регби клубы командасына кертелеп, үзе өчен яңа булган спорт төре — регбида уйный башлый, ләкин бераздан катнаш көрәш төренә кире кайта.
Тренерлары
Агымдагы тренерлар составы:
Әбу-Дабида җиңү
Соңгы ел ярым эчендә уздырган беренче көрәшендә — 2021 елның 15 гыйнварында БГӘ башкаласы Әбу-Дабида UAE Warriors промоушен эгидасы астында катнаш көрәш буенча узган турнирда дөнья рейтингында үзеннән 200 баскыч өстәрәк торган Канада спортчысы  (19 көрәштә 13 җиңү яулаган; элекке UFC көрәшчесе) 55нче секундта  нокаут белән җиңеп, дөньяның иң көчле саналган UFC лигасында чыгыш ясау хокукы яулый. Ринат хәзер дөнья рейтингында 80нче урында. Әлеге җиңүдән соң, Ринатка 23 февральдә Лос-Анджелеста UFC лигасында беренче көрәшен уздырырга тәкъдим иткәннәр.