cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кече Пяша
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юкара
Юкара — Россия территориясеннән ага торган елга. Новосибирск өлкәсе, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Шегарка елгасының сул ярына тамагыннан 58 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Новосибирск сусаклагычынан Чулым  елгасы менән кушылгансы,   Иняи һәм Томь елгаларын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чорная Лужа (Смаргонский районы)
Чорная Лужа  (Чорная Лужа ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Поповци (София өлкәсе)
Поповци  — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Просно (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Просно  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шмогров-Феров
Шмогров-Феров — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Буйский Перевоз
Буйский Перевоз (Буйский Перевоз) — Киров өлкәсенең Өрҗем районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
(19185) Guarneri
(19185) Guarneri — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(4939) Scovil
(4939) Scovil — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Буйский Перевоз
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
(19185) Guarneri
Тарихы
1991 елның 4 октябрендә Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 TL13» саналган.
Прем (Илирська Бистриця)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эшфилд (Массачусетс)
Эшфилд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Замчиск (Билостоцкий повяты)
Замчиск  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сибрук (Массачусетс)
Сибрук  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Санкт-Флориан
Санкт-Флориан — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Сибрук (Массачусетс)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Месса
Месса — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Санкт-Флориан
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Терешин
Терешин — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Римир (Миннесота)
Римир  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Плассак (Шаранта-Маритим)
Плассак — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Поповяне
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Римир (Миннесота)
Тарихы
Римир шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 819
NGC 819 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Курейшлер (Асланапа)
Курейшлер (Kureyşler) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Асланапа илчесенә караган бер авыл (köy).
Процинь
Процинь — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чорны Бор (Астравецкий районы)
Чорны Бор  (Чорны Бор ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пынаралты (Оф)
Пынаралты (Pınaraltı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Оф илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гөкчеязы (Каш)
Гөкчеязы (Gökçeyazı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Каш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Луциан (ай кратеры)
Луциан - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 6,85 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Лукиан из Самосаты (125—190) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1973 елда раслана.
Глоду-Петкари
Глоду-Петкари — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Месьциско (Великопольское воеводалыгы)
Месьциско  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кременкүл
Кременкүл (Кременкуль) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Куликовка (Сембер өлкәсе)
Куликовка (Куликовка) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан авыл.
Кременкүл
Халык
Халык саны динамикасы:
Куликовка (Сембер өлкәсе)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90,4%), чуашлар (5,1%), татарлар (2,5%).
Кременкүл
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%).
(4856) Seaborg
(4856) Seaborg — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1983 елның 11 июнендә Кэролин Шумейкер тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1983 LJ» саналган.
(19186) 1991 VY1
(19186) 1991 VY1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 5 ноябрендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VY1» саналган.
Еникәнд (Горанбой)
Еникәнд  (Yenikənd ) — Әзербайҗанның Горанбой районына караган авыл.
Санкт-Флориан-ам-Инн
Санкт-Флориан-ам-Инн — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Пархоменко
Пархоменко (Пархоменко) — Диңгез буе краеның Ханкай районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (86%), украиннар (14%).
Пресере (Брасловче)
Пресере  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Потоп (авыл)
Потоп  — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шорфхайде (посёлок)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зане-Лесьниця
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Миньер (Луаре)
Миньер — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
(19187) 1991 VU2
(19187) 1991 VU2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 4 ноябрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VU2» саналган.
Прошиска
Прошиска — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яр-Яха (Пяку-Пур кушылдыгы)
Яр-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Пяку-Пур елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Терешполь-Заоренда
Терешполь-Заоренда — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чорны Бор (Смаргонский районы)
Чорны Бор  (Чорны Бор ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сичуейт (сан алу урыны, Массачусетс)
Сичуейт  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Сичуейт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ипсвич (Массачусетс)
Ипсвич  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фәйзулла (Баймак районы)
Фәйзулла — Башкортстанның Баймак районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453656, — 80206849005.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 0 кешенең яшәве мәгълүм.
Казчина Ил Нуово (Бреша)
Казчина Ил Нуово — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Ил Нуово Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
NGC 820
NGC 820 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Парнушка
Парнушка — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Берешь елгасының уң ярыннан 52 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, инештән Әчинск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мехлин (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ричвиль (Миннесота)
Ричвиль  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ричвиль шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Плассе
Плассе — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
HD23393
HD23393 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гөкчеязы (Ивринди)
Гөкчеязы (Gökçeyazı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ивринди илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бхринги
Һинд эпослары буенча Бхринги борынгы хәким (риши) булган һәм Ходай Шиваның бөек тугърысы булган,. Эпослар буенча барлык ришилар Шивага да, аның хатыны Парватига табынганнар, әмма Бхринги Парватига табынмаган, ә үзен бары тик Шивага багышлаган.
Правешка-Лакавица
Правешка-Лакавица — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бхринги
Шулай да, Бхринги Шивада шулкадәр концентрацияләнгән булган ки, аның Шактины әйләнеп узарга теләге булмаган. Моны күреп Шакти Шиваның тезләренә утырган һәм Шиваны гына әйләнеп узарга читен иткән. Бхринги Шива тирәли әйләнеп узарга теләп Бхринг (Кара Бал Корты) формасын алып алар арасында узмакчы булган.
Моны тамаша итеп күреп, Шива Шактины тәненең яртысы иткән - Шиваның мәшһүр Ардханаришвара формасы. Бу бер яртысы Алиһә булган Ходай булган. Әмма Бхринги нык булган. Аның Шиваны гына әйләнеп узасы килгән. Шулай итеп ул күсе формасын алган, кайберәүләр бал корты диләр, һәм алар икесе арасында кимерә башлаган.
Бу Алиһәне шулкадәр ачуландырган ки, ул "Бхрингиның анасыннан килгән бар тән буыннары югалсын" дип әйткән. Һинд алхимия мәктәбе - Тантрада, тәннең нервлар һәм сөякләр кебек каты һәм сыгылмаучан өлешләре әтидән килә, шул ук вакытта ит һәм кан кебек йомшак һәм агылучы тән өлешләре анадан килә дип санала. Шундук, Бхринги барлык итен һәм канын югалтып сөякләр капчыгына әйләнгән. Ул идәнгә авып тора алмаган.
Бхринги юләрлеген аңлаган. Шива һәм Шакти бербөтенне тәшкил итәләр. Алар аерым асыллар түгел. Берсе икенчесеннән башка яши алмый. Берсе булмаса, беркем дә булмаячак. Ул гафу үтенгән.
Шулай итеп, дөнья бу сабакны беркайчан да онытмый. Бхринги мәңгегә итсез һәм кансыз калгын. Аңа төз басу өчен өченче аяк бирелгән булган, шулай итеп аның аяклары трипод итеп хезмәт иткән.
Льюис (ай кратеры)
Льюис - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 40,32 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Гилберт Ньютон Льюис (1875—1946) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Санкт-Штефан-ам-Вальде
Санкт-Штефан-ам-Вальде — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Курейшлисарыкая (Үзүмлү)
Курейшлисарыкая (Kureyşlisarıkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Үзүмлү илчесенә караган бер авыл (köy).
Пруска-Лонка
Пруска-Лонка — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Юнжерка
Юнжерка — Россия территориясеннән ага торган елга. Новосибирск өлкәсе, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Об елгасының сул ярына тамагыннан 2719 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 34 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Новосибирск сусаклагычынан Чулым  елгасы менән кушылгансы,   Иняи һәм Томь елгаларын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пресере (Брезовиця)
Пресере  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19188) Dittebesard
(19188) Dittebesard — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 30 декабрендә Эрик Эльст тарафыннан Верхний Прованс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 YT» саналган.
Шпревальдхайде
Шпревальдхайде — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пынаралты (Ортаһисар)
Пынаралты (Pınaraltı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Ортаһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Федорищево
Федорищево (Федорищево) — Киров өлкәсенең Өрҗем районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Зани (Подлясье воеводалыгы)
Зани  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(3217) Seidelmann
(3217) Seidelmann — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1980 елның 2 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 RK» саналган.
Саар Җирендә Шри Махамариамман Гыйбадәтханәсе
Саар Җирендә Шри Махамариамман Гыйбадәтханәсе ул Саар федераль җиренең Зульцбах-Альтенвальдта Һинд дине гыйбадәтханәсе.
Тарихы
Гыйбадәтханә 1994 елда элеккеге ресторан җирендә төзелгән булган. Һинд диненә карый торган Германиядә беренче гыйбадәтханәләрнең берсе һәм көньяк-көнбатышта мәйданы буенча иң зурысы. Даирәсенә Саарланд (Заарланд), Люксембург һәм Франциянең чиктәш урыннары, Баден-Вюртемберг һәм Рейнланд-Пфальц керә. Гыйбадәтханә иң мөһим Һинд дине Алиһәсенә Шри Маха Мариамманга багышланган. Ышанучылар Алиһәдә үзләренең анасын күрәләр. Ул муллык, сәламәтлек өчен җаваплы, авыр көннәрдә ярдәм итә. Шри Маха Мариамман мәйданның зур матур урынында утыра. Аның киемнәре матур һәм ул чәчәкләр белән бизәлгән. Монда изге урыннарда шулай ук Ганеша, Муруган, Шива, Вайравар һәм Наваграхаларга ихтирам күрстәтелә.
Миньеретт
Миньеретт — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Глодуриле
Глодуриле — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Терешполь-Зигмунти
Терешполь-Зигмунти — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Утлавык урамы (Казан)
Утлавык урамы (Выгонная улица) — Казанның Киров районында, Игумный (Лагир) бистәсендә урнашкан урам.
Тарих
Хәзерге исемен 1927 елның 2 ноябреннән йөртә.
Нурулла Зиннуров
Биографиясе
Нурулла Зиннур улы Зиннуров 1901 елда Уфа губернасы Златоуст өязе Нәсибаш улусы Лаклы авылында туган.
1914 елда «Әхмәдия» мәдрәсәсеннән рус-татар мәктәбенә укырга күчә.
1915—1916 елларда Нәсибашта 2-сыйныфлы земство училищесында, 1917—1918 елларда Златоустагы укытучылар семинариясендә укый.
Сәяси эшмәкәрлеге
1919 елның июнендә Нурулла большевистик фирка сафына алына. Златоуст өязендә РКП(б)ның фирка комитетлары оештырыла. 8нче санлы парткомның (составына Лаклы, Еланлы, Тугызлы, Вакияр, Идрис, Чыбаркыя авыллары кергән) башлангыч секретаре итеп 18 яшьлек Зиннуровны сайлыйлар. Партком секретаре булып 1921 елга кадәр эшли.
1920 елның 17 гыйнварында Златоуст өязе яшләре съезды үтә, шул ук елның мартында Лаклыда яшләрнең I бөтен район конференциясе уздырыла. Лаклыда 15 кешедән торган башлангыч комсомол ячейкасы да төзелә.
1921 елда Нурулла Кызыл Армия сафына алына. Казанда хәрби уку үткәннән соң, 1923—1924 елларда укчылар дивизион политругы булып Төркестан фронтында сугыша.
1924—1926 елларда Үрге Кыйгы улусы башкарма комитетының секретары, соңыннан рәисе булып эшли, съезда 9нчы кантон башкарма комитеты әгъзасы итеп сайлана.
1924 елда «Тормыш корбаннары» дигән пьесасын яза, аны Кыйгы эшче-крестьян халык театры сәхнәсендә куялар. 1925 елда, Кызыл туй үткәреп, Әхмәтсафа Баһаветдинов ("Әхмәдия" мәдрәсәсе ахуны) хәзрәтнең кызы Фахитәгә өйләнә.
Лаклы һәм башка авылларның Башкорт АССРына кушылуы
1925 елда Нурулла Зинуров, авылдашы Хәйруллин Әхмәтнур белән, Мәскәүгә, ВЦИК председателе М. И. Калининга, авыл халкы исеменнән Лаклыны Автономияле Башкорт АССРы составына кетүне юллап бара. 1925 елның 16 февралендә ВЦИК карары, 27 февральдә БашЦИК карары белән Лаклы белән тагын 30га якын башка авыллар Автономияле Башкортстан составына күчерелә. Халыкка язгы чәчү өчен җир бирелә.
1926 елның сентябрендә ВКП(б)ның Башкортстан өлкә комитеты Зиннуровны Мәскәүгә Көнчыгыш хезмәтчәннәренең коммунистик университетына (КУТВ) укырга җибәрә. 1930 елда юнәлтмә белән Донбасста Сталин фирка шәһәр комитетында эшли. Эшче-шахтёрлар арасында зур абруй казана.
1932 елда Мәскәүгә Кызыл профессураның Аграр институтына укырга җибәрелә.1927 елда, Әхмәтсафа хәзрәтте, Нурулла Зинуровның бабасын, Мәсәгуть төрмәсенә ябып куйгач, аны ихтирам иткән Златоуст округы халкының баш күтәрүеннән куркып, дин әһелен иреккә чыгаралар. 1929 елның июнендә, Әхмәтсафа хәзрәт вафат булгач, мәдрәсә бинасында Крестиян яшьләре мәктәбе (ШКМ) ачыла. Мәсәгуть кантонында мондый мәктәпләр икәү генә булган: Лаклыда һәм Петрушкала.
1931 елда Әхмәтсафаның өйе авыл советы йорты итеп файдаланыла башлый. Мәсет манарасын тик 1935 елда гына сүтәләр. Әхмәтсафа хәзрәтнең уллары Вәсил һәм Мөхәммәт, кызы Фәхитанең ире Нурулла Зиннуров репрессияга дусар ителәләр
Зинуров Н. З. — МТС политбүлеге начальнигы
Озакламый Нурулла Зинуров ВКП(б)ның Башкортстан өлкә комитеты политик секретаре Исәнчурин белән очраша. Тиздән Башкортстанга эшкә кайтарыла.
1933—1935 елларда Аксары МТСның политбүлек начальнигы итеп тәгаенләнә. Үз инициативасы белән Күмертау районы Яңа Мораптал авылында Чапай МТСын оештыра. Ачлыктан интеккән гаиләләргә мөмкин кадәр ярдәм итәргә тырыша. Яңа Мораптал авылында барлыкка килгән башлангыч колхозга да матди ярдәм күрсәтә.
1935—1936 елларда Аскын МТСы директоры, шуннан 1937 елның 4 ноябренә чаклы Үрмияз МТСы директоры булып эшли.
Предприятиеләрне тулы канлы итү өчен бар көчен биргән, югары оештыру сәләтенә ия булган коммунистны, Лаклыдан җибәрелгән шикаять хатларына ышанып, 1937 елның ноябрендә кулга алалар. 1940 елда РСФСР УК-ның 58нче статьясе буенча ССРБ НКВД-ның махсус киңәшмәсе карары белән Зиннуров Нурулла «контрреволюцион эшмәкәрлеге өчен», дип 5 елга иркеннән мәхрүм ителә.
Зинуровның исемен мәңгеләштерү
1986 елда Лаклы мәдәният йортында Нурулла Зиннуровның 85 яшен тантаналы рәвештә билгеләп үтте якташлары. Бу эшне оештыру һәм тормышка ашыруда крайны өйрәнүче укытучы Абдуллина Миңсылу Фәйзрахман кызының роле зур булды. Нурулла Зиннуровның Шәрифулла Хамматов турында язылган «Тормыш корбаннары» дигән пьесасын сәхнәләштерүне ул чактагы Салават райкомының 3-нче секретаре тыйды.
30нчы елларда Лаклыда берничә җир эшкәртү товариществосы, авыл хуҗалыгы артельләре оештырылган. «Кондыз» ТОЗ-ына Нурулла Зиннуров нигез салган.
27 март
27 март – Милади тәкъвимендә өченче айның егерме җиденче көне. Ел ахырына кадәр 279 көн кала.
Чорны Луг
Чорны Луг (Чорны Луг ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Прекрысте
Прекрысте — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 821
NGC 821 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шәрифулла Хамматов
Шәрифулла Хамматов, Хамматов Хәбибулла улы Шәрифулла (1893 — 1918) — революционер. Златоуст өязе халык комиссариаты советының милләтләр буенча комиссары (1918).
Биографиясе
Хамматов Шәрифулла Хәбибулла улы 1893 елда Уфа губернасы Златоуст өязе (хәзерге Башкортстан) Лаклы авылында крестиян гаиләсендә туган.
Шәрифулла бәләкәйдән зирәклеге белән аерылып торган, иртә укырга өйрәнә. Башта Лаклы авылындагы «Әхмәдия» мәдрәсәсендә белем ала, аннары Лаклы ир балалар өчен рус-башкорт земство мәктәбенә күчә. Ул бигрәк тә биология фәне белән кызыксына.
1915 елда Красноуфимск авыл хуҗалыгы училищесында белем ала. Пермь губернасы Камышлов өязендә агроном булып эшли. 1914 елдан РСДРП әгъзасы.
Көрәш юлы
1915 ел азагында армиягә алына, Златоуст шәһәрендә 39нчы Томск запас җәяүле полкында хезмәт итә. Салдатлар арасында пропаганда эшмәкәрлеге өчен, кулга алына һәм фронтка озатыла. Беренче дөнья һәм Ватандашлар сугышларында катнаша.
1917 елның августында, сугыштан әйләнеп кайту белән кызыл гвардияче дружинниклар һәм крестиян активистлары арасында җыен үткәрә. Үзләренең штабын булдыралар.
1918 елның 1 апрелендә Советларның Златоуст өязе съезында Шәрифулла Хамматов Златоуст өязе халык комиссарлары советының милләтләр буенча комиссары итеп сайлана.
1918 елның май азагында Ак чехлар корпусы күтәрелеше барышында отряд белән җитәкчелек итә һәм Уржумка станциясендәге алышта катнаша.
1918 елның июнендә большевикларга каршы болага күтәрүчеләргә кушылган урындагы крестияннәр тарафыннан кулга алына. Алар ревком штабына һөҗүм итә, дружинникларны коралсызландыралар.
Яһәрчи Газахлар
Яһәрчи Газахлар (Yəhərçi Qazaxlar ) — Әзербайҗанның Горанбой районына караган авыл.
Шәрифулла Хамматов
Көрәш юлы
Шәрифулла Хамматовны каты тукмыйлар. Ул баш күтәрүчеләргә тәэсир итәргә маташа, әммә аның мөрәҗәгате кире кагыла. Аны һәм дружинникларны бер байның сараена биклиләр. Ярдәмгә килеп җиткән кызылармеецлар гына аны үлемнән коткара. Хамматов Златоуст ягына чигенергә карар итә. Ләкин төнлә ул тагын да әсирлеккә алына. Көчле конвой сагы астында Үрге Кыйгы авылына җибәрелә. Барышлый Кыйгы районы Иске Мөхәммәт авылында Омурзак байның өендә тукталалар. Анда Хамматовны бик каты газаплыйлар.
Үрге Кыйгы авылында болачылар ис киткес котырына, алар Совет власын яклаган һәр кемне юк итәргә ынтыла. Законлы гамәл шартын күрсәтеп халыкны алдау максатында, алар, имеш, «тәфтиш комиссияләре» оештыралар. Югары Кыйгыда комиссия башында сәүдәгәр Сәмигулла Гатауллин торган.
Хамматовтан ерткычларча сорау алалар. Аның арка тиресеннән йолдыз кисәләр, танавын, колагын кыркалар.
Әммә җәлладләр аның җиңүгә ышанычын сындыра алмый. Танымаслык булып зәгыйфьләнгән, кансыраган Шәрифулла Хамматов 1918 елның 22 июнь төненә каршы Үрге Кыйгыда атып үтерелә.
Шаһитлар әйтүенчә, Хамматов дошманнарга болай дип кычкырган:Сез мине үтерәсез, әмма минем урыныма тистәләгән кеше басачак. Сез Совет властын буып ташларга телисез, ләкин сезнеңчә килеп чыкмас1920 елда гына аның гәүдәсе Үрге Кыйгыда кардәш каберлегенә җирләнә.
1967 елда, Октябрь революциясенең 50 еллыгын билгеләгән көннәрдә, комиссар Шәрифулла Хамматовның гәүдәсен якташлары Үрге Кыйгыдагы тугандаш каберлегенән алып кайтып туган авылы Лаклы үзәгендәге скверда җирләде. Каберенә обелиск куелды.
(19189) Страдивари
(19189) Страдивари — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 28 декабрендә Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 YE1» саналган.
Корчажка
Корчажка ― топоним.
Мехнач
Мехнач — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санкт-Штефан-им-Гайльталь
Санкт-Штефан-им-Гайльталь — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Рубен Амбарцумян
Рубен Амбарцумян (әрмән теле: Ռուբեն Վ․ Համբարձումյան;Рубен В. Амбарцумян) (1941 елда туган) Әрмәнстан Җөмһүриятенең Фәннәр Академиясенең математигы. Ул стохастик геометрия һәм интеграль геометрия өлкәләрендә эшли, анда ул яңа тармак - комбинатор интеграль геометрияне барлыкка китергән. Комбинатор интеграль геометрия фәне математиклар [https://link.springer.com/article/10.3103%2FS1068362309010026 К. Крикеберг] һәм Д. Дж. Кендалл тарафыннан 1976 Севан Симпозиумында таяныч бирелгән, бу симпозиумның спонсорлары Лондонның Патша Җәмгыяте һәм Лондон Математика Җәмгыяте булган. Бу теория кысаларда ул берникадәр классик мәсьәләләр чишкән, бигрәк тә Буффон Сильвестер мәсьәләсе һәм шулай ук 1976 елда Гильбертның дүртенче мәсьәләсен. Ул 1982 елда Кэмбридж Университетының Ролло Дэвидсон Бүләген алган. Рубенның интеграль геометриядә кызыксынуы атасыннан мирас булып алынган. Томография өчен Нобель Бүләге яулаучысы Аллан МакЛауд Кормак язганча: "Амбарцумян Радон трансформациясенең беренче санлы инверсиясен биргән һәм ул санлы томография компьютерласыз булмас дигән еш расланмага нигез бирә. Виктор Хамбардзумян үзенең "Астрофизикада Тормыш" китабында Рубен Амбарцумян эше турында шулай язган: "Соңгы вакытта минем белемемә инвариант төркемләүнең инвариант принципы саф математик интеграль геометрия кырында кулланылган булган, монда ул романга туу булган бу комбинаториаль тармак" See R. V. Ambartzumian, «Combinatorial Integral Geometry», John Wiley, 1982.
Китаплар
Бу китапка күп журналларда уңай бәяләмә бирелгән булган. Бигрәк тә Америка Математика Җәмгыяте Бюллетененда түбәндәгечә язган "Амбарцумян аз тикшерелгән геометрия өлкәсендә нигез лагере эшләгән. Моннан яңа перспективадан күп кызыклы проблемаларны карарга мөмкин. Уңышка очрасак бум шәһәрчек үсеп чыгачак. Бик тә кимендә бу эш интеграль геометрия фондларына әһәмиятле кертем".
Язмалары тупламалары, Editor
Бу язмада Ереван тикшерү төркеменең планар стохастик геометриясе буенча төп нәтиҗәләренең күзәтүе китерелгән, бигрәк тә комбинатор декомпозиция һәм инвариант төркемләүнең икенче тәртип очраклы геометрик процессларның.
Соңгы тикшерү язмалары
Рубен Амбарцумянның соңгы тикшерүе аның Гильбертның дүртенче мәсьәләсе өчен чишелеше шулай ук 3-енче үлчәм өчен дә дөрес икәнен раслаган. Р.В. Амбарцумянның "Евклид Өченче Үлчәмнәрдә Яссылыкларның комбинаторикасы буенча билгеләмәләр" язмасын карагыз, SOP Transactions on Applied Mathematics
Тикшерү язмалары
Бу язма күпләр тарафыннан Гильбертның дүртенче проблемасының бәйсез чишелешен бирә дип санала.
Тарих буенча тикшерүе
Соңгы вакытта Рубен Амбарцумян Әрмән Геноциды турында буклет язган.100 Years of the Armenian Genocide "Wilsonain Armenia: stories behind the failed project".
“Вильсон Әрмәнстаны” төшенчәсе Америка Президентына карый, ул Көнбатыш Әрмәнстанында бәйсез Әрмән дәүләте ясамакчы булган, элекке Госманлы Империясе территориясендә. Бу фикер җиңгән Антанта дәүләтләрен җәлеп иткән. 1920 елда Севр Конференциясендә Уильсон Әрмәнстанының Севр Килешүе булдырылган, берничә елдан соң бетерелер өчен. Бәлки бу нәтиҗәнең сәбәбе Севр Килешүе астында АКШ имзасының булмавыдыр? Бу парадоксны чишәр өчен, китапта Американың эчендә һәм тышында сәяси көчләр җентекләп карала. Рәсми рәвештә Уильсон фикере 1922 Лозанна Конференциясендә (Германия сугыш корабларының Кара Диңгезгә керүе) күмелгән булган. Асылда бу буклет сорау буенча тарихи эпоха басмаларыннан битләрдән журналист репортажы. Кайбер абзацлар тарихи ачыш жанрына карый.
Искәрмәләр
Journal of Contemporary Analysis Publications of Rouben V. Ambartzumian in J CONTEMP MATH ANAL-ARMEN ACA - Journal of Contemporary Mathematical Analysis-armenian Academy of Sciences Chord calculus and stochastic geometry Wicksell problem for planar particles of random shape Risultati sintetici Wilsonain Armenia: stories behind the failed project Mathematician Rouben Ambartzumian celebrates his diamond jubilee today Chord calculus and stochastic geometry Palm distributions and random colorings of the plane Contemp. Mathemat. Anal. (2009) 44: 25. Contemp. Mathemat. Anal. (2009) 44: 25. R.V. J. Contemp. Mathemat. Anal. (2008) 43: 3. Аналитические результаты комбинаторной интегральной геометрии : Обзор. Հայաստանի ԳԱԱ Տեղեկագիր. Մաթեմատիկա, 34 (6). pp. 7–51. Аналитические результаты комбинаторной интегральной геометрии : Обзор. Հայաստանի ԳԱԱ Տեղեկագիր. Մաթեմատիկա, 34 (6). pp. 7–51. Parallel X-ray tomography of convex domains as a search problem in two dimensions. Հայաստանի ԳԱԱ Տեղեկագիր. Մաթեմատիկա, 48 (1). pp. 37–52. Factorization calculus and geometric probability "Biophotonics of molecular oxygen: activation efficiencies upon direct and photosensitized excitation," Chemical Physics Letters Volume 400, Issues 4–6, 21 December 2004,A. A. Krasnovsky Jr. R. V. Ambartzumian Pages 531-535 https://doi.org/10.1016/j.cplett.2004.11.009 Chemical Physics Letters Volume 400 V.K. Isr. J. Math. (1998) Sevan methodologies revisited: Random line processes. Հայաստանի ԳԱԱ Տեղեկագիր. Մաթեմատիկա, 48 (1).
Пруске (Польша)
Пруске  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Любинецкий (ай кратеры)
Любинецкий - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 42,97 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Станислав Любинецкий (1623—1675) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Уракчы урамы (Казан)
Уракчы урамы (Аракчинская улица) — Казанның Киров районында, Игумный (Лагир) бистәсендә урнашкан урам.
Географиясе
Аркылы Сугышчан урамы белән ксиелештә бетә, юл 2 нче Уракчы урамы булып дәвам итә.
Тарих
Хәзерге исемен 1936 елдан йөртә.
Лебедевка (Уй районы)
Лебедевка (Лебедевка) — Чиләбе өлкәсенең Уй районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Приморское (Сембер өлкәсе)
Приморское (Приморское) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (67,4%), чуашлар (7,1%), татарлар (5,7%), әзериләр (4,9%), үзбәкләр (3,7%), украиннар (3,4%).
Пресере (Нова Горица)
Пресере  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ист-Бриджвотер (Массачусетс)
Ист-Бриджвотер  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Смит-Миллс (Массачусетс)
Географиясе
Смит-Миллс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монбарруа
Монбарруа — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Гөкчеяйла (Һан)
Гөкчеяйла (Gökçeyayla) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Һан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Чорны Ручай
Чорны Ручай (Чорны Ручай ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Елга аръягы урамы (Казан, Киров районы)
Елга аръягы урамы (Заречная улица) — Казанның Киров районында, Игумный (Лагир) бистәсендә урнашкан урам.
Географиясе
Көнчыгыш урамнан башланып, Көнбатыш урам белән киселештә тәмамлана.
Тарих
Хәзерге исемен 1957 елдан йөртә.
Занклево
Занклево — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Продановци (София өлкәсе)
Продановци  — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урас (Югна кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ай-Варес-Юган
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Шпремберг
Шпремберг — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Полиньяк (Шаранта-Маритим)
Полиньяк — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
HD23405
HD23405 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Терешполь-Кукелки
Терешполь-Кукелки — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(4369) Seifert
(4369) Seifert — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1982 елның 30 июлендә Л. Брожек тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 OR» саналган.
Зур Ухтаж
Зур Ухтаж — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ухтаж елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(19190) Мори Хироси
(19190) Мори Хироси — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 10 гыйнварында Ц. Хиоки, С. Хаякава тарафыннан Окутама обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 AM1» саналган.
Буй дулкыны
Сыгылмалы дулкыннарда (тавыш дулкынында) вектор функциясе дулкын таралу мохите кисәкчекләр тизлегенең үзгәрешен тасвирлый, скаляр функциясе — матдәнең тыгызлыгын тасвирлый.
Буй дулкынының бер мисалы — акустик (сыгылмалы) дулкын. Сирәк очракта, көчле дисперсияле мохиттә электромагнит дулкыны да буй дулкынына карый.
Һавада тавыш дулкыны — буй дулкыны булып тора.
Буй дулкының энергия агымы тыгызлыгы төшенчәсе Россия физигы Николай Умов тарафыннан кертелгән.
Әдәбият
Виноградова М. Б., Руденко О. В., Сухоруков А. П.. Теория волн: учебное пособие для физических специальностей вузов. — 2-е издание, переработанное и дополненное. — Москва: Наука, 1990. — 432 с. — ISBN 5-02-014050-3.
Ричфилд (Миннесота)
Ричфилд  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ричфилд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Курҗалы (Эрфелек)
Курҗалы (Kurcalı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Эрфелек илчесенә караган бер авыл (köy).
Прухново (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Прухново  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казчина Империяле (Милано)
Казчина Империяле — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Империяле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лагир урамы (Казан)
Лагир урамы (Лагерная улица) — Казанның Киров районында, Игумный (Лагир) бистәсендә урнашкан урам.
Географиясе
Көнчыгыш урамнан башланып, Сугышчан урам белән киселештә тәмамлана.
Тарих
Хәзерге исемен 1914 елдан йөртә.
Гөкчеяка (Финике)
Гөкчеяка (Gökçeyaka) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Финике илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пресечно (Добе)
Пресечно  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 822
NGC 822 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Глодяну-Серат
Глодяну-Серат — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мехнице (Великопольское воеводалыгы)
Мехнице  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чудовшчына
Чудовшчына (Чудоўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Людвиг (ай кратеры)
Людвиг - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 23,29 км булган кратер.
Ист-Брукфилд (Массачусетс)
Ист-Брукфилд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Людвиг (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Карл Фридрих Людвиг (1816—1895) хөрмәтенә бирелә.
Ист-Брукфилд (Массачусетс)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Людвиг (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1973 елда раслана.
Прущ (Свецкий повяты)
Прущ  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.