cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Айрат Гобәйдуллин
Айрат Марат улы Гобәйдуллин (4 гыйнвар 1965 ел, Казан) - археолог, тарих фәннәре докторы, Идел-Урал төбәгенең урта гасырлар археологиясе буенча белгече, ТР Фәннәр академиясенең А. Х. Халиков исемендәге Археология институтының урта гасыр археологиясе бүлеге баш фәнни хезмәткәре.
Биографиясе
1990 елда Казан дәүләт университетының тарих факультетын тәмамлый. 1990 елда укуын тәмамлаганнан соң, Россия Фәннәр академиясенең Казан фәнни үзәгенең Г. Ибраһимов исемендәге тел, әдәбият һәм сәнгать институты археология бүлегенә укырга керә. 1993 елда А. Х. Халиков җитәкчелеге астында аспирантурада укуын тәмамлый. 1993 елдан 1994 елга кадәр Болгар дәүләт тарихи-архитектура музей-тыюлыгында археология-реставрация бүлеге мөдире була. 1994 елда ТР Фәннәр академиясенең Г. Ибраһимов исемендәге тел, әдәбият һәм сәнгать институтына археология бүлегенә фәнни хезмәткәр буларак эшкә алына.
Эшчәнлеге
100 дән артык фәнни мәкалә авторы, шул исәптән бер монография һәм өч китап. Университетта укыганнан соң (1988 елдан) Татарстанның төрле районнары территориясендә, Куйбышев сусаклагычы йогынтысы зонасында археологик истәлекләр өйрәнә, урта гасыр шәһәрлекләрен тикшерә, мәсәлән: Болгар, Куралово (Иске Куйбышев), Коминтерн II, Камай, Алабуга, Кашан I, шулай ук Казан кремлендә эшли.
Монографияләр
Фортификация городищ Волжской Булгарии. – Казань: Институт истории АН РТ, 2002. – 232 с.
Китаплар
Города Волжской Булгарии. Серия «История татар». – Казань: Татар. кн. изд-во, 2003. – 48 с. (соавт.: И.Р. Каримов). Фортификационный словарь. 2-ое издание, дополненное и переработанное. – Казань: Институт истории АН РТ, 2006. – 144 с.
Мәкаләләр
Губайдуллин А.М. О классификации городищ Волжской Булгарии // Археологическое изучение булгарских городов. – Казань: Мастер Лайн, 1999. – С. 72–76. Губайдуллин А.М. Способы возведения и типы булгарских оборонительных сооружений // Татарская археология. Тюрко-степное Средневековье. – Казань: Институт истории АН РТ, 2000. – С. 168–176. О возникновении булгарской фортификации // Уч. зап. Казанского гос. ун-та. – Т. 151. Серия: Гуманитарные науки. Кн. 2, ч. 1. – Казань: Изд-во Казанского гос. ун-та, 2009. – С. 24–28. О фортификации городища Сувар // Филология и культура. – Казань: Изд-во Казанского ун-та, 2012. – №2 (28). – С. 217–220. Исследования на Старокуйбышевском городище // Поволжская археология. – Казань: ИД «Казанская недвижимость», 2012. – № 2. – С. 223–229. Булгарские крепостные сооружения (к истории изучения) // Казанская наука. – Казань: Казанский издательский дом, 2013. – № 12. – С. 28–32. К истории изучения городищ Казанского ханства // Казанская наука. – Казань: Казанский издательский дом, 2013. – № 12. – С. 33–38. Некоторые итоги исследования фортификации городищ XII–XIII веков // Казанская наука. – Казань: Казанский издательский дом, 2014. – № 4. – С. 32–35. Фортификация городищ XIII–XIV веков правобережья реки Волга // Казанская наука. – Казань: Казанский издательский дом, 2014. – № 4. – С. 36–38. Краткий анализ фортификации X–XVI веков на территории Среднего Поволжья // Филология и культура. – Казань: Изд-во Казанского ун-та, 2014. – № 2 (36). – С. 236–239. Пространственное размещение средневековых городищ на территории Среднего Поволжья // Филология и культура. – Казань: Изд-во Казанского ун-та, 2015. – № 1 (39). – С. 278–282. О дополнительных укреплениях средневековых городищ // Филология и культура. – Казань: Изд-во Казанского ун-та, 2015. – № 2 (40). – С. 299–302. Некоторые итоги изучения фортификации города Болгара XIV века // Вестник Казанского государственного университета культуры и искусств. – Казань: Изд-во КазГУКИ, 2015. – № 2. – Ч. 2. – С. 102–105. Методика реконструкции оборонительных сооружений городищ X–XVI веков Среднего Поволжья // Поволжская археология. – Казань: Фэн, 2015. – №3. – С. 125–143. Губайдуллин А.М. Сравнительный анализ фортификации Казанского и Сибирского ханств // Поволжская археология. – Казань: Фэн, 2016. – №4. – С. 173–181.
Дёрпхоф
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Леч
Кече Леч — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Леч елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гөлшат Әхмәтхуҗина
Әхмәтхуҗина Гөлшат Фәйзелгаян кызы (28 февраль 1951 ел) — журналист, шагыйрь һәм драматург. 1981 елдан республика матбугат басмалары, шул исәптән 2002-2007 елларда «Башкортстан» гәзите хезмәткәре. 1989 елдан СССРның Язучылар һәм Журналистар берлекләре әгъзасы. Әбҗәлил районының Ким Әхмәтҗанов исемендәге әдәби премия лауреаты (2006).
Биографиясе
Урта белем алганнан соң, Башкорт дәүләт университетының филология факультетына укырга керә һәм аны 1975 елда уңышлы тәмамлый.
Озак еллар «Совет Башҡортостаны» республика гәзите редакциясендә бүлек мөдире булып эшли. Үзен сәләтле журналист һәм публицист итеп таныта.
Әдәбиятка ХХ гасырның 80-нче елларында килә. Хискә бай шигырьләре, чәчмә әсәрләре, тирән фикерле драма әсәрләре белән таныла. Авторның лирик геройлары эчкерсез һәм нечкә хисле булып күзаллана. Әсәрләре изге күңелле, бай вакыйгалар белән сугарылгану, көчле рухлы һәм кешелекле шәхесләрне данлый, башкаларны да алар кебек булырга өнди.
«Югалган хәзинә» (1987) китабы балаларга атап язылган. Анда автор үсмерләрнең бай һәм кызык доньясын, бала чактагы дуслык хисләрен һәм кызыксынуларын үзенчәлекле образлар аша ачып бирә.
Гөлшат Әхмәтхуҗина — утыздан артык пьеса авторы. 2009 елда «Ачы балан тәме» пьесасы Башкортстан күләмендәге драма әсәрләре конкурсында икенче урын яулый.
Мәҗит Гафури исемендәге Башкорт дәүләт академиягә драма театры һәм Арыслан Мөбәрәков исемендәге Сибай башкорт дәүләт драма театры аның пьесалары буенча бик күп спектакльләр куя.
Радземице
Радземице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ипиранга-ди-Гояс
Ипиранга-ди-Гояс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Илити (Месина)
Илити — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Баталово (Югары Кама районы)
Баталово (Баталово) — Киров өлкәсенең Югары Кама районында урнашкан авыл.
Ямбу-То-Се
Ямбу-То-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Салета елгасының сул ярыннан 69 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 31 км.
Баталово (Югары Кама районы)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Ямбу-То-Се
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Илити (Месина)
Географиясе
Илити Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Баталово (Югары Кама районы)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Илити (Месина)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ямбу-То-Се
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Залома
Залома — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Жениссак
Жениссак — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Габделлатыйф Байтирәкев
Габделлатыйф Байтирәкев (Габделлатыйф Хәбибулла улы Байтирәкев,, — , ) — Россия империясе сәясәтчесе, Уфа губернасыннан Россия империсенең IV Дәүләт думасы депутаты.
Креван-э-ла-Шапель-ле-Гранж
Креван-э-ла-Шапель-ле-Гранж (Crevans-et-la-Chapelle-lès-Granges) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,91 км².
Осухув (Жирардовский повяты)
Осухув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Алаҗа (Ислаһие)
Алаҗа (Alaca) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Ислаһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Витув (Түбән Силезия воеводалыгы)
Витув  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Топольовка
Топольовка — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Вил Бәкирев
Вил Бәкирев (Вил Сәүбән улы Бәкиров,, — , ) — СССР һәм Украина иҗтимагыятьчесе, иҗтимгыять фәннәре докторы, профессор, Украина ФА академигы (2012), Украина милли педагогия фәннәре академиясенең мөхбир әгъзасы (2006), Харьков милли университеты ректоры (1998 елдан).
Палески
Палески (Палескі ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Лунинецкий районында урнашкан авыл.
Пинделл (Арканзас)
Пинделл  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Палески
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Пинделл (Арканзас)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мений-сюр-Бельвитт
Мений-сюр-Бельвитт — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Ипиранга-ду-Норти
Ипиранга-ду-Норти — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.
Лейк-Голм (Вашингтон)
Лейк-Голм  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Ипиранга-ду-Норти
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(6746) Zagar
(6746) Zagar — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 9 июлендә галимнәр тарафыннан Сан-Витторе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 NP» саналган.
Лейк-Голм (Вашингтон)
Географиясе
Лейк-Голм халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD134428
HD134428 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кече Дындовский Таз
Кече Дындовский Таз — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Дындовский Таз елгасының сул ярыннан 91 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ерзовка (Эрбет шәһәр бүлгесе)
Ерзовка (Ерзовка) — Свердловск өлкәсенең Ирбит шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Югары Савкинская Речка
Югары Савкинская Речка — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Вах елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Ерзовка (Эрбет шәһәр бүлгесе)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Югары Савкинская Речка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юледур (Көҗәңәр районы)
Юледур (Йӱледӱр, Юледур) — Мари Илнең Көҗәңәр районында урнашкан.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (67,2%), руслар (31,4%).
Дёрплинг
Дёрплинг (Dörpling) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Форт-Гейнс (Джорджия)
Форт-Гейнс  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Форт-Гейнс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Радзишув
Радзишув — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Залуче
Залуче — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Коюнлу (Ешилли)
Коюнлу (Koyunlu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Ешилли илчесенә караган бер авыл (köy).
Иличе (Асколи Пичено)
Иличе — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Иличе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ипиранга-ду-Пиауи
Ипиранга-ду-Пиауи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пиауи штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Субчетате (Хунедоара)
Субчетате — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Uğız telläre
Uğız telläre yäki Oğuz telläre, könyaq-könbatış törki tellär — törki tellärneñ ber törkeme, Könbatış häm Üzäk Aziädä, şulay uq Könçığış Awrupada tarqalğan.
Uğız tellärenä törek tele, azärbaycan tele, törekmän tele, gagauz tele, horasan tele qarıy.
Uğız tellärendä söyläşüçe keşelärneñ sanı yaqınça 148 mln.
Tarix
Uğız telläre borınğı uğız telennän çıqqan. Uğızlar Aral diñgeze buyında, Kaspiy diñgeze buyında häm Sırdäryä yılğası buyında torğan ber törki qäbilä.
985 yılda uğızlar Kiev kenäze Vladimir I belän İdel buyı Bolğarı däwlätenä qarşı kileşüne tözegännär.
XI ğasırda oğuzlar ber törkeme - Sälcüklär İranğa häm Yaqın Könçığışqa küçenä başlıy. 1037 — 1194 yılda sälcüklär Böyek Sälcük Däwläten tözilär.
Юкарыельякут (Кастамону)
Юкарыельякут (Yukarıelyakut) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
Рәйсә Хазбулатова
Хазбулатова (Абдуллина) Рәйсә Рәис кызы (8 март 1966 ел), тележурналист, «Башкортстан» дәүләт телерадиокомпаниясенең нәфис программалар бүлеге җитәкчесе. 2015 елдан Рәсәй һәм Башкортстанның Журналистлар берлекләре әгъзасы. Башкортстан Республикасының атказанган матбугат һәм киң мәгълүмат хезмәткәре (2016).
Uğız telläre
Tarix
Uğızlar könbatış törkeme XI ğasırda Yaqın Könçığışqa häm Qawqazğa küçep kitä häm töreklär, azärbacannar, törekmännär, gagauzlar babaları bula.
Рәйсә Хазбулатова
Биографиясе
Рәйсә Рәис кызы Хазбулатова (кыз фамилиясе Абдуллина) 1966 елның 8 мартында Башкорт АССРының Чишмә районы Чуалкип авылында туган.
Uğız telläre
Tatar tele häm uğız telläre çağıştıruı
häm bütän
Рәйсә Хазбулатова
Биографиясе
1983 елда Уфадагы 1-нче интернат-мәктәпне (хәзер Рәми Гарипов исемендәге 1-нче Башкорт республика гимназия-интернаты)тәмамлый һәм Башкорт дәүләт университетының филология факультетына укырга керә. Студент елларында «Шоңкар» әдәби-иҗат түгәрәгенең актив әгъзасы була.
Uğız telläre
Tellär isemlege
Könbatış törkem
Рәйсә Хазбулатова
Биографиясе
Югары һөнәри белем алгач, хезмәт эшчәнлеген 1988 елда Зиянчура районы Исәнгол авылындагы 2-нче урта мәктәптә укытучы булып башлый һәм биредә 1996 елга кадәр башкорт теле һәм әдәбиятын укыта.
Uğız telläre
Tellär isemlege
Könçığış törkem
Könyaq törkem
Рәйсә Хазбулатова
Биографиясе
2002 елдан хәзерге көнгәчә «Башкортстан» телерадиокомпаниясенең телевидение студиясендә эшли. «Нәзер», «Мәйдан», «Автограф», «Үткән гомер», «Бай бакча», «Курай даны» һәм башка тематик тапшыруларны хәзерләүче. Алардан тыш «Илһам төне», «Юллар җыры», «Илгизәр», «Магистрали судьбы», «Огненный танкист», «Последний из тринадцати», «Последняя высота» исемле документаль фильмнар авторы.
2015 елдан Рәсәй Федерациясе һәм Башкортстан Республикасының Журналистлар берлекләре әгъзасы.
2016 елда "Башкортстан Республикасының атказанган матбугат һәм киң мәгълүмат хезмәткәре".дигән мактаулы исемгә лаек була.
Жиронд-сюр-Дро
Жиронд-сюр-Дро — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Кече Лундюга
Кече Лундюга — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Лундюга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Палинавка
Палинавка (Палінаўка ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Осухув (Зволенский повяты)
Осухув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сумаррага
Сумаррага — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вихрув (Түбән Силезия воеводалыгы)
Вихрув  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ипиранга-ду-Сул
Ипиранга-ду-Сул — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Залютинь
Залютинь — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(6747) Ozegahara
(6747) Ozegahara — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кревне
Кревне (Creveney) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 2,44 км².
Кече Каш-Кы
Кече Каш-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Каш-Кы елгасының сул ярыннан 76 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 36 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Трочани
Трочани — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Бахиево
Бахиево (Бахиево) — Киров өлкәсенең Слободской районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
HD134465
HD134465 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Мидрево
Мидрево — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Плезант-Плейнс (Арканзас)
Плезант-Плейнс  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дёрпштедт
Дёрпштедт (Dörpstedt) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Авремешть (Ариешень, Алба)
Авремешть — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иличи (Авелино)
Иличи — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Янта-Монгата-Яха
Янта-Монгата-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Малыгин богазы урнашкан. Елга озынлыгы 27 км.
Иличи (Авелино)
Географиясе
Иличи Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Янта-Монгата-Яха
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сумая
Сумая — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алаҗаат (Мустафакемалпаша)
Алаҗаат (Alacaat) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Мустафакемалпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лейк-Каваног (Вашингтон)
Лейк-Каваног  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Лейк-Каваног халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Радльна
Радльна — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Осцислово (Мазовия воеводалыгы)
Осцислово  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ипишуна
Ипишуна — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Амазонас штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Гайсә Барханоев
Гайсә Барханоев (Гайсә Габбас улы Барханоев,, — , ) — рәссам-пейзажчы, шагыйрь. Ингушетиянең халык рәссамы (2002).
Юхтен-Еган
Юхтен-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Охогр-Игол елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Телләрнең генетик классификациясе
Җир шарында 2 500 дән алып 5 000 хәтле тел бар дип исәпләнә. Шул телләрнең күпчелеге махсус гаиләләргә берләшәләр, кайберләре изоляциядә калалар (ягъни бернинди дә тел гаиләсенә кермиләр).
Телләрнең генетик яки генеологик классификациясе телләрне гаиләләргә, гаиләләрне — төркемнәргә бүлә. Тел гаиләләре якынча 6-7 мең ел элек таркалган.
Барлыгы 240 тел гаиләсе бар дип исәпләнә. Шулай ук 100 изолят һәм 100 дән артык классификацияләнмәгән тел бар.
Уңайлык өчен әлеге тел гаиләләрне географик яктан карыйлар:
Сувейка
Сувейка — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Палинова
Палинова (Палінова ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Форт-Огелторп (Джорджия)
Форт-Огелторп  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Форт-Огелторп шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Замлине (Томашивский повяты)
Замлине  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кече Нёб
Кече Нёб — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Нёб-Ю елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Толоса
Толоса — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вишенцице
Вишенцице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Иличи 1 (Авелино)
Иличи 1 — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Жо-Диньяк-е-Луарак
Жо-Диньяк-е-Луарак — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Иличи 1 (Авелино)
Географиясе
Иличи 1 Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Налимово (Свердловск өлкәсе)
Налимово (Налимово) — Свердловск өлкәсенең Артёмовский шәһәр округы составына керүче авыл.
Юкарыемерҗе (Ташкөпрү)
Юкарыемерҗе (Yukarıemerce) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Ташкөпрү илчесенә караган бер авыл (köy).
Налимово (Свердловск өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Николай Безносов
Николай Безносов (Николай Никита улы Безносов,, — , ) — тренер. РСФСРның атказанган тренеры (1961), бөтен СССР категорияле хөкемче. БАССРныд атказанган мәдәният хезмәткәре (1976). Ике төр чаңгы ярышы буенча СССР Кубогының бронза призёры (1952), РСФСР чемпионатларының көмеш (1950) һәм бронза (1953) призёры.
(6748) Bratton
(6748) Bratton — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 20 октябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 UV30» саналган.
Дюхельсдорф
Дюхельсдорф (Düchelsdorf) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Осьники
Осьники — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мирекур
Мирекур — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Ипишуна-ду-Пара
Ипишуна-ду-Пара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Повхатан (Арканзас)
Повхатан  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ирина Влах
Ирина Фёдор кызы Влах ― гагауз сәясәтчесе, 2015―2023 елларда Гагаузия Башканы. Молдова Республикасы парламентында дә ике чакырылыш эшләгән.
Радоцина
Радоцина — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Крезансе
Крезансе (Cresancey) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,60 км².
Купсола (Көҗәңәр районы)
Купсола (Купсола, Купсола) — Мари Илнең Көҗәңәр районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Турцовце
Турцовце — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Урньета
Урньета — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Николай Барсов
Биографиясе
Николай Павлович Барсов 1839 елның 27 апрелендә (9 майында) Болховта туган. 1861 елда Санкт-Петербург университетының тарих һәм филология факультетын тәмамлый. 1862 елның башында ул  " Санкт-Петербургские ведомости " газетасы мөхәррире А.А.Краевскийның, нигездә, славян җирләрендә, халык училищелары мәсьәләләрен тикчерү өчен  Австриягә корреспондент булып китү тәкъдимен кабул итә. Аның хатлары игътибарны җәлеп итә, һәм шул ук елның августында авторны Мәгариф министрлыгы шул ук максат белән Рәсәйнең көньяк-көнбатыш өлешенә, сәяхәтне дәвам итәргә тәкъдим итә, аңа киләсе ел ярым багышлана. Барсовның күзәтүләре нәтиҗәләре  «Школы на Волыни и Подолии в 1862 году» һәм  «Народные училища в Юго-Западном крае» (, 1864) әсәрләрендә бастырылып чыга, алар аерым китап булып чыга.
1864 елда Барсов Вилен уку округына тарих һәм география укытучысы  итеп билгеләнә — округның төрле урта уку йортларында тарих һәм география укытучысы булып эшли;  1869 елда авыруы  буенча  отставкага чыга. Бу вакыт эчендә Барсов «Материалы для историко-географического словаря Древней Руси» (Вильна, 1865) нәшер итә, алар  1869 елда аны рус тарихы кафедрасы буенча стипендиат-кандидат итеп теркәгән Петербург университеты игътибарын жәлеп итә. 1871 елда стипендия срогы тәмамланганнан соң, Барсов Варшава университеты китапханәчесе итеп билгеләнә, ә киләсе елдан университетта рус тарихы һәм борынгы рус тарихы буенча лекцияләр укый башлый, 1889 елга кадәр эшли, авырып киткәннән соң, ординар профессор исемендә отставкага чыга (1888 елда расланган).
1874 елда Барсов «Очерки русской исторической географии. География начальной летописи» кыйммәтле диссертациясе өчен Петербург  университеты тарафыннан магистр дәрәжәсен ала, ул шулай ук  Уваров премиясенә лаек була (Варшава: тибы. Варшавск. учеб. россия олимпия комитеты, 1873. — 180, LXXV; 2-е изд., испр. һәм өстәмә алф. указы. — Варшава: Тибы. К. Ковалевского, 1885).
Н. П. Барсовның шулай ук эшләре:
1889 елның 23 ноябрендә (5 декабрь) Варшавада вафат була.
Лейк-Кассиди (Вашингтон)
Лейк-Кассиди  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Лейк-Кассиди халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гөлнара Бикбулатова
Бикбулатова Гөлнара Фәрит кызы (14 май 1964 ел) —хокук белгече. 2018 елдан Башкортстан Республикасының 6 нчы чакырылыш Дәүләт Җыелышы — Корылтай депутаты. Башкортстан Республикасының атказанган юристы.
Биографиясе
Гөлнара Фәрит кызы Бикбулатова 1964 елның 14 маенда Хәйбулла районының Юлдыбай авылында танылган җырчы Фәрит Бикбулатов гаиләсендә туа.
Соңыннан алар Уфа каласына күченә. Югары белемне Гөлнара Фәрит кызы Башкорт дәүләт университетында ала.
Хезмәт эшчәнлеге
Дипломлы белгеч хезмәт юлын 1981 елда башкаланың Киров районы судында хөкем утырышы секретаре булып башлый.
1982—1984 елларда Совет районы судында шул ук вазифада эшли.
1984—1990 еллар — Башкорт дәүләт университетының юридик факультеты кафедрасы лаборанты
1991 ел — Киров районы прокуратурасының канцелярия мөдире.
1991—1995 еллар — Башкорт дәүләт университеты кафедрасы ассистенты.
1995—1997 еллар — Башкортстанның янгынга каршы СРСУ-сы ябык акционерлар җәмгыятенең кадрлар-юридик бүлеге начальнигы.Аннары 2005 елга кадәр прокурорларның арбитраж процесында катнашуын тәэмин итү буенча бүлек прокуроры ярдәмчесе. 2007 елгача — Башкортстан прокуратурасының федераль законы башкаруын күзәтү буенча идарәлекнең бүлек мөдире.
2007—2018 елларда Башкортстан прокуроры урынбасары.
2018 елдан — Башкортстан Республикасының 6 нчы чакырылыш Дәүләт Җыелышы — Корылтай депутаты.
Алаҗаатлы (Чанкая)
Алаҗаатлы (Alacaatlı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Коюнлуҗа (Һарран)
Коюнлуҗа (Koyunluca) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һарран илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Палкоцичы
Палкоцичы (Палкоцічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Иванавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Авремешть (Васлуй)
Авремешть — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жугазан
Жугазан — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Иломбати (Месина)
Иломбати — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Иломбати Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Кече Певк
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ипиюна
Ипиюна — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Янямд-Яха
Янямд-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Соелю-Се елгасының уң ярыннан 59 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 59 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD134477
HD134477 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Осьниця
Осьниця — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Замлиння (гмина Тшещани)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Усурбиль
Усурбиль — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Вишки (Түбән Силезия воеводалыгы)
Вишки  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Усурбиль
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вишки (Түбән Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Радоча
Радоча — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Франклин (Джорджия)
Франклин  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Франклин шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Балтай (мәгънәләр)
Балтай — күп мәгънәле сүз.
Ерзовка (Камышлов районы)
Ерзовка (Ерзовка) — Свердловск өлкәсенең Камышлов районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Кече Нимкытый-Кы
Кече Нимкытый-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Нимкытый-Кы елгасының уң ярыннан 51 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 43 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Равил Вәлиев (1956)
Равил Шамил улы Вәлиев (18 октябрь 1956 ел, СССР, ТАССР, Арча районы, Яңа Кенәр) - Татарстан Республикасының Атказанган табибы, медицина фәннәре кандидаты, доцент, Татарстан Республикасы Иҗтимагый палатасы әгъзасы.
Биографиясе
1956 елның 18 октябрендә Татарстан АССРның Арча районы Яңа Кенәр авылында туган.
1979 елда Казан дәүләт медицина институтын, КДМИның клиник ординатурасын (1984) тәмамлый. Инглиз телен белә.
1979-1983 елларда - Арча үзәк район хастаханәсендә табиб-фтизиатр.
1984-1993 елларда - өлкән лаборант, ассистент, доцент.
1993-1996 елларда - Республика медик-социаль тикшеренүләр һәм сәламәтлек саклау икътисады үзәге башлыгы.
1996 елдан - Казан дәүләт медицина академиясе фтизиатрия һәм пульмонология кафедрасы мөдире.
1996 елның октябреннән - Республика туберкулезга каршы диспансер директоры.
2006 елдан - ТР Иҗтимагый палатасы әгъзасы.
Медицина фәннәре кандидаты, доцент.
Гаилә хәле
Өйләнгән, ике улы бар.
Мавыгулары
Балык тоту һәм кискен сюжетлы детективлар белән мавыга.
Березник (Зуевка районы)
Березник (Березник) — Киров өлкәсенең Зуевка районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (34%), арлар (62%).
Судиць (Гересень, Бузеу)
Судиць — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Поэн (Арканзас)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эккернфёрде
Эккернфёрде (Eckernförde) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ринит
Томау төшү (ринит) — борын куышлыгының лайлалы тышчасы ял­ кынсыну ул. Авыруның барлыкка килүендә беренче урында вируслар, бактерияләр һәм аллергеннар сәбәп булып тора. Томау — салкын тиюнең хәбәрчесе.
Беренче кагыйдә—«төпкә» ятыгыз. Урамга сирәк чыгарга тырышыгыз.
Икенче кагыйдә — температураны «күтәрегез». Эшкә барганда җылы күлмәк киегез, өйдә аякка йон оекбашлар киеп, бал һәм кура җиләге белән кайнар чәй эчегез. Беренче вакытта аякларга горчица салынган кайнар ванна, йокыга ятыр алдыннан табан астына горчичниклар кую ярдәм итә.
Өченче кагыйдә — борынга дару тамызырга ашыкмагыз. Дару ро­ машкасы, эвкалипт, бөтнек үләннәре төнәтмәсе яки сода (селтеле) белән ингаляция ясагыз. Борын читләрен «йолдызчык» бәлзәме белән ышкыгыз.
Борын эчен тозлы су белән юыгыз (1 аш кашыгы тоз чәйнектә кайнаган җылы суга салып эретелә).
Дүртенче кагыйдә — борын эчен чистартыгыз. Тик берьюлы икесеннән дә сеңгерергә, чистартырга түгел. Бу отит авыруына китерергә мөмкин, шуңа күрә борын тишекләрен чиратлап чистарту яхшырак.
Томаудан котылырга төрле дарулар белән ингаляция (даруларга бае­ тылган һаваны авыруга сулату) ясау булыша. Чәйнеккә 1 әр аш кашыгы
бөтнек, тырнак гөл, сары мәтрүшкәгә кайнар су салып, аз гына кайнатырга һәм өстеннән гади бүрәнкә белән каплап, борын эче пешмәслек итеп, бо­ рын тишекләрен алыштыра-алыштыра 5-10 минут суларга кирәк. Бу про­ цедураны 4-5 тапкыр кабатлырга. Эвкалипт, бака яфрагы, нарат агачының бөреләре дә бу процедура өчен кулай, шулай ук ак чыршы, бергамот, әнис, чамбырның хуш исле майларын иснәү дә яхшы нәтиҗә бирә. Моның өчен пластмасса футлярга ике ягыннан тишек ясап, футляр эченә шул майларның берсе манчылган мамык куялар һәм көненә берничә тапкыр исниләр. Хуш исе чыгып торсын өчен, мамыкка майны өстәп торалар.
Борыннан эренле сыеклык чыгып торса, 1 әр чәй кашыгы сары мәтрүшкә, бөтнек, бака яфрагына 50 мл кайнар су салып төнәтергә. Суынгач сөзеп, 1 аш кашыгы төнәтмәгә 5 тамчы нафтизин, пычак очы кадәр бал, 1 там­ чы грамицидин (антибиотик — аны даруханәдән алырга була) салып болгатырга. Бу составны борынга көненә 5 тапкыр 3 әр тамчы тамызырга кирәк. Бу тамчыларның нәтиҗәсе озак көттермәс. Борыннан эренле сыеклык акканда кайнар йомырка, тоз, ком, солы куеп, җылыту процедуралары ясарга ярамый. Бу инфекциянең маңгай куышлыгына таралуына китерергә мөмкин! Гомумән алганда, эренне җылытырга ярамый!
Гадәти томау төшүне, специфик аллерген белән бәйле булмаган очракта, 7-10 көндә савыктырырга мөмкин. Аллерген табылган очракта дәвалау елларга сузыла ала, бу вакытта махсус препаратлар кулланыла.
Өйдәге аллергенны белер өчен, бик гади генә эксперимент уздырырга була. Моның өчен күпмедер вакытка өегездән китеп (үзегезнең дачага түгел), чит җирдә яшәп карарга кирәк. Бу вакытта аллергия бетеп торса, аллергенны өйдән эзләгез. Әлбәттә, бу эксперимент абсолют тест түгел, ләкин аннан баш тартырга кирәкми.
Хәзерге вакытта томауны җиңәр өчен «супер» дарулар юк. Кайбер пре- паратлар кан басымы күтәрелүгә, йокычанлыкка, миокардның агулы зарарлануына, башка патологик реакцияләргә китерә. Теге яки бу пре­ паратны кулланганчы, игътибар белән инструкциясен укыгыз, аңлашыл- маса, табиб белән киңәшләшегез. Витаминнар турында онытмагыз, бигрәк тә табигый витамин чыганаклары турында. Ашау рационына тозлы кәбестә, кара торма салатын кертегез, суган белән сарымсактан баш тартмагыз.
Мон-ле-Ламарш
Мон-ле-Ламарш — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.