cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кырым татар музыкасы
Таралуы
Кырым татарларының халык җырларын беренче булып XX гасыр башында А. Лесницкий системага сала һәм бастырып чыгара башлый, аннан соң бу эш белән А. К. Корчевский, М. И. Красев, А. Рефатов, Я. Шәрәфетдинов һәм И. Бахшиш шөгыльләнә. Халык көйләрен классик музыкада куллану мисалы итеп А. А. Спендиаровның оркестр өчен «Крымские эскизы» һәм башка әсәрләрен, Глинканың «Руслан и Людмила» операсындагы Көнчыгыш күренешләрен, Балакиревның «Исламей[» дигән фортепиано өчен фантазиясен телгә алырга була.
Тырыки
Тырыки (Тырыки) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Беллинсгаузен (ай кратеры)
Беллинсгаузен - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 63,23 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Фаддей Фаддеевич Беллинсгаузен (1778—1852) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Ескард
Ескард — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Казилина Норд (Фрозиноне)
Казилина Норд — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кемпа-Мала
Кемпа-Мала — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Будзиско (Сувальский повяты)
Будзиско  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(18290) Sumiyoshi
(18290) Sumiyoshi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 18 февралендә Х. Косай, К. Фурукава тарафыннан Кисо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 DR2» саналган.
Дражен Врх (Шентиль)
Дражен Врх  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Крестед-Бютт (Колорадо)
Крестед-Бютт  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Боб Дилан
Боб Дилан (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (2016).
Крестед-Бютт (Колорадо)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иберсбах
Иберсбах — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Кыпиновци
Кыпиновци — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эйбза
Эйбза (Азипс, Зыбза) — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Коры Аушедз елгасының уйсу яры урнашкан. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Крюковск гидротөене су объектлары. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Кубань.
Яңа Солтангол (мәгънәләр)
Яңа Солтангол — топоним.
Каскейд-Чипита-Парк (Колорадо)
Каскейд-Чипита-Парк  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Каскейд-Чипита-Парк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ровбишки
Ровбишки (Роўбішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Виишоара (Долж)
Виишоара — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Горки (Уй районы)
Горки (Горки) — Чиләбе өлкәсенең Уй районы составына керүче авыл.
Виишоара (Долж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Горки (Уй районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (84%), башкортлар (13%).
Тамарайкино
Тамарайкино (Тамарай, Тамарайкино) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (90,2%), урыслар (7,8%).
Корукөй (Хозат)
Корукөй (Koruköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Хозат илчесенә караган бер авыл (köy).
Лонгрей
Лонгрей — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Кырым-татарча Википедия
Кырымтатарча Википедия (Qırımtatarca Vikipediya) – ның кырымтатарча бүлеге. 2008 нче елның 12 гыйнварыннан бирле эшли.
Статистика
Хәзерге вакытка кырымтатарча Википедиядә мәкалә бар.
Оюклу (Мидьят)
Оюклу (Oyuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Мидьят илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бакалды
Бакалды — Башкортстанның Архангель районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453039, — 80203816001.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 621 кешенең яшәве мәгълүм.
NGC 277
NGC 277 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лагевники (Липновский повяты)
Лагевники  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казилина Суд (Фрозиноне)
Казилина Суд — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казилина Суд Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Казуо Ишигуро
Казуо Ишигуро (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (2017).
Леденга
Леденга — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сухона елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 57 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
База Круглая
База Круглая (База Круглая) — Диңгез буе краеның Хасан районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (70%).
HD210169
HD210169 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Иске Солтангол (мәгънәләр)
Иске Солтангол – топоним.
Белло (ай кратеры)
Белло - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 17,5 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Жозеф Рене Бело (1826—1853) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Дражиця (Боровниця)
Дражиця  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(18291) Wani
(18291) Wani — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 18 февралендә Х. Косай, К. Фурукава тарафыннан Кисо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 DL4» саналган.
Гэмптон (Миннесота)
Гэмптон  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гэмптон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җәфәрханлы
Җәфәрханлы (Cəfərxanlı ) — Әзербайҗанның Җәлилабад районына караган авыл.
Етерне
Етерне — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Киек Каз Юлы
Киек Каз Юлы галактикасы (шулай ук тик Галактика (баш хәрефтән)) — гаять зур йолдызлар системасы. Аның эченә Кояш системасы, гади күз белән күренүчән йолдызлар һәм күпсанлы башка йолдызлар керәләр.
Киек Каз Юлы Бөтен Галәмнең күпсанлы галактикаларыннан берсе. Ул Хаббл классификациясе буенча SBbc төре тоташтырмалы бормалы галактикасы дип санала, һәм Андромеда (M31), Өчпочмак (М33) галактикалары һәм берничә кечерәк иярчен-галактикалар белән Җирле төркемне тәшкил итә, бу төркем исә Сөмбелә үтә тупланышына керә.
Атамалар
Татар телендә безнең галактика Киек Каз Юлы дип атала. Башка халыкларда ул Сөт Юлы (Via Lactea, Млечный Путь) дип атала. «Галактика» исеме (шул ук «Сөт Юлы») γάλα — «сөт» сүзеннән Γαλαξίας ясалма сүзеннән килеп чыга. Борынгы греклар риваяте буенча, Зевс үзенең гади хатыннан туган улын үлемсез итәсе килә. Шуңа күрә ул Гераклны үзенең хәләл җефете Гераның имчәгенә яткырып куйган. Гера, уянып китсә, башка хатын баласы ның имүен күрә һәм Гераклны читкә этеп җибәрә. Аның имчәгеннән чәчрәп чыккан сөт агымы Сөт Юлына әверелә.
Совет астрономия мәктәбендә безнең галактика тик «безнең Галактика» (наша Галактика) яки «Киек каз юлы системасы» (система Млечный Путь) дип кенә атала.
Буди (Билостоцкий повяты)
Буди  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ибзиц
Ибзиц — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Кемпина (Великопольское воеводалыгы)
Кемпина  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Маханяд-Пус-Яха
Маханяд-Пус-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Ярудей елгасының уң ярына тамагыннан 107 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 76 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Мәлки балалар йорты
Мәлки балалар йорты (Мәлки ятимнәр йорты) — Бөек Ватан сугышы чорында ятим калып, күбесенчә СССРның көнбатыш территорияләренән эвакуацияләүгә дучар булган ятим балалар өчен ТАССРның Кайбыч районы Мәлки авылында ачылган ятимнәр йорты.
Тарихы
Ятимнәр йорты 1942 елның декабрендә ТАССРның Кайбыч районы Мәлки авылында Белоруссия, Ленинград, Балтыйк буеннан ятим калган балалар өчен ачыла. Башта биредә 26 бала тәрбияләнсә, соңрак якын тирәдәге ятим калган балалар белән бергә саннары йөзгә җитә. Ятимнәр йорты күбесенчә Америкадан килгән гуманитар ярдәм белән яши. Балалар биредә җиде еллык белем алып Казан профучилищеларына укырга җибәрелгәннәр.
1953 елда ятимнәр йорты Апас авылына күчерелә.
Берацхаузен
Берацхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Липник (Разград өлкәсе)
Липник  — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Бүюксогуклар (Гөнен)
Бүюксогуклар (Büyüksoğuklar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Крестоун (Колорадо)
Крестоун  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Касл-Пайнс-Вилледж (Колорадо)
Касл-Пайнс-Вилледж  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Касл-Пайнс-Вилледж халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Виишоара (Клуж)
Виишоара — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Филтон
Филтон (Filton) — Англиянең Глостершир графлыгында урнашкан шәһәр.
Лонг-сюр-Мер
Лонг-сюр-Мер — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Казилина Эзт/Овезт (Фрозиноне)
Казилина Эзт/Овезт — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Өченче Интернационал исемдәге авыл
Өченче Интернационал исемдәге авыл — Татарстан Республикасының Аксубай районындагы авыл.
Казилина Эзт/Овезт (Фрозиноне)
Географиясе
Казилина Эзт/Овезт Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Өченче Интернационал исемдәге авыл
Почта индексы — 423065.
Казилина Эзт/Овезт (Фрозиноне)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Өченче Интернационал исемдәге авыл
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
Ровгелишки
Ровгелишки (Роўгелішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
HD210365
HD210365 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ибс-ан-дер-Донау
Ибс-ан-дер-Донау — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
NGC 278
NGC 278 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Ладне (Польша)
Ладне  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белопольский (ай кратеры)
Белопольский - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 61,9 км булган кратер.
Етож
Етож — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Белопольский (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Аристарх Аполлонович Белопольский (1854—1934) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Шмаки (Киров өлкәсе)
Шмаки (Шмаки) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
(18292) Зольтовский
(18292) Зольтовский — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 17 мартында галимнәр тарафыннан Гарвард обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 FB» саналган.
Буди (Гайнивский повяты)
Буди  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дрежник (Костел)
Дрежник  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Ровнае Поле (Гродзински авыл советы)
Ровнае Поле  (Роўнае Поле ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Гендерсон (Миннесота)
Гендерсон  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гендерсон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җәфәрли (Җәлилабад)
Җәфәрли  (Cəfərli ) — Әзербайҗанның Җәлилабад районына караган авыл.
Крид (Колорадо)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мамай (Чиләбе өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Бүюксофулу (Аладаг)
Бүюксофулу (Büyüksofulu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Аладаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Корукөй (Адыяман)
Корукөй (Koruköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Адыяман илчесенә караган бер авыл (köy).
Берг (Югары Франкония)
Берг  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кен-Карил (Колорадо)
Кен-Карил  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Кен-Карил халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Байкал (Диңгез буе крае)
Байкал (Байкал) — Диңгез буе краеның Пограничный районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Кендзежин (Великопольское воеводалыгы)
Кендзежин  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Байкал (Диңгез буе крае)
Халык
Халык саны динамикасы:
Кендзежин (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Байкал (Диңгез буе крае)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%).
Мансур Хәлляҗ
Мансур Хәлляҗ, чын исеме әл-Хөсәен бине Мансур, Хөсәен Мансур улы, тулы исеме Әбел-Могыйс әл-Хөсәен бине Мансур әл-Бәйзави, ابو المغيث الحسين بن منصور الحلاج, (858-922, Габбәсиләр хәлифәлеге (ba) — суфи юлбашчы,  шагыйрь. Ислам тарихында «Әнә әл-Хак» (Мин — Хак) дигән сүзләре белән мәшһүр. Вәгазьләре һәм фәлсәфи чыгышлары өчен үлем җәзасына тартылган.
Тәрҗемәи хәле
Милади белән 858 (һиҗри 244) елда Иранның Фарс провинциясе Шираз шәһәре янәшәсендәге Бәйза авылында туган. Әтисе хәллаҗ (йон тетүче) булып кәсеп иткәнгә, «Хәллаҗ» сүзен үзенә ләкаб итеп алган. Түстәр шәһәрендә суфый Сәхел ибн-Абдулла әл-Түстәри (818-896) янында ике ел белем ала. Мөгаллиме вафатыннан соң, 18 яшендә Бәсрә шәһәренә килә. Анда Әмир ибн-Госманнан белем ала. Мәшһүр суфый Әбү Йосыф әл-Әктаның кызы Өммихөсәенгә өйләнә, улы Хәмед туа. Эзәрлекләүләрдән качып, Бәсрәдән Мәккәгә күчә (барысы 3 мәртәбә хаҗда була). Анда Кәгъбә янәшәсендә, хаҗга килүче мөселманнар белән сөхбәтләшеп, гомер уздыра.
900 елда Бәсрәгә кире кайта. Ислам галимнәре Хәлляҗны илаһи серләрне ачкан һәм могҗиза-кирәмәтләр күрсәткән өчен гаепләгән. Суфи юлбашчылар халык алдында хикмәтле эшләр күрсәтүне катгый тыялар. Андый эшкә Мөхәммәт пәйгамбәр генә хаклы булган. Шулай ук суфи кеше үзенең рухи халәтен башкалар алдында фаш итмәскә тиеш була. Хакимнәр һәм дин башлыклары тарафыннан гаепләнсә дә, фәкыйрьләр арасында тарафдарлары күп була. Гади халык аның фикерләрен кабул иткән. Экстаз хәлендә «Әнә әл-Хак» (Мин — Хак, Мин — Хакыйкатьнең нәкъ үзе) дигән мәгънәле сүзләр әйткән. Вәгазь-нәсихәтләрендә барлык мөселманнарның гөнаһлары өчен корбан булырга әзер булуын белдергән. Җәмгыятьтә үзгәрешләр ясау турында уйланырга этәргеч биргән. Мондый коткы салучының халык арасында чуалышлар китереп чыгаруыннан куркып, Хәлляҗны эзәрлекли башлаганнар. Һиндстан, Төркестан, Туран якларында ил гизә. Кайвакыт үзе генә, кайвакыт 400әр тарафдарын ияртеп йөри.
Багдадта булып узган берничә баш күтәрү һәм сарайдагы эчке фетнәләрдә Хәлляҗны һәм аңа иярүчеләрне гаепләгәннәр. 911 елда Әбелхәсән Әли ибн Әхмәт әр-Расимби тарафыннан кулга алына, сигез ел Багдад төрмәсендә утыра. Ислам диненең төп өйрәтмәләреннән тайпылуда гаепләнеп, казый фәтвасе һәм хәлифә Ягафәр әл-Мөкътәдир (908-932) әмере белән 922 елның 26 мартында җәзалап үтерелә: мәйданда камчы белән суктырыла, гәүдәсе дарга асыла, кул-аягы тураклана. Икенче көнне башы чабыла, гәүдәсе яндырыла, көле яр буендагы манарадан Тигр елгасы өстенә җилгә очырыла. Тарафдарлары шулай ук җәзага тартыла. Исән калган аз санлы шәкертләре Урта Азиягә килеп сыена. Алар аша, хакыйкый хәбәрләргә гадәттән тыш төсмерләр өстәлеп, барлык мөселман дөньясына Хәлляҗның әүлиялыгы турында риваятьләр тарала.
Әсәрләре
Мансур Хәлляҗның 11 бүлектән торган суфичыл-фәлсәфи «Китабет-тавасин» исемле бер әсәре һәм тагын берничә язмасы фәнгә билгеле. «Китабет-тавасин» илаһи берлекне дәлилләүгә багышланган. Автор, кеше үз җисеменнән баш тартып, ураза тотып, чын күңелдән гыйбадәт кылып, даими камилләшеп, рухи сафланып, Аллаһы белән кушылуга омтылырга тиеш, дип саный. Шулай ук дәрвишлекнең башка сыйфатларын да символлар ярдәмендә аңлатып бирә. Фани дөньядан качуны вәгазьли, байлык, зиннәтле әйберләр җыюны, ашау өчен генә һәм кәеф-саф кылып яшәүне гаепли. Ярлылык җанны коткаруның иң яхшы чарасы, дип раслый.
Мансур Хәлляҗ әдәбиятта
Мөселман халыклары авыз иҗатында һәм суфичылык әдәбиятында Мансур Хәлляҗ шәхесенә игътибар зур була. Төрки телле суфичылык әдәбиятының күренекле вәкилләре Әхмәд Ясәви (1093-1166), Юныс Әмрә, Гыймадетдин Нәсими (1369-1417) һ.б. үз әсәрләрендә Хәлляҗны зур хөрмәт белән искә алалар.
Фарсы шагыйре Фәридетдин Гаттар «Тәзкирәтел-әүлия» исемле әсәрендә Мансур Хәлляҗның тормыш юлы, тәгълиматы, фаҗигале үлеме турында мәгълүматлар, уйлап чыгарылган риваятьләрне туплаган.
Төрек шагыйре Акмөхәммәтнең «Кыйссати Мансур әл-Хәлляҗ» исемле 16 битле җыйнак китабы заманында бик популяр була (Казанда 1857, 1859, 1866, 1889, 1904 һ.б. елларда басылып чыккан).
Виишоара (Констанца)
Виишоара — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Һейлсовен
Һейлсовен (Halesowen) — Англиянең Вест-Мидлендс графлыгында урнашкан шәһәр.
Виишоара (Констанца)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Һейлсовен
Тарих
Урта гасырлардан билгеле.
Шерре (Мен һәм Луара)
Чыганаклар
Cherré
Ловско
Ловско — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Четнаево
Четнаево (Цотнайсола, Четнаево) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: урыслар (100%),.
Етреживиль
Етреживиль — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Поперечная Падь
Поперечная Падь — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кильчековская елгасының сул ярыннан 15 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Луваньи
Луваньи — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Поперечная Падь
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мейды-Юган (елга)
Мейды-Юган  — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Һул Хетта елгасының уң ярына тамагыннан 338 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 36 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казилозте (Фиренца)
Казилозте — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казилозте Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Басу (авыл)
Басу — Башкортстанның Архангель районында урнашкан авыл.
Ровнае Поле (Каменналогски авыл советы)
Ровнае Поле  (Роўнае Поле ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Басу (авыл)
Почта индексы — 453039, — 80203816002.
Ровнае Поле (Каменналогски авыл советы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Басу (авыл)
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 133 кешенең яшәве мәгълүм.
Дрежниця (Кобарид)
Дрежниця  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йегинг
Йегинг — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
HD210410
HD210410 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Лёжа
Лёжа — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сухона елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 178 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Буди (Монецкий повяты)
Буди  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ладнувко
Ладнувко — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бүюксөбечимен (Сарыз)
Бүюксөбечимен (Büyüksöbeçimen) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Сарыз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Белькович (ай кратеры)
Белькович - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 215,08 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Игорь Владимирович Белькович (1904—1949) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1964 елда раслана.
Гендрикс (Миннесота)
Гендрикс  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гендрикс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кенцежин
Кенцежин — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Роял-Танбриҗ-Веллс
Роял-Танбриҗ-Веллс (Royal Tunbridge Wells) — Англиянең Кент графлыгында урнашкан шәһәр.
Тарих
17 нче гасырдан билгеле.
Кровли (Колорадо)
Кровли  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 279
NGC 279 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(18293) Пилюгин
(18293) Пилюгин — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 27 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 SQ4» саналган.
HD210424
HD210424 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Казильио (Милано)
Казильио — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казильио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Роцкишки
Роцкишки (Роцкішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Оюклу (Лиҗе)
Оюклу (Oyuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Лиҗе илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Берг (Штарнбергер-Зе)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йеденшпайген
Йеденшпайген — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Лудогорци
Лудогорци — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Керк (Колорадо)
Географиясе
Керк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Етрепи
Етрепи — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Лувиньи (Кальвадос)
Лувиньи — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Дрен (Костел)
Дрен  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лажин (гмина Нова-Весь-Велька)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Корукөй (Сулакъюрт)
Корукөй (Koruköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кырыккале иле Сулакъюрт илчесенә караган бер авыл (köy).
Беляев (ай кратеры)
Беляев - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 55,9 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Павел Иванович Беляев (1925—1970) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Буди-Желязне
Буди-Желязне — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Лизна
Лизна — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Тиксна елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Җәмал Гүрсал
Җәмал Гүрсал (Cemal Gürsel; 1895 елның 13 октябре, Әрзурум, Госман империясе — 1966 елның 14 сентябре, Әнкара,Төркия) — Төркия хәрби, дәүләт һәм җәмәгать эшлеклесе, Төркия Республикасы президенты.
Хәрби карьера
1915 елда, 20 яшендә Госман империясе армиясенә хезмәт итергә керә. «Артиллерист» белгечлеге буенча Истамбул хәрби Кулель мәктәбендә хәрби белем ала. Ататөрек җитәкчелегендә Төркия армиясенең галлиполия кампаниясендә катнаша, аның өчен хәрби медаль белән бүләкләнә. Аннары Фәлистинда һәм Сүриядә сугыша, 12 артиллерия полкының 5 батареясы белән җитәкчелек итә. 1918 елның сентябрендә британиялеләргә әсирлеккә эләгә, анда өч ел була.
Әсирлектән азат ителгәч, Ататөреккә кушыла һәм грек-төрек сугышында катнаша. Полк, бригада белән җитәкчелек итә, хәрби мәктәп башлыгы, корпус командиры була, аннары армиянең Генераль штабында хезмәт итә. Грециягә каршы сугыштагы уңышлары өчен Бәйсезлек медале белән бүләкләнә.
1929 елда Хәрби академияне тәмамлый, шуннан соң штаб вазыйфаларында хезмәт итә. 1940 елда полковник, 1946 елда — бригадалы генерал исемен ала, шул ук вакытта 65 нче дивизия командиры була. Соңрак 12 нче дивизия һәм 18 нче корпус белән җитәкчелек итә. 1957 елда армия генералы һәм 3 нче армия командующие була. 1958 елның августында генерал Гүрсал Төркиянең коры җир көчләре белән идарә итүче итеп билгеләнә. Ул илнең сәяси тормышында катнашмаган һәм сәяси партиядә тормаган. 1960 елның май башында, Әнкарада хөкүмәткә каршы студентлар демонстрацияләрен бастыру өчен армияне кулланган премьер-министр Аднан Мендерес боерыклары белән килешмәү сәбәпле, үз вазыйфасыннан отставкага китә. Отставка кабул ителмәгән, әмма Гүрсал ялга җибәрелгән.
Рошчыца
Рошчыца (Рошчыца ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Җәмал Гүрсал
Президентлык
1960 елның 27 маенда Дәүләт борылышыннан соң, милли бердәмлек комитеты рәисе һәм кораллы көчләр белән идарә итүче буларак, дәүләт башлыгы постын ала. Хакимияткә килгәч, ул Төркиянең эчке һәм тышкы сәясәтендә Кемаль Ататөрк принципларына буйсыначагын һәм НАТО һәм СЕНТО блоклары буенча йөкләмәләргә тугрылыгын раславын белдерә. Шулай ук яңа гомуми сайлаулар үткәрү һәм илнең яңа Конституциясен кабул итү нияте турында игълан итә. 1960 елның 28 маенда илнең яңа Хөкүмәтен җитәкли.
Рошчыца
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Җәмал Гүрсал
Президентлык
Дәүләт башлыгы постында социаль-икътисадый үсешнең бишьеллык планнарын билгели башлый. Көнбатыш Европа, Якын Көнчыгыш илләре һәм Совет Берлеге белән хезмәттәшлекне көчәйткән.
1961 елда Devrim беренче Төркия автомобилен эшләү инициаторы була.
1966 елның мартында сәламәтлеге буенча республика Сенатының гомерлек әгъзасы итеп отставкага китә. 1966 елның сентябрендә инсульттан вафат була.
Гаилә
1927 елдан «Хәмидия» крейсерында баш инженер булып хезмәт иткән хәрби-диңгез офицерының кызы Мәләхәт Гүрсалгә өйләнгән була. Гаиләсендә ике бала була: улы Оздемир һәм кызлыкка алган кызы Түркән.
Киево (Великопольское воеводалыгы)
Киево  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Городище (Чиләбе өлкәсе)
Городище (Городище) — Чиләбе өлкәсенең Варна районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Карапуз
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чаны күле һәм Омь елгасы арасындагы агымсыз су объектлары. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Об және Иртеш елгалары аралықтарындагы агынсыз аймАгыйдел.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мярэ-Яха
Мярэ-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Танлова елгасының сул ярына тамагыннан 125 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Надым елгасы. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Надым.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бамбурово
Бамбурово (Бамбурово) — Диңгез буе краеның Хасан районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Ваговщина
Ваговщина (Ваговщина) — Киров өлкәсенең Кумёны районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Крофорд (Колорадо)
Крофорд  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 280
NGC 280 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Абдулһашим Муталов
Абдулһашим Мутал улы Муталов (Abdulhoshim Mutalovich Mutalov, Abdulhoşim Mulatoviç Mutalov; 1947 елның 14 феврале, Теляу, Ахангаран районы, Ташкәнт өлкәсе, Үзбәкстан ССР, ССРБ) — Совет һәм Үзбәкстан сәяси һәм дәүләт эшлеклесе. Үзбәкстан Республикасының беренче премьер-министры (1992 елның 13 гыйнварыннан 1995 елның 21 декабренә кадәр).
Тормыш юлы
Абдулһашим Муталов 1947 елның 14 февралендә Ташкәнт өлкәсенең Ахангаран районы Теляу бистәсендә туган. 1965 елда Ташкәнтның 2 нче икмәк продуктлары комбинатында пешекче булып эшли башлый. Аннары Совет армиясе сафларына хезмәт итәргә алына. Армиядән соң Бөтенсоюз азык-төлек сәнәгате институтына укырга керә, 1976 елда инженер-технолог белгечлеге буенча диплом ала. Институтны тәмамлагач, кире Ташкәнтка икмәк продуктлары комбинатларына эшкә җибәрелә. 1979 елдан 1986 елга кадәр Ахангаран районының икмәк продуктлары комбинаты директоры булып эшли.
Сәяси карьера
1992 елның гыйнварында Ташкәнтның студентлар шәһәрчегендә урын алган студентлар чуалышлары очракларын тикшерү комиссиясе рәисе була. 1995 елның 21 декабрендә премьер-министр вазыйфасыннан азат ителә һәм «Уздонмахсулот» дәүләт корпорациясе идарәсе рәисе була. Аның урынына Уткир Солтанов яңа премьер-министр була. Хәзер пенсиядә.
Шәхси тормыш
Өйләнгән. Балалары, оныклары Һәм оныкчыклары бар. Үзбәк теленнән тыш, рус телен белә.
Казильияно (Перуҗа)
Географиясе
Казильияно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гендрум (Миннесота)
Гендрум  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гендрум шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Калиновка (Аксубай районы)
Калиновка — Татарстан Республикасының Аксубай районындагы авыл.
Халык саны — 0 тирәсендә. Почта индексы — 423077.
Тарих
1930-елларда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): чуашлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
Йерценс
Йерценс — Австриянең Тироль федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Болониха
Болониха (Болониха, Болониха) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: урыслар (100%),.
Лывино
Лывино — Болгариянең Разград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кесидрал (Колорадо)
Кесидрал  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Кесидрал халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Етреши (Марна)
Етреши — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
(18294) Руденко
(18294) Руденко — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 27 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 SF5» саналган.
Писарев
Писарев — фамилия.
Яңа Зеландиядә Һинд дине
Һинд дине Яңа Зеландиядә христианлыктан соң зурлыгы буенча икенче дин һәм иң тиз үсүче дин, тарафдарлары саны 89 000 (2013 ел халык санын алу буенча).
Яңа Зеландиядә Һиндулар саны 1990-ынчы елларга кадәр тыйнак кына үскән, аннан соң иммиграция законнары үзгәргән һәм Һиндстанның яшәү законы үзгәргән.
Җиңеләйтелгән иммиграция законнары нәтиҗәсендә Һиндулар саны 1991 елда 18 000-нән 2001 елда 40 000 - гә кадәр үскән. Һинд дине хәзерге вакытта Яңа Зеландиянең 2,1%-ын тәшкил итеп илдә иң тиз үсүче дин булып тора (20 000-нән артык тарафдары булган диннәр өчен).
Иммиграция сәясәтен җиңеләйтү һәм арткан иммиграция: 1987-2001
1991 ел халык санын алу буенча 1987 ел Иммиграция Акты нәтиҗәсендә Һинд дине тарафдарлары саны 17 000-нән артып киткән. Һиндстанның Икътисади Либерализациясе шул ук елда булган. 1996 ел Яңа Зеландия Халык Санын алу Һиндуларның санының 25 000 - нән артып киткән. Бу күбесенчә 1987 ел Иммиграция Акты уңышлы дәвам иткәнгә күрә.