cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Групало (Бьела)
Географиясе
Групало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кече Лядгей-Яха
Кече Лядгей-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лядгей-Яха елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Лимингтон (Юта)
Лимингтон  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Лумина (коммуна)
Лумина — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Лимингтон (Юта)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Серпухов урамы (Казан)
Серпухов урамы (улица Серпуховская) — Казанның Киров районында, Дары бистәсендә урнашкан кечкенә урам.
Тарих
Элекке исеме —  (1961 елның 14 июненә кадәр).
GSC9231-1148
GSC9231-1148 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Сертолово
Сертолово (Сертолово) — Россия Федерациясенең Ленинград өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Русу-Биргеулуй
Русу-Биргеулуй — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сертолово
Халык саны — кеше.
Русу-Биргеулуй
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сертолово
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1977 елдан, шәһәр статусын 1998 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (90,0%), украиннар (4,5%), белоруслар (1,3%).
Боаль
Боаль — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вангенхайм
Вангенхайм (Wangenheim) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стара Весь (Карпатасты воеводалыгы)
Стара Весь — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Елаши
Елаши (Елаш, Елаши) — Чуашстанның Чуел районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429903. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97241837005. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101600003900. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 215 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%).
Саяма
Саяма — Япония дәүләтенең Сайтама префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Саяма шәһәре 1954 елның 1 июлендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 156634 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 3194 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 49.04 км² тәшкил итә.
Нургали Латыйпов
Нургали Нурислам улы Латыйпов (1954 елның 1 июле, Мәргылан, Фәрганә өлкәсе, Үзбәкстан ССР, ССРБ) — журналист, сәяси һәм фәнни консультант. «Что? Где? Когда?» телетапшыруында катнашучы, Андрей Каморин команда уенчысы, «Что? Где? Когда?» телетапшыруы тарихында беренче «Бәллүр ябалак» иясе. Философия фәннәре кандидаты.
Биография
Нургали Латыйпов 1954 елның 1 июлендә Үзбәкстанда укытучылар гаиләсендә туа. Милләте буенча — татар. Ростов дәүләт университетын (биология һәм физик факультетлары) һәм Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының табигый фәннәр фәлсәфәсе кафедрасының көндезге аспирантурасын тәмамлый. Специализациясе: нейрофизиолог (нейрокибернетик), методолог. Философия фәннәре кандидаты.
2003 елда Дәүләт Думасына партиясе исемлеге буенча тәкъдим ителә.
1992 елгы Бөтендөнья татар конгрессы делегаты.
Глобаль җылынуның антропоген характерын инкяр итә.
(5108) Любек
Тарихы
1987 елның 21 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 QG2» саналган.
Галләмова
Галләмова ― фамилия.
Лойвуш-да-Рибейра
Лойвуш-да-Рибейра — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Кошевниця (Седлецкий повяты)
Кошевниця  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сьвинёкеж-Дворский
Сьвинёкеж-Дворский — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Виллер-сюр-Оти
Виллер-сюр-Оти — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Сьвинёкеж-Дворский
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кошевниця (Седлецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Берлек (Норлат районы)
Берлек — Татарстан Республикасының Норлат районындагы авыл.
Халык саны — 82 тирәсендә. Почта индексы — 423016.
Тарих
XIX гасырда нигезләнгән.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
Пассирак
Пассирак — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Вальдес (Астурия)
Вальдес — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яхьялы (Сарыкая)
Яхьялы (Yahyalı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Сарыкая илчесенә караган бер авыл (köy).
Нина Лубяновская
Нина Ивановна Лубяновская (, Бондюг авылы, Алабуга кантоны, Татар АССР - , , Россия) - ССРБ һәм Рәсәй вокал укытучысы. М. И. Глинка исемендәге Новосибирск дәүләт консерваториясе профессоры.
Биографиясе
Нина Ивановна Любяновская 1924 елның 1 сентябрендә Татар АССР-ның Алабуга кантоны Бондюг авылында (хәзерге вакытта Менделеевск шәһәре составында) туган. 1951 елда Свердловск консерваториясен тәмамлаган.
1969—1973 елларда Әстерхан консерваториясендә ялгыз җырлау кафедрасын җитәкли, 1973 елдан башлап, гомере ахырына кадәр Новосибирск консерваториясендә эшли, 1996 елдан профессор.
(12233) 1986 QF3
(12233) 1986 QF3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Нина Лубяновская
Биографиясе
Лубяновская Нина Ивановна укучылары арасында - кайбер күренекле солистлар, шул исәптән Этери Гвазава, Галина Горчакова, Максим Аксёнов, Валерия Вайгант, Новосибирск операсы солисты Ольга Колобова, Карелия Республикасы музыка театры солисты Андрей Блаховский бар. Күпчелек студентлар бөтен Россия һәм халыкара вокал бәйгеләренең лауреатлары исеменә лаек булдылар.
Любяновская Нина Ивановна 2008 елның 6 июнендә Новосибирск шәһәрендә вафат була.
(12233) 1986 QF3
Тарихы
1986 елның 29 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QF3» саналган.
Макупин (округ, Иллинойс)
Макупин — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Карлинвилл шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1829 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 2235 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Макупин (округ, Иллинойс)
Сидһ Пани Натһ Җи Гыйбадәтханәсе
Сидһ Пани Натһ Җи Гыйбадәтханәсе Мирри Фортта урнашкан һәм Пакистанда, Балочистанда Кетта шәһәрендә урнашкан берничә тулысынча функцияләүче Һинд дине гыйбадәтханәләренең берсе. Бу гыйбадәтханә "Сид Пани Натһ" исемле изгегә багышланган. Бу гыйбадәтханә эчендә Шивлинг бар ул Шиваизмда Һинд дине Ходае Шиваның иконик булмаган абстракт чагылышы. Гыйбадәтханә 1940-ынчы елда подрядчик Л. Бабу Рам тарафыннан төзелгән булган.
Тарихы
Мирри сүзе Браһми сүзе Мирдан килеп чыккан. Мир җитәкче дигән сүзне аңлата һәм Мирри җитәкченең йортын чагылдыра. Ул Марридан алынырга мөмкин, ул асаба кабиләнең исеме. Сид Пани Натһ изге булган һәм Һинд дине буенча ул елга агымын контрольдә тота алган. Подрядчик Л.Бабу Рам Һинду ашрамын Форт стеналары эчендә 1940 елда төзегән. Ашрамның стеналарында һәм гөмбәз түбәсендә сурәтләр бик кызык. Мирри Фортына ярты көн эчендә сәяхәт итәргә мөмкин. Ерактан форт җир өеменә охшаган. Әмма форт стратегик рәвештә яхшы урнашкан һәм Кетта шәһәренә керүне саклап тора. Бу гомуми публикага Мирри Фортының һәм Һинду Ашрамының тарихи һәм мирас кыйммәтен бәяләргә мөмкин түгел, чөнки ул хөкүмәт контроле астында.
Вересовка (Свердловск өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90%), татарлар (6%).
Вандерслебен
Вандерслебен (Wandersleben) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Останкау вулысы
Останкау вулысы (ئۈستانقاو (بىشىٰندىٰ-ئۈستانقاو) ۋولىٰسىٰ, Останковская (Башинды-Останковская) волость) — Уфа губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Вандерслебен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Останкау вулысы
Әхмәт, Язикәү, Нөркәй, Балтай, Күзкәй һәм Чаллы вулыслары белән чиктәш булган (1890). 14 торак пунктта 7623 кеше яшәгән. Октябрь инкыйлабына кадәр Бәшенде-Останкау вулысы дип йөртелгән.
Татар ашлары йорты
Тарихы
«ТАЙ» (Татар ашлары йорты) рус телендә «ДТК» (Дом Татарской Кулинарии) буларак, бервакытта да рәсми рәвештә татарчалап «ТАЙ» дип язмадылар). Әлеге туклану йорты борынгы йортта (Бауман урамы, 31) 1957 елда ачылды. Подвал өлешен санамаганда, ул вакытта әлеге бина берьярым катлы булып санала иде,
Кафе "Чишмә"
1957-1967 елларда, татар ашлары йортына керү ишеге Бауман һәм Астрономия урамнары чатына карап тора. Ишек өстендәге элмә тактага Кафе «Чишмә» дип язылган. 1960 елларда “Чишмә” элмә тактасын алып, Бауман урамы ягындагы тәрәзәләре өстенә зур итеп «АШХАНӘ» дип язылган яңа элмә такта куйдылар. Бауман урамында гына түгел, гомумән тулаем алганда моңарчы Казанда «АШХАНӘ» дип язылган элмә такталы туклану ноктасы юк, барысы да «СТОЛОВАЯ» гына иде. Үзара сөйләшкәндә, татарлар «ашханәгә барабыз», дисәләр бу нәкъ менә Татар ашлары йортына бару ткрында сөйләшү иде.
"Ашханә" чорындагы истәлекләр
«АШХАНӘ» икәнен һәркем яхшы тоемлады. «АШХАНӘ»гә, алда әйткәнемчә, почмактагы ишектән керүгә, баскыч аска алып төшә. Сул якта чишенү бүлеге, ягъни «гардероб». Гардеробтан борылып кире киләсең һәм беренче каттагы залга күтәреләсең. Залның подвал өлешендә кулинария цехы урнашкан. “Бу цехта минем авылдашым Хәтимә апа да эшләде. Мин авылга кайтканда, аның янына чүпрә сорарга керә идем. Заманы шул, сатуда юк. Хәтимә апа да чәлдереп алмады, мин бәясен түли идем”. (Р.З. истәлегеннән)
"Ашханә"дә татар халык ашлары белән хезмәт күрсәтү
Туклану залының биеклеге дә әллә ни зур түгел, әмма җанга сихри рәхәтлек бирә торган иде. Башта кассадан талоннар сатып аласы, аннары өстәл артына утырасы. Официант апалар зур-зур поднослар күтәреп, аш ташыйлар. Яшел төскә буялган ул подносларга бик матур итеп эре-эре татар орнаментыннан торган бизәкләр төшерелгән. Әнә шул бизәкле подносларга төяп, официанткалар безгә ашлар алып килә. Ашлары үтә дә ләззәтле: токмачлы тавык ашы, гөбәдия, вак бәлеш, өчпочмак, чәкчәк, кош теле, катламлы кабартма, лимонлы чәй...
"Ашханә"нең үзенчәлеге
Чын татар ашлары! «Бу ашханә кухнясына дуңгыз итен бөтенләй кертмиләр, суны чишмәдән алып кайталар”, – дип әйтә иде Хәтимә апа. Ул елларда урамдагы “столавая”лар буфетында вино һәм аракы бүлеп сатыла. Кем 100 грамм, кем 50 яки 200 граммны стаканга салып, ашау өстәленә алып килү гадәте бар иде. Алардан аермалы буларак, ашханәдә мондый әйбер тыелган. Буфетта исерткеч сату юк, үзең белән алып керергә дә ярамый.
"Ашханә"дә туклану бәясе
Ашханәдә туклану бәяләре нинди булды дип сорарсыз. 1961 елда Хрущев акча рәвешен үзгәртте. 10 сум 1 сумга калды. СССР таркалганчы, шул акча гамәлдә булды. Әмма ашау-эчү бәяләре бик әз генә булса да арта торды. 1961-65 елларда студентлар столаваенда итсез аш, бәрәңге белән кәтлит, ипи, чәй 35-40 тиенгә төшә. Итле аш, шул ук бәрәңге белән кәтлит, ипи, чәй урамдагы столавайларда 70-80 тиен торды. Ашханәдә исә тавык ите белән токмачлы аш, гөбәдия, лимонлы чәй, икмәк 1 сум - 1 сум 10 тиен тирәсе икәне хәтердә. «Казан», «Чулпан» рестораннарында исә кыздырган бәрәңге белән шницель 1 сум 30 тиен тирәсендә була, аш һәм чәй дә соратсаң, түләү 2 сумнан артып китә иде.
Чагыштырма бәяләр
Бәлки, ул чордагы хезмәт хаклары турында мәгълүмат бирү дә кызыклы булыр. Студент стипендиясе 22-26 сум. Техничкалар аена 45-50 сум ала (минималь хезмәт хакы). Укытучыныкы 80-140, инженерларныкы 120-130, уку йортлары профессорларыныкы 300 сумга кадәр булды. Ә ашханәгә журналистлар еш йөрде. Эш урыннары – Матбугат йорты да якын иде. Ул вакытта
"Ашханә"нең "Восток" күчеше чоры
1967 елда «АШХАНӘ»не яптылар. «АШХАНӘ» хезмәткәрләре «Кольцо»дагы балык кибете янәшәсендәге «Восток» ресторанына күчте. Чәчәкле подносларга тәмле татар ашлары төяп, теге апалар көндезге сәгатьләрдә монда хезмәт күрсәттеләр. Кичен бу зал ресторан ролен башкарды. Бер үк кухня һәм савыт-сабалар файдаланылганлыктан, биредә кухняга «дуңгыз ите кертмәү» кагыйдәсе югалды.
(5109) Робертмиллер
(5109) Робертмиллер — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Татар ашлары йорты
«Татар ашлары йорты»
(Дом татарской кулинарии) Казан каласының Бауман урамындагы 31 нче йорты булып Казан шәһәр советы башкарма комитетының 1967 елның 3 гыйнвар көнендә чыккан карары нигезендә төзелә башлый һәм 1969 елны файдалануга тапшырыла. Ул татар ашлары рестораны сыйфатында 1997 елга кадәр эшли. «Татар ашлары йорты»ның беренче шеф-повары – мәшһүр Юныс Әхмәтҗанов.
1997 елны «Татар ашлары йорты» ябыла. Милли аш-су йорты 2002 елда төзекләндерелә башлый. Хәзер бинаның гомуми мәйданы - 5 149 кв. метрны тәшкил итә. 1нче катта - 2 казино залы, бар, Юныс Әхмәтҗанов музее, 2нче катта - 100 урынга исәпләнгән ресторан, шулай ук 20 һәм 6 кешелек банкет бүлмәләре урнашкан. 3 нче катында офислар урнашкан.
(5109) Робертмиллер
Тарихы
1987 елның 13 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 RM1» саналган.
Маунт-Плимут (Флорида)
Маунт-Плимут  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Маунт-Плимут халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бәет
Бәет (بيت «өй», «шигырь»; угыз телләре бой/бәй «хикәя», «җыр» ) — татар халык авыз иҗаты шигъри әсәре, зур шәхескә яки мөһим вакыйгага багышланган, күп очракта фаҗигалелек , кызгану хисләре белән сугарылган.
Тасвирлама
Гарәп-фарсы шигъриятендә "бәет" дип икеюллык шигырь исемләнә. Борынгы татар бәетләренә шулай ук икеюллылык хас. Жанрга икеюллык шигырьнең интонация һәм мәгънәсе ягыннан аерымланып торуы зарур.
Бәет күп очракта җырланса да, халык осталары бәет башкаруны "көйләп бәет әйтү", "көйләп бәет уку" дип йөртәләр. Бәет башкаручылары бәетчеләр дип исемләнә. Бәетләргә озын шигъри текстлар хас, алар кайбер вакытта 500 строфа күләмен тәшкил итә. Шигъри юллар, гадәттә, тиз булмаган темпта музыкаль формулага көйләнә. Музыкаль формулалар күпчелек очракта пентатоника шәкеле кысаларыннан чыкмый.
Бәетләр өч төргә бүленә :
Фәкать, вакыйганы тулаем эпик характерда тирән сурәтләү бәетнең мөнәҗәттән төп аермасы булып сакланган.
Тарих
М.Х.Бакиров фикере буенча бәет үзенең тарихының борынгы дастаннардан башлый, шулар арасында "Кыйссаи Йосыф", "Хөсрәү вә Ширин", "Таһир һәм Зөһрә".
Бәет иҗаты асылын язма әдәбият кануннары тәшкил итү сәбәпле, бәет иҗаты белән татар халкының зыялы урта катламы шөгыльләнгән. Күп бәетләр дәһшәтле, көлке вакыйгалар яки батырчылык үрнәкләренә багышланган.
Бәет татар халкында XIV-XV йөзләрдә киң тарала башлый. Бүгенге көндә дә бәетләр киң таралган татар фольклор жанрларының берсе.
Эчтәлек
Бәет эчтәлеге буенча тарихи вакыйгаларга һәм шәхесләргә, шәхси фаҗигаләргә, авыр замана, ирексез хезмәт һәм хатын-кызларның михнәтле язмы­шына багышланган. Мәсәлән, күпләргә таныш булган «Казан бәете» һәм «Сөембикә бәете»ндә Казанның руслар тарафыннан алыну вакыйгасы сурәтләнгән. «Француз сугышы», «Җиде кыз», «Урта Тигәнәле», «Ышна», «Сак-Сок» бәетләре шулай ук тормышта булган төрле хәлләргә нигезләнеп чыгарылган.
Малинавка (Быхавский районы)
Малинавка  (Малінаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Барый Тарханов
Барый Тарханов (сәхнә псевдонимы, чын исеме Барый Гаффаров), Барый Шиһабетдин улы Гаффаров, Тарханов (Гафаров) Бари Шигабутдинович (1892–1935) — драма актеры, татар театрына нигез салучыларның берсе, «Ирек» театр труппасын (Сембер) оештыручы. Беренче булып Татарстан АССР атказанган артисты исемен ала (1926).
Тәрҗемәи хәле
1892 елның 5 ноябренда Сембер губернасы Сембер өязе (1920 елдан ТАССР Буа кантоны, 1938 елдан Олы Тархан районы, 1959 елдан Тәтеш районы) Олы Тархан авылында (кайбер чыганакларда Сембер шәһәрендә) туган.
Уйнаган рольләре
Габдулла Кариевның психологик театр алымын үзләштергән, үзенчәлекле драматик һәм комик сәләткә ия булган артист.
Әрәш (Айва кушылдыгы)
Әрәш, Аряш, Аришка — Айва елгасының кече кушылдыгы. Пенза өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Айва елгасының сул ярыннан 12 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Сыры гидроузеленән Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Саласк
Саласк — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Луна (коммуна)
Луна — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Юрчонки
Юрчонки (Юрчонкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.
Групароло (Җенова)
Групароло — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кошелев (Польша)
Кошелев  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лойвуш-ду-Монте
Лойвуш-ду-Монте — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
(12234) Скуратов
(12234) Скуратов — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 6 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RP2» саналган.
Стара Гута (Карпатасты воеводалыгы)
Стара Гута — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вегадео
Вегадео — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Линндил (Юта)
Линндил  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кийов (Словакия)
Кийов  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
GSC9242-879
GSC9242-879 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Виллер-Турнель
Виллер-Турнель — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Кийов (Словакия)
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
GSC9242-879
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Кийов (Словакия)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
GSC9242-879
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кийов (Словакия)
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Русу-де-Жос
Русу-де-Жос — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Елюй (Чуашстан)
Елюй (Елÿ, Елюй) — Чуашстанның Чуел районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429906. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97241806003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101600004000. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 81 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%).
Сьвини (Лодзь воеводалыгы)
Сьвини  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Малинавка (Вишовски авыл советы)
Малинавка  (Малінаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Кошелювка (Лосицкий повяты)
Кошелювка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Малинавка (Вишовски авыл советы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кошелювка (Лосицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бедвож
Бедвож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Умба елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 37 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бугудар вулысы
Бугудар вулысы (بوگودار ۋولىٰسىٰ, Богодаровская волость) — Уфа губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Нугайбәк (Бәләбәй өязе), Иске Маҗын, Матвеевка, Әмәкәй һәм Ирәкте вулыслары белән чиктәш булган (1890). 16 торак пунктта 6285 кеше яшәгән. 1920-елларның уртасында бетерелә.
Стодоли-Колёне
Стодоли-Колёне — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(5110) Бельджирате
(5110) Бельджирате — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 19 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 SV» саналган.
Ломба (Амаранте)
Ломба  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ванс (Алмания)
Ванс (Wahns) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(12235) Имранакрепов
Тарихы
1986 елның 9 сентябрендә Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RB12» саналган.
«Дуслык» ордены
«Дуслык» ордены — 2015 елның 16 апрелендә Татарстанның Дәүләт Советы тарафыннан расланды.
«Дуслык» ордены белән гражданнар Татарстан Республикасының халыкара абруен, Татарстан Республикасы һәм чит ил дәүләтләре, Россия Федерациясенең башка субъектлары арасында дуслык һәм хезмәттәшлекне ныгытудагы аерым казанышлары, Татарстан Республикасының көчле алга китешенә ярдәм итүче сәүдә, икътисадый, фәнни, техник, социаль, мәдәни элемтәләрне һәм сәнәгать потенциалын, нәтиҗәле инвестиция, хәйрия һәм иҗтимагый эшчәнлекне үстерүгә зур өлеш керткән өчен бүләкләнәләр.
«Дуслык» ордены белән бүләкләнгән затлар аны күкрәкнең сул ягына тагып йөриләр, ә бүләкләнүчеләрнең Россия Федерациясе, СССР орден­нары һәм медальләре, «Татарстан Республикасы алдындагы казанышлар өчен» ордены булганда, алардан соң урнаштыралар.
Diana Spenser
Diana Frensis Spenser (inglizçä Diana Francis Spencer) yä  Wels şahzadä bikäse Diana (inglizçä Diana, Princess of Wales) yä ledi (lord bikäse) Diana (1975 yıldan)  (1961-1997) -  Böyekbritaniä taxete warisı Wels şahzadäse Çarlz berençe xatını (1981-1996).
Ledi Diana yä ledi Di bularaq tanılğan.
Tärcemäi xäl
1961 yılda vikont Con Spenser ğailäsendä, Norfolk töbägendä tuğan.
Anıñ ätise Marlboro, Winston Çerçil kebek, näselennän çığa.
1981 yılda Diana Wels şahzadäse Çarlz'ka kiäwgä çığa.
Şul ğailädä ike balanı taba: şahzadä William (1982) häm şahzadä Henri (Harri) (1984).
Şul ğailä bäxetle bulmıy, 1992 yıldan cefetlär ayırılıp toralar.
1997 yılda Diana belän kinoprodüser Dodi äl-Fäyäd oçraşa başlıy.
1997 yılnıñ 31 avgustında bilgesez säbäplär buyınça Diana häm Dodi äl-Fäyäd Parij şähärendä bulğan avtohäläkättä wafat bulalar.
Eşçänlek
Diana xäyriät häm tınıçlıq saqlaw eşçänlege belän şöğellänä (AIDSqa qarşı köräş, cäyäwle ğäskärgä qarşı minalar citeşterüne tuqtaw).
Böyekbritaniädä patşa ğailäseneñ iñ populär zatı bulıp sanala, "yöräklär patşabikäse" dip yörtelä.
Юршы
Юршы (Юршы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Кече Хуута-Яха
Кече Хуута-Яха (Нюдя-Харвота-Яха) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Байдарата-Яха елгасының сул ярыннан 85 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 54 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вильявисьоса
Вильявисьоса — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунгань (коммуна)
Лунгань — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Стара Ястшомбка (Карпатасты воеводалыгы)
Стара Ястшомбка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Медоу-Вудс (Флорида)
Медоу-Вудс  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Медоу-Вудс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Караһасан (Чаталпынар)
Караһасан (Karahasan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Чаталпынар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сланцы
Сланцы (Сланцы) — Россия Федерациясенең Ленинград өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1934 елдан, шәһәр статусын 1949 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (95,0%), украиннар (1,3%), белоруслар (1,3%).
Мадисон (округ, Иллинойс)
Мадисон — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Эдуардсвилл шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1812 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1853 км² тәшкил итә.
Сатюрарг
Сатюрарг — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Кошелювка (Плоцкий повяты)
Кошелювка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Виллер-Фокон
Виллер-Фокон — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Патримонио
Патримонио (Patrimonio) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Кап-Корс кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 17,46 км².
Сьвинице (Лодзь воеводалыгы)
Сьвинице  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Групо (Модена)
Групо — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Групо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Малинавка (Киравский районы)
Малинавка  (Малінаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Киравский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Анатолий Бокарев
Анатолий Тимофеевич Бокарев (29 март 1924, Иске Әмзә, Чистай кантоны, Татар ССР ) - Социалистик Хезмәт Каһарманы (1971), СССР кара металлургия министрлыгының В.И. Ленин исемендәге Түбән Тагил металлургия комбинатының «1150» блюминг өлкән вальцовщигы-операторы, Свердловск өлкәсе.
Биографиясе
Бокарев Анатолий Тимофеевич 1924 елның 29 мартында  Татар Автономияле Совет Социалистик Республикасы ның Чистай кантоны Иске Әмзә авылында (хәзер Татарстан Республикасының Нурлат районы) туган.
А.Т.Бокарев 1942—1945 елларда Ерак Көнчыгышта чик буе гаскәрләрендә хезмәт иткән.
Ул 1961 елда Түбән Тагил металлургия көллиятен тәмамлаган.
1945—1990 елларда Ленин исемендәге Түбән Тагил металлургия комбинатында прокат станының өлкән вальцовщик-операторы булып эшләгән. ВЦСПС Президиумы әгъзасы, комбинатның профком комиссиясе рәисе була.
1990 елдан пенсиядә. Ленинград өлкәсенең Луга шәһәренә күченә.
Бүләкләре
Уңышлары өчен бүләкләнгән :
GSC9278-483
GSC9278-483 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
«Өч миллиард тонна Татарстан нефтен чыгару уңаеннан» медале
«Өч миллиард тонна Татарстан нефтен чыгару уңаеннан» медале (Медаль «В ознаменование добычи трехмиллиардной тонны нефти Татарстана») белән Татарстан Республикасы сәнәгатенең нефть тармагындагы хезмәттә югары күрсәткечләргә ирешкән хезмәткәрләре, шул исәптән оештыру-хокукый рәвешләренә бәйсез рәвештә Татарстан Республикасы сәнәгатенең нефть тармагы предприятиеләренең һәм оешмаларының үзләре җитәкләгән коллективлар белән бергә эшләрендә югары нәтиҗәләргә ирешкән җитәкчеләре, шулай ук Татарстан Республикасы халык хуҗалыгының Татарстан Республикасы нефть сәнәгатен торгызуга һәм үстерүгә зур өлеш керткән башка тармаклары, дәүләт органнары һәм оешмалары хезмәткәрләре булып торучы (булган) гражданнар бүләкләнә. «Өч миллиард тонна Татарстан нефтен чыгару уңаеннан» медале күкрәкнең сул ягында йөртелә, ә бүләкләнүчеләрнең башка орденнары һәм медальләре булган очракта «Ана даны — Материнская слава» медаленнән соң урнаштырыла.
Студенцов
Студенцов ― фамилия.
Елюккасы
Елюккасы (Елюккасси, Елюккасы) — Чуашстанның Чуел районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429916. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97241844002. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101600004100. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 173 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%).
Югары Арти (Әртә шәһәр округы)
Югары Арти (Верхние Арти) — Свердловск өлкәсенең Әртә шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%), чуашлар (12%).
Лоа (Юта)
Лоа  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5111) Джеклифф
(5111) Джеклифф — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 29 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 SE4» саналган.
Кисуцки Льесковец
Кисуцки Льесковец — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Русу-де-Сус
Русу-де-Сус — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильяйон
Вильяйон — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ломба (Гондомар)
Географиясе
Мәйданы —.
Стоевско
Стоевско — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(12236) 1987 DD6
(12236) 1987 DD6 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 22 февралендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 DD6» саналган.
Варца
Варца (Warza) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Югары Норлат
Югары Норлат — Татарстан Республикасының Норлат районындагы авыл.
Халык саны — 709 тирәсендә. Почта индексы — 423040.
Лунгулецу (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Югары Норлат
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Күренекле шәхесләр
Миңнеруй Гайфуллина-Хәбибуллина - шагыйрә, педагог.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
Старе Бараки
Старе Бараки — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Divar
Divar (дивар) — рус теленнән татар теленә һәм татар теленнән рус теленә тәрҗемә итүче санак программасы. Программаны Рәвил Әкрәм улы Сабиров һәм Айдар Станислав улы Гәлиәкбәр төзегәннәр. Хәзерге вакытта проект ябылган
Башта программа бушлай таратылган иде, ләкин хәзерге вакытта ул 450 сум тора.
Кошорув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әрәш (Сура кушылдыгы)
Әрәш, Аришка — Сыры елгасының кече кушылдыгы. Сембер өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сыры елгасының уң ярыннан 431 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Сыры гидроузеленән Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юсциянава (Верхнядзвинский районы)
Юсциянава (Юсціянава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Сьвинице-Варцки
Сьвинице-Варцки — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белая Кедва
Белая Кедва — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Кедва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 153 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Марион (округ, Иллинойс)
Марион — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Сейлем шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1823 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1482 км² тәшкил итә.
Караһасан (Гөлкөй)
Караһасан (Karahasan) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Гөлкөй илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кече Сер-Ю
Кече Сер-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара елгасының сул ярыннан 54 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Яхьяязыҗылар (Амасра)
Яхьяязыҗылар (Yahyayazıcılar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Бартын иле Амасра илчесенә караган бер авыл (köy).
Малинавка (Краснапольский районы)
Малинавка  (Малінаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Краснапольский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Лорделу (Фелгейраш)
Лорделу  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
GSC9280-38
GSC9280-38 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Себазан
Себазан — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Вильянуэва-де-Оскос
Вильянуэва-де-Оскос — Испаниянең Астурия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
(12237) Коглин
(12237) Коглин — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 23 апрелендә Кэролин Шумейкер, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 HE» саналган.
Медоу-Оукс (Флорида)
Медоу-Оукс  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Медоу-Оукс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ырысби вулысы
Ырысби вулысы (ئىٰرىٰسبى ۋولىٰسىٰ, Ерсубайкинская волость) — Уфа губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Күтәмә (Казан губернасының Ыспас өязе), Мордва Карамалысы, Варварин (Самар губернасының Бөгелмә өязе), Троицки-Йосып вулыслары белән чиктәш булган (1890). 10 торак пунктта 8690 кеше яшәгән. 1920-елларның уртасында бетерелә.
Кошувка
Кошувка — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грути (Перуҗа)
Грути — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Стоки-Дуже
Стоки-Дуже — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Әкият
300px|right Әкият — халык иҗатының борынгы жанрларыннан берсе, могҗизалы һәм маҗаралы вакыйгаларга, шулай ук көнкүрешкә бәйләнешне хәлләргә корылган фантастик әсәр, реаль һәм фантастик алымнар белән сурәтләнгән кешеләр, хайваннар, мифик образлар аша халыкның үткән тормышын, киләчәккә карата хыял һәм омтылышларын чагылдыручы чәчмә халык авыз иҗаты әсәре.
Стоки-Дуже
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әкият
Әкиятләр күп халыкларда, нигездә, өч төргә бүлеп карала: хайваннар турындагы әкиятләр, тылсымлы әкиятләр һәм көнкүреш әкиятләре.
Татар халык әкиятләре
Башка халыклар иҗатындагы кебек, татар халык авыз иҗатында да төрле жанрлар арасында күләме белән дә, әдәби һәм тарихи-эстетик кыйммәте ягыннан да әкиятләр әһәмиятле урыннарның берсен алып тора.
Беренчедән, әкиятләр халык авыз иҗатының иң “озын гомерле” төрләреннән берсе булып санала: аларның мөстәкыйль жанр буларак барлыкка килүе һәм формалашуы бик борынгы заманнарга – ыруглык җәмгыяте чорына барып тоташа. Шул чорларда әкиятләр популярлык казанганнар, чөнки аларның теле гади һәм аңлаешлы булган. Соңрак халык әкияткә әһәмиятле тәрбия чарасы итеп карый башлаган.
Иваново (Чуел районы)
Иваново (Йăванкасси, Иваново) — Чуашстанның Чуел районында урнашкан авыл.
Әкият
Татар халык әкиятләре
Икенчедән, әкиятләргә гадилек хас. Әкиятнең эчтәлеге, аерым мотивлары, образлары, күренешләре ничек кенә маҗаралы булса да, әкиятнең төзелеш композициясе бик гади.
Өченчедән, әкиятнең ничек башланасын, дәвам итәсен һәм ничек тәмамлануын һәр кеше диярлек белеп тора.
Иваново (Чуел районы)
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 128 кешенең яшәве мәгълүм.