cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Совин (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фрасин (Горж)
Фрасин — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Виннипег
Винипег (Winnipeg) — Канада шәһәре, Манитоба вилаятенең административ үзәге.
Фрасин (Горж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Виннипег
Тарих
1738 дә нигезләнә.
Педран
Педран — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Лесозаводск
Халык саны — кеше.
Педран
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Лесозаводск
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә cтaтысын 1932 елдан, шәһәр cтaтысын 1938 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (94,7%), украиннар (2,9%).
(15659) 2141 T-2
(15659) 2141 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2141 T-2» саналган.
Синегорски (Свердловск өлкәсе)
Синегорский (Синегорский) — Свердловск өлкәсенең Горноуральский шәһәр округы составына керүче эшчеләр бистәсе.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Тарих
1963—2004 елларда эшчеләр бистәсе статусын йөрткән.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар, татарлар һ.б.
Бирча-Маре
Бирча-Маре — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гумбольдт (Канзас)
Гумбольдт  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гумбольдт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD165493
HD165493 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Можиця (Старгардский повяты)
Можиця  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кырый Йорткүл
Кырый Йорткүл, Дала Йорткүле, Баллыкүл — Татарстан Республикасының Спаск районындагы авыл.
Почта индексы — 422864.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Ожехово (гмина Ольштинек)
Ожехово  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Латыши (Киров өлкәсе)
Латыши (Латыши) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (91%).
Караҗакөй (Кемах)
Караҗакөй (Karacaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Кемах илчесенә караган бер авыл (köy).
(8338) Ralhan
(8338) Ralhan — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1985 елның 27 мартында галимнәр тарафыннан Копенгаген обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 FE3» саналган.
Ягодка (Мари Ил)
Ягодка (Ягодка, Ягодка) — Мари Илнең Оршанка районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (80%), чирмешләр (20%).
HD165562
HD165562 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Аязлы (Фатса)
Аязлы (Ayazlı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Фатса илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мохау (Флеминг)
Мохау (Mochau) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Валь-де-Бои
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мохау (Флеминг)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дёвиль
Дёвиль (Deuxville) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,23 км².
Моңктон
Моңктон (Moncton) — Канаданың Нью-Брансвик вилаятендә урнашкан шәһәр.
Тарих
1733 тә нигезләнә.
Литтлтон (Көнбатыш Виргиния)
Литтлтон  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Литтлтон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иванавка (Ленински авыл советы)
Иванавка  (Іванаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Чачэрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ле-Сан
Ле-Сан — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Сане (Түбән Силезия воеводалыгы)
Сане  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Педранополис
Педранополис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Импульс саклану кануны
Импульс саклану кануны яки хәрәкәт микъдарының саклану кануны - тышкы көчләр суммасы нульгә тигез булган очракта, системаның барлык җисемнәре импульсларының вектор суммасы даими зурлык булып саклана.
Классик механикада импульс саклану кануны Ньютон кануннарыннан чыгарыла.
Вернёй-сюр-Эндр
Вернёй-сюр-Эндр — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Импульс саклану кануны
Беренче тапкыр Рене Декарт тарафыннан тасвирланган.
Совинець (Люблин воеводалыгы)
Совинець  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Импульс саклану кануны
Классик механикада
Ньютон механикасында чыгарылу: Ньютонның икенче кануны буенча N кисәкчекләре өчен: биредә: \vec {p} система импульсы:
Совинець (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Импульс саклану кануны
Классик механикада
Ньютонның өченче канунын исәпкә алып: чыгарабыз:
тышкы көчләр суммасы нульгә тигез булган очракта:
табабыз:
Шулай итеп:
Квант механикасында
Квант механикасында да импульс саклана.
Корпускуляр үзлекләре белән кисәкчекләр өчен импульс p=mv.
Квант механикасында импульс саклану кануны - координатлар буенча күчеш симметриясенең нәтиҗәсе булып тора.
Чагыштырмалылык теориясендә
Махсус чагыштырмалылык теориясендә дә импульс саклана. Ләкин биредә импульс болай тизлеккә бәйле:
Гомуми чагыштырмалылык теориясендә кәкрәйгән фәза-вакытта импульс локаль рәвештә саклана.
Железница (Куза кушылдыгы)
Железница  — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Ярославль өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Куза елгасының сул ярына тамагыннан 22 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 14 км.
Сянно (Польша)
Сянно — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Клир-Лейк (шәһәр, Висконсин)
Клир-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Волосница (Великая кушылдыгы)
Волосница — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Великая елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 50 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Иванавка (Нисимкавицки авыл советы)
Иванавка  (Іванаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Чачэрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Каза Санта (Трапани)
Каза Санта — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Каза Санта Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кыркгөзе (Якутие)
Кыркгөзе (Kırkgöze) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Якутие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Можичин (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Можичин  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Һиллари Клинтон
Хи́ллари Ди́ан Ро́дэм Кли́нтон (ингл. Hillary Diane Rodham Clinton; 1947 елның 26 октябрендә, Чикагода туды) – Америка сәясәтчесе, АКШ демократик фиркасе әгъзасы, 2009 елның 21 гыйнварыннан АКШ дәүләт секретаре вазифасын башкара. Ире – элекеге Америка президенты Билл Клинтон.
Хенри (округ, Миссури)
Хенри — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан округ. Үзәге - Клинтон шәһәре.
Һиллари Клинтон
Казанга сәфәр
14 октябрь көнне, Россия сәфәре вакытында Һиллари Клинтон Казанга килде. Сәфәргә чыгар алдыннан дәүләт департаменты сүзчесе Ян Келли, Россияне яхшырак аңлар өчен, Мәскәүдән читкәрәк китеп карарга кирәк. Казан исә күпмилләтле Россияне чагылдырган иң кулай урын, дигән иде. Казан һава аланында аны Татарстан президенты Миңтимер Шәймиев, премьер-министр урынбасары, мәдәният министры Зилә Вәлиева һәм Казан шәһәр башлыгы Илсур Мәтшин каршыладылар.
Сәфәр барышында Һиллари Клинтон Кол Шәриф мәчетен, Благовещенский соборны карап чыкты, шулай ук Миңтимер Шәймиев белән сөйләште.
Хенри (округ, Миссури)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1834 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 22 176 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 1818 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Хенри (округ, Миссури)
(15660) 3025 T-2
(15660) 3025 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 30 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3025 T-2» саналган.
Ожехово (Елцкий повяты)
Ожехово (Orzechowo) — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Базас (Оргон кушылдыгы)
Базас — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ортон елгасының сул ярыннан 28 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 41 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Алагир
Алагир (Алагир, Алагир) — Россия Федерациясенең Төньяк Осетия Җөмһүриятендә урнашкан шәһәр.
Тарих
Шәһәр статусын 1938 елдан башлап йөртә.
Айнина һәм Данина
Айнина һәм Данина (Гөрҗи телендә: აინინა და დანინა) яки Айнина һәм Данана (აჲნინა და დანანა) урта гасыр Гөрҗи хроникаларында расланганча борынгы Картли — Кавказ Ибериясендә табынылган Мәҗүсилек Алиһәләр пары. Бу соңрак язмалардан башка бу культларның булуы турында шәһадәт юк. Тупланган Гөрҗи Хроникаларның өлеше булган 11-енче гасыр Патшалар һәм Патриархлар Тарихы буенча Айнина һәм Данана сыннары Картлиның икенче патшасы Саурмаг тарафыннан патша Мцхета шәһәренә юлда корылган булган. Элегрәк 7-енче-9-ынчы гасыр Картлиның Күчерелүе чыганагы Саурмаг Айина культын кертү нигезе өчен җаваплы, шул ук вакытта аның үги угылы һәм варисы Ибериянең Мириан I Данина потын барлыкка китергән дип игълан итә. Саурмаг һәм Мирван хөкем сөрү вакытлары шуларны исәпкә алып безнең эрага кадәр 3-енче һәм 2-енче гасыр дип даталана. Хәзерге заман тарихчылар Айнина һәм Дайнина/Айнина һәм Данана шул ук Илаһның ике исемнең кыскартылмасы дип фараз итәләр, Данина/Данана Гөрҗи теле ялгау да кисәкчәсе + Нана буларак ясалган исем. Николас Марр Гөрҗи исемнәрендә Иран Анахитаның һәм Иранныкы булмаган Нан-Асның чагылышы булуы карашында булган, шул ук вакытта Михаил Церетели алар Иштарның коллегасы Шумерлыларның Инаннасы тарафыннан йогынты ясалган дип ышанган.
HD165576
HD165576 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гурон (Канзас)
Гурон  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Фрасин (Долж)
Фрасин — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фредериктон
Фредериктон (Fredericton) — Канада шәһәре, Нью-Брансвик вилаятенең административ үзәге.
Тарих
1785 тә нигезләнә.
Валь-де-Кардос
Валь-де-Кардос — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8339) Kosovichia
(8339) Kosovichia — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1985 елның 15 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 RM6» саналган.
Мёккерн
Мёккерн (Möckern) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сойниця
Сойниця — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ширенский Пыщуг
Ширенский Пыщуг — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Пахомовский Пыщуг елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бирча-Мике
Бирча-Мике — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Педра-Прета (Мату-Гросу)
Педра-Прета  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Караҗакөй (Хозат)
Караҗакөй (Karacaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Хозат илчесенә караган бер авыл (köy).
Аязма (Башакшеһир)
Аязма (Ayazma) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Истмала иле Башакшеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сылтамалар
Ayazma, Başakşehir Ayazma, Başakşehir
Верну-сюр-Бренн
Верну-сюр-Бренн — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Сярки
Сярки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Иванавка (Рэчыцкий районы)
Иванавка  (Іванаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Жилая Шача
Жилая Шача — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Ярославль өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кострома елгасының уң ярына тамагыннан 135 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 24 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Елховка (Великая кушылдыгы)
Елховка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Великая елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 26 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сарби
Сарби — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ожехувко (Олецкий повяты)
Ожехувко  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(15661) 3281 T-2
(15661) 3281 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 30 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3281 T-2» саналган.
Любек (Көнбатыш Виргиния)
Географиясе
Любек халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Денёвр
Денёвр (Deneuvre) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,70 км².
Кыр Энәле
Кыр Энәле — Татарстан Республикасының Буа районындагы авыл.
Почта индексы — 422418.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Сент-Җонс (Канада)
Сент-Җонс (St. John's) — Канада шәһәре, Ньюфаундленд һәм Лабрадор вилаятенең административ үзәге.
Тарих
1497 дә нигезләнгән дип санала.
Ле-Фреш
Ле-Фреш — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Мокравиця
Мокравиця — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Субботинцы
Субботинцы (Субботинцы) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
2-нче гвардия танк бригадасы
2-нче гвардия аерым танк бригадасы — Бөек Ватан сугышы вакытындагы ЭККГ танк бригадасы.
Тарих
1942 елның 5 гыйнварендә 9-нче танклы бригадасы (9 тбр)
Тулы исеме
2-нче аерым гвардия танклы Витебск Кызыл байраклы, Суворов, Кутузов орденлы бригадасы (2-я отдельная гвардейская танковая Витебская Краснознаменная орденов Суворова, Кутузова бригада)
Кыркгөзелер (Һорасан)
Кыркгөзелер (Kırkgözeler) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Һорасан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фәрзәнә Сәгыйтова
Сәгыйтова Фәрзәнә Фәтхулла кызы (20 апрель 1943 ел) — җырчы, вокал буенча педагог, югары мәктәп укытучысы. Профессор (2009). Салават Юлаев ордены кавалеры (2018), Рәсәй Федерациясенең (2008) һәм Башкортстан Республикасының (1997) атказанган сәнгать эшлеклесе, Башкорт АССРның атказанган мәдәният хезмәткәре (1983). Газиз Әлмөхәммәтов исемендәге призына республика яшь җырчылар конкурсы лауреаты (1970).
Биографиясе
Фәрзәнә Фәткулла кызы Сәгыйтова (кыз фамилиясе Шәяхмәтова) 1943 елның 20 апрелендә Башкорт АССРның Макар (хәзер Ишембай) районының Көзән авылында туган.
Клирфилд (Висконсин)
Клирфилд  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Фәрзәнә Сәгыйтова
Биографиясе
1966- 1969 еларда Ишембай шәһәренең балалар музыка мәктәбендә укытучы булып эшли.
Клирфилд (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фәрзәнә Сәгыйтова
Биографиясе
1974 елдан Уфа дәүләт сәнгать институтында укыта. 1981 елдан вокал бүлеге мөдире булып эшли, ә 1999 елдан — вокал сәнгате кафедрасы мөдире.
Фәнни һәм иҗади эшчәнлеге
Сәгыйтова Фәрзәнә Фәтхулла кызы 14 фәнни һәм укыту-методик хезмәт авторы. Җырчы буларак, аның репертуарында опералардан арияләр, башкорт, чит ил һәм ватан композиторларының җырлары, башкорт халык җырлары бар.
Күп тапкырлар «Ирәндек моңнары» төбәкара башкорт җырларын башкаручылар бәйгесенең, шулай ук «Йәйгор» фестиваленең жюри рәисе була , Заһир Исмәгыйлев исемендәге музыкант-башкаручыларның  халыкара , «Мин сәнгать дөньясына керәм» һәм Рәсәйнең  музыкаль югары уку йортларын тәмамлаган вокалчылар конкурсларының һ. б. жюри әгъзасы була.
Укучылары
Укучылары арасында — Рәсәй Федерациясенең атказанган, Башкортстанның халык артисты Фәнәви Салихов, Рәсәй Федерациясенең атказанган артисты А. Волкова, Башкортстанның халык артистлары Римма Амангилдина һәм Ф.Ганиев,атказанган артистлар Илһам Вәлиев, Миңзифа Искуҗина, Татарстан Республикасының халык артисты Зөлфия Шакирова, атказанган артистлар Лилия Букеева, Рөстәм Асаев һәм башкалар.
Гаиләсе
Туганнары — Кәрим һәм Риф Шәяхмәтовлар.
Тормыш иптәше — Сәгыйтов Тәлгать Нигъмәтулла улы, «Башкортстан» республика гәзитенең баш мөхәррире, БР мәдәният министры була.
Атасы — Әхмәтзәки Вәлидинең ике туган агасы.
Каза Селвино (Павия)
Каза Селвино — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Глинка районы
Глинка муниципаль районы (Глинковский район) — Смоленск өлкәсендә урнашкан муниципаль район. Район үзәге — Глинка авылы.
Тарих
Глинка районы 1929 елны оештырылган.
Халык
Халык саны — 6,081 мең кеше (2005).
Демография
Глинка районының иң зур торак урыны – Глинка авылы.
Иванавка (Хойницкий районы)
Иванавка  (Іванаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Хойницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Хикори (округ, Миссури)
Хикори — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Хермитидж шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1845 елда оештырыла.
Педра-Прета (Риу-Гранди-ду-Норти)
Педра-Прета  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Хикори (округ, Миссури)
Халкы
2019 елда халык саны 8903 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 1033 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Хикори (округ, Миссури)
Соколувка (Люблин воеводалыгы)
Соколувка  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8340) Mumma
(8340) Mumma — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1985 елның 15 октябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 TS1» саналган.
HD165605
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гьюготон (Канзас)
Гьюготон  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гьюготон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Великополье (Оршанка районы)
Великополье (Кугунур, Великополье) — Мари Илнең Оршанка районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (78,1%), руслар (19,2%).
Вальфогона-де-Балагер
Вальфогона-де-Балагер — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Баланзас
Баланзас — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Томь елгасының уң ярыннан 627 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, инештән Новокузнецк каласына чаклы, Кондома елгасын кертмичә,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Аязма (Измит)
Аязма (Ayazma) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Измит илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фрасина
Фрасина — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сярча-Лонка
Сярча-Лонка — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мутница (Великая кушылдыгы)
Мутница — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Великая елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(15662) 4064 T-2
(15662) 4064 T-2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4064 T-2» саналган.
Мёлау
Мёлау (Möhlau) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Елоунайф
Елоунайф (Yellowknife) — Канада шәһәре, Төньяк-Көнбатыш территорияләрнең административ үзәге.
Тарих
1934 тә нигезләнә.
Вилландри
Вилландри — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Ожешки
Ожешки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бирчий (Горж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Висим (авыл)
Висим (Висим) — Свердловск өлкәсенең Горноуральский шәһәр округы составына керүче эшчеләр бистәсе.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Тарих
1741 елда металлургик заводы янындагы бистә буларак нигезләнгән.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар, татарлар һ.б.
Свойкув (Түбән Силезия воеводалыгы)
Свойкув  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Находка
Находка (Находка) — Россия Федерациясенең Диңгез буе краенда урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1940 елдан, шәһәр статусын 1950 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (93,1%), украиннар (2,4%), кореялылар (1,2%).
Иванишча
Иванишча (Іванішча ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Мокре (Голенёвский повяты)
Мокре  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Левиньяк
Левиньяк — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Макартур (Көнбатыш Виргиния)
Макартур  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Макартур халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Педрас-Алтас
Педрас-Алтас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Нәзыйрәчелек
Нәзыйрәчелек (гарәп/фарсы телләрендә өлге, үрнәк, охшатма) — Урта гасырларда Шәрык, шул исәптән татар әдәбиятында киң таралган шигъри форма. Аның асылында башка бер авторның теге яки бу әсәре тәэсирендә туып, аңа охшатып яңа әсәр язу ята.
Тасвирлама
Әдип үзенә кадәр иҗат ителгән нинди дә булса билгеле бер әсәрнең темасын, сюжетын һәм төп каһарманнарын алып, башка әсәр иҗат итә. Гадәттә, эпик әсәрдә төп чыганакның темасы, еш кына исеме, сюжетының төп мотивлары саклана. Ә лирик әсәрләрдә (чыганак белән бер үк телдә булса) рифма, аерым сурәтләр чаралары да сакланырга мөмкин.
Нәзыйрәдә әдип мәгълүм теманы ачуда һәм сюжетны эшкәртүдә үзе сайлаган автор белән ярышка чыга.
Мисаллар
Шәрык әдәбиятында күп классик әсәрләр нәзыйрә ысулы белән иҗат ителгән. Мәсәлән, Нәваиның «Хәмсә» әсәре. Татар әдәбиятында да күп кулланыла: Сәйф Сараи, Котб, Мөхәмәдьяр, Шәмсетдин Зәки һәм башкалар. Габдулла Тукайның "Тәүбә вә истигъфар" шигыре Александр Пушкинның "Унынчы васыять" шигыренә нәзыйрә булып тора.
Каза Серена (Империя)
Каза Серена — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Каза Серена Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Клифтон (Грант, Висконсин)
Клифтон  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Караҗакөй (Эрфелек)
Караҗакөй (Karacaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Эрфелек илчесенә караган бер авыл (köy).
Шистом
Шистом — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Ветлуга елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 36 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(8341) 1986 QQ
(8341) 1986 QQ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 26 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QQ» саналган.
Соколя (Люблин воеводалыгы)
Соколя  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Диарвиль
Диарвиль (Diarville) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11,03 км².
Верду (Льейда)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ожини
Ожини — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ардон (шәһәр)
Ардон (Ардон, Ӕрыдон) — Россия Федерациясенең Төньяк Осетия Җөмһүриятендә урнашкан шәһәр.
Ожини
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аязөрен (Кула )
Аязөрен (Ayazören) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Кула илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ардон (шәһәр)
Тарих
Шәһәр статусын 1964 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): осетиннар (78,7%), урыслар (18,0%), әрмәннәр (1,4%).
Тамара Ходайбирдина
Ходайбирдина Тамара Шаһит кызы (10 август 1923, Уфа — 27 апрель 1998, шунда ук), балет артисты. РСФСРның (1955) һәм БАССРның (1953) атказанган артисты.Тәүге профессиональ башкорт балериналарының берсе.
HD16566
HD16566 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Молау
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD16566
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Тамара Ходайбирдина
Биографиясе
Уфа шәһәрендә Башкортстанның партия һәм дәүләт эшлеклесе, журналист һәм язучы Ходайбирдин Шәһит Әхмәт улы гаиләсендә дөньяга килгән.
1941 елда Ленинград хореография училищесын (педагогы М.Ф.Романова классы) тәмамлаган.
1964 елга кадәр Башкорт дәүләт опера һәм балет театрында балет солисты, бер вакытта 1960-71 елларда Уфа сәнгать училищесында, 1968 елдан Уфа дәүләт сәнгать институтында укыта.
Иҗаты
Ижатына югары башкару техникасы, музыкальлек хас булган.
Аның рольләре арасында Сванильда ("Коппелия"; дебют, 1941), Одетта — Одиллия ("Аккош күле" — "Лебединое озеро", П.И.Чайковский), Лауренсия (А.А.Крейнның ш. ук исемле балеты), Эсмеральда (Ч.Пуньиның шул ук исемле балеты), Зарифа ("Тау риваяте" — "Горная быль", А.С.Ключарев) һәм башкалар. Иң яхшы партияләрнең берсе — Зарема ("Бакчасарай фонтаны" — "Бахчисарайский фонтан", Б.В.Асафьев).
Репертуарында дөнья халыклары биюләре, шул исәптән “Мөглифә", "Бүләк", "Су буенда очрашу" башкорт биюләре һәм башкалар бар.
Мәскәүдә Башкорт әдәбияты һәм сәнгате декадасында катнашкан (1955). ""Журавлиная песнь" (Свердловск к/ст, 1959) фильм-балетында төшкән. Бөтендөнья яшьләр һәм студентлар фестивале лауреаты (Бухарест, 1953).
Табор (Мазовия воеводалыгы)
Табор  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Икалуит
Икалуит (Iqaluit) — Канада шәһәре, Нунавут территориясенең административ үзәге.
Тарих
1942 дә нигезләнә.
(15663) Перифант
Тарихы
1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4168 T-2» саналган.
Виллен-ле-Роше
Виллен-ле-Роше — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Виктор Вишневский
Виктор Вишневски (Виктор Пөтр улы Вишневски,, — , ) — праваслау дин эшлеклесе, фәлсәфә прафисыры (1828), укытучы, Рус география җәмгыятенең хакыйкый әгъзасы (1852), Казанның Ару хәбәр җәмигынең баш рухание (1866-?).
Дайтон (Канзас)
Дайтон  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Дайтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Седленцин
Седленцин — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Иванишчавичы (Акцябрский районы)
Иванишчавичы  (Іванішчавічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Акцябрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Тәфтиләү
Тәфтиләү - татар һәм башкорт халык җыры.
«Тәфтиләү» җырының көе генә үзгәрешсез булып тора. Көе төрле текстлар белән башкарыла.
"Тәфтиләү" көе тарихының да берничә варианты бар. Алар икесе дә морза Тәфкилевләр нәселе белән бәйле.
Мифик Сеянтус белән бәйле
Полковник Тәфтиләү яу урыны.
Башкорт илкәйләрен утка тоткач,
Алтынланы аның урыны.
Җил җилләми томанлы, ай, ачылмас,
Җыр җырламый күңел ачылмас.
Полковник Тәфтиләү түккән канның
Ачулары ук тиз басылмас.
Кайнап кына аккан аша Идел
Тәфтиләүләр таба кичү алмас.
Тәфтиләүләр генә буа алмас.
Кара да гына урман кыя бите,
Шаулыйдыр да кичен, җил чакта.
Җаннарым укыр бер чакта...
Ихтема
Ихтема — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Ярославль өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Тебза елгасының уң ярына тамагыннан 83 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кострома елгасы Исады су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны, Рыбинск сусаклагычыннан Түбән Ука тамагына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейны кушылмый).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Владимир Витевский
Владимир Витевский (Владимир Николай улы Витевский,, — , ) — тарихчы, укытучы, Казан укытучылар семинариясе һәм Мария хатын-кызлар гимназиясе укытучысы, Уваров пермиясе лауреаты.
Фрасин-Вале
Фрасин-Вале — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Владимир Витевский
Биографиясе
Владимир Николаевич Витевский 1845 елның 22 июлендә Сембер губернасы Сенгилей өязе (хәзерге Самар өлкәсе) Подвалье авылында священник гаиләсендә туган.
Сембер дини училищесын белем ала, семинариягә укырга керә, әммә аннан китә. Гимназия курслары өчен имтихан бирә һәм 1866 елда Казан Император университетының тарихи-филологик факультетына укырга керә, аны 1870 елда тәмамлый.
1870-1874 елларда Уральск шәһәренең ике уку йортында — Җаек хәрби гимназиясендә һәм 1 нче разрядлы кызлар училищесында рус теле, тарих һәм география фәннәреннән укыта.
1874-1901 елларда Казанда рус-чит халык укытучылар семинариясендә һәм шулай ук 1897 елга кадәр кызлар мариин гимназиясендә укытучы булып эшли.
Владимир Тихонов (1857)
Владимир Тихонов (Владимир Алексей улы Тихонов,, — , ) — актер, рус телендә иҗат иткән драматург һәм язучы.
Мокре (Кошалинский повяты)
Мокре  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казаринцы
Казаринцы (Казаринцы) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Һәлифәкс
Һәлифәкс (Halifax) — Канада шәһәре, Яңа Шотландия вилаятенең административ үзәге.
Хауард (округ, Миссури)
Хауард — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Фейетт шәһәре.
Һәлифәкс
Тарих
1749 да нигезләнә.
Хауард (округ, Миссури)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1816 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 9857 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 1207 км² тәшкил итә.
Озерница (Великая кушылдыгы)
Озерница — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Великая елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бирчий (Олт)
Бирчий — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вилаграсса
Вилаграсса — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
(8342) 1986 QN3
(8342) 1986 QN3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 29 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QN3» саналган.
Әлтаир
Әлтаир (النسر الطائر ән-нәср әт-та’ир — «очучы каракош» ; Каракош α, Каракош альфасы, α Aql) — Каракош йолдызлыгының иң якты йолдызы, яктырыш буенча күк йөзендә 13 нче урында тора. Әлтаир 16,8 гына яктылык елы ераклыкта тора. Каракош β һәм Каракош γ йолдызлары белән билгеле йолдызлар сызыгыны — Каракош Гаиләсе яки Каракош Үзәге не тәшкил итә.
Әлтаир +0,77 йолдызча зурлыктагы йолдыз. Бу A спектр сыйныфылы йолдыз. Аның массасы Кояшныкыннан 1,8 тапкыр, ә яктыртучанлыгы — 11 тапкыр артыграк. Әлтаир үз күчәре тирәсендә 8,9 сәг. эчендә әйләнеп чыга. Бик тиз әйләнүе сәбәпле йолдызның экватор диаметры котып диаметрыннан 22 % артыграк. Йолдызның яктырышы кечкенә зурлыкка үзгәрә. Ул Калкан δ сыман үзгәрмә йолдыз була.
Туу җәрәхәте
Дөньяга килгәч, нарасый үзе ияләшмәгән мохит, температура, микроблар белән очраша. Аның организмында булган тигезлек бу периодта бик җиңел бозыла. Шуның өстенә тукымаларының морфологик җиткелексезлеге, беренче чиратта үзәк нерв системасы, саклау механизмнарының ким­ челеге төрле авыруларга китерә. Сабый туганнан соң барлыкка килгән авыруларның катлаулылыгы төрлечә: бала тудыргандагы травма, кендек авырулары, мелена (кан катып кара төскә кергән тизәк), тумыштан булган гариплек һ.б.
* Бала тудыргандагы травмалар. Яңа туган бала патологиясендә травма шактый зур урын алып тора һәм аңа тире, тире асты, мускуллар, сөякләр, перифирик һәм үзәк нерв системасының зыян күрүе керә. Тире һәм тире асты клетчаткасы (йомшак тукымалар) бәби тапкан вакытта бала юлы тар булудан зур басым ясалу нәтиҗәсендә барлыкка килә.