cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тутлы глаукома
Дәвалау
4.     Трабекулэктомияне медикаментоз дәвалау һәм лазерлы катнашуга резистент  авыруларга башкаралар. Нәтиҗәләрне яшь авыруларда фаразлап булмый. Антиметаболитларны өстәмә куллану операция нәтиҗәсен яхшырта ала. БАПГ белән чагыштырганда тутлы глаукома белән авырулар күбрәк хирургик дәвалауга мохтаҗ,  өстәвенә ир-атларга операцияне иртәрәк үткәрергә кирәк.
Фараз
Фараз чагыштырмача яхшы. Вакыт белән күз эче басымын контрольдә тотарга җиңелрәк була, кайвакыт офтальмотонус дәрәҗәсе үзеннән-үзе  нормага кайта. Күз эче басымы дәрәҗәсе һәм трабекула пигментациясе кимү буенча төгәл бәйләнеш юк. Моңарчы ачыкланмаган тутлы глаукома белән авырулар соңрак нормаль басымлы глаукома белән дип ялгыш санала ала.
Дифференциаль диагностика
1.    БАПГ трабекуляр өлкә гиперпигментация белән бергә була ала. Әмма бу очракта ПДС аермалы буларак тут почмакның аскы бүлегендә туплана. Өстәвенә, БАПГ белән авырулар гадәттә өлкәнрәк һәм аларда Крукенберг орчыгы һәм төсле катлауның үзенчәлекле транслюминесцент кимчелекләре юк.
2.    Псевдоэксфолиатив глаукомада шулай ук тут дисперсиясе һәм трабекуляр өлкәнең  гиперпигментациясе очрый. Әмма төсле катлауның транслюминесцент кимчелекләрен бәбәк кырые буенча табалар, ә перифериясендә юк. Тутлыдан аермалы буларак псевдоэксфолиатив глаукома гадәттә гомернең 7 нче дистәсендә кешеләрне зарарлый, 50% очракта  берьяклы була һәм миопия белән бәйле түгел.
3.    Артифакиядә тутлы глаукома АК-ИОЛ'ның гаптик һәм оптик өлеше белән төсле катлауның  арткы өслеге бәйләнеше өчен киләчәктә пигмент дисперсиясе һәм агып китү  юллары бикләнүе белән барлыкка килә.
5.     Ябык почмаклы глаукоманың аскискен өянәге төсле катлау  тамырының АПК төзелеше белән бәйләнеш урыннарында трабекуляр өлкәнең чагылган  пигментациясе белән бәйле була ала.
Лонжссень
Лонжссень — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
(4003) Шуманн
Тарихы
1964 елның 8 мартында Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1964 ED» саналган.
Ивини (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Усцянки (Августивский повяты)
Усцянки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ильяслы (Бафра)
Ильяслы (İlyaslı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каргалы (Чакмагыш районы)
Каргалы — Башкортстанның Чакмагыш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452213, — 80256860007.
Вайнмор (Пенсильвания)
Вайнмор  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вайнмор халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фейтуш
Фейтуш — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Метеор (журнал)
Метеор — сәяси, әдәби-нәфис һәм сатирик журнал. 1906 елның сентябреннән 1907 елның июненә кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 7 саны чыга.
Ретла
Ретла (Retla) — Эстониянең Ярвамаа өязендә урнашкан авыл.
Буайё-Сен-Жером
Буайё-Сен-Жером (Boyeux-Saint-Jérôme) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Пон-д’Эн кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 16.94 км².
Аламо (Төньяк Дакота)
Аламо  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Аламо шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иваново өлкәсе
Иваново өлкәсе — (Ивановская область) – Россия Федерациясенең Европа өлеше субъекты. Үзәк федераль округсена керә.
Өлкә үзәге – Иваново шәһәре.
Чиктәшлек
Иваново өлкәсе Көнчыгыш Европа тигезлегенең үзәк өлешендә урнашкан. Җир өсте тигезлектән гыйбарәт. Климат уртача континенталь. Еллык явым 550—600 ммны тәшкил итә. Елгалар Идел бассейнына карый. Иваново өлкәсендә Горький сусаклагычының бер өлеше, Идел—Уводь каналы бар. 200дән артык күл бар. Өлкә мәйданының 2,9% өлеше сазлыклар. Нигездә көлсу һәм сазлык туфраклары.
Татарлар
Иваново өлкәсендә татарлар 19 йөзнең 2 нче яртысында төпләнә башлыйлар. Башлыча, алар Идел буе губерналарыннан килеп, туку фабрикаларына вакытлыча эшкә ялланган крәстияннәрдән тора. Татарстан һәм Түбән Новгород якларыннан татарларның күпләп күченүе 1921-22 елгы ачлык белән бәйле. 1920-30 елларда Ивановода татар үзешчән сәнгать түгәрәкләре эшли, кайбер башлангыч мәктәпләрдә татар теле өйрәнелә.
Татарлар, башлыча, Иваново (5970 кеше), Вичуга (365), Кинешма (425), Родники (356), Тейково (404), Фурманов (400), Шуя (220) шәһәрләрендә, Приволжский районында (211) яшиләр.
Волова (Польша)
Волова  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Парфенавцы
Парфенавцы (Парфенаўцы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Побеги
Побеги — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рыстюг
Рыстюг — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк елгасының сул ярыннан 360 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Методик җыентык (журнал, Мәскәү-Самар)
Методик җыентык — педагогик журнал. Урта Идел край халык мәгарифе бүлеге. 1930 елда Мәскәү, 1931-1933 елларда Самар шәһәрләрендә татар телендә нәшер ителә.
Александровка (Баулы районы)
Александровка — Татарстан Республикасының Баулы районындагы авыл.
Халык саны — 1152 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423926.
Ивична
Ивична — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Александровка (Баулы районы)
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар — 51%, татарлар — 37%.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
Токан-Сент-Апр
Токан-Сент-Апр — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
ZNF195
ZNF195 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Вия Национале (Авелино)
Вия Национале — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пепеуць (Румыния)
Пепеуць — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Константина (Севилья)
Константина — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 7243
NGC 7243 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Фелгейраш (Фафи)
Фелгейраш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
(2429) Шюрер
Тарихы
1977 елның 12 октябрендә Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 TZ» саналган.
Панчмукһи Хануман Гыйбадәтханәсе
Шри Панчмукһи Хануман Мандир ул Пакистанда тарихи Һинду гыйбадәтханәсе. Ул Пакистанның Синдһ Провинциясендә Солдат Базарында урнашкан. Бу 1500 еллык борынгы гыйбадәтханә. Ул дөньяда табигый Ходай Хануман сыны булган бердәнбер гыйбадәтханә. Ул 1994 елда Синдһ Мәдәни Мирас Акты буенча милли мирас дип игълан ителгән.
Дини әһәмияте
Ышану буенча куылу вакытында Ходай Рама хәзер гыйбадәтханә торган урынга килгән. Бераз вакыт узгач шул урыннан Панчамукһи Хануман сыны казып чыгарылган булган һәм шул урында гыйбадәтханә төзелгән булган. Ышану буенча Панчамукһи Хануманны 11 яки 21 мәртәбә әйләнеп чыгу тугърыларның теләкләрен чынлыкка ашыра.
Тарихы
Хәзерге гыйбадәтханә структурасы якынча 1500 ел элек төзелгән булган. Гыйбадәтханә 2609 квадрат футтан күбрәк мәйдан колачлый. Соңрак бу җирнең яртысын җирне тартып алучылар алмакчы булган. 2006 елда район суды тартып алынган җирне кире гыйбадәтханәгә бирергә кушкан. Шулай да күп тартып алучылар хәттә әмердән соң да гыйбадәтханәне биләүне дәвам иткәннәр. 2012 елда гыйбадәтханәдә Һинду җәмәгатеннән һәм Муттахида Кауми Хәрәкәтеннән җыелган акчаны кулланып төзекләндерү башланган. 2019 елда төзекләндерү эшләре вакытында шул урында берничә Һинду Илаһы сыннары казып чыгарылган булган.
Тышкы сылтамалар
https://m.facebook.com/ShriPunchMukhiHanumanMandir/
Люзино
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Усцянки (Граевский повяты)
Усцянки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Крапивна (Смаргонский районы)
Крапивна  (Крапіўна ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Луар-сюр-Рон
Луар-сюр-Рон — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
1122 ел
Вафатлар
1120'erne
Себер ханнары исемлеге
Себер ханлыгы белән идарә иткән идарәчеләр исемлеге:
Ридакүла (Элва)
Ридакүла (Ridaküla) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
Докумаҗылар (Кыбрысҗык)
Докумаҗылар (Dokumacılar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Кыбрысҗык илчесенә караган бер авыл (köy).
Волькове
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Методик җыентык (журнал, Свердловск)
Методик җыентык — педагогик журнал. Свердловск педагогия фәнни-тикшеренү институты органы. 1933-1934 елларда Свердловск шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Ивоне
Ивоне — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Побреж
Побреж — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шейд-Геп (Пенсильвания)
Шейд-Геп  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кул белән ашала торган ризык
Кул белән ашала торган ризык — аны куллар белән генә ашыйлар, ашханә приборларыннан башка — калаклар, чәнечкеләр, пычаклар  һәм шулай алга таба. Кул белән ашау өчен бүленә торган һәм бүленми торган ризыклар җитештерелә.
Кайбер өлкәләрдә ризыкларның зур өлеше яки барлык ризыклар куллар белән ашала: әйтик, эфиоп ашханәсендә барысы диярлек төреп ашыйлар, аларны "ынджера" дип атыйлар. .Азиянең көньяк өлешендә ашханәдә ризыкны еш кына куллар ярдәмендә кулыннан. Европа мәдәниятенә куллары белән ашыйлар. Ашханә приборларыннан башка ашый торган ризыкларны куллануны еш кына мәгънәсезлек дип уйлыйлар. .
Кул белән ашау төрле илләргә таралган, мәсәлән, Африка һәм Һиндстанга, күбесенчә куллары белән 2,5 миллиард кеше ашый. Ислам мәдәниятендә дә кул белән ашау кабул ителгән; Европада бу традиция югалган.
Кул белән ашый торган ризыкларны еш кына фуршетларда, пикникларда, кичәләрдә һәм туйларда бирәләр,  ләкин шул ук вакытта кадерле ризыкларны бирү дөрес дип санала. Көнбатыш илләрендә, гадәттә, кабымлыкларны һәм десертларны куллар белән ашыйлар: бутербродлар, сэндвичлар, канапе;  шулай ук камыр: пирожки, коймак,   самса,; төрледән-төрле шпашкаларда продуктлар  ( сыр телеме), тавык канатлары һәм башкалар.
Башка илләрдә куллар белән пешкән камыр ризыкларын да ашыйлар (ән-пан, позы, няньгао, юэбин, цзунцзы) һәм башка ризыкларны (суши, онигири, з, данго, доса); кайбер эскимос ашханәне ризыкларын (мактак) шулай ук куллар  ярдәмендә ашала.
Төрки халыкларының ризык исемнәрен бешбармак (бесбармак) турыдан-туры кул белән ашалуларын аңлата: «бешбармак» тәрҗемә иткәндә «биш бармак» була.
Парфенкава
Парфенкава (Парфенкава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Дубровенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Александер (Төньяк Дакота)
Александер  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Бурёнка
Бурёнка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь краеның Чайковский районы биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Александер (Төньяк Дакота)
Тарихы
Александер шәһәре  елда нигезләнгән.
Бурёнка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Александер (Төньяк Дакота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фервенса
Фервенса — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
(2018) Шустер
(2018) Шустер  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1931 елның 17 октябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1931 UC» саналган.
Мизан (гәҗит)
Мизан — гәҗит. «Хәмият» гәҗите варисы. 1908-1909 елларда Әстерхан шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 24 саны чыга. Мөхәррир һәм нәшир – Мостафа-Лотфый Исмәгыйлев-Ширванский.
ZNF197
ZNF197 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Усьник
Усьник — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тонак
Тонак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Крапивница (Свислацкий районы)
Крапивница  (Крапіўніца ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Коммунистик урам (Уфа)
География
Печән урамы тәмамланган җирдән башланып, Солтанов, Һоспиталь, Гафури, Зенцов, Аксаков, Гоголь, Карл Маркс урамнары, Югары сәүдә мәйданы, Ленин, Цюрупа, Мәгафур Хисмәтуллин, Яңа Күпер, Воровский урамнары, Салават Юлаев проспекты белән кисешә һәм Посад урамы белән кисешкән җирдә тәмамлана.
Тарих
XX гасыр башында урам Зур Дөньядан күчү (Большая Успенская, чиркәве атамасы буенча) урамы дип аталган. 1918-1937 елларда шул урамда яшәгән инкыйлабчы Егор Созонов (1879-1910) исемен, 1937-1960 елларда ССРБның җитәкчесе Иосиф Сталин (1879-1953) исемен йөрткән.
Ридакүла (Кадрина)
Ридакүла (Ridaküla) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Корипе
Корипе — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Буассе (Эн)
Буассе (Boissey) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Реплонж кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,05 км².
Үрнәк (Чакмагыш районы)
Үрнәк — Башкортстанның Чакмагыш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452218, ОКАТО коды — 80256865001.
Люлемино
Люлемино — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вия Национале (Казерта)
Вия Национале — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вия Национале Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вайсспорт-Ист (Пенсильвания)
Географиясе
Вайсспорт-Ист халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вольска-Домброва
Вольска-Домброва — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
1123 ел
Вафатлар
1120'erne
Люсне
Люсне — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Рябиха
Рябиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пичуг елгасының сул ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Рябиха
П'ептань
П'ептань — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ферментойнш
Географиясе
Мәйданы —.
Фелия Литвин
Франсуаза Жанна Васильевна Литвинова (кызлыкта Шютц), сәхнә исеме Фелия (Фели, Фекла, Фани) Литвин (Félia Litvinne; 31  август (12 сентябрь) 1860, Санкт-Петербург, Россия Империясе -12 октябрь 1936 ел, Париж, Франция ) — җырчы.
Биографиясе
Әнисе Канадада туган, Шотландия полковнигы Мунро де Фаулның һәм француз хатын-кызы Лару ханымның оныгы. Бабасы, полковник Джон Мунроны, Ф. Купер " Последний из Могикан" әсәрендә геройларының берсе итеп ясый. Музыка һәм җырга  Италиянең иң яхшы укытучыларында өйрәнә
15 яшеннән ул Парижда яши, анда өч ел дәвамында Барт-Бандералидан, аннары Полина Виардонан (1880-нче еллар башы) җыр дәресләре ала. 16 яшендә ул беренче тапкыр Парижның "Плейель" залында чыгыш ясый, анда Леонораның ариясен җырлый ( "Трубадур" ). Соңрак ул Бордода, Женевада, Нью-Йоркта (Метрополитен операсы) җырлый. 1886-1887 еллар мизгелендә Брюссель " Ла Монна " театрында чыгыш ясый.
1888 елда ул Римда һәм Венециядә җырлый, Парижның "Гранд опера" театры сәхнәсендә чыгыш ясый. Аннары аны Неапольгә (Teatro San Carlo) һәм Mилaнга ( 1890, Teatro alla Scala ) чакыралар. Шул ук елның октябрендә ул Мәскәү Зур театрында беренче тапкыр чыгыш ясый, аннары Санкт-Петербургның Мариинский театрында җырлый һәм Одессаның Италия операсына чакыру ала.
1892 елда ул Мадридта, 1895 елда Марсельдә, соңрак Миланда, Монте-Карлода җырлый.
1897 елда Метрополитен операсында уңышлы гастрольләрдән соң, ул АКШ шәһәрләрендә гастрольләрдә була.
1903 елда ул "Император патшалыгының солисты" исемен ала.
1915 елда җырчының соңгы спектакле опера сәхнәсендә була (Монте-Карло, Аида, Энрико Карузо белән бергә).
1917 елда ул Парижның "Гранд опера" театры сәхнәсендә А.де Палигнакның "Джудит " операсында күренә
Ул Фонтенблодагы консерваториядә (профессор) укыта. Ул Франциянең Мактау легионы белән бүләкләнде ( 1927 ). Парижда һәм Санкт-Петербургта граммофонга 39 әсәре язылган.
Милли байрак (гәҗит)
Милли байрак — иҗтимагый-сәяси гәҗит. 1935 елның 1 ноябреннән 1945 елның августына кадәр Мукден шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 440 саны чыга. Нәшир – Сәлмән Гаети, мөхәррирләр – Гаяз Исхакый, Ибраһим Дәүләткилде, Рокыя Мөхәммәдиш.
Ильяслы (Яһьялы)
Ильяслы (İlyaslı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Яһьялы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бортом (авыл)
Бортом (Бортом) — Коми Республикасының Сысола районында урнашкан авыл.
Климат
Бортом климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (90%), руслар (9%).
NGC 7244
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Маяк (гәҗит, Петропавел)
«Маяк» — иҗтимагый-сәяси һәм әдәби гәҗит. Эчке Россия һәм Себер төрки-татар мөселманнарының милли идарәсе органы. 1918 елның 7 декабреннән 1919 елның 21 апреленә кадәр Кызылъяр (Петропавел) шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 30 саны чыга. Җаваплы мөхәррир – Гаяз Исхакый.
Тарих
1918 ел ахырында һәм 1919 елда, Урта Идел, Урал һәм Себернең вакытлыча ак гаскәрләр ( Колчак гаскәрләре) булган төбәкләрендә татар телендә большевикларга каршы юнәлтелгән 20 газета чыгарыла. Аларның кайберләре турыдан-туры Колчакның хәрби администрациясе җитәкчелегендә бастырыла. Казанда ― «Корылтай», Самарда ― «Безнең фикер», «Халык», Уфада ― «Уфа хәбәрләре», «Яңа хәят», «Ак Идел», «Ил теле», «Ватан», Бәләбәйдә ― «Берек», Чиләбедә ― «Башкорт», Ырынбурда ― «Яңа вакыт», «Гәләбәси» һ. б., Кызылъярда ― «Юл», Омскида ― «Хакыйкать. Наша газета», Симәйдә ― «Халык сүзе», Томскида ― «Том сүзе» һ. б. Әлеге шәһәрләргә Кызыл гаскәр кергәч, большевикларга каршы булган газеталар чыгудан туктатылган.
1918 елның 7 декабрендә Кызылъяр (Петропавел) шәһәрендә Гаяз Исхакый (1878―1954) җитәкчелегендә сәяси, әдәби һәм милли «Маяк» газетасының беренче саны дөньяга чыга.
Әлеге газетаны чыгару өчен, җәмәгать эшлеклесе, сәясәтче, публицист Мәхмүт-Фуат Туктаров (1880―1938) Самарга барып, Милли Идарәнең Казаннан Самарга китерелгән хәрефләрен сатып алып кайта.
Мөхәрият
Комуч әгъзасы (1918―1919) Мәхмүт-Фуат Туктаров «Маяк» газетасының мөхәррире дә була, әлеге басма битләрендә актив языша. Шулай ук «Маяк» битләрендә җәмәгать һәм сәясәт эшлеклесе язучы Гомәр Терегулов (Гомәр Хәбибрахман улы Тәңреколый, 1883―1938), Габделбари Батгал (1857―1921), мәгърифәтче, мөгаллим Закир Кадыйри (1878―1954) һәм башкаларның язмалары чыга.
Газетада адмирал Колчакның Совет властена каршы көрәшкә юнәлдерелгән хәрби-сәяси планнары, аңа АКШ, Англия, Франция һәм Япония тарафыннан бирелгән матди-финанс ярдәм һәм фронтта сугыш хәрәкәтләренең барышы турындагы мәгълүматлар бастырылган. Шулай ук адмирал Колчак гаскәре басып алган урыннарда Совет хакимиятенең идарә органнарын тарату, предприятиеләргә һәм җиргә хосусый милекне торгызу һ. б. большевистик рухтагы тәртипләрне юкка чыгару турындагы боерыклар игълан ителгән.
1919 елның җәендә Колчак армиясендә хезмәт итүчеләрнең яртысын диярлек татар һәм башкорт сугышчылары тәшкил иткән. Аларны дини рухта тәрбияләү максаты белән газетада ислам тарихы буенча язмалар, Коръәннән өземтәләр, сүрәләр, аларга аңлатмалар, дин әһелләренең вәгазьләре бастырыла, махсус саннар дини бәйрәмнәргә багышлап чыгарыла.
«Маяк» газетасының 1919 елның 21 апрелеңдә 30нчы саны чыккан.
ZNF2
ZNF2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Побреже
Побреже — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Трелиссак
Трелиссак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Игнатув (Лодзь воеводалыгы)
Игнатув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ано (Атлантик Пиренейлар)
Чыганаклар
Ано (Атлантик Пиренейлар)
Краски (Вавкавыский районы)
Краски  (Краскі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Ридакүла (Рапла)
Ридакүла (Ridaküla) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Краски (Вавкавыский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Усьник-Двур
Усьник-Двур — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
1124 ел
Вафатлар
1120'erne
(2119) Швалль
(2119) Швалль  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1930 елның 30 августында Макс Вольф, Марио Ферреро тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1930 QG» саналган.
Алексеевка (Баулы районы)
Алексеевка — Татарстан Республикасының Баулы районындагы авыл.
Халык саны — 582 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423238.
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): чуашлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
Паршни
Паршни (Паршні ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Краснодон урамы (Уфа)
Краснодон урамы (Краснодон урамы, Краснодонская улица) — Уфаның Совет районында урнашкан урам. Ленин урамы белән киселештән башланып, Цюрупа урамы белән кисешә һәм Пархоменко урамы белән киселештә тәмам була. Урамның элеккеге исеме - Минин урамы.
Феррейруш (Амареш)
Феррейруш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Кория-дель-Рио
Кория-дель-Рио — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Льерг
Льерг — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Вольске
Вольске — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гашура көне
Гашура көне (عاشوراء ʻашура’) — мөхәррәм аеның унынчы көне. Шигыйләр бу көнне Кәрбаладагы вакыйгаларга, өченче имам Хөсәен һәм аның тарафдарлары үлеменә багышланган матәмне үткәрәләр. Бу йола мөхәррәмнең 1 нән 10 на кадәр дәвам итә. Бу көннәрдә мөнәҗәтләр, догалар укыла. Шулай ук Шахсәй-вахсәй үткәрелә.
Сөнниләр бу көнне ураза тотарга тырышалар, чөнки бу көндә ураза тоту бик саваплы булып санала.
Лютом (Диңгез буе воеводалыгы)
Лютом  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Миръат (журнал)
Миръат (مرآة – «көзге») — журнал. 1900-1903 һәм 1907-1909 елларда Санкт-Петербург һәм Казан шәһәрләрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 22 китабы чыга. Мөхәррир – Габдрәшит Ибраһимов.
Шекливилл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вия Национале (Арецо)
Вия Национале — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Усьник-Колёния
Усьник-Колёния — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вия Национале (Арецо)
Географиясе
Вия Национале Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Усьник-Колёния
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Игнацев-Паженчевский
Игнацев-Паженчевский — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Алмонт (Төньяк Дакота)
Тарихы
Алмонт шәһәре  елда нигезләнгән.
Ридалепа
Ридалепа (Ridalepa) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Игнацев-Паженчевский
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Алмонт (Төньяк Дакота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
1125 ел
Вафатлар
1120'erne
Булиньё
Булиньё (Bouligneux) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Виллар-ле-Домб кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 26,09 км².
Повжане
Повжане — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Красляне
Красляне (Красляне ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
ZNF20
ZNF20 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Күгәрчен районы
Күгәрчен районы Башкортстанның көньягында урнашкан һәм Мәләвез, Куергазы, Зиянчура, Җылаер, Бөрҗән районнары белән һәм Ырынбур өлкәсенең Төлген районы белән чиктәш. Районның 113 торак ноктасы 20 авыл советына берләшкән. Район үзәге Морак – элекке исеме Кызыл Мәчет.
Тарихи белешмә
Башкортларның җир сатып ятуларына күрә алар бу якларда ХХ гасыр башында азчылыкта калалар. 1928 елда районга керәчәк Кыпчак һәм Бөрҗән-Кыпчак волостьларында 24 865 рус, 15 233 башкорт, 4 277 татар, 6099 мукшы, 2 699 чуаш, 2 229 украин яшәве мәгълүм.
Идел буе халкын 1921-1922 елны кырган ачлык кәсафәте бу якларда бер ел алдан башланган. 1921 елны терлекләр калмаган диярлек. Туембәт авылында октябрь ахырларына мәктәп яшендәге 74 баланың 47се вафат һәлак булган.
Күгәрчен районы 1930 елның 20 августында Үзәк башкарма комитетының карары белән барлыкка килгән. Башта ул Морак районы дип атала. 1934 елны исемен Күгәрчен районына алмаштыра. Ул чактагы башкарма комитет рәисе Сатаев район үзәген Күгәрчен авылына күчерегә ниятли.
13,5 мең күгәрченле Бөек Ватан явында катнашкан. Аларның яртысыннан күбесе сугыш яланнарында ятып калган. Районнан киткән сугышчылардан сигезе Советлар Союзы Герое һәм берсе Дан орденының тулы кавалеры булдылар.
Демографик хәл
Иң зур торак урыны – Морак авылы (2010 елда биредә 8 962 кеше яшәгән), Йомагуҗа бистәсе (4 552 кеше).
Район халыкның югары табигый үрчеме белән (2009 елда +16,4‰, 2010 елда 15,4‰) аерылып тора. Шул ук вакытта үлүчеләр саны туучылар санына тигезләшә (2009 елда —16‰, 2010 —14,8‰) диярлек.
Шулай ук мукшылар (460 кеше 2002 елда), чуашлар (637 кеше) яши.
1989 елда татарлар район халкының 16%ын тәшкил итсәләр, 2002 елда 10-га калдылар. Күгәрчен районында татарлар яшәгән өч авыл бар дип санала: Увар (Багдашкино), Акман һәм тоташ районга исем биргән Күгәрчен. Башкортлаштыру шаукымында Күгәрчен, Калдар, Ишбирде, Акман, Дәүләтша утары авылларын 1979 елда башкорт авыллары итеп яздыралар. Шулай да, зур татар авылы Күгәрченне, соңгы җанисәпләр буенча анда күпчелектә татарлар яшәве белән килешергә мәҗбүр булдылар.
Икътисад
2010 елның башына районда эш яшендә 19 069 кешенең 16 175е эш белән тәэмин ителгән.
Авыл хуҗалыгы
Районда авыл хуҗалыгы аякта нык басып тора. Бу өлкәдә Дәүләт унитар предприятиесе «Тәвәкән» «Җиргән МТС» АҖ, 3 СПК, 7 ҖЧҖ, 86 игенче-фермер хуҗалыгы эш итәләр.
Мәгариф
Районда 15 урта мәктәп – укучылар саны 2576;
33 башлангыч мәктәп – 602 укучы;
1 гимназия – 702 бала;
19 мәктәпкәчә тәрбияләү оешмасы – 1140 бала (саннар 2010 ел башына).
Нур (Чакмагыш районы)
ᴨучтьı индексы — 452218, — 80256865003.
Феррейруш (Брага)
Феррейруш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Вайт-Миллс (Пенсильвания)
Географиясе
Вайт-Миллс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Торунь
Торунь (Toruń, Thorn) — Польшаның Куявия-Поморье воеводалыгында урнашкан шәһәр.
Халык саны — 205312 кеше (2011).
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Торунь Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Тарих
Шәһәр статусын 1233 елдан йөртә.
Халык
<div style=*font-size:88%*>
Перегу-Маре
Перегу-Маре — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тремола
Тремола — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Крупская урамы (Уфа)
Крупская урамы (Крупская урамы урамы, улица Крупской) — Уфаның Киров, Ленин һәм Совет районнарында урнашкан урам. Бу урамда яшәгән совет фирка-дәүләт эшлеклесе, Владимир Ленинның хатыны Надежда Крупская (1869-1939) исемен йөртә. Урамның элеккеге исемнәре - (Иске) урамы, Суворов урамы (1920 елга хәтле), Петр Гармонов урамы (1937 елга хәтле).
(2149) Швамбрания
(2149) Швамбрания  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1977 елның 22 мартында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 FX» саналган.
Воля (Мазовия воеводалыгы)
Воля  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 7245
NGC 7245 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Яхшылык
Яхшылык — гомуми төшенчә мораль, аң, этика категориясе, уңай кыйммәтләрне характерлый.
Иң элек начар төшенчәсенә каршы куелган (ягъни яхшылыкка өндәүче гамәлләрнең явызлыкка этәрүе), ә аннан соңрак явызлык төшенчәсенең антонимы буларак кулланыла, үз теләгең белән, эчкерсез һәм ихлас гамәлләрне аңлатып килә, мәсәлән, якын кешегә, шулай ук таныш булмаган  кешеләргә яки хайваннарга һәм табигать дөньясына ярдәм күрсәтү. Тормыш ягыннан караганда, бу төшенчә һәрнәсәгәдә кешеләргә уңай бәя бирүдә чагылыш таба, яки бәхет, шатлык, мәхәббәт  ягъни теге яки  бу кешеләрнең,  «яхшылык» төшенчәсенә якын мәгънә ала.
Яхшылык табигате
Яхшылык һәм явызлык — антонимик төшенчәләр һәм, шул рәвешле, бер-берсен кире кагалар. Европа традицияләре буенча яхшылыкны, гадәттә, яктылык, матурлык, ут белән тиңлиләр. Явызлыкны караңгылык белән. Кайбер дин телләрендә яхшылык белән явызлык  автоном көч буларак, дөньяда  мәңгелек идарә итү хокукына көрәш алып бара. Мондый карашларның системасы теология фәнендә дуализм дип атала.
Мәдәнияттә игелек төшенчәсе
Рус мәдәниятендә «яхшылык» матди милекне аңлата. «Игелекле кеше» — бай кеше. Авырлыгын күп ашамлыклар сатып алу ярдәмендә күп җыйган кеше игелекле буламы? «Игелеклелек» — кешегә үз яхшылыгы, милке белән бүлешә алу мөмкинлеге. Христиан дине килү белән бу сүз башка мәгънә ала, шул исәптән ул матди байлыкка барлык булган катнашын югалта.
Шәфкатьлелеккә кагылышлы гыйбарә: "Яхшылык йодрык белән булырга тиеш». Бу сүзләрне  М. Светлов  берничә шагыйрьгә шушы сүзләргә башлана торган шигырь язырга мөрәҗәгать итә . Иң танылган шигырьне  Станислав Куняев яза:""Яхшылык йодрык белән булырга тиеш
Яхшылык кырыс булырга тиеш,
Крутиха (Тара кушылдыгы)
Крутиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Тара елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яхшылык
Мәдәнияттә игелек төшенчәсе
Йон барлык якка очсын өчен.
Башка мисал булып « игелек көчләренең акыл көчләреннән өстенлек алуы» дигән сүзләр тора, ул христиан бәяләвенә карата скепсисны чагылдыра.
Шулай ук карагыз
че надо
Аранку
Аранку — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
Молодежь Татарстана (гәҗит)
Молодежь Татарстана — яшьләр гәҗите. 1919 елның 25 октябреннән 2013 елның 26 декабренә кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә.
ZNF200
ZNF200 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Мардор (Рона)
Мардор — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Вия Национале (Удине)
Вия Национале — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Уша-Велика
Уша-Велика — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Повир
Повир — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Игнацев-Подлесьни
Игнацев-Подлесьни — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Галәветдинов
Галәветдинов ― фамилия.
Ридаси
Ридаси (Ridasi) — Эстониянең Сааремаа өязендә урнашкан авыл.
Люхово (Диңгез буе воеводалыгы)
Люхово  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
1127 ел
Вафатлар
1120'erne
Ла-Альгаба
Ла-Альгаба — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Феррейруш (Повуа-де-Ланьозу)
Феррейруш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Мөгаллим (журнал)
Мөгаллим — фәнни-педагогик, әдәби рәсемле журнал. 1913 елның октябреннән 1914 елның 15 апреленә кадәр Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 9 саны чыга. Нәшир һәм мөхәррир – Хәсән Гали.
Парыж (Беларусь)
Парыж (Парыж ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Паставский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Кальцоне
Кальцоне (calzone) — итальян бөккәне, чынлыкта ябык ярым ай  формасында ясалган пиццаның бер төре. Кальцоне Италиянең үзәк һәм көньяк регионнарына хас төп ризык. Әлеге илдә ул башка исемнәрне ала: panzerotto һәм panzarotto.
Классик, яки башлангыч вариантта моцарелла сыры һәм каклаган помидор кулланыла, тик бераз соңрак бу ингредиентларга салями казылыгы кушыла башлады. Хәзерге вакытта пиццны әзерләү вариантлары бик күп, аларның составы үзгәреп торырга мөмкин.
Кальцоне классик закуска яки бераз әдәпсез десерт буларак кулланыла.
Краснаазёрнае
Краснаазёрнае (Краснаазёрнае ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Воля-Александра
Воля-Александра — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Туртуарак
Туртуарак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Маренн (Рона)
Маренн — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Каргорт
Каргорт (Каргорт) — Коми Республикасының Сыктывдин районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (75%), руслар (20%).
Саковка
Саковка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк елгасының сул ярыннан 63 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Перегу-Мик
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Муравейник (журнал)
Муравейник — иҗтимагый-сәяси һәм әдәби журнал. 1905 елның октябрь-декабрь айларында Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 5 саны чыга. Нәшир һәм мөхәррир – Владимир Бартош.
Кустар урамы (Уфа)
Кустар урамы (Кустарная улица) — Уфаның Киров һәм Совет районнарында урнашкан урам.
Долай (Решадие)
Долай (Dolay) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Решадие илчесенә караган бер авыл (köy).
Кустар урамы (Уфа)
Географиясе
Киров урамы белән киселештән башланып, Достоевский урамы белән кисешә һәм Инкыйлаби урам белән киселештә тәмам була.
NGC 7246
NGC 7246 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кустар урамы (Уфа)
Тарих
Урамның элеккеге исеме - Дала урамы.
NGC 7246
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Фигейреду (Амареш)
Фигейреду  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Бурк-ан-Брес
Бурк-ан-Брес (Bourg-en-Bresse) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Бурк-ан-Брес-1 кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 23,86 км².
Яшь Көч (Чакмагыш районы)
Яшь Көч — Башкортстанның Чакмагыш районында урнашкан авыл.
Фигейреду (Амареш)
Географиясе
Мәйданы —.
ZNF202
ZNF202 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Яшь Көч (Чакмагыш районы)
Почта индексы — 452218, ОКАТО коды — 80256865004.
Ван-Воргис (Пенсильвания)
Ван-Воргис  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ван-Воргис халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шеллсбург (Пенсильвания)
Шеллсбург  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(837) Шварцшильда
(837) Шварцшильда  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Повле
Повле — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алсен (Төньяк Дакота)
Алсен  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Алсен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(989) Швассмания
(989) Швассмания  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1922 елның 18 ноябрендә Фридрих Швассман тарафыннан Гамбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1922 MW» саналган.
Ла-Кампана (Испания)
Ла-Кампана — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Уша-Мала
Уша-Мала — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Неоваскуляр глаукома
Неоваскуляр глаукома (НВГ) — төсле катлауның неоваскуляризациясе (рубеоз) нәтиҗәсендә үсеш алучы чагыштырмача еш авыр чир. Челтәркатлауның чагылган таралган хроник ишемиясе гадәттә этиологик факторы дип санала. Гипоксия халәтендә челтәркатлау тукымасы ишемияле өлкәләр реваскуляризациясе өчен гепарин-бәйләүче үсеш факторлары эшләп чыгара дип  санала. Алар арасында иң мөһиме — тамырлы эндотелиаль үсү факторы (VEGF). Челтәркатлауның неоваскуляр барышларын кузгатудан кала (пролифератив ретинопатия), бу факторлар күзнең алгы бүлегенә күчеп, төсле катлау рубеозына  һәм АПК яңа ясалган тамырлар үсешенә китерә. Соңгысы почмак ачык булганда үзеннән-үзе сулы сыекча агып китүен тоткарлый, соңрак кыскарып гадәттә авыр  көчәюче барыш белән икенчел ябык почмаклы глаукома үсешенә китерә. (рәс. 13.29а).
НВГ кисәтүенә вакытында челтәркатлауның ишемияле өлкәләренә лазерлы фотокоагуляция үткәрү керә.
Лялькови
Лялькови — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.