cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Стафанова (Мёрский районы)
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Новы Пагост гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Пверто-Вальярта
Пверто-Вальярта (Puerto Vallarta) — Мексиканың Халиско штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1851 елда нигезләнгән.
Грас (Кот-д’Армор)
Грас (Grâces) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Генган кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,07 км².
Четдино
Четдино (Четдино) — Коми Республикасының Корткерос районында урнашкан авыл.
Климат
Четдино климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (82%), руслар (17%).
Жмиево-Гае
Жмиево-Гае — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Татарстан Республикасының Атказанган укытучысы
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан белгечлекләре буенча кимендә 10 ел эшләүче югары профессиональ укытучыларга, мөгаллимнәргә, тәрбиячеләргә һәм мәктәпкәчә учреждениеләрнең, барлык төрдәге гомуми белем бирү учреждениеләренең, өстәмә (мәктәптән тыш) белем бирү учреждениеләренең, балалар йортларының, башлангыч һәм урта һөнәри белем бирү учреждениеләренең, югары педагогик белем бирү учреждениеләренең, мәгариф хезмәткәрләренең квалификациясен күтәрү институтларының, мәгариф идарәсе органнарының, мәгариф системасы фәнни-тикшеренү институтларының башка хезмәткәрләренә укучылар һәм тәрбияләнүчеләр тарафыннан тирән белем алуны, аларның иҗат куәтен үстерүне һәм камилләштерүне тәэмин итә торган педагогик һәм тәрбияви эшчәнлектәге, инновацион укыту-методик ярдәмлекләр, программалар, автор методикалары булдырудагы, белем бирү процессын фәнни-методик тәэмин итүдә катнашудагы казанышлары өчен бирелә.
(10150) 1994 PN
(10150) 1994 PN — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 7 августында Гордон Гаррэдд тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 PN» саналган.
Вишня Ривня (коммуна)
Вишня Ривня — Румыниянең Марамурешу жудецында урнашкан коммуна.
Мений-Паннвиль
Мений-Паннвиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Гарадзишча (Завалочыцки авыл советы)
Гарадзишча  (Гарадзішча ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Манила (Айова)
Манила  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Манила шәһәре  елда нигезләнгән.
Хот-Спрингс (округ, Вайоминг)
Хот-Спрингс — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Термополис шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1911 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 5190 км² тәшкил итә.
Вьязивниця (Карпатасты воеводалыгы)
Вьязивниця — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гатачека (Рим)
Гатачека — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гатачека Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кияни (Свентокшиж воеводалыгы)
Кияни  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бре-сюр-Авр
Бре-сюр-Авр — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Кече Урта (Средней кушылдыгы)
Кече Урта — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Урта елгасының уң ярыннан 15 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вила-Франка-даш-Навеш
Географиясе
Мәйданы —.
Новий Сьвят (Поддембицкий повяты)
Новий Сьвят  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шмарчна
Шмарчна — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Татарстан Республикасының Атказанган физик культура хезмәткәре
Татарстан Республикасының Атказанган физик культура хезмәткәре — ТР мактаулы исемнәренең берсе. 1983 елда булдырылган. Бүләкләнүчеләр саны — 167 кеше (1997).
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан республиканың физик культура һәм спорт өлкәсендә кимендә 10 ел эшләүче физкультура хәрәкәтен оештыручыларга, галимнәргә һәм тренерларга, физик культура коллективларының, спорт корылмаларының, физкультура оешмаларының, уку йортларының, фәнни-тикшеренү институтларының хезмәткәрләренә оештыру-методик, укыту-күнекмә, фәнни-педагогик, тәрбия, инженер-техник һәм хуҗалык эшчәнлегендәге, халыкны физик тәрбияләү системасын, массакүләм спортны, иң югары казанышлар спортын камилләштерүдәге казанышлары өчен бирелә.
Кайнар (Пынарбашы)
Кайнар (Kaynar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Пынарбашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Спарта (Төньяк Каролина)
Спарта  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кумбрес-де-Сан-Бартоломе
Кумбрес-де-Сан-Бартоломе — Испаниянең Уэльва провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Пояна-луй-Стинге
Пояна-луй-Стинге — Румыниянең Джурджу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Жмиево-Загроби
Жмиево-Загроби — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грас-Юзель
Грас-Юзель (Grâce-Uzel) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Мюр-де-Бретань кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,95 км².
Стаховка
Стаховка (Стахоўка ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Фельдберг (Шварцвальд)
Фельдберг (Feldberg) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарадзишча (Магилёвский районы)
Гарадзишча  (Гарадзішча ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Клеменцице
Клеменцице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ушер синдромы
а) нәселдәнлек төре аутосом-рецессив;
6. Фридрейх атаксиясе
б) билгеләренә балаларның арка-кече ми атаксиясе, дизартрия, кардиомиопатия, колакка катылык һәм диабет керә;
в) ПР еш очрый.
Роберт Бикмөхәммәтов
Бикмөхәммәтов Роберт Гата улы (1929, Башкортстан АССР, Илеш районы Илеш авылы — 1995, Мәскәү) — татар әдәбият галиме, әдәби тәнкыйтьче, филология фәннәре докторы (1983), профессор (1987). Башкортстан АССР атказанган фән эшлеклесе (1989).
Казан университетын тәмамлый (1952). Беренче хезмәтләре 1948 елда басыла. 1956 елдан Мәскәүдә яши. 1956-59 да СССР ФАнең М.Горький исемендәге Бөтендөнья әдәбияты институтында эшли. 1960-61 елларда «Дружба народов» журналында баш мөхәррир урынбасары. 1962 дән Мәскәү университетының әдәбият тарихы кафедрасында укытучы, милли әдәбият секторы мөдире. Г.Ибраһимов, М.Җәлил, Г.Тукай, Ш.Бабич, Ә.Фәйзи, Һ.Такташ, Х.Туфан, Ә.Ерикәй, С.Хәким, М.Әмир иҗатларын өйрәнә.
Хезмәтләренең төп темасы — бөтендөнья мәдәнияте яссылыгында СССР халыкларының милли әдәбиятлары, әдәбиятларны өйрәнүдә тарихи-чагыштыру методологиясе, әдәбиятларның бер-берсенә йогынтысы закончалыклары. «Поэзиябезнең үлмәс чәчәкләре» (1960) китабы татар поэзиясең күпгасырлы үсеш тарихына багышлана. Рус, татар, башкорт телләрендә яза. Кайбер хезмәтләре инглиз, немец, поляк телләрендә басылган.
Гаиләсе
Хатыны Лариса (Воробьева), иктисадчы.
Вишово-Нижне
Вишово-Нижне — Румыниянең Марамуреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вускасы
Вускасы (Вускасси, Вускасы) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Ель-Киоте (Техас)
Ель-Киоте  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Вускасы
Почта индексы — 429543. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232888003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300002700.
Ель-Киоте (Техас)
Географиясе
Ель-Киоте халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Вускасы
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 95 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%),.
Довжанск (Украина)
Довжанск (Довжанськ, Довжанськ, Довжанск, Должанск) — Украинаның Луганск өлкәсендә урнашкан шәһәр. 1938―2016 елларда ― Свердловск.
Фактик рәвештә «Луганск Халык Җөмһүрияте» идарәсе астында.
Халык саны — 64895 кеше (2014).
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Довжанск Көнчыгыш Европа вакыты (Eastern European Time, EET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +2:00 гә тигез.
Халык
<div style=*font-size:88%*> Туган тел буенча, 2001: рус теле — 85,3%, украин теле — 11,6%.
Вила-Франка-ду-Деан
Географиясе
Мәйданы —.
Микита-Ель
Микита-Ель — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Южная Кельтма елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
(10151) Rubens
(10151) Rubens — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 12 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 PF22» саналган.
Новий Юзефув
Новий Юзефув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чика
Климат
Чика климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (100%).
Мений-Рауль
Мений-Рауль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Георг Виссова
Георг Отто Август Ви́ссова (Georg Otto August Wissowa; 17 июнь 1859 ел, Нойдорф близ Бреслау — 11 май 1931 ел, Һалле) — алман антик белгече, борынгы дин белгече.
Биографиясе
Бреслау гимназиясенә йөри, 1876 елдан Бреслау университетында укый, классик филология белән шөгыльләнә. 1880 елда Макробия «Сатурналиям» нә багышланган диссертация яклый. Бер ел Мюнхен университетында узгара, ул үз белемнәрен археологиядә тирәнәйтергә тырыша
1882 елда Бреслауда Рим сәнгатендә Венера рәсеменә багышланган хабилитация диссертациясен яклый, аннары Римда стажировка узу өчен Германия археология институтының еллык стипендиясен ала.
1883 елдан Бреслауда приват-доцент булып эшли, бу вакытта ул Теодор Моммзен белән таныша. 1886 елда Марбург университетында штаттан тыш профессор вазыйфасын ала; 1890 елда штатка кабул ителә. 1891 елдан Германия Археология институты әгъзасы була. 1895 елдан-Галле университетында Латин теле кафедрасы мөдире. Г. Виссова Һалледа ике тапкыр фәлсәфә факультеты деканы итеп сайлана, 1908-1909 елда университет ректоры була. 1907 елдан Мюнхенда һәм Геттингенда фәннәр академияләренең әгъза-корреспонденты, 1911 елдан Бреслау университетының мактаулы докторы була. 1917 елда Бавария Фәннәр академиясе әгъза-корреспонденты итеп сайлана. 1923 елда Г. Виссова инсульт кичерә, ул күбрәк фәнни эш белән шөгыльләнә алмый һәм пенсиягә чыга.
Яңа Спас (Зәй районы)
Почта индексы — 423535.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Жмиево-Косьцельне
Жмиево-Косьцельне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эритреяда ислам
Эритреяда ислам (الإسلام في إريتريا, Islam in Eritrea) ― илдә рөхсәт ителгән дүрт төп диннең берсе. АКШ Дәүләт департаменты мәгълүматы буенча, 2011 елда ил халкының чама белән яртысы ― ислам дине тарафдары, яртысы ― христианнар (Эритрея православие чиркәве тарафдарлары 30 %, католиклар 13 %, протестантлар 5 %).
Илнең 1997 елда кабул ителгән Конституциясе буенча Эритреяда дини ирек гарантияләнергә тиеш булса да, 2002 елда хөкүмәт дүрт төп диннән (ислам, Эритрея Православие Чиркәве, Эритрея Евангелие (Лютеран) чиркәве һәм Рим—католик чиркәве) башка дини төркемнәрне теркәүне таләп итә. Теркәлү үтмәгән дини төркемнәр законнан тыш дип игълан ителә, эзәрлекләнә, активистлары төрмәгә озатылган һәм җәзаларга дучар ителгән.
Тарих
615 елда Мөхәммәд пәйгамбәрнең кайбер тарафдарлары Массауага сыеныр урын эзләп килә. Тиздән мөселманнар Эритрея яр буенда урнаша башлый, мәчетләр һәм башка корылмалар төзи. VII гасыр ахырында һәм VIII гасыр башында Эритрея яр буенда Ислам тәэсире көчәйгән. IX гасырга ислам Эритреяның көнчыгыш яр буенда ныклап урнаша һәм төбәктәге кайбер этник төркемнәр әлеге динне кабул итә башлый. яшәүчеләр ислам динен Көнчыгыш Африкада беренчеләрдән булып кабул иткән, бу хакта куфи язулы каберлекләр сөйли. VII гасырда архипелагта бәйсез Ислам дәүләте барлыкка килә. XI гасыр ахырында Дахлакта Хәбәшстан, Йәмән, Һиндстан һәм Мисыр белән сәүдә элемтәләре булган көчле ислам солтанлыгына нигез салына. XIII гасырга Эритреzдагы күп санлы күчмә этник төркемнәр ислам динен кабул итә башлый һәм диннең алга таба таралуына ярдәм итә. XV гасырда ислам эритреялылар арасында ныклап урнаша. Соңрак Госман империясе вакытында ислам Эритреяда тагын да көчлерәк тарала, чөнки илнең материк өлешендә яшәүче эре этник төркемнәр, шул исәптән, ислам динен кабул итә башлый. XIX гасыр ахырында, христиан император идарә иткән вакытта, мөселманнар үз йортларыннан куып чыгарыла һәм хәзерге Эритрея территориясендә төньяк районнарда сыеныр урын таба.
Саны
Төрле бәяләүләр буенча, ислам тарафдарлары ил халкының 37 % тан алып 49 % ына кадәр өлешен тәшкил итә. 2009 ел өчен хисапта Эритрея мөселманнарының 99 % тан артыгы ― сөнниләр, 1 % тан да кимрәге ― шигыйлар.
Эритреядагы мөселманнарның күбесе көнчыгыш яр буе түбәнлекләрендә, шулай ук Судан чиге янында көнбатыш түбәнлекләрендә яши.
Гарадзишча (Славкавицки авыл советы)
Гарадзишча  (Гарадзішча ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Вяцковичи
Вяцковичи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шматевж
Шматевж — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кумбрес-де-Энмедио
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пояна-Лунге
Пояна-Лунге — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кайнарҗа (Кызылтепе)
Кайнарҗа (Kaynarca) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Кызылтепе илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пояна-Лунге
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гатая (Фиренца)
Географиясе
Гатая Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Җендере (Ылгаз)
Җендере (Cendere) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Чанкыры иле Ылгаз илчесенә караган бер авыл (köy).
Татарстан Республикасының Атказанган мәдәният хезмәткәре
Татарстан Республикасының Атказанган мәдәният хезмәткәре — ТР мактаулы исемнәренең берсе. 1965 елда булдырылган. Бүләкләнүчеләр саны — 1579 кеше (1997).
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан мәдәният өлкәсендә кимендә 10 ел эшләүче һәм аны үстерүдә зур казанышларга ия булган, мәдәният учреждениеләренең, оешмаларының һәм органнарының, мәдәни-агарту учреждениеләренең, кинематографиянең, телевидение һәм радиотапшыруларның, матбугатның, нәшриятның, полиграфия сәнәгатенең һәм китап сәүдәсенең, туристлык-экскурсия оешмаларының һәм учреждениеләренең югары квалификацияле хезмәткәрләренә, мәдәният һәм сәнгать уку йортлары хезмәткәрләренә, үзешчән иҗатта катнашучыларга һәм мәдәният оешмалары, учреждениеләре һәм органнары эшендә җәмәгатьчелек башлангычларында катнашучы затларга бирелә.
Клемпе-Гурне
Клемпе-Гурне — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Манчестер (Айова)
Манчестер  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
GSC2412-697
GSC2412-697 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Манчестер (Айова)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
GSC2412-697
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Джонсон (округ, Вайоминг)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1875 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 10 790 км² тәшкил итә.
Грансе-ле-Шато-Нёвель
Грансе-ле-Шато-Нёвель (Grancey-le-Château-Neuvelle) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Грансе-ле-Шато-Нёвель кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 27.55 км².
Кече Кара (Кумиха кушылдыгы)
Кече Кара — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кумиха елгасының уң ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Әй (елга)
Әй — Россия территориясеннән ага торган олы елга. Уралда – Башкортстан, Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 549 км.
Этимология
«Әй» сүзе башкортчадан ай дигәнне аңлата. .
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Стаховския
Стаховския (Стахоўскія ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Паставский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Брейпон
Брейпон — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Татарстан Республикасының Атказанган җиңел сәнәгать хезмәткәре
Татарстан Республикасының Атказанган җиңел сәнәгать хезмәткәре — ТР мактаулы исемнәренең берсе. 1984 елда булдырылган. Бүләкләнүчеләр саны — 115 кеше (1997).
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан җиңел сәнәгатьнең әлеге тармакта кимендә 10 ел эшләүче югары квалификацияле хезмәткәрләренә җитештерүнең нәтиҗәлелеген күтәрүдәге, фән һәм техника казанышларын гамәлгә кертү, технологияне камилләштерү, җитештерү процессларын механикалаштыру һәм автоматлаштыру исәбенә продукция эшләп чыгаруны арттырудагы, аның сыйфатын яхшыртудагы, яңа төр эшләнмәләр ассортиментын киңәйтүдәге казанышлары өчен бирелә.
Вила-Шан (Форнуш-де-Алгодреш)
Вила-Шан  — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Виштя (коммуна)
Виштя — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Фелльбах
Фелльбах (Fellbach) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Искәрмәләр
Фелльбах
Спенсер (Төньяк Каролина)
Спенсер  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жмиево-Куце
Жмиево-Куце — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гарадзишча (Шкловский районы)
Гарадзишча  (Гарадзішча ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Новий Янув (Лодзь воеводалыгы)
Новий Янув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пояна-Маре (Долж)
Пояна-Маре — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ель-Меските (Техас)
Ель-Меските  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ель-Меските халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кайнарҗа (Мачка)
Кайнарҗа (Kaynarca) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Мачка илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мозжинка
Мозжинка – Россия территориясеннән ага торган елга. ,, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Зур Сарапулка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны – Чулман.
Сылтамалар
Мозжинка
(10152) Ukichiro
(10152) Ukichiro — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Шмиклавж
Шмиклавж — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
(10152) Ukichiro
Тарихы
1994 елның 11 сентябрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 RJ11» саналган.
Шмиклавж
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Mumbai
Mumbai yäki Mumbay (maratxi telendä मुंबई, hindi telendä मुम्बई, 1995 yılğa qädär Bombay) - İndiä könbatışında, Ğäräbstan diñgeze yarında urnaşqan şähär. Maxaraştra ştatı idärä üzäge.
Mumbai - Hindstannıñ iñ zur şähäre. Mumbai korporatsiäse eçenä "Mumbai" (3 145 966 keşe) häm Mumbai bistäse" (9 332 481 keşe, 2011) kerälär.
Ğomumi mäydan - 603 km², xalıq sanı 12 478 447 keşe (2011). Şähär yanı belän - 21,3 mln. keşe.
Xalıq tığızlığı - 21 665 keşe km².
Mumbai - kontraslı şähär, fäqirlek yanında baylıq urnaşa.
Şähär iseme
Mumbai iseme cirle alihä "Mumba Devi i ai" (tärcemäse: Ana) atınnan kilep çığa.
Portugallar XVI ğasırda şähärgä "Bombain" isemen birälär, tärcemäse - "yaxşı qultıq".
İngliz xäkimiäte çorında isem Bombey (Bombay) atına äylänä.
1995 yılda isem räsmi räweştä Mumbai ğa üzgärtelä.
Tarix
1343 yılda xakimiät Gucarat soltannarına küçerelä.
1534 yılda portugallar utrawlarnı basıp alalar. Katolik dinenä çuqındıru başlana.
1661 yılda Portugaliä şuşı utrawlarnı birnä bularaq Böyekbritaniä Karl II patşasına büläk itä.
1668 yılda Karl II utrawlarnı Ost-İnd şirkätenä arendağa birä.
1687 yıldan Ost-İnd şirkäte üz ştabın Surat şähärennän Bombey qalasına küçerä.
1993 yılda - terroristik höcümnär näticäsendä 250 keşe häläq bula.
2008 yılda - terroristik höcümnär näticäsendä 195 keşe wafat bula.
Sıltamalar
Törkem:Һиндстан шәһәрләре
Клемпе-Дольне
Клемпе-Дольне — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кернс-Сейр синдромы
1.    Гомернең 1-2 дистәсендә ике яклы птоз һәм бар юнәлешкә күз хәрәкәте чикләнү белән билгеләнә (көчәюче тышкы офтальмоплегия  — рәс. 24.50б, в, г).
2.     Билгеләре
•      Атаксия һәм йөрәк үткәрүчәнлеге бозылулары.
•      Мускулларның аручанлыгы һәм көчсезлеге (еш).
Кумбрес-Майорес
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кернс-Сейр синдромы
•      Колакка катылык, шикәр чире, кыска буй һәм гипопаратиреоз мөмкин.
•      Челтәркатлауның тутлы дистрофиясе.
•      Люмбаль пункциядә АМС аксымның (> 1 г /л) югары тупланышын ачыклыйлар.
Кернс-Сейр синдромы — митохондриаль ДНК делециясе белән бәйле митохондриаль цитопатия (24 нче бүлекне кара).
в) диагностик сынаулар. Люмбаль пункция АМС аксым тупланышы артуын күрсәтә (> 1 г/л), ЭКГ`да йөрәк үткәрүчәнлеге бозылуын ачыклый;
Габкивци
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мений-Фольамприз
Мений-Фольамприз — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Владимир (коммуна)
Владимир — Румыниянең Горж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Виньо (Гуарда)
Виньо  — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Сташули
Сташули (Сташулі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Гатегазка (Җенова)
Гатегазка — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Жмиево-Понки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
GSC2412-87-1
GSC2412-87-1 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Грансе-сюр-Урс
Грансе-сюр-Урс (Grancey-sur-Ource) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Монтиньи-сюр-Об кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 23.94 км².
Stepan Erzä
Stepan Erzä (psevdonim, çın iseme Stepan Dmitriy ulı Nefödov, Нефёдовонь Митреень Стёпук, Нефёдов Степан Дмитриевич (1876, Sember gubernası-1959, Mäskäw) — sınçı. Metalldan häm ağaçtan uyıp yasağan sänğät äsärläre belän dönya külämendä mäşhürlek qazanğan sänğätkär. Çığışı belän Mordoviädän. Rossiä imperiäsendä, RSFSRda, çit illärdä - İtaliä, Frantsiä (1906-1914) häm Argentinada (1925-1950), SSRBda icat itä. Ağaçlarnıñ siräk oçrıy torğan toqımınnan yasalğan ekspressiv portretları, simvolik obraz-masqaları, monumental' kompozitsiäläre belän bilgele.
Tärcemäi xäle
1876 yılnıñ 27 oktäberenda (8 noyäberendä) Sember gubernası Alatır' öyäze (xäzerge Mordoviäneñ Ardatov rayonı) Bayevo awılında qrästiän ğailäsendä tuğan. Çirkäw qarşındağı mäktäpne tämamlağan. 1892 yılda ğailäse belän Alatır'ğa küçenä.
1893-1895 yıllarda Qazanda balta eşendä, annarı P. A. Kovalinskinıñ ikona bizäw ostaxanäsendä eşli, Qazan sänğät mäktäbeneñ yäkşämbe klasslarına uqırğa yöri. İdel buyı şähär häm awıllarındağı çirkülärne bizi. Mäkärcä yärminkäsendä M. Wrubel kartinaların kürgäç, Mäskäwgä uqırğa kitü teläge uyana. 1902-1906 yıllarda Mäskäw sınlı sänğät, sın äwäläw, tözeleş sänğäte ukuxanäsendä, äwwäl Sergey Volnuxinnıñ sınlı sänğät klassında, soñraq Pavel Trubetskoynıñ squl'ptura klassında uqıy. Başqa uquçılardan yäşe belän ölkänräk bulğanğa, aña törle törtmä süzlär işetergä turı kilä. Şunlıqtan, därestä härwaqıt modelgä genä tekälep torğanğa, waq qına detal'lärne dä nıqlap istä qaldıra, küz xätere bik yaxşı üsä. Biremnärne öydä tönlä eşli torğan bula, çönki köndez Mäskäwdä yäşäw öçen aqça eşlärgä turı kilä: Butırqa törmäsendä fotoğraf, ğäzetalarda retuşer, Mäskäw däwlät universitetınıñ anatomiä teatrında sanitar bulıp eşli.
Üzeneñ berençe icat eşlären mordwa xalqınıñ üze çıqqan etnik törkemeneñ iseme - Erzä psevdonimı belän tamğalıy.
Çit ildä
30 yäşendä, aqçasız, telne belmägän kileş, İtaliägä kitep bara. 3 yıl eçendä, berüze eşläp, statuya häm squl'pturalardan tulı galereya tudıra. Rus yazuçısı Aleksandr Amfiteatrov anıñ berkemnekenä oxşamağan eşlären kürep şaqqata, anı üzeneñ tanışları A.M. Gor'kiy, F.İ. Şaläpin, İtaliä muzeyları inspektorı Uğo Nebbia belän oçraştıra. U. Nebbia Milanda S. Erzänıñ kürgäzmäsen oyıştırğaç, sınçınıñ iseme dönyağa bilgele bula. «Çäçüçe», «Peçän çabuçı», «Atıp üterü», «Sağış», «Soñğı tön» sınnarı tamaşaçını ekspressiv häm faciğäle süjetı belän cälep itä. Tamaşaçılarğa sınnarda çağıldırılğan qaharmannarnıñ psixologik yaqtan tulı açılğan xolqı, muzıkal'lege, iskitkeç sığılmalılığı oşıy. Mordwa sınçısınıñ İtaliädä 1907-1909 yıllarda eşlägän äsärläre Venetsiädä, Nitsada, Münxenda kürsätelä, sınçını Parijda ütkärelep kilüçe «Közge salonnar»ğa härwaqıt çaqırıp toralar. Alatır' öyäze xäkimiätläre şähärdä S. Erzä muzeye açarğa uylağaç, S. Er'zä tuğan ilenä qayta. Läkin Berençe bötendönya suğışı başlanıp kitü älege plannı tormışqa aşırırğa irek birmi. S. Erzäğa xärbi hospital'dä muläjçı bulıp xezmät itärgä turı kilä.
Oktäber inqıylabı
İnqıylab mordwa sınçısına yaña mömkinleklär aça. Ul Parij kommunarlarınıñ häykällären yasıy, Yekaterinburg uramnarı öçen squl'pturalar uylap taba, şähärdä Ural squl'ptura akademiäsen oyıştıra. İl buylap säyäxät itä, Novorossiysk, Batumi, Baqu şähärlärendä squl'ptura ostaxanäläre aça. Sınçı küp kenä täcribälär yasap qarıy. Sınnarnı qoyar öçen kislotağa tüzemle timer-beton uylap çığara. 1920 yıllarda şul timer-betonnı qullanıp yasağan Baqu neftçeläreneñ squl'pturaları bügen dä isän tora.
Argentinada
1926 yılda RSFSR mäğärif xalıq komissariatı qararı belän Parijda şäxsi kürgäzmäsen aça, tağın 3 xalıqara kürgäzmädä qatnaşa. 1927 yılda anı kürgäzmäse belän Latin Amerikasına çaqıralar. 1927-1950 yıllarda Argentinada yäşi häm icat itä. Andağı tropik urmannarda dulqınsıman cepselle häm tabiği buyawlı, taş sıman qatı toqımlı ağaçlarnı taba, icatında qullana başlıy. Latin Amerikasında älege ağaçlardan timer yul öçen şpallar yasağannar. Sınçınıñ icadi fantaziäse, fakturanı iskitkeç toyımlawı, waq detal'lärne totıp ala belü säläte belän qatı ağaçlarnıñ maturlığı açıla. Kebraço, urunday häm alğarrobo ağaçları tamırlarınnan, käwsälärennän, zur töplärennän Erzänıñ ayırım dönäsı xasil bula. Çit ildä ozaq yıllar yäşäsä dä, S. Erzä üzen emigrant dip sanamıy, xätta täqdim itelgän Argentina da almıy. Sınçı, cay çığu belän, 1950 yılda SSRBğa, Mäskäwgä qayta, küpyıllıq xezmät cimeşe bulğan yözlägän icat eşen tuğan ilenä alıp qaytıp, büläk itä.
S. Erzänıñ zur-zur tawlarnı iskitkeç zur squl'pturalarğa äyländerü xıyalı, aqça citmäw säbäple, tormışqa aşmıy qala.
1959 yılda Mäskäwdä wafat. Saranskida kümelä.
Бресто
Бресто — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Ğaysanıñ Çın Çirkäwe
Ğaysanıñ Çın Çirkäwe (Qıtayça: 真耶穌教會) ul 1917. yılda Beijingtä, Qıtay, barlıqqa kilgän bäysez çirkäw. ĞÇÇneñ Xalıqara Cíılışınıñ bügenge räise Yung-Ji Lin. ĞÇÇneñ 6 kontinenttä häm 45 ildä 1.5 million dindär isäplänä. Çirkäw Protestantizm Xristianlığınıñ Qıtay tarmağı.
Başqa qanun
ĞÇÇ Rıştua bäyräm itmi, çönki ĞÇÇ dindärläre uylawınça Rıştua mäcüsi Rom İmperiäsendäge Qoyaşnıñ tuğan köne bäyrämennän kilä.
Çığışıníñ taríxí säbäpläre
Qıtay taríxında çuqındıru omtıluları berniçä tapqır bula. Farsı Nestoriannarı (635-845), Rom Katolikları belän İezuitlar (1265, 1601-1724) imperatornıñ iltifatlılığın qazanmí häm yäşeren eşlilär. 1807. yılda kilgän Şotland Robert Morrisonnan başlap Qıtayda Protestant missionärläre üz eşen başlílar. 1840. yıllardağı Opium Şuğışınnan soñ böten dönyadan missionärlär kilä başlílar. 1865. yılda Hudson Taylor Qıtay Eçe Missiäsenä nigez sala. 19. yöz axırında Xristiannar saní arta, 1900. yılğa Qıtayda 111000 Protestant häm 2000 missionär bula.
İlleçelär xäräkäte häm ĞÇÇ barlıqqa kilü
Amerika Quşma Ştatlarınnan soñ İlleçelär xäräkäte aktivlegen Qıtayğa yünältä häm Apostol İmanı Missiäse Shanghai şähärendä nigezlänä, küp Qıtaylar Xristianlıqqa küçä. Bokserlar baş küterü, höcümnär häm cäberlärdän soñ Qıta Xristianlığı Öç-Üz xäräkäte taktikasına küçä: üzidärä, üzbulışu, üzpropagandalaw, barısı çit il yoğıntısın kimetü öçen. Berniçä çirkäw yarlılana. ĞÇÇneñ öç oyıştıruçı bu niäten yaqlílar, läkin soñraq İlleçelärdän ayırılalar. Bu Paul Wei, Ling-Sheng Zhang häm soñraq Barnabas Zhang bulalar. Xäzerge köngä ĞÇÇ Qıtay çiklärennän kilep böten dänya buylap tarata.1956. yılda Taichung şähärendä Taiwannıñ Baş Cíılışı, 1967. yılda Los Angeles'tä ĞÇÇneñ Xalıqara Cíılışı nigezlänä. 1949. yılğı kommunistlar ciñüedän soñ Qıtay Eçendä Xristiannarğa qarşí zolım başlí häm Çirkäw Qıtay Eçe dindäre belän elemtä yuğalta.
İsem
Baştan, oyıştıruçılar Ğaysanıñ Çın Çirkäwe (耶穌真教會) isemen taqdim itkän, läkin Beijing polisiäse, yalğışıp, anı Çın Ğaysa Çirkäwe (真耶穌教會) bulıp terkälgän.
Җеннет (Фындыклы)
Җеннет (Cennet) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Фындыклы илчесенә караган бер авыл (köy).
Дворики (Муркаш районы)
Дворики (Юрпаш, Дворики) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429535. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232810003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300003300.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 119 кешенең яшәве мәгълүм.
Шмиклавж-при-Шкофий Васи
Шмиклавж-при-Шкофий Васи — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чикшино
Чикшино (Чикшино) — Коми Республикасының Печора районында урнашкан авыл.
Новий Ясень
Новий Ясень — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Чикшино
Климат
Чикшино климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Новий Ясень
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чикшино
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (7%), руслар (72%), украиннар (17%).
Бассен-Корнзвейг синдромы
Бассен-Корнзвейг синдромы эчәклек мальабсорбциясе өчен Р-липопротеиннар кимчелеге белән бәйле:
а) нәселдәнлек төре аутосом-рецессив;
в) диагностик сынаулар. Кан күренеше акантоцитозны күрсәтә (рәс. 18.5а);
г) ПР гомернең якынча 1 декадасы ахырында үсеш ала; пигментлы утырмалар классик ПР чагыштырганда гадәттә эрерәк һәм экватор өлкәсе белән генә чикләнми. Шулай ук перифериядә ак таплар еш очрый;
д) башлангыч стадияләрдә неврологик симптоматиканы киметү максаты белән Е витамины белән дәвалау уңышлы була ала.
Яшел Үзән районы гербы
Герб Россия Федерациясенең Дәүләт геральдия регистрына 269 номерлы теркәү номеры һәм Татарстан Республикасының 55 нче номерлы Дәүләт геральдия реестрына кертелгән.
Гербның тасвирламасы
«Көмеш пута белән бүленгән һәм шундый ук металл белән нәзек итеп төгәлләнгән сыек зәңгәр очлык өстендәге яшел җирлектә жезл урынына чүкеч куелган чорналган алтын кадуцей урнаштырылган көмеш җилкәнле алтын каек; кадуцейның барлык өлешләре нәзек итеп җете кызыл белән каймаланган».
Герб символикасы
Гербның төп фигурасы - каек (ладья) - район икътисадының төп тармакларының берсен символик рәвештә чагылдыра - суднолар төзү. Яшел Үзән шәһәрендә А. М. Горький исемендәге суднолар төзү заводы урнашкан.
Чүкечне жилкән сурәтләү районның әйдәп баручы сәнәгать предприятиеләренең берсе — «Серго исемендәге завод» (ПОЗИС) җитештерү берләшмәсе.
Кадуцей (бу очракта еланнар тарафыннан гаепләнгән чүкеч) уңышлы сәүдә символы булып тора. Калканның яшел төсе район исемен чагылдыра һәм гербны аңлаешлы итә.
Гербтагы яшел төс — табигать, сәламәтлек, экология, үсешне гәүдәләндерә. Зәңгәр төс районның эшчәнлегендә әһәмиятле роль уйнаган Идел елгасын сүрәтли. Көмеш пута — район аша узучы «Мәскәү–Казан федераль трассасының»  аллегорик билгесе. Көмеш төс — намус, акыл, рухилык (рухият) символы. Алтын төс— уңыш, байлык, тотрыклылык, хөрмәт билгесе итеа күрсәтелә.
Герб тарихы
2006 елның 15 декабрендә Яшел Үзән муниципаль районы Советы Яшел Үзән муниципаль районы гербы турындагы Нигезләмәне раслады. 1998 елгы Яшел Үзән шәһәре гербы, Дәүләт геральдика регистрында 269 тәртип номерын калдырып, Яшел Үзән шәһәре гербы район Гербы булды.
Гербның идеясе: Михаил Деркунский (Каменск-Шахтинский), Сергей Когогин (Яшел Үзән).
Геральдик эшләп бетерү Татарстан Республикасы Президенты каршындагы Геральдия советының һәм Россия геральдистлар союзының авторлык төркеме тарафыннан түбәндәге составта башкарылды:
Рамил Хәйретдинов (Казан), Радик Салихов (Казан), Илнур Миңнуллин (Казан), Константин Мочёнов (Химки), Оксана Афанасьева (Мәскәү), Вячеслав Мишин (Химки), Кирилл Переходенко (Конаково).
Ларами (округ, Вайоминг)
Ларами — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Шайенн шәһәре.
Покровск (Донецк өлкәсе)
Покровск (Покровськ, Покровськ, Покровск, 1934 елга хәтле — Гришино, 1938 елга хәтле — Постышево, 2016 елга хәтле — Красноармейск) — Украинаның Донецк өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Яшел Үзән районы гербы
Моны да карагыз
Яшел Үзән районы флагы
Ларами (округ, Вайоминг)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1867 елда оештырыла.
Покровск (Донецк өлкәсе)
Халык саны — 64533 кеше (2014).
Ларами (округ, Вайоминг)
Территориясе
Округ мәйданы 6957 км² тәшкил итә.
Клёнув (Свентокшиж воеводалыгы)
Клёнув  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Покровск (Донецк өлкәсе)
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Покровск Көнчыгыш Европа вакыты (Eastern European Time, EET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +2:00 гә тигез.
Клёнув (Свентокшиж воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Покровск (Донецк өлкәсе)
Тарих
1875 елда нигезләнгән.
Халык
<div style=*font-size:88%*> Милли состав (2001): украиннар — 75,0%, руслар — 22,1%, белоруслар — 0,7%.
Туган тел буенча, 2001: рус теле — 59,8%, украин теле — 39,4%.
Фихтенау
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Шубная
Кече Шубная — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Баренцев диңгезе урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Марафон (Айова)
Марафон  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Марафон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ла-Гранада-де-Рио-Тинто
Ла-Гранада-де-Рио-Тинто — Испаниянең Уэльва провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пояна-Маре (Олт)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(10153) Goldman
(10153) Goldman — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 16 октябрендә Деннис ди Сикко тарафыннан Sudbury обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 UB» саналган.
Гавловичи
Гавловичи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гарадзянка
Гарадзянка (Гарадзянка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Владимиреску (коммуна)
Владимиреску — Румыниянең Арад жудецында урнашкан коммуна.
Гарадзянка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Владимиреску (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
6-нчы армия
6-нчы армия — армияның исеме.
6-нчы танклар армиясе
Спенсер-Маунтен (Төньяк Каролина)
Спенсер-Маунтен  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Ель-Ранчо-Вела (Техас)
Географиясе
Ель-Ранчо-Вела халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Спенсер-Маунтен (Төньяк Каролина)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кайнарҗа (Кайнарҗа)
Кайнарҗа (Kaynarca) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Кайнарҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).