cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Яңаүлге
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Фесон-сюр-Изер
Искәрмәләр
Фесон-сюр-Изер
Һерман Аберт
Һерман Аберт (, —, ) — алман музыка белгече. Тикшеренүләре антик һәм Урта гасырлар музыкасына, опера тарихына карый. Вольфганг Амадей Моцартның тормышына һәм иҗатына багышланган ике томлык хезмәт авторы.
Гваделупада Һинд дине
Һинд дине Гваделупада азчылык дине булып тора, аның тарафдарлары булып кайбер Индо-Гваделупалылар тора. Статистика мәгълүматлары буенча Һинд динен Гваделупаның 0,5%-ы тота.
Гыйбадәтханәләр
Күп санлы Һинду Тамил гыйбадәтханәләре бар, алар Бас-Террда һәм башка төбәкләрдә урнашкан. Бас-Террда Чангида Дравид стиленда Һинд дине гыйбадәтханәсе бар. Шулай ук Гранд-Террда Гашетта тагын бер Һинд дине гыйбадәтханәсе бар.
Демография
Гәрчә Индо-Гваделупалылар Гваделупа халкының 14%-ын тәшкил итсәләр дә, аларның барысы да Һинд дине тарафдарлары түгел.
Яңарыш
Һинд диненең яңарышы соңгы берничә унъеллыкта булган. 90-ынчы елларда Һинд динен һәм Һиндле мәдәниятне алга сөрү өчен күп ассоциацияләр барлыкка килгән. L'Institut du Monde Indien (Һиндле дөньяны өйрәнү өчен Институт) Җак Сидамбаром тарафыннан башланган булган, Жан-Клод Петапермал һәм Ролан Гопи Һинд дине ритуалларын терелдерелгән һәм Тринидад һәм Тобаго, Реюньон, Пондишерри һәм Парижда Һинд дине тарафдарлары арасында элемтәләр төзегән. Гыйбадәтханәләр шулай ук аның өлеше буларак төзелгән булганнар. Һинд дине ритуаллары яңадан торгызылган булган. Дивали һәм Понгал кебек дини ритуаллар торгызылган булган һәм бәйрәм ителгән. .
Красна-Лонка
Красна-Лонка — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ловля (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Теблешка
Теблешка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Дрезна елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 47 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
ZC3H4
ZC3H4 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Жежим
Жежим (Жежим) — Коми Республикасының Усть-Кулом районында урнашкан авыл.
Климат
Жежим климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (94%).
Вимислув (гмина Борковице)
Вимислув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Yozef Haydn
Frants Yozef Haydn (almança Franz Joseph Haydn, 1732-1809) - Avstriä kompozitorı, Vena klassik mäktäbeneñ wäkile, simfoniä häm qıllı kvartet muzıkal' janrına nigez saluçılarnıñ berse.
Almaniä häm Avstro-Vengriä gimnarınıñ köye avtorı.
Tärcemäi xäle
Yozef Haydn kareta ostasınıñ ğailäsendä Avstriädä 1732 yılda tuğan.
1740 yıldan 1749 yılğa qädär Venada, İzge Stefan Çirkäwe xorında cırlağan.
1749 yılda Haydn tawışı üzgärä häm Haydn xordan kitkäç klavisinda uynıy başlıy häm berençe äsärlärne buldıra.
1759 yıldan graf Mortsin saray dairäseneñ kapelmeisterı (muzıkal' citäkçe) bulğan.
Пиньейру (Гимарайнш)
Пиньейру  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Yozef Haydn
Tärcemäi xäle
1779 yılğa qädär barlıq Haydn yazğan äsärlär kenäzgä tapşırıla.
Пиньейру (Гимарайнш)
Географиясе
Мәйданы —.
Сент-Этьен-де-Фонбеллон
Сент-Этьен-де-Фонбеллон — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Yozef Haydn
Tärcemäi xäle
1781 yılda Haydn belän Amadey Motsart tanışa.
1785 yılda mason lojasına kerä.
Macar kenäzläre Esterhazi sarayında eşlägän waqıtta (1761-1790) Haydn icatınıñ çäçäk atu çorı bulğan.
Motsart, Haydn, Bethoven eşläre näticäsendä Vena klassik mäktäbe çäçäk atqan waqıtqa ireşä.
1790 yılda Esterhazi kenäz ülgännän soñ Haydn İngliz İlenä küçä.
1792 yılda Bonn qalası aşa ütep barğanda Haydn belän Bethoven tanışa häm üzenä uquçı bulıp ala.
1795 yılda Haydn Vena şähärenä qayta.
1809 yılda Napoleon ğäskäre Venağa höcüm itkännän soñ, Haydn 31 mayda ülä.
Haydn Cenaza yolası uzğan waqıtında Şotland Çirkäwendä (alm. Shottenkirche) mäşhür Motsart Rekvieme başqarıla.
İcat
Haydn 24 opera, 104 simfoniä, 83 qıllı kvartet, 52 fortepiano sonatası, 126 trio bariton öçen, küp marşlar yazğan.
Haydn: No.101. „Óra” simfoniä Haydn: No.62 sonata
Haydn: No.62 sonata
Haydn: No.40 sonata Haydn: No.40 sonata
Ädäbiät
Törkem:Композиторлар
Муса Йосыпов
Тәрҗемәи хәле
1896 елның 18 декабрендә Уфа губернасы Стәрлетамак өязе (хәзерге БР Авыргазы районы) Әпсәләм авылында туган. Авыл мәдрәсәсен тәмамлагач, Ырынбурдагы Хөсәения мәдрәсәсенә укырга керә (1911). Кышка уку өчен җәй көне эшләп, акча туплый: бер сезон буе сал агызуда, ике җәй дәвамында Ырынбур сабын кайнату заводында эшли. 1915 елда хәрби хезмәткә алына, 103 нче запас пехота полкында бүлекчә командиры булып хезмәт итә.
Ватандашлар сугышы
Уфаны ак чехлардан азат итүче 5 нче армиянең (5-нче армия (ЭККА)) сәяси бүлеге мөселман бүлекчәсендә эшли: үгетләү-оештыру секциясе мөдире була. 1920 елның мартыннан 1922 елның октябренә кадәр РКП (б) Омск губерна комитетының татар һәм кыргыз (казакъ) коммунистлары секциясе бюросы җаваплы сәркатибе (рәисе) итеп сайлана. «Азат Себер» газетасының мөхәррире итеп билгеләнә. Муса Йосыпов ике ел ярым җитәкчелек итү дәверендә “Азат Себер”не ил күләмендә билгеле татар матбугат басмасына, Себер өлкә гәзитенә әверелдерә. Аның бу юнәлештәге эшчәнлеге Галимҗан Ибраһимов мәкаләләрендә дә чагылыш тапкан.
Казанда
1932 елның декабреннән ВКП (б) Татарстан өлкә комитетының матбугат эшләре секторын җитәкли. В.И. Ленинның 6 томлыгын татар теленә тәрҗемә итү һәм бастырып чыгару эше белән җитәкчелек итә. 1933 елның ноябрендә М.Н. Покровский исемендәге Татар педагогия институты директоры итеп билгеләнә. Тарихчы-профессор Н.Н. Эльвовны (1901-1937) сәяси эзәрлекләүләрнең шаукымы М. Йосыповка да эләгә: аны директор вазифасыннан азат итәләр. ТАССР мәгариф халык комиссариатының эксперименталь педагогия лабораториясе җитәкчесе, 1935 елның октябрендә Татар дәүләт академия театры директоры итеп билгелиләр.
Репрессия
1937 елның 10 февралендә Казан шәһәре Молотов район комитеты М. Йосыповны «коралсызланмаган эсер һәм буржуаз милләтче» буларак, фиркадән чыгара. 1937 елның 12 февралендә аны кулга алып, Мәскәү төрмәсенә озаталар. 1937 елның 3 августында ССРБ югары суды хәрби коллегиясе «Казандагы милләтче оешманың әгъзасы булуда һәм идеология фронтында Шуралар хакимиятенә каршы эшчәнлек алып баруда» гаепләп, иң югары җәзага хөкем итә. 1957 елда исеме аклана.
Заборув-Другий
Заборув-Другий — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сухиниче
Сухиниче — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Таннелгилл (Пенсильвания)
Таннелгилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сент-Сюзанн (Реюньон)
Сент-Сюзанн — Франциянең Реюньон департаментында урнашкан коммуна.
Стансбери-Парк (Юта)
Стансбери-Парк  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Падгайцы (Браславский районы)
Падгайцы (Падгайцы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Стансбери-Парк (Юта)
Географиясе
Стансбери-Парк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Падгайцы (Браславский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Яңа Михайловка (Федоровка районы)
Почта индексы — 453282, ОКАТО коды — 80254825004.
Стансбери-Парк (Юта)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңа Михайловка (Федоровка районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 64 кешенең яшәве мәгълүм.
NGC 7126
NGC 7126 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Порнусе
Порнусе (Pornuse) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
Митрофан Зверев
Митрофан Степанович Зверев (1903 елның 3 (16) апреле, Воронеж, Россия империясе — 1991 елның 17 ноябре, Пулково, Санкт-Петербург, ССРБ) — совет астрономы һәм астрометристы, ССРБ ФА әгъза-корреспонденты (1953).
Тормыш юлы
1929 елда Мәскәү консерваториясен, 1931 елда Мәскәү университетын тәмамлый. П. К. Штернберг исемендәге Дәүләт астрономия институтының өлкән фәнни хезмәткәре (ГАИШ) (1931—1938). Физика-математика фәннәре кандидаты (1938, диссертация якламыйча). ГАИШ вакыт хезмәте мөдире (1941—1945).
Бөек Ватан сугышы вакытында Дәүләт астрономия институтының 1941 елның октябреннән Свердловскка эвакуацияләнгән вакыт хезмәтен җитәкли. Сугыш башланганда ГАИШ вакыт хезмәте төгәл вакыт сигналлары чыккан бердәнбер булып кала. Свердловскка эвакуацияләнгән вакыт хезмәтенең киң тапшырулары һәм ритмик сигналлары 1944 елның июленә кадәр, ГАИШның Мәскәүгә реэвакациясенә кадәр бирелә.
Митрофан Зверев ГАИШның фәнни өлеш буенча директор урынбасары вазыйфасын башкара (1945—1951). Физика-математика фәннәре докторы (1947). Механика-математика факультетының астрометрия кафедрасы профессоры (1948—1952). 1947 елдан Зверев СБКФ әгъзасы.
1951 елдан Пулково обсерваториясендә эшли (1951—1971 елларда — директор урынбасары), бер үк вакытта Ленинград университетында астрономия буенча лекцияләр укый (1970 елдан — әлеге университетның астрономия кафедрасы мөдире).
ССРБ Фәннәр академиясенең әгъза-корреспонденты (1953).
Фәнни эшчәнлек
Митрофан Зверевның төп фәнни хезмәтләре фундаменталь астрометриягә, вакыт хезмәтенә, алмаш йолдызларны өйрәнүгә багышланган. 1930 елларда ГАИШ 18 сантиметрлы рефракторында алмаш йолдызларны күзәтә. 1932—1975 елларда Мәскәү, Пулково һәм Сантьяго (Чили) күмәк һәм халыкара программалар буенча йолдызларның меридиан күзәтүендә катнаша. 1930 елларда Н. И. Днепровский һәм Б. П. Герасимович тарафыннан әйтелгән идеяләрне үстереп, зәгыйфь йолдызлар каталогын булдыру буенча халыкара эшләрне җитәкли. 1962—1973 елларда, Көньяк ярымшарда йолдыз нигезләмәләрен күзәтү өчен, Чилида (Серро-Эль-Робле Астрономия станциясе) астрономия экспедицияләрендә катнаша һәм оештыра. Берничә йолдызлар каталогын туплаган, шул исәптән зәгыйфь йолдызларның төп фундаменталь каталогын (Д. Д. Полохенцев белән бергә). Яңа меридиан инструменты проектын тәкъдим итә — симметрик конструкциянең фотографик вертикаль түгәрәге, анда югары төгәллек белән йолдызларның авышлыгын билгеләү башкарылган. Һаваның тигез тыгызлыгы катламнарының астрономик рефракциягә йогынтысын исәпкә алу турындагы мәсьәләне җентекләп эшләгән. Зур педагогик һәм фәнни-популярлаштыру эшләре алып барган.
Олеще
Олеще — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тейлор (Техас)
Тейлор  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Тейлор шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пастрис
Пастрис — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вилһелм Һерман Абих
Вилһелм Һерман Абих (, —, ) — геолог, табигать фәннәре белгече, һәм сәхәтче. 1841-1876 елларда Рәсәйдә эшләгән, 1853 елдан Петербург ФА академиге, 1866 елдан шул ФАнең мактаулы әгъзасы. Иранның һәм Кавказның бозыкларын, геологик төзлешен һәм файдалы казылмаларын өйрәнгән.
Сен-Жульен-де-Бурдей
Сен-Жульен-де-Бурдей — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Яңаүңер
Яңаүңер (Жаңаөңір) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
(3741) Роджербернс
(3741) Роджербернс  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EL19» саналган.
Йигыйтли (Чубук)
Йигыйтли (Yiğitli) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чубук илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
9-нчы гвардия армиясе
9-нчы гвардия армиясе (9-я гвардейская армия (9 Гв.А)) — мактаулы Совет гвардиясе исемен йөрткән Бөек Ватан сугышы вакытында совет Коры җир гаскәрләренең ЭККА хәрби берләшмәсе.
Әдәбият
Попов И. И на Влтаве свой закончили поход. М. ДОСААФ. 1987.г.
Виньяле (Җенова)
Виньяле — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Виньяле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Олиме
Олиме — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Повуа-ди-Ланьозу (район)
Повуа-ди-Ланьозу  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Олиме
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Крастуди
Крастуди — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Патру-Фраць
Патру-Фраць — Румыниянең Яломица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Касилавцы
Касилавцы (Касілаўцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Борисово (метро станциясе)
«Борисово» метро станциясе (станция метро «Борисово») — Мәскәү метрополитенының Люблино-Дмитров сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - Н. Шумаков, В. Волович, Н. Шурыгина.
Станция 2011 елның 2 декабрь көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Братеево районнарында урнашкан.
Вимислув (гмина Волянув)
Вимислув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Острув-Велькопольски
Острув-Велькопольски (Ostrów Wielkopolski) — Польшаның Бөек Польша воеводалыгында урнашкан шәһәр.
Халык саны — 72382 кеше (2011).
Тарих
Шәһәр статусын 1404 елдан йөртә.
Халык
<div style=*font-size:88%*>
Яңаүткел
Яңаүткел (Жаңаөткел) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Пырсаку
Пырсаку (Põrsaku) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Суховольци
Суховольци — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 7127
NGC 7127 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Силао
Силао — Франциянең Реюньон департаментында урнашкан коммуна.
Доганҗылар (Дөртдиван)
Доганҗылар (Doğancılar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Дөртдиван илчесенә караган бер авыл (köy).
Абрам Абкин
Абрам Абкин (, —, ) — Рәсәй физигы һәм химигы, химия фәннәре докторы (1952). Төп хезмәтләре полимерлаштыру процесслары механизмын өйрәнүгә караган. сан теориясен эшкәрткән (1951). Оригиналь полиакриламид алу ысулын ачкан. Фотосенсибилләнгән полимеризацияне ачкан (1980). Ленин премиясе лауреаты (1980).
Бадьюшка
Бадьюшка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Лопва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Серьер (Ардеш)
Серьер — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Фесон-сюр-Сален
Фесон-сюр-Сален (Feissons-sur-Salins) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Мутье кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,80 км².
Педрола
Педрола — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олшевек
Олшевек — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
(920) Рогерия
(920) Рогерия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1919 елның 1 сентябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1919 FT» саналган.
Тарентам (Пенсильвания)
Тарентам  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Заборув-Перший
Заборув-Перший — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Поза (Брага)
Поза  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Нөнәгәр
Нөнәгәр — Татарстан Республикасының Балтач районындагы авыл. Нөнәгәр авылы Балтач районы үзәге Балтач авылыннан 34 чакрым ераклыкта урнашкан.
Почта индексы — 422248.
Тарих
Өлкәннәр сөйләвенә караганда, Нөнәгәр авылы табигатьнең матур бер җирендә моннан 450—500 еллар элек барлыкка килгән. Авыл яныннан Кугубор (Чутай) елгасы ага. Елга аръягында киң болын, аннан соң биек булмаган таулар башлана.
Авыл башта Нуринер дип йөртелгән, соңыннан Нөнәгәр дип үзгәргән. Авылның исеме маричадан алынган һәм исем авылның урнашкан урыныннан чыгып бирелгән. Нуринер «уйсу җир» дигән мәгънәне аңлата. Авылга иң беренче булып марилар килеп Сәлия суы буйлап уң якка утырганнар. Тора-бара Кугубор суының уң як ярына татарлар килеп урнашалар.
Яшьләр оешмасы авылда 1917 елда төзелгән дип сөйлиләр. 1918 елда авылга укытучы килә. Яшь активистлар арасында алты хатын-кыз була: Сара Сабитова, Мәдинә Галиева, Хәтимә Гайнетдинова, Мәйсәвәр Шәрипова, Хәбибә Шакирова, Гыйльми Фәхретдинова.
30 нчы еллар — авылда күмәк хуҗалык төзү өчен көрәш еллары. 1931—1932 елларда Нөнәгәрдә күмәк хуҗалык оеша башлый. Башта колхозга җиде хуҗалык кына керә. Колхозга керүдән куркып, берничә хуҗалык күрше Малмыж өязенең Гражданка авылына күчеп китә. Әкренләп хуҗалыклар күмәкләшә бара. Авылда ике колхоз оеша.
Түбән очтагылар «Крестьянская газета» исемендәге колхоз төзиләр. Аның рәисе итеп Нургали Әүхәдиев сайлана. Югары очта «Вахитов» исемендәге икенче колхоз оешып, аның рәисе итеп Сәет Гатин билгеләнә.
1934 елда колхозга беренче машина — «полуторка» һәм трактор кайта.
1935 елга хуҗалыклар бөтенләе белән күмәкләшеп бетәләр. Ләкин иген уңышы башка колхозларныкына караганда түбәнрәк була әле. Бер гектардан 6—7 центнердан артык ашлык алынмый.
Колхоз оешуның акрын баруы һәм уңышның түбән булуына тагын бер сәбәп бар. 1928 елның 15 маенда колхоз оешыр алдыннан авылда бик көчле янгын була. Янгын вакытында күп хуҗалыкларның йортлары кара күмергә әйләнә. Таза каралты-куралар санаулы гына кала. Шуннан соң авыл халкына тернәкләнеп китү авыр була.
Авыл тирә-юнендәге елга-инешләр, чишмә-кизләүләр, тау-үрләр, сазлык-күлләрнең атамалары: Нөнәгәр суы, Тирән елга, Акман суы, Пыжан инеше, Пыжмара суы, Читәнле инеш, Сәлия инеше, Зәрәки инеше, Зират инеше; Бирге чишмә, Урта чишмә, Баһави чишмәсе, Галләм чишмәсе, Камәр чишмәсе, Лотфулла чишмәсе, Сәлия чишмәсе; Хәлиулла күле, Мулла сазы, Акман тавы, Әшир тавы, Байтирәк тавы, Кубыр тавы, Үзәл тавы, Дүрт сука буе, Алты сука буе, Акман басуы, Читәнле елга басуы, Бозау киртә басуы.
Авыл янында Шәкерт зираты дип йөртелгән кабер бар. Габделкәрим исемле шәкертне мәдрәсәдә кыйнаганнар һәм ул үлгәч суга агызганнар. Язгы ташу вакытында мәет су белән авылга агып килгән. Аны табылган урыныннан якын гына болынлыкка җирләгәннәр. Ул кабер койма белән әйләндереп алынган.
Авыл халкы әби-баба, ата-ана ята торган ахирәт йорты — зиратны карап һәм тәрбияләп тора.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Шипиловская (метро станциясе)
«Шипиловская» метро станциясе (станция метро «Шипиловская») — Мәскәү метрополитенының Люблино-Дмитров сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - Н. Шумаков, В. Волович, Н. Шурыгина.
Станция 2011 елның 2 декабрь көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Зябликово районнарында урнашкан.
Касилы
Касилы (Касілы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Мастовский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Падгайцы (Мёрский районы)
Падгайцы (Падгайцы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Тетчер (Юта)
Тетчер  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Падгайцы (Мёрский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Тетчер (Юта)
Географиясе
Тетчер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Лопь-Ю (Луза кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Панамада Һинд дине
Панамада Һинд дине азчылык дине булып тора. Панамада якынча 10 000 - 14 000 Һинд дине тарафдары бар.
Тарих
Һинд дине тарафдарлары башта Гайана һәм Тринидад һәм Тобаго Британия колонияләре буенча килгәннәр, башта канал эшчеләре буларак 1904 һәм 1913 ел арасында килгәннәр. Күпчелек Һинд дине тарафдарлары килеп чыгышларын Гуҗәрат һәм Синдх итеп күрсәтәләр, бу тәңгәл килгән рәвештә Һиндстан һәм Пакьстан.
Һинд дине Ассоциацияләре һәм Оешмалары
Панамада Һинд дине тарафдарларының төп ассоциациясе булып Panamanian Hindu Civic Association тора; Кришна Радха Гыйбадәтханәсе Җәмгыяте, Панаманың Хиндустани Җәмгыяте (Templo Hindu de Tumba Muerto), Колон Хиндустани Җәмгыяте, Халыкара Кришна Аңы Җәмгыяте, Халыкара Шри Сатья Саи Баба Оешмасы, һәм Халыкара Трансценденталь Медитация Җәмгыяте шулай ук Панамада бар.
Виньяле (Парма)
Географиясе
Виньяле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Сатлайкино
Сатлайкино (Сатлайкка, Сатлайкино) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Виньяле (Парма)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сатлайкино
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 77 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Вимислув (гмина Скаришев)
Вимислув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Йигыйтөзү (Араклы)
Йигыйтөзү (Yiğitözü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Араклы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Омота
Омота — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
ZC3H8
ZC3H8 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
NGC 7128
NGC 7128 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тейлор-Лейк (Техас)
Тарихы
Тейлор-Лейк шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 7128
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Борынгы инглиз теле
Борынгы Инглиз теле яки Англо-Саксон теле ул Инглиз теленең иң борынгы язылып калган формасы, иртә урта гасырларда Англиядә һәм көнчыгыш Шотландиядә сөйләшелгән. Аны Бөекбританиягә Англо-Саксон күчеп килүчеләр 5-енче гасыр уртасында алып килгән һәм беренче борынгы инглиз теле әдәби эшләре 7-енче гасыр уртасы белән даталана. 1066 ел Нормандия яулап алуыннан соң югары катламнарда инглиз теле француз теле кардәше англо-норман теле белән алыштырылган булган. Бу борынгы инглиз теле эрасының ахыры дип карала, чөнки шул чорда инглиз теленә англо-норман теле көчле йогынты ясаган һәм ул хәзер урта инглиз теле буларак мәгълүм фазага үскән. Борынгы инглиз теле традицион англлар, сакслар һәм ютлар буларак мәгълүм германик кабиләләр сөйләшә торган англо-фриз һәм ингвеоник диалектлардан килеп чыккан. Англо-сакслар Англиядә доминант була башлагач, аларның телләре Рим Британиясенең телләрен алыштырган: кельт теле гади бриттоник теле һәм Британиягә Рим явы белән килгән латин телен. Борынгы инглиз теленең билгеле Англо-сакс патшалыгы белән бәйле дүрт төп диалекты булган: Мерсиан, Нортумбриан, Кент һәм Көнбатыш Саксон. Нәкъ менә көнбатыш саксон диалекты соңрак борынгы инглиз периодының әдәби стандартының нигезен формалаштырган, гәрчә урта гасыр һәм хәзерге инглиз теленең доминант формалары күбесенчә мерсиан диалектыннан килеп чыккан. Англиянең көнчыгыш һәм төньяк өлешләренең сөйләшенә борынгы норвег теле көчле йогынты ясаган, чөнки 9-ынчы гасырда көчле Скандинав хөкеме һәм күчеп килүе булган. Борынгы инглиз теле Көнбатыш Герман телләренең берсе һәм аның якын кардәшләре булып борынгы фриз теле һәм борынгы саксон теле тора. Башка борынгы Герман телләре кебек үк ул хәзерге инглиз теленнән бик аерылып тора һәм хәзерге инглиз телендә сөйләшүчеләр өчен өйрәнүдән башка аңлаешлы түгел. Борынгы инглиз теле грамматикасы эчендә  исемнәр, сыйфатлар, бәйлекләр һәм фигыльләрнең күп инфлекцион формалары бар һәм сүз тәртибе күпкә иркенрәк. Иң элеккеге борынгы инглиз теле язмалары рун системасы белән язылган булган, әмма якынча 8-енче гасырдан ул латин әлифбасы юрамасы белән алмаштырылган булган.
Шулай ук карарга мөмкин
Борынгы инглиз Википедиясе
Труа-Бассен
Труа-Бассен — Франциянең Реюньон департаментында урнашкан коммуна.
Новоселка (Федоровка районы)
Новоселка — Башкортстанның Федоровка районында урнашкан авыл.
ᴨучтьı индексы — 453290, — 80254825005.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 558 кешенең яшәве мәгълүм.
Пердигера
Пердигера — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
25 август
25 август — Милади тәкъвимендә сигезенче айның егерме бишенче көне. Ел ахырына кадәр 128 көн кала.
Красьнево (Диңгез буе воеводалыгы)
Красьнево  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пыру (Отепәә)
Пыру (Põru) — Эстониянең Валгамаа өязендә урнашкан авыл.
Сен-Жульен-де-Лампон
Сен-Жульен-де-Лампон — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Яңашар
Яңашар (Жаңашар) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Позада (Брага)
Позада  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Паулиан
Паулиан — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Онкрай Меже
Онкрай Меже — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юрий Абов
Юрий Абов — физик-тәҗрибәче, 1987 елдан ССРБ ФА әгъза-мөхбире (1991 елдан РФА әгъза-мөхбире). Тикшеренүләре төш физикасына карый. Нуклоннарның төшләрдә зәгыйфь тәэсир итешүен ачкан. Ленин премиясе лауреаты (1974).
Зур театр
Тарих
1776 елда кенәз П.В. Урусов Мәскәүдә уза торган барлык театр куелышларының хуҗасы булырга хөкүмәт «привилегиясе» ала. Кенәзгә таштан «шәһәр күрке булырдай, күп халык катнашында маскарадлар, комедияләр, комик опералар куеп булырлык» театр бинасы төзү бурычы куела. Чыгымнарны күтәрешер өчен кенәз Урусов Англиядән килгән М. Медоксны ( en ) җәлеп итә. Спектакльләр кыш көне Мәскәүнең Знаменка урамындагы Опера йортында (граф Р.И. Воронцов милке), җәй көне Андроников монаcтыре янындагы «воксал»да (граф  А.С. Строганов милке) куелып килә. Опера, балет һәм драма спектакльләре Мәскәү университетының театр труппасыннан чыккан актерлар һәм музыкантлар көче белән, шулай ук Н.С. Титовның һәм П.В. Урусовның крепостной керәстияннәреннән төзелгән театр труппалары катнашында куела.
Яңа бина
1780 елда янгында Опера йорты зыян күргәч, 5 ай эчендә Мәскәүнең Петровка урамында классицизм стилендә яңа театр («Петр театры», «Медокс театры» исемнәре була) бинасы торгызыла (архитектор Х. Розберг). 1789 елдан бина Опекуннар шурасы кулында була. 1805 елда Петровка урамындагы бинасы да янгач, театр труппасы, Мәскәү император театрлары дирекциясе кул астында, төрле биналарда чыгыш ясый башлый. 1816 елда архитектор О.И. Бовеның Мәскәүнең Театр мәйданын үзгәртеп кору проекты кабул ителә. 1821 елда император Александр I архитектор А.А. Михайловның яңа театр бинасы проектын раслый. Ампир стилендәге Зур Петр театры архитектор О.И. Бове тарафыннан А.А. Михайловның проекты нигезендә төзелә. Театр бинасы 1825 елда ачыла. Турыпочмаклы бина эчендә дага тамаша залы урнаштырылган. Иркен кулуарлары булган сәхнә зурлыгы белән тамашачы залына тәңгәл була. Бинаның тышкы төп фасадының алды өчпочмаклы фронтоны булган 8 колонналы ионик портал белән башлана. Фронтон «Аполлон квадригасы» дигән алебастр скульптура төркеме белән очлана. Театр бинасы Театр мәйданы ансамбленың төп композиция доминантасы булып тора.
1924-1959 елларда Мәскәүнең Зур Дмитровка урамындагы С.И. Зимин операсы бинасында Зур театрың филиалы эшли.
1920 елда элекке император фойесында Бетховен концерт залы ачыла.
Бөек Ватан сугышы елларында
Сугыш елларында (1941-1942) театр руппасының бер өлеше Куйбышев (хәзерге Самар) шәһәренә эвакуацияләнә, шулай да Зур театр эшчәнлеген туктатмый (мәсәлән, филиал бинасында 1943 елда Д.Б. Кабалевскийның «Ут эчендә» (В огне) операсы куела).
1961-1989 елларда Зур театрның кайбер спектакльләре Мәскәү Кирмәне эчендәге Кремль съездлар сараенда күрсәтелә. 2005 елда башланган театрның төп бинасын үзгәртеп кору эшләре вакытында спектакльләр 2002 елда архитектор А.В. Маслов проекты буенча махсус төзелгән бинаның Яңа сәхнәсендә куела.
Зур театр РФ халыклары мәдәни мирасының аеруча кыйммәтле объектлары дәүләт исемлегенә кертелгән.
Директорлар
1882 елда баш дирижёр (капельмейстер), баш режиссёр, баш хормейстер вазифалары булдырыла.
Баш рәссамнар
1995-2000 елларда театрның сәнгать җитәкчесе В.В. Васильев, 2000-2001 елларда Г.Н. Рождественский; сәнгать җитәкчесе, сценограф, баш рәссам С.М. Бархин, музыка җитәкчесе П. Феранец (1998 елдан М.Ф. Эрмлер); опера сәнгать җитәкчесе Б.А. Руденко. 1995-1998 елларда балет труппасы идарәчесе А.Ю. Богатырёв, балет сәнгать җитәкчеләре: 1995-1997 елларда В.М. Гордеев, 1998-2000 А.Н.Фадеечев, 2000-2004 Б.Б. Акимов, 2004 елдан А.О. Ратманский. 2001 елдан музыка җитәкчесе һәм баш дирижёр А.А. Ведерников. 2000-2013 елларда Зур театр директоры Анатолий Иксанов (Таһир Гаделҗан улы Иксанов).
Зур театрда опера
1779 елда Знаменка урамындагы Опера йортында беренче рус операларының берсе — «Тегермәнче – сихерче, ялганчы һәм кода» операсы (А.О. Аблесимов тексты, М.М. Соколовский музыкасы) куела. Петр театры ачылу көнендә - 1780 елның 30 декабрендә (1781 елның 10 гыйнвары) «Саилчеләр» (Странники) аллегорияле прологы, соңрак А.П. Пашкевичның «Каретадан булган бәхетсезлек» (1780), «Саран» (1782), «Санкт-Петербург Кунак йорты» (1783) опера спектакльләре куела.
1780-1782 елларда Италия, 1784-1785 еллларда Франция опера труппалары гастрольгә килә. Петр театры труппасында актёр һәм җырчылар Е.С. Сандунов, М.С. Синявская, А.Г. Ожогин, П.А. Плавильщиков, Я.Е. Шушерин һ.б. эшли. Зур театр 1825 елның  (18) гыйнварында «Музалар тантанасы» прологы (А. Алябьев, А.Н. Верстовский) белән ачыла. Театр репертуарында рус авторлары язган әсәрләр, бигрәк тә водевильләр, күбрәк урын ала башлый. 30 елдан артык театр композитор А.Н. Верстовский әсәрләрен куя: «Пан Твардовский» (1828), «Вадим» (1832), «Аскольд кабере» (1835), «Ватанны сагыну» (1839). 1840 елларда М.И. Глинка опералары популяр була: «Патша өчен гомерне бирү» (1842), «Руслан һәм Людмила» (1846).
1856 елда яңадан төзелгән Зур театр италияле труппа куйган В. Беллининың «Пуританнар» операсы белән ачыла. 1860 елларда Көнбатыш Европа (бигрәк тә Италия) операсы йогынтысы сизелә. Рус операларыннан А.Н. Серовның «Юдифь» (1865), «Рогнеда» (1868), А.С. Даргомыжскийның «Су анасы» (1859, 1865) опералары сәхнәгә менә. 1869 елдан театрда П.И. Чайковский дирижерлык итә, аның «Евгений Онегин» операсы (1881), Петербург М.П. Мусоргский, Н.А. Римский-Корсаков опералары куела. Чит ил композиторларыннан В.А. Моцарт, Дж. Верди, Ш. Гуно, Ж. Бизе, Р. Вагнер опералары күрсәтелә башлый. XIX гасыр азагы - XX гасыр башы җырчылары: М.Г. Гукова, Е.П. Кадмина, Н.В. Салина, А.И. Барцал, И.В. Грызунов, В.Р. Петров, П.А. Хохлов.
XX гасыр башында театрның чәчәк атуы С.В. Рахманиновның дирижёрлык итүе (1904-1906), 1901-1917 елларда театрда Ф.И. Шаляпин, Л.В. Собинов, А.В. Нежданова, К.С. Станиславский белән Вл. И. Немирович-Данченко, К.А. Коровин, А.Я. Головин эшчәнлеге белән бәйле.
1906-1933 елларда театрның баш дирижёры В. Сук Дж. Вердиның «Аида» (1922), Р. Вагнерның «Лоэнгрин» (1923), М.П. Мусоргскийның «Борис Годунов» (1927) операларын куя. Сәхнәдә В.В. Барсова, К.Г. Держинская, Е.Д. Кругликова, М.П. Максакова, Н.А. Обухова, Е.А. Степанова, А.И. Батурин, И.С. Козловский, С.Я. Лемешев, М.Д. Михайлов, П.М. Норцов, А.С. Пирогов кебек билгеле җырчылар чыгыш ясый.
Октябрь инкыйлабыннан соң театр репертуары үзгәрешләр кичерә. Театр сәхнәсендә классик әсәрләр белән беррәттән, заманга аваздаш булган каһарман-инкыйлаби темага язылган әсәрләр (мәсәлән, О.С. Чишко музыкасына «Потемкиин броня йөртүчесе» операсы) куела башлый. Совет операларының премьералары була: В.А. Золотарёвның «Декабристлар» (1925), С.Н. Василенконың «Кояш улы» (1929), И.П. Шишловның «Грим салучы рәссам» (1929), А.А. Спендиаровның «Алмаст» (1930), Д.Д. Шостаковичның «Мценск өязенең Макбет ханымы» (1935), Р. Вагнерның «Валькирия» (1940, режиссер С.М. Эйзенштейн) сәхнәгә куела. Сугыш алдыннан (1941 елның 13 февралендә) куелган иң соңгы әсәр — М. Мусоргскийның «Хованщина» операсы.
1918-1922 елларда Зур театрда К.С. Станиславский җитәкчелегендә опера студиясе эшли.
1943 елның сентябрендә Зур театр сезонын М. Глинканың «Иван Сусанин» операсы белән ача. 1940-1950 елларда рус һәм чит ил классикасы, Көнчыгыш Европа композиторлары (Б. Сметана, С. Монюшко, Л. Яначек, Ф. Эркель һ.б.) әсәрләре сәхнәләштерелә. 1943 елдан 50 ел дәвамында Зур театрның сәнгати йөзен Б.П. Покровский билгели. Ул С.С. Прокофьевның «Сугыш һәм солых» (1959), «Семен Котко» (1970), «Уенчы» (1974), М. Глинканың «Руслан һәм Людмила» (1972), Д. Вердиның «Отелло» (1978) операларын эталон дәрәҗәсендә куя.
1970-1980 еллар репертуарына стиль ягыннан күптөрлелек хас. Театрда XVIII гасыр опералары — Г.Ф. Гендель «Юлий Цезарь» (1979), К.В. Глюк «Ифигения Авлидта» (1983), XIX гасыр операсы — Р. Вагнер «Рейн алтыны» (1979), совет опералары — Р.К. Щедрин «Үле җаннар» (1977), С. Прокофьев «Монастырьда никахлашу» (1982) бердәй югары дәрәҗәдә уйнала. Иң яхшы спектакльләрдә җырчылар И.К. Архипова, Г.П. Вишневская, М.Ф. Касрашвили, Т.А. Милашкина, Е.В. Образцова, Б.А. Руденко, Т.И. Синявская, В.А. Атлантов, А.А. Ведерников, А.Ф. Кривченя, С.Я. Лемешев, П.Г. Лисициан, Ю.А. Мазурок, Е.Е. Нестеренко, А.П. Огнивцев, И.И. Петров, М.О. Рейзен, З.Л. Соткилава, А.А. Эйзен һ.б. чыгыш ясый.
(2058) Рока
(2058) Рока  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
ZC3HAV1
ZC3HAV1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Зур театр
Зур театрда опера
1982 елда баш режиссер вазифасы бетерелү һәм Ю. Симоновның театрдан китүе сәбәпле, театрда тотрыксызлык чоры башлана. 1988 елга хәтле берничә әсәр генә сәхнәләштерелә: Н. Римсий-Корсаковның «Күзгә күренмәс Китеж шәһәре турында хикәят», «Салтан патша турында әкият» (режиссёр Р.И. Тихомиров), Ж. Массненың «Вертер» (режиссер Е.В. Образцова), П.И. Чайковскийның «Мазепа» (режиссер С.В. Бондарчук) опералары. 1980 еллар азагыннан башлап, репертуарда сирәк куела торган әсәрләр: П. Чайковскийның «Орлеан кызы» (1990), Н. Римский-Корсаковның «Млада», «Алтын әтәчкәй», «Раштуа алдындагы төн», С.В. Рахманиновның «Алеко», «Саран рыцарь», А.П. Бородинның «Кенәз Игорь» (1993) опералары урын ала. Шул елларда җырчылар чит илләргә китә башлый. Бу, үз чиратында, спектакльләрнең сыйфаты кимүгә китерә. 1995-2000 елларда репертуар, нигездә, яңартылган куелыштагы: М. Глинканың «Иван Сусанин» (1997), П.И. Чайковскийның «Иоланта» (1997), С. Рахманиновның «Франческа да Римини» (1998) кебек рус операларыннан тора. Чит ил классикасыннан В. Беллининың «Норма», Г. Доницеттиның «Лючия де Ламмермур», Дж. Паизиеллоның «Чибәр тегермәнче хатыны», Дж. Вердиның «Набукко», В.А. Моцартның «Фигароның өйләнүе», Д. Пуччининың «Боһема» опералары уйнала. С.С. Прокофьевның «Өч әфлисунга мәхәббәт», «Уенчы» (2001) опералары уңыш белән бара.
2001 елдан башлап репертуар һәм кадрлар сәясәте нигезендә: спектакльне антреприза итеп чыгару, башкаручыларны контракт нигезендә генә чакыру, чит ил спектакльләрен (Дж. Вердиның «Фальстаф», «Язмыш көче»; Ф. Чилсның «Адриенна Лекуврёр» опералары) прокатка алу ята.
М. Мусоргскийның «Хованщина» (2002), Н. Римский-Корсаковның «Кар кызы» (2002), Дж. Пуччининың «Турандот» (2002), М. Глинканың «Руслан һәм Людмила» (2003), И. Стравинскийның «Повесаның шуклыклары» (2003), С. Прокофьевның «Утлы фәрештә» (2004), Р. Вагнерның «Оча торган һолландияле» (2004), Л.А. Десятниковның «Розентальның балалары» (2005) опералары куела.
Зур театрда балет
1784 елда Петр театры труппасына Тәрбия йортында 1773 елда ачылган балет сыйныфы укучылары кабул ителә. Беренче хореографлар италиялеләр һәм французлар Л. Парадиз, Ф. һәм К. Морелли, П. Пинючи, Дж. Соломони була. Репертуар үзләре куйган әсәрләрдән һәм Ж.Ж. Новерра спектакльләреннән күчермәләрдән тора.
XIX гасыр башында Зур театрда балет сәнгатен үстерүгә балет труппасын 1812-1839 елларда җитәкләгән А.П. Глушковский зур өлеш кертә. Ул төрле жанрдагы спектакльләр куя: Ф.Е. Шольцның «Руслан һәм Людмила», «Черноморны, явыз тылсымчыны, төшерү» (1821, А.С. Пушкин әсәрләре буенча). 1823-1839 елларда хореограф булып эшләгән Ф. Гюллень-Сор ханым, театр сәхнәсендә Париждан күчергән спектакльләрне (мәсәлән, Ф. Тальони - Ж. Шнейцхофферның «Сильфида» балетын) куеп, романтизм агымын ныклап урнаштыра. Аның шәкертләре булган Е.А. Санковская, Т.И. Глушковская, Д.С. Лопухина, А.И. Воронина-Иванова, И.Н. Никитин аеруча танылу ала. 1850 елларда Зур театр сәхнәсендә биегән Ф. Эльслер ханым (Австрия) Ч. Пуньиның «Эсмеральда»сын репертуарга керткән.
Сешра
Сешра — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Комаров-Завод
Комаров-Завод — Татарстан Республикасының Балтач районындагы авыл.
Халык саны — 90 тирәсендә. Почта индексы — 422248.
Тарих
XIX гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Зур театр
Зур театрда балет
XIX гасыр урталарыннан, П.П. Лебедева, О.Н. Николаева, 1870 елдан А.И. Собещанская кебек артистлар аның тарафдары булса да, романтик балетлар әһәмиятен югалта. 1860-1890 елларда берничә балетмейстер алышына: 1861-1863 елларда эшләгән К. Блазис педагог буларак кына истә калган. А. Сен-Лион, Петербург театрыннан күчереп, Ч. Пуньиның «Бөкре атчык» (Конёк-Горбунок) балетын (1866) куя. М.И. Петипа куйган Л. Минкусның «Дон Кихот» балеты (1869) театрның зур казанышы була. С.П. Соколов Ю.Г. Герберның «Абага, яки Иван Купалага каршы төн» балетын (1867-1869) сәхнәләштерә. Балетмейстер В. Рейзингер (Алмания) куйган П.И. Чайковскийның «Аккош күле» балетының 1нче редакциясе (1877 ел) уңышсыз булып чыга. 1880-1890 елларда эшләгән балетмейстерлар: Й. Һансен, Һ. Мендес, А.Н. Богданов, И.Н. Хлюстин. XIX гасыр ахырынд труппада көчле биючеләр (мәсәлән, Л.Н. Гейтен, Л.А. Рославлева, Н.Ф. Манохин, Н.П. Домашёв һ.б.) булуга карамастан, зур театр балеты кризис кичерә, 1882 елда труппа яртылаш кыскартыла, хәтта труппаны бетерү турында мәсьәлә кузгатыла. Моның сәбәпләре итеп, Мәскәү театрына (башкала Петербург театрына карата) провинция театры итеп карау, балет белән сәләтсез җитәкчеләр идарә итүне атарга мөмкин.
1902 елда балет труппасын А.А. Горский җитәкли. Аның эшчәнлеге нәтиҗәсендә театр балет кризисын җиңә. Ул А.Ю. Симонның «Гудула кызы» (1902), А.Ф. Арендсның «Саламбо» (1910), Э. Григ музыкасына «Мәхәббәт тиз!» балеты кебек оригиналь балетларны да, классика булган Л. Минкусның «Дон Кихот», П. Чайковскийның «Аккош күле», А. Аданның «Жизель» балетларын да куя. Театрның әйдәүче биючеләре М.М. Мордкин, В.А. Каралли, А.М. Балашова, С.В. Федорова, А.А. Горский белән хезмәттәшлек иткән Е.В. Гельцер, В.Д. Тихомирова, биючеләр А.Е. Волинин, Л.Л. Новиков, пантомима осталары В.А. Рябцев, И.Е. Сидоров балетмейстерның фикердәшләре була. Октябрь инкыйлабыннан соң, бигрәк тә 1920 елларда, театр репертуары үзгәрешләр кичерә. Театр сәхнәсендә яңа формалар эзләү шаукымы башлана, заманга аваздаш булган каһарман-инкыйлаби темага язылган әсәрләр (мәсәлән, А.К. Глазунов музыкасына «Стенька Разин», Р.М. Глиэр музыкасына «Кызыл мәк» (1927) балеты һ.б.) куела башлый. Ләкин Зур театр сәхнәсенә сирәк новатор-хореографлар гына үтә алган.
1920 еллар ахырыннан «башкала театры» һәм «илнең төп театры» статусларын алган Зур театрның әһәмияте үсә. 1930 елларда бирегә Петербургтан балетмейстерларны, педагогларны, артистларны күчерәләр. Петербургтан килгән М.Т. Семенова, А.Н. Ермолаев, Мәскәүнең үз артистлары О.В. Лепешинская, А.М. Мессерер, М.М. Габович театрның әйдәүче биючеләре булып китә. 1946 елда Петербургтан Зур театрга Г.С. Уланова күчкәч, театр репертуарына Б.В. Асафьев музыкасына «Париж ялкыны», «Бакчасарай фонтаны», С.С. Покофьевның «Ромео һәм Джульетта» балет спектальләре алына. 1930 елдан 1950 еллар урталарына кадәр балетны үстерүнең төп юнәлеше булып, аны тормышчан реалистик драматик театр белән якынайту тора. 1950 еллар ахырында драматик балет жанры юкка чыга. Яшь хореографлар балетка үзгәрешләр алып килә: 1960 еллар башында Н.Д. Касаткина белән В.Ю. Василёв бер актлы балетлар (Н.Н. Каретниковның «Геологлар» (1964), И.Ф. Стравинскийның «Изге яз» (1965) балетларын) куя башлыйлар. Ю.Н. Григорович куйган спектакльләр (С.Б. Вирсаладзе белән берлектә) шулай ук театрга яңалык алып килә: С. Прокофьевның «Таш чәчәк» (1959), А.Д. Меликовның «Мәхәббәт турында легенда» (1965), П.И. Чайковскийның «Щелкунчик» (1966), А.И. Хачатурянның «Спартак» (1968), С. Прокофьев музыкасына «Иван Грозный» балеты кебек кискен драматик эчтәлекле, зур күләмле, күп кеше катнашында уйналучы балетлар куя һәм биючеләрдән экспрессив, һавалы бию стиле таләп итә. 1960-1970 елларда Ю. Григорович спектакльләрендә даими рәвештә М.М. Плисецкая, Р.С. Стручкова, М.В. Кондратьева, Н.В. Тимофеева, Е.С. Максимова, В.В. Васильев, Н.И. Бессмертнова, Н.Б. Фадеечев, М. Лиепа, М.Л. Лавровский, Ю.К. Владимиров, А.Б. Годунов һ.б. бии.