cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Фермент
Ферментларны классификацияләү
Катализланган реакция төре буенча ферментларның иерархик классификациясендә 6 класс билгеләнә (КФ, EC — Enzyme Comission code). Классификация халыкара биохимия һәм молекуляр биология союзы (International Union of Biochemistry and Molecular Biology) тарафыннан тәкъдим ителә. Һәр класста субкласслар бар, шулай итеп ферментны дүрт саннан торган җыентык сүрәтли. Мәсәлән, пепсин EC 3.4.23.1 атамасына ия. Беренче сан якынча фермент белән катализланган реакция механизмын тасвирлый:
КФ 1: Электрон транспортын катализлаучы оксидоредуктаза, ягъни окисьлану яки тергезү. Мисал: каталаза, спиртлы дегидрогеназа.
КФ 2: Химик төркемнәрне бер субстрат молекуласыннан икенчесенә күчүен катализлаучы трансферазалар. Трансферада арасында, кагыйдә буларак, АТФ молекуласыннан фосфат төркемен күчерүче  киназалар  аерылып тора.
КФ 3: Химик бәйләнеш гидролизын катализлаучы гидролазмалар. Мисал: эстераза, пепсин, трипсин, амилаза, липопротеин липаза.
КФ 4: Продукциянең бересендә икеләтә бәйләнеш булдырып, химик бәйләнешләрнең гидролизсыз өзелүен катализлаучы, шулай ук кире реакциялар барлыкка китерүче лиазалар.
КФ 5: Субстрат молекуласында структур яки геометрик үзгәрешләрне катализлаучы һәм изомер  формалар барлыкка китерүче изомеразалар.
КФ 6: АТФ гидролизына бәйле конденсация реакцияларе исәбенә субстратлар арасында C-C, C—S, C-O һәм C-N химик бәйләнешләре барлыкка килүен катализлаучы лигазалар. Мисал: лигаза
КФ 7: Мембраналар аша ионнарны яки молекулаларны ташуны яки аларның мембраналарда бүленешен катализлаучы транслоказалар. Фермент атамасындагы икенче сан субклассны чагылдыра, өченче — ассубкласс, дүртенчесе — ассубкласстагы ферментларның тәртип номеры.
Катализатор буларак, бөтен ферментлар да туры һәм кире реакцияләрне тизләтә. Шуңа күрә, мәсәлән, лиазалар кире реакцияне — икеләтә бәйләнеш буенча берләшү реакциясен да катализлау мөмкинлегенә ия.
Пацялюнцы
Пацялюнцы (Пацялюнцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Цецюлув (Ополе воеводалыгы)
Цецюлув  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Спайсленд (Индиана)
Спайсленд  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Назырлы
Назырлы (Nazırlı ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
HD203843
HD203843 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Казе Цаматия (Тревизо)
Географиясе
Казе Цаматия Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Дальки (Великопольское воеводалыгы)
Дальки  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вильхеринг
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Радхаштами
Радһаштами' Вишнуның тормыш энергиясе Радһаның туу еллыгын билгеләүче Һинду изге көне. Бу көндә ул Вишну Ходаеның сигезенче аватары Кришнаның сигезенче аватары буларак лотос чәчәгеннән чыккан. Аны күбрәк Кришна тугърылары бәйрәм итләр, бигрәк тә аның туу урыны Барсанада, Бһадра (Һинд дине) аеның Шукла Пакша Аштами көнендә. Сканда Пурананың Вишну Кһандасында Ходай Кришнаның 16000 гопилар һәм гопикалар дигән дуслары булган, шулардан иң табыныла торган 108-дән Радһа иң күренеклесе булган. Традицион рәвештә, Гаудия Вайшнавизм тарафдарлары бу көндә ярым-көнлек ашаудан тыелу башкаралар. Экадашида кебек үк кайбер тугърылар бөтен көнне ашамыйча торалар һәм кайберәүләр сусыз. Бәйрәм Нимбарка сампрадайя тарафдарлары өчен мәшһүр бәйрәм булып тора. Бу көнне Кришна тугърылары Радхадан алкышын сорыйлар, үз чиратында Кришнаның алкышына ия булалар. Радһаштами церемониаль рәвештә Бриҗ өлкәсендә бәйрәм ителә. Радһаштамида Радһа Кришна сурәтләре традицион рәвештә тулысынча чәчәкләргә киендерелә. Шуңа өстәп, Радһаштами тугърылар Радһа табаннары даршанына ия булган бердәнбер көн булып тора. Башка бөтен көннәрдә алар капланган булып калалар. Тугърылар төшкә кадәр ашамыйча торалар һәм илаһи пар һәм аларның гамәлләренә дан җырлап тугъры җырларын башкаралар. Шуннан соң мәҗлес ясыйлар, иң еш рәвештә Радһа Ред ашамлыгы керә - бу тәмләткечле, слива чатнисы. Радһаштамида җырлана торган мантралар; Aum Vrashbahnujaye Vidmahe, Krishnapriyaye Dheemahi Tanno Radha Prachodyat һәм Jai Jai Shree Radhe.
2019 ел датасы 6 сентябрь (Җомга).
Тышкы сылтамалар
"Srila Prabhupada's Presentation of Srimati Radharani - First Radhastami celebration in ISKCON". www.sdgonline.org. Retrieved 2008-09-08. "Radhastami". www.krishna.com. Retrieved 2013-09-03. "Celebration of Radhashtami festival in Vrindavan". www.radhavallabh.com. Retrieved 2008-12-04.
Нәкый Исәнбәт
Нәкый Исәнбәт, чын исеме Нәкый Сираҗетдин улы Закиров ( — 1992 елның 12 сентябре) — күренекле татар язучысы, шагыйрь, драматург, галим-филолог һәм фольклорчы, Г. Тукай исемендәге Дәүләт бүләге лауреаты һәм Татарстанның Халык язучысы.
Тәрҗемәи хәле
Ул 1899 елның 29 декабрендә (яңа стиль белән 1900 елның 10 гыйнвары) Уфа губернасы Златоуст өязе (хәзерге Башкортстанның Салават районы) Малаяз авылында Сираҗетдин мулла һәм Таибә абыстай гаиләсендә туган.
Аның туган авылы мәңге яшел чыршылар, наратлар белән бизәлгән Урал итәгенә урнашкан. Шунда ул башлангыч белемне ала. 1910 елдан Уфада «Хөсәения» һәм «Галия» мәдрәсәләрендә укый. Балачакта дикъкать белән кат-кат укылган әсәрләр аның зиһенендә яңа матур уйлар тудыра. Озакламый Нәкый үзе дә шигырьләр яза башлый. «Шүрәле» исемле беренче шигырен язганда, аңа ун гына яшь була. Озакламый аның шактый калын шигырь дәфтәре шәкертләр арасында тарала. Тәүге шигырьләренә Шәехзадә Бабич фатиха бирә. 1914-1916 елларда, Казанда «Мөхәммәдия» мәдрәсәсендә укыганда, «Аң», «Сөембикә», балалар өчен чыгарылган «Ак юл» һәм «Балалар дөньясы» журналларында поэма һәм драма әсәрләре басылып чыга. Беренче әсәрләренә «Н.И.», «Кара сакал», «Мәргән», «Аллаяр», «Дәрвиш», «Кабил», «Мәлгун» һ.б. псевдонимнары белән кул куя.
Нәкый Исәнбәт туган якларындагы Атау, Тастүбә, Үрге Кыйгы мәктәпләрендә татар телен укыта (1917 елның көзеннән, 1920 елның җәенә кадәр), халык авыз иҗатын җыю белән мавыга. Унике яшеннән башлап, ул дәфтәренә мәкальләр, әйтемнәр, табышмаклар җыя башлый. Гомере буе туплаган халык авыз иҗаты әсәрләрен аерым җыентыклар рәвешендә бастырып чыгара («Татар халык мәкальләре» (өч томда), «Табышмаклар», «Балалар фольклоры»).
1920-1922 елларда, укытучылык эшеннән аерылмыйча, Уфа халык мәгарифе институтында һәм Харьков университетының халык мәгарифе факультетында укый.
Нәкый Исәнбәт – тел галиме дә. Күп еллар дәвамында татар теленең фразеологик байлыгын җыйнап сүзлек итеп бастырды.
Аның «Уракчы кыз», «Бормалы су», «Гармунчы егет», «Син сазыңны уйнадың» кебек күп кенә шигырләре җыр булып яңгырый.
Яңа тормыш корырга тотынган хезмәт кешеләренең образларын гәүдәләндергән романтик-оптимистик рухлы шигырьләр, сәхнә жанрында иҗат ителгән «Һиҗрәт» (1923), «Культур Шәңгәрәй» (1927), «Пикүләй Шәрәфи» (1929), «Портфель» (1929) кебек сатирик комедияләр, көндәлек матбугатта басыла килгән публицистик мәкаләләр, фельетоннар — болар һәммәсе Н. Исәнбәтне 1920 еллар татар әдәбиятының күренекле вәкиле итеп таныталар.
1930 елның февралендә Казанга күченгән Исәнбәтне каты эзәрлекләү башлана. Матбугатта аның «Җидегән» дигән оешмада торуын «фаш иткән» нахак мәкаләләр басыла. Бу вакыйгалардан соң Исәнбәт ун ел буе матбугаттан, әдәбияттан читләтелеп яши. Ишле гаиләне туйдыру өчен «Спартак» аяк киемнәре фабрикасында, Әтнә ягында китеп эшли.
1941 елның июнендә Мәскәүдә узасы Татар әдәбияты һәм сәнгате декадасына әзерлек барган вакытта Исәнбәтне искә төшерәләр. Декада программасына Татар дәүләт академия театры «Хуҗа Насретдин» һәм «Идегәй» спектакльләре премьерасын әзерли. «Идегәй» трагедиясе Коммунистлар партиясе Үзәк Комитетының 1944 елда Татарстанда идеология эшенең торышына, әдәбиятка һәм сәнгатькә багышланган махсус карарында бу әсәргә «зарарлы» дигән мөһер сугыла, һәм ул куярга да, бастырып чыгаруга да яраксыз табыла.
Нәкый Исәнбәт күпсанлы драма әсәрләрендә теге яисә бу чорга караган вакыйгалар яктылыгында халыкның тарихын, гореф-гадәтләрен тирәннән сурәтли: «Хуҗа Насретдин», «Җирән Чичән һәм Карачәч сылу», «Миркәй белән Айсылу», «Гөлҗамал», «Мулланур Вахитов», «Муса Җәлил» әсәрләре шундыйлар. Ул оста тәрҗемәче буларак та танылды, А.С. Пушкин, Мольер, Низами, Шекспир әсәрләрен татарчага тәрҗемә итте.
Туган әдәбияты, мәдәнияте һәм сәнгате өлкәсендәге игелекле хезмәтләре өчен Нәкый Исәнбәткә Г. Тукай исемендәге Дәүләт бүләге һәм Татарстанның Халык язучысы дигән исем бирелде.
Нәкый Исәнбәт 1992 елның 12 сентябрендә Казанда вафат була.
Хәтер
2005 елда Казанның Совет районындагы (Гвардия микрорайоны, элекке Клыковка) бер тыкрыкка Нәкый Исәнбәт исеме бирелгән.
Янгосорка
Янгосорка — Россия территориясеннән ага торган елга. Ярославль өлкәсе, Вологда өлкәсе, Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Нотелга елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Козагач (Кахта)
Козагач (Kozağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Кахта иле Кахта илчесенә караган бер авыл (köy).
Сеновиль
Сеновиль — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
NGC 53
NGC 53 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Штадлерн
Штадлерн — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клере-сюр-Лейон
Клере-сюр-Лейон — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Буковци (Марковци)
Буковци  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Пачковшчына
Пачковшчына (Пачкоўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(17950) Grover
(17950) Grover — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JS18» саналган.
Вамеш
Вамеш — Румыниянең Галац жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нижиковка
Нижиковка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Лидь елгасының сул ярына тамагыннан 80 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 24 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кавки (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Кавки  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әнвәр Баһаветдинов
Әнвәр Баһаветдинов (Әнвәр Бәдретдин улы Баһаветдинов) – дәүләт эшлеклесе, ТАССР Югары шурасы президиумы рәисе (1983-1986).
Тәрҗемәи хәле
1925 елның 27 ноябренда ТАССР Кама Тамагы районы Җәмәки авылында туган. Бондюг урта мәктәбен (1943), Казанда икеелык фирка мәктәбен (1953), Минзәләдә авыл хуҗалыгы техникумын (1964), Казан дәүләт университетын (1959) тәмамлаган.
Чыганаклар
Татарский энциклопедический словарь. — Казан: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1998.
Санджарвас
<mapframe latitude="28.7282" longitude="76.3175" zoom="14" width="214" height="255" align="right"> { "type": "FeatureCollection", "features": [ {     "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "LineString", "coordinates": [ [           76.315841674805,            28.732592620381          ],          [            76.315841674805,            28.732592620381          ],          [            76.310348510742,            28.727474638263          ],          [            76.310348510742,            28.727474638263          ],          [            76.319017410278,            28.721829514436          ],          [            76.319017410278,            28.721829514436          ],          [            76.324253082275,            28.726947772937          ],          [            76.324253082275,            28.726947772937          ],          [            76.315584182739,            28.733119457254          ],          [            76.315755844116,            28.732667882954          ]        ]      }    },    {      "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 76.3169574737549,         28.727098306158126        ]      }    }  ] } Санджарвас Һиндстанның Харьяна штатында Чархи Дадри районында авыл. Санджарвас авыла Чархи Дадри-Каланур Дәүләт Шоссесы янында урнашкан. Ул Чархи Дадрида район штаб-фатирларыннан якынча 16 км да урнашкан.
Цешановице (Ополе воеводалыгы)
Цешановице  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Эверетт (Массачусетс)
Эверетт  — Америка Кушма Штатларының Массчусетс штатында урнашкан шәһәр.
Цешановице (Ополе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эверетт (Массачусетс)
Тарихы
Эверетт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Орта (Сусурлук)
Орта (Orta) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Сусурлук илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
HD203845
HD203845 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Далябушки
Далябушки — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Олы Ключ (Мари Ил)
Олы Ключ (Шым Памаш, Большой Ключ) — Мари Илнең Сернур районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Оуклон-Санвъю (Канзас)
Оуклон-Санвъю  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Оуклон-Санвъю халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вимпассинг-ан-дер-Лайта
Вимпассинг-ан-дер-Лайта — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(17951) Fenska
(17951) Fenska — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JO19» саналган.
Доровица (Бобровка кушылдыгы)
Доровица — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Бобровка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сент-Аман (Манш)
Сент-Аман — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Булдук (Ейьюбие)
Булдук (Bulduk) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Ейьюбие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нәҗәфгулубәйли (Бәрдә)
Нәҗәфгулубәйли  (Nəcəfqulubəyli ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
Пачобуты
Пачобуты (Пачобуты ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пашнино 3-нче
Пашнино 3-нче (Пашнино 3-е) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл Армия районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез.
NGC 54
NGC 54 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Спенсер (Индиана)
Спенсер  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Казе Цампета (Пескара)
Казе Цампета — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Спенсер (Индиана)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Цампета (Пескара)
Географиясе
Казе Цампета Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Михайловка (Әбҗәлил районы)
thumb|200px Михайловка — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453622, — 80201837001.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 1 103 кешенең яшәве мәгълүм.
Штадтберген
Штадтберген — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каһир Рәсүлзадә
Каһир Рәсүлзадә (Коҳир Расулзода, 2007 елның маена кадәр Габдекаһир Габдерәсүл улы Нәзиров (Абдуқоҳир Абдурасулович Назиров, 1961 елның 8 марты, ССРБ, Таҗикстан ССР, Согыд өлкәсе, Гафуров районы, Кистакуз) — Таҗикстанның дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе, 2013 елның 23 ноябреннән Таҗикстан премьер-министры. Техник фәннәр кандидаты. «Таҗикстанның атказанган хезмәткәре».
Тәрҗемәи хәле
1961 елның 8 мартында Согыд өлкәсе Бабаҗан Гафуров исемендәге районның Кистакуз (2012 елдан Хистеварз) кышлагында туган. 1982 елда «инженер-гидротехник» белгечлеге буенча Таҗикстан авыл хуҗалыгы институтын (1992 елдан Шириншаһ Шаһтимер исемендәге Таҗик милли аграр университеты) тәмамлаган.
Хезмәт юлы
2000–2006 елларда — Таҗикстан Республикасының мелиорация һәм су хуҗалыгы министры.
2007–2013 елларда — Согыд өлкәсе Рәисе.
2007 елның декабрендә һәм икенче тапкыр 2010 елның апрелендә ул Таҗикстан Республикасы Югары Мәҗлесенең (Маджлиси Оли) Милли мәҗлесе (Маджлиси милли) рәисенең беренче урынбасары итеп сайлана.
2013 елның 23 ноябрендә Таҗикстан премьер-министры итеп билгеләнгән.
Гаилә хәле
Өйләнгән, өч баласы бар.
Советский
Сове́тский:
Кулемет
Кулемет — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чулым  елгасының уң ярыннан 652 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Буч (Словения)
Буч  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кавле
Кавле — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Цешнув
Цешнув — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Комбре (Мен һәм Луара)
Комбре — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Вимпассинг-им-Шварцатале
Вимпассинг-им-Шварцатале — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(17952) Folsom
(17952) Folsom — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Козан (Сарыкамыш)
Козан (Kozan) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сарыкамыш илчесенә караган бер авыл (köy).
Иске Бакуры
Иске Бакуры (Старые Бакуры) — Киров өлкәсенең Малмыж районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Пачуйки
Пачуйки (Пачуйкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Вамешу
Вамешу — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дамаславек
Дамаславек — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD203880
HD203880 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Сент-Андре-де-Боон
Сент-Андре-де-Боон — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Булдук (Җиһанбейли)
Булдук (Bulduk) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Җиһанбейли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эймсбери (Массачусетс)
Эймсбери  — Америка Кушма Штатларының Массчусетс штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Эймсбери шәһәре  елда нигезләнгән.
Орегон
Орего́н (ингл. Oregon) – АКШ төньяк-көнбатышында урнашкан штат. Тынокеан штаты. Халык саны – 3,641 млн кеше (АКШ штатлары арасында 28нче урын; 2005 ел күрсәткече). Башкаласы – Сейлем, иң зур шәһәр – Портленд. Башка зур шәһәрләр – Юджин, Грешам, Бивертон, Медфорд, Корваллис, Спрингфилд, Астория.
Рәсми атамасы – «Бобрлар штаты» (Beaver State).
Штадтлауринген
Штадтлауринген — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Цампига (Форли-Чезена)
Казе Цампига — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Цампига Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Франция гимны
Бүгенге көндә Франция республикасы гимны булып «Марсельеза» җыры тора.
Сүзләр
LA MARSEILLAISE (дәүләт гимнының беренче куплеты)
Allons, enfants de la Patrie, Le jour de gloire est arrivé, Contre nous de la tyrannie L'étendard sanglant est levé L'étendard sanglant est levé! Entendez vous dans nos campagnes Mugir ces féroces soldats? Ils viennent jusque dans vos bras, Égorger vos fils, vos compagnes!
Refrain: Aux armes citoyens! Formez vos bataillons! Marchons, marchons, Qu' un sang impur Abreuve nos sillons.
Тәрҗемә
МАРСЕЛЬЕЗА (беренче куплеты)
Әйдәгез, Ил-Ватан уллары, Данлы көннәр якынлашты, Безгә каршы явыз тирания Канлы байракларын асты, Канлы байракларын асты! Күрәсезме, безнең авылларда Тупас солдатлар ни кыра? – Безнең кул җиткәнне көтеп, Йорт-җирләребездә узына!
Кушымтасы: Корал тотып кулга, Басыгыз сафларга! Алга, яуга – Дошман каны Аксын басуларга.
Гимн тарихы
“La Marseillaise” (“Марсельеза”) җырын француз халкында шагыйрь, драматург, җырчы һәм виолончельдә уйнаучы буларак танылган Клод-Жозеф Руже дель Иль (Claud-Joseph Rouget de l'Isle, 1760-1836) киеренке рухи күтәренкелек халәтендә бер төн утырып чыгып язган. Бу хәл 1792 елның апрелендә була. Маршал Лүкнер (Lukner) җитәкчелегендәге һәм Рейн елгасы буенда тупланган армия хәлиткеч бәрелешкә әзерләнә. Иртә белән үк, җырны Страсбург шәһәрендә туып үскән майор Дитрих (Dietrich) исемле бер хәрби башлык өйрәнеп ала һәм, автор өе алдына чыгып, шунда җыелган халыкка җырлап күрсәтә. Берничә көннән соң җырны Милли Гвардия солдатлары алдында да башкаралар. Җыр шул төбәктә сугышучы француз гаскәрләрендә киң таралыш таба. Марсель шәһәреннән килгән ирекле хәрбиләр батальоны аны, Парижны азат иткәч, шәһәр урамнарында җырлап бара. Шулай итеп булачак гимнның исеме дә туа – “Марсельеза” (“Марсельлеләр җыры”). Икенче Империя заманында “артык инкыйлаби булмаган” яңа гимн кертү омтылышы да булып ала. Ләкин император Наполеон III (Napoléon III) үзе үк булдырган тәхеттән бәреп төшерелгәч, “La Marseillaise” яңадан үз урынына кайта. Шуннан соң Франция Җөмһүриятенең җиде куплетлы гимнына тел-теш һәм кул тидерергә базган кешенең булганы юк әле.
NGC 55
NGC 55 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Вир (Кальвадос)
Вир — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Буче (Козе)
Буче  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нифчи
Нифчи (Nifçi ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
Орта (Мустафакемалпаша)
Орта (Orta) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Мустафакемалпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Күлтепка
күлтепка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чулым  елгасының уң ярыннан 599 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сивеж (Зур Бобровка кушылдыгы)
Сивеж — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Бобровка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Цисек (Ополе воеводалыгы)
Цисек  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пиква (Канзас)
Пиква  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Пиква халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шамил Мостаев
Шамил Мостаев (Шамил Әсгать улы Мостаев) – дәүләт эшлеклесе, ТАССР Югары шурасы президиумы рәисе (1986-1990).
Тәрҗемәи хәле
1929 елның 17 маенда ТАССР Буа районы Норлат авылында туган. Буада ветеринария техникумын (1946), Казанда югары фирка мәктәбен (1959), Казан финанс-икътисад институтын (1964) тәмамлаган.
Чыганаклар
Татарский энциклопедический словарь. — Казан: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1998.
Булдук (Огузэли)
Булдук (Bulduk) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Огузэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Винден-ам-Зе
Винден-ам-Зе — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
(17953) 1999 JB20
(17953) 1999 JB20 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Винден-ам-Зе
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(17953) 1999 JB20
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JB20» саналган.
Сент-Андре-де-л'Епин
Сент-Андре-де-л'Епин — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Сперджен (Индиана)
Сперджен  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Обретинка
Обретинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Сарагожа елгасының сул ярына тамагыннан 26 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Ванвучешть
Ванвучешть — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Пашкавичы (Воранавский районы)
Пашкавичы  (Пашкавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Обретинка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пашкавичы (Воранавский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Ванвучешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Октябрь районы (мәгънәләр)
Октя́брь райо́ны — элекке ССРБның кайбер шәһәренең һәм субъектларының административ районнарының исеме, 1917 елның Октябрь революциясы хөрмәтенә бирелгән.
Кавно (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Кавно  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Синий Бор
Синий Бор (Синий Бор) — Чиләбе өлкәсенең Увельский районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%).
Бучка (Шкоцян)
Бучка  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санвар
Санвар Һиндстанның Харьянада Чархи Дадрида яңа формалаштырылган районда авыл. Ул Чархи Дари - Роһтак Юлында Чархи Дадридан якынча 12 км да урнашкан.
Демографиясе
2016 елның 18 сентябрена кадәр ул Һиндстанның Харьянада Бһивани районының өлеше булган һәм Бһивани шәһәрчегеннән якына 20 км да урнашкан. 2001 ел халык санын алу буенча Санварның халкы 7674 кеше булган. Бу урын Аның Гулаб Гири Гыйбадәтханәсе өчен мәшһүр. Монда борынгы мирас буалар бар.
Олы Шокшем
Олы Шокшем (Кугу Шокшем, Большой Шокшем) — Мари Илнең Сернур районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Штадтпроцельтен
Штадтпроцельтен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вобадон
Вобадон — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Данинув (Великопольское воеводалыгы)
Данинув  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 56
NGC 56 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Эттлборо (Массачусетс)
Тарихы
Эттлборо шәһәре  елда нигезләнгән.
Отузикиләр
Отузикиләр (Otuzikilər ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
Козан (Адыяман)
Козан (Kozan) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Адыяман илчесенә караган бер авыл (köy).
Цьверце
Цьверце — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әбҗәлил
Әбҗәлил — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Төньяк Осетиядә ислам
Төньяк Осетиядә ислам — Төньяк Осетия — Алания Республикасы диннәренең берсе. Осетиннарның күпчелеге — христианнар (күбесенчә Православие динен тотучы) һәм үз диннәрен тотучылар, рәсми бәяләүләр буенча, Төньяк Осетия-Алания халкының 30 проценты — мөселманнар (күбесенчә сөнниләр).
Тарих
Ислам диненең осетиннар арасында таралуы турында иң борынгы язма истәлекләрнең берсенең авторы — грузин тарихчысы, географы. Ул ислам динен тотучы осетин феодаллары турында хәбәр итә, шул ук вакытта крестьяннарның төп өлеше христиан динен тоткан. XVIII гасырның икенче яртысында осетиннарның барлык аристократ гаиләләре диярлек һәм аларга бәйле катламнар Исламның дини-этик нормаларын үтәгән.
XIX гасырда Төньяк Осетиядән меңләгән осетин-мөселманнар Төркиягә күчеп китә һәм авыллар барлыкка китерә. Диннәре ягыннан барлык мөһаҗирләр дә диярлек сөнни мөселманнар булган.
Әбҗәлил
Демография
Халык саны динамикасы:
Төньяк Осетиядә ислам
Тарих
Совет чорында Төньяк Осетиядә мөселман руханилары тулысынча юкка чыгарылган. 1985 елның 28 февралендә Дин эшләре буенча совет рәисе Константин Харчев КПСС Үзәк Комитетына Төньяк-Осетия АССРда бер генә мөселман берләшмәсе дә булмавын хәбәр итә.
Әбҗәлил
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 496 кешенең яшәве мәгълүм.
Төньяк Осетиядә ислам
Тарих
2016 елның 17 мартында узган мөселманнарның бишенче корылтаенда Хаҗи-Морат Харум улы Гацалов ачык тавыш бирү юлы белән Төньяк Осетиянең яңа мөфтие итеп бертавыштан сайлана.
2012 елның 26 декабрендә мөфти урынбасары Ибраһим Солтан улы Дударов үтерелә.
2014 елның 16 августында мөфти урынбасары, Владикавказ җәмиг мәчете имамы Рәсүл Магомед улы Гамзатов үтерелә.
Ислам тарафдарлары саны
Төньяк Осетиянең элеккеге мөфтие Дзанхот-хаҗи Хекилаев бәяләвенчә, Октябрь революциясенә кадәр мөселманнар Осетиядәге дин тотучыларның гомуми саныннан 40 % ны тәшкил иткән.
Кайбер бәяләр буенча, осетиннар арасында мөселманнарның өлеше 30-40 % тәшкил итә
Мәчетләр
1910 елда хәзерге Төньяк Осетия территориясендә 35 мәчет эшләгәне билгеле. Совет чорында барлык мәчетләр дә диярлек ябылган яки башка социаль объектларга үзгәртеп корылган. Кайбер мәчетләр җимертелгән.
1980-еллар ахырында элек ябылган мәчетләрне торгызу башлана.
2015 елга республика территориясендә түбәндәге мәчетләр эшләп килә:
Пашки (Воранавский районы)
Пашки  (Пашкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Виндигштайг
Виндигштайг — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Гавриловка (Зур Брусенка кушылдыгы)
Гавриловка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Брусенка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Казе Цампьери (Падова)
Казе Цампьери — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Гавриловка (Зур Брусенка кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казе Цампьери (Падова)
Географиясе
Казе Цампьери Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
(17954) Hopkins
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JP20» саналган.
Казе Цампьери (Падова)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вар (Караш-Северин)
Вар — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Каетаново (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сент-Ебремон-де-Бонфоссе
Сент-Ебремон-де-Бонфоссе — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Булдук (Измит)
Булдук (Bulduk) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Измит илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Орта (Инөнү)
Орта (Orta) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Инөнү илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Райт (Канзас)
Райт  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Райт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD203921
HD203921 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кучерга
Кучерга (Кучерга) — Киров өлкәсенең Малмыж районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (13%), татарлар (77%), урыслар (10%).
Данишев
Данишев — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Җәмил Зәйнуллин
Җәмил Габделхак улы Зәйнуллин - гарәп теле белгече, филология фәннәре докторы, профессор. Татарстан Республикасының Атказанган фән эшлеклесе (2004).
Биографиясе
1974 елда В. И. Ленин исемендәге Ташкент дәүләт университетының Көнчыгыш факультетын тәмамлый. Әле студент чагында ук, 1972-1973 елларда Суданга тәрҗемәче итеп җибәрелә. 1974-1981 елларда Гыйракта була; 1975 елның маенда А. Н. Косыгинның Саддам Хусейн белән рәсми очрашуында синхрон тәрҗемәче булып хезмәт итә.
Казан дәүләт университетында 1977 елдан бирле эшли. Филология фәннәре кандидаты (1988, диссертация темасы: «Калила и Димна в татарской литературе»), филология фәннәре докторы (1999, «Татарская богословская литература XVIII — начала XX веков и её стиле-языковые особенности» темасына фәнни доклад рәвешендә диссертация). 1994 елда Казан университетының татар филологиясе һәм тарихы факультетының көнчыгыш телләре кафедрасы мөдире итеп сайлана, 2000 елда көнчыгышны өйрәнү институтына нигез салучы һәм беренче директоры була (2011 елның сентябренә кадәр). Бер үк вакытта Көнчыгыш телләр кафедрасы мөдире һәм Конфуций институты директоры вазыйфасында эшли. 2011 елның сентябреннән-КФУ ИВМОның гарәп филологиясе кафедрасы мөдире (2013 елга кадәр) һәм Россия ягыннан Конфуций институты директоры.
2020 елның 15 маенда вафат. Казанның мөселман зиратында җирләнгән.
Обховица
Обховица — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кеза елгасының уң ярына тамагыннан 12 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Кундат
Кундат (Зур Кундат) — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кия елгасының сул ярыннан 390 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 73 км.
Обховица
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кундат
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.