cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Серов шәһәр округы
Серов шәһәр округы (Серовский городской округ) — Свердловск өлкәсе составына керүче шәһәр округы. Төньяк идарә округынә керә.
Административ үзәк — Серов шәһәре.
Административ бүленеш
Серов шәһәр округы составына 38 торак пункт керә.
Палау-солита-де-Плегаманс
Палау-солита-де-Плегаманс — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Лазьнев
Лазьнев — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Палау-солита-де-Плегаманс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лазьнев
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Севинешть (Пояна-Теюлуй, Нямц)
Севинешть — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чалчин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Декората (Беневенто)
Декората — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Декората Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лискова (округа Ружомберок)
Лискова  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Авдан (Келес)
Авдан (Avdan) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Келес илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Тимбер-Пайнс (Флорида)
Тимбер-Пайнс  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Тимбер-Пайнс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD105382
HD105382 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Чернушка (Көлмез районы)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (2%), руслар (85%), татарлар (7%), арлар (6%).
Диер-Парк (Алабама)
Географиясе
Диер-Парк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мошна (коммуна, Сибиу)
Мошна — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Енибейрехатун (Чылдыр)
Енибейрехатун (Yenibeyrehatun) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ардахан иле Чылдыр илчесенә караган бер авыл (köy).
Клайнеберсдорф (Тюрингия)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Помре
Помре (Pommeret) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Ламбаль кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 13,35 км².
Гавриил Державин
Гавриил Державин, Гавриил (Гаврила) Роман улы Державин (Гавриил Романович Держа́вин, (1743 елның 3 (14) июле, РИ, Казан губернасы, Лаеш өязе, Сокуры ― 1816 елның 8 (20) июле, Новгород губернасы, Новгород өязе, Званка утары) — шагыйрь, сенатор, Россия империясе юстиция министры (1802―1803).
Тәрҗемәи хәле
1743 елның 3 (14) июлендә Казан губернасы Лаеш өязе (хәзерге Лаеш районы) Сокуры авылында туган. XV гасырда Мәскәү кенәзе Василий IIгә хезмәткә күчкән Олы Урда татар морзасы Бәһрамнан килүче асылзат Державиннар Казан губернасында Мишә буенда җир биләмәләренә хуҗа булган. Г. Р. Державин Казанда 1763, 1774-1775, 1778 елларда була. Соңгы тапкыр — әнисе вафат булгач.
Чабаксар шәһәренең планын төзүдә катнаша. Яхшы укыганы өчен дәрәҗәсе ала.
Иҗаты
Әсәрләрендә Казан мотивлары чагылыш таба. Шигырьләрендә Екатерина IIгә, гаскәр башлыкларына мәдхия җырлый, тәкәббер түрәләрне, патша сарае даирәсенең әхлаксызлыгын фаш итә.
Мальчигейвис
Мальчигейвис — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Шапкина елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 34 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бабы (Лунинецкий районы)
Бабы  (Бабы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Лунинецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Хросьно (Лодзь воеводалыгы)
Хросьно  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лина (Эссонна)
Лина — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Карачар (Нурһак)
Карачар (Karaçar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Нурһак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Новая Милеевка
Новая Милеевка (Новая Мілееўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Державин (мәгънәләр)
Державин — фамилия.
Татарча Википедиядә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
(5343) Рыжов
(5343) Рыжов — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 23 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 SG3» саналган.
777 ел (б. э. к.)
777 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Казал-душ-Бернардуш
Казал-душ-Бернардуш — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Язова (Карпатасты воеводалыгы)
Язова — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(12502) 1998 FO68
(12502) 1998 FO68 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Язова (Карпатасты воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12502) 1998 FO68
Тарихы
1998 елның 20 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FO68» саналган.
Палафольс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лазьневек
Лазьневек — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чаплюв
Чаплюв — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Хирла (Шомырша районы)
Хирла (Хирла, Хирла) — Чуашстанның Шомырша районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә кеше яшәми.
2002 елгы җанисәп буенча чуашлар яшәгән (100%).
Ансон (округ, Төньяк Каролина)
Ансон — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Вэйдсборо шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1750 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1391 км² тәшкил итә.
Кырбаш
Кырбаш — Татарстан Республикасының Саба районындагы авыл.
Почта индексы — 422052.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
HD105386
HD105386 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Туган тел (Рәми Гарипов)
«Туган тел» (Туған тел) — Башкортстанның халык шагыйре Рәми Гариповның 1957 елда язган шигыре. Шигыренә эпиграф итеп автор Габдулла Тукайның 1909 елда язылган «Туган тел» шигыреннән беренче юлны алган.
Тарих
Башкортстанның халык шагыйре (1992, вафатыннан соң), Салават Юлаев премиясе лауреаты (1988, вафатыннан соң) Рәми Ягъфәр улы Гарипов (1932—1977) әлеге шигырьне 25 яшендә, 1957 елда язган. XX гасырның 60нчы елларында, барлык милли телләргә игътибар кими барган бер чорда, Рәми Гарипов әлеге шигыре белән халыкны уятып җибәрә, халыкны тел язмышы, милләт язмышы турында уйланырга этәрә. Шагыйрьгә туган тел турында әйткән кыю сүзләре өчен «милләтче» ярлыгы ябыштырыла, язучылар берлегеннән чыгарыла.
Тәрҗемәләре
Рәми Гариповның «Туган тел» шигыре беларус, рус, украин, саха телләренә тәрҗемә ителгән.
2022 елда әлеге шигырьнең 45 телгә тәрҗемәсе тупланган җыентык басылып чыккан. Проект авторлары — Лариса Абдуллина (Башкортстан) һәм Светлана Быкова (Беларусь Республикасы), рәссам — шагыйрнең улы Азамат Гарипов, дизайнер — Анатолий Корнеев.
Кызыклы факт
Башкорт Википедиясендә 50 000нче мәкалә — әлеге шигырь турында. Авторы — украин википедиячесе Виктор Семенюк.
Кармалей
Кармалей — Россия территориясеннән ага торган елга. Мордовия Республикасының Ардатово районы, Чуашстанның Порецкое районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Меня елгасының уң ярыннан 34 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Новая Нива (Магилёвский районы)
Новая Нива  (Новая Ніва ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Маунт-Айда (Арканзас)
Тарихы
Маунт-Айда шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Николай Зеленов
Биография
Зеленов Николай Александрович 1932 елның 28 маенда  Түбән  Новгород өлкәсе  Лысково шәһәрендә туган.
Хезмәт юлын 1950 елда Горький (хәзерге Түбән Новгород) өлкәсендәге Париж Коммуна истәлегенең 6 нчы урта мәктәбендә лабораторант булып башлый. 1951 елда М.В. Ломоносов исемендәге Мәскәү химия-технология институтына (хәзерге Мәскәү технология университеты (MИТХТ )  укырга керә, һәм аны 1956 елда тәмамлый, химик инженер-технолог дипломы ала.
1956-1971 елларда Воронеж шин заводында эшли, анда мастердан башлап  заводның баш инженер урынбасарына  кадәр  күтәрелә.
Биредә предприятия белән 25 елдан артык җитәкчелек итә.
1977 елның апрелендә "Нижнекамскшина" Нижнекамск җитештерү берләшмәсе дип үзгәрҗтелә һәм Н.А.Зеленов аның  генераль директоры итеп  билгеләнә.
1997-1998 елларда - «Нижнекамскшина» ААҖ Директорлар советы рәисе. 1998 елдан алып гомеренең соңгы көннәренә кадәр «Нижнекамскшина» ААҖ Директорлар советы рәисе киңәшчесе булып эшли, шин комплексы инвестицион проектларын эшләүдә һәм тормышка ашыруда актив катнаша, «КАМА», «КАМА-Евро» һәм «Viatti»автомашиналары брендлары авторларының берсе була.
Татарстан АССР Югары Советының 11 нче (1985-1990) һәм 12 нче (1990-1992) чакырылышлар, 1 нче чакырылыш (1995-2000) Татарстан Республикасы Дәүләт Советы, халык депутатларының Түбән Кама шәһәр Советы депутаты итеп сайланган.
Николай Зеленов Түбән Камада яши. 2019 елның 6 февралендә вафат була.
СССРныңатказанган сәнәгать эшчесе (20.12.1991) - югары техник һәм икътисади күрсәткечләргә ирешүдә, яңа югары эффектив продукт төрләрен үстерүдә һәм социаль проблемаларны уңышлы чишүдә зур өлеш керткән өчен.
РСФСРның атказанган химигы (16.11.1988) - нефть эшкәртү һәм нефть химиясе өлкәсендәге хезмәтләр өчен һәм күп еллар вөҗданлы эш өчен.
Татар автономияле Совет Социалистик Республикасының атказанган  химигы.
Түбән Кама шәһәренең һәм Түбән Кама районының  мактаулы гражданины (11.09.1984).
Сочинение
Зеленов Н. Моё колесо Фортуны. Записки «красного директора». Татарское книжное издательство.
778 ел (б. э. к.)
778 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Севиршин
Севиршин — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клайнмёльзен
Клайнмёльзен (Kleinmölsen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пальежа
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Авдан (Одунпазары)
Авдан (Avdan) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Крутик
Крутик (Крутик) — Киров өлкәсенең Арбаж районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Дел (Валле д'Аоста)
Дел — Италиянең Валле д'Аоста төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Мархида
Мархида — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Дел (Валле д'Аоста)
Географиясе
Дел Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Мархида
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дел (Валле д'Аоста)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Бикбаев
Бикбаев — фамилия.
Сандуй-Яха
Сандуй-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Санди-Яха елгасының уң ярыннан 1 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Багачы
Багачы (Багачы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Сандуй-Яха
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Багачы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Литава (Крупина)
Литава  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
(5344) Рябов
Тарихы
1978 елның 1 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 RN» саналган.
Троицкое (Богданович шәһәр округы)
Троицкое (Троицкое) — Свердловск өлкәсенең Богданович шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%).
Константин Иванов
Константин Иванов — чуаш мәгърифәтчесе, чуаш әдәби теленә нигез салган, чуаш әлифбасын төзешкән шагыйрь.
Тәрҗемәи хәл
Константин Иванов бик кыска, әмма эчтәлекле гомер кичергән. 1902 елда авылындагы мәктәпне тәмамлый. Бәләбәй шәһәр училищесына укырга керә. Аны тәмамлап, Сембердә чуаш «Яковлев» мәктәбенә әзерләнү курсларына урнаша. Ике елдан, 15 яшьтә беренче сыйныфка алына.
Нарспи
Шәрәф Мөдәррис поэманы татар теленә тәрҗемә иткән (1941 елдан да соңга калмыйча) һәм бу тәрҗемә берничә тапкыр басылып чыккан. 2008 елда Ренат Харис поэманың яңа тәрҗемәсен эшләгән.
Чуаш дәүләт академия драма театры Константин Иванов исемен йөртә.
Тонотосасса (Флорида)
Тонотосасса  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Тонотосасса халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мошна (коммуна, Ясси)
Мошна — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хруслин
Хруслин — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Еджвотер (Алабама)
Еджвотер  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Еджвотер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Язьвини (Карпатасты воеводалыгы)
Язьвини — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
779 ел (б. э. к.)
779 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
(12503) 1998 FC75
(12503) 1998 FC75 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 24 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FC75» саналган.
Казевел (Сантарен)
Казевел  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Помрит-Жоди
Помрит-Жоди (Pommerit-Jaudy) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Трегье кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 20,37 км².
HD105397
HD105397 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Лайски
Лайски — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Паретс-дель-Вальес
Паретс-дель-Вальес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Новая Слабада (Славгарадский районы)
Новая Слабада  (Новая Слабада ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Славгарадский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Курсель-су-Муаянкур
Курсель-су-Муаянкур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Чариж
Чариж — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Маунтинбург (Арканзас)
Тарихы
Маунтинбург шәһәре  елда нигезләнгән.
Енибекташлы (Гүрүн)
Енибекташлы (Yenibektaşlı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Гүрүн илчесенә караган бер авыл (köy).
Маунтинбург (Арканзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эш (округ, Төньяк Каролина)
Эш — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Джефферсон шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1799 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1106 км² тәшкил итә.
Лисс
Лисс — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Насиональ Футбол Клубы
«Насиональ» футбол клубы (исп. Club Nacional de Football)– 1899 елда нигезләнгән Монтевидео шәһәреннән спорт оешмасы. Уругвайның лигасында уйный.
Клайннойхаузен
Клайннойхаузен (Kleinneuhausen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карвальял (Абрантиш)
Карвальял  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Пушкино
Пушᴋᴎнa (Пушᴋᴎнa) — Россия Федерациясенең Мәскәү өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Сосьва шәһәр округы
Сосьва шәһәр округы (Сосьвинский городской округ) — Свердловск өлкәсе составына керүче шәһәр округы. Төньяк идарә округынә керә.
Пушкино
Тарих
Шәһәр cтaтысын 1925 елдан башлап йөртә.
Сосьва шәһәр округы
Административ үзәк — Сосьва шәһәр тибындагы бистәсе.
Административ бүленеш
Сосьва шәһәр округы составына 24 торак пункт керә.
Пушкино
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (93,1%), украиннар (1,8%), татарлар (1,0%).
Новая Слабодка (Быхавский районы)
Новая Слабодка  (Новая Слабодка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Яксманичи
Яксманичи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Багданавка (Лунинецкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
(12504) Nuest
(12504) Nuest — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Патерарень
Патерарень — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(12504) Nuest
Тарихы
1998 елның 24 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FS75» саналган.
Фабрика (Шомырша районы)
Фабрика (Фабрика, Фабрика) — Чуашстанның Шомырша районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә кеше яшәми.
2002 елгы җанисәп буенча кеше яшәмәгән.
780 ел (б. э. к.)
780 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Хрусти (Лаский повяты)
Хрусти  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(5345) Boynton
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EY8» саналган.
Мошница-Ноуе (коммуна)
Мошница-Ноуе — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Дел Бозко (Тревизо)
Дел Бозко — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дел Бозко Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сегаджа
Сегаджа — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маслянская Виска
Маслянская Виска — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Косма елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кече Кибәче
Кече Кибәче — Татарстан Республикасының Саба районындагы авыл.
Почта индексы — 422065.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Кевса
Кевса — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсенең Шатково районы, Вад районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пьяна елгасының сул ярыннан 243 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сәкинә Шәймиева
Сәкинә Шакир кызы Шәймиева ― икътисадчы, Татарстанның беренче президенты, Дәүләт киңәшчесе Минтимер Шәймиевның хатыны.
Тормыш юлы
Сәкинә Шакир кызы Шәймиева (кыз фамилиясе ― Ахунова) 1939 елның 23 августында Казанда туган.
1931 елда Күн авылында коллективлаштыру чоры тәмамлана. Менә шул вакытта кул астында аты булып, үз хезмәте белән көн күреп яшәүчеләргә дә чират җитә. Ахуновлар гаиләсе кулак дип табыла. Сәкинәнең әтисе Шакирҗан белән әнисе Гөлсем, төнлә, яңа туган балалары Мөбәрәкҗанны алып, авылдагы өйләрен һәм берәмтекләп тергезгән хуҗалыкларын калдырып, Казанга күченеп китәләр.
Бу хакта абыйсы Мөбәрәкҗан хатирәләре: “Алар Казанга иртәнге якта килеп төшә. Мине – яшь баланы төргән биләүсәне ачып җибәрсәләр, ни күрсеннәр, мин инде зәңгәрләнә башлаган булам. Әмма ниндидер могҗиза белән исән калам. Безнең гаилә Волков урамындагы бер бинаның подвалына, 12 кв.метрлы бүлмәгә кереп урнаша".
Гаиләгә бу бүлмәдә шактый яшәргә туры килә әле. 1939 елның август аенда дөньяга нәни кызчык – Сәкинә аваз сала.
Сәкинә Шәймиева истәлекләре: "Минем балачагым сугыш елларына туры килде. Сугыш башланганда миңа ике яшь тә булмый әле. Әтине беренче көннәрдә үк илне сакларга алалар, ул сугышның беренче көненнән алып соңгы көненә кадәр фронтта була. Әни ике бала белән кала. Ул еллар хатирәсе ачлык-ялангачлык, фәкыйрьлек сүзләре белән искә төшә. Әни ул чакта хәрби госпитальдә санитарка булып эшли иде. Без әнине көннәр буе сагынып көтәбез. Бу чордагы бер вакыйга исемдә калган. Кибеткә ипи алырга бардым да, гаиләбезгә бер ай буена ипи алырга рөхсәт бирә торган карточканы югалттым. Дөрес, мин моның өчен җәзасын алдым-алуын. Әмма үсеп буйга җиткәч кенә аңладым: бу бит чын мәгънәсендә фаҗига булган."
1954 елда Казан кооператив техникумының план-икътисад факультетына укырга кергән. Аны тәмамлагач, Калинин (хәзерге Актаныш районы) райпосында икътисадчы булып эшли башлый. Шунда ул Казан авыл хуҗалыгы институты студенты Минтимер Шәймиев белән таныша. Ул туган авылы Әнәккә практикага кайткан була.
1961 елның июнендә Минтимер Шәймиевкә кияүгә чыга һәм яшь гаилә Мөслимгә күченеп килә. Монда Сәкинә Шәймиева Мөслим райпосында икътисадчы булып эшли башлый. 1962 елда Минзәләгә күченәләр һәм шәһәрдәге дәүләт сәүдә оешмасына икътисадчы булып урнаша.
1962 елда аларның уллары Айрат, 1964 елда - Радик туа. Читтән торып Мәскәү югары финанс институтын тәмамлый. 1967 елда Минтимер Шәймиевнее партия өлкә комитетына инструктор итеп чакыралар. Гаилә Казанга күченә. Сәкинә Шәймиева Үзәк универмагның план-финанс бүлегендә җитәкче булып эшли. 6 ел эшләгәч, 1989 елда, 50 яшендә сәламәтлеге начар булу сәбәпле, пенсиягә чыга.
2018 елның 16 ноябрендә, 80нче яшендә, каты авырудан соң Казанда вафат.
Чаркови
Чаркови — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Авдан (Кандыра)
Авдан (Avdan) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Кандыра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Печенеги
Печенеги (Печенеги) — Киров өлкәсенең Арбаж районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Юрий Зеленов (1961)
Зеленов Юрий Александрович (1 сентябрь 1961, Бөгелмә, Татар АССР) — кинематографта эшләүче Россия рәссамы.
Биографиясе
Юрий Александрович Зеленов 1961 елның 1 сентябрендә Татарстан АССРның Бөгелмә шәһәрендә туган. 1978 елдан 1982 елга кадәр 1982 елда Лениногорск  педагогия училищесының  сәнгать-графика бүлегендә укый, 1982—1984 елларда сәнгать һәм гомуми белем бирү мәктәпләрендә рәсем укытучысы булып эшли. 1989 елда С.А. Герасимов исемендәге Бөтенсоюз дәүләт кинематография институтының сәнгать факультетын тәмамлый (белгечлеге- уен киносы, театр һәм телевидение рәссамы). Уку вакытында «Любовь с привилегиями» (режиссеры В.Кучинский) һәм «Зверобой» (режиссеры Станислав Ростоцкий) фильмнарында куючы рәссам ассистенты була. Бөтенроссия дәүләт кинематография институтын тәмамлаганнан соң «Экран» Иҗат берләшмәсенең сәнгать телефильмнары студиясендә, аннары төрле студияләрдә рәссам-куючы булып эшли.
Ул рәссам-куючы буларак эшләгән беренче фильм - Роман Качановның — «Не спрашивай меня ни о чём» фильмы.
Бүген аның фильмографиясендә 30дан артык фильм, шул исәптән «Урод» (режиссер Роман Качанов), «Не спрашивай меня ни о чем» (режиссер Иван Бирюков, Роман Качанов), «Сочинение ко дню Победы» (режиссер Сергей Урсуляк), «Спас под березами» (8 серия, режиссеры Леонид Эйдлин), «Танкер «Танго» (6 серия, режиссеры Бахтиер Худойназаров), «Я сыщик» (8 серия, реиссеры Рәүф Кубаев), «Путь лидера» (Казакъстан, режиссеры  Рөстәм Абдрашев), «Старшая сестра» (4 серия, режиссеры Фархот Абдуллаев), шулай ук режиссер Дмитрий Астраханның кайбер фильмнары - "Леди на день", "Тартарен из Тараскона" "Темная ночь", "Ночной таверны огонек", "Золотая страна", "Иго любви", "Деточки", "Жизнь после жизни" һәм башка бик күп фильмнар.
Экспозициядә фильмнарга эскизлар, шулай ук рәссамның матур һәм график эшләре, ул язган кинематографистлар портретларын күрергә мөмкин.
Ланента (Мазовия воеводалыгы)
Ланента  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Маунтин-Вью (Арканзас)
Маунтин-Вью  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маунтин-Вью шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иван Засорин
Иван Засорин (Иван Михаил улы Засорин,, —, ) — майор, Советлар Берлеге каһарманы (24.3.1945). Маҗарстан территориясендәге сугышларда батырлык күрсәткән.
Трайби (Флорида)
Трайби  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Трайби халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Карачепиш (Ивринди)
Карачепиш (Karaçepiş) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ивринди илчесенә караган бер авыл (köy).
HD105457
HD105457 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Лишов (Крупина)
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Курсель-су-Туа
Курсель-су-Туа — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Сапторма-Яха (Ионда-Яха кушылдыгы)
Сапторма-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ионда-Яха елгасының сул ярыннан 66 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 34 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Емералд-Маунтен (Алабама)
Емералд-Маунтен  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Перафита
Перафита — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эйвери (округ, Төньяк Каролина)
Эйвери — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ньюленд шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1911 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 640 км² тәшкил итә.
781 ел (б. э. к.)
781 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Новая Слабодка (Кличавский районы)
Новая Слабодка  (Новая Слабодка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Милләт Мәҗлесе
Милләт Мәҗлесе (Эчке Россия һәм Себер төрки-татарларының Милләт Мәҗлесе) - 1917-1918 елларда төрки-татарлар парламенты.
Бөтенрусия мөселманнарының икенче корылтае (1917, июль) карары жирлегендә Эчке Россия һәм Себер мөселманнарының киләчәген билгеләү өчен Уфа шәһәрендә жыела.
Мәҗлестә булачак мохтариятның башкарма идарәсе — Милли Идарә сайлана. Мәҗлес барышында кануннар проектын әзерләү, мандат, мәгариф, финанс, дини мәсьәләләр һ.б. буенча кәмисияләр эшли.
Бәхәсләр барышында булачак дәүләт төзелешенә кагылышлы ике төркем («төркичеләр», «тупракчылар») барлыкка килә. Баштарак милли-мәдәни мохтарият тарафдарлары - төркичеләр (Садри һәм Әхмәтһади Максудилар, Гаяз Исхакый, Закир Кадыйри, Гомәр Терегулов һ.б. — барлыгы 50 ләп депутат) өстенлек итә, аннары тупракчылар — территориаль автономия тарафдарлары (Ильяс Алкин, Һади Атласи, Галимҗан Ибраһимов, Сәлах Атнагулов, Габделбари Баттал, Сәлимгәрәй Җантурин, Сәгыйтьмөхәммәт Янкылычев, Галимҗан Шәрәф һ.б. — баштарак 37 депутат) җиңә.
Зиннур Әһлиуллин
Зиннур Әһлиуллин — сәясәтче, татар милли хәрәкәтнең җитәкчеләреннән берсе. 1987 елда Яр Чаллы шәһәрендә берничә кеше белән бергә татар милли хәрәкәтенең оешу эшен башлап җибәрә. 1990 елның августында Яр Чаллы шәһәрендә ТАССР-на союздаш республикасын статусын бирүен таләп итеп сәяси ачлык иткән иде. . 1993 елда Бөтендөнья Татар иҗтимагый үзәге рәисе булып сайланган иде, әммә бу урында ярты елга якын гына эшләде. Сәяси карашлары буенча берничә тапкыр Россия кануннары буенча мәхкәмәгә тартырылды.
Искәрмәләр
<references group="" responsive="">
(12505) 1998 FN77
(12505) 1998 FN77 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 24 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FN77» саналган.
Юрий Застела
Юрий Застела (Юрий Кирилл улы Застела,, — , ) — авиация йөрткечләрен төзү өлкәсендә галим, техник фәннәр нәмзәте (1951), профессор (1964), ТАССРның атказанган фән һәм техника эшлеклесе (1960). 1942-1988 елларда Казан авиация институтында: авиайөрткечләр назариясе кафедрасы мөдире (1953-1979), моторлар төзү факультеты деканы (1951-1955), ректор (1955-1967). ТАССР ЮШ депутаты (1963-1967).
Хрусти (Равский повяты)
Хрусти  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Помрит-ле-Виконт
Помрит-ле-Виконт (Pommerit-le-Vicomte) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Генган кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 33,03 км².
Шри Чинмой Марафоны
Үз Трансценденция Марафоны ул Нью-Йорк шәһәреннән төньякта, Конджерс, Нью-Йоркта Роклэнд Күле Дәүләт Паркы ярларында уза торган марафон. 2002 елда инаугурацияләнеп, чара якынча 900 халыкара йөгерүчене җәлеп итә. Марафон августның соңгы атнасында уза. Йөгерү Шри Чинмой Марафон Тәкымы тарафыннан оештырыла.
Матей
Матей — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Шапкина елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 36 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Карвоэйру (Масан)
Карвоэйру  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Енибелкавак (Кызылөрен)
Енибелкавак (Yenibelkavak) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Кызылөрен илчесенә караган бер авыл (köy).
Троицкое (Гари шәһәр округы)
Троицкое (Троицкое) — Свердловск өлкәсенең Гари шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
Багданы (Брэсцкий районы)
Багданы  (Багданы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Брэсцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Клайнобринген
Клайнобринген (Kleinobringen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5346) 1981 QE3
(5346) 1981 QE3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ялин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лонжумо
Лонжумо — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Пинеда-де-Мар
Пинеда-де-Мар — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Новая Сялиба
Новая Сялиба (Новая Сяліба ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Чарна (Келецкий повяты)
Чарна  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Дел Борго (Падова)
Дел Борго — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дел Борго Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Наум Урхи
Наум Урхи (Урхи Наумĕ), тәхәллүсе, тулы исеме Наум Андрей улы Андреев (Наум Андреевич Андреев, 1891 елның 22 ноябре, РИ, Казан губернасы, Ядернә өязе, Ефремкасы — 1984 елның 1 сентябре, ССРБ, РСФСР, ЧАССР, Чабаксар) — чуаш тел галиме, тәрҗемәче.
Мошоая (коммуна)
Мошоая — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан коммуна.
Наум Урхи
Тәрҗемәи хәле
1891 елның 22 ноябрендә Казан губернасы Ядернә өязе (хәзерге Чуашия Республикасының Әлек районы) Ефремкасы авылында туган. 1984 елның 1 сентябрендә вафат. Иртә ятим кала.
Мошоая (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Наум Урхи
Тәрҗемәи хәле
Әлектә ике сыйныфлы мәктәп бетергәч, Сембердәге И.Я.Яковлев мәктәбенә укырга керергә тели, ләкин 18 яше тулу сәбәпле анда алмыйлар. Чуаш мөгаллимнәр әзерләү мәктәбе остаханәсендә эшләп, I Сембер гимназиясендә экстерн рәвештә имтихан тапшыра. Чуаш педагогия институтын тәмамлый.
Беренче бөтендөнья сугышында катнаша. Октябрь инкыйлабыннан соң Казанда губерна башкарма комитеты каршындагы чуаш эшләре комиссариатында һәм «Ҫӗр ӗҫлекен» («Җир эшкәртүче») журналында эшли.
1920 елда Чуаш автономияле өлкәсе төзелгәч, Чабаксарда «Канаш», «» гәҗитләре  мөхәрририятләрендә, Чуаш китап нәшриятында эшли.
1940-1943 елларда Чуаш АССРның Югары Советында эшли.
1944 - 1967 елларда Чуаш фәнни-тикшеренү институтының телләр бүлекчәсендә эшли.
Н. Андреевның фәнни эшләре күпкырлы : ул тел белгече, әдәбият белгече, тәрҗемәче, халык авыз иҗатын өйрәнүче. Чуаш тел белемен, аның стилистикасын беренче өйрәнүчеләрдән. Чуаш телендә терминнар сүзлеген төзи. Тәрҗемә өлкәсендә эшләре бар: иҗтимагый - сәяси, фәнни - популяр, авыл хуҗалыгы буенча һәм балалар әдәбиятын, И.-В. Гётеның «Фауст»ын (1979 ел), Дж. Свифтныңның «Гулливер сәяхәтләре»н тәрҗемә итә.
782 ел (б. э. к.)
782 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.