cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рафига Галина
Биографиясе
1974-1990 елларда Салават башкорт дәүләт театрында, 1990 елдан — Стәрлетамак башкорт дәүләт драма театрында эшли.
Стәрлетамакта Республика Башкорт мәдәният техникумында «Сәхнә теле» курслары алып бара.
Театрдагы рольләре
Н. Әсәнбаевның «Күктән төшкән бәхет» комедиясендә — Шәһидә, В. Гуркинның «Кадриль» комедиясендә — Шәмсия, Д. Гурьяновның «Запах легкого загар» драматик фаразлавында — Рәгыйдә, И. Садыковның «Ия Насретдинның биш катыны» комедиясендә — Җәннәти, А. Цагарелиның «Ханума» комедиясендә — Ханума, И. Йомаголовның «Лкие любовники» комедиясендә — Хәния, Р. Кинҗәбаевның «Ә Торатау һаман тора...» комедиясендә — Гөлзифа, М. Буранголовның «Шәүрәкәй» мелодрамасында — Сабира, М. Фәйзинең «Галиябану» музыкаль драмасында — Галимәбану, М. Кәримнең «урлау» комедиясендә Камилә һәм башкалар.
Мактаулы исемнәре һәм башка бүләкләре
http://lagerevo.ucoz.ru/index/znamenitye_ljudi_sela/0-28
Ольвей-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зур Җидегән йолдызлыгы
Зур Җидегән йолдызлыгы (шулай ук тик Җидегән, Тустаган йолдыз, Чүмеч йолдыз; Зур Аю, Ursa Major) — күк йөзенең төньяк ярымшардагы йолдызлык. Җидегән йолдызлыгының җиде йолдызы чүмечкә охшаган фигураны тәшкил итәләр. Ике иң якты йолдыз — Алиот һәм Дубхе — +1,8m күренмә йолдызча зурлыктагы. Ике читтәге (α һәм β) йолдыз буенча Тимерказыкны табарга мөмкин. Иң яхшы күренүчәнлек шартлары март–апрель айларында була. Россиянең бөтен территориясендә ел буе күренә.
Йолдызлар
Җидегән йолдызлыгы мәйданы буенча өченче йолдызлык. Аның иң якты җиде йолдызы Зур Чүмечне тәшкил итәләр. Зур Чүмечнең бөтен йолдызларының үз гарәп исемнәре бар:
Тарих һәм исемнәр
left|250px|thumb|Зур Аю (Зур Җидегән) йолдызлыгының нөҗүм харитасы. 1825 ел Татарларда бу йолдызлыкны Зур Җидегән дип атыйлар. Җидегән — ул җиде карак (бу риваять турында Кече Җидегән йолдызлыгы мәкаләдә укыгыз). Башка халыкларда бу йолдызлыкны Зур Аю (Ursa Major, الدب الأكبر әд-дөбб әл-әкбәр, Большая Медведица) дип атыйлар. Йолдызлыкны Зур Аю (Зур Җидегән), якындагы Кече Аю (Кече Җидегән) аермалы буларак, атыйлар.
Коодь-Яку
Коодь-Яку — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Часелька елгасының сул ярыннан 148 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 34 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Леонтий Петров
Леонти Петров (Леонти Степан улы Петров,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Мейгс (Джорджия)
Тарихы
Мейгс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бассет (Арканзас)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Женерал-Сампаю
Женерал-Сампаю — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Прислон (Киров өлкәсе)
Прислон (Прислон) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Завада (Словакия)
Завада  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Махро
Махро (Махро ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Иванавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Кыс-Еган
Кыс-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Вах елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 205 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Богушин (Түбән Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Огрудек (Мазовия воеводалыгы)
Огрудек  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сент-Кристи-д’Арманьяк
Сент-Кристи-д’Арманьяк — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Малагилья
Малагилья — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Изтитуто Спериментале Цотецнико (Рим)
Изтитуто Спериментале Цотецнико — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Изтитуто Спериментале Цотецнико Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Григорий Полющенков
Григори Полүчченков (Григори Григори улы Полүчченков,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Бикелтон (Вашингтон)
Бикелтон  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бикелтон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ахтруп
Ахтруп (Achtrup) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Було
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,08 км².
Дорогуча
Дорогуча — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13834) 1999 XU18
(13834) 1999 XU18 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Женипапу-ди-Минас
Женипапу-ди-Минас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Стерпоая
Стерпоая — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Исису (Сарыкамыш)
Исису (İsisu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сарыкамыш илчесенә караган бер авыл (köy).
Василий Прохоров
Васили Прохоров (Васили Никита улы Прохоров,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
(6566) Shafter
(6566) Shafter — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 25 октябрендә Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UB2» саналган.
Конач (Һалылые)
Конач (Konaç) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һалылые илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Чокань (коммуна)
Чокань — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Молва (Сосьва шәһәр округы)
Молва (Молва) — Свердловск өлкәсенең Сосьва шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Акчал (Ивринди)
Акчал (Akçal) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ивринди илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ольхава
Ольхава — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Богушице (Олесницкий повяты)
Богушице  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мейкон (Джорджия)
Мейкон  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Мейкон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сылтамалар
Мейкон (Джорджія)
Мандайона
Мандайона — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Павел Савельев
Павел Савельев (Павел Фөдор улы Савельев,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Оддзял (Мазовия воеводалыгы)
Оддзял  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Женипапу-дус-Виейрас
Женипапу-дус-Виейрас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Эбтиссинвиш
Эбтиссинвиш (Aebtissinwisch) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Верь-Ю
Верь-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Локчим елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Сент-Мари (Жер)
Сент-Мари — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Верь-Ю
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мацвеевичы
Мацвеевичы (Мацвеевічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Изтитуто Элизабетине (Тревизо)
Изтитуто Элизабетине — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Изтитуто Элизабетине Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Петропавлово (Мари Ил)
Петропавлово (Петропавлово, Петропавлово) — Мари Илнең Килемар районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100,0%).
Буньон
Буньон (Bougnon) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,18 км².
Завадка (Михайливци)
Завадка  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Пайненз-Яха
Пайненз-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пензевы-Яха елгасының сул ярыннан 15 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Драгани
Драгани — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13835) 1999 XJ20
(13835) 1999 XJ20 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Акчалан (Көпрүбашы)
Акчалан (Akçalan) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Көпрүбашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сылтамалар
Akçalan, Köprübaşı Akçalan, Köprübaşı
Рәзилә Муллина
'' Рәзилә Муллина ― драма актрисасы. 1987 елдан Минзәлә татар дәүләт драма театрында артист булып эшли. Татарстанның халык артисткасы. Зәкия Туешева премиясе лауреаты (2023).
1956 елның 7 сентябрендә ТАССРның Минзәлә районы Татар Мөшегесе авылында туган.
(6567) Shigemasa
(6567) Shigemasa — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 16 ноябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WS» саналган.
Зәйнәп Садыйкова
Зәйнәп Садыйкова (Зәйнәп Садыйк кызы Садыйкова,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Мантьель
Мантьель — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бельфонт (Арканзас)
Бельфонт  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өшү
Өшү — атмосфера салкынының урынлы тәэсир итүе яки тире катламының экстремаль салкын әйберләр белән үзара бәйләнеше нәтиҗәсендә гәүдә тукымаларының зарарлануы. Патологик процесс бик еш түбәнге очлыкларга хас, сирәгрәк борын, колаклар, бармаклар өшүе күзәтелә.
60 градустан югары эсселек аркасында барлыкка килгән пешүдән аер- Е малы буларак, өшү төрле температура тәэсирендә булырга мөмкин. Кай- I бер шартлар — күтәренке дымлылык, кысан аяк киеме, салкында бик Е озак хәрәкәтсез яту, салкын җилдә тору организмның туңуына, ачык органнарның өшүенә китерә. Зарар күргән кешенең гомуми халәте на­ чарлану — чир, артык ябыгу, алкоголь эчен исерү, кан югалту һәм башкалар тәэсирендә, температура +3 градустан -7 градуска кадәр генә төшкән булса да, кешенең органнары өшергә мөмкин.
Хәмер эчеп исергәннән соң була торган өшүгә аерым тукталып китәргә кирәк. Исерекләрдә еш кына гәүдәләренең төрле урыннары өши, чөнки мондыйлар контрольне югалта. Спиртлы эчемлек тәэсирендә әгъзаларның салкынга сизгерлеге кими, организмнан җылылык күбрәк чыга, нәтиҗәдә исерек кеше (үзе дә сизмәстән) өши һәм аңа хастаханәдә җитди травмадан дәваланырга туры килә. Күп очракта андый кешеләр инвалид булып кала.
Үзгәрешләрнең авырлыгы һәм тирәнлеге буенча өшүне 4 дәрәҗәгә бүләләр.
Өшүнең нинди дәрәҗәдә икәнлеген зарарланган әгъзаны җылытканнан соң, ә кайвакыт берничә көн узгач кына белә алалар.
I дәрәҗә — кире кайтучан зарарлану, салкын аз гына вакыт тәэсир иткәндә, тиренең кан белән туклануы бозылу нәтиҗәсендә барлыкка килә.
Тире агарып тора, бераз шешә, сизгерлеге түбәнәя яки бөтенләй югала, җылыткач тире зәңгәр-кызгылт төс ала, шешенүе арта, зарарланган органда авырту сизелә. Ялкынсыну (шеш, кызыллык, авыртулар) берничә көннән уза. Соңрак тиренең кубалаклануы һәм кычытуы тоела. Өшегән урын сал­ кыннарга сизгер булып кала.
II дәрәҗә—тиренең өске катламында тереклек эшчәнлеге тукталу белән характерлана. Җылытканда төссез тире катлавы куе кызыл яки зәңгәр төс ала, тукымалар бик тиз шешенә һәм шеш өшемәгән урыннарга кадәр тарала. Өшегән зонада серозлы-геморрагик сыекча белән тулган куыклар барлыкка килә. Өшегән өлкәдә кан әйләнеше нормальләшү акрын бара, сизгерлек бик озакка югалып тора, шул ук вакытта авырту көчлерәк сизелә. Өшүнең бу дәрәҗәсендә гомуми күренешләр дә барлыкка килә: тән температурасы күтәрелә, калтырану, аппетит югалу, йокысызлык интектерә башлый. Әгәр икенчел инфекция кабынып китмәсә, некроз белән зарарланган тукымалар әкренләп кубалар (15-30 көн), грануляция һәм җөй ясалмый. Бу урында тире күгәргән төс ала, аның салкынга сизгерлеге арта, бармакларда тырнаклар төшә, сөякләр атрофиягә бирешә, пульс көчсезләнә. Авыруның терелүе 2-3 атнага сузыла.
III дәрәҗә өшү вакытында кан белән тәэмин итү процессы бозыла (кан тамырлары тромбозы нәтиҗәсе), тиренең бар катлауларының һәм йомшак тукымаларының төрле тирәнлектә тереклек эшчәнлеге тукталу күзәтелә.
Бозылу тирәнлеге акрынлап кына беленә. Беренче көннәрдә тиренең тереклек эшчәнлеге туктала, геморрагик яки караңгы куе кызгылт сыекча белән тулган куыклар барлыкка килә. Некроз булган урында ялкынсыну валы (демаркация сызыгы) ясала. Тирәнрәк яткан тукымаларның зарар­ лануы, дымлы гангренага китерә һәм ул 3-5 көннән билгеле була. Тукы­ маларның сизгерлеге югала, авырулар көчле авыртудан интегә. Гомуми күренешләр тагын да көчлерәк сизелә. Органнарның агулануы искитәрлек көчле калтырану, тирләү, хәлнең начарлануы, кайвакыт тирә-юньгә апатия барлыкка килү белән озатыла.
Барлык тукымаларның, шул исәптән сөякнең дә үлүе белән характерлана торган өшүне дүртенче дәрәҗә өшү дип саныйлар. Бу зарарлану вакытында тәннең туңган өлешен бар тукыма тирәнлегенә кадәр җылытып булмый, шунлыктан ул өлеше салкын һәм сизмәс булып кала. Тире бик тиз кара сыекча тулы куыклар белән каплана. Бозылган урынның чиген билгеләү авыр. Демаркация сызыгы 10-17 көннән генә беленә. Зарарланган зона бик тиз каралып чыга һәм корый башлый. Яраның төзәлүе бик акрын һәм сүлпән бара. Бу периодта гомуми халәт бик начарлана, әгъзаларда дистрофик күренешләр барлыкка килә. Бертуктаусыз көчле авыртулар сырхауны бик ябыктыра, кан составы үзгәрә, авырулар башка чирләргә бик сизгер булалар. Тереклек эшчәнлеге югалган урыннарының сәламәт зонадан аерылуы берничә айга сузыла, гадәттә процесс дымлы гангрена һәм башка эренле катлауланулар (флегмона, тендовагинит, остеомиелит) белән характерлана. Өшегән кешеләргә беренче ярдәм күрсәтүне җылытудан башлыйлар. Аны җылы торакка кертеп дымлы өс, аяк киемнәрен корыга алыштырырга кирәк, җылы чәй, кофе, сөт эчерергә ярый. Өшегән урында кан йөрешен төзәтү өчен чиста куллар (спирт, аракы белән чистарткач) белән ышкыйлар. Беренче ярдәм күрсәтүчеләр шунысын да белергә тиеш: зарарланган әгъзаны кар, майлар белән ышкырга ярамый, бу очракта яра аркылы инфекция керергә мөмкин. Кар белән ышкыганда яңа яралар ясалуын да инкяр итеп булмый. Өшегән әгъзаны җылыту өчен, су температурасын 20 градустан 42 градуска кадәр арттыра барып, 20-30 минут ваннада уздыралар. Ваннадан : соң зарарланган урынны корытып, 0,5 % лы нашатырь спирты эремәсе : яки этил спирты белән сөрткәч, стериль бәйләвеч белән капларга һәм җылы җәймә белән кат-кат төрергә кирәк. Очлыклар нык өшегән булса, хастаханәгә барганчы, транспортлау иммобилизациясе ясыйлар. 1-2 дәрәҗәдә өшегән авыруларны (кул бармаклары, борын, колаклар өшегән очракта) дәвалау сырхауханәдә алып барыла. 3-4 дәрәҗәдә өшегән авыруларны хастаханәләрдә дәвалыйлар. Хастаханәдә зарарланган очлыкның венасына яки артериясенә 2,4 % лы 10 мл аминофиллин эремәсе, 0,25 % лы 10-20 мл прокаин эремәсен 1 % лы 1 мл никотин кислотасы белән кертәләр. Болардан башка реополюгликин, гепарин препаратлары билгеләнә. Бактерияләргә каршы дәва уздырыла. Тирән өшүләр булганда, очлыкка футлярлы 0,25 % лы прокаин эремәсе белән блокада ясала. Антигистаминнар, тынычландыра торган чаралар, авыртуны басарга ярдәм итүче дарулар кулланалар. Хирургик дәва — А.В.Вишневский методы буенча очлыкка прокаин белән футлярлы блокада ясыйлар. Куыкларны ачалар, эренләмәсәләр, аларны тире өслегеннән алмыйлар. Гангрена булып демаркация сызыгы билгеләнгәч, очлыкның гангрена булган өлешенә ампутация ясала. Бик зур сегмент зарарланганда, авыруның тормышын саклап калу өчен кичектергесез ампутация кулланыла.
Профилактика йөзеннән салкын сезон дәвамында, ачык урыннар кал­ дырмыйча, җылы итеп киенеп йөрергә кирәк. Суык вакытта организмны «җылыту» өчен хәмер эчәргә ярамый.
Блин (Вашингтон)
Блин  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Чола (дәүләте)
Чола — Һиндстанның көньягындагы Тамил дәүләте, ул безнең эрага кадәр II гасырда, IX гасыр азагында бөтен Тамилнадны һәм Декканның көньяк-көнчыгыш өлөшен биләгән Паллавлар империясе колачлап алганнан соң, Кавери елгасы үзәнендә барлыкка килә. Чәчәк аткан еллаарында башкаласы Танджавур була.
Блин (Вашингтон)
Географиясе
Блин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Искендер (Эдирне)
Искендер (İskender) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Эдирне иле Эдирне илчесенә караган бер авыл (köy).
Ольшана (Польша)
Ольшана — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Чола (дәүләте)
Чола династиясе, үзенә Цейлон һәм Мальдив утрауларын буйсындырырга тырышып, агрессив тышкы сәясәт алып бара. Малай архипелагы дәүләтләре дә Чоланың коммерция һәм хәрби мәнфәгатьләре өлкәсенә карый.
Блин (Вашингтон)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ольшана (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чола (дәүләте)
X—XII гасырларда Чолада бер җирдә дә күзәтелмәгәнчә Тамил әдәбиәте югары үсешкә ия була, «Чола империясенең бөек гыйбадәтханәләре» буларак, Бөтендөнья мирасы һәйкәлләре исемлегенә кергән эре гыйбадәтханаләр төзелә. Һиндстаннан шактый ерак урнашкан Явада Боробудур һәм Прамбанан кебек корылмаларында да Чоланың йогынтысы тыела.
XIII гасыр барышында Чола дәүләте көчсезләнә, бу аның таркалуына китерә. Чолага күрше булган вассал кенәзлекләр бәйсезлек яулап ала. Шулай итеп, Дорасамундыда Хойсаллар, Девагирида Ядавлар, Варангаледа Какатлар дәүләтләре барлыкка килә. Илнең көньягында борынгы Пандья дәүләте торгызыла. Чола патшалары сараеның аерым варислары Һиндстанның көньягындагы вак кенәзлекләргә (Танджора районында) XVIII гасырга кадәр хәкимлек итә.
Кысом Юголь-Еган
Кысом Юголь-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Сороминская елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 46 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чокенешть (коммуна, Димбовица)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Жентил
Жентил — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
HD130559
HD130559 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Александр Сальников
Александр Сальников (Александр Лавренти улы Сальников,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Агеторст
Агеторст (Agethorst) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Богушице (Стшелинский повяты)
Богушице  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сент-Мер
Сент-Мер — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Одеховець
Одеховець — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мацеевичы (Жабинкавский районы)
Мацеевичы  (Мацеевічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Жабинскавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Копам-Нярыль-Кы
Копам-Нярыль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Красноярск крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Варка-Сыль-Кы елгасының уң ярыннан 54 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 61 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пуртово
Пуртово (Пуртово) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Мэнло (Джорджия)
Мэнло  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Мэнло шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD130600
HD130600 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Стеря
Стеря — Румыниянең Джурджу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
HD130600
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Стеря
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жентиу-ду-Ору
Жентиу-ду-Ору — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Nils Bor
Nils Bor (datça Niels Henrik David Bohr, 1885-1962, Kopenhagen) — Daniä fizik-teoretiğı häm cämäğät eşleklese, fizika ölkäsendä Nobel premiäse iäse (1922).
Daniä patşalıq cämğıäteneñ äğzası (1917) häm anıñ prezidentı (1939 yıldan). 20 Fännär Akademiä äğzası, şul isäptän SSRB Fännär Akademiäseneñ şäräfle äğzası (1924).
Atomnıñ berençe kvant teoriäsen häm kvant mexanikasın eşkärtüdä aktiv qatnaşa.
Atom töşe häm töş reaksiäläre teoriälärenä zur öleş kertä.
Жентиу-ду-Ору
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Nils Bor
Tormış yulı
1885 yılda Kopenhagen Universitetınıñ fiziologiä professorı ğailäsendä tua. Änise bay yähüdi bankçı qızı bula.
Yäşlek çağında Nils enese belän futbol belän şöğellänä, häwäskär klubı öçen çığış yasıy, soñraq enese xättä Daniä cıyılmasında qatnaşa häm Olimpiada-1908 kömeş medalen ala.
1903 yılda Kopenhagen Universitetına kerä, 1910 yılda magistr däräcäsen ala.
1911 yılda Britaniägä, Kembric täcribäxänäsenä küçenep kitä, mäşhür Cozef Con Tomson citäkçelegendä eşli.
1912 yılda Ernest Rezerfordqa Mançester şähärenä küçä. 1911 yılda Rezerford üz atom modelen täqdim itä, läkin ul atom totrıqlılığın añlata almıy.
1913 yılda Bor statsionar orbitada xäräkälänüçe elekronnar nigezendäge atom planetar modelen täqdim itä:
1914 yılda Mançester Universitetında eşli.
1916 yılda Kopenhagenga qayta, 1921 yılda teoretik fizika institutın aça.
1921-1923 yıllarda atomnarnıñ elektron sürülären tulu belän Mendeleev periodik qanunın añlata.
Бурбевель
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,37 км².
Nils Bor
Tormış yulı
1927 yılda östämälek mäslägen täqdim itä, ul Kopenhagen fänni mäktäbeneñ nigeze bula.
Маранчон
Маранчон — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Nils Bor
Tormış yulı
Almaniädä natsilär xakimiätkä kilgän waqıtta, Bor natsilärdän qaçqan ğalimnärgä bulışa.
Маранчон
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Nils Bor
Tormış yulı
1940 yılda Natsi Almaniä Daniäne basıp ala. Natsi atom proyektın citäklägän Werner Heyzenberg 1941 yılda Borga xezmättäşlek itüne täqdim itä, läkin Nils baş tarta.
1943 yılda Qarşılıq yärdämendä AQŞğa küçä, anda atom bombasın eşkärtüdä qatnaşa.
1944 yılda Winston Çerçill belän oçraşıp, atom bombasınnan baş tartunı sorıy.
Ädäbiät
Törkem:Дания физикларыTörkem:Физика өлкәсендә Нобель премиясе лауреатлары
Александр Седов
Александр Седов (Александр Осип улы Седов,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Веть-Ю
Веть-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вымь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ишавыл
Ишавыл (Ишеево) — Түбән Новгород өлкәсенең Спас районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Түбән Новгород губернасының Василсурск өязенә караган.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 100%.
Палкур-То-Се
Палкур-То-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Об култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Акчалар (Сейдишеһир)
Акчалар (Akçalar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Сейдишеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ольшанка (Кече Польша воеводалыгы)
Ольшанка — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13836) 1999 XF24
(13836) 1999 XF24 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 6 декабрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 XF24» саналган.
Сент-Они-Лангрос
Сент-Они-Лангрос — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Мокроусски (Горноуральски шәһәр округы)
Мокроусское (Мокроусское) — Свердловск өлкәсенең Горноуральский шәһәр округы составына керүче авыл.
Мацы
Мацы (Мацы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Кобрынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Мокроусски (Горноуральски шәһәр округы)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (95%).
(6568) Серендип
(6568) Серендип — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Алефельд
Алефельд (Ahlefeld) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
(6568) Серендип
Тарихы
1993 елның 21 февралендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 DT» саналган.
Алефельд
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Божанув
Божанув — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Изтитуто Элйо Ортопедико (Салерно)
Географиясе
Изтитуто Элйо Ортопедико Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Дратив
Дратив — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Вәгыйз Хаҗиәхмәтов
' Вәгыйз Хаҗиәхмәтев''' (Вәгыйз Хаҗиәхмәт улы Хаҗиәхмәтев,, — , ) — күмәк хуҗалык рәисе, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1966).
Завадка (Словакия)
Завадка  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Жеремуабу
Жеремуабу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Домбро-ле-Сек
Домбро-ле-Сек — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Завадка (Словакия)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жеремуабу
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Завадка (Словакия)
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Искендеркөй (Бига)
Искендеркөй (İskenderköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Бига илчесенә караган бер авыл (köy).
Одехув (Мазовия воеводалыгы)
Одехув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Драхалиця
Драхалиця — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(13837) 1999 XF25
(13837) 1999 XF25 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 6 декабрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 XF25» саналган.
Олы Карагуҗа
Олы Карагуҗа — Татарстан Республикасының Яшел Үзән районындагы авыл.
Трехречье (Мари Ил)
Трехречье (Трехречье, Трехречье) — Мари Илнең Килемар районында урнашкан авыл.
Бен-Ломонд (Арканзас)
Бен-Ломонд  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Трехречье (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (50,0%), чирмешләр (32,5%), белоруслар (12,3%), татарлар (4,7%).
Бен-Ломонд (Арканзас)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олы Карагуҗа
Халык саны — 648 тирәсендә. Почта индексы — 422525.
ЭкзоМарс
Экзомарс программасы буенча беренче галәми аппарат 2016 елда, икенчесе 2018 елда җибәреләчәк.
Олы Карагуҗа
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән
ЭкзоМарс
2016 елгы галәми аппарат Марсның ясалма иярчене - Марс фәнни орбиталь аппараты һәм төшерелә торган аппарат автоматик Марс станциясе белән - «Скиапарелли» дигән десант күрсәтү модуле белән.
Олы Карагуҗа
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
ЭкзоМарс
2016 елның 14 мартында төшке сәгать 12:31:42 Мәскәү вакытында Байкоңгыр галәм аланыннан беренче ЭкзоМарс аппараты җибәрелә.
Марска очып килеп җитү вакыты җиде айдан көтелә.
Олы Карагуҗа
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Бойдс (Вашингтон)
Бойдс  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бойдс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Чокенешть (коммуна, Келераш)
Чокенешть — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Бойдс (Вашингтон)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чокенешть (коммуна, Келераш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марчамало
Марчамало — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Меттер (Джорджия)
Тарихы
Меттер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лабаз-Еган
Лабаз-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Вах елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 54 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
HD130660
HD130660 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бургиньон-ле-Конфлан
Бургиньон-ле-Конфлан (Bourguignon-lès-Conflans) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,02 км².
Ольшини (гмина Войнич)
Ольшини — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Акчалар (Нилүфер)
Акчалар (Akçalar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Нилүфер илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Жерико (Параиба)
Жерико  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Конгур (Һыныс)
Конгур (Kongur) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Һыныс илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Палтауто-Се
Палтауто-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Се-Яха (Зеленая) елгасының уң ярыннан 150 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 37 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Божейовице
Божейовице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Копыллипыль-Кы
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Венера Нигъмәтуллина
'' Венера Нигъмәтуллина - актриса. 1949 елның 1 мартында ТАССРның Сарман районы Таулык авылы авылында туган. 1969 елдан Минзәлә татар дәүләт драма театрында артист булып эшли. Татарстанның халык артисткасы.
Мацясы (Жабинкавский районы)
Мацясы  (Мацясы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Жабинскавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Тукай (Нижгар өлкәсе)
Тукай (Тукай) — Түбән Новгород өлкәсенең Спас районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Түбән Новгород губернасының Василсурск өязенә караган.
Давыдова (Каменски шәһәр округы)
Давыдова (Давыдова) — Свердловск өлкәсенең Каменск шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Искендерли (Эрегли)
Искендерли (İskenderli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер авыл (köy).
Стетешть
Стетешть — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Анеби
Анеби (Ahneby) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(6569) Ондатже
(6569) Ондатже — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 22 июнендә J. Mueller тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 MO» саналган.
Сент-Оран (Жер)
Сент-Оран — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Одживолек
Одживолек — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13838) 1999 XW26
(13838) 1999 XW26 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 6 декабрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 XW26» саналган.
Видзь-Ю
Видзь-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Зур Визинга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Загорска Вес
Загорска Вес — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Изтитуто Элйотерапико (Виченца)
Изтитуто Элйотерапико — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Изтитуто Элйотерапико Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сафониха (Киров өлкәсе)
Сафониха (Сафониха) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Масарете
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жерикуара
Жерикуара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Боженцин (Түбән Силезия воеводалыгы)
Боженцин  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Домбро-сюр-Вер
Домбро-сюр-Вер — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Ольшини (гмина Жепенник-Стшижевский)
Ольшини — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Древники (Замойский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ольшини (гмина Жепенник-Стшижевский)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мачулишча (Камянецкий районы)
Мачулишча  (Мачулішча ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Кече Кыргуҗа
Кече Кыргуҗа — Татарстан Республикасының Яшел Үзән районындагы авыл.
Почта индексы — 422525.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Чокенешть (коммуна, Сучава)
Чокенешть — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.