cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Урекешть (коммуна, Вранча)
Урекешть — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Мартен-Ларс-ан-Сент-Ермин
Сен-Мартен-Ларс-ан-Сент-Ермин — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Нове Бискупице (Мазовия воеводалыгы)
Нове Бискупице  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(6328) 1991 NL1
(6328) 1991 NL1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 12 июлендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 NL1» саналган.
Коҗаоба (Ивринди)
Коҗаоба (Kocaoba) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ивринди илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Годой-Морейра
Годой-Морейра — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Йөрәкнең ишемияле чире
Йөрәктә ишемия авыруы термины белән нигезләрендә абсолют һәм чагыштырмача коронар кан әйләнеше бозылуы булган авырулар группасын, шулай ук стенокардия, миокард инфаркты, йөрәкнең хроник коронар җиткелексезлеге, коронарокардиосклероз авыруларын атыйлар.
Хәзерге вакытта мондый авырулар дөньяда, шулай ук Русиядә иң киң таралганнар исемлегендә. Йөрәктә ишемия авыруы эшкә сәләтлелекне бик иртә югалтуга һәм вакытсыз үлемгә китерә. Бу авыруның төп сәбәбе булып (93-97 % очракта) йөрәкнең коронар артерияләренең атеросклероз авыруыннан зарарлануы тора.
Ишемия авырулары бар илләрдә дә бертөрле таралмаган. Авыруның барышы сәламәтлек өчен бик куркыныч булганлыктан, яман шешләр белән беррәттән, аерым кешеләрнең һәм хакимиятнең зур игътибары таләп ителә. Йөрәк ишемиясе белән авыручылар арасында хатын-кызларны ир-атлар белән, ә акыл хезмәте белән шөгыльләнүчеләрне физик хезмәт баш­ каручылар белән чагыштырганда, беренчеләрендә йөрәкнең ишемия авырулары белән авыручылар күбрәк булуы билгеле. Алга киткән илләрдә, терлек майлары, холестерин күп булган ашамлыклар белән тукланучылар 4 арасында ишемия авырулары шактый киң таралган. Нерв системасы, стресс киеренкелеге кичерүче кешеләр коронар авыруларга тиз бирешүчән булалар.
Кайбер очракларда йөрәкнең ишемия авыруы атеросклероз катнашыннан башка гына, гипертония белән авыручыларда кан тамырлары спазмы, кискен вазомотор криз булганда, шулай ук тәмәке тартучыларда еш күзәтелә һәм тәмәкечедә күкрәк бакасы дип йөртелә. Сифилитик аортит, панартериит (артериянең бөтен сүрүләре ялкынсыну), облитерацияле эндоартериит, төенле периартериит, ревматик васкулит авырулары, коронар артерияләрнең зарарлануы нәтиҗәсендә, коронар кан тамырларының тулысынча ябылуына яисә аның тишеме тараюга китерә.
Шунысын да әйтергә кирәк, бу билгеләр авыруларның якынча 3 % ында күзәтелә. Шулай ук эмболияләр дә коронар кан әйләнеше бозылуга китерә.
Еш кына йөрәк кан тамырлары зарарлану бер сәбәптән генә булмый, ә санап киткән тайпылышларның берничәсе берьюлы күзәтелергә мөмкин.
Кохесес-дель-Монте
Кохесес-дель-Монте — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Троицкое (Киров өлкәсе)
Троицкое (Троицкое) — Киров өлкәсенең Көлмез районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Кепш
Кепш — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мзымта елгасының уң ярыннан 27 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 9 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — кара диңгез елгалары бассейны Шепси елгасының көнбатыш чигеннән Псоу елгасына чаклы (РФ һәм Грузия сиге). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — кара диңгез бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мас-д’Овиньон
Мас-д’Овиньон — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Льгота-Велика (Кече Польша воеводалыгы)
Льгота-Велика — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кушнарин күппрофильле һөнәри көллияте
Кушнаренко күппрофилле һөнәри көллияте, «Кушнаренко күппрофилле һөнәри көллияте» дәүләт бүтжит һөнәри белем бирү учреждениесе (Государственное бюджетное профессиональное образовательное учреждение Кушнаренковский многопрофильный профессиональный колледж) — 1928 елда нигезләнгән Башкортстанның Кушнаренко саласында урнашкан махсус урта белем бирүче уку йорты. Гамәлгә куючысы — Башкортстан мәгариф министрлыгы.
Мари Маштамагы
Мари Маштамагы (Марийский Усть-Маш) — Свердловск өлкәсенең Красноуфимск округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Грабувка (Красницкий повяты)
Грабувка  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Инҗечаер (Йозгат)
Инҗечаер (İnceçayır) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Йозгат илчесенә караган бер авыл (köy).
Урзика (коммуна)
Урзика — Румыниянең Олт жудецында урнашкан коммуна.
Нектар (Алабама)
Нектар  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шарлоттенлунд сарае
Шарлоттенлунд сарае (Charlottenlund Slot) - Шарлоттенлундта элеккеге король җәйге резиденциясе, Копенгаген үзәгеннән төньякка таба якынча 10 км-дан урнашкан.
Беренче исеме Амалиянең принцесса хөрмәтенә аталды. Соңрак ул 1880 нче еллар башында Фердинанд Мәрдаль проекты буенча Фридрих VIII нәсел принцы өчен киңәйтелә һәм җайлаштырыла.
1935 елдан 2017 елга кадәр бинада Дания Биологик станциясе (Dansk Biologisk Station) урнашкан, соңрак DTU Aqua дип аталган. Хәзер мәдәни чаралар өчен кулланыла.
Гәрәев
Татарча Википедиядә әлеге фамилия кулланып төзелгән түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
Тораташлар (менгирлар)
Тораташ (озынташ, менгир)  (men — таш; hir — озын) — мегалитларның гади төре, борынгы цивилизация кешеләре бастырып куйган озынча таш. Гадәттә озынташларның биеклеге киңлегеннән берничә тапкыр зуррак була.
Тасвирламасы
Тораташларның берьялгызы бастырып куелганнары да, төркемләп, озынча түгәрәк яки дүртпочмак буйлап урнаштырылганнары да бар. Хәтта берничә чакрымга сузылган таш аллеялар да очрый. Соңгылары бретон телендә кромлех (киртә, койма) дип атала. Азрак очланганнары һәм шулай ук дүртпочмаклык рәвешендәгеләр дә була.
Юр-над-Гроном
Юр-над-Гроном — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тораташлар (менгирлар)
Тасвирламасы
Иң гади һәм бик борынгы таш объектларга бернинди сурәт төшерелмәгән. Соңрак урнаштырылганнарында чукып ясалган бизәкләр, барельефлар һәм тормыш-көнкүреш күренешләрен чагылдырган рәсемнәр бар: таш балталар, сабаннар, көтүче таяклары һ.б.
Сен-Матюрен
Сен-Матюрен — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Нове Божа
Нове Божа — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Юр-над-Гроном
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тораташлар (менгирлар)
Тарихы һәм билгеләнеше
Тораташлар — кеше кулы ясаган һәм безнең көннәргә кадәр сакланып калган тәүге борынгы корылмалар. XIX гасырга кадәр аларның барлыкка килүе турында мәгълүматлар археологлар кулында җитәрлек түгел иде. Р адиоуглерод дендрохронология ысулларын кулланып анализлау  аларның барлыкка килү чорын төгәлрәк билгеләргә мөмкинлек бирде: тораташлар нигездә неолит, бакыр һәм бронза гасырлары культурасына карый. Борынгы кешеләрнең менгирларны төрле максатларда файдалануы ихтимал, аларның билгеләнеше бүгенге көндә ачыкланмаган һәм, бәлки, киләчәктә дә ачыклап булмый торгандыр инде. Аларның, әйтик, борынгы инанулар белән бәйле культ йолаларында, башка корылмаларны “әйләндереп алып саклау” өчен кулланылган булуы мөмкин. Тораташлар ниндидер рухи үзәк символикасы, биләмә чикләрен билгеләү ысулы, уңдырышлылыкны арттыру йолаларының һәм фаллик символиканың матди гәүдәләнеше, борынгы саклану корылмаларының бер өлеше һәм шулай ук соляр-астрономик тамгалар булуы да ихтимал, дигән фаразлар бар.
(13565) Ётаканаси
(13565) Ётаканаси — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Лазавцы (Ивацэвицкий районы)
Лазавцы  (Лазаўцы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ивацеицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Тораташлар (менгирлар)
Географиясе
Менгирлар Европа, Африка һәм Азия кыйтгаларының төрле төбәкләрендә, әмма Көнбатыш Европада, бигрәк тә Бөекбритания дә, Ирландия дә һәм француз провинциясе Бретань да ешрак очрый.
Менгирлар Кырымда да бар. Мәсәлән, Бакчасарай тораташы борынгы обсерваториянең бер өлеше булган дип фаразлана. Украинада “Ызан ташлары” дип аталган менгирлар Кропивницкий (элеккеге Кировоград) өлкәсе нең Нечаевка авылында бар.
Акпынар (Чермик)
Акпынар (Akpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чермик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гибсон (Арканзас)
Гибсон  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гибсон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Агыйдел Теляна
Агыйдел Теляна — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тагил елгасының уң ярыннан 226 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тагил елгасыТүбән Тагил каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Солешть
Солешть — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нойкирхен (Плайссе)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Корлики (Кулын-Игол кушылдыгы)
Корлики — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Кулын-Игол елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 42 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сед-Ёль (Локчим кушылдыгы)
Сед-Ёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Локчим елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Әмир Гәрәев
Әмир Гәрәев (Әмир Сәлимгәрәй улы Гәрәев, Әмир Сәлимгәрәй улы Гәрәев) — язучы.
Перемышль камалышы
Перемышль камалышы — Россия империясе гаскәрләре тарафыннан Беренче бөтендөнья сугышында австрияле Перемышль кальгасының камалышы.
Әмир Гәрәев
Тәрҗемәи хәле
1928 елның 22 февралендә БАССР Стәрлетамак кантоны (хәзерге Ишембай районы) Түбән Әрмет авылында туган. Урта мәктәпне, Уфада дәүләт университетын (1961) тәмамлый. Тын океан флотында (1948-1953) хезмәт итә. «Совет Башкортстаны» газетасында (1953-1970), Уфада китап нәшриятында (1971-1975), «Агыйдел» журналында (1975-1988, баш мөхәррир) эшли.
Иҗаты
Әдәбиятка килүе республика матбугатында эшли башлау вакытына туры килә. 1950 елларда очерклары, хикәяләре басыла. Хәрби моряклар тормышын тасвирлаучы «Без диңгезгә китәбез» (1973), «Акчарлаклар суга төшә» (1975), «Диңгез җилләре» (1980), «Сандугач чыбыгы» (1994) исемле повесть һәм хикәяләр җыентыклары, авыл тормышын сурәтләүче «Борылмада» (1988) китаплары бар. Ч. Айтматовның «Хуш, Сарыгөл!» (1984) повестен, Ә. Бикчәнтәевның «Язым минем-язмышым» (1984), Г. Ахуновның «Габбәс хәзрәт» (1996) романнарын тәрҗемә итә. «Диңгез бүресе» (2013) китабы нәшер ителә.
Бүләкләре, мактаулы исемнәре
ССРБ язучылар берлеге әгъзасы (1976)
Чыганаклар
Совет Башкортстаны язучылары (биобиблиографик белешмәлек). Уфа, 1988.
Перемышль камалышы
Камалыш барышы
1915 елның март ае башында, озак булган камалудан һәм азык бетүенннән соң кальга коменданты Герман фон Кусманек камалышта ерып чыгырга боерык бирә, тик 5 (18) марттагы омтылыш рус гаскәре тарафыннан кире кагылган: әсиргә 107 әфисәр вә 4 мең түбән дәрҗәле гаскәри төште, күп корал да дошман кулын төшкән.
(6329) Hikonejyo
(6329) Hikonejyo — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Перемышль камалышы
Камалыш барышы
9 март көнне кальга тәслим булган, ягъни капитуляцияләнгән. Моңа кадәр кальга гарнизоны бөтен снәрәтләрне атып бетерде, ә ныгытылган урыннарны (веркларны) шартлатканнар.
(6329) Hikonejyo
Тарихы
1992 елның 12 мартында А. Сугиэ тарафыннан Дайник обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 EU1» саналган.
Перемышль камалышы
Камалыш барышы
Кальга бирелгәннән соң Перемышльгә шәхсән Россия императоры Николай II килгән. Генерал Брусилов аңа кальга ныгытмаларын күрсәткән.
Җулияни (Фрозиноне)
Җулияни — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Җулияни Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Годофреду-Виана
Годофреду-Виана — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Кушнарин авыл хуҗалыгы көллияте
Кушнаренко авыл хуҗалыгы көллияте, «Кушнаренко авыл хуҗалыгы көллияте» дәүләт бүтжит һөнәри белем бирү учреждениесе (Государственное бюджетное профессиональное образовательное учреждение Кушнаренковский сельскохозяйственный колледж) — 1931 елда нигезләнгән Башкортстанның Кушнаренко саласында урнашкан махсус урта белем бирүче уку йорты. Гамәлгә куючысы — Башкортстан мәгариф министрлыгы.
Кубильяс-де-Санта-Марта
Кубильяс-де-Санта-Марта — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Виллер-Ротен
Виллер-Ротен (Villers-Rotin) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Осон кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,60 км².
Голли-Спрингс (Джорджия)
Голли-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Голли-Спрингс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тужин (Силезия воеводалыгы)
Тужин  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грабувка (Люблинский повяты)
Грабувка  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Холмовка (Татарстан)
Холмовка — Татарстан Республикасының Азнакай районындагы бетерелгән бистә. Әгерҗе авыл советы составына кергән. Хәзерге вакытта Холмовка урынында «Дорожник» бакчачылык ширкәте урнашкан, зират кына сакланган.
HD126786
HD126786 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Холмовка (Татарстан)
Географиясе
Бистә Манәвез елгасы башы янында, район үзәге Азнакайдан көнбатышка таба 10 км ераклыкта урнашкан.
HD126786
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Холмовка (Татарстан)
Тарихы
Авылга тиздән 1858 елдан соң нигез салына, ул шулай ук Александровка дип атала, Самар губернасы Бөгелмә өязе Азнакай вулысының бердәнбер рус авылы була.
1920 елда кантон итеп үзгәртелгән өяз белән бергә Татарстан АССР составына керә.
1989 елгы картада 10 кеше яши торган торак пункт буларак билгеләнгән.
2005 елда торак пункт халык күчүе сәбәпле бетерелә.
Халкы
1889 елда элеккеге биләмә авылында 14 йорт, 65 кеше, А. Т. Герасимова утары, 155 дисәтинә җир булган (бөтенесе диярлек - уңайлы).
1897 елгы халык санын алу буенча — 15 ишегалды һәм 105 кеше (50 ир-ат һәм 55 хатын-кыз).
1910 елда земство мәктәбе күрсәтелә, авылда ул вакытта 16 ишегалды һәм 142 кеше (67 ир-ат, 75 хатын-кыз) була.
Инфраструктурасы
Шәхси ярдәмче хуҗалык була.
Транспорт
16К-0077 автоюлы
Льгота-Вольбромска
Льгота-Вольбромска — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урзикуца (коммуна)
Урзикуца — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(13566) 1992 UM9
(13566) 1992 UM9 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 19 октябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UM9» саналган.
Коҗаоглан (Шаһинбей)
Коҗаоглан (Kocaoğlan) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Масёб
Масёб — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Сен-Мексан-сюр-Ви
Сен-Мексан-сюр-Ви — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Нове Боришево
Нове Боришево — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Голидей-Айленд (Арканзас)
Голидей-Айленд  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Лазица
Лазица (Лазіца ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыцкий районында урнашкан авыл.
Голидей-Айленд (Арканзас)
Географиясе
Голидей-Айленд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Лазица
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Грабувка (Опольский повяты)
Грабувка  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Думбыра
Думбыра, шулай ук думбра — татар халыкының кыллы чиртмә уен коралы. Шулай да кыргызларда (комуз), казакъларда, үзбәкләрдә (дутар), калмыкларда, удмуртларда (домро крезь), чувашларда (тăмра), башкортларда һәм башка кардәш төрки халыкларның мәдәниятендә урын алган.
Тасвирлама
Татар думбырасының муены казакныкыннан гадәттә кыскарак һәм кыллар саны икәү.
Тарих
Думбырага охшаш уен кораллары Себер, Урта һәм Үзәк Азия, Көнчыгыш Ауропа халыклары арасында таралган. Думбыра кебек уен коралы төрки, славян, фин-угыр этносларында мөһим урын биләп тора.
Мәҗүси чорлардан бирле думбыра халык тарафыннан яратып кулланылган. Күп очракларда думбырада уйнаучы осталар әкиятчеләр булган. Алтын Урда һәм Казан ханлыгы чорларында ул хан-вәзирләр сарайларындагы әкиятчеләр һәм бәет әйтүчеләре даирәсендә киң таралган уен коралы булган. Шул талант ияләренең бер исеме безгә мәгълүм. Ул Сарай, Казан шәһәрләрендә иҗат иткән Хәсән Кайгы. Бу чорда татарларда көчле думбыра осталары мәктәбе барлыкка килүе фараз.
Казан ханлыгы җимерелү белән, думбыра халык осталарында гына кала. Әмма шул вакыттан рус халкында балалайка шәкелендә киң тарала башлый. Татар думбырасының соңгылары XX гасыр башында кулланыла. Бу җәһәттән безгә Вафа Бәхтияров һәм Солтан Габәшинең истәлекләре мәгълүм.
Думбыраны тергезү
XX гасыр башында думбыра татар халкының яшәешеннән югалган диярлек. Уен коралын кайтаруга зур көч куйган шәхес - Нәкый Исәнбәт. "Татар халык табышмаклары" һәм 3-томлык "Татар халык мәкальләре" җыентыкларының кереш мәкаләләрендә ул татар халкында кулланган думбырага ифрат зур әһәмият бирә. Бу карашын татар әкиятләреннән, мәкальләреннән, табышмакларынан һәм әйтемнәреннән мисаллар китереп дәлилли.
Уен коралын татар халкына кайтаруга зур өлеш керткән икенче шәхес - М.Нигъмәтҗанов. XVIII-XIX йөзләрнең рус сәяхәтчеләре язмаларына нигезләнеп, фольклор белгече думбыра уен коралының татарларда киң кулланышын исбатлый. Татар думбырасын кайтару эшендә Т.Ялчыголның исемсез трактатында бирелгән сурәтләр зур урын уйнаган. Бу сурәтләр нигезендә Г.Макаров үз реконструкция вариантын булдыра.
Гойошин
Гойошин — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Нойкихна
Нойкихна (Neukyhna) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кичмай
Кичмай (Кичмай) — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Шахе елгасының уң ярыннан 17 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — кара диңгез елгалары бассейны Шепси елгасының көнбатыш чигеннән Псоу елгасына чаклы (РФ һәм Грузия сиге). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — кара диңгез бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нидем (Алабама)
Нидем  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(6330) Koen
(6330) Koen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Мәләвез индустриаль көллияте
Мәләвез индустриаль көллияте, «Мәләвез индустриаль көллияте» дәүләт бүтжит һөнәри белем бирү учреждениесе (Государственное бюджетное профессиональное образовательное учреждение Мелеузовский индустриальный колледж) — 1974 елда нигезләнгән Башкортстанның Мәләвез шәһәрендә урнашкан махсус урта белем бирүче уку йорты. Гамәлгә куючысы — Башкортстан мәгариф министрлыгы.
Юрова
Юрова — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Кендрит Шири Санатан Дхарам Шив Гыйбадәтханәсе
Кендрит Шири Санатан Дхарам Шив Гыйбадәтханәсе Фиджида, Надида урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. 1905 елда ялланган Һиндстан хезмәтче килеп ул Фиджида иң борынгы Һинд дине гыйбадәтханәсе булган, ул 2008 елның 16 Октябренда ут тарафыннан җимерелгән булган. Полиция гыйбадәтханәнең бу җимерелүе яндыру һөҗүме икәнен раслаган. Ул Фиджида ике атна эчендә ут тарафыннан җимерелгән дүртенче Һинд дине гыйбадәтханәсе булган. Fiji Times газетасында мөхәррирнең биредәге "тамга"ның "бандитлар" тарафыннан җимерелүен гаепләгән һәм "Христиан чиркәүләре җитәкчеләреннән әгъзаларыннан безнең дәүләткә бәла китерә торган гыйбадәтханә яндырудан туктату өчен ашыгыч һәм икейөзле булмаган мөрәҗәгать ясарга" кушкан.
Акпынар (Испир)
Акпынар (Akpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Испир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Курьель-де-Дуэро
Курьель-де-Дуэро — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җулияни (Мачерата)
Җулияни — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Җулияни Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Инҗеязы (Бозкурт)
Инҗеязы (İnceyazı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Денизли иле Бозкурт илчесенә караган бер авыл (köy).
Любаш (Кече Польша воеводалыгы)
Любаш — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Татарщина (Кирово-Чепецк районы)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Соль (Локчим кушылдыгы)
Соль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Локчим елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 63 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урзичень (коммуна)
Урзичень — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан коммуна.
Берстеневка
Берстеневка — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тагил елгасының сул ярыннан 95 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Урзичень (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Берстеневка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тагил елгасыТүбән Тагил каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(13567) Urabe
(13567) Urabe — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 16 ноябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WF1» саналган.
Глазуновка (Верхотурье шәһәр округы)
Глазуновка (Глазуновка) — Свердловск өлкәсенең Верхотурье шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (78%), чуашлар (12%), арлар (9%).
Солка (Нямц)
Солка — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тулишув
Тулишув — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Исмәгыйль Госманов
Исмәгыйль Госманов (, —, ) — терапевт, ветеринар. Танылган татар табибләренең беренчеләреннән санала. 1904-1907 елларда Ставрополь губернасында табиб-ветеринар. 1912-1917 елларда хәрби табиб. 1918-1920 елларда Санкт-Петербург мөселман гвардиячеләр җыелма полкы табибы. 1921-1944 елларда Казан медицина институтында терапевтика клиникасында. Хезмәтләре гастроэнтерологик авыруларны биохимик ысуллар белән тикшеpүгә карый.
Гойоэре
Гойоэре — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Акбаш (Татарстан)
Акбаш — Татарстан Республикасының Ютазы районындагы авыл.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
Грабувка (Парчивский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Масёб (кантон)
Масёб — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Лукас-Еган (Кулын-Игол кушылдыгы)
Лукас-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Кулын-Игол елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 52 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Сен-Мемен (Вандея)
Сен-Мемен — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Вилле-сюр-Тий
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6.70 км².
Нове Борсуки
Нове Борсуки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Апас шәһәр тибындагы поселогы шәһәр җирлеге
Апас шәһәр тибындагы поселогы шәһәр җирлеге - Россия Федерациясе Татарстанның Апас районындагы муниципалитет.
Административ үзәге - Апас шәһәр тибындагы поселогы. Территория 657,92 га җир били.
Халык саны
Халыкның төп составы - татарлар.
Шәһәр җирлеге составы
«Апас муниципаль районы» муниципаль берәмлеге составына керә торган Апас шәһәр тибындагы поселогы һәм Иске Әнәле авылы территориясе керә, аның янәшәсендәге территорияләр «Апас шәһәр тибындагы поселогы» муниципаль берәмлеге территориясе чикләрен билгели.
Фәридә Ситдыйкова
Фәридә Ситдыйкова - Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы.
Тәрҗемәи хәле
Ситдыйкова Фәридә Биҗан кызы 1959 елның 18 февралендә Казан шәһәрендә университет укытучылары гаиләсендә туа. Әнисе – күренекле тел галиме, профессор Флера Сафиуллина. Фәридә Биҗан кызы - киң белемле шәхес. Казан дәүләт университетының физика-математика факультетын тәмамлаган. Белгечлеге - инженер-программист. Казан дәүләт педагогика университетында инглиз теле буенча икенче югары белем ала. Фәридә Ситдыйкова Казан дәүләт педагогия институтында «СССР халыклары телләре (татар теле)» белгечлеге буенча аспирантура тәмамлый. Казан дәүләт педагогия институтында ассистент булып эшләп ала, аннан Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институтында кече фәнни хезмәткәр, Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Татар энциклопедиясе институтында фәнни хезмәткәр, Казан дәүләт университетының инглиз теле кафедрасында өлкән укытучы булып эшли. Ф.Ситдыйкова – 2004 елдан Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы.
Иҗади эшчәнлеге
Берникадәр вакыт төп белгечлеге буенча инженер-программист булып эшләгәннән соң, гуманитар фәннәргә мәхәббәт аны бөтенләе белән филология – әдәбият дөньясына алып кереп китә. Ул әдәби тәрҗемә эше белән шөгыльләнә башлый. Ф.Ситдыйкова – татар язучыларының проза әсәрләрен рус теленә тәрҗемә итүче. Аның профессиональ югарылыкта эшләнгән тәрҗемәсендә Тәлгат Галиуллинның «Тәүбә» («Покаяние», 1999) романы, Ф.Латыйфи һәм Р.Якушларның «Тамга» («След», 1996) повесте рус укучысына тәкъдим ителә. Болардан тыш көндәлек матбугат басмаларында («Идель», «Чаян» һ.б. журналларда) шулай ук аерым күмәк җыентыкларда аның күпсанлы тәрҗемәләре басыла.
Гомервилл (Джорджия)
Гомервилл  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Фәридә Ситдыйкова
Чыганак
Миннибаев К. Перевод – это искусство. – Казань: Изд-во Казанского гос. ун-та, 2004. – С. 84.
Гомервилл (Джорджия)
Тарихы
Гомервилл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мәләвез күппрофильле һөнәри көллияте
Мәләвез күппрофилле һөнәри көллияте, «Мәләвез күппрофилле һөнәри көллияте» дәүләт бүтжит һөнәри белем бирү учреждениесе (Государственное бюджетное профессиональное образовательное учреждение Мелеузовский многопрофильный профессиональный колледж) — 1951 елда нигезләнгән Башкортстанның Мәләвез шәһәрендә урнашкан махсус урта белем бирүче уку йорты. Гамәлгә куючысы — Башкортстан мәгариф министрлыгы.
Ноймарк (Фогтланд)
Ноймарк (Neumark) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тосно районы
Тосно муниципа́ль райо́ны (То́сненский муниципа́льный райо́н) — Ленинград өлкәсенең көньяк өлешендә муниципаль берәмлек.
Административ үзәге — районга керми торган Тосно шәһәре, шәһәр округы статусы белән «Тосно шәһәре» мөстәкыйль муниципаль берәмлеген тәшкил итә.
География
Район Ленинград өлкәсенең көньягында урнашка. Район мәйданы 3585,4 км².
Чикләшә:
Лазовка (Пружанский районы)
Лазовка  (Лазоўка ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пружанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Гот-Спрингс-Вилледж (Арканзас)
Гот-Спрингс-Вилледж  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гот-Спрингс-Вилледж халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Любашова
Любашова — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Уриу (коммуна)
Уриу — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Куэнка-де-Кампос
Куэнка-де-Кампос — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гонгожи
Гонгожи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
HD126876
HD126876 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
(6331) 1992 FZ1
(6331) 1992 FZ1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 28 мартында С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 FZ1» саналган.
Турув (Силезия воеводалыгы)
Турув  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13568) 1992 WL3
(13568) 1992 WL3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 21 ноябрендә Н. Кавасато тарафыннан Уэнохара обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WL3» саналган.
Юрске
Юрске — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Акпынар (Караязы)
Акпынар (Akpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Караязы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нову (Алабама)
Нову  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җулияни (Алесандрия)
Җулияни — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Җулияни Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гипотиреоз
Гипотиреоз (гормоннар җитешмәү) балалар өчен аеруча куркыныч, бу хәл калкансыман бизнең функциясе кечерәюе аркасында аларның психикалары бозылуына һәм кретинизм дип аталган авыруга китерергә мөмкин. Гадәттә, бу чир акрын бара, шунлыктан авырулар табибларга вакытында мөрәҗәгать итмиләр. Шуңа күрә чирне аздырмас өчен, үз кә­ ефегезгә игътибар итеп, организмыгызда үзгәрешләр сизсәгез, табиб-эндокринологка күренергә кирәк. Белгеч тикшерүләр уздырганнан соң, үз фикерен әйтер. Моның өчен калкансыман бизне тикшерәләр һәм берничә төр лаборатор анализ ясыйлар.
Авыруны дәвалау йөзеннән компенсацияле гормональ терапия уздырыла.
Кеше организмының төзелеше турында шунысын да әйтми булмый, әгәр дә табигать тарафыннан куелган тәртип бозылса, сәламәтлеккә дә зур зыян килергә мөмкин. Калкансыман биз гормоннары җитешмәгән очракларда, кешеләр үзләрен начар хис итә башлыйлар. Шул ук вакытта ул гормоннар артык эшләнсәләр дә, сәламәтлеккә начар тәэсир итәләр һәм гипертиреоз (калкан бизнең активлыгы көчәюе һәм зураюы) барлыкка килә. Кешеләр агулы диффуз зоб дигән чир белән авырып китәләр. Халык телендә бу чирне «Базедов авыруы» дип тә йөртәләр.
Грабувка-Указова
Грабувка-Указова — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13569) Oshu
(13569) Oshu — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 4 мартында Ц. Сэки тарафыннан Гэйсэй обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 EJ» саналган.
Сен-Мишель-ан-л'Ерм
Сен-Мишель-ан-л'Ерм — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Мәсәгуть педагогия көллияте
Мәсәгуть педагогия көллияте, «Мәсәгуть педагогия көллияте» дәүләт бүтжит һөнәри белем бирү учреждениесе (Государственное бюджетное профессиональное образовательное учреждение Месягутовский педагогический колледж) — 1929 елда нигезләнгән Башкортстанның Мәсәгуть саласында урнашкан махсус урта белем бирүче уку йорты. Гамәлгә куючысы — Башкортстан мәгариф министрлыгы.
Yuventus futbol taqımı
Yuventus futbol taqımı yäki Yuventus Turin, Yuve (italiança Juventus Football Club) — Turin şähäreneñ italian hönäri futbol taqımı. İtaliäneñ iñ iske taqımnarnıñ berse.
Yuventus - İtaliäneñ iñ küp titul ireşelgän taqımı.
1988 yılda UEFA ütkärgän barlıq yarışlarda ciñülär öçen büläklänä.
2012 yılda ütkärelgän soraştıru buyınça Yuventus İtaliäneñ iñ populär klubı, anıñ öçen 130 million keşe borçıla.
Öy stadionı - "Yuventus", 41 000 keşe sıydıra.
Baş trenerı - Massimiliano Allegri, kapitanı - Canluici Buffon.
Ğämäldäge İtaliä çempionı.
Сэбин (Локчим кушылдыгы)
Сэбин — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Локчим елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кызыл чишмә (Нуриман районы, гәҗит)
Кызыл чишмә - татар телендә Башкортстанның   Нуриман районында 1985 елга кадәр  нәшер ителгән  дәүләт иҗтимагый - сәяси газетасы.
Тарих
Нуриман районында район гәҗите 1931 елның 7 ноябрендә «Большевиклар темпы өчен» (башк. «Большевиктар темпы өсөн»(?)) исеме белән латин шрифтында Уфада басыла. Беренче мөхәррире – Шәкүр Килдияров. 1938 елдан русча «Луч большевизма» гәҗите чыга башлый.
Гәҗит исемен еш алыштыра: «Большевиклар темпы өчен» / «За большевистские темпы», «Большевик», «Большевизм нуры»/ «Луч большевизма», «Коммунист» (татарча гәҗитнең мөхәррире Хәлимә Мөнирова була), «Коммунизм өчен» / «За коммунизм». Төрле елларда төрле телләрдә (русча, татарча, башкортча) нәшер ителә. Мәсәлән, татар телендә район гәҗите 1957 елдан 1962 елга кадәр «Коммунизм өчен» исемендә чыга. 1966 елдан 1985 елга кадәр «Кызыл чишмә» исеме астында нәшер ителә.
Мөхәрририяттә эшләгән әзерлекле журналистлар Рәшит Кәримовны (Благовар районы гәҗитенә мөхәррир итеп), Әгъзәм Ризвановны (фирка райкомына), Әнвәр Әхмәтҗановны (Тәтешле районы гәҗитенә мөхәррир итеп) күчерәләр. Әнисә Фәттахова, Фәнүзә Хөрмәтуллина татарча дубляжны чыгаруны туктатканчы мөхәррир булып эшлиләр.
Район гәҗите өч телдә нәшер ителгәндә гомуми тиражы 5 500 данә була.
Мөхәрририяттә очрашуларда украин язучысы Петр Гуцал, язучылар Гайнан Әмири, Муса Гали, Марсель Сәлимов, Ибраһим Абдуллин, Әнгам Атнабаев, Ярулла Вәлиев, композитор Роберт Газизов, Татарстанның халык артисты Сәвия Сираева һ.б. катнаша.
Красная Горка бистәсендә нигездә татарлар яшәсә дә ,1985 елдан татарча дубляжны чыгудан туктаталар. русча атнага 2 тапкыр «Красный ключ», айга 2 тапкыр башк. «НурИман» гәҗит-кушымтасы чыгуын дәвам итә.
Кызыклы факт
1930 елларда басмаханәдә эшләгән Әбүзәр Габдрахманов истәлекләреннән: ''«Басмаханәгә мәкаләләрне кулдан язып төшерәләр иде. Төрле почерклы язуларны укыганда хаталар да китә. Бер санда «тракторист» сүзе урынына  «троцкист» сүзе киткән. Шуның өчен мөхәррирне эшеннән алдылар»''
Коҗаогланлы (Аланья)
Коҗаогланлы (Kocaoğlanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аланья илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нове Босево
Нове Босево — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Куапсе
Куапсе — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы кара диңгез урнашкан. Елга озынлыгы 7,500 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — кара диңгез елгалары бассейны Шепси елгасының көнбатыш чигеннән Псоу елгасына чаклы (РФ һәм Грузия сиге). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — кара диңгез бассейны елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Маскарас (Жер)
Маскарас — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Соловестру
Соловестру — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Лазы (Брэсцкий районы)
Лазы  (Лазы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Брэсцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Зур Гаревая
Зур Гаревая — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Баранча елгасының уң ярыннан 16 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тагил елгасыТүбән Тагил каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Грабувки (Люблин воеводалыгы)
Грабувки  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гонзага (Бразилия)
Гонзага  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Вилье-ан-Морван
Вилье-ан-Морван (Villiers-en-Morvan) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Льерне кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 84.34 км².
Лагуна-де-Дуэро
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нойзальца-Шпремберг
Нойзальца-Шпремберг (Neusalza-Spremberg) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урмениш (коммуна)
Урмениш — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Деннард (Арканзас)
Деннард  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Деннард халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.