cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пуличано (Арецо)
Географиясе
Пуличано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ашагыхаҗыбей (Варто)
Ашагыхаҗыбей (Aşağıhacıbey) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Варто илчесенә караган бер авыл (köy).
MEX3B
MEX3B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Бругьера (Комо)
Бругьера — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Лес-Гай
Лес-Гай (Лес-Гай ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Дзяржынский районында урнашкан авыл.
Бругьера (Комо)
Географиясе
Бругьера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Лес-Гай
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бругьера (Комо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Үштүбе (Көнбатыш Казакъстан өлкәсе)
Үштүбе (Үштөбе) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
MEX3C
MEX3C —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Лузтиньяно (Пиза)
Лузтиньяно — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Лузтиньяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мечихов
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Миявичан (Сан Луис Акатлан)
Географиясе
Миявичан Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Мечихов
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Миявичан (Сан Луис Акатлан)
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Мечихов
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Миявичан (Сан Луис Акатлан)
Тарихы
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Мечихов
Демография
Халык саны динамикасы:
Расно (Приеполье)
Расно  (Расно) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тортироньо (Новара)
Тортироньо — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Тортироньо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лескавка
Лескавка (Лескаўка ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Минский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ашагыхоҗалар (Эрегли)
Ашагыхоҗалар (Aşağıhocalar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Эрегли илчесенә караган бер авыл (köy).
Пулкерини (Латина)
Географиясе
Пулкерини Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мечков
Мечков (Mečkov) — Чехиянең Пльзень крае районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
MEX3D
MEX3D —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Мечков
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
1-ферма (Кеңтүбек авыл округы)
1-ферма (1-ферма) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Олеа, Гранха Порсина (Вильягран)
Олеа, Гранха Порсина — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Олеа, Гранха Порсина Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Нефротик синдром
Липидлы нефроз (бөер каналчыклары зарарлануларының гомуми атамасы) булганда барлыкка килгән нефротик синдром беренчел нефротик синдром дип йөртелә. Икенчел нефротик синдром ике бөернең дә төрле авырулар белән зарарлануы (диффузлы гломерулонефрит — ике бөер йомгакчыгы ялкынсынуы, васкулит — кан тамырлары сүрүе ялкынсынуы, диабет гломерулосклерозы, бөерләр амилоидозы һ.б.) вакытында күзәтелә.
* Шешенүләр. Бөер авыруларының еш очрый торган симптомы булып ике яклы аллергик авырулар вакытында күзәтелә торган ялкынсыну яки дистрофия характерындагы (диффузлы гломерулонефрит, системалы васкулит, липидлы нефроз, амилоидоз һ.б.) шешенүләр тора.
Бөерләрнең агулы инфекция белән зарарлануы, организмга кирәгеннән артык тоз, су керү гомуми шешенүләр белән сиздерергә мөмкин.
Шешенү механизмы барлыкка килү катлаулы процесс, монда берничә фактор роль уйный.
* Кан плазмасы аксымының онкотик басымы кимү. Бу — бөерләр зарар­ ланганда, аксымнарның сидек белән организмнан чыгуы нәтиҗәсендә, канда гомуми аксымның, бигрәк тә альбумин фракциясе кимегән вакытта күзәтелә. Шулай ук бу халәт, ач торып, организмга аксым җитәрлек дәрәҗәдә кермәгән вакытта да булырга мөмкин.
* Бөерләрнең тоз белән суны чыгару функциясе бозылу нәтиҗәсендә шешенүләр күзәтелә.
* Тоз-су алмашының нейро-эндокрин функциясе бозылу да шешенүләргә китерә. Бу очракта мөһим рольне альдостерон гормоны уйный.
* Йөрәкнең уң як карынчыгының җиткелексезлеге булганда, капиллярларда (бигрәк тә веналарда) басым күтәрелүе дә шешенүләргә китерә.
* Организмда натрий ионнарының тотрыклыгы, тукымаларның осмотик киеренкелек барлыкка килү;
* Үтә көчле гломерулонефрит, йөрәк җиткелексезлеге авырулары вакытында капилляр диварларының үткәрүчәнлеге арту да шешенүләр барлыкка килүгә сәбәп булып тора.
Бөерләрнең артериаль басымы күтәрелү систолик басымның һәм бигрәк тә диастолик басымның югары күтәрелүе, аның даими югары булуы белән характерлана. Кан басымы күтәрелгәндә систолик басым терекөмеш баганасының 200 мм, ә диастолик басым 120 мм тирәсендә була. Күз тө­ бендә артерияләрнең тараюы, ә веналарның киңәюе күзәтелә.
Ләкин кан басымы күтәрелүе «яман» да булырга мөмкин. Бу очракта басым тагын да югарырак була, диастолик басым 140 мм дан артып китә.
Бругьере (Варезе)
Бругьере — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бругьере Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Тортияно (Парма)
Тортияно — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Тортияно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лески (Старадарожский районы)
Лески  (Лескі ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Старадарожский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
MFAP1
MFAP1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Эль Хугете, Ла Преса дел Анхел (Херекуаро)
Эль Хугете, Ла Преса дел Анхел — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Эль Хугете, Ла Преса дел Анхел Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
1-ферма (Малайсары авыл округы)
1-ферма (1-ферма) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Пуло (Месина)
Географиясе
Пуло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Расно (Съеница)
Расно  (Расно) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Бругьере (Комо)
Географиясе
Бругьере Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
MFAP2
MFAP2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Ашагыхомурлу (Акпынар)
Ашагыхомурлу (Aşağıhomurlu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Акпынар илчесенә караган бер авыл (köy).
Лесники (Вилейский районы)
Лесники  (Леснікі ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Вилейский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Пулпаҗу (Сасари)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
MFAP3
MFAP3 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Мешин
Мешин (Měšín) — Чехиянең Высочина крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Тортора (Салерно)
Тортора — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Тортора Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лузтрола (Болонья)
Лузтрола — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Лузтрола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лесники (Дорски авыл советы)
Лесники  (Леснікі ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Валожынский районында урнашкан авыл.
Оливерос, Хуан Тапия (Селая)
Географиясе
Оливерос, Хуан Тапия Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Распоганче
Распоганче (Распоганче) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
MFAP3L
MFAP3L —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Миягва (Петатлан)
Миягва — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Миягва Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
1-Шеҗен
1-Шеҗен (1-Шежін) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Рәшит Яруллин
Рәшит Ярулла, Мөхәммәтрәшит Ярулла улы Яруллин (1880 елның 20 марты, РИ, Самар губернасы, Ставрополь өязе, Яңа Майна волосте, Мөси ― 1938 елның 15 феврале, СССР, РСФСР, ТАССР, Казан) ― ислам дин әһеле, мөгаллим, җәдитчелек тарафдары, Әлмәт авылының икенче мәхәлләсе имамы, Бөгелмә өязенең икенче мөхтәсибәте имам-мөхтәсибе. СССРда сәяси репрессияләр корбаны.
Бруера (Торино)
Бруера — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Рәшит Яруллин
Тәрҗемәи хәле
1880 елның 20 мартында Самар губернасы Ставрополь өязе Яңа Майна волосте (хәзерге Сембер өлкәсе Мәләкәс районы) Мөси авылында туган. Ата-бабалары: Мәүлет ← Габденнасыйр ← Мәнди чыгышлары белән Самар губернасы Мәләкәс өязе Бряндино волосте Урта Кандал (хәзерге Сембер өлкәсе Чардаклы районы Абдулла) авылыннан булган.
Бруера (Торино)
Географиясе
Бруера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Рәшит Яруллин
Тәрҗемәи хәле
Балачагында гаиләсе белән Төркиягә мөһаҗирлеккә китә. Бик яшьли ятим кала: әнисе – Хәлеб шәһәрендә (Сүрия), әтисе – Мәдинә шәһәрендә (Согуд Гарәбстаны) вафат булганнар. Ун еллап Мәккә һәм Мәдинә мәдрәсәләрендә укыгач, бераз вакыт Госман империясенең мөселман төбәкләрендә (Мисыр, Сүрия, Гыйрак, Анатолия) яшәгәч, Рәшит Ярулла туган ягына әйләнеп кайта.
Бруера (Торино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Рәшит Яруллин
Әлмәттә
Ырынбур мөселман диния нәзарәтеннән имам-хатыйб һәм илаһият укытучылыгына рөхсәт алып, 1905 елның 6 сентябреннән Әлмәттәге икенче мәхәллә мәчетенә имам һәм әлеге мәчет каршында эшләүче мәдрәсәгә укытучы булып урнаша (бу вакытта беренче мәхәллә мәчетендә имам булып Фатих хәзрәт, икенче мәхәллә мәчетендә мөгаллим булып Һади Атласи эшләгәннәр). Рәшит Ярулла гаилә кора: Әлмәттән 50 чакрым ераклыктагы Түбән Чыршылы (Чәшеле) авылы мөгаллиме Габделкаюм улы Габделфәттах хәзрәт кызы Зәйнәпкә өйләнә (Зәйнәпнең олы апасы Хөсникамал Һади Атласида кияүдә була).
Бөгелмәдә
1919 ел башында Бөгелмә мөселманнары Рәшит Яруллага шәһәр мәхәлләсен җитәкләвен һәм шәһәрнең бердәнбер мәчетенә (Бөгелмәдә биш чиркәү һәм бер мәчет булган) имам булып килүен сорап, мөрәҗәгать итәләр. Россиядә Ватандашлар сугышы башлангач, Бөгелмә мулласы Әхмәтҗан хәзрәт аклар гаскәре белән Себергә киткән булган. 1919 елның җәендә Рәшит Ярулла гаиләсе белән Бөгелмәгә күченеп килә. Бөгелмә һәм Уфа шәһәрләре арасында тимер юл элемтәсе булу сәбәпле (Уфага хәтле поезд 12 сәгать барган), Ырынбур диния нәзарәте белән актив хезмәттәшлек итә. Диния нәзарәте тарафыннан Бөгелмә өязенең икенче мөхтәсибәте имам-мөхтәсибе итеп билгеләнгәч, Бөгелмәдәге йортының яртысын мөхтәсибәт офисы итеп куллана башлый һәм, үзе акча түләп, сәркатип-референт тота. Диния нәзарәтеннән килгән указлар һәм карарлар мөхтәсибәт офисында шапирограф аркылы күбәйтелеп, мөхтәсибәткә керүче мәхәлләләргә җибәрелә барган. Ул шулай ук җирле мөселман халкыннан Диния нәзарәте файдасына зур булмаган күләмдә салым җыеп тапшырган. Рәшит Ярулла еш аралашкан һәм Бөгелмәдәге үз өендә кабул иткән шәхесләрдән: мөфти Ризаэддин Фәхреддин, казыйлар Зыяэтдин Камали, Габдуллаһ Сөләймани, Ильяс морза Бораганский һ. б.
Репрессияләрдән качып, гаиләсе белән бераз вакыт Махачкалада яши.
Сәяси золым корбаны
Рәшит Ярулла «Атласов» эше буенча гаепләнеп, 1937 елның 30 мартында кулга алына. Ялганга, гайбәткә, абсурд уйлап чыгаруларга корылган гаепләү акты белән «Совет властен бәреп төшерүне һәм Идел-Уралда бәйсез төрки-татар дәүләтен төзүне максат итеп куйган контрреволюцион милләтче фетнәче шпион оешмасы төзүдә, оешма җитәкчесе Һади Атласига һәртөрле ярдәм күрсәтүдә, чит илләр һәм аларның разведкалары белән тыгыз элемтәдә булып, аларга хәрби-сәяси мәгълүматлар тапшырып торуда» һ. б. гаепләү белдерелә
1937 елның 23-28 октябрендә Казанның Менжинский исемендәге клубында Идел буе хәрби округы хәрби трибуналының ябык утырышлары «Атласов» эше дип аталган эшне карый. Хәрби трибунал буенча 9 кеше: Һади Атласи (Атласов), Рәшит Ярулла (Яруллин), Кәбир Туйкин (Туйкә), Фазыл Туйкин (Туйкә), Габделбари Фәттах (Фәттахов), Гани Алтынбаев, Касыйм Исхаков, Сабир Уразманов, 3әкәрия Фәттах (Фәттахов) атып үтерүгә хөкем ителгән.
Ашагыхүюк (Кангал)
Ашагыхүюк (Aşağıhüyük) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (köy).
Рәшит Яруллин
Сәяси золым корбаны
Рәшит Яруллин 1938 елның 15 февралендә атаклы мәгърифәтче, сәясәтче Һади Атласи (1876–1938) белән бергә атып үтерелә. Җинаять составы булмау сәбәпле, СССР Югары суды Хәрби коллегиясе карары белән 1958 елның маенда аклана.
MFAP4
MFAP4 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Растеновиче
Растеновиче (Растеновиће) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Мешице (Прага-виход)
Мешице  (Měšice) — Чехиянең Урта Чехия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Тортора Марина (Козенца)
Тортора Марина — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Тортора Марина Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пулпияно (Реҗо Эмилия)
Пулпияно — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пулпияно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лесники (Лагойский районы)
Лесники  (Леснікі ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Лагойский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Агва Фрия (Юририя)
Агва Фрия — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Агва Фрия Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
2591 км тукталышы
2591 км тукталышы (2591 км аялдамасы) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Лузуоло (Маса-Карара)
Лузуоло — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Лузуоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Торторе (Торино)
Торторе — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Торторе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лесники (Пяршайски авыл советы)
Лесники  (Леснікі ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Валожынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бруҗи (Алесандрия)
Бруҗи — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бруҗи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Оньяте (Мануел Добладо)
Оньяте — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Оньяте Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Эль Хунко (Ирапуато)
Эль Хунко — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Эль Хунко Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Мешно
Мешно (Mešno) — Чехиянең Пльзень крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Демография
Халык саны динамикасы:
MFAP5
MFAP5 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Тимур Әлибаев
Тимур Әлибаев, Тимур Лазо улы Әлибаев, Тимур Лазович Алибаев (Тимур Лазо улы Әлибаев, 1966 елның 12 марты, СССР, РСФСР, БАССР, Учалы районы, Өрген) ― хуҗалык эшлеклесе, 2023 елның апреленнән А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты ректоры (2021 елның 11 маеннан ректор в. б.), 2007 елдан Казанның Яңа Савин районы, 2010―2021 елларда Авиатөзелеш һәм Яңа Савин районнары башлыгы, икътисад фәннәре кандидаты (2012). Татарстанның атказанган икътисадчысы (2014).
Тәрҗемәи хәле
1966 елның 12 мартында Башкортстан АССР Учалы районы Өрген авылында укытучылар гаиләсендә туган. Әтисе ― БДУның филология факультетын тәмамлаган рус теле һәм әдәбияты укытучысы, әнисе ― мәктәп интернаты тәрбиячесе. Икетуган бабасы ― комбриг Муса Мортазин (ru) (1891—1937).
Урта мәктәпне Учалы районы Уральск авылында «бик яхшы»га тәмамлаган. Мәскәү дәүләт университетының тарих факультетына керү теләге булган, баллары җитмәү сәбәпле, ике мәртәбә керә алмаган. Башкорт дәүләт университетының тарих факультетына укырга кергән, өченче курстан соң, 1987 елда укуын Казанда дәвам иткән, 1990 елда В. И. Ульянов-Ленин исемендәге Казан дәүләт университетының тарих факультетын «бик яхшы»га тәмамлаган. Диплом эше буенча фәнни җитәкчесе ― гражданнар сугышы елларында сәяси репрессияләр тарихы буенча белгеч Алтер Литвин. КДУ политэкономия кафедрасында аспирантура узган, гыйльми җитәкчесе ― фән докторы Виссарион Семенов (1932—1993). 2012 елда Мәскәү хөкүмәте каршындагы Мәскәү эшкуарлык академиясендә «Төбәк энергия саклау программасын идарә итүнең оештыру механизмын камилләштерү» (Совершенствование организационного механизма управления региональной программой энергосбережения) темасына икътисад фәннәре кандидатлыгына диссертация яклаган.
Хезмәт юлы
1991―1993 елларда ― Казан дәүләт университеты (КДУ) студентлар профкомының азат ителгән рәисе урынбасары.
1993―1994 елларда ― КДУ иъктисад кафедрасы ассистенты.
1994―1995 елларда ― «Реноме» ПКФ коммерция директоры.
1995―1998 елларда ― Казан шәһәр администрациясенең Балалар һәм яшьләр эшләре буенча комитеты рәисе урынбасары.
Ашагычавуш (Ениҗе)
Ашагычавуш (Aşağıçavuş) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Ениҗе илчесенә караган бер авыл (köy).
Тимур Әлибаев
Хезмәт юлы
1998―2000 елларда ― ТР Президенты Администрациясенең җәмәгатьчелек белән элемтәләр һәм милләтара мөнәсәбәтләр бүлегендә баш референт.
MFF
MFF —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Тимур Әлибаев
Хезмәт юлы
2007―2010 елларда ― Казанның Яңа Савин районы башлыгы.
2010―2021 елларда ― Казанның Авиатөзелеш һәм Яңа Савин районнары башлыгы.
2023 елның гыйнварында КНИТУ-КАИ хезмәткәрләре һәм укучылары хезмәт коллективы конференциясендә университет ректоры итеп сайланган. 2023 елның 7 апрелендә А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты (КНИТУ-КАИ) ректоры итеп тәкъдим ителгән.
Гаиләсе
Өйләнгән. Хатыны музыкаль белемгә ия, кызы бар.
Пулче (Болонья)
Пулче — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пулче Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мойотепек, Мойотепек де Хуарез (Малиналтепек)
Мойотепек, Мойотепек де Хуарез — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Мойотепек, Мойотепек де Хуарез Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Лесуны (Нясвижский районы)
Лесуны  (Лесуны ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Нясвижский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
28 гвардиячеләр авылы
28 гвардиячеләр авылы (28 гвардияшылар ауылы) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
MFGE8
MFGE8 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Растиште
Растиште (Растиште) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Торторела Вецкия (Болонья)
Торторела Вецкия — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Торторела Вецкия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Пульиянела (Лука)
Пульиянела — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пульиянела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ратайска
Ратайска (Ратајска) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
2-ферма (Павлодар өлкәсе)
2-ферма (2-ферма) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Лесуны (Слуцкий районы)
Лесуны  (Лесуны ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Слуцкий районында урнашкан авыл.
Бруҗоне (Леко)
Бруҗоне — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бруҗоне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
MFHAS1
MFHAS1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Мешовице
Мешовице (Mešovice) — Чехиянең Көньяк Моравия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Лузуразко (Пяченца)
Лузуразко — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Лузуразко Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
3-ферма
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Эль Хунко (Сан Франсиско дел Ринкон)
Эль Хунко — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Эль Хунко Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Рача (Байина Башта)
Рача  (Рача) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Торторето Лидо (Терамо)
Торторето Лидо — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Пульиянело (Беневенто)
Пульиянело — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Торторето Лидо (Терамо)
Географиясе
Торторето Лидо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Нефролитиаз
Җәй көннәрендә табигатьтәге үзгәрешләр һәм ашау рационы үзенчәлеге аркасында кайбер бөер авырулары көчәеп китә. Бу хәлне булдырмас өчен, шулай ук башка сәбәпләрдән бөер авырулары азып китмәсен өчен, ни эшләргә кирәклеге турында түбәндәге язмада карап китәрбез.
Пульиянело (Беневенто)
Географиясе
Пульиянело Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Нефролитиаз
Бөер ташы авыруының кискенләшүе — җәйнең бер бәласе. Чирне китереп чыгаручы факторлар бик күп: нәселдәнлек, организмда матдәләр алмашы бозылу, дөрес тукланмау (менюда аксымлы ризыклар, тозлы, бик әче ашамлыклар күп булу, бертөрле генә диета куллану), канның химик составы үзгәрүе, авыртуны басучы даруларны озак вакыт куллану.
Пульиянело (Беневенто)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Нефролитиаз
Җәен еш кына селтеле, составында кальций элементлары күп булган ми­ нераль сулар эчәргә туры килә. Күп вакытта болар авыруның уянуына китерәләр. Организмда фосфор-кальций алмашы бозыла һәм бөерләрдә бу микроэлементлар күпләп җыела башлый. Нәтиҗәдә бөерләргә фосфатлар дип аталган ташлар утыра башлый. Шулай ук бик күп тир бүленеп чыгу нәтиҗәсендә, организмда су-тоз балансы да бозылырга мөмкин.
Бөер ташы авыруы белән интеккән кешеләргә көрпәле ашамлыклар, үрдерелгән бодай, җитен орлыклары, көрпәле икмәк файдалы. Яңа гына өлгергән җимешләр, яшелчәләр, бигрәк тә яшел суган, петрушка, сельдерей, кабактан пешерелгән ризыклар бөерләр эшчәнлегенә уңай тәэсир итә.
Карбыз белән кавын яхшы бәвел кудыручылар булып санала. Алар си­ дек составында тоз концентрациясен, тоз һәм таш кристаллары ясалу мөмкинлеген киметәләр, организмнан вак ташларны, комнарны юдырып чыгарырга булышалар.
MFN1
MFN1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Нефролитиаз
Ә менә кыздырылган, какланган итләрне, кәбабны, майлы ит шулпасын, тәмләткечләр өстәлгән ашамлыкларны киметергә киңәш ителә. Шулай ук кузаклы культуралар, шоколад, кайбер сөт ашамлыклары (сөт, тозлы сыр), кузгалак кислотасы күп булган (кузгалак, шпинат, крыжовник, рәваҗ, җир җиләге, лимон) кебек ризыклар белән мавыкмаска кирәк. Диңгез балыкларын, бәрәңге, кишер, төче чия, помидор ашауны да чикләргә тәкъдим ителә.
Кызу көннәрдә кирәгеннән артык сыеклык эчү белән мавыкмагыз, чөнки бу — бавырларга өстәмә йөк кенә. Шул ук вакытта организмга сыеклык җитмәү бөер эшчәнлеге бозылуга, мондагы тоткарлыкка китерергә мөмкин.
Организмда уңайлы сыеклык алмашы режимы булдырырга тырышыгыз. Моның өчен көненә 1,5-2 л сыеклык эчегез, организмнан агулы матдәләрне, чыгару өчен шул җитеп тора. Бу очракта мүк җиләге, кызыл карлыган, нарат җиләге, үләннәрдән ясалган эчемлекләр, яшел чәй, газсыз гади [ суга өстенлек бирергә кирәк. Юкә чәчәге, сары мәтрүшкә, гөлҗимештән, карлыгын яфракларыннан пешерелгән чәйләр файдалы.
Бөер ташы авырулары профилактикасы һәм аларны дәвалауда кыр наратбашы бик яхшы тәэсир итүче үсемлек санала. Аны үзен генә дә, бүтән үләннәр белән катнашмада да кулланырга ярый. Дәва өчен 1 стакан кайнар суга 1 чәй кашыгы кыр наратбашы үләнен салалар һәм 20 минут дәвамындә төнәтәләр. Төнәтмәне 2-3 ай иртән эчәләр.
Кыр наратбашы үт куыгында таш булган кешеләр өчен дә файдалы. Бу очракта мондый җыелма кулланалар: 2 шәр аш кашыгы кыр наратбашы һәм гөлбадран чәчәкләрен, 4 аш кашыгы нарат җиләге яфракларын 4 стакан, кайнар сулы термоста 30 минут төнәтергә кирәк. Төнәтмәне сөзгәннән соң, көн саен иртә-кич 1 әр стакан эчәргә тәкъдим ителә. Бу төнәтмә сидек. кудыру һәм спазмолитик (эчке әгъзаларның шома мускуллары спазмын бетерүче дару) чара буларак тәэсир итә. Бөердәге ташларны кара торма согы да эретергә мөмкин. Җәйге эссе вакытта бөердә таш булучылар гына түгел, пиелонефрит авыруы (бөер ялкынсынуы) белән җәфаланучылар да газап чигә. Бик еш бу авыру сидек юлындагы лайлалы тышча иммунитеты кимегән вакытында үзен сиздерә. Бу чиргә инфекцияле авырулар, тән температурасының бик еш күтәрелү-төшүе китерә. Мәсәлән, кояшта бик каты кызынганнан соң, кискен рәвештә салкын суга кереп, тән үтә көчле суынса, озак вакыт салкын аяклар юештә булганда, таш өстендә утырганда күзәтелә. Салкын юеш үлән өстендә утырганда бил авырып китү очраклары да булгалый. Авырудан саклану өчен, организмны артык кызудан, чиктән тыш суынудан сакларга кирәк.
Су коенганнан соң, тәнне коры сөлге белән сөртеп, өскә коры кием кисәң авырып китүдән сакланырга була. Әгәр дә туңсагыз, имбир белән җылы чәй эчегез, табанны май белән ышкып, киҗе-мамык оекбашлар киегез.
Пиелонефрит авыруыннан өзлегүләр булмасын өчен һәм ялкынсынуны киметү өчен, төрле дәва үсемлекләрен кулланалар. Бер дәва ысулы: аю табаны яфраклары, чыпчык аягы үләннәренә 250 мл кайнар су салып, 15-20 минут төнәтәләр һәм көненә 3-4 тапкыр, ашаганнан соң 1/4 стакан эчәләр.
Петрушка, әнис, артыш орлыклары, ак каен яфраклары төнәтмәләрен дә шул рәвешле әзерлиләр һәм кабул итәләр.
Мжани
Мжани (Mžany) — Чехиянең Кралове Градец крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Леткавшчына (Капыльский районы)
Леткавшчына  (Леткаўшчына ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Капыльский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бруза (Кунео)
Бруза — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бруза Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ашагычайбелен (Баят)
Ашагычайбелен (Aşağıçaybelen) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Баят илчесенә караган бер авыл (köy).
Тортороло (Павия)
Тортороло — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Тортороло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пульияно (Козенца)
Пульияно — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пульияно Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Рача (Прибой)
Рача  (Рача) — Сербиянең Златибор округы җирлегендә (општина) урнашкан торак пункт.
Географиясе
Балкан ярымутравының төньяк өлешендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә кышлар кыска һәм карлы, җәйләр җылы. Иң салкын ай – гыйнвар, иң җылы ай – июль. Урта температура - 11 °C. Уртача еллык явым-төшем саны – 896 мм.
Органитос (Сичу)
Органитос — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Органитос Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Леткавшчына (Слуцкий районы)
Леткавшчына  (Леткаўшчына ) — Белоруссиянең Минск өлкәсе Слуцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,8 °C, июльнеке — плюс 17,5 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
496 разъезд
496 разъезд (496 разъезд) — Казакъстанның Атырау өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Моктезума (Сан Маркос)
Моктезума — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Моктезума Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
MFRP
MFRP —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
№101-тимер юл разъезды
№101-тимер юл разъезды (№101-темір жол айрығы) — Казакъстанның Кызылорда өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Лузчиньяно (Маса-Карара)
Лузчиньяно — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Лузчиньяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Агвакате (Сан Луис де ла Паз)
Агвакате — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Агвакате Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.