cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Джек Николсон
Америка идолы
2013 елның сентябрендә Америка матбугат басмаларында Никольсонны актерлык карьерасын тәмамлавын игълан итүе турында хәбәр итә. Сәбәбе — хәтер начарлану; уенчы, имеш, персонажларының репликаларын ятлый алмый, дип яза алар. Тиздән бу хәбәр кире кагыла һәм "100 % белән ялган" дип баһалана.
Шәхси тормышы
Николсон ике меңнән күчү хатын-кыз белән бәйләнешкә керүе турында белдерә. Уенчы бер тапкыр гына никахлы. Аның төрле катыннардан биш чүп бар.
Беверли-Хиллздагы Аллһыдан Драйвта, Николсон йортының күршесендә, берничә ел Марлон Брандо яши. Уоррен Битиның йорты да шул тирәдә була. Ахырда бу урамны "Юньсез егетләр урамы" дип йөртә башлыйлар. 2004 елда Брандо вафат шәйле, Николсон аның бунгалосында 6.1 млн доллар а сатып ала. Уенчы көнбатыш гадәтле католик буларак тәрбияләнсә дә, 1992 елда Vanity Fair журналына биргән интервьюсында хәзерге вакытта Аллага ышанмавы хакында белдерә. Николсон үзе абортларга каршы булса да, аларны рөхсәт итү ягында чыгыш ясый. Ул АКШ Демократик фиркасе яклы һәм аның сайлау кампанияләрен иганәләр индерә.
Никольсонны яраткан шөгыльләренең берсе — заманча картиналар һәм 20 гасыр картиналарын җыю. Актерның иң яраткан рәссамы — Джек Ветрины.
2011 елда Джек Николсон Голливудтагы йорты (ул аны 1975 елдан алып куртымга бәя торган була) тулысынча ялт-йолт бөтен. Янгын белән 85 янгын көрәшә, икәүләп дәваханәгә эләгә.
Гони-Шоссе
Гони-Шоссе (Gognies-Chaussée) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Мобёж кантонына карый.
.me
.me — Монтенегроның югары дәрәҗәле милли домены.
Глобу-Крайовей
Глобу-Крайовей — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Манекҗи Сетһ Агиари
Манекҗи Сетһ Агиари - ул Һиндстанда, Мумбаида 1735 елда төзелгән борынгылыгы буенча икенче Зәрдөштлек ут гыйбадәтханәсе. Иң борынгысы булып 1709 елда нигезләнгән Банаҗи Лимҗи Агиарие тора. Барлык Зәрдөштлек гыйбадәтханәләрендә кебек Парси-булмаганнарга керергә рөхсәт ителми. Бинаның архитектурасы Фарсы һәм Грек Яңарышы стильләре кушылмасы булып тора һәм гыйбадәтханәгә керүне басып торучы ике ламассус саклап тора.
Казчина дела Капела (Торино)
Казчина дела Капела — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Санкт-Освальд-об-Айбисвальд
Санкт-Освальд-об-Айбисвальд — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Казчина дела Капела (Торино)
Географиясе
Казчина дела Капела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Санкт-Освальд-об-Айбисвальд
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Казчина дела Капела (Торино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Марица (авыл)
Марица  — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кумоглу (Зара)
Кумоглу (Kumoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Зара илчесенә караган бер авыл (köy).
Тарноволя
Тарноволя — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Залесе (гмина Малий Плоцк)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(19145) 1989 YC
(19145) 1989 YC — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1989 елның 25 декабрендә J. M. Baur тарафыннан Chions обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 YC» саналган.
Чапаевка
Чапаевка (Чапаеўка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Линдберг (ай кратеры)
Линдберг - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 13,34 км булган кратер.
HD230952
HD230952 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Линдберг (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
Гөкчеөрен (Калеҗык)
Гөкчеөрен (Gökçeören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Калеҗык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Потоки (Кобарид)
Потоки  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Федосиха
Федосиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Новосибирск өлкәсе, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Чик елгасының сул ярына тамагыннан 80 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Новосибирск сусаклагычынан Чулым  елгасы менән кушылгансы,   Иняи һәм Томь елгаларын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
NGC 794
NGC 794 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Портакаллык (Ула)
Портакаллык (Portakallık) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Ула илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мотьма (Уфтюга кушылдыгы)
Мотьма — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Уфтюга елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 119 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Подтимень
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ле-Шу
Ле-Шу — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Мечковци
Мечковци — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мацеево (Лещинский повяты)
Мацеево  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кисәгач (Сосновка районы)
Кисәгач (Кисегачинский) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (68%), башкортлар (24%).
Поппонессет-Айленд (Массачусетс)
Поппонессет-Айленд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Поппонессет-Айленд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Щербаковка (Сембер өлкәсе)
Щербаковка (Щербаковка) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан бистә.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (77%), чуашлар (11,5%), татарлар (6,9%), мордва (4,6%).
Рандалл (Миннесота)
Рандалл  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Рандалл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черниц
Черниц — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(2088) Sahlia
Тарихы
1976 елның 27 февралендә Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1976 DJ» саналган.
(19146) 1989 YY
(19146) 1989 YY — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1989 елның 30 декабрендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 YY» саналган.
Санкт-Панкрац
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
.mh
.mh — Маршалл утрауларының югары дәрәҗәле милли домены.
Чаплевшчына
Чаплевшчына (Чаплеўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Гоннельё
Гоннельё (Gonnelieu) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Като-Камбрези кантонына карый.
Деннис (Массачусетс)
Деннис  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Залесе (гмина Нурець-Станция)
Залесе  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Нере
Нере — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Поточе (Айдовщина)
Поточе  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Михаил Скрементов
Михаил Скрементов (Михаил Никифорович Скрементов,, — , ) — Дан орденының тулы кавалеры (1944, 1945, 1946).
Караваева (Мелик кушылдыгы)
Караваева (Безлесенца) — Мелик елгасы кушылдыгы. Сарытау өлкәсенең Балашов районы биләмәләрендә ага. Елганың башы Аркадак районында, тамагы Мелик елгасының уң ярыннан 36 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Хопер елгасы, инештән Ворона елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — Хопер, елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тарногура (Люблин воеводалыгы)
Тарногура  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Линдблад (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Бертиль Линдблад (1895—1965) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Сәмәдабад (Горанбой)
Сәмәдабад  (Səmədabad ) — Әзербайҗанның Горанбой районына караган авыл.
Глобуреу
Глобуреу — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Орловка (Лесозаводск шәһәр округы)
Орловка (Орловка) — Диңгез буе краеның Лесозаводск шәһәр округында урнашкан авыл.
Казчина деле Доне (Лоди)
Казчина деле Доне — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Орловка (Лесозаводск шәһәр округы)
Халык
Халык саны динамикасы:
Казчина деле Доне (Лоди)
Географиясе
Казчина деле Доне Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Орловка (Лесозаводск шәһәр округы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (84%), украиннар (13%).
Казчина деле Доне (Лоди)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
.mk
.mk — Македониянең югары дәрәҗәле милли домены.
Покшивник (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Покшивник  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Константин Скрыльников
Константин Скрыльников (Константин Евгеньевич Скрыльников,, — , ) — Россия һөнәри футболчысы (ярымсакчы), ФМЛ беренчелеге җиңүчесе (2012/13).
NGC 795
NGC 795 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
(19147) 1989 YV4
(19147) 1989 YV4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1989 елның 30 декабрендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 YV4» саналган.
Гөкчеөрен (Каш)
Гөкчеөрен (Gökçeören) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Каш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Боголюб Евтич
Боголюб Евтич (Богољуб Јевтић, Bogoljub Jevtić,, Крагуевац, Сербия кенәзлеге —1960, Париж, Франция) — серб дәүләт эшлеклесе, дипломат.
Белград һәм Цүрих университетларында һәм Берлин сәүдә көллиятендә укыган; гаскәрдә (1912-1917), Сербиянең Швециядәге илчелегендә атташы (1917-1918), Сербиянең Бөекбританиядәге илчелегендә сәркәтип (1918-1920), Серблар, хорватлар һәм словеннар кыйраллыгының Париж (Франция) һәм Брүсселдәге (Бельгия) илчелегендә киңәшче (1924-1926), СХСКның Албаниядәге илчесе (1926-1928), СХСКның Австрия һәм Маҗарстандагы илчелегендә (1928-1929), Югославия кыйраллыгы сарай министры (1929-1932), Югославия кыйраллыгы чит ил эшләре министры (1932-1934), Югославия кыйраллыгы министрлар шурасы рәисе (1934-1935), Югославия кыйраллыгы транспорт министры (1941), мөһаҗирлектә (1941-1960), Югославиянең сөргендәге хөкүмәтендә транспорт, аннары урманнар һәм шахталар министры (1941-1943).
Астика (Һинд дине)
Гаиләсе: Җараткару (әтисе) һәм Манаса (әнисе).
Астика борынгы Һинд дине ришисы (хәкиме) булган, ул Җараткаруның елан ана Манасадан - Васуки бөек елан патшаның туганыннан - улы булган. "Махабхарата" буенча ул Патша Джанамеджая II Сарпа Сапта корбанын оештырганда, анда ул әтисе Парикшит үлемен үч алу өчен еланнар корбан чалуын эшләгән, Такшака еланының тормышын саклап калган. Соңында ул патшаны еланнар расасын бетерүдән туктаткан. Ул көн Шраван аеның Шукла Пакша Панчами булган, бу вакытта Наг Панчами фестивале бәйрәме ителә.
Миланово (София өлкәсе)
Миланово  — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
2нче Эткол
2нче Эткол — Башкортстанның Баймак районында урнашкан авыл.
Почта индексы — ?, — ?.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 853 кешенең яшәве мәгълүм.
Медзихово
Медзихово — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чапли
Чапли (Чаплі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Санкт-Панталеон
Санкт-Панталеон — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Екатерина Скулкина
Екатерина Скулкина (Екатерина Анатольевна Скулкина,, — , ) — Россия кино актеры, КВНның «Четыре татарина» такымы әгъзасы.
(2615) Saito
(2615) Saito — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1951 елның 4 сентябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1951 RJ» саналган.
Шарлоттенбург (шәһәр)
Шарлоттенбург  — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Посткабасакал (Козан)
Посткабасакал (Postkabasakal) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Козан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Залесе (гмина Симьятичи)
Залесе  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Абазинка
Абазинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Адыгея, Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елга  Пшеха елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Кубань.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чащинская (Киров өлкәсе)
Чащинская (Чащинская) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
(19148) Аляска
(19148) Аляска — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Чащинская (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Леувиль
Леувиль — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Поточе (Дивача)
Поточе  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD231041
HD231041 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Покшивно (Грудзёндзький повяты)
Покшивно  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чангара (Заборная кушылдыгы)
Чангара  — Россия территориясеннән ага торган елга. Новосибирск өлкәсе, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Заборная елгасының уң ярына тамагыннан 3 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 22 км.
Можарка (елга)
Можарка — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ак күле урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Чангара (Заборная кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Новосибирск сусаклагычынан Чулым  елгасы менән кушылгансы,   Иняи һәм Томь елгаларын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Можарка (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, инештән Әчинск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гравлин
Гравлин (Gravelines) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Гранд-Сент кантонына карый.
Рандолф (Миннесота)
Рандолф  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Рандолф шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Линденау (ай кратеры)
Линденау - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 53,08 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Бернгард Линденау (1779—1854) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Провинстаун (сан алу урыны, Массачусетс)
Провинстаун  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Провинстаун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чапличы (Бераставицкий районы)
Чапличы  (Чаплічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Джорджтаун (Массачусетс)
Джорджтаун  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кронид Славянский
Кронид Славянский (Кронид Фёдорович Славянский,, — , ) — акушер, гинеколог, хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1886), Казан университетының акушерлык һәм гинекология кафедрасы мөдире (1876-1879).
Мирково
Мирково — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тарношин
Тарношин — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Казчина Догана (Павия)
Казчина Догана — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Догана Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ньёль-ле-Вируй
Ньёль-ле-Вируй — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
(19149) Boccaccio
(19149) Boccaccio — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Воздвиженка
Воздвиженка ― топоним, гидроним.
Глогова
Глогова — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
(19149) Boccaccio
Тарихы
1990 елның 2 мартында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 EZ2» саналган.
Глогова
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Novı Dvur Krulevski
300px|мини|уңда Novı Dvur Krulevski, tärcemä: Yaña Qıyral Yortı (läxçä Nowy Dwór Królewski) – Polşada urnaşqan awıl. Bu awıl Kuyav-Pomeraniäə voyevodalığınıñ Xelmo (Chełmno) povyatındağı Papowo-Biskupie gminasında urınlaşqan. Xalıq sanı 190 keşe.
Urta ğasırlarda barlıqqa kilgän.
1875 yılda saray tözelgän.
Медзянув
Медзянув — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санкт-Панталеон-Эрла
Санкт-Панталеон-Эрла — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Гөкчеөрен (Алтыэйлүл)
Гөкчеөрен (Gökçeören) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Алтыэйлүл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 796
NGC 796 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Покшивно (Торунский повяты)
Покшивно  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ибраһим Идрис
Ибраһим Сөләйман улы Идрис — шагыйрь, педагог, нәшир, сәүдәгәр.
1857 елның 11 маенда хәзерге Татарстан Республикасы Арча районы Наласа авылында дөньяга килгән. 1897 елда ул Казанга күченгән һәм көнкүреш товарлар, китаплар белән сату иткән. И. Идрис 1907 елда дин галиме Галимҗан Баруди белән берлектә сәүдә йорты оештырып, китаплар белән сату иткән. 1908 елда исә үзенең “Милләт” дип аталган нәшриятын ачкан. Анда 1917 елга кадәр 1,3 миллионнан артык данә белән 256 китап чыккан. Бу китаплар дин, әдәбият, тарих, медицина, гарәп фәлсәфәсе һәм башка темаларга багышланган. Алар белән беррәттән календарьлар, каталоглар да чыккан.
И. Идрис җәдидчелеккә, педагогикага караган мәсьәләләр белән нык кызыксынган. Иҗатының беренче җимешләренең берсе буларак, 1900 елда М. Чиркова варислары басмаханәсендә И. Идриснең “Тәрбияле ата” исемле хезмәте дөнья күргән. Шунысын әйтергә кирәк: китап тышлыгында ул үз исемен куймаган, авторы ике “әлиф” белән, ягъни “.ا.ا” (И.И.)инициаллары рәвешендә күрсәтелгән, шулай да “И. Идрисовның хәраҗаты илән” дип, ягъни хезмәтнең И. Идрисов хисабына басылганлыгы язылган. Үгет-нәсыйхәт формасында төзелгән әлеге китапта үрнәк ата булу өчен иң беренче чиратта игътибар ителергә тиешле мәсьәләләр кыскача аңлатылган. 1905 елда И.Н. Харитонов басмаханәсендә бу китап байтак тулыландырылып һәм өлешчә үзгәртелеп, “Тәрбияле ата яки кыйраәт төрки” исеме белән кабат басылып чыккан, тик анда да авторы күрсәтелмәгән, бәлки “И. Идрисовның акчасына басылды” дип кенә язылган. Өченче һәм дүртенче басмаларында анысы да язылмаган. Шунысын да әйтергә кирәк: дүртенчесе “Тәрбияле ата яки тормыш дәресе” дип аталган һәм ул 1900 елгы басмасыннан күләмлерәк һәм шактый аерыла. И. Идрис педагог кына түгел, шагыйрь буларак та билгеле.
Аның 1914 елда “Кыз балаларга нәсыйхәт” дип аталган шигырьләр җыентыгы дөнья күргән. Анда “Уку”, “Ислам дине”, “Мәдех”, “Пакьлек бәяне”, “Сәламәтлек”, “Авыруга сабырлык”, “Ашамак бәяне” һ.б. әсәрләре урын алган. И. Идрис үз китапларының титул битендә шигъри юллар язып куюны гадәт иткән. И. Идрис 1944 елның 31 мартында вафат булып, Казанның Яңа татар бистәсе зиратында җирләнгән.
Поточе (Преддвор)
Поточе  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Шварцбах (Лаузиц)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3995) Sakaino
(3995) Sakaino — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1988 елның 5 декабрендә Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XM» саналган.
(19150) 1990 HY
(19150) 1990 HY — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 26 апрелендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 HY» саналган.
Подкорытова
Подкорытова (Подкорытова) — Чиләбе өлкәсенең Касли районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (42%).
Мирово (София өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD231054
HD231054 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Шадылы (Азәрбайҗан)
Шадылы  (Şadılı ) — Әзербайҗанның Горанбой районына караган авыл.
Гранд-Сент
Гранд-Сент (Grande-Synthe) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Гранд-Сент кантонына карый.
Залесе (гмина Стависки)
Залесе  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Воздвиженка (Зәй районы)
Воздвиженка (Воздвиженка) ― Татарстанның Зәй районында 1922―1978 елларда гамәлдә булган, 1978 елда Зәй шәһәре составына кушылган торак пункт (авыл).
Линьи-ле-Рибо
Линьи-ле-Рибо — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Воздвиженка (Зәй районы)
География
Авыл Дала Зәе елгасының сул кушылдыгы булган Карамалы елгасы буенда, Зәй тимер юл станциясеннән 3 км, Яр Чаллы пристаненнән 60 км ераклыкта  урнашкан. Координаталары: киңлек 55.268916, озынлык 51.997940.
Кумтарла (Зонгулдак)
Кумтарла (Kumtarla) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Зонгулдак илчесенә караган бер авыл (köy).
Воздвиженка (Зәй районы)
Тарих
Яңа торак пунктка Зәй престол бәйрәме һәм Хач Торгызу чиркәве (церковь Воздвижения креста Господня, Крестовоздвиженская церковь) хөрмәтенә Воздвиженка исеме бирелгән.
Административ яктан торак пункт 1930 елга кадәр Чаллы кантонына, 1930―1934 елларда Ширәмәт, 1935 елдан Зәй, 1963 елдан Чаллы, 1972 елдан Зәй районнары составында.
Авыл халкы игенчелек, терлекчелек, умартачылык белән шөгыльләнгән.
Күмәк хуҗалыклар оеша башлагач, 1930 елда авылда Чкалов исемендәге авыл хуҗалыгы артеле (колхоз) оеша. Беренче рәис итеп И. А. Клепиков сайлана.
Бөек Ватан сугышы елларында (1941―1945) авылдан фронтка киткән 19 кеше әйләнеп кайтмый (һәлак була яисә хәбәрсез югала).
1950 елның июнендә, күмәк хуҗалыкларны эреләндерү башлану белән Чкалов исемендәге колхозны «Тракторист» (үзәге Корчажка), 1958 елда «Красный Маяк» колхозы (үзәге Поручиково) белән берләштерәләр. 1959 елда 7 хуҗалыкны кушып эреләндерелгән хуҗалыкка «Кызыл Маяк» исеме бирелә (үзәге Якты Күл).
1961―1962 елларда Зәй ДРЭСының суыткыч буасын тутыру сәбәпле, Воздвиженка авылына Корчажка авылы күчерелә. Хәзер әлеге авыл исеме бакча җәмгыяте исемендә сакланып калган.
РСФСР Югары Советы президиумының 1978 елның 5 апрелендәге «Яңа Зәй бистәсен республика буйсынуындагы шәһәр итеп үзгәртеп кору һәм аңа Зәй исеме бирү турындагы» Указы нигезендә, Воздвиженка авылы (Яңа Зәй штб, Иске Зәй штб, Беренче Бөгелде, Заготзерно, Мирный бистәләре белән бергә) Зәй шәһәре составына кертелә. Зәй шәһәре составында Воздвиженка бистәсе бар.
Бистәдә руслар, татарлар, башка милләт вәкилләре яши. Бистә халкы Зәй шәһәренең сәнәгать предприятиеләрендә, бер өлеше авыл хуҗалыгында эшли.
Новоселки (Сембер өлкәсе)
Новоселки (Новоселки) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан бистә.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (74,8%), татарлар (11,1%), чуашлар (6,6%), мapдьıʙa (4,6%).
Линдсей (ай кратеры)
Линдсей - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 32,23 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Эрик Мервин Линдсей (1907—1974) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1979 елда раслана.
Чапличы (Лидский районы)
Чапличы  (Чаплічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Творичув
Творичув — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казчина Донато дел Конте (Милано)
Географиясе
Казчина Донато дел Конте Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Посьягбасан (Аладаг)
Посьягбасан (Posyağbasan) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Аладаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Расселл (сан алу урыны, Массачусетс)
Расселл  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Расселл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александр Сладковский
Александр Сладковский, Александр Виталий улы Сладковский (Александр Витальевич Сладковский,, — , ) — дирижер, Татарстан дәүләт симфоник оркестрының баш сәнгать җитәкчесе һәм баш дирижеры (2010 елдан), ТРның халык (2020), РФның атказанган (2005) һәм халык (2016) артисты.
Санкт-Пауль-им-Лафантталь
Санкт-Пауль-им-Лафантталь — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Александр Сливко
Александр Сливко (Александр Сергеевич Сливко,, — , ) — СССР галиме, Омск педагогия университетының беренче ректоры (1932-1937).
(19151) 1990 KD1
(19151) 1990 KD1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
NGC 797
NGC 797 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
HD231126
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ньёль-ле-Сент
Ньёль-ле-Сент — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Покшидово
Покшидово — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Мургаш (София өлкәсе)
Мургаш  — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Покшидово
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ранир (Миннесота)
Ранир  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Мургаш (София өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ранир (Миннесота)
Тарихы
Ранир шәһәре  елда нигезләнгән.
Межево
Межево — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ранир (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Никольская (Уфтюга кушылдыгы)
Никольская — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Уфтюга елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Межево
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Сельменьга
Зур Сельменьга (Сельменга, Сельшенга) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кулой елгасының уң ярыннан 26 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 62 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Похоре (Циркулане)
Похоре  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шварцхайде
Шварцхайде — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Глоговец
Глоговец — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Шварцхайде
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Диерфилд (Массачусетс)
Диерфилд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Залесе (Граевский повяты)
Залесе  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Диерфилд (Массачусетс)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Залесе (Граевский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Диерфилд (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Островное (Диңгез буе крае)
Островное (Островное) — Диңгез буе краеның Кызыл Армия районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (70%).
Гөкчеөрен (Османгази)
Гөкчеөрен (Gökçeören) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Османгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Моисей Слоним
Моисей Слоним (Моисей Ильич Слоним,, — , ) — табиб, укытучы, Ташкәнт университетына нигез салучыларның берсе, ҮзССР ФАнең мөхбир әгъзасы (1943).
(4193) Salanave
(4193) Salanave — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1981 елның 26 сентябрендә Брайан А. Скифф, Н. Томас тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 SM1» саналган.
Гран-Феи
Гран-Феи (Grand-Fayt) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Авен-сюр-Эльп кантонына карый.
Баем (Баймак районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 487 кешенең яшәве мәгълүм.
Водьлар
Тарих
Водьлар — РФ төньяк-көнбатышының автохтон халкы. Археология мәгълүматларына караганда, төньяк эстон кабиләләренә якын кардәш булган кабиләләрдән б. э. 1нче мең елына оешканнар. Көнбатышта Нарва елгасыннан көнчыгышта Нева елгасына кадәр, төньякта Фин култыгыннан көньякта Луга һәм Плюсса елгаларының өске агымына кадәр булган җирләрдә таралып яшәгәннәр. Рус елъязмаларында 1069 елдан, чит ил чыганакларында (папалар Александр III һәм Григорий IX буллаларында) XII гасырдан Ватланд, Ватландия иле телгә алына. Ижора платосында урнашкан Көнчыгыш Ватландия (Водь җире) XII гасырдан Новгород республикасы вассаллыгында, XV гасырда христианлаша, бераздан көчле ассимиляциягә дучар була. XX гасыр урталарына кадәр водь теленең көнчыгыш диалектында сөйләшкән кешеләр Копорье янындагы Иципино авылында очрыйлар. Көньяк Ватландия турында мәгълүматлар юк. Водьларның саны сугышлар һәм күпләп (күбесенчә мәҗбүри) миграциягә китү сәбәпле кыскарып бара. XV гасыр уртасында Орден рыцарьлары тарафыннан Бауска шәһәре тирәсеннән (хәзерге Латвия) куып алып кителгән водьлар XIX гасыр урталарына кадәр кревинглар исеме астында сакланганнар. XVII гасыр азагында Водь җире Швеция кул астына күчкәч, водьларның күпчелеге рус җирләренә күченә. XX гасыр урталарына кадәр водьларның Ленинград өлкәсе Кингисепп районында урнашкан авыллары гына саклана. Өч төркемгә берләшеп (4-6 авыл янәшә) яшәгәннәр: «болын» водьлары (Луга елгасының түбән агымы), «үзән» водьлары (Бабинское, Глубокое, Копанское күлләре) һәм «югары» водьлар (Котлы бистәсе тирәсе). XIX гасыр уртасында водьларның саны 5 148 кеше булган; 1917 елгы авыл хуҗалыгы исәбен алу мәгълүматлары буенча 1 мең кеше; 1926 елгы халык исәбен алу буенча — 705 кеше.
Хуҗалык итү
Водьларның хуҗалык итү мәдәнияте РФ төньяк-көнбатышы халыкларыныкы белән охшаш. Төп кәсепләре — игенчелек, терлекчелек, күлләрдә һәм диңгездә балык тоту, урманчылык. XIX гасырда эш эзләп читкә китү дә булган.
Азык-төлек
Төп ризыклары — арыш икмәге, арпа боткасы, соңрак бәрәңге, һәм кипкән балык. Шәһәр тәэсирендә XIX гасырда чәй һәм тәмәке кулланганнар.
Торак
Авылларда 30-60 хуҗалык булган. Тораклары көнчыгыш славян тибында булган, бер яки ике бура өй (рихи) һәм өйалдыннан торган. Йорт интерьеры шулай ук көнбатыш рус тибында: мичне, мич авызын ишеккә каратып, ишек янында ук салганнар, өстәл һәм кызыл почмак (юмалнурка) ишектән керү юлына капма-каршы почмакка куелган. Хуҗалар яшәгән йорт хуҗалык корылмалары белән П шәкелендәге ишегалды аша тоташкан була. Келәтне (ратис) һәм мунчаны (саун) аерым салганнар. Арыш көлтәсен киптергечләр- ригалар уртак файдаланылган.
Кием
Ир-ат киеме рус киеменә охшаш. Хатын-кыз киеме XIX гасыр урталарына кадәр үзенчәлеген саклаган: яшь кызлар ак төстәге (амы), хатын-кызлар зәңгәр төстәге (рукка) киндердән суккан изүе ябулы җиңсез озын күлмәк кигән, өстеннән алъяпкыч бәйләгән. Бизәкле бәйләнгән путалар йөрткәннәр, кияүдәге хатын-кызга тимер аеллы каеш пута (пуута) тагу мәҗбүри булган. Кияүгә чыкмаган кызлар бәйрәмнәрдә чәч толымнарын беркетеп торучы махсус ярымйомры баш киеме (пяясиэ) кигән. Кияүгә чыккан кызларның чәч толымын кискәннәр (кызның әнисе чәч толымын кияү кеше кулына биргән, киселгән толымны гомер буе саклаганнар, чәч хуҗасы үлгәч, табутына бергә салганнар), баш киеме дә формасын үзгәртә, ак төстәге конуссыман башлык (пайкас) була. Беренче баласы тугач, хатын-кызның баш киеменең төсе кызылга үзгәрә (пяясиэ). Бизәнү әйберләре көнбатыш һәм көнчыгыш тәэсирендә күп төрле була: урак формасындагы күкрәкчә, муенсалар, колак һәм чигә алкалары. Баш киемнәре, күкрәкчәләр сәйлән белән чигелә, аккургашлар, тәңкәләр, кыңгыраучыклар асып бизәлә. Өлкән яшьтәге хатын-кызлар ак төстәге гади күлмәк (уммико) кигән, башларын һәм җилкәләрен киң ак җәймә (ыгалина) белән каплаган. XIX гасыр уртасыннан рус хатын-кызлары кебек киенә башлыйлар.
Линней (ай кратеры)
Линней - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 2,23 км булган кратер.
Водьлар
Гаилә гореф-гадәтләре
XX гасыр башына кадәр зур патриархаль гаиләләр яши. XX гасыр урталарына кадәр борынгы гаилә гореф-гадәтләре саклана: бала табучы хатынны мунчага яткыру, яучылаганда тәмәке тарту, зираттан тыш җирләү, баш очына кабер ташы кую, кеше вафат булгач, елау-сыктау һ.б. Святки, Элҗен көне һ. б. бәйрәмнәр корбан чалып үткәрелгән. XX гасыр азакларына кадәр «хуҗалар»-«ияләр»гә ышану яшәгән.
Авыз иҗаты
Водьларның фольклоры язып алынган хәлдә сакланган: әкиятләр, әйтемнәр, табышмаклар, үтенечләр, җырлар, сыктаулар һ. б. Туй җырлары, эпик җырлар, лирик җырлар, бию җырлары, хоровод җырлары, такмаклар яшәп килгән. Җырлар ялгыз да, күмәк тә башкарылган. Музыка уен коралларыннан канныль (кантеле), волынка (ракконилли), аэрофоннар, XX гасыр башыннан гармун кулланылган.
(19152) 1990 OB5
(19152) 1990 OB5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 27 июлендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 OB5» саналган.
Николай Слугинов
Николай Слугинов (Николай Петрович Слугинов,, — , ) — физик, Казан университетының физика кафедрасы профессоры (1886-1897), Казан университетының метеорология һәм магнит лабораторияләре мөдире (1888-1893).