cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Раузвилл (Пенсильвания)
Раузвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Раунд-Рок (Техас)
Раунд-Рок  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Раузвилл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зяленка
Зяленка (Зяленка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Раунд-Рок (Техас)
Тарихы
Раунд-Рок шәһәре  елда нигезләнгән.
Зяленка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Раунд-Рок (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сылтамалар
Раунд-Рок (Техас)
Обинитса
Обинитса (Obinitsa) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
Дибекли (Гүмүшхане)
Дибекли (Dibekli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гүмүшхане иле Гүмүшхане илчесенә караган бер авыл (köy).
Сломянка (гмина Тикоцин)
Сломянка  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(1975) Пикельнер
(1975) Пикельнер  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1969 елның 11 августында Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1969 PH» саналган.
Tatarstan arxitekturası
Tatarstanda arxitekturanıñ töbäk häm milli ayırımlıqları şähärlär tözeleşendä, arxitektura törlärendä, konstruksiä, stil, sänğätçälek h.b. üzençäleklärendä fänni-ğämäli çağılış taba.
Xalıqnıñ arxitekturadağı milli üzençälekläre ş.u. mädäniätkä dä bäyle. Borınğı däwer arxitekturasına bu yaqlarda yäşägän fin-uğır häm törki qäbilälärneñ iñ ğädi ixtiacların qänäğätländerü öçen tözelgän toraq, xucalıq häm dini qorılmalar xas.
İdel buyı bolğarları İslam dinen qabul itkännän soñ, Urta İdel buylarına möselman illärendäge bina häm qorılmalarnıñ traditsion arxitekturası üzençälekläre ütep kerä (k. Bolğar cämiğ mäçete, Keçe manara, Xan törbäse, Qara saray, Aq saray, Könçığış törbä h.b.), Altın Urda häm Qazan xanlığı zamanında isä ul üzençäleklär nıqlap qanat cäyä.
Arxitektura konstruksiäse üzençälekläre töbäktäge tözü materiallarına (ağaç, aqtaş, balçıq kirpeçe h.b.) häm alarnı qullanu ısullarına bäyle.
Räsäy däwerendä Urıs arxitekturası şähär tözeleşendä yäşäp kilgän cirle üzençäleklärne qısrıqlap çığara, Könbatış Awrupa arxitekturası stilläre östenlek ala (k. Barokko, Klassitsizm). Dini, cämäğät häm toraq binalar qoruda yaña tipologiä xökem sörä (k. Çirkäwlär, Monastırlar).
Milli arxitektura başlıça xalıq arxitekturasında saqlanıp qala (k. Tatar xalı7q arxitekturası).
18 yözneñ 2 nçe yartısında Räsäydä islam dinenä säyäsi mönäsäbät üzgärgännän soñ yañadan mäçetlär salına başlıy. Milli arxitektura ildä xökem sörgän Urıs arxitekturasınıñ yoğıntısında bara (k. Qazan mäçetläre). Şulay da qorılmalarnıñ törlärendä, urın saylawda, stil alımnarında milli tradisiälär saqlana.
18 yözneñ 2 nçe yartısında başqaladan Qazanğa berençe prof. arx. V.İ. Qaftırevnı cibärälär häm ul Qazannıñ berençe general planın tözi.
18 yözneñ axırı - 19 yözneñ 1 nçe yartısında Qazan gubernasında talantlı arxitektorlar: İ.P.Bessonov, F.E.Yemelyanov, M.P. Korinfskiy, P.G. Pyatniskiy, A.İ.Peske, F.İ.Petondi, A.K.Şmidt h.b. eşli. 19 yözneñ 2 nçe yartısınnan Şäreqneñ möselman mämläkätläre arxitekturası yoğıntısı yañadan sizelä başlıy (k. Şamil yortı, Äcem mäçete). Bu yaqlardağı Urıs milli arxitekturasında şul zamandağı mäğlüm ısullar (stil yünäleşläre) üzençälekle qullanış taba (k. Eklektizm, Modern).
19 yözneñ 2 nçe yartısı - 20 yözneñ başında arxitektorlar P.E. Anikin, V.K. Beçko-Druzin, S.V. Beçko-Druzin, P.T. Jukovskiy, F.N. Malinovskiy, K.L. Myufke, İ.N. Kolmakov, K.S. Oleşkeviç, P.İ. Romanov, G.B. Ruş, V.A. Trifonov, L.K. Xrşçonoviç, P.V. Tixomirov h.b. änä şul stil yünäleşlärendä icat itä.
Sovet zamanında İ.G. Ğäynetdinev, M.K. İğlamov kebek berençe professional milli arxitektorlar üsep çığa. Binalarnı yäşäw öçen qulayraq, zur külämle itep häm ber ük stildä qoru ütep kerä başlıy. Şähär arxitekturası tulayım unifikatsiäläwgä qaytıp qala.
20 yözdä sänäğät häm texnikanıñ alğa kitüe näticäsendä yaña tör qorılmalar tözelä. Bu däwerdäge arxitekturanıñ cirle üzençälekläre fäqät binalarnıñ tışqı bizäleşendä çağıla.
Qorılmanı tulayım milli üzençälekle itep tözü awıl cirendä genä saqlana.
Arxitekturanıñ üseşenä arxitektorlar Ä.G. Bikçäntäyev, İ.A. Wäliev, R.M. Mortazin, P.A. Sanaçin, G.İ. Soldatov, R.S. Nasirov, A.A. Sporius, Ä.X. Belostoskaya h.b. zur öleş kertä. S.S. Aydarov isä arxitektura restavrasiäse mäktäben buldıruğa küp köç quya.
1960 yıllar azağınnan alıp Qazannıñ üzendä professional arxitektorlar äzerläw eşe alıp barıla; İ.Ş. Äsädullin, G.A. Baqulin, V.E. Baliskiy, R.V. Bilalov, İ.D. Ğalanin, V.P.Loginov, İ.G. Nurğäliev kebek äydäp baruçı arxitektorlar - Qazan arxitektura-tözeleş akademiäseneñ arxitektura fakultetı şäkertläre.
1990 yıllarda arxitektura-tözeleş ölkäsendä däwlät küzätüe kimi, icadi mönäsäbätkä yul açıla; sovet zamanında ğämäldän çıqqan toraq, cämäğät, dini qorılmalarnıñ tözü törläre kire qayta başlıy. Tatarstanda arxitektura ğileme cirle häm milli üzençäleklärne öyränä häm bu yünäleştäge qazanışlarnı tözeleştä faydalanu mömkinleklären ezli.
Ибаге
Ибаге (Ibagué) — Колумбиянең Толима департаментында урнашкан шәһәр.
Тарих
1550 елда нигезләнгән.
Мирабель (Ардеш)
Мирабель — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
WDR45
WDR45 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Руайон
Руайон — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Мариина Вас
Мариина Вас — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бялеблото-Кобиля
Бялеблото-Кобиля — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монвалезан
Монвалезан (Montvalezan) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Бур-Сен-Морис кантонына карый.
Искәрмәләр
Монвалезан
Байсакал
Байсакал (Байһаҡал) — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453725, — 80253840002.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 0 кешенең яшәве мәгълүм.
Домашно
Домашно — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бедьвож
Бедьвож — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ваймос елгасының уң ярыннан 8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лабукри
Лабукри — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Ородел (Арджеш)
Ородел — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мишен (Орегон)
Мишен  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мишен халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Облу
Облу (Oblu) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Ынталы (Алакүл районы)
Ынталы (Ынталы) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Згожале
Згожале — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вила-де-Праду
Вила-де-Праду — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Айнсон
Айнсон — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Навлица
Навлица (Наўліца ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Сломянка (Монецкий повяты)
Сломянка  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Соача
Соача (Soacha) — Колумбиянең Кундинамарка департаментында урнашкан шәһәр.
Тарих
1600 елда нигезләнгән.
Зинҗирликую (Тепебашы)
Зинҗирликую (Zincirlikuyu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Тепебашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мария Градець
Мария Градець — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Җәйге Олимпия уеннары 1992
Барселона 1992 (1992 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 1992) — 1992 елның 25 июленнән 9 августына кадәр Испаниянең Сидней шәһәрендә узган халыкара спорт чарасы.
Вилачела (Җенова)
Вилачела — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилачела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Леоновская
Леоновская — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сольба елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(4174) Пикулия
Тарихы
1982 елның 16 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 SB6» саналган.
Дибекли (Синоп)
Дибекли (Dibekli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Синоп илчесенә караган бер авыл (köy).
Одивере
Одивере (Odivere) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
Йөзәй
Йөзәй (Юзеево) — Ырынбур өлкәсенең Шарлык районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 95,9%, руслар — 2,8%.
Верховская (Коми)
Верховская (Верховская) — Коми Республикасының Усть-Цильма районында урнашкан авыл.
Климат
Верховская климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
Вила-Кова (Барселуш)
Географиясе
Мәйданы —.
Бялеблото-Кужа
Бялеблото-Кужа — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Редвотер (Техас)
Редвотер  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Редвотер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Борис Йосыпов
Кенәз Борис Николаевич Йосыпов ( 1794 елның 9 июле — 1849 елның 25 октябре ) — русия җир хуҗасы һәм хәйрияче, Йосыповлар гаиләсеннән гофмейстер. Кенәз Н. Б. Йосыповның бердәнбер улы һәм варисы. Иң бай утарлар имение хуҗасы һәм Ракитное милеген оештыручы.
Биографиясе
Кенәз Николай Борисович Йосыпов һәм кенәз Потёмкинның бертуганының кызы һәм варисы Татьяна Васильевна гаиләсендә туа. , Павел Петрович кабул итеп алучы була. Боренька, гаиләдә аталганча, бала чагында инде Мальта орденын ала һәм аңа Иерусалим Изге Яхъя орденының мирас командорлык хокукы күчә. Аның энесе сабый чакта үлә (якынча 1796 елда).
Башлангыч тәрбияне ул әти-әнисе йортында әнисе күзәтүе астында ала, соңыннан һәм берничә ел Санкт-Петербургта танылган, соңрак Одессадагы Ришелье лицее директоры булган, аббат Карл Николь җитәкчелегендәге модалы француз пансионында укый,. Санкт-Петербург педагогик институтында имтихан тапшырганнан соң, 1815 елның августыннан кенәз Йосыпов Чит ил эшләре министрлыгында хезмәт итә башлый. 1817 елда аңасарай яны камергер исеме бирелә.
Хезмәте
Чиксез һур байлык Йосыповны боендырыксыз итә; аңа икейөзлеләнү кирәкми; ул мөһим кешеләр белән даими бәхәскә керә. граф Модест Андреевич Корф кенәз Йосыпов турында болай дип язган : 1822нче елда граф Каподистриянең, Йосыповның турадан-тура начальнигының, отставкага китүе аның хезмәте кызыклыгын бер аз киметә төшә; тагы да эзләми-сорамый охшамаган кыз кодалап уңышсыз йөргәне өчен, әтисе белән бәхәскә керүе дә, барысы да Борис Николаевичны 1824нче елда ял сорарга мәҗбүр иткән.
Ул ел ярым Европа буйлап озайлы сәяхәт итә. Кайткач, ул Биләүдән Санкт-Петербургка үлгән патшабикә Елизавета Алексеевнаның гәүдәсен озатучы итеп билгеләнә. Озакламый Йосыпов тантаналар остасы дәрәҗәсенә күтәрелә (1826) һәм император Николай I таҗ комиссиясе әгъзасы итеп билгеләнә. 1829 елда Йосыпов 3нче дәрәҗә Изге Владимир ордены белән бүләкләнә, Финанс министрлыгында хезмәт итә. 1833 елда ул хакыйкый дәүләт киңәшчесе дәрәҗәсенә күтәрелә. 1837 елда, аның үтенече буенча, ул хезмәттән азат ителә, ләкин тиздән аңа кире кайта.
1839 елдан Йосыпов Питырбур тол хатыннар, Тәрбияләү йортының ятимнәре һәм тәрбияләнүчеләре белән идарә итеп, мактаулы  була. Шул ук елда Санкт-Петербург дворяннары аны дворяннар маршалы — Питырбурда үз вәкиле итеп сайладылар. Йосыппов берничә ел чиста хезмәттә тырышлык белән аерылып тору билгесе һәм Изге Анна ордены экспедицияләре белән идарә итә, Финанс министрлыгы карамагындагы мануфактура җитештерү советы әгъзасы һәм Карточкалар җыю экспедициясе идарәчесе була, уен кәртләрен җитештерүне һәм сатуы көйләү белән шөгыльләнә.
1840 елда ул сарай яны «гофмейстер вазифасы»на билгәләнә. 1841 елдан ул Һөнәрчеләр турындагы комиссия әгъзасы.
Шәхси тормышы
1831 елның җәендә вабадан әтисе үлгәннән соң, Борис Николаевич зур мирас — 250 мең җир, Россиянең төрле гөбөрнәләрендә 40 меңнән артык крестиян, һәм шул ук вакытта 2 миллион турында сум зур бурыч. Кенәз Йосыпов, яшь чагында күңел ачуга акча сарыф итүне яратучы, соңрак еллар дәвамында исәпсел кешегә әйләнә. Ул әтисе кебек үк аралашучан булмый, һәм барлык шөгыльләрне файдасыз акча тотыну һәм байларның әдәпсезлеге дип саный.
Питырбурда даими яшәгәчтен, Йосыпов әтисе яраткан Архангельское авылына беркайчан да килмәгән диярлек. Бурычларыннан котылу максатында, балык тоту өчен буаларын бирә, Мәскәү университетына ботаника бакчасын сата, һәм усадьбасындагы кыйммәтле коллекциясен Питырбурдагы Мойка сараена күчерә башлый, ә Архангельскоеның чәчәк аткан чорын исендә тоткан император Николай Павлович кенәзгә Архангельскоены җимермә ди.
Яхшы хуҗалык оештыручы Йосыпов үзенең крепостнойларына бирә һәм башкаларга ңлашылмаган шушы адымы белән кыска вакыт эчендә әтисенең дә, үзенең дә бурычларын каплый. Моннан тыш, яшерен ростовщик була һәм, Донбасс заводларын һәм шахталарын сатып алып, гаилә хәлен унлата яхшырта. Кенәз Йосыповның унҗиде биләмәдә милеге бар, һәм алар аның җитәкчелеге астында чәчәк аттылар. Үз милегенә ул больницалар ачты, дарулар белән тәэмин итте, табибларны һәм фармацевтларны алар белән саклады. Курск өлкәсендә ваба авыруы таралган вакытта ул эпидемия булган Ракитное авылына килергә курыкмады; инфекциядән курыкмыйча, ул авылның һәркайсында йөрде. 1834-1835 елларда Россия белән булган коточкыч уңыш уңышсызлыгы вакытында, арыш гадәти бәядән сигез тапкырга күбрәк сатылганда, Йосыпов, хөкүмәт ташламаларын кулланмыйча, үз акчасына 70 000 кешене ашатты. Гөбөрнаторларның берсенә язган хатында кенәз болай дигән:
Кенәз Йосыпов һәр таңын хезмәт һәм хуҗалык эшләренә багышлый, көндез дусларын һәм танышларын кабул итә, кичләрен театрда була. Гамәли кеше буларак, Борис Николаевич тормышында өй зиннәтләрен үзсенми, аның бу үзенчәлеген замандашларының күбесе билгеләп үтә. Югары катлам җәмгыяте аңардан еш кына көлә. Кенәз А. М. Мещерский Йосыповны үзенчәлекле характерлы һәм исәпсел кеше дип атый.
Йосыпов биргән бию-күңел ачу кичәләре искиткеч була ди язучы В. А. Соллогуб.
Питырбурдагы иҗтимагый хәйрия учреждениеләренең Попечительләр Советына шәһәр хәйрия йортлары өчен 73 300 сум бүләк итә.
Соңгы еллары
1845 елда кенәз Йосыпов гофмейстер дәрәҗәсенә лаек була. 1849 елның җәендә ул Питырбур сәнәгать эшләре күргәзмәсе баш директоры итеп билгеләнә. Күргәзмәне ачу вакыты кыска була, аңа күргәзмәгә урын әзерләү, аны урнаштыру һәм ачу өчен барлык заказлар турында кайгыртырга туры килә. Эшне тизләтергә теләп, Борис Николаевич көне буе эшчеләр төркеме арасында зур залларда йөрергә, аларга күргәзмәнең барлык өлешләре буенча боерыклар бирергә тура килә. Ваба чиреннән көсчезләнгән сәламәтлеге бу юлы дымлылыкка һәм салкынга түзә алмый. Авыру билгеләренә игътибар итмичә, Йосыпов күргәзмә ахырына кадәр эш белән идарә итүне туктатмый, һәм аның артык ашкынуы тиф бизгәгенә китерә.
Кенәз Йосыпов 1849 елның 25 октябрендә Питырбурда салкын тиюдән азып киткән подаградан үлә, аның гәүдәсе мәскәү янындагы Спасское-Котово авылына китерелә, һәм васыяты буенча әтисе янына Коткаручы чиркәвенә җирләнә. Аның каберендә үзе исән чакта язган сүзләре: «Монда рус дворяны, кенәз Борис, кенәз Николаев, Йосыпов улы ята», туган һәм үлем көне, һәм алар астында француз телендә аның яраткан сүзләре: ''«Хөрмәт барыннан да өстен». ''
Гаиләсе
Беренче хатыны — кенәз кызы Прасковья Павловна Щербатова (06.07.1795—17.10.1820 ), сенатор Щербатов Павел Петровичның кызы. Константин Яковлевич Булгаков 1820 елда Мәскәүгә абыйсына болай дип яза: ''Өченче көн элгәре, кызганычка каршы, яшь Йосыпова, кенәз кызы Щербатова, Бореньканың хатыны, якты дөнья белән хушлашты. Бала тудырган чакта күп кан югатты... Барсы да аны ярата иде: бик җәл! Ашыгыч кыланганнар... Баланы тартып чыгарып маташканнар, нәрсәседер әллә өзелеп киткән, үзе тапса, бәлки, яхшырак булыр иде. Бу төрле хәбәр инде. Тик шунсы, яшь сылу хатын иртә китте''. А. Я. Булгаков җавап итеп: «Мескен Йосыпованың үлеме миңа ничек тәэсир итте! Кашыкка салып йотрлык сәләмәт, яшь, бай — берсе дә ярдәм итмәде! Мескен Йосыпова 4-5 тапкыр корсаклы булса да, бер тапкыр да тудыра алмады. Бәлки, акушерлар чыннан да гаепле булганнардыр». Изге Исхак соборында җирләү хезмәтеннән соң, Йосыпова Мәскәү өязе Котово авылындагы Коткаручы чиркәвендә гаилә мәгарсендә җирләнде. Кызы:
Икенче хатыны (1827 елдан) —Зинаида Ивановна Нарышкина (02.02.1809—16.10.1893) фрейлина, танылган матуркай, майор И. Д. Нарышкинның кызы, И. Н. Римский-Корсаковның һәм граф хатыны Э. П. Строганованың оныгы; граф де Шево белән икенче никахта. Балалары:
Ынталы (Яңаарка районы)
Ынталы (Ынталы) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Пиза манарасы
Пиза манарасы (Torre pendente di Pisa) - кыңгыраулы манара, Пиза шәһәренең Сант-Мария Ассунта соборының бер өлеше. Әлеге манара бөтен дөньяга үзенең авышлыгы белән танылган. Ул соборның артында урнашкан, һәм борынгы Могҗизалар Мәйданы каралтысының өченче объекты булып тора. Манарының авышлыгы, дистәләгән еллар дәвамында барган, төзү эшләре вакытында барлыкка килә. Аның авышлыгы елдан-ел үсә генә барган, ләкин ныгытма ярдәмендә ХХ гасырның азагы- ХХI башларында стабильләштерелгән.
Төп мәгълүмат
Манара 294 баскычтан тора. Аның биеклеге түбән яктан 55,56 метр, биек яктан 56,7 м тәшкил итә. Нигезнең диаметры – 15,54 м. Тышкы яктагы диварларның калынлыгы нигезлектән биеклеккә кадәр кими бара ( нигезлектә – 4,9 м, биеклектә – 2,48 м). Аның массасы – 14 453 т. Хәзерге вакыттагы авышлыгы 3° 54' белән билгеләнә.
1986 елның 30 декабрендә ЮНЕСКО Могҗизалар Мәйданынын (Piazza dei Miracoli) Бөтендонья мираслыгына керттеләр : кафедраль собор (Duomo Santa Maria Assunta), баптистерий (Battistero San Giovanni), чиркәү манарасы (Campanile Torre pendente) һәм зират (Camposanto Monumentale).
Манара төзү эшләре
Проектның авторы – Боннано Пизано. Манараның төзү эшләре 2 этапта алып барыла. 1173 елның 9 августыннан алып, 1360 елга кадәр. Төзү эшләре ике озын тукталыш белән чутлаганда 200 ел барган. Манара ак мрамордан төзелгән, беренче кат – аркатура, калган катлар галерея белән уратып алынган. Һәр галереяның тышкы ягы классик капитель колонна ярдәмендә оешкан. Башта манараның авышлыгы проектның бер өлеше булып саналган, әмма хәзерге вакытта әлеге юраманың дөрес булу ихтималы бик аз. Манараның проекты баштан ук хаталы була – бәләкәй өч метрлы фундаментның һәм йомшак туфракның бергә килүе, өченче катны төзегәннән соң (1178), аның авышуына китерә. Туфракны ныгыталар, һәм 1198 елда төзелеп бетмәгән бинаны вакытлыча ачалар. Манара авышкан булса да, XIV гасырда төзелгән чиркәү манарасы тигез тора.
Төзүчеләр
Херардо ди Херардо төзүчеләрнең берсе, дип саныйлар. Моның турында Берта ди Бернардо үзенең хатында сөйли. Тагын бер төзүче – Диотисальви – булганлыгы турында билгеле. Ул вакытта Пиза шәһәрендә эшләгән. Әмма шунысы бар – ул гомумән үзенең эшләренә имзасын куйган, ләкин чиркәү манарасында аның имзасы юк.
Фактлар
Найлс шәһәрендә (Чикаго бистәсе), Иллинойс, АКШ, нәкъ Пиза манарасы кебек су манарасы төзелгән. Ул хәтта Пиза манарасының ½ зурлыгын тәшкил итә.
Мәдәниияттә
Пиза манарасы «Финес һәм Ферб» һәм «Мистер Пибоди һәм Шерман маҗараларыда» искә алына.
«Кешеләрдән соң тормыш» документаль-фильмда манара 250 елдан соң җимерелә.
Сөйләм телендә
«Пиза манарасы» исеме күптән уртаклык исеменә әйләнде. Әлеге исем белән бераз авышкан башка биналарны да атыйлар.
Лавалад
Лавалад — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Ред-Гилл (Пенсильвания)
Ред-Гилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
WDR46
WDR46 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Алагон
Алагон — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нексковин (Орегон)
Нексковин  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Нексковин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 6988
NGC6988 - SDSS DR14.jpg NGC 6988 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Рувруа (Па-де-Кале)
Рувруа — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Мария Добе
Мария Добе — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ородел (Долж)
Ородел — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Домбковице (Лодзь воеводалыгы)
Домбковице  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Tatar ädäbiyatı
Tatar ädäbiäte xalıq awız ícatına, Törki xalıqlarnıñ ädäbi baylığın täşkil itkän urta ğasırlardağı ğomumtörki mädäni yazma yädkärlärgä (S.Baqırğäni, Y.Balasağuní, M.Qaşğäri, S.Yügnäki, Ä.Yäsäwi h.b.) barıp totaşa. İdel buyı Bolğar däwläte mädäniäteneñ oluğ yädkäre - Qol Ğälineñ mäşhür "Qíssa-i Yosıf" poeması.
Tatar ädäbiäteneñ üseşendä Altın Urda däwere möhim urın alıp tora. Ul zamanda ícat itelgän humanistik äsärlär: N.Rabğuzínıñ "Qíssasel-änbiä", Qotbnıñ "Xäsräw wä Şirin", Mäxmüd Bolğarínıñ "Nähcel-färadis", Xisam Kätibneñ "Cömcömä soltan", Säyf Saraínıñ "Gölestan bit-törki" häm "Söhäyl wä Göldersen" poema häm dastannarı.
Altın Urda cimerelgännän soñ Qazan qalası Tatar mädäniäte üzägenä äwerelä. Bu däwer näfis ädäbiätta Möxämmäd-Yar, Ömmi Kamal häm Qol Şärif ícatları b-n xaraqterlı.
1552 yılda Qazan xanlığı tar-mar itelgäç, Tatar xalqın märxämätsez izü başlana, ädäbi xäräkät isä ruxi torğınlıq kiçerä, dini sufíçılıq yünäleşe östenlek ala.
17 yözneñ 2 nçe yartısınnan başlap Mäwla Qolí, Utız İmäni, Äbelmänix Qarğalí, Hibatulla Salíx, Şämsetdin Zäki, Ğäli Çoqrí h.b.nıñ ícatlarında ädäplelek wä insaflılıq ölgese bulırday obraz tudıruğa omtılış yasala; türälärneñ kimçelekläre tänqitlänep, humanizmğa mädxiä cırlana.
18-19 yözlärdä Tatar ädäbiätendä Şäreq romantízmı ğädäte östenlek ala.
19 yözneñ 2 nçe yartısınnan realizm yaña ısul bularaq qabul itelä. Bu yünäleştä şigrít ölkäsendä - G.Qandalí, Aqmulla, Yä.Yemelyänov; prozada - M.Aqegetzadä, Z.Bigiev, R.Fäxretdin, F.Kärimi; dramaturgída G.İlyäsi, F.Xalidilärnıñ ícatı zur röl uyní.
20 yöz başında Tatar ädäbiätında yaña icadi yünäleşlär häm ädäbi ısullar barlıqqa kilä. Moñarçı yäşäp kilgän janrlar qämilläşä, ädäbiät mäydanında yañaları päyda bula, äsärlärneñ temtiqäsı kiñäyä, waqíğalarnı sänğätçä mawıqtırğıç häm qızıqlı itep taswirlaw töp urın ala, ädäbi tänqit ädäbiätnıñ zarurí ber öleşenä äwerelä. Qäläm ostaları (Ğ.Tuqay, F.Ämirxan, Därdemänd, M.Ğafurí, Ğ.Ísxaqí, G.İbrahimov, G.Kamal, Ş.Kamal, S.Rämiev, Ş.Babiç, M.Fäyzi h.b.), Şäreq, Könbatış Auropa häm Urıs ädäbiätları tuplağan täcribäne häm alar ireşkän qazanışlarnı icadi faydalanıp, sänğätçä yuğarı sífatlı äsärlär tudıruğa ireşälär.
1917 yıldan soñ SSSR xalıqlarınıñ ädäbiätläre kommunistik ideologia qısalarında üsä.
Elektän qalğan mädäni mirasqa, milli ädäbiätlarğa kimsetep qaraw, 1930 yıllardağı repressílar, 1941-45 yıllardağı Böyek Watan suğışında yuğaltular, başqa säbäplär arqasında Tatar ädäbiätı bik küp talantlı ícat ähellärennän mäxrüm qala; yazuçılarnıñ ruxi ezlänüläre mäğlüm ideya qısalarına biklänä, icadi mömkinlekläre çiklänä. Ämma ädiplär şul şartlarda da elek-elektän ädäbiät aldına quyıla kilgän wazífanı ütäw cayın tabalar.
1920-40 yıllarda G.İbrahimov, F.Burnaş, K.Näcmi, H.Taqtaş, K.Tinçurin, M.Ğäläw, Ş.Usmanov, X.Tufan, G.Qutuy, M.Cälil, A.Aliş, F.Kärim, N.İsänbät h.b. ädäbi xäräkätneñ alğı safına çığa. Alardan soñ G.Bäşirev, A.Şamov, İ.Ğäzi, Ä.Fäyzi, F.Xösni, M.Ämir, Ä.Yeniki, S.Xäkim, N.Arslanov, Ä.Yerikäy, S.Battal, Ä.İsxaq, S.Urayskiy, G.Ğäliev, G.Äpsälämev, X.Waxit, A.Rasix h.b., şul uq yıllarda emigrasídağı Tatar yazuçıları G.İsxaqí, H.Ğabdüş, S.Ğíffät-Uğan Tatar ädäbiätınıñ Oqt. rev-sisenä qädärge tradísíların däwam itterälär.
1960 yıllardan ütkännärgä yañaça qararğa, bügengene taswirlarğa mömkinlek tua. Tatar ädäbiäteneñ bu etabında R.Töxfätullin, Ä.Dawıdov, A.Ğiläcev, Ş.Mödärris, G.Axunov, N.Fättax, X.Kamal, Ä.Bayan, G.Afzal, E.Qasimov, Ş.Bikçurin, M.Şabayıv, Ş.Ğäliev, İ.Yüzeyev, Ş.Xösäyenev, B.Kamalov kebek "altmışınçı yılğılar" üzläre yäşägän zamannıñ möhim ictimağí häm äxlaqí mäsälälären kütärep çığalar.
1990 yıllardan başlap xalqıbıznıñ ğasırlar däwamına suzılğan tarixi wä mädäni mirasına iğtibar yıldan-yıl köçäyä. N.Fättax, M.Xäbibullin, C.Räximev, V.İmamovlarnıñ romannarında tarixi temnar uñışlı yaqtırtıla. İ.Salaxov, A.Ğiläcev, G.Tawlin, R.Möxämmädiev, R.Kärämilärneñ äsärlärendä totalitarízm, repressilar çorında şäxesneñ faciğäse häm anıñ üz äberuyın saqlap qalırğa omtıluı taswirlana.
Ädäbiät beleme isä beryaqlı ideologia belän suğarılğan metodologik ısullardan arına bara, ädäbi küreneşlärgä häm tendensilarğa fänni häm objektiv bäyä birergä omtıla.
Здрада (Диңгез буе воеводалыгы)
Здрада  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сломянка (Сокульский повяты)
Сломянка  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Букараманга
Тарих
1622 елда нигезләнгән.
Сломянка (Сокульский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карапетян
Карапетян (Կարապետյան) ― фамилия.
Зялёнка (Гальшански авыл советы)
Зялёнка  (Зялёнка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Одулемма
Одулемма (Odulemma) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Монвернье
Монвернье (Montvernier) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Сен-Жан-де-Морьен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,68 км².
Искәрмәләр
Монвернье
Зинҗирликую (Дариҗа)
Зинҗирликую (Zincirlikuyu) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Дариҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
WDR47
WDR47 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Ак Кер
Ак Кер — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кер елгасының сул ярыннан 10 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Нача (Полацкий районы)
Нача (Нача ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Ак Кер
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Нача (Полацкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ак Кер
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бялеблото-Стара-Весь
Бялеблото-Стара-Весь — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(1990) Пильчер
(1990) Пильчер  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1956 елның 9 мартында Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1956 EE» саналган.
Мария Река
Мария Река — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вила-Кова (Фафи)
Вила-Кова  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ое
Ое (Oe) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
Ынталы (Келес районы)
Ынталы (Ынталы) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Вилдеич (Болцано)
Вилдеич — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Оросия
Оросия — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Вилдеич (Болцано)
Географиясе
Вилдеич Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Яңа Хөсәен
Яңа Хөсәен (Яңы Хөсәйен) — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453725, ОКАТО коды — 80253840003.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 2 кешенең яшәве мәгълүм.
Домбковице-Гурне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урҗа
Урҗа — Бүә кушылдыгы. Яңавыл районы буйлап ага биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 34 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лавесьер (Дордонь)
Лавесьер — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Аладрен
Аладрен — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ред-Лик (Техас)
Ред-Лик  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Аладрен
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ред-Лик (Техас)
Тарихы
Ред-Лик шәһәре  елда нигезләнгән.
(2694) Пино Торинез
(2694) Пино Торинез — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1979 елның 22 августында К.-И. Лагерквист тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 QL1» саналган.
Несика (Орегон)
Несика  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Несика халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Ружфе
Ружфе — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Сираҗиев
Сираҗиев ― фамилия.
Слохи-Аннопольски
Слохи-Аннопольски — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бялишево
Бялишево — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зялёнка (Гродзински авыл советы)
Зялёнка  (Зялёнка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
WDR48
WDR48 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Вильявисенсио
Вильявисенсио (Villavicencio) — Колумбиянең Мета департаментында урнашкан шәһәр.
Тарих
1840 елда нигезләнгән.
Здруйно (Диңгез буе воеводалыгы)
Здруйно  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вила-Нова-де-Санде
Вила-Нова-де-Санде — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Оела
Оела (Oela) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Маркечиця
Маркечиця — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 6989
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Мов
Мов — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Ред-Лайон (Пенсильвания)
Ред-Лайон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
WDR5
WDR5 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Нача-Шпаковшчына
Нача-Шпаковшчына (Нача-Шпакоўшчына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Михаил Бакунин
Михаил Александрович Бакунин ( 1814 ел, 30 май (18 май), Прямухино авылы, Новоторжский өязе, Тверь провинциясе, Россия Империясе — 1876 ел, 1 июль (19 июнь), Берн, Швейцария ) — Россия акыл иясе һәм Бакуниннар гаиләсеннән чыккан революционер, анархизм, халыкчылык теоретикларының берсе. Социаль анархизмның башында тора.
Биографиясе
Михаил Бакунин Санкт-Петербург артиллерия мәктәбен тәмамлый (1838 — 1832) һәм 1832 — 1834 елларда армия сафларында хезмәт итә. Аннары ул отставкага китә һәм Мәскәүгә барып урнаша. Монда ул М.В.Станкевич һәм В.Г.Белинский белән таныша.
1840 елда чит илгә китә: башта Германиягә, анда берникадәр вакыт Берлин университетында укый. Соңрак ул прогрессив лидерлар А.Ручей, В.Вайтлинг, П.Прудхон, К. Маркс, Ф. Энгельс белән очраша.
Укуын ташлап, теориядән революцион көрәш практикасына күчә, Прага һәм Дрезден баррикадаларында катнаша. Фетнә җиңелгәч, аны Саксония һәм Австрия судлары ике тапкыр үлем җәзасына хөкем итәләр, ике ел төрмәдә тотканнан соң,  1851 елда Австриядән Россиягә  экстрадициялиләр. Ул Шлиссельбургтагы Алексеевский равелинында җиде ел һәм дүрт ел Себер сөргенендә була. 1861 елда сөргеннән кача һәм Көнбатыш Европа революцион хәрәкәтенә кушылып, Россияне аңа җәлеп итәргә өметләнә.
1864 елда ул халык эшчеләр җәмгыятенә кушыла (I Интернационал), ләкин аның анда булуы җәмгыятьне ныгыту урынына җимерә.
Ул 1868 елда эшчәнлеге тулысынча практикага юнәлтелгән "Халыкара социалистик демократия союзы"н булдыра һәм 1872 елдә Гаага конгрессы аны "Интернационал" сафыннан куып чыгара. 1870 елда Бакунин Лион гыйсъянчылары арасында, гәрчә ул коммунарларның җиңелүен алдан сизсә дә,  Париж Коммунасы игълан ителүен хуплый. Ул үз идеяларына нык ышана һәм революция профессионалы буларак җиңелмәс диярлек. Ул бердәнбер явызлыкка — дәүләтчелекнең барлык төрләренә каршы көрәшә, бөтен дәүләт җимерекләрендә кешелекнең гомум кардәшлеген тели.
1873 елда М.Бакунинның "Дәүләт һәм анархия" китабы дөнья күрә.
Инде карт, авыру, ләкин "коткару көрәше" илһамы белән януын дәвам иткән Бакунин 1874 елда хәтта күтәрелештә катнашу өчен Болоньега китә.
Каты бөер авыруы аны Швейцариягә күченергә мәҗбүр итә. Бернда 1876 елның 1 июлендә ул иске дуслары: профессор А.Фохт һәм Тейхеливлар гаиләсе кырында вафат була. Ул шунда җирләнә.
Монжелафрей
Монжелафрей (Montgellafrey) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Сен-Жан-де-Морьен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 19,36 км².
Искәрмәләр
Монжелафрей
Ялчыкай (Шарлык районы)
Ялчыкай (Ялчкаево) — Ырынбур өлкәсенең Шарлык районында урнашкан торак пункт. Яланга елгасы буенда урнашкан.
Маркишавци
Маркишавци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Ялчыкай (Шарлык районы)
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 94,6%, башкортлар — 3,3%, руслар — 2,1%.
Маркишавци
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бялишево-Товажиство
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дибекташ (Улус)
Дибекташ (Dibektaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Бартын иле Улус илчесенә караган бер авыл (köy).
Google
Google (NASDAQ: GOOG) — АКШ-да нигезләнгән эзләү системасы. Бүгенгә Интернетта кулланучы иң популяр эзләү системалары рәтенә керә һәм көн саен 200 миллионнан артык сорау эшкәртә.
Тарих
Google машинасын 1996 елда Ларри Пейдж һәм Сергей Брин, Стэнфорд укучылары ачып җибәрә.
Исемнең килеп чыгышы
Google сүзе ул 10100 санын аңлата торган googol сүзе аркылы барлыкка килгән. Бу сүз эзләүче Google машинасының куәтен күрсәтергә тиеш була.
Юлбарыс
Юлбарыс (Panthera tigris) — мәчелеләрнең иң эре һәм көчле вәкиле, барыслар ыругына карый. Юлбарыс арысланнан да зуррак — авырлыгы 400 кг га кадәр җитә.
Таралу
Юлбарысларның таралу ареалы Һинд субконтинентының зур территориясен биләп тора. Төньяк чиге Үзәк Азиядән һәм Россия җирләрендә Приморье крае һәм Хабарау краеннан уза. XX гасыр башына кадәр Казакъстанда, Төрекмәнстанда, Үзбәкстанда яшәгәннәр, Амудәрья һәм Сырдәрья ярларындагы кеше йөрмәслек куе камышлыкларда очраганнар. Әмма узган гасырның икенче яртысында бу якларда юлбарыслар атып үтерелеп юкка чыкканнар. Юлбарыслар төрле яшәү урыннарында очрый: Һинд ярымутравында алар күбесенчә тропикларда очрый; Ерак Көнчыгышта тайгада, кедрлыкларда, тауларда, елгалар үзәннәренең куе урманнарында очрый.
Азык
Юлбарыслар — төнге хайваннар. Әмма бала үстерүче ана затлар көндез дә актив була ала. Ул балаларны икееллыкка кадәр тәрбияли. Юлбарысның табигый конкуренты — көрән аю.
Үрчүе
Ана юлбарыс үз оясын давыл аударган агач асларында, тау куышларында ясый. Шунда аның 2–3 сукыр баласы дөньяга килә. Алар бик тиз үсәләр һәм бер айдан инде ит ашый башлыйлар. Юлбарыс балалары рәхәтләнеп агачларга үрмәләп менәләр, ләкин бераздан аларның мондый сәләтләре бетә. Ана юлбарыс балаларын аучылык һөнәренә өйрәтә. 2–3 ел буе үзе белән ияртеп йөри.
Классификация
thumb|left|Уссури юлбарысы Юлбарысларның 6 астөрләре бар: Бүгенге көндә специаль браконьерлыкка каршы тәртипләрнең ясалуы юлбарыслар санын 450 затка кадәр күбәйтткән. Күбесе заповедникларда яши (Сихотэ-Алин, Лазовской һ.б.). Юлбарыс МСОП, РФ һәм өлкә Кызыл китапларга кертелгән. thumb|Бенгал юлбарысы thumb|left|Һинд-Кытай юлбарысы thumb|Малайя юлбарысы left|thumb|Суматра юлбарысы thumb|left|Көньяк Кытай юлбарысы
Юлбарысның юкка чыгарылган төрләре: thumb|Бали юлбарысының гәүдәсе thumb|left|Туран юлбарысы thumb|Ява юлбарысы
Кеше белән мөнәсәбәтләре
Кеше юлбарыс өчен зур хәвефлек тәкъдим итә. Ау, табигый яшәүләре урыннарын юкка чыгаруы юлбарыслар санын кыскарта.
Әмма юлбарыс сәнгатьтә, фольклорда зур роль уйный, геральдикада бай кулланыла.
Оросфая
Оросфая — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ынталы (Кентау шәһәр хакимлеге)
Ынталы (Ынталы) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Оесе (Мәрьямаа)
Оесе (Oese) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Вила-Нова-ди-Фамаликан (район)
Вила-Нова-ди-Фамаликан  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Санта-Марта
Санта-Марта (Santa Marta) — Колумбиянең Магдалена департаментында урнашкан шәһәр.
Лавор (Дордонь)
Лавор — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Алама-де-Арагон
Алама-де-Арагон — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Санта-Марта
Тарих
1525 елда нигезләнгән.
Ред-Оук (Техас)
Ред-Оук  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Алама-де-Арагон
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ред-Оук (Техас)
Тарихы
Ред-Оук шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(4869) Пиотровский
(4869) Пиотровский  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1989 елның 26 октябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 UE8» саналган.
Зинҗирлиташ (Дернекпазары)
Зинҗирлиташ (Zincirlitaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Дернекпазары илчесенә караган бер авыл (köy).
Епрәч
Почта индексы — 429701. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97213551000. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100600000100.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (71%), руслар (26%), татарлар (2%), мордвалар (1%).
Югары Озерье
Верхозерье (Верхозерье) — Коми Республикасының Удора районында урнашкан авыл.
WDR53
WDR53 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Югары Озерье
Климат
Верхозерье климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: билгесез
Слоя
Слоя — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Виле (Рьети)
Географиясе
Виле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Здуни (Диңгез буе воеводалыгы)
Здуни  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Домбковице-Дольне
Домбковице-Дольне — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Здуни (Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Домбковице-Дольне
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Руссан
Руссан — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.