cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Виктор Мищевич
Биографиясе
1971 елда «Исследование поглощаемых пластов при бурении скважин и разработка мероприятий по их изоляции : на примере нефтяных месторождений Татарской АССР» темасы буенча кандидатлык диссертациясе яклый.
1980 елдан 1983 елга кадәр — ССРБ Госпланы нефть һәм газ сәнәгате бүлеге начальнигы.
1983 елдан алып 1987 елга кадәр — фән һәм техника буенча ССРБ дәүләт комитетының нефть һәм газ бүлеге начальнигы һәм коллегия әгъзасы.
1988 елда лаеклы ялга чыкса да,Россия Федерациясенең энергетика министрлыгы  киңәшчесе һәм нефть һәм газ ресурсларын үзләштерү проблемалары буенча Бөтенсоюз фәнни-тикшеренү һәм проектлау институтында консультант, «Нефтепроект» директоры булып эшли.
Душейн (округ, Юта)
Душейн — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Душейн шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1913 елда оештырыла.
IBM PC’га ярашлы санак
IBM PC’га ярашлы (IBM PC compatible) — архитектура буенча IBM PC’га, XT’га һәм AT’га якын санак. Ул, IBM PC архитектураларына охшаган санакларның программ тəэминатларын, турыдан-туры (аппарат тəэминатларының эмуляторлары белəн, мәсәлән, QEMU белəн, кулланмыйча) эшлəтеп җибəрергə мөмкинлек бирә. Мондый санаклар күп итеп җир йөзендә таралгач (һәм алар шəхси санаклар базарында һичшиксез беренчелекне яулагач), IBM фирмасы исеме өзелеп калды, һәм аларны гади «шəхси санак» (ШС), яки Personal Computer (PC), дип атый башлаганнар.
IBM PC’ның беренче клонын Thomas Data Products чыгарган. Аңа функцияләр буенча төп нөсхә белән ярашлы BIOS’ны ясарга хокуклар чикләмәләре булмаулык булышты.
Архитектурасы
IBM PC’га ярашлы санаклар 8086-чы  белән ярашлы микроэшкәрткечләр базасында төзелделәр. Гадәттәгечә, клоннарда җайланмаларның берничә оригиналь адреслары (COM (RS-232) һәм LPT-порт кебек) сакланып кала.
IBM PC’га ярашлы шəхси санакларга киңəйтелү үзенчәлекле — төрледән-төрле җайланмалар киңәйтү шиннары аша (ISA, PCI, AGP һ.б.) тоташтырылырга мөмкин. Микроэшкәрткечне һәм ОХҖ-ны һәрвакыт алмаштырып була.
Эволюциясе
Чын IBM PC’да 20 разрядлы хәтер адресациясы булган. 80286 эшкәрткечләре барлыкка килгәч адресация киңәйтелде, үзенең чиратында шушы хәл күбрәк күләмле ОХҖ-ны кулланырга мөмкинлек бирде.
Базарда беренчелекне яулаткан Microsoft’ның һәм Intel’ның озакка сузылган хезмәттәшлеге, яңа «Wintel» дигән сүз тудырды. Ул Intel’ның эшкәрткече белән һәм Microsoft’ның Windows дигән операцион системасы белән кулланыла торган шəхси санакны аңлата. Әмма бу бер генә әлеге архитектура белән куллану мөмкинлеге түгел. Мәсәлән, IBM PC’га ярашлы санак башка әзерләүчеләрнең эшкәрткечләрендә эшли ала (беренче чиратта — AMD) һәм MS-DOS, FreeDOS, GNU/Linux һәм башка операцион системалар белән кулланыла ала.
Башкару
Кагыйдә буларак, IBM PC’га ярашлы өстәл санаклары, ноутбуклар, кайбер планшетлар (фр. planchette — сүзгә-сүз тәрҗемә «такта») һәм серверлар булалар. X86-архитектуралы эшкәрткечләр X86-ярашлы операцион системаларны урнаштырып була дигән ышанычлык бирми. Мәсәлән, x86-смартфонына Microsoft Windows’ны урнаштырып булмай, чөнки моңа шулай ук BIOS өчен чакыруларның үзгәрткече кирәк.
Чириз
Чириз – Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга  Тол елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 26 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тода теле
Фонология
Дравид телләр гаиләсе өчен 16 тода сузыгы – гаять зур сан. Телдә 8 сузык бар, аларның һәрберсе озын һәм кыска булырга мөмкин. Фонема [e] фонемасының үзенчәлеге — озынлык очрагында [æː] буларак әйтелә.
GSC3619-2007
GSC3619-2007 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Томпсонс-Стейшен (Теннесси)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вельке Благово
Вельке Благово — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Лавегадаш
Лавегадаш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Непровице
Непровице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пящице
Пящице — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Анришмон (кантон)
Анришмон — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Сарга (Әчет шәһәр округы)
Сарга (Сарга) — Свердловск өлкәсенең Әчет шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%).
(11541) 1992 SY14
(11541) 1992 SY14 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 28 сентябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 SY14» саналган.
Мельбурн
Ме́льбурн (Melbourne //, шулай ук []) — зурлыгы буенча Австралиянең икенче шәһәре, Виктория штаты үзәге.
Шәһәр илнең мәдәни, икътисадый, сәнәгый мәркәзләренең берсе. Мельбурнны шулай ук дәүләтнең «мәдәни һәм спорт башкаласы» дип атыйлар. Шулай ук шәһәр архитектура үзенчәлекләре белән мәшһүр.
2015 елда чыккан Economist Intelligence Unit (EIU) тикшеренү төркеме дөньяда яшәү өчен иң уңайлы шәһәрләр исемлегендә беренче урынга Мельбурнны куйды. Беренчелекне шәһәр 5 еш рәттән тота.
Халкы күпмилләтле (180ләп милләт вәкиле) булган бу шәһәр паркларга һәм бакчаларга күмелгән. Аны хәтта бакча-шәһәр дип тә атыйлар. Мәдәни чаралар да монда бик еш уздырыла, спорт та шәһәрдә әһәмиятле урын били. Каланың архитектур күренеше викториан һәм заманча биналар синтезын чагылдыра.
Шул ук вакытта Мельбурн дөньяның иң кыйбат шәһәрләре исемлегендә 36нчы урында. Аеруча монда торак бәяләре югары икән.
Трухильянос
Трухильянос — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аргавыз
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Сем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ласки (гмина Ясло)
Ласки — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калее (Мазовия воеводалыгы)
Калее  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мург (Югары Рейн)
Мург (Murg) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татарстан Республикасының сатып алулар буенча дәүләт комитеты
ТР сатып алулар буенча дәүләт комитетына «ТР сатып алуларны үстерү үзәге» буйсына.
Комитетның төп бурычы — Татарстан ихтыяҗлары өчен товарлар, эшләр, хезмәтләр сатып алу өлкәсендә дәүләт сәясәтен гамәлгә ашыру.
(10495) 1986 RD
(10495) 1986 RD — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тютельга
Тютельга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чижа елгасының сул ярыннан 10 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
(10495) 1986 RD
Тарихы
1986 елның 8 сентябрендә Поуль Йенсен тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RD» саналган.
Тютельга
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зелянковичы
Зелянковичы (Зелянковічы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Караага (Анамур)
Караага (Karaağa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Анамур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Муфлен
Муфлен — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Тверь өлкәсе
Тверь өлкәсе (Тверская область) — Россия Федерациясенең Европа өлеше субекты. Үзәк федераль округына керә.
Мәркәзе — Тверь шәһәре.
Идарә-җир төзелеше
Тверь өлкәсе 36 муниципаль районга һәм 7 шәһәр округына бүленә.
Тарихы
1983 елда Тверьда каен тузы язмасы табылган булган, ә 1985 елда каен тузы язмасын Торжокта тапканнар.
Дялу-Морий (коммуна)
Дялу-Морий — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Карбон (округ, Юта)
Карбон — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Прайс шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1894 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 3845 км² тәшкил итә.
Лавуш
Лавуш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Харытонава (Расонский районы)
Харытонава (Харытонава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Свирск
Свирск (Свирск) — Россия Федерациясенең Өpкeт өлкәсендә урнашкан шәһәр.
(11542) Соликамск
(11542) Соликамск — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Марке
Марке (Marche) — Италия төбәкләренең берсе.
Свирск
Халык саны — кеше.
(11542) Соликамск
Тарихы
1992 елның 22 сентябрендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 SU21» саналган.
Марке
Административ үзәге — шәһәре.
Свирск
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә cтaтысын 1939 елдан, шәһәр cтaтысын 1949 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (95,8%), украиннар (1,4%).
Марке
Тарих
1948 елда барлыкка килгән.
Административ бүленеш
5 провинция (2019).
Рид-Гоуп (Техас)
Рид-Гоуп  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Рид-Гоуп халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гомагой (Болцано)
Гомагой — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гомагой Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Нескужув-Новий
Нескужув-Новий — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Язылы (Караман)
Язылы (Yazılı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Караман иле Караман илчесенә караган бер авыл (köy).
Равич (Лодзь воеводалыгы)
Равич  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чищева
Чищева — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Колва елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Ракош (Румыния)
Ракош — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Апремон-сюр-Алье
Апремон-сюр-Алье — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Чамай
Чамай (Сәмай)) — Башкортстанның Караидел районында урнашкан мари авылы.
Лоншан (Кот-д’Ор)
Лоншан (Longchamp) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Женли кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 16.23 км².
Югары Кармачы
Югары Кармачы — Татарстан Республикасының Лаеш районындагы авыл.
Халык саны — 11 тирәсендә. Почта индексы — 422613.
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
GSC3619-3438
GSC3619-3438 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Строберри-Пойнт (Айова)
Строберри-Пойнт  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Строберри-Пойнт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Трезевант (Теннесси)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(11543) 1992 UN2
(11543) 1992 UN2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 25 октябрендә Н. Кавасато тарафыннан Уэнохара обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UN2» саналган.
Ферия
Ферия — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лагареш-да-Бейра
Лагареш-да-Бейра — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Антоновка (Түре шәһәр округы)
Антоновка (Антоновка) — Свердловск өлкәсенең Туринск шәһәр округы составына керүче авыл.
Дараб Дастур Пешотан Санджана
Дараб Дастур Пешотан Санджана (1857 елның 18 ноябре - 1931 елның 5 августы) Һиндстан галиме һәм Зәрдөштлекнең баш каһине булган (Дастур). Ул Бактрия телен, Пәһләви телен һәм Авеста телен кертеп Үзәк Азия эшләрен тәрҗемә итүе өчен мәшһүр. Ул 1893 елда  Бөекбритания һәм Ирландия Патша Азия Җәмгыятенең әгъзасы булган.
Лагареш-да-Бейра
Географиясе
Мәйданы —.
Дараб Дастур Пешотан Санджана
Тормышы
Ул вакытының Пәһләви теле буенча баш каһиннәренең иң белемлесе һәм абруйлысы Дастур Пешотанҗи Санджананың улы булган. Баһрамҗи Авестаны һәм Пәһләви телен Сэр Джамшедҗи Дҗидҗибһой Зартошти Мадрессада улына укыткан. Дараб алман телен, француз телен һәм санскрит телен өйрәнгән һәм Бомбей Университеты әгъзасы булып сайланган булган. 1898 елда Беһрамҗиның бу дөньядан киткәннән соң, Дараб Мадресса мөдире һәм Вадиа Атәш Бәһрамның баш каһине буларак варисы булган.
Антоновка (Түре шәһәр округы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
Вельке Борове
Вельке Борове — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Каш (округ, Юта)
Каш — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Логан шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1857 елда оештырыла.
Калёнка (Мазовия воеводалыгы)
Калёнка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тялнаней
Тялнаней — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кече Кия өзенінен 10 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Зелянькова
Зелянькова (Зелянькова ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Круглянский районында урнашкан авыл.
Тялнаней
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зелянькова
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(10496) 1986 RK
(10496) 1986 RK — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 11 сентябрендә Поль Йенсен тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RK» саналган.
Абруццо
Абруццо (Abruzzo) — Италия төбәкләренең берсе.
Административ үзәге — шәһәре.
Тарих
1970 елда барлыкка килгән.
Административ бүленеш
4 провинция (2019).
Мур (посёлок, Алмания)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Равичув
Равичув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нескужув-Старий
Нескужув-Старий — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лежани
Лежани — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Харәзем Халык Совет Җөмһүрияте байрагы
Харәзем Халык Совет Җөмһүрияте байрагы — 1920—1924 елларда Харәзем Халык Совет Республикасының рәсми символы булып тора.
Тасвирлама
ХХСР Конституциясендә күрсәтелгән рәсми байрактан башка да төрле елларда байракның төрле вариантлары кулланылышта була. 1920 елның 27 апрелендә 1нче Бөтенхарәзем корылтае ХХСР Конституциясен раслый. Конституциянең 26нчы маддәсендә ХХСР байрагының тасвирламасы бирелә:
1921 елда 2нче Бөтенхарәзем корылтае илнең исемен Харәзем Халык Совет Республикасы итеп үзгәртә һәм яңа Конституция кабул итә. Конституциянең 41нче маддәсендә яңа байракның тасвирламасы бирелә:
1922 елда ХХСР Конституциясенең яңа версиясе кабул ителә. 87нче параграфта яңа байракның тасвирламасы бирелә:
1924 елның сентябрендә 5нче Бөтенхарәзем Корылтае ХХСРның үз-үзен таратуы турында карар кабул итә. 1924 елда ХХСРның бетерелүе һәм аның җирләренең 3 яңа оешкан совет республикасы: Үзбәк ССР, Төрекмән ССР һәм РСФСР составына кергән Каракалпак автономияле өлкәсе арасында бүленүе сәбәпле, байрак юкка чыгарыла.
Сергей Абуладзе
Сергей Абуладзе (Абуладзе Сергей Владимирович,, — , ) — хирург, ТРның атказанган табибы (1993), Җөмһүрият клиника хастаханәсенең баш табибы (1986-199?), ТР Дәүләт Шурасы депутаты (1990-1995).
Перит (Алиһә)
Перит Мисыр мифологиясендә җир асты Алиһәсе. Ул Дуатның тугызынчы секторында унике Алиһәләрнең берсе. Ул Осириска тормыш һәм көч бирә торган сүзләр әйтә.
Харэвшчына
Харэвшчына (Харэўшчына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Мюзи
Мюзи — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
(11544) 1992 UD3
Тарихы
1992 елның 16 октябрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UD3» саналган.
Лагуш-да-Бейра
Лагуш-да-Бейра — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Караага (Доганһисар)
Караага (Karaağa) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Доганһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гомароло (Виченца)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Едера
Едера — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Лобачевский урамы, 10 (Казан)
Лобачевский урамы, 10 — Казанның Лобачевский урамында урнашкан, 1906 елда Фердинанд Амлонг проекты буенча төзелгән йорт.
Ардагүл (Сем кушылдыгы)
Ардагүл – Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстанның Иглин районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сем елгасының сул ярыннан 107 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Сем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рома-Крик (Техас)
Рома-Крик  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Рома-Крик халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
GSC3619-3875
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Ракошул-де-Сус
Ракошул-де-Сус — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
GSC3619-3875
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ракошул-де-Сус
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нестахув
Нестахув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Прилуцки гыйбадәтханәсе бинасы (Казан)
Прилуцки гыйбадәтханәсе бинасы — Казанның «Локомотив» ярымутравында урнашкан, XVIII гасыр азагында төзелгән йорт. 1823-1845 һәм 1905-1937 елларда бу йортта искейолачылар гыйбадәтханәсе урнашкан.
1-нче армия (Вермахт)
1-нче армия (1. Armee) – Икенче бөтендөнья сугышында Алмания Кораллы көчләре эчендәге оператив хәрби берләшмә (бөтен гаскәр армиясе). 1-нче армия 1939 елның 26 августында оештырылган,
Армия эчендә
Армия эченә керделәр:
1939 елның сентябрь аенда армия эчендә:
1940 елның май аенда армия эчендә:
1941 елның апрель аенда армия эчендә
1942 елның гыйнвар аенда армия эчендә:
Фрехеналь-де-ла-Сьерра
Фрехеналь-де-ла-Сьерра — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стюарт (Айова)
Стюарт  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Стюарт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чолва
Чолва — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга  Обвинский залив елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Язылы (Генч)
Язылы (Yazılı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Генч илчесенә караган бер авыл (köy).
Радван (Лодзь воеводалыгы)
Радван  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лежахив
Лежахив — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фриули-Венеция-Җулия
Фриули-Венеция-Җулия (Friuli-Venezia Giulia, Avtonomna dežela Furlanija - Julijska Krajina, Regjon autonome Friûl - Vignesie Julie, Autonome Region Friaul - Julisch Venetien) — Италия төбәкләренең берсе.
Административ үзәге — шәһәре.
Тарих
1963 елда барлыкка килгән.
Административ бүленеш
18 коммунаара территориаль берлек (2019).
Лонжо
Лонжо (Longeault) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Женли кантонына карый.
Земляница
Земляница (Земляніца ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.
Лонжо
Географиясе
Коммуна мәйданы — 1.24 км².
Земляница
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(11545) Хасимото
(11545) Хасимото — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Каленчин (Венгровский повяты)
Каленчин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
1-нче армия
1-нче армия — төрле дәүләтләр кораллы көчләрендә армияның исеме.
Шулай ук карагыз
1-нче һава армиясе
1-нче атлы армия
1-нче сапёрлар армиясе
1-нче танк армиясе
Кейн (округ, Юта)
Кейн — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Канаб шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1864 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 10641 км² тәшкил итә.
Трейси-Сити (Теннесси)
Трейси-Сити  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кызыл Чутай
Кызыл Чутай (Хĕрлĕ Чутай, Красные Четаи) — Чуашстанның Кызыл Чутай районының административ үзәге. Әлегә муниципаль статусы — село (федераль классификатор буенча).
Почта индексы — 429040. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды — 97226830001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды — 2101100000100.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды — 2136.
География
Авыл Түбән Новгород—Сембер автоюлы янында, Чабаксардан 98 километр көньяк-көнбатыштарак урнаша.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (96%), руслар (3.4), татарлар (0.2%).
(10497) 1986 RQ
(10497) 1986 RQ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 11 сентябрендә Поль Йенсен тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RQ» саналган.
Мурхардт
Мурхардт (Murrhardt) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лажеоза (Оливейра-ду-Ошпитал)
Лажеоза  — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Әфисәрләр җыелышы бинасы (Казан)
Әфисәрләр җыелышы бинасы — Казанның Лукницкий урамында урнашкан, XIX гасыр азагында төзелгән бина.
Вельке Дворани
Вельке Дворани — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Аржан-сюр-Содр
Аржан-сюр-Содр — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Хатоля
Хатоля (Хатоля ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вицебский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Лукницкий урамы, 5 (Казан)
Лукницкий урамы, 5 — Казанның Лукницкий урамында урнашкан, XIX гасыр азагында - XX гасыр башында төзелгән бина.
Росита (Техас)
Росита  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Фуэнлабрада-де-лос-Монтес
Фуэнлабрада-де-лос-Монтес — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Росита (Техас)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саргая (Свердловск өлкәсе)
Саргая (Саргая) — Свердловск өлкәсенең Кызылъяр округы составына керүче авыл.
Радванка (Польша)
Радванка  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Саргая (Свердловск өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%), татарлар (5%).
Алтай теле
''Көньяк алтай теле бите монда юнәлтә. Бәлки, сез төньяк алтай теле турында мәкаләсен эзлисездер.''
Алтай теле (яки көньяк алтай теле) — ике тау-алтай теленең берсе, алтайлыларның төп теле, Алтай җөмһүриятенең рәсми теле. 1948 елгача ойрот теле дип аталган.
Тасвирлама
Элекке заманнарда көньяк һәм төньяк алтай телләре бер тел — алтай теле дип саналган. Ләкин, хәзерге заман төрки телләр квалификациясе буенча, алар ике аерым тел булып санала. Көньяк һәм төньяк сөйләмнәрен рәсми рәвештә Россиянең азсанлы халыкларының (кумандиннарның, челканнарның һәм тубаларның) аерым телләре итеп тану хәлне катлауландыра.
Бөтенроссия 2002 ел халык санын алу мәгълүматлары буенча, Россиядә 65 534 кеше алтай телен белүләрен таныган. Бәяләүләр буенча, аларның ун меңе төньяк-алтай сөйләмнәрендә, ә калганы көньяк-алтайныкында сөйләшә, шул ук вакытта аларның күбесе алтай-кижи сөйләмен дә белә. Кайбер мәгълүматлар буенча, алтайлыларның 2 проценты гына алтай телендә ирекле сөйләшә. .
Көньяк алтай телендә 4 сөйләм бар:
Кытайда Канас күле янында теленгитлар һәм синцзян кыргызларына максималь якын булган көньяк-алтай теленә якын диалектлар очрый.
«-z-» урынына интервокаль «-j-» булуы сәбәпле, көньяк-алтай теленең хакас телләренә керүе шикле, ул кыргыз-кыпчак теле дип саналырга тиеш.
Имлялары өстәмә хәрефләре белән кириллица нигезендә. 1840 еллардан кириллица нигезендәге имля үсеш ала, ә 1928-1938 елларда латин имлясы кулланыла, ә аннан соң яңадан кириллица.
XIX гасырның язма һәйкәлләре — алтай-ойротларны христианлаштыру вакытында булдырылган инҗил текстларының, изгеләр кыйссалары, догалыкларның тәрҗемәләре. 1869 елда Казанда алтай теленең төгәл грамматикасы; 1884 елда — сүзлеге басыла. Әдәби тел үсешендә язучы-мәгърифәтче М. В. Чевалков иҗаты зур роль уйный.
Әдәби тел алтай диалектына нигезләнә. Октябрь инкыйлабына кадәр әдәби тел хәзерге вакытта региональ әдәби тел функциясен башкаручы телеут диалекты үзенчәлекләренә нигезләнгән булган.
Алтай телендә «Алтайдыҥ чолмоны» газетасы чыгарыла.
Несьвинь
Несьвинь — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(11546) Miyoshimachi
(11546) Miyoshimachi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 28 октябрендә М. Янай, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UM6» саналган.
Холерная
Холерная — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лапсейная елгасының уң ярыннан 19 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мюи (Эр)
Мюи — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Кече Мәскәү урамы, 12 (Казан)
Кече Мәскәү урамы, 12 — Казанның Кече Мәскәү урамында урнашкан, XX гасыр башында төзелгән бина.
Караагач (Гөрдес)
Караагач (Karaağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Гөрдес илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Трентино-Альто-Адиҗе
Трентино-Альто-Адиҗе (Trentino-Alto Adige, Autonome Region Trentino-Südtirol) — Италия төбәкләренең берсе.
Административ үзәге — шәһәре.
Езериш (коммуна)
Езериш — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Гомбе (Кунео)
Гомбе — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гомбе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Зимник (Горацкий районы)
Зимник  (Зімнік ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ламароза
Ламароза — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Фуэнте-де-Кантос
Фуэнте-де-Кантос — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сабитовлар йорты (Казан)
Сабитовлар йорты — Казанның Шиһабетдин Мәрҗани урамында урнашкан, XIX гасыр азагында сәүдәгәр Х.Сабитов өчен төзелгән йорт. Бу йортта 1908-1910 елларда «Шәрекъ» клубы урнашкан.
Лежахив-Осада
Лежахив-Осада — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Раку (Вилча)
Раку — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тула өлкәсе
Административ үзәге — Тула шәһәре.
Халык саны
Өлкәнең халык саны  кеше. . Халык тыгызлыгы —  кеше/км2. Шәһәр халкы —  %.
Всё и городское население (его доля) по данным всесоюзных и всероссийских переписей :
Административ бүленеш
Тула өлкәсе 23 муниципаль районга һәм 3 шәһәр округына бүленә.
Ачыкты
Ачыкты — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстанның Архангель районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы корт елгасының сул ярыннан 6,5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Эсем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Аржан-сюр-Содр (кантон)
Аржан-сюр-Содр — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Каленчин (Гродзиский повяты)
Каленчин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ачыкты
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каленчин (Гродзиский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
GSC3622-2087
GSC3622-2087 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Миллард (округ, Юта)
Миллард — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Филлмор шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1851 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 17684,2 км² тәшкил итә.
(10498) Bobgent
(10498) Bobgent — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 11 сентябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RG3» саналган.
Радзёнткув
Радзёнткув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мутланген
Мутланген (Mutlangen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чыбыклы (елга)
Чыбыклы — Шумыш елгасы (Зәй бас.) кушылдыгы. Татарстанның Зәй районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вороновка
Вороновка — Татарстан Республикасының Лаеш районындагы авыл.
Халык саны — 76 тирәсендә. Почта индексы — 422625.
Тарих
1920-елларда нигезләнгән.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Сараш (Барда районы)
Сараш — Пермь краеның Барда районында урнашкан авыл. Сараш авыл җирлегенә карый. Сараш елгасы буенда утырган.
Умбрия
Умбрия (Umbria) — Италия төбәкләренең берсе.
Ламаш (Миранда-ду-Корву)
Ламаш  — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Умбрия
Административ үзәге — шәһәре.
Сараш (Барда районы)
Советлар Союзы герое Шәрифҗан Казанбаев туган авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
Ламаш (Миранда-ду-Корву)
Географиясе
Мәйданы —.
Сараш (Барда районы)
Климат
Климаты — уртача континенталь. Кыш суык һәм буранлы, кар катламы берәр метрдан артып китә ала. Явым-төшем күләменең күпчелек өлеше июнь-август айларына туры килә.
Нетулиско-Дуже
Нетулиско-Дуже — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(11547) Griesser
(11547) Griesser — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Умбрия
Административ бүленеш
2 провинция (2019).
Муса Мөлеков
Муса Гайса улы Мөлеков (1937 елның 4 феврале, СССР, РСФСР, БАССР, Благовар районы, Сынны ― 2022 елның 9 июне, РФ, БР, Уфа) — күренекле татар журналисты, филология фәннәре кандидаты. Башкортстанның мәгариф отличнигы (1992).
Тәрҗемәи хәле
Муса Гайса улы Мөлеков Благовар районының Сынны исемле татар авылында туып үскән. Муса кечкенәдән әдәбиятка тартыла, көне-төне китаплар укый. 1954 елда Сынны җидееллык мәктәпне тәмамлаганнан соң, урман хуҗалыгы техникумына укырга керә. Хезмәт юлын Уфада «Гидравлика» заводында башлады.
Шул дәвердә татарча нәшер ителүче «Кызыл таң» газетасында күренекле татар шагыйре Әнгам Атнабаев яшь хәбәрчеләр түгәрәген оештыра. Муса Мөлеков шунда йөри башлый. Анда йөрүчеләр янына еш кына Мостай Кәрим, Нәҗип Асанбаев, Әнвәр Бикчәнтәев кебек күренекле язучылар да килә. Журналистлык эшчәнлеге, әдәби иҗат турында яшьләргә күп мәгълүматлар бирә. Сєхнє єсєрлєренє, кинофильмнарга рецензиялєр яза.
Супириор (Айова)
Супириор  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Муса Мөлеков
Тәрҗемәи хәле
Муса Гайса улы Мөлеков «Кызыл таң»да гади хәбәрчедән башлап баш мөхәррир вазыйфасына кадәр юл үтте. 1972-1975 елларда Казан дәүләт университеты аспирантурасының көндезге бүлегендә белем алырга мөмкинлек тапты. Ибраһим Нуруллин җитәкчелегендә гыйльми эзләнүләр алып бара, Мирхәйдәр Фәйзи иҗаты хакында кандидатлык диссертациясен яклый.
Супириор (Айова)
Тарихы
Супириор шәһәре  елда нигезләнгән.
Муса Мөлеков
Тәрҗемәи хәле
1986-1991 елларда «Кызыл таң»ның баш мөхәррире булып эшли. «Кызыл таң» Муса Мөлеков җитәкчелек иткән елларда милли мәсьәләләрдә иң кыю язмалар биреп бара иде.
Супириор (Айова)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Муса Мөлеков
Тәрҗемәи хәле
Муса Гайса улы Мөлеков Башкортстан дәүләт педагогика университетында татар яшьләренә белем бирә. Аларны укытучылык һөнәренә, журналистика, язучылык һөнәрләре нечкәлекләренә өйрәтә.
2022 елның 9 июнендә Уфада 85 яшендә вафат.
Гаилә хәле
Хатыны Закирә Бәдретдин кызы – БДУ чит телләр укытучысы. Уллары – Малик белән Марат Мөлеков. Марат Мөлеков – ААҖ "НИИТФА" генераль директор; 2011 елдан – Башкортстан хөкүмәте вице-премьеры. Мәлик Мөлеков – Уфадагы “Европа-плюс” радиосының хезмәткәре, арбитраж идарәче.
Тримбл (Теннесси)
Тримбл  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хавчы
Хавчы (Хаўчы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Чашницкий районында урнашкан авыл.
Лонжкур-ан-Плен
Лонжкур-ан-Плен (Longecourt-en-Plaine) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Женли кантонына карый.