cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дассов
Дассов — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Петровка (Кошъелга авыл советы)
Почта индексы — 452045, — 80212840005.
Сарыҗасу (Кумлуҗа)
Сарыҗасу (Sarıcasu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кумлуҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Доба (Селаж)
Доба — Румыниянең Селаж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(20312) Danahy
(20312) Danahy — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Падома
Падома (Узкая Падома, Падилла, Падоша) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Устья елгасының уң ярыннан 240 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 68 км.
(20312) Danahy
Тарихы
1998 елның 31 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FH118» саналган.
Падома
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Красне-Длуско
Красне-Длуско — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чәндаһар
Чәндаһар (Çəndahar ) — Әзербайҗанның Исмаеллы районына караган авыл.
Васкрасенка
Васкрасенка (Васкрасенка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Трой (Мэн)
Трой  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Монтеверди (кратер)
Монтеверди — Меркурий планетасының 64°N, -77°W координаталары буенча урнашкан 130 километрлы кратеры.
Трой (Мэн)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Монтеверди (кратер)
Исеме
Кратер итальян композиторы Клаудио Монтеверди хөрмәтенә аталган.
Трой (Мэн)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Писарево (Шумен өлкәсе)
Писарево  — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Кожельга
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рисини-Колёния
Рисини-Колёния — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ла-Плата (Миссури)
Ла-Плата  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ла-Плата шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Датцеталь
Датцеталь — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 1489
NGC 1489 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бәек
Бәек (Байгара) — Төмән өлкәсенең Тубыл районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тубыл өязенә караган.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 100,0%.
HD260334
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Роккамонтепьяно
Роккамонтепьяно — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Яксице (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Яксице  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бакатанна (Миссисипи)
Бакатанна  — Америка Кушма Штатларының Миссиспи штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бакатанна халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3628) Божнемцова
(3628) Божнемцова  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1979 елның 25 ноябрендә Зденка Ваврова тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 WD» саналган.
(20313) Fredrikson
(20313) Fredrikson — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 20 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FM122» саналган.
Кызылҗаөрен (Ташкөпрү)
Кызылҗаөрен (Kızılcaören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Ташкөпрү илчесенә караган бер авыл (köy).
Калви (Савона)
Калви — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Калви Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вавпча Вас-при-Добрничу
Вавпча Вас-при-Добрничу — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Церетели
Церетели ― фамилия.
Гүрле (Орһангази)
Гүрле (Gürle) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Орһангази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Красноленг
Красноленг — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Надбори
Надбори — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ковровы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Енбюда-Яха
Енбюда-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Нигибнебя-Яха елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рихлик (Великопольское воеводалыгы)
Рихлик  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Васюки (Смаргонский районы)
Васюки  (Васюкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Сильфиак
Сильфиак — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Васюки (Смаргонский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Каминский
Каминский ― фамилия.
Демен
Демен — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пхра Тат Дум
Пхра Тхат Дум (Таи телендә:พระธาตุดุม) Сакон Нахон Провинциясендә Тамбон Нгев Донда, Праттхана Сукса Мәктәбеннән 3 километрда урнашкан. Башта шул ук латерит нигезендә 3 кирпеч Кхмер архитектурасы пагодасы булган, әмма хәзер берсе генә тора. Пагодалар 16-ынчы Буддист гасырда төзелгән булган. Пхра Тхат Дум латериттан Пхра Тхат Нарай Ченг Венг белән шул ук чорда төзелгән ступа, әмма ступа кечерәк һәм нигезсез. Төньяк аркада терәлеп утырган Ходай Вишнуны күрсәтүче тоташтыргыч бар. Дәвам итеп, Раху өстендә төрле хайваннарга атланган Ходайлар кисеп ясалган.
Правенци
Правенци — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Крансе
Крансе (Crancey) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Ромийи-сюр-Сен кантонына карый.
Казанское авиапредприятие
Казан авиапредприятиясе (юридик атамасы — «Казанское авиапредприятие» ААҖ) — Казан халыкара аэропортында урнашкан Россия авиакомпаниясе.
Тарих
Казан авиапредприятиесенә 1994 елның 1 гыйнварында, 1932 елдан бирле эшләгән 168 очу отряды базасында нигез салына. 2011 елның октябрендә авиапредприятие Bell 407, Bell 427, Bell 430, Bell 206(А/В) вертолетларына хезмәт күрсәтү буенча рәсми вәкил сертификаты алды. Шул ук елны «Казан авиапредприятиесе» ачык акционерлык җәмгыяте, билгеләнгән үрнәктәге сертификат алып, 250 нче серия двигательләре буенча Rolls-Royce фирмасының Техник ярдәм үзәге буларак авторизацияне тәмамланды.
Эшчәнлек
Авиакомпания түбәндәге хезмәтләрне тәкъдим итә :
Шулай ук Ми-8ПС (пассажирлар модификациясе), Ми-2, Robinson R44 вертолетларында чартер очышлар тәкъдим ителә. Авиация персоналын медицина тикшерүе уздыруга сертификат бар.
Элегрәк (2010 елга кадәр) Казан — Уфа — Екатеринбург маршрутлары буенча Л-410УВП самолетларында авиарейслар башкарылды. Маршрут икътисади сәбәпләр аркасында ябылган.
Флот
Авиапредприятиенең рәсми сайты мәгълүматлары буенча авиакомпания флоты түбәндәге һава судноларыннан тора :
Вертолётлар:
Элегрәк флотта башка авиалайнерлар да бар иде, шул исәптән өч Ил-86.
Роккамориче
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Добень
Добень — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(20314) Johnharrison
Тарихы
1998 елның 28 мартында Джон Бротон тарафыннан Риди-Крик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FN126» саналган.
Сарыҗыоглу (Батталгази)
Сарыҗыоглу (Sarıcıoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 1490
NGC 1490 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Вавта Вас
Вавта Вас — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD26039
HD26039 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гүрлевик (Бозьязи)
Гүрлевик (Gürlevik) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Бозьязи илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Хәләф Ишморатов (1957)
Ишморатов Хәләф Габделхәй улы (19 август 1957) — зоотехник. Авыл хуҗалыгы фәннәре кандидаты, малларны тукландыру һәм физиология кафедрасы профессоры.
Биографиясе
Ишморатов Хәләф Габделхәй улы 1957 елның 19 августында Башкорт АССР-ының Стәрлетамак районы Бүреказган авылында туган. Авылда урта мәктәпне тәмамлаганнан соң Совет Армиясе сафында хезмәт итә. 1978 елдан зооинженерлык факультетының әзерлек бүлеге тыңлаучысы, ә 1979 елдан 1984 елга кадәр - Башкорт авыл хуҗалыгы институты студенты. 1984 елда институтны тәмамлаганнан соң Авыргазы районының Салават исемендәге колхозында баш зоотехник булып эшли башлый. 1987 елдан алып бригадир, 1988 елдан — баш зоотехник, 1996 елдан — В.Р.Вильямс исемендәге Бөтенрусия азык Фәнни-тикшеренү институты филиалы Киров болын‑саз тәҗрибә станциясендә (Лобня шәһәре) өлкән  тикшеренүче була. 1994-99 елларда шулай ук үзәк аналитик лаборатория, сөт малчылыгы лабораториясе мөдире. Умартачылык һәм апитерапия буенча башкорт фәнни-тикшеренү үзәгенең фәнни эш буенча директор урынбасары сыйфатында эшли. 1997-98 елларда "Башкирэнерго" ААҖ‑ның "Мир" агрохуҗалыгында (Благовещен районы) директор урынбасары, 1998 елның июненнән БНИИСХ‑да өлкән эзләнүче, 1998 елның октябреннән алып Башкорт дәүләт аграр университетында укыта. Башта өлкән укытучы, аннары авыл хуҗалыгы малларын ашату кафедрасы доценты. 2003-2006 елларда мал азыгын җитештерү технологиясе һәм ашату кафедрасы янында көндезге уку докторы, ә 2006 елның сентябреннән - авыл хуҗалыгы малларын ашату кафедрасы доценты, профессор була.
Кистем (елга)
Кистем (Кестым) — Россия территориясеннән ага торган елга. Удмуртия биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чүпче елгасының сул ярыннан 319 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чүпче елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ла-Расселл (Миссури)
Ла-Расселл  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ла-Расселл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рудники (Башкортстан)
Рудники — Башкортстанның Бишбүләк районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452044, — 80212825006.
Калви (Болонья)
Калви — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Калви Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Красовець
Красовець — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Налоги
Налоги — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Красовець
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Налоги
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Степанковская
Степанковская (Степанковская) — Архангельск өлкәсенең Вельск районы составына керүче авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.
Халык
2010 елда биредә 69 кеше яшәве билгеле.
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (100%) яши.
Фаэтт (Мэн)
Фаэтт  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Молчанов
Молчанов ― фамилия.
Савен (Сена һәм Марна)
Савен — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Яксички
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Васявичы
Васявичы (Васявічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
(20315) 1998 FD130
(20315) 1998 FD130 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 22 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FD130» саналган.
Рихнув (Великопольское воеводалыгы)
Рихнув  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Биг-Пойнт (Миссисипи)
Биг-Пойнт  — Америка Кушма Штатларының Миссиспи штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Биг-Пойнт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(4835) 1989 BQ
(4835) 1989 BQ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1989 елның 29 гыйнварында М. Ивамото, тарафыннан Tokushima обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 BQ» саналган.
Чәрмәдил
Чәрмәдил (Çərmədil ) — Әзербайҗанның Исмаеллы районына караган авыл.
Кол-Еган
Кол-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Паня кылымыгының сул ярына тамагыннан 108 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дёмиц
Дёмиц — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татарстан Республикасы Югары Суды
Татарстан Республикасы Югары Суды (Верховный суд Республики Татарстан) — Татарстан Республикасы территориясендә Россия Федерациясе суд хакимиятенең иң югары органы. 2011 елның 30 апреленнән Югары суд рәисе — Илгиз Гыйләҗев.
Тарих
Россия империясе Сенатының 1870 елның 27 октябрендәге указы белән Казан округ суды, Казан суд палатасыннан соң граждан һәм җинаять эшләрен карау буенча икенче суд инстанциясе буларак, гамәлгә куела. Рәсми рәвештә 1870 елның 8 ноябрендә эшли башлый. Казан губернасында ике бүлек — граждан һәм җинаять бүлеге составында эшли. Казан округ суды 38 судьядан тора. Округ суды рәисенең иптәшләре җинаять (8 суд әгъзасы) һәм граждан (6 суд әгъзасы) бүлекләрендә җитәкчелек итә. Губернаның 14 өязендә округ судының 18 өяз әгъзасы эшли. Казан, Чистай, Лаеш, Спас, Тәтеш, Зөя өязләрендә икешәр суд әгъзасы булган. Чистай, Козьмодемьянск һәм Чебоксар шәһәрләрендә шәһәр судьялары эшли. Судья вазыйфасына кандидатларның югары юридик белеме булырга, 5 елдан да ким булмаган санда судта кече һәм өлкән кандидатлар, канцеляриячеләр яки бүлек секретарьлары вазыйфаларында хезмәт итәргә тиеш булалар.
1917 елның Февраль инкыйлабыннан соң Казан округ суды үз эшен элеккеге тәртиптә дәвам итә, судьялар Вакытлы хөкүмәткә тугрылык турында ант кабул итә. Октябрь инкыйлабы ннан соң, 1917 елның 22 ноябрендәге «Суд турында» Бөтенрусия Үзәк Башкарма Комитеты һәм РСФСР Халык комиссарлары шурасы тарафыннан иске тәртипнең барлык суд органнары, шул исәптән Казан округ суды бетерелә, аның урынына Казан революция трибуналы гамәлгә куела. 1918 елның маенда Казанның Ак чехларны яулап алуы сәбәпле, революцион трибунал үз эшен туктата. Совет властен торгызганнан соң, Казанда 1918 елның сентябрендә Казревтрибунал кабат эшли башлый, ә шул ук елның ноябрендә Татар хәрби революцион трибуналы итеп үзгәртелә.
1937 елгы ТАССР Конституциясен кабул иткәннән соң, ТАССР Үзәк сайлау комиссиясе карары белән 1937 елның 16 февралендәге ТАССР Баш суды ТАССР Югары Суды дип үзгәртелә (1990 елдан — Татарстан ССР, 1992 елдан — Татарстан Республикасы). Рәис, ике рәис урынбасары, егерме бер суд әгъзасы, шулай ук халык утырышчыларыннан тора. 1954 елда президиум кертелә. РСФСР Югары Советы Президиумының 1957 елның 11 апрелендәге указы белән Татарстан Республикасы Юстиция министрлыгы бетерелә, ә Суд идарәсе функцияләре тулысынча ТАССР Югары судында туплана. Үзгәртеп кору барышында ТАССР Югары суды рәистән, өч урынбасардан һәм 22 суд әгъзасыннан тора башлый. 1958 елга кадәр судьялар ТАССР Югары Советы тарафыннан 3 елга, 1958—1990 елларда — 5 елга, 1990 елдан — 10 елга сайлана. 1999 елда Татарстан Республикасы Югары судында 56 судья, шул исәптән рәис, рәиснең беренче урынбасары һәм граждан һәм җинаять эшләре буенча 2 урынбасары эшли.
Хәзерге вакытта Татарстан Республикасы Югары суды Казан округ судының варисы булып санала.
Вәкаләтләре һәм бурычлары
Татарстан Республикасы Югары Суды Татарстан Республикасы территориясендә гомуми юрисдикциядәге федераль суд һәм Татарстан территориясендә район (шәһәр) судларына һәм җәмәгать судьяларына карата турыдан-туры Югары суд инстанциясе булып тора. Югары суд судьялары Россия Югары Суды рәисе тәкъдиме буенча һәм Татарстан Республикасы Дәүләт Советы белән вәкаләтләр вакытын чикләмичә Россия Президенты белән билгеләнә. Татарстан Югары суды белән рәис һәм аның дүрт урынбасары җитәкчелек итә, ә суд штатында 128 судья тора.
Судьялар һәм утырышчылар бәйсез һәм законга гына буйсына. Югары суд компетенциясенә закон чыгару инициативасы хокукына керә; беренче инстанция суды сыйфатында, кассация тәртибендә, күзәтчелек тәртибендә, яңа ачылган хәлләр буенча эшләрне карау; район һәм шәһәр судларының суд эшчәнлегенә күзәтчелекне гамәлгә ашыру; суд практикасын өйрәнү һәм гомумиләштерү, суд статистикасын анализлау. Суд коллегияләренең карарларына, хөкем карарларына һәм билгеләмәләренә, Татарстан Югары Суды судьясы карарларына шикаять белдерелергә һәм процессуаль законнар нигезендә РФ Югары судында протест белдерелергә мөмкин.
Урнашу
2002—2009 елларда Казан шәһәренең Пушкин урамында төзелгән «Гадел хөкем сарае» дигән бинада урнашкан. Иске бина (федераль әһәмияттәге тарих һәйкәле) Кремль урамында урнашкан. Бина 1825 елда классицизм стилендәге кирпечтән ике катка Казан вице-губернаторы А. Я. Жмакин өчен архитектор А. К. Шмидт белән төзелә, 1830 елларда хәрби губернатор фатирына сатып алына. 1837 елның августында бу бинада Себер сылтамасыннан Кавказга гамәлдәге армиягә җибәрелгән Декабристлар төркеме (А. И. Вегелин, В. Н. Лихарев, Н. И. Лорер, М. А. Назимов, М. М. Нарышкин, А. И. Одоевский, А. Е. Розен, А. И. Черкасов) кичәсе үткәрә. 1872—1874 елларда Казан округ суды һәм суд палатасы бинасы архитектор Лев Хрщонович тарафыннан үзгәртеп корылган; алдагы елларда бина бик нык үзгәртеп корыла, аерым алганда, өченче кат төзелеп бетә. Хәзер анда Россия Президентының Татарстандагы кабул итү бүлмәсе урнашкан.
Вадарци
Вадарци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Созон
Созон — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Гүрлеен (Дурсунбей)
Гүрлеен (Gürleyen) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Коры Ольшанка
Коры Ольшанка — Россия территориясеннән ага торган елга. Белгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Ольшанка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Донец (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Преселка
Преселка — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мофуло (кратер)
Мофуло — Меркурий планетасының -37°N, -29°W координаталары буенча урнашкан 90 километрлы кратеры.
Исеме
Кратер Африка язучысы Томас Мофоло хөрмәтенә аталган.
NGC 1491
NGC 1491 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(20316) Jerahalpern
(20316) Jerahalpern — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 28 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FU138» саналган.
Рокка-Пия
Рокка-Пия — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
HD26063
HD26063 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Добирка
Добирка — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
HD26063
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Добирка
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD26063
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Рихнув-Колёния
Рихнув-Колёния — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нарва (село)
Нарва  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вавкавичы (Шчучынский районы)
Вавкавичы  (Ваўкавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кремпини (Любуш воеводалыгы)
Кремпини  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Якубково (Голюбско-Добжинский повяты)
Якубково  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шаңшы
Шаңшы (Шамша) — Төмән өлкәсенең Тубыл районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тубыл өязенә караган.
Сарыз (Сарыз)
Сарыз (Sarız) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Сарыз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(20317) Hendrickson
(20317) Hendrickson — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 29 мартында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 FD144» саналган.
Кукмара районы гербы
Кукмара районы гербы — Татарстан Республикасының Кукмара муниципаль районы гербы.
Герб Кукмара район Советының 44 нче номерлы карары белән 2006 елның 3 ноябрендә расланган.
Герб Россия Федерациясенең Дәүләт геральдика регистрына 2738 номерлы теркәү номеры астында һәм 78 номерлы Татарстан Республикасы Дәүләт геральдика реестрына кертелгән.
Гербның тасвирламасы
«Сыек зәңгәр (зәңгәр, күк) өске өлештә алтын белән каймаланган өч түбәле яшел тау урнашкан җете кызыл (кызыл) җирлектә — җилпәзә сыман җәелгән ике алтын чыршы ботагы; икегә аерылган чыршы ботагы уртасында өсте тау белән төгәлләнүче яшел җирлек; барлыкка килгән яшел фигура эченә очлары ян-якка караган бер пар көмеш киез итек куелган».
Герб символикасы
Кукмара районы гербының символикасы күп мәгънәле, символик формадагы геральдик фигуралар районның тарихи-мәдәни, икътисади тормышының барлык төрлелеген, аның табигый үзенчәлекләрен чагылдыра.
Алтын коймаланган Яшел өч тау район табигатен аллегорик рәвештә символлаштыра: район рельефы урта һәм кече елгаларның үзәннәре белән бүленгән калкулык тигезлегеннән гыйбарәт.
Острий (таулар) катламнарыннан үсә торган Алтын ботаклар «Кукмара тауы» табигать ландшафтлы һәйкәлен символлаштыра. Бу урман массивына 1966 елда нигез салына. Хәзер монда Цингер ракитнигы, киң яфраклы шөпшә күкеяше, сератлы чина һәм башка бик күп үсемлекләр үсә. Алтын тармаклар сурәте шулай ук эретелгән металл агымын хәтерләтә, бу металлургия производствосына — Кукмара металл савыт-саба заводына аллегорик рәвештә күрсәтә.
Төсле бизәкләр белән бизәлгән киез итекләр сурәтен Гербта районда тарихи килеп чыккан киез итек-аяк киеме һөнәренә күрсәтә, ул вакытлар узу белән фабрика производствосы белән алышынган. Хәзерге вакытта Кукмара осталарының эшләнмәләре район һәм хәтта республикадан читтә дә билгеле.
Алтын һәм яшел төс районның авыл хуҗалыгы аллегорик рәвештә күрсәтә. Алтын-уңыш, байлык, тотрыклылык, хөрмәт символы; яшел төс-табигать, сәламәтлек, тормыш үсеше символы.
Көмеш-камиллек, иминлек, чисталык, тынычлык һәм үзара аңлашу символы.
Кызыл төс — батырлык, көч, хезмәт сөючәнлек, матурлык һәм бәйрәм символы.
Зәңгәр төс — намус, намуслылык, Рухият, күк киңлекләре һәм су агымнары символы.
Герб тарихы
Район гербын эшләү Татарстан Республикасы Президенты каршындагы Геральдика советының һәм Россия геральдистлар берлегенең автор төркеме тарафыннан башкарылды:
Рамил Хәйретдинов (Казан), Радик Салихов (Казан), Илнур Миңнуллин (Казан), Константин Моченов (Химки), Кирилл Переходенко (Конаково), Оксана Афанасьева (Мәскәү), Чулпан Йосыпова (Яр Чаллы) катнашында.
Моны да карагыз
Кукмара районы флагы
Кызылҗаөрен (Чанаккале)
Кызылҗаөрен (Kızılcaören) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Чанаккале илчесенә караган бер авыл (köy).
Дерзеков
Дерзеков — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Урап (Каменка кушылдыгы)
Урап — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай, Haвасебер өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Каменка елгасының уң ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 60 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чумыш елгасы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Савиньи-ле-Тампль
Савиньи-ле-Тампль — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Калви Векия (Казерта)
Калви Векия — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Калви Векия Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Патагония
Патаго́ния — Көньяк Американың бер кисәге. Төгәл билгеләнгән чикләре юк, ләкин еш кына Аргентинадагы Рио-Колорадо һәм Чилидагы Био елгалары арасындагы территорияләрне Патагония дип атыйлар. Кайчак Патагониягә шулай ук Утлы җирне дә кертәләр. Көнбатышында Анд тауларының бер өлешен, көнчыгышта тигезлекле җирләрне үз эченә ала. «Патагония» атамасы patagón сүзеннән килеп чыккан. Бу сүз белән Магеллан экспедициясендәгеләр бу җирләрдә туып үскән озын буйлы халыкны атап йөрткәннәр. Аларның уртача буйлары 1,8 метр булган, испаннарныкы исә бары тик 1,55 м.
Калви Векия (Казерта)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Патагония
Климаты уртача, ярымчүлләргә хас. Еллык явмнар саны 150—300…600—700 мм га кадәр. Июльнең уртача температурасы 2°…8°, көнбатышта —5° ка кадәр, гыйнварның уртача температурасы +10…+20°. Көчле җилләр исеп торалар. Елгалары Анд тауларыннан башланып, Патагонияне тирән каньоннар белән кисеп үтәләр. Туфраклары соры һәм кәстәнә. Кыяклы үләннәр һәм куаклыклар үсәләр.
Карамай һәм табигый газ чыганклары бар.
Вадиче
Вадиче — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ларедо (Миссури)
Ларедо  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ларедо шәһәре  елда нигезләнгән.
Роккаразо
Роккаразо — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Рихталь
Рихталь — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Короткие (Киров өлкәсе)
Короткие (Короткие) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: урыслар (100%).
Илдар Халиков
Илдар Шәфкать улы Халиков (1967 елның 21 ноябрендә туган) — Татарстанның дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе. 2010 елның 22 апреленнән башлап 2017 елның 3 апреленә кадәр Татарстан премьер-министры вазифаларын башкарды.
Тормыш юлы
Илдар Халиков укытучылар гаиләсендә туып үсә. Әтисе Шәфкать Рафикъ улы гомере буе мәгариф өлкәсендә эшләп, Татарстан республикасы атказанган укытучысы исеменә лаек була. Ә әнисе Лүзия Газиз кызы Әгерҗе шәһәренең 1 нче урта мәктәбендә математика укытучысы булып эшли. Татарстан Республикасы Президенты мактаулы грамоталары белән бүләкләнгән.
1985 елда мәктәпне тәмамлаганнан соң Илдар Халиков армия сафларына хезмәт итәргә алына. 1987 елда Казан Дәүләт Университетында укый башлый.
1993 — 1995 елларда Илдар Шәфкать улы алдынгы специалист буларак "Челны-банк" банкында озын яки кыска вакытка кредитлар бирү, депозитлар һәм кыйммәтле кәгазьләр бүлегенең вакытлыча идарәчесе вазифаларын башкара. 1995 — 1996 елларда - "КАМАЗ" ААҖендә Хокук идарәсе җитәкчесе урынбасары булып эшли.
1996 — 2003 елларда - финанслар буенча директор, икътисад һәм финанслар һәм "КАМАЗ"ның корпоратив стратегиясе буенча генераль директор урынбасары була.
2003 елның 14 августыннан 2005 елга кадәр Чаллы шәһәренең администрациясен җитәкли.
2006 елның 1 гыйнварында - Чаллы шәһәре муниципаль берәмлеге җитәкчесе, шәһәр мэры.
2010 елның 22 апреленнән - Татарстан Республикасы премьер-министры. 2017 елның 3 апрелендә үз теләге белән вазыйфасыннан киткән; шул ук елның 4 апреленнән "Татэнерго" ширкәте җитәкчесе итеп билгеләнгән.
Каменка (Бишбүләк районы)
Почта индексы — 452051, — 80212828001.
Колонковая (Сангилька кушылдыгы)
Колонковая  — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Сангилька елгасының сул ярына тамагыннан 288 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кренжоли (Любуш воеводалыгы)
Кренжоли  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вавкавыск
Вавкавыск (Ваўкавыск ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Әдәбият
Ваўкавыск
Фалмут (Мэн)
Фалмут  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пристое
Пристое — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
NGC 1492
NGC 1492 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Сюльниак
Сюльниак — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Добирлеу
Добирлеу — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Бичвуд (Миссисипи)
Бичвуд  — Америка Кушма Штатларының Миссиспи штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Добирлеу
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бичвуд (Миссисипи)
Географиясе
Бичвуд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD260858
HD260858 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Моцарт (кратер)
Моцарт — Меркурий планетасының 8°N, -190.5°W координаталары буенча урнашкан 225 километрлы кратеры.
Исеме
Кратер Австрия композиторы Вольфганг Амадей Моцарт хөрмәтенә аталган.
Наревка
Наревка — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Даһар
Даһар (Dahar ) — Әзербайҗанның Исмаеллы районына караган авыл.
Рицежев
Рицежев — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Крене-пре-Труа
Крене-пре-Труа (Creney-près-Troyes) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Крене-пре-Труа кантонына карый.
Вайген
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Якубково (Грудзёндзький повяты)
Якубково  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калвизи (Козенца)
Географиясе
Калвизи Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лодейное
Лодейное (Лодейное) — Архангельск өлкәсенең Вельск районы составына керүче авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (96%), украиннар (4%) яши.
Пайтова Солда
Пайтова Солда — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вага елгасының сул ярыннан 315 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
(3430) Бредфилд
(3430) Бредфилд  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Пайтова Солда
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
(3430) Бредфилд
Тарихы
1980 елның 9 октябрендә Кэролин Шумейкер тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 TF4» саналган.
Пайтова Солда
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рокка-Сан-Джованни
Рокка-Сан-Джованни — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сарыибраһимли (Акдениз)
Сарыибраһимли (Sarıibrahimli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Акдениз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вавканоша
Вавканоша (Ваўканоша ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Радко-Димитриево
Радко-Димитриево — Болгариянең Шумен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сален (Сена һәм Марна)
Сален — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Кренцко
Кренцко — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Енуся-Яха
Енуся-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Чучу-Яха елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ванзеват
Ванзеват (Ванзеват) — Россиянең Хант-Манси автономияле округының Белоярский районына керүче авыл.
Халык саны
2002 елгы җанисәп буенча төп милләтләр: мансилар (5%), руслар (7%), хантлар (80%).
Климат
Кыш суык, көчле җилле һәм буранлы, җиде ай бу дәвам итә. Җәй чагыштырмача җылы, тик кыска вакытлы.
Дерзенов
Дерзенов — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 1493
NGC 1493 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.