cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Будзилки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Андрюшкино (Киров өлкәсе)
Андрюшкино (Андрюшкино) — Киров өлкәсенең Көлмез районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (30%), арлар (70%).
Томская
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тубыл өязенә караган.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 54,3%, руслар — 45,7%.
Бранково
Бранково — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Неан-сюр-Ивель
Неан-сюр-Ивель — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
HD251618
HD251618 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Павшинская
Павшинская (Павшинская) — Архангельск өлкәсенең Вельск районы составына керүче авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.
Халык
2010 елда биредә 20 кеше яшәве билгеле.
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (95%) яши.
Гүнейҗе (Месудие)
Гүнейҗе (Güneyce) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Месудие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Джурджица
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шустер (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Франц Артур Шустер (1851—1934) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
(2368) Бельтровата
(2368) Бельтровата  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1977 елның 4 сентябрендә Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 RA» саналган.
NGC 1381
NGC 1381 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Фейрмаунт (Мэриленд)
Фейрмаунт  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Фейрмаунт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доброшув-Мали
Доброшув-Мали — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пташково (Великопольское воеводалыгы)
Пташково  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ай-Игол (елга)
Ай-Игол  — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга КАР/ОБЬ/1825/38/78    кушыла. Елга озынлыгы 76 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Ай-Игол (река)
Күчүнлү (Лалапаша)
Күчүнлү (Küçünlü) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Эдирне иле Лалапаша илчесенә караган бер авыл (köy).
Казчиноти (Лоди)
Казчиноти — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчиноти Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вынчару-Яха
Вынчару-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Текето
Текето — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сарачлы (Гейве)
Сарачлы (Saraçlı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Гейве илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(20120) Рюгатакэ
(20120) Рюгатакэ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 24 ноябрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 WB5» саналган.
Будзишча (Ивевский районы)
Будзишча  (Будзішча ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Бранославци
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чолпин
Чолпин — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мелешки
Мелешки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кастель-дель-Монте (коммуна)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Паркмен (Мэн)
Паркмен  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валлан-Сен-Жорж
Валлан-Сен-Жорж (Vallant-Saint-Georges) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Крене-пре-Труа кантонына карый.
Гагер
Гагер — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Идайна (Миссури)
Идайна  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Идайна шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ван Дейк (кратер)
Ван Дейк — Меркурий планетасының 76.5°N, -165°W координаталары буенча урнашкан 100 километрлы кратеры.
Исеме
Кратер фламанд рәссамы Антонис ван Дейк хөрмәтенә аталган.
NGC 1382
NGC 1382 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(20121) 1995 WT7
(20121) 1995 WT7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Монтарло
Монтарло — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
Рысыкай
Рысыкай — Башкортстанның Белорет районында урнашкан авыл.
Почта индексы — ?, — ?.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 379 кешенең яшәве мәгълүм.
Мулевка (Аламбая кушылдыгы)
Мулевка — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай, Новосибирск өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Аламбай (Зур Мунгай) елгасының сул ярыннан 70 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чумыш елгасы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Незен
Незен — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Птуша (Великопольское воеводалыгы)
Птуша  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Тополово (Хасково өлкәсе)
Тополово  — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Агамәммәдли (Имишли)
Агамәммәдли  (Ağaməmmədli ) — Әзербайҗанның Имишли районына караган авыл.
Эванс (ай кратеры)
Эванс - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 69,4 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Артур Эванс (1851—1941) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Сарачлы (Манавгат)
Сарачлы (Saraçlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Манавгат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Будзькавшчына (Ашмянский районы)
Будзькавшчына  (Будзькаўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Казчиноти (Верчели)
Казчиноти — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчиноти Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(2030) Беляев
(2030) Беляев  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1969 елның 8 октябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1969 TA2» саналган.
Чолувек
Чолувек — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Гүнейҗе (Гүдүл)
Гүнейҗе (Güneyce) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Гүдүл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Чолувек
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Брасловче
Брасловче — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лебединск
Лебединск (Лебединск) — Киров өлкәсенең Көлмез районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Мелешковце-Залесянски
Мелешковце-Залесянски — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(20122) 1995 WH17
(20122) 1995 WH17 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 28 ноябрендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 WH17» саналган.
Пудлишки
Пудлишки — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фервъю (Вашингтон округы, Мэриленд)
Фервъю  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Фервъю халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Домброва (Жарский повяты)
Домброва  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кастель-ди-Иери
Кастель-ди-Иери — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Кыбледагы (Гүнейсу)
Кыбледагы (Kıbledağı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Гүнейсу илчесенә караган бер авыл (köy).
Шужега
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
HD251621
HD251621 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Тракиец
Тракиец — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
HD251621
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Тракиец
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD251621
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гадебуш
Гадебуш — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 1383
NGC 1383 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Джурджиш
Джурджиш — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Братиславци
Братиславци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Будники (Гродзенский районы)
Будники  (Буднікі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Егаер
Егаер, Юлдаш (Юлташи) — Төмән өлкәсенең Вагай районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Тубыл губернасының Тубыл өязенә караган.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 100,0%.
Чумск-Дужи
Чумск-Дужи — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Индепенденс (Миссури)
Индепенденс  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Индепенденс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валлантиньи
Валлантиньи (Vallentigny) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Бриен-ле-Шато кантонына карый.
Ван Мэн (кратер)
Ван Мэн — Меркурий планетасының 9.5°N, -104°W координаталары буенча урнашкан 170 километрлы кратеры.
Исеме
Кратер Кытай рәссамы Ван Мэн хөрмәтенә аталган.
(20123) 1995 WD32
(20123) 1995 WD32 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 19 ноябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 WD32» саналган.
Сарачоглу (Артуклу)
Сарачоглу (Saraçoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Артуклу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Агҗүюр
Агҗүюр (Ağcüyür ) — Әзербайҗанның Имишли районына караган авыл.
Мосница
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Парсонсфилд (Мэн)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Елинская
Елинская (Елинская) — Архангельск өлкәсенең Вельск районы составына керүче авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Moscow Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.
Халык
2010 елда биредә 20 кеше яшәве билгеле.
2010 елгы җанисәп буенча авылда руслар (79%) яши.
Нельяк
Нельяк — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Ай-Чендых-Еган
Ай-Чендых-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Вол-Еган елгасының уң ярына тамагыннан 2 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Троян (Хасково өлкәсе)
Троян  — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Братнице
Братнице — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монтеврен
Монтеврен — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
(734) Бенда
Тарихы
1912 елның 11 октябрендә Иоганн Пализа тарафыннан Вена обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1912 PH» саналган.
Эвен (ай кратеры)
Эвен - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 2,6 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Гэль (шотланд) исеме хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1979 елда раслана.
Тышкы сылтамалар
Ewen (crater) Ewen (lunar crater) Эвен (лунный кратер)
Домброва (Зелёногурский повяты)
Домброва  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пулвйосек-Любстовский
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 1384
NGC 1384 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Казчиноти ди Җакомо (Алесандрия)
Казчиноти ди Җакомо — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчиноти ди Җакомо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Вытют-Яха
Вытют-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Нюди-Лыти-Яха елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Казчиноти ди Җакомо (Алесандрия)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вытют-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Будныя
Будныя (Будныя ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Галенбек
Галенбек — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мелешковце-Павловицки
Мелешковце-Павловицки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кастель-ди-Сангро
Кастель-ди-Сангро — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Гүнейҗик (Кумру)
Гүнейҗик (Güneycik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Кумру илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Братонечице
Братонечице — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ферндейл (Мэриленд)
Географиясе
Ферндейл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рөстәм Ишмөхәммәтов
Рөстәм Ишмөхәммәтов  (7 октябрь 1977 ел) — Россиянең һәм Башкортстанның дәүләт һәм сәяси эшлеклесе, Россия Федерациясе Федераль Җыелышының VI чакырылыш Дәүләт Думасы депутаты, парламентның Конституцион кануният һәм дәүләт корылышы комитеты әгъзасы ("Бердәм Россия" фракциясе).
Биографиясе
Ишмөхәммәтов Рөстәм Рифат улы 1977 елның 7 октябрендә Башкорт АССРның Гафури районы Йөзимән авылында туган. Башкорт дәүләт университетының тарих факультетын тәмамлый.
Социология фәннәре кандидаты.
1992 елдан 1993 елга кадәр - БАССР Красноусол авылындагы Балалар-үсмерләр спорт мәктәбендә эшли.
1994 - 1996 елларда — Башкорт дәүләт университетында белем ала.
1999 елда 140 нчы Башкорт гимназиясендә тарих укытучысы булып эшли.
1999 елдан  2001 елга кадәр, шулай ук 2004 — 2005 елларда — 136 нчы Башкорт лицееның тарих укытучысы.
2001 елдан 2004 елга кадәр Башкортстан Президенты каршындагы Башкортстан дәүләт хезмәте һәм идарә итү академиясе аспиранты.
2005 - 2009 елларда — Башкортстан Бәләбәй шәһәре гимназиясе директоры
2008 елда Башкортстан Республикасының VI чакырылыш Дәүләт Җыелышы - Корылтае депутаты. Мәгариф, фән, мәдәният, спорт һәм яшьләр комитетында эшли.
2009 - 2010 елларда — "Башкортстан мәгариф үстерү институты" Өстәмә һөнәри белем бирү дәүләт мәгариф учреждениесендә эшли.
2010 - 2012 елларда — Башкортстан Республикасы Президенты киңәшчесе.
2010 — 2012 елларда — "Бердәм Россия"Бөтенрусия сәяси партиясенең Башкортстан төбәк бүлекчәсенең Башкарма комитеты җитәкчесе.
Чумск-Малий
Чумск-Малий — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Рөстәм Ишмөхәммәтов
Биографиясе
2011 елда  VI чакырылыш Дәүләт Думасына сайлауларда "Бердәм Россия"нең праймеризы нәтиҗәләре буенча Башкортстан Республикасы Дәүләт Думасына кандидат итеп теркәлә.
Чумск-Малий
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рөстәм Ишмөхәммәтов
Биографиясе
2012 елда Башкортстан Дәүләт Җыелышы — Корылтае депутаты итеп сайлана, анда Дәүләт корылышы комитеты рәисе урынбасары булып эшли; 2013 елдан - Торак сәясәте һәм инфраструктура үсеше буенча комитет җитәкчесе урынбасары.
2014 елның октябреннән Рөстәм Ишмөхәммәтовка Россия Федерациясе Федераль Җыелышының алтынчы чакырылыш Дәүләт Думасы депутаты мандаты тапшырыла, ул 2015 елның октябреннән Дәүләт Думасында Энергетика буенча комитетта тора.
2015 елның октябреннән Дәүләт Думасының Конституцион кануният һәм дәүләт корылышы буенча комитет әгъзасы.
Өйләнгән, ул һәм кыз үстерә.
Җәмәгатьчелек эшчәнлеге
2007-2008 елларда — Башкортстан Дәүләт Җыелышы - Корылтае каршындагы Яшьләр Җәмәгать палатасы әгъзасы.
2008-2010 елларда — Россия Федерациясенең Федераль Яшьләр Җыелышы әгъзасы
2009-2010 елларда — "Мәгариф: традицияләр һәм инновацияләр" журналының баш мөхәррире.
2009-2010 елларда — "Бөтенрусия педагогик җыелышы" Бөтенрусия җәмәгать оешмасының төбәк бүлекчәсе җитәкчесе.
2009 елдан — "Башкортстан-Алмания" Россия-Алмания дуслыгы җәмгыяте идарәсе әгъзасы.
2013 елдан — Башкортстан буенча Эчке эшләр каршындагы Координацион Совет әгъзасы.
Өстәмә белем бирү буенча халыкара академиянең мөхбир-әгъзасы.
Бөек Ватан сугышына багышланган төрле мәдәни чараларга даими ярдәм күрсәтә.
Бүләкләре һәм исемнәре
Дәүләт, җәмәгать һәм партия структураларының бик күп Мактау кәгазьләре һәм Рәхмәт хатлары белән бүләкләнгән.
Ист-Линн (Миссури)
Ист-Линн  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ист-Линн шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(20124) 1995 WJ36
(20124) 1995 WJ36 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 21 ноябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 WJ36» саналган.
Пулвйосек-Новий
Пулвйосек-Новий — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сарачоглу (Каратай)
Сарачоглу (Saraçoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Каратай илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Тынково (Хасково өлкәсе)
Тынково  — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Будовля (Гродзенский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Алинерь
Алинерь (Алинерь) — Киров өлкәсенең Көлмез районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Пассадамкиг (Мэн)
Пассадамкиг  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кывҗак (Япраклы)
Кывҗак (Kıvcak) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Чанкыры иле Япраклы илчесенә караган бер авыл (köy).
HD25163
HD25163 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
В. П. Энгельгардт исемендәге астрономия обсерваториясе
Казан дәүләт университетының '''В. П. Энгельгардт исемендәге астрономия обсерваториясе''' (АОЭ) —  Казаннан көнбатышка таба 20 км ераклыкта Татарстанның Яшел Үзән районының Октябрьский бистәсендә урнашкан Россия астрономия обсерваториясе диңгез дәрәҗәсеннән 92 метр биеклектә урнашкан. 1903 елдан ул Энгельгардт обсерваториясе дип атала. АЭО директоры — Ю. А. Нефедьев. Структурага дүрт фәнни бүлек керә: метеорлы, астрометрик, фотографик астрометрия, конструкторлык төркеме
Обсерватория янында аның базасында заманча мәгърифәт-күңел ачу комплексы-Казан планетарие һәм астропарк төзелә.
28 апрельдән Казан Федераль Университеты Планетарийы килүчеләр өчен ачык.
Тарих
Обсерватория Д.И.Дубяго Энгельгардт васыять иткән акчага нигез салган, һәм 1897 елда Энгельгардт Казан университеты на күчерелгән җиһазлар белән җиһазландырылган. Обсерваториягә нигез салуның сәбәбе - шәһәр үзәгендә күзәтүнең уңайсызлыгы (көчле яктырту). 1898 елның җәендә В.П. Энгелгардт үзенең коралларын тапшырганнан соң (12 "экваториаль Грубба, 6" экват-комета табучы, 4 "кечкенә комета табучы, Бамбергның пассаж коралы, Фенельнең универсаль коралы, Кноблих сәгате һәм Тайд сәгате), Д.И. Дубяго обсерватория төзелешенә акча бүлеп бирү һәм җир бүлеп бирү турындагы үтенечнамәсе канәгатьләндерелде. Обсерватория биналарына 1899 елның 7 мартында нигез салына.
Меридиан залның конструкциясе тышкы һәм эчке температураны тиз тигезләргә мөмкинлек бирде, бу исә залны  бу залны үзенчәлекле итә. Обсерваториянең төп бинасыннан тыш, кечкенә күчмә инструментларда күзәтү өчен түбәләр белән ике агач йорт төзелә. 1908 елда гелиометр өчен әйләнүче гөмбәзле таш манара һәм икенче агач торак йорт төзелә. 1914 елда өченче торак йорт, аннары астрограф өчен павильон төзелә. 1934 елда сейсмик подвал төзелә башлый.
Д.И. Дубяго вафатыннан соң обсерватория директоры итеп революция һәм гражданнар сугышы вакытында обсерваторияне саклап кала алган М. А. Грачев билгеләнә. М. А. Грачев вафатыннан соң, Д.И. Дубяго җирләнгән Курган нигезендә җирләнә.
Киләсе директор А.А. Яковкин була, ул 1929 елда астрограф Гейде өчен 120 мм Цейс фирмасы объективы һәм объектив призма ала. Шуның аркасында йолдыз басуларын фотога төшерү һәм йолдыз спектрларын алу мөмкинлеге барлыкка килә. Бу фотосурәтләр Энгельгардт обсерваториясенең пыяла китапханәсенә нигез сала, хәзерге вакытта дистәләрчә мең фотографик тәлинкәләр бар. А. А. Яковкин үзе дә гелиометрда күзәтүләр үткәрде, аларны эшкәртү нәтиҗәсендә Айның физик либрациясенең аныкланган зурлыгын ала.
Бүгенге көн
1989 елда, обсерватория кометаларны күзәтү активлыгы буенча дөньяда 20нче урында иде.
== Төп кораллар ==
Төрлеләр
—Планетарий 2013 елның июнендә ачыла — 1904 елның язында, меридиан түгәрәген тигезләү өчен, Мир телескоп төзелеше урнаштыра башлыйлар. Көньяк мираны урнаштыру өчен, 5,5 м биеклектәге курган салырга туры килә. Обсерваториягә нигез салучы Д.И. Дубяго үлгәннән соң ул архитектор Муфке проекты буенча ясалган склепта  җирләнә. 1915 елда Дрезден зиратында күмелгән В.П. Энгельгардт 2014 елда шул ук склепка күчереп җирләнә.
— Обсерватория биналарының берсендә музей бар
— 1970 еллар башында обсерваториядә рәссам Константин Алексеевич Васильев берникадәр вакыт эшли, ул обсерватория бинасы белән көзге пейзажны буяган һәм Константин Васильевның Казан музеенда күрсәтелгән "Йолдызлы күк" картиналар сериясен ясаган.
Валь-д’Озон
Валь-д’Озон (Val-d'Auzon) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Бриен-ле-Шато кантонына карый.
В. П. Энгельгардт исемендәге астрономия обсерваториясе
Сылтамалар
Публикации наблюдений в Центре малых планет:
Тирлән (авыл)
Тирлән — Башкортстанның Белорет районында урнашкан авыл.
Почта индексы — ?, — ?.
Петцольд заводы
Петцольд заводы — Казанда сыра кайнату заводы, 19 гасыр ахыры 20 гасыр башында эклектиканың "сәнәгать стиле" формаларында сәнәгать архитектурасы һәйкәле. Завод өч катлы җитештерү һәм ике катлы административ бинадан тора.
Тарих
«Көнчыгыш Бавария» Сәүдә йорты исемле Оскар Петцольдның сыра кайнату заводына 1863 елда нигез салына. Казанның Адмиралтия бистәсендә Плетение, Щербаков тыкрыгында «Көнчыгыш Бавария» Сәүдә йортының сыра кайнату заводлары төзелгә. XIX гасыр ахырында Екатерина урамы буенча 195 нче кварталда (хәзер Габдулла Тукай урамы, 97) һәм Плетеневский һәм Мещанская 1 урамнары почмагында (хәзерге Салих Сәйдәшев һәм Сара Садыкова урамнары) урнашкан «Көнчыгыш Бавария» заводлары Крестовниковлар заводлары белән бергә бердәм сәнәгать зонасы булып оешкан. Заводлар үзара туннель һәм җир асты коммуникацияләре белән бәйләнгән булган.
1892 елда Екатерина урамындагы сыра заводы Нократ шәһәреннән «И. В. Александровның коммерция варислары» ширкәте сатып ала һәм «Пивоварня Александров» телеграф адресы буенча теркәлә. Завод реконструкцияләнә, электрлаштырыла, заводта пар двигателе куела һәм биредә елына 1 253 880 сумлык продукция җитештерелә. Александрованың заводы өчен хмельне Германиядә сатып алалар, бу сыраның күпчелек сортларының атамасын билгели: "Богемское», «Мюнхенское», "Баварское". Әмма Александровка «Русский» һәм «Русское черное» исемле сыра аеруча танылу китерә.
Александровлар— О.Э. Петцольд сыра заводы югарыда санап үтелгән предприятиеләр арасында үзенең бөтенлеген саклап калган предприятиеләрнең берсе була. Комплекска солод корпусы; солод киптерү корпусы; сусыл җитештерү корпусы; сусынны суыту корпусы; җитештерү корпусы; әчетү бүлеге корпусы; җитештерү корпусы; тимерлек һәм остаханә; подвал; бозлык; 1нче торак йорт; 2нче торак йорт керә. Завод корпуслары Тукай урамы буйлап сузылган һәм П хәрефенә окшаган күләмле-планлаштыру композициясен барлыкка китерәләр.
Революциядән соң Александровлар гаиләсе миграцияләнә, ә завод национализацияләнә.
Эвершедт (ай кратеры)
Эвершедт - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 65,28 км булган кратер.
Петцольд заводы
Тарих
1914 елга кадәр заводта сыра җитештерелә, аннары Николай IIнең «коры законы» чыга. Шуннан бирле завод, ничек кенә файдаланылмый. Соңгы тапкыр узган гасыр уртасында ремонтлана, шуннан соң завод бинасында «Красный восток»  үз эчемлекләрен җитештерә. Соңгы берничә елда биналар буш тора, заводта сәүдә үзәге, рестораннар ачу планлаштырыла.
Укард
Укард (Укарт) — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чамлык елгасының сул ярыннан 199 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 34 км.
Петцольд заводы
Моны да карагыз
Оскар Петцольд
Укард
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чамлык елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Кубань.
Петцольд заводы
Чыганаклар
Татарский энциклопедический словарь. — Казань: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1999. — 703 с., илл. ISBN 0-9530650-3-0
Укард
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эвершедт (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Джон Эвершед (1864—1956) хөрмәтенә бирелә.
Петцольд заводы
Тышкы сылтамалар
Про пиво Россiйской имперiи
Эвершедт (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Тирлән (авыл)
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 4427 кешенең яшәве мәгълүм.
Казчиноти Контардино (Алесандрия)
Казчиноти Контардино — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Чупле
Чупле — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Казчиноти Контардино (Алесандрия)
Географиясе
Казчиноти Контардино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Чупле
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казчиноти Контардино (Алесандрия)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Шунушера
Шунушера — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кече Юра елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ван Эйк (кратер)
Ван Эйк — Меркурий планетасының 43.5°N, -159°W координаталары буенча урнашкан 235 километрлы кратеры.
(20125) 1995 YK
(20125) 1995 YK — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 17 декабрендә Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 YK» саналган.
Кастель-Кастанья
Кастель-Кастанья — Италиянең Абруццо төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(976) Бенджамина
(976) Бенджамина  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1922 елның 27 мартында Жеховский В. П. тарафыннан Алжир обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1922 LU» саналган.
Нивиллак
Нивиллак — Франциянең Морбиан департаментында урнашкан коммуна.
Джурджоана
Джурджоана — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мельник (Подлясье воеводалыгы)
Мельник  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Котышев
Котышев ― фамилия.
Аллаһмәдәтли
Аллаһмәдәтли (Allahmədətli ) — Әзербайҗанның Имишли районына караган авыл.
Монтений
Монтений — Франциянең Сена һәм Марна департаментында урнашкан коммуна.
NGC 1385
NGC 1385 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Пулвйосек-Старий
Пулвйосек-Старий — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Домброва-Лужицка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Братонци
Братонци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Галлин
Галлин — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Братонци
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тянево (Хасково өлкәсе)
Тянево  — Болгариянең Хасково өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Шабда (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Шабда  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Истон (Миссури)
Истон  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Сараччешме (Җейланпынар)
Сараччешме (Saraççeşme) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Җейланпынар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Истон (Миссури)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
7 май
7 май — Милади тәкъвимендә бишенче айның җиденче көне. Ел ахырына кадәр 238 көн кала.
Брачна Вас
Брачна Вас — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гүнейҗик (Гүндогмуш)
Гүнейҗик (Güneycik) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Гүндогмуш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эвклид (ай кратеры)
Эвклид - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 11,8 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Евклид (неизв. — ок 300, б.э.к.) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Будовля (Шчучынский районы)
Будовля  (Будоўля ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Владимир Протопопов
Владимир Васильевич Протопопов (1948 елның 22 гыйнвары, Резекне, Латвия ССР, ССРБ) — II чакырылыш Россия Федерациясе Дәүләт Думасы депутаты (1998—1999). Россия Федерациясенең атказанган машина төзүчесе.
Тормыш юлы
Владимир Протопопов 1948 елның 22 гыйнварында Латвия ССРның Резекне шәһәрендә туа. Тольятти политехника институтын, Мәскәү станок-инструменталь институтының аспирантурасын тәмамый. Техник фәннәр кандидаты.
Хезмәт эшчәнлеген 1964 елда Армавир машина төзелеше заводында токарь булып башлый.
1970—1979 елларда Тольятти шәһәрендә Идел автомобиль заводында (ВАЗ) төрле инженер вазыйфаларында эшли. Аннан Яр Чаллы шәһәренә Кама автомобиль заводына (КамАЗ) күчә. Анда ул 1979—1987 елларда эшләгән. 1987 елдан — Түбән Кама автосамосваллар заводы директоры (1993 елда хосусыйлаштырганнан соң — «Түбән Кама автомобиль заводы» АҖ). 1993—1998 елларда — «Нефтекамск автомобиль заводы» АҖ (НефАЗ) генераль директоры.
Бер үк вакытта, 1992 елдан Башпромбанк директорлар советы әгъзасы.
9 һәм 12 нче чакырылыш Башкорт АССР Югары Советы халык депутаты, Башкортостан Республикасы Дәүләт Җыелышы депутаты итеп сайланган.
1997 елда 1997 елның августында вафат булган Әлзам Төхвәтулла улы Сәйфуллин урынына РФ Дәүләт Думасына депутатлыкка кандидат итеп тәкъдим ителә. «Нефтекамск автозаводы» ААҖ коллективы һәм «Безнең йорт — Россия» Бөтенроссия иҗтимагый-сәяси хәрәкәте сайлау берләшмәсе тарафыннан тәкъдим ителә. 1998 елның 8 февралендә өстәмә сайлауларда 3 нче бермандатлы сайлау округыннан Дәүләт Думасы депутаты итеп сайлана.
1998 елның 9 февраленнән 6 мартына кадәр депутат берләшмәләрендә тормаган. 1998 елның 7 мартыннан «Безнең йорт — Россия» Бөтенроссия иҗтимагый-сәяси хәрәкәте әгъзасы. 19999 елның 23 октябреннән депутат берләшмәләрендә тормый.
Дәүләт Думасының милек, хосусыйлаштыру һәм хуҗалык эшчәнлеге комитеты әгъзасы.
Паттен (Мэн)
Паттен  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ай-Ях (Назинская кушылдыгы)
Ай-Ях  — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Красноярск крае, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Назинская елгасының уң ярына тамагыннан 118 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Васюган елгасы кушылган урынган Вах елгасы кушылган урынга кадәр . Кече елга бассейны — Васюган, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
1041 км (тимер юл казармасы)
1041 км (тимер юл казармасы) (1041 км) — Киров өлкәсенең Зуевка районында урнашкан тимер юл казармасы.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы: