cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Турани-над-Ондавою
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Линьи (морзалыгы)
Тарихы
Тям дәүләте Линьиның тарихы беренче чиратта Кытай һәм Вьет чыганакларыннан мәгълүм (һәм Вьет чыганаклары кытай чыганакларына нигезләнә). Само название Линьи исеме — Кытайча, Вьет чыганакларында бу дәүләт Ламап буларак мәгълүм. Население Линьи халкын күбесенчә тямнар тәшкил иткән һәм бәлки башка австронезиялеләр. Линьиның башкаласы Симхапура булган.
Коханув (Кече Польша воеводалыгы)
Коханув — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Линьи (морзалыгы)
Тарихы
Шуй Цзин-чжу буенча, Линьи дәүләте 192 елда Цюй Куй тарафыннан нигезләнгән булган, ул Сянлинь өязе (Вьетнамча Тыонглам) Кытай чиновнигының фетнәче улы булган (вьет. Тыонглам). Чыганак буенча Цюй Куй өяз үзәгенә һөҗүм иткән һәм үзен хөкемдар итеп игълан иткән..
Эдуард Хәмитов
Хәмитов Эдуард Шәйхулла улы (22 сентябрь 1937 ел) — галим-педагог, югары мәктәп эшмәкәре. 1983-2005 елларда Башкорт дәүләт педагогия институты һәм М. Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университеты ректоры. Башкортстан Республикасы Фәннәр Академиясенең мактаулы академигы (1998), педагогия фәннәре докторы (2000), профессор (1991), Башкорт АССР-ының атказанган фән эшлеклесе (1977), Россия Федерациясе югары мәктәбенең атказанган хезмәткәре (1998).
Линьи (морзалыгы)
Тарихы
757 елдан бирле Кытай чыганакларында Линьи исеме искә алынмый башлый, аңа алмашка Хуаньван атамасы килә..
Эдуард Хәмитов
Биографиясе
Эдуард Шәйхулла улы Хәмитов 1937 елның 22 сентябрендә Башкорт АССРның Борай районы Яңа Кизгән авылында туган.
1958 елда Бөре дәүләт педагогия институтын тәмамлый һәм шунда үзенең хезмәт эшмәкәрлеген башлый.
Бротас-ди-Макаубас
Бротас-ди-Макаубас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Эдуард Хәмитов
Биографиясе
1964-1966 елларда Куйбышев дәүләт педагогия институтында өлкән укытучы, ә соңрак декан булып эшли.
Бротас-ди-Макаубас
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Эдуард Хәмитов
Биографиясе
1969-1972 елларда М. Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университетында доцент, кафедра мөдире һәм декан булып эшли. Ә 1972-1983 елларда мәгариф эшләре буенча проректор вазифасын били.
1983 елдан алып 2005 елга кадәр — Мифтахетдин Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университеты ректоры.
2005-2007 елларда — Россия Федерациясе Федераль Җыелышы Дәүләт думасы депутаты.
2008 елдан алып М. Акмулла исемендәге БДПУ ректоры киңәшчесе.
Аның кызы Эльза М. Акмулла исемендәге БДПУның нәфис-графика факультеты профессоры.
Фәнни эшчәнлеге
Профессор Хәмитовның төп фәнни юнәлешләре — педагогик белем бирү, физика укыту методикасы. Ул 60 фәнни хезмәт авторы, шул исәптән монографияләр һәм уку әсбаплары, шулай ук Башкортстан мәгарифен үстерү концепциясен һәм программасын эшләүче гыйльми коллектив җитәкчесе.
Чубай
Чубай (Чупай, Чубаево) — Чуашстанның Ормар районында урнашкан авыл.
Посыръя
Посыръя — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Пелым елгасының сул ярыннан 593 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 87 км.
Чубай
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 690 кешенең яшәве мәгълүм.
Посыръя
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чубай
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (94%) алып тора.
Сосан
Сосан (서산시, 瑞山市) — Көньяк Кореянең Көньяк Чуңчоң правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Тарих
Хәзерге статусын 1989 елдан башлап йөртә.
Пшимиловице-Подграбе
Пшимиловице-Подграбе — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Канатоп (Иванавский районы)
Канатоп  (Канатоп ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Иванавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Леонтий Бубиков
Леонтий Бубиков, Константин улы Бубиков (1919 елның 15 июле, Уфа губернасы, Минзәлә өязе, Керәш-Шуран — 1942 елның 22 мае, Польша, Люблин воеводалыгы, Понятова) — Бөек Ватан сугышында катнашкан, әсир төшкән һәм һәлак булган яугир. Брест кирмәнен саклаучы каһарманнарның берсе.
Тәрҗемәи хәле
1919 елның 15 июлендә Уфа губернасы Минзәлә өязе Керәш-Шуран авылында туган. Татар. Башлангыч белемне туган авылында, урта белемне Мөслим авылында ала. Мәктәпне тәмамлагач, бер ел Иске Вәрәш авылы мәктәбендә укыта. 1939 елның башында, комсомол юлламасы белән, наданлыкны бетерү эшендә катнашу өчен Үзбәкстанга җибәрелә. Шунда Кызыл гаскәргә алына. Кече командирлар әзерләү мәктәбен тәмамлый. командиры буларак, ак финнәргә каршы сугыша, Маннерһейм саклану ныгытмасын өзүдә катнаша. Совет-фин сугышыннан соң, Беларуста 42нче укчы дивизиянең 44нче укчы полкында хәрби хезмәтен дәвам итә. Полк командиры майор Петр Михаил улы Гаврилов (1900-1979) була. Полк дивизия составында Брест крепостенә күчерелә. 1941 елның 22 июнендә кирмән (берничә форт) камалышта кала. Брест кальгасын саклау (ru) башлана. 9 000 сугышчы һәм офицерларның 300 гаилә әгъзасы кирмәндә чолганышта кала. Совет солдатларының берничә мәртәбә боҗраны өзәргә омтылуы уңышсыз тәмамлана. Дошман кирмәнне җимерү өчен 2 250 кглы өч фугас бомбасы ташлый.
Л. Бубиков 1941 елның 28 июнендә фашистларга әсир төшә. Польша генерал-губернаторлыгы Деблин янәшәсендәге 307нче шталагта тоткынлык кичерә. 1942 елның 22 маенда әсирлектә һәлак була.
Гаиләсе
1939 елда Үзбәкстанга киткәнче өйләнгән була. Урнашкач, гаиләсен үз янына чакыра. Ләкин авырлы хатыны ире янына бара алмый. Авылда туган улына Альберт исеме кушалар. Альберт Леонтий улы инженерлыкка укый, Мөслим районы авыл хуҗалыгы идарәсенең әйдәүче белгече була, терлек азыгы җитештерүче заводның беренче директоры булып эшли.
HD123487
HD123487 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Хорты-Яха
Хорты-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вангута-Яха елгасының уң ярыннан 5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сәетгалиев урамы (Казан)
Сәетгалиев урамы (улица Саид-Галеева) — Казанның Вахит районында урнашкан урам. ССРБ фирка-дәүләт эшлеклесе Сәхибгәрәй Сәетгалиев (1894-1938) исемен йөртә.
Географиясе
Вокзал яны урамыннан башланып, Кирмән яр буе урамы белән киселештә тәмамлана, юл Киров дамбасы урамы булып дәвам итә.
Тарих
Хәзерге исемен 1964 елның 25 сентябреннән йөртә.
(6146) Адамкрафт
(6146) Адамкрафт — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Гу (коммуна)
Гу — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
(6146) Адамкрафт
Тарихы
1973 елның 30 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3262 T-2» саналган.
Чэпельки
Чэпельки (Чэпелькі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Грюнхайн-Байерфельд
Грюнхайн-Байерфельд (Grünhain-Beierfeld) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юрика (округ, Невада)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1873 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 10 816 км² тәшкил итә.
Надажин (Мазовия воеводалыгы)
Надажин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Җилезтра I (Рагуза)
Җилезтра I — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Җилезтра I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Идел-Урал штатын гамәлгә кертү һәйәте
Идел-Урал штатын гамәлгә кертү һәй(ь)әте - Милләт Мәҗлесе карары белән 1918 елның гыйнварында оештырыла. Рәисләре — Ильяс Алкин, Галимҗан Шәрәф, әгъзалары — Сәлах Атнагулов, Г.Гобәйдуллин, С.Янкылычев, Ф.Мөхәммәтъяров, Фатих Сәйфи-Казанлы, Нәҗип Хәлфин һ.б. Һәйәт әгъзалары төрки-татар милли берләшмәләр һәм җәмәгать оешмалары белән сөйләшүләр алып барырга, алар белән берлектә Идел-Урал Штаты оештырылуны игьлан итәргә, булачак мохтариятнең Вакытлы конституциясен кабул итәргә, Уфада оештыру конференциясе үткәрергә, вакытлы хөкүмәт оештырырга һәм дәүләтнең чикләрен билгеләргә тиеш була. Татар-Башкорт ССРны оештыру нигезләмәсе матбугатта игълан ителгәннән һәм 1918 елның апрелендә Хәрби Шура, Милли Шура һ.б. милли оешмалар куып таратылганнан соң, һәйәтнең эшчәнлеге Совет хакимияте тарафыннан туктатыла.
(13383) 1998 XS31
(13383) 1998 XS31 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 14 декабрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 XS31» саналган.
Скобилцень
Скобилцень — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарден-Сити (Алабама)
Гарден-Сити  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Брошиер
Брошиер — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Сметаны
Сметаны (Сметаны) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Стража (коммуна)
Стража — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Милфорд (Делавер)
Милфорд  — Америка Кушма Штатларының Делавер штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Милфорд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кушкуак
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422470.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.8 °C.
Салих Сәйдәшев урамы (Казан)
Салих Сәйдәшев урамы (улица Салиха Сайдашева) — Казанның Вахит һәм Идел буе районнарында урнашкан урам. Композитор Салих Сәйдәшев (1900-1954) исемен йөртә.
Географиясе
Габдулла Тукай урамыннан башланып, Шәриф Камал урамы белән киселештә тәмамлана.
Тарих
Хәзерге исемен 1962 елның 12 июненнән йөртә.
Аккая (Чамлыдере)
Аккая (Akkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чамлыдере илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вулька-Добринска
Вулька-Добринска — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Салем (Испания)
Салем — Испаниянең Валенсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ильяс (Бурдур)
Ильяс (İlyas) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Бурдур иле Бурдур илчесенә караган бер авыл (köy).
Коцмижув
Коцмижув — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пширув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карлис Грасис
Карлис Грасис (Карл Грасис, Kārlis Grasis,, — , ) — инкыйлаб хәрәкәте эшлеклесе. Ватандашлар сугышында катнашучы. 1917 елда «Чебоксарская правда» гәҗите редакторы, РСДРП(б)ның Казан комитеты һәм Эшче, солдат һәм керәстиян депутатларының Казан губерна шурасы рәисе. Казанда 1917 елгы Октябрь инкыйлабы оештыручыларның берсе. 1920 елдан партия һәм дәүләт эшендә. РСФСР Дәүләт нәшриятының мәгълүмат бюросы җитәкчесе. 1930-елларда Мәскәү, Орел, Кемерово шәһәрләрендә журналист эшендә. Репрессияләр чоры корбаны.
Турень (Сенец)
Турень  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Андоң
Андоң (안동시, 安東市) — Көньяк Кореянең Төньяк Кйоңсаң правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Тарих
Хәзерге статусын 1963 елдан башлап йөртә.
Чугуна
Чугуна — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Атла елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Баһаветдин Нуриманов
Нуриманов Баһаветдин Җәләлетдин улы (2 май 1893 ел — 11 август 1918 ел) — Башкортостандагы инкыйлаб хәрәкәте җитәкчеләренең берсе, Россия Ватандашлар сугышларында актив катнашучы.
Биографиясе
Баһаветдин Җәләлетдин улы Нуриманов 1893 елның 2 маенда Уфа губернасының Бөре өязе (хәзер Башкортстан Республикасының Нуриман районы) Яңа Күл авылында туган.
Башлангыч белемне авыл мәдрәсәсендә ала, гаиләләре Чиләбегә күчеп килгәч укуын шәһәрнең рус телле башлангыч мәктәбендә дәвам итә. 1917 елда РСДРП(б) партиясенә керә һәм Уфа эшчеләр һәм солдатлар Советы әгъзасы булып китә. Соңыннан Баһаветдин Нуримановны РСДРП(б)-ның Уфа комитеты Татар-башкорт бюросына рәис итеп сайлый. Аның инициативасы белән «Алга!» («Вперед!») дигән большевистик газета чыга башлый Баһаветдин Җәләлетдин улы 1917 елның октябрендә Уфада элекке Урал башкортлар һәм татарлар съездының төп оештыручысы була.
Октябрь инкыйлабыннан соң, Нуриманов атаман Александр Ильич Дутовның казак гаскәрләре белән көрәшкән Уфа губернасында оештырылган хәрбиләштерелгән отряд сафына керә.
Гутс
Гутс — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Баһаветдин Нуриманов
Биографиясе
1918 елның көзендә, кызылларның Ырымбурдан чигенгәннән соң, Нуриманов, акларның тылында эшләү өчен, Орскида кала, әмма тиз арада кулга алына. Ырынбур шәһәрендә Башкорт хәрби советы большевистик белән хезмәттәшлек иткәне өчен, читтән торып, аны ату турындагы карарын чыгара.
Кираз Өрен (Ивринди)
Кираз Өрен (Kiraz Ören) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ивринди илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Брумадинью
Брумадинью — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Канатоп (Пинский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Труа-Пали
Труа-Пали — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Чэрневка (Дрыбинский районы)
Чэрневка  (Чэрнеўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
UTC−09:00
UTC−09:00 — сәгать поясы. Җирле вакыт дөньякүләм вакытыннан тугыз сәгатькә арткарак бара. Үзәк меридиан булып 135° кб. о. тора
(6147) Straub
(6147) Straub — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1081 T-3» саналган.
Талица (шәһәр)
Талица (Талица) — Россия Федерациясенең Cвирлaу өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (96,4%).
HD123515
HD123515 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Хуоата-Яха
Хуоата-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Гыдан култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
HD123515
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Хуоата-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ла-Женетуз (Вандея)
Ла-Женетуз — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Гумбольдт (округ, Невада)
Гумбольдт — Америка Кушма Штатларының Невада штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Виннемукка шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1861 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 24 988 км² тәшкил итә.
Надбель
Надбель — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13384) 1998 XG79
(13384) 1998 XG79 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 15 декабрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 XG79» саналган.
Стрежешть (коммуна)
Стрежешть — Румыниянең Олт жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Рейнбоу-Сити (Аризона)
Рейнбоу-Сити  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Рейнбоу-Сити халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грюнхайнихен
Грюнхайнихен (Grünhainichen) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саммер урамы (Казан)
Саммер урамы (улица Саммера) — Казанның Вахит районында урнашкан урам. Инкыйлабчы Иван Саммер (1870-1921) исемен йөртә.
Географиясе
Жуковский урамыннан башланып, квартал эчендә тәмамлана.
Тарих
Хәзерге исемен 1936 елның 23 гыйнварыннан йөртә.
Вулька-Домашевска
Вулька-Домашевска — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Носов
Носов — рус фамилиясе.
Татар Википедиясендә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
Брумаду
Брумаду — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Җир
Җир (Terra; астрономик символы: ) — Кояш системасына кергән планета. Кояштан соң өченче планета. Диаметры, массасы һәм тыгызлыгы буенча Җирсыман планеталар арасында иң зуры. thumb|left|150px|[[СССР|ССРБ почта маркасы, 1969 ел]] Ешрак Җир яки Җир шары исемнәре белән телгә алына. Бүген кешеләргә мәгълүм булган Кояш системасының һәм Бөтен Галәмнең тереклек яши торган бердәнбер планетасы (күк җисеме).
Фәнни мәгълүматлар буенча, Җир Кояш томанлыгыннан якынча ел элек барлыкка килгән. Үзенең бердәнбер табигый иярчене — Ай барлыкка килә. Җирдә тереклек якынча ел элек барлыкка килгән. Планетаны -ка Дөнья океаны алып тора. Башка өлешен кыйтгалар һәм утраулар тәшкил итә. Тереклек өчен кирәкле сыекча су Кояш системасының башка планеталарында юк. Җирнең эчке өлкәләре шактый активлы һәм калын, чагыштырмача каты каттан — мантиядән, аның астындагы тышкы сыек төштән һәм эчке каты тимер төшеннән гыйбарәт.
Җир - Кояштан өченче планета, иң тыгыз һәм зурлыгы буенча Кояш системасындагы 8 планетаның бишенчесе. Моннан тыш, ул Кояш системасындагы җир төркеменең дүрт планетасыннан иң зурысы. Аны кайчак «Зәңгәр планета», яки латинча «Тэрра» дип атыйлар.Җир - хәзерге вакытта тормыш яши торган, билгеле булган Галәмдәге бердәнбер урын. Планета 4.54 миллиард ел элек барлыкка килгән, ә тормыш аның өслегендә 3,5 миллиард ел элек барлыкка килгән. Шуннан бирле Җирнең биосферасы планетада атмосфераны һәм башка абиотик шартларны шактый үзгәртте, бу исә аэроб организмнарының үсешен стимуллаштырырга мөмкинлек бирде, шулай ук озон катламы формалашты, ул Җирнең магнит кыры белән бергә зарарлы кояш радиациясен блоклый,шулай иттереп җирдә яшәү мөмкинлеген бирә. Җирнең физик үзлекләре, шулай ук аның геологик тарихы һәм орбитасы шушы чор эчендә тормышны саклап калдырырга ярдәм итте.
(http://engmaster.ru/topic/3864 сайтындагы "Earth" статьясының тәрҗемәсе.)
Искәрмәләр
बँग्वारा
Таңҗин
Таңҗин (당진시, 唐津市) — Көньяк Кореянең Көньяк Чуңчоң правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Тарих
Хәзерге статусын 2012 елдан башлап йөртә.
Холдинг
Холдинг, холдинг компаниясе - активлары составына бүлендек эшханәләр акцияләренең контроль пакетлары да кергән ширкәт. Холдинг компанияләре, үз эшханәләрендә хуҗалык эшчәнлеге алып бару белән бергә, акцияләрен сатып алу юлы белән бүтән эшханәләрнең эшчәнлекләренә дә җитәкчелек итәләр. Финанс холдинг компанияләре капиталларының 50 проценттан артыгы бүтән эмитентларның кыйммәтле кәгазьләреннән гыйбарәт булуы белән аерылып торалар. Андый компанияләр бары тик капитал салулар белән генә шөгыльләнә алалар, аларга бүтән төр эшчәнлек башкару рөхсәт ителми.
UTC−08:00
UTC−08:00 — сәгать поясы. Биредэ вакыт  дөньякүләм вакыттан сигез сәгатькә арттарак бара. Үзәк меридиан булып 120° кб. о. тора.
Скобинць
Скобинць — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шайгильдино
Шайгильдино (Шайкилт, Шайгильдино) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 110 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Гарперсвилл
Гарперсвилл — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кочанув
Кочанув — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Волыны
Волыны (Волыны) — Свердловск өлкәсенең Староуткинск шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Пшистайнь
Пшистайнь — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Турик (округа Ружомберок)
Турик  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Чэрыкав
Чэрыкав (Чэрыкаў ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Чэрыкавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Смотрино
Смотрино (Смотрино) — Киров өлкәсенең Кикнур районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Ньюарк (Делавер)
Ньюарк  — Америка Кушма Штатларының Делавер штатында урнашкан шәһәр.
Смотрино
Халык
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Ньюарк (Делавер)
Тарихы
Ньюарк шәһәре  елда нигезләнгән.
Кече Аксу
Кече Аксу — Татарстан Республикасының Чүпрәле районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422483.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.8 °C.
Вулька-Заблоцка (Бильский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Николай Носов
Николай Носов, Николай Николай улы Носов, Носов Николай Николаевич (1908-1976) — рус совет балалар язучысы. Белмәмеш (Незнайка) турында язган китаплары белән танылу алган. 3 нче дәрәҗә Сталин премиясе (1952), Н.К. Крупская исемендәге РСФСР дәүләт премиясе (1969) лауреаты.
Тәрҗемәи хәле
Ирпень шәһәрендә бетон заводында, Буча шәһәрендә кирпеч заводында эшләгән.
1932-1951 Мәскәүдә фәнни, уку-укыту һәм мультипликацион фильмнар режиссеры булып эшли. Бөек Ватан сугышы елларында Кызыл Армия өчен хәрби-техник фильмнар әзерләүдә катнаша.
Иҗаты
1938 елдан «Мурзилка» журналында балалар өчен беренче «Затейники» хикәясе басыла. Иҗат белән ныклап сугыштан соңгы елларда шөгыльләнә башлый. 1945 елда «Детгиз» нәшрияты «Тук-тук» исемле беренче хикәя җыентыгын чыгара. 1952 елда «Витя Малеев мәктәптә һәм өйдә» китабы (1951) 3 нче дәрәҗә Сталин премиясе белән бүләкләнә. Балалар өчен язган әсәрләре буенча нәфис фильмнар һәм мультфильмнар төшерелгән.
Белмәмеш маҗаралары
Белмәмеш турында язган китаплары белән танылу ала. Белмәмешнең һәркемгә таныш сурәтен рәссам Алексей Лаптев (1905—1965) иҗат итә. «Белмәмешнең яңа маҗаралары»н язучының оныгы Игорь Петрович Носов дәвам итә.
Бүләкләре, мактаулы исемнәре
2008 елда язучының 100 яшенә багышлап, РФ Үзәк банкы 2 сумлык көмеш юбилей акчасы чыгарган
Брунополис
Брунополис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Саначин тыкрыгы (Казан)
Саначин тыкрыгы (переулок Саначина) — Казанның Вахит районында урнашкан урам. архитектор Павел Саначин (1918-1984) исемен йөртә.
Надбжеж
Надбжеж — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Саначин тыкрыгы (Казан)
Географиясе
Зур Кызыл урамнан башланып, квартал эчендә тәмамлана.
Канатопы (Жабинкавский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Саначин тыкрыгы (Казан)
Тарих
Хәзерге исемен 2004 елның 29 синтәбреннән йөртә.
(13385) 1998 XO79
(13385) 1998 XO79 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 15 декабрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 XO79» саналган.
Ла-Жодоньер
Ла-Жодоньер — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Җилезтра II (Рагуза)
Җилезтра II — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Җилезтра II Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ильяс (Амасья)
Ильяс (İlyas) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Амасья илчесенә караган бер авыл (köy).
(6148) Ignazgunther
(6148) Ignazgunther — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Брутто
Брутто -
UTC−07:00
UTC−07:00 — сәгать поясы. Җирле вакыт дөньякүләм вакытыннан җиде сәгатькә арткарак бара. Үзәк меридиан булып 105° кб. о. тора
Киразбуҗагы (Чаршамба)
Киразбуҗагы (Kirazbucağı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лэндер (округ, Невада)
Лэндер — Америка Кушма Штатларының Невада штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Бэттл-Маунтин шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1861 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 14 229 км² тәшкил итә.
Гуттау
Гуттау (Guttau) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ыйваң
Ыйваң (의왕시, 儀旺市) — Көньяк Кореянең Кйоңги правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Тарих
Хәзерге статусын 1989 елдан башлап йөртә.
Труан (Кот-д’Ор)
Труан (Trouhans) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Сен-Жан-де-Лон кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9.40 км².
Стремц (коммуна)
Стремц — Румыниянең Алба жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Турова (Зволен)
Турова  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Пшиходи (Силезия воеводалыгы)
Пшиходи  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дюран (коммуна)
Дюран — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Чек
Чек - аны бирүченең билгеле сумманы кемгәдер бирүе (түләве) турында банкка күрсәтмә бирүен раслаучы акча документы. Чеклар акча һәм исәп-хисап чеклары дигән төрләргә бүленә. Акча чегы белән банктан акча алалар. Чеклар махсус чек кенәгәләре итеп төпләнәләр һәм алдан ук аларның сан тәртипләре теркәлеп куела. Чекта банкның атамасы, исәп-хисап счетының саны, чек иясенең исеме язылган була. Чекны тутырганда аның арткы ягына алынырга тиешле сумманың нинди максатка тотылачагы (мәсәлән, хезмәт хакы түләүгә, командировка чыгымнарына һ.б.) күрсәтелә. Алынырга тиешле сумма чекта баш хәрефтән башланган язма рәвешендә язылырга тиеш. Кагыйдә буларак, чек кассир исеменә языла. Исәп-хисап чеклары махсус бланкта тутырыла һәм чек бирүченең счетыннан кемгәдер мәгълүм сумманы түләү турында банкка бирелгән күрсәтмә вазифасын үти. Исәп-хисап чеклары кулга акча бирмичә исәп-хисап ясау өчен кулланыла. Моңардан тыш ордер чеклары да була. Аларда аны икенче затка бирү турында язма (индоссамент) булса, алар бер чек иясеннән икенчесенә күчерелә алалар. Чек кредит бирү вазифасын үтәүче чара була алмый, аның буенча чекны банкка тапшырганда гына түләнә һәм гамәли вакыты чикләнгән була.
Риллито (Аризона)
Риллито  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Риллито халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бугри (Минас-Жерайс)
Бугри  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Кошари (Кече Польша воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сан-Хуан-де-Энова
Сан-Хуан-де-Энова — Испаниянең Валенсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Шаблавы
Шаблавы (Шаблавы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Шакир Гайсин
Гайсин Шакир Әхмәтдин улы (15 гыйнвар 1904 ел — 4 октябрь 1969 ел) — галим-агроном, югары мәктәп эшмәкәре. Авыл хуҗалыгы фәннәре кандидаты (1949). Башкорт АССРы атказанган фән эшмәкәре (1964). Хезмәт Кызыл Байрак ордены кавалеры (1949).
Биографиясе
Гайсин Шакир Әхмәтдин улы 1904 елның 15 гыйнварында Өфе губернасы Бәләбәй өязе (хәзерге Башкортстан Республикасы Бәләбәй районыИсмәгыйл авылында туган.
1930 елда Сарытау авыл хуҗалыгы институтын тәмамлаган.
1930 елдан Башкортстан авыл хуҗалыгы институтында директор ярдәмчесе булып эшләгән.
1933 елдан Башкортстан АССРының Эчке эшләр халык комиссариатының Яңавыл район бүлеге начальнигының урынбасары вазифасын башкарганнар.
1937 елдан Башкортстан мәйдан колхоз рәесләре мәктәбендә укытучы булып эшләгән.
1939 елдан Башкортстан авыл хуҗалыгы институтында укыткан.
1940 елдан Башкортстан басу тәҗрибә фәнни-тикшеренү станциясендә олуг тикшеренүче булып эшли. 1942 елдан бу станциянең директоры була.
1945 елдан ВКП(б)-ның Башкортстан өлкә комитетының авыл хуҗалыгы бүлеге мөдиренең урынбасары вазифасын башкарганнар.
1950 елдан Башкортстан АССРы авыл хуҗалыгы министрының урынбасары вазифасын сайланды.
1952 елдан — СССР Фәннәр академиясе Башкортстан филиалы Биология институтында директоры.
1956-1965 елларда Башкортстан авыл хуҗалыгы гыйльми-тикшеренү институты бүлегенең мөдире була.
Вулька-Заблоцка (Любартивский повяты)
Вулька-Заблоцка  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сәхтиян урамы (Казан)
Сәхтиян урамы (улица Сафьян) — Казанның Вахит районында урнашкан урам.
Татар-информ
Татар-информ — Татарстанның сәяси, социаль-икътисади һәм мәдәни тормышына бәйле хәбәрләр җыючы һәм таратучы мәгълүмат агентлыгы.
Надзея (Мазовия воеводалыгы)
Надзея  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD123545
HD123545 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Татар-информ
Белешмә
«Татар-информ» мәгълүмат агентлыгы 1990 елның 6 июнендә КПССның Татарстан обкомы бюросы карары белән оештырылган. Документны обкомның беренче секретаре Минтимер Шәймиев имзалаган. ТАССР дәүләт нәшрият комитеты һәм «Пойнт» совет-фин уртак ширкәте тарафыннан үз хисабына яшәгән «Татар-информ» мәгълүмат агентлыгы, оештырылган көннән бирле, татар, рус, инглиз телләрендә иҗтимагый, сәяси, икътисади, фәнни, мәдәни мәгълүмат тәкъдим итә. Бөтен дөнья татарлары хакында һәм татарлар өчен тиз арада төгәл мәгълүмат җиткерүче үзәк буларак оешкан агентлык, бер яктан, республикадан читтә яшәүче милләттәшләрне Татарстан белән бәйләүче нәтиҗәле чара буларак, икенче яктан, — Татарстан Республикасының куәтле мәгълүмат чыганагы буларак хезмәт итәр дип ният ителгән. Агентлык каршында Россия төбәкләре, БДБ илләре һәм чит илләрдә яшәгән татарларга атап чыгарылган атналык «Татар иле» һәм «Татарские края» (русча игезәге) газеталары һәм латин имлясы белән Tatar donyasi электрон газетасы чыгып килгән. Агентлыкның үз журналистларыннан тыш, Төркиядәге үз хәбәрчесе Рушания Алтай милләттәшләребезнең тормышы һәм шушы республикада Татарстанга, татарларга бәйле үзенчәлекле яңалыкларын тиз арада җиткерү мөмкинлеге табып эшли.
HD123545
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Татар-информ
Белешмә
«Татар-информ» агентлыгын төзелгән көннән башлап Үмәр Богдалов, аннары Римма Ратникова, Рәшит Галләмов җитәклиләр. 2005 елда, Татарстандагы ММЧлары «Татмедиа» оешмасына куып кертелгәч, «Татаринформ» агентлыгына гендиректор итеп журналист Леонид Толчинский утыртыла. Шул вакыттан башлап, агентлык төрле төбәкләрдә сибелеп яшәгән татар халкы турында хәбәрләр чыганагы булудан туктый. Өч телдә тупланып барган агентлык сайты туздырылып, күпчелек мәгълүматлар «яна». Яңа җитәкче 2007 елда «Татар иле» басмасын туздырып ташлап, аннары сәбәп табып юкка чыгара.
HD123545
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Татар-информ
Белешмә
Октябрь аенда агентлыкка моңарчы мөстәкыйль эшләгән intertat.ru һәм sntat.ru интернет-редакцияләр кушыла.
(6149) Пелцак
(6149) Пелцак — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Татар-информ
Сайт аудиториясе
Мәгълүмат агентлыгының генераль директоры сүзләренчә, агентлыкның аудиториясе киңәя. Әгәр 2016 елның апрель аенда "Татар-информ" ны көненә 11 мең кеше укыса, декабрьдә алар саны 33 меңгә җиткән. Татар редакциясенең аудиториясе турында аерым мәгълүмат юк.
(6149) Пелцак
Тарихы
1979 елның 25 сентябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 SS» саналган.
Татар-информ
Сайт аудиториясе
Татар редакциясенең айлык аудиториясе 2016 елның сентябрь аенда 117 000 тирәсе.
Скопосень
Скопосень — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
(13386) 1998 XG80
(13386) 1998 XG80 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Скопосень
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
UTC−06:00
UTC−06:00 — сәгать поясы. Җирле вакыт дөньякүләм вакытыннан алты сәгатькә арткарак бара. Үзәк меридиан булып 90° кб. о. тора
Чулда
Чулда — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Шибулаты
Шибулаты (Шӑплат, Шибулаты) — Чуашстанның Ормар районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 275 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (97%) алып тора.
Пурма
Пурма — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ушма елгасының сул ярыннан 22 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Кече Шәйморза
Кече Шәйморза — Татарстан Республикасының Чүпрәле районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422460.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.8 °C.
Гейгер (Алабама)
Гейгер  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Линкольн (округ, Невада)
Линкольн — Америка Кушма Штатларының Невада штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Пиоче шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 27 545 км² тәшкил итә.
Җилера (Сондрио)
Җилера — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Канюхи (Ляхавицкий районы)
Канюхи  (Канюхі ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ляхавицкий районында урнашкан авыл.
Җилера (Сондрио)
Географиясе
Җилера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Канюхи (Ляхавицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Хыденто-Яха
Хыденто-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Гыда елгасының сул ярыннан 45 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 61 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Стреоане (коммуна)
Стреоане — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Почон
Почон (포천시, 抱川市) — Көньяк Кореянең Кйоңги правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Тарих
Хәзерге статусын 2003 елдан башлап йөртә.
Ла-Жоншер
Ла-Жоншер — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Бужари
Бужари — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Акри штатына карый.
Аккент (Енишеһир)
Аккент (Akkent) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Енишеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Солодянки
Солодянки (Солодянки) — Киров өлкәсенең Кумёны районында урнашкан авыл.
Бужари
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Солодянки
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Гёда
Гёда (Göda) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нью-Касл (Делавер)
Нью-Касл  — Америка Кушма Штатларының Делавер штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Нью-Касл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сарра (Испания)
Сарра — Испаниянең Валенсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Кошице-Велики
Кошице-Велики — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кираздереси (Чине)
Кираздереси (Kirazderesi) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Чине илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пясек (Люблинецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вулька-Заблоцка-Колёния
Вулька-Заблоцка-Колёния — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.