cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Солки (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рошполь
Рошполь — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Рочестер (Пенсильвания)
Рочестер  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Паате
Паате (Paate) — Эстониянең Ида-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Сен-Леже (Па-де-Кале)
Сен-Леже — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Острову-Мик
Острову-Мик — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каһарман башкорт (гәҗит)
«Каһарман башкорт» гәзите — иске татар телендә нәшер ителгән башкорт милли матбугаты басмасы.
Тарихы
Газета 1919 елның 19 октябрендә Омск шәһәрендә чыга башлый. Колчак армиясе Омсктан чигенгәч Иркутск шәһәрендә чыгуын дәвам итә. Ябылган вакыты билгесез булып кала. Ул - 1917-1921 еллардагы Башкорт милли-азатлык хәрәкәтендә катнашучы Корбангалиевлар башлыгында Колчак гаскәре белән киткән башкорт полкларының органы. Газетада илдә монархик хөкүмәтне торгызуна алга сөргән мәкаләләр дөнья күргән.
Мөхәррире Мөхәмәтгали Корбангалиев була.
Девизы: «Иске ысул идарәгә кайтыйк!».
Миклавж-при-Табору
Миклавж-при-Табору — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Роузбург-Норт (Орегон)
Роузбург-Норт  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Роузбург-Норт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жуани
Жуани — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Киңәш (гәҗит, Ташкәнт)
Киңәш — атналык гәҗит. «Шураи Ислам» гәҗите варисы. 1917 елда Ташкәнт шәһәрендә татар һәм үзбәк телләрендә нәшер ителә.
Новае Лядна
Новае Лядна (Новае Лядна ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лепельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
NGC 7017
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Марсак-сюр-л'Иль
Марсак-сюр-л'Иль — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Вархоли
Вархоли — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(3276) Порта Цоэли
(3276) Порта Цоэли  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Газинур Морат
Газинур Васикъ улы Моратов — татар шагыйре, журналист һәм публицист, Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе, Татарстанның Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясе (2016), Муса Җәлил премиясе (2007), Татарстан Язучылар берлегенең Гаяз Исхакый исемендәге әдәби бүләге (2000) лауреаты. Татарстанның халык шагыйре (2022).
Тормыш юлы
Газинур Морат 1959 елның 18 августында Татарстанның Кукмара районы Зур Сәрдек авылында колхозчы гаиләсендә туган. 1976 елда туган авылындагы урта мәктәпне тәмамлагач, Казан университетының татар теле һәм әдәбияты бүлегендә укып югары белем ала. 1981 елдан бирле ул журналистлык хезмәтендә: 1981—1984 елларда «Татарстан яшьләре» газетасы редакциясендә пропаганда бүлеге мөхәррире, 1984—1988 елларда балалар журналы «Ялкын» редакциясендә бүлек мөдире, 1989—1991 елларда ВЛКСМның Татарстан өлкә комитеты каршындагы иҗат берләшмәсе җитәкчесе, аннан соң ике елга якын «Идел» журналы редакциясендә әдәбият-сәнгать бүлеге мөдире һәм 1993—1995 елларда «Татар иле» газетасының баш мөхәррир урынбасары булып эшли. 1995 елдан ул — «Мәдәни җомга» атналык газетасының баш мөхәррир урынбасары хезмәтендә.
Газинур Морат — узган гасырның сиксәненче елларында шигърият мәйданына килгән талантлы яшь буынның бер вәкиле. Аның беренче әдәби тәҗрибәләре — шигырьләре һәм журналистик язмалары әле җитмешенче елларда ук Кукмара район газетасында күренә башлый. Студент елларында шигырьләре, әдәби тәнкыйть мәкаләләре инде республика көндәлек матбугатында бик еш басыла, соңга таба абруйлы «Казан утлары» журналы битләрендә дә шигырь цикллары белән катнаша, ә 1985 елда Татарстан китап нәшриятында «Җир хәтере» исемле мөстәкыйль шигырьләр җыентыгы дөнья күрә. Шул китабы һәм тагын өч елдан соң басылган «Мин дөньяны тыңлыйм» исемле икенче җыентыгы нигезендә ул 1988 елда СССР Язучылар берлегенә әгъза итеп алына. 2000 елда шагыйрь «Түбә» исемле шигырьләр һәм поэмалар китабы өчен Язучылар берлегенең Гаяз Исхакый исемендәге әдәби бүләгенә лаек булды.
Газинур Морат заманның, татар дөньясының актуаль иҗтимагый мәсьәләләренә, әдәбият-сәнгать проблемаларына багышланган тәнкыйди һәм публицистик мәкаләләре белән көндәлек матбугатта даими катнаша килә. Бу төр мәкаләләренең бер өлеше аның «Җәяүле кошлар» (2002) исемле китабында урын алган. 2001 елда аңа Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе дигән мактаулы исем бирелде.
1994 елдан ул Татарстан Язучылар берлегенең идарә әгъзасы, бер үк вакытта 1999 елдан Берлек каршындагы Кабул итү коллегиясе әгъзасы.
2007 елда «Төнге әверелеш» китабы өчен ТР Муса Җәлил премиясе белән бүләкләнә.
2016 елда «Кош хокукы: шигырьләр һәм поэмалар» китабы өчен ТР Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясенә лаек булды.
Татар әдәбиятын үстерүгә зур өлеш кертүе һәм купьеллык иҗади эшчәнлеге өчен 2022 елда Татарстанның халык шагыйре исеме бирелә.
Гаилә хәле
Беренче хатыны Гөлзада Бәйрәмова, шагыйрә, язучы. Икенче хатыны Флера Дәминова, музейлар белгече.
Юҗное (Караганды өлкәсе)
Юҗное (Южное) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Вона (Светица кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рус Тимәше
Рус Тимәше (Вырӑс Тимешӗ, Русские Тимяши) — Чуашстанның Епрәч районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429707. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97213855004. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100600004500.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2133.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 154 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (85%), руслар (15%).
Элана Яненко
Биографиясе
Элана Константиновна Яненко 1932 елның 17 ноябрендә Краснодар шәһәрендә туган. Бала чагы һәм яшүсмер еллары Абхазиядә үтә. Сухум шәһәре урта мәктәбен алтын медаль белән тәмамлый, Мәскәү дәүләт медицина институтының дәвалау факультетына укырга керә.
Институтны тәмамлагач, ире белән бергә Ленинградка күченә, анда И.И. Мечников исемендәге шифаханә базасында урнашкан Санитар-гигиена медицина институтында эшли башлый. Профессор И.М. Тальманның ассистенты була.
1958 елда Мәскәүгә кайта һәм Н.&nbsp;И.&nbsp;Пирогов исемендәге 2-нче Мәскәү медицина институтының урология кафедрасында эшли башлый, башта ассистент сыйфатында, аннары доцент сыйфатында була. Профессор А.Я. Пытель җитәкчелеге астында клиник ординатурада һәм аспирантурада укый. Ватаныбызның сәламәтлек саклау өчен мөһим булган һәм шул чакта өйрәнелмәгән урология юнәлеше — гемодиализ һәм мәет бөере күчереп утыртуның башлангычында тора.
1967 елда медицина фәннәре кандидаты гыйльми дәрәҗәгә дәгъвалау өчен диссертация яклый.
Профессор Н.А.Лопаткин җитәкчелегендә терминаль бөер чирле авырулар өчен ССРБ-да беренче Гемодиализ үзәген оештыруда катнаша, анда бөер күчереп утырту буенча операцияләр башлана.
1979 елдан алып Россия Сәламәтлек саклау министрлыгының урология фәнни-тикшеренү институтында элек сидек ташы авырулары бүлеге, ә 1996-2006 елларда — гыйльми эшләр буенча директор урынбасары була. 2006 елдан алып урология гыйльми-тикшеренү институтының дипломнан соң белем бирү бүлеге мөдире, соңгы көннәренә кадәр бу институтның баш гыйльми хезмәткәре булып тора. .
1980 елда медицина фәннәре докторы гыйльми дәрәҗәсенә дәгъвалау өчен диссертация яклый. 1990 елда аңа профессор исеме бирелә.
500-дән артык фәнни хезмәт авторы, шул исәптән «Урология» дәреслеге авторларының берсе, 1984 елда аның өчен медицина һәм медицина-биология проблемалары өлкәсендә ССРБ-ның Дәүләт премиясенә лаек була шулай ук урология һәм милли кулланма буенча өч томлык хезмәт авторы. Фәнни мәктәп оештырып, укучы һәм иярченнәрен тәрбияли. . Аның җитәкчелегендә 13 докторлык һәм 15 кандидатлык диссертациясе яклана.
Э.К. Яненко озак еллар Мәскәү Сәламәтлек саклау департаментының баш урологы була.
2019 елның 10 апрелендә вафат була. Востряково зыяратында җирләнә.
Вилете-Җервазио (Комо)
Географиясе
Вилете-Җервазио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Элана Яненко
Наградалары һәм казанышлары
ССРБ Дәүләт премиясе лауреаты (1984) ,Россия Федерациясенең атказанган табибы (1994),Россия Федерациясенең атказанган фән эшмәкәре (2001),«Хезмәт батырлыгы өчен» медале (1986) ,«Мәскәүнең 850-еллыгы истәлегенә» медале (1997) ,«Ватан сәламәтлек саклау алдындагы казанышлары өчен» медале (2002) ,Россия Федерациясе Президентының Мактаулы грамотасы (2014).
Вилете-Җервазио (Комо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Элана Яненко
Наградалары һәм казанышлары
Әгъзалыгы:
Өстәмә мәгълүматлар
[https://www.youtube.com/watch?v=Oe5cqXVstY0 Видеозапись выступления Яненко Э. К. У истоков ангиографии в урологии] // Инновационный Workshop в НИИ Урологии «Рентгеноэндоваскулярные методы диагностики и лечения в урологии» 20-24 октября 2014 г.
Паатна
Паатна (Paatna) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Кавали (Эйсмантавски авыл советы)
Кавали  (Кавалі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Соснова (елга)
Соснова – Россия территориясеннән ага торган елга. ,, Удмуртия, Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.
Колхоз газеты (гәҗит)
Колхоз газеты — гәҗит. ВКП(б)ның Татарстан өлкә комитеты һәм ТАССР игенчелек халык комиссариаты басмасы. 1924 елның 25 апреленнән 1935 елның 30 августына кадәр Казан шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 733 саны чыга.
Соснова (елга)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Откур
Откур (Hautecour) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Мутье кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11,65 км².
Искәрмәләр
Откур
Камениця (Мальборский повяты)
Камениця  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зүлфибулак (Чалдыран)
Зүлфибулак (Zülfibulak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Чалдыран илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бокиньени
Бокиньени — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Баррикадная (метро станциясе)
«Баррикадная» метро станциясе (станция метро «Баррикадная») — Мәскәү метрополитенының Таганка-Кызыл Пресня сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - А. Ф. Стрелков, В. Г. Поликарпова.
Станция 1972 елның 30 декабрь көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Пресненский районнарында урнашкан.
Сольники (Билостоцкий повяты)
Сольники  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Росс (Техас)
Росс  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Росс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ишнарат
Ишнарат — Татарстан Республикасының Арча районындагы авыл.
Халык саны — 92 тирәсендә. Почта индексы — 422005.
Тарих
1678 елда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Наурыз
Наурыз — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Колхоз юлы (гәҗит)
Колхоз юлы — иҗтимагый-сәяси гәҗит. ВКП(б)ның Тубыл район комитеты һәм район башкарма комитеты органы. 1930 елның 23 апреленнән 1935 елның 11 феварленә кадәр Тубыл шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 371 саны чыга.
Наурыз
Почта индексы — 453747, — 80253850001.
Демография
Халык саны динамикасы:
Игрежа-Нова (Барселуш)
Игрежа-Нова  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Сен-Леонар (Па-де-Кале)
Сен-Леонар — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Домбрувка-Возницка
Домбрувка-Возницка — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
WNK2
WNK2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Миклари
Миклари — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марсале
Марсале — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Рошсов
Рошсов — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Волосница (Коми)
Волосница (Волосница) — Коми Республикасының Троицко-Печорск районында урнашкан авыл.
Климат
Волосница климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: руслар (100%).
Пада (Виру-Нигула)
Пада (Pada) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Роялтон (Пенсильвания)
Роялтон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Варшавице
Варшавице — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Новае Палюдава
Новае Палюдава (Новае Палюдава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Юҗное (Тайынша районы)
Юҗное (Южное) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Вонзур
Вонзур — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Возюг елгасының уң ярыннан 19 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
NGC 7018
NGC 7018 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(1636) Портер
(1636) Портер  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1950 елның 23 гыйнварында Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1950 BH» саналган.
Җиһанур Фазуллин
Җиһанур Фазуллин (1 май 1955 ел) — галим-математик, югары мәктәп эшлеклесе. Физика‑математика фәннәре докторы (2006), профессор (2007). Россия Федерациясенең мактаулы югары профессиональ белем бирү хезмәткәре (2014). Башкортстан Республикасының Фән һәм техника өлкәсендәге дәүләт премиясе лауреаты (2011).
Биографиясе
Җиһанур Йосып улы Фазуллин 1955 елның 1 маенда Башкорт АССР ның Колчура авылында туган.
Фәнни эшчәнлеге
Гыйльми тикшеренүләре сызыклы операторларның спектраль теориясенә һәм аның математик физикадагы кушымталарына багышланган. 30 дан артык фәнни хезмәт авторы.
Кавалики (Бераставицкий районы)
Кавалики  (Кавалікі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.
Острову-Тетару
Острову-Тетару — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саммит (Орегон)
Саммит  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Саммит халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Камениця-Крулевска
Камениця-Крулевска — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
19 август
19 август — Милади тәкъвимендә сигезенче айның унтугызынчы көне. Ел ахырына кадәр 134 көн кала.
Домбрувка-Гурна (Лодзь воеводалыгы)
Домбрувка-Гурна  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дикменҗик (Сивас)
Дикменҗик (Dikmencik) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Сивас илчесенә караган бер авыл (köy).
Инфанташ
Инфанташ — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Бордальба
Бордальба — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Сольнички
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
WNT1
WNT1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Пада-Арукүла
Пада-Арукүла (Pada-Aruküla) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Микоте
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вилефранке (Валле д'Аоста)
Вилефранке — Италиянең Валле д'Аоста төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилефранке Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Отлюс
Отлюс (Hauteluce) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Южин кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 62,39 км².
Искәрмәләр
Отлюс
Сен-Лоран-Бланжи
Сен-Лоран-Бланжи — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Марсане
Марсане — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Ротан (Техас)
Ротан  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ротан шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юҗный (Караганды өлкәсе)
Юҗный (Южный) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Яңа Ашыт
Яңа Ашыт — Татарстан Республикасының Арча районындагы авыл.
Почта индексы — 422031.
Пушкинская (метро станциясе)
Архитекторалар - Ю. В. Вдовин, Р. В. Баженов.
Станция 1975 елның 17 декабрь көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Тверской районнарында урнашкан.
Колхоз яшьләре (журнал)
Колхоз яшьләре (1922-24 елларда «Кызыл шәрекъ яшьләре», 1924-1925 елларда «Октябрь яшьләре», 1925-1930 елларда «Авыл яшьләре») — айлык журнал. БЛКЯБнең Татарстан өлкә комитеты органы. 1922-1933 елларда Казан шәһәрендә татар телендә нәшер ителә. 1933 елда «Атака» журналы белән берләштерелә. Мәхәррирләр - Мөхәммәт Парсин, Г. Галиев, С. Фәхри, Ф. Мөбәрәкшин, Ш. Рәмзи, Ф. Исхаков.
(2333) Портан
(2333) Портан  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1943 елның 3 мартында И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1943 EP» саналган.
Инфешта (Селорику-ди-Башту)
Инфешта  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Новае Рцишчава
Новае Рцишчава (Новае Рцішчава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Колхозник Татарии (гәҗит)
Колхозник Татарии — иҗтимагый-сәяси һәм әдәби гәҗит. ВКП(б)ның Татарстан өлкә комитеты һәм ТАССР игенчелек халык комиссариаты басмасы. 1924 елның 25 апреленнән 1933 елның 10 мартына кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 628 саны чыга.
Мурмышка
Мурмышка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Медведица елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зүлфикар (Шеһиткамил)
Зүлфикар (Zülfikar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шеһиткамил илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Варшавянка (Мазовия воеводалыгы)
Варшавянка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Падакырве
Падакырве (Padakõrve) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
Сорочи-Мостек
Сорочи-Мостек — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 7019
NGC 7019 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Мирен
Мирен — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Савка
Савка (Савкка, Савка) — Чуашстанның Епрәч районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429705. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97213845003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100600004600.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 47 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Тышкы сылтамалар
Савка
Дикменли (Артвин)
Дикменли (Dikmenli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Артвин илчесенә караган бер авыл (köy).
Колхозчы (гәҗит)
Колхозчы — иҗтимагый-сәяси гәҗит. ВКП(б)ның Куйбышев өлкә комитеты һәм өлкә башкарма комитеты басмасы. 1928 елның 6 октябреннән 1938 елның 28 мартына кадәр Самар (Куйбышев) шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 1170 саны чыга.
Каваличы (Гродзенский районы)
Каваличы  (Кавалічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Руафьё
Руафьё — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Каваличы (Гродзенский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Борха
Борха — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санривер (Орегон)
Санривер  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Санривер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воль
Воль (Воль) — Коми Республикасының Усть-Кулом районында урнашкан авыл.
Климат
Воль климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
Казан күперләре
Казан күперләре (Мосты Казани) — Казандагы күперләр, дамбалар, тимер юл кичүләренең атамалары. Кайбер күперләрнең элекке, тарихи исемнәре курсив белән бирелгән.
Камениця-Шляхецка
Камениця-Шляхецка — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лондон декларациясе (1915)
1915 елгы Лондон декларациясе — Антанта илләренең 1914-1918 еллардагы Беренче бөтендөнья сугышы барышындагы килешүе.
Тарих
1915 елның (30) ноябрендә Лондонда Бөекбритания, Италия, Россия империясе, Франция, Япония вәкилләре тарафыннан имзаланган.
Кул куйган яклар әлеге сугыш барышында сепарат солых төземәскә, сугыштан соң килешүдә катнашучы илләр – һәрберсе белән аерым-аерым солых шартларын уйлап табарга килешәләр.
1915 елгы декларациягә кадәр, Франциянең тулысынча тар-мар ителүеннән курыккан Россия империясе ягы инициативасы белән, 1914 елның 23 августында (5 сентябрендә) Бөекбритания, Россия империясе һәм Франция Лондонда декларация имзалаган була. 1914 елгы декларациягә 1914 елның  (19) октябрендә Япония, 1915 елның  (21) ноябрендә Италия кушыла. Шулай итеп, 1915 елгы Лондон декларациясен кабул итүгә шартлар туа.
Әлеге декларация Антанта илләренең хәрби-сәяси бердәмлеген ныгыта һәм, кайбер хәрби уңышсызлыкларга карамастан, сугышны дәвам итәргә әзер булуларын күрсәтә.
1915 елгы Лондон декларациясе Россиядәге 1917 елгы Октябрь инкыйлабына һәм Солых турында декрет кабул ителгәнчегә кадәр көчендә була.
Падакүла
Падакүла (Padaküla) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Вонил
Вонил (Вонюл, Вонель) — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луза елгасының сул ярыннан 192 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 58 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юльевка
Юльевка (Юльевка) — Казакъстанның Костанай өлкәсендә урнашкан авыл.
Марсияк-Сен-Кантен
Марсияк-Сен-Кантен — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Гаделша (Учалы районы)
Почта индексы — 453747, — 80253850002.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 16 кешенең яшәве мәгълүм.
Отвешть
Отвешть — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вилецкия (Маса-Карара)
Вилецкия — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Домбрувка-Дужа (Лодзь воеводалыгы)
Домбрувка-Дужа  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вилецкия (Маса-Карара)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сен-Мартен-Булонь
Сен-Мартен-Булонь — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
(757) Портлендия
(757) Портлендия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Рурал-Велли (Пенсильвания)
Рурал-Велли  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кузнецкий Мост (метро станциясе)
«Кузнецкий Мост» метро станциясе (станция метро «Кузнецкий Мост») — Мәскәү метрополитенының Таганка-Кызыл Пресня сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - Н. А. Алёшина, Н. К. Самойлова.
Мәскәү шәһәренең Мещанский районнарында урнашкан.
WNT10B
WNT10B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Кыяклылар
Кыяклылар (Gramíneae, Зла́ки), шулай ук Йончалылар Мя́тликовые (Poáceae) — берөлешлеләр гаиләсе. 650 ыруг, якынча 10 мең төре билгеле, бар җир шарын буйлап таралган. Үлән, сирәгрәк агач сыман үсемлек. Идел-Урал буенда 39 төрдән (колынкойрык, кылган, айрык, йонча, бүтәгә, актамыр һ.б.) 139 төр үсә. Бер, ике, күп еллык үлән. Сабагы цилиндр формасында, гади яки тармаклы, төз яки җәйелүчән; төеннәрдән һәм төен араларыннан тора. Күпчелек кыяклылар төен араларының эче куыш (салам), сирәгрәк көпшәк паренхималы тукыма белән тутырылган (керпе үлән, кукуруз, тары һ.б.). Яфрагы кыяк, ланцет, җеп яки каеш сыман, ачык, сирәк очракларда кушылып үккән җиңсәле (күстерә, шаукамыш һ.б.) һәм кыяк (җепсә сыманнарга кадәр) яки ланцет рәүешле пластинкалы. Җиңсәнең пластинкага күчкән урынында гадәттә телчә була. Яфрагының урнашуы ике рәтле, сирәкләп спираль рәвешендә. Чәчкәсе вак, ике, сирәгрәк бер җенесле, чәчкә тәңкәләре һәм 1-2 чәчкә ярысы (лодикулалар) белән уратып алынган. Серкәчләре 1 дән алып 6 га кадәр (күпчелек төрләрдә 3). Җимешлеге 1, җимшәне өске. Чәчкәләре катлаулы чәчкәлекләр ясаучы башакларда 2 рәт булып урынлашкан: себеркеләр, башаклар, суклар, солтаннар яки башлар. Йонча, колынкойрык һ.б. ыруларга караган төрләргә апомиксис (аталандырылмыйча яралгы барлыкка килү) хас, кайсы берләрендә (йонча, солыбаш) вивипария (башаклар суганбаш булып үзгәрә) күзәтелә. Җимеше — бөртекчә, хайваннар яки җил белән тарала. Безнеж шартларда кыяклылар башлыча далада һәм болыннарда үсә, шулай ук урманнарда, дымлы урыннарда һәм биек тау башларында очрый. Ашарга яраклы үсемлекләр (тары, бодай, арыш, арпа һ.б.), мал азыгы үсемлекләре (айравык, күстерә, йонча, солыбаш, тимофеевка һ.б.), декоратив үсемлекләр (тарут, арышбаш, ялбыр кылган һ.б.), баллы үсемлекләр (бармакчалы үлән, камыш), сүсле үсемлекләр (сәрхәт кыягы, елан теле һ.б.). Кайсы бер кыяклылар (үгезут, исле башак һ.б.) аракы-ликёр һәм парфюмерия-косметика сәнәгатендә, айравык, керпе үләне, дөя кылганы һ.б. халык медицинасында кулланыла. Арыш күстерәсе, кара солы, сырылучан актамыр, керпе үләненең һәм шыртүләннең төрләре — чүп үләннәре. Йонча, солыбаш, иргылчык, арыш һәм тимофеевканың серкәсе аллергия авыралары тудыра. Үсемлекләрнең 15 сирәк төре (реликтлар сөялле солы үләне, Ледебур колерия; эндемиклар Коржинский кылганы, шырт колерия; мурт арышбаш, Лессинг кылганы, сарепта кылганы, Карелин таукыягы, чуклы таукыяк, актамыр, ялтыр очлыгылчык һ.б.) — БР ныңКызыл китабына, алар арасыннан 5 төр (Залесский кылганы, сылу кылган, төкле кылган, дөя кылганы, келерия) РФ ның Кызыл китабына кертелгән.
Новае Саколина
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Инфиаш (Визела)
Инфиаш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Роузбад (Техас)
Роузбад  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Мирен-Костаневиця
Мирен-Костаневиця — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Роузбад (Техас)
Тарихы
Роузбад шәһәре  елда нигезләнгән.
Мирен-Костаневиця
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Роузбад (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Соснове-Багно
Соснове-Багно — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Варшевка
Варшевка — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Паллю
Паллю (Pallud) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Южин кантонына карый.
Вилини (Арецо)
Вилини — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилини Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Адай
Адай — топоним.
Зүмрүт (Чаршамба)
Зүмрүт (Zümrüt) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Яблоновка (Акмола өлкәсе)
Яблоновка (Яблоновка) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Камень (Вейгеровский повяты)
Камень  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
WNT11
WNT11 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
(3933) Португалия
Тарихы
1986 елның 12 мартында Ричард Уэст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 EN4» саналган.
Каварыки
Каварыки (Каварыкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Ислам бәйрәмнәре
Ислам бәйрәмнәре — Ислам динендә билгеләнгән бәйрәмнәр һәм истәлекле кичәләр.
Боторрита
Боторрита — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Домбрувка-Мала (Лодзь воеводалыгы)
Домбрувка-Мала  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Падари
Падари (Padari) — Эстониянең Пылвамаа өязендә урнашкан авыл.
Маяк (Дордонь)
Маяк — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Дикметаш (Демирөзү)
Дикметаш (Dikmetaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Демирөзү илчесенә караган бер авыл (köy).
Сафа Сабиров
Сафа Сабир улы Сабиров, чын исеме Сафа Нәзыйров — татар язучысы.
Ул 1915 елның 19 августында Татарстанның Питрәч районы Искейорт авылында туып үсә. 1934-1938 елларда ул Казан елга техникумында укый, аннары Идел пароходчылыгында капитан ярдәмчесе булып эшли. 1938-1946 елларда Ерак Көнчыгышта Хәрби Диңгез Флотында хезмәт итә, шушы чорда әдәби иҗат белән шөгыльләнә башлый. Язучының беренче хикәя һәм очерклары матбугатта 1945 елда күренә башлый. 1949 елда аның беренче мөстәкыйль китабы – нахимовчылар турындагы “Яшь диңгезчеләр” дигән повесте басылып чыга. Гомумән, елгачылар тормышына багышлап ул күпсанлы хикәяләр һәм очерклар иҗат итә, аерым җыентыклары (“Дүрт елга буйлап”, “Зур Идел туганда”, “ Ике хикәя”, “Идел чакыра”, “Идел таңнары”, “Язгы сулар акканда”, “ Су өстендә акчарлак”, “Кайнар агым”, “Идел җилләре”, “Җил тулсын җилкәннәргә” китаплары һ.б. әсәрләре) дөнья күрә. Бу яктан аны үзенә күрә “татарның елгачы маринисты” дип әйтергә мөмкин.
Сен-Мартен-д'Арденгем
Сен-Мартен-д'Арденгем — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Сафа Сабиров
1954-1971 елларда Сафа Сабиров “Совет Татарстаны” газетасы редакциясендә – күчмә хәбәрче, Татарстан китап нәшриятында – матур әдәбият редакциясе мөдире, өлкән редактор булып эшли. Шул вакыт эчендә аның аның татарча һәм урысча егермегә якын китабы басылып чыга.Соңгы елларда “Казан утлары” журналында “Еллар һәм юллар” повесте, 2004 елда Татарстан китап нәшриятында “Алтын балдаклы абыстай” исемле китабы дөнья күрде. Ул шулай ук мари язучыларының, М.Пришвин, Е.Чарушин һ.б. әдипләрнең аерым әсәрләрен татарчага тәрҗемә итә.
Язучы 2004 елда вафат.
NGC 7020
NGC 7020 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Восточный Лаптюг
Көнчыгыш Лаптюг — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мала елгасының сул ярыннан 40 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
NGC 7020
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Сын (Воткинск сусаклагычы кушылдыгы)
Сын — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга Воткинск сусаклагычының Сюзьва култыгына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 46 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сехнер
Сехнер (Сехнер, Сехнер) — Чуашстанның Епрәч районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429720. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97213553003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100600004700.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2133.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 11 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Кабанелаш (Вила-Верде)
Кабанелаш  — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Новае Сяло (Аршанский районы)
Новае Сяло (Новае Сяло ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Мирке
Мирке — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александр Хргиан
Александр Хргиан (21 гыйнвар 1910 — 3 гыйнвар 1993 — совет метеорологы, болыт һәм явым-төшем физикасы һәм атмосфера озон физикасы өлкәсендә белгеч, география фәннәре докторы, Мәскәү университеты профессоры.
Биографиясе
Александр Христофорович Мәскәүдә табиб гаиләсендә туган. 1930 елда Мәскәү университетының физика-математика факультетын «Геофизика» циклы буенча тәмамлый.
1931-1933 елларда ССРБ элемтә юллары Халык комиссариатының юл һәм төзелешләр гыйльми-тикшеренү институты аспирантурасында укый, ә аннары 1933-1938 елларда шунда ук «Тимер юлларда кар белән көрәш» белгечлеге буенча тикшеренүче булып эшли. Бу чорда бер үк вакытта Александр Христофорович Мәскәү Гидрометеорология институтында укый, биредә доцент вазифасын били. Александр Христофорович климатология буенча лекция укый һәм шунда ук 1936 елда «Мәскәү өлкәсе климаты» темасына диссертация яклый, фән кандидаты булып китә. 1938-1940 елларда Эшче-крестьян Кызыл Армиясе хәрби-һава көчләрендә синоптик булып хезмәт итә.
1941 елда хәрби хезмәттән демобилизацияләнә һәм Үзәк һава торышы институтында эшли башлый, әмма Бөек Ватан сугышы башлану белән бәйле кабат мобилизацияләнә. Эшче-крестьян Кызыл Армиясе сафында ул югары хәрби метеорология институтында синоптик гидрометеорологиядән укыта. Шушы ук чорда 1943 елда ул «Развитие идей и методов синоптической метеорологии» темасына докторлык диссертациясе әзерли, аны яклаганнан соң география фәннәре докторы булып китә.
1945-1951 елларда Үзәк аэрология обсерваториясендә һәм (1947 елдан) бер үк вакытта Мәскәү дәүләт университеты профессоры вазифасында эшли. 1951 елдан ул тулысынча Мәскәү дәүләт университетына күчә һәм гомеренең азагына кадәр МДУ профессоры булып тора.1980-1987 елларда МДУ-ның физика факультетында атмосфера физикасы кафедрасы белән җитәкчелек итә.
Альпинист-һәвәскәр
Александр Христофорович альпинист-һәвәскәр була, ул «ССРБ-ның спорт мастеры» булмый, тик «альпинизм буенча өлкән инструктор» исеменә ия була. Яше сиксән чамасы булганда да Хргиан тауларга йөрүен дәвам итә.
Сайксвилл (Пенсильвания)
Сайксвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Александр Хргиан
Альпинист-һәвәскәр
Памир тауларында башка ил альпинистлары белән аралашып, Александр Христофорович биш телдә альпинистларның сөйләшү китабын булдыру идеясенә килә, аны гомеренең соңгы елларында тәмамлый.
Сайксвилл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александр Хргиан
Искәрмәләр
Атасының фамилиясе — Хргиян Христофор Пелипосян (Христофор Филлипович) 1870 елда Дондагы Нахичевань шәһәрендә туган.
Айдар (мәгънәләр)
Айдар — күп мәгънәле сүз.
Кадзи
Кадзи (Кадзі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
WNT16
WNT16 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Пәдасте
Пәдасте (Pädaste) — Эстониянең Сааремаа өязендә урнашкан авыл.
Сосновець (Подлясье воеводалыгы)
Сосновець  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Саут-Лебанон (Орегон)
Саут-Лебанон  — Америка Кушма Штатларының Орегон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Саут-Лебанон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Илиада
«Илиа́да» (Ἰλιάς) — Борынгы Греция әдәбияты истәлекләренең иң борынгысы, Һомерга нисбәтләнә торган эпик поэма. Троя сугышы вакыйгаларын тасвирлый.
Саут-Лебанон (Орегон)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Илиада
Грекларның иң атаклы легендалары “Илиада” – “Одиссея“ поэмаларында бәян ителгән. Боларның авторы, борынгы әкиятләргә караганда, бер сукыр җырчы, Кече Азия кешесе Һомер булган.
Сугышның килеп чыгуы сәбәпләре. Ызгыш-талаш алмасы
Фессалия патшасы Пелей диңгез алиһәсе, Фетидага өйләнгән, сый мәҗлесе булган, анда ызгыш-талаш алиһәсе — Эридадан башка бүтән барлык аллалар чакырылган булган. Ачуы чыккан Эрида мәҗлестәгеләр арасында талаш чыгарырга уйлаган һәм, ходайлар һәм алиһәләр табынга утырышканнан соң, алар арасына „Матурларның матурына“ дип язылган алма ташлаган. Алма кемгә булырга тиешлек турында алиһәләр арасында шул минутта ук бәхәс башланган. Бигрәк тә өч алиһә: Зевс хатыны Һера, акыл алиһәсе Афина, һәм матурлык алиһәсе Афродита үзара җиңешкәннәр.
Алар, үзләренең дауларын хәл кылуны сорап, Зевска мөрәҗәгать хөкем итәргә теләмәгән һәм аларнының улы Парис янына җибәргән, аларның һәркайсы аны, юмалап, үзенә каратырга уйлаган: Һера — әгәр Парис алманы аңа бирергә хөкем итсә, аны бөтен дөньяга хаким итеп куярга вәгъдә биргән; Афина — бөек герой һәм зур акыл иясе итәргә ышандырган; ә Афродита — дөньядагы иң гүзәл кызны аңа кияүгә бирергә вәгъдә иткән. Егет кеше Парис соңгы шартны сайлаган һәм алманы Афродитага дип хөкем иткән. Шул вакыттан башлап Афина һәм Һера Парисны, аның белән бергә шулай ук бөтен Троя халкын, дошман күрә башлаганнар. Афродита исә, үзенең бир¬гән вәгъдәсен җиренә җиткерү йөзеннән Спарта патшасы Менелайның сылу хатыны Еленаны урларга Париска ярдәм иткән.
Троя сугышының башланып китүе
Менелай Еленаны кире кайтарып алырга һәм аны урлаган өчен үч алырга уйлаган. Бөтен грек патшалары анын яклы булганнар; алар Троя халкына каршы сугыш белән барырга карар иткәннәр, һәм Менелайнын туганы Агамемнонны (Микены патшасы) барлык гаскәриен баш житәкчесе иткәннәр. Бу сугыш ун ел буена сузылган; анда грекларның да, Троя халкының да күп геройлары катнашкан. Иң атаклы геройлардан: греклар ягыннан Пелейнын улы Ахилл, ә Троя ягыннан — Приамнын улы Һектор булган.