cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бактериология
Бактериология (бактерия + гр. logos фән) — бактерияләр турындагы фән, киңрәк фәнни дисциплина микробиологиянең бер бүлеге.
Бактериология берничә мөстәкыйль дисциплинага бүленә. Гомуми бактериология бактерияләрнең морфологиясен, физиологиясен, биохимиясен, эволюциясен, үзгәрүчәнлеген, экологиясен, бактерияләрнең матдәләр әйләнешендәге ролен, табигатьтә таралуын һәм аларга тышкы мохит факторының йогынтысын өйрәнә.
Ветеринария бактериологиясе хайваннар өчен бактерияләр биологиясен, аларның авыру кузгату механизмын, организмның  микроблар кертүгә саклану реакцияләрен, тышкы тирәлектә бактерияләрне диагностикалау һәм индикацияләү ысулларын, специфик профилактика һәм терапия чараларын өйрәнә.
Язылы (Агры)
Язылы (Yazılı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Агры илчесенә караган бер авыл (köy).
Фуэнте-дель-Арко
Фуэнте-дель-Арко — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Зимница (Беларусия)
Зимница (Зімніца ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Вельке Дворники
Вельке Дворники — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Нажель-Сее-Мений
Нажель-Сее-Мений — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Кызыл Яр (Кызыл Чутай районы)
Кызыл Яр (Кызыл Чутай районы) (Хĕрлĕяр, Красный Яр) — Чуашстанның Кызыл Чутай районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429055. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97226815004. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101100002800.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Рошейрон (Техас)
Рошейрон  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Рошейрон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ленжини
Ленжини — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каленчин (Маковский повяты)
Каленчин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
GSC3622-2203
GSC3622-2203 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гомби ди Ричи (Империя)
Гомби ди Ричи — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гомби ди Ричи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Епурень (коммуна)
Епурень — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан коммуна.
Аржанвьер
Аржанвьер — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Нетулиско-Мале
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Антоново (Свердловск өлкәсе)
Антоново (Антоново) — Свердловск өлкәсенең Артёмовский шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
(11548) Джеррильюис
(11548) Джеррильюис — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 25 ноябрендә Кэролин Шумейкер, Дэвид Леви тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WD8» саналган.
Радзеховице-Други
Радзеховице-Други — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лисея
Лисея — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Базиликата
Базиликата (Basilicata) — Италия төбәкләренең берсе.
Ә
Ә, ә (шва) — кирилл әлифбасының хәрефе. Татар әлифбасында икенче урында тора, Ә, ә татар латин әлифбасында «Ä|Ä, ä» (язылышта «Ә, ә») хәрефенә туры килә.
Базиликата
Административ үзәге — шәһәре.
Тарих
1948 елда барлыкка килгән.
Административ бүленеш
2 провинция (2019).
Сарай (мәгънәләр)
Сарай ― күпмәгънәле сүз. Төрки телләргә фарсы теленнән кергән: — «өй, корылма».
Газета Топоним:
Морган (округ, Юта)
Морган — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Морган шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1862 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1582,3 км² тәшкил итә.
Фуэнте-дель-Маэстре
Фуэнте-дель-Маэстре — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нагольд (шәһәр)
Нагольд (Nagold) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иппология
Иппология (гр. hippos ат + logos сүз, тәгълимат, өйрәтү) — атлар турындагы фән. Элегрәк (XX гасырның 30 нчы елларына кадәр) ветеринария кавалерия һәм артиллерия уку йортларында укытылган уку дисциплинасы.
Иппологиягә керәләр: атларның килеп чыгуы һәм эволюциясе, анатомиясе һәм физиологиясе; атларны ашату, асрау һәм файдалану; экстерьер һәм токымнары, үрчетү ысуллары һәм биологиясе. Иппология Борынгы Грециядә килеп чыккан. XIX гасыр ахырына кадәр иппология ветеринария белән тыгыз бәйләнештә үскән, чөнки ат ветеринария белемнәрен практикада куллануда төп объект булган. Русиядә иппология буенча зур кулланмалар авторлары: И.И.Равич, П. Боков, П.Г.Алтухов, П.М.Медвецкий һ.б.
(10499) 1986 RN5
Тарихы
1986 елның 7 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 RN5» саналган.
Хахловка (Талачынский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Раку (Харгита)
Раку — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кара Бармак
Кара Бармак — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Шойна елгасының уң ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Караагач (Айваҗык)
Караагач (Karaağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Айваҗык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лозан (район)
Лозан  — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Владимир Высоцкий һәйкәле (Яр Чаллы)
Владимир Высоцкий һәйкәле (Памятник Владимиру Высоцкому) — Яр Чаллыда җырчы-бард, театр һәм кино артисты Владимир Высоцкийга (1938–1980) ачылган һәйкәл. Монумент бардның 65 яшенә Чаллының Высоцкий исемендәге фонды һәм аерым химаячеләр акчасына 2003 елның 29 ноябрендә салынган. КамАЗның кою заводында эшләнгән. Һәйкәлдә җырчының сурәте юк. Һәйкәлне ачу тантансында ТР Дәүләт шурасы рәисе Фәрит Мөхәммәтшин, кинорежиссер Станислав Говорухин, җырчының улы Никита Высоцкий катнаша.
Тарих
1974 елның июнь аенда Владимир Высоцкий Чаллыга Мәскәүнең «Театр на Таганке» театры (Юрий Любимов, Валерий Золотухин, Алла Демидова, Николай Дупак, Юрий Смирнов, Борис Глаголин, Иван Бортник һ.б. артистлар) белән ун көнлек гастрольгә килә. Театр гастроль спектакльләрен («Павшие и живые», «Антимиры», «Добрый человек из Сезуана», «А зори здесь тихие») Чаллының «Энергетик» мәдәният сараенда күрсәтә. В. Высоцкий «Кама» кунакханәсенең 38нче бүлмәсендә яши. Кунакханә кан күчерү үзәгенә үзгәртеп корылганда, 1988 елда кунакханәдә җырчыга куелган истәлек тактасы юкка чыга. Бер генә көнгә В. Высоцкий Түбән Камага чыгыш ясарга барып килә. Театр гастрольләре һәм Высоцкийның КамАЗ төзүчеләре каршындагы чыгышлары турында «На Волге широкой» киножурналында (№ 22, 1974 елның августы) күрсәтелә.
2003 елның 29 ноябрендә Чаллының 1989 елдан Высоцкий исемен йөртүче мәйданында (Муса Җәлил проспектыннан Гидротөзүчеләр урамы буйлап төшкәндә, сул якта «Камгэсэнергострой» идарәсе каршында, скверда) урнаштырылган. 2007 елның ноябрендә яңарту-төзәтү эшләре башкарылган.
Һәйкәл идеясе авторы һәм архитектор — Владимир Нестеренко.
Һәйкәл берничә композиция өлешеннән тора: бер яктан карасаң — ватылган чаңның исән калган кисәген хәтерләтә, икенче яктан карасаң — ватылган гитарага (башы алынган грифлы гитара) охшаган. Гитара кыллары (6 данә, 7 түгел) күктән егылып төшкән кызыл йодызның нурлары булып күзаллана. Кылларга чиртеп, аваз чыгарырга була. Ярым чаң - ярым гитара үзәккә таба җыелып килә торган түгәрәк сәхнә- подиумга бастырылган. Гитара янына таш баскычтан менәргә була. Подиум һәм баскыч гранит белән тышланган. Чаң кисеменә урысча «Высоцкому Владимиру Сергеевичу» дигән сүзләр язылган. Эчке яктан Высоцкий почергы белән аның «Почему Вы не там?» дип башланган шигыреннән 5-6 юллык өзек язып куелган. Уң якта аерым ташта һәйкәл төзелешенә акча биргән шәхесләрнең исем-фамилияләре язылган.
Гитара В. Высоцкийның гаделсезлеккә каршы булган иҗатын гәүдәләндерсә, чаң — иҗатының чисталыгы һәм холкы ныклыгының символы.
Су-Сити (Айова)
Су-Сити  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Владимир Высоцкий һәйкәле (Яр Чаллы)
Тарих
Һәйкәл өчен уннарча чуен деталь әзерләнгән. Гомуми авырлыгы — 10 тн. Биеклеге — 9 м.
Су-Сити (Айова)
Тарихы
Су-Сити шәһәре  елда нигезләнгән.
Зимницы (Климавицкий районы)
Зимницы  (Зімніцы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Су-Сити (Айова)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зимницы (Климавицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Владимир Высоцкий һәйкәле (Яр Чаллы)
Тарих
Чаллыда В.С. Высоцкийның музее (Владимир Высоцкийның иҗади мирасы үзәге) эшли.
Ленки Дукельски
Ленки Дукельски — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аскын (елга)
Аскын – Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. ЕлгаИнҗәр елгасына коя. Елга озынлыгы 51 км.
Молизе
Административ үзәге — шәһәре.
Аскын (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Эсем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Молизе
Тарих
1970 елда барлыкка килгән.
Аскын (елга)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Молизе
Административ бүленеш
2 провинция (2019).
Трой (Теннесси)
Трой  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(11549) 1992 YY
(11549) 1992 YY — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Чуваковка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
(11549) 1992 YY
Тарихы
1992 елның 25 декабрендә A. Натори, Т. Урата тарафыннан Якиимо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 YY» саналган.
Чуваковка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Котып аръягы районы
Район үзәге — Искателей шәһәр тибындагы бистәсе.
География
Котып аръягы районы составына, Нарьян-Мар шәһәреннән башка, бөтен Ненец автономияле округы территориясе керә.
Тарих
Район 2005 елда барлыкка килгән.
Радзеховице-Перши
Радзеховице-Перши — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нецеславице
Нецеславице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Илдус Хәйбуллин
Илдус Бари улы Хәйбуллин (1937 елның 11 октябре - 23 февраль 2007) - Россия физигы, Россия Фәннәр академиясе әгъза-корреспонденты, Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе академигы, күп кенә милли академияләрнең мактаулы әгъзасы.
Биографиясе
Хәйбуллин Илдус Бари улы Татарстан АССРның Яшел Үзән районы Төньяк Норлат авылында туган. Милләте буенча-татар. 1960 елда Казан авиация институтының радио факультетын тәмамлый. 1960-1966 елларда 296 нчы п/яда (Казан) инженер, өлкән инженер, радиотехника бүлеге лабораториясе мөдире булып эшли. 1966-1992 елларда РФА Казан фәнни үзәгенең Казан физика-техник институтында (лаборатория мөдире, фәнни эш буенча директор урынбасары) эшли. 1973 елда Илдус Бари улы Мәскәүдә кандидатлык диссертациясен яклый. 1985 елда Илдус Бариевич ион-легацияләнгән ярымүткәргечләрне лазерлы яндыру буенча фәнни доклад рәвешендә докторлык диссертациясен яклый, ә 1991 елда Россия Фәннәр Академиясенең әгъза-корреспонденты итеп сайлана. 1992 елдан башлап Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең баш гыйльми секретаре, РФА Казан фәнни үзәгенең Казан физика — техник институтының радиацион физика лабораториясе мөдире булып эшли. Илдус Бариевич — Казан физик юнәлештәге фәнни мәктәбенә яңа булган - ион имплантациягә нигез салучы, профессор. Төп фәнни хезмәтләр каты җисемнәр физикасына, ярымүткәргечле микроэлектроника һәм исәпләү техникасына багышланган. 2007 елда вафат була.
Фуэнтес-де-Леон
Фуэнтес-де-Леон — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(11550) 1993 BN
(11550) 1993 BN — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 20 гыйнварында Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 BN» саналган.
Ихтиология
Ихтиология (гр. ichthys балык + logos сүз, тәгълимат) — зоологиянең бер бүлеге, балыклар турындагы фән.
Пайют (округ, Юта)
Пайют — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Джанкшен шәһәре.
Ихтиология
Ихтиология балыкны тере организм буларак, аның тышкы һәм эчке төзелешен, индивидуаль үсешен, органнарының һәм бербөтен организмның функциясен, нерв системасы һәм үз-үзен тотышының үзенчәлекләрен, хәзер яшәүче һәм казылма балыкларның систематикасын, таралуын һәм аерым өлкәләр балыкларының төр составын, биотик һәм абиотик тирәлек белән үзара бәйләнешен, төрләрнең һ.б. зуррак систематик төркемнәрнең үсү тарихын өйрәнә.
Аркон (коммуна)
Аркон — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Шелехов (шәһәр)
Шелехов (Шелехов) — Россия Федерациясенең Өpкeт өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Пайют (округ, Юта)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1865 елда оештырыла.
Ихтиология
Фән буларак, ихтиология биологиянең күп бүлекләре, аеруча гидробиология белән тыгыз бәйләнгән.
Пайют (округ, Юта)
Территориясе
Округ мәйданы 1983,2 км² тәшкил итә.
Шелехов (шәһәр)
Халык саны — кеше.
Саванна (Техас)
Саванна  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Саванна халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нассандр
Нассандр — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Каленчин (Островский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лонжекур-ле-Кюлетр
Лонжекур-ле-Кюлетр (Longecourt-lès-Culêtre) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Арне-ле-Дюк кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4.43 км².
Епурешть (коммуна)
Епурешть — Румыниянең Джурджу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Гомбио (Бреша)
Гомбио — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гомбио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Язылы (Имранлы)
Язылы (Yazılı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Имранлы илчесенә караган бер авыл (köy).
Гәбиш
Гәбиш — Татарстан Республикасының Лаеш районындагы авыл.
Халык саны — 2488 тирәсендә. Почта индексы — 422625.
Тарих
1970-елларда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар — 50%, руслар — 43%.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Лорван
Лорван — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Карцинология
Карцинология (лат. karkinos кысла + logos сүз, тәгълимат, төшенчә) — зоологиянең кысласыманнарны өйрәнә торган бүлеге.
Нечулице (Свентокшиж воеводалыгы)
Нечулице  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Күбәш
Кубәш (Кÿпеш, Кубяши) — Чуашстанның Кызыл Чутай районында урнашкан авыл.
Знаменка (Асиповицкий районы)
Знаменка  (Знаменка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Асиповицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Күбәш
Почта индексы — 429052. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97226840003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101100002900.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 208 кешенең яшәве мәгълүм.
Наттайм
Наттайм (Nattheim) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валле д'Аоста
Административ үзәге — шәһәре.
Тарих
1946 елда барлыкка килгән.
Административ бүленеш
74 коммуна (2019).
(11551) 1993 BR3
(11551) 1993 BR3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 21 гыйнварында Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 BR3» саналган.
Вельке Дравце
Вельке Дравце — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Ярыслау өлкәсе
Ярославль өлкәсе (Ярославская область) — Россия Федерациясенең Европа өлеше субекты. Үзәк федераль округына керә.
Административ үзәге — Ярославль шәһәре.
География
Ярославль өлкәсе Рус тигезлегенең үзәк өлешендә урнашкан. Җир өсте бераз күтәрелгән тигезлекләрдән гыйбарәт. Балчык, кварц комнары, туф, торф, сапропел чыганаклары һәм минирәл чыганаклар бар.
Климат — уртача континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -10,5°…-12,5°С, июльнеке +17,5°С. Елга 500 – 600 мм явым төшә. Вегетация дәвере 165—170 көн.
Төп елга — Идел. Территориясенең 4,5% — сазлыклар. Туфрагклар кәсле-көлсу, аллювиал, сазлык туфраклары.
Чыршы, каен, усак үсә. Кыргый хайваннардан поши, куян, төлке, бүре вә башкалар яши.
Ў
Ў, ў («кыска у») — кирилл әлифбасының хәрефе.
Ярыслау өлкәсе
Административ бүленеш
Ярославль өлкәсе 17 муниципаль районга һәм 3 шәһәр округсенә бүленә.
Ў
Белорус әлифбасында 1890-еллардан кулланыла.
2003 елның сентябрьдә Белорусиядагы Полоцк шәһәрендә Ў хәрефе хөрмәтенә һәйкәл куйдылар.
Кызыклы фактлар
1989 елда Ў хәрефен татар әлифбасына да өстәргә планлаштырдылар, ләкин тиздән латиницага күчү көтелгәнгә күрә, хәрефне алфавитка өстәмәделәр; ә татар латин әлифбасында аңа W хәрефе туры килә.
Радзибуж
Радзибуж — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сарсы-Вторые
Сарсы-Вторые (Сарсы-Вторые, Вӱддымӧ Сарсаде) — Свердловск өлкәсенең Кызылъяр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (26%), чирмешләр (72%).
Хацейка
Хацейка (Хацейка ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Арсе (Шер)
Арсе — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Херес-де-лос-Кабальерос
Херес-де-лос-Кабальерос — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кинология
Кинология (гр. kyon, и. к. kynos эт + logos сүз, төшенчә, тәгълимат) — этләр турындагы фән.
Ленки Стриживски
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ракша (Румыния)
Ракша — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рич (округ, Юта)
Рич — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Рэндольф шәһәре.
GSC3623-1979
GSC3623-1979 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Рич (округ, Юта)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1864 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 2813,7 км² тәшкил итә.
GSC3623-1979
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Лороза (Оливейра-ду-Ошпитал)
Лороза  — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Qazansu
Qazansu yä Qazan yılğası, İdelneñ sul quşıldığı. Arça Rayonınıñ Bimär awılı yanında başlana. Qazan Kremlen uzıp, İdel yılğasına (Kuybışev susaqlağıçına) qoya. Ozınlığı 140 km, bassínınıñ mäydanı 2600 km2. Töp quşıldıqları: İä, Kesmäs, Şimäk, Sölä yılğaları. Maksimal su çığımı 299 m3.s'' (1979). Suınıñ iñ az waqıtındağı mineralläşüe 400-1000 mg/l. Su ağışı salmaq. Tatarstanníñ tabiğät istälege (1978).
Чугрум
Чугрум — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Утьва елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лонгре
Лонгре — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Атыш
Атыш – Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстанның Белорет районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ләмәзе елгасының уң ярыннан 61 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
(11552) Буколион
(11552) Буколион — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Атыш
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Сем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чижа (елга)
Чижа — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ак диңгез урнашкан. Елга озынлыгы 44 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Чижа
Гомбио (Реҗо Эмилия)
Гомбио — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гомбио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каленчин (Цехановский повяты)
Каленчин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Савинский (Архангельск өлкәсе)
Савинский (Савинский) — Архангельск өлкәсенең Плесецк районындагы шәһәр тибындагы бистә.
Халык саны — 7 661 кеше (2010).
География
Шәһәр иң якын тимер юл станциясеннән — Шелексадан 10 километр ераклыкта, Плесецкидан 30 километр төньяк-көнбатыштарак урнашкан.
Терсон синдромы
Терсон синдромы — ешрак алгы коммуникант артериясеннән аневризма ертылу өчен күз эчендәге һәм субарахноидаль кан савуның катнашмасы. Әмма күз эчендәге кан саву субдураль гематома һәм башка сәбәпләр буенча баш эчендәге басымның кискен артуы белән бергә була ала. Кан саву гадәттә ике яклы, интра- һәм/яки преретиналь урнашу хас (субгиалоидлы — рәс. 21.56), әмма  кайвакыт субгиалоидлы кан пыяласыман җисемгә үтеп керә. Мөгаен, күз эчендәге кан саву күбрәк дәрәҗәдә челтәркатлау веналарында каверноз синуста басым  артуы белән бәйле тоткарлык өчен барлыкка килә. Витреаль кан саву гадәттә үзеннән-үзе берничә айдан соң бетә; күрү буенча дәвамлы фараз күбесенчә уңай. Зур күләмле ике яклы витреаль кан савуда иртә витрэктомия кирәк булырга мөмкин. NB Папилляр шешү субарахноидаль кан саву билгесе була ала. Баш эчендәге басым арту карынчык системасында АМС агышы бикләнгәндә (обструктив гидроцефалия) яки арахноидаль төкчәләр белән АМС абсорбциясе  бозылганда үсеш алырга мөмкин.
Нечулице-Колёния
Нечулице-Колёния — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тайтонка (Айова)
Тайтонка  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Тайтонка шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Челес
Челес — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тун (Теннесси)
Тун  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ербичень (коммуна)
Ербичень — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Невиль-сюр-Оту
Невиль-сюр-Оту — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Майорка (Фигейра-да-Фош)
Майорка  — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Радзинь (Лодзь воеводалыгы)
Радзинь  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(10501) Арма
(10501) Арма — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 19 июлендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 OT» саналган.
Шри Мутху Винаягар Ковил
Шри Мутху Винагар Ковил Шри-Ланкада, Ариялайда урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханәдә көненә 3 мәртәбә хезмәтләр була. Идарә комитеты унбер әгъзадан тора һәм һәр 3 ел саен сайлана. Гыйбадәтханә Һинду Мәдәни Министрлыгы астында 2012 елның 2 апрелендә HA/5/JA/1438 номеры астында теркәлгән.
Салиненьйо (Техас)
Салиненьйо  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Салиненьйо халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зоевка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ленки-Гурне (Карпатасты воеводалыгы)
Ленки-Гурне — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Язылыташ (Акдагмадени)
Язылыташ (Yazılıtaş) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Акдагмадени илчесенә караган бер авыл (köy).
Дамир Фәттахов
Дамир Илдус улы Фәттахов (11 октябрь 1979, Казан, ТАССР, РСФСР, ССРБ) — сәясәт эшлеклесе. 2018—2021 елларда —Татарстан Республикасы яшьләр эшләре министры. 2021 елның сентябреннән — РФ Яшьләр эше буенча федераль агентлык (Росмолодежи) җитәкчесе урынбасары.
Тормыш юлы
Дамир Фәттахов 1979 елның 11 октябрендә Казанда туа.
Караагач (Алтынорду)
Караагач (Karaağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Алтынорду илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Дамир Фәттахов
Тормыш юлы
1997 елда Казанның 122 нче гимназиясен тәмамлый. Шул елда яшүсмерләр арасында карате буенча республика чемпионы була.
2001 елда Россия Эчке эшләр министрлыгының Казан юридик институтын тәмамлаган, тугыз ел ТР эчке эшләр органнарында хезмәт иткән.
2003 елда Республиканың беренче Президенты Дамир Фәттаховка республика КВН командасын оештырырга куша. Нәтиҗәдә, уңышлы «Дүрт татар» КВН командасы барлыкка килә.
2005 — 2006 елларда — Казан шәһәр Думасы депутаты.
Аннары өч ел Балалар һәм яшьләр эшләре комитеты рәисе булып эшләгән, 2009 елның 10 апрелендә - Казанның Киров районы, 2010 елда Киров һәм Мәскәү районнары хакимияте башлыгы итеп билгеләнгән.
2011 елда Дамир Фәттахов — Мәскәүнең «Сколково» идарә мәктәбен, 2013 елда «Финанс һәм кредит» белгечлеге буенча Казан (Идел буе) федераль университетын тәмамлаган.
2016 – 2018 елларда – Казан Башкарма комитеты җитәкчесенең беренче урынбасары.
2018 – 2021 елларда – ТР яшьләр эшләре министры.
2021 елның сентябреннән — РФ Яшьләр эше буенча федераль агентлык (Росмолодежи) җитәкчесе урынбасары .
Шәхси тормышы
Хатыны: Анастасия Фәттахова – «Планета-фитнес» челтәре җитәкчесе, нәфис гимнастика буенча спорт мастеры, танылган хореограф, җәмәгать эшлеклесе.
Өч баланы тәрбиялиләр.
(11553) Схерия
(11553) Схерия — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Хаценичы
Хаценичы (Хаценічы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ниви (Свентокшиж воеводалыгы)
Ниви  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бирла Мандир, Дҗайпур
Бирла Мандир, Дҗайпур ул Һиндстанда, Дҗайпурда урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе һәм ул бөтен ил буенча урнашкан берничә Бирла Мандирларның берсе. Мәһабәт гыйбадәтханә Раджастханда Моти Дунгари калкулыгының күтәрелгән җирендә урнашкан. Гыйбадәтханә кайчак Лакшми Нараян Гыйбадәтханәсе дип атала.
Неккарбишофсхайм
Неккарбишофсхайм (Neckarbischofsheim) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Арфёй (Шер)
Арфёй — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Элечоса-де-лос-Монтес
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маринья-даз-Ондаш
Маринья-даз-Ондаш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Радзице-Дуже
Радзице-Дуже — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вельке Држковце
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Саммит (округ, Юта)
Саммит — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Колвилл шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1854 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 4874,3 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Саммит (округ, Юта)
Евгений Любарский
Евгений Леонидович Любарский (1930 елның 3 октябре, Шкотово районы, Ерак Көнчыгыш крае, РСФСР, ССРБ — 2021 елның 1 декабре) — геоботаник, биология фәннәре докторы, Казан дәүләт университеты профессоры.
Тормыш юлы
Евгений Любарский 1930 елның 3 октябрендә Ерак Көнчыгыш краеның Шкотов районында туган. Әтисе — Леонид Вадимович Любарский, урман энтомологиясе һәм фитопатология өлкәсендә белгеч. Әнисе — Галина Васильевна (Мишина) Любарская.
1948 елда 19 нчы Хабаровск урта мәктәбен алтын медаль белән тәмамлый.
1948 елда Казан дәүләт университетының биология-туфрак факультетына «геоботаника» белгечлеге буенча укырга керә һәм 1953 елда аны тзмамлый. Диплом алгач, 1953 елда шул ук факультетның геоботаника кафедрасында аспирантурага укырга керә.
Ул тулы булмаган югары юридик белемгә ия, 1998—2000 елларда Казан дәүләт университетының юридик факультеты студенты була.
1953 елдан Казан дәүләт университетының биология-туфрак факультетының (1964 елдан башлап ботаника кафедрасы дип үзгәртелә) геоботаника кафедрасында эшли: ассистент, 1962 елдан — доцент, 1970 елдан — профессор.
1974—1999 елларда ботаника кафедрасы мөдире була.
1996 елдан 2008 елга кадәр Казан дәүләт университетында эш белән бер үк вакытта Россия Федерациясе Эчке эшләр министрлыгының Казан юридик институтында профессор була.
2021 елның 1 декабрендә вафат була.
Фәнни эшчәнлек
1959 елдан биология фәннәре кандидаты. «Мишә елгасы тугайенда болыннар» темасы буенча кандидатлык диссертациясен яклый, фәнни җитәкче — профессор Михаил Васильевич Марков.
1969 елдан биология фәннәре докторы. Докторлык диссертациясенең темасы — «Биогеоценозда озын тамырлы үсемлекләр».
1995 елдан Нью-Йорк Фәннәр академиясе әгъзасы.
Фәнни мәнфәгатьләре геоботаника, популяцион һәм сәнәгать ботаника, урман белеме, гомуми экология, экологик хокук өлкәләренә карый
Экологиядә геометрик модельләштерүнең яңа ысулларын, үсемлекләрнең тормыш рәвешләренең биоморфологик рәтләрен төзүне, ценопуляцияләрнең морфоструктур анализын, «популяцион кыр»ны тәкъдим итә. Геоботаникада яңа төшенчәләр, классификацияләр, теоретик күзаллаулар һәм методлар сериясен тәкъдим итә.
Татарстан Республикасы Кызыл китабын төзүдә актив катнаша. Экологик хокук буенча берничә дәреслек авторы.
1959 елда Бөтенсоюз ботаника җәмгыятенең Казан бүлекчәсен оештыра (1998 елдан башлап Рус ботаника җәмгыятенең Татарстан бүлекчәсе дип үзгәртелә), 1972 елдан аның рәисе була.
1973 елдан Рус ботаника җәмгыятенең Үзәк советы әгъзасы, 1993 елдан 2003 елга кадәр аның Президиумы әгъзасы була.
1975 елдан Халыкара биолог-популяционистлар җәмгыяте әгъзасы.
1997 елдан АКШ Милли географик җәмгыяте әгъзасы.
Төрле елларда Россия Федерациясе Мәгариф министрлыгының Биология буенча баш совет әгъзасы, РФА ботаника мәсьәләләре буенча Фәнни совет әгъзасы була.
Басмалар
Автордаш буларак:
GSC3626-1388
GSC3626-1388 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
5-нче армия (Вермахт)
5-нче армия (5. Armee) – Икенче бөтендөнья сугышында Алмания Кораллы көчләре эчендәге оператив хәрби берләшмә (бөтен гаскәр армиясе).
Ꞑ
Ꞑ ꞑ (койрыклы N, баш хәреф:, юл хәрефе: ) - киңәйтелгән латин әлифбасының хәрефе, Яңалифта гына кулланылган.
/ŋ/ тавышны белдерелә. Постсовет чорында чечен латин әлифбасында һәм татар латин әлифбасында кулланылган.
Чугурем
Чугурем — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Лупья елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Ꞑ
Татар кирилл әлифбасында аңа Ң хәрефе туры килә.
Чугурем
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ꞑ
Тарих
Хәреф 1920-елларда Яңанлифта барлыкка килде, калмык әлифбасында да кулланылаган. 1990-елларда хәреф чечен латин әлифбасында, ә 2000-елларда татар латин әлифбасында (Яңалиф-2) кулланылган.
Охшаган хәрефләр
Латин хәрефләре: Кирилл хәрефләре:
Qazaq tele
Yazılış
Qazaqça yazu öçen Urısälif, Latinälif (Törkiädä) wä Ğäräpälif (Qıtay, İran, Äfğänstan) qullanıla.
Urısälifle yazu 9 östämä xäref täläp itä:
<font face="Arial Unicode MS"> Әә, Ғғ, Ққ, Ңң, Өө, Ұұ, Үү, Һһ, Іі
Şul uq waqıtında Latinälifkä küçärgä täqdimnär bar.
Яһүд автономияле өлкәсе
Яһүд автономияле өлкәсе (Еврейская автомная область) — Россия Федерациясенең Азия өлеше субекты. Ерак Көнчыгыш федераль округынә керә.
Административ үзәге — Биробиҗан шәһәре.
Административ бүленеш
Яһүд автономияле өлкәсе 5 муниципаль районга һәм 1 шәһәр округына бүленә. "Яһүд автономияле өлкәсенең административ-территориаль төзелеше турында" закон нигезендә, РФ субъекты түбәндәге административ-территориаль берәмлекләрне үз эченә ала:
Административ-территориаль берәмлекләр (өлкә әһәмиятендәге шәһәр һәм районнар) территориаль берәмлекләргә — шәһәр һәм авыл торак пунктларына бүленә.
Неккаргемюнд
Неккаргемюнд (Neckargemünd) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кузнечная
Кузнечная (Анат Çĕрпÿкасси, Кузнечная) — Чуашстанның Кызыл Чутай районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429047. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97226845004. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101100003000.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 170 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Зорка (Асиповицкий районы)
Зорка  (Зорка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Асиповицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(11554) Асей
(11554) Асей — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 22 гыйнварында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 BZ12» саналган.
Урта Азиядә милли-территориаль бүленеш
Урта Азиядә милли-территориаль бүленеш — Урта Азиядә һәр милли төркемендә үз автономиясе бүлеп бирү проекты.
1924 елның октябрь аенда Урта Азиядә һәр милли төркемендә үз автономиясе бүлеп бирү тормышка ашырылды. Нәтиҗәдә, Төркистан Автономияле Социалистик Совет Республикасы, Бохара Халык Совет Республикасы һәм Харәзем Халык Совет Республикасы нигезендә булдырылган:
Аерым җирләр РСФСР эчендәге Кыргыз автономияле өлкәсене (1925–1936 елларда — Казакъ АӨ, 1936–1991 — Казакъ ССР хәзер — Казакъстан) керделәр.
Неи (Эр)
Неи — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Антоновски (Свердловск өлкәсе)
Антоновский (Антоновский) — Свердловск өлкәсенең Түбән Тагил шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Еремиту (коммуна)
Еремиту — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ракша-Вий
Ракша-Вий — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нида (Свентокшиж воеводалыгы)
Нида  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калень (Гостининский повяты)
Калень  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чирка (Кулой кушылдыгы)
Чирка — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кулой елгасының сул ярыннан 53 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.