cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тумыштагы катаракта
Күрү реабилитациясе
Ике яклы афакия белән яңа туганнарда авырлыгы, уңайсызлыгы, призмалы бозып күрсәтү һәм күрү  кыры тарлыгы өчен күзлек җайсыз була.
2.     Ялганма линзалар бер яки ике яклы афакиядә күрү буенча иң яхшы нәтиҗә бирә. Ике яшькә кадәр балалар өчен мондый караш нигезле, зуррак яшьтә кигәндә проблемалар һәм уңайсызлыклар барлыкка килә, чөнки бала актив һәм бәйсез  була. Ялганма линза күчә яки югала ала, бу вакытлыча күрү начарлануга китерә һәм амблиопия үсеше куркынычлыгын арттыра. Ике яклы афакиядә күзлек билгеләү хәл итә, ә бер яклы афакиядә ИОЛ имплантациясе максатчан.
Калаторао
Калаторао — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Тумыштагы катаракта
Күрү реабилитациясе
3.     Кечкенә балалар һәм хәтта яңа туганнарда ИОЛ имплантациясе кайбер очракларда ешрак бик нәтиҗәле һәм имин  кулланыла. Күздә барлыкка килгән миопия күчеше дәрәҗәсен белү белән төгәл биометрия беренчел гиперметропияне (күзлек белән төзәтелгән) исәпкә алып ИОЛ  көчен исәпләргә мөмкинлек бирә һәм яшь белән рефракция эмметропиягә якынлаша. Ләкин азактагы рефракция төрле була һәм зуррак яшьтә эмметропия булачагына ышанып булмый.
Калаторао
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тумыштагы катаракта
Күрү реабилитациясе
4.     Амблиопияне кисәтү һәм дәвалау өчен күз каплауны әле  кулланалар. Шулай ук атропинлаштыруны үткәрү мөмкин.
Ибраһимпаша (Османгази)
Ибраһимпаша (İbrahimpaşa) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Османгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
XPO6
XPO6 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Югары Кенә
Югары Кенә — Татарстан Республикасының Балтач районындагы авыл.
Халык саны — 113 тирәсендә. Почта индексы — 422266.
Тарих
XVII гасырда нигезләнгән.
Старе Вондолки
Старе Вондолки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Алмалы (Зәй районы)
Алмалы (Алмалы) ― Татарстанның Зәй районы Бура-Киртә, Кадер (1985 елдан Югары Пәнәче) авыл советларына (авыл җирлегенә) караучы, юкка чыгу стадиясендәге торак пункт (авыл).
Почта индексы — 423513.
География
Авыл Зичә елгасының уңъяк кушылдыгы булган Инеш елгачыгы ярында, урман куенында, Бура-Киртәдән 3 км, Зәй тимер юл станциясеннән 35 км, Яр Чаллы пристаненнән 35 км ераклыкта урнашкан.
Координаталар: киңлек 55.505786, озынлык 52.177423.
(632) Пирра
(632) Пирра  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Алмалы (Зәй районы)
Демография
Төп халык ― татарлар.
(632) Пирра
Тарихы
1907 елның 5 апрелендә Август Копфф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1907 YX» саналган.
Алмалы (Зәй районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Тарих
Авылга 1920-елларның II яртысында хәзерге Зәй районы Бура-Киртә авылыннан күченеп утырган крестьяннар нигез салган (1928 елда 15, 1929 елда тагын 4 гаилә күченә). Яңа торак пунктка исем җиләк-җимеш бакчасы буенча куелган.
Авыл Октябрь революциясеннән соң төзелгән Бура-Киртә авыл советына караган (беренче рәисе ― Нәгыйм Җәләлиев, 1930-елларда ― Мотыйгуллин).
1930 елга кадәр Татарстан АССР Чаллы кантоны Әхмәт волосте составына керә. 1930 елның 10 августыннан ― Чаллы, 1935 елның 10 февраленнән ― Зәй, 1963 елның 1 февраленнән ― Чаллы, 1972 елның 1 ноябреннән Зәй районнарында.
Күмәк хуҗалыклар төзү башлангач, 1929―1930 елларда авылда «Алмалы» авыл хуҗалыгы артеле (колхоз) оештырыла (беренче рәисе итеп Әсәдулла Хәйруллин сайлана). Колхозның игенчелек өчен 151 гектар сөрүлек җирләре һәм көтүчелекне үстерү өчен болыннары булган.
Бөек Ватан сугышы елларында (1941―1945) фронтка киткән 123 кеше өйләнеп кайтмаган (һәлак булган яки хәбәрсез югалган, сан Бура-Киртә авылы белән бергә бирелә).
1952 елда 24 хуҗалыкта 119 кеше яшәгән.
1958 елга кадәр авылда башлангыч мәктәп эшләп килгән.
Күмәк хуҗалыкларны эреләндерү башлангач, 1950 елның июлендә «Алмалы» күмәк хуҗалыгын (Алмалы) «Кызыл Шәрекъ» (Бура-Киртә) колхозы белән берләштерәләр, яңа хуҗалыкка «Кызыл Шәрекъ» исеме бирелә (үзәге Бура-Киртә).
1958 елның язында Алмалы кешеләре эреләндерелгән «Якты Йолдыз» күмәк хуҗалыгына керә (үзәге Кадер). 1960―1970 елларда колхоз рәисе – Й. Кормашев (1930―2008).
1983 елның башында, ТАССР Министрлар советының «“Якты Йолдыз” күмәк хуҗалыгын кечерәйтү турындагы» карары нигезендә, Алмалы һәм Бура-Киртә авыллары әлеге колхоздан аерылып чыга, аерым «Таң» колхозы төзи. Беренче рәисе ― И. Ш. Марханова. Хәзер авыл җирләре ― «Зәй» агрофирмасы милке.
2012 елның 1 гыйнварына авылда 7 хуҗалыкта пенсия яшендәге 10 кеше яшәгән. Хәзер авыл юкка чыгу стадиясендә.
Ясмык күчү
Ясмыкның үзенең гадәти урыныннан күчүе ясмык күчүеннән гыйбарәт. Ясмык тулысынча күчә ала, бу афакияле бәбәк (люксация) белән билгеләнә яки өлешчә күчә һәм бәбәк өлкәсендә кала (сублюксация). Ясмык күчүе тумыштагы (эктопия) яки булдырылган була ала. Булдырылган күчү җәрәхәт, күз алмасы күләме арту (югары дәрәҗәдәге миопия, буфтальм), алгы увеаль шешләр,  өлгереп беткән катаракта нәтиҗәсе була ала. Алга таба нәсел сәбәпләре генә бирелгән.
Бергә булган системалы патологиясез
1.    Гаиләле ясмык эктопиясе аның өске чигә ягына  ике яклы тәңгәл күчеше белән сыйфатлана. Аутосом-доминантлы төре буенча күчә һәм тумыштан яки соңрак тормыш дәвамында билгеләнә ала.
2.    Ясмык һәм бәбәк эктопиясе сирәк тумыштагы, ике  яклы, аутосом-рецессивлы какшау санала, бәбәк һәм ясмыкның төрле якка күчеше  белән сыйфатлана.
3.    Аниридия күз ясмыгы эктопиясе белән еш бергә була (рәс. 12.24б).
Марфан синдромы
Марфан синдромы — киң таралган, 15q хромосомасында фибрилин гены мутациясе өчен тоташтыргыч тукыманың аутосом-доминантлы чире (24 нче бүлекне кара).
1. Ясмык эктопиясе ике яклы һәм тәңгәл, 80% очракта очрый. Сублюксация өске чигә юнәлешендә ешрак була, ләкин төрле меридианда була ала. Цинн бәйләвече күбесенчә зарарланмагач (рәс. 12.25а), аккомодация саклана; шул ук вакытта  ясмыкның алгы камерага яки пыяласыман җисемгә күчүе була (рәс. 12.256). Ясмык микросферофакияле була ала.
2.   АКП аномалиясен 75% очракта билгелиләр. Төсле катлауның тыгыз үсентеләре һәм калын трабекуляр табалары булу хас, бу глаукома үсеше сәбәбе  була ала.
4.   Башка күренешләргә бәбәк дилятаторы гипоплазиясе (бу мидриазны тоткарлый),  төсле катлау перифериясенең трансиллюминациясе, кылыйлык, мөгезкатлау тәлпәюе  һәм зәңгәр күз агы керә.
Гомоцистинурия
Гомоцистинурия аутосом-рецессивлы тумыштагы алмашу какшауларына керә, бу очракта бавырның цистатионин-синтетаза активлыгы кимүе  өчен гомоцистеин һәм метионинның системалы туплануы була.
1.   Патология. Сөлтәрнең марфансыман төрдә үсеш аномалиясе, сирәк ак чәчләр һәм тромбозларга бирешүчәнлек.
NB Алдан анамнезны гомоцистинуриягә карата җыймыйча наркоз куллану үлемгә китерә ала.
Вайль-Марчезани синдромы
Вайль-Марчезани синдромы тоташтыргыч тукыманың сирәк системалы чиренә керә, аны Марфан синдромына каршылык итеп биреп була. Нәселдәнлек аутосом-доминантлы яки аутосом-рецессивлы төр буенча була ала.
2.    Ике  яклы аскы ясмык  эктопиясе 50% очракта  яшүсмерләрдә яки гомернең 3 нче дистәсендә очрый. Еш микросферофакия (рәс. 12.25д) һәм ясмыкның алга күчүе белән (рәс. 12.25е) сыйфатлана, бу бәбәкнең  ябык почмаклы бикләнүенә китерә ала.
3.    Башка күренешләргә аномаль почмак, асимметрияле күчәр озынлыгы һәм  пыяласыман җисемнең пресениль деструкциясе керә.
Башка халәтләр
1.   Гиперлизинемия — лизин-а-кетоглутарат-редуктаза кимчелеге белән чыккан  тумыштагы алмашу какшавы. Бик сирәк очрый һәм аутосом-рецессивлы нәселдәнлек төренә ия. Системалы какшауларга буын бәйләвечләре кимчелеге, мускуллы гипотония, өянәкләр һәм акылга артка калганлык керә. Еш бәбәк эктопиясе белән бергә бара.
3.    Стиклер синдромы еш ясмык эктопиясе һәм шулай ук төп проблемасы булган  челтәркатлау кубарылуы белән бара (24 нче  бүлекне кара).
4.    Элерс-Данлос синдромы (24 нче бүлекне кара) ясмык эктопиясе белән бара.
Алып бару алымнары
Ясмык эктопиясенең төп өзлегүе түбәндә: (а) рефракция ялгышлары (ясмык миопиясе), (б) астигматизм һәм/яки линза кырые йогынтысы белән бәйле оптика  кимчелекләре,  (в) глаукома, (г) увеит  (сирәгрәк).
1.   Күзлекле төзәтү ясмык урнашуы белән бәйле астигматизмда яки чагылмаган  сублюксациядә линза кырые йогынтысында күрсәтелә. Физиологик миоз халәтендә оптика күчәренең күпчелек өлеше ясмыксыз калганда афакияне төзәтү яхшы  нәтиҗәгә ия.
2.    Ябык  интраокуляр микрохиругия техникасын кулланып ясмыкны хирургик кисеп алу авыр төзәтелгән аметропияләр, меридианлы амблиопия,  катаракта, икенчел глаукома, увеит яки эндотелий зарарланганда күрсәтелә.
Бонанза (Юта)
Бонанза  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бонанза халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Емильянув (Серадзький повяты)
Емильянув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Иван-Вож
Иван-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сокся елгасының сул ярыннан 79 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кемпини-Мале
Кемпини-Мале — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Марфан синдромы
Марфан синдромы — 15q хромосомасында фибриллин гены мутациясе белән бәйле тоташтыргыч тукыманың киң таралган чире. Нәселдәнлек төрле экспрессивлык белән аутосом-доминантлы.
1.   Терәк-хәрәкәт  системасы
•      Озын буйлы, астенияле тән төзелеше, сколиоз, күкрәк деформациясе (чыгучы яки батынкы).
Венже (Мазовия воеводалыгы)
Венже  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Марфан синдромы
•    Гәүдә белән чагыштырганда туры килмәгән озын очлыклар (сузылган куллар озынлыгы буйдан  озынрак — рәс. 24.11а).
Мочна
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Венже (Мазовия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Марфан синдромы
•      Озын үрмәкүчсыман кул һәм аяк бармаклары (арахнодактилия — рәс. 24.11б) һәм буыннарның уртача артык хәрәкәтлеге.
•      Тар һәм югары  (готик) аңкау (рәс. 24.11в).
•      Мускул системасының  үсеш алмау һәм бүсерләр ясалуга бирешүчәнлек.
2.     Йөрәк-тамыр системасы
3.    Тире. Стрияләр, тиз яралучанлык, үзлегеннән кан савуларга бирелүчәнлек.
4.     Офтальмологик күренешләре
а) еш: ясмык эктопиясе, бәбәк дилятаторы гипоплазиясе, алгы камера почмагы аномалияләре, күрәкарау һәм челтәркатлау кубарылу;
б) еш булмаган: микросферофакия,  кератоконус һәм яссы мөгезкатлау;
в)  сирәк: мегалокорнеа.
Яңаарка
Яңаарка (Жаңаарқа) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Марфан синдромы
1. Ясмык эктопиясе ике яклы һәм тәңгәл, 80% очракта очрый. Сублюксация өске чигә юнәлешендә ешрак була, ләкин төрле меридианда була ала. Цинн бәйләвече күбесенчә зарарланмагач (рәс. 12.25а), аккомодация саклана; шул ук вакытта ясмыкның алгы камерага яки пыяласыман җисемгә күчүе була (рәс. 12.256). Ясмык микросферофакияле була ала.
Яңаарка
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
NGC 7052
NGC 7052 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Марфан синдромы
2. АКП аномалиясен 75% очракта билгелиләр. Төсле катлауның тыгыз үсентеләре һәм калын трабекуляр табалары булу хас, бу глаукома үсеше сәбәбе була ала.
NGC 7052
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Марфан синдромы
3. Челтәркатлау кубарылу белән «рәшәткәле» дегенерация һәм югары дәрәҗәдәге миопия булу иң көчле өзлегү санала.
4. Башка күренешләргә бәбәк дилятаторы гипоплазиясе (бу мидриазны тоткарлый), төсле катлау перифериясенең трансиллюминациясе, кылыйлык, мөгезкатлау тәлпәюе һәм зәңгәр күз агы керә.
Ножаль-е-Клотт
Ножаль-е-Клотт — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Калечыцы
Калечыцы (Калечыцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Винели (Месина)
Винели — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Калечыцы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Винели (Месина)
Географиясе
Винели Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Бакырчы (мәгънәләр)
Бакырчы — күп мәгънәле сүз.
Ланьяш
Ланьяш — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Гарьинский
Гарьинский (Гарьинский) — Коми Республикасының Сыктывдин районында урнашкан авыл.
Климат
Гарьинский климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (34%), руслар (54%), украиннар (7%).
XPO7
XPO7 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Новики (Глыбоцкий районы)
Новики (Новікі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.
Теруанн
Теруанн — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Новики (Глыбоцкий районы)
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Плісa гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Очина-де-Жос
Очина-де-Жос — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(432) Пифия
(432) Пифия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1897 елның 18 декабрендә Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1897 DO» саналган.
Севикли-Гайтс (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Пәрасе
Пәрасе (Pärase) — Эстониянең Сааремаа өязендә урнашкан авыл.
Кальмарса
Кальмарса — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Венжево (Мазовия воеводалыгы)
Венжево  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шаркан (елга)
Шаркан — Россия территориясеннән ага торган елга. Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 50 км. Шаркан районына исем биргән.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Арткы Хирлеп
Арткы Хирлеп (Кайри Хирлеп, Задние Хирлепы) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 48 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Старе Гарбово
Старе Гарбово — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Динарбей (Едису)
Динарбей (Dinarbey) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Едису илчесенә караган бер авыл (köy).
Свини (Техас)
Свини  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Свини шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Жюльен-дю-Сер
Сен-Жюльен-дю-Сер — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Баланлы
Баланлы — күп мәгънәле сүз.
Калинавка (Зэльвенский районы)
Калинавка  (Калінаўка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Зэльвенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кемпки (Диңгез буе воеводалыгы)
Кемпки  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нонтрон
Нонтрон — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Зур боҗра юлы
Зур боҗра юлы (Большая кольцевая линия), шулай ук миләүшә, шәмәхә, көрән күк юлы, Мәскәү метрополитенының 11-се юлы.
Юлы 18 + 4, гомуми озынлыгы 34,5 + 5,7 км.
Тасвир
"Каширская" -"Каховская" зур боҗра линиясенең беренче участогы 1969 елның 11 августында Горький-Замоскворецк линиясе составында ачыла. Соңыннан, ул вакытта гамәлдә булган челтәр хәрәкәте аркасында артык мәшәкатьләнү сәбәпле, аерым хәзерге бетерелгән Кахов линиясе итеп үзгәртелә.
«Петровский парк» — биш станцияле 10,5 километр озынлыктагы «эшлекле үзәк» боҗрасының беренче участогы 2018 елның 26 февралендә ачылды.
Линия составына 18 станция керә, аның озынлыгы — 34,5 километр; дүрт станцияле 5,7 километр озынлыктагы тагын бер участок (Нижегородская, Лефортово, Авиамоторная һәм Электрозаводская ) Некрасовская линиясе составында вакытлыча файдаланыла. Шулай ук линия составында ике станцияле 4,8 километр озынлыктагы («Деловой центр» һәм «Шелепиха») участогы файдаланыла, алар «Шелепиха» — «Бульвар Карбышева» участогы төзелгәннән соң Рублёво-Архангельск линиясе составына күчәчәк. 2023 елның I кварталында төзелеш тәмамланганнан соң, гомуми озынлыгы 70 километр тәшкил итәчәк, аңа 31 станция, шул исәптән бетерелгән Кахов линиясе станциясе керәчәк.
XPOT
XPOT —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Новы Болецк
Новы Болецк (Новы Болецк ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Сен-Жан-де-Шевелю
Сен-Жан-де-Шевелю (Saint-Jean-de-Chevelu) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Бюже-Савуайар кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,71 км².
Искәрмәләр
Сен-Жан-де-Шевелю
Мочуниги
Мочуниги — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ибраһимчелеби (Шеһзаделер)
Ибраһимчелеби (İbrahimçelebi) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Шеһзаделер илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лейтойнш
Лейтойнш — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Парасмәэ
Парасмәэ (Parasmäe) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Балчык
Балчык — башлыча балчыклы минераллардан торган утырма тау токымы. Балчыкның мөһим үзенчәлекләре минераль, гранулометрик һәм химик составына бәйле. Балчыкның төп химик компонентлары булып кремний (30—70%), әлүмин (10—40%) һәм су (5-10%) тора. Минераль составы буенча полиминераль һәм мономинераль (каолинитлы, гидрослюдалы, монтмориллонитлы); чыгышы буенча — физик (ватык) һәм химик (калдык — ашалу катлаулары балчык); утырма туплану шартлары буенча — диңгез һәм континенталь; техник таләпләр характеры буенча — җиңел эрүчән, утка чыдам һәм авыр эрүчән, каолиннар, монтмориллонитлы (адсорбция һәм югары дисперсион) балчыкларга бүленә. Җиңел эрүчән балчык кремний окисьларының югары микъдары (70% ка кадәр) белән билгеләнә. Катлам булып ята. Төсе саргылт көрәннән куе көрәнгә таба; дисперслы(?); яну температурасы 900-1000°С. Кирпеч, керамзит, цемент җитештерү өчен чиймал булып тора. Утка чыдам һәм авыр эрүчән балчык алюмин окисларының югары микъдары (30—40%) белән билгеләнә. Төсләре ак, ачык соры, ачык көрән яки кара; түбән дисперслылар; яну температурасы 1100-1250°С. Йөзләү кирпече, утка чыдам эшләнмәләр, керамика җитештерүдә кулланыла. Каолин (ак балчык) түбән сыгылмалылыгы белән аерыла. Керамика, кәгазь һ.б. җитештерү өчен чимал булып тора. Монтмориллонитлы балчык югары сыгылмалылык белән билгеләнә. Металлургиядә кулланыла (тимер мәгъдәне окатышлары җитештерүдә беркетү, бораулау эретмәләре компоненты сыйфатында һ.б.).
Брест өлкәсе
Брест өлкәсе — Беларусиянын көньяк-көнбатышында урнашкан өлкәсе. Брест өлкәсенең үзәге – Брест шәһәре.
География
Мәйданы - 32 700 км². Брест өлкәсе буенча ага торган зур елгалар: Припять, Көнбатыш Буг. Высокое шәһәре тирәсендә (23˚11′ кч. о.) Беларусиянең иң көнбатыш ноктасы урнаша.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Тарих
1939 елның 4 декабрендә барлыкка килгән. 1954 елның 8 гыйнварында өлкә составына Пинск өлкәсе кертелә
Халык
Милли состав (1999): беларуслар — 85%, руслар — 8,7%, украиннар — 3,8%, поляклар — 1,8%, башкалар (яһүдләр, чегәннәр, татарлар, әрмәннәр) — 0,7 %. Милли состав (2009): беларуслар — 88%, руслар — 6,4%, украиннар — 2,9%, поляклар — 1,3%
Винҗоло (Козенца)
Винҗоло — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Винҗоло Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Бутово юлы
Бутово юлы (Бутовская линия), шулай ук миләүшә, шәмәхә, көрән күк юлы, Мәскәү метрополитенының 12-се юлы.
Юлы 7, гомуми озынлыгы 10 км.
Тии-Капель
Тии-Капель — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
NGC 7053
NGC 7053 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Венжик (Мазовия воеводалыгы)
Венжик  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(4596) 1981 QB
(4596) 1981 QB — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1981 елның 28 августында Чарльз Коваль тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 QB» саналган.
Колыш (Учалы районы)
Колыш — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Вайт-Меса (Юта)
Вайт-Меса  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Колыш (Учалы районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
Яңаарна (Эле районы)
Яңаарна (Жаңаарна) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Колыш (Учалы районы)
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 151 кешенең яшәве мәгълүм.
Вайт-Меса (Юта)
Географиясе
Вайт-Меса халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Габдулла ибне Хөсәен
Габдулла ибне Хөсәен (1882, Мәккә —, Иерусалим), Трансиордания (Үрдүн аръягы) әмире (1921 елдан), Үрдүн кыйралы (1946-1951). Инглиз яклы сәясәтне алып барган. Фәләстыйн террорчыл оешмасы әгъзасы тарафыннан үтерелгән.
Кальсена
Кальсена — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Югары Сосна
Югары Сосна — Татарстан Республикасының Балтач районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Очина-де-Сус
Очина-де-Сус — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кышкы Олимпия уеннары 1924
I кышкы олимпия уеннары 1924 (1924 Winter Olympics, Jeux olympiques d'hiver de 1924) — 1924 елның 25 гыйнвареннән 5 февраленә кадәр Франциянең Шамони шәһәрендә узган «Кышкы спорт төрләре атналыгын» беренче кышкы Олимпиада уеннары дип атыйлар. Анда көч сынашырга барлыгы 293 (башкача 325) спортчы җыела, арада 13 хатын-кыз да була. Катнашучылар 16 илдән килә. Беренче бөтендөнья сугышын башлаучы буларак, Германияне бу уеннарга кертмиләр. Ә аның белән союздаш булган илләр — Австрия һәм Маҗарстан, ни өчендер, катнаша.
Паргитагусе
Паргитагусе (Pargitaguse) — Эстониянең Ида-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Мошканьци
Мошканьци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кышкы Олимпия уеннары 1924
Бәйгегә старт бирү чарасына 2290 кеше җыелса да, 287 билет кына сатылган. Унбер көндә ярышларны 32863 кеше караган. Шулардан 10044 кеше генә билет сатып алган. Оештыручылар 81790 франк керем алган.
Кышкы Олимпиадада иң беренче медальләрне 500 метрга тимераякта узышучылар яулаган. Дистанцияне 44 секундта үткән Чарльз Джотроу (АКШ) җиңгән. Чарльз Джотроу спорттан киткәч идән юучы, сакчы булып эшләгән.
Клас Тюнберг (Финляндия) — иң күп медаль яулаучы спортчы булып танылган. Тимераякта узышу буенча өч — алтын, бер — көмеш һәм бер бронза медальгә лаек булган.
Якоб Тулин Тамс (Норвегия) универсал спортчы буларак тарихка кереп калган. Ул кышкы һәм җәйге Олимпиадаларда уңышка ирешкән. Шомонида чаңгыда трамплиннан сикерүдә аңа тиңнәр булмаган. 1936 елда Берлинда җәйге Олимпиадада яхталар узышында янә алтын медаль яулаган.
Иң алдынгы технологияләр файдаланылса да, судьялар да ялгыша. Мондый очраклар Шамонида да булган. Торлейф Хауг (Норвегия) чаңгы узышында һәм двоеборьеда өч алтын медаль яулаган. Трамплиннан сикерү ярышында бронза медальгә лаек булган. Чынбарлыкта, бронза медальне Андерс Хоген (АКШ) яулаган. Судьяның ялгыш исәпләве аркасында, медаль Хаугка тапшырылган. Шулай да, гаделлек тантана иткән. 1976 елда Ослода оештырылган махсус чарада, мәрхүм булган Хаугның кызы Андерс Хогенга әтисеннән калган мирасны — бронза медальне тапшырган.
Старе Гералти
Старе Гералти — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кышкы Олимпия уеннары 1924
Хоккей Шамонида да бәйге программасында булган. Ярышта “Торонто Грэнтис” клубы уенчыларыннан тупланган Канада җыелма командасы җиңгән. Матчлардагы исәпләр шаккатарлык. Әйтик, канадалылар Чехословакияне — 30:0, Швецияне — 28:0, Швейцарияне — 33:0 һәм Бөекбританияне 19:2 исәбе белән откан. Финалда канадалылар күршеләрен, АКШ командасын 6:1 исәбе белән җиңеп, Олимпиада чемпионы булган. Шулай итеп, Канада җыелма командасы 110 шайба кертеп, үз капкасына өч шайба гына керттергән.
Xan Şäyhün şähärenä ximik höcüm
Tarix
2011 yıldan Süriädä watandaşlar suğışı bara.
Старе Гералти
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Xan Şäyhün şähärenä ximik höcüm
Tarix
Xlor belän ağulanudan ayırmalı bularaq älege ximik höcümdä uramda bulğan küp keşelär häläk bulğan häm xlorğa xas yäşel töten kürenmägän.
Ağulanu bilgeläre nerv-paralitik matdälärgä, toksinğa, bälki zarin gazına kürsätä.
Räsäy qaraşı
Räsäy qaraşı buyınça Süriä xärbi oçqıçları terroristlarnıñ zur skladına höcüm itkän, anda ximik qoral citeşterü bulğandır. Läkin moñarçı küzläw mäğlümatı ximik qoral citeşterüne raslamağan.
AQŞ qaraşı
AQŞ qaraşı buyınça Bäşär Äsäd citäklägän xökümät buysınmağan wiläyätkä ximik höcüm itkän, älege qaraş kübesençä videomaterialğa tayana. Läkin 2013 yılda Süriädän barlıq ximik qoral alınğan bulğan, bu fakt BMO wäkilläre raslağan. Älege ximik höcümnän Bäşär Äsädnеñ nindi faydası bula da bilgesez.
AQŞnıñ Süriägä raketalar höcümennän soñ, Räsäy Süriä kügendä oçışlar iminlege turında AQŞ belän kileşüen tuqtata häm mömkin bäreleşlär ixtimallığı arta.
Носсанн
Носсанн — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Кемпно (Диңгез буе воеводалыгы)
Кемпно  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Новы Двор (Браславский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ивантец
Ивантец — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кипшенга елгасының сул ярыннан 46 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Леменье
Леменье — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Севикли-Гиллс (Пенсильвания)
Севикли-Гиллс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Леменье
Географиясе
Мәйданы —.
Севикли-Гиллс (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Глотово (Коми)
Глотово (Глотово) — Коми Республикасының Удора районында урнашкан авыл.
Климат
Глотово климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (96%).
Свитвотер (Техас)
Свитвотер  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Свитвотер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
XRCC2
XRCC2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Венжики
Венжики — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Асакасы (Әлек районы)
Асакасы (Ассакасси, Асакасы) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 112 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Тильк
Тильк — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Җәйге Олимпия уеннары 1960
Рум 1960 (1960 Summer Olympics, Jeux olympiques d'été de 1960) — 1960 елның 25 августыннан 11 сентябрь кадәр Италиянең Рум шәһәрендә узган халыкара спорт чарасы.
Биография
Биография (βίος — тормыш + — язам, тормыш язмасы), яки тәрҗемәи хәл  (ترجمة ذاتية) – кеше тормышының башка кеше тарафыннан язылган яки үзе әзерләгән (автобиография) тасвирламасы.
Биография шәхеснең тарихи, милли һәм иҗтимагый шартларда психологик тибын ачыкларга мөмкинлек бирә торган беренчел мәгълүмат чыганагы. Бу тасвирлама кешене ул яшәгән чорның иҗтимагый чынбарлыгы, мәдәнияте һәм көнкүреше яссылыгында сурәтли.
Биография кеше тормышының төп фактларын (белем алуы, эше, гаиләсе, үлеме) гына хәбәр итеп калмый, ә бәлки кешенең шул вакыйгалар аша килгән тәҗрибәсен дә сурәтли. Резюме яки досьелардан аермалы буларак, тормыш юлы язмасы субъектның тормыш тарихын күрсәтә һәм аның тормышының төрле аспектларын, шул исәптән, яшәешенең кайбер интим фактларын да аерып чыгара һәм үзенә субъект шәхесенең анализын да кертә ала.
Сен-Жени-сюр-Гье
Сен-Жени-сюр-Гье (Saint-Genix-sur-Guiers) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Бюже-Савуайар кантонына карый.
Искәрмәләр
Сен-Жени-сюр-Гье
Сен-Жюльен-Лабрус
Сен-Жюльен-Лабрус — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Мошкрин
Мошкрин — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Динек (Караман)
Динек (Dinek) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Караман иле Караман илчесенә караган бер авыл (köy).
Калиновская
Калиновская (Каліноўская ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
NGC 7054
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Парииси
Парииси (Pariisi) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
(3763) Цяньсюэсэнь
(3763) Цяньсюэсэнь  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1980 елның 14 октябрендә ук әлеге атамасы тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 TA6» саналган.
Дессау
Дессау (Dessau) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ибраһимшеһир (Шеһиткамил)
Ибраһимшеһир (İbrahimşehir) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шеһиткамил илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кампильо-де-Арагон
Кампильо-де-Арагон — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рассоловка
Рассоловка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Дубна елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яңаарна (Талгар районы)
Яңаарна (Жаңаарна) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Емильянув (Томашовский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Старе Грабово
Старе Грабово — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лижо
Лижо — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
XRCC3
XRCC3 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Винка (Маса-Карара)
Винка — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Новы Двор (Верхнядзвинский районы)
Новы Двор (Новы Двор ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.
Винка (Маса-Карара)
Географиясе
Винка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Новы Двор (Верхнядзвинский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Винка (Маса-Карара)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Нотр-Дам-де-Саньяк
Нотр-Дам-де-Саньяк — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Вайт-Сити (Юта)
Вайт-Сити  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вайт-Сити халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кентшино
Кентшино — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Венжичин
Венжичин — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тиньи-Нуаель
Тиньи-Нуаель — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Очишор
Очишор — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Парила (Ания)
Парила (Parila) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Илехова
Илехова — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кузюг елгасының сул ярыннан 49 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(2255) Цинхай
(2255) Цинхай  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1977 елның 3 ноябрендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 VK1» саналган.
Мәскәү монорельсы
Сызык 6 станцияне бәйли, гомуми озынлыгы 4,7 км.
Калмацкавшчына
Калмацкавшчына (Калмацкаўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Севен-Оукс (Техас)
Севен-Оукс  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Севен-Оукс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мошне
Мошне — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Котый (Учалы районы)
Котый — Башкортстанның Учалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453741, — 80253888004.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 230 кешенең яшәве мәгълүм.
Сегертаун (Пенсильвания)
Сегертаун  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
XRCC4
XRCC4 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Старе Гродзьке
Старе Гродзьке — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каренас
Каренас — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңаарык (Капыланбек авыл округы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Парила (Һаапсалу)
Парила (Parila) — Эстониянең Ляэнемаа өязендә урнашкан авыл.
Наил Нәбиуллин (1989)
Наил Нәбиуллин, Наил Әнәс улы Нәбиуллин (1989 елның 27 июне, СССР, РСФСР, Татарстан АССР, Норлат) - татар милли хәрәкәте активисты, җәмәгать эшлеклесе, «Азатлык» Татар яшьләре берлеге  рәисе (2010 елдан). да татар теленә һәм аның нда дәүләт теле статусына ихтирам ителүгә багышланучы яшь татар активистлары уздырган чараларны оештыручы һәм аларда актив катнашучы шәхес. Һәр елны уза торган "Хәтер көне" чараларының оештыручыларының берсе.
Тәрҗемәи хәле
1989 елның 27 июнендә Татарстан АССР Норлат шәһәрендә туган. КФУның татар журналистикасы бүлеген тәмамлаган (2020 елда).
Эшчәнлеге
2010 елдан ― «Азатлык» Татар яшьләре берлеге рәисе.
2015 елдан ― рус һәм татар телләрендә нәшер ителүче «Төрки караш» (Тюркский взгляд) гәҗитенең нәшире һәм баш мөхәррире. Газетаның 2020 елның 12нче санында беренче биттә «Азәрбайҗан, кардәшләребез! Безнең йөрәкләребез сезнең белән!» дигән баш язуы өчен Казан прокуратурасыннан «Экстремизмга каршы тору турында»гы законны бозуга юл куймау турында кисәтү алган.
2020 елда Казанның Каюм Насыйри урамы, 10нчы йортта «Татар акчасы музее»н оештыручыларның берсе.
Гаиләсе
Гаиләсе белән Төркиядә яши.
Сен-Жюльен-ле-Ру
Сен-Жюльен-ле-Ру — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Винкел (Болцано)
Географиясе
Винкел Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лозаду
Лозаду — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Венжовець (Мазовия воеводалыгы)
Венжовець  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шолья (елга)
Шолья — Чулман кушылдыгы. Удмуртиянең Камбарка районы, Пермь краеның Чайковский районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 38 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сен-Жеуар-Приёре
Географиясе
Коммуна мәйданы — 21,12 км².
Искәрмәләр
Сен-Жеуар-Приёре
Оба (Франция)
Оба — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Калония Казимировка
Калония Казимировка (Калонія Казіміроўка ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Ибрибей (Малкара)
Ибрибей (İbribey) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Малкара илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 7055
NGC 7055 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Гобаново
Гобаново (Гобаново) — Коми Республикасының Усть-Вымь районында урнашкан авыл.
Климат
Гобаново климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
Мощанци
Мощанци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әтмән
Әтмән (Этмен, Атмень) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 26 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Пәринурме
Пәринурме (Pärinurme) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Кенша
Кенша — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Новы Двор (Мёрский районы)
Новы Двор (Новы Двор ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Мёрский гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.