cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Котлымөхәммәт Мәмәш улы Тәфкилев
Руслар аны Чиләбе каласына нигез салучы буларак хөрмәтли.
Тәрҗемәи хәле
Тәфкилевләр фамилиясе XVI гасырның 40нчы елларында Казан ханы Шәех-Галидән китеп рус хезмәтенә күчкән Тәүкилде дигән кешедән башланган. Котлымөхәммәтнең бабасының атасы Уразали Касыймда һәм башка өязләрдә җирләр биләгән. Атасы Мәмәш (төрле чыганакларда Мәмәт, Рамазан) Тәфкилев – Илчелек приказында тылмач, ә Котлымөхәммәт үзе – Чит илләр коллегиясендә тылмач булып хезмәт кыла.
Котлымөхәммәтнең күтәрелүе Петр I башлаган Рус-Төрек сугышлары белән бәйле. 1711 елгы Прут походыннан башлап, ул патшаның даими тәрҗемәчесе. Патша кушуы буенча, 1716 елда ул яшерен экспедиция белән Фарсы иле аша Һиндстанга «сәүдә ысулларын» һәм «алтын чыгару юлларын өйрәнергә» җибәрелгән. Төрки телләрне һәм фарсычаны белүе аңа ярдәм итмәгән. Фарсыстанда Тәвкилев әсирлеккә эләккән һәм аннан бары тик 1718 елда гына коткарылган.
1722-1723 елларда «Фарсы походы»нда патшаның тылмачы
Петр-патша үлеменнән соң Тәфкилев Оренбург краенда хәрби-административ эштә, Казагыстан һәм Урта Азия белән элемтәләр өчен җавап бирә. 1731-1733 елларда ул дипломатик миссия җитәкчесе буларак, Кече Җүзне (Көнбатыш Казакъстан) Россия протектораты астына керүен берүзе диярлек оештырган.
1736 елда императрица Анна Иоанн кызы боерыгы белән полковник исеме бирелә. 1755 елдан Сенат карары белән – генерал-майор.
Патшабикә Екатерина IIнең көнчыгыш эшләре буенча аны киңәшкә чакырулары билгеле.
Тирсә авылында җирләнгән, җәсәде Тәфкилевләрнең нәсел мавзолеенда сакланган (1944 елда туздырылган).
Гөлнара Тимерҗанова
' Гөлнара Тимерҗанова''' - татар эстрада җырчысы, Татарстанның атказанган артисты.
Тәрҗемәи хәле
1975 елның 29 маенда Башкортстанның Бо­рай районы Чалкак авылында туа.
Булачак җырчы Казан музыка училищесының әм Казан дәүләт консерваториясенең (2000 ел) вокал бүлекләрен тәмамлаган.
Котлымөхәммәт Мәмәш улы Тәфкилев
Исемен мәңгеләштерү
Борынгы татар һәм башкорт көе «Тәфтиләү»нең килеп чыгышын Котлымөхәммәт Тәфкилев исеме белән бәйлиләр. Ләкин чынлыкта ул аның оныгы, мөфти Сәлигаскәр-морза гаиләсендәге күңелсезлек белән бәйле булуы мөмкин.
Гөлнара Тимерҗанова
Тәрҗемәи хәле
Халык арасында 2001 елда таныла башлый. “Наз”, “Сөю диңгезе”, “Мәхәббәт ялкыны”, “Мин гомеремне багышлыйм сөюгә”, “Бөек сер” һәм “Татар халык җырлары исемле” дисклары бар.
Гаиләсе
Әтисе (вафат) Фавил Мәхмүт улы заманында җитәкче дә, механизатор – тракторист та булган. Әнисе Дания Муллакарәм кызы – алдынгы сыер савучы. Бертуганнары – апалары – Руфинә, Гөлфинә, абыйсы – Илфир, сеңлесе – Гөлнур (барысы да Башкортстанда яшиләр).
Уруара
Уруара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Самазан
Самазан — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Сәләхетдин Әюби
Сәлахетдин Әюби, чын исеме Йосыф ибн Әюб, әл-Малик ән-Насир Сала́х әд-Дүнийа вә-д-Дин Абү-л-Мозаффар Йосыф ибн Әйюб (1138 - Тикрит, вафаты 1193 елда, Димәшкъ) — Мисыр һәм Сүрия солтаны, сәләтле хәрби юлбашчы, XII гасыр ислам дөньясының лидеры. Мисыр, Сүрия, Гыйрак, Хиҗаз һәм Ямән белән идарә иткән Әюбиләр династиясенә нигез салучы.
Чыгышы белән гарәп түгел, элекке Месопотамия җирләреннән. Аурупадан килгән хисапсыз христиан чирүләрен хурлыклы җиңелүгә дучар итеп, «мөселман каһарманнарының байракчысы» исеме белән кешелек тарихына керә.
Тәрҗемәи хәл
Әйюби дәүләтенә нигез салучы (хәзерге Мисыр, Сүрия, Лөбнан, Фәләстин, Өрдүн җирләре) Сәлахетдин, «Равәдия» кабиләсе шәйхе (рәисе) Нәҗметдин Әйюбинең улы, 1138 елда туа. Үзен бөтенләе белән гыйлем вә фәнгә багышлый, ләкин язмыш аны сугыш мәйданына чыгара.
Бихисап хачлы һөҗүмнәрен кире какканда, хачлыларны тәмам тармар иткән сугышларда солтан Сәлахетдиннең акылы, белеме, алдан күрә белүе, зирәк гаскәр башлыгы булуы кат-кат исбатлана. Алмания, Франция, Англия һәм башка христиан дәүләтләре күпме генә тапкыр Кодүсне мөселманнар кулыннан тартып алабыз дип килсәләр дә, алларына җиңелмәс гаскәр башлыгы Сәлахетдин чыга. Нәтиҗәдә хачлы рыцарьларның җиңелеп табан ялтыратулары гадәти хәлгә әйләнә.
Сәлахетдин 57 ел гомеренең 25 елын мөкатдәс сугышка багышлый. Шунысы игътибарга лаек: ул бервакытта да сугышны үзе башламый, ә бәлки хачлыларның һөҗүмнәрен кире кайтару өчен сугышырга мәҗбүр була.
Бик күп вакытын сугыш кырында үткәрүгә карамастан, Сәлахетдин дәүләт белән идарә итүне дә онытмый. Ул халыкның иң гади эшләре белән дә кызыксына. Мәсәлән, Акка шәһәрен камау вакытында аның чатыры янына бер хатын-кыз килә һәм гозерен сөйли. Сәлахетдиннең бик мәшгуль вакыты икән. «Иртәгә килсен, гозерен үтәргә тырышырбыз», — дип әйтә.
Бобиньи (Манш)
Бобиньи — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Нардүзү (Арсуз)
Нардүзү (Nardüzü) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Арсуз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бялосливе (гмина Билосливе)
Бялосливе  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бенвуд (Көнбатыш Вирджиния)
Бенвуд  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Бенвуд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валя (Хунедоара)
Валя — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шеулия
Шеулия — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(9703) Sussenbach
(9703) Sussenbach — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 30 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3146 T-2» саналган.
Бонак-Иразен
Бонак-Иразен (Bonac-Irazein) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Көнбатыш Кузеран кантонына карый.
Зур Шежим
Зур Шежим — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 39 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зиннәт Вәлиев
Вәлиев Зиннәт Вәли улы (1 май 1902 ел, башка мәгълүматлар буенча — 1903 ел — 16 май 1997 ел) — әкиятче. Бөек Ватан сугышында катнашучы.
Биографиясе
Зиннәт Вәли улы Вәлиев 1902 елның (башка мәгълүматлар буенча — 1903 елның) 1 маенда Ырынбур губернасының Троицк өязе Туеш авылында туган.
«Рәсүлия» мәдрәсәсендә укыган. Гарәп, фарсы телләрен белгән. Туган авылында яши һәм эшли, мулла була. Сүз остасы Вәлиев Зиннәт Вәли улы күп әкият, мәзәк белә. 70‑се елларда Ә. М. Сөләймәнов аннан 10 га якын әсәр (шул исәптән Җирәнсә чәчән турында) язып ала. Аларның бер өлеше «Башкорт халык иҗаты» һәм «Башкорт халык иҗаты» (рус телендә) җыентыкларына ингән.
1997 елның 16 маенда туган авылында вафат була.
Алгарыш
Алгарыш (Axelle) — татарча интеллектуаль Rap төркеме. 2011 елда оеша.
Составында Әхмәдиев Рүзәл һәм Әхмәдиев Рәдиф. Илназар, Илгиз Шәйхразиев, Данис Закиров, Гөлназ Батталова, Алмаз Сәмигуллин белән дуэтлар эшләнелгән.
Уруасу
Уруасу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.
Пфаффенхофен-ан-дер-Ильм
Пфаффенхофен-ан-дер-Ильм — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Уруасу
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Пфаффенхофен-ан-дер-Ильм
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ньюелл (Калифорния)
Ньюелл  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ньюелл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Уннан
Уннан — Япония дәүләтенең Симане префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Уннан шәһәре 2004 елның 1 ноябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 43269 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 78.2 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 553.37 км² тәшкил итә.
HD193322
HD193322 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бозвелл (Индиана)
Бозвелл  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Гаць (Грудзёндзький повяты)
Гаць  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фердинанд Бюиссон
Фердинанд Эдуард Бюиссон (Ferdinand Buisson; 20 декабрь 1841, Париж – 16 февраль 1932) — француз педагогы һәм җәмәгать эшлеклесе.
Биография
1879-1896 елларда Франция башлангыч белем бирү директоры. Бюиссон исеме белән XIX гасыр ахырында үткәрелгән реформалар бәйле. Аның иницативасы буенча ике югары гадәти мәктәп оештырыла һәм берничә гуманитар факультетларда педагогика курсларын уку кертелә. 1896 елдан Фердинанд Бюиссон Сорбоннаның педагогика кафедрасын җитәкли. Аның ярдәмендә Педагогия музее оештырыла. 1902-1924 елларда Бюиссон парламент депутаты (радикал-социалистлар фракциясеннән). Ул «Кеше хокуклары лигасы»на нигез салучыларның берсе.
Педагогик эшчәнлек
Китапларында, мәкаләләрендә, нотыкларында Бюиссон мәктәпне чиркәүдән аеру турында яза һәм сөйли. Мәктәп курсыннан динне укытуны алып атып, ул бер үк вакытта әхлак программасында «камил зат» — Алла һәм «кешенең Аллага карата вазифалары» дигән аңламнарны кертә.
Нобель премиясе
1927 елда «Алман һәм француз халыклары арасында дуслыкны кайтаруга юнәлтелгән эшчәнлек өчен», Бюиссон Людвиг Квидде белән бергә Тынычлык өчен Нобель премиясе белән бүләкләнә.
Чурчхела
Тасвирлама
Гадәттә, ризык, кирәкле шикләвек-җимешләр өлгерүе һәм җыелуы белән көз көне өйләрдә хәзерләнә. Борынгы заманнардан ризыкны хатын-кызлар үзләренең сугышта көрәш алып барган ирләренә җибәргән. Тыгызлык һәм катылык сыйфатлары һәм уңай зурлыгы аркасында чурчхела төрле шартларда озак сакланган. Гадәттә, Яңа ел һәм Раштуа бәйрәмнәренә кадәр саклана һәм табыннарда иң мөһим тәм-том азык урынын били.
Чикләвек-җимешләр җепкә тезелеп кертелгәч, алар өчен он белән куетылган махсус сок хәзерләнә. Бу сокның ике төрләре Татара һәм Феламуши кулланыла. Гадәттә, сокка манылып алынган чикләвек-җимеш җебе кояшта киптерелгән. Шәраб туган ягы булып саналган Кахети өлкәсе шулай ук иң яхшы чурчхела ризыгы ясавы белән танылган.
Түбән Кама ҖЭҮ-1
Түбән Кама ҖЭҮ-1 —Татарстан Республикасының Түбән Кама шәһәрендә урнашкан җылылык электр үзәге. «ТАИФ» компанияләр төркеменә керүче «ТГК-16" АҖ милке булып тора. Компанияләр төркеменә керүче «ТГК-16» АҖ милке булып тора.  Түбән Кама ҖЭҮ-1  җылылык энергиясе белән Түбән Кама сәнәгатьенең зур өлешен тәэмин итә, аларның төп өлеше булып «Түбәнкаманефтехим» тора . Түбән Кама ҖЭҮ-1 проектын эшләү «Теплоэлектропроект» институтының Львов бүлеге тарафыннан алып барыла. Станция төзелеше 1977 елда тәмамлана.
Чурчхела
Тасвирлама
Ризыкның исеме колх телендәге ике сүздән гыйбарәт: «чхур» — салкын, «чхер» — кайнар.
Түбән Кама ҖЭҮ-1
2009 елда электр энергиясен эшләп чыгару – 2,96 млрд.кВтч, пар һәм кайнар су белән җылылык энергиясен җибәрү-9,2 млн. Гкал. Шартлы ягулыкның чагыштырма чыгымнары 2009 ел факты буенча җибәрелгән электр энергиясенә – 300,9 г/кВтч, җибәрелгән җылылыкка-134,6 кг/Гкал тәшкил итә.
Чурчхела
Башка илләрдә
Чурчхела башка төрле халыкларда да популярлык яулаган, шулар арасында: Азәрбайҗан, Әрмәнстан, Кипр, Греция, Россия өлкәләре, Украина, Иран һәм Төркия. Фарсыларда ризыкка карата "татлы йөзем согы" дигән атама кулланыла. Әрмәннәрдә (քաղցր սուջուխ, кагтср суҗук), юнаннарда (σουτζούκι, сутзуки), төрекләрдә (cevizli sucuk, җевизли суҗук) баллы колбаса дип исемләнә.
Сочонбожа
Сочонбожа — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Сельзя елгасының уң ярына тамагыннан 13 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чийни (Агсу)
Чийни  (Çiyni ) — Әзербайҗанның Агсу районына караган авыл.
Каяөрен (Коюлхисар)
Каяөрен (Kayaören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Коюлхисар илчесенә караган бер авыл (köy).
Канделарио
Канделарио — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Мате (Реҗо Эмилия)
Казе Мате — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Мате Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Самбас
Самбас — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Тырышка
Тырышка — Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Куказар елгасының уң ярыннан 21 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Долгобродск гидротөененнән Нязепетровск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бовуар (Манш)
Бовуар — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Бялч (Великопольское воеводалыгы)
Бялч  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Боннак (Арьеж)
Боннак (Bonnac) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Порт-д'Арьеж кантонына карый.
Ковале (Ополе воеводалыгы)
Ковале  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(9704) Georgebeekman
(9704) Georgebeekman — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 30 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «5469 T-2» саналган.
AzaN Project
«AzaN Project» — татар рок җыр төркеме.
Нур Алиев һәм Азат Гыйлметдинов эшләре нәтиҗәсе. Алырның музыкалары – халык инструментлары белән гитара а-ля Rage Against The Machine берләшмәсе. Шулай ук хәзерге заман аранжировкасы, тавышлар, ритмнар.
Проектның нигезе Стамбулда салына. Казанга кайткач, алар «AzaN Project» дигән проектны оештвыралар.
«AzaN» — Азат белән Нур исемнәреннән ясалыш.
Төркемнең логотипы – Босфор аркылы күпер, ул ике дөнья ягын – Европа белән Азияны берләштерә. Бу ике мәдәниятнең музыка ара берләшүе – «AzaN» иҗатының төп фикере.
Наренҗие (Кумлуҗа)
Наренҗие (Narenciye) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кумлуҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шеулия-де-Муреш
Шеулия-де-Муреш — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Квадрат
Квадра́т — барлык почмаклары туры булган дөрес дүртпочмаклык яки ромб, яисә, башкача әйткәндә, барлык яклары һәм почмаклары тигез булган параллелограмм.
Үзлекләре
Квадратның үзенә генә хас үзлекләре:
1. Квадратның барлык почмаклары да туры.
2. Квадратның диагональләре тигез, үзара перпендикуляр, кисешү ноктасы белән урталай бүленәләр һәм квадратның почмакларын урталай бүләләр.
Блуфилд (Көнбатыш Вирджиния)
Блуфилд  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мара Залите
Тормыш юлы
Земгаль мәктәбендә укый. филология факультетын тәмамлый (1975). Латвия ССР Язучылар берлегендә референт булып эшли (1974—1979), «Liesma» журналының әдәби консультанты (1977—1990), «Karogs» журналының баш мөхәррире (1989—2000), Латвия авторлары берләшмәсе президенты (ААПКК/ОЛА, 2000 елдан), Дәүләт тел комиссиясе рәисе (2002—2004). Латвия Милли китапханәсе идарәсе әгъзасы, авторлык хокуклары буенча Консультатив совет әгъзасы һәм Латвия Республикасы Министрлар Кабинеты каршындагы Мәдәният мәсьәләләре буенча Милли совет әгъзасы.
Иҗат
Беренче шигыре район газетасында 1971 елда басылып чыга. Әдәби басмалар 1972 елдан басыла башлый. Мара Залитеның иҗатына күппланлылык хас. Ул шигырьләр, пьесалар, эссе, җыр текстлары, кантатлар һәм ораторийлар текстлары авторы, Латвия композиторлары Раймонд Паулс, Янис Лусенс, Юрис Карлсон, Зигмарс Лиепиньш, Петерис Васкс музыкаль куелышларының либреттолары авторы. Мара Залите әсәрләре рус, инглиз, швед, француз, литва, эстон, белорус, грузин, казакъ, кыргыз, молдавия, украин, төркмән һәм итальян телләренә тәрҗемә ителгән.
Урубиси
Урубиси — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Слободчики (Киров өлкәсе)
Слободчики (Слободчики) — Киров өлкәсенең Нулин районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Берекетли (Шенкая)
Берекетли (Bereketli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Шенкая илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гебня
Гебня — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Берсеневка
Берсеневка (Берсеневка) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл Армия районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (75%), татарлар (5%), башкортлар (16%).
Пфаффенхофен-ан-дер-Рот
Пфаффенхофен-ан-дер-Рот — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валя-Абрузел
Валя-Абрузел — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сегалас (Ло һәм Гаронна)
Сегалас — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Вятское (Мари Иле)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (71,3%), руслар (27%).
Беловка (Ырынбур)
Беловка — Ырынбур шәһәренең тарихи районы. Атамасы Белов дигән сәүдәгәрнең фамилиясеннән алынган. Ул XX гасыр башында шушы урында «Вокзал»га янкорма төзи, анда һәр кич музыка уйнаган.
Административ яктан Көньяк округының Үзәк районында урнашкан.
Вагово
Вагово — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Шердына
Зур Шердына — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Канильяс-де-Абахо
Канильяс-де-Абахо — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хамада (шәһәр)
Хамада — Япония дәүләтенең Симане префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Хамада шәһәре 2005 елның 1 октябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 61325 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 88.9 кеше тәшкил иткән.
Бодр (Манш)
Бодр — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Хамада (шәһәр)
Географиясе
Шәһәр территориясе 689.60 км² тәшкил итә.
Казе Матия (Потенца)
Казе Матия — Италиянең Базиликата төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ньюкасл (Калифорния)
Ньюкасл  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Казе Матия (Потенца)
Географиясе
Казе Матия Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Ньюкасл (Калифорния)
Географиясе
Ньюкасл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Матия (Потенца)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Борден (Индиана)
Борден  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урубуретама
Урубуретама — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(9705) Drummen
(9705) Drummen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3137 T-3» саналган.
Шеуша (Алба)
Шеуша — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Брассак (Арьеж)
Брассак (Brassac) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Валь-д'Арьеж кантонына карый.
Киньяруанда
Киньяруанда - Руанданың рәсми теле һәм Руандада, Көнчыгыш Конго Демократик Республикасында һәм Көньяк Уганданың өлешләрендә кимендә 10 млн кеше тарафыннан сөйләшелә торган Руанда-Рунди теленең диалекты. Үзара аңлаешлы Кирунди диалекты күрше Бурундиның рәсми теле булып тора. Киньябвиша һәм Киньямуленге ул Конго Демократик Республикасының Төньяк Киву һәм Көньяк Киву провинцияләрендә сөйләшелә торган диалектлар булып тора. Киньяруанда Руанданың дүрт рәсми теленең берсе (Инглиз теле, Француз теле һәм Кисуахили белән бергә) һәм барлык диярлек асаба халык тарафыннан сөйләшелә.
Сейш
Сейш — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
(17308) 6079 P-L
(17308) 6079 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ушат (Суроям кушылдыгы)
Ушат — Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Суроям елгасының уң ярыннан 33 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Долгобродск гидротөененнән Нязепетровск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сочон-Пола
Сочон-Пола — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Зырянская Ежуга елгасының уң ярына тамагыннан 16 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD193325
HD193325 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Черниковка
Черниковка - Уфаның зур бистәсе. Уфаның Орджоникидзе районы составында.
Тарихы
Уфаның Сталин районының аерым берәмлеге буларак, 1944 елның 5 декабрендә барлыкка килгән.
1956 елның 24 июлендә Черниковка Уфага кушыла.
Черниковка атамасы эре тимер юл станциясе атамасына алынган, ә станция авыл исемен алган.
1922 елга кадәр Черниковск Уфа өязенә караган.
1928 елда, Уфадан 12 читтә Черниковка авылы янында сәнәгать төзелеше башлана. Ул елларда урман һәм Караидел елгасының тугайлары булган. Урман иләү сәнәгате предприятияләре, шырпы, кәгазь, фанир фабрикалары, нуль-сыгынты zone төзелә. Предприятиеләр өчен 4 мең кВт ТЭЦ төзелә (1928 елның 16 сентябрендә файдалануга тапшырыла).
1931 елның сентябрендә Уфа моторлар эшләү заводы төзелә башлана.
Инфраструктура формалаша: беренче айдан ук 5,3 км озынлыгында тимер юл линиясе сузыла, 18 км шоссе юллары төзелә, телеграф, ям, телефон станциясе эшли башлый. 28 барак, 3 йорт, кантора төзелә. 1931 ел ахырына төзүчеләр саны берничә мең исәпләнә. 1931 елның 23 декабрендә Башкортстан үзәк башкарма комитетының Кече президиумы Черниковка поселок Советын оештыра.
Бөек Ватан сугышы елларында ил үзәгеннән күчерелгән сәнәгать предприятиеләре Черниковкада урнаша. Хезмәтчәннәре белән бик күп сәнәгать предприятиеләре булган һәм үзәктән 15-20 км еракта урнашкан урын Уфа шәһәр Советы эшен авырлаштыра.
Кантагальо
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черниковка
Тарихы
1944 елның 5 декабрендә РСФСР-ның Югары Советы Президиумы Указына ярашлы Уфа шәһәренең Сталин районы җөмһүрият буйсынуындагы Черниковка шәһәре дип үзгәртелә.
Сугыштан соңгы елларда сәнәгать үсешә, территория киңәя, халык арта. Идарә итү катлаулану сәбәпле районнарга бүлү зарурлыгы килеп чыга.
1952 елның 25 февралендә Черниковск өч районга бүленгән була: Сталин, Калинин һәм Орджоникидзе районнары. Районнарда хезмәтчәннәрнең депуталар советы булдырыла, район башкарма комитеты сайлана.
1950 елларда Черниковка киңәя һәи кергәндә Уфа чикләренә барып җитә, күп кенә инфраструктура объектлары ике шәһәр өчен дә уртак була, ә халык бер каланан икенче калага йөри башлый. Бу шарт калаларны берләштерүнең кирәкле һәм максатчан икәнен күрсәткән фактор булып тора.
БАССР-ның Югары Советы Указа нигезендә, 1956 елның 24 июлендә Уфа һәм Черниковка берләшә. Черниковка районнары Уфа районнары булып китә һәм Уфа халкын өчтән бер өлешкә арттыра.
Бриджпорт (Көнбатыш Вирджиния)
Тарихы
Бриджпорт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Геленово (Влоцлавский повяты)
Геленово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каяөрен (Арач)
Каяөрен (Kayaören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (köy).
Пфаффинг (Розенхайм)
Пфаффинг  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Наринҗе (Бозьязи)
Наринҗе (Narince) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Бозьязи илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бодревиль (Манш)
Бодревиль — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Сметанино (Киров өлкәсе)
Сметанино (Сметанино) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (3%), руслар (97%).
Ковалёвице
Ковалёвице — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(9706) Bouma
(9706) Bouma — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3176 T-3» саналган.
Ваки (Польша)
Ваки  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урукания
Урукания — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Валя-Агришулуй
Валя-Агришулуй — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Маца (Парма)
Казе Маца — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Маца Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Шеуша (Муреш)
Шеуша — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Ода (шәһәр)
Ода — Япония дәүләтенең Симане префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ода шәһәре 2005 елның 1 октябрендә шәһәр статусын ала.
Шеуша (Муреш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ода (шәһәр)
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 39593 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 90.8 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 436.11 км² тәшкил итә.
Бри (Арьеж)
Бри (Brie) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, Порт-д'Арьеж кантонына карый.
Сен-Бартелеми-д'Ажене
Сен-Бартелеми-д'Ажене — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
DJ Radik
Радик Яруллин, сәхнә псевдонимы DJ Radik(укыла диджей Радик) — Мәскәүдә яшәп иҗат итүче музыкант һәм артист. Тулы исеме – Радик Вәлит улы Яруллин (DJ Радик).
Тормыш юлы
Тамырлары — Нижгар өлкәсенең Зур Рбишча авылыннан. Радик сигез яшеннән музыка белән шөгыльләнә башлый – синтезаторда, гитарада уйный, аранжировкалар ясап карый.
Унбиш яшендә Радик Яруллин Мәскәүнең җидееллык 64нче музыкаль мәктәбенең фортепиано классын тәмамлый. Анныры соң ул “Кызыл Химик” исемле рок-лицейга музыкаль менеджмент курсына белем алырга керә. Соңырак Радик Гнессиннар исемендәге Рәссәй музыка академияендә укый.
Академиядән соң Радик концертларда, дискотекаларда, клубларда чыгыш итә. Радик Яруллин шулай ук «C_File» группасында һәм «Айкау» исемле татар яшьлер вокаль төркемендә җырлады.
Беренча соло альбомы “Минем дөньям” дип атала. Барлыгы биштән күбрәк популяр альбомнары дөнья күрде. Алар арасында “Tatar remixlari”, “Tatar discotekasi 2006”, “DJ Radik дискотекага чакыра”, “Көзләрем” исемле альбомнар.
Хәзергә көндә Мәскәү клубларында диджей буларак чыгыш итә.
Канталапьедра
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зэрыдзёль
Зэрыдзёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Нибель елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нюбибер (Калифорния)
Нюбибер  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Нюбибер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бостон (Индиана)
Бостон  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маһисәрвәр
Маһисәрвәр (Маһисәрүәр) - башкорт халык җыры. Бу җыр Хәмдүнә Тимергалиева репертуарында бар, мәхәббәт турында.
Тарих
Элек башкортлар егетләрне сугышка озатканда теләк теләп бу җырны уйнаганнар.
2014 елда җыр мотивлары уңаеннан клип чыга. Текст:
Челтәрле дә бал савытлы чын-чынаяк, Әсмәбикәй, Тотма читләреннән дә, Маһисәрвәр, әй, ыуалыр, Тотма читләреннән, Маһисәрвәр, әй, ыуалыр.
Туп-туп кына баскандай туратымның, Әсмәбикә, Тук буйкайларында, Маһисәрвәр, әй, төяге; Тук буйкайларында, Маһисәрвәр, әй, төяге.
Утларда ла янмастай, суда батмас, Әсмәбикә, Батыр егеткәйнең дә, Маһисәрвәр, әй, сөяге; Батыр егеткәйнең дә, Маһисәрвәр, әй, сөяге.
Дәдәли (Агсу)
Дәдәли  (Dədəli ) — Әзербайҗанның Агсу районына караган авыл.
Бокудре
Бокудре — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Пфёрринг
Пфёрринг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Геленово (Иновроцлавский повяты)
Геленово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(17309) 6528 P-L
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6528 P-L» саналган.
Берекетли (Язиһан)
Берекетли (Bereketli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Язиһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
HD193344
HD193344 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Нарлы (Мидьят)
Нарлы (Narlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Мидьят илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Валентиново (Великопольское воеводалыгы)
Валентиново  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вайт-Салфер-Спрингс (Көнбатыш Вирджиния)
Вайт-Салфер-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вайт-Салфер-Спрингс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Буранный (Чиләбе өлкәсе)
Буранный (Буранный) — Чиләбе өлкәсенең Агаповка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (83%), татарлар (5%), казахлар (6%).
(9707) Petruskoning
(9707) Petruskoning — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Урукара
Урукара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Амазонас штатына карый.
Сен-Венсан-де-Ламонжуа
Сен-Венсан-де-Ламонжуа — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Шиад
Шиад — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Каяпа (Эдирне)
Каяпа (Kayapa) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Эдирне иле Эдирне илчесенә караган бер авыл (köy).
Шиад
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Котлымөхәммәт Тәфкилев
Бу исемне Тәфкилевләр ыруыннан ике тарихи шәхес йөрткән.
Аер (Йөрүзән кушылдыгы)
Аер (Зур Аер) — Йөрүзән елгасы кушылдыгы. Башкортстанның Салават районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Йөрүзән елгасының сул ярыннан 122 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Караидел елгасы, Нязепетровск гидротөененнән Павловск гидротөененә чаклы Әй елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Буан
Буан (Bouan) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, От-Арьеж кантонына карый.
Афанассола
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (95,1%), руслар (4,9%).
Казе Мацантино (Пиза)
Географиясе
Казе Мацантино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кантальпино
Кантальпино — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Больвиль (Манш)
Больвиль — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Валя-Адинке (Румыния)
Валя-Адинке — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Смолины (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Сочон-Пола-Иоль
Сочон-Пола-Иоль — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Курмыш елгасының сул ярына тамагыннан    кушыла. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(9708) Gouka
(9708) Gouka — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4140 T-3» саналган.
Коженквице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урукуритуба
Урукуритуба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Амазонас штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Гембице (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пфеффенхаузен
Пфеффенхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хамамацу
Хамамацу — Япония дәүләтенең Сидзуока префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Хамамацу шәһәре 1911 елның 1 июлендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 811431 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 537 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 1511.17 км² тәшкил итә.
Оберн-Лейк-Трейлс (Калифорния)
Оберн-Лейк-Трейлс  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Оберн-Лейк-Трейлс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Валентинув (Великопольское воеводалыгы)
Валентинув  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Оберн-Лейк-Трейлс (Калифорния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валентинув (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дәлиләр (Агсу)
Дәлиләр  (Dəlilər ) — Әзербайҗанның Агсу районына караган авыл.
Сен-Вит (Ло һәм Гаронна)
Сен-Вит — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Нарлы (Мут)
Нарлы (Narlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Мут илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шиаку
Шиаку — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Веллсбург (Көнбатыш Вирджиния)
Веллсбург  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Вирджиния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Веллсбург шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Боҗонгменҗе
Боҗонгменҗе ул Индонезиядә, Көнбатыш Явада, Бандунг регентлыгында, Ранчаэкек суб-районында 7-енче гасыр  Һинд дине чандисы (гыйбадәтханәсе) хәрабәләре. Боҗонгменҗе Көнбатыш Явада табылган берничә гыйбадәтханәләрнең берсе.
Тарихы
Гыйбадәтханә хәрабәләре 2002 елның 18 августында асаба кешеләр тарафыннан текстиль фабрикасы артында зиратта табылган булган. Бер ай узгач археологлар такымы казылманы алып барганнар һәм уңышлы итеп гыйбадәтханә пьедестал нигезен тапкан, ул гыйбадәтханә калдыклары булган.
Беренди (Серик)
Беренди (Berendi) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Серик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Икенче Турышевка
Икенче Турышевка — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Турышева елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урукуя
Урукуя — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(9709) Chrisnell
(9709) Chrisnell — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «5192 T-3» саналган.
Бомон-Аг
Бомон-Аг — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Кантарасильо
Кантарасильо — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.