cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Межуи
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Лоржи
Лоржи — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Бала хокуклары
Балá хокуклары − кеше хокуклары төшенчәсе һәм кануни механизмының балаларның һәм балигъ булмаган яшьләр үсеше кирәкләренә махсус яраклаштырылган варианты.
Бала хокукларын түбәндәгеләре тәшкил итә: әти-әнисенең икесе белән дә тигез мөнәсәбәттә булу; үзен шәхес буларак тану; физик иминлек; ашау-эчү булуы; бушлай рәвешендә яшәгән илнең мәгариф системасында урта белем алу; сәламәтлек саклау; кылынган җинаятьләр өчен бала яшен һәм психологик үсешен истә тотып кына җәзалау; гражданлык (иҗтимагый һәм сәяси) хокуклары; раса, гендер, җенси ориентация һәм кемлеге, әти-әниләренең туган илләренә (күпчелек очракларында аларның ватандашлыкларына тиң), тотылган диненә, физик яки психик чикләнүләр булуына, тән тиресе төсе, милли чыгышы һәм башка сыйфатлар сәбәпле дискриминацияләнүдән иреклек хокукы.
Русиядә бала хокуклары турында төп акт 1998 елның 24 июленнән N 124-ФЗ «Об основных гарантиях прав ребёнка в Российской Федерации» Федераль законы була.
(835) Оливия
(835) Оливия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1916 елның 23 сентябрендә Макс Вольф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1916 AE» саналган.
Голендри-Грабовски
Голендри-Грабовски — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кршич
Кршич — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Понтъю
Понтъю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Уса елгасының уң ярыннан 141 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эдуард Хачикян
Эдуард Эремович Хачикян (әрм. Էդուարդ Երեմի Խաչիկյան; 1928-2018) - Совет һәм әрмән галиме, астрофизика һәм астрономия өлкәсендәге укытучы, физика һәм математика фәннәре докторы, профессор, Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы (1986), Милли Фәннәр академиясенең тулы әгъзасы. Әрмәнстан (1996). Халыкара астрономия берлеге әгъзасы (1967). Бюракан астрофизик обсерваториясе директоры (1988-1993 һәм 1999-2003 еллар).
Биография
1928 елның 16 декабрендә Әрмәнстан ССРның Эриван шәһәрендә туган.
1946 - 1951 елларда Ереван дәүләт университетының физика һәм математика факультетының астрофизик бүлегендә укыган. 1952 - 1955 елларда Ленинград дәүләт университетының аспирантурасында белемен күтәрә. Ул профессор В.A. Домбровскийның укучысы була.
1955 елдан Бюракан астрофизик обсерваториясендә түбәндәге вазифаларны били: кече фәнни хезмәткәр, өлкән фәнни хезмәткәр, 1960 - 1969 елларда фәнни сәркатип, 1970 - 1988 - спектроскопия лабораториясе мөдире, 1988 - 1993 һәм 1999 - 2003 елларда - әлеге обсерваториянең директоры. 1993 - 1999 һәм 2003 - 2018 елларда - баш тикшерүче, бүлек җитәкчесе, әлеге обсерваториянең фәнни киңәшчесе.
1980 елдан 1985 елга кадәр Ереван дәүләт университетында физика факультеты деканы булып, фәнни һәм педагогик эш белән шөгыльләнә. Шул ук вакытта, 1982 елдан алып әлеге университетнең профессоры буларак, "Йолдызлы астрономия", "Спектропотометрия", "Экстрагалактик астрономия" темаларына лекцияләр укый. 1960 ел ахырыннан ул берничә илдә, шул исәптән Италия, Болгария, Иран, АКШ, Германия һәм Франция астрономик университетларында, институтларында һәм обсерваторияләрендә профессор булып эшли.
Фәнни-педагогик эшчәнлеге һәм фәнгә керткән өлеше
Э.Е. Хачикянның төп фәнни-педагогик эшчәнлеге астрофизика һәм экстрагалактик астрономия өлкәсендәге сораулар белән бәйле. Ул комета, газ һәм тузан томаннары һәм аның поляризациясе, актив галактикалар, Маркариан һәм Сейферт галактикалары өлкәсендә тикшеренүләр алып барган.
Э.Е. Хачикян "Галактика һәм метагалаксиянең физикасы һәм эволюциясе" комиссиясе рәисе һәм СССР Милли Фәннәр академиясенең астрономик советы бюросы әгъзасы, Бюракан астрофизик обсерваториясенең махсус советы председателе һәм редактор урынбасары урынбасары вазифаларын үти. "Астрофизика" фәнни журналы җитәкчесе булып эшли. 1967 елдан Э. Е. Хачикян Халыкара астрономия берлеге һәм Европа астрономия берлеге әгъзасы була.
1957 елда ул "Томанны поляриметрик һәм колориметрик өйрәнү" темасы буенча кандидатлык диссертациясе, 1975 елда физика һәм математика фәннәре докторы дәрәҗәсе өчен "Предметларны спектраль өйрәнү. Маркарян исемлеге һәм M82 тибындагы тәртипсез галактикаларны спектраль өйрәнү" темасы буенча докторлык диссертациясен яклады. 1982 елда СССРның Югары аттестация комиссиясе тарафыннан профессор исеменә лаек булды. 1986 елда ул Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы, 1996 елда Әрмәнстан Милли Фәннәр Академиясенең тулы әгъзасы итеп сайланды. Э.Е. Хачикян йөз алтмыштан артык фәнни хезмәт, шул исәптән әйдәп баручы фәнни журналларда басылган фәнни язмалар авторы. Аның җитәкчелегендә тугыз кандидат һәм докторлык диссертациясе якланды.
Обедин
Обедин — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Роман Ежов
Роман Владимирович Ежов (1997 елның 2 сентябре, Түбән Кама, Татарстан) — Россия футболчысы, «Крылья Советов» клубы ярымсакчысы.
Обедин
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Роман Ежов
Тормыш юлы
Роман Ежов 1997 елның 2 сентябрендә Түбән Кама шәһәрендә туа. «Чертаново» академиясендә тәрбияләнүче. 2014/15 сезонында ПФЛ беренчелегендә, 6 матч уйнап, профессиональ дәрәҗәдә дебют ясый. 2017/18 сезонда команда белән бергә ПФЛның «Көнбатыш» зонасы җиңүчесе була һәм киләсе ике сезонда ФНЛда уйный.
2020 елның җәендә, сигез «чертановец»тан торган төркем составында, «Крылья Советов»ка күчә, анда 2020/21 сезонында төп уенчыларның берсе була. 2021 елның 8 апрелендә Мәскәү «Динамо»сына каршы Россия Кубогының 1/4 финалы матчында җиңү голының авторы була (2:0). 21 апрельдә «Крылья Советов» ярымфинал матчында «Ахмат»ка каршы уенда җиңә һәм икенче тапкыр тарихта Россия Кубогы финалына чыга.
2021 елның 2 октябрендә Премьер-лигада Мәскәүнең «Динамо» клубы капкасына беренче гол кертә, матчның 23 минутында исәпне ачып, кунак уенында ахыргы нәтиҗәне куя.
2021 елның 20 ноябрендә «CIES» Европа чемпионатларының старт өлешендәге кимендә 10 матчны алыштырмыйча уйнаган «спринтерлар» рейтингын бастырып чыгара (топ-5 чемпионатларыннан тыш). Роман Ежов өченче урында була, 1 һәм 2 урын: Самуэль Лино («Жил Висенте») һәм Милан ван Эвейк («Херенвен»).
Казанышлар
«Чертаново»
«Крылья Советов»
Маунт-Энтерпрайз (Техас)
Маунт-Энтерпрайз  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маунт-Энтерпрайз шәһәре  елда нигезләнгән.
Зеб (Оклахома)
Зеб  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Маунт-Энтерпрайз (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зеб (Оклахома)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
UBR7
UBR7 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Вилле-ле-Сек (Эна)
Вилле-ле-Сек (Villers-le-Sec) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
Шалкар (Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе)
Шалкар (Шалқар) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Вильяр-дель-Буэй
Вильяр-дель-Буэй — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Шалкар (Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Вильяр-дель-Буэй
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Медисон (Пенсильвания)
Медисон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Виктор Виноградов
Виктор Владимирович Виноградов (, Зарайск - 1969 елның 4 октябре, Мәскәү ) - Совет лингвисты-русисты һәм әдәбият белгече, филология фәннәре докторы (1940), ССРБ Фәннәр академиясе академигы (1946). Лингвистика өлкәсендә иң зур фәнни мәктәпкә нигез салучы. Икенче дәрәҗә Сталин премиясе лауреаты, (1951).
Биографиясе
Виктор Виноградов 1917 елда Петроградның ике университетын — археология һәм тарих-филология тәмамлый. Институтны тәмамлаганнан соң, фән белән шөгыльләнүне дәвам итү өчен, ул шунда кала. Ул чиркәү тарихын өйрәнә, хәтта фәнни эш яза.
Бу чорда академик А.Шахматов аның зур потенциалын күреп кала һәм Виноградовны рус сүзлеге темасына диссертация әзерләү буенча стипендиат итеп кабул итүне юллый. Виктор Владимирович 1919 елда А. Шахматов җитәкчелегендә «История звука [Ь] в северно-русском наречии» темасына магистрлык диссертациясе яза. Уңышлы яклаганнан соң аңа профессор вазифасын тәкъдим итәләр һәм ул анда 10 ел эшли.
Профессор В.В. Виноградов төп эше белән беррәттән әдәбият гыйлеме һәм лингвистика белән дә шөгыльләнә. Җирле интеллигенция даирәсендә аның хезмәтләре бик популяр була. Стилистикадан тыш, галим әдәби әсәрләрне өйрәнүнең тарихи аспекты белән дә кызыксына. Соңрак лингвист автор стилистикасы һәм автор образы категориясе турында тәгълимат иҗат итә.
1930 елда ул Мәскәүгә күчеп килә. 4 елдан соң аны «славистлар»эше буенча кулга алалар. Виноградовны 2 елга Вяткага сөргенгә җибәрәләр. Соңрак аңа Можайскига күчәргә һәм хәтта укытырга рөхсәт итәләр.
Бөек Ватан сугышы башлану белән Виктор Владимирович ышанычсыз дип 1943 елның җәенә кадәр янә Тобольск шәһәренә җибәрелә. Аңа рәсми рәвештә эшләүне тыялар, шуңа күрә ул аерым сүзләр тарихын кечкенә кәгазь битләрендә яза. Сугыштан соң галимне Мәскәүгә кайтаралар.
1944 елдан 1948 елга кадәр Виноградов МДУның филология факультеты деканы вазыйфасында эшли һәм 23 ел буе рус теле кафедрасын җитәкли.
1960нчы елларда ул СССР Фәннәр академиясенең орфографик комиссиясе рәисе була. 1958 елдан Виноградов СССР Фәннәр академиясенең рус теле институтын җитәкли (1995 елда институтка аның исеме бирелә); үлеменнән бер ел элек директор вазифасыннан китә.
Деребаендыр (Орта)
Деребаендыр (Derebayındır) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Чанкыры иле Орта илчесенә караган бер авыл (köy).
Виктор Виноградов
Биографиясе
1967-1969 елларда ул СССР Фәннәр академиясенең Россия әдәбияты институтында (Пушкин йорты) тарихи поэтика һәм стилистика секторы мөдире булып эшли.
Галим шулай ук берничә тапкыр дәүләт һәм иҗтимагый постта да эшли: РСФСР Югары Советы депутаты (1951-1959) һәм эшчеләрнең халык депутатлары Мәскәү шәһәр Советы депутаты, Совет тынычлык комитеты һәм Зур Совет энциклопедиясенең 2 нче чыгарылышының төп редакциясе әгъзасы, славистларның Совет  (1955-1969) һәм Халыкара (1956-1958) комитетлары рәисе, МАПРЯЛның беренче президенты (1967-1969).
Виноградов тормышының соңгы елларында аның идеялары төрле тел белгечләре тарафыннан таныла, һәм аның мәктәбе рус телендә иң зуры (санлы) булып формалаша. 1969 елның 24 октябрендә Мәскәүдә бөек лингвист вафат була. Аны Новодевичье зыяратында җирлиләр. В. В. Виноградов китапханәсе Пушкин йортына тапшырыла.
Жарна
Жарна (Жарна ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Гжибовский-Млин
Гжибовский-Млин — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кршко
Кршко — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Гжибовский-Млин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Boris Yeltsin
Yeltsin Boris Nikolayeviç (Urısça:Ельцин Борис Николаевич) (1 fevral 1931-23 aprel 2007), däwlät eşleklese, berençe Räsäy Prezidentı. 1955. yıldan xucalıq häm partiya eşendä, 1976-1985. yıllarda SBKFnıñ Swerdlaw Ölkä Komitetı 1. särkätibe, 1985.-86. da SBKF ÜK särkätibe, 1985-1987. dä Mäskäw Şähär Komitetıniñ 1. särkätibe. 1987-1989. da SSRB Tözeleş Däwlät Komitetı räiseneñ 1. urınbasarı – SSRB ministrı. 1989-1990. da SSRB YŞnıñ Tözeleş häm Arxiterktura Komitetı räise. 1990-1991. RSFSR YŞ räise. 1991-1999. da Räsäy Prezidentı. 1981-1990. da SBKF ÜK äğzası, 1986-1988. dä ÜKnıñ Säyäsi bürosına äğzalıqqa kandidat. 1978-1989. da SSRB YŞ deputatı. 1989-1991. dä SSRB xalıq deputatı. 1994. yılda Räsäy Federatsiäse Däwlät Xakimiäte Organnarı belän Tatarstan Respublikası Däwlät Xakimiäte Organnarı arasında Eşlär Büläşü häm Üzara Wäqälätlär Almaşu turında şartnamägä qul quya.
Annan kiläse prezident - Vladimir Putin
Голендри-Стшелецки
Голендри-Стшелецки — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пуциска
Пуциска — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кузя (Тунтор кушылдыгы)
Кузя — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга  Тунтор елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вильярдесьервос
Вильярдесьервос — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черниговский (Киров өлкәсе)
Черниговский (Черниговский) — Киров өлкәсенең Югары Кама районында урнашкан авыл.
Караттамак
Караттамак — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452775, — 80251855003.
Черниговский (Киров өлкәсе)
Географиясе
Кирс шәһәреннән 35 километр ераклыкта урнашкан.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Тарихы
1936 елда раскулаченныйлар өчен махсус сөрген урыны буларак нигезләнгән.
Халыкы
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Канделария (Мадалена)
Географиясе
Мәйданы —.
Межыёва
Межыёва (Межыёва ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
NGC 6834
NGC 6834 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Җумһуриет (Боздоган)
Җумһуриет (Cumhuriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Боздоган илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Осипов Коргон
Осипов Коргон — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Антонов Коргон елгасының сул ярына тамагыннан 8 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Боже (Мазовия воеводалыгы)
Боже  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вилаҗо ле Рочеле (Катанцаро)
Вилаҗо ле Рочеле — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилаҗо ле Рочеле Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
İbn Fadlan
İbn Fadlan yäki Äxmäd ibn äl-Ğabbas ibn Räşid äl Bağdadi (ibne Fađlan) - 10 ğasır ğäräp mäşhür säyäxätçese häm yazuçı. Bağdad xälifäse âl-Moqtädir sarayında xezmät itkän. 921-922. yıllarda Bağdad xälifäse âl-Moqtädir ilçelege särkätibe (Bolğarğa âl-Moqtädir ilçelege). Säyäxätnamäsendä Urta Asía, İdel belän Ural töbägendä yäşäwçe Bolğar, Xäzär, Başqort, Törekmän, Rus (Viking), Komi häm başqa xalıqlarnıñ tormışı häm ğöref-ğädätläre xaqında qimmätle mäğlümatlar tuplanğan. R. Fäxretdin ibne Fazlannıñ yazmaların 20. yöz başında Tatar telenä tärçemä itä (1993. yılda näşär itelä). Säyäxätnamäneñ tulıraq nösxäsen Äxmätzäki Wälidi 1923. yılda İrandağı Mäşhäd şähäre kitapxanäsendä taba.
Äxmät ibne Fazlan süräte The 13th Warrior Hollywood filmendä gäwdäländergän. Aktórı – Antonio Banderas.
UBTD1
UBTD1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Лоттенган
Лоттенган — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Кызыл Бүләк
Кызыл Бүләк:
Пшебруд
Пшебруд — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кубед
Кубед — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильяр-де-Фальявес
Вильяр-де-Фальявес — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шалкия
Шалкия (Шалқия) — Казакъстанның Кызылорда өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Зина (Оклахома)
Зина  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Зина халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Голенско
Голенско — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гжмйонца (Диңгез буе воеводалыгы)
Гжмйонца  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Салават Щербаков
Салават Александр улы Щербаков (Салаyат Александр улы Щербаков) (15 гыйнвар 1955, Мәскәү шәһәре) — совет һәм русия скульпторы, педагог, профессор, Россия сәнгатьле академиясенең гамәлдәге әгъзасы, Россиянең халык рәссамы (2011).
Биографиясе
1955 елның 15 гыйнварында Мәскәүдә туган. Атасы — Александр Щербаков, Ырынбур өлкәсендә туган, ата-әсәсе 1920-се еллардагы ачлыкта үлгәч балалар йортында тәрбияләнә, Бөек Ватан сугышында катнаша, милләте буенча башкорт.
1978 елда С. Г. Строганов исемендәге Мәскәү дәүләт нәфис-сәнәгать университетының архитектура-декоратив пластика бүлеген (җитәкчеләре — В. И. Дерунов, Г. А. Шульц, А. Н. Бурганов, А. Н. Бурганов, Ю. П. Помер, Б. К. Орлов) белем ала.
В. И. Суриков исемендәге Мәскәү дәүләт академик нәфис институтының сын кафедрасында укыта. 2003 елдан — И. С. Глазунов исемендәге Россия сынлы сәнгать, һәйкәл кою сәнгате һәм зодчество академиясында укыта.
Деребейсибей (Ташкөпрү)
Деребейсибей (Derebeysibey) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Ташкөпрү илчесенә караган бер авыл (köy).
Понъю (Усы кушылдыгы)
Понъю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Уса елгасының сул ярыннан 110 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Альбервиль
Альбервиль (Albertville) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Альбервиль-1 кантонына карый.
Охонуш
Охонуш — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Кан елгасының уң ярына тамагыннан 3 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Медия (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Межыца (Лепельский районы)
Межыца (Межыца ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лепельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Маунт-Плезант (Техас)
Маунт-Плезант  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маунт-Плезант шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жарнэли
Жарнэли (Жарнэлі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Обирту
Обирту — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(2201) Ольято
(2201) Ольято  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1947 елның 12 декабрендә Генри Джиклас тарафыннан Флагстафф обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1947 XC» саналган.
Вилаҗо ле Фонтанеле (Бари)
Вилаҗо ле Фонтанеле — Италиянең Апулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилаҗо ле Фонтанеле Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Божево (Плонский повяты)
Божево  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кужелевець
Кужелевець — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
UBTD2
UBTD2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Абжа-сюр-Бандья
Абжа-сюр-Бандья — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Әсәкәй
Әсәкәй (Асекеево) — Ырынбур өлкәсенең Әсәкәй районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 79,7%, руслар — 14,8%.
Вилле-ле-Гиз
Вилле-ле-Гиз (Villers-lès-Guise) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
Голеше-Дуже
Голеше-Дуже — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Луһаметса
Луһаметса (Luhametsa) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
Голеше-Дуже
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пшезьдзецко-Дрогошево
Пшезьдзецко-Дрогошево — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вильярдига
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Луазон-су-Лан
Луазон-су-Лан — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Кузарев Кал
Кузарев Кал — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Межыца 2
Межыца 2 (Межыца 2 ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лепельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Жвирбли (Астравецкий районы)
Жвирбли  (Жвірблі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Лендруш Хуршудян
Лендруш Аршакович Хуршудян (Լենդրուշ Արշակի Խուրշուդյան; 1927-1999) - совет һәм әрмән галиме, икътисад тарихы укытучысы, Тарих фәннәре докторы, профессор, Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы (1990), Әрмәнстан Милли Фәннәр академиясенең тулы әгъзасы (1996).
Биография
1927 елның 1 маенда Әрмәнстан ССРының Горис өлкәсе Шинуайр авылында туган.
1977 - 1999 елларда Ереван дәүләт университеты тарих факультетында әрмән халкы тарихы бүлеге мөдире булып эшли. 1991 елдан 1993 елга кадәр - Әрмәнстан Милли Фәннәр Академиясенең Тарих һәм икътисад кафедрасы академик-сәркатибе урынбасары вазифасын били.
Фәнни-педагогик эшчәнлеге һәм фәнгә керткән өлеше
Л.А.Хуршудянның төп фәнни-педагогик эшчәнлеге әрмән сораулары, Әрмәнстан милли идеологиясе һәм Әрмәнстан сәяси партияләре һәм ассоциацияләре, диаспора һәм Нагорно-Карабах тарихы, Әрмәнстандагы милли азатлык көрәше, икътисад тарихы белән бәйле иде. Шулай ук, Әрмәнстанда Совет хакимиятен булдыру һәм Кавказның революцион хәрәкәте мәсьәләләрен тикшерә.
1956 елда ул “С.Г. Шаумян - Коммунистлар партиясе һәм Совет дәүләтенең күренекле шәхесе (1917-1918)" темасы белән кандидатлык диссертациясен, 1967 елда тарих фәннәре докторы дәрәҗәсе өчен "Хәзерге этапта Әрмәнстан чит ил партияләре" темасына докторлык диссертациясен яклады. 1980 елда аңа профессор академик исеме бирелде. 1990 елда ул Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы, 1996 елда Әрмәнстан Милли Фәннәр Академиясенең тулы әгъзасы итеп сайланды. Л. A. Хуршудян сиксәннән артык фәнни хезмәт, шул исәптән әйдәп баручы фәнни журналларда басылган фәнни язмалар авторы.
Иҗтимагый-сәяси эшчәнлеге
1990 елдан Л.A. Хуршудян Әрмәнстан Коммунистлар партиясенең XXIX Конгрессы Президиумы әгъзасы итеп сайланды
Ул 1999 елның 7 июнендә Ереванда вафат була.
UBTFL1
UBTFL1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
NGC 6835
NGC 6835 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шалкүде
Шалкүде (Шалкөде) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Җумһуриет (Чине)
Җумһуриет (Cumhuriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Чине илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Свинцовка (Юхоть кушылдыгы)
Свинцовка — Россия территориясеннән ага торган елга. Ярославль өлкәсе, Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Юхоть елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Раевка (Туймазы районы)
Раевка — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452775, — 80251855006.
Дереберчин (Кастамону)
Дереберчин (Dereberçin) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
Гильва
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әдәбият
Ґільва
Пшезьдзецко-Мрочки
Пшезьдзецко-Мрочки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Голеше-Мали
Голеше-Мали — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Луидья
Луидья (Luidja) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
Вилаҗо Льи Абети (Верчели)
Вилаҗо Льи Абети — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилаҗо Льи Абети Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Обирша
Обирша — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Божево (Серпецкий повяты)
Божево  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Меэрсдейл (Пенсильвания)
Меэрсдейл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильярдондьего
Вильярдондьего — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бикбулат (Күгәрчен районы)
Бикбулат — Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан авыл.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 497 кешенең яшәве мәгълүм.
Кузма
Кузма — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Һайер корпорациясе урамы (Яр Чаллы)
Һайер корпорациясе урамы, Haier корпорациясе урамы (улица Корпорации Хайер, улица Корпорации Haier) — Татарстанның Яр Чаллы шәһәре Автозавод районында урнашкан урам. Почта индексы 423800. Кординатлары 55.717305°, 52.48799°.
Тарих
2019 елның 23 маенда узган Яр Чаллы шәһәр шурасының XXXI утырышында Сәнәгать Мотор  шәһәр читенә кадәрге өлешен  корпорациясе хөрмәтенә Haier корпорациясе урамы итеп атарга карар кабул ителә (ике  каршы, бер битараф тавыш белән). Әлеге тәкъдим белән Haier корпорациясе администрациясе үзе чыккан булган. Кытайның Haier корпорациясе 2016 елда Яр Чаллыда (Татарстан) суыткычлар җитештерүче завод ача.
Кызыклы факт
Haier корпорациясе исеме белән аталган урамнар дөньяда өчәү булган — Төньяк Каролина штатында (АКШ), оешманың ватаны булган Циндао шәһәрендә (Кытай), Һиндстанда. Чаллыдагы урам — дүртенчесе.
Almış Cäğfär ibn Şilki
Almış (Almas) iltäbär yäki Almış ämir, Almuş, Almas, Almış mälik, Almış patşa, Almış (Abdallah) Cäğfär ibn Şilki (9. yöz axırı – 10. yöz urtaları), İdel buyı Bolğarı idaräçese (iltäbäre). Möselmanlıqta alğan iseme Cäğfär bine Abdallah. Şilkineñ ulı. 10. yöz başında Xäzär qağanlığına buysınğan Urta İdäldäge il-bäklek xakime. Xäzär qağanlığına buysınudan qotılu teläge belän Bolğar qäbilälären berläşterü öçen köräşä. Bağdad xälifäsenä ilçelä cibärä. 922. yılda âl-Moqtädir xälifä ilçeläre Bolğarğa kilä. Almış iltäbär idaräse waqıtında İdel buyı Bolğarı möstäqil däwlät bulıp oyışa.
İslam dine qabul itüe
Almış, Bağdad xälifätenä ilçelär cibärep, üz ilendä islam tärtiplären urnaştıruda yärdäm itü häm bolğarlarğa möselman dinen öyrätü öçen üzenä fäqeyh—şäriğät xoquqların yaxşı belüçe keşe cibärüne ütengän. Bolğar bieneñ üteneçe qänäğätländerelgän.
Bağdadtan ilçelege
922 yılda Bağdadtan Urta Aziä aşa bolğarlarğa ilçe Susan är-Rassi häm ilçelekneñ särqätibe Äxmät ibne Fadlan citäkçelegendäge wäkillek kilep citkän. Näq menä ilçelekneñ asılda töp wazifasın ütäwçe İbne Fadlan Bağdadqa äylänep qaytqannan soñ üzeneñ «Risalä»sen yazğan. (Risalä—berär mäqälä, keçeräk kitap digän süz.)
İlçelek borınğı bolğarlar ilenä hicri belän 310 yılnıñ 121 möxärrämendä ayaq basa. Bu bezneñçä yıl isäbe belän 922 yılnıñ 12 mayına turı kilä.
Bolğar patşası Almış (İbne Fadlan anı, däwlät başlığı bularaq, «mälik» dip atıy, ğäräpçä patşa digän süz) ilçelekne ifrat zur tantana belän qabul itkän. Ğäräplär aña qimmät büläklär häm xälifäneñ yaqlawı bilgese itep däwlät bayrağı tapşırğannar. Berniçä könnän, comğa könne, tantanalı töstä ğibadät qılğannar, xötbä, yağni comğa namazı uqığannar.
İslam dine räsmi räweştä iğlan itüe
İke aydan soñ, böten bolğar xalqı qorıltayın cıyıp, şul uq Bağdad ilçeläre aldında Almas islamnı qabul itüne räsmi töstä böten xalıq isemennän iğlan itkän.
Şul räweşçä, däwlät dine itep islamnı qabul itü bolğar häm alarğa qärdäş qäbilälärne berläşterüne tögällär çorı, tönyaqta bolğarlarnıñ üzäkläşterelgän yaña däwläteneñ—İdel Bolğarınıñ tämam oyışıp citü waqıtı bulıp sanala.
Almış İslam dine qabul itkännän soñ Abdallah iseme alğan. Ämir Abdallah Cağfar ibn Şilki - berençe Bolğar ämire bulğan.
Ивнинг-Шейд (Оклахома)
Ивнинг-Шейд  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ивнинг-Шейд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маями (Техас)
Маями  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маями шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Луазон-сюр-Крекуаз
Луазон-сюр-Крекуаз — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Мезенава
Мезенава (Мезенава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Агонак
Агонак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
UBXN1
UBXN1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Голигув
Голигув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Азат Россия мәйданы
Азат Россия мәйданы (Площадь Свободной России) — Мәскәү шәһәренең мәйданы, Мәскәү үзәгендә урнашкан.
Голигув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Азат Россия мәйданы
Урнашкан урын
Мәйдан Үзәк административ округында урнашкан.
Һәйкәлләр
Мәйданда Пётр Столыпинга һәйкәл урнаша.
Перильная
Перильная — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Агыйдел елгасының уң ярына тамагыннан 12 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пон-Ю
Пон-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кожим елгасының уң ярыннан 174 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
1-нче бригада
1-нче бригада: — төрле дәүләтләрнең кораллы көчләрендә бригадалар исеме.
Ариэль Шарон
Ариэ́ль «Арик» Шаро́н (אריאל "אריק" שרון) — Исраил хәрбие, дәүләт эшлеклесе, сәясәтче. Исраил премьер-министры (2001—2006). Исраил мәнфәгатьләренә хезмәт иткән иң мәшһүр генералларының берсе.
1928 елда чыгышлары белән Беларусиядән булган яһүд гаиләсендә туган Шарон хәрби карьера ясый. 2001 елда ул сайлауда Әһүд Баракны җиңеп премьер-министр була. Аңарчы Шаронның хөкүмәттә эшләү тәҗрибәсе зур иде, ул тышкы эшләр һәм саклану министры да була. Саклану министры булган чакта хөкүмәт һәм премьер-министрдан яшереп Ливан сугышында үз тактикасын алып бара. Исраил өчен ул сугыш уңышлы тәмамлана.
Шул карарыннан соң берничә атна да узмый, Шаронның башына кан савып ул мәрткә китә. 2008 елда Исраил үзенә каршы ракета һөҗүмнәренә җавап итеп Фәләстин җирләрен кире яулап ала.
Сигез ел мәрттә ятканнан соң Ариэль Шарон 85 яшендә вафат була.
Кукава
Кукава — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жвирблишки (Ашмянский районы)
Жвирблишки  (Жвірблішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Гильва-Мала
Гильва-Мала — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дуңгызлар
Дуңгызлар – (Suidae) куштояклылар отрядыннан кыл белән капланган чагыштырмача зур гәүдәле, кыска аяклы хайваннар гаиләлеге. Аңарга 8 төр керә, шул исәптән Аурупадагы бердәнбер вәкиле - кыргый кабан, йорт дуңгызының нәсел башы.
Борынгы заманнардан ук кыргый дуңгызлар — кабаннар — Поляр түгәрәктән алып экваторга кадәр бөтен җирдә очраган. Кабаннар су буендагы камышлыкларда, елга үзәннәрендәге куаклыкларда, «утрак» яши. Көнне алар аулак урыннарда үткәрә, ә төнлә тамак туйдырырга чыгалар; имән чикләвеге, чикләвек, өлгергән алма һәм груша эзләп ашыйлар, камыш тамырларын актаралар, әкәм-төкәм, суалчан, вак җәнлекләр, кәлтә еланнарны һәм хәтта еланнарны ашыйлар, җир өстендәге кош ояларын туздыралар.
Шамалган (авыл)
Шамалган (Шамалған) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Пшейма-Велика
Пшейма-Велика — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вилаҗо Мадалена (Торино)
Географиясе
Вилаҗо Мадалена Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вильярдьегуа-де-ла-Рибера
Вильярдьегуа-де-ла-Рибера — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Деребогазы (Элазыг)
Деребогазы (Dereboğazı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Элазыг илчесенә караган бер авыл (köy).
Вилле-Сен-Кристоф
Вилле-Сен-Кристоф (Villers-Saint-Christophe) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
NGC 6836
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Божево-Нове
Божево-Нове — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Луиге (Пылтсамаа)
Луиге (Luige) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
Пеля (Улс кушылдыгы)
Пеля — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Улс елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нөркәй
Нөркәй — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452774, — 80251861005.
Голинь
Голинь — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казан (Ырынбур өлкәсе)
Казан (Казанка) — Ырынбур өлкәсенең Әсәкәй районында урнашкан торак пункт.
Канделария (Понта-Делгада)
Географиясе
Мәйданы —.
Пшейма-Висока
Пшейма-Висока — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Микунь
Микунь (Микунь, Микунь) — Русиянең Коми Республикасыныда шәһәр.
Исемнең килеп чыгышы
Микунь — Николай исеменең гади сөйләм формасы (Миколай - Микола - Микунь).
География
Шәһәр Сыктывкардан 96 километр төньяктарак урнашкан. Төньяк тимер юлының бер үк исемле стансасы, тимер юллар төене.
Тарих
Микунь нигезләнүе Төньяк тимер юлы төзелеше белән бәйле.
1948 елда шәһәр тибындагы бистә статусын ала.
1956 елда шәһәр статусын ала.
UBXN10
UBXN10 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Мелевцы
Мелевцы (Мелеўцы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Пераброддзе гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Жданавичы (Навагрудский районы)
Жданавичы  (Жданавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кукенберк
Кукенберк — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Гарифулла Киеков
Гарифулла Киеков (псевдонимы Гарифулла Чокрый), Гарифулла Гали (Мөхәммәтгали) улы Киеков, Ғарифулла Мөхәмәтғәли улы Кейеков — галим, мәгърифәтче, тарихчы, дин эшлеклесе, мөдәррис. Мәгърифәтче шагыйрь Гали Чокрыйның улы.
Тәрҗемәи хәле
1861 елның 4 апрелендә Уфа губернасы Бөре өязе (хәзерге БР Тәтешле районы) Иске Чокыр авылында мәгърифәтче шагыйрь Гали Чокрый гаиләсендә туган.
Шәҗәрәсе
Бәләкәй чакта гаять тере, чая малай була. Күзәтүчән, күргәнен хәтердә калдыручан булуы белән аерылып торган.
Башлангыч белемне Иске Чокыр авылындагы мәдрәсәдә ала. 16 яшенә кадәр әнисенең туган авылы Шыгай мәдрәсәсендә укыган. Белем алуын Казанда дәвам иткән.
. Г. Киеков Казанда 5 ел яшәгән. Шул биш ел дәвамында авылына кайткан саен Каюм Насыйриның китапларын алып кайтып сатып бирә торган була. Мәдрәсәләрдә гыйлем эстәүдән тыш, Казан университетында дәресләр тыңлаганы мәгълүм.
1882 елда хәрби хезмәткә алына. Гарифулла солдат хезмәтен Курск һәм Харковь губерналарында үтә. 1888 елда Иске Чокырга кайта һәм Иске Чокырдан аерылып чыкан Күрдем (Күрдем-чишмә) авылында төпләнә, өйләнә. 1889 елда әлеге авылда фәннәр  җәдитчә укытыла торган мәдрәсә ача. Өяз ахуны булып тора. Күрше Йосыф авылы мәдрәсәсендә дә укыткан.
Гаиләсе
Бубый һәм Троицк мәдрәсәләрендә белем алган, рус һәм фарсы телләрен белгән Нуриәсма исемле кызга өйләнә. Икесе дә мәдрәсәдә мөгаллимлек иткәннәр: иртәнге якта ир балалар, өйләдән соң кыз балалар укыган. Гарифулла һәм Нуриәсманың дөньяга 12 баласы туа. Хәнифә һәм Зөһрә исемле кызлары, үсеп җиткәч, кызлар мәдрәсәсендә белем биргән, соңрак мөгаллимә буларак, совет мәктәпләрендә озак еллар укытканнар.
Уллары, оныклары, «халык дошманы» нәселен дәвам итүчеләр буларак, сәяси золымга эләгәләр.
Күрдемдә Гарифулла Киековның бер һәм ике катлы дүрт йорты була. Берсендә мәдрәсә урнаша. Йортының бер бүлмәсендә даруханә (аптека) эшләгән. Төрле үләннәрдән ясалган даруларны авыруларга бушлай да биргәннәр.
1911 елдагы ачлыкта хәер сорашып йөрүче теләнчеләр һәм башка мосафирлар өчен, Күрдемнең ике олы урамы кисешкән урында, Гарифулла Киеков махсус мосафирханә салдыра. Анда керүчеләр түләүсез җылы аш ашап, кунып чыга торган була.
Октябрь инкыйлабы
Октябрь инкыйлабын, галим һәм әдип буларак, Гарифулла Чокрый чит-ят итми. Ул аңа зур өметләр баглый. Шагыйрь җанлы авыл мулласы үзенең шәкертләрен солдатлар кебек тезеп, җыр җырлатып урамнан уздыра торган була.