cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эз (Эндр)
Эз — Франциянең Эндр департаментында урнашкан коммуна.
Психиатрия клиникасы бинасы (Казан)
Психиатрия клиникасы бинасы — Казанның Волков урамында урнашкан, 1915 елда архитектор И.И.Брюно проекты буенча төзелгән бина.
Фервиделаш
Географиясе
Мәйданы —.
Несулюв
Несулюв — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
GSC2102-183
GSC2102-183 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Вяликае Марозава
Вяликае Марозава (Вялікае Марозава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Павел Жигарев
Жигарев Павел Федорович (6 (19) ноябрь 1900 ел — 2 октябрь 1963 ел, Мәскәү шәһәре) — совет хәрби җитәкчесе, Авиация баш маршалы (1955). ССРБ ның хәрби-һава көчләре баш командующие, (1949-1957). КПСС Үзәк Комитетына әгъзалыкка кандидат (1952-1961). ССРБ Югары Советының 3 нче чакырылыш Милләтләр советы депутаты (1950-1954).
Сугыш алды еллары
Жигарев Павел Федорович 1900 елның (6 (19) ноябрендә Тверь губернасы Борисково авылында ярлы крестьян гаиләсендә туа. Рус. 1919 елдан Эшче-Крестьян Кызыл Армиясендә. 1920 елдан РКП(б) әгъзасы. 1919—1920 елларда Твердә запастагы кавалерия полкында хезмәт итә, Гражданнар сугышының төп хәрби хәрәкәтләрендә катнашмый.
1922 елда РККА комсоставның 4 нче кавалерия мәктәбен тәмамлый, аннары кавалерия взводы белән командалык итә. 1925 елдан үз теләге белән авиацияга күчә һәм укырга җибәрелә. 1927 елда Ленинград очучы-күзәтүчеләрнең хәрби мәктәбен тәмамлый. Берничә ел хәрби-авиацион уку йортларында укыта. 1932 елда — РККА ның профессор Н. Е. Жуковский исемендәге Хәрби-һава академиясен, 1933 елда аның янында адъюнктурасын тәмамлый. Шул ук елдан — Качи очучы югары авиацион мәктәбе штабы начальнигы, шул ук вакытта үзе дә хезмәт бурычын үтәве белән беррәттән бу мәктәпне тәмамлый.
1934—1936 елларда авиацион частлары — аерым эскадрильядан алып авиабригадага кадәр — белән командалык итә. 1937—1938 елларда совет очучылары-ирекмәннәр төркемен җитәкләп Кытайда командировкада була. Япон-Кытай сугышында Чан Кайши хөкүмәт гаскәрләре ягында хәрби хәрәкәтләрдә катнаша, япон авиация һөҗүмен кире кагуны, һава һөҗүменә каршы оборона оештыра, Кытай очучыларын совет самолетларында күнектерә.
Жигаревның Кытайдагы эшмәкәрлеге югары баһалана һәм аннан кайткач, 1938 елның сентябрендә РККА Хәрби-Һава көчләренең Хәрби әзерлек идаралыгы начальнигы итеп тәгаенләнә. 1939 елдан — 2 нче аерым Ерак Көнчыгыш армиясе Хәрби-Һава көчләре командующие. 1940 елның декабреннән — РККА Хәрби-Һава көчләренең Баш идаралыгы начальнигының беренче урынбасары, ә 1941 елның апреленнән — начальнигы. Авиация генерал-лейтенанты (4.06.1940).
Станулева (Ушацкий районы)
Станулева (Станулева ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Ушацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Дурхгаузен
Дурхгаузен (Durchhausen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татарстан Республикасының Атказанган терлекчесе
Татарстан Республикасының Атказанган терлекчесе — ТР мактаулы исемнәренең берсе. 1973 елда булдырылган. Бүләкләнүчеләр саны — 494 кеше (1997).
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан югары җитештерү күрсәткечләренә ирешкән һәм белгечлекләре буенча кимендә 10 ел эшләүче югары профессиональ терлекчеләргә терлекчелекне үстерүне тәэмин итүдәге, терлекләрнең продуктивлылыгын күтәрүдәге, терлекчелек продукциясенең сыйфатын яхшыртудагы казанышлары өчен бирелә.
Пояна (Брустури, Нямц)
Пояна — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чрний Поток-при-Драги
Чрний Поток-при-Драги — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вилька Таневска
Вилька Таневска — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Айда (округ, Айова)
Айда — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Айда-Гроув шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1851 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1119 км² тәшкил итә.
Җевиздере (Элазыг)
Җевиздере (Cevizdere) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Элазыг илчесенә караган бер авыл (köy).
Иске татар зиратындагы мәчет (Казан)
Иске татар зиратындагы мәчет — Казанның Мәҗит Гафури урамында урнашкан, 1905-1906 елларда сәүдәгәр Мөхәммәтсадыйк Галикәев акчасына төзелгән мәчет.
Збжа (Келецкий повяты)
Збжа  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Оргас
Оргас — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фукёр
Фукёр — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Алютор теле
Алютор теле (үзатамасы — нымылг’у) — Ерак Көнчыгышның Камчатка краенда таралган тел, алюторларның туган теле.
Таралышы
Алютор теле Россиянең Камчатка краенда таралган. Телне якынча Россиядә 1000 (2002 ел) кеше белә дип санала.
Жабоклики-Колёния
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Феррал
Феррал — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Зиннәт Моратов
Зиннәт Ибәт улы Моратов (Зиннат Ибятович Муратов) – совет партиянең эшлеклесе, КПССның Татарстан өлкә комитетының беренче татар милләтле беренче сәркатибе (1944—1957).
Тәрҗемәи хәл
Ленинград су транспорты инженерлары институты укытучысы, Кызыл профессура инстуты тыңлаучысы (1930-1933), Омск тимер юлы идарәсенең партком сәркатибе һәм политбүлек секторы башлыгы (1933-1935), партия курслары, Үзәк тимер юл транспорты политэшчеләрнең партия курсларының башлыгы (1935-1941), БКП(б) ҮК карамагындагы партия контроле комитетының җаваплы котролёры (1942), ҮК карамагындагы партия контроле комитетының Киров өлкәсе буенча вәкиле (1943).
1944—1957 елларда — КПССның Татарстан өлкә комитетының беренче сәркатибе һәм бер үк вакытта партиянең Казан шәһәр комитетының сәркатибе (1944—1950). 1957 елда пенсияга чыккан.
1988 елда вафат булган.
Сейлем (Юта)
Сейлем  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сейлем шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Sovet Sotsialist Respublikalar Soyuzı
Taríx
1920. yıllarda başınnan, bigräk tä V. İ. Lenin wafatınnan soñ, il citäkçelegendä xakimlek itü öçen kisken säyäsi köräş başlana. SSRS belän idarä itüdä autoritar alınmalar qullanı ısulına tayağa İ. V. Stalin rejime östenlek ala. 1920. yıllar urtasında uñay näticälär birgän Yaña İqtisadi Säyäsätkä mönäsäbät üzgärä, krästiän xucalıqların köçlep kümäkläşterü, sänäğät ölkäsendä aşığıp industrílaştıruğa küçü küzätelä. däwlät oyışmaları eşçänlege tulayım Kommunistlar Firqäse buysınuına küçerelä. SSRSda üzäkkä bersüzsez buysındırılğan totalitar cämğiät barlıqqa kilä. Ul cämğiät däwlät xucalığın revolútion ruxta tiz arada üzgärtep qorunı häm şuña nigezlänep revolútion xäräkätne kürşe däwlätlär cirlegenä küçerüne töp maqsat itep quya.
1930. yıllarda uzdırılğan repressilär (bigräk tä 1934. yıldan soñğıları) fäqät autoritarizm säyäsäten nığıtu maqsatına ireşü çarası räweşendä başqarıla. 1930. yıllar azağında başqaçaraq fiker yörtüçelärneñ küpçelege maxsus konzlagerlarda (GULAG síndannarında) mäcbüri xezmät belän tärbiälänügä duçar itelä.
SSRSnıñ tışqı säyäsäte dä üzgärä, ínqílab qazanışları häm il-däwlätlär iminlege belän sanaşmastan, 1939. yılda Sovet-Alman xärbi kileşüe tözelä, şunıñ cirlegendä Pülşä häm Baltíq buyı däwlätläre belän suğıç xaläte tudırıla. Könbatış Ukraina belän Könbatış Belarus (1939), Bessarabia belän Tönyaq Bukovina, Latvia, Litua häm Estonia (1940) il-töbäkläre SSRSğa buysındıırıla. Finlândiä belän ike arada suğış başlanı (30. Nöyäber, 1939-12. Mart, 1940) häm Finlândiäneñ çik buyı cirlären (Vıborg töbäge, Karelia muyıntağı) tartıp alu näticäsendä SSRSnıñ xalıqara abruyı töşä, ul Millätlär Lígasınnan çığarıla.
İkençe Bötendänya Suğışında ciñep çıqqannan soñ, SSRS territorise Könçığışta Könyaq Saxalin häm Kuril Utırawları, Könbatışta Petsamo (Peçenga), Klaipeda, Königsberg (xäzerge Kaliningrad), Karpat Tawları artyağı ölkäläe Könbatış Ukraina) h.b. isäbenä tağı da zuraya. Suğıştan soñğı däwerdä dä ayırım şäxeslärgä häm töekemnärgä qarata ezärlekläw säyäsäte qullanu däwam itterelä (kosmopolitizm belän köräş, "Leningradlılar törkeme", "tabıblar törkeme" eşläre h.b.). Könbatış Awrupınıñ alğa kitkän illäre belän kileşäwçänlek, alar belän berdänlek mönäsäbätlären özü, däwlätneñ barlıq sänäğät-citeşterü qüäten yaña qoral yasawğa köyläw säyäsäte SSRSnı "salqın suğış xaläte"nä kiterä.
İ. V. Stalin wafatınnan soñ (1953.), bigräk tä KPSSnıñ 20. qorıltayında (1956.) Stalinnıñ şäxes kultı tänqitlängännän soñ, eçke häm tışqı mönäsäbätlärdäge kiskenlek häm kileşmäwçänleklär berqädär yomşara. Repressi qorbannarın aqlaw, isän qalğannarın zíndannardan azat itü, Sovet keşeseneñ yäşäyeş-könküreşenä ähämiät birü kebek uñay küreneşlär küzätelä. Awıl xucalığı citeşterüçänlege däwlät yärdäme bermä-ber arttırıla. Fän häm texnik ölkäsendä yañarış, alğa kiteş sizelä başlí. SSRSda xalıq xucalığı kirägenä eşläwçe berençe atom elektr stansísı tözelä (1954), Ğälämgä berençe Cir iärçene cibärelä (1957), dönyada berençe oçuçı-kosmonaut Yuriy Gagarin kosmik qorabta Cirne oçıp äylänä (1961). Xalıqara masştabta SSRSnıñ abruyı häm bäyläneşläre üsä bara, atom-töş qoralın yaqın kiläçäktä qullanmaw inisiative xalıqara yalqaw taba häm 1963. yılda atom-töş qoralın qullanunı tíu kileşüenä qul quyıla. Ämma äle totalitar rejim tudırğan barlıq çik-kirtälär dä alıp taşlanmí, çın demokratik wäzğiät tudırılmí.
1964. yılda däwlät häm fiqrä citekçese itep L. İ. Brejnev saylana. N. S. Xruşçev belän A. N. Kosıgin başlağan xucalıq ölkäsendäge üzgärtep qorular, reformnar 1970. yıllarda sürelä başlí, qüätle tabíğí häm texnik mömkinlekläre bulğan zur däwlät iqtisadı äkrenläp tübän tägäri. Näft belän gaz satudan kergän tabışnıñ zur öleşen elekkeçä qoral yasawğa köylängän citeşterü ölkäse yota bara.
SSRSnıñ kütärelä başlanğan xalıqara abruyı Macarstan (1956) häm Çexoslovakia (1968) demokratik köçlärgä qarşı qoral qullanudan häm kürşe Äfğanstanğa Sovet ğäskärläre kertelgännän soñ (1979) yänädän tübän tägäri, qabat Könbatış illäre belän qapma-qarşı toru xaläte barlıqqa kilä. 1985. yılda citäkçelekkä kilgän M. S. Gorbaçóv häm anıñ tarafdarları mondí xalättän çığu çaralarına kereşälär, ildä "üzgärtep qoru (perestroyka - перестройка)" çorı başlana. Lâkin älege säyäsi adımnar ayırım berlektäş republiklarda başlanğan milli möstäqillekkä omtılış xäräkätlärennän qalışa. 1980 yıllarnıñ 2. yartısında Qazaqstanda, Görcästanda häm Baltíq buyı republilarında bulıp alğan "millätçel fetnä"lärne qoral qullanıp bastıru oçraqları SSRSda säyäsi krizisnıñ köçäyüenä kiterä.
1991. yılnıñ Augustında qayber däwlät başlıqları "üzgärtep qoru" barışın çikläwgä yünältelgän tüntäreş oyıştıralar, lâkin ul uñışsız tämamlana. Şul yılnıñ Sentäberendä 3 Balqtıq buyı republígınıñ Yuğarı Şuralar berdäm räweştä SSRSdan çığu häm möstäqil däwlät tözü turında qarar qabul itä. Şul uq yılnıñ Dekäberendä Belarus, Räsäy häm Ukraina republiklar citäkçeläre SSRSnıñ tarqaluın íğlan itälär häm Bäysez Däwlätlär Berlege oyıştırıluı xaqındağı kileşügä qul quyalar. Şul räweşle 1991. yılnıñ Dekäbrendä SSRS tarqala.
Чрний Поток-при-Кочевью
Чрний Поток-при-Кочевью — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Леон (Айова)
Леон  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Гарса-Салинас II (Техас)
Гарса-Салинас II  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Леон (Айова)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарса-Салинас II (Техас)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Векерешть (коммуна)
Векерешть — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ла-Френе (Сен-Маритим)
Ла-Френе — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
(10063) 1988 SZ2
(10063) 1988 SZ2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 16 сентябрендә Шелте Бас тарафыннан Серро-Тололо обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 SZ2» саналган.
Нетушина
Нетушина — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Горевая (Пеша кушылдыгы)
Горевая — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пеша елгасының уң ярыннан 83 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Нетушина
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Горевая (Пеша кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вяликае Уланава
Вяликае Уланава (Вялікае Уланава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бүре-Сарай
Бүре-Сарай — Татарстан Республикасының Зәй районындагы авыл.
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.
Фиайнш (Валпасуш)
Фиайнш  — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Вилька-Горинецка
Вилька-Горинецка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Байрак (Зәй районы)
Байрак (Байрак) ― Татарстанның Зәй районы Бигеш авыл җирлегенә караучы, юкка чыгу стадиясендәге торак пункт (авыл).
Почта индексы — 423511.
География
Авыл Зичә елгасының уңъяк кушылдыгы булган Лоҗы елгасына сул яктан коючы инеш ярында, урман аланында, Зәй тимер юл станциясеннән 31 км, Яр Чаллы пристаненнән 46 км ераклыкта урнашкан.
Станули
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Байрак (Зәй районы)
География
Координаталар: киңлек 55.484334, озынлык 51.950305 52.
Демография
Төп халкы ― татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Тарих
Авылга 1926 елда хәзерге Зәй районы Кәрәкәс авылыннан һәм тирә-як торак пунктларыннан күченеп утырган крестьяннар нигез салган (соңрак Иштирәк авылы (хәзерге Тукай районы) һәм Сармашбаш авылы кешеләре күчеп килә).
Авыл 1929 төзелгән Бигеш авыл советына караган (беренче рәисе Я. Х. Исмәгыйлев).
1930 елга кадәр Татарстан АССР Чаллы кантоны Шәңгәлче волостенә керә. 1930 елның 10 августыннан ― Чаллы, 1935 елның 10 февраленнән – Зәй, 1963 елның 1 февраленнән ― Чаллы, 1972 елның 1 ноябреннән ― Зәй районнарында.
1950 елда 27 хуҗалыкта 122 кеше яшәгән.
Збжа (Стараховицкий повяты)
Збжа  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Байрак (Зәй районы)
Тарих
1951 елга кадәр авылда башлангыч мәктәп эшләп килгән.
Күмәк хуҗалыкларны эреләндерү башлангач, 1950 елның июлендә «Байрак» (Байрак), «Яңа Юл» (Бигеш) һәм «Урай» (Кәрәкәс) авыл хуҗалыгы артельләрен берләштерәләр, яңа хуҗалыкка «Урай» исеме бирелә (үзәге Бигеш).
1958 елның язында Байрак халкы тагын 6 авыл кешеләре белән эреләндерелгән «Алга» күмәк хуҗалыгына керә (үзәге Бигеш). Колхоз рәисе ― А. Фазлыев, 1959 елдан ― Ш. Зиннәтуллин.
Мөстәкыйль хуҗалык итү мөмкинлеген югалткан авыл халкы тарала башлый, күпчелеге Бигеш авылына күченә.
2017 елның 1 гыйнварына авылда 9 кеше яшәгән. Хәзер авыл юкка чыгу стадиясендә.
Жабя-Воля (Билобжезький повяты)
Жабя-Воля  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пояна (Бучум, Алба)
Пояна — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Рамсер (Төньяк Каролина)
Рамсер  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Малавида ислам
Малавида ислам (Islam in Malawi, الإسلام في مالاوي ) ― тарафдарларының саны буенча христиан диненнән соң икенче урында торучы дин. 2018 елгы халык санын алу мәгълүматлары буенча, ил халкының (19 млн кеше, 2020 елга) 13, 8 % ы (2 426 754 кеше) — мөселманнар. Христианнар – 82,3 % (протестантлар 58,5 %, католиклар 17,2 % һ.б. христиан диннәре). Мөселманнарның зур күпчелеге ― сөнниләр, калганнары ― аз санлы шигыйлар.
Тарих
Ислам Малавига гарәп һәм сәүдәгәрләре белән килгән, алар фил сөякләре, алтын һәм XVI гасырдан алып XIX гасырга кадәр коллар белән сәүдә иткән. Шулай ук Малавига ислам динен солтанлыгы сәүдәгәрләре алып килгән, дигән версия бар. Ике мөселман укытучысының – шәех Абдаллаһ Мкванда (Abdallah Mkwanda) һәм шәех Сабити Нгауньеның (Sabiti Ngaunje), шулай ук, ислам йогынтысын таратуда мөһим роль уйнаганы мәгълүм.
ЮНЕСКО мәгълүматларына караганда, Малавида иң беренче мәчетне фил сөяге белән сәүдә итүче гарәп – суахили сәүдәгәрләре төзегән.
Колониаль чорда ил хакимияте, каршылык идеологиясе буларак ислам аларның идарә итүенә зур куркыныч тудыра, дип курка. Әлеге фикерне христиан миссионерлары да хуплаган.
Ньяса күле яр буенда яшәүче кабиләсе ислам динен XIX гасырда кабул иткән һәм шул чордан бирле Малавиның иң эре мөселман этник төркеме булып исәпләнә.
1970-елларда бөтен дөнья буенча мөселманнар арасында башланган кебек үк, Малавида мөселманнар арасында Ислам яңарышы күзәтелә.
Яңа заман
Малавида миссионерлык эше белән үзәге Күвәйтта урнашкан (АМА) шөгыльләнә. Күвәйтта АМА Коръәнне Малавиның рәсми телләреннән берсе булган (Chinyanja) теленә тәрҗемә иткән һәм илдәге башка миссионерлык (дәгъват) эшләрендә катнашкан.
Илдә 800 гә якын җамигъ мәчете исәпләнә. Илнең барлык зур шәһәрләрендә мәчетләр, шулай ук берничә Ислам мәктәбе (мәдрәсә) , «Ислам радиосы» исеме астында радиостанция эшли.
Илнең финанс һәм сәүдә үзәге булган, башкала кала икенче зур шәһәре  читендәге Мпемба (Mpemba) микрорайонында, нигездә, Согуд Гарәбстаны һәм Күвәйт акчалары хисабына финанслана торган эре мөселман уку үзәге бар.
Казанҗык (Пынарбашы)
Казанҗык (Kazancık) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Пынарбашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Устин Ыб
Климат
Устин Ыб климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: билгесез
Дурланген
Дурланген (Durlangen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ормигос
Ормигос — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарзи (Империя)
Гарзи — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Агул сөйләше
Агул сөйләше - агул теленең төп сөйләше, Төньяк Кавказда таралган.
Таралышы
Агул сөйләше Төньяк Кавказда Дагстанның Агул районында таралган. Сөйләшнең 5 диалекты бар: буркихан, гехюн; цирхин; урта агул; фитин; хпюк.
Чрниче
Чрниче — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(10064) Хиросэтамоцу
(10064) Хиросэтамоцу — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 31 октябрендә Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 UO» саналган.
Экёйе
Экёйе — Франциянең Эндр департаментында урнашкан коммуна.
Вяликае Хонава
Вяликае Хонава (Вялікае Хонава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Max mäsläge
Max mäsläge - härber fizik cisem inertlıq üzlekläre qalğan Ğälämdä barlıq fizik cisemnär belän tä'sir iteşü näticäsendä kilep çığuın taswirlawçı täğlimat.
Klassik mexanikada häm maxsus çağıştırmalılıq teoriäsendä cisem inertlıq üzlekläre (mäsälän massa) başqa cisemnär bulu-bulmawğa bäysez bulıp sanala.
Ernst Max 1896 yılda bu mäsläkne täqdim itkän.
Max mäslägeneñ berniçä matematik taswirı bar, qayberläre ğomumi çağıştırmalılıq teoriäsenä turı kilä, qayberläre turı kilmi.
Фиайнш-ду-Риу
Фиайнш-ду-Риу — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Оскар-Колын-Сос
Оскар-Колын-Сос — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лепля елгасының уң ярыннан 115 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Збигневице
Збигневице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Векулешть (коммуна)
Векулешть — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан коммуна.
Фуссиньяк
Фуссиньяк — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Вильхивци (Сяник)
Вильхивци — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Оропеса
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хантлар
Саннары һәм яшәү җирләре
Хантлар арасында өч этнографик төркем аерып чыгарыла: төньяк, көньяк һәм көнчыгыш, көньяк (Иртыш буе) хантлары рус һәм татар халыклары белән нык катыш. Рус телендәге тарихи остяк атамасының татар сүзе хант (башкорт) белән бәйләнеше бар дип санала.
2002 елгы халык санын алу буенча Россиядәге хантлар саны 28 678 кеше тәшкил итә, шулардан 59,7% Ханты-Манси автоном округында яши торган була, 30,5% - Ямал-Ненец автоном округында, 3,0% — Тум өлкәсендә, 3,0% — ХМАО белән ЯНАОларын исәпкә алмыйча Төмән өлкәсендә, 0,3 % — Коми Республикасында.
2010 елгы халык санын алу буенча хантларның саны 30 943 га кадәр үсә, шуларның 61,6% Ханты-Манси автоном округында, 30,7% — Ямал-Ненец автоном округында, 2,3% — ХМАО белән ЯНАОларын исәпкә алмыйча Төмән өлкәсендә, 2,3% — Тум өлкәсендә, 1,4% — Новосибирск өлкәсендә яши торган була.
Тарих
thumb|right|310px|[[Когалымда «Болан көтүчесе» бәйрәмен котлау, 2010 ел]] Хантларның бабалары көньяктан Обь елгасының аскы агымына күченеп киләләр һәм бүгенге Ханты-Манси автоном округын һәм Ямал-Ненец автоном округының көньяк районнарында урнашалар, I меңьеллыкның азагыннан аборигеннарның һәм күчеп килгән угор кабиләләренең кушылуы нәтиҗәсендә бүгенге хантларның этногенезы башлана.
Хантлар үзләрен нигездә яшәгән елгалары белән бәйлиләр, мәсәлән Kondikhou ï = «Конды кешеләре», As-jah = «Обь халкы». Самоедлар (ненецлар, энцлар, нганасаннар һәм селькупларның гомуми атамасы) аларны яран яки ярган дип атап йөрткәннәр.
Гадәти шөгыльләре - балык тоту, ау һәм боланчылык. Гадәти диннәре - шаманизм һәм православие (XVIII гасырдан).
Жабя-Воля (Гродзиский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Горелая (Подлей кушылдыгы)
Горелая — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Подлей елгасының уң ярыннан 61 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Айова (округ, Айова)
Айова — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Маренго шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1843 елда оештырыла.
Böyekbritaniäneñ Cämğiät pulatı
Böyekbritaniäneñ Cämğiät pulatı (inglizçä House of Commons), tulı isem: Böyekbritaniä häm Tönyaq İrlandiä berläşkän patşalığı möxtäräm cämğiätläre (The Honourable the Commons of the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland in Parliament assembled) — Böyekbritaniäneñ parlamentı tübän pulatı.
Urta ğasırlarda barlıqqa kilgän parlament. Patşa idärä itkän zamanda patşalıq şura çirkäw, asılzatlar wäkillärennän torğan häm patşa täqdim itkän salımnarnı raslağan. Waqıt belän bu şura qanun çığaruçı xakimiätkä äylängän.
Tärtip
Cämğiät pulatı majoritar sistema nigezendä ğomumi tawış birüdä saylana. Saylaw bülgesendä küpçelek tawışlar alğan nämzat parlament mandatın ala.
Русиянең икенче футбол лигасы
Россиянең икенче футбол дивизионы - Россиянең футбол системасында өченче дивизион. 1992 - 1997 елларда Икенче лига исемен йөртте. 1998 - 2010 елларда ярышларны оештырган иде.
Böyekbritaniäneñ Cämğiät pulatı
Tärtip
Çit il keşeläre, Lordlar pulatı äğzaları, däwlät häm xärbi xezmätkärläre, däwlätkä xiänät öçen ğäyeplängännär, psixik awıru belän intekkännär, bankrotlar häm saylawlarda qaraqlıq öçen ğäyeplängän şäxeslär Cämğiät pulatına kerä almıy.
Русиянең икенче футбол лигасы
2010 елда географик принцип буенча биш зонага бүленгән: "", "", "", "" һәм "".
Böyekbritaniäneñ Cämğiät pulatı
Tärtip
Cämğiät pulatında 650 äğza bar, wäqälätläre waqıtı - 5 yıl.
Русиянең икенче футбол лигасы
2012/13 сезоны
2012/13 елгы турнирда 72 төркем катнша, шул исәптә «Көнбатыш» зонасында 17, «Үзәк» зонасында — 16, «Көньяк» зонасында — 18, «Урал—Идел буе» зонасында — 12, «Көнчыгыш» зонасында — 9 төркем.
Нехмирув
Нехмирув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Татарстан Республикасының Атказанган сәламәтлек саклау хезмәткәре
Татарстан Республикасының Атказанган сәламәтлек саклау хезмәткәре — ТР мактаулы исемнәренең берсе. 1985 елда булдырылган. Бүләкләнүчеләр саны — 85 кеше (1997).
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан сәламәтлек саклау өлкәсендә кимендә 10 ел эшләүче югары квалификацияле урта һәм кече медицина хезмәткәрләренә, провизорларга, фармацевтларга, инженер-техник хезмәткәрләргә, дәвалау-профилактикалау, шифаханә-курорт, даруханә учреждениеләренең, сәламәтлек саклау, халыкны социаль яклау органнарының, фәнни-тикшеренү, медицина һәм фармацевтика институтларының, кайсы ведомствога буйсынуларына бәйсез рәвештә предприятиеләрнең, учреждениеләрнең, оешмаларның хезмәт күрсәтүче һәм башка персоналына халыкның сәламәтлеген саклаудагы, медицина ярдәменең һәм дарулар белән тәэмин итүнең сыйфатын күтәрүдәге казанышлары өчен бирелә.
GSC2134-196
GSC2134-196 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Балалар өчен Eurovision җыр бәйгесе
Балалар Eurovision җыр бәйгесе (Junior Eurovision Song Contest) — ел саен үткәрелә торган телевизион бәйге. Анда ЕВСка кергән дәүләтләрдән берәр җырчы бала катнаша. Eurovision җыр бәйгесе аналогы, ләкин бәйгедә, аннан аермалы буларак, 15 яшькә кадәр балалар катнашалар. Конкурс бөтен Европа терреториясендә, кайбер бүтән материкларда телевидение һәм радио буенча, шулай ук Интернетта турыдан-туры эфирда күрсәтелә.
Тарих
Беренче бәйге 2003 елда оештырыла. Башта оештыруда скандинавия телеканаллары катнашканнар, ләкин соңрак алар «MGP Nordic» бәйгесен оештыруга күчтеләр һәм Балалар өчен Eurovision җыр бәйгесен оештырудан туктадылар. Шул вакыттан бәйгене үзендә үткәрүче ил оештырыла (ул алдан сайлана).
2004 елдан 2010 елга кадәр үтәүче супервайзер Сванте Стокселиус була. 2010 - 2012 елларда үтәүче продюссер ролен Белтелерадиокомпания рәисе урынбасары Александр Мартыненко үтиячәк.
Кагыйдәләр
Бәйге кагыйдәләре олылар өчен Eurovision җыр бәйгесенә нигезләнгәннәр, ләкин, шул ук вакытта, аермалар да бар.
Бәйге болай үздырыла:
Җевизкөй (Пынархисар)
Җевизкөй (Cevizköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Кыркларэли иле Пынархисар илчесенә караган бер авыл (köy).
Ле-Рой (Айова)
Ле-Рой  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ле-Рой шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чрнивець
Чрнивець — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарсино (Техас)
Гарсино  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гарсино халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Станцыя Лужасна
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Пояна (Васлуй)
Пояна — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Селайна (Юта)
Селайна  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Селайна шәһәре  елда нигезләнгән.
Ла-Шапель-дю-Бурге
Ла-Шапель-дю-Бурге — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Гвадалупе (Нвево-Леон)
Гвадалупе (Guadalupe) — Мексиканың Нвево-Леон штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1816 елда нигезләнгән.
Усть-Вачерга
Усть-Вачерга (Усть-Вачерга) — Коми Республикасының Удора районында урнашкан авыл.
Климат
Усть-Вачерга климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (98%).
Кошан сөйләше
Кошан сөйләше - агул теленең сөйләше, Төньяк Кавказда таралган.
Таралышы
Кошан сөйләше Төньяк Кавказда Дагстанның Агул районында таралган.
(10065) 1988 XK
(10065) 1988 XK — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Вяликае Чорнае
Вяликае Чорнае (Вялікае Чорнае ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Гари (Кунео)
Гари — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Вяликае Чорнае
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Гари (Кунео)
Географиясе
Гари Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ред-Кросс (Төньяк Каролина)
Ред-Кросс  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Казанҗылы (Айваҗык)
Казанҗылы (Kazancılı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Айваҗык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Отеро
Отеро — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фиайнш-ду-Тамега
Фиайнш-ду-Тамега — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Вильхова (Сяноцкий повяты)
Вильхова — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Дюрментинген
Дюрментинген (Dürmentingen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Фиайнш-ду-Тамега
Географиясе
Мәйданы —.
Дюрментинген
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чрнова
Чрнова — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильхова (Сяноцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Збигневице-Колёния
Збигневице-Колёния — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Энгранд (Эндр)
Энгранд — Франциянең Эндр департаментында урнашкан коммуна.
Татарстан Республикасының Атказанган мәгълүматлаштыру һәм элемтә хезмәткәре
Татарстан Республикасының Атказанган мәгълүматлаштыру һәм элемтә хезмәткәре — ТР мактаулы исемнәренең берсе. 1982 елда булдырылган. Бүләкләнүчеләр саны — 78 кеше (1997).
Татарстан Президенты (1991 елга кадәр — ТАССР ЮШ Президумы) тарафыннан мәгълүматлаштыру һәм элемтә тармагы предприятиеләренең һәм оешмаларының мәгълүматлаштыру һәм элемтә өлкәсендә кимендә 10 ел эшләүче югары квалификацияле хезмәткәрләренә элемтә чараларын үстерүдәге һәм камилләштерүдәге, шулай ук аларның югары сыйфатлы, тоткарлыксыз эшләвен тәэмин итүдәге, инфокоммуникация инфраструктурасы эшчәнлегенең нәтиҗәлелеген арттырудагы, халыкка, республика предприятиеләренә, учреждениеләренә һәм оешмаларына элемтәнең барлык төрләре хезмәт күрсәтүне һәм инфокоммуникация хезмәтләре күрсәтүне яхшыртудагы, принципиаль яңа югары нәтиҗәле техника һәм технология эшләүдәге һәм аларны гамәлгә кертүдәге казанышлары өчен бирелә.
Вела (коммуна)
Вела — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Жабянка (Мазовия воеводалыгы)
Жабянка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хориоидеяның чикләнгән гемангиомасы
Гистология
Шеш төрле күләмдәге тамырлы каналлардан ясалган һәм хориоидеяда урнаша (рәс. 15.28а).
Ачыклау
Шеш гадәттә системалы патология белән бәйле түгел һәм гомер буе симптомсыз кала яки гадәттә җитлеккән яшьтә челтәркатлау кубарылуы  өчен билгеләнә ала. Ясалуның әкренләп зураюы елларча бара ала.
1.   Гомернең  4-5 дистәсендә түбәндәге симптомнары белән билгеләнә.
•     Берьяклы күрү томанлану, күрү кырында скотома яки  метаморфопсияләр барлыкка килү.
•     Челтәркатлау шеш яки сыекча өчен алга күчү өчен гиперметропия  барлыкка килү.
•     Кайбер очракларда симптомнар юк һәм гадәти күрү  үткенлеге саклана.
2.     Билгеләре
•     Тирәдәге хориоидея кебек кызгылт төстәге аерылмый  торган чикләр белән оваль формадагы ясалу (рәс. 15.28б).
•    Гадәттә экватор артында һәм парапапилляр өлкәдә урнаша.
•    Шеш нигезенең уртача диаметры — 6 мм, уртача биеклеге —  3 мм.
3.    ФАГ  артериаль фазасы  алдында яки башлангыч артериаль фазада тиз көчәюче тимгелле  гиперфлюоресценцияне (рәс. 15.28в) һәм соңгы фазада таралган киеренке  гиперфлюоресценцияне күрсәтә.
4.    ЯИА башлангыч фазада беренче минут дәвамында  гиперфлюоресценцияне (рәс. 15.28г) һәм 20 нче минутта гипофлюоресценцияне  ачыклый.
5.    УТТ төгәл алгы чик һәм югары тыгызлык белән акустик тыгыз  ясалу ачыклый, әмма хориоидаль экскавациясез һәм орбиталь күләгәсез. (рәс. 15.28д).
6.    МРТ Т1-эленмә сурәтләрдә изо- яки гиперкиеренке (пыяласыман  җисемгә карата) һәм гадолиний белән контрастлыкның сизелерлек көчәйтү белән  Т2-эленмә сурәтләрдә изокиеренке (пыяласыман җисемгә карата) ясалуны күрсәтә.
Өзлегүләр
•     Шеш тирәли фиброз метаплазия (рәс. 15.28е).
•     Бәлкем, челтәркатлауның кистоз дегенерациясе  нәтиҗәсендә шеш өстендә челтәркатлау шешү һәм субретиналь сыекча туплану.
•     Бик зур челтәркатлау кубарылуы һәм экссудация  нәтиҗәсендә неоваскуляр глаукома.
•     ЧТЭ дегенерациясе, сирәк — макуляр атрофия һәм  хориоидея тамырлануы.
Дәвалау
Симптомсыз очракларда дәвалауны үткәрмиләр. Күрүгә янаучы гемангиомаларны дәвалау ысуллары түбәндәге.
1.    Фотодинамик терапияне хориоидаль неоваскуляр мембраналар дәвалавындагы кебек үткәрәләр.
Субретиналь сыекчаның резорбциясе тулысынча булмаганда дәвалауны берничә айдан соң  кабатларга була.
2.    TTT — макулада урнашмаган ясалулар өчен, әмма бу очракта  күрү кырында периферик скотома барлыкка килә.
3.    Радиотерапиягә ясмыкны саклау белән тышкы нурланыш, протонлы бәйләм  белән нурланыш яки аппликацион брахитерапия керә ала. Зур булмаган доза таләп ителә, әмма бу очракта сәламәт тукымалар зарарлана ала.
Дифференциаль диагностика
1.   Хориоидеяның тутсыз меланомасы саргылт була, еш кечкенә нәфис пигментация өлкәләре  очрый.
2.    Хориоидея метастазлары аксыл-саргылт һәм күпсанлы була ала. Әмма метастазлы шешле чыганаклар, бөер һәм калкансыман биз шеше метастазлары кызгылт була ала  һәм бу аларны гемангиомага охшаш итә.
3.    ЧТЭ кубарылуы— акустик буш ясалу һәм ФАГ гемангиомага охшамаган  күренешне бирә.
4.    Арткы склерит авырту белән бара һәм УТТ'дә эписклераль шешү белән күз  агы калынаюы булып күренә.
Нехцице
Нехцице — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Грабежная
Грабёжная — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Баренцев диңгезе урнашкан. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Пояна (Вилча)
Пояна — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шапсуг диалекты
Шапсуг диалекты (шапсыгъ) — шапсугларның туган теле, абхаз-адыгэ (көнбатыш-кавказ) гаиләсенә керә.
Таралышы
Русиянең Краснодар краеның Кара диңгез яры буйларында таралган.
Чрнолиця
Чрнолиця — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хориоидеяның таралган гемангиомасы
Хориоидеяның таралган гемангиомасы гадәттә хориоидеяның ярты мәйданын зарарлый һәм бик әкрен үсә. «Ялкынланучы» невус ягында Стердж-Вебер синдромы белән авыруларда гына диярлек очрый (24 бүлекне кара).
1.    Билгеләре. Күз төбе куе кызыл төсле («томатлы кетчуп» төсле) була, бу аеруча күз төбенең арткы котыбында сизелә (рәс. 15.29а).
2.     УТТ хориоидеяның таралган калынаюын күрсәтә (рәс. 15.29б).
3.     Өзлегүләргә челтәркатлауның икенчел кистоз дегенерациясе һәм экссудатив кубарылуы керә. Неоваскуляр глаукома озак булган челтәркатлауның экссудатив кубарылуы нәтиҗәсендә барлыкка килә ала.
4.     Дәвалау кирәк булганда тышкы нурланыш кулланудан тора.
Фиольозу
Фиольозу — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Остяк-Шор
Остяк-Шор — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Кемпаж елгасының уң ярыннан 92 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 42 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ла-Шапель-Сент-Уан
Ла-Шапель-Сент-Уан — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Станцыя Рапнянская
Станцыя Рапнянская (Станцыя Рапнянская ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Вильховець (Кросненский повяты)
Вильховець — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вяликая Баровка
Вяликая Баровка (Вялікая Бароўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Френьо-э-Веврот
Френьо-э-Веврот (Fraignot-et-Vesvrotte) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Грансе-ле-Шато-Нёвель кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11.73 км².