cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ардат (Зөя өязе)
Ардат (Ардатово) — Казан губернасы Зөя өязенә кергән авыл. Бүгенге Кайбыч районы территориясендә, Шуширмә авылы тирәсендә урнашкан булган.
Тарих
Авыл 1792 елгы карталарда очрый.
1859 елда биредә 152 кеше яшәгән.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
NGC 7607
NGC 7607 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Орсан (Ду)
Орсан — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Сывтуга
Сывтуга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кожа елгасының уң ярыннан 11 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 152 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Онега елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Онега.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Марысева
Марысева (Марысева ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Лидский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Искание (Ладик)
Искание (İskaniye) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Ладик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Селеста-Эрстен (округ)
Селеста-Эрстен — Франциядәге округ (Arrondissement). Түбән Рейн департаментына карый.
Географиясе
Мәйданы — 981 км². Округ 7 кантоннан тора, алар үз чиратында 101 коммунага бүленгән.
Халык теләге (гәҗит)
Халык теләге — гәҗит. Спас өяз шурасының мөселман бүлеге органы. 1918 елның 7 апреленнән 1919 елга кадәр Спас шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Вя Фаузто Копи (Беневенто)
Вя Фаузто Копи — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вя Фаузто Копи Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Албота (коммуна)
Албота — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Эймир (Синоп)
Эймир (Eymir) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Синоп илчесенә караган бер авыл (köy).
Славине
Славине — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бобровники (Свентокшиж воеводалыгы)
Бобровники  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ваянгу
Ваянгу (Vajangu) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
(530) Турандот
(530) Турандот  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1904 елның 11 апрелендә Макс Вольф тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1904 NV» саналган.
Рукосин
Рукосин — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сеара (Понте-де-Лима)
Сеара  — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Хәмият (гәҗит)
Хәмият — гәҗит. «Борһане тәрәкъкый» нәшрияты органы. 1907-1908 елларда Әстерхан шәһәрендә татар телендә нәшер ителә. Мөхәррир һәм нәшир – М.-Л. Исмәгыйлев-Ширванский.
Мыръерем
Мыръерем (Мыръерем) — Коми Республикасының Усть-Вымь районында урнашкан авыл.
Климат
Мыръерем климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (100%).
Городок (Мазовия воеводалыгы)
Городок  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гранатула-де-Калатрава
Гранатула-де-Калатрава — Испаниянең Сьюдад-Реаль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Превель
Превель — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
Тунзы
Тунзы — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Шиш елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Куле (Паенчанский повяты)
Куле  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Винь (Атлантик Пиренейлар)
Винь — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
Чыганаклар
Винь (Атлантик Пиренейлар)
Рубашына
Рубашына (Рубашына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Оршам-Венн
Оршам-Венн — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Кинг (Төньяк Каролина)
Кинг  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.
Славський Лаз
Славський Лаз — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кастифао
Кастифао (Castifao) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.
Кинг (Төньяк Каролина)
Тарихы
Кинг шәһәре  елда нигезләнгән.
Кастифао
Географиясе
Коммуна мәйданы — 42,15 км².
Кинг (Төньяк Каролина)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марыямпаль (Воранавский районы)
Марыямпаль  (Марыямпаль ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пендлтон (Көньяк Каролина)
Пендлтон  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ван-Верт (Айова)
Ван-Верт  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ван-Верт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Платонешть (Яломица)
Платонешть — Румыниянең Яломица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өчкүл (Барда районы)
Өчкүл — Пермь краеның Барда районында урнашкан авыл. Озын Ялан авыл җирлегенә карый.
Барда авылы үзәгеннән якынча 18 км көньяк-көнбатыштарак урнашкан.
Халык
Халык саны динамикасы:
Климат
Климаты — уртача континенталь. Кыш суык һәм буранлы, кар катламы берәр метрдан артып китә ала. Явым-төшем күләменең күпчелек өлеше июнь-август айларына туры килә.
Александру-Влахуце (коммуна)
Александру-Влахуце — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Бобровска-Воля
Бобровска-Воля — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вакалепа
Вакалепа (Vakalepa) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Вя Фелегети (Реҗо Эмилия)
Вя Фелегети — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вя Фелегети Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Нью-Касл-Нортвест (Пенсильвания)
Нью-Касл-Нортвест  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Нью-Касл-Нортвест халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Румско
Румско — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(3323) Тургенев
(3323) Тургенев  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Пресинье
Пресинье — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
Славшина
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Страсбург-пригород (округ)
Страсбург-пригород — Франциядәге округ (Arrondissement). Түбән Рейн департаментына карый.
Географиясе
Мәйданы — 684 км². Округ 8 кантоннан тора, алар үз чиратында 104 коммунага бүленгән.
Павел I
Па́вел I Беренче (Па́вел Петр улы) — Россия империясе императоры. Мальта ордены бөек магистры, Петр III һәм Екатерина II улы.
Тормыш юлы
Тумыштан соң әнисеннән алына һәм Елизавета II сараенда тәрбияләнә.
1762 елда дәүләт түнтәрелеше нәтиҗәсендә әтисе Петр III үтерелә, ә Павел тәхет мирасчысы итеп игълан ителә, ләкин яше җиткәч хакимияткә кертелми.
Тик әнисе Екатерина II үлгәннән соң Павел хакимияткә килә.
Үзгәрешләр
Павел I хакимияткә килгәч
Сарай түнтәрелеше
Павел I эшчәнлеге нәтиҗәсендә дворяннар өстен хокукларын югалтып сарай түнтәрелешен оештыра, улы Александр түнтәрелешкә каршы булмаган. Дәүләт түнтәрелеше нәтиҗәсендә Павел I үтерелә, аның улы Александр I тәхеткә утыра.
Кайбер чыганаклар буенча сарай түнтәрелеше Бөекбритания тарафыннан оештырылган, төп сәбәбе: Павел сәясәте Һиндстанда һәм Аурупада инглиз мәнфәгатьләренә янаган.
Түнтәрелештән соң Павел I ясаган бөтенесе диярлек үзгәрешләр юкка чыгарыла. Улы Александр I яңадан Бөекбритания яклы көчләрне яклый башлый һәм Россия империясе инглиз ягында Наполеонга каршы сугышка керә.
Әдәбият
С*ахновский Н. Русский император (Энциклопедический словарь Русской цивилизации).
Яңа Куҗак
Мәмәтхуҗа — Татарстан Республикасының Буа районындагы авыл.
Масаляны
Масаляны (Масаляны ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.
Яңа Куҗак
Почта индексы — 422417.
Гуадальмес
Гуадальмес — Испаниянең Сьюдад-Реаль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Михаил Долгоруков
Тәрҗемәи хәле
1685 елдан хәрби һәм дәүләт хезмәтендә. 1724-28 дә Себер губернаторы. Себер һәм Уралны колонияләштерүдә катнаша, А. Шестаковның Чукоткага хәрби экспедициясенә булышлык итә. 1729-30 да Югары яшерен шура әгъзасы.
1730-31 дә Казан губернаторы. Аның вакытында икенче Кама аръягы чик буе киртәсен төзү башлана. 1731 дә Яңа чукындыру комиссиясен оештыруга булышлык итә һәм хөкүмәттән яңа чукынган әҗнәбиләрне 3 елга дәүләт ясакларыннан һәм бурычларыннан азат итүне күздә тоткан ташламаларны раслатуга ирешә.
Императрица Анна Иоанновнаның самодержавиесен чикләүгә исәпләнгән «Кондицияләр» төзүдә катнашканы өчен, 1731 дә Нарва шәһәренә сөрелә, 1739 да Соловки монастырена ябыла, 1741 дән Шлиссельбург шәһәрендә тотыла. Тәхеткә императрица Елизавета Петровна утыргач, 1741 дә азат ителә, югары исемнәре һәм дәрәҗәләре, ә 1742 дән утарлары кире кайтарыла.
Гуадальмес
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Искание (Инегөл)
Искание (İskaniye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Инегөл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Масаляны
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сегуде
Сегуде — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Хатын-кызларга киң юл (гәҗит)
Хатын-кызларга киң юл — гәҗит. РКП(б)ның Башкорт губерна комитеты органы. 1921 елда Стәрлетамак шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Горошки-Дуже
Горошки-Дуже — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Осс (Ду)
Осс — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Александру-Иоан-Куза (коммуна)
Александру-Иоан-Куза — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Кингс-Маунтен (Төньяк Каролина)
Кингс-Маунтен  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кингс-Маунтен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кукдешвар гыйбадәтханәсе
Кукдешвар Гыйбадәтханәсе Һиндстанда, Махараштрада Пуне Даирәсендә урнашкан. Ул якындагы Джуннар шәһәрендә 15 км ераклыкта Кукди Елгасы ярларында урнашкан. Ул үзенең матур потлары һәм таштан уеп ясалган сурәтләре өчен мәгълүм Шива гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханәнең түбәсе ярым җимерек хәлдә. Прасаннагад буларак мәгълүм Чаванд кальгасы Кукдешвар гыйбадәтханәсеннән якынча 3 км ераклыкта.
Рубеж (Бешанковицкий районы)
Рубеж (Рубеж ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Руново (Диңгез буе воеводалыгы)
Руново — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Богория (Сандомирский повяты)
Богория  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Перри (Көньяк Каролина)
Перри  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эймүр (Демирөзү)
Эймүр (Eymür) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Демирөзү илчесенә караган бер авыл (köy).
Кунице (Лодзь воеводалыгы)
Кунице  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Имайка
Имайка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Лолог елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сютма
Сютма — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Рим-река елгасының уң ярыннан 19 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Онега елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Онега.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Обь (шәһәр)
Обь (Обь) — Русиянең Новосибирск өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 25 383 кеше (2010).
География
Шәһәр Бараба түбәнлегенең көнчыгышында, Новосибирскидан 5 километр көнбатыштарак урнаша. Транссебер магистраленың Обь станциясе. Шәһәр аша М51 (Чиләбе — Курган — Петропавел — Омск — Новосибирск) автоюл бара.
Новосибирск агломерациясенә керә.
Тарих
Толмачёво станциясе буларак нигезләнгән. Обь елгасы шәһәрдән 15 километр көнбатыштарак урнашуга карамастан, 1934 елда исем Обьга үзгәртелә.
1947 елда шәһәр тибындагы бистә статусын ала, 1969 елдан — шәһәр. 1989 елдан өлкә буйсынуындагы шәһәр статусын йөртә.
Халык
Милли состав (2002): руслар — 93,8%, украиннар — 1,8%, алманнар — 1,1%.
Икътисад
Толмачёво халыкара аэропорты, санитар-техника җиһазлар заводы.
Сладка Гора
Сладка Гора — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ваки
Ваки (Vaki) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Хөр яшьләр (гәҗит)
Хөр яшьләр — гәҗит. РКЯБнең Ырынбур комитетының мөселман секциясе органы. 1920 елда Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Вьельнав-д’Артес
Вьельнав-д’Артес — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
Сейвайнш
Сейвайнш — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ионлаштыручы нурланыш
Ионлаштыручы нурланыш (еш кына төгәл булмаган термин радиация сүзе кулланыла) — матдәне ионлаштырырлык фотоннар, элементар кисәкчекләр яки атом төшләре агымнары.
Күренмә яктылык яки ультрашәмәхә нурланыш та кайбер очракларда мәтдәне ионлаштыра алалар, ләкин ионлаштыручы нурланышка карамаган.
Кече энергияле инфракызыл һәм радио нурланышлар атомнар һәм молекулалар ионлаштыра алмый.
Тарих
1860 елларда катод нурлары (югары энергияле электрон агымнары) ачылган, аларга ионлаштырырлык үзлекләргә хас була.
1899 елда Резерфорд радиоактив таркалышта альфа-, бета-, гамма- нурларны таба, соңрак югары энергияле позитроннар, протоннар, нейтроннар ачылган. 1911-1912 галәми нурлар ачылган, шулай итеп, ионлаштыручы нурланыш күп төрләре табылган.
Ионлаштыручы нурланыш чыганаклары
Тәбигать чыганаклары:
Ясалма чыганаклар:
Альфа-нурланыш
Альфа-нурланыш - радиоактив таркалышта хасил булган Һелий-4 төшләре (альфа-кисәкчекләр) агымы, ул кагазь бите белән җиңел туктатыла, ләкин организм эчендә эләккәч, зур зыян китерә.
Бета-нурланыш
Бета-нурланыш - бета-таркалышта хасил булган электроннар агымы, 1 МэВ энергиядән ким булган бета-кисәкчекләр берничә миллиметр киңлекле алюминий фольгасы белән туктатып була.
Гамма-нурланыш
Гамма-нурланыш - югары энергияле фотоннар агымы, фотонның электр коргысы юк, шуңа күрә бу иң югары керерлек нурланыш, аннан саклау өчен авыр элементлар (кургаш һ.б.), мәсәлән МэВ энергияле фотоннарны берничә см кургашның каты йота ала.
Ионлаштыручы нурланыш бар төрләренең керү сәләте энергиядән бәйле.
Биологик тәэсире
Ионлаштыручы нурланыш биологик системаларга көчле рәвештә тәэсир итә, биологик эффект өчен йотылган доза эквивалент доза белән үлчәнә, ул йотылган доза һәм нурланышның үлчәүле коэффициенты тапкырчыгышына тигез, бу коэффициент: Эффектив һәм эквивалент дозалар Зиверт белән үлчәнә (Зв), элек бэр белән үлчәнгән: 1 бэр = 0,01 Зв = 100 эрг/г
Кайбер радиоактив изотоплар организм матдәләр алмашуында керә һәм зур зыян китерә, мәсәлән йод-131, стронций, плутоний һ.б.
Ионлаштыру нәтиҗәсендә ирекле радикаллар хасил була һәм аксымнар, нуклин әчелекләрне җимерә һәм күзәнәкләр үлеменә, канцерогенезга, мутациягә китерә ала.
Әгәр кеше бөтен тәнендә 1-2 Зиверт дозасын алса, аның кискен нур авыруы башлана.
Нурландыру нәтиҗәләре берничә елдан соң барлыкка килә ала һәм яман шеш, киләсе буыннарда мутацияләргә китерә.
Ионлаштыручы нурланыш тормышта
Галәми нурлардан уртача эффектив доза егәрлеге җир өслегендә 0,036 мкЗв/сәг тәшкил итә.
Кояш активлыгыннан кеше барлык дозаның 10%ын ала.
Шулай ук гранитта торий-232 изотопы бар, таш йортларда радиоактив фоны шул исәбеннән чыгарыла.
Кешенең радиоактивлыгы
Калий белән продуктларны ашаганда (банан, бәрәңге, чикләвек, көнбагыш һ.б.) кеше радиоактив К-40 изотопын да ашый, шуңа күрә махсус банан эквиваленты кертелгән.
Хәттә кеше антиматдә чыгара, чөнки калий-40 таркалганда позитроннар булдырыла. Һәр кеше бер сәгатьтә якынча 180 позитрон чыгара.
Маси
Маси (Масі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Прюие-ле-Шетиф
Прюие-ле-Шетиф — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
Страсбург-город (округ)
Страсбург-город — Франциядәге округ (Arrondissement). Түбән Рейн департаментына карый.
Кастильоне (коммуна)
Кастильоне (Castiglione) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.
Страсбург-город (округ)
Географиясе
Мәйданы — 78 км². Округ 10 кантоннан тора, алар үз чиратында 1 коммунага бүленгән.
Кастильоне (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 23,17 км².
NGC 7609
NGC 7609 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Вя Ферми-Маркони (Лоди)
Вя Ферми-Маркони — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вя Ферми-Маркони Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ван-Горн (Айова)
Ван-Горн  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ван-Горн шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Даймьель
Даймьель — Испаниянең Сьюдад-Реаль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Горошки-Мали
Горошки-Мали — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(2584) Туркмения
(2584) Туркмения  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Горошки-Мали
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(2584) Туркмения
Тарихы
1979 елның 23 мартында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 FG2» саналган.
Сладкий Врх
Сладкий Врх — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нью-Кингстаун (Пенсильвания)
Нью-Кингстаун  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Нью-Кингстаун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Руново-Славенске
Руново-Славенске — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Курабка
Курабка — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Оссель
Оссель — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Александру-Одобеску (коммуна)
Александру-Одобеску — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Набережный (Коми)
Набережный (Набережный) — Коми Республикасының Печора районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
Плауру
Плауру — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Хөррият (гәҗит)
'' Бу Казан газетасы турында мәкалә, Сәмәрканд газетасы турында моннан укыгыз
«Хөррият» — татар эсерларының легаль булмаган гәҗите. Бер үк исемле оешма органы. 1905 елның август-сентябрь айларында Казан шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 2 саны чыга. Газетаны чыгаруда Гаяз Исхакый катнаша.
Рубеж (Браславский районы)
Рубеж (Рубеж ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Прюие-л'Егие
Прюие-л'Егие — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
Масилавичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сламна Вас
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Богория (Сташовский повяты)
Богория  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кинстон (Төньяк Каролина)
Кинстон  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кинстон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Висамбур (округ)
Висамбур — Франциядәге округ (Arrondissement). Түбән Рейн департаментына карый.
Географиясе
Мәйданы — 598 км². Округ 5 кантоннан тора, алар үз чиратында 68 коммунага бүленгән.
Пик (Көньяк Каролина)
Пик  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Русиново (Диңгез буе воеводалыгы)
Русиново — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 7610
NGC 7610 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Сейшаш (Каминья)
Сейшаш  — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Инохосас-де-Калатрава
Инохосас-де-Калатрава — Испаниянең Сьюдад-Реаль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ваку
Ваку (Vaku) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
Отешо
Отешо — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Вьельсегюр
Вьельсегюр — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
Госки-Вонсоше
Госки-Вонсоше — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Александру-чел-Бун (коммуна)
Александру-чел-Бун — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Перелюб районы
Перелюб районы (Перелюбский район) — Сарытау өлкәсенең төньяк-көнчыгышында урнашкан административ берәмлек.
(1496) Турку
Тарихы
1938 елның 22 сентябрендә И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1938 SA1» саналган.
Перелюб районы
Тарих
Смоленка районы (үзәге — Смоленка авылы) 1928 елның 23 июльдә Түбән Идел крае Пугачёв округы оештырыла. Район составына элекке Самар губернасы Пугачёв өязе Перелюб һәм Смоленка волостьлары җирләре кертелә. 1930-еллар башында район үзәге Перелюб авылына күчерелә, ә районга Перелюб исеме кушыла.
1934 елдан — Сарытау крае, 1936 елдан — Сарытау өлкәсе.
Милли состав
Районның 5 торак пунктында башкортлар, 3 торак пунктында — казакълар күпчелекне тәшкил итәләр.
Вя Фозколо (Комо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Курашкув (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Маскалёвцы
Маскалёвцы (Маскалёўцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Медведевка
Почта индексы — 422406.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Сламники
Сламники — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эймүр (Гереде)
Эймүр (Eymür) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Гереде илчесенә караган бер авыл (köy).
Кастинета
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,15 км².
Батырбай
Батырбай — Пермь краеның Барда районында урнашкан авыл. Бөрежле авыл җирлегенә карый.
Барда авылы үзәгеннән якынча 14 км көнчыгыштарак урнашкан.
Халык
Халык саны динамикасы:
Климат
Климаты — уртача континенталь. Кыш суык һәм буранлы, кар катламы берәр метрдан артып китә ала. Явым-төшем күләменең күпчелек өлеше июнь-август айларына туры килә.
Турзы
Турзы — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Шиш елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Богория-Скотницка
Богория-Скотницка — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пуалле-сюр-Вегр
Пуалле-сюр-Вегр — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
Рутки (Диңгез буе воеводалыгы)
Рутки — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рубеж (Паставский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Клермонт (Төньяк Каролина)
Клермонт  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Клермонт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ван-Метер (Айова)
Ван-Метер  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ван-Метер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нью-Маркет (Пенсильвания)
Нью-Маркет  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Нью-Маркет халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валасте
Валасте (Valaste) — Эстониянең Ида-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Плаю (Провица-де-Сус, Прахова)
Плаю — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пилион (Көньяк Каролина)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сламняк
Сламняк — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мәскәү дәүләт юридик университеты
'''О. Е. Кутафин исемендәге Мәскәү дәүләт юридик университеты  ''' — федераль дәүләт югары белем учреждениесе (югары уку йорты). Академиясе тарихы 1931 елда башланды. 1937 елда икенче Бөтенсоюз юридик читтән торып уку институты (ВЮЗИ) итеп үзгәртелә, ә 1990 нчы елда Мәскәү юридик институтын (МЮИ) итеп үзгәртелә. 2016 елда университетка Дәүләт идарә университеты структур бүлекчәсе буларак индерелде. Университет бүген: 17000 студент, 27 кафедра, 1 РФА академигы, 1 РАН әгъзасы, 100 дән артык табиблар һәм 300 кандидатлар, 14 атказанган фән эшлеклеләре, 15 РФ атказанган юристлары.
Ректорат
'''Ректор — к.ю.ф. д., '''Блажеев Виктор Владимирович Беренче проректоры — профессор, юридик фәннәр докторы Грачева Елена Юрьевна, финанс, хокук һәм бухгалтерлык учеты кафедрасын җитәкли.
Сендуфе
Сендуфе — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Кабесарадос
Кабесарадос — Испаниянең Сьюдад-Реаль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тавеньга
Тавеньга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вожега елгасының уң ярыннан 29 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Онега елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Онега.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Отешо-Руад
Отешо-Руад — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Гослице
Гослице — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сергей Голицын
Сергей Дмитриевич Голицын (10 июнь 1696, Мәскәү — 1 июль 1739, Казан губернасы, Казан өязе Салмачы авылы), кенәз, дәүләт эшлеклесе, дипломат, камергер (1724), яшерен киңәшче (1729).
Тәрҗемәи хәле
1711 елдан дәүләт хезмәтендә, Испаниядә (1722-26), Пруссиядә (1729-31), Персиядә (1733-36) илче. 1731-33 елларда Камер-коллегия президенты.
Альткирш (округ)
Альткирш — Франциядәге округ (Arrondissement). Югары Рейн департаментына карый.
Географиясе
Мәйданы — 655 км². Округ 4 кантоннан тора, алар үз чиратында 111 коммунага бүленгән.
Тафта
Тафта (Тафтица) — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Царева елгасының уң ярыннан 46 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 66 км.
Наволок
Наволок (Наволок) — Коми Республикасының Корткерос районында урнашкан авыл.
Климат
Наволок климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Тафта
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — елганың башыннан алып Төньяк Двина Вычерга елгасына койганчыга чаклы, Юг һәм Сухона елгаларын кертмичә (инештән Кубен гидротөененә чаклы). Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Наволок
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (94%).
Тафта
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Садлинки
Садлинки — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Алексень (коммуна)
Алексень — Румыниянең Яломица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маскали (Мастовский районы)
Маскали  (Маскалі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Мастовский районында урнашкан авыл.
Пьясе
Пьясе — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
NGC 7611
NGC 7611 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Богуславице (Свентокшиж воеводалыгы)
Богуславице  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сланце
Сланце — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валасти
Валасти (Valasti) — Эстониянең Ярвамаа өязендә урнашкан авыл.
Рублева (Бабинавицки авыл советы)
Рублева (Рублева ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лёзненский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Плам-Бранч (Көньяк Каролина)
Плам-Бранч  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вя Фравита (Салерно)
Вя Фравита — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вя Фравита Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Курек (Лодзь воеводалыгы)
Курек  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сеньярей
Сеньярей — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
(1186) Тернера
(1186) Тернера  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Клинтон (Төньяк Каролина)
Клинтон  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Клинтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эймүр (Тиреболу)
Эймүр (Eymür) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Тиреболу илчесенә караган бер авыл (köy).
Масковшчына
Масковшчына (Маскоўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кастирла
Кастирла (Castirla) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.
Садлуки
Садлуки — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вапелло (Айова)
Вапелло  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вапелло шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кольмар (округ)
Кольмар — Франциядәге округ (Arrondissement). Югары Рейн департаментына карый.
Гостково (Островский повяты)
Гостково  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сланчий Врх
Сланчий Врх — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Кабесаррубьяс-дель-Пуэрто
Кабесаррубьяс-дель-Пуэрто — Испаниянең Сьюдад-Реаль провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Плаю (Таля, Прахова)
Плаю — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Валгейыэ
Валгейыэ (Valgejõe) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Искеле (Датча)
Искеле (İskele) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Датча илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Рае (Сарта)
Рае — Франциянең Сарта департаментында урнашкан коммуна.
Алиман (коммуна)
Алиман — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Богуцице-Други
Богуцице-Други — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Талзанга
Талзанга (Талзанка) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сывтуга елгасының сул ярыннан 83 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 54 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Онега елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Онега.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Инидорка
Инидорка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Пильва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(4054) Турнов
(4054) Турнов  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1983 елның 5 октябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1983 TL» саналган.
Рублева (Дабрамыслински авыл советы)
Рублева (Рублева ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лёзненский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Нью-Сейлем (Фаетт округы, Пенсильвания)
Нью-Сейлем  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Слап-об-Идрийци
Слап-об-Идрийци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нью-Сейлем (Фаетт округы, Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Курнендз
Курнендз — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сепойнш (Понте-де-Лима)
Сепойнш  — Португалиянең Виана-ду-Каштелу округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Отрив-ла-Фресс
Отрив-ла-Фресс — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Маславшчына
Маславшчына (Маслаўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Мөкрәле
Мөкрәле (Мăкăр ))— Татарстан Республикасының Буа районындагы авыл.
Владислав Листьев
Владислав Николаевич Листьев (1956 елның 10 мае, Мәскәү, РСФСР, ССРБ — 1995 елның 1 марты, Мәскәү, Россия) — совет һәм Россия телетапшырулар алып баручысы һәм журналист, ОРТның беренче генераль директоры, эшмәкәр. «Караш», «Час пик», «Могҗизалар кыры», «Тема» тапшыруларының авторы һәм беренче алып баручысы.
Мөкрәле
Почта индексы — 422442.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Владислав Листьев
Тормыш юлы
Владислав Листьев 1956 елның 10 маенда Мәскәүдә туган. «Спартак» спорт җәмгыятенең бертуган Знаменский исемендәге мәктәп-интернатын тәмамлый. Яшьүсмерләр арасында 1000 метрга йөгерү буенча ССРБ чемпионы була, соңрак «Спартак» спорт җәмгыятенең физик культура буенча инструкторы булып эшли. Мәскәү астында Таман гвардия дивизиясендә хезмәт иткән.