cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кларкс-Саммит (Пенсильвания)
Кларкс-Саммит  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4765
NGC 4765 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кларкс-Грин (Пенсильвания)
Кларкс-Грин  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4766
NGC 4766 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шаваноз
Шаваноз (Chavanoz) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Шарвьё-Шаваньё кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,24 км².
Далем (Төньяк Айфель)
Далем  — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дельбрюкк
Дельбрюкк — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Даттельн
Даттельн — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4768
NGC 4768 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кларксвилл (Пенсильвания)
Кларксвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Граждури, Ясси)
Лунка — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4767
NGC 4767 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Һиндукуш
Һиндуку́ш (هندوکش, ہندوکش, Καύκασος Ινδικός — Һинд Кавказы, яки Паропамисадлар (Παροπαμισάδαι)) — Үзәк Азиядәге тау системасы. Әфганстан һәм Пакстан территориясендә урнашкан.
Озынлыгы ~800 км, киңлеге 350 кмгача. Иң биек ноктасы — 7708 м (Тиричмир тавы). Үзәк һәм көнбатыш өлешләрнең уртача биеклеге 4000 м. Һиндукуш көньяк-көнбатыштан төньяк-көнчыгышка сузылган булы, Амудәрья, Һинд һәм Һилмәнд елгалары бассейннары арасында суаергыч вазыйфасын, климатик һәм ландшафт чиге вазыйфасын башкара. Төп тезмәләр — Баба, Пагман, һ.б. Таулар альп дәверендә барлыкка килгән. Туфрагы борынгы метаморфик токымнардан (, грәнит, һ.б.), шунингдек, мезокайнозойның утырма катламнарыннан төзелгән. Сейсмик актив зона. Климаты коры континенталь. Еллык явымнар саны 300—800 мм, көньяк-көнчыгыш җәйге муссоннар тәэсирендә була. Елгалары кар һәм боздан туена.
Шалон (Изер)
Шалон (Chalon) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Русийон кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,20 км².
Дёрентруп
Дёрентруп — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клейсвилл (Пенсильвания)
Клейсвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Замостя, Сучава)
Лунка — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татарстан дәүләт фольклор музыкасы ансамбле
Максаты
Ансамбльне төзүнең максаты – бай татар халык иҗаты җәүһәрләрен саклаучы, аларны хәзерге чорга яраклаштырып һәм сәнгатьнең заманча төрләренә якынайтып башкаручы иҗат төркеме булдыру.
Башкаручылар
Ансамбль артистлары, күпчелектә, Казан мәдәният һәм сәнгать академиясен һәм Казан дәүләт консерваториясен тәмамлаган, югары музыка белеме алган универсаль башкаручылар. Аларның һәркайсы берничә музыка уен коралында уйный белә, һөнәри дәрәҗәдә җырлый. Ансамбльнең һәр концерт чыгышы хореография ягыннан төрле биюләр белән дә баетылган була. Татар классик уен коралларының (курай, кубыздан алып гармоникага кадәр) барысы да, яңадан сафка кайткан борынгылары да (сорнай, думбыра, ятаган, татар гөсләсе, саз) ансамбль концертларында кулланыла.
Репертуар
Ансамбль татар халкының төрле төркемнәре – мишәр, керәшен, Себер татарлары, Кырым татарлары, Түбән Новгород татарлары, Пермь краенда, Курган өлкәсендә, Пенза өлкәсендә, Башкортстанда, Төркиядә, Румыниядә яшәүче татарларда сакланып калган, моңарчы билгеле булмаган һәм сирәк башкарылучы халык иҗаты җәүһәрләрен башкара.
Бүген ансамбль башкара торган 150 ләп әсәр бар.
NGC 4770
NGC 4770 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Яңа Юл районы
Тарих
Яңа Юл районы территориясе 1744 елга кадәр Казан губернасында, 1765 елда Уфа губернасына бирелеп, 1920 елга кадәр Уфа губернасының Минзәлә өязе Нөркәй вулысында, 1920 елдан 1921 елга кадәр Минзәлә кантоны Нөркәй вулысында, 1921 елдан 1930 елга кадәр Чаллы кантоны Нөркәй вулысында, 1930 елдан 1935 елга кадәр өлешләтә Минзәлә, Сарман, Чаллы районнарына урнашкан.
NGC 4770
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Яңа Юл районы
Тарих
1935 елның 10 февралендә Ворошилов районы буларак Чаллы районыннан бүленеп чыгару юлы белән барлыкка килә. Район исеме совет дәүләт эшлеклесе, гаскәр башлыгы К.Е. Ворошилов (1881-1969) хөрмәтенә аталган. Яңа булдырылган районның барлык хакимият органнары Теләнче-Тамак авылында 1880 елларда сәнәгатькәр Хәлфиннәр тарафыннан корылган таш биналарда урнаша.
1957 елның 29 ноябрендә исеме Яңа Юл районы итеп үзгәртелә.
1959 елның 12 октябренда район юкка чыгарыла, ә аның территориясе Минзәлә һәм Сарман районнарына тапшырыла.
1984 елның 4 маенда элек Яңа Юл районына кергән берничә авылны (Теләнче-Тамак, Иске Абдул, Иске Дөреш, Җикәнлекүл, Тау асты Дөреш, Хуҗи, Мерәс, Торнаташ, Останково (Бәшенде), Казаклар, Левашево, Артамоновка) Минзәлә һәм Сарман районнарыннан алып, Чаллы районына (1976 елдан Тукай районы) кушалар (кире кайтаралар).
Административ бүленеш
1948 елның 1 гыйнварына районда 20 авыл советы булган: Зур Нөркәй, Югары Чыршылы, Кадрәк, Карашай-Саклау, Мерәс, Яңа Абдул, Останкау, Саклаубаш, Сәмәкәй, Иске Абдул, Иске Дөреш, Иске Имән, Сөлек, Сулы Саклау, Теләнче-Тамак, Удельный Суранчак, Ургунда, Шәрләрәмә, Шыгай. Район мәйданы 862 км² тәшкил иткән.
Шаманьё
Шаманьё (Chamagnieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Ла-Верпийер кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 13,70 км².
Дрольсхаген
Дрольсхаген — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Дренштайнфурт
Дренштайнфурт — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4769
NGC 4769 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Клинтонвилл (Пенсильвания)
Клинтонвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 4771
NGC 4771 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дюльмен
Дюльмен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шампанье (Изер)
Шампанье (Champagnier) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Ле-Пон-де-Кле кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,61 км².
Лунка (К.А. Росетти, Бузеу)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4772
NGC 4772 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Зальцкоттен
Зальцкоттен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4773
NGC 4773 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Клиона (Пенсильвания)
Клиона  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клирфилд (Пенсильвания)
Клирфилд  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шампье
Шампье (Champier) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Бьевр кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,43 км².
Лунка (Келераш)
Лунка — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Клифтон-Гайтс (Пенсильвания)
Клифтон-Гайтс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Лунка (Келераш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зарбекк
Зарбекк — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дюрен
Дюрен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Искәрмәләр
Дюрен
Социолект
Социолингвистика да, социолект яки социаль (иҗтимагый) диалект буларак берәр иҗтимагый-икътисади сыйныф, этник төркем (махсус этнолект термины), яшь буенча төркем, һәм башкаларга хас булган тел вариантны (регистрны) атыйлар.
Социолектлар очрагында ике феномен таралган: * җирле җәмгыять белән ассоциацияләү аркылы үзенчәлекле коммуникатив практикаларны пассив үзләштерү һәм * берәр төркем белән идентификацияләнүен күрсәтү өчен сөйләү һәм язма формаларны актив өйрәнү һәм сайлау.
Социолектларны өйрәнүче кешеләрне социолингвист дип атала; алар тел вариацияләрне өйрәнә. Социолингвистлар социолектларны махсус лингвистик терминнарның иҗтимагый таралышын тикшерү белән билгели. Географик таралышына нигезләнгән диалекттан аермалы буларак, социолект үзенчәлекле лингвистик формаларны социаль сыйныфлар өчендә кулланылышы нигезендә билгели.
NGC 4774
NGC 4774 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Зассенберг
Зассенберг — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шам-сюр-Драк
Шам-сюр-Драк (Champ-sur-Drac) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Ле-Пон-де-Кле кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,92 км².
Этнолект
Этнолект дип аерым  этник яки мәдәни астөркем белән бәйле булган үзенчәлекле тел атала. Этнолектны куллану шәхесне берәр җәмгыять әгъзасы булганын билгеләүче тамга була ала. Тел этник төркем һәм диалект төшенчәләрен берләштерә.
Термин беренче тапкыр Аурупадан килгән иммигрантларының балалары бердән-бер телләре булаган инглиз телен тасвирлау өчен Нью-Йорк штатының Буффало шәһәрендә кулланыла кулланылышка керә. <sup class="noprint Inline-Template noprint Template-Fact" style="white-space:nowrap;">
Этнолект төшенчәсе лингвистик вариациясе һәм этник кемлеккә бәйле. Тел социологы Joshua Fishman фикеренчә, бүгенге көн җәмгыятьләрдә урын алучы телләрнең стандартлаштырылу һәм милләтчелек процесслары тел кулланучылары игътибарына тел белән этнос арасындагы бәйләнешләрне китерә.
Берәр этноска бәлелек төшенчәсе берәр лингвистик вариациясенә тел кулланылышының иҗтимагый аспектлары күзлегеннән тәэсир итә ала. Этник төркемнәрнең бер-берсенә карата мөгамәләләре аларның телнең кулланылышына тәэсир итә ала. Диалектлар фонологик, синтактик һәм лексик вариацияләре буенча аерыла ала. Шундый лингвистик үзенчәлекләр аерым этник төркемнең иҗтимагый маркерлары буларак әһәмият ташый ала.
Кокбург (Пенсильвания)
Кокбург  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 4775
NGC 4775 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кокбург (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4775
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шанас
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11,65 км².
NGC 4776
NGC 4776 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Зельфкант
Зельфкант — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Лупша, Алба)
Лунка — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4778
NGC 4778 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Зенден (Вестфалия)
Зенден  — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Колвин (Пенсильвания)
Колвин  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зельм
Зельм — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зигбург
Зигбург — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коламбия (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Милишеуць, Сучава)
Лунка — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зиммерат
Зиммерат — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4779
NGC 4779 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4780
NGC 4780 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Колледжвилл (Пенсильвания)
Колледжвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4777
NGC 4777 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Лунка (Мороень, Димбовица)
Лунка — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
NGC 4777
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лунка (Мороень, Димбовица)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зенденхорст
Зенденхорст — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шанрус
Шанрус (Chamrousse) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Уазан-Романш кантонына карый.
Лунка (Муреш)
Лунка — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шантесс
Шантесс (Chantesse) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сюд-Грезиводан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,83 км².
Зонсбекк
Зонсбекк — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шантлув
Шантлув (Chantelouve) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Матезин-Триев кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 33,41 км².
Коллингдейл (Пенсильвания)
Коллингдейл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Конвей (Пенсильвания)
Конвей  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зундерн (Зауэрланд)
Зундерн  — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4783
NGC 4783 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4781
NGC 4781 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лунка (Окнеле-Мари, Вилча)
Лунка — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зюдлон
Зюдлон — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4782
NGC 4782 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шапареян
Шапареян (Chapareillan) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, О-Грезиводан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 30,00 км².
Милли тел
Милли тел — де факто яки деюре — берәр халык һәм алар яшәгән территория белән бернинди дәрәҗәдә бәйле булган тел (яки тел варианты, мәс. сөйләм). Термин төрле мәгънәләрдә кулланыла. Милли тел берәр милләтнең яки илнең милли кемлегенең  төрәге була ала Шулай юк илнең кайбер территорияларында яшәгән халкы тарафыннан беренчел тел буларак кулланылган телләрне дә милли тел буларак атыйлар.
Танылган тел галиме C.M.B. Brann үзенең Африкада эшләү тәҗрибәсе нигезендә, төрле җәмгыятьләрдә милли тел төшенчәсе "дүрт нык аерылган мәгънәне" ташыганын ассызыклый: Соңгысына гадәттә рәсми тел статусы бирелә.
Стандарт алманчасы, стандарт французчасы һәм стандарт испанчасы кебек стандарт тел ләр милли (уртак), региональ һәм халыкара тел ләр хезмәт итә алалар.
Рәсми тел һәм милли тел төшенчәләре
"Милли" һәм "рәсми тел" - мәгънәләре кайвакыт бер-берсенә туры килгән, яки махсус аерылып торган ике аерым төшенчә һәм хокуки категория буларак күрү кулайрак. Үз дәүләте булмаган милләт телләренә рәсми статусын бирә алмаса да, үзенчәлекләре һәм кулланылышы сакланып торганда телләре милли тел буларак яши ала.
Рәсми дәрәҗәгә чыга алу өчен, сөйләм һәм язу телләре берәр хөкүмәт яки федераль дәрәҗәдә кулланылышны, салымнарнан җыелган акча белән ныгытылуын яки кимендә мәгариф системасында укытылуы һәм эш бирүчеләр тарафыннан рәсми статусы кател(ләр) белән бер дәрәҗәдә хөрмәт ителүен таләп итә. Шулай ук алар: рәсми хәбәрләрне таратуда кулланышы мәҗбүри буларак, берәр территориядә азчылык теле дәрәҗәсендә телне аны аңлый алулары һәм әкиятләрне, такмакларны, шигырьләне, фразаларны, җырларны һәм башка әдәби мирасны саклау һәм башка буыннарга тапшыру өчен, яки башка автохтон булмаган телгә карата өстенлек бирү өчен милли үзенчәлекне алга сөрү куллана алалар.
Исраил
Илнең рәсми телләре - иврит һәм гарәп теле, ләкин инглиз теле дә киң кулланылышта (мәс. юл билгеләрендә).
Россия
Россиянең бердән-бер ил күләм рәсми теле рус теле, ләкин аерым төбәкләрендә шулай ук 27 башка рәсми телләре кулланыла.
Сингапур
Сингапур ның дүрт рәсми теле бар: инглиз теле (Сингапур варианты), кытай теле, малай теле һәм тамил теле. Бизнес, хөкүмәт һәм мәгариф өчен төп тел буларак инглиз теле кулланылса да, илнең милли теле буларак малайча санала. Бу Малайзия белән географик һәм тарихи бәйләнешләр һәм этник малайларны (халыкның якынча 14%) Сингапурның автохтон халкы буларак кабул итү аркасында.
Лунка (Олт)
Лунка — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Конниот-Лейк (Пенсильвания)
Конниот-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иббенбюрен
Иббенбюрен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Ибах-Паленберг
Ибах-Паленберг — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иббенбюрен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Искәрмәләр
Иббенбюрен
Хронолект
Тел белеме ндә, үзенчәлекләре аеруча вакытка бәйле факторлар белән тәэсирләнгән тел вариантлары хронолект дип атала. Бу төшенчә социолект, этнолект һәм геолект төшенчәләре белән бер рәткә керә. Тарихи лингвистика өйрәнгән лингвистик дивергенция процессларын тасвирлаганда, хронолектның якынча тел үсешенең махсус стадияләре белән тиңләү урынлы.
NGC 4785
NGC 4785 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4784
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Конингем (Пенсильвания)
Конингем  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Инден (Рейнланд)
Инден  — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Конниотвилл (Пенсильвания)
Конниотвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Шаравин (Изер)
Шаравин (Charavines) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Ле-Гран-Лан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,52 км².
Иссельбург
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4786
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лунка (Пашкань, Ясси)
Лунка — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шарансьё
Шарансьё (Charancieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Шартрёз-Гье кантонына карый.
Иссум
Иссум — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Коннокенессинг (Пенсильвания)
Коннокенессинг  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Иссум
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коннокенессинг (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Boxara xanlığı
Boxara xanlığı (üzbäkçä Buxoro xonligi) - 1501-1785 yıllarda märkäze Boxara belän bügenge Üzbäkstan, Tacikstan, Törekmänstan, könyaq Qazaqstan, tönyaq Äfğänstan bilämälärendä bulğan däwlät.
Tarix
1501 yılda Şäybäni citäklägän küçmä üzbäklär qäbiläläre Timer däwläteneñ başqalası Sämärqand şähären basıp ala häm Maweranahrda Boxara xanlığına nigez sala. Çınnan da baştaraq Sämärqand däwlätneñ başqalası bulıp qalğan, tik 1533 yılda Ğöbäydulla xan idärä itkän çorda başqalası Boxarağa küçerelä.
Şäybäni näsele (1500—1601)
Möxämmäd Şäybäni (1451—1510) Maweranahr häm Böyek Xorasan töbägen basıp ala. 1510 yılda Merw yanında İran şahı İsmail I Säfäwidkä ciñelä häm üterelä.
1533 yılda Ğöbäydulla xan başqalasın Boxarağa küçerä, däwlät Boxara xanlığı atala başlıy, cirle xalıqlar törkilär, qarluqlar, qıpçaq toqımnarı, miñlär, qoñıratlar, merkitlar, dulatlar qäbiläläre kilgän ilbasarları küçmä üzbäklär belän quşılalar, näq ciñgäm köçmä üzbäklär ataması xalıqqa yaña isemne birä - üzbäklär.
Qarluq tele (çağatay söyläme) kilgän törki küçmä söylämnäre belän quşıla häm üzbäk telenä äwerelä.
Şäybänilär Säfäwid däwlätenä qarşı Xorasan öçen häm Herat öçen suğışalar.
Abdulla II xan (1557-1598) berençe tapqır barlıq üzbäklär xanı bulıp telgä alına, ul küp mäçetlär, mädräsälär, kärwän-saraylarğa saldıra.
Йюхен
Йюхен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Boxara xanlığı
Şäybäni näsele (1500—1601)
Abdulla II ulı Abdulämin xan üterelgännän soñ, Şäybäni näsele özelä.
Йюхен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Boxara xanlığı
Aştarxan näsele (1601-1756)
Şäybäni näsele urınına Aştarxan näsele (1601-1756) täxetkä utıra. Aştarxan xannar Ästerxan xannarınnan çığalar.
Aştarxan näselennän çıqqan iñ kürenekle xan İmamquli (1611-1642) idärä itkän çorda Registan tözep beterelä.
Manğıt näsele (1756—1920)
Aştarxan näsele urınına Manğıt näsele täxetkä utıra, bu dinastiä Oktäber İnqıylabına qädär xäkimlek itä.
1740 yılda İran xakime Nädir şah Maweranahrğa yaw belän kilü waqıtında Möxämmäd Xakim bi anıñ belän solıx kileşüen tözärgä mäcbür bula, ä ber ulı Möxämmäd Räxim bi Nädir şah belän berläşä.
1758 yılda Möxämmäd Räxim bi ülgännän soñ, Daniälbi täxetkä utıra, läkin Boxara keşeläre aña qarşı baş kütärä, näticädä ulı Şahmorad (1785-1800) täxetkä utıra.
Şahmorad xäkimiätkä kilgäç, xan titulınnan baş tarta, ämir bulıp qalğan, şuñä kürä Boxara xanlığı Boxara ämirlegenä äwerelä.
Лунка (Оничень, Нямц)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каллеталь
Каллеталь — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шарантонне (Изер)
Шарантонне (Charantonnay) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Ла-Верпийер кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 11,00 км².
NGC 4787
NGC 4787 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4788
NGC 4788 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Конфлюенс (Пенсильвания)
Конфлюенс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4789
NGC 4789 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Коншогокен (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Петирладжеле, Бузеу)
Лунка — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Акчарлак (мәгънәләр)
Акчарлак — күп мәгънәле сүз. Тамыры «чар» — «чарлау» («чар» авазы чыгару) сүзеннән ясалган.
Татарча Википедиядә әлеге сүзне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:.
Калль
Калль — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Пошага, Алба)
Лунка — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Пуешть, Бузеу)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шарвьё-Шаваньё
Шарвьё-Шаваньё (Charvieu-Chavagneux) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Шарвьё-Шаваньё кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,65 км².
Калькар
Калькар — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4790
NGC 4790 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Коппел (Пенсильвания)
Коппел  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шаретт (Изер)
Шаретт (Charette) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Морестель кантонына карый.
Коплей (Пенсильвания)
Коплей  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Телеорман)
Лунка — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4791
NGC 4791 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Карст (шәһәр)
Карст  — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Айдар Фәйзрахманов
Айдар Фәйзрахманов, Айдар Фәтхрахман улы Фәйзрахманов (1955 елның 30 гыйнвары, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Арча районы, Урта Бирәзә) — опера җырчысы (лирик тенор), музыкант, дирижер, ансамбль җитәкчесе, РФ атказанган (2009), Татарстанның халык (1997), артисты, Татарстанның Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты (2019), Казан дәүләт педагогия университеты музыка факультеты профессоры (2015 елдан), кафедра мөдире. Татар дәүләт филармониясе (2011 елдан) һәм Татарстан дәүләт фольклор музыкасы ансамбленың (2002 елдан) сәнгать җитәкчесе.
Тәрҗемәи хәле
1955 елның 30 гыйнварында ТАССР Арча районы Урта Бирәзә авылында алты балалы гаиләдә төпчек бала булып туган. Арча бистәсендә (1796-1926 елларда, 2008 елдан шәһәр) мәктәпне (1972), Казан дәүләт педагогия институтының музыка факультетын (1976), Казан дәүләт консерваториясенең вокал факультетын (Зөләйха Хисмәтуллина курсы, 1981) тәмамлаган.
Опера сәхнәсендә
Муса Җәлил исемендәге Татар дәүләт опера һәм балет театры баш режиссеры Нияз Даутов тәкъдиме белән театрга кабул ителә. 27 ел опера сәхнәсендә хезмәт куя, чит ил, рус һәм татар операларыннан партияләр башкара. Театр белән Алмания, Һолландия, Франция, Бельгия, Швейцариядә гастрольләрдә була.
Эстрада
Халык җырларын башкаручы буларак танылу ала. Композиторлар Сара Садыйкова, Рөстәм Яхин, Луиза Батыр-Болгари, Резеда Ахиярова, Мәсгудә Шәмсетдинова җырларын репертуарына кертә. Хәсән Туфан, Илдар Юзеев, Ренат Харис, Гамил Афзал, Харрас Әюп сүзләренә язылган җырларны, үзе язган «Туган ягыңнан китмә» (Гамил Афзал сүзләре), «Әллә күрешәбез, әллә юк», «Яшәү бары – бер кызык» (Илдар Юзеев сүзләре) җырларны башкара.
TV карьерасы
1999-2014 елларда Татар телевидениесендә (Татарстан "Яңа гасыр" ) «Җырлыйк әле» тапшыруын алып бара, тиз арада тапшыру татар тамашачысының яраткан тапшыруына әйләнә.
Ансамбль җитәкчесе
2002 елдан Татарстан дәүләт фольклор музыкасы ансамбленың сәнгать җитәкчесе. Ансамбль белән Австрия, Алмания, Литва, Польша, Франция, Төркия, Оман, Финляндия, Тунис, Монголия, Казакъстан, Төрекмәнстан, Украинада чыгышлар ясый.
Айдар Фәйзрахмановның төрле авыллардан-төбәкләрдән табылган әсәрләрдәге җитешмәгән ноталарны гаҗәеп оста таба белүе ансамбль репертуарының яңарып торуына, моңарчы яңгырамаган халык көйләренең, татар халкының төрле этник төркемнәре фольклорының туплануына китерә. А. Фәйзрахманов Котдус Хөснуллин, И. Кадыйров кебек фольклор белгечләре белән эшли, И. Дәүләтшин, М. Кәшиповка аранжировканы ышанып тапшыра
Бүген ансамбль хәзинәсендә һәрберсе музыкаль гәүһәр булган 150 ләп әсәр бар, аларның саны елдан-ел ишәя. Коллективның куйган концертлар саны меңнәр белән исәпләнә.
Шәкертләре
Гүзәл Уразова, Эльвира Гафурова, Гөлшат Шәрәпова һ. б.
Гаиләсе
Хатыны Халисә Габделхәй кызы (1960—2020), Татарстан китап нәшрияты хезмәткәре булып эшләгән. Озакка сузылган каты авырудан соң 2020 елның 11 июлендә вафат булган. Кызлары Чулпан, Айгөл. Оныклары Ирхан, Айлин.
Корнвол (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка (Тулча)
Лунка — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Камп-Линтфорт
Камп-Линтфорт — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кораополис (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шарнекль
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,23 км².
NGC 4793
NGC 4793 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кастроп-Рауксель
Кастроп-Рауксель — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Искәрмәләр
Кастроп-Рауксель
Лунка-Ампойцей
Лунка-Ампойцей — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кевелар
Кевелар — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4794
NGC 4794 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
NGC 4792
NGC 4792 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Корсика (Пенсильвания)
Корсика  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кёльн-Мюльхайм
Кёльн-Мюльхайм — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4795
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Кемпен
Кемпен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шасле
Шасле (Chasselay) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сюд-Грезиводан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,45 км².
NGC 4796
NGC 4796 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Татарстанның филармония джаз-оркестры
Татарстанның филармония джаз-оркестры (Казан биг-бэнды) (Филармонический джаз-оркестр Республики Татарстан, Казанский биг-бэнд) — Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясе составында эшләүче сәнгать коллективы, Россия күләмендә джаз музыкасы өлкәсендә әйдәүче  һөнәри иҗат төркеме.
Тарих
2011 елның 1 гыйнварыннан Габдулла Тукай исемендәге Татар дәүләт филармониясе составында Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе, профессор, танылган дирижер, тәҗрибәле джаз белгече Анатолий Василевский (1940―2022 ) җитәкчелегендә оештырыла. 1950 еллар ахырында Казанда төпләнгән Олег Лундстрем оркестры башкаручыларыннан ТАССР дәүләт кинематография оркестры төзелә. Тиздән оркестр Казанда укыган башкаручылар белән тулыландырыла. 40 ел рәттән оркестр белән Олег Лунстремның Шанхай буенча иптәше, тенор-саксофончы Виктор Деринг җитәкчелек итә. 2011 елның 1 гыйнварында филармониянең 2 коллективы — Виктор Деринг җитәкләгән ТР дәүләт кинематография оркестры һәм ТР дәүләт эстрада-симфоник оркестры нигезендә Татарстанның филармония джаз-оркестры оештырыла.
Беренче концерты
Джаз-оркестрның беренче концерты III халыкара «Филармониада» музыка сәнгате фестивалендә (Казан) була. Анда джаз-оркестр белән Россиянең халык артисты, дөньякүләм танылган музыкант Игорь Бутман (саксофон) чыгыш ясый.
Хезмәттәшлеге
Джаз-оркестр атаклы джаз музыкантлары белән хезмәттәшлек итә: Татар дәүләт филармониясе сәхнәсендә джаз-оркестр белән берлектә танылган джаз башкаручылары Давид Голощекин, Владимир Пономарев, Деннис Ролланд, Анатолий Кролл, Дебора Дэвис, Алвон Джонсон, Ники Харис, Рэй Гаскинс, Джейми Дэвис, Мэнди Гейнс, Хосе Гонзалес, Джоан Майнор, Полетт МакУильямс, Марк Уитфилд, Виталий Головнев һәм башкалар чыгыш ясый.
Репертуар
Оркестр репертуарында — традицион һәм заманча джаз музыкасы, оркестр өчен эшкәртелгән танылган көйләр һәм махсус язылган әсәрләр, джаз импровизацияләре, диксиленд, уен коралында уйнау сәнгате шедеврлары, бию ритмнары, популяр җырлар.
Керкен
Керкен — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Шассиньё
Шассиньё (Chassignieu) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Ле-Гран-Лан кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,17 км².
NGC 4797
NGC 4797 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лунка-Апей
Лунка-Апей — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кирспе
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка-Апей
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кортдейл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Лунка-Асеу
Лунка-Асеу — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кортдейл (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка-Асеу
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коул-Сентер (Пенсильвания)
Коул-Сентер  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Коулдейл (Бедфорд, Пенсильвания)
Коулдейл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Коул-Сентер (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кёнигсвинтер
Кёнигсвинтер — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Коул-Сентер (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коулдейл (Бедфорд, Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 4798
NGC 4798 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Кёнигсвинтер
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Искәрмәләр
Кёнигсвинтер
NGC 4798
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лунка-Банулуй (Васлуй)
Лунка-Банулуй — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кирхленгерн
Кирхленгерн — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шас-сюр-Рон
Шас-сюр-Рон (Chasse-sur-Rhône) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Вьен-1 кантонына карый.
NGC 4799
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Коулдейл (Скайлкилл, Пенсильвания)
Коулдейл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кирххундем
Кирххундем — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коулмонт (Пенсильвания)
Коулмонт  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4801
NGC 4801 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Коулпорт (Пенсильвания)
Коулпорт  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Шат
Шат (Chatte) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сюд-Грезиводан кантонына карый.
NGC 4800
NGC 4800 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Коулпорт (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Шат
Географиясе
Коммуна мәйданы — 22,81 км².
Коулпорт (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 4800
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Коршенброх
Коршенброх — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Косфельд
Косфельд — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Акчарлак (газета)
«Акчарлак» газетасы — Татарстанның Казан шәһәрендә нәшер ителүче күп тиражлы шәхси басма. Газетаны нәшер итүчеләр — Татарстанның халык артисты Габделфәт Сафин, Рузилә Сафина. 2014 елдан баш мөхәррире ― Алмаз Марс улы Гыймадиев.
Тарих
Беренче саны 2001 елда дөнья күрә. Башта айга бер, соңрак атнага бер А4 форматында 32 биттә бастырыла.
Тираж
Тиражы сертификацияләнгән (Таныклык № 616, 2010 елның 28 маеннан гамәлдә).
Бүләкләре
Биш ел беррәттән (2010 — 2015) «Тираж – ел рекорды» премиясенең «Милли телдә иң күп тиражлы газета» номинациясендә җиңүче.
Контент-юнәлеше
“Акчарлак” мәгълүмат бирү һәм күңел ачу юнәлешләрендә эшли. Гаилә газетасы.
Сәхифәләре
Габделфәт Сафин:
Яңа басмалар
2003 елдан башлап, газетага кушымта рәвешендә, айга бер «Ашыгыч ярдәм», «Уртак хисләр», «Авырмас өчен 101 киңәш», «Акчарлак сканворды», «Татар хатыны» газеталары, «Азан нуры» һәм «Строители Татарстана» журналлары бастырыла.
Лунка-Бисеричий
Лунка-Бисеричий — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка-Борлесей
Лунка-Борлесей — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Краненбург (Түбән Рейн)
Краненбург  — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
NGC 4803
NGC 4803 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Шатлю (Изер)
Шатлю (Châtelus) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Сюд-Грезиводан кантонына карый.
NGC 4802
NGC 4802 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Шатлю (Изер)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12,30 км².
NGC 4802
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Лунка-Банулуй (Мехединць)
Лунка-Банулуй — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лунка-Брадулуй
Лунка-Брадулуй — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Шатне (Изер)
Шатне (Châtenay) — Франциянең Изер департаментына караган коммуна, Бьевр кантонына карый.
Лунка-Брадулуй
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шатне (Изер)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,62 км².
Кройцау
Кройцау — Алманиянең Төньяк Райн-Вестфалия җирендә урнашкан коммуна.
Крафтон (Пенсильвания)
Крафтон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кочрентон (Пенсильвания)
Кочрентон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).