cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сидней (Айова)
Сидней  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сидней шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
3-нче армия (Румыния)
3-нчы армия (Armata 3 română) – Икенче бөтендөнья сугышында, һәм аңаргача да, Румыния Кораллы көчләре эчендәге оператив хәрби берләшмә (бөтен гаскәрле армия).
1941 елның 22 июненә хәл
Полесьедан Кара диңгезгә кадәр 1 300 километрлы фронтта Герд фон Рундштедт җитәкчелеге астында армияләрнең «Көньяк» төркеме (44 алман, 13 румын дивизиләре, 9 румын һәм 4 маҗар бригадасы, 4-нче һава флоты һәм румын авиация ярдәме белән) урнашкан. Берләшмә 1-нче танк төркеме (Эвальд фон Клейст), 6-нче (ком. Фридрих Паулюс), 11-нче (ком. Ойген фон Шоберт) һәм 17-нче (ком. Карл-Хайнрих фон Штюльпнагель) алман армиясе, 3-нче (ком. Петре Думитреску) һәм 4-нче (ком. Никлоае Чуперка) румын армияләре һәм маҗар корпусы.
Армия эчендә
Армия эченә керделәр:
Виктор Тихомирнов (1889)
Виктор Тихомирнов, Виктор Александр улы Тихомирнов (Тихомирнов, Виктор Александрович, 1889 елның (6 декабре), Казан — 1919 елның 31 марты, шунда ук) — инкыйлабчы, большевик, фирка һәм совет дәүләт эшлеклесе. В.И. Ульяновның фикердәше һәм гаилә дусты. 1917 елдан РСДРП (б)ның Казан комитеты рәисе. Туган шәһәрендә урамга исеме бирелгән.
Тәрҗемәи хәле
1889 елның  (6 декабре)ндә Казанның эре сәүдәгәрләре,  Тихомирновлар династиясе вәкиле А.О. Тихомирнов (1850-1901) гаиләсендә туган. А.О. Тихомирновның беренче хатыныннан Николай, Сергей, Зинаида, икенче хатыныннан Виктор, Герман, Ольга исемле балалары булган. Гаилә Казанның үзәгендә, Георгий (Свердлов, хәзерге Петербург) урамында үз йортында яшәгән.
1911 елда чит илдән кайтып, Мәскәү коммерция институтында укый башлый. 1912 елда В.А. Тихомирнов Мәскәү большевиклар оешмасының иң эшлекле әгъзасына һәм «Правда» газетасының актив хезмәткәренә әверелә, «В.А.Т.», «Ветов», «Терентьев» псевдонимнары белән чыгыш ясый. 1913 елның 20 февралендә кулга алынып, 3 ай төрмәдә утыра, Олонец губернасына сөргенгә сөрелә. Әнисенең ярдәме белән чит илгә китә ала. Краков янындагы Закопанеда яши, В.И. Ленин белән аралаша. Фиркага күп итеп акча бирә, шул акчага «Правда» газетасын чыгару мөмкин була, Казандагы танышы В. Молотовны «Правда» газетасының сәркатибе итеп билгеләүгә ирешә.
Беренче бөтендөнья сугышы башлангач, Краковтан Швейцариягә китә. Аннан фирка ҮК кушуы буенча Петроградка кайта. 1916 елның яз-көз айларында Пустые Морквашида яши, көзен Петроградка китә, «Правда» газетасында эшли.
1917 елның март ахырында РСДРП ҮК В.А. Тихомирновны үз вәкиле сыйфатында Казанга җирле большевиклар оешмасы белән җитәкчелек итәргә җибәрә. 23 мартта В.А. Тихомирнов, З. А. Тихомирнова, И. Волков, Г. Олькеницкий, А. Комлев һ.б. катнашында узган киңәшмәдә Казан большевиклар оешмасын яңадан кору планы кабул ителә. 31 марттан В.А. Тихомирнов җитәкчелегендә «Рабочий» (хәзерге «Республика Татарстан») газетасы чыга башлый (З.А. Тихомирнова кыйбатлы муенсасын саткан акчага). Газетаның беренче саны өчен «Безнең программа» мәкаләсен яза.
1917 елның июль ахырында, Казан оешмасы вәкиле буларак, Петербургта РСДРПның VI корылтаенда катнаша.
1917 елдан РСДРП (б) Мәскәү комитетының хәрби бюросы әгъзасы.
1918-1919 елларда РСФСР эчке эшләр халык комиссариатының (НКВД) коллегия әгъзасы, НКВДның Мәскәү идарәсендә бүлек мөдире.
1919 елның 31 мартында үпкәсе шешеп вафат була. Казанның Арча зиратында.
Урта Вьюк
Урта Вьюк — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Нырмыч елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
(11466) 1981 EL33
(11466) 1981 EL33 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EL33» саналган.
Рэндольф (округ, Джорджия)
Рэндольф — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Катберт шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 1111 км² тәшкил итә.
Үсемлекчелек
Үсемлекчелек — культуралы үсемлекләрне азык-төлектә куллану өчен үстерү белән шөгыльләнүче авыл хуҗалыгы тармагы.
Фән буларак,ул үсемлекләрнең сортларын, гибридларын, формаларын өйрәнеп кенә калмый, ә аларны эшкәртүнең ысулларын да яхшырта.
Үсемлекчелек тармаклары
Үсемлекчелекнең беренче тармагы кырчылык дип атала. Икенчесе – яшелчәчелек, өченчесе – бакчачылык, дүртенчесе – чәчәкчелек.
Игенчелек яки кырчылык – ул иген культуралары үстерү. Иген культураларына нәрсәләр арыш, бодай, арпа, солы, тары, кукуруз кебек культуралар керә. Яшелчәчелек ул – яшелчәләр үстерү. Яшелчәләрне бакчада, парникларда, теплицаларда үстерәләр. Яшелчәләрне төрле витаминнарга бай булган өчен үстерәләр. Бакчачылык ул – җиләк-җимеш культуралары үстерү.
3-нче армия
3-нче армия — төрле дәүләтләрдә кораллы көчләрнең армияның исеме.
3-нче һава армиясе
3-нче танклар армиясе
GSC3515-217
GSC3515-217 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Кәркәүч
Кәркәүч — Татарстан Республикасының Кукмара районындагы авыл.
GSC3515-217
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Кәркәүч
Халык саны — 355 тирәсендә. Почта индексы — 422116.
GSC3515-217
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кәркәүч
Тарих
1710 елда нигезләнгән.
Су бассейны округлары
Су кодексының 28-че статьясына ярашлы 20 су бассейны округлары бар.
Пудло (Лодзь воеводалыгы)
Пудло  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Кәркәүч
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Пудло (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Парсова
Парсова — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Немнюга елгасының сул ярыннан 37 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 54 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лезиньяк-Дюран
Лезиньяк-Дюран — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Пласедо (Техас)
Пласедо  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Пласедо халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Языбашы (Демирөзү)
Языбашы (Yazıbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Демирөзү илчесенә караган бер авыл (köy).
Мауер (Баден)
Мауер (Mauer) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ансан (Португалия)
Ансан  — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Дрегенешть-де-Веде (коммуна)
Дрегенешть-де-Веде — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ла-Морера
Ла-Морера — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мокре (Свентокшиж воеводалыгы)
Мокре  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(11467) 1981 EA36
(11467) 1981 EA36 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 3 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EA36» саналган.
(10449) Takuma
(10449) Takuma — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Запруддзе (Круглянский районы)
Запруддзе  (Запруддзе ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Круглянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Красне (Ряшивский повяты)
Красне — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фралова (Гарадоцкий районы)
Фралова (Фралова ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Вайханский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Тихомирнов (мәгънәләр)
Тихомирнов — фамилия.
Капаклычешме (Везиркөпрү)
Капаклычешме (Kapaklıçeşme) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Везиркөпрү илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Радимна
Радимна — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Силвер-Сити (Айова)
Силвер-Сити  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Силвер-Сити шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ричмонд (округ, Джорджия)
Ричмонд — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Огаста шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1777 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 839 км² тәшкил итә.
Гоби (Виченца)
Гоби — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гоби Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Удето
Удето — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Зур Гнилуша
Зур Гнилуша (балка Коренная) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ростав өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кундрючья елгасының сул ярыннан 166 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Северский Донец елгасы, елга Калитва елгасы кушылган урындан башына чаклы. Кече елга бассейны — Северский Донец (су бассейнының Россия бүлеге), елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Парландырылган бәрәңге белән ит
Сыер яки сарык итен әзерләү
Сыер яки сарык итенең йомшак җире (сум ит) алына. Яхшы­лап юганнан соң, итне 300—500 грамм зурлыгындагы кисәкләр­гә бүләләр дә 2—3 стакан су салып пешерергә куялар. Пешкән ит суынгач, аны вак калҗаларга турыйлар.
Бәрәңге һәм башка кушылмалар
Уртача гына эрелектәге тигез бәрәңгеләрне әрчегәч, урталай ярып, тозлы суда пешереп алалар.
Икенче ысул
Бәрәңге белән итне икенче ысул белән — башта кыздырып парландырырга да була. Моның өчен чи ит 80—100 грамм зур­лыгындагы кисәкләргә турала. Бу кисәкләргә тоз, борыч сөртеп, онда әвәләнә һәм табага салып һәр ягы кызарганчы кыздырыла. Шуннан соң итне кәстрүлгә салырга кирәк; ит кыздырылган табага бер стакан су салып, кайнатып чыгарырга да аны сөзеп, кәстрүлгә ит өстенә салырга, тагын ике стакан су өстәп, итне 1 —1,5 сәгать сүрән генә утта парландырырга кирәк. Парланган иткә вак итеп турап аерым кыздырылган суган һәм урталай ярып пешерелгән бәрәңге, бер лавр яфрагы, 5—6 бөртек тартма­ган борыч салып, барысы бергә тагын 20—30 минут ут өстендә тотыла,
Рецепт
10 кешелек   хәзерләгәндә:   1—1,5  килограмм ит (йомшак җире), 2 килограмм бәрәңге, 300 грамм суган, 200 грамм кишер (беренче ысул белән парлаганда), 2—3 стакан  шулпа, 1—2 аш, кашыгы он (икенче ысул белән   парлаганда),   100—150 грамм май алына.
Ансериш
Ансериш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Вавречка
Вавречка — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
(11468) 1981 EU42
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EU42» саналган.
Мокри-Бур (Свентокшиж воеводалыгы)
Мокри-Бур  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лессак (Шаранта)
Лессак — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Тихомирновлар
Тихомирновлар (Тихомирновы) — Казан сәүдәгәрләре, Казанның, «М.М. Тихомирнова уллары белән Казанда» Сәүдә йорты хуҗалары. Бөтендөнья күргәзмәләренең көмеш (Париж, 1878) һәм алтын (Чикаго, 1893) медальләре ияләре (чыпта; юкә кайрысыннан эшләнмәләр өчен). Казанның үзәгендә, элекке Георгий (Свердлов, хәзерге Петербург) урамындагы ике катлы үз йортларында яшәгәннәр. Октябрь инкыйлабыннан соң да (инкыйлаб хәрәкәтендә актив катнашучы Виктор Тихомирновка бәйле рәвештә) Тихомирновларга йортның икенче катындагы иң зур фатир калдырылган.
Династия
Осип Терентий улы (1797-1864), сәүдәгәрләр династиясенә нигез салучы, вак сәүдә белән шөгыльләнгән. Уллары:
Сицилия
Сицилия яки Сиҗилия (Sicilia) — Италия төбәкләренең берсе.
Ла-Нава-де-Сантьяго
Ла-Нава-де-Сантьяго — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сицилия
Административ үзәге — шәһәре.
(10450) Girard
(10450) Girard — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сицилия
Тарих
1946 елда барлыкка килгән.
Питтмен-Сентер (Теннесси)
Питтмен-Сентер  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Пудлувек
Пудлувек — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(10450) Girard
Тарихы
1967 елның 6 маенда Карлос Сеско, тарафыннан Эль-Леонсито обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1967 JQ» саналган.
Пудлувек
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Питтмен-Сентер (Теннесси)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йонне
Йонне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урта Золотиха
Урта Золотиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Вишера елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дрегичень (коммуна)
Дрегичень — Румыниянең Олт жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Крачкова
Крачкова — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Плезант-Гилл (Полк округы, Техас)
Плезант-Гилл  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Плезант-Гилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Языбашы (Чайҗума)
Языбашы (Yazıbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Чайҗума илчесенә караган бер авыл (köy).
Антаньол
Антаньол — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
GSC3543-566
GSC3543-566 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Запруддзе (Махавски авыл советы)
Запруддзе  (Запруддзе ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бобыльләр
Бобыль —XV — XVIII гасыр башларында Рус дәүләтендә җир кишәрлеге булмаган ялгыз крестьяннар төркеме.
Типтәрләр һәм бобыльләр үзара алар белән башкортлар арасында җир биләмәләре яки җирдән файдалану мөмкинлекләрендә урнашкан мөнәсәбәтләргә бәйле рәвештә аерылалар. Бобыльләр бу җирләрдә «сорамыйча», җир биләмәләре (сөрүлекләр һәм болыннар), шулай ук төзелеш һәм утын урманнары алганнар, әмма җир – сулардан, ау, балык тоту һәм кыргый хайваннар аулаудан файдаланган өчен башкортларга ясак түләгәннәр. Бобыльләр арасында ниндидер сәбәпләр аркасында үз ыруларыннан аерылган башкортлар да була.
Пачуга
Пачуга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сол күле күле - Солоха елгасы урнашкан. Елга озынлыгы 40 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кобрин
Кобрин (Кобрын, Кобрын, Кобрин) — Беларусның Брест өлкәсендә урнашкан шәһәр.
(11469) 1981 EZ42
(11469) 1981 EZ42 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кобрин
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Кобрин Көнчыгыш Европа вакыты (Eastern Eurupean Time, EET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +2:00 гә тигез.
(11469) 1981 EZ42
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EZ42» саналган.
Кобрин
Тарих
Беренче мәртәбә 1287 елда Ипатьев елъязмасында телгә алына.
14 йөзнең башыннан Бөек Литва кенәзлеге составында, аның эчендәге Кобрин кенәзлеге үзәге була. 1569 елдан Польша-Литва берлеге составында. 1589 елдада Магдебург хокукы бирелә. Польшаны өченче мәртәбә бүлүдән соң Рәоссия империясе составында, Гродно губернасында өяз үзәге булып торган. 1921 елдан Икенче Польша Җөмһүрияте составында. ССРБ һәм Өченче рейхның Польшага уртак бәреп керүе (1939) нәтиҗәсендә шәһәр ССРБ составына кертелә. 1941-44 елларда алман оккупациясе астында. 1991 елдан Беларус составында.
Халык
<div style=*font-size:88%*>
Гоби (Тревизо)
Гоби — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гоби Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Капанҗы (Салихлы)
Капанҗы (Kapancı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Салихлы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лувье
Лувье — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Фралова (Мёрский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Рокдейл (округ, Джорджия)
Территориясе
Округ мәйданы 339 км² тәшкил итә.
Силиндер (Айова)
Силиндер  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Силиндер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Радна
Радна — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бучирмә
Бучирмә — Татарстан Республикасының Кукмара районындагы авыл.
Халык саны — 357 тирәсендә. Почта индексы — 422104.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
2014 елгы футбол буенча дөнья чемпионатының финалы
2014 елгы футбол буенча дөнья чемпионатының финалы — «Маракана» стадионыныда (Бразилия, Рио-де-Жанейро) 2014 елның 13 июлендә узган 2014 елгы футбол буенча дөнья чемпионатының соңгы матчы. Матчта Алмания һәм Аргентина җыелмалары катнашканнар, ул алманнарның 1:0 исәбе белән җиңүе белән тәмамланган.
Уен җирле вакыт буенча 16:00 сәгатьтә башланган.
Очрашулар тарихы
Алмания һәм Аргенита такымнары үз тарихында барлыгы 20 тапкыр очрашканнар, шуларның алтысында алманнар, тугызында аргентиналылар җиңүчеләр булып чыктылар, ә тагын биш матч уртак нәтиҗәсе белән тәмамланган.
Дөнья чемпионатлары чикләрендә көндәшләр 6 тапкыр очрашканнар, шул исәп ике тапкыр — финалда:
Такымнрның соңгы очрашу 2012 елның 15 августында Майндагы Франкфуртында узды, шул уенда аргантиналылар 3:1 исәбе белән җиңделәр.
Матч статистикасы
Җиңү голны алмашка чыккан Андре Шүррле тапшыруыннан соң алмашка чыккан алман һөҗүмчесе Марио Һөтце 113-нче минутында кертте.
Алтынай
Алтынай (Алтынай) — Свердловск өлкәсенең Сухой Лог шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Тарих
1943 елда Ирбитские Вершины бистәсенә эшчеләр бистәсе статусы бирелә һәм Алтынай исеме кушыла. 1991 елда авыл торак пунктына үзгәртеп корылган.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (91%), татарлар (4%).
Вавринець
Вавринець — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Бургутка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Северский Донец елгасы, елга Калитва елгасы кушылган урындан башына чаклы. Кече елга бассейны — Северский Донец (су бассейнының Россия бүлеге), елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урта Кутим
Урта Кутим — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Кутим елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Törki xalıqlar
Törki xalıqlar ul Törki tellärendä söyläşä torğan küp xalıqlar berläşterä torğan atama. Törkilärneñ tulayım sanı 250 millionnan artıq.
Atamalar
"Törek" atamasınıñ berençe iskä alu 6. yözneñ Küktöreklär turında buldı. Qıtay ilbaşı 585. yılda İsbara isemle Küktürk xanına xat yazğanda, tegesen «Böyek Türk xanı» dip atıy. Şul çordağı Orxon yazmalarında da «Türük/Török» ataması qullanıla.
Bügenge Törkiädä «Türk» atamasınıñ mäğnäsen yışraq “köçle” wä “qüätle” itep açıqlílar.
Böten dönyada «Törki» süzen mädäniäte, tele, milläte, taríxı belän yaqın bulğan xalıqlarnı ataw öçen qullanalar. «Törki» süze urınına «Törki-Tatar» adı da kiñ qullanıla.
Törki xalıqlarnı öyränü fäne «Türkologí» dip atala.
Tarix
<!-- It is believed that the Turkic peoples are natives of Central Asia. Some historians claim that the Turkic peoples originated in Western Asia, and migrated in prehistoric times to Central Asia, while others believe that migration to Western Asia and interactions in various parts of the world by Turkic peoples in ancient times (before the advent of the Huns) occurred via Central Asia.
Some also claim that comparisons to the ancient Sumerian language (which some label as Ural-Altaic) to modern Turkic languages show common vocabulary. Based on these comparisons is then the claim that the Sumerians are the most ancient documented Turkic people, that they originated from east of the Caspian Sea but established a civilization in Mesopotamia. Others dismiss this as an expression of Pan-Turkist ideology, pointing out that most linguists consider Sumerian a language isolate. Further the classification of languages into an Ural-Altaic group is often criticised, due to perceived lack of evidence and perceived lack of obvious similarties between languages classified as such.
Some scholars will also consider the Huns, whose origins go back to 1200 BCE, as one of the earlier Turkic tribes.
Leaving these controversies aside, the precise date of the initial expansion from the early homeland remains unknown. The first state known as "Turk" giving its name to the many states and people afterwards, was that of the Gokturks (gog = 'blue' or 'celestial') in the 6th century AD.
Later Turkic peoples include the Karluks (mainly 8th century), Uighurs, Kirghiz, Oghuz (or Ğuz) Turks, and Turkmens. As these peoples were founding states in the area between Mongolia and Transoxiana, they came into contact with the Muslim people and gradually adopted Islam. However, there were also (and still are) Turkic people belonging to different religions, including Christians, Jews (see Khazars), Buddhists, and Zoroastrians.
Turkic soldiers in the army of the Abbasid caliphs emerged as de facto rulers of most of the Muslim Middle East (except Syria and Egypt), particularly after the 10th century. Oghuz and other tribes captured and dominated various countries under the leadership of the Seljuk dynasty and eventually captured the territories of the Abbasid dynasty and the Byzantine Empire.
Meanwhile, Kirghiz and Uighurs were struggling with each other and with the mighty Chinese Empire. Kirghiz people finally settled in the region that is now referred to as Kyrgyzstan. Tatar peoples conquered Volga Bulgars in what is today southern Russia following the westward sweep of the Mongols under Genghis Khan in the 13th century. Bulgars was named Tatars by Russians mistakenly. Native Tatars lives only in Asia, European Tatars are in fact Bulgars. (Bulgars came to Europe in 7-8th century). Everywhere, Turkic groups mixed to some extent with other local populations.
As the Seljuks declined after the Mongol invasion, the Ottoman Empire emerged as a new important Turkic state which came to dominate not only the Middle East, but also southeastern Europe and parts of southwestern Russia and northern Africa. Meanwhile, other Turkic groups founded dynasties in Iran (like the Safavids) and northern India (the Mughal Empire).
The Ottoman Empire grew weaker in the face of repeated wars with Russia and Austria and the emergence of nationalist movements in the Balkans, and finally gave way after World War I to the present-day republic of Turkey. -->
Yäşäw cirläre wä milli büleneş
Bügenge köndä Törki xalıqlarnıñ iñ zur törkeme Törkiädä yäşi. Başqa olı Törki xalıqlar Azärbaycan, Kipır, İdel-Ural, İran, Qazaqstan, Qırğızstan, Törekmänstan, wä Üzbäkstan cirlärendä yäşilär. Bu Törki däwlätlärdän tış Törki xalıqlar Könçığış Törkistan, Tönyaq Ğiraq, Äfğänstan, Moldova, Balkannar (Bolgariä) illärendä dä yäşilär.
Törki xalıqlar öyränü buyınça tanılğan ğälim Wilhelm Radloff 1866. yılda bolay yaza: ''Tönyaq Afrikadan başlap Awrupılı Törkiägä tikle, Könyaq-Çığış Räsäydän başlap Keçe Asía ilä Turan, annarı Seber aşa Gobi çülenä tikle cirlärendä Törki telendä söyläşä torğan ıruğlar yäşilär. Bu dönyanıñ şul tikle kiñ cäyelgän alanda qullanıla torğan Törki tele belän çağıştırmalı başqa tel yuq (Çığanaq: Törki Mädäniät Näzäräte'').
Dönyada Törki xalıqlar küp. Alar arasında:
Qayber belgeçlär Törki xalıqlarnı altı törkemgä bülä:
19. yöz azağınnan başlap 20. yöz buyı Urıslar wä Stalin xalıqlarnı bülü/butaw/sörü säyäsäten uzdırğan, monıñ näticäse bularaq Törki xalıqlarnıñ, alarnıñ söylämnäreneñ şaqtí ayırılu başlaw, bu närsä Törki xalıqlarğa açıq küzätü yasaw qatlawlı itä.
19. yözdä zamança säyäsät çorı başlanğaç, Törki xalıqlarda berläşü maqsatın quya torğan Pan-Türkism atlı xäräkät barlıqqa kilä, «Törki» atamasın qullanırğa täqdim itelä.
Tışqı küreneş
Törki xalıqlar tışqı küreneş belän ber bersennän şaqtí ayırılalar. Zur öleşeneñ qiäfäte Qawqaz xalıqlarınıñ kük, yäğni körän/qara çäç belän körän küzlelär. Şayqtí öleşe sorı/qızıq çäşle zäñgär küzle. Qayber cirlärdä yäşägän Törkilär açıq tösle tän/küz belän bulıp, Moğol töçençelärene dä yörtälär, mäsälän Özbäklär berlän Tatarlar. Törki xalıqlarınıñ kübese kiñ yañaqlı, tügäräk başlı wä turı çäçle.
Törki xalıqlarnı nindi rasığa sanísı da zur bäxäslärne çığara.
Din
Şulay uq Şamanízm, Buddízm, Baha wä Yähüd dine tarafdarları da beraz bar.
Akbar
Böyek Akbar yä Äbül-Fatx Cälälätdin Möhämmäd Akbar (hindi जलालुद्दीन मुहम्मद अकबर, ğäräpçä جلال الدين أبو الفتح محمد أكبر‎‎) (1542-1605) - Böyek Mogollar İmperiäse öçençe padişahı, Babur onığı.
Buysındırular näticäsendä 1605 yılğa Böyek Mogollar İmperiäsenä Tönyaq häm Üzäk Hindstanı kertelgän.
Akbar däwläti, xärbi, dini üzgäreşlärne ütkärgän.
Tarix
Ciñelüdän soñ Xümayun farsı şah yanına qaçarğa mäcbür bulğan.
Şer-şah ulı İslam-şah ülgännän soñ Xümayun Dähli şähären kire qaytara.
Xümayun ülgännän soñ Bäyräm-xan yäş Akbarnı tärbiäli häm il belän regent bularaq idärä itä.
1556 yılda täxettä utırğaç Akbar Bäyräm-xannı qua.
1556 yılda Xem hindi padişahnı ciña.
İke distä yıl däwamında Racputana, Gucarat, Bengaliä, Kaşmir töbäklären buysındıra.
Salımnar reformasın ütkärä.
1605 yılda Akbar dizenteriä awıruınnan ülgän.
Agra şähärendä kümelgän.
Ädäbiät
Törkem:Һиндстан тарихыTörkem:Пакьстан тарихыTörkem:Әфганстан тарихыTörkem:Иран тарихы Törkem:Үзбәкстан тарихы
Ангарск
Ангарск (Ангарск) — Россия Федерациясенең Иркутск өлкәсендә урнашкан шәһәр. Иркутск өлкәсенең көньяк, аеруча үзләштерелгән һәм икътисади яктан алга киткән өлешендә урнашкан.
Ангара һәм Китой елгалары арасында урнашкан.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1951 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (94,6%), бурятләр (1,5%), украиннар (1,2%).
Татарлар
Татарлар — 3ләп мең яши.
«Чишмә» татар милли-мәдәният автономиясе эшли.
Татар шәхесләр хөрмәтенә урамнар аталды:
Икътисад
Шәһәрнең икътисади нигезе булып нефть эшкәртү, химия сәнәгате, атом һәм төзелеш тармакларының эре предприятиеләре тора.
(11470) 1981 EE47
(11470) 1981 EE47 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EE47» саналган.
Антузеде
Антузеде — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ла-Парра
Ла-Парра — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Павал Абрамов
Павал Абрамов (Павал Бәчели улы Абрамов, Абрамов Павел Васильевич,, — , ) — икътисадчы-географ, география фәннәре нәмзәте (1953), профессор (1968), ТАССРның атказанган фән эшлеклесе (1969).
Мәсәгутов
Мәсәгутов ― фамилия.
Запруддзе (Падгорьевски авыл советы)
Запруддзе  (Запруддзе ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Мокрско-Гурне
Мокрско-Гурне — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шлей (округ, Джорджия)
Шлей — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ellaville шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1857 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 435 км² тәшкил итә.
Пукавиця
Пукавиця — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Уенвиль
Уенвиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Гоби (Асти)
Гоби — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гоби Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пони (Техас)
Пони  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Маульбург
Маульбург (Maulburg) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Пони (Техас)
Географиясе
Пони халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Дрегоешть (коммуна, Вилча)
Дрегоешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан коммуна.
Пони (Техас)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маульбург
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ла-Рока-де-ла-Сьерра
Ла-Рока-де-ла-Сьерра — Испаниянең Бадахос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Дрегоешть (коммуна, Вилча)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ла-Рока-де-ла-Сьерра
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Радован
Радован — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Креминна (Польша)
Креминна — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Луи (Эр)
Луи — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
(11471) 1981 EH48
(11471) 1981 EH48 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 6 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EH48» саналган.
Xristianlıq
Xristianlıq, Dönyada iñ kiñ taralğan dürt dinneñ berse (Yähüdi, Buddizm häm Íslam belän berrättän).
Xristianlıq çığanığı bulıq – İzge yazu (Biblia, Täwrät) tora; Xristianlıq 1. yözdä barlıqqa kilä häm Urta Diñgez buyı xalıqlarında tarala başlí. Xristianlıq dogmatlarınıñ ayırım öläşlären törleçä añlatu 11-16. yözlärdä oyışqan töstä 3 tarmaqqa: Ortodoks Xristianlıq (Pravoslavie), Katolisizm häm Protestantlıq büläenügä kiterä. 17. yözneñ 2. yartısında Ortodoks Xristianlığınnan iske din din tarafdarları (Urısça: старообрядчество) ayırılıp çığa. 17-20. yözlärdä Protestantlıqnıñ küp kenä yaña yünäleşläre tua (Baptizm, Adventizm, İllelekçelek h.b.).
Tatarstanda Xristianlıqnıñ östenlek itüçe yünäleşe bulıp Urıs Ortodoks Çirkäwe sanala.
Советлар Берлеге коммунистик фиркасе
Советлар Союзы Коммунистик Партиясе яки Советлар Берлеге Коммунистик Фиркасе (tat.lat. Sovetlar Berlege kommunistik firqäse, Коммунистическая партия Советского Союза, КПСС, сөйләү телендә — па́ртия) — Совет Социалистик Җөмһүриятләр Берлегендә хакимлек итүче фирка, 1920-еллардан 1990 елга кадәр — СССРның бердәнбер фиркасе. Хакимлек итүгә монополия хокукына ия булган, шул статус СССР конституцияләрендә беркетелә. Фирканең генерали секретаре Совет дәүләтенең Илбашы булып торган.
1991 елның 6 ноябрендә таратыла.
Тарих
Фирка 1898 елда берничә социал-демократик һәм марксистик түгәрәкләр нигезендә оештырыла. Россия социал-демократик эшчеләр фиркасенең оештыру съезды Минскида 1898 елның 13—15 мартында үткәрелә.
1917 елда Россия социал-демократик эшчеләр фиркасе курамыннан Россия социал-демократик эшчеләр (бәлшәвикләр) фиркасе аерылып чыга. 1918 елдан — Россия коммунистик (большевистик) фиркасе, 1925 елдан — Бөтенсоюз коммунистик (большевистик) фиркасе, 1952 елдан — Советлар Берлеге коммунистик фиркасе.
1991 елның 23 августында РСФСР җирендәге СБКФ эшчәнлеге туктатыла, аның милеге конфискацияләнә. 1991 елның 6 ноябрендә РСФСР Президенты указы буенча тыела һәм таратыла.
Плезант-Гилл (Теннесси)
Плезант-Гилл  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(10451) 1975 SE
Тарихы
1975 елның 28 сентябрендә Генри Джиклас тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 SE» саналган.
Аразеде
Аразеде — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Капанлы (Караязы)
Капанлы (Kapanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Караязы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фраловшчына
Фраловшчына (Фралоўшчына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Пераброддзе гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Лестар (коммуна)
Лестар (Lestards) — Франциянең Коррез департаментына караган коммуна, Миди-Коррезьен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 18,52 км².
Вавришово
Вавришово — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Языбашы (Токат)
Языбашы (Yazıbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Токат иле Токат илчесенә караган бер авыл (köy).
Йончево
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урта Щугор
Урта Щугор — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Щугор елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зара (Глуский районы)
Зара  (Зара ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(11472) 1981 SE9
(11472) 1981 SE9 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 24 сентябрендә галинәр тарафыннан Перт обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 SE9» саналган.
GSC3572-945
GSC3572-945 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кече Гнилуша (Зур Гнилуша кушылдыгы)
Кече Гнилуша — Россия территориясеннән ага торган елга. Ростав өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Гнилуша елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Северский Донец елгасы, елга Калитва елгасы кушылган урындан башына чаклы. Кече елга бассейны — Северский Донец (су бассейнының Россия бүлеге), елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Татарстан Республикасының инвестицион үсеш агентлыгы
Татарстан Республикасының инвестицион үсеш агентлыгы, ТР ИҮА (Агентство инвестиционного развития Республики Татарстан, Tatarstan Investment Development Agency, сокр. АИР РТ) — Татарстан Республикасы дәүләт хакимиятенең башкарма органы, инвестицияләрне җәлеп итү һәм инвесторларны озата бару өчен җаваплы ведомство. ТР ИҮА статусы буенча республика министрлыклары белән бер дәрәҗәдә тора һәм турыдан-туры Татарстан Республикасы Президентына буйсына. .
Тарих
Татарстан Республикасының инвестицион үсеш агентлыгы 2011 елда кече һәм урта бизнесны үстерү комитеты базасында барлыкка килде. Яңа ведомствоның төп бурычы —Татарстанны инвестицион җәлеп итүчән регион буларак тәкъдим итү һәм Инвестицион проектларны алып бару, моның өчен Татарстан Республикасының чит ил вәкиллекләре аның идарәсенә күчерелде. . Аерым игътибар республиканың көньяк-көнчыгыш Азия илләреннән килгән партнерларга юнәлдерелгән төбәк буларак ислам контекстында позициясенә бирелде. Малайзиянең Инвестицион агентлыгы (Malaysian Investment Development Agency (MIDA)) ТР ИҮА булдыруда үрнәк булып торды. .