cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Олег Лобов
Тормыш юлы
Лейтенант Лобов өч ай госпитальдә дәвалана. Аңа бу чакта I дәрәжә Ватан сугышы орденын тапшыралар. Соңрак Олег Николаевич тагын да бер тапкыр шундый ук орден белән, ике тапкыр II дәрәжә Ватан сугышы ордены, ике Кызыл Йолдыз ордены белән бүләкләнә.
1944 елның җәеннән алып Лобов яңадан танк командиры, бу юлы Дон казаклары кавалерия корпусының 12нче гвардия казак дивизиясе 54нче танк полкында хезмәт итә.
1944 елның ноябрендә Венгрияне фашистлардан азат итү өчен каты сугышлар бара. 54нче танк полкына Дон казаклары полкының 43нче һәм 45нче эскадроннары белән тыгыз бәйләнештә, Дунай елгасы аша чыгып, Мохач шәһәрен алырга приказ бирелә.
Башнясына «Донской казак» дип язылған «Т-34» танкы елга ярына килеп чыга. Экипаж составында биш кеше. Хәрби машинаның командиры — Олег Лобов. Һөҗүм башлар өчен уңайлы урынны сайлап, взводындагы өч танкны һәм атлардан төшкән эскадрон казакларын җайлы итеп урнаштырып, лейтенант Лобов үз чираттагы алга омтылышка әзерли. Дошман аларга каршы каты ут ача, һөҗүмгә өч танк һәм автоматчылар утырган ике бронетранспортёрны кертә.
Юлның уң һәм сул ягыннан казакларға каршы ике «Пантера» килә. Аларның артында бронетранспортерлар, ә юлның уртасыннан моңа кадәр билгесез булган коточкыч авыр танк килә. Казаклар немец частьләренә яңа килгән «Королевский тигр» танкы турында берни дә белми. Гитлерның фикере буенча, казаклар беренче тапкыр күргән бу яңа танклар, сугышта кулланылып, сугыш барышында кискен борылыш ясарга тиеш була. Гвардия лейтенанты Олег Лобов экипажы шартлаткан бу «Королевский тигр» танкы Дон казак кавалерия корпусының хәрби хисабында мондый типтагы танкларның бердәнбере була.
Дон казаклары үз хәрби юлларын 1945 елның 9 маенда Австриянең Альп тауларында тәмамлый. Шушы чакта танк башнясының «Донской казак» дип язылган ягының артында «Альпы-Слава!» дигән Суворов лозунгысы язылып куела. Новочеркасскида Олег Николаевич Лобов тормышының икенче яртысында яши. Аңа шәһәрнең Мактаулы гражданы исемен бирәләр. Олег Николаевичны монда коллекционер итеп кенә түгел, ә туган якны өйрәнүче итеп тә беләләр. Ул мондагы Кызыл байраклы кавалеристлар курсының территориясендә урнашкан авыр танклар полкының командиры була, командирлар составын укыта. Инкыйлабка кадәр монда император Александр IIIнең Дон кадет корпусы урнашкан була. Яңартып төзү дәверендә запастагы офицерлар инициативасы белән шул исемдәге уку йортын тергезү башлангач, Олег Николаевич (тумышы белән Митякинская станицасы казаклары ыруыннан) тиккә генә бу офицерлар хисабында йөрми.
Барлык гомере буенча Лобов Олег Николаевич Новочеркасскиның фотооткрыткаларын, матбугат басмаларын, маркалар җыя. Армиядән запаска чыккач, Кабарда-Балкар дәүләт университетын тәмамлый һәм булмышы буенча гына түгел, ә һөнәре буенча да тарихчы булып китә. Хәрби сәнгать тарихын төрле югары уку йортларында укыта, бер университетта укыту бүлегенең мөдире булып эшли. Һәрчак студентларга мәҗбүри программадан тыш та бик күп белем бирә, үз язмышларына төшкән туган төбәкләренә мәхәббәт тәрбияли. 1992 елда «Памятники отечества» агентлыгы «Дон на старых открытках» сериясендә «Новочеркасск» җыентыгын чыгара, аның составында Лобов коллекциясеннән ХХ гасырның 28 почта открыткасы куелган була. Ун елдан соң Дондагы Ростовта «Новочеркасск — столица донских казаков» дигән открыткалар комплекты басыла. Ул да Лобов коллекциясеннән алынган. Үзәк шәһәр китапханәсенең туган якны өйрәнү бүлеге материалларын файдаланып, Олег Николаевич «Донцы XX века. Офицеры-донцы — георгиевские кавалеры Первой мировой войны 1914—1918 гг.» җыентыгын әзерли. Бу җыентык 2004 елда Дондагы Ростовта чыга.
Лобов озак еллар буена эмигрант казакларның нәселләре Канадада чыгарган «Станичный вестник» журналы редакциясе белән хезмәттәшлек итә. Бу журнал өчен хәзерге заман Дон казаклары, яңадан тергезелгән Дон кадет корпусы, Новочеркасск шәһәре турында бик күп мәкаләләр әзерли. Канададан аңа бик күп җавап хатлары, аның мәкаләләре басылган журналлар белән бандерольләр килә.
Новочеркасск шәһәренең яңа зиратындагы Дан аллеясында 2009 елның 20 апрелендә җирләнгән.
640-еллар
640-еллар — 640 елда башланган һәм 649 елда тәмамланган унъеллык.
Серкал (Орен)
Серкал  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Эжув (Энджейовский повяты)
Эжув  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Садри Ахун
Садри Ахун (тулы исеме Садретдин Сәлахетдин улы Ахунов) — сынчы. РСФСРның атказанган сәнгать эшлеклесе (1950 ел). Татарстан АССРның халык рәссамы (1952 ел).
Урынга
Урынга, Өрәңге — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсенең Сергач районы, Пилнә районы, Спасское районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Урга елгасының уң ярыннан 48 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 45 км.
Садри Ахун
Тәрҗемәи хәле
1903 елның 16 мартында Екатеринбургда туган, 1990 елның 21 июнендә Мәскәүдә вафат. Әтисе Сәлахетдин Ахунов Казан губернасы Лаеш өязе, Олы Мәтәскә авылыннан, әнисе Биби-Закирә Ырымбур губернасы Караболак авылыннан.
Урынга
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Садри Ахун
Тәрҗемәи хәле
Чиләбе мәдрәсәсен (1915 ел), Чиләбе коммерция училищесын (1919 ел), Урал сәнгать-сәнагать техникумының таш кисү бүлеген (1927 ел), Ленинградта пролетар сынлы сәнгать  институтын (1931 ел) тәмамлый.
Урынга
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Садри Ахун
Тәрҗемәи хәле
1923 елда Чиләбедә татар - башкорт клубында рәссам-бизәүче булып эшли.
Урал асылташларыннан ясалган әсәре өчен Бөтендөнья күргәзмәсенең Зур алтын медаленә лаек була (Париж, 1925 ел).
1931 – 1951 елларда Казанда эшли. Татрәссам иптәшлеге (1930 ел), Татарстан АССР совет рәссамнары берлеге (1937 ел) әгъзасы.
1940-1950 елларда Татарстан АССР Рәссамнар берлеге рәисе. 1931-1951 елларда Казан сәнгать училищесында скульптура бүлеге җитәкчесе. Аның шәкертләре арасында – Васил Маликов, Рада Нигъмәтуллина, Н. Адылов.
1951 елдан Мәскәүдә. 1961-1977 елларда Мәскәү технология институтының композиция кафедрасы мөдире.
ССРБ Рәссамнар берлеге әгъзасы (1936 ел).
Агаповка районы
Агаповка районы (Агаповский район) — Чиләбе өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Агаповка бистәсе.
Тарих
Район 1935 елда барлыкка килгән. 1939 елга кадәр район үзәге Магтнитная станицасында урнашкан булган. 1959 елда район юкка чыгарылган, территориясенең күпчелеге Кызыл районы составына, калган өлеше — Магниттауның шәһәр яны зонасына кертелгән (1961 елда кире кайтарыла).
1963 елда кабат юкка чыгарылган, бу юлы район җирләре Кызыл авыл районы составына кертелгәннәр''. ''1965 елда район торгызылган.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (75%), казакълар (9,2%), татарлар (5,3%), башкортлар (5,2%), украиннар (1,4%).
Административ бүленеш
Агаповка районы составына 10 авыл җирлеге керә.
Перкиманс (округ, Төньяк Каролина)
Перкиманс — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Хертфорд шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 852 км² тәшкил итә.
Луттер (Айхсфельд)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эстония
Эстония (Eesti), рәсми атамасы Эсто́ния Җөмһүрияте (Eesti Vabariik) — Европада урнашкан дәүләт.
Европа берлегенә керә.
География
Эстония Европаның төньяк-көнчыгышта урнаша. Төньяктан Фин култыгы, көнбатыштан Балтыйк диңгезе һәм Рига култыгы белән юыла. Көньякта Латвия, көнчыгышта Россия белән чиктәш. Яр буе сызыгының озынлыгы — 3794 км. Эстония составына 1521 утрау керә, аларның арасында иң зурлары — Сааремаа (2673 км²), Хийумаа (1023,26 км²), Муху (206 км²), Вормси (93 км²), Кихну (16,4 км²). Эстония территориясе буйлап 7000 елга ага, алардан 423 елганың озынлыгы 1 километрдан артык.
Тарих
Б.э.к. 3 меңьеллыкта Эстония территориясендә фин-угыр кабиләләре яшәгән. Б.э.к 2 меңьеллык уртасында бакырдан, 1 меңьеллык уртасында исә тимердән әсбаплар эшләнгән. Шул дәвердә Балтыйк буе фин кабиләләрнең (эстлар вә ливлар) оешуы башланды. 2 меңьеллык башында сәүдә мәркәзләре, гаваньнар (Таллин, Тарту) пәйда булганнар.
Төньяк сугыш (1700—1721) нәтиҗәсендә Эстониянең барча өлеше Россиягә кушып алынган. Бу 1721 елгы Ништадт солых шартнамәсе белән рәсми рәвештә расланган.
ХХ гасыр
1918 елның 24 февральда Эстония мөстәкыйльлеге игълан ителгән. Азат итү сугышы барышында Эстония бәйсезлеккә ирешә. 1920 елның 2 февральдә Совет Россиясе һәм Эстония үзара тану турында солых шартнамәсен төзегәннәр. 1934 елның мартта дәүләт түнтәрелеше гамәлгә ашырыла һәм диктатура урнаштырыла, парламент таратып җибәрелә. 1935 елдан барча сәяси фиркаләрнең эшчәнлеге тыела. 1940 елның июльдә Эстония территорриясенә совет гаскәрләре кертелгәннәр. 1940 елның 21 июльдә Эстон ССР-ы төзелгән. 1940 елның 6 августта ССРБ кушыла һәм эстоннарның бер өлеше депортацияләнә. 1941 елның декабрендә алман-фашист гаскәрләре тарафыннан басып алынган; 1944 елда азат ителә. 1988 елның 1—2 декабрьдә Эстония халык фронты төзелә; ул үз алдына Эстония бәйсезлеген торгызу максатын куйган. 1990 елның 8 майда Эстон ССР Югары Шурасы Эстония Җөмһүриятен игълан итә. 1991 елның 20 августта Эстониянең Югары Шурасы Эстония Җөмһүриятенең милли бәйсеәлеге турында карар кабул ителгән.
Административ-территориаль бүленеш
Эстония территориясе 15 өязгә (maakond) бүленә; алар, үз чиратында, 241 җирле үзидарәгә бүленәләр.
Икътисад
Эстония — индустриаль-аграр дәүләт. Тулаем эчке продуктта сәнәгать 29,9%, авыл хуҗалыгы 3,9%, хезмәт күрсәтү тармагы 66,4% тәшкил иткә. 2012 елгы мәгълүматларына күрә, экспорт буенча төп партнерлар — Швеция (16.8%), Финляндия (15.3%), Россия (12.7%), Латвия (9.2%), Литва (5.7%), Алмания (4.8%). Төп экспорт маддәләре — машина һәм җиһазлар (29%), агач вә агач эшләнмәләре (13%), металлар (10%), азык-төлек (8%), тикстил эшләнмәләре (5%).
Импорт буенча төп партнерлар — Финляндия (15.1%), Алмания (10.7%), Швеция (10.7%), Латвия (10.0%), Литва (9.0%), Польша (6.6%), Кытай (4.4%), Россия (4.1%) (2012).
Транспортның төп төрләре — тимер юл һәм автомобил транспорты. Тимер юллар озынлыгы якынча 1 200 км, автомобил юллары озынлыгы 57 565 км, шул исәптә каты өслекле юллар 12 926 км. Төп диңгез портлары — Таллин, Mууга, Палдиски, Kунда, Пәрну һәм Силламәэ.
Дәүләт корылышы
Эстония — парламент җөмһүрияте. Гамәлдәге конституциясе 1992 елның 3 июльдә көчкә кергән. Дәүләт башлыгы — президент, ул Дәүләт шурасы тарафыннан яшерен тавыш бирү юл белән 5 ел мөддәткә сайлана. Бер-бер артлы ике мөддәткә генә сайлануы мөмкин. Канун чыгаручы хакимиятне бер пулатлы парламент — Дәүләт шурасы, ягъни ( Riigikogu ), башкаручы хакимиятне баш вәзир җитәкчелегендәге хөкүмәт гамәлгә ашыра.
Тышкы сәясәт
2004 елның 1 маеннан Эстония Европа берлеге, ә 2011 елның 1 гыйнварыннан Еврозона әгъзасы булып тора. Шулай итеп, Эстония гомумаурупа базарына һәм Шенген фәзасына интеграцияләнгән элекке ССРБ өч җөмһүриятләрдән берсе һәм шулай ук постсовет дәүләтләрдән иң беренче еврога күчкән дәүләт булып тора.
2004 елның 29 марттан Эстония НАТО әгъзасы булып тора. НАТОның Гыйрактагы һәм Әфганстандагы миссияләрдә катнаша.
Шуннан тыш, Эстония Европа шурасы (1993 елдан),. БМО, ИХҮО, ЕИХО һәм БСО оешмаларның тулы хокуклы вәкиле.
Дин
2011 елда православие дине тарафдарлары ил халкының 16,5 % ын, лютераннар 9, 91 % ын, баптистлар 0,41 % ын, католиклар 0, 41 % ын, мөселманнар 0, 14 % ын, буддистлар 0, 14 % ын тәшкил иткән.
Санта-Эулалья-де-Риупример
Санта-Эулалья-де-Риупример — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алтын Урда (балет)
«Алтын Урда», Золотая Орда — 2013 елда Татар дәүләт опера һәм балет театрында куелган 2 актлы, 6 пәрдәле балет.
Балетта катнашучылар
150 дән артык артист катнаша.
Пролог
Алтын Урда ханы Туктамыш, аның киңәшчесе Вәзир һәм җиңелү белмәс сәргаскәр Морза (Идегәй) күренәләр. Батый ханның рухы аларны тагын бер кат бөек дәүләтнең бөтенлеге өчен җаваплы булулары турында кисәтә.
Шунда ук Туктамыш хан кызы Җаникә белән сәргаскәр Морза улы Нуретдин уйнап йөри.
Ханлыкның ерак өлкәләрендә сугышлар кабынып китә.
Каргылы (Бозова)
Каргылы (Kargılı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Бозова илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Алтын Урда (балет)
Пролог
Батый ханның рухы пошаманда: ул корган дәүләт сакланып калырмы һәм Батый ханның алтын очлымы (югары хакимият тамгасы) кем кулына эләгер? Акыллы һәм мәкерле Вәзир күптән хакимиятне үз кулына төшерү турында хыяллана һәм ул мәкер кора.
Беренче пәрдә
Туктамыш хан сарае янындагы бакча. Сылу Җаникә дус кызлары белән күңел ача. Алар уенына яшь баһадир Нуретдин кушыла. Егет белән кыз бер-берсенә гашыйк.
Алар артыннан Вәзир күзәтә. Аның Җаникәгә өйләнеп, Туктамыш ханга, тәхеткә якынаясы килә.
Яудан җиңү белән Морза гаскәре кайта. Морза, улының баһадирга әйләнгәнен күреп, сөенә. Аларның очрашуын Вәзир күзәтеп тора.
Өченче пәрдә
Туктамыш хан сарае алдындагы мәйдан. Җаникә зинданга ябылган Нуретдин өчен кайгыра.
Вәзир, форсаттан файдаланып, Җаникәнең күңелен яуларга маташа. Ләкин Җаникә аны кире кага. Ачуы чыккан Вәзир, зинданга килеп, Нуретдингә үзенең Җаникәгә өйләнәчәген әйтә.
Дүртенче пәрдә
Туктамыш сарае. Туктамыш хан ил язмышы турында, үзенең иң ышанычлы санаган сәргаскәренең хыянәте турында, кызының киләчәге турында уйлана. Батый хан рухы аның янына килә, ләкин Туктамыш хан аның ярдәменнән баш тарта.
Мәкерле Вәзир Туктамышка Морзаны улының кулы белән үтертергә киңәш бирә. Нуретдинне сарайга китерәләр. Аның күз алдында Җаникә калфагын Морза очлымы белән каплыйлар, янәсе Морза хан кызына кул сузган. Нуретдингә әтисен үтерергә тәкъдим итәләр — бүләк Җаникәгә өйләнү булачак. Вәгъдә ителгәнгә ышанып, көнләшүдән шашынган Нуретдин ризалаша.
Бишенче пәрдә
Аксак Тимер сарае. Төрле илләрдә әсир ителгән кәнизәкләр Сәмәрканд әмире каршында бию башкаралар.
Морза килеп керә һәм Алтын Урда казнасыннан алган алтынны Аксак Тимергә бүләк итә. Әмиргә Вәзирнең мәкере турында сөйли. Тимерләң данлыклы сәргаскәргә үзенә хезмәткә күчәргә тәкъдим итә.
Аксак Тимер сараена Нуретдин килә. Морза улы белән очрашуына шатлана. Нуретдин әтисен үзенең кәләшенә кул сузуда гаепли. Морза Коръән тотып ант итә. Ата белән ул татулашалар.
Морза әмирдән Туктамыш һәм Вәзирне җәзага тартуын үтенә. Аксак Тимер Алтын Урданы җимерер өчен Морза кул астында гаскәр җибәрә.
Батый ханның рухы үзе нигез алган дәүләтнең җимереләчәген сизеп, бәргәләнә.
Алтынчы пәрдә
Туктамыш сарае. Җаникә белән Вәзир никахына әзерлек бара. Җаникә кайгыра, ләкин әтисенең сүзеннән чыга алмый.
Сарайда ыгы-зыгы башлана. Аксак Тимер гаскәре сарайга һөҗүм итә. Сарай хадимнәре кача, Туктамыш эзсез югала. Аксак Тимер яугирләре бөтен нәрсәне кыра-җимерә.
Шул вакытта сарайга яугирләре белән Нуретдин килеп керә. Вәзир белән алышканда Нуретдин каты яралана. Үләр алдыннан Җаникә белән бәхилләшәләр. Әлеге хәлләрне сарайга кергән Морза күреп кала һәм Вәзирне үтерә.
Морза кинәт аңлый: иленә чит гаскәр алып килеп, улсыз, киленсез, илсез калды.
Тимерләң тантана итә.
Батый ханның рухы Алтын Урда кыйпылчыкларын язмыш арбасына җыймакчы була.
Тальбей-Яха (елга)
Тальбей-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Торасовей култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Җәлил
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар — 77,7%, руслар — 19,6%.
Экономика
Нефть чыгару: НГДУ «Джалильнефть», ОАО «Меллянефть»
Обрежица
Обрежица — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бжончовице
Бжончовице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12596) Shukla
(12596) Shukla — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 9 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RT154» саналган.
Шевце-Надольне
Шевце-Надольне — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рәмзия Зиннәтова
Рәмзия Зиннәтова (Рәмзия Шәйди кызы Зиннәтова,, — , ) — график, рәссам, Рәссамнар берлеге әгъасы (1985). Төп әсәрләр: «Сарыкларның йонын алу», «Печән кибәне янында» (1980), «Самавыр янында» (1985), «Татар кызы Дрезденда» (1987), «Хәерле көн» (1996), һ.б. Әсәрләре ТР дәүләт сынлы сәнгать музеенда, Дрезден заманча графикасы музеенда, хосусый коллекцияләрендә саклана.
873 ел (б. э. к.)
873 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
Селард (Бихор)
Селард — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ениҗе (Мерзифон)
Ениҗе (Yenice) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Мерзифон илчесенә караган бер авыл (köy).
Лесьнево-Гурне
Лесьнево-Гурне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эзёри (Свентокшиж воеводалыгы)
Эзёри  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тибби
Тибби — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Тибби халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марикур
Марикур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Нәзиф Зиннәтуллин
Нәзиф Зиннәтуллин (Нәзиф Хәтмулла улы Зиннәтуллин,, — , ) — һидромеханик, техник фәннәре докторы (1986), профессор (1988), ТР атказанган фән һәм техника эшлеклесе (1994), КДТУның һидравлика кафедрасы мөдире (1989-2001).
Серра (Томар)
Серра  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
(5425) Войтех
(5425) Войтех — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1984 елның 20 сентябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 SA1» саналган.
Усть-Саллы (Верхотурье шәһәр бүлгесе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (96%).
HD107513
HD107513 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бжосквиня (Кече Польша воеводалыгы)
Бжосквиня — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
650-еллар
650-еллар — 650 елда башланган һәм 659 елда тәмамланган унъеллык.
Сайлом-Спрингс (Арканзас)
Сайлом-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Малаш
Малаш — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Сайлом-Спрингс (Арканзас)
Тарихы
Сайлом-Спрингс шәһәре  елда нигезләнгән.
Малаш
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Сайлом-Спрингс (Арканзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Малаш
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Сен-Сир-су-Дурдан
Сен-Сир-су-Дурдан — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Сант-Иполит-де-Вольтрега
Сант-Иполит-де-Вольтрега — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дивиция (Лоди)
Дивиция — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дивиция Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Магдала
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Агаһ Атеш (Көрфез)
Агаһ Атеш (Agah Ateş) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Көрфез илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Персон (округ, Төньяк Каролина)
Персон — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Роксборо шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1791 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1046 км² тәшкил итә.
Палам
Палам (Палам ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Пихта-Ёль
Пихта-Ёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Вой-Вож елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бижу-Гиллс (Көньяк Дакота)
Бижу-Гиллс  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бижу-Гиллс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каргын (Чубук)
Каргын (Kargın) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чубук илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Огра (коммуна)
Огра — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Юбилейный (Королёв)
Юбилейный (Юбилейный) — Россия Федерациясенең Мәскәү өлкәсендә урнашкан Королөв шәһәренең бер районы, элекке шәһәр.
Тарих
Шәһәр cтaтысын 1992 елдан башлап йөрткән. 2014 елда Королөв шәһәре cастaфына кертелгән.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (89,4%), украиннар (5,1%), биларуслaр (1,4%).
Шевце-Овсяне
Шевце-Овсяне — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
874 ел (б. э. к.)
874 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр IX гасырга кергән ел.
Бжуханя
Бжуханя — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Серра-де-Санту-Антониу
Географиясе
Мәйданы —.
Лев Зиннер
Лев Зиннер (Лев Яков улы Зиннер,, — , ) — электротехник, техник фәннәр докторы (1980), профессор (1981), ТР атказанган фән һәи техника эшлеклесе (1994), 1977-199? елларда Казан технология университетының электортезника кафедрасы мөдире.
https://www.dropbox.com/sh/p6v91sts8rb5408/AAB2XHYqlEz9IfRRZiKhfDUAa?dl=0
Ләшәү Тамак
Ләшәү Тамак — Татарстан Республикасының Сарман районындагы авыл.
Почта индексы — 423353.
(12597) 1999 RL158
(12597) 1999 RL158 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 9 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RL158» саналган.
Альгешево
Альгешево (Алькеш, Альгешево) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 480 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (96%) алып тора.
Кампер-Гезеннек
Кампер-Гезеннек (Quemper-Guézennec) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Бегар кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,69 км².
Федотята 1
Федотята 1 (Федотята 1) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Лесьнево-Дольне
Лесьнево-Дольне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эзёрки (Свентокшиж воеводалыгы)
Эзёрки  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дига (Верона)
Дига — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дига Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Сант-Фост-де-Кампсентельес
Сант-Фост-де-Кампсентельес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5426) Sharp
(5426) Sharp — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Хондор
Хондóр — Сура елгасының уң кушылдыгы. Чуашстанның Кызыл Чутай районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сыры елгасының уң ярыннан 92 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Селард (Муреш)
Селард — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марке-Амеле
Марке-Амеле — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
(12598) Sierra
(12598) Sierra — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 9 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RC159» саналган.
Зиннур (шагыйрь)
Зиннур (XIX гасырның икенче яртысы) — шагыйрь. Аның исеме «Моны язган, Зиннурдыр — минем атым» исемле ки­тап авторы буларак «Кыйссаи Хуҗа Гаффан» (2 нче басма, 1880) дастан-поэма ахырында телгә алына. Поэмада бөлгенлеккә төшеп, хатыны белән улын хәерчелектә калдырып, шәһәреннән чыгып качкан сәүдәгәр Гаффан турында сүз бара.
Паланица
Паланица (Паланіца ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Крычавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бибице
Бибице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
660-еллар
660-еллар — 660 елда башланган һәм 669 елда тәмамланган унъеллык.
Сафуанов
Сафуанов — фамилия.
Тидмор-Бенд (Алабама)
Тидмор-Бенд  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ениҗе (Алаҗа)
Ениҗе (Yenice) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Алаҗа илчесенә караган бер авыл (köy).
HD107526
HD107526 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Соту (Абрантиш)
Соту  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
HD107526
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Соту (Абрантиш)
Географиясе
Мәйданы —.
Салфар-Спрингс (Арканзас)
Салфар-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Майнинген
Майнинген (Meiningen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тальве-Яха
Тальве-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы 2- Ярро-То күле урнашкан. Елга озынлыгы 48 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сен-Сюльпис-де-Фавьер
Сен-Сюльпис-де-Фавьер — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Көлмез районы
Көлмез районы (Кильмезский район, Кӱльмӱж кундем, Кильмезь район) – Киров өлкәсенең көньяк-көнбатышында административ берәмлек.
Административ үзәге – штп Көлмез.
Район 1929 елда барлыкка килгән.
Халык
Районның якынча ярты өлеше Көлмез -та яши.
Мале Борове
Мале Борове — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Питт (округ, Төньяк Каролина)
Питт — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Гринвилл шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1760 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1696 км² тәшкил итә.
Ләбиб Ибраһимов
Ләбиб Ибраһимов, Ләбиб Исмәгыйль улы Ибраһимов (1933 елның 6 августы, СССР, РСФСР, Татарстан АССР, Әлмәт районы, Яңа Кәшер ― 2007 елның 15 августы, РФ, ТР, Әлмәт) ― мәгариф эшлеклесе, Әлмәт политехник техникумына нигез салучы һәм аның 42 ел дәвамында алыштыргысыз җитәкчесе. РСФСР (1983) һәм Татарстанның (1994) атказанган укытучысы
Тәрҗемәи хәле
1933 елның 6 августында Татарстан АССР Әлмәт районы Яңа Кәшер авылында туган. 1951 елда Әлмәт шәһәренең 1нче санлы урта мәктәбен тәмамлаган. «Математика һәм физика укытучысы» белгечлеге буенча Бөгелмә дәүләт укытучылар институтын (1954), «урта мәктәптә математика укытучысы» белгечлеге буенча Казан дәүләт педагогия институтын (1962), «төзүче-техник» белгечлеге буенча Одесса нефть һәм газ сәнәгате техникумын (2017 елдан Нефть-газ технологияләре, инженерия һәм инфраструктура сервисы көллияте, 1971) тәмамлаган. 1955―1957 елларда Совет Армиясендә хәрби хезмәттә булган.
Хезмәт юлы
1954―1955 елларда ― Әлмәт районы Яңа Кәшер авылы җидееллык мәктәбендә башлангыч класслар укытучысы.
Плавун-Ёль
Плавун-Ёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Юр-Яга елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 65 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ләбиб Ибраһимов
Хезмәт юлы
1957―1959 еллардла ― Әлмәт районы Иске Михайловка җидееллык мәктәбендә математика, химия һәм биология укытучысы.
1956―1964 елларда ― Әлмәт интернат-мәктәбендә математика укытучысы һәм тәрбияче.
1964 елның 1 сентябреннән 1966 елның августына кадәр ― Казан төзелеш техникумының Әлмәт филиалы директоры (мөдире).
1972―1993 елларда Әлмәт төзелеш техникумы директоры.
Хәтер
2010 елдан башлап Әлмәт политехник техникумында беренче директор истәлегенә Әлмәт шәһәре һәм Әлмәт районы гомуми белем бирү мәктәпләренең 9нчы сыйныф укучылары арасында математика буенча Л. И. Ибраһимов исемендәге Олимпиада үткәрелә.
Каргын (Калеҗык)
Каргын (Kargın) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Калеҗык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Агапынар (Одунпазары)
Агапынар (Ağapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Торгаштамак
Торгаштамак (Усть-Торгаш) — Свердловск өлкәсенең Красноуфимск округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Лесьники (Венгровский повяты)
Лесьники  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эзёрко (Свентокшиж воеводалыгы)
Эзёрко  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мәснәви Хәертдинов
Мәснәви Хәертдинов, Мәснәви Хәертдин улы Хәертдинов (1924-1983) — рәссам, мөгаллим, Татарстан АССР халык рәссамы (1977). Татарстан АССР атказанган сәнгать эшлеклесе (1968). ССРБ (Украина ССР) рәссамнар берлеге әгъзасы (1957). Татарстан АССР рәссамнар берлеге идарәсе әгъзасы (1962-1975, 1980-1983). Җөмһүрият өчен рәссамнар әзерләүгә үзеннән зур өлеш кертә.
Тәрҗемәи хәле
1924 елның 3 мартында Татарстан АССРның хәзерге Сарман районы Шыгай авылында туган.
Ивановода сәнгать училищесын (1942), кече авиация белгечләре мәктәбен, Харковьда сәнгать институтын (1951) тәмамлый. 1983 елның 21 июнендә вафат.
(12599) Singhal
(12599) Singhal — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 9 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 RT160» саналган.
(5427) Jensmartin
(5427) Jensmartin — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Югары Казаковы
Югары Казаковы (Верхказаковы) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.
(5427) Jensmartin
Тарихы
1986 елның 13 маенда галимнәр тарафыннан Копенгаген обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 JQ» саналган.
Югары Казаковы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Танкуш
Танкуш — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Шидлув (Пйотрковский повяты)
Шидлув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фәрит Сафуанов
Фәрит Суфиян улы Сафуанов (1958 елның 1 апреле, Мамадыш, Татарстан АССР, ССРБ) — совет һәм Россия психологы, клиник психология, юридик психология, суд-психологик экспертиза өлкәсендә белгеч. Психология фәннәре докторы, профессор. Россия сәламәтлек саклау министрлыгының В. П. Сербский исемендәге психиатрия һәм наркология Федераль медицина тикшеренү үзәгенең психология лабораториясе җитәкчесе.
Тормыш юлы
Фәрит Сафуанов 1958 елның 1 апрелендә филолог Сафуанов Суфиян Гаяз улы гаиләсендә туа.
1981 елда М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетын тәмамлый. В. П. Сербский исемендәге Дәүләт социаль һәм суд психиатриясе фәнни үзәгенә (ДССПФҮ) эшкә керә.
1986 елда «Эмоционально-смысловая регуляция восприятия у психопатических личностей истеро-возбудимого круга» темасына психологик фәннәр кандидаты гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый. 1987 елдан В. П. Сербский исемендәге ДССПФҮның өлкән фәнни хезмәткәре.
2001 елда «Криминаль-агрессив гамәлләрдә гаепләнүчеләрнең комплекслы суд психологик-психиатрия экспертизасы (Психологик аспект)» темасы буенча психологик фәннәр докторы гыйльми дәрәҗәсенә диссертация яклый.
2002 елда В. П. Сербский исемендәге Дәүләт социаль һәм суд психиатриясе фәнни үзәге төркеме җитәкчесе, әйдәп баручы фәнни хезмәткәр була. 2004 елда ДССПФҮда суд психологиясе лабораториясе җитәкчесе була. 2005 елда профессор исеме бирелә.
2014 елда В. П. Сербский исемендәге психиатрия һәм наркология Федераль медицина тикшеренү үзәгенең психология лабораториясе җитәкчесе була.
Россия сәламәтлек саклау министрлыгының В. П. Сербский исемендәге психиатрия һәм наркология Федераль медицина тикшеренү үзәгенең психология лабораториясе җитәкчесе булып тора. М. В. Ломоносов исемендәге МДУ каршындагы медицина психологиясе буенча диссертация советы әгъзасы, Россия юстиция министрлыгы каршындагы Россия Федераль суд экспертизасы үзәге Гыйльми советы әгъзасы.
Нәшрият эшчәнлеге
Түбәндәге редакция коллегияләре һәм журнал советлары әгъзасы:
Бидлин
Бидлин — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Наталья Линден
Наталья Агап кызы Линден (1887 ел — 1963 ел 4 сентябрь) — Россия галим-сейсмологы, совет сейсмологиясенә нигез салучыларның берсе.
Биографиясе
1887 елда Нократ губернасының Шуна авылында крестьян гаиләсендә туган.
Авыл мәктәбен, ике сыйныфлы училищены һәм Нократ хатын-кыз гимназиясен (1905) тәмамлый. 1905 елда Бестужев югары хатын-кыз курсының физика-математика факультетына (Санкт-Петербург) укырга керә, аны 1912 елның маенда тәмамлый.
Фәннәр академиясенең сейсмология бүлегендә эшли, аннары ул СССР Фәннәр академиясенең сейсмология институты итеп үзгәртелә.
Беренче совет сейсмик станцияләрдә сейсмик аппаратура урынлаштыруда катнаша. 1920-че еллар башыннан ССРБ сейсмик станцияләр челтәренең җаваплы телесеймик бюллетень төзүчесе.
А. Я. Левицкаяның Кырым-Кара диңгез регионының һәм Линден Наталья Агап кызының Арктика һәм Урта Азиянең сейсмология күренешләре буенча хезмәтләре, сейсмология белән районның геологиясе арасында элемтә турында сорау куярга һәм җир тетрәүле регионда барган тектоник процеслар элемтәсе итеп карарга мөмкинлек бирә. Халык хуҗалыгы максатында кулланылган системалаштыру карталары аларның тикшеренүләренең практик сөземтәсе булып тора.
Физика-математика фәннәре кандидаты.
1963 елның 4 сентябрендә вафат була.
Мактаулы исемнәре һәм бүләкләре
- Ленин ордены (1953).
Палёнка
Палёнка (Палёнка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Сант-Эстеве-де-Палаутордера
Сант-Эстеве-де-Палаутордера — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ограда
Ограда — Румыниянең Яломица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дига (Пяченца)
Дига — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дига Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Блаксберг (Көньяк Дакота)
Блаксберг  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Блаксберг халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
670-еллар
670-еллар — 670 елда башланган һәм 679 елда тәмамланган унъеллык.
Блаксберг (Көньяк Дакота)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кампервен
Кампервен (Quemperven) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Бегар кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,00 км².
Лосино-Петровский
Лосино-Петровский (Лосино-Петровский) — Россия Федерациясенең Мәскәү өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1928 елдан, шәһәр статусын 1951 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (91,4%), үзбәкләр (1,7%), украиннар (1,4%), әрмәннәр (1,2%), таҗиклар (1,0%).
Самит (Арканзас)
Самит  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Самит шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Селача
Селача — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Шерон (Эссонна)
Сен-Шерон — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
HD107566
HD107566 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.