cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Przegląd Islamski (журнал)
Przegląd Islamski (Ислам күзәтүе) — гәҗит. Варшава мөселман җәмәгасе (общинасы) органы. 1930-1937 елларда Варшава шәһәрендә поляк телендә нәшер ителә. Мөхәррир – Вассан-Гәрәй Җәбәгый.
Вале-Перейру
Вале-Перейру — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ганнасвилл (Пенсильвания)
Ганнасвилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Волпара (Пяченца)
Волпара — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ганнасвилл (Пенсильвания)
Географиясе
Ганнасвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Волпара (Пяченца)
Географиясе
Волпара Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сан-Кристобаль (Венесуэла)
Сан-Кристобаль (San Cristóbal) — Венесуэланың Тачира штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1561 елда нигезләнгән.
Дөвмекая (Байбурт)
Дөвмекая (Dövmekaya) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Байбурт иле Байбурт илчесенә караган бер авыл (köy).
Подпеч-при-Шентвиду
Подпеч-при-Шентвиду — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Храболи (Билостоцкий повяты)
Храболи  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Инҗедере (Акчакале)
Инҗедере (İncedere) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Акчакале илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Храболи (Билостоцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(3558) Шишкин
(3558) Шишкин  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1978 елның 26 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 SQ2» саналган.
Вәли Псәнчин
Вәли Псәнчин (, —, ) — башкорт тел белгече, төркиятче, педагог, филология фәннәре нәмзәте, профессор, Башкортостанның атҡазанган укытучысы (1991), БР һәм РСФСР халык мәгарифе отличнигы, Рәсәй Белем бирү академиясенең мөхбир-әгъзасы.
Кукли
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сен-Дидьер-о-Мон-д'Ор
Сен-Дидьер-о-Мон-д'Ор — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Петин (Румыния)
Петин — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Волл (Көньяк Дакота)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Альдеануэва-дель-Кодональ
Альдеануэва-дель-Кодональ — Испаниянең Сеговия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
ZNF320
ZNF320 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Минковице (Диңгез буе воеводалыгы)
Минковице  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аландо
Аландо (Alando) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.
Малдыкасы (Канаш районы)
Малдыкасы (Малтикас Шĕкĕр, Малдыкасы) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Балагыш
Балагыш — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл. 2009 елның 1 гыйнварына биредә 276 кешенең яшәве мәгълүм. Почта индексы — 452156, — 80257830002.
Әл-Газыйм
Әл-Газыйим (الْعَظِيمُ) – Аллаһның 99 исеменең берсе. Аллаһ һәр нәрсәдән бөектер. Хакыйкый бөеклек Аңа хастыр. Аллаһ Үзенең бөеклеген коллары белүен теләр. Без Аның бөеклеген галәмдәге төзеклеккә карап аңлый алабыз.
Чыганак
Баулы мөхтәсибәте.
Малдыкасы (Канаш районы)
Почта индексы — 429312. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216840004. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700004500.
Аландо
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,05 км².
Малдыкасы (Канаш районы)
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 403 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (96%).
Воля-Сухожебрска
Воля-Сухожебрска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бетонкур
Бетонкур — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Калуже
Калуже — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Галина Буркацкая
Буркацкая Галина Евгеньевна (Галина Євгеніївна Буркацька; 1916—2006) — колхоз хәрәкәте эшмәкәре, УССРның Черкассы өлкәсе Черкассы районының «Украина Радянська» колхозы җитәкчесе. Ике Тапкыр Социалистик Хезмәт Каһарманы (1951, 1958).КПСС Үзәк ревизия комиссиясе әгъзасы (1961-1966).
Биографиясе
Галина Евгеньевна Буркацкая 1916 елның 4 (17) февралендә Геронимовка авылында (хәзерге УССРның Черкассы өлкәсенең Черкассы районында) туган.
Артём исемендәге Харьков коммунистик университетын (1938), Украин авыл хуҗалыгы академиясен тёмамлый (1956).
1941—1944 елларда — Саратав өлкәсенең Первомайский районы «Урак һәм чүкеч» колхозы колхозчысы. 1944 елда — «Украина Радянська» колхозы колхозчысы.
Г.Е. Буркацкая — икътисад фәннәре кандидаты (1967), ә 1968 елдан — авыл хуҗалыгы академиясенең хезмәт оештыру кафедрасында олуг укытучы (Киев).
«Крестьянка» журналының редколлегия әгъзасы була.
2006 елның 13 мартында вафат була
Сылтамалар
Галина Евгеньевна Буркацкая. «Герои страны» сайты.
Перавоз (Глыбоцкий районы)
Перавоз (Перавоз ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Санта-Тереса-дел-Туй
Санта-Тереса-дел-Туй (Santa Teresa del Tuy) — Венесуэланың Миранда штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1761 елда нигезләнгән.
Гансен (Айдахо)
Гансен  — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гансен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Подпланина
Подпланина — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Визяха
Визяха — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Весляна елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 32 км.
Вознесенское (Казан)
Вознесенское — Казан составындагы бер бистә.
Визяха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Храболи (Бильский повяты)
Храболи  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вознесенское (Казан)
Халык саны — 260 тирәсендә. Почта индексы —.
Храболи (Бильский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вознесенское (Казан)
Тарих
XVI гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.
Чистоборка
Чистоборка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кедра елгасының уң ярыннан 9 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Вознесенское (Казан)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Чистоборка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Садала (Рапла)
Садала (Sadala) — Эстониянең Рапламаа өязендә урнашкан авыл.
Кукличы (Свислацкий районы)
Кукличы  (Куклічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сен-Жак-дез-Арре
Сен-Жак-дез-Арре — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Инҗедере (Тортум)
Инҗедере (İncedere) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Тортум илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Альдеа-Реаль
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Альбертачче
Альбертачче (Albertacce) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Голо-Морозалья кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 97,12 км².
Волпаре (Виченца)
Волпаре — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Волпаре Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Яңа-Уфа нефть эшкәртү заводы
NOVOIL Яңа Уфа нефть эшкәртү заводы, Башнефть-Новойл (NOVOIL Яңы Өфө нефть эшкәртеү заводы, Башнефть-Новойл, NOVOIL Ново Уфимский нефтеперерабатывающий завод, Башнефть-Новойл) — «Башнефть-Новойл» җаваплылыгы чикләнгән җәмгыяте (Башнефть филиалы) составында баш актив (?), Уфа шәһәрендә урнашкан нефть эшкәртү сәнәгать предприятиесе.
Тарих
1951 елда «Икенче Баку» нефтен эшкәртү өчен төзелгән.
Адресы: 450037, Уфа шәһәре, Тынычлык урамы, 14 йорт.
Иске директорлары: Борис Павлович Майоров, Георгий Федорович Ивановский — 1957-1965 елларда.
Предприятие ихтыяҗлары өчен Черниковка-Восточная тимер юл станциясе (Куйбышев тимер юлы, коды 654805) төзелә.
(4200) Сидзукагодзен
(4200) Сидзукагодзен  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1983 елның 28 ноябрендә Ё. Банно, Т. Урата тарафыннан Karasuyama обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1983 WA» саналган.
Воля-Тачовска
Воля-Тачовска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бәхтияр Ваһабзадә
Бәхтияр Ваһабзадә, Бәхтияр Мәхмүд (яки Зәкәрия) оглу Ваһабзадә (Vahabzadə Bəxtiyar Mahmud oğlu və ya Zəkəriyya oğlu; 16 август 1925 ел — 13 февраль 2009 ел) — Азәрбайҗан ССРның халык шагыйре (1984) һәм атказанган сәнгать эшлеклесе (1974), Азәрбайҗан Милли фәннәр академиясенең мөхбир әгъзасы.
Биографиясе
Булачак шагыйрьгә тугыз яшь булганда, гаиләсе республиканың башкаласы Бакыга күченә. 1947 елда Бакы дәүләт университетының филология факультетын тәмамлый.
1945 елда аны Азәрбайҗан Язучылар союзына кабул ителә. Иҗат белән беррәттән 40 елдан артык Бакы дәүләт университетында укыта.
1950 елдан 1990 елга кадәр Бакы дәүләт университетында укытучы, доцент һәм профессор булып эшли.
1964 елда «Самед Вургун» дигән монографиясе белән филология фәннәре докторы гыйльми исеменә лаек була.
1980 елда Азәрбайҗан Фәннәр академиясенең әгъза-корреспонденты булып китә.
1995 елда шагыйрь «Истиглал» (Азатлык) азатлык өчен көрәш ордены белән бүләкләнә.
2009 елның 13 февралендә шагыйрь Бакы шәһәрендә вафат була
2018 елның 21 февралендә шагыйрьнең хатыны Диләрә Ваһабзадә Бакыда вафат була.
Рабочая воля (гәҗит)
Рабочая воля — иҗтимагый-сәяси һәм әдәби гәҗит. Меньшевиклар фирксаенең Казан комитеты органы. 1918 елның 28 маеннан 19 июненә кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 19 саны чыга. Мөхәррир – Сергей Пионтковский.
Валериан Вебер
Валериан Николаевич Вебер - ( 1426 сентября  , Петербург - 1940 елның 20 гыйнвары, Ленинград), Россия  геологы һәм палеонтологы.
Биографиясе
1917-1918 - Геология комитетының беренче сайланган директоры.
1923 - "Кыр геологиясе" курсын бастыра. (Геологик тикшеренү ысуллары. (Кыр геологиясе), 3 нче басма, Л. - М., 1937).
1925 - бер төркем фикердәш-укучылары белән берлектә таулы Төркестанның геологик картасын төзегән.
1939 - РСФСР-ның мактаулы фән һәм техника эшчесе.
Төп хезмәтләре Үзәк Азиянең геологик төзелешен һәм файдалы казылмаларын өйрәнүгә багышланган. Галим нефть, арсен, кургаш, күмер һ.б. чыганакларын ача.
Валериан Николаевичның Челекен утравы буенча монографиясе зур әһәмияткә ия, ул сейсмолог буларак билгеле - ул Андижан, Ахалкалак һәм Шемаха җир тетрәүләрен өйрәнә.
Валериан Вебер трилобитлар палеонтологиясе буенча зур хезмәтләр авторы.
Валериан Николаевич Вебер Ленинградта 1940 елның 20 гыйнварында вафат була. Волков зиратында җирләнгән.
Борискино (Чишмә районы)
Борискино — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452156, — 80257830003.
Мирадово
Мирадово — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Петирш
Петирш — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вишик (Төньяк Дакота)
Вишик  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вишик шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бьеф (Ду)
Бьеф — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Сьюдад-Боливар
Сьюдад-Боливар (Ciudad Bolívar) — Венесуэланың Боливар штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1764 елда нигезләнгән.
Малды-Питикасы
Малды-Питикасы (Малти Питтикасси, Малды-Питикасы) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429313. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216884005. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700004600.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 102 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Бидарт
Бидарт — Франциядә урнашкан коммуна, Атлантик Пиренейлар департаментында урнашкан.
Валеш (Алфандега-да-Фе)
Валеш  — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Дөгер (Ихсание)
Дөгер (Döğer) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Ихсание илчесенә караган бер авыл (köy).
Кальска-Воля
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Воллес (Көньяк Дакота)
Воллес  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарвик (Пенсильвания)
Гарвик  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гарвик халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воля-Трембска
Воля-Трембска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рабочее дело (гәҗит)
Рабочее дело — иҗтимагый-сәяси гәҗит. 1917 елның 9 ноябреннән 1918 елның 18 маена кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 135 саны чыга.
Койдин
Койдин (Койдин) — Коми Республикасының Койгородок районында урнашкан авыл.
Климат
Койдин климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (37%), руслар (54%).
Подплат
Подплат — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Перавоз (Расонский районы)
Перавоз (Перавоз ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Храбустивка
Храбустивка — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Альбиньяк
Альбиньяк — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.
(2849) Шкловский
(2849) Шкловский  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1976 елның 1 апрелендә Черных Н.С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1976 GN3» саналган.
Кукуци
Кукуци (Кукуці ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сен-Жан-д'Ардьер
Сен-Жан-д'Ардьер — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Альдеасонья
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гарден-Сити (Айдахо)
Гарден-Сити  — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гарден-Сити шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
ZNF324
ZNF324 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Саэ (Косе)
Саэ (Sae) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
NGC 7301
NGC 7301 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Вентозелу
Вентозелу — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Рабочий химик (журнал)
Рабочий химик — журнал. Бөтенрусия эшче-химиклар берлегенең Татарстан бүлеге органы. 1922 елның май-октябрь айларында Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 5 саны чыга.
Чонова
Чонова — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Көньяк елгасының сул ярыннан 432 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Би (Ду)
Би — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Тчев
Тчев (Tczew, Dirschau) — Польшанең Поморье воеводалыгында урнашкан шәһәр.
Халык саны — 60152 кеше (2011).
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Тчев Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Тарих
Шәһәр статусын 1260 елдан йөртә.
Халык
<div style=*font-size:88%*>
Петиш
Петиш — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Инҗедере (Сарыз)
Инҗедере (İncedere) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Сарыз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Подплешивиця
Подплешивиця — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воля-Трембска-Парцель
Воля-Трембска-Парцель — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кече Тугай
Кече Тугай (Малти Тукай, Малое Тугаево) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429311. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216836001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700004700.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 212 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Кустак (Урманка кушылдыгы)
Кустак — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Урманка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мирахово (Диңгез буе воеводалыгы)
Мирахово  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Волпаре ди Сопра (Верона)
Волпаре ди Сопра — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Волпаре ди Сопра Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Район газетасына ярдәмгә (журнал)
Район газетасына ярдәмгә — иҗтимагый-сәяси журнал. СБКФнең Татарстан өлкә комитеты органы. 1947-1949 һәм 1957 елларда Казан шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Хрептовце
Хрептовце — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Төркия татарлары
Төркия татарлары — Төркиядә яшәүче милли азчылык. Төрле исәпләүләр буенча Төркиядә 10 меңгә якын татар кешесе яши. Бюгрюделик, Каракоек, Эфенде Кепрюсю, Гексу качабаларында күбрәк урнашканнар (кара: Акин, Ахмәтчайыры, Ахырлыкую, Балабанкору). Бу авыллар кешеләре Идел буе татарларының гореф-гадәтләрен, йолаларын саклап килә.
Тарих
Казан белән тугандаш Иске-Шәһәрдә татар общинасы яшәп килә. Октябрь инкыйлабына кадәр күчеп килгән Идел буе татарлары — общинаның төп кешеләре булып тора. Зур булмаган татар җәмгыятьләре Измир, Конья, Бурса шәһәрләрендә бар.
1970 елларда Әнкара шәһәрендә «Казан» татар мәдәни җәмгыяте оештырыла. Бу җәмгыять 100-150 актив әгьзаны берлештерә. Әнкараның абруйлы районында Габдулла Тукай урамындагы ике катлы йорт — җәмгыятьнең милке. Общинага Кытай, Япония, Корея татарлары берләшкән.
Стамбулда «Идел-Урал» общинасы эшләп килә.
Альбюссак
Альбюссак — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.
Камаше (гмина Злочев)
Камаше  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кукшын
Кукшын (Кукшын ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сен-Жан-де-Винь
Сен-Жан-де-Винь — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Гарден-Въю (Пенсильвания)
Гарден-Въю  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гарден-Въю халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(4364) Шкодров
(4364) Шкодров  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1978 елның 7 ноябрендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VV5» саналган.
Лентовка (Чишмә районы)
Лентовка — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл. 2009 елның 1 гыйнварына биредә 28 кешенең яшәве мәгълүм. Почта индексы — 452156, — 80257830004.
Альдеонте
Альдеонте — Испаниянең Сеговия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Саэ (Винни)
Саэ (Sae) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
ZNF324B
ZNF324B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Волкотт (Төньяк Дакота)
Волкотт  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Перавозники (Браславский районы)
Перавозники (Перавознікі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Дөкеҗек (Оваҗык)
Дөкеҗек (Dökecek) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Карабүк иле Оваҗык илчесенә караган бер авыл (köy).
NGC 7302
NGC 7302 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Вила-Боа (Мирандела)
Вила-Боа  — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Айбулат Псәнчин
Айбулат Псәнчин  — Рәсәй галиме, этнограф, география фәннәре докторы, профессор. РФА Уфа фәнни үзәгенең Тарих, тел һәм әдәбият институты директор вазифасын башкаручы (2016 елдан). Башкротларның этник географиясе, этнография тарихы, Фәннәр академиясе комиссияләре һәм фәнни оешмалар тарихы, этник картография тарихы өлкәләрендә белгеч.
Гаррисон (Айдахо)
Гаррисон  — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гаррисон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Биан-сюр-Ду
Биан-сюр-Ду — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Подпорезен
Подпорезен — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воля-Фольварк
Воля-Фольварк — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мирице
Мирице — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Республика Татарстан (гәҗит)
Республика Татарстан — иҗтимагый-сәяси гәҗит. 1917 елның 13 апреленнән башлап Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә.
Ворд (Көньяк Дакота)
Ворд  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Сен-Жан-де-Тусла
Сен-Жан-де-Тусла — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Ворд (Көньяк Дакота)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Барселона (Венесуэла)
Географиясе
Шәһәр Атлантик океанның Карьяко култыгы яр буенда, ил башкаласы Каракастан 320 км көнчыгыштарак урнашкан. Климаты эссе ярымкорылыклы.
Тарих
1638 елда Яңа Каталония правинсәсе үзәге буларак каталан чыгышлы испан илбасары Хуан Орпин тарафыннан Нвева-Барселона-дел-Серро-Санто (Nueva Barcelona del Cerro Santo) исеме белән нигезләнгән. 1671 елда хәзерге урынга күчерелә (искесеннән 2 км көньяктарак).
Койтыбож
Койтыбож (Койтыбож) — Коми Республикасының Сыктывдин районында урнашкан авыл.
Климат
Койтыбож климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (83%), руслар (17%).
Дальверзин - Тепе
Дальверзин-Тепе, Дальверзинтепа (Dalvarzintepa) — Үзбәкстанның көньягында урнашкан борынгы шәһәрлек. III—IV гасырларда ул Кушан патшалыгының эре сәүдә-һөнәр шәһәрләренең берсе. VI—VII гасырларда патшалыкның башкаласын Бедрач шәһәрлегенә күчергәч бөлгенлеккә килгән.
Фәнни экспедицияләр
1967 елдан бирле шәһәрлекне Пугаченкова Галина Анатолий кызы идарәсе астында Үзбәк ССР сәнгать белеме экспедициясе тарафыннан өйрәнелгән булган.
Тасвирлама
Дальверзин-Тепе цитадельдән, турыпочмаклы формадагы шәһристаннан һәм шәһәр янкормасыннан тора. Казулар барышында һөнәр һәм чүлмәк ясау остаханәләре табылган булган. 1972 елда алтын беләзекләр, алкалар, асма бизәкләр һәм борынгы зәркән осталарының башка эшләнмәләре белән хәзинә табылган булган. Йорт стеналарында рәсемнәр эллинистик дөнья йогынтысын чагылдыра, аларда шулай ук сак-сармат кабиләләре өчен хасиятле «җәнлек стиле» элементлары эзләре бар. Алар арасында борынгы һинд язмасы да сакланып калган. Ике Буддачылык гыйбадәтханәсе (III—IV гасыр) дә өйрәнелгән булган; Дальверзин-Тепе үзәгендә урнашкан аларның берсендә, Будда сурәте белән гипстан һәм балчыктан берничә төрле төстәге пот табылган булган. Безнең көнгә кадәр барып җиткән иң борынгы шахматлар II гасыр белән даталана. Алар Кушан патшалыгы башкаласы Дальверзинтепа казулары вакытында табылган булган. Болар фил һәм зебу үгезенең миниатюр сынчыклары. .
Чумовица (елга)
Чумовица — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вонил елгасының сул ярыннан 9 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Матурин
Матурин (Maturín) — Венесуэланың Монагас штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1760 елда нигезләнгән.
Хроловице
Хроловице — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Петия
Петия — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юрий Симонов
Юрий Симонов (, ―, ) — ССРБ һәм Россия географы, геоморфолог, география фәннәре докторы (1968). РФ атказанган фән эшлеклесе (1993), Мәскәү университетының атказанган профессоры (1997); Ломоносов премиясе лауреаты (2003), Россия табигать фәннәре академиясе академигы (1999).
Волпаре ди Сото (Верона)
Волпаре ди Сото — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Волпаре ди Сото Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гарднерс (Пенсильвания)
Гарднерс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гарднерс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каменець (Лодзь воеводалыгы)
Каменець  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кулаки (Шчучынский районы)
Кулаки  (Кулакі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
ZNF326
ZNF326 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Кулаки (Шчучынский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Алерия
Алерия (Aleria) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Гизоначча кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 58,33 км².
(1833) Шмакова
(1833) Шмакова  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1969 елның 11 августында Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1969 PN» саналган.
Сабур (Чишмә районы)
Сабур — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452156, — 80257830005.
Альдеорно
Альдеорно — Испаниянең Сеговия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Вила-Боа-де-Озильян
Вила-Боа-де-Озильян — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Альдеорно
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Инҗеер (Җейһан)
Инҗеер (İnceyer) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бламон (Ду)
Бламон — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Перавозники (Паставский районы)
Перавозники (Перавознікі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Паставский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Подпреска
Подпреска — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Кече Бикшек
Кече Бикшек (Уçырма, Малые Бикшихи) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429320. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216824001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700004800.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 1470 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (95%).
Александр Соловьёв (1907)
Александр Соловьёв (, —, ) — Совет физигы һәм географы, методист һәм география тарихчысы; география фәннәре докторы, профессор (1955), СССР педагогика фәннәре академиясе әгъза-мөхбире (1950). Төбәк физик географиясе, фән тарихы, геомрфология, укыту ысулларына караган 200 гә якын фәнни хезмәт авторы.
Бөгелмә аграр көллияте
Бөгелмә аграр көллияте (Бугульминский аграрный колледж, кыскача ГАПОУ «БАК») — Татарстанның Бөгелмә шәһәрендә урнашкан һөнәри белем бирүче махсус уку йорты. РФ һәм Татарстандагы иң борынгы уку йортларыннан берсе. Гамәлгә куючы — ТР мәгариф һәм фән министрлыгы. Директор — Фәрит Юныс улы Гатин
Тарих
1896 елда Россия империясенең халык мәгарифе министрлыгы карары буенча Бөгелмә түбәнге баскыч кәсеп мәктәбе ачыла, 18 кешелек төркем туплап, слесарь, жестянщик, балта остасы, тимерче кебек өяз шәһәре өчен кирәкле һөнәрләргә өйрәтә башлый. Шәһәр думасы уку йортын ачу өчен җир кишәрлеге бирә һәм шәһәр казнасыннан 9 172 сум акча бүлә. Беренче директоры — М.В. Балаховский.
1918 елда Бөгелмә түбәнге баскыч кәсеп мәктәбе Бөгелмә һөнәри техник мәктәбе итеп үзгәртелә, анда авыл хуҗалыгы өчен белгечләр (ат көче белән эшли торган авыл хуҗалыгы техникасы машинистлары) әзерләнә.
1940 елда ССРБ Югары шурасы президиумының «Һөнәри-техник белем бирүнең дәүләт системасын булдыру турында» указына бәйле рәвештә, Бөгелмә һөнәри техник мәктәбе 7нче санлы Бөгелмә авыл хуҗалыгын механикалаштыру училищесы итеп үзгәртелә.
1941-1945 елгы Бөек Ватан сугышы елларында 1 387 хатын-кыз механизатор укытып чыгарыла.
1954-1958 елларда Казакъстан ССР, Алтай крае, Чита өлкәсендәге чирәм һәм яткын җирләрдә эшләү өчен 2 476 механизатор әзерләп җибәрелә.
1955 елдан башлап, ел саен, Бөгелмә, Баулы, Ютазы район хәрби комиссариатлары планы буенча, ССРБ Кораллы көчләре өчен 150-180 хәрби белгеч — «В» һәм «С» категорияле автотранспорт чаралары йөртүче укытыла.
1975 елдан башлап укуханә урта белемле механизаторлар әзерләүгә күчә.
1983 елда аш-су остасы-кондитерлар әзерләү бүлеге ачыла. Беренче җитәкчесе — Нина Тимофей кызы Ишкова.
1995 елда лицей укыту төркемнәре кабул ителә: авыл хуҗалыгы машиналарын файдалану һәм ремонтлау буенча техник-механиклар, утар хуҗабикәләре әзерләү (аш-су остасы, сатучы, авыл хуҗалыгы бухгалтеры-икътисадчысы).
1996 елның 18 гыйнварында ТР министрлар кабинеты карары белән укуханә агротехник профильдәге 75нче санлы һөнәри лицей итеп үзгәртелә.
2013-2015 елларда ТР министрлар кабинеты карары белән 124нче санлы Ютазы һөнәри училищесы Бөгелмә аграр көллиятенең 1нче санлы филиалы, 94нче санлы Мөслим һөнәри лицее 2нче санлы филиал, 27нче санлы Әгерҗе һөнәри училищесы Бөгелмә аграр көллиятенең 3нче санлы филиалы булып тора.
Белгечлекләр
2017-2018 уку елына Бөгелмә аграр көллиятенә ТР мәгариф һәм фән мнистрлыгы фәрманы буенча 220 студент кабул ителә.
Сагевере
Сагевере (Sagevere) — Эстониянең Ярвамаа өязендә урнашкан авыл.
ZNF329
ZNF329 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Височь
Височь — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Сочь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Вольтер (Төньяк Дакота)
Вольтер  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вольтер шәһәре  елда нигезләнгән.
Воля-Ходковска
Воля-Ходковска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баринас
Баринас (Barinas) — Венесуэланың Баринас штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1577 елда нигезләнгән.
Сен-Жан-ла-Бюсьер
Сен-Жан-ла-Бюсьер — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Александр Ступишин
Александр Ступишин (, —, )  — Совет галиме, профессор, география фәннәре докторы (1957), КДУ галимнәр шурасы рәисе, ССРБ география җәмгыятенең Татарстан бүлеге рәисе. Физик географиянең төрле өлкәләренә, ландшафт белменә, геоморфология, геохимия, география тарихы, районлаштыру һәм карст белеменә караган 210 нан артык фәнни хезмәт һәм 8 монография авторы.
NGC 7303
NGC 7303 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Хростово (Подлясье воеводалыгы)
Хростово  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вила-Верде (Виньяйш)
Географиясе
Мәйданы —.
Мировице (Диңгез буе воеводалыгы)
Мировице  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Гарли (Пенсильвания)
Гарли  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Мировице (Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гарли (Пенсильвания)
Географиясе
Гарли халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кулакова (Смаргонский районы)
Кулакова  (Кулакова ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Семеновка (Чишмә районы)
Почта индексы — 452156, — 80257830006.
Альдеуэла-дель-Кодональ
Альдеуэла-дель-Кодональ — Испаниянең Сеговия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Альгайола
Альгайола (Algajola) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Кальви кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 1,72 км².
Дөкметаш (Шаркышла)
Дөкметаш (Dökmetaş) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Шаркышла илчесенә караган бер авыл (köy).
Каменики
Каменики — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Подпулфрца
Подпулфрца — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гаусер (Айдахо)
Гаусер  — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ворнер (Көньяк Дакота)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Петкулешть
Петкулешть — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Павел Катенин
Павел Александрович Катенин (, Кострома губернасы, Кологривский өязе, Шаёво авылы,  шунда ук) - рус шагыйре, драматург, әдәбият белгече, тәрҗемәче, театр эшлеклесе. Россия академиясе әгъзасы ( 1833 ).
Биографиясе
Павел Александрович Катенин өйдә белем алган. 1806 елда ул курсант булып халык мәгарифе департаментына хезмәткә алына, һәм ике елдан соң ул титул советнигы дәрәҗәсенә күтәрелә. 1808-1809 елларда А. Н.Олнени салонына килә; анда К. Н. Батюшков, Н. И. Гнедич, A. А. Шаховский белән таныша. Хәвәскәр спектакльләрдә катнаша.
1810 елдан ул Преображенский лейб-гвардиясенә портупей-прапорщик булып хезмәткә керәкерә. 1812 елгы патриотик сугыш һәм чит ил кампанияләре әгъзасы. 1818 елда аңа полковник дәрәҗәсе бирелә.
1816 ел ахырыннан - декабристлар Коткару Союзы әгъзасы; Хәрби җәмгыятьнең яшерен декабрь оешмасы лидерларының берсе. 1820 елда политик сәбәпләр аркасында, ул хезмәтеннән туктатыла, полковник дәрәҗәсе белән "гаилә сәбәпләре аркасында" эштән алына. 1822 елда, император боерыгы белән, ул театр спектакле вакытында халык җәнҗалы өчен Санкт-Петербургтан куыла. Ул Кострома милегендә Шаевода өч ел үткәрә. 1833 елда ул армиягә алына һәм 1838 елга кадәр Кавказда хезмәт итә. Ул майор генерал дәрәҗәсе белән отставкага китә һәм калган гомерен Кострома авылында үткәрә.
Аны Кострома губернасының Чухлома өязе Бореево авылында җирлиләр. 1955 елда көлө Чухломага күчерелә.
Иҗаты
Әсәрләрен 1812 елгы Ватан сугышы алдыннан бастыра башлый ("Чәчәк бакчасы", 1810 ). Бион, Гесснер, Вергилий, Гете, Ф. Шиллер, Ариостоның шигырь әсәрләрен, Хердерның "Сид турында романслары", Данте һәм Осианның "Тәмуг" әсәрләрен тәрҗемә итә. Катенин эшкәртүендә Томас Корнильның "Ариадна" ( 1811 ) трагедиясе куела. Ул декабрь романтизмының бер агымын җитәкли. 1815 елда ул "Наташа", "Үлтерүче", "Леший" балладаларын бастырып чыгара, 1816 елда үзенең сәнгать принциплары белән карамзинизмнан һәм В.А.Жуковский  поэзиясеннән кискен аерылып торган  "Ольга" ( Г.А.Бюргер балладасының ирекле тәрҗемәсе "Ленора")  балладасын тәржемә итә, бу  бәхәс тудыра. Рәсәй тормышы образына юнәлеш бирү, телнең җирле формаларын киң куллану Катениннны А.С Шишков белән якынайта, шуның белән бергә, әдәбият өчен көрәшнең декабристлык идеясе белән бәйле була
1810—1820 елларда ул театр өчен бик күп яза, аерым алганда, бу вакытта каләм астыннан Дж. Расин, П. Корнель һәм башка француз драматурглары әсәрләрен эшкәртүләр чыга. Катенинның бердәнбер оригиналь трагедиясе «Андромаха»  1827 елда куела. Ул шулай ук театр укытучысы булып эшли (студентлары арасында - В.А.Каратыгин). «Литературная газета» газетаның даими авторы. Аның Пушкин турындагы истәлекләре 1934 елда гына бастырылган.
Гәр (Биектау районы)
Гәр — Татарстан Республикасының Биектау районындагы авыл.
Халык саны — 149 тирәсендә. Почта индексы — 422723.
Тарих
XVII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.
Воля-Циговска
Воля-Циговска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.