cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Фәхрелислам Агиев
Тәрҗемәи хәле
Әдипнең иҗат эшчәнлегендәге иң әһәмиятле тармак итеп аның татар балалар әдәбиятын устеругә салган хезмәтен санап була. 1913 елның апреленнән башлап ул үз наширлегендә һәм мөхәррирлегендә балалар өчен «Ак юл» исемле әдәби журнал чыгара башлый. Биш ел дәвамында чыгып килгән бу журнал битләрендә балалар әдәбиятында эшләүче әдипләрнең күп санлы шигырһләре, хикәяләре, сәхнә әсәрләре басылып чыга. Совет чорында күренекле татар балалар шагыйре булып танылган Бари Рәхмәт, әдип Нәкый Исәнбәтнең дә беренче шигъри тәҗрибәләре иң башлап шушы журнал битләрендә дөнья күрә. Фәхрелислам Агиев үзе дә балалар язучысы буларак «Ак юл» журналын чыгарган чорда формалаша. Аның балалар психологиясен тирән аңлап, аларның яшь үзенчәлекләренә яраштырып язган шигырьләре, кечкенә хикәяләре, тәрҗемә әсәрләре журналның һәр санында диярлек биреп барыла. Әдипнең «Кәкре аяклы тавык» исемле шигъри әкияте балаларның иң яратып укый торган китапларыннан берсенә әверелә.
Октябрь инкыйлабыннан соң, 1917—1924 елларда, Фәхрелислам Агиев туган якларында волость ярлылар комитеты председателе, губернадагы татарлар арасында мәгариф эшләрен оештыручы була, Пенза шәһәрендә «Сабанчы» газетасын чыгаруда актив катнаша. 1924 елда ул Мәскәүгә күчә һәм РСФСР Мәгариф комиссариатында инструктор-методист, СССР халыклары үзәк нәшриятында (Центриздат) татар бүлеге секретаре, соңыннан үзәк татар драма театрының директоры булып эшли. Шушы елларда аның берничә тәрҗемә китабы һәм «Хикәяләр жыентыгы» басылып чыга.
Фәхрелислам Агиев совет чорында көндәлек матбугатта әдәбият тарихына кагылышлы мәкаләләре белән дә чыгышлар ясый. Ул беренче татар пролетар язучысы Гафур Коләхмәтовның иҗат биографиясен өйрәнеп, әдипнең беренче әсәрләр җыелмасын бастырып чыгара.
Фәхрелислам Агиев 1938 елда Мәскәү төрмәсендә атып үтерелгән дип санала. Кабере билгесез.
Гаилә хәле
Хатыны Суфия Юныс кызы Коләхмәтова, табибә, Гафур Коләхмәтовның бертуган сеңлесе.
Цезлак
Цезлак — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каевиль
Каевиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Борек-Старий
Борек-Старий — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Жабець
Жабець — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Этво
Этво (Étevaux) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Понтайе-сюр-Сон кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8.67 км².
Бёзинген (Роттвайль)
Бёзинген (Bösingen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клир-Лейк (Айова)
Клир-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Клир-Лейк шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Арко-Выеръяга
Арко-Выеръяга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Выер-То күле - Выер елгасы урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
GSC1855-971
GSC1855-971 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бухоч (коммуна)
Бухоч — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Моргед-Сити (Төньяк Каролина)
Моргед-Сити  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йосыф Акчура
Йосыф Акчура, Йосыф Хәсән улы Акчурин — күренекле татар язучысы, нәшир, журналист, төрек милләтчелеге идеологларының берсе.
Ул 1876 елда Сембер шәһәрендә байлар гаиләсендә туа. Әтисе вафат булганнан соң, әнисе белән Төркиягә күчә. Истанбул шәһәрендә мәктәпне тәмамлый. 1895 елда Harbiye mektebi исемле хәрби мәктәпкә керә. Аннары соң генераль штаб офицерларын әзерләүче курсларга йөри башлый, ләкин аны тәмамламый, чөнки Габделхәмит IIгә каршы хәрәкәттә катнашу сәбәпле аңа үлем җәзасы карары чыгарыла. Соңарак җәза сөргенлек белән алыштырыла. Сөргенлектә ул укытучы булып эшләде.
1899 елда сөргенлектән Туниска кача, аннары Парижга күчә. 1903 елда Акчура Россиягә кайта, ул Казанда яши. «Мөхәммәдия» мәдрәсәсендә тарих укыта, «Казан мөхбире» газетасы баш мөхәррире булып эшли. «Иттифак әл-Мөслимин» оешмасын оештыруда ярдәм итә. 1904 елда Йосыф Акчура төрек телендә «Сәясәтнең өч төре» (төр. Üç Tarzı Siyaset) исемле мәкалә яза.
1908 елда ул Төркиягә кайта. Монда ул Türk yurdu журналын нәшер итә, Истанбул университетында укыта. Шул ук вакытта «Шура», «Вакыт» гәҗит-журналларында да яза.
Йосыф Акчура Истанбул шәһәренең Әдирнәкапы зиратында күмелгән.
Нозелуш
Нозелуш — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Дала Яниковосы
Дала Яниковосы (Янкасси, Степное Яниково) — Чуашстанның Комсомол районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (98%) алып тора.
Мокрач
Мокрач — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слабодка (Глыбоцкий районы)
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Празароки гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Полк (округ, Флорида)
Полк — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Бартоу шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1861 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 4856 км² тәшкил итә.
Банкет (Техас)
Банкет  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Банкет халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Васильки (Бялыницкий районы)
Васильки  (Васількі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Архес
Архес — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Жиль (Эндр)
Сен-Жиль — Франциянең Эндр департаментында урнашкан коммуна.
Aleksandr Peske
1846-1856. yıllarda Qazan şähäre arxitektorı. Peske proyektı belän Qazan ruxanilar akademiäse (1848), Rodionovanıñ zatlı näsel qız balalar institutı (1845, avtordaş) h.b. binalar tözelä. Soñğı däwer Urıs Klassitsizmı häm Romantizmı tarafdarı.
Целестрина
Целестрина — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Oluğ Möxämmäd
Tarix
İdegäy morza häm Qäderbirde xan hälâkätennän soñ täxetkä utıra. Litva Böyek Kenäzeneñ Pskov (1426) häm Räzän (1427) şähärlärenä oyıştırğan yawlarında qatnaşa.
Мишель Обама
Мише́ль ЛаВо́н Ро́бинсон Оба́ма (ингл.Michelle LaVaughn Robinson Obama) — америка адвокаты, 46 нчы АКШ президенты Барак Обаманың хатыны, АКШның беренче ханымы.
Oluğ Möxämmäd
Tarix
1444 yılda Tübän Novgorod häm Murom şähärlären yawlap ala. 1445 yılda anıñ ulı Mäxmüd Suzdal şähäre yanında Vasiliy II ğäskären tar-mar itä (q. Suzdal' yanındağı suğış).
1445 yılda Oluğ-Möxämmät Tübän Novgorodqa yawdan Qazanğa qaytqanda awırudan ülgän. (Urıslar buyınça Qazanda aqsöyäklär fetnäse waqıtında üterelgän dip uylanıla). Oluğ Möxämmäd xan iseme 1445 yıldan soñ Urıs yılyazmalarında telgä alınmıy.
Боречек (Карпатасты воеводалыгы)
Боречек — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Тарачево
Тарачево (Тарачево) — Коми Республикасының Луза буе районында урнашкан авыл.
Климат
Тарачево климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: билгесез
Жарчице-Дуже
Жарчице-Дуже — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Гамбарети (Верона)
Гамбарети — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Жарчице-Дуже
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гамбарети (Верона)
Географиясе
Гамбарети Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Домбрувка-Стани
Домбрувка-Стани — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Гамбарети (Верона)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Домбрувка-Стани
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ковдозеро
Ковдозеро (Ковдозеро) — Мурманск өлкәсенең Кандалакша шәһәре составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь, атлантик-арктик зонага карый. Кыш озын һәм суык. Җәй кыска була.
Игл-Маунтен (Юта)
Игл-Маунтен  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Игл-Маунтен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җамили (Агачөрен)
Җамили (Camili) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Аксарай иле Агачөрен илчесенә караган бер авыл (köy).
Попинзелешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юзеф Пилсудский
Юзеф Клеменс Пилсудский (Józef Klemens Piłsudski, , Зулов, Свенцяны өязе, Вилнә губернасы, Рәсәй империясе (хәзерге Литва) — , Варшава, Польша Җөмһүрияте) — Польша дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе, маршал.
Тәрҗемәи хәле
Шляхтич гаиләсендә туган. Вилнәдә гимназияне тәмамлап, 1885 тә Харковь университетына укырга керә. 1887 дә Александр IIIга һөҗүм итүне әзерләү өчен кулга алына һәм 5 елга Киренскигә сөрелә. 1892 дә Вилнәгә кайта, 1893 тә Польша Социалистик Фиркасенә керә. Беренче рус инкыйлабы вакытында Галициядә рус хакимиятенә каршы ярымхәрби оешманы булдырырга кирәк дигән фикергә килгән.
Беренче бөтендөнья сугышында Алмания һәм Австрия-Маҗарстан җиңгән очракта Польшанең бәйсез булырына исәп тотып, Пилсудский Австрия-Маҗарстан ягында сугышкан поляк легионын оештыра һәм аның командиры була. Әмма тора-бара Пилсудский һәм алман оккупантлары арасында каршылыклар туа башлый, һәм 1917 дә легион куып таратыла, ә Пилсудский Магдебург кальгасенә ябыла.
1918 нең 8 ноябрендә ул азат ителә, ә инде 11 ноябрьдә Варшавада ул вакытлы дәүләт башлыгы һәм кораллы көчләре итеп игълан ителә. 1920 тә маршал дәрәҗәсе бирелгән.
Польша-Литва татарлары Улан гаскәрен оештыруда катнаша һәм хезмәттәшлек итә. Совет-Польша сугышы вакытында, 1920 елда, Тухачевский җитәкчелегендәге Кызыл Гаскәр Варшавага һөҗүм иткән. Польша маршалы Юзеф Пилсудский Татар Улан гаскәрләренә Тухачевский гаскәре артыннан һөҗүм итәргә боерык биргән. 14 августта, сугышның хәлиткеч мизгелләрендә, Татар Уланнары Тухачевский гаскәрләренә һөҗүм иткәннәр һәм Кызыл Армия качып китәргә мәҗбүр була. Маршал Пилсудский рәсми рәвештә татарларга хөрмәт тапшырган.
1922—1923 тә барлык вазыйфалардан китә.
1925 елда хәрби түнтәрелеш әзерләп яңадан хакимияткә килә.
1926—1928 һәм 1930 да Польша министрлар шурасы рәисе, 1926—1935 тә хәрби министр. Советлар Берлеге (1932) һәм Гитлер Алманиясе (1934) белән үзара һөҗүм итмәү турында пактларны имзалаган, ләкин аларны ышанычсыз дип санаган.
1935 нең 12 маенда Варшавада вафат булган. Краковта күмелгән.
Кызыклы факт
Польшаның булачак президенты Юзеф Пилсудский Гаяз Исхакый белән бергә сөргендә ята. Соңрак татар язучысы Варшавага килгәч, президент аңа ярдәм итә.
Эторме
Эторме (Étormay) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Беньё-ле-Жюиф кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12.6 км².
Нора (Португалия)
Географиясе
Мәйданы —.
Моли-Хот-Юган
Моли-Хот-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ун-Амп-Юган елгасының уң ярыннан 23 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зур Кызыл урам, 51 (Казан)
Зур Кызыл урам, 51 — Казанның Зур Кызыл урамында урнашкан, 1916 елда төзелгән бина.
Калланжвиль
Калланжвиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Асылзатлар йорты (Казан)
Асылзатлар йорты — Казанның Зур Кызыл урамында, 1912 елда архитектор Степан Бечко-Друзин тарафыннан төзелгән бина.
Слабодка (Круглицки авыл советы)
Слабодка (Слабодка ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Чашницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Асутан
Асутан — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Василькова (Мсциславский районы)
Василькова  (Васількова ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Мсциславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Алабуга кантоны
Алабуга кантоны (Елабужский кантон) — Татарстан АССР составындагы административ-территориаль берәмлек. 1921—1928 елларда гамәлдә торган.
Бёттинген
Бёттинген (Böttingen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Алабуга кантоны
Тарих
Алабуга кантоны 1921 елда Вятка губернасының Алабуга өязе өлешеннән төзелә.
Бёттинген
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алабуга кантоны
Тарих
1928 елда юкка чыгарыла; аның территориясе Чаллы кантоны составына кертелгән.
Административ бүленеш
1926 елда 7 вулыска бүленгән: Вулыслар 160 авыл советына бүленгәннәр.
Курьявож
Курьявож — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Весляна елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кадыкөй (Сарай)
Кадыкөй (Kadıköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Сарай илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
GSC1856-556
GSC1856-556 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бучердя-Гриноасе (коммуна)
Бучердя-Гриноасе — Румыниянең Алба жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Арко-Пендмаяга
Арко-Пендмаяга (Арко-Пэндма-Яга) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Баренцев диңгезе урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ценкова
Ценкова — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Баррера (Техас)
Баррера  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Баррера халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Кызыл Хач җәмгыятенең лазареты бинасы (Казан)
Кызыл Хач җәмгыятенең лазареты бинасы — Казанның Зур Кызыл урамында, 1916 елда архитектор Петр Абрамычев тарафыннан төзелгән бина.
Домбрувка-Стара
Домбрувка-Стара — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мокре (Лодзь воеводалыгы)
Мокре  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Клирфилд (Айова)
Клирфилд  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Клирфилд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Путнэм (округ, Флорида)
Путнэм — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Палатка шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1849 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1870 км² тәшкил итә.
Гамбарети ди Сото (Верона)
Гамбарети ди Сото — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гамбарети ди Сото Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Боривниця
Боривниця — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Моррисвилл (Төньяк Каролина)
Моррисвилл  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Носса-Сеньора-да-Консейсан (Вила-Реал)
Носса-Сеньора-да-Консейсан  — Португалиянең Вила-Реал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Моррисвилл (Төньяк Каролина)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Носса-Сеньора-да-Консейсан (Вила-Реал)
Географиясе
Мәйданы —.
Евгений Перепёлкин
Евгений Яковлевич Перепёлкин (1906 елның 19 феврале, Санкт-Петербург — 1938 елның 13 гыйнвары, Мариинск) — совет астрономы. Египет белгече Юрий Яковлевич Перепёлкинның энесе.
Тормыш юлы
Евгений Перепёлкин 1925 елда Ленинград университетын тәмамлый, аннары Пулково обсерваториясендә аспирантурада укый. 1929 елдан Пулково обсерваториясендә эшли (1934 елдан — профессор, астрофизика секторы лабораториясе мөдире).
Перепёлкин исеме белән Айдагы Перепёлкин кратеры, шулай ук Марстагы кратер аталган.
Сен-Жорж-сюр-Арнон
Сен-Жорж-сюр-Арнон — Франциянең Эндр департаментында урнашкан коммуна.
Инок (Юта)
Инок  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Инок шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кирилл Москаленко
Кирилл Семенович Москаленко (Кирило Семенович Москаленко; 28 апрель (11 май) 1902, Гришкино авылы, Екатеринослав губернасы, Россия империясе — 17 июнь, 1985, Мәскәү, ССРБ) — совет хәрби эшлеклесе, икеләтә Советлар Берлеге Герое, Советлар Берлеге маршалы. КПСС Үзәк комитеты әгъзасы (1956-1985). ССРБ Югары Советының 2-11 нче чакырылыш Милләтләр Советы (1946-1985) депутаты, РСФСР дан депутат (11 нче чакырылыш).
Биографиясе
Кирилл Семенович Москаленко 1902 елның 11 маенда (иске ысул буенча 28 апрель) Россия империясе Екатеринослав губернасының Гришино авылында (хәзерге Украина, Донецк өлкәсенең Покровка районы составында) туган. Крестьян гаиләсенән чыккан.
Үз авылындагы башлангыч мәктәпне тәмамлагач, ике сыйныф министрлык училищесында («министерское училище») белем ала. 1917-1919 елларда Бахмут янындагы Яма станциясендә урнашкан авыл хуҗалыгы училищесында укый. Биредә аның белән бер вакытта шагыйрь В. Н. Сосюра да укыган була. Гражданнар сугышы башлану аркасында укуын калдырырга мәҗбүр була.
Туган авылына кайтып, авыл ревкомында эшли. Генерал А. И. Деникинның Ирекле армиясе губерна территориясын басып алганнан соң язадан кача. 1920 елның авгусында Кызыл Армия авылын басып алгач, бу армия сафына керә.
Гражданнар сугышында катнашу һәм башлангыч тыныч еллар
Гражданнар сугышларында Беренче атлы армия составында хәрби хәрәкәтләрдә катнаша. П. Н. Врангель һәм атаман Н. И. Махно гаскәрләренә каршы сугыша.
Харьков кызыл старшиналар гомуми мәктәбендә артиллерия бүлеген (1922), Ленинградта (1928) РККА артиллерия команда составын камилләштерү курсларын тәмамлый, Ф. Э. Дзержинский исемендәге хәрби академиясенең югары команда составын камилләштерү факультетында белем ала (1939) .Харьковта уку чорында Дон һәм Донбаста бандалар белән сугыша.
1922-1932 елларда 6 нчы Чонгар атлы дивизиясе составында хезмәт итә (1924 елга кадәр Беренче атлы армия составында), атлы артиллерия дивизионында взвод командиры булып хезмәт итә. Армавирда хезмәт итү чорында Төньяк Кавказда сәяси бандитлык белән көрәштә катнаша.
1920-1930 нчы еллар
1923 елның сентябрендә хәрби частьлар белән бергә Брянскига күчерелә. 1924 елдан — батарея командиры була, 1928 елдан — уку батареясы командиры, артиллерия дивизионы артиллерия полкы штаб начальнигы.
1932 елдан алып Читадагы Кызыл Байраклы Ерак Көнчыгыш армиясенең аерым атлы дивизиясендә хезмәт итә, элек штаб начальнигы, аннары, 1934 елдан алып — атлы полк командиры. 1935 елдан алып Приморье краеның 23 нче танк бригадасында хезмәт итә. 1936 елдан алып Киев хәрби округының 45 нче механизацияләнгән корпусында хезмәт итә.
1939 елда Одесса хәрби округының 51 нче Перекоп укчылар дивизиясе начальнигы итеп тәгаенләнә, аның составында 1939-40 елларда совет-фин сугышында катнаша, шуның өчен Кызыл Байрак ордены белән бүләкләнә. Ары эзмә-эзлекле 35 нче укчылар корпусы (Кишинев) артиллерия начальнигы һәм 2-че механизацияләнгән корпус (Тирасполь) начальнигы була. 1941 елның маеннан — РГК-ның 1 артиллерия бригадасының танкларга каршы бригадасы командиры.
Бөек Ватан сугышы
Бөек Ватан сугышны К. С. Москаленко генерал-майор сыйфатында каршылый. Аның җитәкчелегендәге бригада Луцк, Владимир-Волынский, Ровно, Торчин, Новоград-Волынский, Малынны саклау сугышларында, Тетерев, Припять, Днепр, Десна елгаларын кисүләрен обороналауда катнаша. Беренче алышларда ук К. С. Москаленко салкын канлылыгын югалтмый, югары фикер итүен саклый, шәхси каһарманлык күрсәтә. Ай барча тоташ сугышта, дошманның «Көньяк» армиялар төркеменең төп юнәлештәге һөҗүмен кире кагып, 300-ләп дошман танк бригадасын юк итә. Хәрби уңышлары, батырлык һәм каһарманлык күрсәткән өчен К. С. Москаленко 1941 елның 23 июлендә Ленин ордены белән бүләкләнә.
1941 елның сентябреннән алып К. С. Москаленко — Көньяк-Көнбатыш фронтның 5-че армиясында 15-се укчылар корпусы командиры. Аның составында Чернигов, Нежин, Ичня, Пирятин шәһәрләре өчен сугыша. Аннары Көньяк-Көнбатыш фронтның 13-нче армиясындагы ат-механизацияләнгән гаскәрләре төркеменең командиры. Мәскәү янындагы контрһөҗүмдә Елец һөҗүм операциясендә Елецны азат итүдә катнаша.
1941 елның декабрендә Көньяк-Көнбатыш фронтының 6 нчы армия командующие урынбасары һәм командующие вазифасын вакытлыча башкаручы итеп тәгаенләнә. Аның җитәкчелегендәге 6 нчы армия Барвенково-Лозовская һөҗүм операциясендә катнаша һәм Изюм белән Лозовая шәһәрләрен дошманнан азат итә. 1942 елның 12 февраленнән алып — 6 нчы атлы корпусы командиры, 1942 елның мартыннан июленә кадәр — 38-че армия (Валуй-Россошанский оборона операциясенең) командующие, үзгәртеп корудан соң, 1942 елның июленнән алып 1-се танк армиясе белән командалык итә, аның белән Сталинград (июль−август 1942) өчен алып барылган ерак сугышларда катнаша. 1942 елның август аенда 1-че гвардия армиясенә командующий итеп тәгаенләнә, 1942 елның октябренән аның составында Сталинград алышында катнаша. Сталинградны обороналауның иң башында К. С. Москаленко җитәкләгән 1-се танк армиясе 12 көн рәттән дошманга һөҗүм итә һәм, Паулюсның 6 нчы армиясе һөҗүмен кире кагып, илебез армиясе резервларының килеп җитүе өчен бер ай диярлек вакыт бирә.
Попоая
Попоая — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Кирилл Москаленко
Бөек Ватан сугышы
1942 елның октябрь аенда К. С. Москаленко 40 нчы армиянең командующие итеп тәгаенләнә, 1943 елда аның армиясе Острогожский-Россошанский операциясендә катнаша, беренче тапкыр Харьковны азат итүдә Курск сугышларында, Днепрны кисеп чыгуда катнаша. ССРБ Югары Советы Президиумының 1943 елның 23 октябрендәге Указына ярашлы Днепр елгасын кичүдә һәм аның каршы ярында плацдарм әзерләүдә күрсәткән батырлыгы һәм каһарманлыгы өчен, 40-нчы армия командующие генерал-полковник Кирилл Семенович Москаленкога Советлар Берлеге Герое исеме бирелә.
Попоая
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кирилл Москаленко
Бөек Ватан сугышы
1943 елның 27 октябреннән алып сугыш ахырына кадәр генерал Н. Е Чибисовты алмаштырып, К. С. Москаленко 38-нче армиянең командующие була. Бу армия белән 1 нче Украина, 2 нче Украина һәм 4 нче Украина фронты составында генерал-полковник К. С. Москаленко 1943 елда Киевны (Киев һөҗүм операциясе), 1943 елның ноябрь — декабрендә аны (Киевны обороналау операциясе) яңадан обороналый, 1944 елда Житомир-Бердичев, Проскуровский-Черновцы, Львов-Сандомирский, Карпат-Дуклинскийй (Дукельский артылышын штурмлау), 1945 елда — Көнбатыш Карпат, Моравия-Остравский, Прага һөҗүм операцияләрендә катнаша.
Сугыштан соңгы чор
Москаленко К. С. сугыштан соң Карпат яны хәрби округыннан 38-нче армияга күчерелә. 1948 елның августыннан алып — Мәскәү районы ПВО гаскәрләре командующие. Ул хәрби төркем җитәкчесе җыеп, 1953 елның июнендә Лаврентий Берияне кулга алу өчен үзе җыйган хәрбиләр төркемен җитәкли. 1953 елның июненнән — Мәскәү хәрби округы гаскәрләренең баш командующие.
1955 елда аңа «Советлар Берлеге маршалы» хәрби дәрәҗәсе бирелә,.
Ахофрин
Ахофрин — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кирилл Москаленко
Сугыштан соңгы чор
1957 елда, Н. С. Хрущевның Маршал К. Жуковны властан читләтүен яклап, Москаленко КПСС Үзәк Комитеты пленумы утырышында Жуковны актив гаепләп чыгыш ясый.
1960 елдан алып — РВСН баш командующие — ССРБ Оборона министры урынбасары.
1962 елдан алып — ССРБ оборона министрлыгының баш инспекторы — ССРБ-ның оборона министры урынбасары.
ССРБ Кораллы көчләрен үстерүдә һәм ныгытудагы казанышлары өчен 21.02.1978 икенче тапкыр «Алтын Йолдыз» медале белән бүләкләнә.
1983 елның декабреннән алып — ССРБ Оборона министрлыгының генераль инспекторлар төркемендә тора.
1985 елның 17 июнендә Кирилл Семенович Москаленко Мәскәүдә вафат була. Новодевичье зиратында җирләнгән.
Жарчице-Мали
Жарчице-Мали — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слабодка (Кублицки авыл советы)
Слабодка (Слабодка ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Ушацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Каневка
Каневка (Каневка) — Мурманск өлкәсенең Ловозеро районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь, атлантик-арктик зонага карый. Кыш озын һәм суык. Җәй кыска була.
Халык
Халык саны 67 кеше. Күпчелек халыкны комилар алып тора.
Этре (Эн)
Этре (Étrez) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Аттинья кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12,15 км².
Васток (Бялыницкий районы)
Васток  (Васток ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Тымытык районы
Тымытык районы (Тумутукский район) — 1930 елдан 1931 елга һәм 1935 елдан 1958 елга кадәр гамәлдә булган Татарстан АССРның юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Азнакайдан Төньяк-Көнчыгышка 22 чакрым ераклыкта, Татарстанның Көнчыгышында урнашкан. Административ үзәк - Тымытык авылы.
Тарих
Тымытык районы территориясе 1920 елга кадәр Самара губернасының Бөгелмә өязе Тымытык вулысында, 1920 елдан 1930 елга кадәр Бөгелмә кантоны Тымытык вулысында, 1931 елдан 1935 елга кадәр Азнакай районы Тымытык авыл советында урнашкан.
Беренче тапкыр Тымытык районы Бөгелмә кантонын юкка чыгару вакытында, 1930 елның 10 августында барлыкка килгән.
1931 елның 20 октябрендә район үзәге Азнакайга күчерелә, район исеме Азнакай районы итеп үзгәртелә.
Икенче тапкыр Тымытык районы 1935 елның 10 февралендә Азнакай районының Төньяк һәм Көньяк өлешләреннән, Сарман районының Көньяк-Көнчыгыш өлешеннән аерылып чыгу юлы белән барлыкка килә.
1952 елның 8 маенда район Татарстан АССРның Чистай өлкәсе составына, ә 1953 елның 21 февралендә Бөгелмә өлкәсе составына керә. 1953 елның 30 апрелендә өлкәләр бетерелүгә бәйле рәвештә Татарстан АССРның турыдан-туры карамагына кайтарыла.
1958 елның 16 июлендә ул юкка чыгарыла, ә территориясе Азнакай һәм Ютазы районнары составына кертелгән.
Административ бүленеш
1948 елда Тымытык районы 14 авыл советына бүленгән: Әгер, Буралы, Югары Эстәрле, Камышлы, Күктәкә, Мөслим, Сарлы, Сукаеш, Татар Шуганы, Тымытык, Урсай, Үчәлле, Чалпы, Чубар Абдул. Район мәйданы 821 км² тәшкил иткән.
Халык
1939 елда халык саны 22168 кеше тәшкил иткән, шул исәптән татарлар - 91,68%, руслар - 5,69%, мордва - 1,16% чувашлар - 0,9%.
Танылган кешеләр
Рәшит Зәкиев (Рәшит Кәрип улы Зәкиев, 28 сентябрь 1937 (83 яшь), Тымытык, Тымытык районы, Татарстан АССР, РСФСР, СССР) — язучы һәм журналист, РСФСРның атказанган мәдәният эшлеклесе (1983). 1960-1967 елларда район гәҗитләрендә («Колхозчы», «Дуслык») журналист, 1967-1972 елларда «Социалистик Татарстан» гәҗитендә, 1972-1975 елларда СБКФнең Татар өлкә кәмититендә. 1975-2008 елларда «Чаян» журналының баш мөхәррире. 2008-2011 елларда Татмедиа агентлыгы филиалы «Чаян» журналы редакциясе директоры.
Цепки
Цепки — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Домбрувки (гмина Гловачув)
Домбрувки  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кальвиль-ле-Дез-Еглиз
Кальвиль-ле-Дез-Еглиз — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Барретт (Техас)
Барретт  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Барретт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
A витамины
А витамины - күрү, үрчү функцияләренә, яшь организмның үсүенә йогынты ясый. Организмга А витамины җитмәгәндә, эңгер-меңгердә кеше начар күрә башлый (халыкта «тавык күзе» дип йөртәләр).
Ак майда, иттә, балыкта, сөт продуктларында, тавык йомыркасында, кишердә (каротин) күп.
А витамины бавырда саклана һәм төрле тукымаларда тупланып була. Артык дозировкада агулаучан.
А витамины 1913 елда ачылган, 1931 елда аның төзелеше тасвирланган, 1937 елда кристаллаштырылган.
Тәэсир
Ретиной кислотасы формасында организм үсешен һәм үстерү тәэмин итә, родопсин - күрү төп пигменты булып тора, ретинол - күзәнәк мембранасында керә, антиоксидант саклавын тәэмин итә.
Арко-Харицей-Яга
Арко-Харицей-Яга (Арако-Харицей-Яга) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Баренцев диңгезе урнашкан. Елга озынлыгы 42 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кейт Уинслет
Кейт Уинслет, Кейт Эли́забет Уи́нслет (Kate Elizabeth Winslet, 1975 елның 5 октябре, Бөекбритания, Беркшир, Рединг) — Бөекбритания кино һәм телевидение актрисасы, җырчы. Тамашачыга «Титаник» фильмындагы яшь Роза Бьюкейтер роле аша таныш.
Тәрҗемәи хәле
1975 елның 5 октябрендә Бөекбританиянең Беркшир графлыгы үзәге Рединг шәһәрендә актерлар гаиләсендә туган. 1986—1992 елларда Redroofs Theatre School мәктәбендә актерлык осталыгына өйрәнә.
1991 елда актерлык карьерасы башланып китә: рекламада төшә, телевидениедә телесериалларда, шулай ук театрда уйный.
Яңа Зеландия кинорежиссеры Питер Җексонның (Peter Jackson) «Heavenly Creatures» (Күк затлары, 1994) фильмында уйнаган Җульет Хьюм роле кино тәнкыйтьчеләренең мактавына лаек була: London Critics Circle Film Awards (Лондон кино тәнкыйтьчеләре җәмгыяте премиясен) ала.
Канада — АКШ кинорежиссеры Җеймс Кэмеронның «Titanic» («Титаник») фильмындагы яшь Роза Бьюкейтер роле өчен «Иң яхшы хатын-кыз роле» номинациясендә «Оскар» премиясенә тәкъдим ителә, премия АКШ кинорежиссеры Җеймс Брукның «As Good as It Gets» (Моннан да яхшырагы булмый, 1997) фильмында уйнаган Һелен Һантка бирелә. Әлеге фильм-катастрофада уйнау аны кино йолдызы итә. Картина буенча партнеры — Леонардо ди Каприо.
Бөекбритания режиссеры Ричард Эйрның «Iris» (Айрис, 2001) фильмында уйнаган яшь Айрис Мёрдок роле өчен «Оскар» премиясенә һәм «Алтын глобус» премиясенә тәкъдим ителә. European Film Awards (Европа киноакадемиясе премиясе) ала.
Франция кинорежиссеры Мишель Гондриның «Eternal Sunshine of the Spotless Mind» (Чиста акылның мәңгелек балкышы, 2004) фильмындагы Клементина Кручински роле өчен «Оскар» премиясенә, BAFTA һәм «Алтын глобус» премияләренә тәкъдим ителә.
Алман-швейцар кинорежиссеры Марк Фостерның «Finding Neverland» (Тылсымлы ил, 2004) картинасында уйнаган Сильвия Дэвис роле өчен «Оскар» премиясенә тәкъдим ителә. Картина буенча партнеры — Джонни Депп.
Тодд Филдның «Little Children» (Кечкенә балалар, 2006) фильмында уйнаган Сара Пирс роле өчен 5нче мәртәбә «Оскар» премиясенә тәкъдим ителә, ләкин премияне Англия кинорежиссеры Стивен Фрирзның «The Queen» (Кыйралбикә, 2007) картинасында Елизавета II ролен башкарган Һелен Миррен (Елена Миронова) ала.
Англия режиссеры Сэм Мендесның (актрисаның ире) «Revolutionary Road» (Үзгәрешләр юлы, 2008) картинасындагы Эйприл Уилер роле өчен «Иң яхшы хатын-кыз роле» номинациясендә «Алтын глобус» премиясе белән бүләкләнә. Картина буенча партнеры — Леонардо Ди Каприо (1997 елдан соң беренче мәртәбә).
2009 елда Англия режиссеры Стивен Долдриның «The Reader» (Укучы, 2008) картинасындагы Һанна Шмиц роле уңыш һәм кинопремияләр китерә: «Иң яхшы хатын-кыз роле» номинациясендә «Оскар» премиясенә, BAFTA, European Film Awards (Европа киноакадемиясе премиясенә), «Икенче пландагы иң яхшы хатын-кыз роле» номинациясендә «Алтын глобус» премиясенә лаек була.
АКШ кинорежиссеры Тодд Һейнсның 5 серияле «Mildred Pierce» (Милдред Пирс) мини-сериалындагы Милдред Пирс роле өчен «Мини-сериалда яки фильмда иң яхшы хатын-кыз роле» номинациясендә «Эмми» премиясенә һәм «Алтын глобус» премиясенә лаек була.
2012 елда Елизавета II «Британия империясе ордены командоры» исеме бирә.
2014 елда Һолливудның Дан аллеясында шәхси йолдызы булдырыла.
Җырлаучы актриса буларак билгеле: аның башкаруында What If? синглы 2001 елда Европа илләрендә хит дәрәҗәсенә ирешә.
Гаилә хәле
Беренч ире (1998—2001 елларда) — инглиз режиссёры Җим Триплтон (1974). Кызлары: Миа Триплтон (2000). Икенче ире (2003—2010 елларда) — Англия кинорежиссёры Сэм Мендес (1.08.1965). Уллары: Җо Алфи Уинслет Мендес (2003). Өченче ире (2012 елдан) — миллионер Нед Рокнролл. Уллары: Беар Блэйз Уинслет (2013).
Зур Кызыл урам, 59 (Казан)
Зур Кызыл урам, 59 — Казанның Зур Кызыл урамында, 1934 елда төзелгән бина. Бу йортта Мөхәммәтхан Фазлуллин, Габдулла Шәмуков, Алексей Ефимов, Марсел Зарипов, Илбарис Надиров , Митрофан Левченко, Борис Греков һәм башка мәдәният эшлеклеләре яшәгәннәр.
Adam Olearius
Adam Oleariy (yaqınça 1599-1671), Alman säyäxätçese.
1633-1634 yıllarda Şlezwig-Holşteyn ilçelege belän Räsäygä kilä.
1635-1639 yıllarda İdel buylap İranğa barıp qayta. İke märtäbä Qazanda tuqtalış yasıy, şähär küreneşlären surätli (1636-1638).
"Moskoviägä häm İranğa Holştein ilçelegeneñ säyäxät taswirları..." (1647) säyäxätnamäsendä İdel töbägendä yäşäwçe xalıqlarğa, ş.i. tatarlarğa bağışlanğan öleşlär bar. Säğdi'neñ "Gölstan" äsären farsı telennän alman telenä tärcemä itä.
Räsemnär
Olearius sälätle graver buldı. Menä Qazan suräte:
Бётцинген
Бётцинген (Bötzingen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Николай Шишкин
Тормыш юлы
Николай Иванович Шишкин 1840 елда Пенза дворяннары гаиләсендә туа, Пенза дворян институтында гимназия курсы уза. Институтны тәмамлагач, Санкт-Петербург университетының физика-математика факультетының табигый бүлегенә укырга керә, аны 1862 елда кандидат дәрәҗәсе белән тәмамлый. Студент елларында Семевский әдәби түгәрәге белән якынлаша, Д. И. Писарев белән таныш була, студентлар дулкыннарында катнаша. Университет курсын тәмамлагач, үзен астрономиягә багышларга була; Пулково обсерваториясендә эшләргә хыяллана, анда керү мөмкинлеген хәрби ведомстводан командировка гына бирә алган. Хәрби хезмәткә алына. Беркадәр вакыт Павловск полкының лейб-гвардиясе юнкеры булып хезмәт итә, әмма полк Польша фетнәсен басуга җибәрелгәч, отставкага чыга.
Астроном булу омтылышы уңышсыз чыкканнан соң, Николай Иванович үзен педагогик эшчәнлеккә багышларга булган. 1864 елда ул Тула ирләр гимназиясендә математика һәм физика укытучысы итеп билгеләнә, ә 1866 елда Мәскәүгә күчеп килә, анда юнкер пехота училищесында укыта. 1868 елда Шишкин шәхси ир-атлар гимназиясенә нигез салучыларның берсе, ә 1873 елда С. А. Арсеньева хатын-кызлар гимназиясенә нигез салучыларның берсе була. 1876 елдан ул шулай ук Эвениус гимназиясендә математика укыткан, анда 1902 елга кадәр эшләгән. 1885 елда Николай Иванович Арсеньева гимназиясе укучысы Ольга Ивановна Москвинага өйләнә.
1880 нче еллар уртасыннан Шишкин Мәскәү психологик җәмгыяте эшчәнлегендә актив катнаша; аның фәнни һәм фәлсәфи мәкаләләре «Фәлсәфә һәм психология мәсьәләләре» журналына урнаштырыла. Бу вакытта ул Мәскәү фәнни һәм фәлсәфи даирәләрендә танылган фигура була.
1895 елның кыш аенда Николай Иванович үпкәләрнең ялкынсынуы белән авырый, бу аның сәламәтлеген өзә. 1906 елның кышында ул кабат үпкә ялкынсынуы белән авырый һәм шул ук елның 8 декабрендә йөрәк тукталышыннан вафат була. Мәскәүдә Алексеевск монастыре зиратында җирләнгән.
Мокрско
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тарбиевская
Тарбиевская (Тарбиевская) — Коми Республикасының Луза буе районында урнашкан авыл.
Климат
Тарбиевская климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: руслар (97%).
Оливейра (Мезан-Фриу)
Географиясе
Мәйданы —.
Бучеш (коммуна)
Бучеш — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Җамили (Сушеһри)
Җамили (Camili) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Сушеһри илчесенә караган бер авыл (köy).
Комыргуҗа
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.8 °C.
Баргас
Баргас — Испаниянең Толедо провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бориславка
Бориславка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Казым
Зур Казым — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Туртас елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 26 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Тубылдан алып Обка койганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Васточнае
Васточнае (Васточнае ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Жевушице
Жевушице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ист-Карбон (Юта)
Ист-Карбон  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ист-Карбон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Этрияк
Этрияк — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Слабодка (Лепельски авыл советы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Дала Шихазаны
Дала Шихазаны (Хирти Шӑхасан, Степные Шихазаны) — Чуашстанның Комсомол районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 254 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (98%) алып тора.
Поповень
Поповень — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Церей
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гамбаро (Пяченца)
Гамбаро — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гамбаро Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->