cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рассвет (Рэчыцкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Батыкент (Тепебашы)
Батыкент (Batıkent) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Тепебашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кәбирли (Агҗабәди)
Кәбирли  (Kəbirli ) — Әзербайҗанның Агчабәди районына караган авыл.
Санта-Тереза (Эспириту-Санту)
Санта-Тереза  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Эспириту-Санту штатына карый.
Месҗит (Һавран)
Месҗит (Mescit) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Һавран илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Санта-Тереза (Эспириту-Санту)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Хункера-де-Эспаданьедо
Хункера-де-Эспаданьедо — Испаниянең Оренсе провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сюмсилка
Сюмсилка – Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Удмуртия,, биләмәләрендә ага. Елга  Көлмез елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Нократ, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эзёрко (Браневский повяты)
Эзёрко  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Исманинг
Исманинг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16660) 1993 US7
(16660) 1993 US7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 20 октябрендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 US7» саналган.
Адамово (Бродницкий повяты)
Адамово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Северный (Нагайбәк районы)
Северный (Северный) — Чиләбе өлкәсенең Нагайбәк районы составына керүче авыл.
Гленвью-Гиллс (Кентукки)
Тарихы
Гленвью-Гиллс шәһәре  елда нигезләнгән.
Северный (Нагайбәк районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Гленвью-Гиллс (Кентукки)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Северный (Нагайбәк районы)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: татарлар (11%), башкортлар (8%), казахлар (3%).
Яблонна (Легёновский повяты)
Яблонна  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каргалык (Сарыкая)
Каргалык (Kargalık) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Сарыкая илчесенә караган бер авыл (köy).
Эңгер (фильм)
«Эңгер» (Twilight) — Стефани Майер китабы буенча Кәтрин Хардвик төшергән кинофильм. Фильмның слоганы: «When you can live forever what do you live for?» (татарча «Әгәр син мәңге тора аласың икән — син нәрсә өчен яшисең?). Дөнья премьерасы 2008 елның 21 ноябрендә булды. 13 яшькә кадәр булган балаларга фильмны карау киңәш ителми.
Сюжет
Унҗиде яшьле Белла Свон әтисе янына Форкс шәһәренә килә. Монда ул кызык һәм аңламаган Калленнар гаиләсен күрә. Эдвард Каллен аның янында үзен сәер тота (Соңрак аның вампир булганлыгы ачыклана).
Полак-ан-Маржерид
Полак-ан-Маржерид — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
Бур-де-Конт
Бур-де-Конт — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Теленгит теле
Теленгит теле (телесы) ― Төрки телләр төркеменең борынгы телләреннән берсе. Алтай төбәгендә яшәүче аз санлы төрки халыкларның теле. Алтай субэтносының бер теле. Хәзерге вакытта югалу куркынычы яный. Халык исеме ― Телес, тадар, татар. Теленгит сүзләрендә Ф, В һәм Х авазлары юк, Әлеге аваз―хәрефләр алынма сүзләрдә генә очрый.
Тарихы
Телеc халкы иң борынгы халыклардан берсе булганы мәгълүм. Аларны Телес төрки халыклар кабиләләреннән дип саныйлар. Телес теле төрк каһанлыгы теленнән борынгырак дип санала. Төрки халык буларак, рун имләсендә һәм туран имләсендә күп кенә язмалар калган. Олуг дәүләтләре Динлин дип санала.
Тел өйрәнүләре
Хәзерге вакытта Теленгит телен Алтай теленең Көньяк Алтай диалекты буларак өйләнәләр.
Тел
Хәзерге вакытта Телес халкы (телеутлар һәм теленгитлар) Урыс кирилл имләсен кулланалар.
Пасьма (Нельша кушылдыгы)
Пасьма — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Нельша елгасының уң ярыннан 86 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Иссигау
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чирмешән (Апас районы)
Чирмешән — Татарстан Республикасының Апас районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Бесконечная
Бесконечная — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Грубышка елгасының уң ярына тамагыннан 15 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень Малонистогорская авылы янындагы су үлсәү посынан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Санта-Тереза-ди-Гояс
Санта-Тереза-ди-Гояс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(9104) Мацуо
(9104) Мацуо — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 20 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 YB» саналган.
Бинен
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,91 км².
Искәрмәләр
Бинен
Юнион (Дор, Висконсин)
Юнион  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дарвин (Калифорния)
Дарвин  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Дарвин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16661) 1993 VS1
(16661) 1993 VS1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 11 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 VS1» саналган.
Рассветная (Гомельский районы)
Рассветная  (Рассветная ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Гомельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
HD182829
HD182829 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Червеница
Червеница — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чандреха-де-Кейха
Чандреха-де-Кейха — Испаниянең Оренсе провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Батыкөй (Дидим)
Батыкөй (Batıköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Дидим илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эзёрко (Гижицкий повяты)
Эзёрко  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казе Бризото (Венеция)
Казе Бризото — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Бризото Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сюнык
Сюнык – Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Удмуртия,, биләмәләрендә ага. Елга  Көлмез елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Нократ, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Такехара
Такехара — Япония дәүләтенең Хиросима префектурасында урнашкан шәһәр.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 29803 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 252 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 118.30 км² тәшкил итә.
Броштень (Вранча)
Броштень — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санта-Тереза-ду-Токантинс
Санта-Тереза-ду-Токантинс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.
Кече Панчино
Кече Панчино (Малое Панчино) — Киров өлкәсенең Яраң районында урнашкан авыл.
Санта-Тереза-ду-Токантинс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Кече Панчино
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Месҗитли (Терме)
Месҗитли (Mescitli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Терме илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пеженга
Пеженга — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Унжа елгасының сул ярыннан 289 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 64 км.
Бургбарре
Бургбарре — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Пеженга
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Иттинген
Иттинген — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яблонна (Радомский повяты)
Яблонна  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мария Заболотная
Мария Ивановна Заболотная (25 май, 1924 - 16 июль 2011) - совет авыл хуҗалыгы алдынгысы, Алтай крае Кулундинский районының «Кулундинский» совхозы сыер савучысы, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1971).
Биография
Мария Ивановна Заболотная 1924 елда Алтай краеның хәзерге Кулундинский районы Бессоновка авылында рус крестьян  гаиләсендә туа. Тулы урта белем ала алмый.
1937 елда балалар бакчасында ярдәмче эшче булып эшли башлый. 1939 елда «Маяк Ильич» колхозына фермага эшкә килә, бер елдан терлекчелек фермасы бригадиры итеп куялар. Бөек Ватан сугышы елларында терлекчелектә эшли. 1954 елда "Кулундинский" совхозы төзелә, Мария Ивановна шунда эшләргә күчә һәм бу предприятиедә 30 ел эшлие. Сыер саву җитештерүе буенча авыл хуҗалыгы алдынгысы булып китә. Күп еллар җитештерү күрсәткечләре буенча алдынгы урында була.
1971 елның 8 апрелендәге ССРБ Югары Советы Президиумы Указы нигезендә авыл хуҗалыгында югары нәтиҗәләргә ирешкән һәм терлекчелектә рекордлы күрсәткечләр алган өчен Мария Ивановна Заболотнойга Ленин ордены, «Серп и Молот» медале һәм Социалистик Хезмәт Каһарманы исеме бирелә.
1980 елда лаеклы ялга чыкканга кадәр авыл хуҗалыгында эшләвен дәвам итә. .
Бүләкләре
Хезмәт уңышлары өчен лаеклы булды: "Серп һәм Молот" алтын йолдызы (08.04.1971), ике мәртәбә Ленин ордены (22.03.1966, 08.04.1971), башка медальләр.
Растав
Растав (Растаў ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Акцябрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Эзёро (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Эзёро  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Адамово (Липновский повяты)
Адамово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(16662) 1993 VU1
(16662) 1993 VU1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 11 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 VU1» саналган.
Бистан-ан-Лоррен
Бистан-ан-Лоррен (Bisten-en-Lorraine) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,48 км².
(9105) Мацумура
(9105) Мацумура — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 2 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AU» саналган.
Санта-Тереза-ду-Уэсти
Санта-Тереза-ду-Уэсти — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Талажанка
Талажанка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Кобра елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эль-Больо
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гленвью-Манор (Кентукки)
Гленвью-Манор  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гленвью-Манор шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иффельдорф
Иффельдорф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Бризото (Тревизо)
Казе Бризото — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Бризото Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каргапазары (Карлыова)
Каргапазары (Kargapazarı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Карлыова илчесенә караган бер авыл (köy).
Расуха
Расуха (Расуха ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Веткавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Преваншер
Преваншер — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
Броштень (Горж)
Броштень — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Александрово (Бидгозький повяты)
Александрово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Галия Измайлова
Галия Измайлова:
Дарем (Калифорния)
Дарем  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Дарем халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Червичешть
Червичешть — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Совхозный (Катав-Ивановск районы)
Совхозный (Совхозный) — Чиләбе өлкәсенең Катав-Ивановск районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Фәрит Хөсәенов
Фәрит Хөсәенов, Фәрит Нурислам улы Хөсәенов (1964 елның 10 мае, Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе, Үзбәкстан ССР, Әндиҗан өлкәсе,  Ленинск — 2010 елның 23 мае, РФ, Новосибирск) — җырчы (тенор). Новосибирск опера һәм балет театрының 1993 — 2010 еллардагы әйдәүче артисты.
Тәрҗемәи хәле
1964 елның 10 маенда Үзбәкстан ССРның Әндиҗан өлкәсе Ленинск (1991 елдан Асака) шәһәрендә туган. М. Глинка исемендәге Новосибирск консерваториясен (В. Прудник сыйныфы, 1994) тәмамлаган.
Совхозный (Катав-Ивановск районы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (75%), татарлар (11%), башкортлар (12%).
Фәрит Хөсәенов
Бүләкләре, мактаулы исемнәре
2004 – «Алтын битлек» милли театр фестивале — «Дивана белән тормыш» (Жизнь с идиотом) операсында Вова партиясе өчен «Иң яхшы уйналган ир-ат роле» номинациясендә премиягә тәкъдим ителә (диплом).
Моны да карагыз
[http://www.youtube.com/watch?v=qnx06L_Nltk#t=96 Ф. Хөсәенов Моцарт партиясен башкара (видео)]
Хөсәенов
Хөсәенов – татар, башкортларда еш очрый торган фамилия. Гарәп теленнән кергән «Хөсәен» («гүзәл», «яхшы») исеменнән ясалган.
Татарча Википедиядә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
Юнион (О-Клер, Висконсин)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Акитаката
Тарихы
Акитаката шәһәре 2004 елның 1 мартында шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 32323 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 60.1 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 537.79 км² тәшкил итә.
«Агыйдел» дәүләт җыр һәм бию ансамбле
«Агыйдел» дәүләт җыр һәм бию ансамбле — Татарстанның Актаныш районы үзәге Актанышта урнашкан мәдәният оешмасы, Татарстан Республикасының автономияле дәүләт учреждениесе «Агыйдел» җыр һәм бию ансамбле. 1966-2012 елларда үзешчән (халык) ансамбле, 2012 елдан дәүләт ансамбле. Муса Җәлил исемендәге премия лауреаты (1990). Үзешчән сәнгатьтә катнашучыларның Бөтенсоюз фестивальләре лауреаты. Ансамбль составында (23 балет артистыннан, 12 хор артистыннан башка) «Мизгел» бию ансамбленың өлкән, урта һәм кече төркемнәре, ветераннарның бию ансамбле, катнаш вокал, ирләр вокал, хатын-кызлар вокал ансамбльләре, «Фируми» триосы, халык уен кораллары ансамбле эшли. Коллектив тулысынча җырчылар, һөнәри биючеләрдән тупланган. Директор — Лилия Мәүләви кызы Ялалова, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре. Сәнгать җитәкчесе — Лилия Равил кызы Фәтхуллина. Режиссер-куючы — Инсаф Әхнәф улы Хәбибуллин. Балетмейстер — Булат Юнер улы Госманов.
Тарих
Ансамбльнең республика масштабына чыгуы Казандагы халык иҗаты йорты балетмейстеры Котдүс Хөсәенов хезмәтенә бәйле. Ансамбль биючеләрен сюжетлы биюләргә, сәхнә осталыгына иң башлап ул өйрәтә. 1967 елның мартында К. Хөсәенов куйган беренче бию — «Актаныш басмалары»н ансамбльнең 20 пар биючесе Муса Җәлил исемендәге опера һәм балет театры сәхнәсендә бии.
1969 елда ансамбльгә «Халык ансамбле» исеме бирелә.
1973 елда коллектив үзешчән сәнгатьтә катнашучыларның Бөтенсоюз смотрының зона йомгаклау концертында, 1976 елда үзешчән сәнгатьтә катнашучыларның 1нче Бөтенсоюз фестивалендә чыгыш ясый.
1974 елда ансамбль «КамАЗ турында сюита» дигән хореографик-музыкаль композиция әзерләп, КамАЗда чыгыш ясый. ССРБ халыкларының төрле милләт биюләрен Казан һәм Яшел Үзән тамашачыларына күрсәтә.
1985 елда кышын ВДНХ «Рус кышы» бәйрәмендә, җәй көне Измайлов паркында Мәскәү Сабан туенда чыгыш ясый.
1987 елда Йошкар-Олада шәһәр көнендә катнаша.
1988 елда Маҗарстан тамашачыларын Татарстан АССР бию һәм җыр сәнгате белән таныштыра.
1997 елда ансамбльнең бер төркем артистлары төрки халыкларның 1нче халыкара фестивалендә катнаша.
2000 елның 24 июнендә Казан Сабан туенда В. В. Путин каршында чыгыш ясый.
2012 елда Барнаул Сабан туенда катнаша.
2013 елның мартында ТҮРКСОЙ иҗади төркеме составында Нәүрүз бәйрәм турнесында катнаша.
2016 елның 14 июлендә ансамбльнең үз бинасы (элекке МТС мәдәният йорты) ишекләрен ача.
Ансамбль җитәкчеләре
Ансамбльнең беренче җитәкчесе Илгиз Ганиев (Яңа Җияшта туган), ТР атказанган мәдәният хезмәткәре. Беренче балетмейстер — Азат Закиров, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре. Сәнгать җитәкчесе булып озак еллар Робсон Мусин эшли. 1980 елдан баш балетмейстер Инсан Хөсәенов (Иске Солтангол). «Уңыш бәйрәме», «Сабан туе» кебек күләмле хореографик композицияләрне сәхнәгә куя. Мәгыйс Әһлетдинов, Айзирәк Гаянова һ.б. сәнгать җитәкчесе булып озак еллар эшли.
Элекке катнашучылар
Музыкант Хәмит Раянов (Ленин ордены белән бүләкләнгән, РСФСР атказанган мәдәният хезмәткәре); биюче Фирдәвес Мосабиров, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре; Рим Разов, Рәзүл Имамразыев, биюче Фаил Ибраһимов, җырчы Зилә Ибраһимова, нәфис сүз остасы Илфак Ибраһимов , нәфис сүз остасы Раушания Ибраһимова, Илгизәр Шәехов, Рифкать Фәйзрахманов, Равил Таҗетдинов, Данил Мәгъданов, Әбүгали Кашапов, җырчы Кәбир Нигъмәтҗанов, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре; җырчы, биюче Таһир Фатыйхов, биюче Фәүзия Фатыйхова һ. б. бик күпләр.
Эзёровске (Гижицкий повяты)
Эзёровске  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Валь-д'Изе
Валь-д'Изе — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Яблонна-Ляцка
Яблонна-Ляцка — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Месҗитли (Назилли)
Месҗитли (Mescitli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Назилли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пенка (Вохтома кушылдыгы)
Пенка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вохтома елгасының сул ярыннан 52 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Санта-Терезинья (Баия)
Санта-Терезинья  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ихенхаузен
Ихенхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
(9106) Yatagarasu
(9106) Yatagarasu — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 3 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AY1» саналган.
(16663) 1993 VG4
(16663) 1993 VG4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 11 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 VG4» саналган.
Расцяробы (Буда-Кашалёвский районы)
Расцяробы  (Расцяробы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Муаззез Илмие Чиг
Муаззез Ильмие Чиг (тумыштан Итил; Muazzez İlmiye Çığ; 1914 елның 20 июне, Бурса) — төрек шумерологы.
Тормыш юлы
Кырым татарлары гаиләсендә туа. Аның ата-бабалары Кырымнан китеп, Төркиягә эмиграцияләнгән; әтисе гаиләсе Мерзифонда, ә әнисе гаиләсе Бурсада төпләнә. Анда Муаззез Беренче бөтендөнья сугышы башланырга берничә атна кала дөньяга килгән. Аның әти-әнисе башта Измирга, соңрак, 1919 елның 15 июнендә грек гаскәрләре Измирга кергәч, Чорумга китәләр.
Чорумда ул башлангыч мәктәпкә йөри, ә соңрак Бурсада Bizim Mektep шәхси мәктәбенә йөргән, анда француз телен һәм скрипкада уйнауны өйрәнгән. 1926 елда ул Bursa Kız Muallim Mektebi (Бурсадагы хатын-кызлар педагогика училищесына) укырга керү имтиханын тапшыра. Училищены тәмамлаганнан соң, 1931 елда әтисе укыткан Искешәһәргә эшкә урнаша.
Республика рухына туры китереп, телләр, тарих һәм география факультеты максатчан рәвештә студентлар җыйган. Муаззез Итил 1938 елда конкурс узып, археология кафедрасында урын ала. Анда ул өченче Рейхтан качкан алман-яһүд галимнәрендә, Ханс Густав Гютербокта һәм Бенно Ландсбергерда, алман телен, хеттологияне һәм шумерологияне өйрәнгән. 1940 елда укуын тәмамлый. Шул ук вакытта ул Истанбулдагы Топкапа музее директоры Кемал Чигага (1913—1983) кияүгә чыга, аның белән гомеренең ахырына кадәр бергә кала. Ул Сэмюэл Крамер командасында 75 000 шумер балчык табличкаларын реставрацияләү һәм күчерү өстендә эшли. 1971 елда пенсиягә чыга. Ул фән белән шөгыльләнүне дәвам итә, халыкара шумерология конгрессларында булган, Сэмюэл Крамерның «Тарих Шумердан башлана» дигән китабын төрек теленә тәрҗемә иткән һәм төрек укучылары өчен бик күп фәнни-популяр эшләр язган.
Документаль фильм
Son Sümer Kraliçesi (Соңгы шумер патшабикәсе) документаль фильмы аның тормышын тасвирлый һәм шумер тарихы турында күзаллау бирә.
Гунҗа Нарасимха Свами Гыйбадәтханәсе, Тирумакудал Нарасипура
Гунҗа Нарасимха Свами Гыйбадәтханәсе Һиндстанда, Карнатака штатында, Майсор районында Тирумакудал Нарасипура шәһәрендә Һинд дине гыйбадәтханәсе. Шәһәр Майсор тарихи әһәмиятле шәһәреннән 20 миля көньяк көнчыгышта урнашкан. Гыйбадәтханә Виджаянагара империясенең 16-ынчы хөкемдары вакытына карый һәм керү капкасы ("маһадвара") өстеннән тәэсирле "гопура" белән типик "Дравид стиле"нда төзелгән һәм изге урын алдында дүрт баганалы "мантапа" ("зал")ы бар. Гыйбадәтханә Кавери елгасы һәм Кабини елгасы кушылу урыны янында урнашкан һәм Һинд дине тарафдарлары тарафыннан изге булып санала. Гыйбадәтханә исемен "Гунҗа (Каннада телендә Гулаганҗи)" агачыннан (Abrus precatorious) алган, ул төп керү алдында үсә. Гыйбадәтханәдә сурәтләргә Һинд дине Ходае Нарасимха һәм шәйтаннар патшасы Хираньякашипу сурәтләре керә. Изгелеге өчен гыйбадәтханә еш Һинд дине тарафдарларының Төньяк Һиндстанда изге шәһәре Варанси (Каши)га тиңлиләр. Мәшһүр Британия Раджы тарихчысы һәм эпиграфист B. Lewis Rice буенча гыйбадәтханәнең саклаучысы ел саен тәэмин итүе белән Майсорның "Далавое" ("феодаль лорды") булган. Язмалар күрсәтүенчә гыйбадәтханә бу вакыт дәверендә төзекләндерүләр һәм бизәүләр кичергән. Гыйбадәтханә Һиндстан Археологик Тикшерүенең Карнатака дәүләте бүлегенең сакланган һәйкәле булып тора. Якында тагын бер гыйбадәтханә бар, ул "Агастьешвара" гыйбадәтханәсе дип атала, һәм ике гыйбадәтханә дә дини бәйрәмдә ("Ятра")да катнаша, ул ел саен күп санлы тугърыларны җәлеп итә.
Бафа (Милас)
Бафа (Bafa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Милас илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Александрово (Влоцлавский повяты)
Александрово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санта-Терезинья (Мату-Гросу)
Санта-Терезинья  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бистроф
Бистроф (Bistroff) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 19,28 км².
Броштень (Дрегушень, Сучава)
Броштень — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Талица-Ил
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эзёровске (Елцкий повяты)
Эзёровске (Jeziorowskie) — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пренсюежоль
Пренсюежоль — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
Вандель (Иль һәм Вилен)
Вандель — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Яблонна-Середня
Яблонна-Середня — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гленко (Кентукки)
Гленко  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гленко шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16664) 1993 VO4
(16664) 1993 VO4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 9 ноябрендә Эрик Эльст тарафыннан CERGA обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 VO4» саналган.
Ихтельхаузен
Ихтельхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Брикето (Савона)
Казе Брикето — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Брикето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Көюк (Агҗабәди)
Көюк  (Köyük ) — Әзербайҗанның Агчабәди районына караган авыл.
Ратмиравичы
Ратмиравичы (Ратміравічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Акцябрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
HD182835
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Дастин-Ейкерс (Калифорния)
Дастин-Ейкерс  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Дастин-Ейкерс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эленёво
Эленёво — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кече Салтаево
Кече Салтаево (Малое Салтаево) — Киров өлкәсенең Кикнур районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Месҗитли (Испир)
Месҗитли (Mescitli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Испир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(9107) Narukospa
(9107) Narukospa — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Чирмешән (Чирмешән районы)
Чирмешән — Татарстан Республикасының Чирмешән районындагы авыл.
(9107) Narukospa
Тарихы
1997 елның 6 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AE4» саналган.
Чирмешән (Чирмешән районы)
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423100.
География
Чирмешән бер үк исемле елгасында, Самар өлкәсе белән чиге янында, якындагы тимер юл стациясе Шонталыдан 26 километр төньяктарак урнаша.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.5 °C.
Халык
Милли состав (2002): татарлар — 50,6%, руслар — 28,9%, чуашлар — 11,7%, мордва — 7,1%.
Первая Пеженга
Первая Пеженга — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Пеженга елгасының уң ярыннан 6,3 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Червичешть-Дял
Червичешть-Дял — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санта-Терезинья (Параиба)
Санта-Терезинья  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.
Олы Вельморда
Олы Вельморда — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Пёза елгасының сул ярына тамагыннан 308 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 54 км.
Санта-Терезинья (Параиба)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Юнион (Пирс, Висконсин)
Юнион  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Олы Вельморда
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень Малонистогорская авылы янындагы су үлсәү посынан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Юнион (Пирс, Висконсин)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Олы Вельморда
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юнион (Пирс, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Этадзима (шәһәр)
Этадзима — Япония дәүләтенең Хиросима префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Этадзима шәһәре 2004 елның 1 ноябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 28601 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 283 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 100.97 км² тәшкил итә.
Бафраҗалы (Чаршамба)
Бафраҗалы (Bafracalı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Чаршамба илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эсгос
Эсгос — Испаниянең Оренсе провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александрово (Жнинский повяты)
Александрово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
22 ноябрь
22 ноябрь — Милади тәкъвимендә унберенче айның егерме икенче көне. Ел ахырына кадәр 39 көн кала.
Абдулла Шаиг
Абдулла Шаиг (Abdulla Şaiq Mustafa oğlu Talıbzadə; Абдулла Мустафа улы Шаиг (Шаик), чын фамилия Талыбзадә; 1881 елның 24 феврале — 1959 елның 24 июле) — Азәрбайҗан шагыйре, прозаик, драматург, тәрҗемәче һәм педагог, Азәрбайҗан ССРның атказанган сәнгать эшлеклесе (1941).
Тормыш юлы
Абдулла Шаиг 1881 елның 24 февралендә Тифлиста рухи зат гаиләсендә туа. Башлангыч белемне Тифлис шәһәр мәктәбендә ала. Мәктәптән соң Абдулла Шаиг гаиләсе белән Хорасанга (Иран) күчеп килә. Хорасанда ул белемен дәвам итә. Бу вакыт эчендә Шаиг фарсы һәм гарәп телләрен, көнчыгыш әдәбиятларын өйрәнә. Иранда сигез елга якын яшәп, Абдулла Шаиг Тифлиска әйләнеп кайта һәм бераздан гаиләсе белән Бакыга күчеп килә. Бакыга күчкәч, ул үзлегеннән рус телен өйрәнә һәм рус-азәрбайҗан мәктәпләре укытучысы вазыйфасына имтихан тапшыра. Үзенең педагогик эшчәнлеген Шаиг әдәби иҗат белән бергә алып бара. Иҗатының башлангыч чорында Абдулла Шаиг эшче һәм крестьяннарның тормышын чагылдыручы хикәяләр һәм шигырьләр иҗат итә. Аның «Хат барып җитмәде» хикәясе Бакыда Ираннан акча эшләргә килгән һәм хуҗаның нефть коесында һәлак булган Бакы эшчесенең яктылыксыз тормышы турында сөйли.
Шаиг Азәрбайҗанда беренче балалар язучысы буларак та билгеле. Аның шигъри әкиятләре («Тык-тык ханым», «Яхшы дус», «Кабартма» һ. б.), драма әсәрләре («Яхшы яз», «Чабан» һ. б.) Азәрбайҗан укучыларының яраткан әсәрләре булып тора.
Ул 1906 елдан бастырыла башлый. Бу вакытта пьесалар, хикәяләр, шигырьләр һәм поэмалар язылган була. Шагыйрь XX гасырның 20 нче еллары башында мәктәпләрдә укыта, шигырьләр һәм хикәяләр яза, «Илдирим» («Яшен») пьесасын бастыра. Шул ук елларда ул Мирза Фатали Ахундовның «Алданган йолдызлар» исемендәге повесте буенча яңа пьеса язуын тәмамлый. Соңрак Абдулла Шаиг үзенең танылган «Гоч-Полад», «Бабай Тапдыг», «Хезмәт һәм матурлык» поэмаларын иҗат итә.
Аның әсәрләре — кешеләрнең көнкүреше һәм әхлаклары турындагы хикәяләре, «Араз» романы, балалар әкиятләре, «Нушабә» драмасы реаль чорны чагылдыралар. Тифлис мәктәбендә укый башлагач, шагыйның шигърияткә, әдәбиятка кызыксынуы җиде яшендә барлыкка килгән. Ул азәрбайҗан, рус һәм фарсы телләрендәге шигырьләрне истә калдарган. Хәсәнәли хан Карадаги тәрҗемәсендә Иван Крыловның мәсәлләре кертелгән «Вәтән дили» дәреслеге аның беренче дәреслеге булып тора.
Абдулла Шаигның әсәрләре берничә тапкыр Азәрбайҗанда нәшер ителгән, рус, грузин, үзбәк һәм башка телләргә тәрҗемә ителгән. Ул үзе дә азәрбайҗан теленә Низами Гәнҗәви, Фирдәүси, Саади, Җәлаләтдин Руми, Уильям Шекспир, Джонатан Свифт, Даниель Дефо, Иван Крылов, Александр Пушкин, Михаил Лермонтов, Николай Некрасов, Антон Чехов, Максим Горький һ.б. әсәрләрен күп тәрҗемә иткән.
Тамышевка
Тамышевка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ак Холуница елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 41 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ицгрунд
Ицгрунд — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Везен-ле-Коке
Везен-ле-Коке — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Броштень (Караш-Северин)
Броштень — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яблоновець
Яблоновець — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(16665) 1993 XK
(16665) 1993 XK — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 8 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 XK» саналган.
Ратмирав
Ратмирав (Ратміраў ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Акцябрский районында урнашкан авыл.
Санта-Терезинья (Пернамбуку)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бич (Мозель)
Бич (Bitche) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Искәрмәләр
Бич (Мозель)
Прюньер (Лозер)
Прюньер — Франциянең Лозер департаментында урнашкан коммуна.
Казе Брили (Перуҗа)
Казе Брили — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Элёнек (Олецкий повяты)
Элёнек  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казе Брили (Перуҗа)
Географиясе
Казе Брили Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Черенга
Черенга — Татарстан Республикасының Алабуга районындагы авыл.
Почта индексы — 423623.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Краснокаменка
Краснокаменка (Краснокаменка) — Чиләбе өлкәсенең Уй районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (69%), татарлар (10%), нагайбәкләр (19%).
Луганда теле
Ганда теле яки Луганда (Oluganda) ул Африка Бөек Күлләр төбәгендә сөйләшелә торган Банту теле. Ул Уганданың төп телләрнең берсе һәм сигез миллионнан артык Баганда тарафыннан һәм башка кешеләр тарафыннан күбесенчә үзәк Угандада, Уганданың башкаласы Кампаланы да кертеп сөйләшелә. Типологик рәвештә ул югары агглюнатив тональ тел, субъект-фигыль-объект сүз тәртибе һәм номинатив-аккузатив морфосинтаксик юнәлеше белән. Буганда төбәгендә кимендә сигез миллион сөйләшүче һәм башка урыннарда бер миллион камил сөйләшүче белән ул иң күп сөйләшелә торган Уганда теле. Икенче тел буларак ул Инглиз теленнән соң һәм Суахилидан алдан бара. Луганда теле Бугандада кайбер башлангыч мәктәпләрдә укучылар Уганданың беренче рәсми телен Инглиз телен өйрәнү белән беррәттән бара. 1960-ынчы елларга кадәр Луганда шулай ук Көнчыгыш Угандада башлангыч мәктәпләрдә рәсми уку-укыту теле булган.
(9108) Toruyusa
(9108) Toruyusa — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.