cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сокотитла (Сочивеветлан)
Климаты
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Санто Стефано (Козенца)
Санто Стефано — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Антрия (Арецо)
Антрия  — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Антрия Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
BPIFB1
BPIFB1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Струги (Чаховице)
Струги  (Struhy) — Чехиянең Урта Чехия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Демография
Халык саны динамикасы:
IC 2885
IC 2885 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Оцнебрида (Удине)
Оцнебрида — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
BPIFB2
BPIFB2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Эшелик (Девэли)
Эшелик (Eşelik) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Девэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Конка (Л’Аквила)
Конка  — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Конка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Җалаулы (Павлодар өлкәсе)
Җалаулы (Жалаулы) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Чадыркая (Терҗан)
Чадыркая (Çadırkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Терҗан илчесенә караган бер авыл (köy).
Еников (Чехтице)
Еников  (Jeníkov) — Чехиянең Урта Чехия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Антрия (Перуҗа)
Антрия  — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла Пенья Азул (Виктория)
Ла Пенья Азул — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ла Пенья Азул Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Терерос де ла Консепсион (Сан Луис де ла Паз)
Терерос де ла Консепсион — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Терерос де ла Консепсион Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Җалгансай
Җалгансай (Жалғансай) — Казакъстанның Атырау өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Санто Стефано (Авелино)
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Конка (Виченца)
Географиясе
Конка Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
IC 2886
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
BPIFB3
BPIFB3 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Стружинец (Ждирец над Доубравоу)
Стружинец  (Stružinec) — Чехиянең Высочина крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Очано (Салерно)
Очано — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Очано Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ениковец
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Демография
Халык саны динамикасы:
Антро (Удине)
Антро  — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
BPIFB4
BPIFB4 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Эшен (Маньяс)
Эшен (Eşen) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Маньяс илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Санто Стефано (Беневенто)
Санто Стефано — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чадырлыхаҗыюсуф (Кыршеһир)
Чадырлыхаҗыюсуф (Çadırlıhacıyusuf) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Кыршеһир илчесенә караган бер авыл (köy).
Конка (Салерно)
Конка  — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Терерос де ла Сабана (Долорес Идальго Куна де ла Индепенденсия Насионал)
Географиясе
Терерос де ла Сабана Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Оченели (Перуҗа)
Оченели — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Оченели Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Санто Стефано (Рьети)
Санто Стефано — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
IC 2888
IC 2888 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Ла Пенья Бланка (Апасео эль Алто)
Ла Пенья Бланка — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Сокутла (Хенерал Элиодоро Кастильо)
Сокутла — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Сокутла Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Стружинец (Йистебнице)
Стружинец  (Stružinec) — Чехиянең Көньяк Чехия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Җалгызагач
Җалгызагач (Жалғызағаш) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Ениковице (Градец Кралове)
Ениковице  (Jeníkovice) — Чехиянең Кралове Градец крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Антродоко
Антродоко — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Җалгызапан
Җалгызапан (Жалғызапан) — Казакъстанның Атырау өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
BPIFB6
BPIFB6 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Дамир Сәлимҗанов
Дамир Сәлимҗанов, Дамир Хәлим улы Сәлимҗанов (Дамир Халимович Салимзянов, 1968 елның 12 декабре, СССР, РСФСР, Удмурт АССР, Глазов) ― Удмуртиянең мәдәният эшлеклесе, драматург, театр режиссеры, Глазов шәһәренең «Парафраз» драма театрының сәнгать җитәкчесе (2004 елдан). Удмуртиянең атказанган артисты (2005), Удмуртиянең атказанган сәнгать эшлеклесе (2015).
Тәрҗемәи хәле
1968 елның 29 декабрендә Удмурт АССРның Глазов шәһәрендә туган. Дамир Сәлимҗановның әтисе ягыннан бабасы белән Камал театры режиссеры Марсель Сәлимҗановның (1934―2002) әтисе Хәким Сәлимҗанов (1903―1981) ― бертуганнар. 1987 елның июненнән августына кадәр Тула өлкәсенең Плавск шәһәрендә Совет Армиясе сафларында хезмәт итә. 1995 елда Борис Щукин исемендәге югары театр училищесын «Драма режиссурасы» белгечлеге буенча тәмамлаган.
Хезмәт юлы
Дамир Сәлимҗановның барлык хезмәт эшчәнлеге сәнгатькә, театрга һәм сәхнәгә багышланган. Беренче рольләрен мәктәп укучысы чагында ук уйнаган. Уку елларында ул 15ләп роль башкара. Болар арасында – эпизодик рольләр, массовка, икенче һәм өченче пландагы рольләр дә булган: Жорка Ландыс («Завтра была война»), Людвиг XIV («Никто не поверит»), Дон Гуан («Маленькие трагедии»), Граф Альмавива («Севильский цирюльник») һ. б.
1996 елдан 2007 елга кадәр – Глазовта «Парафраз» театры базасында үткәрелгән балалар уйный торган театрларның Бөтенроссия «Театр ладушки» фестивален оештыручыларның берсе һәм сәнгать җитәкчесе.
Мәскәүнең Ачык Белем бирү институты һәм «ПРОЛОГ» театр курслары педагогы.
«Театр, где играют дети» (Балалар уйный торган театр, М.: "ВЛАДОС" нәшрияты, 2001) уку әсбабының автордашы.
Куйган спектакльләре
Д. Сәлимҗановны спектакльләр куярга Россия театрлары гына түгел, чит ил театрлары да чакыра. Россиянең төрле театрларында (Мәскәү, Санкт-Петербург, Волгоград, Красноярск, Пермь, Калуга, Яр Чаллы, Прокопьевск, Буа һ. б.) 110 нан артык спектакль куя, шуларның 50 дән артыгы ― «Парафраз» театрында, 40 тан артык спектакльдә куючы рәссам һәм сценография авторы була.
Аның пьесалары буенча башка театрлар спектакльләр куялар. Дамир Сәлимҗанов ― Россиянең һәм якын чит илләрнең төрле театрларында уңышлы баручы балалар һәм өлкәннәр өчен дистәдән артык пьеса авторы.
Яр Чаллының «Мастеровые» рус драма театры сәхнәсендә 2018 елда «Дуры мы, дуры» спектаклен, 2022 елда «Валентинов день» спектаклен , Буа театрында «Урам себеркесе» спектаклен куйган.
Чадыртепе (Үзүмлү)
Чадыртепе (Çadırtepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Үзүмлү илчесенә караган бер авыл (köy).
Очери (Месина)
Очери — Италиянең Сицилия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Очери Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пульсоксиметр
Пульсоксиметр – капиллярлы кан кислород белән туендыру дәрәҗәсен инвазив булмаган улчәу өчен тыйби контроль – диагностик җиhазы. Канда хроник кислород җитешсезлеге белән бергә баручы куп кенә патологияләр бар. Бу очракта канда кислород сатурациясе курсәткече даими кузәтуне  таләп итә.
Эш принцибы
Ысул нигезендә ике куренеш бар. Беренчедән, гемоглобинның ике төрле озынлыкта булган яктылык дулкыннарын узләштеруе аны кислород белән туендыруга карата узгәрә. Икенчедән, яктылык сигналы, тукымаларны уткәндә, пульслы холык ала. Бу куренеш hәр йөрәкнең кысылуында булган артериаль узән куләме узгәреше аркасында барлыкка килә. Пульсоксиметр периферик сенсорга ия. Бу сенсорда ике озынлыкта булган дулкыннарның (660 нм hәм 940 нм) яктылык чыганагы бар. Сеңдеру дәрәҗәсе кан гемоглобины кислород белән туендыруга карый.
Тарих
Оксиметр Гленн Аллан Милликен белән 1943 елда ясалган hәм 1949 елда чыгарылган. Эрл Вуд, О2 туендыру абсолют кыйммәтен алу максаты белән,  колактан кан чыгартыр өчен басым астында капсула кушты. Бу концепция хәзерге заман традицион пульсоксиметриягә охшаш. Әмма аны фотоэлементларның hәм яктылык чыганакларының стабиль булмавы сәбәпле тормышка ашыруы авыр булды; буген бу  ысул  кулланмый.
Беренче пульсоксиметрия 1972 елда улчәу җирендә кызыл hәм инфракызыл яктылыкны пульс компонентлары белән сеңдеру нисбәтен кулланыларак япон медицина электроник җиhаз эшләп чыгартучы Nihon Kohdenдә япон биоинженерлары Такуо Аояги hәм Мичио Киши белән эшләп чыгарылды. 1975 елда хирург Сусуму Накадзима җиhазны пациентларда беренче тапкыр сынады.
1995 елда Masimo пациент hәрәкәт иткәндә hәм тубән перфузия заманында артерия hәм вена сигналын аерып төгәл улчи алган сигнал чыгару технологиясен тәкъдим итте. Шул көннән алып hәрәкәт иткәндә ялган  борчылу санын әзәйтмәк өчен пульсоксиметрларны эшләп чыгаручылар яңа алгоритмлар уйлап чыгарды. Шулай итеп, бу көнгә кадәр киеренке шартларда эшләу өчен пульсоксиметрлар арасында мөhим аермалар бар.
Конка (Латина)
Конка  — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ла Калера, Ла Калера дел Окоте (Петатлан)
Ла Калера, Ла Калера дел Окоте — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Конка (Латина)
Географиясе
Конка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Эшенкара (Одунпазары)
Эшенкара (Eşenkara) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ла Калера, Ла Калера дел Окоте (Петатлан)
Географиясе
Ла Калера, Ла Калера дел Окоте Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Конка (Латина)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла Калера, Ла Калера дел Окоте (Петатлан)
Климаты
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
BPIFC
BPIFC —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Матюшин
Матюшин (Матю́шин) ― күпмәгънәле сүз, фамилия һәм топоним.
IC 2889
IC 2889 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Ениковице (Мецлов)
Ениковице  (Jeníkovice) — Чехиянең Пльзень крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Санто Стефано (Фрозиноне)
Санто Стефано — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Тетильяс (Сан Мигел де Альенде)
Тетильяс — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Тетильяс Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
BPNT1
BPNT1 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Җалгызкарагай
Җалгызкарагай (Жалғызқарағай) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Антрозано (Л'Аквила)
Антрозано  — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Антрозано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Чайбагы (Кованҗылар)
Чайбагы (Çaybağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Кованҗылар илчесенә караган бер авыл (köy).
Оя (Кунео)
Оя — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Оя Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Конка (Рьети)
Конка  — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Конка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Стружинец
Стружинец (Stružinec) — Чехиянең Либерец крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Ла Пенья Гранде (Виктория)
Ла Пенья Гранде — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ла Пенья Гранде Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Бәһаʼи һәм Һинд дине
Һинд дине Бәһаʼи ышануында тугыз мәгълүм диннәрнең берсе булып танылган. Кришна Ходай Манифестацияләре дәвамлылыгына кертелгән.
Бәһаʼи язмаларында искәрмәләр
Бәһаʼү'лла Һинд дине белән таныш булган, бу Мирза Әбу'ль-Фадлның скрижаленнән ачык мәгълүм, аның инглиз тәрҗемәсе Берлек Гыйбадәтханәсе томына кертелгән булган. Скрижалендә Бәһаʼү'лла Манекдҗи Лимдҗи Хатарианың Һинд дине һәм Зәрдөштлек буенча сорауларына җавап биргән. Темаларга чагыштырма дин кергән, һәм ачык түгел булып калучы рәвештә Бәһаʼү'лланың Һинд дине һәм башка диннәр турында дөнья диннәренең берлеген ничек аңлаганы турында аңлатма бирүче әңгәмәдән тора.
Башка скрижальдә (Өзекләрдән нәшер ителгән, LXXXVII бүлек) Бәһаʼү'лла Адәмгә кадәр тарих буенча язмалар булмау турында сүз алып барган. Биредә ул синкретик фәлсәфи текст Йога Васиштханың фарсы теле тәрҗемәсе булган Җаг-Басиштка сылтама ясый. Тәрҗемә безнең эраның уналтынчы гасырында Могол династиясе чорында ясалган булган һәм шуннан бирле Фарсы илендә Һинд-Фарсы кызыксынулары белән интеллектуаллар арасында популяр булып киткән. Йога Васиштханың бүлеге Бһусунда хикәясендә Һинду космологиясендә тасвирланганча җир тарихында чорлар дәвамлылыгы китерелә. Хуан Коул раслаганча бу Барлыкка китерү даталавында, Бәһаʼү'лла кыскадан озын хронология теориясен хуп күреп тәэмин итә дигәнне аңлата.
Dawn of a New Day, p. 198-да нәшер ителгән Шоги Эффендидан хатта шулай дип раслана:
"Сезнең Һинд динен өйрәнүегез буенча. Һиндстанда моның һәм башка күп диннәрнең килеп чыгышы безгә алай ук билгеле түгел һәм хәтта Шәркыять белгечләре һәм диннәр өйрәнүчеләре аларның бу өлкәдә өйрәнү нәтиҗәләре буенча тәмам мәгълүматка ия түгел. Бәһа'и язмалары хосусан хәзерге көндә Һиндстанда булган бу форма диннәр турында искә алмый. Шулай итеп, Гардиан бу тема буенча Сезгә тәләсә-нинди билгеле һәм тәфсилле мәгълүмат бирү мөмкин түгел дип хис итә. Шулай да, ул Сезне шул өлкәдә өйрәнүләр алып барырга өндәр иде, гәрчә Һиндуларга Юллама китерү карашы белән аның гаять зур булуы шактый аңлаудан яздыра...."
Ходай
Һинд динендә, Брахман Абсолют Чынлык дип ышаныла. Followers of Веданта тарафдарлары Брахманны һәр җан (атман) өлеше булган  шәхси булмаган чынлык итеп күрәләр. Һинд диненең Вишнуизм һәм Шиваизмны керткән теистик традицияләр Браһманны шәхси Ходай итеп күрәләр, алар аны Бһагван яки Ишвара (Ходай) дип таныйлар. Бәһаʼи тәгълиматы буенча, бу аерылып торучы карашлар барысы да гамәлдә һәм Абсолют Чынлыкка төрле карашларны чагылдыра.
Аватарлар һәм Ходай Манифестацияләре
Һинд дине дә, Бәһаʼи ышануы да Ходай үзен төрле вакытларда һәм урыннарда манифестацияли дип өйрәтә. Бу юллама тапшыручылар өчен Һинд динендә Аватарлар төшенчәсе һәм Бәһа ʼи тәгълиматында Ходай Манифестацияләре төшенчәсе кулланыла. Шулай да, аерма булып, Һинд динендә Аватарлар кеше формасында үзе һәм шулай итеп илаһи, шул ук вакытта Бәһаʼи тәгълиматы Ходай Манифестацияләре Ходай түгел, ә аның вәкилләре булганны ассызыклый.
Илаһлар һәм сурәтләр
Һинд динендә сурәтләр һәм муртилар (сыннарда) сурәтләнгән күп Илаһлар табыныла. Күп Һиндулар бу барлык Илаһлар бер Ходай, Брахманның төрле аспектларын чагылдыра дип ышана. Бәһаʼи тәгълиматы раслаганча кеше олылык стадиясенә җиткән көндә, Ходай фикерен формалаштыру өчен сурәтләр бүтән кирәк булмаячак дип раслый.
BPTF
BPTF —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Бәһаʼи һәм Һинд дине
Әхлакый һәм мораль тәгълимат
Һинд дине һәм Бәһаʼи ышануы әхлакый һәм мораль тәгълиматында күп охшашлыклар бар. Боларга табыну буларак уйлану, бәйле булмау, ышану, мәхәббәт, көч кулланмау, сафлык, ата-аналарга ихтирам, закончылыкка омтылу, үзеңне контрольдә тоту, дөрес сөйләм, урламау, хакыйкать, дәрәҗә, табыну темаларын кертә.
Бәһаʼи тәгълиматының Һинду контекстына адаптация
1960-ынчы еллардан бирле Һиндстан Бәһаʼи җәмәгатенең тиз үсүенә авылда яшәүче кешеләрнең Бәһаʼи тәгълиматының ачык  Һинду контекстында аларга охшаш принципларны һәм телне кулланып адаптация йогынты ясаган:
Санто Стефано (Анкона)
Санто Стефано — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ениковице (Пардубице)
Ениковице  (Jeníkovice) — Чехиянең Пардубице крае районында урнашкан авыл.
IC 2890
IC 2890 —  чикләрендә урнашкан.
Ениковице (Пардубице)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
IC 2890
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Ениковице (Пардубице)
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Антронапияна (Вербано-Кузио-Осола)
Антронапияна  — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Антронапияна Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Җалгызкодык
Җалгызкодык (Жалғызқұдық) — Казакъстанның Акмола өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Стружнице
Стружнице (Stružnice) — Чехиянең Либерец крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Солапа (Акапулко де Хуарез)
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Техада (Санта Круз де Хувентино Росас)
Техада — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Техада Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Пётр Лебедев
Петр Лебедев (1885—1948) — совет геологы, СССР Фәннәр академиясенең әгъза-корреспонденты (1939 ел), Ростов дәүләт университеты ректоры (1921-1922).
Хезмәт эшчәнлеге
1945 елдан 1948 елга кадәр П. И. Лебедев СССР Фәннәр академиясенең Геология фәннәре институтының Минералогия һәм геохимия бүлеге мөдире булып эшли. Ростов дәүләт университетында белем бирә — Дондагы Ростов университетының геология-туфрак факультетында геохимия буенча лекцияләр укый. Петр Иванович Лебедев 1948 елның 3 маенда Мәскәүдә вафат була.
Хезмәтләре
•	Геолого-петрографические исследования Малого Хингана. — М.-Л.: Изд. АН СССР, 1939.
•	Петрографические исследования на острое Валааме. — СПб.: Тип. Шредера, 1913.
Орски
Орски (Урски, 1735–1741 елларда Ырынбур, Жаманқала) — Ырынбур өлкәсенең халык саны буенча һәм икътисади яктан икенче шәһәре. Орск кала округын төзи. 1782 — 1928 елларда Ырынбур губернасы составында административ берәмлек - Орски өязе административ үзәге.
2022 елның 15 ноябреннән — «Хезмәт даны шәһәре».
Тарихи белешмә
Кала Казакъ далалары уртасында 1735 елда корыла. Җаек елгасына Ыр елгасы койган җирдә ныгытма төзүне ирекле рәвештә Россия дәүләтенә кушылган казак ханы Әбелхәер илче Котлымөхәммәд Тәфкилевтән сорый. Кала башта исеме Ырынбур дип атала. Соңрак ул исем хәзерге Ырынбур шәһәренә күчә. Орский ныгытмасы казакъ халкы арасында Яманкала аты белән билгеле булды.
Орскидан Җаек буендагы ныгытмалар сызыгы төзелүе башлана. Биредән Урта Азия белән сәүдә иткән кәрваннар уза башлый. 1861 елны Орски ныгытмасы казак станицасына әйләндерелә, 1865 елда шәһәр һәм өяз үзәге статусы ала.
1930 елда Ильяс утары тирәсендә, каладан 3 чакрым читтә Южуралмаш төзелә башлый, аңа никел заводы, нефть кудыру заводы. Бу заводта “3нче Баку” – Эмба ятмасынының нефтен эшкәрткәннәр. Әле шәһәрнең бу өлешен Яңа шәһәр дип атыйлар.
Орски татарлары
Татарлар Орски каласын төзү эшен, ахырдан сак хезмәтен үтәүне башкарганнар. Орск каласы XIX гасыр азакларына мәдәниятле бер төбәккә йөз тота башлаган, анда тирә-юньдә танылган өч мәдрәсә эшләгән.
Орски шәһәрендә 18нче гасырда ук беренче биш мәчет агачтан төзелгән була, беренче таш мәчет 1900 елда барлыкка килә. Бу вакытта Орски халкының зур өлешен татарлар алып торган. 1897 елда җәмгысе 14016 кеше яшәсә, шулардан 3035 татарлар була, бар халыкның 21,8%ы.
Бүгенге көндә Орски шәһәрендә әлеге таш мәчет бердәнбер санала.
BPY2
BPY2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Орски
Орски татарлары
1909 елда Орскида татарлар арасында театр хәрәкәте ачыла. 1909 елда һәвәскәр спектакльләр уйнала башлы, 1911 елда драмтүгәрәк эшли башлый. Спектакльләрне драматург Мирхәйдәр Фәйзи куя. Бу түгәрәктән Хәким Сәлимҗанов, Галия Нигъмәтуллина, Бәдәр Йосыпова һ.б. артистлар чыккан.
Халык
2002 елда милли состав буенча руслар — 80,5 %, украиннар — 4,1 %, татарлар — 4 %, казакълар — 3,7 %, алманнар — 1,6 %, башкортлар — 1,6 %, мордвалар — 1,0 %, белоруслар — 0,5 %, чуашлар — 0,5 %, башкалар — 2,5 %.
Икътисад
«Орскнефтеоргсинтез», «Южуралникель» (Орск) акционерлар җәмгыятләре, Орск җиңел металл конструкцияләр заводы.
Эшикли (Арапгир)
Эшикли (Eşikli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Арапгир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сылтамалар
Eşikli, Arapgir Eşikli, Arapgir
Конка (Фрозиноне)
Конка  — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Конка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла Пенья де Гиза, Охо де Агва (Абасоло)
Ла Пенья де Гиза, Охо де Агва — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ла Пенья де Гиза, Охо де Агва Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Санто Стефано (Асколи Пичено)
Санто Стефано — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ояно (Рьети)
Ояно — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ояно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чайбашы (Генч)
Чайбашы (Çaybaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Генч илчесенә караган бер авыл (köy).
Енин
Енин (Jenín) — Чехиянең Көньяк Чехия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
BPY2B
BPY2B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Енин
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Төснәкләр
Төснәкләр — Башкортстан җәмгыятендә хуҗалыкларыннан мәхрүм калгач, феодал хуҗалыгында эшләүче элекке ясак кешеләре.
Тарих
Башкортстан җәмгыятендә, аз булса да, нигездә, әсирлеккә төшкән хәрбиләрдән торган коллар да булган. Алар җирле халыклар кулына чик буенда казахлар, калмыклар һәм Себер татарлары белән бәрелешләр вакытында килеп эләккәннәр. Гади башкортлар ике изү астында яшәгәннәр. Аларны, иң беренче чиратта, феодаль дәүләт изгән. Алар патша казнасына җир өчен салым — ясак түләгәннәр, хәрби хезмәт һәм олаучылык йөкләмәсен үтәгәннәр. Гади башкортларны үз башкорт феодаллары — би, князь, тархан, староста, старшина, руханилар да каты рәвештә эксплуатацияләгән.
IC 2891
IC 2891 —  чикләрендә урнашкан.
Төснәкләр
Тарих
Башкортларда җиргә хосусый милекчелек булмаган, бу исә төбәктәге феодаль мөнәсәбәтләрнең кайбер үзенчәлекле якларын билгеләгән. Җир бар община милке булып саналган. Әмма, гамәлдә, җиргә феодаллар хуҗа булган. Бу аларга гади община әгъзаларын буйсындырып тотарга, үзләренә эшләтергә ярдәм иткән.
IC 2891
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Төснәкләр
Тарих
Башкортстан феодаллары көтү-көтү мал асраганнар. Алар, ярлы кешеләргә әз генә мал-туар биреп, феодал хуҗалыкларында эшләткәннәр, малларын караттырганнар. Аннан башка, гади община әгъзалары бурыч өчен феодалларга төрле йөкләмәләр үтәгәннәр. Башкорт феодаллары, ярлы кешеләрне буйсындырып тотар өчен, ыруг калдыкларын бик оста файдаланганнар. Гади общинникларның феодаллар белән мөнәсәбәтен чагылдырган материаллар әз сакланган. Күп кенә документлар XVII—XVIII гасырларда еш булган янгыннарда Уфа һәм Мәскәү архивлары белән бергә янып беткән, Ләкин очраклы рәвештә сакланып калган документлар гади халыкның ризасызлыгы артуы турында сөйли. Аларда күренүенчә, гади общинниклар тарханнарның җир биләүдәге өстенлекләре, би, князь, тархан, старосталарның җирне һәм салымнарны бүлүе, үзләренең ирке белән зур-зур салымнар салуы һ. б. риза булмыйлар. Үч алыр өчен, гади башкортлар феодалларга каршы восстаниеләргә күтәреләләр, аларны талыйлар, үтерәләр.
Антронья (Вербано-Кузио-Осола)
Антронья  — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Антронья Альп тауларының көньяк-көнбатыш өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Струков
Струков (Strukov) — Чехиянең Оломоуц крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
П. Гобети (Падова)
'''П. Гобети''' — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
П. Гобети Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Эшкин (Вираншеһир)
Эшкин (Eşkin) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Вираншеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Җалгызтал
Җалгызтал (Жалғызтал) — Казакъстанның Костанай өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Санто Стефано (Мачерата)
Санто Стефано — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Санто Стефано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Конка (Пезаро һәм Урбино)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Солотепек (Чилапа де Алварез)
Солотепек — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Солотепек Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Чайбашы (Сэлим)
Чайбашы (Çaybaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сэлим илчесенә караган бер авыл (köy).
Җалгызтүбе
Җалгызтүбе (Жалғызтөбе) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
BPY2C
BPY2C —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Галимҗан Әхмәтшин
Тәрҗемәи хәле
1947 елның 1 октябрендә Минзәлә районы (хәзер Урыс авыл җирлегенә керүче ) Гөлек авылында туган. Дәвек җидееллык, Күзкәй урта мәктәпләрен тәмамлаган. 1967-1968 елларда Архангельск өлкәсендә ракета гаскәрләрендә хәрби хезмәт үткән. С. В. Курашов исемендәге Казан дәүләт медицина институтын «Дәвалау эше» белгечлеге, «хирург» квалификациясе буенча тәмамлаган (1975). 1978―1980 елларда Казан травматология һәм ортопедия фәнни-тикшеренү институтында (КНИИТО) ординатура үтә. Югары уку йортын тәмамлагач, 1975―1978 елларда Алабуга медицина училищесында укыта һәм бер үк вакытта Алабуга районы үзәк хастаханәсендә табиб-хирург булып эшли. 1976 елның апреленнән аның тырышылыгы белән хастаханәдә аерым травматология бүлеге ачылган. 1980 елдан алып, Алабуга үзәк хастаханәсенең районара ((Алабуга, Мамадыш, Менделеевск районнары һәм М-7 трассасында (Е017 Европа маршруты) зыян күрүчеләр өчен) травматология бүлеге мөдире, югары категорияле табиб-травматолог-ортопед.
Җәмәгать эше
1990―1995 елларда ― XII чакырылыш Татарстан АССР Югары Советы депутаты.
Гаиләсе
Өйләнгән, хатыны шәфкать туташы; ике баласы бар, улы Айрат, эшмәкәр, «Кровля» ҖЧҖ директоры. Согуд Гарәбстанында хаҗда булган, намазлы.
Техаманил (Ирапуато)
Техаманил — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
IC 2892
IC 2892 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Анунцията (Пескара)
Анунцията  — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
BRAP
BRAP —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
П. И. П. Дентекане (Авелино)
'''П. И. П. Дентекане''' — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
П. И. П. Дентекане Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Санто Стефано (Пезаро һәм Урбино)
Санто Стефано — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.