cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Надежда Обухова
Биографиясе
Жырчының тормышында концерт эшчәнлеге   мөһим урын алып торды. Аның күпкырлы һәм төрле репертуары бар иде, анда, Л.ван Бетховенның Тугызынчы симфониясенән, А.Скрябинның Беренче симфониясенән, В.А.Моцартның Реквиемынан 300 дән артык романс һәм җыр була, меццо-сопрано партиялары исәпләнә.
Казанда, Харков, Минск, Саратов, Горький, Иваново, Ярославльда гастрольләрдә булды.
Бөек Ватан сугышы вакытында ул Мәскәүдә кала һәм чыгышларын, шул исәптән, Бөтенсоюз радиосында да дәвам итә.
«Пиковая дама» (дирижер С.Самосуд, 1937), «Князь Игорь» (дирижер А. Мелик-Пашаев, 1941) һәм «Снегурочка» (дирижер К. Кондрашин, 1946) операларын язуда катнаша.
Надежда Андреевна Обухова 1961 елның 14 августында (бүтән чыганаклар буенча — 15 ) Феодосиядә үлде. Аны Мәскәүдә Новодевич зиратында җирләделәр (участок номеры № 3).
Тии (Эр)
Тии — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Подскале (Свентокшиж воеводалыгы)
Подскале  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
175 ел (б. э. к.)
175 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.
Эль-Боодон
Эль-Боодон — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(11840) 1986 QR2
(11840) 1986 QR2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 28 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QR2» саналган.
Штайненброн
Штайненброн (Steinenbronn) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Крофорд (округ, Арканзас)
Крофорд — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ван-Бьюрен шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1820 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1544 км² тәшкил итә.
Вила-Нова-да-Раинья (Азамбужа)
Вила-Нова-да-Раинья  — Португалиянең Лиссабон округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
GSC445-1436
GSC445-1436 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Мексимьё
Мексимьё (Meximieux) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Мексимьё кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 13,75 км².
Плейнс (Техас)
Плейнс  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кострыцкая Слабодка
Кострыцкая Слабодка (Кострыцкая Слабодка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Киравский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Вьера-Вест (Флорида)
Вьера-Вест  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вьера-Вест халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Липском (Алабама)
Тарихы
Липском шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Киянка (Мазовия воеводалыгы)
Киянка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Свобода (Верушовский повяты)
Свобода  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сейма
Сейма — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Ука старица елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 42 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Ука елгасы кушылдыклары бассейны Мукшыдан алып Иделгә койганчы, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Караҗадаг (Кулу)
Караҗадаг (Karacadağ) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Кулу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Немстув (Карпатасты воеводалыгы)
Немстув — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(10742) 1988 VK2
(10742) 1988 VK2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 7 ноябрендә Ц. Хиоки, Н. Кавасато тарафыннан Окутама обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 VK2» саналган.
Чурылава (Бешанковицкий районы)
Чурылава (Чурылава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Киожду (коммуна)
Киожду — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Геннадий Стефановский
Геннадий Стефановский, Геннадий Алексей улы Стефановский (Генадзь Аляксеевіч Стэфаноўскі, 1918 елның 8 октябре Вятка губернасы, Посегово — 1991 елның 7 апреле, Татарстан, Әлмәт) — рәссам, Әлмәт рәсем сәнгать мәктәбе директоры (1966-1987), Әлмәт картиналар галереясын оештыручы һәм беренче (1975—1987 елларда) җитәкчесе. Татарстан АССР (1976) һәм РСФСР (1987) атказанган мәдәният хезмәткәре. Бөек Ватан сугышында катнашкан.
Бөек Ватан сугышында
1941-1945 елларда Карелия фронтында алман-фашист илбасарларына каршы сугышта катнаша.
Иҗаты
Бала вакытыннан ук рәсем ясау, рәсем сәнгате белән мавыга. Графика һәм сынлы сәнгать өлкәсендә эшли. Әлмәттә берөзлексез иҗат белән шөгыльләнә. Татарстанның нефть якларын гәүдәләндергән уннарча картина язды. Әлмәт картиналар галереясенең бинасын төзүгә, әсәрләр тупламасын булдыруга зур көч куйды.
Колышчы
Колышчы — Татарстан Республикасының Мамадыш районындагы авыл.
176 ел (б. э. к.)
176 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.
Колышчы
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422158.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Сама (Сосьва кушылдыгы)
Сама — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сосьва елгасының уң ярыннан 466 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Решкань (Шулетя, Васлуй)
Решкань — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(11841) 1986 VW
(11841) 1986 VW — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 3 ноябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 VW» саналган.
Перуджа
Перуджа — Италиянең Умбрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Чыганаклар
Перуджа
Градиште (Полтар)
Градиште  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Вила-Нова-де-Сан-Педру
Вила-Нова-де-Сан-Педру — Португалиянең Лиссабон округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ямбулат (Югары Ослан районы)
Ямбулат — Татарстан Республикасының Югары Ослан районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Сосновка (Невьянск шәһәр округы)
Сосновка (Сосновка) — Свердловск өлкәсенең Невьянск шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Штайнхаузен-ан-дер-Роттум
Штайнхаузен-ан-дер-Роттум (Steinhausen an der Rottum) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Сосновка (Невьянск шәһәр округы)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Штайнхаузен-ан-дер-Роттум
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Криттенден (округ, Арканзас)
Криттенден — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Марион шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1825 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1580 км² тәшкил итә.
Ен-Яха (Адер-Паюта кушылдыгы)
Ен-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Адер-Паюта елгасының сул ярыннан 149 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 50 км.
Эль-Лосар-дель-Барко
Эль-Лосар-дель-Барко — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ен-Яха (Адер-Паюта кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эль-Лосар-дель-Барко
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кострычы
Кострычы (Кострычы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Киравский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Подстола (Свентокшиж воеводалыгы)
Подстола  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Свольшевице-Дуже
Свольшевице-Дуже — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Никиткино
Почта индексы — 429067. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97253815003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2102000007400.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 206 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%).
Ниновичи
Ниновичи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тирбәтелгән сабый синдромы
2 яшьтән кечерәк балаларда очраклы хәлгә бәйле булмаган һәм офтальмологик зарарланулар холкына карамастан һәм башкача аңлатып булмаган зарарланулар  булганда балага карата физик көчләү очрагы турында уйлыйлар («тирбәтелгән сабый» синдромы). Диагнозны педиатр белән бергә куялар. Балалар бүлеге белән күпчелек хастаханәләрдә балаларга карата физик көчләү очракларын өйрәнү буенча махсус  төркем бар. Зарарланулар баланы артык көчле тирбәтү белән килеп чыга ала, ләкин гадәттә җентекләп тикшергәндә җәрәхәтле йогынты билгеләрен табарга  мөмкин. Кысу яки бәрү белән чагыштырганда апноэ өчен ми зарарлануы гипоксия һәм ишемия белән ешрак килеп чыга дип санала.
2.   Системалы күренешләренә субдураль гематома  һәм баш сөяге сынуыннан алып йомшак тукымалар бәрелүенә кадәр баш  зарарланулары керә. Исән калган күпчелек авыруларның неврологик симптоматикасы бар.
3.    Офтальмологик  күренешләре күп санлы һәм төрле.
•      Иң таралган билге  — бер яки ике яклы ретиналь кан савулар. Гадәттә челтәркатлауның төрле катламнары җәлеп ителә, иң еш — арткы котып өлкәсендә, тик перифериягә дә  тарала ала.
•      Периокуляр кан  төшү һәм субконъюнктиваль кан савулар.
•      Түбән күрү мөмкинлекләре  һәм афферент бәбәк кимчелекләре.
•      Күрү югалту 20%  очракта гадәттә ми зарарлану нәтиҗәсендә очрый.
Тийер-сюр-Авр
Тийер-сюр-Авр — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Севри
Севри — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
(11842) Kap'bos
(11842) Kap'bos — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
177 ел (б. э. к.)
177 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.
Якалар (Кемер)
Якалар (Yakalar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кемер илчесенә караган бер авыл (köy).
Караҗадере (Кулу)
Караҗадере (Karacadere) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Кулу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пойнор (Техас)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маргарет (Алабама)
Маргарет  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан шәһәр.
(10743) 1988 VS2
(10743) 1988 VS2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Маргарет (Алабама)
Тарихы
Маргарет шәһәре  елда нигезләнгән.
(10743) 1988 VS2
Тарихы
1988 елның 12 ноябрендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 VS2» саналган.
Маргарет (Алабама)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сноведь
Сноведь — Россия территориясеннән ага торган елга. Владимир өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Рязань өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Ука старица елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 39 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Ука елгасы кушылдыклары бассейны Мукшыдан алып Иделгә койганчы, елга бассейны — Ока.
Клаки
Клаки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чурылава (Верхнядзвинский районы)
Чурылава (Чурылава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Штайнхайм-ам-Альбух
Штайнхайм-ам-Альбух (Steinheim am Albuch) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Киождянка (коммуна)
Киождянка — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Решкуца
Решкуца — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сарайная (Вагран кушылдыгы)
Сарайная — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вагран елгасының сул ярыннан 53 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Подхиби
Подхиби — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(11843) 1987 DM6
Тарихы
1987 елның 23 февралендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 DM6» саналган.
Свольшевице-Мали
Свольшевице-Мали — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сталбишчы вулысы
Сталбишчы вулысы (ئستالبىشچىٰ ۋولىٰسىٰ, рус.  Столбищенская волость) — 1796 елдан 1927 елга кадәр гамәлдә булган Казан губернасының һәм ТАССРның юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Казаннан Көньяк-Көнчыгышка 20 чакрым ераклыкта, Татарстанның Көнбатыш өлешендә урнашкан. Административ үзәк — Сталбишчы авылы.
GSC445-1669
GSC445-1669 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Сталбишчы вулысы
Тарих
Сталбишчы вулысы территориясе 1552 елга кадәр Казан ханлыгында, 1552 елдан 1708 елга кадәр Россия патшалыгы Казан патшалыгында урнашкан, 1708 елдан 1781 елга кадәр Казан губернасының Казан өязендә, 1781 елдан 1796 елга кадәр Казан наместниклыгының Казан өязендә урнашкан.
GSC445-1669
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Сталбишчы вулысы
Тарих
1796 елда Казан өязе составында барлыкка килә.
Вилар (Кадавал)
Вилар  — Португалиянең Лиссабон округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Сталбишчы вулысы
Тарих
1796 елдан 1920 елга кадәр Казан губернасының Казан өязе составына керә, 1920 елның 25 июненнән декабрьгә кадәр Татарстан АССР Казан кантонының административ-территориаль берәмлеге, 1920 елның декабреннән 1927 елның 14 февраленә кадәр Татарстан АССР Арча кантонының административ-территориаль берәмлеге булып тора.
GSC445-1669
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Вилар (Кадавал)
Географиясе
Мәйданы —.
Сталбишчы вулысы
Тарих
Сталбишчы вулысы Воскресенски, Кучак, Кулай, Лаеш өязенең Чемерецки, Әстерхан вулыслары белән чиктәш булган.
1927 елның 14 февралендә Сталбишчы вулысы юкка чыгарыла, аның территориясе Воскресенски районына тапшырыла.
Административ бүленеш
1883 елда Сталбишчы вулысында 17 община, 15 торак пункты (Сталбишчы, Көек, Күнтәч һ.б.) һәм 1575 йорт хуҗалыгы булган. Крестъян җиренең мәйданы 127,32 км², сөрү җирләре 281,5 км² тәшкил иткән.
1890 елда вулыста 16 торак пункты һәм 1964 йорт хуҗалыгы булган. Җирнең мәйданы 303 км² тәшкил иткән.
1897 елда вулыста 17 торак пункты, 1914 елда 19 торак пункты, 2585 йорт хуҗалыгы булган.
1926 елның 1 гыйнварында вулыста 18 авыл җирлеге, 24 торак пункты һәм 3075 йорт хуҗалыгы булган. Вулысның мәйданы 418 км² тәшкил иткән.
Халык
1883 елда халык саны 10253 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 4936 җан, хатын-кызлар — 5317.
1885 елда халык саны 11468 кеше, башка мәгълүматлар буенча 12378 кеше тәшкил иткән.
1890 елда халык саны 11182 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 5360 җан, хатын-кызлар – 5822.
1914 елда халык саны 17158 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 8414 җан, хатын-кызлар — 8744.
1926 елда вулыста 16983 кеше яшәгән. Төп милләтләр: руслар.
Инфраструктура
1904 елда вулыста 6 чиркәү урнашкан. 9 зимства, 2 чиркәү-мәхәллә һәм ике грамота мәктәпләрендә 590 малай һәм 234 кыз белем алган.
1914 елда 2585 йортта 2872 ат, 8327 сарык, 3356 дуңгыз һәм 2586 баш мөгезле терлек; крестьяннар өчен 30208 дисәтинә уңайлы җир исәпләнгән.
1909 елда Көектә һәм Күнтәчтә кредит товариществолары оештырыла; 1913 елга аларда 1628 әгъзә исәпләнгән.
Транспорт
Вулыс территориясе аша Казан-Богырыслан почта тракты үткән, Сталбишчыда бу трактның почта станциясе урнашкан.
Вьера-Ист (Флорида)
Вьера-Ист  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Тупас җәрәхәт
Тупас җәрәхәтләрнең иң таралган сәбәпләре — резиналы туп, сыгылмалы йөк каешлары һәм шампан  бөкесе белән бәрүләр. Авыр тупас җәрәхәт күз алмасының алгы-арткы кысылуы белән бер үк вакытта экваториаль өлкәсендәге киңәюенә китерә, бу үз чиратында  кыска вакытлы, ләкин шактый чагылган КЭБ артуына белән бәйле. Беренчел бәрелү иридо-ясмык диафрагмасы һәм пыяласыман җисемгә  туры килә, шулай ук күзнең каршы котыбында  да зарарлану була ала. Зарарланулар күләме җәрәхәт авырлыгына бәйле һәм билгесез сәбәпләр өчен күзнең алгы яки арткы бүлеген җәлеп итә. Ачык зарарланулардан кала тупас җәрәхәтләрнең кичектерелгән нәтиҗәләре була ала,  шуңа алга таба күзәтү дә кирәк.
Вьера-Ист (Флорида)
Географиясе
Вьера-Ист халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Тупас җәрәхәт
Мөгезкатлау
1.    Мөгезкатлау эрозиясе флюоресцеин белән  буялган эпителий зарарлануы белән сыйфатлана (рәс. 23.10а). Эрозия бәбәк өлкәсендә урнашса, күрү шактый кими ала. Мондый халәт кискен авырту белән бара, дәвалау өчен циклоплегиклар (уңайлык өчен) һәм антибактериаль майлар  кулланалар. Моңарчы дәвалау буларак күзгә бәйләвеч куялар иде, ләкин билгеле булды, ачык юл белән мөгезкатлау тизрәк төзәлә һәм авыртуы кимрәк.
Вьера-Ист (Флорида)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тупас җәрәхәт
Мөгезкатлау
2.    Мөгезкатлауның кискен шешүе мөгезкатлау эндотелиеның урынлы яки таралган дисфункциясе нәтиҗәсендә үсеш алырга мөмкин. Күбесенчә бу десцемет мембранасы җыерчыклары ясалу һәм мөгезкатлау стромасы калынаю белән бәйле (рәс. 23.10б);  мондый халәтләр үзлегеннән бетә.
3.     Десцемет мембранасы ертылулары асма урнаша һәм гадәттә туу җәрәхәте белән бәйле (рәс. 23.10в).
Кросс (округ, Арканзас)
Кросс — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уинн шәһәре.
Эссек-Күл ат заводы
Эссек-Күл ат заводы (54 нче Эссек-Күл токымчылык ат заводы, № 54-чү Ысык-Көл асыл-тукум жылкы заводу, Иссык-Кульский племенной конный завод № 54) — Кыргызстанда Бакты-Дүләнәте һәм Чулпан-Ата авылларында урнашкан ат заводы.
1922–1926 елларда Леонид Рапопортның кул астында оештырылган. Ат заводында җирле кыргыз аты һәм дон, асыл менге атлары белән кушылдыру аркылы яңа кыргыз аты токымын китереп чыгарылганнар. 2017 елда ат заводы үзенең 90 еллыгын бәйрәм итте.
Кросс (округ, Арканзас)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1862 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1595 км² тәшкил итә.
Тупас җәрәхәт
Гифема
1.     Билгеләре. Эритроцитларның хас булган утырмасы белән сыекча биеклеге ясалуын үлчәргә һәм язып куярга кирәк. (рәс. 23.11б).
2.     Күзәтү — күпчелек очракта эшләнгән бердәнбер нәрсә, чөнки күләме буенча аз чагылган гифемалар гадәттә имин һәм вакытлыча. Икенчел кан агу куркыныч була, чөнки ул беренчел гифемадан киңрәк (рәс. 23.11в) һәм төрле  вакытта барлыкка килә ала,хәтта җәрәхәттән бер атна үтсә дә (күбесенчә кан агу  беренче тәүлек дәвамында барлыкка килә).
3.    Клиник яктан мөһим гифемаларны дәвалау: эчкә транексан әчелеге 25 мг/кг 3 тапкыр көнгә, кабат  кан агуны туктату өчен антифибринолитик препаратларны кулланалар. Төрле карашлар бар, ләкин кабат кан агуны булдырмау һәм бу халәт белән барган  увеитны дәвалау өчен атропин кулланып мидриазны саклау максатчан санала. КЭБ тикшерү өчен берничә көн дәвамында стационар күзәтү кирәк. КЭБ күтәрелү очрагында мөгезкатлауга кан сеңүен булдырмау өчен (рәс. 23.11г) аны киметергә  кичектергесез чаралар башкарырга кирәк (13 бүлекне кара).
Алгы увеаль тракт
Бәбәк. Авыр контузия миоз һәм ясмыкның алгы капсуласында тут утырмасы (Воссиус боҗрасы) сәбәбе була ала, ул миоздагы бәбәккә туры килә (рәс. 23.12а).
Башка очракларда бәбәк сфинктерының зарарлануы җәрәхәтле мидриаз сәбәбе була ала, гадәттә, даими — бәбәк яктылыкка сүлпән  яки гомумән җавап бирми, аккомодация кимегән яки юк. Сфинктерның радиаль ертылулары хас (рәс. 23.12б).
2.     Керфексыман җисем авыр тупас җәрәхәттә сулы сыекчаны вакытлыча эшләп  чыгаруын туктата ала (керфексыман шок), бу күз гипотониясенә китерә. Керфексыман җисемнең тышкы өслегенә таралган ертылулар (почмак рецессиясе) икенчел глаукома үсеше куркынычлыгы белән бәйле (13 бүлекне кара).
Ясмык
1.    Катаракта — тупас җәрәхәтнең иң таралган нәтиҗәсе.
Фаразланган ысулга ясмык җепселләренең җәрәхәтле зарарлануы һәм шулай ук бу капсуланың  кечкенә ертылулары аша сулы сыекча үтеп керү белән бәйле гидратация белән  киләчәктә ясмык томанлануы керә. Боҗра тирәли алгы капсула астында боҗра формасында аз чагылган томанлану.
Үзгәрешләр еш арткы капсула астында кабык катламында үсеш алып чәчәк формасында («розетка»)  (рәс. 23.13а) томанлану ясый, ул алга таба юкка чыга ала, үзгәрешсез кала яки  көчәя ала. Ясмыкның чагылган томанлануында хирургик дәвалау кирәк.
2.     Ясмыкның аскаймыгуы тотучы бәйләвечләр ертылу очрагында барлыкка килә ала. Сублюксацияләнгән ясмык, гадәттә, зарарланмаган өлкәгә күчә. Ясмык артка тайпылганда алгы камера ертылу урынында тирәнәя. Мидриазда сублюксацияләнгән ясмыкның кырые, ә күз хәрәкәтендә төсле катлау калтыравы күзәтелә ала  (иридодонез). Ясмыкның күп өлешенең күчүе бәбәк өлкәсендә өлешчә афакиягә китерә (рәс. 23.13б), бу монокуляр диплопиягә китерә ала. Шулай ук ясмык астигматизмы үсеше мөмкин.
Әйләнә буенча керфексыман билбауның җепселләре ертылганда ясмык дислокациясе еш очрамый, бу очракта күчеш пыяласыман җисем ягына яки сирәгрәк алгы камерага була (рәс. 23.13в).
Күз алмасы
Күз алмасы ертылуы (рәс. 23.14а) бик авыр тупас җәрәхәтләрдә була. Ертылу гадәттә алгы бүлектә шлемм каналы проекциясендә ясмык, төсле катлау, керфексыман җисем, пыяласыман  җисем кебек күз эчендәге төзелешләр төшү белән урнаша (рәс. 23.14б). Кайвакыт ертылу арткы бүлектә (яшерен) алгы бүлекнең минималь күренгән зарарлануы  белән була. Клиник яктан яшерен ертылуны алгы камера тирәнлеге ассиметриясендә һәм җәрәхәт алган күзнең гипотониясендә шикләнергә мөмкин. Акның ертылуларын юк итү мәсләкләре алга таба бирелгән.
Пыяласыман җисем
Пыяласыман җисемнең арткы кубарылуы пыяласыман җисемгә кан саву белән бәйле була ала. Бу очракта алгы бүлектә йөзеп йөрүче «тәмәке тузаны» кебек тутлы күзәнәкләр күзәтеп  була.
Челтәркатлау һәм хориоидея
1.    Челтәркатлау селкенүе аның сенсорлы өлешенең контузиясе нәтиҗәсендә була, бу җәлеп ителгән өлкәнең болытсыман соры шешүе белән билгеләнә. Селкенүгә гадәттә күз төбенең чигә өлкәсе дучар була (рәс. 23.15а), кайвакыт — макула,  бу очракта «чия төше» симптомын билгелиләр (рәс. 23.15б). Җиңел җәрәхәтләрдә фараз уңай, 6 атна дәвамында өзлегүсез үзлегеннән юк булу мөмкин. Макуланың чагылган зарарлануы интраретиналь кан саву белән бәйле була ала. Җәрәхәттән соң макуляр өлкә үзгәрүләренә көчәюче тутлы дегенерация һәм макуляр ертылу  ясалу керә (рәс. 23.15в).
3.     Ертылу һәм челтәркатлау кубарылуы (19 бүлекне кара).
Күрү нервы
1.    Оптик нейропатия  тупас җәрәхәт яки үтәли җәрәхәтләнү өчен һәм башка күрү патологиясе белән  аңлатып булмаган кинәт күрү югалтудан гыйбарәт. Күрү нервы зарарлануы турыдан-туры (кан саву яки кысылу), деформация нәтиҗәсе (каты тышча белән  бәйле күрү каналында нерв торышы үзгәрү) яки бәрү дулкыны йогынтысы өчен була  ала. Гадәттә башта КНД һәм күз төбе үзгәрми. Клиник яктан оптик нейропатия чагыштырмача афферентлы бәбәк бозылуы белән билгеләнә. Дәвалауның төрле мәсләкләре бар (вена эченә югары дозадагы стероидларны кертү, күрү каналы  декомпрессиясе, күрү нервы тышчасын тишекләү), ләкин берсенең дә нәтиҗәлеге  расланмаган һәм күпчелек авыруларның күрү нервы атрофиясе өчен күрү сәләтенең  какшавы үсеш ала.
2.     Күрү нервы өзелүе  сирәк була һәм гадәттә күз алмасы һәм орбита дивары арасына чит җисем үтеп  керү өчен була, бу күзнең күчүенә китерә. Фаразланган ысулларга кинәт артык борылу һәм күз алманың алга күчүе керә. Ертылу аерым яки күз алманың яки орбитаның башка җәрәхәтләре белән бергә була ала. Офтальмоскопиядә күрү нервы башының ретракциясе урынында шактый тирәнәю билгелиләр (рәс. 23.15е). Дәвалау юк; күрү буенча фараз КН өзелүе тулы яки өлешчә булуга бәйле.
178 ел (б. э. к.)
178 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.
Косцинка (Магилёвский районы)
Косцинка  (Косцінка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Караҗаибраһим (Демирҗи)
Караҗаибраһим (Karacaibrahim) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Демирҗи илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нова Весь (гмина Гарасюки)
Нова Весь — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эль-Мирон
Эль-Мирон — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клачково
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Масл-Шолс
Масл-Шолс — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Масл-Шолс шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Березит (Екатеринбур каласы)
Березит (Березит) — Свердловск өлкәсенең Екатеринбур каласы составына керүче авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (95%).
Ерь-Яха
Ерь-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ныда елгасының уң ярыннан 176 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Надым елгасының көнчыгыш чигеннән Пур елгасы бассейнының төньяк-көнбатыш чигенә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Штайнхайм-ам-Муре
Штайнхайм-ам-Муре (Steinheim an der Murr) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Бодель
Сен-Бодель — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Токвиль (Эр)
Токвиль — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
(10744) Tsuruta
(10744) Tsuruta — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 5 декабрендә Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XO» саналган.
(11844) Оствальд
(11844) Оствальд — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 22 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 QW2» саналган.
Акъяр
Акъяр яки Севастополь (Aqyar, Акъяр, tat.lat. Aqyar, укр. һәм Севастополь) — Россиянең (элек Украинаның) Кырым ярымутравында урнашкан шәһәр. 2014 елның 18 мартыннан бирле Акъяр шәһәре Россия Федерациясенә аерым федерация субъекты - федерация әһәмиятендәге шәһәр буларак керә, хәзерге вакытта тулысынча Россия контроле астындагы торак пункт. Сәүдә, балык, диңгез туңмаган порты, сәнәгый, фәнни-техник, мәдәни-тарихи үзәк.
Акъяр шәһәрендә Россиянең Кара диңгез флотының баш хәрби-диңгез базасы урнашкан.
География
Шәһәр Кырымның көньяк-көнбатыш өлешендә, Гераклея ярымутравында урншкан. Көньяк һәм көнбатыш ягыннан Кара диңгез сулары белән юыла, төньяк һәм көнчыгышта Кырым Җөмһүрияте берәмлекләре белән чикләнә (Бакчасарай районы, Ялта шәһәр округы).
Тарих
4 гасырда б.э.к. греклар Херсонес кирмәненә нигез сала.
Алтын Урда чорында татарлар Акъяр шәһәренә нигез салалар.
1475-1781 елларда Акъяр каласында Госман империясенең тәэсире зур.
Акъяр янында башка татар кирмәннәре барлыкка килә: Иң Кирмән, Кача, хәзер алар Акъяр эченә кергән.
1781 елда Кырым ханлыгы Россия империясе тарафыннан басып алына. 1783 елда Акъяр урынында Екатерина II әмере буенча Севастополь салына.
1856 елда Париж Солых килешүе буенча Россиягә Кара диңгездә яңа флот төзелеше тыела.
1917-1920 елда Акъярда кыен Ватандашлар сугышы бара.
1920 елның 15 ноябрендә Врангель гаскәрләре Акъяр каласыннан чигенгәннән соң Совет хакимияте урнаштырыла.
1941 елның 22 июненьдә фашист гаскәрләре Акъярны бомбага тота.
1941, 30 октябрь - 1942, 4 июль - 250 көн дәвамында булган Севастополь саклануы.
Акъярны саклану бөтен мөмкинлекләрен тотып бетерүгә күрә 1942 елның 9 июлендә совет гаскәре шәһәрдән чигенергә мәҗбүр булган.
Реюць
Реюць — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Акъяр
Тарих
Фашистлар шәһәрне Теодорихсвафен (Theoderichshafen) дип йөртәләр.
Реюць
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сувадь
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Ука елгасы кушылдыклары бассейны Мукшыдан алып Иделгә койганчы, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Акъяр
Тарих
1944 елның 9 маенда Толбухин җитәкчелегендә Кырым операциясе кысаларында совет гаскәре Акъяр шәһәрен азат итә.
1948 елда Акъяр РСФСР эчендәге аерым идарә-хуҗалык субъектына әверелә.
1954 елда Хрущев Кырым өлкәсенУкраин ССРга бүләк итә; Акъяр Кырым өлкәсе составына кермәвенә карамастан, фактик рәвештә ул да Украин ССР составына күчте. Шул казус 1978 елда гына чишелгән: 1978 елгы УССР Конституциясе Акъярны республика буйсынуындагы шәһәр дип игълан итә.
1991 Совет Берлеге таркалганнан соң Украинада калды.
Шул чорда РФ һәм Украина арасындагы килешү буенча 2042 елга кадәр монда Россиянең Кара диңгез флоты торырга тиеш иде.
2014 елда булган Кырым кризисы һәм 2014 елның 16 мартында узган Кырым статусы турында референдум нигезендә 2014 елның 18 мартында Россия Федерациясе составына Кырым Җөмһүриятен һәм Акъяр шәһәре кабул итү турында килешү имзаланды. Акъяр шәһәре аерым федерация субъекты (федерация әһәмиятендәге шәһәр) буларак Россия эченә керә.
Халык
Милләтләр (2001, буйсынган торак пунктлары белән): руслар — 71,6%, украиннар — 22,4%, белоруслар — 1,5%, татарлар — 0,7%, кырымтатарлар — 0,5%.
Административ бүленеш
80px|уңда
Сворава (Лодзь воеводалыгы)
Сворава  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вила-Франка-ди-Шира (район)
Вила-Франка-ди-Шира  — Португалиянең Лиссабон округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
GSC445-1793
GSC445-1793 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Пондер (Техас)
Пондер  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нагашево
Нагашево — Татарстан Республикасының Мамадыш районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422160.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Николаевское (Ядернә районы)
Николаевское (Мăн Явăш, Николаевское) — Чуашстанның Ядернә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429076. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97253850001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2102000007500.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 424 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (98,07%).
179 ел (б. э. к.)
179 ел (б. э. к.) — безнең эрага кадәр II гасырга кергән ел.
Граничне (Словакия)
Граничне  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Чурылава (Мёрский районы)
Чурылава (Чурылава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Мёрский гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ковбава
Ковбава (Коўбава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Киравский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Караҗаильяс (Акдениз)
Караҗаильяс (Karacailyas) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Акдениз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Подхойни
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(11845) 1987 RZ
(11845) 1987 RZ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 12 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 RZ» саналган.
Соболевлар-Левшин йорты (Казан)
Соболевлар-Левшин йорты — Казанның Карл Маркс урамында урнашкан, 1851 елда төзелгән ике катлы йорт. Бу йортта Казан элемтә юллары округы идарәсе (1884-1895 елларда), Казан губернасының дәүләт милеге пулаты (1895-191?) урнашканнар; 1888-1891 елларда химик Александр Зайцев яшәгән.
Нова Весь (гмина Ниско)
Нова Весь — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Киокиш (коммуна)
Киокиш — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Вабассо (Флорида)
Вабассо  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Штайнмауерн
Штайнмауерн (Steinmauern) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вабассо (Флорида)
Географиясе
Вабассо халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Эль-Ойо-де-Пинарес
Эль-Ойо-де-Пинарес — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эсем (Турья кушылдыгы)
Эсем — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Турья елгасының уң ярыннан 89 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Клевки (Мазовия воеводалыгы)
Клевки  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Даллас (округ, Арканзас)
Даллас — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Фордайс шәһәре.
Маунтин-Брук
Тарихы
Маунтин-Брук шәһәре елда нигезләнгән.
Даллас (округ, Арканзас)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1845 елда оештырыла.
Маунтин-Брук
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Даллас (округ, Арканзас)
Территориясе
Округ мәйданы 1730 км² тәшкил итә.
Северин (Лодзь воеводалыгы)
Северин  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сөендек (Тәтеш районы)
Сөендек — Татарстан Республикасының Тәтеш районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+3.
Үтәли җәрәхәт
Сәбәпләре
Үтәли җәрәхәтләр ир-атларда 3 тапкыр ешрак очрый һәм күбесенчә яшьлектә. Иң таралган сәбәпләре көч куллану, көн-күреш һәм спорт җәрәхәтләре.
Зарарлану авырлыгы җәрәхәт итүче әйбер зурлыгына, йогынты вакытында тизлегенә һәм материалына бәйле. Очлы әйберләр, мәсәлән пычаклар белән яхшы җайлашучы кырыйлар белән җәрәхәтләргә  китерә. Очучы әйберләр чыгарган зарарланулар күләме кинетик энергиягә бәйле. Мәсәлән, пневматик мылтыкның ядрәләре зур күләме белән аерыла һәм аларның тизлеге чагыштырмача әкрен булса да, алар  югары кинетик энергиягә ия, димәк, шактый зарарлануга китерә ала. Киресенчә тиз хәрәкәтләнүче шрапнельнең массасы зур түгел, димәк, яхшы җайланучы  кырыйлар белән җәрәхәткә китерәчәк һәм пневматик корал белән чагыштырганда  күз эчендә кимрәк зарарлануларга китерә.
NB Үтәли җәрәхәттә инфекция үтеп керү шартын исәпләргә бик мөһим. Эндофтальмит һәм панофтальмит үсеше, бу күз югалтуга китерә ала, һәм беренчел җәрәхәткә караганда җитдирәк  өзлегү санала. Куркынычлык шартларына дәвалауны соң башлау, ясмык капсуласы ертылу һәм яра өслеге пычрану санала.
Мөгезкатлау зарарлану
2.    Уртача күләмдәге  яралар хирургик дәвалау сорый, аеруча алгы камера сай яки уртача тирәнлектә  булганда (рәс. 23.16б). Дәвалаулы ялганма линзаны шулай ук операциядән соң тирән алгы камера саклануына ышану өчен берничә көн дәвамында кулланалар.
3.    Төсле катлау  төшкәндә (рәс. 23.16в) гадәттә аны кисәргә туры килә.
4.    Ясмык  зарарланганда (рәс. 23.16г) яраны тегү белән ясмыкны факоэмульсификация һәм  бер үк вакытта витрэктомия ысулы белән кисеп алалар. Бер үк вакытта интраокуляр линза имплантациясе яхшы функциональ нәтиҗәгә китерә.
Ак зарарлануы
1.      Алгы бүлекнең тешле сызыкка кадәр ак яралары аннан арттарак урнашкан белән чагыштырганда фараз буенча  яхшырак. Моңа карамастан, алгы ак зарарланулары иридо-цилиар комплекс төшү (рәс.23.17а) яки пыяласыман җисем кысылу (рә.с 23.17б) белән катлаулана ала.
Соңгысы ялгыш дәвалау алымнары очрагында кысылу чикләре янында фиброз пролиферациягә (рәс. 23.17в) һәм  челтәркатлауның тракцион кубарылуына китерә ала. Яраны эшкәрткәндә исән увеаль тукымаларны кире кертергә тырышырга һәм төшкән пыяласыман җисемне  кисеп алырга кирәк.
2.    Арткы бүлекнең ак  яралары еш челтәркатлау ертылулары белән бара, шуңа яраны теккәннән соң  профилактик дәвалау кирәк.