cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кулунҗак (Кулунҗак)
Кулунҗак (Kuluncak) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Кулунҗак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(7208) Ашшурбанапал
(7208) Ашшурбанапал — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2645 P-L» саналган.
Диммит (округ, Техас)
Диммит — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Карризо-Спрингс шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1858 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 10 248 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 3447 км² тәшкил итә.
Юксекоба (Юсуфэли)
Юксекоба (Yüksekoba) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Юсуфэли илчесенә караган бер авыл (köy).
Севь-Ю
Севь-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Локчим елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Утрау
Утрау – бөтен яктан су белән чикләнгән һәм һәрвакыт су өстендә булучы коры җир өлеше.
Високий Гронд
Високий Гронд — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урта Ершага
Урта Ершага — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Чижапка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тәүфикъ Әйди
Тәүфикъ Әйди (чын исеме Тәүфикъ Рамазан улы Әйделдинов) — татар язучысы, прозаик, публицист. Татарстанның атказанган мәдәният эшлеклесе, танылган язу­чы, «Йөртә безне язмыш­лар», «Кардәшләр кочагында», «Ягымлы моңнар» һәм башка әсәрләр авторы.
Ул 1941 елның 1 маенда Мәскәү өлкәсенең Кривандино районы Туголеевский Бор бистәсендә туа.
Бала һәм үсмер чагы Татарстанның Апас районы Түбән Балтай (1941—51; 1955—57), Олы Бакырчы (1954), Омск өлкәсенең Азов районы Төк (1951—53) авылларында уза. Татарстанда — татар, Себердә казакъ мәктәпләрендә укып, җиде класс белем алгач, 1957 елдан 1960 елга кадәр Алабуга китапханә техникумында укый, аннары өч ел Апас районының Урта Балтай авылында китапханә мөдире, 1962 елда Казанга килеп, төзелештә — ташчы, милиция бүлегендә — бригадир, «Оргсинтез» берләшмәсендә—слесарь һәм аппаратчы, мәктәптә — укытучы, Татарстан халык иҗат йортында — методист, газета-журнал редакцияләрендә — әдәби хезмәткәр һәм Татарстан Язучылар берлеге идарәсендә әдәби консультант булып эшли. 1973 елда, читтән торып укып, Казан дәүләт университетының татар теле һәм әдәбияты бүлеген тәмамлый. 1983—1985 елларда ул Мәскәүдә СССР язучылар берлеге каршындагы ике еллык Югары әдәби курсларда укый. 1985-1997 елларда «Казан утлары» журналы редакциясенең проза бүлеген җитәкли, 1997-1998 елларда «Татарстан» журналы баш мөхәрриренең урынбасары, 1998-2001 елларда «Аваз» исемле хосусый нәшриятның башкаручы директоры булып эшли.
Язучы 2001 елның 2 апрелендә Казанда вафат була. Кабере Әлдермеш авылы зиратында.
Хәтер
2023 елда Казанның Идел буе районындагы «Урман аланы» («Лесная поляна») торак массивындагы урамга исеме бирелгән.
Караибас (Баия)
Караибас  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Габделхак Халиков
Габделхак Халиков (Габделхак Әбҗәлил улы Халиков,, — , ) — инженер-механик, БР ФАның мөхбир әгъзасы (1991), техник фәннәр докторы (1971), профессор (1972), БАССРның атказанган фән эшлеклесе (1979).
Воррен (Вермонт)
Воррен  — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иске Җөри авыл җирлеге
Иске Җөри авыл җирлеге — Татарстан республикасына керүче Теләче районындагы муниципаль берәмлек.
Административ үзәге — Иске Җөри саласы (район үзәге Теләче авылыннан 8 км ераклыкта урнашкан).
Тарих
Авыл җирлегенең статусы һәм чикләре 2005 елның 31 гыйнварынд имзаланган «"Теләче муниципаль районы" муниципаль берәмлеге һәм аның эченә керүче муниципаль берәмлекләрнең территориаль чикләре һәм статусы турындагы» № 43-ЗРТ номерлы Татарстан республикасы кануны белән билгеләнгән.
Төзелеше
Авыл җирлеге эченә Алан Җөри, Яңа Җөри, Караширмә, Олы Тиләҗе, Орымширмә авыллары һәм Иске Җөри саласы керә.
Саара-де-ла-Сьерра
Саара-де-ла-Сьерра — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тольчаль-Кы
Тольчаль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ират-Кы елгасының уң ярыннан 23 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 79 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Аниноаса (Горж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Мань
Сен-Мань — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Тетулешть
Тетулешть — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(14459) 1993 FY27
(14459) 1993 FY27 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 21 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FY27» саналган.
Стрэльна (Иванава районы)
Стрэльна  (Стрэльна ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Иванава районында урнашкан авыл.
Дрогошовице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Стрэльна (Иванава районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Рәисә Халикова
Рәисә Халикова (Рәисә Хәлил кызы Халикова,, — , ) — тел белгече, филология фәннәре докторы (1992), профессор (1995), БАССРның атказанган мәдәният хезмәткәре (1987).
Веннеф
Веннеф — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
Кремпель (Дитмаршен)
Кремпель (Krempel) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жирновск районы
Жирновск районы (Жирновский район) — Волгоград өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Жирновск шәһәре.
Тарих
Район 1959 елда РСФСР Югары Шурасы Президиумы карары белән 1959 елда оештырылган.
Халык
Милли состав (2010): урыслар (91,9%), алманнар (1,9%), украиннар (1,8%).
Административ бүленеш
Жирновск районы составына 4 шәһәр һәм 11 авыл җирлеге керә.
Шаже
Шаже (Chagey) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,99 км².
Вайтсвилл (Виргиния)
Вайтсвилл  — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вайтсвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олни (Иллинойс)
Олни  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Олни шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кошелики
Кошелики — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Поникев-Мала
Поникев-Мала — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Каракараи
Каракараи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Рорайма штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ка Бянка (Бергамо)
Ка Бянка — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ка Бянка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Британия утраулары
Британия утраулары (ингл. British Isles, вал. Ynysoedd Prydain) – Төньяк-көнбатыш Аурупада урнашкан архипелаг.
Әхтәм Әминев
Әхтәм Әминев — татар язучысы, шагыйрь. Бөек Ватан сугышында һәлак була.
Тәрҗемәи хәл
1918 елда Башкортстанның Миякә районы Әнәч авылында туа.
1933 елда җидееллык мәктәпне тәмамлый. 1934 елда Свердловск татар-башкорт педагогия техникумына укырга керә. Техникумда укыган елларында беренче шигырьләрен яза һәм Свердловскида чыга торган газеталарда бастыра.
1937 елда Әхтәм Әминев Казанга килә, 1941 елда педагогия институтының татар теле һәм әдәбияты факультетын тәмамлый. Институтта укыган елларында Әхтәм Әминев шигырьләр яза, аларны әдәбият түгәрәгендә тикшерәләр, түгәрәк тарафыннан чыгарылган журналда урнаштыралар. Соңрак шул әсәрләре «Очкыннар», «Туган ил» дигән җыентыкларда, «Пионер каләме» журналында һәм «Яшь сталинчы», «Яшь ленинчы» газеталарында басыла.
Яшь шагыйрь 1941 елның декабрендә Бөек Ватан сугышына китә һәм политрук урынбасары булып хезмәт итә.
1942 елның апрелендә Көнбатыш фронтта Сухоничи-Мещовск юнәлешендә каты сугышлар барган вакытта Ә.Әминев снәрәт ярчыгы тиеп каты яралана, шул ярасыннан озакламый вафат була.
Покровски-Урыстамак
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423942.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
HD141461
HD141461 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Базаровка тимер юл разъезды бистәсе
Базаровка  — Татарстан Республикасының Бөгелмә районына керүче тимер юл разъезды бистәсе.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча биредә 192 кеше яши.
Целини (Кече Польша воеводалыгы)
Целини — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Венер Хәлилов
Венер Хәлилов (Венер Рамазан улы Хәлилов,, — , ) — Россия сәясәтчесе, җәмәгать эшлеклесе, галим, СССР шәрәфле химигы, КПСС Уфа шәһәр комитетының 2нче, 1нче сәркатибе (1980-1983).
Сан-Роке (Испания)
Сан-Роке — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кулушагы (Батталгази)
Кулушагы (Kuluşağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вистемп (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Вистемп  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тонукыль-Кы (Покаль-Кы кушылдыгы)
Тонукыль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Покаль-Кы елгасының сул ярыннан 74 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 31 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Филипп Ленард
Филипп Ленард (,, — , ) —. Физика өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1905).
Белем
дигән уку йортында белем алган.
Оешмаларда әгъзалык
дигән оешмаларда әгъза булган.
Бүләкләр, мактаулы исемнәр
<ul></ul>
(7209) Кир
(7209) Кир — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3523 P-L» саналган.
Чаган-Узун (елга)
Чаган-Узун — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Чуя елгасының сул ярына тамагыннан 171 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 65 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Катунь елгасы. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Чаган-Узун
(14460) 1993 FZ40
(14460) 1993 FZ40 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 19 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FZ40» саналган.
Каракол (Мату-Гросу-ду-Сул)
Каракол  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Су штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Тарабановы
Тарабановы (Тарабановы) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Ена (шәһәр)
Йена (Jena) — Алманиянең Түрингия җирендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 108207 кеше (2014).
Ощепково (Реж шәһәр бүлгесе)
Ощепково (Ощепкова) — Свердловск өлкәсенең Реж шәһәр округы составына керүче авыл.
Ена (шәһәр)
Тарих
Шәһәр статусын 1230 елдан башлап йөртә. == Халык ==
Ощепково (Реж шәһәр бүлгесе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%), арлар (12%).
Кошоли
Кошоли — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Седь-Ю
Седь-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Локчим елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 31 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ступичава
Ступичава (Ступічава ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Донли (округ, Техас)
Донли — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Кларендон шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1876 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 3828 кеше тәшкил иткән.
Вотербери (Вермонт)
Вотербери  — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җил чәчәге
Җил чәчәге авыруы (ветряная оспа) — вируслы инфекция, бизгәк тоту, тиредә һәм лайлалы тышчаларда үзенчәлекле таплы-куыкчыклы тимгелләр барлыкка килүе белән характерлана. Җил чәчәге авыруына вируслар сәбәпче, тиредә барлыкка килгән куыкларда тәүге 3-4 көндә алар бик күп санда була. 7 көннән соң инде алар куыклардан юкка чыга. Хәзерге вакытта җил чәчәгенә китерүче вирусларның урап алган тимрәү вирусларына охшаш булулары расланган. Җил чәчәге вируслары кеше организмында гына үрчи. Алар тышкы мохиттә озак яшәмиләр, лайла, төкерек, тамчыларда 10-15 минут сакланалар, кояш нурлары, ультрашәмәхә нурланыш тәэсирендә аларның активлыгы бик тиз югала.
Вируслы инфекция авырулары арасында җил чәчәге бик йогышлы авырулардан санала. Ул сәламәт кешеләргә авырган кешеләрдән, сөйләшкәндә, йөткергәндә һава аша турыдан-туры күчә. Балалар бу авыруга тизрәк бирешә. Авырган кеше, чирләп китүенең тышкы билгеләре сизелгәнче үк, югары температурасы, тәнендә тимгелләре булмаса да, беренче көннәреннән үк башкалар өчен зарарлы була. Югары сулыш юлларының лайлалы тышчасы вирусларның организмга керү капкасы булып тора. Анда үрчеп инкубация периоды (организм йогышланган мизгелдән башлап авыру беленгәнгә кадәрге чор) бетүгә, вируслар канга керәләр һәм үрчи башлыйлар. Кан белән алар бөтен организмга тарала.
Җил чәчәге авыруының барышы 4 периодка бүленә: инкубация периоды, продромаль (авыруның клиник билгеләре беленү алды стадиясе), тимгелләр чыгу периоды һәм кабыкчыклар ясалу периоды.
Инкубация чорыннан соң (10-21 көнгә кадәр), тиредә ачык кызыл төстәге тимгелләр ясала башлый. Бераз соңрак үтә күренмәле сыекча белән тулган куыкчыклар барлыкка килә. Сыекча составында вируслар була. 2-3 атнадан соң куыкчыклар кибә һәм 1-2 атнадан кубыкланып, җөй калдырмыйча кубып төшәләр. Җил чәчәгенең җөй калдырмавы чын чәчәк авыруыннан бер аермасы да булып тора.
Җил чәчәгенең тимгелләре бөтенесе дә берьюлы чыкмыйлар, алар 1-2 көн ­ аралаш чыкканга күрә, авыруның тиресендә бер үк вакытта тимгелләрне, : куыкчыкларны, кабыкчыкларны күрергә була. Тимгелләр кайбер авыруларның авыз эченә, тамагына, бугазларының лайлалы тышчасына чыга. Тәннең чабырып чыгуы температура күтәрелү белән бергә бара.
Тизрәк киптерү, инфекция таралуын бераз чикләр өчен, кабыкчыкларны яшел су (зеленка) йә куертылган марганцовка эремәсе белән эшкәртәләр. Иммун системасы дөрес эшләгән кешеләрдә, бер тапкыр авырганнан соң, җил чәчәгенә иммунитет (организмның йогышлы авыруларга һәм чит матдәләргә бирешмәүчәнлеге) барлыкка килә һәм икенче кабат авыручылар бик сирәк була.
Гадәттә җил чәчәге 10 яшьтән кече балаларны зарарлый. Ә өлкәннәр аның белән авырмый дигән фикер киң таралган. Моның белән килешеп булмый, чөнки җил чәчәге белән зурлар да авырыйлар. 18 яшьтән алып 80 яшькә кадәр кешеләрнең дә җил чәчәге белән авырган очраклары билгеле. .
Зурларда җил чәчәгенең клиник картинасы шактый авыр була һәм үлем белән тәмамланган очраклар да күзәтелә. Өлкәннәр арасында бу авырудан үлүчеләр саны, балалар белән чагыштырганда, 30-40 мәртәбә артыграк.
Шулай ук авыру үзенең катлаулануы белән куркыныч. Куыкчыклар күзнең мөгезпәрдәсендә ясалганда, анда кератит (мөгезләрдә ялкынсынуы нәтиҗәсендә, аның ачыклыгы, үтә күренмәлеге кимүе) ларингит (тамак ) ялкынсынуы) белән катлауланырга мөмкин. Көчсезләнгән балаларда абсцесс, үпкә ялкынсынуы, лимфаденит (лимфа төеннәре ялкынсынуы), отит (колак ялкынсынуы), рожа (тиредә була торган йогышлы авыру), стоматит (авыз куышлыгындагы лайлалы тышчаның ялкынсынуы), флегмона (тире астының төгәл чикләнмәгән үтә көчле үлекләп ялкынсынуларын) күзәтергә була. Зурларда җил чәчәге көчле катлаулануларга яисә үлемгә китерә торган үпкә ялкынсынуына, серозлы менингитка, энцефалитка (баш мие ) ялкынсынуы) китерергә мөмкин. Болардан кала, җил чәчәге урап алган тимрәүне китереп чыгара ала, бу авыру олы яшьтәге кешеләрдә еш очрый.
Җил чәчәге белән авырмас, ә вируслары тирә-юньгә таралмасын өчен, гигиена чараларын саклау таләп ителә. Тик вирусларның таралуын бөтенләй бетереп булмый. Уртача климатлы төбәкләрдә авыруның активлашу вакыты кыш көннәренә һәм иртә яз чорларына туры килә. Яз озын кил­ гәндә, авыру таралу чоры да озая.
Профилактика уздыру максатыннан специфик иммуноглобулин, вируска каршы препаратлар, вакциналар кулланыла.
Юксекьяйла (Алаҗа)
Юксекьяйла (Yüksekyayla) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Алаҗа илчесенә караган бер авыл (köy).
Понтки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урта Кагал
Урта Кагал — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Елле-Кагал елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Аниноаса (Димбовица)
Аниноаса — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дрожина
Дрожина — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Теу (Алба)
Теу — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кремперхайде
Кремперхайде (Kremperheide) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шалонвиллар
Шалонвиллар (Châlonvillars) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,60 км².
Венсель (Йонна)
Венсель — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
Сен-Мань-де-Кастийон
Сен-Мань-де-Кастийон — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Каракол (Пиауи)
Каракол  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пиауи штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(7210) Дарий
(7210) Дарий — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6555 P-L» саналган.
Кулфаллар (Гейве)
Кулфаллар (Kulfallar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Гейве илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Висьнево (Ельблонзький повяты)
Висьнево  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Целини-Пшеславицки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сан-Фернандо (Кадис)
Сан-Фернандо — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Антарктика пингвины
Антарктика пингвины (лат. Pygoscelis antarctica Forster, 1781) – Антарктик пингвиннар нәселеннән булган пингвин төре.
Сан-Фернандо (Кадис)
Чыганаклар
Сан-Фернандо (Кадис)
Олтон (Иллинойс)
Олтон  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Олтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вансент (Виргиния)
Вансент  — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вансент халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Габриел Липпман
Габриел Липпман (,, — , ) —. Физика өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1908).
Белем
дигән уку йортларында белем алган.
Бүләкләр, мактаулы исемнәр
<ul></ul>
Стытычава
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Алтункая (Олур)
Алтункая (Altunkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Олур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шамил Хәмәдинуров
Шамил Хәмәдинуров (Шамил Шәрифҗан улы Хәмәдинуров,, — , ) — җырчы, БРның халык артисты (2013), БАССРның атказанган артисты (1988).
(14461) 1993 FL54
(14461) 1993 FL54 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 17 мартында UESAC проекты тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 FL54» саналган.
Ка Бянка (Комо)
Ка Бянка — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ка Бянка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Красев
Красев — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тонэль-Кы
Тонэль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пюрмаль-Тэма кушылдыгының уң ярыннан 16 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 35 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сан-Хосе-дель-Валье
Сан-Хосе-дель-Валье — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карамбеи
Карамбеи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Висьнево (Илавский повяты)
Висьнево  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дрожув
Дрожув — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Понужиця
Понужиця — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(7211) Ксеркс
(7211) Ксеркс — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кремпермор
Кремпермор (Krempermoor) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Покровски (Алабуга районы)
Почта индексы — 423621.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Чапша
Чапша — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Иша елгасының уң ярына тамагыннан 54 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 105 км.
Венслотт
Венслотт — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
Чапша
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Катунь елгасы. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ценява (Польша)
Ценява — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Красенин
Красенин — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ценява (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аниноаса (Ковасна)
Аниноаса — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Субаты (Драгичынский районы)
Субаты  (Субаты ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Драгичынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
HD141478
HD141478 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Аниноаса (Ковасна)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD141478
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Красенин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ефановка тимер юл разъезды бистәсе
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча биредә 11 кеше яши.
Кулфаллы (Измит)
Кулфаллы (Kulfallı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Измит илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Баландыш авыл җирлеге
Баландыш авыл җирлеге — Россия Федерациясенең Татарстан республикасына керүче Теләче районындагы муниципаль берәмлек. Административ үзәге — Баландыш авылы.
Тарих
Авыл җирлегенең статусы һәм чикләре 2005 елның 31 гыйнварынд имзаланган «"Теләче муниципаль районы" муниципаль берәмлеге һәм аның эченә керүче муниципаль берәмлекләрнең территориаль чикләре һәм статусы турындагы» № 43-ЗРТ номерлы Татарстан республикасы кануны белән билгеләнгән.
Төзелеше
Авыл җирлеге эченә Баландыш авылы һәм Урта Мишә саласы керә.
Васыйк Хангилдин
Васыйк Хангилдин (Васыйк Хәйдәр улы Хангилдин,, — , ) — селекцияче, авыл хуҗалыгы фәннәре докторы (1974), профессор (1961), БАССРның атказанган фән эшлеклесе (1963), РСФСРның атказанган агрономы (1957), Башкортстан игенчелек һәм басу культуралары селекциясе фәнни-тикшеренү институты директоры (1960-1971), РФА каршындагы Вавилов ис. генетиклар һәм селекциячеләр җәмгыятенең Башкортстан бүлеге рәисе (1974-1995).
Вотервилл (Вермонт)
Вотервилл  — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Золотова (Тугылым шәһәр округы)
Золотова (Золотова) — Свердловск өлкәсенең Тугулым шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
Теу (Муреш)
Теу — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каранаиба
Каранаиба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Доусон (округ, Техас)
Доусон — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ламиса шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1846 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 14 985 кеше тәшкил иткән.
УртаЯгом-Ях
УртаЯгом-Ях — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 26 км.
Доусон (округ, Техас)
Территориясе
Округ мәйданы 2336 км² тәшкил итә.
УртаЯгом-Ях
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны Кет белән Васюган арасы, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сетениль-де-лас-Бодегас
Сетениль-де-лас-Бодегас — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Хәсән Мохтар
Хәсән Мохтар (Хәсән Баһаветдин улы Мохтаров,, — , ) — башкорт телендә иҗат иткән язучы, БАССР язучылар берлеге әгъзасы (1938).
Сетениль-де-лас-Бодегас
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юксел (Динар)
Юксел (Yüksel) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Афйонкарахисар иле Динар илчесенә караган бер авыл (köy).
Иловля районы
Иловля районы (Иловлинский район) — Волгоград өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Иловля шәһәр тибындагы бистәсе.
Тарих
Район 1928 елда БҮБК Президиумы карары белән Түбән Идел краеның Сталинград округы эчендә оештырылган.
1934 елдан — Сталинград крае, 1936 елдан — Сталинград өлкәсе составында. 1963 елда юкка чыгарылган, 1965 елда торгызылган.
Халык
Милли состав (2010): урыслар (88,3%), төрекләр (1,4%), украиннар (1,3%), әрмәннәр (1%), чегәннәр (1%).
Шамборне-ле-Бельво
Шамборне-ле-Бельво (Chambornay-lès-Bellevaux) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Бөекбританиянең парламенты
right|230px|thumb|Парламент бинасы (Вестминстер сарае) Бөекбритания һәм Төньяк Ирландия Берләшкән Патшалыкның парламенты (ингл. Parliament of the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) — 🇬🇧ның югары канун чыгару органы.
1801 елда, Бөекбритания һәм Ирландия патшалыкларының берләшүләре нәтиҗәсендә барлыкка килә, утырышлар да урнашкан Вестминстер сараенда уза.
Аның башлыгы – Бөекбритания патшасы. Парламент ике палатадан тора: Югары бүлмә (Лордлар палатасы, 815 лорд) һәм аскы бүлмә (Җәмгыять палатасы, 650 депутат).
Карл Фердинанд Браун
Карл Фердинанд Браун (,, — , ) —. Физика өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1909).
Белем
дигән уку йортында белем алган.
Оешмаларда әгъзалык
дигән оешмада әгъза булган.
Бүләкләр, мактаулы исемнәр
<ul></ul>
Ка Бянка (Сондрио)
Географиясе
Ка Бянка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Эрланген
Эрланген (Erlangen) — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 106423 кеше (2014).
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Эрланген Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Тарих
Беренче мәртәбә 1002 елда телгә алына. == Халык ==
(7212) Артаксеркс
(7212) Артаксеркс — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2155 T-2» саналган.
(14462) 1993 GA
(14462) 1993 GA — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Онайда (Иллинойс)
Онайда  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан шәһәр.
(14462) 1993 GA
Тарихы
1993 елның 2 апрелендә M. Stockmaster, Томас Бэлонек тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 GA» саналган.
Онайда (Иллинойс)
Тарихы
Онайда шәһәре  елда нигезләнгән.
Красне (гмина Войславичи)
Красне  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Онайда (Иллинойс)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Красне (гмина Войславичи)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Паули мәсләге
Паули мәсләге (tat.lat. Pauli mäsläge) (тыю принцибы) — квант механикасының фундаменталь мәсләге. Паули мәсләге буенча ике һәм күбрәк фермион (ярым бөтен спин белән кисәкчек) бер квант халәттә була алмый.
Шушы тыю принцибы Вольфгаң Паули тарафыннан 1925 елда электроннар өчен тәгъбир ителә.
Паули мәсләге буенча: бер квант системасында әлеге квант халәтендә бер генә кисәкчек була ала.
Статистик физикада Паули мәсләге тутыру саннары белән тасвирлана. Шулай итеп бертөрле кисәкчекләрнең сиcтемасында Паули мәсләге тутыру саннарының ике зурлыгы гына бар:
Пончев
Пончев — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Веерс-Кейв (Виргиния)
Веерс-Кейв  — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Пончев
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Веерс-Кейв (Виргиния)
Географиясе
Веерс-Кейв халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Паули мәсләге
N_p = 0,1
Веерс-Кейв (Виргиния)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Паули мәсләге
Паули теоремасы
Бөтен спин белән кисәкчекләр тасвирлаучы классик кырлар Бозе — Эйнштейн бүленеше буенча квантлана, ә ярым бөтен спин белән кисәкчекләр тасвирлаучы классик кырлар Ферми — Дирак бүленеше буенча квантлана.
Кулланыш
Паули мәсләге төрле физик күренешләр аңлатырга булыша. Тыю принцибының нәтиҗәсе - атом эчендә электрон катлаулары, төрле химик элементлар һәм аларның кушылмалары булуы.
Кремс II
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карангола
Карангола — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Тороповы (Орлов районы)
Тороповы (Тороповы) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Тарифа
Тарифа — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Витки (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Витки  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Субаты (Маларыта районы)
Субаты  (Субаты ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыта районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Топры-Мачий-Кикя (Таз кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яков Хаст
Яков Хаст (Яков Соломон улы Хаст,, — , ) — Россия империясе һәм СССР рәссамы, Бельгия бөтендөнья күргәзмәсенең алтын мидәле һәм Гран-прие лауреаты (1905).
Алтунташ (Акшеһир)
Алтунташ (Altuntaş) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Акшеһир илчесенә караган бер авыл (köy).
HD141524
HD141524 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Цеплице (Кече Польша воеводалыгы)
Цеплице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кум (Кумлуҗа)
Кум (Kum) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кумлуҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(14463) McCarter
(14463) McCarter — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 15 апрелендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 GA1» саналган.
Дроздовице-Велики
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(7213) Conae
(7213) Conae — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1967 елның 31 маенда галимнәр тарафыннан Сан-Хуан обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1967 KB» саналган.
Чеба
Чеба — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга Катунь елгасының уң ярына тамагыннан 240 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Катунь елгасы. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Аниношань
Аниношань — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Красне (гмина Рейовець-Фабричний)
Красне  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карандаи
Карандаи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Сен-Мартен-де-Лай
Сен-Мартен-де-Лай — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Венуа
Венуа — Франциянең Йонна департаментында урнашкан коммуна.
Теу-Бистра
Теу-Бистра — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Торре-Алакиме
Торре-Алакиме — Испаниянең Кадис провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ка Бянка (Алесандрия)
Ка Бянка — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Шамборне-ле-Пен
Шамборне-ле-Пен (Chambornay-lès-Pin) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Ка Бянка (Алесандрия)
Географиясе
Ка Бянка Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Шамборне-ле-Пен
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,85 км².
Вотерфорд (Вермонт)
Вотерфорд  — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Топры-Мачий-Кикя (елга)
Топры-Мачий-Кикя — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Ширта елгасының уң ярыннан 18 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 31 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Хашим Мостаев
Хашим Мостаев (Хашим Фатыйх улы Мостаев,, — , ) — балет артисты, балетмейстер, БРның атказанган сәнгать эшлеклесе (1999), БАССРның атказанган мәдәният хезмәткәре (1988), Мәҗит Гафури премиясе лауреаты (2007).
Пончково
Пончково — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Судары
Судары (Судары ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.