cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бернсайд (Аризона)
Бернсайд  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бернсайд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рабчице
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Владимир Попов
Владимир Попов (Владимир Александрович Попов) – нәкышче рәссам, Тукай бүләге иясе. Россиянең атказанган рәссамы (2003), Татарстан АССРның халык рәссамы(1986), Татарстан АССРның атказанган сәнгать эшлеклесе (1975).ССРБ Рәссамнар берлеге әгъзасы (1961).
Тәрҗемәи хәле
1924 елның 24 июнендә Украина ССРның Мариуполь округы Мариуполь шәһәрендә хәрби гаиләдә туган. 1941-1945 елларда Бөек Ватан сугышында катнаша. Кызыл Йолдыз ордены, ике II дәрәҗә Ватан сугышы ордены белән бүләкләнә. 1947 елдан Казанда. 1951 елда Казан сәнгать училищесын тәмамлый. 1955 ел дан бөтенрусия, 1963 елдан чит ил күргәзмәләрендә катнаша:
Башлангыч чоры
Уку йортын тәмамлагач, үзен барлык жанрларда да сынап карый. “Барлык гасырлар һәм халыкларның дини мигъмарияте” шәлкемен башлап җибәрә. Христиан сәнгате өчен ССРБ ның төньягына бара. Кижи, Псков, Соловки, Архангельск,Онега, Бөек Новгородтагы чиркәүләрне ясый. Ислам сәнгате өчен Урта Азиягә бара. Хивә, Бохарадагы тарихи корылмаларны ясый. Үзенең 70 яшенә күргәзмәсен әзерли.
Ислам каллиграфиясе
Иҗатында кискен үзгәреш ясауга Казан университеты профессоры Покровскийның китабы этәргеч була. Анда инкыйлабка кадәр яшәгән каллиграфларның 120 эше тупланган була. Үзен шушы юнәлештә сынап карарга тели. Коръән сатып ала, үзлегеннән гарәпчә укырга өйрәнә. Нәҗип Нәкъкашны үзенең остазы дип саный. Шәкерте – Гөлназ Исмәгыйлева.
рус милләтеннән булган бердәнбер рәссам. Татар сынлы сәнгате өчен – көтелмәгән зур ачыш, аны халыкара танылуга алып чыгучы яңа агым. 2000 елда Тәһранда үткән VIII Коръән һәм каллиграфия күргәзмәсендә көмеш медаль яулый һәм алтын хәрефле Корьән белән бүләкләнә.
Соңгы 20 елда Шәрык каллиграфиясе сәнгате белән шөгыльләнә: шамаилләр, тугралар, каллиграфияле нәкышләр төзи.
шамаилләр төзеде. “Аллаһ”(2000), “Мөхәммәд пәйгамбәр”(2001) эше, “Аллаһыга дан” (2001), “Шаһәдәтнамә” (2001), “Кәгъбә” шамаилләре рәссамның графика остасы булуын раслый.
Каллиграфия тынычлык яклы
Халыкара “Каллиграфия тынычлык яклы” күчмә күргәзмәсенә дә зур өлеш кертә. В.А. Попов белән бергә күргәзмәгә Джозеф Чечвурд (Яңа Зеландия), Исмәт Кетен (Төркия), Мөхәммәд Кармад һәм Хәсән Мәгри (Марокко), Гөлназ Исмәгыйлова һ.б. каллиграфлар да кушылды. Күргәзмә Әнкарада, Рабат, Фес (Марокко), Амман (Иордания), Казанда, Минскида, Гомельдә, Витебскида уздырылды.
2000 елда шәхси күргәзмәсе Мәскәүдә Көнчыгыш музеенда, Мисырның мәдәни үзәгендә Һәм Россиянең Европа өлеше мөселманнарының Диния нәзарәтендә үтә.
илчелегендә, Иран президенты милкендә, төрле музейларда, көнбатыш һәм шәрык илләрендә шәхси тупланмаларда саклана.
Уэрфано (округ, Колорадо)
Уэрфано — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уолсенберг шәһәре.
Владимир Попов
Каллиграфия тынычлык яклы
Харис Якупов: “Владимир Поповның сәнгате беркемнекенә дә охшамаган, уникаль сәнгать “
Уэрфано (округ, Колорадо)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1861 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 4120 км² тәшкил итә.
Владимир Попов
Бүләкләре
Татарстанның Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе (2014) – каллиграфияле композиция  шәкелләре  өчен.
Моны да карагыз
Сайты: http://vladimir-popov.ru/
Калака
Калака ( Санскрит телендә - Kâlakâ) — караңгы-зәңгәр) — Һинд динендә Кашьяпа олы фикер иясенең бер хатыны. «Рамаяна» һәм «Махабхарата» буенча ул Дакшаның кызы булган, әмма «Вишну-Пурана» буенча ул һәм Пулома Вайшванара данаваның кызлары булган, алар Кашьяпага кияүгә чыкканнар һәм аңа 60 мең. сайланган Данавлар тудырганнар, аларның исемнәре Пауломамнар һәм Калакханджамнар булган, алар көчле һәм ярсулы булган. Махабхарата күрсәткәнчә, ул кырыс тәкъвалыгы һәм гафу үтенүе белән Ходайдан авыртусыз бала тудырырга хакына ия булган. Аның исеме буенча гигант Данавлар Калакейлар дип аталалар.
Нәкыйп Гатиятуллин
Тәрҗемәи хәле
1949 елның 6 ноябрендә Татарстан АССР Воршилов (1957 елдан Яңа Юл, 1959 елдан Сарман) районы Шәрләрәмә авылында туган. Туган авылында сигезьеллык мәктәпне (1965), Зур Нөркәй урта мәктәбен (1967), Казан дәүләт университетының геология факультетын (1973) тәмамлаган. Студент елларында Ямалда, Красноярск крае Богучаныда практика үтә.
Хезмәт юлы
1967 елда югары уку йортына кергәнче Казанда эшли.
1973—1980 елларда Әлмәт бораулау эшләре идарәсе геология бүлегенең өлкән геологы.
1980—1986 елларда Баулы бораулау эшләре идарәсе геология бүлеге башлыгы. Көнбатыш Себердә эшли.
1986—1993 елларда «Татнефть» берләшмәсенең геология бүлеге башлыгы урынбасары. 1993 елда аның башлангычы белән Татарстан геология эзләнүләре идарәсе оештырыла һәм ул идарәнең беренче җитәкчесе була. Идарә нефть, битум, каты файдалы казылмалар буенча һәртөрле геология эзләнүләре һәм фәнни-тикшеренү эшләре башкара. Идарәгә шулай ук эчә торган һәм шифалы су запасларын өйрәнү, эзләү, саклау һәм сәнәгатьтә файдалануга тапшыру эшләре дә йөкләнә. Норлат, Актаныш, Чистай, Бөгелмә, Азнакай һәм күп кенә башка торак пунктлар экология ягыннан чиста, эчә торган сулы була. Тәтеш районында «Нафтуся» төрендәге шифалы-минеральләшкән су табыла һәм дәвалау оешмалары оештыру өчен база булдырыла.
1993—2015 елларда «Татнефть» берләшмәсенең геологик разведка идарәсе җитәкчесе.
2011 елда Санкт-Петербургта «ВНИГРИ» институтында «Геолого-тектонические условия нефтегазоносности восточной части Волго-Уральской антеклизы (Территория Республики Татарстан)» темасына геология-минералогия фәннәре докторлыгына диссертация яклаган.
Гаиләсе
Хатыны Наилә, КФУ геология факультетын тәмамлаган. Уллары Рамил, геолог. Татарстан геология эзләнүләре идарәсе башлыгы.
Туган авылындагы урта мәктәпкә (2014 елдан башлангыч мәктәп ), авылдагы «Рамазан» мәчетенә матди ярдәм күрсәтеп тора.
Минераллар тупланмасы булдыру белән мавыга, халыкларның килеп чыгышы буенча тарихи эзләнүләр белән кызыксына. 2008 елның 17 декабрендә «Казан кирмәне» тыюлыгының табигый тарих музеенда Н. С. Гатиятуллин тупланмасы буенча «Таш әкият» (кварц) күргәзмәсе оештырыла
Фукокур-Ор-Нель
Фукокур-Ор-Нель — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Слабада (Горски авыл советы, Горацкий районы)
Слабада  (Слабада ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
HD116419
HD116419 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Дземенжице
Дземенжице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Куба (Чемал кушылдыгы)
Куба — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Чемал елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 47 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Марянув (гмина Хинув)
Марянув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Моштауши
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 91 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (97%) алып тора.
Байгол (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Симбетень
Симбетень — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
44 (сан)
44 (кырык дүрт) - 43 белән 45 арасындагы натураль сан. 44 саны калдыксыз 1-гә, 2-гә, 4-кә, 11-гә, 22-гә һәм 44-кә бүленә.
Ешилкөй (Эрменек)
Ешилкөй (Yeşilköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Караман иле Эрменек илчесенә караган бер авыл (köy).
Избиска (Силезия воеводалыгы)
Избиска  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ортигуэла
Ортигуэла — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(13007) 1984 AU
(13007) 1984 AU — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1984 елның 8 гыйнварында J. Wagner тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 AU» саналган.
Швайна
Швайна (Schweina) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5812) Jayewinkler
(5812) Jayewinkler — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 11 августында А.Ж.Ноймер тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 PJ1» саналган.
Ричу (коммуна)
Ричу — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Каяпынар (Туфанбейли)
Каяпынар (Kayapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Туфанбейли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фәрит Бикчәнтәев
Фәрит Рәфкать улы Бикчәнтәев (21 май, 1962 ел, Казан) — артист, режиссер, педагог. Галиәсгар Камал исемендәге татар дәүләт академия театрының баш режиссеры. Габдулла Тукай һәм Дамир Сираҗиев премияләре лауреаты.
Тормыш юлы
left|thumb|Фәрит Бикчәнтәев театрда Казан шәһәрендә Г. Камал театры артистлары Наилә Гәрәева һәм Рәфкать Бикчәнтәев гаиләсендә туа. 1983 елда Казан театр училищесын (Марсель Сәлимҗанов курсы), 1991 елда Мәскәүдә Театр институтының (ГИТИС) режиссерлык факультетын тәмамлый. Казан театр училищесында укыган вакытта һәм тәмамлагач Татар академия театрында артист булып эшли.
ГИТИСта укыганда 1989 елның октябрендә Академия театрына режиссер итеп алына.
2002 елның 27 мартыннан Г.Камал театрының сәнгать җитәкчесе булган Марсель Сәлимҗанов вафатыннан соң бу вазифа Фәрит Бикчәнтәевкә күчте (16.05.2002).
17 ел эшләү дәверендә Ф. Бикчәнтәев 30дан артык спектакль куйды. Алар жанрлары, куелышлары, авторлары һәм стилистика буенча бер-берсеннән бик нык аерылалар. Бикчәнтәев режиссурасына алымнарның, сәнгать чараларының күптөрлелеге һәм һәр пьесаның үз ачкычын табарга омтылу хас.
Режиссер иҗатының лиризмын ача торган «Хушыгыз!» (Т. Миңнуллин) спектакле иң беренче чиратта үтә нечкә психологиягә корылуы, бербөтен сәхнә әсәре булуы, артистларның искиткеч уены һәм үзенең төгәллеге белән тамашачыны әсир итә. 1998 елда Ф. Бикчәнтәев бу спектакль өчен Татарстанның Г. Тукай исемендәге Дәүләт бүләгенә лаек булды.
Уфа «Нур» татар театрында заманында чын театраль вакыйгага әйләнгән, күңел җылысына төрелгән, уйланырга мәҗбүр итә торган «Көз» спектакле (Г. Исхакый, инсценировка авторы — И. Мөхәммәтгалиев) режиссерның иҗади индивидуаль йөзе дияргә була. Нечкә, шигъри хисле сәхнә әсәрләре тудыру белән беррәттән, Ф. Бикчәнтәев башка формалар, төрле сәхнә алымнары эзли. Тирән фәлсәфәгә корылган «Җирән чичән һәм Карачәч сылу» (Н. Исәнбәт) масштаблы спектакле — әнә шундый эзләнүләр нәтиҗәсе. «Нәүрүз» Халыкара төрки халыклар театр фестивалендә (1998, 2002) бу ике спектакль «Иң яхшы режиссура эше өчен» номинациясендә җиңүче булды.
Шундый ук киң колачлы спектакльләр рәтенә «Телсез күке» (З. Хәким) әсәрен дә кертергә була.
Соңгы елларда Бикчәнтәев куйган иң үзенчәлекле спектакльләрнең берсе — «Кара чикмән» (Г. Хугаев, 2002). Әсәрдәге җәнлек образлары — символлар аркылы режиссер мәхәббәт һәм хыянәт, намус һәм тугрылык, бурыч һәм мәкер төшенчәләрен бик төгәл күрсәтә. Әлеге спектакль 2005 елда «Нәүрүз» Халыкара төрки халыклар театр фестивалендә Гран-При яулады һәм «Иң яхшы режиссер», «Иң яхшы ирләр ролен башкаручы», «Иң яхшы рәссам»; 2007 елда Бөтенроссия «Музыкальное сердце театра» милли театр фестивалендә «Иң яхшы спектакль», «Иң яхшы режиссер» һәм «Иң яхшы баш рольне башкаручы» номинацияләрендә җиңү яулады.
Гаилә хәле
Әтисе Рәфкать Бикчәнтәев һәм әнисе Наилә Гәрәева — Камал театры актерлары. Хатыны Люция Хәмитова һәм улы Йосыф Бикчәнтәев — Камал театры актерлары.
Ангера
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Гурыны (Камянецкий районы)
Гурыны  (Гурыны ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Роберт Андреев
Роберт Андреев, Роберт Егор улы Андреев (1956 елның 31 марты, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Сарман районы, Баткак) — җырчы, композитор, Тукай бүләге (2008) һәм Рафаил Төхфәтуллин премиясе (1997) иясе. Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре (2002).
Тәрҗемәи хәле
1963 — 1965 елларда Баткак башлангыч, 1965 — 1971 елларда Салкын Алан сигезьеллык мәктәбендә белем ала. 1971 — 1975 елларда Әлмәт газ сәнагате техникумында «сәнагать һәм гражданлык төзелеше» белгечлеге ала. 1986 — 1991 елларда читтән торып Казан дәүләт мәдәният һәм сәнгать институтында укый.
1975-1978 елларда Хәрби-Диңгез флотында хезмәт итә.
Дусано (Белуно)
Дусано — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дусано Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
45 (сан)
45 (кырык биш) - 44 белән 46 арасындагы натураль сан. 45 саны калдыксыз 1-гә, 3-кә, 5-кә, 9-га, 15-кә һәм 45-кә бүленә.
Богуслав (Люблин воеводалыгы)
Богуслав  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Севр (О-де-Сен)
Севр — Франциянең О-де-Сен департаментында урнашкан коммуна.
Билькинка
Билькинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тауда елгасының уң ярыннан 204 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Вердженнес (Вермонт)
Вердженнес  — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вердженнес шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яһүдин
Яһүдин, Яһудин — фамилия.
Бойлинг-Спрингс (Көньяк Каролина)
Бойлинг-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бойлинг-Спрингс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Пьер-ан-Во
Сен-Пьер-ан-Во (Saint-Pierre-en-Vaux) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Арне-ле-Дюк кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 19,89 км².
Айдынҗык (Юрегир)
Айдынҗык (Aydıncık) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Юрегир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лэруй-Яха (Сямтуй-Яха кушылдыгы)
Лэруй-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сямтуй-Яха елгасының сул ярыннан 22 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Фукокурт-ан-Сантерр
Фукокурт-ан-Сантерр — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Радава (Нове Замки)
Радава  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Иловниця (Силезия воеводалыгы)
Иловниця  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дорогобуж
Дорогобуж (Дорогобуж) — Россия Федерациясенең Смоленск өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1150 елдан башлап йөртә.
Дзержанини
Дзержанини — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
46 (сан)
46 (кырык алты) - 45 белән 47 арасындагы натураль сан. 46 саны калдыксыз 1-гә, 2-гә, 23-кә һәм 46-га бүленә.
Джексон (округ, Колорадо)
Джексон — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уолден шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1909 елда оештырыла.
Слабада (Круглянский районы)
Слабада  (Слабада ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Круглянский районында урнашкан авыл.
Юва (авыл)
Юва (Юва, Ӟуа) — Свердловск өлкәсенең Кызылъяр округы составына керүче авыл.
Слабада (Круглянский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Юва (авыл)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Джексон (округ, Колорадо)
Территориясе
Округ мәйданы 4178 км² тәшкил итә.
Юва (авыл)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (23%), чирмешләр (75%).
Марянув (Гостининский повяты)
Марянув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Айдар Хафиз
Айдар Хафиз, сәхнә псевдонимы, тулы исеме Айдар Садри улы Хафизов (20 май, 1943 ел, Питрәч районы, Күн авылы — 2020 елның 13 декабре, РФ, ТР, Казан) — Камал театры артисты, Татарстанның халык (2001), РФ атказанган (2014) артисты.
Оялес-де-Роа
Оялес-де-Роа — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5813) Eizaburo
(5813) Eizaburo — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 3 ноябрендә Т. Кодзима тарафыннан Тиёда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 VL» саналган.
Ангулу (Парана)
Ангулу  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бивер-Велли (Аризона)
Бивер-Велли  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бивер-Велли халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Гусак (Маларыта районы)
Гусак  (Гусак ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыта районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Дуц А Вале е А Монте (Торино)
Дуц А Вале е А Монте — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дуц А Вале е А Монте Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каяпынар (Балья)
Каяпынар (Kayapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Балья илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
HD116423
HD116423 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Шваллунген
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(13008) 1984 SE6
(13008) 1984 SE6 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1984 елның 22 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1984 SE6» саналган.
47 (сан)
47 (кырык җиде) - 46 белән 48 арасындагы натураль сан. 47 саны гади сан булып тора.
Винуски (Вермонт)
Винуски  — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Богутин (Польша)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слабада (Родненски авыл советы)
Слабада  (Слабада ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бонно-Бич (Көньяк Каролина)
Бонно-Бич  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бонно-Бич халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Симбоень
Симбоень — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ришка (коммуна, Клуж)
Ришка — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Шамил Яһүдин (1932)
Тәрҗемәи хәле
1932 (1930 ) елның 10 февралендә Урта Идел краеның (хәзерге Пенза өлкәсе Никольск районы) Инза авылында туган. каршындагы театр студиясендә укый. Мәскәүнең Зур театры каршындагы хореография укуханәсен (1995 елдан ) тәмамлаган (1952, педагог А. В. Жуков).
1976 елда ГИТИСның балетмейстерлык бүлеген тәмамлый, 1978 елдан үзе тәмамлаган укуханәдә укыта, педагог-репетитор була. 1999 елда Зур театрны калдыра, төрле чит ил балет труппаларында педагог-репетитор булып эшли.
2005 елның 18 маенда 74нче яшендә Мәскәүдә вафат була, Троекуров зиратында җирләнә.
Иҗаты
1952—1978 елларда Зур театрның балет артисты. Фантастик темпераментка ия, сәхнәгә тарту көче зур булган артист. Тумыштан килгән сәләткә ия, үзенчәлекле биюче Яһүдин театр тәнкыйтьчеләренең төп рольләрне башкаручыларга караганда да зуррак игътибарына лаек булган. Нәкъ Яһүдин кебек артистлар Мәскәү характерлы бию мәктәбенә дан китерә. Артист классик балетларда һәм спектакльләрдә утыздан артык партия башкара. Аның биюе батырлык энергиясе, хәрәкәтләрнең тәэсирлелеге һәм пластик булуы белән аерылып тора. Чит ил гастрольләрендә иң танылган партиясе — Ш. Гуноның «Фауст»ы буенча «Вальпургия төне»ндә Пан партиясе.
Гаиләсе
Хатыны Тамара Афанасий кызы Сорокина (1931), җырчы-сопрано, РСФСР халык артисты.
Сен-Клу
Сен-Клу — Франциянең О-де-Сен департаментында урнашкан коммуна.
Мунай (Черняй кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зөфәр Иманов
Зөфәр Иманов (Зөфәр Минтимер улы Иманов,, — , ) — Социалистик хезмәт каһарманы (1984), Яр Чаллының шәрәфле ватандашы (1999). 1967-1973 елларда Ижау мотор заводының, 1973-1998 елларда Чулман пресс-рам заводының (шлифлаучылар биргадаасы башлыгы, 1980-1991).
Биографиясе
1945 елның 1 гыйнварында Татарстан Республикасының Актаныш районы Адай авылында туган.
Бикбау урта мәктәбен тәмамлый .
1964-1967 елларда Совет Армиясендә хезмәт итә (наводчик-санап чыгаручы, Җирнең ясалма иярченнәре очышы траекториясен исәпләүдә катнаша).
1967-1973 елларда - Ижау моторлар төзү заводында.
1973-2001 елларда-«КамАЗ» АҖ пресс-рам заводы токаре, шлифовщикы (шлифчылар бригадиры, 1980-1991). Ремонт - инструменталь һәм пресс-рама заводларын төзү, монтажлау һәм эшләтеп җибәрү-көйләү эшендә катнаша. Штамплар ясау цехында илебездәге беренче координат-тармак станокларын (1975) һәм оптик системалар, санлы программа белән идарә итү станокларын үзләштерә.
2001 елның 4 октябрендә вафат була.
Бүләкләр һәм исемнәре
Социалистик Хезмәт Герое исеме производство биремнәрен, социалистик йөкләмәләрне үтәүдә күренекле казанышлары һәм хезмәт батырлыгы (1984) өчен бирелә.
Ленин, Октябрь Революциясе, Хезмәт Кызыл Байрагы орденнары, медальләр белән бүләкләнә.
48 (сан)
48 (кырык сигез) - 47 белән 49 арасындагы натураль сан. 48 саны калдыксыз 1-гә, 2-гә, 3-кә, 4-кә, 6-га, 8-гә, 12-гә, 16-га, 24-кә һәм 48-гә бүленә.
Зөфәр Иманов
Бүләкләр һәм исемнәре
Яр Чаллы шәһәренең Мактаулы гражданины (1999).
Хәтер
2005 елда Яр Чаллыдагы З.М. Иманов яшәгән йорт фасадына мемориаль такта куелган.
Кармановы (Верхошижемье районы)
Кармановы (Кармановы) — Киров өлкәсенең Верхошижемье районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Дзядушице
Дзядушице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вятка аты
Вятка аты (вятская) — җигем атлар токымы. Токымны Вятка губернасында җирле ат һәм эстон клепперы, арден токымнары нигезендә китереп чыгарганнар. «Вяткалар» күптәннән чыдам ям һәм җигем атлар буларак мәглүм. Атлар туры килеп торган, базык һәм нык төзелешле. Башы зур түгел, янтыктан туры яки батынкы, маңгае киң; муены кыска һәм калын; җилкәсе биек түгел; сырты еш кына йомшак; савыры йомры, әмма кыска һәм төшмә; аяклары кыска, арткы — еш кына кылычсыман; ялы һәм койрыгы калын. Җилкә биеклеге 140–145, гәүдә кыек озынлыгы 145–150, күкрәк колачы 167–172, уч колачы 18,5–19 см. Төсе кола, кызыл-кола, туры һәм кара. Токымны Киров өлкәсендә һәм Удмуртиядә үрчетәләр.
Сен-Потан
Сен-Потан (Saint-Pôtan) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Пленёф-Валь-Андре кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12,39 км².
Андараи (штат Баия)
Андараи  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Марянув-Сераковский
Марянув-Сераковский — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13009) Волощук
(13009) Волощук — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1985 елның 13 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 PB2» саналган.
(5814) 1988 XW1
(5814) 1988 XW1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 11 декабрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 XW1» саналган.
Искшичин
Искшичин — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фурдринуа
Фурдринуа — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Слабада (Савски авыл советы)
Слабада  (Слабада ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Чулпан Билалова
Билалова Чулпан Билал кызы (16 март 1965 ел) — рәссам, дизайнер һәм педагог. 2000 елдан Россия һәм Башкортстан Журналистлар берлеге әгъзасы. Башкортстан Республикасының Шәйехзада Бабич исемендәге яшьләр дәүләт премиясе лауреаты (2000).
Биографиясе
Билалова Чулпан Билал кызы Башкорт АССР ы Борай районы Борай авылында 1965 елның 16 мартында туган. Башкортстан Республикасының төрле калаларында яшәгәннәр. Каникул чорында ата-анасы, Чулпанны һәм башка балаларын Хәйбулла районына Әбүбәкер авылында яшәгән Мөслимә әбисенә һәм Борайдагы туганына чиратлап җибәрә торган булганнар.
Мәләвез шәһәренең 1-нче урта мәктәбен тәмамлаган.
1982-1987 елларда — Уфа каласындагы Башкорт дәүләт педагогия институтының (хәзер Мифтахетдин Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университеты) Нәфис-графика факультетында укый.
Хезмәт юлы
1987-1990 елларда — Дүртөйле шәһәренең 5-нче урта мәктәбендә рәсем һәм сызым укытучысы.
1999 елда — «Акбузат» республика балалар-үсмерләр журналының бүлек мөдире (Уфа)
Каяпынар (Инегөл)
Каяпынар (Kayapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Инегөл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Чулпан Билалова
Хезмәт юлы
1999-2007 елларда — «Акбузат» җөмһүрият балалар-үсмерләр журналының җаваплы секретаре (Уфа).
2007-2015 елларда — Мәскәү каласындагы «АРС Коммьюникейшн» эвен-компаниясенең креатив бүлеге арт-директоры.
2016 елдан ирекле рәссам. Төрле стильләрдә һәм жанрларда эшли.
Чулпанның «Урал моңнары» альбомы тамашачы сөюен яулаган. 2018 ел ахырда Башкортстан Республикасының 100 еллыгына багышланган Бөтенрусия сынлы сәнгать конкурсында катнашучылар әсәрләренең гала-күргәзмәсендә «Танковая живопись» номинациясе дипломы белән бүләкләнә.
Чулпан билал кызының Нидерландның Геффен шәһәрендә студиясы бар. Гаиләсе белән Мәскәү шәһәрендә яши. Мәскәүнең Татар мәдәни үзәгендә очрашулар уздыра.
Рәссам катнашкан әһәмиятле күргәзмәләр
1995 елдан — шәхси, шәһәр, җөмһүрият, шул исәптән махсус (графика; китап графикасы), төбәк, бөтенроссия, чит ил, халыкара махсус (китап графикасы; арт-симпозиумнар, арт-фестивалләр) һәм төркем, шул исәптән чит ил күргәзмәләре экспоненты.
Падилья-де-Абахо
Падилья-де-Абахо — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гута (Баранавицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Айдынҗык (Алтындаг)
Айдынҗык (Aydıncık) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Алтындаг илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Джефферсон (округ, Колорадо)
Джефферсон — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Голден шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 2000 км² тәшкил итә.
49 (сан)
49 (кырык тугыз) - 48 белән 50 арасындагы натураль сан. 49 саны калдыксыз 1-гә, 7-гә һәм 49-га бүленә.
Ешилкөй (Дүзичи)
Ешилкөй (Yeşilköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Османие иле Дүзичи илчесенә караган бер авыл (köy).
Дучента (Равена)
Дучента — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дучента Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мулакасы
Мулакасы (Мулакасси Мӑрат, Мулакасы) — Чуашстанның Урнар районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 113 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Богутиче
Богутиче — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монтпилиэр
Монтпилиэр — Америка Кушма Штатларының Вермонт штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Монтпилиэр шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Радвань-над-Лабирцем
Радвань-над-Лабирцем — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Бредли (Көньяк Каролина)
Бредли  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бредли халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Войтья
Зур Войтья — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Пелым елгасының сул ярыннан 205 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 48 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тауда елгасының, инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы Сосьва елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Швара
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Андира
Андира — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Муса Җәлил һәйкәле (Чиләбе)
Муса Җәлилгә һәйкәл Чиләбе шәһәренең Тимирязев урамында урнашкан. Һәйкәл — Татарстанның Чиләбе шәһәренә бүләге. Һәйкәлнең проект авторлары һәм төзүчеләре архитектура һәм дизайн өлкәсендә тапшырыла торган «Ак энҗе» (Белая жемчужина) премиясенә лаек була.
Тарих
2015 елның 16 октябрендә, «РФ дә Әдәбият елы» һәм «Җиңүнең 70 еллыгы»н билгеләү тантаналары һәм Чиләбедә үткән «Татар кызы-2015» бәйгесе финалы кысаларында, Чиләбе шәһәренең Тимирязев урамында, «Манекен» театры (А.С. Пушкин исемендәге «Театр+ Кино» Үзәге) янындагы бакчада ачылган.
Муса Җәлил бюстының авторы — Бакый Урманче. Ул бюстны 50 ел элек «Ташларда портретлар» сериясендә ясаган булган.
HD116458
HD116458 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Муса Җәлил һәйкәле (Чиләбе)
Тарих
Чиләбе шәһәрендә Муса Җәлилгә һәйкәл ачу инициативасы һәм проекты белән Чиләбе өлкәсе татарлары Конгрессы (башкарма комитет рәисе Лена Колесникова) чыккан.
HD116458
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Муса Җәлил һәйкәле (Чиләбе)
Тасвирлама
Бакча (сквер) уртасындагы биек постаментка Җәлилнең ак төстәге мәрмәр таштан чүкеп ясалган бюсты куелган. Кара граниттан ясалган аслыкка алтынланган хәрефләр белән русча язылган: "Муса Джалиль"
Постаментның ике ягына русча (сулда) һәм татарча (уңда) Муса Җәлилнең «Җырларым» шигыреннән юллар язылган: Гомерем минем моңлы бер җыр иде, Үлемем дә яңгырар җыр булып.
Жизнь моя песней звенела в народе, Смерть моя песней борьбы прозвучит!
Ачылу
Һәйкәлне ачу тантанасында Татарстан премьер-министры Илдар Халиков, Чиләбе өлкәсе губернаторы Борис Дубровский һәм Муса Җәлилнең кызы Чулпан Җәлилова катнаша. Чиләбе шәһәренең Муса Җәлил исемендәге 81 нче мәктәп укучылары русча һәм татарча Муса Җәлилнең шигырьләрен укый.
Жемайт аты
Жемайт аты (žemaitukai) — Литвада үрчетә торган җирле җигем атлар токымы. Токым җирле урман аты һәм гарәп айгырлары, олау атлары, юртаклар, асыл һәм ярым токымлы менге атлар белән кушылдыру аркылы китереп чыгарылган. Төсе соры, коба, кара, туры, җирән һ.б. Җилкә биеклеге 144, гәүдә кыек озынлыгы 145, күкрәк колачы 173, уч колачы 19 см. Литваның көнчыгыш төбәкләрендә жемайт атының эреләндерелгән төре китереп чыгарылган (җилкә биеклеге 152 см һәм биегрәк). Талымсыз, чыдам һәм күп эшли ала торган атлар. Иң зур тарту көче 700 кг. Сынауларда йөкләр белән (тарту көче 50 кг) 2 км ераклыгын 4 мин 42,6 с эчендә юртып узды. Токым литва олау атын китереп чыгарылу вакытында кулланылган.
Сен-Прёй
Сен-Прёй — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Со (О-де-Сен)
Со — Франциянең О-де-Сен департаментында урнашкан коммуна.
Бивер-Дам (Аризона)
Бивер-Дам  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бивер-Дам халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лэруй-Яха (Халцыней-Яха кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дзял (Новотарзький повяты)
Дзял — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гута (Брэсцкий районы)
Гута  (Гута ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Брэсцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Падилья-де-Арриба
Падилья-де-Арриба — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
51 (сан)
51 (илле бер) - 50 белән 52 арасындагы натураль сан.
Истебна
Истебна — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Симболень
Симболень — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(5815) Синсэнгуми
(5815) Синсэнгуми — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Чирмеш (Түбән Кама районы)
Чирмеш авылы (Байданкино) — Татарстан Республикасының Түбән Кама районындагы авыл.
(5815) Синсэнгуми
Тарихы
1989 елның 3 гыйнварында Ц. Сэки тарафыннан Гэйсэй обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 AH» саналган.
Чирмеш (Түбән Кама районы)
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар, татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
(13010) Германтитов
(13010) Германтитов — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 29 августында Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QR5» саналган.
Масяк
Масяк — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Слабада (Химовски авыл советы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Җылаер платосы
Төньякта Агыйделнең көнчыгыштан көнбатышшка аккан өлеше, көньякта Гөбәрле таулары, көнбатышта Олы Иек, көнчыгышта Сакмар елгалары тарафыннан чикләнә. Башкортстанның Күгәрчен, Җылаер һәм Зиянчура районнарына туры килә.
Плато палеоген дәверендә мезозой чорына кайтып килгән урындагы пенепленның калкуы нәтиҗәсендә барлыкка килгән. Диңгез дәрәҗәсе өстендә биеклеге — 300-600 м. Көнчыгыш өлешендә рельефы тигез, көнбатышында — тау-теземле. Күпчелегендә утырма һәм вулканчыл токымдардан тора. Чокыр-үзән челтәренең озынлыгы 1 кв. км-га 1-2 километрны тәшкил итә.
Җылаер кантоны
Җылаер кантоны (Йылайыр кантоны, Зилаирский кантон) — Башкортстан АССР составындагы административ-территориаль берәмлек. 1922—1930 елларда гамәлдә торган.
Үзәге Җылаер авылында урнашкан булган.
Җәгърафик урнашу
Җылаер кантоны Башкортстан АССРның көньяк өлешендә урнашкан булган; төньякта Тамьян-Катай кантоны белән, көнчыгышта — Урал өлкәсенең Троицк округы белән, көньякта — Ырынбур губернасының Ырынбур һәм Орски өязләре белән, ә көнбатышта — Стәрлетамак кантоны белән чиктәш булган.
Тарихы
Җылаер кантоны 1922 елның октәбрендә БАССР административ бүленешенең үзгәртеп кору нәтиҗәсендә барлыкка килгән; аның составына элекке Бөрҗән-Түңгәвер кантонының 14 олысы, Кыпчак-Җиде ыруг кантонының 16 олысы, Үсәргән кантонының 18 олысы керде.
1926 елның 26 июлендә кантонга Ырынбур өязенең Исәнгол авылы кушыла; 9 олысларның өлешләре һәм Яңа Покровка олысының 19 авылы Ырынбур губернасына бирелә.
1930 елның 20 августында Җылаер кантоны юкка чыгарылган, аның территориясе Әбҗәлил (өлешчә Темәс олысы), Баймак (өлешчә Кананикольск, Таналык, Темәс һәм Сабыр олыслары), Бөрҗән (Бөрҗән олысының өлеше), Зиянчура (Сәлих, Үсәргән олыслары — тулысынча, Бөрҗән-Кыпчак, Җылаер һәм Сабыр олыслары — өлешчә), Морак (Кыпчак олысы — тулысынча, Бөрҗән-Кыпчак, Бөрҗән, Кананикольск олыслары — өлешчә), Җылаер (өлешчә Җылаер, Кананикольск, Сабыр олыслары), Мәләвез (Мораптал олысы), Хәйбулла (Хәйбулла олысы — тулысынча, Җылаер, Таналык, Сабыр олыслары — өлешчә) районнары составына кергән.
Халык
1926 елда халык саны 195 036 кешене тәшкил иткән, шул исәптә шәһәр халкы — 14 645 кеше.