cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Әскәр Айтматов
Хезмәт юлы
1994-1996 елларда Кыргыз Республикасының БМОдагы даими вәкиле (Нью-Йорк).
1996-1998 елларда Кыргыз Республикасы президенты киңәшчесе.
1998-2002 елларда Кыргыз Республикасы президенты администрациясенең тышкы сәясәт бүлеге мөдире.
2002-2005 елларда Кыргыз Республикасы тышкы эшләр министры.
2005 елдан «Евразия инициативалары» халыкара фонды директоры.
Кызыклы факт
Әтисе, кыргыз язучысы Чыңгыз Айтматов турында «Айтматов дөньясы. Айтматовсыз дөнья» (Мир Айтматова. Мир без Айтматова) фильмын төшерә (Кыргызфильм, сценарий авторы Абибилла Пазылов, куючы-режиссер Бакыт Карагулов, композитор Тугельбай Карагулов)
(8978) Barbatus
(8978) Barbatus — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3109 T-3» саналган.
Дарья Лал Мандир
Дарья Лал Мандир яки Дарья Лал Санкат Мочан Мандир ул Пакистанда, Карачида Һинд дине мандиры. Ул Пакистанның Синдһ провинциясендә Саддар шәһәрчегендә Тамгаханә Йорты янында урнашкан. Бу 300 ел элек төзелгән мандир. Гыйбадәтханә Дарья Лалга (Җһулелал) багышланган, ул Варуна Дэваның инкарнациясе дип таныла.
Тарихы
Мандир 300 ел элек төзелгән булган. Мандирның квадрат формада дога кылу урыны бар (40 футка 40 фут). Гыйбадәтханәгә 1965 елда һәм 1970 елда һөҗүм иткәннәр, гыйбадәтханәнең ике бүлмәсен транспорт ширкәте тартып алмакчы булган. Мандирга тагын бер мәртәбә 1992 елда һөҗүм иткәннәр. Мандир транспорт ширкәте офисы булган. Мандир тузган халәттә булган һәм даими килүчеләр килми башлаган.
Архитектура
Ул известьташны һәм Җунг Шаһи ташын кулланып төзелгән булган. Мандирның үлчәмнәре киңлеге 40 фут, озынлыгы 40 фут һәм биеклеге 40 фут. Мандир түбәсендә 40 елан бар.
Төзекләндерү
2015 елда мандир Эдалҗи Диншо Юл проекты өлеше буларак төзекләндерелгән булган. Мандирның фасады Һиндстаннан алып киленгән булган һәм төзекләндерү вакытына мандирның үлчәмнәре үзгәрешсез калган. Мандирны Синдһ губернаторы Доктор Ишратул Ибад 2015 елның 13 декабрендә инаугурацияләгән.
Дини әһәмияте
Мандир Дарья Лалга (Җһулелал) багышланган, ул Варуна Дэваның инкарнациясе булып тора. Мандирда шулай ук Ходай Хануман һәм Ходай Ганеша бар. Говсвами Виджай Махарадҗ (мандирны саклап торучы) буенча мандирда Хануман Ходае бар, чөнки Хануман Ланкага Ситаны Равадан коткарыр өчен диңгез өстеннән очканда ул шуның кадәр тиз очкан ки, Варуна Дэва макарасына атланган һәм аның кем икәнен сораган. Шуннан соң Варуна Дэвага табынырга килгән һәр тугъры шулай ук Хануманга ихтирам күрсәтә.
Тшцинець (Дравский повяты)
Тшцинець  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD180045
HD180045 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бунвилл (Кентукки)
Бунвилл  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Бунвилл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Анцил (Удине)
Казе Анцил — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Шульбоже-Велики
Шульбоже-Велики — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гамир Гайфетдинов
Гамир Гайфетдинов ― радиотапшыру хәбәрчесе, Чаллы халык театры артисты, күпсанлы шигырьләр авторы. 1941 елның 1 июлендә Зәй районы Биш Субашы (Пуст-Ашыт) авылында туа. Татарстанның Атказанган мәдәният хезмәткәре, «Иң актив һәм нәтиҗәле хезмәте өчен» һәм «Социалистик Татарстан» газетасының 60 еллыгы уңаеннан мактау кәгазе, Татарстан мәдәният министрлыгының «Үзешчән театрда актив катнашып зур уңышларга ирешкән өчен» мактау грамоталары иясе.
Биография
Гамир Солтан улы Гайфетдинов 1941 елның 1 июлендә Зәй районы Биш Субашы (Пуст-Ашыт) авылында туа. 1958 елда Түбәнбиш урта мәктәбен тәмамлап, Чистай елга техникумына укырга керә. 1962-1965 елларда Совет армиясе сафларында хезмәт итә. Читтән торып Казан дәүләт университетының журналистика бүлеген тәмамлый.
1966-1969 елларда «Коммунизм байрагы» газетасында әдәби хезмәткәр, шәһәр комсомол оешмасында инструктор вазыйфаларын башкара. 1969-1973 елларда республика радиотапшыру һәм телевиденияның Чаллыдагы үз хәбәрчесе булып эшли. 1976 елдан «Якты юл» газетасының беренче көннәреннән башлап авыл хуҗалыгы мөдире була. Чаллы халык театры артисты булып дистәләгән рольләр тудыра.
Гамир Гайфетдинов 1998 елның 28 ноябрендә вафат була.
Фрессине-ле-Желат
Фрессине-ле-Желат — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Сан-Роберту
Сан-Роберту — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Баһчелиевлер (Гөлбашы)
Баһчелиевлер (Bahçelievler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Гөлбашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Цигенешть (Арджеш)
Цигенешть — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өтнә
Өтнә — Татарстан Республикасының Арча районындагы авыл.
Почта индексы — 422021.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.5 °C.
Быковка (Мари Иле)
Быковка (Быковка, Быковка) — Мари Илнең Юрино районында урнашкан авыл.
Субьета
Субьета — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Быковка (Мари Иле)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94,6%), чирмешләр (2,8%).
Субьета
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сикокутюо
Сикокутюо — Япония дәүләтенең Эхиме префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сикокутюо шәһәре 2004 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 91688 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 218 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 420.10 км² тәшкил итә.
Кече Үзән (елга)
Кече Үзән  — Россия территориясеннән ага торган елга. Сарытау өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сорайдын күле    кушыла. Елга озынлыгы 638 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Урал су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кече Үзән. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Кече һәм Олы Узень елгалары бассейны (бассейндарзың рәсәй өлөшө).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тужниця (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Тужниця  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(16480) 1990 QN7
(16480) 1990 QN7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 20 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QN7» саналган.
Кстинино ял йорты авылы
Кстининского дома отдыха (Кстининского дома отдыха) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Шодон (Эр һәм Луар)
Шодон — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Кстинино ял йорты авылы
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Волнат-Гроув (Калифорния)
Волнат-Гроув  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Грефельфинг
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Волнат-Гроув (Калифорния)
Географиясе
Волнат-Гроув халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
2012 елгы футбол буенча Казакъстан президенты кубогы
Казакъстан президентының 5 нче Кубогы 2012 елның 28 апреленнән 2 маена кадәр Алматыда узды.
Стадионнар
Барлык уеннар, финалдан тыш, «Football Land» стадионында узды. Финал Үзәк стадионда узды.
Сан-Роки (Сан-Паулу)
Сан-Роки  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Василий (Царевский)
Васили (Александр Александрович Царевский,, — , ) — праваслау дин эшлеклесе,Тверь (1898-1899) һәм Киев (1899-1900) руханилар семинарияләре ректоры, Старица епискобы (1900-1902).
Пасека-Слабодка
Пасека-Слабодка (Пасека-Слабодка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Кармянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Тиффани (Висконсин)
Тиффани  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аванж
Аванж (Havange) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,65 км².
Искәрмәләр
Аванж
Ук (Чиләбе өлкәсе)
Ук (Ук) — Чиләбе өлкәсенең Әшә районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (63%), татарлар (17%), башкортлар (19%).
(8979) Clanga
(8979) Clanga — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «3476 T-3» саналган.
Гиоргиевица
Гиоргиевица (Зур Георгиевица) — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Межа елгасының сул ярыннан 107 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.
Бредечешть
Бредечешть — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Гиоргиевица
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бредечешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шульбоже-Коти
Шульбоже-Коти — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ментеше (Фелаһие)
Ментеше (Menteşe) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Фелаһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Тулавки
Тулавки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тшцинна
Тшцинна — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Низяна
Низяна — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Снигиревка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Карахасан (Малазгирт)
Карахасан (Karahasan) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Малазгирт илчесенә караган бер авыл (köy).
Сан-Роки-ди-Минас
Сан-Роки-ди-Минас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Александр Васильев (1882)
Александр Васильев (Александр Алексеевич Васильев,, — , ) — Русиядә иң беренче очучыларның берсе.
Грефенберг
Грефенберг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пәнҗшир каршылыгы
Пәнҗшир каршылыгы, башка атамалары Каршылык II, Әфганстан милли каршылык фронты   — Әфганстандагы хәрби берләшмә. 2021 елның июль-август айларында талиблар һөҗүме вакытында оешкан һәм «Төньяк альянс»ның элеккеге әгъзаларыннан һәм «Талибан» исламистлар хәрәкәтенең башка дошманнарыннан тора. Каршылык һаман да халыкара танылган Әфганстан Ислам Республикасы контролендә булган Пәнҗшир провинциясе территориясендә бара. Ил башкаласы Кабул «Талибан» контроленә күчкәч, талибларга каршы оешкан төп каршылык булып тора.
Җитәкчеләр
Пәнҗшир каршылыгы белән Әхмәд Мәсуд (башта совет гаскәрләренә, аннары каршы уңышлы көрәше белән танылган кыр командиры  улы) һәм Әмруллаһ Салех (Әфганстанның беренче вице-президенты, илнең легитим  президенты Әшрәф Гани чит илгә киткәч, үзен илнең вакытлы президенты дип игълан иткән) җитәкчелек итә ).
Тарих
1990-елларда  һәм әйләнә-тирә территорияләр  операцияләре базасы булып тора. Төбәктә телендә сөйләшүче таҗиклар күпчкелекне тәшкил итә. Әлеге төбәк — «Талибан»га каршы уңышлы көрәше белән танылган кыр командиры Әхмәд Шаһ Мәсуднең («Пәнҗшир арысланы») һәм аның улы Әхмәд Мәсуднең кече Ватаны.
2021 елның 3 июлендә The Economic Times (Һиндстан) басмасы «Төньяк альянс»ның элеккеге лидерлары талиблар белән көрәшү өчен берләшергә җыенуларын хәбәр итә. 2021 елның 28 июлендә The Washington Post газетасы «Төньяк альянс»ның сафта калган көчләре каршылык эгидасы астында мобилизацияләнә, дип хәбәр итә.
Август аенда Кабул «Талибан» контроленә күчкәч, талибларга каршы көчләрнең күп өлеше, шул исәптән беренче вице-президент Әмруллаһ Салехны да кертеп, Әфганстанның талиблар басып алмаган бердәнбер районы – Пәнҗшир тарлавыгына анда яңа каршылык фронты булдыру өчен юнәлгән. Ә. Салех үзенең Twitter битендә мөрәҗәгать чыгара, анда Әшрәф Ганине илдән китүе өчен гаепли: «Мин илдә һәм Президент вазифаларын башкарам. Әфганстан Конституциясе буенча, дәүләт башлыгы качкан, отставкага киткән яки үлгән очракта, ил белән вице-президент җитәкчелек итә», — дип язган Ә. Салех (Әфганстанның Дүшәнбедәге илчелеге илнең легитим лидеры дип нәкъ менә Ә. Салехны таныган). Илнең яңа лидеры сыйфатында ул ватандашларны талибларга каршы торырга чакыра.
17 августта әфганнарның каршылыкка кушылуы турында расланмаган хәбәрләр килә. Элеккеге Әфганстан армиясенең таҗик милләтеннән булган солдатлары да танкларда һәм бронетранспортерда Пәнҗшир тарлавыгына килә башлый. Шул ук көнне каршылыкның Пәрван провинциясендә Кабул — Мазары-Шәриф юлын кисеп үтүче Чәрикәр районын кире кайтарып алуы билгеле була. 19 августта провинциягә билгеле хәрби һәм сәяси эшлекле улы Яр Мөхәммәд Дустум җитәкчелегендәге отряд килә.
20 августта Баглан провинциясенең өч районы каршылык көчләре контроленә күчә. Шул ук көнне Пәнҗшир каршылыгына ике генерал: Әфганстан Ислам Республикасы Генераль штабының соңгы башлыгы Һибәтулла Ализай һәм  корпусының соңгы командующие Сами Садат та кушыла. 21 августта Баглан провинциясенең элек каршылык көчләре контроленә күчкән бер районының талиблар тарафыннан сугышсыз кире кайтарылуы мәгълүм була.
21 августта Әфган милли каршылыгы лидеры Әхмәд Мәсуд Әфганстанның чит илгә киткән президенты Әшрәф Ганине Пәнҗшир тарлавыгына кайтырга чакырган (Әшрәф Гани, элеккегечә, сайланган президент булып тора һәм халыкара бергәлек тарафыннан танылган).
22 августта «Әл-Гарәбия» «Талибан» вәкилләренең каршылык җитәкчелегеннән 4 сәгать эчендә Пәнҗшир провинциясен талиблар контроленә тапшыруларын таләп итүләрен, каршы килсәләр, аны көч белән яулап алу операциясен башлау белән янауларын хәбәр итә. Мәсуд таләпне үтәүдән баш тарткач, «Талибан» ике яктан һөҗүм башлый, аның барышында, каршылык мәгълүматлары буенча, талибларның зур отряды засадага эләгә. 23 августта «Талибан» вәкилләре Баглан провинциясенең элек югалган барлык районнары өстеннән контрольне тулысынча торгызулары һәм каршы тору көчләрен камап алулары турында белдерә.
25 августта ике якның сөйләшүләре уза, сугышны туктатып тору турында килешү төзелә.
28 августта иске хөкүмәтнең кече Мәсудка килеп кушылган.
29 августта «Талибан», хезмәт күрсәтүче компанияләргә басым ясап, Пәнҗшир провинциясендә мобиль элемтә һәм интернетка керү мөмкинлеген чикләгән. Әмма икенче көнне үк «Әл-Гарәбия» Пәнҗширдагы телекоммуникацияләргә керү мөмкинлеге торгызылган дип хәбәр итә.
1 сентябрьдә TOLOnews телеканалы, «Талибан» җитәкчелеге вәкиленә сылтама белән, ике як арасында башланган сөйләшүләрнең уңышсызлыкка очравын хәбәр итә.
2 сентябрьдә, каршылык чыганаклары раслаганча, «Талибан»ның 13 сугышчысы Чәрикәр районындагы засадада үтерелгән.
2 сентябрьдә талиблар вәкиле үзәннең барлык дүрт яктан да уратып алынуын һәм Пәнҗшир каршылыгының җиңүе мөмкин булмавын, шулай ук талибларның территориаль яулаулары турында белдерә.
3 сентябрьдә Төркиянең «Yeni Şafak» басмасы мәгълүматы  буенча, Кабулдан 150 км төньяк-көнчыгышка таба урнашкан Пәнҗшир провинциясендә талиблар һәм аларга каршылык күрсәтүчеләр арасында кискен бәрелешләр булган, төбәк талиблар контроленә күчкән. Шулай итеп, талиблар Әфганстан өстеннән тулы контроль булдырган.
Һиндстанның The Times of India басмасы белдергәнчә, милли каршылык фронты лидерлары Әмруллаһ Салех һәм Әхмәд Мәсуд регионнан китеп, Таҗикстанга качкан.
Каршылык күрсәтү хәрәкәте вәкилләре «Талибан» боевиклары белән бәрелешләрдә каршы тора алуларын һәм Пәнҗшир үзәненә керү юлларын тулысынча контрольдә тотуларын белдерә. Алар талибларның Пәрван провинциясендә Шотул районын яулап алырга омтылуларын кире каккан һәм аларга зур зыян китергән. Дүрт көн эчендә Үзән өчен көрәшкән «Талибан»ның 350 сугышчысы һәлак булган.
Сугаррамурди
Сугаррамурди — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Пәнҗшир каршылыгы
Тарих
4 сентябрьдә AfghanUrdu (Твиттерда урду телле сәхифә) белдерүенчә, «Талибан» боевиклары Пәнҗшир провинциясенең административ үзәге шәһәренә өч юнәлештән һөҗүм итә башлаган. Элегрәк талиблар провинциянең җиде районыннан дүртесен: Хендж, Париян, Шотул һәм Аннабаны контрольдә тотуын белдергән булган. Каршылык көчләре бу мәгълүматны кире кага.
Сугаррамурди
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пәнҗшир каршылыгы
Тарих
5 сентябрьдә Әхмәд Мәсуд Facebookта: «Әгәр талиблар Пәнҗшир һәм Андарабта хәрби һөҗүмнәрен туктатса, ныклы тынычлыкка ирешү өчен, Милли каршылык көчләренең сугышны кичекмәстән туктатырга әзер булуларын» белдерә
Дүдәнгә
Дүдәнгә (Düdəngə ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Шәрур районына караган авыл.
Паселичы
Паселичы (Паселічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Хойницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Баһчелиевлер (Манавгат)
Баһчелиевлер (Bahçelievler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Манавгат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казе Аньероне (Беневенто)
Казе Аньероне — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Аньероне Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Фрессине (Ло)
Фрессине — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Тшцяна (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Тшцяна  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD180055
HD180055 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Александр Васильев (1861)
Александр Васильев (Александр Васильевич Васильев,, — , ) — төркиятче, казакъ халык иҗатын җыючы, праваслау миссионеры.
HD180055
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Тома (шәһәр, Висконсин)
Тома  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8980) Heliaca
(8980) Heliaca — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4190 T-3» саналган.
Шоффур
Шоффур — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Вайлдвуд (Кентукки)
Вайлдвуд  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вайлдвуд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Морец
Морец — Россия территориясеннән ага торган елга. Сарытау өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кече Үзән елгасының уң ярына тамагыннан 597 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Урал су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кече Үзән. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Кече һәм Олы Узень елгалары бассейны (бассейндарзың рәсәй өлөшө).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(16482) 1990 QK8
(16482) 1990 QK8 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сейё
Сейё — Япония дәүләтенең Эхиме префектурасында урнашкан шәһәр.
(16482) 1990 QK8
Тарихы
1990 елның 16 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QK8» саналган.
Сейё
Тарихы
Сейё шәһәре 2004 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.
Тулодзяд
Тулодзяд — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сейё
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 43476 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 84.5 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 514.79 км² тәшкил итә.
Тулодзяд
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Цигенешть (Бакеу)
Цигенешть — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шульбори
Шульбори — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Волнат-Парк (Калифорния)
Волнат-Парк  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Волнат-Парк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сан-Роки-ду-Канаан
Сан-Роки-ду-Канаан — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Эспириту-Санту штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бредештий-Бетринь
Бредештий-Бетринь — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Нарада Майкл Уолден
Нарада Майкл Уолден (IPAc-en|ˈ|n|ɑː|r|ə|d|ə, NAH|rə|də; 1952 елның 23 апрелендә туган) Америка җырчысы, җыр язучысы һәм язма продюсеры. Ул Нарада тәхәллүсен Шри Чинмойдан алган.
Бредештий-Бетринь
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урал (исем)
Урал — исем.
Дороватка (Корманга кушылдыгы)
Дороватка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Корманга елгасының уң ярыннан 26 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Грефендорф
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пасталы (Жыткавицкий районы)
Пасталы  (Пасталы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жытавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Убедже
Убедже — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баһчелиевлер (Муратпаша)
Баһчелиевлер (Bahçelievler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Муратпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сумбилья
Сумбилья — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8981) 1964 YJ
(8981) 1964 YJ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1964 елның 31 декабрендә галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1964 YJ» саналган.
Томагок (шәһәр, Висконсин)
Томагок  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лоренц көче
Лоренц көче (tat.lat. Lorents köçe)— электромагнит кырда хәрәкәт итүче корылган кисәкчеккә тәэсир итүче көч.
Электр кыры \mathbf{E} һәм магнит кыры \mathbf{B} тарафыннан тәэсир итүче көч түбәндәгечә табыла (СИ) :
Шушы тигезләмәне Һоланд галиме Һендрик Лоренц 1892 елда ача. Макроскопик рәвештә Лоренц көче Ампер көченә әверелә.
Корылган кисәкчек
Тышкы электр кырында E - көчәнешлелеге белән, магнит кырында B - индукциясе белән хәрәкәт итүче v-тизлеге белән корылган кисәкчеккә (q - коргысы белән) тәэсир итүче F көч СИ системасында:
гомуми очракта:
биредә r — корылган кисәкчек радиус-векторы
Өзлексез коргы бүленеше
Өзлексез коргы бүленеше Лоренц көче түбәндәгечә табыла:
Ковариант күренеш
4-үлчәнешле көч 4-үлчәнешле тизлек ярдәме белән табыла :
(B,v) авышу почмагы 90
Бериш магнит кырында, кисәкчек хәрәкәтенең сызыгына перпендикуляр очракта, корылган кисәкчек Лоренц көче тәэсиреннән r-радиуслы әйләнәдә хәрәкәт итә.
Лоренц көче - үзәккә омтылу көче ролен уйный:
СГС:
Лоренц көче эше нульгә тигез.
Әгәр тизлек v\ << яктылык тизлеге булса, әйләнүле тизлек \omega\ тизлектән v\ бәйле булмый:
СИ:
(B,v) авышу почмагы \alpha\
Әгәр магнит индукциясе \mathbf{B} векторы белән тизлек v\ арасындагы авышу почмагы \alpha\ булса, кисәкчек винт сызыгында (r\-радиус, винт адымы - h\) хәрәкәт итә:
СГС:
СИ:
Тунишки
Тунишки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Центральный (Карталы районы)
Центральный (Центральный) — Чиләбе өлкәсенең Карталы районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (68%), татарлар (17%), башкортлар (13%), казахлар (1%).
(16483) 1990 QX8
(16483) 1990 QX8 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 16 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QX8» саналган.
Казе Арела (Ровиго)
Казе Арела — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Арела Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сан-Роман (Минас-Жерайс)
Сан-Роман  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Никулинка
Никулинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Нократ елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Фронтенак (Ло)
Фронтенак — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Патапавка
Патапавка (Патапаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кувакуш
Кувакуш (Кувакуш) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Юркино (Юрино районы)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (87,4%), чирмешләр (10,6%).
Шульмеж
Шульмеж — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шуин
Шуин — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Грисштетт
Грисштетт — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вайлдер (Кентукки)
Вайлдер  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вайлдер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карахасан (Ушак)
Карахасан (Karahasan) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Ушак иле Ушак илчесенә караган бер авыл (köy).
Сан-Салвадор-ду-Токантинс
Сан-Салвадор-ду-Токантинс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Убиславице
Убиславице — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Суньига (Наварра)
Суньига — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Турово (Елцкий повяты)
Турово  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Торнеппл (Висконсин)
Торнеппл  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Турово (Елцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Торнеппл (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8982) Орешек
(8982) Орешек — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 25 сентябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 SQ3» саналган.
Цигенешть (Галац)
Цигенешть — Румыниянең Галац жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Порубатка
Порубатка — Россия территориясеннән ага торган елга. Сарытау өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кече Үзән елгасының уң ярына тамагыннан 608 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Урал су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кече Үзән. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Кече һәм Олы Узень елгалары бассейны (бассейндарзың рәсәй өлөшө).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Паташня (Хойницкий районы)
Паташня  (Паташня ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Хойницкий районында урнашкан авыл.
Тоон
Тоон — Япония дәүләтенең Эхиме префектурасында урнашкан шәһәр.
Паташня (Хойницкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Тоон
Тарихы
Тоон шәһәре 2004 елның 21 сентябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 35517 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 168 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 211.45 км² тәшкил итә.
(16484) 1990 QJ9
(16484) 1990 QJ9 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 16 августында Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QJ9» саналган.
Бредешть (Алба)
Бредешть — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Катерина Ягеллонка
Катерина Ягеллонка (Katarzyna Jagiellonka, Katarina Jagellonica av Polen, 1 ноябрь 1526 ел — 16 сентябрь 1583 ел) — Финляндия герцогинясы (1562), Швеция королевасы (1569), Финляндия бөек герцогинясы (1581). Ягеллоннар нәселеннән.
Биографиясе
Катерина Ягеллонка — поляк короле Сигизмунд I Картның һәм Бона Сфорцаның кече кызы, швед короле Юхан III хатыны, польша короле һәм бөек литва кенәзе III Сигизмундның әнисе.
1561 елда, беренче хатыны үлгәннән соң Иван Грозный аны чакыра, әммә аны кире кагалар һәм ул Мария Тимрюковнага өйләнә. 1562 елның 4 октябрендә Катерина Вильнода швед короле Густав I улына һәм шул вакытта хакимлек иткән король Эрик XIV энесенә, Финляндия герцогы Юханга кияүгә чыга. Юхан абыйсыннан бу никахка рөхсәт алмый. Эрик XIV башта бу никахка каршы булмый. Әммә 1561 ел дәвамында Польша белән Швеция арасында политик мөнәсәбәтләр кискен үзгәрә. Бу шартларда Эрикка XIV туганы Польша короле белән туганлашу җайсыз була, һәм ул Юханны бу никахтан баш тартуга үгетли, әммә Эрик XIV каршы булуга карамастан, туй үтә. Яшь өйләнешүчеләр Або (Финляндия) сараенда урнаша.
Иван Грозный аны иреккә чыгару турында Эрик XIV белән сөйләшүләр башлый. Ул Катеринадан Юханны калдырып, Рәсәйгә килеп аның хатыны булуын сорый. Эрик XIV чак бу тәлапны үтәми кала. Катерина 1564 елда төрмәдә кызы Изабелланы таба (1566 мәрхүм), 1566 елда — улы Сигизмунд, ә 1568 елда кызы Анна туа.
Катерина белән Юхан 1568 елда азат ителә. 1569 елда ул Швеция королевасы була, ә аның ире, Эрик XIV куылганнан соң, король Юхан III булып китә.
Катерина улы Сигизмундны католик диндә тәрбияли. 1587 елда ул Польша короле һәм Литва кенәзе була. 1592 елда швед короле була, әммә аның католицизмга бирелгәнлеге һәм илнең халкы белән йомшак бәйләнеше аркасында 1599 елда тәхетеннән колак кага.
HD180057
HD180057 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Әләкли
Әләкли (Ələkli ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Шәрур районына караган авыл.
Ментешеоглу (Фетһие)
Ментешеоглу (Menteşeoğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Фетһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гройсенхайм
Гройсенхайм — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доровица (Илезема кушылдыгы)
Доровица — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Илезем елгасының сул ярыннан 15 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Волта (Калифорния)
Волта  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Волта халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Угори (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Угори  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баһчелиевлер (Алтыэйлүл)
Баһчелиевлер (Bahçelievler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Алтыэйлүл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сан-Себастьян (Алагоас)
Сан-Себастьян  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Алагоас штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Казе Ариз (Торино)
Казе Ариз — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Ариз Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Агонданж
Агонданж (Hagondange) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,50 км².
Шумане
Шумане — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Андельнан
Андельнан — Франциянең Бельфор җире департаментында урнашкан коммуна.
Турово (Нидзицкий повяты)
Турово  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ночная Черняница
Ночная Черняница — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Молома елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 54 км.
Турово (Нидзицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ночная Черняница
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сьордия
Сьордия — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16485) 1990 RG2
(16485) 1990 RG2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 14 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 RG2» саналган.
Фурманьяк
Фурманьяк — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Торп (шәһәр, Висконсин)
Торп  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8983) Рая Казакова
(8983) Рая Казакова — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 13 мартында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 ED1» саналган.
Сан-Себастьян (Сан-Паулу)
Сан-Себастьян  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Дружный (Коншак районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (11%), татарлар (16%), башкортлар (73%).
Гросайбштадт
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вайн-Гроув (Кентукки)
Вайн-Гроув  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вайн-Гроув шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карахасан (Зара)
Карахасан (Karahasan) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Зара илчесенә караган бер авыл (köy).
Укерниця
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кече Егорлык
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Маныч елгасы Пролетар сусаклагычынан Веселово сусаклагычына кадәр. Кече елга бассейны — Тын кушылдыклары бассейны, Северский Донец тамагыннан түбән, елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Цигеу
Цигеу — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шумане-Пустоли
Шумане-Пустоли — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.