cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Әл-Хәмид
Әл-Хәмиид (الْحَمِيدُ) — Аллаһның 99 исеменең берсе.
Хәмед ителәчәк, макталыначак бердәнбер барлык Аллаһ кына булуын аңлата. Хәмед — мактау Аңа лаектыр. Һәр барлык без аңлата белмәгән рәвештә тел белән Аны да тәсбих итәр, мактар. Мөэминнәр намазның һәр рәкәгатендә «Фатиха» сүрәсен укып Аны мактарлар. Телләре белән мактаганнары кебек, хәл һәм хәрәкәтләре белән дә мактап камиллеккә ирешерләр.
Микулай чиркәве (Казан, Кызылтау бистәсе)
Микулай чиркәве — Казанның Кызылтау бистәсендә, Идел буе урамында урнашкан, 1778 елда төзелгән чиркәү.
Котлярка (Мазовия воеводалыгы)
Котлярка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кечуа теле
Кечуа теле, гадәттә, Рунасими теле дип атала, ул күбесенчә Перу Андларында яши торган Кечуа халыклары тарафыннан сөйләшелә торган асаба телләр гаиләсе теле. Уртак баба теленнән килеп чыгып ул Америкаларның иң күп сөйләшелә торган Колумбка кадәр теле, бөтенесе анда мөгаен 8-10 млн кеше сөйләшә. Перулыларның якынча 25%-ы (7,7 млн) Кечуа телендә сөйләшә. Ул мөгаен Инка Империясенең төп телләр гаиләсе булуы өчен мәгълүм.
Сухочаси
Сухочаси — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Циолковский тигезләмәсе
Циолковский тигезләмәсе - тышкы көчләр булмаганда ракета йөрткече тарту көче тәэсирендә очу аппаратының тизлеген билгеләүче формула, бу тизлек - характеристик тизлек дип атала:
биредә:
ΔV
дип билгеләнә, шулай ук характеристик тизлек дип атала.
1897 елда Константин Циолковский "Ракета" кулъязмасында бу формуланы чыгара.
Циолковский тигезләмәсе шулай ук Мещерский дифференциаль тигезләмәсеннән чыгарылып була:
,
Күпбаскычлы ракета өчен Циолковский тигезләмәсе һәр баскыч өчен тизлек исәпләнә һәм суммлана:
Чын тизлектән читкә чыгу
Чын шартларда ракетага йөрткечләр тарту көче генә түгел, шулай ук башка көчләр тәэсир итәләр (гравитация, мохит каршылыгы һ.б.), шуңа күрә реаль тизлек характеристик тизлектән азрак.
Мәсәлән Айга Аполлон корабын җиткергәндә Сатурн V ракетасы тизлекләре:
Циолковский гомуми тигезләмәсе
Яктылык тизлегенә якын тизлек белән очучы ракета өчен Циолковский тигезләмәсе:
Гудьир (Аризона)
Гудьир  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан шәһәр.
Циолковский тигезләмәсе
Циолковский гомуми тигезләмәсе
,
Гудьир (Аризона)
Тарихы
Гудьир шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Циолковский тигезләмәсе
Циолковский гомуми тигезләмәсе
биредә c — яктылык тизлеге
Фотон ракетасы өчен I=c, шуннан формула:
Фотон ракетасы тизлеге:
Пенблан
Пенблан (Painblanc) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Блиньи-сюр-Уш кантонына карый.
Макранския Хутары
Макранския Хутары (Макранскія Хутары ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Вазунген
Вазунген (Wasungen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Васенина (Свердловск өлкәсе)
Васенина (Васенина) — Свердловск өлкәсенең Талица шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Пуссан
Пуссан — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Динамо (футбол клубы, Мәскәү)
«Динамо» футбол клубы (Футбольный клуб «Динамо») — 1923 елда нигезләнгән Мәскәү шәһәренең футбол клубы. Әлеге вакытта нда уйный.
Юзафова (Глыбоцкий районы)
Юзафова (Юзафова ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Джо-Дейвисс (округ, Иллинойс)
Джо-Дейвисс — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Галина шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1827 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1557 км² тәшкил итә.
Каррейра (Санту-Тирсу)
Каррейра  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Осу-Хи
Осу-Хи — Россия территориясеннән ага торган елга. Чечен Республикасы, Ингушетия, Төньяк Осетия — Алания Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Гехи елгасының сул ярыннан 44 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, инештән Грозный каласына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Амдормаёль
Амдормаёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Юр-Яга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 26 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Локгарт (Флорида)
Географиясе
Локгарт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әл-Мүхсый
Әл-Мүхсый (الْمُحْصِى) — Аллаһның 99 исеменең берсе.
Касл-Велли (Юта)
Касл-Велли  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әл-Мүхсый
Һәр нәрсәнең санын белүче мәгънәсендәдер. Аллаһ белмәгән нәрсә юк. Ул диңгезләрдәге сулар¬ның ничә тамчы булуын да белер. Аның өчен никадәр күп нәрсә булса да, белмәү дигән нәрсә юктыр.
Сурхена
Сурхена — Испаниянең Альмерия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Анархия
Анархия (бор. грекча ἀναρχία — «хөкүмәтсезлек») — хакимсезлек яки хөкүмәтсезлек. Түбәндәгеләрне аңлатырга мөмкин:
Сурхена
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Анархия
Моны да кара
Анархизм
Икенче полиция бүлегенең янгын каланчасы (Казан)
2 нче полиция бүлегенең янгын каланчасы — Казанның Мәскәү һәм Таҗи Гыйззәт урамнары кисешкән урында урнашкан, XIX гасыр уртасында төзелгән бина. Бу бинада 1838-1918 елларда Икенче полиция бүлеге идарәсе урнашкан.
Русений-Веки
Русений-Веки — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Соколе
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Липову (коммуна)
Липову — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(5088) Tancredi
(5088) Tancredi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 22 августында К.-И. Лагерквист тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 QZ1» саналган.
Азәрбайҗан идарә-җир төзелеше
Административ ягыннан Азәрбайҗан территориясе 66 районга, 12 республика карамагындагы шәһәргә һәм 1 автономияле республикага (Нахчыван Автономияле Республикасы) бүленә.
Нахчыван Автономияле Республикасы:
(12211) Арношмидт
Тарихы
1981 елның 28 маенда Г.-Э. Шустер тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 KJ» саналган.
Югары Шорсирма
Югары Шорсирма (Тури Шурçырма, Верхняя Шорсирма) — Чуашстанның Чуел районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429902. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97241804005. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101600002900. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 63 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%).
GSC8941-1547
GSC8941-1547 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Грумело (Виченца)
Грумело — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Грумело Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каменни Мост (Нове Замки)
Каменни Мост  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Александров йорты (Казан)
Александров йорты — Казанның Мәскәү һәм Чернышевский урамнары кисешкән урында урнашкан, 1842 елда Фома Петонди проекты буенча сәүдәгәр С. Александров өчен төзелгән ике катлы йорт.
Яссычал (Амасья)
Яссычал (Yassıçal) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Амасья илчесенә караган бер авыл (köy).
Старе Котлице
Старе Котлице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сухцице (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Варлюс (Сомма)
Варлюс — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Әл-Мүбди
Әл-Мүбди (الْمُبْدِئُ) — Аллаһның 99 исеменең берсе.
Һәр нәрсәне бар иткән, яраткан Бөек Барлык — Улдыр димәктер. Аның яратуында үрнәк алган бер нәрсә юк. Ул һәр нәрсәне беренче яраткандыр.
Лопча-Шор
Лопча-Шор — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Юнко-Шор елгасының сул ярыннан 6 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каштелойнш (Пенафиел)
Каштелойнш  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Суфли
Суфли — Испаниянең Альмерия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Караһалил (Һавза)
Караһалил (Karahalil) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Һавза илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Макраны (Глуский районы)
Макраны  (Макраны ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Австралия кыйтгасы
right|300px|thumb|Космостан күренеш Австралия кыйтгасы (Австралия континенты, australis — «көньяк») — көньяк һәм көнчыгыш ярымшарларында урнашкан кыйтга. Кыйтганың бөтен җирендә Австралия дәүләте урнаша. Кыйтга Австралия һәм Океанлык дөнья кисәгенә керә.
Сылтамалар
ckb:ئۆقیانوسیا
(5089) Надгерна
(5089) Надгерна — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 25 сентябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 SN» саналган.
Фаил Зыязов
Фаил Әбүләис улы Зыязов 1938 елның 15 октябрендә Чишмә авылында туа. Казанның 2 нче техник училищесында укып чыгып, Әлмәт шәһәрендә электромонтер булып эшли. Шуннан армиягә алына. Хәрби хезмәтен аңа башта - Севастопольда, соңыннан Кубаның Гавана шәһәрендә үтәргә туры килә.
Армиядән кайткач, Казанның "Органик синтез" берләшмәсендә эшли. Аннары Казан театр училищесыныж бутафория бүлегендә укып чыга (1968). 1969 елдан үзен рәссам-бизәүче һөнәренә багышлый. 1975 елда Чуваш дәүләт педагогия институтының художество-графика факультетын тәмамлый.
Яшьтән сәнгатьне нечкә тоемлаучы рәссам, бар күңел җылысын салып, туган як күренешләрен чагылдырган пейзажлар, натюрмортлар, халкыбыз тормышына, тарихына кагылышлы картиналар иҗат итә.
Фаил Зыязов 1992 елдан ТР Милли музеенда баш рәссам вазыйфаларын башкара. Анда төрле экспозицияләр, күргәзмәләр оештыруда турыдан-туры катнаша.Төрле яңа музей проектларын эшли. Мәсәлән, Минзәләдәге М. Җәлил музее, Тукай районындагы И. Шакиров музее аның проектлары нигезендә оеша.
Республикабызның беренче президенты Минтимер Шәймиевнең Әнәктәге музей-йортын ачуга да Фаил Зыязовның зур хезмәт өлеше кергән.
Даими рәвештә музей коллекцияләре белән эш иткән рәссамның үз әсәрләре дә музей экспонатлары кабат җанлана, аның чын тормышны тасвирлаган картиналарында талантлы рәссам почеркы гына түгел, киң карашлы тарихчы мөнәсәбәтен дә тоясың.
Фаил Зыязов - 2001 елдан Россия һәм Татарстан Рәссамнар берлекләре әгъзасы. Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре. Хезмәт ветараны. Хәзер ялда.
Ивангород
Ивангород (Ивангород, Jaanilinn) — Россия Федерациясенең Ленинград өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
18 нче гасыр башыннан 1947 елга хәтле — Нарва шәһәренең бер өлеше.
Мәскәү урамы, 37 (Казан)
Мәскәү урамы, 37 — Казанның Мәскәү урамында урнашкан, 19 нче гасыр азагында төзелгән ике катлы йорт. Бу йортта 1917 елның әприлендә Мулланур Вахитов җитәкчелегендәге Мөселман социалистик комитеты һәм 1918 елның аугысында шәһәрне акгвардиячеләрдән саклау өчен милли гаскәри чәсләр оештыру штабы эшләгән.
Ивангород
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1947 елдан, шәһәр статусын 1954 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (91,5%), украиннар (2,9%), белоруслар (1,7%).
Пезе-Нодуэн-Амбури
Пезе-Нодуэн-Амбури — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Соколики
Соколики — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Юзафова (Радзюковски авыл советы)
Юзафова (Юзафова ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шаркавшчынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Вайда (шәһәр)
Вайда (Weida) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лорел (Флорида)
Лорел  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Лорел халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лиса (коммуна, Брашов)
Лиса — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Котовице (Мазовия воеводалыгы)
Котовице  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дуглас (Аризона)
Дуглас  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Дуглас шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Актаныш вулысы
Актаныш вулысы (ئاقتانىٰش ۋولىٰسىٰ, Актанышевская волость) — Уфа губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Яңа Каенлык, Илеш (Бөре өязе), Байсар һәм Шәрип вулыслары белән чиктәш булган (1890). 8 торак пунктта 9435 кеше яшәгән. 1930 елда бетерелә, территориясе Актаныш районына кушыла.
(12212) 1981 QR2
(12212) 1981 QR2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 23 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 QR2» саналган.
Сьерро
Сьерро — Испаниянең Альмерия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әл-Мүгыйд
Әл-Мүгыйид (الْمُعِيدُ) — Аллаһның 99 исеменең берсе.
Яратканнарны юк иткәннән соң киредән яратучы, терелтүче димәктер. Үлем белән бөтен нәрсә бетми, киресенчә, чын һәм әбәди-мәңгелек хәят башлана. Моны эшләячәк тә Аллаһыдыр.
Сцибйорув
Сцибйорув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Русений-де-Сус
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Варни (Франция)
Варни — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Каштелойнш-де-Сепеда
Каштелойнш-де-Сепеда — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Макрусинка
Макрусинка (Макрусінка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Джонсон (округ, Иллинойс)
Джонсон — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Вайенна шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1812 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 891 км² тәшкил итә.
Старе Поле (Свентокшиж воеводалыгы)
Старе Поле  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грумело (Бергамо)
Грумело — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Грумело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
GSC8941-1699
GSC8941-1699 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Визикасы
Почта индексы — 429903. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97241837003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101600003000. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (97,97%).
(5090) Wyeth
(5090) Wyeth — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Камйонка
Камйонка — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Луца-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Камйонка
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Керәш-Шуран
Керәш-Шуран — Татарстан Республикасының Мөслим районындагы авыл.
Камйонка
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Керәш-Шуран
Тарих
1762 елда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Ангуран
Ангуран — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Созьва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рошня (елга)
Рошня — Россия территориясеннән ага торган елга. Чечен Республикасы, Ингушетия, Төньяк Осетия — Алания Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мартан елгасының сул ярыннан 4,5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сунжа елгасы, инештән Грозный каласына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек һәм Идел арасындагы Каспий диңгезе елгалары бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Соколова Воля
Соколова Воля — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вайлар
Вайлар (Weilar) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Вәскин
Вәскин (Васькино) — Свердловск өлкәсенең Түбән Сырга районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Әл-Мүхйи
Әл-Мүхьйи (الْمُحْيِ) — Аллаһның 99 исеменең берсе.
Яратып тормыш бирүче, яшәтүче димәктер. Аллаһының теләге булмаса, бернинди барлык хәят тапмас иде. Кайбер галимнәр бу исемне гарифләрнең (Аллаһының сөеклеләренең) күңелләрен баеткан, җанландырган мәгънәсендә аңлаталар.
Кеннонвилл (Юта)
Кеннонвилл  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юкава
Юкава (Юкава ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Дубровенский районында урнашкан авыл.
Ястыҗа (Мусабейли)
Ястыҗа (Yastıca) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Килис иле Мусабейли илчесенә караган бер авыл (köy).
Юкава
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
(12213) 1981 QN3
Тарихы
1981 елның 26 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 QN3» саналган.
Лиса (коммуна, Телеорман)
Лиса — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Малатовки
Малатовки (Малатоўкі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Караһалил (Сүлейманпаша)
Караһалил (Karahalil) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Сүлейманпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Коваш (Лозада)
Коваш  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Которидз
Которидз — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Старий Бостув
Старий Бостув — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Коваш (Лозада)
Географиясе
Мәйданы —.
Которидз
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тааль
Тааль — Испаниянең Альмерия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Анатолий Чехов
Анатолий Иванович Чехов (1923—1967) - Бөек Ватан сугышы елларында Сталинград фронты 62 нче армиясенең 13 нче гвардия укчы дивизия снайперы, Кызыл Йолдыз ордены кавалеры. Анатолий исәбендә дошманның 265 юк ителгән солдат һәм офицеры.
Варси (Сомма)
Варси — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Анатолий Чехов
Биографиясе
Анатолий Иванович Чехов 1923 елның 2 маенда Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы Чаллы кантонының Бондюг авылында туган. 1939 елның июненнән Анатолий Казан тасма фабрикасының монтаж цехында слесарь ярдәмчесе булып эшли.
1942 елның 5 апрелендә Анатолий армиягә чакырыла, анда снайпер-инструкторлар әзерләү буенча Мәскәү мәктәбенә юллама ала, аннан соң, 1942 елның сентябрендә Сталинград сугышында тамыр сынуга нигез салган генерал Александр Родимцевның Ленин орденлы дивизиясенең 13-нче гвардия укчылар полкының 39-нчы гвардия укчылар полкына билгеләнә. 1942 елның 21 сентябреннән 10 октябренә кадәр урам сугышлары вакытында 39нчы полкның 1нче батальонының 3нче укчы ротасы снайперы Анатолий Чехов утыз солдатны һәм бер офицерны юк итә, шуның өчен Кызыл Байрак орденына тәкъдим ителә, аны 1942 елның 6 ноябрендә ала. Бу вакытта аның исәбендә 55 үтерелгән солдат һәм дошман офицеры булган. Сталинград снайперының батырлыгы турында ил 16 ноябрьдә «Красная звезда» газетасында бастырылган Василий Гроссманның «Сталинградская быль» хикәясеннән белә. Сталинград сугышында җиңүгә китергән батырлыгы һәм югары хәрби осталыгы өчен, 62-нче армиянең дүрт хәрби хезмәткәре арасында Анатолий Чехов Советлар Берлеге каһарманы исеменә тәкъдим ителә, ләкин бүләккә һәм исемнәргә тәкъдим ителгән документлар белән самолёт бәреп төшерелә һәм Мәскәүгә барып җитми.
Сталинградтан соң Анатолий Чехов Курск, Орел, Белгород өчен сугышларда катнаша. 1942 елның октябреннән 1943 елның 28 гыйнварына кадәр булган чорда снайпер Чеховның снайпер исәбендә дошманның 265 (кайбер чыганаклар буенча 256 -Сталинград сугышы өчен исәп), юк ителгән солдатлар һәм офицерлар. 1943 елда, Киев янындагы сугышларда, Анатолий икенче җәрәхәт ала, шартлау белән аның аяк табанын өзә (кайбер чыганаклар буенча Курск янындагы сугышта Чеховның ике аягы да яралана ). 1944 елда Чехов дәваланганнан соң, табиб-хезмәт эксперт комиссиясе (ВТЭК) карары белән инвалидлыкның 3 нче төркемен ала һәм Казанга кайта, анда җирле электромеханика заводында газ белән эретеп ябыштыручы булып эшли. 22 ел дәвамында Анатолийның иптәшләре һәм хезмәттәшләре Анатолийны һәлак булган дип саныйлар, бары тик 1965 елда гына атаклы снайпер Анатолий Чехов  турында документаль фильмнар төшерелүе, матбугатта басмалар пәйда булуы мәгълүм була. Анатолий Иванович 1967 елның 6 июнендә Горькийда үлә, ул анда абыйсына кунакка килгән була. Чехов Казанда Арча зиратында җирләнә.
Лохмен (Флорида)
Географиясе
Лохмен халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Акташ вулысы
Акташ вулысы (ئاقتاش ۋولىٰسىٰ, Акташевская волость) — Уфа губернасына һәм Татарстан АССРга кергән административ-территориаль берәмлек.
Варварин, Әлмәт, Урсалы (Самар губернасының Бөгелмә өязе), Ырысби, Троицки, Зәй, Иске Кәшер һәм Яңа Спас вулыслары белән чиктәш булган (1890). 11 торак пунктта 13420 кеше яшәгән. 1930 елда бетерелә, территориясе Акташ районына кушыла.
Паласка
Паласка (Palasca) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Л’Иль-Рус кантонына карый.
Сцихава
Сцихава — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пюешабон
Пюешабон — Франциянең Эро департаментында урнашкан коммуна.
Вайнберген
Вайнберген (Weinbergen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эйвондейл (Аризона)
Эйвондейл  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Эйвондейл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Табернас
Табернас — Испаниянең Альмерия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ижау
Ижау (Ижкар; Ижевск)  – Россия шәhәре, Удмурт Республикасының башкаласы.
2020 елның 2 июленнән — «Хезмәт даны шәһәре».
География
Шәhәр Көнчыгыш Европа тигезлегендә, Идел һәм Нократ елгалар арасында, Иж елгасы буенда урнашкан. Шәһәрнең төп сулыгы — XVIII гасырның икенче яртысында корылган Ижау буасы (мәйдан — 2 200 га).
Горький тимер юлының Ижевск станциясе. Шәһәр аша Р320 (Алабуга — Ижау), Р321 (Ижау — Игра — Сарапул), Р322 (Ижау — Сарапул) автоюллар баралар.
Ижау аэропорты.
Сәгать поясы
left|100px Ижау халыкара стандарт буенча Samara Time Zone (MSK/MSD) сәгать поясында урнаша. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +4:00 гә тигез.
Климат
Елда айларның иң салкыны — февраль (уртача −16,1 °C), иң җылысы — июль (уртача 13,4 °C). Елның урта җил тизлеге — 3,6 м/с, һава дымлылыгы — 76%.
Исем чыганагы
Шәһәр исеме Иж елгасының исеменнән чыккан.
Тарих
1582 елда Иван IV указы буенча, Иж буендагы җирләре Яушев кенәзенә бүләкләнәләр. 1720-елларда Яушевлар бу җирләрне Россиянең дәүләт эшчесе генерал-майор Котлымөхәммәт Тевкелевка саталар.
Ижау заводы
200px|thumb|right thumb|200px|Михайлов соборы Ижау 1760 елда Тәфкилев морзаның җирләрендә аның белән алдан килешүсез тимер ясау заводы янындагы бистә буларак нигезләнә.
1760 елда Ижауда тимер кою заводы. 1763 елда Ижау буасы булдырыла.
1774 елда шәһәрне пугачёвчылар алалар, завод талала һәм өлешчә яндырып бетерелә.
Революция һәм Ватандашлар сугышы
Моны да карагыз: Ижау-Воткинск күтәрелеше
1917 елның мартында заводта Эшче депутатлар Советы оештырыла, сентябрьдә ул большевиклар тулы контроле астында күчә. 27 сентябрьдә шәһәрдә Совет хакимияте игълан ителә.
1918 елның 21 февралендә Ижау Эшче, Солдат һәм крестьян депутатлар Советы Ижау заводны шәһәр дип игълан итә.
1918 елның майда большевиклар Советны куып тараталар, аның лидерларны арестка салалар. 8 августта Ижауда һәм Воткинскда большевикларга каршы восстание күтәрелә, Ижау халык армиясе (Ижевская народная армия) оештырыла. Кызыл армия шәһәрне 7 ноябрьдә басып ала.
1919 елның 13 апрельдә шәһәрне акгвардиячеләр алалар. 1919 елның 8 июньдә Кызыл армия шәһәрне штурм белән ала.
Совет чоры
1921 елның июнендә Глазовтан Ижауга Вәтәк автономияле өлкәсе үзәге күчерелә. 1934 елдан — Удмурт Автономияле Совет Социалистик Республикасы башкаласы.
1929 елда Россиянең беренче мотоциклы Ижау машиналар төзү заводында җыела.
1935 елда шәһәрдә трамвай хәрәкәте ачыла.
Бөек Ватан сугышы вакытында Ижауга берничә оборона предприятиеләре эвакуацияләнәләр.
1947 елда Ижау мотозаводында Калашников автоматы җыела башлана. 1966 елда Ижау автозаводы төзелә.
1984—1987 елларда шәһәр ССРБ оборона министры Дмитрий Устинов хөрмәтенә Устинов исемен йөрткән.
Эчке бүленеш
200px|right 1934 елның 2 марттагы Удмурт өлкә башкарма комитетының карары буенча Ижауда өч район оештырыла: Азин районы, Жданов районы, Пастухов районы. 1945 елда бар булган районнарны кечерәйтү нәтҗәсендә шәһәрдә Беренче Май һәм Октябрь районнары барлыкка киләләр.
1960 елда барлык районнар бетереләләр, ләкин 1962 елда районнарга бүленеш кире кайтарыла: Ленин, Октябрь һәм Беренче Май районнары оештырылалар. 1963 елда Октябрь районы составыннан Индустриаль районы чыгарыла. 1987 елда Индустриаль районы өлешеннән Устинов районы оештырыла.
Хәзерге вакытта Ижау 5 районына бүленә:
Икътисад
200px|thumb|right Шәһәрнең төп ширкәтләре:
Югары уку йортлары
һ. б. югары уку йортлары
Сокольники (Карпатасты воеводалыгы)
Сокольники — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кингисепп
Ки́нгисепп (Кингисепп) (1922 елга кадәр - Ямбург) — Россия Федерациясенең Ленинград өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1384 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (93,4%), украиннар (2,0%), белоруслар (1,2%).
GSC8942-2008
GSC8942-2008 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Лучехалета-Се
Лучехалета-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тиутей-Яха елгасының уң ярыннан 45 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Үвәйс әл-Карани
Үвәйс әл-Карани, Үвәйс ибн Әмир ибн Җүз ибн Мәлик ибн Әмр әл-Муради әл-Карани, татарларда Вәйс әл-Карани, Вәйсел-Карани (أويس القاراني, 594 ел, Йәмән, Морат әл-Каран — 657 ел, Сүрия) — мөселман әүлиясе, табигыйн, суфичылык хәрәкәтендә күпсанлы тәрәкыятьләрнең башы булган үвәйсилеккә нигез салучы.
Тәрҗемәи хәле
594 елда Йәмәндә Каран (Морат әл-Каран) авылында Каһтан кабиләсеннән чыккан Каранугыллары (Бени Каран) гаиләсендә туган (шул авылга нисбәтле Карани дигән тәхәллүс алган). Гаиләсе фәкыйрьлектә яши, тирә-якта мәҗүсилек хөкем сөрә, кешеләр таш сыннарга — потларга табына. Әтисе Әмир (вариантлар: Әнис, әл-Халис) улы кечкенә вакытта ук үлеп китә. Әнисе авыруы белән авырып, урын өстенә егыла. Үвәйскә белем алу өчен бернинди мөмкинлек тә булмый. Кече яшьтән авылдашларының дөяләрен көтәргә яллана. Сыннарга табынудан баш тарткан өчен авылдашлары белән арасы бозыла. Авылда аны «дивана» дип атыйлар. Үвәйс үз эченә бикләнә, дөресрәге, табигатькә китә: көннәр буе далада-чүлдә көтү көтә, дөяләр, кошлар, агачлар, үлән-чәчәкләр, җил белән, төнлә күк һәм йолдызлар белән сөйләшә, аларны аңларга омтыла. Табигатьне күзәтү, дөньяның ничек барлыкка килүе турында уйланулар аны ут, җир-су, кешеләр, хайваннар, бөҗәкләр ниндидер таш сыннар тарафыннан түгел, ә бөек көч — Тәңре, Аллаһ тарафыннан яратылган дигән фикергә китерә. Аллаһ, аның фикеренчә, әллә ничә түгел, ул Бер генә, Ул мәңге булган һәм булачак. Ул шул кадәр көчле, кодрәтле, Җир йөзендәге тау-ташлардан алып җир астындагы кортларга кадәр хасил иткән. Кешеләр дә Аның балалары, тик алар әле шул кадәр томана, үз куллары белән ясаган таш аллаларына багынып, чын Аллаһның кайда икәненә төшенә алмыйлар. Авыл халкы Үвәйсне көннән-көн чит итә, диваналыгы дөяләргә күчәр дип, аңа көтүне дә тапшырмаска карар итәләр. Кешеләр аның сәерлегеннән, алдан күрүчәнлегеннән, онытылып, сәҗдәдә утыруыннан куркалар. Үвәйс аларга рәнҗеми, аның ышануынча, кешеләр — Аллаһ тарафыннан яратылган затлар, аларга үпкәләү Аллаһка үпкәләү булыр иде.
Ислам
Мөхәммәд пәйгамбәр үзенә Аллаһ тарафыннан билгеләнгән бөек эшне — ислам динен халыкларга тарату эшен башлап җибәрә. Ислам нуры Каран авылына да килеп җитә. Кешеләр хаҗга, Мөхәммәд пәйгамбәр фатихасын алырга йөри башлыйлар. Үвәйснең дә Мөхәммәд пәйгамбәрне исән вакытта барып күрәсе килә, ләкин ул авыру әнисен ташлап китә алмый. Әнисеннән рөхсәт алып, Мәдинәгә бара, ләкин Мөхәммәд пәйгамбәр сәфәрдә булуы сәбәпле, алар очраша алмый. Үвәйснең килгәнен хатыны Гайшәдән ишеткән пәйгамбәр очраша алмауларына борчыла, якыннары Гали белән Гомәргә үзе үлгәннән соң чапанын Үвәйскә тапшырырыга куша.
Исән-сау әнисе янына кайтып җиткән Үвәйс көтү көтүен, бер Аллаһына табынуын дәвам итә. Гали белән Гомәр аңа пәйгамбәрнең әманәтен-хирканы (чапанны) тапшыргач, авылдашларының Вәйс әл-Каранига мөнәсәбәтләре үзгәрә. Дан-шөһрәттән качып, ул Куфә якларына китә, дәрвишлеген дәвам иттерә. Үлгән елы күп китапларда 657 ел дип күрсәтелә, үлеме хакында мәгълүматлар каршылыклы: кайбер авторлар аны Азәрбайҗанга сәяхәтеннән чирләп кайтып, үз илендә үлгән, дип язалар, икенчеләре (мәсәлән, Ибн Баттута) хәзрәти Гали заманында Сыйффыйн сугышында (ru) һәлак булган, диләр.
Үвәйсилек
Аңа бик күп кешеләр дус, иптәш, шәкерт булырга телиләр, ләкин Үвәйс һәрвакыт баш тарта. Чөнки аның бердәнбер дусты, бердәнбер сөеклесе Аллаһ үзе була. Аның фикеренчә, Аллаһка юлны кешеләр бернинди җитәкчесез, үзләре табарга тиеш, һәркем үзен-үзе Аңа лаеклы итеп тәрбияләргә тиеш. Бу принцип Вәйс әл-Карани үлгәннән соң туган суфичылык хәрәкәте – «үвәйсилек»нең дә төп принцибын тәшкил итә.
Тәрикатьләр
Вәйс әл-Карани бик күп суфилар өчен идеал (камиллек үрнәге) булган. Аның юлыннан китеп, камиллеккә ирешкән, үз тәрикатьләрен төзегән мөтәсауыфлар:
Вәйс әл-Караниның дини культына табыну Урта Азиядә киң таралган. Үзбәкстанда (Каракалпакстан, Нәмәнгән өлкәсе), Таҗикстанда аңа багышланган мавзолейлар бар
Вәйс әл-Карани әдәбиятта
Вәйс әл-Караниның исемен, данын бөтен мөселман дөньясына таратучы беренче кеше Фәридетдин Гаттар һәм аның «Тәзкирәт әл-әүлия» китабы була. Зәххәбинең «Тариху дүвәл әл-ислам», ибн Җәрир Табәринең «Хилвәт әл-әүлия», Әбү Хәмид Газзалиның «Ихъян голум әд-дин», Хуҗвириның «Кәшфүл-махҗиб» хезмәтләре дә бар.
Вәйс әл-Караниның бөек каһарманлыгы турында гарәп, фарсы, төрек әдәбиятларында күп санлы әсәрләр иҗат ителгән. Юныс Әмрә (XII-XIII гасырлар), Ташлыҗалы Яхъя (XVI гасыр), Шәрәф ханымның (XIX гасыр) Вәйс әл-Каранига багышланган шигырьләре, Сабайиның 685 бәетлек мәснәвие булуы билгеле. Яңа заманда Хашим Көпрүлә, Шәйх Җәмалуллаһ, Яхъя Бенекай, Х. Рахми Шенсәс, Раиф Җиласун (Raif Cilasun) Вәйс әл-Караниның илаһи гашыйклыгы турында повестьлар, драмалар иҗат иткән.
Вәйс әл-Каранины татарлар да яхшы белгән. XVIII гасыр урталары - XIX гасыр башларында яшәгән Әхмәдбик дигән татар шагыйре иҗатында да Вәйс әл-Каранига зур урын бирелгән. «Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани» мөнәҗәте (Юныс Әмрәгә нисбәт ителә) татарлар арасында шактый киң таралган була.
«Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани»
Һәр сәхәр вакътында калкыб гизәрде Йапанны-йазыны сәйран итәрде,- Гъәдәте бу иде: дәүә көтәрде,- Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани, Гъәрәб чүлләрендә Вәйс әл-солтани.
Һәр сәхәр вакътында бу иде : Йастыгы таш иде, түшәге – ; Алланың, сәүдеге дусты,- Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани, Гъәрәб чүлләрендә Вәйс әл-солтани.
Һәр сәхәр вакътында бу иде эше: Арпадан икмәкде ашы, күзендин мөбарәк яше,- Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани, Гъәрәб чүлләрендә Вәйс әл-солтани.
бар иде хөрмә талыннан, бар иде дәүә йоныннан; Һич хата чыкмасде аның теленнән,- Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани, Гъәрәб чүлләрендә Вәйс әл-солтани.
Пәйгъәмбәр мәчетдән килде, Гъәйшәдән сорады: «Эүә кем килде?» Дустының килдекен нурыннан белде,- Йәмән илләрендә Вәйс әл-Карани, Гъәрәб чүлләрендә Вәйс әл-солтани.
Русений-Ной
Русений-Ной — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грумело (Бреша)
Грумело — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Грумело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
(12214) Мирошников
(12214) Мирошников — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 7 сентябрендә Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 RF2» саналган.
(5091) Исаковский
(5091) Исаковский — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 25 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 SD4» саналган.
Ирина Шәрипова
Ирина Шәрипова (1992 елның 7 феврале, Бохара, Үзбәкстан) — Россия топ-моделе. «Татарстан Гүзәле» 2010, «Дөнья Гүзәле 2010» конкурсында Россияне тәкъдим иткән беренче «вице-мисс Россия» 2010.
Биография
Халыкара подиумда 2012 елда дебют ясый, 2013 елда Marie Claire журналының тышлыгына эләгә. 2014 елның сентябрендә Миланда мода атнасында Dolce & Gabbana күргәзмәсен ача.
Төрле вакытта Akris, Billy Reid, Cedric Charlier, Chanel, Dsquared2, Dolce & Gabbana, Ermanno Scervino, Giorgio Armani, Givenchy, Holmes & Yang, Jeremy Scott, Kenzo, Mara Hoffman, Marc Jacobs, Nicholas K, Nina Ricci, Oscar de la Renta, Pamela Rolland, Philipp Plein, Rag & Bone, Ralph Lauren, Sonia Rykiel, TopShop, Tory Burch, Valentin Yudashkin, Versace, Vivienne Westwood һәм башка күргәзмәләрдә катнаша.
2014 елда Victoria's Secret компаниясенең йомгаклау күргәзмәсенә чакырыла.
Ковелаш (Трофа)
Ковелаш  — Португалиянең Порту округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Волга (Шөмерле районы)
Волга (Атăл, Волга) — Чуашстанның Шөмерле районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429102. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97250830003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101900000800. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2138.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (97,93%).
Кенош (Юта)
Кенош  — Америка Кушма Штатларының Юта штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Айдарский
Айдарский — сәхнә псевдонимы, шулай ук фамилия.
Кейн (округ, Иллинойс)
Кейн — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Дженива шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1836 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1347 км² тәшкил итә.
Капинце
Капинце — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.