cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
(3756) Раскэннон
(3756) Раскэннон  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1979 елның 25 июнендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 MV6» саналган.
Эрмийон
Эрмийон (Hermillon) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Сен-Жан-де-Морьен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,06 км².
Вироло (Варезе)
Вироло — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вироло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Грезье-ла-Варенн
Грезье-ла-Варенн — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Раадивере
Раадивере (Raadivere) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
Ленквиця
Ленквиця — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Парадиж
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ильяс Мөхәммәтҗанов
Ильяс Мулланурович Мөхәммәтҗанов - Татар дәүләт педагогика университетының көнчыгыш телләр факультетының экономика һәм идарә итү кафедрасы доценты, филология фәннәре кандидаты, югары категорияле география, биология һәм гарәп теле укытучысы, Каюм Насыйри исемендәге премия лауреаты, бик күп җырлар авторы.
= Тәрҗемәи хәле = Ильяс Мулланур улы Мөхәммәтҗанов 1977 елның 2 сентябрендә Татарстан чигендә урнашкан гүзәл табигатьле Нократ Аланы якларында, Киров өлкәсенең Урта Шөн авылында ,укытучылар гаиләсендә дөньяга   килә.
Урта мәктәпне тәмамлагач, КДПУ география һәм биология бүлегенә укырга керә.
Педагогика университетының 4 курсында укыганда, Ильяс Татар-Америка региональ институтының чит телләр бүлегенә укырга керә, гарәп телен өйрәнә.Ә 2003 елда Ильяс Мөхәммәтҗан Татарстан Республикасы Фәннәр Академиясе нең татар теле һәм әдәбияты бүлеге аспирантурасын тәмамлый. Шулай итеп, Ильяс тугыз ел эчендә өч югары белем алырга өлгерә.
Шухорма
Шухорма — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Хотча елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Ильяс Мөхәммәтҗанов
Хәзерге вакытта ул университетта эшләү белән беррәттән, Казандагы 27 гимназиядә география фәнен һәм гарәп телен укыта.
Шухорма
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Ильяс Мөхәммәтҗанов
= Бүләкләре, мактаулы исемнәре = Татар мәгар ифен үстерүдәге лаеклы хезмәтләре өчен Ильяс Мулланур улы Мөхәммәтҗан Татарстан Республикасының Каюм Насыйри исемендәге Дәүләт премиясе иясе.
Ел саен диярлек “ Ел укытучысы”, “ Иң яхшы сыйныф җитәкчесе”.”Иң яхшы укытучы” бәйгеләрендә катнашып,призлы урыннарга лаек була. 2011 нче елда ул “Укытучы-тикшеренүче”,  2011, 2012елларда  “ Алгарыш”, “ Татарстан Республикасы  өчен 50 иң яхшы инновацион идея” бәйгеләрендә җиңүче булды. Ул шулай ук өстенлекле «Мəгариф» илкүлəм милли проекты җиңүчесе дə.
Ильяс Мулланур улы Мөхəммəтҗанов күп санлы медальлəр иясе. 2015 нче елда ул Россия нең табигать фəннəре академиясе карары белəн «Европейское качество» (Gold medal “European Quality”) алтын медале белəн бүлəклəнде; шулай ук «Гомуми белем бирү өлкəсендəге новаторлык эше өчен» һəм «Милли казаныш» алтын медальлəренə лаек булды. География фəне һəм мəгариф өлкəсендəге казанышлары өчен Васка да Гама, мəгарифтə һəм педагогика фəне үсешендəге уңышлары өчен Константин Ушинский, В.И. Вернадский, Макс Вебер, М.В.Ломоносов медальлəренə ия булды. 2015нче елда Ильяс Мулланур улы Россиянең табигать фəннəре Академиясе профессоры дəрəҗəсенə иреште, Академия президиумы карары белəн ул «Россиянең танылган галимнəре» реестрына кертелде.
= Әсәрләре = Нократ якларының гүзəл табигате тəэсиреннəнме, əллə анасөте белəн күңеленə сеңгəнгəме, əллə туган авылының данлыклышəхеслəренə – Дамирə Нургалиева, Əлфирə Зиннəтова, РафаэльСибат, Лəбибə Ихсанова, Венера Ихсановага соклануыннанмы,Ильяс яшьтəн үк шигьри күңелле, җор телле һəм бик шук булып
“ Көтеп алган бәхет”, “Шөн ягыннан болытлар агыла” повестьлары  ,
Туган якка багышлап язылган “Туган ягым яшел бишек”, Нократ буе”, “Таң авылы”, “ Авылыма кайтып барышлый! ” ,“Тормыш мәгънәсе”  дигән    шигырьләре
Ни чәчсәң, шуны урырсың” дигән музыкаль комедиясе ,“Мәхәббәт дулкыны” .
Тормышыбызда иң газиз, иң кадерле кешеләребезгә багышлап иҗат  ителгән шигырьләре “Әнкәйгә хат”, “Фәүзия әбигә” “ Әнкәй”, “ Әни”, “Әниемә “
Ильяс әфәнденең тынгысын җанын җыр, музыка дөньясының тылсымлы көче үзенә тарта: ул көйләр иҗат итә.Аның “ Алтын көз”, “ Кадерлемә”, “Юллар “, “Сөембикә “ , “ Әй , Казаным”, “ Малмыҗ”, “ Әнием гөлләре” һәм башка җырлары бик популярлашып китте.
= Сылтамалар = https://vk.com/id108249236
https://search.rsl.ru/ru/record/01004363142
Залесе (гмина Вельгомлини)
Залесе  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Әбелфида
Әбелфида (, —, ) — гарәп галиме. Мәмлүк солтаннарының Кече Азия яуларында (1301, 1315) катнаша һәм шул елларда үзенең мәшһүр тарихи әсәре «Әл-Мөхтәсәр фи тарих әл-бәшәр» («Кешелекнең кыскача тарихы»)ның төп өлешен яза. 1320 елда Хәма әмирлегенә (Сүрия) хаким итеп билгеләнә һәм Мәлик ал-Мөәйяд кушаматын ала. Астрономия, медицина, тарих, ботаника, география белән шөгыльләнгән. «Тәкъвим әл-бөлдан» («Дәүләтләр тәртибе», 1321) әсәренең беренче бүлегендә Җирнең бүленеше, экватор, җиде икълим (климат) турында языла, диңгезләр, күлләр, елгалар һәм таулар тасвирлана. Икенче бүлегендә Җир мәмләкәтләре турында мәгълүматлар бирелә.
Марневка
Марневка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луза елгасының уң ярыннан 169 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
ZFP69B
ZFP69B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Фаунтен-Гилл (Пенсильвания)
Фаунтен-Гилл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Поль-Лизонн
Сен-Поль-Лизонн — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Знаменка (Коми)
Климат
Знаменка климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Икизкую (Нурдагы)
Икизкую (İkizkuyu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Нурдагы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Знаменка (Коми)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (89%).
Педурень (Попешть, Ясси)
Педурень — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сан-Жуан-ду-Соту
Географиясе
Мәйданы —.
Палата (агрошәһәрчек)
Палата (Палата ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Таусте
Таусте — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 7169
NGC 7169 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(3516) Рушева
(3516) Рушева  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1982 елның 21 октябрендә Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 UH7» саналган.
Висьнев-Колёния
Висьнев-Колёния — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Раадна
Раадна (Raadna) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
Доганпынар (Пүлүмүр)
Доганпынар (Doğanpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Пүлүмүр илчесенә караган бер авыл (köy).
Керэли
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Парадище
Парадище — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вирти (Тренто)
Вирти — Италиянең Трентино-Альто-Адиҗе төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вирти Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Эрнест Резерфорд
Эрне́ст Ре́зерфорд (Ernest Rutherford; 1871 елның 30 августы, Спринг Грув — 1937 елның 19 октябре, Кембриҗ) — британ физигы. Яңа Зеландиядә туган.
Төш физикасының «атасы» буларак мәгълүм. Химия буенча Нобель бүләге лауреаты (1908).
ZFP82
ZFP82 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Тарново-Госки
Тарново-Госки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Залесе (гмина Дружбице)
Залесе  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ленкиня (Диңгез буе воеводалыгы)
Ленкиня  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Бескачанка
Бескачанка — Россия территориясеннән ага торган елга. Татарстан Республикасында биләмәләрендә ага. Елга Шилнә елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сен-Помпон
Сен-Помпон — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Татарстан Республикасы Журналистлар берлеге
Татарстан Республикасы Журналистлар берлеге (Союз журналистов Республики Татарстан) — республика иҗтимагый оешмасы, Татарстанның матбугат, телевидение, китап нәшрияты, мәгълүмат агентлыклары хезмәткәрләренең иҗади һөнәри берләшмәсе, «Россия Журналистлар берлеге» Гомумроссия иҗтимагый оешмасының Татарстан төбәк бүлекчәсе (Татарстанское региональное отделение Общероссийской общественной организации «Союз журналистов России). Берлек максат итеп үзенең әгъзаларына авторлык хокукларын үтәүдә ярдәм итү, журналистларны хокукый һәм социаль яклау белән тәэмин итү һ. б. бурычлар куя.
1918 елда Казан совет журналистларының берлеге буларак оешкан, 1919 елда Казан һәм Казан губернасы совет журналистларының берлеге итеп үзгәртелә. 1957 елның июлендә Татарстан АССР журналистлар берлеге оештырыла. Берлекнең беренче рәисе — Галим Мәҗит улы Рябков (1906—1977), 1950—1959 елларда «Совет Татарстаны» газетасының баш мөхәррире.
Тарих
1897 ел башында Санкт-Петербургта рус әдәби җәмгыяте каршында «Рус язучыларының үзара ярдәмләшү берлеге» (Союз взаимопомощи русских писателей) оештырыла. Әлеге оешманың Казанда яшәүче әгъзасы Николай Васильев шәһәрдә берлекнең «җирле хакимиятләр алдында матбугатка кагылышлы сораулар бирү хокукы» булган филиалын булдыру башлангычы белән чыга.
Казанда төрле елларда Казан университеты каршында «Ученые записки», «Известия общества археологии и этнографии», «Казанские известия» (1811—1820), «Волжско-Камское слово», «Камско-Волжская газета», «Казанский биржевой листок», «Камско-Волжский край», «Казанский телеграф», «Волжский вестник» һ. б. басмалар нәшер ителә.
XIX гасыр ахырында Казан зур нәшрият үзәге була, ул Россиядә басыла торган газета һәм журналлар саны буенча өченче урында тора. Казанда «Рус язучыларының үзара ярдәмләшү берлеге»нең әдәбиятчыларны, журналистларны, галимнәрне, юристларны, редакторларны, нәширләрне берләштергән төбәк бүлекчәсе төзелә. Ләкин 1901 елда патша хөкүмәте тарафыннан «Рус язучыларының үзара ярдәмләшү берлеге» тыела.
Инкыйлабтан соң
1917 елның 16 июнендә Казан басмалары инициативасы белән Казан университетында җирле газеталар хезмәткәрләренең җыелышы була. Көн тәртибендә Казанда матбугат әһелләре берлеген оештыру мәсьәләсе буенча фикер алышу тора. Булачак берлекнең бурычлары турында фикер алышканнан соң, җыелыш төркемнәр буенча эшләргә карар итә: журналистлар, газета контораларында эшләүчеләр һәм корректорлар аерым-аерым үз устав проектларын эшләргә, аннары төркемнәрне берләштерү турында фикер алышырга тиеш була. 1917 елның 3-5 (16-18) июлендәге вакыйгалар һәм 1917 елның 25-26 октябрендәге Октябрь инкыйлабы Казанда вакытлы матбугат әһелләре берлеген оештыруны тәмамларга мөмкинлек бирми.
1917 елның 27 октябрендә Халык Комиссарлары Советы тарафыннан кабул ителгән «Матбугат турындагы декрет»ка карамастан, Казанда «Камско–Волжская речь», «Казанский телеграф», «Казанские губернские ведомости», «Крестьянская газета», «Кызыл байрак» (Мөселман социалистик комитеты органы) һәм башка басмалар чыга.
1917 елның 21 ноябрендә «Игъланнарга дәүләт монополиясен кертү турында» декрет, 1918 елның 28 гыйнварында — «Революцион матбугат трибуналы турында» декрет, 1918 елның 21 февралендә «Социалистик Ватан куркыныч астында» дигән декрет–өндәмә кабул ителә. Нәтиҗәдә, «революцион көрәш эшенә каршы торучы» басмаларның барысы да ябыла, әлеге басмаларның мөхәррирләре һәм хезмәткәрләре окоплар казуга һәм башка оборона эшләренә җәлеп ителә.
1917 елның декабрендә губерна шәһәрләрендә Советлар каршында оештырылган Матбугат эшләре буенча комиссариатлар (Комиссариаты по делам печати) большевиклар партиясенең матбугат өлкәсендәге сәясәтен тормышка ашыру буенча эзлекле чаралар уздыра башлый.
1918 елның 4 августында ХКШ «Барлык буржуаз газеталарны ябу турында» декрет кабул итә. 1918 елның җәенә Казанда партия-совет басмаларының бердәм системасы раслана. Мәсәлән, 1917—1920 елларда элеккеге Казан губернасы чикләрендә 150 гә якын газета һәм журнал чыгарыла. Алар рус, татар (шул исәптән керәшен), чуаш, мари, удмурт, маҗар, чех, алман һ. б. телләрдә нәшер ителә. Басма продукция күләме буенча Казан, Мәскәү һәм Петроградтан кала, өченче урында тора. Алабуга өяз шәһәрендә 1917—1920 елларда газеталар биш телдә чыга. Чистай, Бөгелмә, Тәтеш, Минзәлә, Спас һәм Казан губернасының башка өяз үзәкләрендә дә берничәшәр газета басыла. Болар барысы да журналистларның һөнәри берлеген булдыру максатында иҗади көчләрне берләштерү өчен уңай шартлар тудыра.
Казан Журналистлар берлеге
1918 елның ноябрендә Мәскәүдә I Бөтенроссия совет журналистлары съезды уза. Әлеге съезд турында «Знамя революции» газетасында басылган хисап Мәскәү съезды делегатлары арасында Казан вәкилләре булуын күрсәтә.
1918 елның 21 декабрендә Совет матбугаты белән хезмәттәшлек иткән журналистларның беренче оештыру җыелышы була. Җыелышны «Знамя революции» газетасының җаваплы мөхәррире Л. С. Агниев алып бара. Казан Журналистлар берлеген оештыру турындагы докладны «Бедняк» газетасы мөхәррире А. Барщевский ясый. Казан Журналистлар берлеге уставы нигезе итеп совет журналистларының беренче съезды тарафыннан кабул ителгән Мәскәү Журналистлар берлеге уставын алырга карар кылына. Казан шәһәре һәм Казан губернасы Журналистлар берлекләрен оештыру буенча вакытлы бюро сайлана. Мәскәүдә узачак совет журналистларының икенче съездына делегат итеп вакытлы бюро исеменнән «Знамя революция» газетасы хезмәткәре П. Ионов сайлана. 1918 елның декабрь ахырында Казан журналистларының һөнәри иҗади берлеге — Казан совет журналистларының берлеге оешып бетә.
1919 елда Казан һәм Казан губернасы совет журналистларының берлеге итеп үзгәртелә.
Яңа заман
1957 елның июлендә Татарстан АССР журналистлар берлеге оештырыла.
1992 елда журналистлар берлеген «Татарстан Республикасының БДБ илләренең журналистлар берлекләре конфедерациясе составына керүче бәйсез һөнәри иҗади берлеге» итеп билгеләүче Уставы кабул ителгән.
1998 елның гыйнварына берлектә — 700, 2018 елда — 1200 әгъза булган (аларның 200 дән артыгы Россия Журналистлар берлеге әгъзалары булып тора, 140 кешенең Халыкара журналист карточкасы бар ).
2020 елда «Россия Журналистлар берлеге» Гомумроссия иҗтимагый оешмасының Татарстан төбәк бүлекчәсен оештыру башлана.
Җирле бүлекчәләре
Казанда һәм муниципаль районнарда 50 дән артык эре территориаль бүлекчә һәм журналистлар оешмалары эшли.
Бина
Казанның Декабристлар урамы, 179нчы йорт адресы буенча урнашкан 255 кв. м мәйданлы бинаны Казан хакимияте Татарстан Журналистлар берлегенә муниципаль преференция хокукларында биргән. Биредә ике конференц-зал бар, секретариат, Журналистика ветераннары Советы, журналистлар фонды бүлмәләре оргтехника белән җиһазландырылган. Журналистлар берлеге бинада район, корпоратив газеталар хезмәткәрләре өчен практик, укыту семинарлары үткәрә, матбугат клубы, эшлекле журналистика лигасы булдырылган.
Музей
2014 елның 28 маенда Декабристлар урамындагы Журналистлар йортында Журналистика музее ачылган.
Сан-Жулиан-душ-Пассуш
Сан-Жулиан-душ-Пассуш — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Фарр (Техас)
Фарр  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грезье-ле-Марше
Грезье-ле-Марше — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Арнот (Пенсильвания)
Арнот  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Арнот халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ходяково
Ходяково (Хитекушкӑнь, Ходяково) — Чуашстанның Әлек районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 182 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Natriy etilatı
Natriy etilatı - alkogolyat, etil spirtınıñ vodorodın natriy belän almaştırudan tabılğan produktı.
Икизкую (Огузэли)
Икизкую (İkizkuyu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Огузэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Раадувере
Раадувере (Raaduvere) — Эстониянең Йыгевамаа өязендә урнашкан авыл.
NGC 7170
NGC 7170 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Җылылык белән тәэмин итү
Җылылык белән тәэмин итү (heating)- кулланучыларның коммуналь‑көнкүреш (җылыту, җилләтү, эссе су белән тәэмин итү) һәм технологик ихтыяҗларын канәгатьләндерү өчен торак, җәмәгать һәм сәнәгать биналарын (корылмаларын) җылыту буенча чаралар җыелмасы. Җылылык астында бу функцияне башкара торган җайланмалар һәм системалар (калориферлар, җылы идән, Ык-җылыту һ.б.) да аңлыйлар.
Эссер-Бле
Эссер-Бле (Esserts-Blay) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Альбервиль-1 кантонына карый.
Җылылык белән тәэмин итү
Җылылык астында бу функцияне башкара торган җайланмалар һәм системалар (калориферлар, җылы идән, Ык-җылыту һ.б.) да аңлыйлар.
Эссер-Бле
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,51 км².
Җылылык белән тәэмин итү
Урындагы (бер яки берничә бинаны хезмәт күрсәтеп) һәм үзәк (торак яки сәнәгать районын) җылылык белән тәэмин итү аерыла.
Эссер-Бле
Искәрмәләр
Эссер-Бле
Җылылык белән тәэмин итү
Җылылык белән тәэмин итү системасына җылылык электр үзәкләре, казанлыклар, җылылык челтәрләре, җылылык пунктлары, бойлерлар керә.
Террер
Террер — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Җылылык белән тәэмин итү
Җылылык белән тәэмин итү өлкәсендә аерым исәп алу
Татарстан Республикасының Тарифлар буенча дәүләт комитеты җайга салына торган оешмаларның җылылык белән тәэмин итү өлкәсендәге законнар таләпләре нигезендә җылылык энергиясе күләменең, җылылык чыганагының, җайга салына торган эшчәнлек төрләрен гамәлгә ашыру белән бәйле керемнәрнең һәм чыгымнарның аерым исәбен алып барырга тиеш булуларын билгеләп үтә.
Террер
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җылылык белән тәэмин итү
Башкортстанда җылылык энергиясе
2,8 км озынлыктагы беренче җылылык магистрале 1939 елда 1‑се Уфа ТЭЦ‑нан эшләп китә (Черниковка касабасы үзәк җылылык белән тәэмин итә),
1947-57 елда җылылык челтәрләре озынлыгы 3 тапкыр арта, җылылык челтәрләренә 1912 объект (шуларның 70% ы — торак йортлар) тоташтырыла.
Башкортстанда җылыту һәм технологик җылы бирүнең 60%‑тан күбрәген "Башкортстан генерацияләү компаниясе" ТЭЦ‑лары һәм үзәк казанлыклары тәэмин итә.
Еллык җылылык бирү 32 млн Гкал була, шуның яртысыннан күберәге технологик пар рәвешендә нефть иләү сәнәгате һәм нефтехимия сәнәгате предприятиеләре тарафыннан кулланыла, якынча 15 млн Гкал — Агыйдел, Благовещен, Ишембай, Күмертау, Нефтекама, Салават, Стәрлетамак, Мәчетле районы Зур Ыктамак авылы, "Красноусол", "Янгантау" шифаханәләрен җылытуга һәм эссе су белән тәэмин итүгә китә.
2000 — 54,6;
2005 — 55,4;
2010 — 48,0;
2011 — 49,7 млн Гкал күләмендә җылылык энергиясе җибәрелгән.
Башкортстан җылылык энергиясе җитештерү буенча РФ‑та 5‑се урынны били (2011).
Парецаг
Парецаг — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кевлы (Смаргонский районы)
Кевлы  (Кеўлы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Спиртлар
Спиртлар өчен ИЮПАК номенклатурасы буенча (метанол, этанол һ.б.), тривиаль (метил спирты — агач, этиллы шәраб һ.б.) һәм рациональ (карбинолның гомологик рәт чыгарылмалары) атамалар кулланыла. Спиртлар дип шулай ук традиция буенча кайсыбер даруларны (бор, салицил, кәмфәрә спиртлары – алары бор, салицил кислоталарының, кәмфәрәнең этиллы спиртлар эретмәләре; нишатыр спиртлар — аммиакның судагы эретмәсе) атыйлар. Үсемлекләрдә табигый спиртлар очрый. ОН төркемнәр саны буенча бер (алкогольләр, беренчел, икенчел, өченчел булуы мөмкин), ике (гликольләр), өч (гөлсирин), күп атомлы; углеводород радикалының төре буенча — алифатик (этил спирты), алициклик (циклогексанол), май ароматик (бензил спирты), гетероциклик спиртлар аералар. Спиртлар — сыекчалар яки каты матдәләр, күп органик эреткечләрдә яхшы эри. Бер атомлы (C1—C3), гликольләр (C7 кадәр), гөлсирин су белән чиксез катнаша; югары спиртлар суда эреми. Су, кайсыбер органик берләшмәләр белән азеотроп кушылмалар, селтеле металлар белән — алкоголятлар, аммиак белән — аминнар, көчле минераль кислоталар белән — ул кислоталарның эфирлары яки гади эфирлар, карбон кислоталары белән катлаулы эфирлар барлыкка китерә. Беренчел спиртлар йомшак шартларда альдегидларга, карбон кислоталарына, икенчелләре — кетоннарга окислана, өченчелләре — окислануга тотрыклы. спиртлар эфирлар яки олефиннар барлыкка китереп дегидратлауга чагыштырмача җиңел дучар ителә, углеводородларга әйләнеп кайтарылалар. Алифатик спиртлар (С1—С3) характерлы алкоголь исле, (С3—С5) — татлы тынчу, арилалифатик спиртлар — җиләк-җимеш исенә ия; югары алифатик иссез спиртлар, түбән алифатик спиртлар — җиңелчә наркотик йогынты ясый. Олефиннарны катализаторлар булганда гидратациялап, карбониллы берләшмәләрне кайтарып, алкилгалогенидларны, катлаулы эфирларны гидролизлап, күмер тудыргыч окисен гидридлап алалар; этил һәм башка кайсыбер спиртлар табигый шикәрләрне фементатив әчетү юлы белән алалар. Эреткечләр, органик кушылмалар синтезлауда ярым продуктлар, мотор ягулыгы итеп, синтетик буяулар, синтетик сүсләр, пластмассалар, лак-буяу материаллары, синтетик юу чаралары, пластификаторлар, мономерлар җитештерүдә, азык-төлек сәнәгатендә кулланалар. Идел-Урал төбәгендә азык-төлек чималыннан этил спиртлар җитештерү XVIII гасыр урталарында шәраб куу заводларында башлана.
Корноухово (Балык Бистәсе районы)
Корноухово — Татарстан Республикасының Балык Бистәсе районындагы авыл.
Тарих
1565 елда нигезләнгән.
1944—1954 елларда — ТАССРның Корноухово районы үзәге.
1955-1977 елларда авыл хуҗалыгын механикалаштыру училищесы эшли, 1977 елда Балык Бистәсенә күчерелә.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар — 59%, татарлар — 41%.
Werner Heyzenberg
Werner Heyzenberg (almança Werner Karl Heisenberg; 1901-1976, Münxen) — Almaniä fizik-teoretiğı, kvant mexanikasına nigez saluçılarnıñ berse, fizika buyınça Nobel premiäse iäse (1932), dönyanıñ küp akademiäläre häm cämğiätläre äğzası.
Корноухово (Балык Бистәсе районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Werner Heyzenberg
1933 yılda Adolf Hitler Almaniä xakimiätenä kilgännän soñ, Heyzenberg Öçençe reyx belän xezmättäşlek itä, xättä natsi atom-töş proyektında beraz qatnaşa. Şulay uq Heyzenberg natsi ğalime Yohanes Ştark yähüdi fiziklarğa häm "yähüdi täğlimatlarğa" qarşı, şul isäptän Eynşteynnıñ Maxsus çağıştırmalılıq teoriäsenä qarşı başlağan ezärleklärgä qarşı çığa.
Корноухово (Балык Бистәсе районы)
Искәрмәләр
==
Werner Heyzenberg
Fänni qazanışlar
Heyzenberg kvant teoriseneñ töp nigezlären buldıra, matrik mexanikanı nigezli, bilgesezlek mäslägen taswirlıy, kvant mexanikası yärdämendä ferromagnetizm häm Zeeman anomal' küreneşen añlata.
Kvant elektrodinamikasın (Heyzenberg-Pauli teoriäse) häm qır kvant teoriäsen üsterüdä aktiv qatnaşa.
Heyzenbergnıñ qayber eşläre ğälämi nurlar fizikasına häm turbulentlıq teoriäsenä bağışlanğan.
Bilgesezlek mäsläge
1927 yılda Heyzenberg kvant mexanikasınıñ töp mäsläge - bilgesezlek printsibın aça.
Kvant mexanikasında impuls häm koordinatlar zurlığı ixtimallıq büleneşenä buysınalar.
Heyzenberg bilgesezlek mäsläge :
biredä:
Палевачы
Палевачы (Палевачы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Фейрчанс (Пенсильвания)
Фейрчанс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Залесе (гмина Задзим)
Залесе  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Фейрчанс (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Залесе (гмина Задзим)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фейрчанс (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доганпынар (Арач)
Доганпынар (Doğanpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (köy).
(4810) Русланова
(4810) Русланова  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарнополь (Подлясье воеводалыгы)
Тарнополь  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
ZFP90
ZFP90 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Сен-Прива-де-Пре
Сен-Прива-де-Пре — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Рәәгу (Мулги)
Рәәгу (Räägu) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
Висьнево (Млавский повяты)
Висьнево  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ленчин (Диңгез буе воеводалыгы)
Ленчин  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сан-Клементе-де-Санде
Сан-Клементе-де-Санде — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Маганевка
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 3 кешенең яшәве мәгълүм.
Паридол
Паридол — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гриньи (Рона)
Гриньи — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Алексей Фаворский (1860)
Алексей Евграфович Фаворский (1860 елның 20 феврале (3 марты), Павлово, Нижгар губернасы, Россия империясе — 1945 елның 8 августы, Ленинград, ССРБ) — рус, совет химик-органигы. Хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1910—1917), Социалистик Хезмәт Каһарманы, беренче дәрәҗә Сталин премиясе лауреаты.
Тормыш юлы
Алексей Фаворский 1860 елның 20 февралендә (3 мартныда) Павлово авылында (хәзер Түбән Новгород өлкәсендә шәһәр) туа. Әтисе — Евграф Андреевич Фаворский (1821—1876), рухани.
Түбән Новгород һәм Вологда гимназияләрендә урта белем ала. 1878 елда Санкт-Петербург Император университетының физика-математика факультетының табигый бүлегенә укырга керә. Университетны 1882 елда кандидат дәрәҗәсе белән тәмамлый. 4 нче курс студенты буларак һәм курсны тәмамлагач, университетның химия лабораториясендә Александр Бутлеров бүлегендә эшли. Университет лабораториясендә эшләвен дәвам итеп, 1883 елның мартында 1 нче Санкт-Петербург реаль училищесына лаборант булып керә. Анда шулай ук 1885 елның апреленнән 1886 елның сентябренә кадәр физика укыта. 1886 елда университетның техник лабораториясендә лаборант урынын ала.
1891 елда химия магистры дәрәҗәсенә диссертация яклый, шул ук елда аңа физика һәм математика факультетында приват-доцент сыйфатында аналитик химияне укыту йөкләнә. 1895 елда химия докторы дәрәҗәсенә диссертация яклый. 1896 елда Санкт-Петербург университетында технология һәм техник химия кафедрасын ала. Шулай ук Санкт-Петербург технология институтында (1897—1910) һәм Югары хатын-кызлар курсларында (1900—1918) укыта.
1910 елның 1 гыйнварыннан хакыйкый дәүләт киңәшчесе. Аңа II дәрәҗә Изге Станислав (1903), II дәрәҗә Изге Анна (1906), IIII дәрәҗә Изге Владимир (1914) орденнары бирелә.
Шулай ук Дәүләт гамәли химия институтында (1919—1945) һәм Ленинград химия-технология институтында (1922—1934) эшли. 1934 елда аның инициативасы белән төзелгән ССРБ Фәннәр академиясенең органик химия институтының беренче директоры була (1938 елга кадәр).
1901—1930 елларда «Рус физика-химия җәмгыяте журналы», 1931—1945 елларда — ССРБ Фәннәр академиясенең «Гомуми химия журналы» редакторы була.
1945 елның 8 августында вафат була. Санкт-Петербургта Волков православие зиратында җирләнгән.
ZFP91
ZFP91 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Залесе (гмина Зелюв)
Залесе  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тобед
Тобед — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маша (Кичменьга кушылдыгы)
Маша — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кичменьга елгасының уң ярыннан 141 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Висани (Мачерата)
Висани — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Висани Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Югжа
Югжа — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Мәскәү өлкәсе, Ярославль өлкәсе, Владимир өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Дрезна елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Висани (Мачерата)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Асперс (Пенсильвания)
Асперс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Асперс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Палёнавка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Сен-Прие-ле-Фужер
Сен-Прие-ле-Фужер — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
NGC 7171
NGC 7171 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Рәәгу (Тори)
Рәәгу (Räägu) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Тартак (Сувальский повяты)
Тартак  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Икизлер (Кызылтепе)
Икизлер (İkizler) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Кызылтепе илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фейр-Оукс-Ранч (Техас)
Фейр-Оукс-Ранч  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Висьнево (Островский повяты)
Висьнево  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Фейр-Оукс-Ранч (Техас)
Тарихы
Фейр-Оукс-Ранч шәһәре  елда нигезләнгән.
Висьнево (Островский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фейр-Оукс-Ранч (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Этабль (Савойя)
Этабль (Étable) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Монмельян кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 2,70 км².
Искәрмәләр
Этабль (Савойя)
Кибы (Ашмянский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(1762) Расселл
Тарихы
1953 елның 8 октябрендә IAP тарафыннан Бруклин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1953 TZ» саналган.
Казакъ далалары
Казакъ далалары (Қазақ даласы) яки Ауразия далалары— Үзәк Азияда зур регион. Мәйдан якынча 804,5 мең км2. Көнбатыштан көнчыгышка Понтий-Каспий даладан яки Каспий янәшәдә үзәндән Эмин үзәнә яки Алтай таулары кадәр 2200 км артык сузылган. Арал диңгезен төнякта уратып ала.
Төрлө мәгълүмәтләр буенча үз эченә Ырынбур өлкәсе һәм Әстерхан өлкәсе далаларын да ала.
Казакъ далалары әдәбиятта
Казакъ әдәбиятта Бөек дала (Ұлы дала) исеме йыш таралган.
Казакъ далаларында Батырша, Җирәнсә чәчән, Карасакал, Мифтахетдин Акмулла, Шәехзадә Бабич яшиләр.
Башкорт ихтилаллары чорында башкортлар Россия хөкүмәте гаскәрләреннән качып, Казакъ далаларында яшеренгән.
Dietil efirı
Dietil efirı — oçuçan, ciñel qabınuçan sıyıqlıq, eretkeç itep häm meditsinada narkoz öçen faydalanıla.
Равил Моратов
Рави́л Фаты́йх улы Мора́тов (1949 30 августы) — Татарстан һәм Россия сәясәтчесе. Татарстанның беренче вице-премьеры (1995-2010).
Dietil efirı
Ul molekulaları kislorod atomı yärdämendä totaşqan ike uglevodorod radikalınnan torğan organiq matdälär — ğadi efirlar klassına kerä.
Равил Моратов
Тормыш юлы
Моратов Равил Фатыйх улы 1949 елның 30 августында ТАССРның Октябрь районы “Төрнәс” совхозында туа.
Ленчин-Дольни
Ленчин-Дольни — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Равил Моратов
Белеме
1980 елда "сәүдә икътисады" белгечлеге буенча Бөтенсоюз совет сәүдәсе читтән торып уку институтын тәмамлый.
Ленчин-Дольни
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Равил Моратов
Хезмәт эшчәнлеге
Икътисад фәннәре докторы.
Залесе (гмина Кодромб)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зулэб
Зулэб (Зулэб) — Коми Республикасының Корткерос районында урнашкан авыл.
Климат
Зулэб климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (7%), руслар (78%), украиннар (9%).
Сан-Клементе-де-Силвареш
Сан-Клементе-де-Силвареш — Португалиянең Брага округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Виснадело (Тревизо)
Виснадело — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Виснадело Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Парижле
Парижле — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
ZFP92
ZFP92 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
NGC 7172
NGC 7172 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Догансу (Патнос)
Догансу (Doğansu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Патнос илчесенә караган бер авыл (köy).
Хоравар
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 129 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (100%) алып тора.
Фелтон (Пенсильвания)
Фелтон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Торральба-де-лос-Фрайлес
Торральба-де-лос-Фрайлес — Испаниянең Сарагоса провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ибраһим Сәләхов
Ибраһим Сәләхов — татар шагыйре, язучы, Татарстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре, Татарстан Республикасының Г.Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты.
Тормыш юлы
Ул 1911 елның 30 августында Казакъстанның Күкчәтау шәһәрендә туган. Әтисе Низаметдин Нөнәгәр, әнисе Маһиҗамал Шеңшеңәр авылыннан бирегә һөнәрчеләр буларак бәхет эзләп киләләр. Башта шәһәрнең Мортаза бай мәдрәсәсендә укый. Татар мәктәбе ачылу белән, шунда укып җидееллык белем ала. 1927 елда Казанга килә һәм педагогия техникумына укырга керә. Укуын 1930 елда тәмамлый. «Яшь ленинчы», «Кызыл яшьләр» газеталарында, «Ялкын» журналында әдәби хезмәткәр булып эшли.
Хәрби хезмәттә булып кайтканнан соң Казан педагогия институтының тел һәм әдәбият факультетына укырга керә. Шушында уку чорында «Ярату» повесте, «Постта» пьесасы, «Дуэль» исеме белән шигырьләре аерым китап булып басылып чыгалар.
Институтның дүртенче курсында укыганда каты авырып китә һәм Татарстан язучылар берлеге юлламасы белән Ялтага дәваланырга килә. Монда ул авыру сәбәпле шушында яшәүче Галимҗан Ибраһимов белән очраша һәм аралаша. Ибраһим Сәләхов Казанга кайткан арада Галимҗан Ибраһимов «халык дошманы» ярлыгы тагылып кулга алына һәм яшь язучыны «контрреволюционер» белән элемтәдә торуда гаепләп кулга алалар. Ул ун елга каты режимлы төрмәгә хөкем ителә.
Ибраһим Сәләхов төрмәдән бер аяксыз калган хәлдә, сынган кулы һәм начарайган күзләре белән 1947 елда чыга. Аннан соң да әле аңа туган җире — Күкчәтау шәһәрендә яшәү хокукы бирелми. Күкчәтау тирәсендәге Кызыл Яр авылында яши һәм иҗат итә башлый, шунда төпләнеп кала. 1956 елда СССР Югары суды тарафыннан тулысынча реабилитацияләнә.
Язучы Казакъстанның чирәм җирләрен үзләштерүчеләр тормышыннан алып иҗат ителгән «Күкчәтау далаларында» романы белән киң таныла. Татар казаклары тормышын чагылдырган «Имәннәр тамыр җәйгәндә» исемле роман-эпопеясы да татар халкы тарихын барлауга кертелгән зур өлеш буларак кабул ителде. Бер-бер артлы күп кенә повесть-хикәяләре басыла. Һәм менә ниһаять иҗатының иң биек ноктасы — автобиографик повесте «Тайгак кичү» («Черная Колыма») укучыларга ирешә. Бу әсәр өчен аңа Татарстан Республикасының Г.Тукай исемендәге Дәүләт премиясе бирелде.
Ибраһим Сәләховның ике дистәдән артык китабы басылып чыкты. Аның әсәрләре казакъ, рус, әрмән, калмык, төрек, инглиз телләренә тәрҗемә ителде. Л.Минһаҗева Ибраһим Сәләхов иҗатына багышлап филология фәннәре кандидаты гыйльми дәрәҗәсе алу өчен диссертация яклады. 2002 елда аның «Ибраһим Сәләхов» исемле монографиясе басылып чыкты.
Күкчәтауда яшәүче татарлар җәмгыятен оештырган һәм аңа җитәкчелек иткән. Балтачка еш кайтып торган, шул якны үзенең туган җире дип санаган.
Ибраһим Сәләховка Татарстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре исеме бирелде. Ул — Күкчәтау шәһәренең Шәрәфле шәһәрдәше. Күкчәтаудагы Татар милли мөхтәриятенең Почетлы Президенты иде. 1997 елда Казакъстан хөкүмәте аны иң югары бүләк — Җөмһүрият ордены белән бүләкләде.
Гаиләсе
Хатыны Маһинур (1914). Улы Камил (1954), килене Гүлшира (1960). Оныклары Әхәт (1981), Гүзәл (1985).
Висьнево (Остроленцкий повяты)
Висьнево  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Залесе (Кутновский повяты)
Залесе  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Пьерр-д'Еро
Сен-Пьерр-д'Еро — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Рәәка
Рәәка (Rääka) — Эстониянең Вильяндимаа өязендә урнашкан авыл.
Сара Садыйкова музее (Тутай)
Сара Садыйкова музее (Музей Сары Садыковой) — Татарстанның Апас районы Тутай авылында урнашкан муниципаль мәдәният оешмасы (музей). Апас туган якны өйрәнү музее филиалы. Күренекле татар композиторы Сара Садыйкованың (Сара Гариф кызы Садыйкова, 1906—1986) тормышы һәм иҗаты белән таныштыра.
Тарих
Композиторның әнисе Бибигайшә Әхмәдиша кызы Тутай авылында туган, шуңа күрә Сара Садыйкова әлеге авылны үзенең туган ягы санап, даими кайтып йөргән.
2006 елның 19 декабрендә, композиторның тууына 100 ел тулу уңаеннан, Тутай авылында композиторның музее яңа бинада ачыла. Тутай мәктәбенә, Апас урамына исеме бирелә. Музейны ачу эшендә композиторның кызы Әлфия Газиз кызы Айдарская башлап йөри. 1993—1998 елларда музей директоры — Н. Мотыйгуллина, аннары Казан дәүләт мәдәният институтын тәмамлап кайткан Вәкил Камил улы Мотыйгуллин.
Экспонатлар
Музейның гомуми мәйданы — 81 кв. м. 3 күргәзмә залы бар. 1 400 саклау берәмлеге экспонат арасында Сара Садыйкованың шәхси әйберләре, концертларда кигән күлмәк-костюмнары, аксессуарлар, гастрольләргә алып йөргән чемоданы, пианиносы саклана. Рәссамнар Виктор Куделькин, Рушан Шәмсетдинов картиналары эленгән.
Улядаровка
Уләдаровка — Башкортстанның Федоровка районында урнашкан авыл.
ᴨyчᴛьı индексы — 453294, — 80254860006.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 11 кешенең яшәве мәгълүм.
Палепишки
Палепишки (Палепішкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Педурень (Сибиу)
Педурень — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Киванцы
Киванцы (Ківанцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.