cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Дембець (Великопольское воеводалыгы)
Дембець  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(17970) Palepu
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JA48» саналган.
Сентени (Манш)
Сентени — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Масляная (Вологда кушылдыгы)
Масляная — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вологда елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 82 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Великий Врх (Шмартно-об-Паки)
Великий Врх  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD204188
HD204188 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Каленчинек
Каленчинек — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Казе Цилио (Тревизо)
Казе Цилио — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Цилио Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
NGC 70
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Пашечкино
Пашечкино — Русиянең Смоленск өлкәсе Новодугино районы составына керүче авылы. Извеково авыл җирлеге составына керә. Халык саны — 5 кеше (2007 ел).
Тарих
Бөек Ватан сугышы вакытында, 1941 елның октябрь аенда, авылны фашист гаскәрләре басып алалар, кире 1943 елның мартынды азат ителә.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь.
Гаврюс
Гаврюс — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Таштимер
Таштимер — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453601, — 80201837009.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 382 кешенең яшәве мәгълүм.
Рәсемнәр
400px
Берлин университеты
52.51806°N, 13.39333°W
Гумбольдт исемендәге Берлин университеты (Humboldt-Universität zu Berlin, кыскача "HU Berlin", Alma Mater Berolinensis) — Берлиннын 4 университеты арасында иң яше.
Тарих
Университет 1809 елның 16 августында Вилһелм Һумбольдт (1767-1835) тарафыннан ачыла. 1828 елда исеме "Фридрих Вильгельм Университеты" исеменә алмаштырыла.
1812 елдан университетта ректор вазифасында Фридрих Карл Савиньи эшли.
1830 елдан ректор булып Георг Һегел эшли.
1949 елдан хәзерге исеме белән йөри.
Беренче факультетлар: юридик, медицина, фәлсәфә һәм теология факультетлары. Беренче Ректор — Теодор Шмальц.
Юридик факультеты
Берлин университетының юридик факультеты ихтыяр тарихы мәктәбе оясы. Факультетта Фридрих Карл Савиньи (1779-1861) эшли: «Хәзерге рим хокукы системасы» китабын бастыра. Георг Ухта (1789-1846) «Институция курсы», «Гади ихтыяр» китапларын бастыра.
Оештыру
Тугыз факультет:
Моннан тыш, ике бәйсез институтлары ("Zentralinstitute") бар:
Вольферн
Вольферн — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Козҗугаз (аянҗык)
Козҗугаз (Kozcuğaz) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле аянҗык илчесенә караган бер авыл (köy).
Топика (Индиана)
Топика  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Опанец (Плевен өлкәсе)
Опанец  — Болгариянең Плевен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Степное (Пласт районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (91%).
Пенценишки
Пенценишки (Пенценішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Барух Бенасерраф
Барух Бенасерраф (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1980).
Шидлув (Ополе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Василаць
Василаць — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(17971) Samuelhowell
(17971) Samuelhowell — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JZ50» саналган.
Тәрби
Халык саны — 9 370 кеше (2010).
География
Тәрби Виндрей елгасы буенда, Саранскидан 168 километр көнбатыштарак урнаша.
Тәрби аша Саранск — Мәскәү автоюлы һәм Рузай—Рязань—Мәскәү тимер юлы уза.
Тарих
Беренче тапкыр 1667 елда телгә алына.
1928 елдан Тәрби районы үзәге булып тора. 1959 елда шәһәр тибындагы бистә статусын ала.
Халык
Милли состав (2002): руслар – 58,3%, мордва – 38,2%, татарлар – 2,3%.
Штаммбах
Штаммбах — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алленсвилл (Кентукки)
Алленсвилл  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Алленсвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Великий Дол (Кршко)
Великий Дол  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дембина (Гнезненский повяты)
Дембина  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Булуттепе (Искендерун)
Булуттепе (Buluttepe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Искендерун илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Подосиновец
Подосиновец (Подосиновец) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан штп.
География
Бистә Юг елгасында урнашкан.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Тарих
Беренче тапкыр 1626 елда телгә алына.
Шәһәр тибындагы бистә статусы 1965 елда бирелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (99%).
Калиновець (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Калиновець  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шорәлли
Шорәлли (Şorəlli ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
Сео
Сео — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Казе Цингари (Беневенто)
Казе Цингари — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Цингари Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вольфпассинг
Вольфпассинг — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
HD204218
HD204218 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Олы Ключи (Мари Ил)
Олы Ключи (Шокшем Памаш, Большие Ключи) — Мари Илнең Сернур районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (72,8%), урыслар (27,2%).
Першино (Смоленск өлкәсе)
Першино — Русиянең Смоленск өлкәсе Новодугино районы составына керүче авылы. Извеково авыл җирлеге составына керә. Халык саны — 9 кеше (2007 ел).
Халык
Халык яшәми.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь.
Ла-Варенн
Ла-Варенн — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Гарсель-Секвиль
Гарсель-Секвиль — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Роҗер Волкотт Сперри
Роҗер Волкотт Сперри (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1981).
Мелроуз (Массачусетс)
Мелроуз  — Америка Кушма Штатларының Массчусетс штатында урнашкан шәһәр.
Великий Дол (Сежана)
Великий Дол  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Мелроуз (Массачусетс)
Тарихы
Мелроуз шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Торнтаун (Индиана)
Торнтаун  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Пенчыцы
Пенчыцы (Пенчыцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Великий Дол (Сежана)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Торнтаун (Индиана)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пенчыцы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
NGC 71
NGC 71 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Ореховица
Ореховица — Болгариянең Плевен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Полонуха
Полонуха — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Молога елгасының сул ярына тамагыннан 170 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 40 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Степное (Верхнеуральск районы)
Степное (Степное) — Чиләбе өлкәсенең Верхнеуральск районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90%), башкортлар (6%).
Кимжа (Вотча кушылдыгы)
Кимжа — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вотча елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(17972) Ascione
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JH51» саналган.
Шимишув
Шимишув — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Штаммхам (Ингольштадт)
Штаммхам  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Шимишув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Штаммхам (Ингольштадт)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Василе-Александри (Галац)
Василе-Александри — Румыниянең Галац жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дембина (Кольский повяты)
Дембина  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Купсола
Купсола — берничә торак пунктларның исеме:
Козҗугаз (Синоп)
Козҗугаз (Kozcuğaz) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле Синоп илчесенә караган бер авыл (köy).
Псков республикасы
Псков республикасы, шулай ук Псков Вече Республикасы, Псков феодаль республикасы, Псков кенәзлеге, рәсми — Псков дәүләте, Псков җире (Псковская республика, Псковская вечевая республика, Псковская феодальная республика, Псковское княжество, Псковское господарство, Псковская земля) - башкаласы Псков шәһәрендә булган Русь территориясендә урта гасыр дәүләт берәмлеге. XI гасыр башыннан алып 1136 елга кадәр Киев наместниклары белән идарә итә, аннары киң автономиядән файдаланып Новгород Республикасы составында була. 1348 елдан тулысынча бәйсез. 1510 елда үзәкләштерелгән Рус дәүләте составына керә.
Тарихы
Псковның Ливон орденына каршы көрәштә уңышлы катнашуы нәтиҗәсендә шәһәрнең Новгород феодаль Республикасы составында йогынтысы шактый көчәя, нәтиҗәдә, аның фактик автономиясе көчәя, бигрәк тә 1268 елда Раковор сугышында җиңгәннән соң. Псковны Новгородтан аеру процессына изге князь Довмонт (1266-1299) зур өлеш кертә.
1348 елда (Болотовский килешүе) Псковның бәйсезлеге Новгород шәһәре тарафыннан де-юре дип таныла, шуннан соң Новгород боярлары аңа үз утыртмаларын җибәрүдән туктый. Псковта Новгородка бәйле булган бердәнбер өлкә - чиркәү мәсьәләләре булган — ул элеккечә үк Новгород архиепискобына буйсынган.
1348 елда Новгородтан Псков өзелгәч, Псковта Бөек Литва Кенәзлегенең йогынтысы көчле була. 1399 елдан Псков үзен Мәскәү кенәзе вассалы дип таный, Псковтагы князь урынына наместник пәйда була. Василий II Псков наместникларын үз теләкләре белән билгеләү хокукына иябулуга ирешә, өстәвенә, алар Псковка гына түгел, Бөек князьгә дә ант итәләр. Иван III билгеләнгән князьләрне алмаштыру хокукын югалта.
Идарә
Псков җире башлыгында утыртмалар, боярлар Советы, князь һәм вечеләр тора. Новгород Республикасыннан аермалы буларак, Псков Республикасында эре бояр җир биләмәләре булмаган, бу боярлыкка бөтен сәяси хакимиятне үз кулларында тупларга мөмкинлек бирми. Псков Республикасында кенәзнең көчлерәк хакимияте агрессив күршеләрнең хәрби куркынычын һәм якынлыгын тәэмин итә. Вече белгечләр, утыртучы кешеләр, изорниклар һәм гади халык идарә итә.
Псков берничә өлештән (очлар, районнар) торган. 1374-75 еллар дивары чикләрендә терәк була. Дивардан читтә 1465 елда дивар белән әйләндереп алынган һәм яңа очлар барлыкка килгән посад була. Шулай ук очларга шәһәр читендәге Псков җире территориясе дә буйсынган.
Икътисады
Псков Республикасында игенчелек, балык тоту, чүмеч, ювелир эш һәм архитектура яхшы үсеш алган.
Республика эчендә, Новгород һәм башка рус шәһәрләре, Балтыйк буе төбәге һәм Көнбатыш Европа (шәһәрдә Ганзия лигасы факториясе урнашкан) белән тармаклы сәүдә Русьнең иң эре һөнәрчелек һәм сәүдә үзәкләренең берсе булган Псковны ясаган.
Калиска (Влоцлавский повяты)
Калиска  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Псков республикасы
Икътисады
Псковта 85 ел дәвамында 1425 елның сентябреннән 1510 елның февраленә кадәр үз акчалары сугылган.
Калиска (Влоцлавский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Псков республикасы
Икътисады
Новгородтан аермалы буларак, Псковта эре җир хуҗалары булмаган.
Мөстәкыйльлекне югалту
Икътисади үсеш, тышкы сәяси максатлар, Псковның Куликов сугышында катнашуы һәм Тевтон ордены һәм Литвага уңышлы каршы торуы аркасында Мәскәү белән элемтәләрне ныгыту Псков Республикасының бәйсезлеген йомшарту өчен шартлар тудыра.
1510 елда бөек князь Мәскәү Василий III Псковка килә һәм аны үзенең вотчинасы дип игълан итә һәм Псков Республикасына нокта куя. 1510 елның 13 гыйнварында таң атканда вече кыңгыравы төшерелә.
Аннвилл (Кентукки)
Аннвилл  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Аннвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тупак
Тупак — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453622, — 80201837010.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 718 кешенең яшәве мәгълүм.
Вольфсбах (Түбән Австрия)
Вольфсбах  — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Суне Бергстрөм
Суне Бергстрөм (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1982).
Ортабаглар (Йылдырым)
Ортабаглар (Ortabağlar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Йылдырым илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Pusan
Pusan yäki Busan (koreyçä 부산, 釜山) — Korea Cömhüriäteneñ ere şähär-mtropoliäse.
Xalıq sanı buyınça ilneñ ikençe şähäre (Seuldan soñ).
Булутчекер (Чинар)
Булутчекер (Bulutçeker) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чинар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Pusan
Koreyänıñ iñ zur portı, Koreyanıñ diñgez başqalasl dip tanılğan.
Şähärneñ räsmi ataması - Pusan şähär-metropoliäse (부산광역시, 釜山廣域市).
Koreya yarımutrawınıñ könyaq-könçığışında, Koreya buğazı yarında urnaşqan.
Naktongan häm Suyöngan yılğaları arasındağı üzändä iñ küp keşe yäşi.
Великий Кал (Иванчна Гориця)
Великий Кал  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Pusan
2005 yılda ATİX cıyılışı ütkärelä.
Великий Кал (Иванчна Гориця)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Pusan
Pusan Aziäneñ iñ zamança şähärläreneñ berse, küp kükteräwlär belän tanılğan. Biredä dönyanıñ iñ ere kibete häm Koreyanıñ iñ biek binası urnaşqan.
Tarix
Bezneñ era başında Koçhilstanguk iseme astında barlıqqa kilgän.
Çoson çorında (1392 - 1897) Pusan ataması telgä alına inde.
Pusan ataması - "çülmäk-taw" süzennän çıqqan.
1598-1876 yıllarda Pusan tışqı säwdä öçen yabıq bulğam, 1883 yılğa qädär tik Yapunstan belän säwdä itä.
1910 yıldan Yapunstan protektoratı astına küçenä.
1950-1953 yılğı Korea suğışı waqıtında Pusan - Koreanıñ waqıtlı başqalası, biredä AQŞnıñ töp xärbi bazası urnaşqan.
Pusan şähärendä Koreya birjası häm Pusan xalıqara finans üzäge urnaşqan.
Kican öyäzendä Könçığış Aziädä iñ zur AES Kori urnaşqan.
Герон (Кальвадос)
Герон — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Ерак Ласта
Ерак Ласта  — Россия территориясеннән ага торган елга. Калмык Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Барманцак күле урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Серанс
Серанс — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Ерак Ласта
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Терек елгасы, Тын һәм Идел елгаларының агымсыз тармаклары. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек су бассейныннан алып РФ-ның Каспий диңгезенең елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тагылар (Бәрдә)
Тагылар  (Tağılar ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
Казе Цингари (Парма)
Казе Цингари — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Цингари Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла-Дагеньер
Ла-Дагеньер — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Перавессе (Смаргонский районы)
Перавессе  (Перавессе ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(17973) 1999 JP51
(17973) 1999 JP51 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JP51» саналган.
Ленинский (Юрино районы)
Ленинский (, Ленинский) – Мари Илнең Юрино районында урнашкан бистә. Марьино авыл советына карый.
География
Ленинский Люнда елгасында, Юринодан 45 километр төньяк-көнчыгыштарак урнаша.
Тарих
Бистәнең барлыкка килүе урман сәнәгатькәр М. И. Калинин тарафыннан төзелгән пыяла заводы белән бәйле.
1941—1959 елларда шәһәр тибындагы бистә статусын йөрткән.
Халык
Милли состав (2002): руслар.
Шимонкув
Шимонкув — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Трафальгар (Индиана)
Трафальгар  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Метуен (Массачусетс)
Метуен  — Америка Кушма Штатларының Массчусетс штатында урнашкан шәһәр.
Великий Кал (Мирна Печ)
Великий Кал  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Метуен (Массачусетс)
Тарихы
Метуен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Великий Кал (Мирна Печ)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пелишат
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Барбара Мак-Клинток
Барбара Мак-Клинток (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1983).
NGC 72
NGC 72 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Зур Гора
Зур Гора (Большая Гора) — Киров өлкәсенең Киров шәһәрендә урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
HD204262
HD204262 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Емь
Ямь, емь (финча jäämit) - урта гасырларда Фенноскандиядә яшәүче кайбер төньяк халыкларның новгородлылар тарафыннан аталган исемнәре.
Этногенез
Андреас Шегрен, академик А.Х. Лербергның «Ямь» елъязмасы язмасының һәм Финляндия көньягындагы тарихи Häme (шведча tavastland, лат. tavaste) өлкәсе атамасының аваздашлыгы белән Хяме (hämäläiset) финнарын чагыштыра. Икенче теория буенча ямь Ладоганың төньяк ярыннан булган карел кабиләсе була. Төрле телгә алынган истәлекләрдә ямь исеме төрле халыкларны күрсәтә ала, ул бердәм географик яки этник төркемне аңлатмый.
Ямьнең рус исеме Хямның фин исеменә туры килергә мөмкин. Бу ахырга кадәр ачыкланмаган булып кала, чөнки урта гасыр чыганаклары ерак кавемнәрнең исемнәрен эзлексез кулланганнар, еш кына аларны бутаганнар.
Таралышы
Ямь Финляндиянең үзәк районнарына баштан ук килми, ә башта Ладога күле һәм Төньяк Двина (гипотеза авторлары — Шенгрен, Барсов) арасында урнашкан дигән версия бар. А. Г. Едовин Двина бассейнында яшәгән кешене Балтыйк буе финнарына түгел, ә фин-угыр халыкларының төньяк фин төркеменә кертә. XX гасырның беренче яртысында Карелия муентыгының автохтон халкы турында дискуссияләр алып барыла, анда Карелия һәм Ингерманландия ямьнең беренчел яшәү урыны булган, аннан ул корела белән кысрыкланган дип уйланылган.
Ямьның борынгы заманнарда киң таралуы турындагы версия өлешчә Ям ныгытмасына нигез салган кечкенә генә кавеменең яшәү факты хезмәт итәргә мөмкин.
Шулай ук ямьнарны 1042 елда, Новгород кенәзе Владимир, Ярослав Мудрыйның улы ямьга каршы поход кылган вакытта вакытлы еллар повестендә искә ала. Әгәр бу, чыннан да, хәзерге Финляндия территориясенә Емца елгасына булмыйча ямьга күрсәтсә, сүз Финляндия тарихына кагылышлы иң беренче язма турында бара.
Яулары
Хроникаларда новгородлылар һәм карелалар, төгәлрәге, Корела (Прозерск) районында яшәүчеләр XII гасырда ямьнарга каршы алып барган сугышлары турында әйтелә. Чыганаклар шулай ук ямьнарның Ладога буена яулары искә алына.
Вакытлы еллар повесте ямь Руськә ясак түләвен хәбәр итә. Алга таба 1123, 1142, 1143, 1149, 1186, 1191, 1227 ( яки 1126), 1228, 1240, 1256, 1292, 1311 елларда ямь искә алына.
1142 елда ямь Новгород җиренә һөҗүм итә һәм 400 кешене югалтып, Ладогада көрәштә җиңелә. Ямь 1149 елда, рус чыганаклары буенча 1000 кешедән торган яңа һөҗүм оештыра. Биш йөз новгородлы водь белән бергә алар артыннан куып китә һәм җиңә.
1227 елда Новгород кенәзе Ярослав Всеволодович новгородлылар белән бергә ямьгә яу йөри. Шул ук вакытта ул корел кабиләләрен чукындыруны тормышка ашыра.
Дембина (Шамотульский повяты)
Дембина  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вольфсберг (Каринтия)
Вольфсберг  — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Штаммхам (Инн)
Штаммхам  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каменець (Александровский повяты)
Каменець  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Василе-Александри (Тулча)
Василе-Александри — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гланвиль
Гланвиль — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Ратца
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Конга (Вотча кушылдыгы)
Конга — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вотча елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нилс Кай Ерне
Нилс Кай Ерне (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1984).
Ладога (елга)
Ладога — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Тум өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кандат елгасының уң ярыннан 132 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Великий Липовець (Жужемберк)
Великий Липовець  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фёдор III
Тәрҗемәи хәл
Фёдор Алексей улы, Алексей агасы вафат булгач, тәхет варисы дип белдерелгән. Ундүрт яшьтә патша тәхетенә утырган.
Әтисе — Алексей Михайлович, әнисе — Мария Ильинична Милославская.
Козкөй (Доганкент)
Козкөй (Kozköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Доганкент илчесенә караган бер авыл (köy).
Ортабаһче (Ашкале)
Ортабаһче (Ortabahçe) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Ашкале илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(17974) 1999 JL52
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JL52» саналган.
Артемус (Кентукки)
Артемус  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Артемус халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Перавозники (Астравецкий районы)
Перавозники  (Перавознікі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Сервиньи
Сервиньи — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Булутчешме (Айвалык)
Булутчешме (Bulutçeşme) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Айвалык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ла-Жай-Ивон
Ла-Жай-Ивон — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Тәһлә (Бәрдә)
Тәһлә  (Təhlə ) — Әзербайҗанның Бәрдә районына караган авыл.
Төньяк диңгез юлы
Төньяк диңгез юлы (Северный морской путь) — Россиянең Европа өлеше һәм Ерак Көнчыгыш арасында иң кыска су юлы.
Төньяк Боз океаны (Баренц, Кара, Лаптевлар, Көнчыгыш Себер, Чукотка) һәм өлешчә Тын океан (Беринг) диңгезләре аша үтә. Төньяк диңгез юлы озынлыгы (Карские Ворота бугазыннан алып Провидения бухтасына кадәр) — якынча 5600 километрны тәшкил итә. Төньяк диңгез юлы буенча Санкт-Петербургтан Владивостокка кадәр ераклыгы — >14 мең километр (Сүәеш каналы аша — 23 мең км дан артык).
Төньяк диңгез юлы Арктика һәм Себернең эре елгаларындагы портларга хезмәт күрсәтә (ягулыкны, җиһазларны, азык-төлекне китерү; агачны, файдалы казылмаларны читкә чыгару).
Төньяк диңгез юлына альтернатива булып Сүәеш яки Панама каналлары аша үтүче су юллары тора. Әгәр Мурманскидан Йокоһамага китүче көймәләр Сүәеш каналы аша барсалар, аларның юлы 12 840 диңгез милен тәшкил итәчәк, Төньяк диңгез юлы аша исә бу юл 5 770 диңгез милен тәшкил итә.
Мөһим портлар: Игарка, Дудинка, Диксон, Тикси, Певек.
Вольфсберг-им-Шварцауталь
Вольфсберг-им-Шварцауталь — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Трейл-Крик (Индиана)
Трейл-Крик  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шишкув (Ополе воеводалыгы)
Шишкув  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Штамсрид
Штамсрид — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 73
NGC 73 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Казе Цоби (Реҗо Эмилия)
Казе Цоби — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Цоби Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каменець (Радзейовский повяты)
Каменець  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Петокладенци
Петокладенци — Болгариянең Плевен өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дембинець (Великопольское воеводалыгы)
Дембинець  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Попов кичүе
Попов кичүе (Попов брод) — Чиләбе өлкәсенең Карталы районы составына керүче авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез.
Велико Поле (Сежана)
Велико Поле  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(17975) 1999 JB53
(17975) 1999 JB53 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JB53» саналган.
Молден (Массачусетс)
Молден  — Америка Кушма Штатларының Массчусетс штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Молден шәһәре  елда нигезләнгән.
Майкл Стүарт Браун
Майкл Стүарт Браун (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1985).
Гло
Гло — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Әбделмәмбәт
Әбделмәмбәт — Башкортстанның Әбҗәлил районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453583, ОКАТО коды — 80219820001.
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 576 кешенең яшәве мәгълүм.
HD20431
HD20431 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ягул (станса)
Ягул (Ягул) — Горький тимер юлы Ижау бүлекчәсенең станциясе. Удмуртиянең Кизнер районы территориясендә урнашкан. Якындагы торак пункт — Ягул авылы.
Василе-Голдиш
Василе-Голдиш — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зельмень
Зельмень (Амта-Зильмен, Арша-Зельман) — Россия территориясеннән ага торган елга. Калмык Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы җир астына кереп югала. Елга озынлыгы 61 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Терек елгасы, Тын һәм Идел елгаларының агымсыз тармаклары. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек су бассейныннан алып РФ-ның Каспий диңгезенең елгалары.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сямжа (Вотча кушылдыгы)
Сямжа — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вотча елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Шкляри (Ополе воеводалыгы)
Шкляри  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ремяска
Ремяска — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Неледина елгасының уң ярына тамагыннан 12 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вольфсграбен
Вольфсграбен — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сервон (Манш)
Сервон — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Иске Тушка
Иске Тушка (Старая Тушка) — Киров өлкәсенең Малмыж районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (23%), руслар (53%), татарлар (23%), арлар (2%).
Верд (Врхника)
Верд  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стэнли Коэн
'Стэнли Коэн (, —, ) —. Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1986).
Дембйогура
Дембйогура — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казе Цоли (Форли-Чезена)
Казе Цоли — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Цоли Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Трой (Индиана)
Трой  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ортаберекет (Аяш)
Ортаберекет (Ortabereket) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Аяш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бумсуз (Һаймана)
Бумсуз (Bumsuz) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Һаймана илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Жогорку Кеңеш
Жогорку Кеңеш, Кыргызстанның Жогорку Кеңеше (Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши, Кыргызстанның Югары Шурасы (советы, киңәше) — Кыргызстанның 120 депутаттан торган бер палаталы парламенты, дәүләт хакимиятенең югары закон чыгару органы.
Жогорку Кеңеш пропорциональ система буенча 5 елга сайлана. Сайлау нәтиҗәләре буенча бер сәяси партиягә парламентта 65 мандат кына бирелергә мөмкин.
Кыргызстан Республикасының гамәлдәге Конституциясендә ил идарәсенең формасы күрсәтелмәгән. Ил Конституциясе нигезендә, Кыргызстан Республикасы суверен, демократик, хокукый, дөньяви, унитар, социаль дәүләт булып тора. Рәсми чыганакларда идарәнең парламент формасы турында хәбәр ителә, де-факто илдә парламент-президент идарәсе гамәлдә.
Тарих
Беренче Жогорку Кеңеш булып, рәсми рәвештә, «легендар парламент» исемен йөртә торган 12нче чакырылыш Кыргызстан ССР Югары Советы санала.
4 июнь — парламентаризм көне итеп билгеләнгән.
Руэм
Руэм (Руэм, Руэм) – Мари Илнең Медведево районында урнашкан бистә. Руэм авыл советы үзәге.
Жогорку Кеңеш
Формалаштыру процессы һәм төзелеше
1995 елдан 2000 елга кадәр Жогорку Кеңешка депутатлар мажоритар система буенча сайланган. Ул ике палатадан — закон чыгару җыелышыннан һәм халык вәкилләре җыелышыннан тора.
Руэм
Халык саны — 3 319 кеше (2010).
Атамасы
Бистә исеме маричадан «урман кисентесе» дигәнне аңлата.
Жогорку Кеңеш
Формалаштыру процессы һәм төзелеше
1998 елгы реформа буенча Закон чыгару җыелышы 60 депутаттан тора (элек 35 депутат булган), шуларның 15е партия исемлекләре буенча сайланган. Халык вәкилләре җыелышы 45 депутаттан тора (элек 70 урын булган). Барлыгы 105 депутат.
Руэм
География
Руэм Медведеводан 4 километр көнбатышрак урнаша.
Жогорку Кеңеш
Формалаштыру процессы һәм төзелеше
2005 елдан башлап мажоритар система буенча сайланган 75 депутаттан торган бер палаталы парламент гамәлгә кергән.
Руэм
География
Йошкар-Ола шәһәре автобус элемтәсе бар.
Жогорку Кеңеш
Формалаштыру процессы һәм төзелеше
2010 елның 27 июнендә референдумда кабул ителгән Кыргызстан Республикасы Конституциясенең 70нче статьясы нигезендә, парламент составы партия исемлекләре буенча биш еллык срокка сайланучы 120 депутатка (элек — 90) кадәр зурайтыла.
Руэм
Тарих
Бистә 1937 елда Мари АССР авыл хуҗалыгы министрлыгының Мари дәүләт авыл хуҗалыгы тәҗрибәле станциясенең үзәк усадьбасы буларак нигезләнә.
Жогорку Кеңеш
Чакырылышлар
Жогорку Кеңеш үз тарихын 1939 елдан – Кыргыз Совет Социалистик Республикасы Югары Советыннан алып бара. Гамәлдәге чакырылыш 2015 елда узган парламент сайлауларында сайланган.
Руэм
Халык
Милли состав (2002): чирмешләр – 49,5%, руслар – 45,0%, чуашлар – 1,8%, татарлар – 1,7%.
Жогорку Кеңеш
Чакырылышлар
Жогорку Кеңеш чакырылышлары:
Состав
Партия исемлекләре буенча:
Бер мандатлы округлар буенча кандидатлар (36)
Ла-Жубодьер
Ла-Жубодьер — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
(17976) Schulman
(17976) Schulman — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.