cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мончники (Сьредский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хиже (Люблин воеводалыгы)
Хиже  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баланово мәдәнияте
Баланово мәдәнияте яки Баланово культурасы (Балановская культура) — Урта Идел һәм Нократ-Ветлуга арасындагы территориядә урнашкан бронза гасыр археологик мәдәният.
1950 елда О. Н. Бадер тарафыннан аерым культура итеп бүленгән, аны А. Х. Халиков хуплый. D. A. Крайнов Баланово һәйкәлләр төркемен Фатьяново культурасының җирле версиясе дип саный.
Ул исемен Баланово каберлегеннән алган.
Баланово мәдәнияте дүрт этапка бүленә: Баланово, Атликасы, Ошпандино һәм Хуласюча.
Терлекчелек
Баланово кешеләре йорт хайваннары — дуңгызлар һәм вак мөгезле терлек, ә б.э. кадәр — II мең э. га кадәр-эре мөгезле терлек һәм атлар үрчетү осталыгына ия булганнар. Аерым алганда, Баланово каберлегендә үгез, сарык, ат һәм дуңгыз сөякләре табылган. Иделнең уң як ярында Сурә елгасы тамагында урнашкан Васильсур бистәсендә, Баланово чоры катламында, кыргый хайваннарның, 33 баш йорт хайванының — эре һәм вак мөгезле терлекнең, дуңгызларның һәм атның калдыклары белән беррәттән, 195 сөяк-эре һәм вак мөгезле терлекнең, дуңгызларның һәм атның табылуы ачыклана. В. С. Соловьев күзәтүләре буенча, башта балановчылар терлекчелекне үстерү өчен иң кулай Иделнең уң ярын һәм Нократ-Ветлуга районнарының биек җирләрен били, шул ук вакытта җирле (фин-пермь) халкы хуҗалык алып бару өчен аз яраклы булган  урманлы түбән урында яши.
Авыл хуҗалыгы
Баланово кешеләре Идел-Нократ төбәгендә беренче игенчеләр булган, күрәсең. Алар урманнан чистартылган җирләрне файдаланып, ярдәмче-утлы игенчелек белән шөгыльләнгән.
Технология һәм һөнәрчелек
Баланово халкы үгезләрне кораллы көч итеп ничек кулланырга белгәннәр, алар тәгәрмәчле транспорт белән ике тәгәрмәчле арба рәвешендә таныш булганнар.
Урал буенда алар металлургия җитештерү үзәген булдыра. Ул Идел буе тау металлургия үзәге Нократ-Казан бакыр комлыклары ятмалары төркеме базасында нигез салына. Балановчылар руда ятмаларын эшкәртү, металл эретү белән генә шөгыльләнмиләр, ә бәлки бакыр предметларны формаларда коюны да белгәннәр.
Антропологик төр
Балановчылар, фатьяновчылар кебек үк, биек кәүдәле һәм грациаль (нечкә, авыр түгел), тар йөзле Урта диңгез антропология тибына ия булган. Аның чыганаклары Днепр һәм Висла елгалары арасында күзәтелә. Вакыт узу белән, аборигеннар белән аралашканда, балановчылар Урал расасының үзенчәлекләренә ия була.
Бу төбәктә Баланов халкы чит халык була, һәм ул анда, мөгаен, б. э. к. 3 нче меңьеллыкта барлыкка килгән. Антропологик яктан бу халык тар йөзле, Көнчыгыш Урта диңгез тибында булган
А. A. Казарницкий сүзләре буенча фатьяновчылар һәм балановчылар төрен «Урта диңгез» дип атау дөрес түгел. Бронза чорының урман (чыгышы белән Үзәк Европа) һәм Кавказ популяцияләре кайбер параметрлар буенча бер-берсеннән дөрес аерыла, аларны формалаштыру төрле юллар белән бара, алар арасында охшашлык бик ерак туганлык белән генә аңлатылырга мөмкин.
Этно-лингвистик бәйләнеш
Корыч савыт культурасы халкын, шул исәптән фатьяновчыларны һәм балановчыларны, ДНК чорына төньяк прото-оинд-европа кешеләренә - әле бүленмәгән балтыйк-славян - алманнар общинасына керткәннәр.
Мәдәни йогынты
Гомумән, Баланово культурасының йогынтысы җирле фин-угор культуралары үсешендә зур прогрессив роль уйный. Нәкъ менә балановчылардан фин-пермьлеләр йорт хайваннары: эре һәм вак мөгезле терлек, дуңгызлар, ат үрчетү буенча беренче гамәли күнекмәләр ала. Пермьлеләр үсеше өчен балановчылардан калган металлургия комплексы һәм алардан алынган гади металлургия һәм тимерчелек кәсепләре мөһим булган. Нәкъ менә балановчыларның йогынтысы абориген фин-угор халкының җитештерүче хуҗалык һәм металлургия  үсешенә хәлиткеч этәргеч бирә
(3472) Upgren
(3472) Upgren — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EJ10» саналган.
Габидулла Хөрмәтуллин
Габидулла Хөрмәтуллин, Габидулла Әхмәдулла улы Хөрмәтуллин (1953 ел, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Мөслим районы, Баек) — җырчы (тенор), Татарстанның атказанган артисты (2009), Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре.
Тәрҗемәи хәле
1974 елдан Яр Чаллыда. КамАЗның двигательләр җыю заводында VI разрядлы көйләүче булып эшли. Заводның үзешчән сәнгать түгәрәгенә йөри. Өч ел рус хорында җырлый. Композитор Ринат Гобәйдуллин Чаллы шәһәренең «Энергетик» мәдәният сарае каршында егермеләп яшь егет һәм кыздан торган «Сердәш» ансамбле оештыра. Әлеге ансамбль җыр сәнгатенә Габидулла Хөрмәтуллиннан тыш, Таһир Манжуков, Гөлдания Хәйруллина, Равил Галиев, Резидә Шәрәфиева, Инзилә Сәлимова, Илгизәр Мортазин, Раил Габдрахманов һ. б. халык яраткан җырчылар үстереп чыгара. Г. Хөрмәтуллин эстрадага Рим Хәсәновның «Кышкы романс»ы белән чыга һәм тиз арада популярлык казана.
2002 елда Тукай районы Биклән авылында «Хөрмәт» ҖЧҖ оештыра, шул ук исемдә җыр студиясе ача. 2009 елдан «Йолдыз» ансамбле (Чаллы) җитәкчесе.
Яр Чаллының «Мөслим районы якташлыгы» әгъзасы.
Репертуаруында татар халык җырлары, татар композиторлары язган «Илкәем», «Баегым», «Кыр казлары», «Каз өмәсе», «Торналар», «Бик сагынсаң әгәр мине», «Коела инде яфраклар», «Мәллә Тамак», «Әй гармун уйный да соң», «Яратып кал җирдә» (Зөлфәт сүзләре - Факил Сафин көе), «Кайчан гына очрашырбыз», «Күргәнем юк иде», «Әтиемә» (Илгиз Закиров көе - Газиз Кашапов сүзләре), «Әллүки җыры» (Роберт Миңнуллин сүзләре - Факил Сафин көе), «Авылым урамнары», «Хуш, авылым», «Ашыгырга никтер яраттым», «Яшьлегем югалды», «Туган җиремә», «Туганнарым өчен», «Кара әле күзләремә» (Шәмсия Җиһангирова сүзләре – Азат Хөсәенов көе), «Исәнме, Кеше» һ. б. җырлар.
Сандвич (Массачусетс)
Сандвич  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Садлово-Румунки
Садлово-Румунки — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Воденичарово
Воденичарово — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гөреҗе (Чинар)
Гөреҗе (Görece) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чинар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гребенишу-де-Кимпие
Гребенишу-де-Кимпие — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 939
NGC 939 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Светий Ловренц (Преболд)
Светий Ловренц  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Пьер-дю-Пале
Сен-Пьер-дю-Пале — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
HD243309
HD243309 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Юшкавичы (Свислацкий районы)
Юшкавичы  (Юшкавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Свислацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(19373) 1997 YC14
(19373) 1997 YC14 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Виктор Тимаков
Виктор Тимаков (Виктор Иосифович Тимаков,, — , ) — СССР гаскәрбашы, генерал-майор (1959).
Коробовщина (Верхошижемье районы)
Коробовщина (Коробовщина) — Киров өлкәсенең Верхошижемье районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Карасево (Польша)
Карасево  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аслут
Аслут — Россия территориясеннән ага торган елга. Чуашстан биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кече Чуел елгасының сул ярыннан 46 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чуел елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел кушылдыктары куйылысу аралыгында, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казаковлар йорты (Казан)
Казаковлар йорты (рәсми рәвештә: мактаулы нәсел гражданины, беренче гильдия сәүдәгәре, төп хәйрияче Мөхәммәдҗан Назир улы Казаков 1853-1880 елларда яшәгән йорт) Казанда тарихи бина, Иске Татар Слободасында, Каюм Насыри урамында урнашкан 3 нче бина. XIX гасыр уртасында төзелгән. Төбәк әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты.
Тарих
Йорт Кытайдан чәй белән сәүдә итүгә баеп, сәүдәгәрләр династиясенә нигез салган Мөхәммәдҗан Назир улы Казаков тарафыннан төзелгән. Бина архитектор П.В.Тихомиров проекты буенча 1853 елда төзелгән. 1903 елда мирасчы, Мөхәммәт-Шакир Казаков К. С. Олешкевич проекты буенча йорт төзи, шулай ук хезмәтчеләр өчен флигель (бүгенге көнгә кадәр сакланган), ат абзары, складлар төзи. 2013 елда, Р. Р. Раимов проекты буенча йорт торгызылган.
Архитектура
Йорт классик юнәлештәге эклектика стиленә карый. Бина турыпочмаклы формага ия һәм дүрт кырлы түбә белән очланган. Урамга караган фасад бертөрле бизәлгән: 8 күчәрле тәрәзә тишекләре аралар белән чиратлаштырыла, анда беренче катта фигуралы филенкалар, икенче катта пилястралар урнашкан. Башта бина фасад буенча 6 тәрәзәгә ия булган, фасад структураланган. Катлар профильле таяк белән аерылган. Почмакларда йорт зур күләмле декор белән бизәлгән. Барлык тәрәзәләрнең яңаклары "бриллиант" поясы белән әйләндереп алынган. Ике катның тәрәзәләре өстендә туры сандриклар бар, ә аскы кат тәрәзәләре өстендә алар тәрәзә ачкычларына караганда киңрәк. Тәрәзәләр өстендә фигуралы такталар да бар.
Хижовице
Хижовице — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казчина Коломбара (Павия)
Казчина Коломбара — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Коломбара Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Садлогощ
Садлогощ — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вораталь
Вораталь — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Минзәлә гимназиясе
Тарих
Минзәлә шәһәре гимназиясе Милли мәгарифне үстерү буенча ресурс үзәге булып тора. Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы белән гимназия арасында проектны тормышка ашыру буенча план төзелде.
Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы белән Educare Cooperative Limited Cингапур компаниясе белән килешү төзү нәтиҗәсендә “Татарстан Республикасында Белем Бирүне камилләштерү” проекты кысаларында 2014нче елның 27нче гыйнварыннан  Минзәлә гимназиясе Өстенлекле Мәктәп (Школа Превосходства) статусы алды.
Мәктәп турында
Гимназиянең миссиясе – актив, иҗади, оригиналь, стандарт булмаган фикер йөртүче, өч тел үзләштереп (татар, рус, инглиз) ирекле аралаша алган яшь буын тәрбияләү.
Районның бик күп авылларыннан килеп укучы балалар өчен автобус маршрутлары төзелгән.
Нейман (ай кратеры)
Нейман - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 75 км булган кратер.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Моравин (Калиский повяты)
Моравин  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(3468) Urgenta
(3468) Urgenta — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1975 елның 7 гыйнварында Пауль Вильд тарафыннан Циммервальд обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 AM» саналган.
Моравин (Калиский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Таве (Луаре)
Таве — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Егам-Юган
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Солянка (Таловая кушылдыгы)
Солянка — Россия территориясеннән ага торган елга. Сарытау өлкәсе, Самар өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Таловая елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 35 км.
Егам-Юган
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Солянка (Таловая кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тонтон (Миннесота)
Тонтон  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Тонтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әхмәр (Бакалы районы)
Әхмәр — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
Александр Тимашев
Александр Тимашев (Александр Егорович Тимашев,, — , ) — җәяүле гаскәре генералы (1872), Жандарамнар корпусы штабы башлыгы (1856-1861), РИ эчке эшләр министры (1868-1878), Казанның шәрәфле ватандашы.
Әхмәр (Бакалы районы)
Почта индексы — 452654, ОКАТО коды — 80207849002.
Реҗепли (Юнусемре)
Реҗепли (Recepli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Юнусемре илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(19374) 1997 YG17
(19374) 1997 YG17 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 27 декабрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 YG17» саналган.
Гөреҗек (Мурадие)
Гөреҗек (Görecek) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Мурадие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Светий Петер (Пиран)
Светий Петер  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Норт-Бервик (сан алу урыны, Мэн)
Норт-Бервик  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Куручай (Чорум)
Куручай (Kuruçay) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Чорум илчесенә караган бер авыл (köy).
NGC 940
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Норт-Бервик (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Норт-Бервик халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тимур Тимербулатов
Тимур Тимербулатов (Тимур Рәфкать улы Тимербулатов,, — , ) — эшмәкәр, «Конти» ширкәтләр төркеме президенты, РФ Федерация шурасы әгъзасы (2004-2006).
Система (тукталыш)
Система (Система) — Чиләбе өлкәсенең Карталы районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Гырыглы (Гөйгөл)
Гырыглы  (Qırıqlı ) — Әзербайҗанның Гөйгөл районына караган авыл.
Система (тукталыш)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (95%).
Воловарово
Воловарово — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Путевой
Путевой (Путевой) — Сембер өлкәсенең Чардаклы районында урнашкан разъезд.
Воловарово
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Путевой
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Юшкавцы
Юшкавцы (Юшкаўцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Гребену
Гребену — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD243313
HD243313 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Карвово (гмина Радзилув)
Карвово  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
HD243313
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Карвово (гмина Радзилув)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Садлуг
Садлуг — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Феринг
Феринг — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(19375) 1998 AB5
Тарихы
1998 елның 6 гыйнварында Франк Зольтовский тарафыннан Вумера обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 AB5» саналган.
Казчина Коломбаре (Бергамо)
Казчина Коломбаре — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Коломбаре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сандерленд (Массачусетс)
Сандерленд  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Романовский Ключ
Романовский Ключ (Романовский Ключ) — Диңгез буе краеның Партизан районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Таранжуль
Таранжуль — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара Июс елгасының сул ярыннан 93 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 26 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, инештән Әчинск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Апаковның керемле йорты
Апаковның керемле йорты - Казандагы тарихи бина, Иске Татар бистәсендә, Мәскәү һәм Париж Коммуна урамнары почмагында урнашкан, 72/10 йорт. XIX гасырда төзелгән. Төбәк әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты.
Тарих
Бина башта беренче гильдия сәүдәгәре И. И. Апаков кибетләрен урнаштыру өчен архитектор П. Г. Пятницкий проекты буенча 1833 елда төзелгән. 1859 елда йорт янгыннан соң  П.Т. Жуковский проекты буенча яңадан торгызылган. Апаков үлеменнән соң, 1880 еллар башында, йорт аның кызы Биби-Мәрьям Шамилга һәм икенче гильдия сәүдәгәре Мухаметзян Галеевка бирелгән.
Архитектура
Бина турыдан-туры почмаклы участокны тыгыз тутырган корылмалар комплексыннан гыйбарәт. Искерәк өлеше, Мәскәү урамы буйлап һәм бина почмагында, классик стильдә төзелгән. 1859 елга караган яңа өлеше Сенная урамы (хәзерге Париж Коммунасы) буенда төзелгән, ул классицизм элементлары булган эклектика стиленә карый. Ике бина да урам фасады буйлап ике катлы, яңа өлеше бераз күтәрелгән. Иске күләм план буенча турыпочмаклы, периметр тирәсендә төзелгән ишегалдына керү өчен арка белән бүленә. Беренче каттагы тәрәзә тишекләре сакланмаган, анда соңгы витрина тәрәзәләре бар. Башта, беренче катта тимер чатырлы түбә булган, ул сәүдә галереясын формалаштырган (сакланмаган). Югары кат үзенең тарихи күренешен саклый. Аның тәрәзә тишекләре турыпочмаклы, тар формалы яңаклар һәм туры сандрик киштәләр белән, алар астынннан киң билбау уза. Яңа өлештә тәрәзә тишекләре очраклы урнашкан. Югары катның тәрәзәләре зур, квадрат диярлек, рам яңакларына ия. Ике өлештә дә катлар төрле биеклектә кәрнизлар белән аерыла.
Сен-Рогасьен
Сен-Рогасьен — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Корбан Тимергалиев
Корбан Тимергалиев (Корбан Тимергали улы Тимергалиев,, — , ) — Дан орденының тулы кавалеры (1944, 1945, 1946).
Хилин
Хилин — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Григорий Тикунов
Григори Тикунов (Григорий Яковлевич Тикунов,, — , ) — Советлар Берлеге каһарманы (1945)
Биографиясе
Полтава өлкәсенең Машево районы Любимовка авылында эшче гаиләсендә туган. Украин. 1939 елдан ВКП(б) әгъзасы. 1937 елда Полтава РХК тарафыннан Кызыл Армия гә алына. 1941 елда Харьков хәрби-сәяси училищесын тәмамлый.
1942 елның гыйнварында Бөек Ватан сугышына китә. 1942 елның 15 июлендә яралана. Брянск, Воронеж, Көньяк-Көнбатыш, I Белоруссия фронтларында сугыша.
1945 елның гыйнварында 36 нчы Кызыл Байраклы Суворов орденлы танк бригадасы, дошманның ныгытмаларын өзеп, Польшаның Радом шәһәре янына чыга. Турыдан-туры һөҗүм уңыш бирми. Шуннан соң фронттан һәм тылдан көтмәгәндә һөҗүм ясау турында карар кабул ителә. Бригаданың баш поход заставасы начальнигы итеп билгеләнгән Т-34 – С-53 танклары ротасы командиры капитан Г.Я. Тикуновка 1945 елның 15 гыйнварында Радом шәһәрен әйләнеп узарга, дошман тылына үтеп керергә һәм тимер юл станциясен алырга дигән боерык бирелә. Төрле әйберләр, куак-үсемлекләр артына яшеренә-яшеренә, танкчылар шәһәрне әйләнеп узалар һәм сиздермичә генә тимер юл станциясенә килеп җитәләр. Бригада командирына ротаның урнашкан җире турында хәбәр иткәч, Г.Я. Тикунов һөҗүмгә күчәргә сигнал бирә. Тылында совет танклары пәйда булудан дошман каушап төшә. Гитлерчылар шәһәрдән бәреп чыгарыла.
1945 елның 16 гыйнварында безнең гаскәрләр борынгы Радом шәһәре урамнары буйлап атлый инде. Безнең солдатлар Радом нан чыгып аның тирә-юнендә сугышлар алып барганда, гитлерчыларның ашыгыч рәвештә резервларын шәһәр юнәлешендә китерүләре турында разведка хәбәре алына. Капитан Г.Я. Тикуновның танк ротасына мөһим бурыч йөкләнә: дошманны флангтан әйләнеп узарга һәм көтелмәгән һөҗүм ясарга.
1945 елның 17 гыйнварында зур кыенлыклар кичереп, юлсыз урыннардан безнең сугышчылар тиешле районга килеп җитә һәм дошманга ташлана. Безнең танкчыларның көчле һәм тәвәккәл хәрәкәт итүе нәтиҗәсендә дошман танкларының зур төркеме тар-мар ителә. Капитан Тикунов ротасы боеприпаслы һәм азык-төлекле 150 автомашинаны, 179 немец солдатын һәм офицерын юкка чыгара. Дошманның артиллерия уты тиеп танкы сафтан чыккач, капитан Тикунов, яралы булуына карамастан, башка бер машинага күчеп утыра һәм сугышуын дәвам итә. Лодзь һәм Познань шәһәрләре арасында безнең гаскәрләргә дошманның Одер кушылдыгы – Варта елгасы буендагы ныгытмаларын алырга кирәк була. Разведка гитлерчыларның Варта елгасы аша салынган күперне миналавы һәм шартлатырга җыенуы турында хәбәр китерә. Күперне алу һәм миналардан тазарту кебек җаваплы бурычны Г.Я. Тикунов танкчыларына йөклиләр. Каһарман сугышчылар хәрби бурычны үти: кичүне безнең алдынгы гаскәрләр килеп җиткәнче дошманнан саклыйлар. 1945 елның гыйнвар ахырында I Белоруссия фронты гаскәрләре Познань янындагы дошман төркемнәрен тармар итеп, көнбатыш юнәлештә Одерга – Берлин юлындагы соңгы зур су киртәсенә таба бара. Г.Я. Тикунов танкчылары беренчеләрдән булып елга аша чыга һәм аның сул ярында урнашып, Одерны кичүче безнең гаскәрләрне дошман утыннан ышыклап тора. 5 февральдәге каты сугышта капитан Г.Я. Тикунов авыр яралана.
1945 елның 25 гыйнварында танк батальоны командиры майор Лях Тикуновны бүләкләүгә тутырылган документта түбәндәгечә яза: «Кыю, көчле ихтыярлы офицер, аңлы, зирәк, сугыш барышында килеп туган четерекле хәлләрдә дөрес карарлар кабул итә. Батальонның бөтен шәхси составында курку белмәс, гайрәтле командир һәм тугрылыклы иптәш дигән даны бар. Сугышта каһарманлыгы һәм шәхси үрнәге белән үз сержантларын һәм офицерларын Ватан мәнфәгатьләрендә батырлыклар кылырга рухландыра. Иң югары бүләккә – Советлар Союзы Герое исеменә лаек». «Алтын Йолдыз» (№ 5149) медале тапшырыла. Сугышны Берлинда тәмамлый. 1947 елдан капитан Г.Я. Тикунов запаска чыга. Полтава төзелеш инженерлары институтында эшли. 1967 елда пенсиягә чыга. 1972 елның 23 июнендә вафат.
Чыганак
https://minsport.tatarstan.ru/file/File/!!!!_MDMS/Kniga_geroev_RT2.pdf
Нейсон (ай кратеры)
Нейсон - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 51 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Эдмунд Нейсон (1851—1938) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Светий Томаж (община)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гайзенхайм
Гайзенхайм — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Моравин (Остшешовский повяты)
Моравин  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гөреле (Коҗаалы)
Гөреле (Görele) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Коҗаалы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Алексей Тимофеев
Алексей Тимофеев (Тимофеев, Алексей Васильевич,, — , ) — рус телендә иҗат иткән язучы һәм шагыйрь, хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1862).
NGC 941
NGC 941 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Тивернон
Тивернон — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Карвово (гмина Райгруд)
Карвово  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Садлужек
Садлужек — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Трейл (Миннесота)
Трейл  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Габарево
Габарево — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Трейл (Миннесота)
Тарихы
Трейл шәһәре  елда нигезләнгән.
Габарево
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Трейл (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Девяткина
Девяткина — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Унжица елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рейһан (Османгази)
Рейһан (Reyhan) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Османгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(4761) Urrutia
(4761) Urrutia — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1981 елның 27 августында Г.-Э. Шустер тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 QC» саналган.
(19376) 1998 BE1
(19376) 1998 BE1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 19 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BE1» саналган.
Ферлах
Ферлах — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Норт-Виндем (Мэн)
Норт-Виндем  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Норт-Виндем халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юшки (Шчучынский районы)
Юшки  (Юшкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Сандисфилд (Массачусетс)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Юшки (Шчучынский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сандисфилд (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ле-Поммерей
Ле-Поммерей (Le Pommereuil) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Като-Камбрези кантонына карый.
Хланюв
Хланюв — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вячеслав Тимченко
Вячеслав Тимченко (Тимченко В'ячеслав Миколайович,, — , ) — Украина һөнәри һоккейчесе (сакчы).
Гордос
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Непер (ай кратеры)
Непер - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 144 км булган кратер.
Куруяйла (Кагызман)
Куруяйла (Kuruyayla) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Кагызман илчесенә караган бер авыл (köy).
Непер (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Джон Непер (1550—1617) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Швариха (Киров өлкәсе)
Швариха (Швариха) — Киров өлкәсенең Нулин районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (1%), руслар (99%).
Карвово (Кольненский повяты)
Карвово  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Греблешть (Румыния)
Греблешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Садовець (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Садовець  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Сен-Ромен-де-Бене
Сен-Ромен-де-Бене — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Гедерн
Гедерн — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мораково
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камай (Иске Корыч авыл советы)
Камай — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452655, — 80207849003.
Бряндино станциясе
Бряндино станциясе (Станция Бряндино) — Сембер өлкәсенең Чардаклы районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (76,5%), татарлар (10,5%), чуашлар (6,7%), мордва (3,8%).
Екар-Егарт
Екар-Егарт — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Вож-ПАй-Юган елгасының уң ярына тамагыннан 6 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казчина Коломбаре (Кремона)
Казчина Коломбаре — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Коломбаре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ферндорф (Каринтия)
Ферндорф  — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(19377) 1998 BE4
(19377) 1998 BE4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 21 гыйнварында Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BE4» саналган.
Светий Томаж (Шкофя Лока)
Светий Томаж  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Василий Тимьянский
Васили Тимьянски (Василий Ильич Тимьянский,, — , ) — Казан университетының табигать фәннәре һәм ботаника профессоры.
Светий Томаж (Шкофя Лока)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гөреле (Бейкоз)
Гөреле (Görele) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Истмала иле Бейкоз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гвоздикова
Гвоздикова ― фамилия.
NGC 942
NGC 942 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Тижи
Тижи — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Гызылҗа (Гөйгөл)
Гызылҗа  (Qızılca ) — Әзербайҗанның Гөйгөл районына караган авыл.
Свинуха (Татьянка кушылдыгы)
Свинуха — Россия территориясеннән ага торган елга. Самар өлкәсе, Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Татьянка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Гита (Болгария)
Гита  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воеводин
Воеводин ― фамилия.
(2096) Väinö
(2096) Väinö — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1939 елның 18 октябрендә И. Вяйсяля тарафыннан Турку обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1939 UC» саналган.
Платон Тихов
Платон Тихов (Платон Иванович Тихов,, — , ) — җәррах, хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1917), Тум университеты профессоры.
Яблынька
Яблынька (Яблынька ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Карвово-Вшебори
Карвово-Вшебори — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Яблынька
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Карвово-Вшебори
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD243321
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Мәҗит Гафури урамы (Казан)
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Кече Сембер урамы (Малая Симбирская) дип аталган. 1923 елдан Кече Ямашев урамы дип атала башлаган. Хәзерге исемен 1949 елның 1 июненнән йөртә.
Коммуна-Луч
Коммуна-Луч, «Луч» коммунасы бистәсе (Коммуна-Луч, поселок Коммуны «Луч») ― Татарстан АССР Зәй районы Поручик авыл советына караган, 1974 елда исеме гамәлдән чыгарылган торак пункт (авыл).
Почта индексы — 423520.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
География
Авыл Дала Зәе елгасының сул кушылдыгы Сәрәпәле елгасы ярында, Зәй тимер юл станциясеннән 5 км, Яр Чаллы пристаненнән 60 км ераклыкта урнашкан булган. Координаталары: 55.242022, озынлык 51.972256.
Демография
Төп халык ― руслар.
Тарих
Яңа торак пункт 1921 елда Дала Зәе елгасының сулъяк кушылдыгы булган Сәрәпәле елгасы ярында буш диярлек яткан җирләрдә булдырылган. Авыл барлыкка килгәнче, бу урында Сорокинның су тегермәне генә торган.
Коммунаны оештыручы һәм аның беренче рәисе ― М. И. Большаков, большевик, Ватандашлар сугышында катнашучы, Минзәлә коммунистик батальоны, соңрак 40нчы полкның (полк командиры ― булачак маршал В. И. Чуйков) взвод командиры.
Коммунар булырга теләгән крестьяннар Зәй волостеның төрле авылларыннан хуҗалыкларын һәм йортларын бирегә күчереп сала: Якты Күлдән ― Кириловларның өч гаиләсе, П. Миронов, Акатьев; Өнбиядән ― бертуган Салминнар; Шумыштан ― Бородиннарның ике гаиләсе, Байбатаров; Смычкадан ― бертуган Винокуровлар; Акташтан ― Огарков гаиләсе һ. б.
Яңа авыл хуҗалыгы артелен «Луч» (Нур) коммунасы дип атыйлар. Күмәк хуҗалыкта бергәләп эшлиләр, бер ашханәдә тукланалар, торак пунктта клуб ачалар. Кооперация буларак берләшкән берничә хуҗалык уртактан җир эшкәртә һәм җитештерелгән продукцияне җан башы саныннан чыгып бүлә.
Зәй волостена кайткан беренче «Фурдзон» тракторын «Луч» коммунасы кабул итеп ала. Коммунаның үз тракторчылары булмый. Руль артына коммуна рәисе М. И. Большаков утыра. Коммунарлар хезмәтен исәпләү камил булмый ― артельдә эшчеләрне матди яктан стимуллаштыру каралмаган була. Колхозчыларның I съездында (1934) Авыл хуҗалыгы артельләренең якынча Уставы кабул ителгәч, коммунаның һәр әгъзасының гомуми эшкә керткән хезмәте аерым исәпкә алына башлый. Шул ук елны «Луч» коммунасы күмәк хуҗалык (колхоз) итеп үзгәртеп корыла, хуҗалыкка С. М. Киров исеме бирелә.
Лесель
Лесель (Lecelles) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Сент-Аман-лез-О кантонына карый.
Коммуна-Луч
Тарих
1930 елга кадәр авыл Татарстан АССР Чаллы кантоны Зәй волостена, 1930 елдан Акташ районы Сәрәпәле, 1948 елдан Зәй районы Поручик, 1963 елдан Якты Күл авыл советларына караган.
1950 елның июнендә күмәк хуҗалыкларны эреләндерү башлангач, С. М. Киров исемендәге хуҗалык «Кызыл Маяк» күмәк хуҗалыгы (үзәге Поручик авылы) белән кушыла.
1962 елда Зәй ДРЭСының суыткыч буасы ложасын су белән тутыру сәбәпле, Поручик авылы Коммуна-Луч авылы янына күчерелә.
Зәй районы халык депутатлары советы башкарма комитетының 1974 елның 5 маенда кабул ителгән карары буенча, Коммуна-Луч бистәсе исеме гамәлдән чыгарыла, авыл Поручик исеме белән аталып йөртелә башлаган.
Авыл атамасы хәзерге Поручик авылының көньяк читендәге Коммунарлар урамы атамасында сакланып калган.
Рейһанлы (Оникишубат)
Рейһанлы (Reyhanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Оникишубат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Моракувко
Моракувко — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ферниц (Штирия)
Ферниц  — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Синеглазово
Синеглазово (Синеглазово) — Чиләбе өлкәсенең Копейск шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%).
Гөренлер (Ейьюбие)
Гөренлер (Görenler) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Ейьюбие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ферниц (Штирия)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Трейси (Миннесота)
Тарихы
Трейси шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Светий Трие Крали (Радле-об-Драви)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сально (Бидгозький повяты)
Сально  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(19378) 1998 BB7
(19378) 1998 BB7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1998 елның 24 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1998 BB7» саналган.
Хлевиска (Люблин воеводалыгы)
Хлевиска  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.