cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Василий Сухомлинский
Биографиясе
1933 елда Василий Кременчук педагогия институтының рабфагына керә, аннары вузда укуын дәвам итә. 17 яшендә авыл мәктәбендә укытучы булып эшли башлый. Полтава пединститутына күчеп, аны тәмамлаганнан соң туган төягенә кайтып, Онуфриев урта мәктәбендә украин теле һәм әдәбиятен укыта башлый.
1941 елда Бөек Ватан сугышы башлангач, Сухомлинский үзе теләп фронтка китә. Кече политрук дәрәҗәсендә Мәскәүне дошманнан саклауда катнаша, 1942 елның гыйнварындагы алышларның берсендә каты яралана, туп ярчыгы күкрәгендә бөтенләйгә торып кала. Уралдагы госпитальләрнең берсендә дәваланганнан соң тагын да фронтка җибәрүләрен сорый, әмма комиссия аны хәтта чикләнгән кимәлдә дә хәрби хезмәткә яраклы дип тапмый. Туган төбәге дошманнан азат ителгәч, Сухомлинский үз ягына кайта. 1948 елда ул Кировоград өлкәсенең Онуфриев районы Павлыш мәктәбе директоры итеп тәгаенләнә һәм бу вазифада гомеренең соңгы көненә чаклы (1970 елның 2 сентябре) эшли.
Хезмәтләре
Василий Сухомлинский — 40 монография һәм брошюра, 600 дән артык мәкалә, 1200 хикәя һәм әкият авторы. Гыйльми хезмәтләрен һәм мәкаләләрен рус телендә, ә әдәби әсәрләрен туган украин телендә язган. Аның төрле телләрдә нәшер ителгән китапларның гомуми тиражы 4 миллион данәгә якын
Сюма
Сюма (Юсюма, Нюсима) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вага елгасының сул ярыннан 58 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 100 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кремен (Благоевград өлкәсе)
Кремен  — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Росцице
Росцице — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Боровець (Велюнский повяты)
Боровець  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сент-Аррумекс
Сент-Аррумекс — Франциянең Терн һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
(20771) 2000 QY150
(20771) 2000 QY150 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
NGC 1804
NGC 1804 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Олы Поселки
Олы Поселки (Большие Поселки) — Сембер өлкәсенең Карсун районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94,5%).
Горшавичы
Горшавичы (Горшавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Старий Каролев
Старий Каролев — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Невелсон (кратер)
Невелсон — Венера планетасының 35.3°N, -307.8°W координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 69,8 километр озынлыкта булган кратеры.
Исеме
Невелсон кратеры Америка рәссамы Луиза Невельсон хөрмәтенә аталган.
Гориця-на-Медведеку
Гориця-на-Медведеку — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дегыйрменҗик (Феризлы)
Дегыйрменҗик (Değirmencik) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Феризлы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(4165) Дидковский
(4165) Дидковский  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1976 елның 1 апрелендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1976 GS3» саналган.
Селчуклу (Синҗан)
Селчуклу (Selçuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Синҗан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Боровець (Ленчицкий повяты)
Боровець  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Говчава
Говчава (Гоўчава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Мастовский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Шармуа (Об)
Шармуа (Charmoy) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Сен-Лье кантонына карый.
Молитерно
Молитерно — Италиянең Базиликата төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Тролленхаген
Тролленхаген — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кырмаҗылы (Османие)
Кырмаҗылы (Kırmacılı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Османие иле Османие илчесенә караган бер авыл (köy).
Сент-Томас (Миссури)
Сент-Томас  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сент-Томас шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Кенәле
Кече Кенәле, Кенәлчек – Олы Кенәле елгасының сул кушылдыгы. Ырынбур өлкәсе, Самар өлкәсе биләмәләрендә ага. Башы Әсәкәй районында, Урта Сырт битләрендә. Олы Кенәле елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 201 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Асбассейн юк, елга бассейны – Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кампанари (Анкона)
Кампанари — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Рошковице (Любуш воеводалыгы)
Рошковице  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Майз (Миссисипи)
Майз  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Рошковице (Любуш воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Майз (Миссисипи)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
2020-еллар
2020-еллар — 21 гасырның өченче унъеллыгы. 2020 елда башланачак һәм 2029 елда тәмамланачак.
Музыка
2020 елга TikTok социаль челтәрләрдә бик популяр музыка платформасына әверелде. Потоковая тапшыру кебек платформаларында Spotify, SoundCloud, YouTube Music, Amazon Music һәм Apple Music, арткан аркасында пандемиясе COVID-19. Мондый фестивальләр, ничек Coachella, иде отменены аркасында вирус. COVID-19 пандемиясе туристлык бизнесын бушаткан.
Майз (Миссисипи)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
2020-еллар
Архитектура
Экспрессионист архитектурасында Яңарыш күзәтелә.
Кампанари (Анкона)
Географиясе
Кампанари Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вардушино
Вардушино (Вардушино) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (56%).
Крибул
Крибул — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Поншевайнг (Мичиган)
Поншевайнг  — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Поншевайнг халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дулеу
Дулеу — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тулендорф
Тулендорф — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Старий Кйончин
Старий Кйончин — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD30849
HD30849 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Монтиньи-ле-Вокулер
Монтиньи-ле-Вокулер — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
Гориця-при-Добем
Гориця-при-Добем — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Боровець (Пйотрковский повяты)
Боровець  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сейидләр (Кәлбәҗәр)
Сейидләр  (Seyidlər ) — Әзербайҗанның Кәлбәҗәр районына караган авыл.
Чумойка
Чумойка — Россия территориясеннән ага торган елга. Удмуртия, Киров өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ита елгасының сул ярыннан 34 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чүпче елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD30877
HD30877 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Ар-Мотоли-То-Тяха
Ар-Мотоли-То-Тяха — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Вать-Еган елгасының сул ярына тамагыннан 190 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 42 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(209) Дидона
(209) Дидона  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Дегыйрменҗик (Ислаһие)
Дегыйрменҗик (Değirmencik) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Ислаһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Илга (кратер)
Исеме
Илга кратеры Латвия хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
Гоцевичы
Гоцевичы (Гоцевічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Фатыйх Колбарисов
Колбарисов Фатих Әкрам улы (1921 елның 10 июле — 1981 ел) — татар артисты, Г.Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты (1958 ел), Татарстанның атказанган артисты (1968).
Тәрҗемәи хәле
Фатих Колбарисов 1921 елда Башкортстанның хәзерге Мишкә районы Субай авылында туа.
1941 елда Татар академия театры каршындагы студияне тәмамлый һәм Татар академия театрында төп составта эшли башлый. Ул иҗат иткән образлар романтик рух белән сугарылган.
Старий Кобилин
Старий Кобилин — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 1805
NGC 1805 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Монтальбано-Йонико
Монтальбано-Йонико — Италиянең Базиликата төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Рудавиця
Рудавиця — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(20773) Aneeshvenkat
(20773) Aneeshvenkat — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 31 августында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 QS208» саналган.
Сент-Еньян (Терн һәм Гаронна)
Сент-Еньян — Франциянең Терн һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Тутов
Тутов — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Селчуклу (Азизие)
Селчуклу (Selçuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Азизие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гориця-при-Оплотници
Гориця-при-Оплотници — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шарни-ле-Башо
Шарни-ле-Башо (Charny-le-Bachot) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Крене-пре-Труа кантонына карый.
Кампанарьело (Казерта)
Кампанарьело — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Кампанарьело Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Грабава (Зэльвенский районы)
Грабава  (Грабава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Зэльвенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сестрёнка
Сестрёнка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тамбов өлкәсе, Липецк өлкәсе, Рязань өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Воронеж елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Тын елгасына Хопра кушылганчы булган Тын кушылдыклары бассейны, елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Дегыйрменҗилер (Дурсунбей)
Дегыйрменҗилер (Değirmenciler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кромидово
Кромидово — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сент-Чарлз (Миссури)
Сент-Чарлз  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сент-Чарлз шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Комаровка (Карсун районы)
Комаровка (Комаровка) — Сембер өлкәсенең Карсун районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Кырматаш (Хазро)
Кырматаш (Kırmataş) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Хазро илчесенә караган бер авыл (köy).
Старий Любош
Старий Любош — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Боровини (Скерневицкий повяты)
Боровини  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Дулча
Дулча — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Боровини (Скерневицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(20774) 2000 RP3
(20774) 2000 RP3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 1 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RP3» саналган.
Маккул (Миссисипи)
Маккул  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монтемилоне
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Преск-Айл-Гарбор (Мичиган)
Географиясе
Преск-Айл-Гарбор халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(1706) Дикфосс
(1706) Дикфосс  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1931 елның 5 октябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1931 TS» саналган.
Кингсли (кратер)
Кингсли — Венера планетасының 22.6°N, -306.4°W координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 26,6 километр озынлыкта булган кратеры.
Исеме
Кингсли кратеры инглиз язучысы Мэри Кингсли хөрмәтенә аталган.
Монтье-сюр-Со
Монтье-сюр-Со — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
HD308821
HD308821 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Горки (Казан)
Горки — Казан шәһәренең Идел буе районындагы иң эре «йокы» районнарының берсе. Кабантау атамасы да очрый.
Территориаль урнашу, чикләре
Горки торак районы Казанның көньяк өлешендә, Идел буе районы территориясендә урнашкан. Горки аерым административ-территориаль берәмлек статусына ия булмаганлыктан, әлеге торак районның төгәл чикләре юк. 1970—1990 елларда барлыкка килгән 14 күпкатлы торак микрорайон Горки территориясе булып тора.
Горкиның төньяк чиге Танк боҗрасыннан төньяк-көнчыгыш юнәлештә танк урамы буйлап, аннары көньяк-көнчыгыш юнәлештә Рихард Зорге урамы буйлап турыдан-туры сызык белән уза.
Территориаль бүлекчәләр
Горки торак районы Совет чорында Горки-1, Горки-2 һәм Горки-3 торак массивлар дип аталган өч территориаль бүлекчәдән тора. Алар арасындагы чик Җиңү проспекты һәм Рихард Зорге урамы буенча уза.
Төзелеш планнары нигезендә, әлеге торак массивларның һәркайсы берничә микрорайоннан тора (барлыгы 14):
Исем
Горки торак районы аның янәшәсендәге Горки бистәсеннән (элеккеге авыл) үз исемен ала. Соңрак авылга, буталу килеп чыкмасын өчен, Иске Горки исеме бирелә.
Горки төзелеше планы
Казанның көньяк-көнчыгыш өлешендә Горки эре торак районының барлыкка килүе Ленинград шәһәрләрне проектлау институты (Ленгипрогор) белгечләре тарафыннан проектланган, алар 1965—1968 елларда 1969 елда расланган Казанның Генераль планын эшләгән. Әлеге документ нигезендә, яңа торак зоналарны урнаштыру шәһәрнең җиде район территориясендә каралган: Төньяк Заречье, Юдино, Көнбатыш Заречье, Көнчыгыш Заречье, Үзәк, Төньяк-Көнчыгыш һәм Көньяк-Көнчыгыш."«Көньяк-көнчыгыш районга элеккеге Танкодром һәм Горки бистәсенең төзелә торган территорияләре кертелгән. Алга таба аңа Татар фәнни-тикшеренү авыл хуҗалыгы институты, авыл хуҗалыгы институты уку хуҗалыгы һәм җиләк-җимеш питомниклары совхозының 1000 гектарга якын җире кушылачак. Яңа торак массивлар тәмамланган архитектура ансамбльләрен тәкъдим итүче үзенчәлекле комплекслар рәвешендә проектланган. Торак йортларның сәнгать ягыннан гәүдәләнешле төркемнәре, җәмәгать биналары яшеллекләрнең күплеге һәм искиткеч табигать шартлары белән гармонияле ярашып, югары эстетик таләпләргә җавап бирәчәк»."
Совет чорында Горки төзелеше (1970—1991 еллар)
1 нче микрорайон төзелешенә әзерлек барышында Иске Горки бистәсенең төньяк-көнчыгыш өлешендә 1 нче, 2 нче, 3 нче һәм 4 нче Калининград урамнарының төньяк участокларында урнашкан бер катлы йортлар сүтелә. Микрорайон төзелеше 1970—1974 елларда башкарыла. Бу чорда биредә 20дән артык күпкатлы торак йорт төзелгән, аларның күбесе 1-467 серияле биш катлы «хрущёвка» панельләрен тәшкил иткән. Карбышев һәм Профессор Камай урамнары буйлап кына тугыз катлы дүрт панель йорт торгызганнар.
1970 еллар башында 2 һәм 6 микрорайон төзелеше башланган. 2 нче микрорайон төзелеше барышында тугыз катлы панельле һәм кирпечле йортлар активрак төзелә башлый, әмма алар аның территориясе периметры буенча гына урнашкан, шул ук вакытта эчке киңлек, нигездә, 1-464 һәм 1-467 серияле биш катлы панельле «хрущёвка»га бирелгән.
6 нчы микрорайон төзелешендә тугыз катлы панель һәм кирпеч йортлар төзү активрак кулланылган. Рихард Зорге урамы буенда мондый йортлар ике өзелеш линиясен тәшкил итә (1974—1985 елларда төзелгән), 1-464 һәм 1-467 серияле биш катлы «хрущёвка» панельләрен тулысынча яшерә.
Советлардан соңгы чорда Горки төзелеше (1991 елдан)
1990—2000 еллар башында Хөсәен Мәүлетов һәм Академик Парин урамнары янындагы 5 нче микрорайонның көньяк өлешендә, нигездә, ун һәм ундүрт катлы кирпеч йортлар төзелә.
8А микрорайонында республикада беренче «соципотека» йорты (Дубравная урамы, 11) барлыкка килә. Аны тапшыру тантанасы 2006 елның 13 июлендә М. Ш. Шәймиев катнашында уза.
Советлардан соңгы чорда Горки торак районы территориясендә төрле юнәлештәге зур объектлар төзелә. Аерым алганда, 2000 еллар башыннан алып берничә эре форматлы сәүдә үзәге («Сити Центр» сәүдә комплексы, «Проспект» сәүдә үзәге, «Олимп» сәүдә үзәге) төзелә. 2013 елгы XXVII Бөтендөнья җәйге Универсиадага әзерлек барышында шәһәр территориясендә һәм якын-тирәдә берничә спорт корылмасы, Универсиада авылының торак һәм административ биналар комплексы төзелә, шулай ук юл-транспорт инфраструктурасы модернизацияләнә.
Шәһәр җәмәгать транспорты
Шәһәр җәмәгать транспорты Горкида 1972—1973 елларда, «Горки—Айдинов урамы» 32 нче автобус маршруты җибәрелгән вакытта барлыкка килә.
1976 елда бирегә беренче трамвайлар (11 һәм 12 нче маршрутлар) һәм троллейбуслар (8 нче маршрут) йөри башлый.
1977 елда Горки Казанның башка өлешләре белән 8 автобус, 2 трамвай һәм бер троллейбус маршрутлары белән бәйле була.
1987 елның июнь аенда әлеге торак районга бара торган автобус маршрутларының саны 14 (шул исәптән 3 транзит), трамвай — 3, троллейбус маршрутлары — 2 кадәр арткан.
2005 елда Горки метрополитен аша шәһәр үзәге белән транспорт элемтәсен ала.
2018 елның августына Горки Казанның башка өлешләре һәм шәһәр яны 20 автобус (шул исәптән 14 транзит), 2 трамвай, 4 троллейбус (шул исәптән 3 транзит) маршрутлары, шулай ук метрополитенның Үзәк линиясе белән бәйле була.
Парклар, скверлар
Шәһәр территориясе чикләренә шулай ук ике эре табигый урман-парк зонасы тоташа: төньяктан — «Горки-Әмәт урманы» паркы, көньяктан — «Дубрава» урман паркы. Танк һәм Хөсәен Мәүлетов урамнары киселешендә, 18 нче номерлы шәһәр клиник хастаханәсе территориясендә Кедрлар паркы урнашкан.
Гориця-при-Разтезу
Гориця-при-Разтезу — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Тюрков
Тюрков — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Борув (гмина Грабув)
Борув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
NGC 1806
NGC 1806 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Грабава (Ивевский районы)
Грабава  (Грабава ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Северный бистәсе (Казан)
Северный бистәсе — торак массивы, Казан шәһәрнең Авиатөзелеш районында урнашкан иң зур шәһәр бистәләренең берсе. Бистә шәһәрнең төньягында урнашкан. Халык саны — 25 меңгә якын кеше. «Төньяк-1», «Авиатөзүчеләр» , «Яңа Карабай» , «Карабай» иҗтимагый үзидарә территорияләре белән шәһәр төзелеше-торак административ-хисап берәмлеге булып тора. «Авиатор» торак-коммуналь хуҗалык идарәче компаниясе тарафыннан хезмәт күрсәтелә.
Урнашуы һәм тасвирламасы
Бистәнең көньягында Яңа Карабай микрорайоны, көнчыгышта — шәһәр Коры Елга поселогы, көнбатышта — дача участоклары («Заовражье», «Сирень», «Энергетик») һәм «Казаноргсинтез» предприятиесенең санитар-яклау зонасы, төньякта — дача участоклары («Берёзка», «Кооператор», «№10 КМПО», «№8 КАПО», «№10 КАПО», «№2 Элекон»).урнашкан.
Бистәнең мәйданы 5,5 кв. км чамасы, озынлыгы, көнчыгыштан көнбатышка таба 3,5 км, көньяктан төньякка таба 1,5 км артык. Бистәдә Суворово-Бадай чокыры (күрше урамнар исемнәре буенча), бистә артында өч Урман күле урнашкан.
Бистә бары тик шәхси торак йортлар белән генә тыгыз төзелгән, биредә алар саны 7,5 меңгә якын.
Бистәдә күп функцияле мәдәни-ял үзәге (мәдәният йорты), «Нур Ислам» мәчете, 14-нче номерлы гимназия, 60-нчы номерлы мәктәп, 296, 341, 366-нчы номерлы балалар бакчалары, 47-нче номерлы почта бүлекчәсе, 14-нче номерлы шәһәр китапханәсе, берничә кибет, сугыш геройлары һәм тыл хезмәтчәннәре һәйкәле урнашкан.
Тарих
Бистә 1940—1950 елларда төзелә башлый, ул чакта шәһәр төньягында урнашкан Казан авиация заводы, Казан мотор төзүчеләр җитештерү берләшмәсе, Казан вертолет заводы, «Казаноргсинтез», «Казанкомпрессормаш» һ. б. заводларга эвакуацияләнүчеләргә биредә индивидуаль йортлар төзү өчен участоклар бүлеп бирелә.
Транспорт
Ерак булуына карамастан, бистә тарихи яктан Казанның шәһәр транспорты белән 6 нчы номерлы шәһәр автобусы (совет чорындагы Соцгород микрорайонына кадәр, ә хәзер — шәһәр үзәгенә бара торган автобус) белән тәэмин ителгән. Шулай ук бистәдә Яңа Савин районына һәм «Казанькомпрессормаш» заводы районына баручы 76 нчы (2007 елга кадәр 161 нче) автобус маршрутының һәм Азинога баручы 18 нче (2007 елга кадәр 168 нчы) автобус маршрутының соңгы тукталышлары урнашкан.
Бистә шулай ук аның көньяк чиге буйлап барган Айдаров урамыннан 1 нче трамвай маршрутының шәһәр үзәгенә (2013 елга кадәр ул 9 нчы номерлы булган һәм 1966—2008 елларда Каравай бистәсенә кадәр барган 10 нчы номерлы маршрутны үз эченә алган) барып була. 13 нче троллейбус маршрутын бистәгә кадәр озайту проекты бар.
Бистәнең бик зур территориясе булу сәбәпле, анда берничә автобус тукталышы һәм Айдаров урамында берничә трамвай тукталышы бар.
(20775) 2000 RU9
(20775) 2000 RU9 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 1 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RU9» саналган.
Скопинка
Скопинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Усьва елгасының уң ярыннан 50 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чусовая, Кын авылы янындагы су үлсәү посынан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейннары, Агыйдел кушылганга чаклы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Селчуклу (Оникишубат)
Селчуклу (Selçuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Каһраманмараш иле Оникишубат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Б. Еган
'''Б. Еган''' — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга КАР/ОБЬ/1720    кушыла. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Вах елгасы кушылган урынган Нефтеюганск каласына кадәр . Кече елга бассейны — Вах, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Старий Наквасин
Старий Наквасин — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рудгежовице
Рудгежовице — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Союгбулаг (Кәлбәҗәр)
Союгбулаг  (Soyuqbulaq ) — Әзербайҗанның Кәлбәҗәр районына караган авыл.
Дегыйрменҗили (Кавак)
Дегыйрменҗили (Değirmencili) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Кавак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Крупник (Благоевград өлкәсе)
Крупник  — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сент-Етьенн-де-Тюльмон
Сент-Етьенн-де-Тюльмон — Франциянең Терн һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Зур Притыкино
Зур Притыкино (Большое Притыкино) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Кампанарьело (Напуль)
Кампанарьело — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Зур Притыкино
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: урыслар (100%).
Кампанарьело (Напуль)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Шасене
Шасене (Chacenay) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Бар-сюр-Сен кантонына карый.
(2922) Диканька
(2922) Диканька  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Гориця-при-Сливници
Гориця-при-Сливници — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Борув (гмина Ленчиця)
Борув  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Гориця-при-Сливници
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Борув (гмина Ленчиця)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Старий Олесець
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монтемурро
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(20776) Juliekrugler
(20776) Juliekrugler — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 1 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RG10» саналган.
Грабли
Грабли (Граблі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кече Куергазы
Кече Куергазы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе, Башкортстан биләмәләрендә ага. Куергазы елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 46 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Җаек (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нёгари (кратер)
Нёгари — Венера планетасының 46.4°N, -306.4°W координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 13 километр озынлыкта булган кратеры.
Исеме
Нёгари кратеры эве хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
Алтай таулары
Алтай таулары (Алтай таулары, 阿尔泰山脉, Алтайн нуруу) — Себердәге елгаларның тирән үзәнлекләре һәм тауара чокырлар белән аерылган тауларның катлаулы системасы.
Таулар Россия, Монголия, Кытай һәм Казакъстан чикләрендә урнашкан.
Алтай, Катун тыюлыклары һәм Укок яссы таулыгы бергәләп ЮНЕСКОның «Алтай — Алтын таулар» Дөньякүләм мирасын тәшкил итә.
Этимология
Алтай атамасын төрки һәм монгол телләрендәге алтын сүзе белән бәйлиләр. Шулай ук аның ике төрки сүздән — ала, ула (чуар мәгънәсендә) һәм тау сүзләреннән килеп чыккан дигән фикер бар.
Тюцпац
Тюцпац — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Синет (Миссури)
Синет  — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан шәһәр.
Тюцпац
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Синет (Миссури)
Тарихы
Синет шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монфокон-д'Аргонн
Монфокон-д'Аргонн — Франциянең Мёз департаментында урнашкан коммуна.
Кырмытлы (Османие)
Кырмытлы (Kırmıtlı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Османие иле Османие илчесенә караган бер авыл (köy).
Дегыйрменҗиушагы (Феке)
Дегыйрменҗиушагы (Değirmenciuşağı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Феке илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 1807
NGC 1807 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дулчанка
Дулчанка — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пруденвилл (Мичиган)
Пруденвилл  — Америка Кушма Штатларының Мичиган штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Пруденвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мантечи (Миссисипи)
Мантечи  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рудзини (Любуш воеводалыгы)
Рудзини  — Польшаның Любуш воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Селчуклу (Меликгази)
Селчуклу (Selçuklu) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Меликгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Рәхимҗан Отарбаев
Тәрҗемәи хәле
1956 елның 19 октябрендә Казакъстан ССР Гурьев (1992 елдан Атырау) өлкәсе Диңгез (Теңіз ауданы, 1993 елдан Курмангазы) районында туган. Җаекта А. С. Пушкин исемендәге педагогика институтын (2000 елдан Мәхәмбәт Өтәмисулы исемендәге Көнбатыш Казакъстан дәүләт университеты, М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік университеті) тәмамлаган (1977).
Хезмәт юлы
1978 елдан — Гурьев өлкәсе «Орал Өңірі» газетасы хәбәрчесе.
1978–1980 елларда — Гурьев өлкәсе Диңгез районы мәктәпләрендә казакъ теле һәм әдәбияты укыта.
1985–1989 елларда — «Қазақ әдебиеті» газетасы корреспонденты (Алма-Ата).
1994–1996 елларда — Казакъстанның Кыргызстандагы илчелеге атташесы.
HD30898
HD30898 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Рәхимҗан Отарбаев
Хезмәт юлы
1996–1997 елларда — «Егемен Қазақстан» газетасының Бишкәктәге махсус хәбәрчесе.
HD30898
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Рәхимҗан Отарбаев
Хезмәт юлы
1997–1999 елларда — Казакъстанның Маңгыстау өлкәсе Актау шәһәрендә Казакъстан телевидениесе һәм радиосы корпорациясе бүлекчәсе түрагасы (рәис).
(20777) 2000 RX10
(20777) 2000 RX10 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Рәхимҗан Отарбаев
Хезмәт юлы
1999–2002 елларда — Мәхәмбәт исемендәге Атырау өлкәсе казакъ драма театры (Атырау облыстық қазақ драма театры) директоры.
(20777) 2000 RX10
Тарихы
2000 елның 1 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RX10» саналган.
Рәхимҗан Отарбаев
Хезмәт юлы
2005–2009 елларда — Казакъстан президенты хакимиятенең сектор мөдире (Астана).
2009–2010 елларда — Казакъстан милли академия китапханәсенең баш директоры.
2013–2018 елларда — «Ақ Жайық kz» журналы җитәкчесе. Бер үк вакытта — Мәхәмбәт исемендәге Атырау өлкәсе казакъ драма театры сәнгать җитәкчесе.
Иҗаты
Чәчмә әсәрләр белән таныла, драматургия өлкәсендә дә уңышлы эшли. Кино-телесценарийлар яза. Язучының китаплары казакъ теленнән тыш рус, кытай, төрек, кыргыз, гарәп, инглиз, алман һәм татар телләрендә басыла.
Татар телендә «Идел» журналының 2015 елгы апрель-май саннарында «Чыңгызханның күз яше» бәяны (Флера Тарханова тәрҗемәсендә) дөнья күргән.
(99) Дике
(99) Дике  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Рәхимҗан Отарбаев
Иҗаты
2015 елда «Чыңгызханның күз яше» бәяны Казанда «Сүз» нәшриятында аерым китап булып басылып чыккан.
Грабники (Навагрудский районы)
Грабники  (Грабнікі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Крушево (Благоевград өлкәсе)
Крушево  — Болгариянең Благоевград өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
14 июнь
14 июнь — Милади тәкъвимендә алтынчы айның ундүртенче көне. Ел ахырына кадәр 200 көн кала.
right|90px|thumb|Ибн Баттута
Кампанеда (Сасари)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Монтескальозо
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Старий Тартак
Старий Тартак — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сент-Жульетт
Сент-Жульетт — Франциянең Терн һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Вальдиватское
Вальдиватское (Вальдиватское) — Сембер өлкәсенең Карсун районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (91,2%), татарлар (3,7%), чуашлар (3,5%).
Гориця-при-Шмартнем
Гориця-при-Шмартнем — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пальма яфраклары китапханәсе
Пальма яфраклары китапханәләре — Һиндстанда пальма яфракларында астрологик билгеләр буенча кеше язмышлары тасвирламаларын саклый торган астрологик китапханәләр. Риваятьләрнең берсе буенча Һиндле Бхирну яки Вашишта якынча 5000 ел элек язмышлар турында язмалар җыя башлаган һәм 80000 кешене каталоглыштырган. Бу пальма яфраклары Китапханәсенә баш салган. Бу китапханәдә тормышларында бер генә мәртәбә зиярәт кылган кешеләрнең бөтенесең дә язмышлары язылган дип санала. Язмышлар тупланмаларыннан тыш китапханәнең нигезендә мәшһүр Акаши Хроникалары ята. Моңа охшаш пальма яфраклары китапханәләре Һиндстанда һәм Шри-Ланкада киң таралган, бу китапханәләрдә яшәүчеләр гадәттә яшәүчеләр мөһим тормыш вакыйгалары, мәсьәлән, туй ясаганда язмышлары турында сорыйлар. Махсус церемонияләр белән пальма яфраклары уза, эзләү нәтиҗәсе зиярәт кылучыга укыла. Гадәттә багуның эчтәлеге - зиярәт кылучының тормышыннан фактлар тупланмасы (зиярәт кылучы багуга кадәр тәфсилләп сораштырыла) һәм гороскопның интерпретациясе, еш ул оптимистик була.
Наталья Борейко
Наталья Борейко (, —, ) — химик-технолог, техник фәннәр докторы (1996), Ленин комсомолы һәм СССР дәүләт премияләре иясе (1978, 1989). 1997-20?? елларда «Түбәнкаманефтехим» ҖБнең фәнни-тикшеренүләр үзәге директоры урынбасары.
Борув (Ловицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(20778) Wangchaohao
(20778) Wangchaohao — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 1 сентябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 RD11» саналган.
Узедом (шәһәр)
Узедом  — Алманиянең Мекленбург-Алгы Померания җирендә урнашкан коммуна.
Каролина (кратер)
Каролина — Венера планетасының -6.9°N, -306.3°W координаталары буенча урнашкан, диаметры якынча 18 километр озынлыкта булган кратеры.
Исеме
Каролина кратеры француз хатын-кыз исеме хөрмәтенә аталган.
Шатр (Об)
Шатр (Châtres) — Франциянең Об департаментына караган коммуна, Крене-пре-Труа кантонына карый.
Сюмозерка
Сюмозерка — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сюма елгасының сул ярыннан 34 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сусузлуг (Кәлбәҗәр)
Сусузлуг  (Susuzluq ) — Әзербайҗанның Кәлбәҗәр районына караган авыл.
Грабяни (Гродзенский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
HD310196
HD310196 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Рудна (Любуш воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Старий Томисль
Старий Томисль — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.