Меру
Меруның Пураналарда тасвирламасы
Пураник космологиядә, Меру тирәли барлык яктырткычлар әйләнә, ә аның түбәсендә бөтен көчкә ия Индра һәм Брахма кебек Дэвалар яши. Шул ук вакытта Индралока — баш ведик дэваның Индраның сыену урыны Меруның иң түбәсендә урнашкан. Анда Индраның бик матур сарае урнашкан, аның бакчасында сома үсемлеге үсә, аннан изге үлемсезлек эчемлеге эшләнә. «Матсья-пурана»да шулай дип әйтелгән: Ул алтыннан һәм караңгылатучы төтенсез ялкын кебек балкып тора. Аның дүрт ягы дүрт төрле төскә ия. Аның көнчыгыш ягының төсе брахманнарның төсе сыман ак; төньяк ягының төсе — кшатрийларның төсе кебек кызыл; көньяк якның төсе — вайшьяларның төсе кебек сары; көнбатыш якның төсе — шудраларның төсе кебек кара. Аның биеклеге 86 000 йоджана, шуларның 16 000-е җирдә урнашкан. Аның дүрт ягының һәр кабыргасы 34 000 йоджана. Бу тауда төче сулы елгалар һәм бик матур алтын йортлар бар, аларда төрле рухи мәхлукатлар яши: дэвалар җырчылары гандхарвалар һәм аларның сөяркәләре апсаралар белән, шулай ук асуралар, дайтьялар һәм ракшаслар яши. Тау тирәли Манаса сусаклагычы уранашкан, ә бу су саклагычы тирәли дүрт яктан локапалалар яши, ә алар дөньяның һәм аның яшәүчеләрнең саклаучылары. Меру тавының җиде төене ягъни зур тавы бар, аларның атамалары Махендра, Малайя, Сахья, Шуктибам, Рикшабам, Виндхья, Париятра. Ә кечкенә таулар шулкадәр күп ки, аларны санап та булмый; бу кешеләр яши торган таулар булып тора да инде. Меру тирәли зур тауларга килсә, аларның санына болар керә: мәңге карлар белән капланган Химавант, анда ракшаслар, пишачлар һәм якшлар яши; Хемакута — алтыннан, анда гандхарвлар яши. Һинд диненең иң абруйлы Пураналарның берсендә «Вишну-пурана»да фәлсәфә, космология һәм дини тәгълимат турында күп мәгълүмат бар, Меру тавы турында шулай дип әйтелә: бөек Атманлы дөнья йомыркасының эчке сүрүе Меру тавы, ә тышкы сүрүе – таулар булган; яралгы яны сулары океаннардан гыйбарәт. Бу йомыркада, я брахман, таулар, континентлар, океаннар, планеталар, дөньялар, дэвалар, асуралар һәм кешеләр булган. Тышкы яктан йомырка су, ут, һава, пространство һәм шулай ук беренчел элементлар чыганагы, ун сыйфатлы һәм бөек барлыкка китерү принциплы беренчел элементлар белән капланган. Брахманың йомыркасы эчендә бөтен Галәм һәм ул берничә дөньядан яки локадан тора. Барлык локалар өч төп төркемгә берләшә: югары локалар, урта локалар (шунда җир карый) һәм тәмугъ локалары. Иң өске локалар төрле дэвалар яши торган иң югары яки җәннәт дөньяларыннан тора. Бөтен дөньяларның үзәге — Меру тавы, ул иң биек җәннәт локалардан өстә тора. Алар астында җиде концентрик утрау-континент урнашкан. Аларның үзәге булып түгәрәк һәм яссы җир Джамбудвипа тора. Плакша (яки Гомедака) исеме астында икенче континентны бәрәңге балы (шикәр камышы суы) диңгезе юа. Өченче континент Шалмала тирәли Сура хәмер диңгезе. Куша дип аталган дүртенче континент тирәли Сарпис чистартылган май диңгезе. Краунчха исемле бишенче континентын — оеган сөт диңгезе Дадхи юа. Алтынчы континент Шветадвипаны Кшира сөт диңгезе юа. Җиденче континент Пушкара тирәли гаять зур чиста су диңгезе Джала. Бу диңгез иң биек таулар Локалока җире белән чиктәш, ул күренә торган дөньяны караңгылык дөньясыннан аера. Локалока таулары артында мәңге төн зонасы, ә шуннан ары – дөнья йомыркасы кабыгы. Дөнья йомыркасының шундый схемасы пураник язмалар өчен дә, эпос өчен дә, Упанишадалар өчен дә уртак булып тора. Әмма төрле дөньяларның саны һәм исемнәре төрле итеп бирелә. . «Ваю-пурана»да рассказывает, что после падения океанның күктән Меру тавына төшүеннән соң су дүрт агымга бүленгән һәм дүрт диңгез барлыкка китергән дип әйтелә: көнчыгышта Арунода, көнбатышта Силода (Шитода), төньякта Махабхадра һәм көньякта Манаса. .