cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Красная Речка (Усень кушылдыгы)
Красная Речка — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга Өсән елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ташкичү (Туймазы районы)
Ташкичү — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452772, — 80251870007.
Радзишево-Старе
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Марк (Па-де-Кале)
Марк — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
UNC13A
UNC13A —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Лазна
Лазна — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Суетка (Чарыш кушылдыгы)
Суетка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Чарыш елгасының сул ярына тамагыннан 310 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 46 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Бремен җире
Бре́мен (Freie Hansestadt Bremen) - Федераль Алмания Республикасының федераль җире, административ берекмә. Мәйданы һәм халык буенча иң кечкенә федераль җир. Ике шәһәрдән — Бремен һәм Бремерхафендән тора, улар бер-берсеннән якынча 60 км аерылган һәм уларның территориясе башка җир — Түбәнге Саксониянең анклавы булып тора. Бремен территориясендә хәрәкәт буенча автобанларда 130 км/сәг  тизлек белән йөрергә ярамый.
Тарих
Бремен ирекле ганзей шәһәре Бавария белән беррәттән — немец җирендә иң боронго дәүләт, Сан-Марино соң хәзерге гамәлдәге иң боронго шәһәр-дәүләт.
Тарихи яктан Бремен Бремерхафендән күп гасырга өлкәнрәк. Епископ резиденциясе буларак 787 елда игезләнгән, анаң соң базар привилегия ярдәмендә Бремен тиз үсешә. XI гасырда уны «төньяк Рим» дип атыйлар. 1358 елда Бремен Ганза сәүдә берләшмәсе әгъзасына әверелә. Ганза сәүдә берләшмәсе XVI гасыр кадәр Европа төньягында һәм көнчыгышында сәүдә өстенлек итте.
Шатырбай
Шатырбай (Шатырбай) — Казакъстанның Алматы өлкәсендә урнашкан авыл.
Жыбарты
Жыбарты (Жыбарты ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Бондково (Мазовия воеводалыгы)
Бондково  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Жыбарты
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Бондково (Мазовия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шатырбай
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Мәәсовитса
Мәәсовитса (Määsovitsa) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
Милл-Голл (Пенсильвания)
Милл-Голл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Törek tele
Törekçä ul Törki tellärneñ berse. Söyläşüçeläreneñ 70 millionı Törkiädä yäşi.
Yazu
= Törek tele tatar tele belän çağıştıru =
Микулки
Микулки (Мікулкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Паставский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Роща-Юнко
Роща-Юнко — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Воркут елгасының сул ярыннан 176 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Радзюце
Радзюце — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гощинно
Гощинно — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Җумһуриет (Ислаһие)
Җумһуриет (Cumhuriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Ислаһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
UNC13B
UNC13B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Кобрерос
Кобрерос — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ландол
Ландол — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фәтва
Фәтва – Исламда мөфтинең шаригать мәсьәләләр буенча карары яки фикере.
Чыгарылуы
Мөфти мөстәкыйль рәвештә канун чыгармый, ә бәлки Коръән, Сөннәт, Иҗмаг һәм Кыяс яки үзеннән өстен торган дин һәм хокук белгечләренең фәтвасына таянып эш итә. Кайчакта фәтвалар голәма яки фәкыйһларның килештерелгән уртак фикере төсендә дә иглан ителә.
Вилаҗо Рачизе (Катанцаро)
Вилаҗо Рачизе — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилаҗо Рачизе Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лонг (Оклахома)
Лонг  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Марке (Па-де-Кале)
Марке — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Лонг (Оклахома)
Географиясе
Лонг халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гожендзей
Гожендзей — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(2406) Орельская
(2406) Орельская  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1966 елның 20 августында биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1966 QG» саналган.
Мәәвли
Мәәвли (Määvli) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
Манадаш
Манадаш — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Хлебодаровка (Күгәрчен районы)
Хлебодаровка — Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453336, — 80238887005.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 69 кешенең яшәве мәгълүм.
Милавиды (Расонский районы)
Милавиды (Мілавіды ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Расонский районында урнашкан авыл.
Дереҗик (Архави)
Дереҗик (Derecik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Артвин иле Архави илчесенә караган бер авыл (köy).
Бондково-Косьцельне
Бондково-Косьцельне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мидлотиан (Техас)
Мидлотиан  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Мидлотиан шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чокадыбаш
Чокадыбаш — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452787, ОКАТО коды — 80251875001.
Радзюшки
Радзюшки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Xalıqara Standartlaw Oyışması
Xalıqara Standartlaw Oyışması (International Organization for Standardization – ISO) 1947 yılda oyıştırıldı, wä bötendönya sänäğät/eşmäkärlek standardların çığara.
ISO üz eşen elektır cíhazlarnı standartlawda cawaplı bulğan Xalıqara Elektro-Texnik Kiñäşmäse (IEC) belän bergä itä.
Bu oyışma könle söyläşüdä ISO iseme belän yöri (eye-so äytelä). ISO süze qısqartma tügel, ul Yunan isos süzennän buldı, yäğni tiñ.
ISO standardları san buyınça tezelgän, wä isem qalıbı şundí: "ISO nnnnn:yyyy: İsem", qayda "nnnnn" ul standard sanı, "yyyy" ul çığarılu yılı, wä "İsem" ul standard täswire.
Шатыртүбе
Шатыртүбе (Шатыртөбе) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Гощова
Гощова — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ланцова Вас
Ланцова Вас — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Обрежа (Караш-Северин)
Обрежа — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Милл-Крик (Пенсильвания)
Милл-Крик  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Барбера (Савойя)
Барбера (Barberaz) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Ла-Равуар кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,79 км².
Искәрмәләр
Барбера (Савойя)
Мәдапеа
Мәдапеа (Mädapea) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Амчасна
Амчасна — Россия территориясеннән ага торган елга. Смоленск өлкәсе, Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Вазуза елгасына кушылып, аның сул кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Жыги
Жыги (Жыгі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Матриш (Орта)
Матриш  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Гожино
Гожино — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Коомонте
Коомонте — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бассияк
Бассияк — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Адзьва
Адзьва (Адзьва) — Коми Республикасының Инта шәһәр округында урнашкан авыл.
Климат
Адзьва климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (91%).
Милашки
Милашки (Мілашкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ручей Болбаншор
Ручей Болбаншор — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы БАР/ПЕЧОРА/754/21/294 урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Маркиз
Маркиз — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Радуле
Радуле — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
UNC13C
UNC13C —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Дереҗик (Чаэли)
Дереҗик (Derecik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Чаэли илчесенә караган бер авыл (köy).
Вилаҗо Резиденцияле (Милано)
Вилаҗо Резиденцияле — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилаҗо Резиденцияле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(701) Ориола
(701) Ориола  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1910 елның 12 июлендә Джозеф Хелффрич тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1910 KN» саналган.
Бондково-Подлясе
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ланцово
Ланцово — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Коры Чемровка
Коры Чемровка — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Чемровка елгасының сул ярына тамагыннан 63 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 60 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Җумһуриет (Огузэли)
Җумһуриет (Cumhuriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Огузэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мәдара
Мәдара (Mädara) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Шахан (Җамбыл өлкәсе)
Шахан (Шахан) — Казакъстанның Җамбыл өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Рубен Варданян
Рубен Саркисович Варданян (Ռուբեն Սարգսի Վարդանյան; 1949 елның 20 мартында туган) - фармацевтика химиясе өлкәсендә совет һәм әрмән галиме, химия фәннәре докторы, профессор, Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясе корреспондент әгъзасы (1986), Әрмәнстан Милли Фәннәр академиясенең тулы әгъзасы (1996). Ереван дәүләт университеты һәм Аризона университеты профессоры.
Биография
1949 елның 20 мартында Әрмәнстан ССРның Ереван шәһәрендә туган.
1966 - 1971 елларда Ереван дәүләт университетының химия факультетында укый һәм аны мактау билгесе белән тәмамлый. 1971 - 1974 елларда СССР Милли Фәннәр академиясенең Органик химия институтының аспирантурасында белемен күтәрә.
1974 елдан Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр Академиясенең Нечкә Органик Химия Институтында фәнни-тикшеренү эшендә түбәндәге вазифаларны били: өлкән лаборатория ярдәмчесе, кече һәм өлкән хезмәткәр, 1984 елдан 1995 елга кадәр - аналгесиклар һәм антагонистлар синтезы лабораториясе җитәкчесе. Шул ук вакытта, 1994 - 1998 елларда ул Әрмәнстанның Медицина һәм медицина технологияләре агентлыгының беренче урынбасары вазифасында хезмәт юлын дәвам итә.
1998-2002 елларда ул Ереван дәүләт университетында укытучы булып эшли, фармацевтика химиясе кафедрасын оештыручы һәм беренче мөдире булып тора. 2002 елдан Аризона Университетында фәнни-тикшеренү эшендә фәнни ярдәмче һәм 2006 елдан - әлеге университетнең профессоры була.
Илһам хан
300px|мини|уңда|Казан ханлыгы
Алексеевка (Туймазы районы)
Алексеевка — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
пучᴛы индексы — 452787, — 80251875001.
Илһам хан
Илһам хан - 1479-84, 1485-87 елларда Казан ханы. 1482 елда Мәскәү дәүләте белән солых төзи. 1485 елда Мөхәммәт-Әмин хан тарафыннан куыла. Хакимиятне нугай гаскәре ярдәмендә кире кайтарса да, Иван Өченче гаскәрләре аны тәхеттән төшерә. Рус дәүләтендә. сөргендә, Вологда шәһәрендә үлә.
Матриш (Рибейра-Гранде)
Матриш  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Рубен Варданян
Фәнни-педагогик эшчәнлеге һәм фәнгә керткән өлеше
1974 елда кандидатлык диссертациясен, 1986 елда химия фәннәре докторы дәрәҗәсе өчен докторлык диссертациясен яклады. 1988 елда аңа профессор академик исеме бирелде. 1990 елда Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы, 1996 елда - Әрмәнстан Милли Фәннәр Академиясенең тулы әгъзасы итеп сайланды. Р.С. Варданян йөз егермедән артык фәнни хезмәт, шул исәптән монографияләр авторы. Шулай ук, ул уйлап табу өчен егерме биш сертификатка ия. Әйдәп баручы фәнни журналларда үзенең фәнни мәкаләләрен бастыра.
Гожислав (Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вреньи
Вреньи (Vregny) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
Обренешть
Обренешть — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Морзалар (авыл)
Морзалар — Татарстан Республикасының Апас районына керә торган авыл.
Обренешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Морзалар (авыл)
Халкы
Авылда 2010 елга 481 кеше яши. Милли составы: татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Жыкавичы
Жыкавичы (Жыкавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
UNC13D
UNC13D —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Жыкавичы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Коресес
Коресес — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Радунин (Подлясье воеводалыгы)
Радунин  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Лонгтаун (Оклахома)
Лонгтаун  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Лонгтаун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грабе (Лодзь воеводалыгы)
Грабе  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Милано (Техас)
Милано  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Милано шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ласено
Ласено — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ракета
Раке́та (rocchetta — бәләкәй орчык Rakete яки raket) — тирә-як мөхит матдәләрен файдаланмыйча, аралыкта, үз массасын сарыф итеп, реактив тарту көче исәбенә хәрәкәт итүче очу аппараты. Ракетага очу өчен әйләнә-тирәдә һава яки газ мохите кирәк түгел, шуңа күрә очу атмосферада гына түгел, вакуумда да очарга мөмкин. Хәрби технологияда ракета дип, кагыйдә буларак, ерактагы тәмекне тар-мар итү өчен реактив хәрәкәт итүче пилотсыз очучы аппаратларны атыйлар. Кораллы көчләрдә ракета коралын кулланучы ракета гаскәрләре барлыкка килде.
Күпчелек тарихчылар ракетаны уйлап табуда Хан Кытай династиясе (б.э.к. 206 ел – б.э.к. 220 ел) вакыты белән бәйли. Дары уйлап табылгач, аны фейерверк һәм күңел ачуда куллана башлыйлар. Дары шартлаган вакыттагы көч төрле әйберләрне күчерергә сәләтле була. Соңрак бу принцип нигезендә туп һәм мушкетларны ясыйлар. Снәрәтләрне, дары корылмасы (заряды) исәбенә, еракка очырырга мөмкин булган. Әмма бу снарядлар ракета түгел, чөнки аларның үз ягулык запасы булмый. Алар соңыннан ракета уйлап табуга этәргеч бирә. Тарихи язмалардагы «утлы уклар» чын ракета була. Укка кәгазьдән эшләнгән торба беркетәләр. Эченә дары тутыралар, арткы өлешен генә яндыру өчөн ачык калдыралар. Корылманы (зарядны) яндырып, укны атып җибәрәләр. Мондый уклар диңгез көймәләре һәм кавалерияга каршы сугышта кулланылган.
Константин Циолковский ракета хәрәкәте теориясе өстендә эшли. Ул ракета өчен әче тудыргыч һәм су тудыргыч ягулыгын куллану иң отышлы ысул дип исәпли. 1903 елда планетаара очышны проекты төзи.
Милашова
Милашова (Мілашова ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Писмән (Өсән кушылдыгы)
Письмянка — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга Өсән елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Грабек (Лодзь воеводалыгы)
Грабек  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Писмән (Өсән кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Грабек (Лодзь воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Писмән (Өсән кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Равил Фәйзуллин
Равил Фәйзуллин — күренекле татар шагыйре. Татарстанның халык шагыйре (1999).
Мая (Рибейра-Гранди)
Мая  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Равил Фәйзуллин
Иҗаты
Р. Фәйзуллин поэзиясе алтмышынчы елларда, фәнни-техник революция чорында формалашкан буынның дөньяга карашын, тормышка мөнәсәбәтен, рухи һәм әхлакый эзләнүләрен яңача, заманча чагылдырырга омтылуы белән үзенчәлекле. Шагыйрьнең күпчелек шигырьләре хәзерге заман кешесенә төбәп язылган, интеллектуаль укучыга адресланган.Тирән уй, фәлсәфи олы фикер, гражданлык пафосы — шагыйрь лирикасының төп асылын шулар билгели.
Р. Фәйзуллин — шигырьдә кыскалыкка, аз сүзлелеккә омтылучы шагыйрьләрдән. Аның шигырьләрендә традицион поэзиягә хас тасвирчылык һәм гадәти сюжет төенләнешләре бөтенләй очрамый диярлек. Ул үзенең шигырьләрен психологик халәт, күңел тирбәлешләре, хис һәм фикердәге каршылыклар, көтелмәгән лирик борылышлар нигезенә кора. Аның шагыйрь буларак осталыгы һәм индивидуаль үзенчәлеге нәкъ менә кыска шигъри формага ?Ур тормыш фәлсәфәсе, психологик киеренкелек һәм фикер тыгызлыгы сала белүендә ачыла.
Иҗатының башлангыч чорында, нигездә, сөйләм интонациясенә корылган ирекле шигъри форманың традицияләрен үстерү, яңа мөмкинлекләрен ачу инәлешендә кыю экспериментлар алып барган һәм уңышлы нәтиҗәләргә ирешкән Р. Фәйзуллин җитмешенче еллардан башлап халык җырына нигезләнгән поэтик формаларны үзләштерүгә игътибарын көчәйтә. Сурәтләүдәге образлы фикерләүдәге индивидуаль үзенчәлеген саклаган хәлдә, ул бу юнәлештә дә яңа иҗади уңышларга ирешә. Хисләре тагы да тирәнрәк һәм каталырак, фикерләре тагы да саллырак, колачлырак төс ала.
Р. Фәйзуллин поэма жанрында һәм, аеруча, балалар поэзиясендә актив иҗат итә. «Көрәшчеләр» (1968), «Гадиләргә гимн» (1969), «Сәйдәш» (1981) поэмалары, балалар өчен язылган «Рәсем ясыйм», «Күмәч пешеге челәр җыры», «Чәчәкләр үстердем», «Паласны кем кагар?», «Якты мон исемле шигырь китаплары шагыйрь иҗат эшчәнлегенең үзенчәлекле" бе өлешен тәшкил итәләр.
1984 елда шагыйрьнең әдәбият, сәнгать мәсьәләләренә багышланган әдәби-публицистик мәкаләләре һәм төрле республикаларга, чит илләргә сәяхәте турындагы юл язмалары тупланган «Җырларда — ил гаме» исемле яңа китабы басылып чыкты.
Равил Фәйзуллин әсәрләре берничә тапкыр төрле дәрәҗәдәге премияләр аерым алганда: 1966 елда яшь шагыйрьләрнең Мәскәүдә ВЛКСМ ҮК оештырган Бөтенсоюз фестивале премиясе, 1973 елда «Дружба народов» журналы премиясе, 1970 елда «Мәрмәр» исемле китабы өчен Татарстан комсомолының М. Җәлил исемендәге премиясе һәм, ниһаять, 1978 елда (35 яшендә) «Шигырьләр һәм поэмалар» (1976) китабы өчен Татарстан АССРның Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясе белән бүләкләнде.
Р. Фәйзуллинның аерым әсәрләре, рус теленнән тыш, башкорт, кыргыз, әзәрбайҗан, чуваш, литва, эстон, грузин һ.б. тугандаш халыклар телләрендә һәм шулай ук немец, поляк, француз, гарәп кебек чит ил телләрендә дә дөнья күрде.
Р. Фәйзуллин берничә мәртәбә өлкә һәм шәһәр партия-комсомол оешмаларының җитәкче органнарына сайланды, ике мәртәбә шәһәр советы депутаты булды. Ул—1968 елдан бирле Татарстан Язучылар союзы идарәсе члены, 1975—1980 елларда исә РСФСР Язучылар союзы идарәсе члены булып торды. 1985 елда аңа РСФСРның атказанган культура работнигы дигән мактаулы исем бирелде.
Р. Фәйзуллин — 1966 елдан СССР Язучылар союзы члены.
Гаилә хәле
Берничә тапкыр өйләнгән. Балалары:
Дереҗикөрен (Чайҗума)
Дереҗикөрен (Derecikören) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Чайҗума илчесенә караган бер авыл (köy).
Мадила
Мадила (Madila) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Миллборн (Пенсильвания)
Миллборн  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ялчы (Ялчы авыл советы)
Ялчы (Ялсы)— Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453331, ОКАТО коды — 80238825004.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 222 кешенең яшәве мәгълүм.
Баяк (Франция)
Баяк — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Бондково-Рохни
Бондково-Рохни — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кыям Абрамов
Кыям Абрамов (псевдоним, чын исеме Кыяметдин Алимбәк улы Хәсәнов, Абрамов Киям Алимбекович — Татарстан АССР ХКШ рәисе (1930-1937). РКП (б) әгъзасы (1918 елдан).
Тәрҗемәи хәле
1897 елның 26 маенда (7 июнендә) Сембер губернасы Буа өязе (хәзерге Буа районы) Иске Тинчәле авылында туган. 1911-1916 елларда (14 яшеннән) Екатеринослав губернасында француз күмер компаниясенең 1- санлы ташкүмер шахтасында забойчы ярдәмчесе, аннары забойчы булып эшли. Шахтада җимерелү булып, гарип кала: сул кулын кисәләр.
Бүләкләре, мактаулы исемнәре
Кыям Абрамов хөкүмәт рәисе булганда, ТАССР аграр-сәнәгать республикасына әверелә, җөмһүрият зур төзелеш мәйданын хәтерләтә: Казанда синтетик каучык, авиация, моторлар төзү, СК-4, кинотасма заводлары, ТЭЦ-1, ТЭЦ-2, районнарда электр станцияләре төзелә. ТАССРда нефть табу эше дә К. Абрамов җитәкчелегендә башлана. Казан химия-технология институты, Казан авиация институты ачыла.
Кызыклы факт
Кыям Хәсәнов бабасы Ибраһимның исемен үзенә фамилия итеп (Абрамов) ала. Аның улы Рим Абрамов та, балалар приютына эләккәч, «халык дошманы улы» исеменнән качу өчен, Юрий Сергей улы Стрельцовка әйләнә. Кыям Абрамовның оныгы – Рафик Юрьевич Стрельцов
Маркйон
Маркйон — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Вилаҗо Рока Барбена (Савона)
Вилаҗо Рока Барбена — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилаҗо Рока Барбена Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Радьки (Польша)
Радьки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Жыли
Жыли (Жылі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Корралес-дель-Вино
Корралес-дель-Вино — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гоздава (Диңгез буе воеводалыгы)
Гоздава  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Ласиговци
Ласиговци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Гоздава (Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ласиговци
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Милашы
Милашы (Мілашы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Браславский районында урнашкан авыл.
Шахан (Караганды өлкәсе)
Шахан (Шахан) — Казакъстанның Караганды өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
UNC45A
UNC45A —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Моштейру (Лажеш-даш-Флореш)
Моштейру  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Җумһуриет (Шаһинбей)
Җумһуриет (Cumhuriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мадисе (Антсла)
Мадисе (Madise) — Эстониянең Вырумаа өязендә урнашкан авыл.
Вюйери
Вюйери (Vuillery) — Франциядә урнашкан коммуна, Эна департаментында урнашкан.
Граби (Лодзь воеводалыгы)
Граби  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лост-Сити (Оклахома)
Лост-Сити  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ластнич
Ластнич — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Имән Күпер
Имән Күпер — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452787, — 80251875003.
Райск (Польша)
Райск — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 6848
NGC 6848 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бондково-Румунки
Бондково-Румунки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Törek älifbası
Xäzerge Törek älifbası Törek telendä yazu öçen 1928. yılda Kemal Atatürk xökem itkän waqıtında Ğäräp älifbasın almaştırdı. Bu älifba Latin älifbasısına nigezlänä wä berniçä östämä xäref alğan.
Xäreflär
Kürüebezçä, Törek älifbasında q, w wä x xärefläre kertelmägän, alar urınına k, v wä ks yazıla. Älifba 29 xäreftän tora.
Suzıq awazlarnı bu xäreflär bilgelilär: a/e, o/ö, u/ü, ı/i. Başqa xäreflär tartıq awzlar öçen.
Сычёвка (Песчаная кушылдыгы)
Сычёвка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Песчаная елгасының уң ярына тамагыннан 84 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мәдинә
Исламга кадәрге чор
Хәзерге Мәдинә шәһәре урнашкан җирдә б.э.к. 6 гасырда ук кешеләр яшәве билгеле булган Ясриб -шәһәр була. Б.э. II гасырында бу җирләргә Рим империясенең яулап алуларыннан качкан яһүдиләр күчеп килә.
Ручь-Ю
Ручь-Ю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Роговая елгасының сул ярыннан 54 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 65 км.
Мәдинә
Һиҗрәт
622 елда Мөхәммәт пәйгамбәр һәм мөһаҗирләр Мәккә шәһәреннән Мәдинәгә күчеп киләләр. Бу вакыйга Һиҗрәт буларак билгеле.
Ручь-Ю
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Мәдинә
Һиҗрәт
center|thumb|750px| Мәдинәдә Пәйгамбәребез мәчетендә Көн Батышының күренеше
Ручь-Ю
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мәдинә
Һиҗрәт
Medina
Обрижень
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Моштейруш (Понта-Делгада)
Моштейруш  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Мингес (Техас)
Мингес  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Мингес шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
UNC45B
UNC45B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Вилаҗо Рома (Удине)
Вилаҗо Рома — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Милейки (Мёрский районы)
Милейки (Мілейкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Голембевко (Диңгез буе воеводалыгы)
Голембевко  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Жыличы (Бераставицкий районы)
Жыличы  (Жылічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Бераставицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Мадисе (Камбья)
Мадисе (Madise) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
Котанес-дель-Монте
Котанес-дель-Монте — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Миллвейл (Пенсильвания)
Миллвейл  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Никольский
Никольский ― күп мәгънәле сүз.
Миллвейл (Пенсильвания)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Безенак
Безенак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Шаховское
Шаховское (Шаховское) — Казакъстанның Төньяк Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Грабина (Лаский повяты)
Грабина  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Марконн
Марконн — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Ластомерци
Ластомерци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Раковиче (Августивский повяты)
Раковиче  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Нордеште (район)
Нордеште  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Владимир Арутюнян
Владимир Микаелович Арутюнян (Վլադիմիր Միքայելի Հարությունյան; 1940 елның 30 августында туган) - совет һәм әрмән галиме, радиофизик, физика һәм математика фәннәре докторы, профессор, Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы (1990), Әрмәнстан Милли Фәннәр академиясенең тулы әгъзасы (1996). Әрмәнстан Республикасының мактаулы галиме. Әрмәнстан Республикасы Президенты премиясе лауреаты.
Биография
1940 елның 30 августында Әрмәнстан ССРның Ереван шәһәрендә туган.
1959-1964 елларда Киев политехник институтында укыган. 1964-1967 елларда Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең Радиофизика һәм электроника институтының аспирантурасында белемен күтәргән.
1967 елдан Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең Радиофизика һәм Электроника институтында фәнни-тикшеренү эшендә түбәндәге вазифаларны үти: фәнни хезмәткәр һәм өлкән хезмәткәр, 1974 елдан 1988 елга кадәр - радиофизик лабораториясе җитәкчесе. Фәнни эш белән беррәттән, ул 1977 елдан Ереван дәүләт университетында педагогик эш белән шөгыльләнә, радиофизика кафедрасы мөдире һәм 1981 елдан әлеге университетның профессоры була.
Төп эшчәнлеге белән бер үк вакытта ул - Әрмәнстан Республикасының Дәүләт Фән Комитеты Рәисе һәм 1992 елдан "Физика" Әрмәнстан Фәннәр Академиясенең фәнни журналының баш мөхәррире булып хезмәт итә.
Фәнни-педагогик эшчәнлеге һәм фәнгә керткән өлеше
В.М. Арутюнянның төп фәнни-педагогик эшчәнлеге электроника, радиофизика һәм электрохимия, ярымүткәргечләрнең физикасы һәм фотоэлектрохимиясе, химик сенсорлар, микроэлектрон җайланмалар технологиясе һәм ярымүткәргечләр белән бәйле була. В.М. Харутюнян Россия Табигать белеме академиясенең чит ил әгъзасы, Әрмәнстан инженерия академиясенең тулы әгъзасы һәм Париждагы "Арарат" халыкара академиясенең корреспондент әгъзасы да булып тора.
1967 елда ул кандидатлык диссертациясе, 1979 елда физика һәм математика фәннәре докторы дәрәҗәсе өчен докторлык диссертациясе яклады. 1981 елда аңа профессор исеме бирелә. 1990 елда Әрмәнстан ССР Милли Фәннәр академиясенең корреспондент әгъзасы, 1996 елда - Әрмәнстан Милли Фәннәр Академиясенең тулы әгъзасы итеп сайлана. В.М. Харутюнян ике йөздән артык фәнни хезмәт, шул исәптән утыз монография һәм әйдәп баручы фәнни журналларда басылган фәнни мәкаләләр авторы.
Наратлык (Ырынбур өлкәсе)
Наратлык (Сосновка) — Ырынбур өлкәсенең Әсәкәй районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 64,7%, руслар — 23,4%, украиннар — 4,3%, мордвалар — 3,3%.
Кирова (Күгәрчен районы)
Кирова — Башкортстанның Күгәрчен районында урнашкан авыл.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 11 кешенең яшәве мәгълүм.
Дерейолу (Гөле)
Дерейолу (Dereyolu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ардахан иле Гөле илчесенә караган бер авыл (köy).
Милькавичы (Бешанковицкий районы)
Милькавичы (Мількавічы ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Бешанковицкий районында урнашкан авыл.
Голембево-Велике
Голембево-Велике — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бондково-Эзёрне
Бондково-Эзёрне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 6849
NGC 6849 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Адзьвавом
Климат
Адзьвавом климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Мадисе (Ләәне-Һарью)
Мадисе (Madise) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Адзьвавом
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (88%), руслар (12%).
Белейка
Белейка — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сишка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Раковичи (Гайнивский повяты)
Раковичи  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камыштау
Камыштау — Башкортстанның Туймазы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452787, — 80251875004.
Люсьен (Оклахома)
Люсьен  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Люсьен халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грабина (Лодзький-Схидний повяты)
Грабина  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ганза сәүдә берләшмәсе
Ганза — XIII—XVII гасырларда булган иң озын гомерле халыкара сәүдә-икътисади берлеге. Ирекле алман калалары һәм Төньяк Аурупаның башка калаларының берлеге XIII—XVII гасырларда сәүдәгәрләргә булышлык күрсәтү өчен хезмәт итә.
Берлек әгъзалары
Башлыча Балтыйк һәм Төньяк диңгезләре бассейннарында урнашкан 200-дән артык эре һәм кече шәһәрләр Ганза берлегенең әгъзасы булып торган. Гомуми шарт һәм кануннар төзү өчен шәһәр вәкилләре даими рәвештә Любекка съездларга җыелган.
Газага кермәгән шәһәрләрдә берлекнең вәкиллекләре һәм филиаллары булган, алар арасында Брүгге, Берген, Новгород һәм Лондон — иң зурлары.
• 3;width:50em
Жыличы (Гродзенский районы)
Жыличы  (Жылічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
UNC50
UNC50 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Риф Тойгынов
Риф Тойгынов — шагыйрь, җәмәгать эшлеклесе, Башкортстан Язучылары берлеге идарәсе рәисе (2012—2014).
Мәскәүдә СССР Язучылары берлегенең Югары әдәби курсларында белем ала. Мәҗит Гафури исемендәге Башкорт дәүләт академия театрында әдәби бүлек мөдире, директорның репертуар буенча урынбасары, Уфа дәүләт «Нур» татар театрында директорның репертуар буенча урынбасары вазифаларын башкара. 1997-2009 елларда Башкортстан Язучылары берлеге идарәсе рәисе урынбасары, 2012 -2014 елларда рәис йөген тартты.
Ул дистәгә якын проза һәм шигырь китаплары авторы, Русиянең һәм Башкортстанның атказанган мәдәният хезмәткәре, Сергей Чекмарев, Фатих Кәрим исемендәге премияләр лауреаты.