cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Явузлар (Гөле)
Явузлар (Yavuzlar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ардахан иле Гөле илчесенә караган бер авыл (köy).
Карчелес
Карчелес — Испаниянең Хаэн провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(10350) Spallanzani
(10350) Spallanzani — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 26 июлендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 OG2» саналган.
Делень (коммуна, Васлуй)
Делень — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Прунишор (Мехединць)
Прунишор — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Барку (Ковильян)
Барку  — Португалиянең Каштелу-Бранку округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Дуцьки
Дуцьки (Дуцькі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бялыницкий районында урнашкан авыл.
(11265) 1981 EU34
(11265) 1981 EU34 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EU34» саналган.
Захмель
Захмель — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кайзерсбах
Кайзерсбах (Kaisersbach) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Плюти (Лодзь воеводалыгы)
Плюти  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Плавер (Айова)
Плавер  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Плавер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Салтык
Кече Салтык — Татарстан Республикасының Кама Тамагы районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Сукаеш
Сукаеш — Ыкның сул кушылдыгы. Татарстанның Азнакай районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кудр
Кудр — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Гейнсборо (Теннесси)
Гейнсборо  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Любахови
Любахови — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Варнек
Варнек (Варнек) — Ненец автономияле округының Котып аръягы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 166000.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: ненецлар (100%).
Искәрмәләр
Варнек
Зур Рубиха
Зур Рубиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ак диңгез урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тренькино
Тренькино (Треньккӑ, Тренькино) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429545. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232825001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300014400.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 340 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (90%), руслар (11%), чирмешләр (2%).
Zöläyxa (film)
Zöläyxa - tarixi film, Tatar ädäbiäte klassigı Ğayaz İsxaqínıñ "Zöläyxa" piesası buyınça quyıldı. Filmdağı waqıyğalar 19. yöz axırında bara. Süjetnıñ üzägendä ğädi ber tatar xatınınıñ faciğäle yazmış sürätlänä. Yaratqan irennän, balalarınnan ayırıp alıp, köçläp çit dindäge keşegä kiäwğä birelgäç, Zöläyxa yäşäwneñ mäğnäsen yuğaltıp, aqıldan şaşu däräcäsenä citä. Şuña qaramastan, yazmış bersennän berse qatlawlıraq sınawlar quya häm tarix tägärmäçe Zöläyxa kebek bik küplärne faciğäle çorlarğa alıp kerep kitä. Eçtälek buyınça kiñäşçelär: Räsäy möftiläre şurası räise Rawil Ğäynetdin, Razil Wäliev häm Tufan Miñnullin. Piträç, Töläçe, Aqsubay, Çistay, Qazan häm Çuaşstanda kebek törle töbäklärdä töşerelgän bu filmda barlığı 150-dän artıq uyınçı qatnaştı. Kibetlärdä dä satılğan räsmi DVDlarnı Urısça häm İnglizçä subtitraları belän qaraw mömkinçelege dä bar. 25 sentäbr 2003 yılında töşerelä başlagan film ber yıl eçendä tämamlandı häm 27. dekabr 2004 könne premyerası yasaldı. Büdjetı 6 milyon sumnan artıq bulğan Zöläyxa filmının räsmi täqdime 2 Mart 2006. yıl könne Tatarstan Respublikası massaküläm kommunikasialär "Tatmedia" agentlığında  yasaldı.
Буллок (округ, Джорджия)
Буллок — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Стейтсборо шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 1769 км² тәшкил итә.
Сен-Оноре (Сен-Маритим)
Сен-Оноре — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Турки (Докшыцкий районы)
Турки (Туркі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Докшицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Залисся (Польша)
Залисся — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Касалилья
Касалилья — Испаниянең Хаэн провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Душки
Душки (Душкі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
GSC3018-848
GSC3018-848 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
(11266) 1981 ES41
(11266) 1981 ES41 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 ES41» саналган.
Баррока
Географиясе
Мәйданы —.
Башковце (Собранци)
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Ладыжин
Ладыжин (Ладыжын, Ладижин, Ладыжин) — Украинаның Винница өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 22783 кеше (2014).
Тарих
1260 елда нигезләнгән.
Марафон (Техас)
Марафон  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Марафон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зашкув (Мазовия воеводалыгы)
Зашкув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Плюцице
Плюцице — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Delete (төймә)
Delete — санак төймәсарының төймәсе. , яки  дип күрсәтелә. Сүз язу эше белән маташканда, курсор артындагы символны (символларны) сөртү өчен кулланыла ( төймәсенә капма-каршы, чөнки курсор алдындагы символларны сөртү өчен кулланыла). Сүз язу өлкәсеннән читтә, төймәсе еш кулланыла гомумән, нинди дә булса объектны (мәсәлән, файлны) сөртү өчен. Шулай ук бүтән төймәләр белән тиңдәшлектә булып төрле сөртү функцияларын башкара, мәсәлән, + еш кына + (кисү) төймәләр тиңдәшлегенә альтернатив булып кулланыла, ә файллар менеджерында — Кəрҗингә күчермичә генә сөртер өчен кулланыла. Шулай ук ++ төймәләр тиңдәшлеге күп төрле операцион системаларда кайнар сүндереп кабызуны тудыра, яисә Биремнәр диспетчерын чакыра. Кайбер төймәсарларда төймәсе юк, мәсәлән, Macintosh ноутбукларында, шуңа күрә  төймәсе функциясын үтәр өчен + төймәләр тиңдәшлеге белән кулланылалар.
Делень (коммуна, Констанца)
Делень — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Калыкдемирҗи (Алачам)
Калыкдемирҗи (Kalıkdemirci) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Алачам илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(10351) Seiichisato
(10351) Seiichisato — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 23 сентябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 SE1» саналган.
Кудре (Эр)
Кудре — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Армияләрнең «Көньяк Украина» төркеме
Армияләрнең «Көньяк Украина» төркеме — (алман Heeresgruppe Südukraine) — Алман Кораллы көчләренең (вермахтның) эчендәге гаскәрләрнең оператив-стратегик берләшмәсе.
Тарих
1944 елда 2-нче Украина фронтын җитәкләгән һәм Толбухин җитәкләгән 3-нче Украина фронты белән фашист төркемен "Көньяк Украина" тар-мар итә.
Лангроле-сюр-Ранс
Лангроле-сюр-Ранс (Langrolay-sur-Rance) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Плелен-Тригаву кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,28 км².
Кемпфельбах
Кемпфельбах (Kämpfelbach) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Явузлар (Чаэли)
Явузлар (Yavuzlar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Чаэли илчесенә караган бер авыл (köy).
(11267) 1981 UE28
(11267) 1981 UE28 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Берк (округ, Джорджия)
Берк — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уэйнсборо шәһәре.
Гверчи (Мачерата)
Гверчи — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Берк (округ, Джорджия)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1777 елда оештырыла.
Зур Турья
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Берк (округ, Джорджия)
Территориясе
Округ мәйданы 2152 км² тәшкил итә.
Прунь (Илфов)
Прунь — Румыниянең Илфов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гверчи (Мачерата)
Географиясе
Гверчи Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Зур Турья
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Любеня (Свентокшиж воеводалыгы)
Любеня  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Плятонь
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Залуже (Карпатасты воеводалыгы)
Залуже — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Римма Наумова
Римма Павловна Наумова (1933 елның 19 ноябре, Абрамцево бистәсе, Мәскәү өлкәсе, РСФСР, ССРБ — 2013 елның 16 гыйнвары, Казан, Россия) — совет һәм Россия галим-биологы, педагог, физиология һәм микроорганизмнар биохимиясе өлкәсендә белгеч, биология фәннәре докторы (1985), профессор (1992). КДУның атказанган профессоры (2009). Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе (1993).
Тормыш юлы
Римма Наумова 1951 елдан 1956 елга кадәр Мәскәү дәүләт университетының биология-туфрак факультетының үсемлекләр физиологиясе кафедрасында укый, аны кызыл диплом белән тәмамлый. 1956 елдан 1961 елга кадәр микробиологик лаборатория мөдире вазыйфасында Төньяк-донецк химия комбинатында фәнни-тикшеренү эше белән шөгыльләнә, капролактамнан юынты суларны чистартуның микробиологик технологиясен эшләү һәм гамәлгә кертүдә катнаша. 1961 елдан алып 1964 елга кадәр МДУ аспирантурасында укый, соңрак Казан университетына күчә, анда биология-туфрак факультетының микробиология һәм үсемлекләр физиологиясе кафедрасында укый, академик Владимир Шапошников укучысы.
1964 елдан алып 1969 елга кадәр Казан университетында педагогик эштә: 1964 елдан алып 1969 елга кадәр — үсемлекләр физиологиясе һәм микробиология кафедрасы ассистенты, 1969 елдан 1976 елга кадәр — доцент һәм профессор, 1976 елдан 1982 елга кадәр — микробиология кафедрасы мөдире һәм 1982 елдан әлеге кафедра профессоры. 1991 елдан — КДУның экологик биотехнология һәм биомониторинг лабораториясе фәнни җитәкчесе, Римма Наумова җитәкчелегендәге тикшеренүләр синтетик органик кушылмаларның, нефть һәм нефть шламнарының микроблы деструкциясен тикшерү белән бәйле.
1966 елда Римма Наумова «Капролактамны бактерияләр белән әйләндерү» темасы буенча биология фәннәре кандидаты, 1985 елда — «Сәнәгать юынты суларны чистарту белән бәйле рәвештә табигый булмаган ароматик кушылмаларның микроблы метаболизмы» темасы буенча биология фәннәре докторы гыйльми дәрәҗәсендә раслана. 1969 елда Югары аттестация комиссиясе боерыгы белән аңа доцент гыйльми исеме бирелә, 1992 елда — профессор. 2009 елда аңа КДУның атказанган профессоры мактаулы исеме бирелә.
2013 елның 16 гыйнварында Казанда 80 нче яшендә вафат була.
Фәнни-педагогик эшчәнлек
Римма Наумованың төп фәнни-педагогик эшчәнлеге биохимия һәм микроорганизмнар физиологиясе һәм экологик биотехнология өлкәсендәге мәсьәләләр белән бәйле. Наумова «Табигый булмаган химик кушылмаларның микроблы метаболизмы» фәнни юнәлешенә нигез салучы, аның фәнни мәктәбе табигатьне саклау биотехнологияләрен эшләү һәм гамәлгә кертү белән ксенобиотикларның микроблы метаболизмы өлкәсендә фундаменталь тикшеренүләрдән барлыкка килә, бу фәнни мәктәптә арилполикрбон серкәләр, кремнийорганик һәм нитроароматик кушылмалар кебек экологик куркыныч органик матдәләрнең зур җыелмасы өйрәнелгән. Казан университетында ул «Микробиологиянең актуаль проблемалары», «Биохимия һәм микроорганизмнар физиологиясе», «Су һәм экологик микробиология» кебек лекцияләр курсларын эшли. 1988 елда Римма Наумовага «сәнәгать калдыкларны зарарсызландыру буенча гамәли эшләнмәләр өчен» ССРБ ВДНХ бакыр һәм көмеш медальләре бирелә, ә аның «Табигый булмаган кушылмаларның микроблы метаболизмы» монографиясе иң яхшы фәнни эш буларак таныла һәм халык мәгарифе буенча ССРБ Дәүләт комитеты конкурсында җиңүче дип таныла. Наумова КДУ һәм КНИТУ Диссертация һәм Галимнәр советлары әгъзасы була.
Римма Наумова 150дән артык фәнни эш, шул исәптән күпсанлы монографияләр, унике автор таныклыгы һәм уйлап табуларга җиде патент авторы булып тора. Аның җитәкчелегендә һәм турыдан-туры катнашында унтугыздан артык фән кандидаты һәм фән докторы яклана.
1993 елда аңа Татарстан Республикасының атказанган фән эшлеклесе мактаулы исеме бирелә.
Тельвиска
Почта индексы — 166710.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: ненецлар (8,5%), руслар (71,9%), комилар (17,3%), кореялылар (2,3%).
Суч
Суч — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Лолог елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 37 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Törkiä gimnı
«İstiklâl Marşı» ul Törkiäneñ milli köye. Mehmet Akif Ersoy tarafından yazılğan süzläre 1921 yılnıñ 12. Martında räsmi qabul itelde. Süzlärne saylağanda 724 şiğer qarap çıqqannar. Şiğergä üz köyen 24 komposer täqdim itkän wä 1924 yılda Ali Rıfat Çağatay'ın köye saylanğan ide. Bu köy 1930 yılına qädär qullanılğan, şul çaqtan Osman Zeki Üngör'nıñ köye ilä almaşındı.
Süzläre
Ğosman imperiäsendä räsmi yazma tel ğäräp älifbasında ğosmanlı törekçä ide. «İstiqlal Marşı» sulay uq Tönyaq Kiprnıñ Törek Cömhüriäteneñ räsmi däwlät gimnı da.
Tatarça versiäse
Räsmi başqarıla torğan berençe kuplet
Ун-Хутюм-Юган
Ун-Хутүм-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кече Сосьва елгасының уң ярыннан 123 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 33 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Армия төркеме «Лигурия»
Армия төркеме «Лигурия» — (алман Heeresgruppen Ligurien, яки LXXXXVII Army) — Алман Кораллы көчләре (вермахт) эчендәге гаскәрләрнең оператив-стратегик берләшмәсе.
Төркемне оештыру.
Армия төркеме «Лигурия» (Heeresgruppen Ligurien, яки LXXXXVII Army) — 1942 елның 21 ноябрендә Көнчыгыш фронтның көньяк өлешендә оештыралган. 1943 елның 12 февралендә Армияләрнең «Көньяк» төркеме дип яңадан оештыралган.
Белмонти (район)
Белмонти  — Португалиянең Каштелу-Бранку округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Плезантвилл (Айова)
Плезантвилл  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Плезантвилл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Паер
Сен-Паер — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Туркова
Туркова (Туркова ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Микалаёва гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
(11268) Спасский
(11268) Спасский — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1985 елның 22 октябрендә Журавлёва Л. В. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1985 UF5» саналган.
Зашкув-Колёния
Зашкув-Колёния — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пляценця
Пляценця — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Курбепин
Курбепин — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Дымава
Дымава (Дымава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Гейтс (Теннесси)
Гейтс  — Америка Кушма Штатларының Теннесси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
(10352) Kawamura
(10352) Kawamura — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Гейтс (Теннесси)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
(10352) Kawamura
Тарихы
1992 елның 16 октябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UO3» саналган.
Гейтс (Теннесси)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Делень (коммуна, Ясси)
Делень — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
GSC3020-1227
GSC3020-1227 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бегаровце
Бегаровце — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Salawat Fätxetdinov
Salawat Zäki ulı Fätxetdinov (1960) Tatar pop-cırçısı. Estradada xäzerge Tatar cırların osta başqaruçı. Tatarstannıñ xalıq artistı (1995).
Кандерн
Кандерн (Kandern) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Турикасы (Муркаш районы)
Турикасы (Турикасси, Турикасы) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429546. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232815007. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300014500.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 109 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%),.
Маркем (Техас)
Маркем  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Маркем халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гверчо (Ла Специя)
Гверчо — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гверчо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Залужжя (Сяноцкий повяты)
Залужжя — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Любич (Свентокшиж воеводалыгы)
Любич  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(11269) Кныр
(11269) Кныр — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 26 августында Карачкина Л. Г. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 QG10» саналган.
Баттс (округ, Джорджия)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1825 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 484 км² тәшкил итә.
Бемпошта (Пенамакор)
Бемпошта  — Португалиянең Каштелу-Бранку округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Калынагач (Сиверек)
Калынагач (Kalınağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пляцидув
Пляцидув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Турлаи
Турлаи (Турлаі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Үләксә ашаучылар
Үләксә ашаучылар, некрофаглар или мәет ашаучылар — үләксә белән тукланучы җанварлар. Ерткычлыкка каршы килсә дә, бер төркемдә дә була алалар.
Тираннозаврлар да үләксә ашаучы булган дигән теория бар. .
Курдманш (Эр)
Курдманш — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Зур Хопа
Зур Хопа — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сояна елгасының уң ярыннан 105 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Явузлу (Килис)
Явузлу (Yavuzlu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Килис иле Килис илчесенә караган бер авыл (köy).
Прунь (Клуж)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Плезант-Гилл (Айова)
Плезант-Гилл  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Плезант-Гилл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Пьерр-ан-Валь
Сен-Пьерр-ан-Валь — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Искателей
Искателей (Искателей) — Ненец автономияле округында урнашкан шәһәр тибындагы бистә, Котып аръягы районының административ үзәге.
Почта индексы — 166700.
География
Бистә Печора елгасы буенда, Нарьян-Мардан 4 километр төньяк-көнчыгышрак урнаша.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусы 1982 елда бирелә.
Дипали Каннингһэм
Дипали Каннингһэм (1958 елның 27 августында туган), Австралиядән, Мельбурннан, хәзер ул Америка Кушма Штатларында, Нью-Йоркта яши, ул  ультрамарафон хатын йөгерүчесе. Дипали утыз ел Шри Чинмой рухи остазының өйрәнчеге булып тора.
Тарихы
Ул күп көн йөгерүендә катнашуын Нью-Йоркта, Куинста, Флашинг Медоуда, 1991 елда Шри Чинмой 7 көн йөгерүе белән башлаган.
Язмалар
Каннингһэм Үз-Трансцеденция 6- & 10-көн йөгерүенең, 1998 елда башлануыннан соң һәрберсендә җиңеп тора. 2009 елда ул үзенең Дөнья 6 көн юлы рекордын яңарткан.
“ Минем фикеремчә, миңа күпме яшь икәне акылда икәне күрсәтелә. ” Дипали Каннингһэм
Любча (Свентокшиж воеводалыгы)
Любча  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ренат Шәрибҗанов
Ренат Шәрибҗанов (Ренат Шарибжанов) — музыкант һәм популяр җырлар авторы (Мәскәү).
Тәрҗемәи хәл
Ренат Мансур улы Шәрибҗанов 1960 елда Мәскәүдә инженерлар гаиләсендә туган. Нәсел тамырлары Түбәншәһәр өлкәсенең Питрәксе авылыннан.
Баян сыйныфы буенча музыкаль мәктәпне тәмамлый. Гитара белән мавыга. Урта мәктәптән соң Мәскәү энергетика институтында укый. Заводта эшли, 2,5 ел гаскәри хезмәтне үтәгәч яңадан заводына кайта. Эштән бушаган арада төрле музыка коллективларында уйный ( "Искатели", "Пролог" һәм "День Рождения"). 1990 елдан яңа оешкан Мәскәү татар ансамбле «Мәдинә»дә эшли. Әлеге ансамбльнең оештыручысы Хөсәен Кужалиев була, ул вафат булгач, коллектив таркала. Ренат Шәрибҗанов 1992 елдан Россия күләмендә танылган «Дюна» төркемендә бас-гитарада уйный. Ул төркем өчен җырлар да иҗат итә. Бу хезмәттәшлек 2011 елга кадәр дәвам итә.
Ренат Шәрибҗанов 2012 елның 14 сентябрендә инфаркт белән вафат була.
Иҗаты
Р.Шәрибҗанов өч альбом яздыра. Икесен — 1998-00 елларда рус телендә. Татарстанның атказанган артисты, җырчы Роза Хәбибуллина белән берлектә 9 җырдан торган татарча альбом яздыра. Әлеге альбом татар фольклорына багышланган, аңарга халык моңнары эшкәртмәләре һәм авторның үз җырлары кергән. Альбомдагы «Җырлы чишмәләр» җыры белән алар икесе дуэт булып Казанда булып узган «Җиде йолдыз» концертында катнаша.
Гаиләсе
Хатыны Гөлшат Шәрибҗанова, кызы — Инара.
Замистя (Ярославский повяты)
Замистя — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Динара Үзбәкова
Биографиясе
Татарстан АССРның Әлмәт авылында туган (хәзер Әлмәт шәһәре). Аның бабасы мәчеттә мулла булып хезмәт итә һәм Гыйсматуллин фамилиясен йөртә. Г.А.Үзбәков һәм С. А. Шихмурзаева кызы. Аның әтисе, Башкортстанда туып-үскән, 1945 елда докторлык медицина диссертациясен яклый, ә 1947 елда Ставрополь (1946-1952) һәм Рязань (1952-1972) мединститутларының биохимия кафедраларын җитәкли, һәм гомеренең соңгы елларына кадәр профессор була. Әнисе табиб-педиатр булган. Абыйсы Марат Гали улы Үзбәков та бар.
Замистя (Ярославский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Динара Үзбәкова
Биографиясе
Мәктәпне көмеш медаль белән тәмамлагач, 1951 елда Ставрополь медицина институтының дәвалау факультетына укырга керә, ә икенче елга академик И.П. Павлов исемендәге Рязань медицина институтының 2нче курсына күчә. 1957 елда кызыл диплом белән тәмамлый.
1957-1959 елларда участок табибы. 1959 елдан башлап бер үк вакытта альма-матерның фармакология кафедрасы ассистенты булып эшли башлый, анда 1968 елдан доцент. 1978-1983 елларда медицина институтының үзәк фәнни-тикшеренү лабораториясе мөдире. 1983 елдан башлап директор урынбасары. ФДПО фармакология курсы белән фармакология кафедрасы профессоры, 2008 елдан - аның мөдире, ә 2010 елдан — яңадан профессор. 1994 елдан башлап апитерапия буенча табибларны тематик камилләштерү буенча РФдә бердәнбер лицензияле курсларны оештыра һәм даими рәвештә кураторлык итә. Университет каршындагы диссовет составына керә. Д.Г. Үзбәкова җитәкчелегендә 7 кандидатлык һәм 4 докторлык диссертациясе әзерләнгән.
Бөтенроссия фармакологлар җәмгыятенең Рязань бүлеге рәисе, «Апитерапевтлар җәмгыяте» идарәсе әгъзасы.
Николай Павлович Кравковның биографы, берничә дистә еллар Кравковлар нәселен өйрәнү белән шөгыльләнә. Туган якны өйрәнү белән шөгыльләнә, «Рязань энциклопедиясе» авторларының берсе була һәм аның редсоветына керә.
1987 елда фармкомитет Д.Г. Үзбәкова тәкъдим иткән пармидинның яңа дару формасы — ректаль суппозиториялерне клиник куллану очен рөхсәт итте.
1974 елда «Хайваннарны тироксинлы интоксикацияләгәндә баш миенең биологик актив матдәләр (α-токоферол, нераболил, глютатион, аденозинтрифосфор кислотасы) алмашу процессларын җайга салу» дигән докторлык диссертациясен яклый. Кандидатлык диссертациясе — «Баш мие функциясенең биохимия һәм электроэнцефалографик күрсәткечләренә глютамин кислотасы һәм кофеинны аерым һәм катнаш куллану йогынтысы» (җитәкчесе-проф.А. Никулин).
Гаиләсе
1959 елда кияүгә чыга, улы Владимир Лимаренко (1960 елда туган).
Фәнни эшләре
Өч йөздән артык фәнни эш авторы, шул исәптән чит телләрдә. «Фармакология буенча студентлар өчен биремнәр» (Рязань, 1967), «Традицион медицинаның кайбер мәсьәләләре» (Рязань, 2001), «Рецептура» (Рязань, 2002), «Апитерапия нигезләре» (Рязань, 2004), «History of pharmacology» (англ. яз.) (Рязань, 2006), «Теоретик һәм практик апитерапия нигезләре » (Рязань, 2010).
Еганы
Еганы (Еганы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бенкеренса
Бенкеренса — Португалиянең Каштелу-Бранку округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Әҗем-Көрәле
Әҗем-Көрәле — Татарстан Республикасының Кама Тамагы районындагы авыл.
Зберож
Зберож — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Әҗем-Көрәле
Тарих
XVII гасырда нигезләнгән.
Зберож
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әҗем-Көрәле
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Сучковская
Сучковская — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Коса елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кэлхун (округ, Джорджия)
Кэлхун — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Морган шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1854 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 725 км² тәшкил итә.
Канцах
Канцах (Kanzach) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Ун-Шоган-Юган
Ун-Шоган-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Шоган-Юган елгасының уң ярыннан 85 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 44 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Пляцувка (Лодзь воеводалыгы)
Пляцувка  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
(11270) 1988 EA2
(11270) 1988 EA2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 13 мартында Поуль Йенсен тарафыннан Брорфельде обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 EA2» саналган.
Делешть (коммуна)
Делешть — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(10353) Momotaro
Тарихы
1992 елның 20 декабрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 YS2» саналган.
Бела (Жилина)
Бела  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Касорла
Касорла — Испаниянең Хаэн провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мартинес (Техас)
Мартинес  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мартинес халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гверчо-Карпионе (Ла Специя)
Гверчо-Карпионе — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гверчо-Карпионе Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Зур Ширша (Зур Ширша кушылдыгы)
Зур Ширша — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Ширша елгасының уң ярыннан 4 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Воронов борынынан Канин борынына чаклы (Мезень елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лиман (Донецк өлкәсе)
Лиман, 2016 елга хәтле Красный Лиман (Лыман, Лиман, Лиман) — Украинаның Донецк өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 22409 кеше (2014).
Тарих
1667 елда нигезләнгән.
Халык
Туган тел буенча, 2001: украин теле — 69,8%, рус теле — 29,7%.
(11271) 1988 KB
(11271) 1988 KB — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 19 маенда Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 KB» саналган.
Шаманизмның төбәк формалары
Шаманизм дөнья буенча күп илләрдә төрле төбәк формаларда бар. Бу дини ышанулары буенча транс вакытында рухлар белән аралашырга һәм сырхауларны дәваларга сәләтле кеше шаман дип атала.
Хмонг шаманизмы
Хмонг халкы Кытайның 5000 ел борынгылыклы халык Уа Нээб буларак мәгълүм шаманизм формасын тәэмин итә һәм практикалый. Хмонгларда шаман булу һөнәр булып тора; аларның төп шөгыле гадәттә транс аша ритуаллар башкарып шәхес, аларның гаиләсе һәм аларның җәмәгатькә гармония алып китерү. Корбан чалу 5000 ел буена хмонг шаманик практикасының өлеше булып торган. Күп Көнбатыш кешеләренең ышануларына каршы рәвештә хмонгларның шаманик практикада хайваннарны кулланулары бөек ихтирам белән башкарыла. Вьетнам сугышыннан соң 200 000-нән артык хмонг Америка Кушма Штатларына күченгән һәм шаманизм һаман да хмонг мәдәниятенең өлеше булып тора. Хмонглар Җирдә барлык әйберләрнең җаны (яки берничә җаны) бар дип ышанган һәм шул җаннар тигез булып каралганнар һәм үзара алмашынучан булып танылган. Кеше җаны югалганга күрә яки кыргый рух тарафыннан җаны урланса авырып китсә, шул хайваннан, булсын ул чеби, дуңгыз, кәҗә яки нинди булса да башка хайваннан 12 ай буена авырган шәхеснең җаны белән алышынып була микән дип сорарга һәм рөхсәт алырга кирәк булган. Шул период ахырында Хмонг Яңа Елы вакытында шаман шул хайванның җанын тышкы дөньяга җибәрер өчен махсус ритуал башкара. Кешелеккә хезмәт өлеше буларак хайван җаны югарырак хайван формасына яки хайван тормышыннан азат булып хәтта зиннәтле тормыш яшәргә Илаһлар гаиләсе әгъзасы булырга (уа Фуаб Таис Нтуҗ тус туб, тус нтксаис) реинкарнацияләргә туа. Шулай итеп вазифасын башкарырга (Көнбатышта "хайван чалу" буларак мәгълүм) хайванга кешелеккә хезмәт итәр өчен иң бөек ихтирамнарның берсе. Рухи үлчәменә өстәп хмонг шаманы күп физик авыруларны изге сүзләр текстын (хавв кооб) кулланып дәваларга тырыша.
Япония
Шаманизм асаба айну диненең һәм япон Щинто диненең өлеше, гәрчә Щинто дине авыл хуҗалыгыннан шаманизм булганнан аерылып тора. Иртә урта гасырлардан бирле Щинтога Буддачылык һәм кыйтга Көнчыгыш Азия мәдәниятенең башка элементлары йогынты ясаган һәм синкрет булган. Персиваль Ловеллның “Оккульт Япония: Щинто, Шаманизм һәм Илаһлар Юлы” китабы япон шаманизмы яки Щинто өйрәнүне дәвам иттерә. Japan Through the Looking Glass: Shaman to Shinto китабында япон ышануларының экстраординар аспектлары өйрәнелә.
Малайзия
Шаманизм шулай ук Малайя ярымутравында малайя җәмәгате арасында һәм Сабаһта һәм Саравакта асаба халык арасында практикалана. Илдә шаманизм практикалаган ярымутрауда кешеләр гадәттә бомоһ яки паванг дип атала. Сабаһта бобоһизан кадазан-дусун асаба җәмәгате арасында төп шаман булып тора.
Монголия
Монгол классикасында, мәсәлән, Монголларның Серле Тарихында экзорцистлар, яңгыр ясаучылар, онейромантлар, юатучылар һәм рәсмиләр буларак хезмәт итүче ир-ат һәм хатын-кыз шаманнар турында детальләр тәэмин ителә. Шаманик практикалар хәзерге көн Монголия мәдәниятендә дәвам итә. Кланнарга нигезләнгән монгол җәмгыятендә рухи иерархия катлаулы булган. Иң югары төркем башкалардан кала 99 тнгридан торган (шуларның 55-се алкышлы яки "ак" һәм 44-се куркыныч яки "кара"), 77 натигай яки "җир аналары". Тнгриларны бары тик җитәкче һәм бөек шаманнар чакырган һәм алар барлык кланнар өчен уртак булган. Шулардан соң өч төркем баба рухлары доминацияләгән. "Хуҗа-рухлар" клан җитәкчеләрнең җаннары булган, аларга кланның теләсә-нинди әгъзасы физик яки рухи ярдәм өчен мөрәҗәгать итә алган. "Яклаучы-рухлар"га бөек ир-ат шаманнар (ĵigari) һәм хатын-кыз шаманнар (abĵiya) кергән. "Сакчы-рухлар" кечерәк шаманнар (böge) һәм хатын-кыз шаманнардан (idugan) торган һәм клан териториясендә махсус урын белән (тауларны, елгаларны, һ.б. кертеп) ассоциацияләнгән булган. 1990-ынчы елларда монгол яңа Шаманизмының формасы барлыкка китерелгән булган, ул Шаманизмга күбрәк хәзерге ысул биргән. Монголиядә һәм Россиядә яшәүче бурят монголлар арасында шаманнарның таралуы бурятларның тарихи һәм генетик тамырларын коруның зуррак көрәшенең төп аспекты, бу киң итеп Япониянең Щига Префектурасы Университетының антропологы Иппей Щимамура сан тарафыннан киң документланган булган. Кайбер Монгол шаманнары хәзер хәтта һөнәрләреннән бизнес ясыйлар һәм аларның зуррак шәһәрчекләрдә офислары бар. Бу бизнесларда шаман гадәттә оешманың җитәкчесе була һәм дәвалау, язмышны сөйләү һәм бөтен төр проблемаларны чишү кебек хезмәтләрне башкара. Гәрчә пост-коммунист/пост-1990 еллар эрасында монгол шаманизмының башлангыч яңаруы кызыксынган барлык килүчеләргә ачыклыкка китерсә дә, практикаларының асыл этник яки милли нигезен якларга омтылучы Монголлар арасында хәл үзгәргән. Соңгы елларда күп Монгол шаманнарның ассоциацияләре Көнбатыш "асыл" яки "нeo" яки "Яңа Гасыр" шаманнар турында белгәннәр һәм килүне бары тик монголлар һәм Көнбатыш галимнәр өчен чикләгәннәр.
Филиппин
Бабайланнар (шулай ук башка асаба исемнәр арасында байлан яки каталонан) колонизация чорына кадәр Филиппиннар тарихында төрле этник төркемнәрдән шаманнар булган. Бу шаманнар табигатьнең чикләнмәгән куәтләрен куллануда махсуслашканнар һәм барлык диярлек очракларда хатын-кызлар яки хатынлашкан ирләр (асог яки байок) булган. Алар рух гидларга ия дип ышанылган,алар аша шаманнар рухлар һәм Илаһлар (анито яки диваталар) һәм рухи дөнья белән контактка кергән. Аларның беренчел роле булып паг-анито сеансы ритуаллары аша медиум булу булган. Шулай ук традицион медицинада һәм гомеопатиядә, Илаһилаштыруда һәм сихердә махсуслашкан төрләре булган. Бабайлан җәмәгатьне бик ихтирамлы әгъзалары булган, колониягә чор аксөяк сыйныфы белән бертигез итеп. Дату (биләмә башы) булмаганда, бабайлан биләмәнең вакытлы җитәкчесе ролен ала. Алар куәтле ритуал белгечләре булган, һава торышына йогынты ясау сәләте белән табигатьтә төрле рухларны тыңлаганнар. Бабайланнар шундый югары ихтирам дәрәҗә белән хәтта явыз дату яки рухның кара сихерен кире кагарга һәм авыруларны яки җәрәхәт алганнарны сәләткә ия булганга тотылган. Бабайланнарның куәтләре арасында авыруларны дәвалау, сәламәт йөкле булу һәм бала табуны ышанычлы итү һәм төрле Илаһлар ритуалларны алып бару булган. Бабайланнар үлән белемен яхшы белгәннәр һәм төрле тамырлардан һәм орлыклардан дарулар, агулануга каршы матдәләр һәм эчемлекләр барлыкка китерә алганнар. Алар боларны авыруны дәвалау өчен яки шурадаш датуга дошманнарны җиңәр өчен кулланганнар, шулай итеп бабайланнар шулай ук медицина һәм илаһи көрәшләрендә махсуслашулары өчен мәгълүм булганнар. Аларның йогынтысы Филиппиннарның этник төркемнәрнең күпчелеге әкренләп Исламга һәм Католицизмга кабул иткәннән соң беткән. Испания Империясе астында, бабайланнар еш яла ягылган убырлылар һәм "шәйтан каһиннәре" дип дөрес түгел итеп гаепләнгән һәм Испания руханилары тарафыннан эзәрлекләнгән булган. Хәзерге Филиппин җәмгыятендә аларның роле еш халык дәвалаучылары тарафыннан алынган булган, алар күбесенчә ир-ат кешеләр, шул ук вакытта кайберәүләр 'убырлы' дип дөрес түгел итеп гаепләнгән булган, бу Испания колониализмы калдыклары булган. Кешеләр Исламга яки Христианлыкка әверелдерелмәгән даирәләрдә, аеруча асаба халыкның баба биләмәләрендә, шаманнар һәм аларның мәдәни алымнары аларның җәмәгатьләре белән булуын дәвам иткән.