cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Галина Максимова
Биографиясе
Максимова Галина Васильевна 1948 елның 23 февралендә Чита өлкәсенең Чингильтуй касабасында кадр офицеры гаиләсендә туган.
Курсларда тәмамлап, үз белемен Ленинград икътисади-финанс институтында (хәзер Санкт-Петербург дәүләт икътисад һәм финанс университеты) аспирантурада дәвам итә, анда икътисад фәннәре докторы Э.К.Гильде җитәкчелеге астында «Совершенствование учета затрат на җитештерү и калькирование себестоимости продукции химической промышленности (на примере производства акустическое солы)» темасына кандидатлык диссертациясе яклый.
Ленинградка кайтып, Галина Максимова Иркутск халык хуҗалыгы институтында туган кафедрасында эшләвен дәвам итә. 1985 елда югары уку йортында ревизия һәм контроль кафедрасы оештырыла, аның эшендә Максимова да катнаша. Г. В. Максимова күп кенә фәнни-гамәли конференцияләрдә катнаша, Болгария, Вильнюс, Таллин, Түбән Новгород, Дондагы Ростов, Мәскәүдә үзенең тикшеренү сөземтәләре белән чыгыш ясый. Тупланган гамәли тәҗрибәсе Максимовага Иркутск өлкәсе буенча Контроль-ревизия идаралыгы практигы Г.А.Соловьев һәм инициаторлар төркеме белән бергә 1987 елда аудиторларны әзерләү үзәге оештыра, ул соңрак профессиональ бухгалтерларны һәм аудиторларны әзерләү буенча укыту-методик бүлекләрнең челтәренә җәелдерелә.
1999 елда «Методология организации внутреннего контроля в управлении хозяйствующих субъектов» темасына докторлык диссертациясе яклый. Гыйльми профессор дәрәҗәсе алганнан соң, 2002 елдан Г. В. Максимова Байкал дәүләт университетының бухгалтер исәбе һәм аудит кафедрасына җитәкчелек итә (2002 елдан алып 2012 елга кадәр). Гыйльми эшмәкәрлегеннән тыш, гыйльми кадрлар әзерләү буенча зур эш алып бара, аның җитәкчелегендә икътисад фәннәре кандидаты гыйльми дәрәҗәсенә җиде диссертаци яклана; Байкал дәүләт университеты һәм икътисад һәм идарә итүнең Новосибирск дәүләт университеты янында ике докторлык саклану советының әгъзасы булып тора.
Г. А. Максимова «Знание» җәмгыяте әгьзасы, профессиональ бухгалтерларның Иркутск территориаль институты вице-президенты, ул чыгарган «Хәбәрче ИТИП» басма матбугатның баш мөхәррире. Нәтиҗәле эшмәкәрлеге өчен Россия профессиональ бухгалтерлары Институтының юбилей медалләре белән бүләкләнә.
Аның бүләкләре арасында — «Россия Федерациясе югары мәктәбенең атказанган хезмәткәре» (2004) һәм «Россия Федерациясенең югары профессиональ белем бирүнең почетлы хезмәткәре» (2000). Иркутск өлкәсе губернаторының Почет грамотасы белән бүләкләнгән (2000), Байкал дәүләт икътисад һәм ихтыяр университетының атказанган профессоры (2012).
Rusiä-amerika şirkäte
Rusiä-amerika şirkäte yäki İmperator qaramağındağı Rusiä-amerika şirkäte — tulısınça bulmağan däwlät kolonial' säwdä şirkäte, Äläskä, Hawai, Kaliforniädä bilämälär iäse. 1799 yılda Grigoriy Şelixov häm Nikolay Rezanov tarafınnan nigezlängän, Pavel I belän raslanğan.
Tarix
1780 yılda Äläskädä ike Rusiä säwdägär şirkäte — Golikov häm Lebedev-Lastoçkin şirkäte urnaşqan.
1797 yılda säwdägärlär kapitalı berläşä häm berdäm monopoliä şirkäte nigezlänä.
1799 yılda şirkätkä Yaña Dönyada koloniälläşterü häm üzläşterü wazifaları birelä.
Хелештеу
Хелештеу — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Rusiä-amerika şirkäte
Tarix
1802 yılda Aleksandr Baranov — Rusiäneñ Amerikası berençe xakime bulğan.
Şirkätneñ eşçänlege 70 yıl däwamında suzıla.
1804-1840 yılda şirkät 25 säyäxät, şul isäptän 15 cir şarı tiräli säyäxät oyıştıra (Kruzenştern häm Lisänskiy h.b.).
Şirkät Rusiä isemennän Yapunstan belän berençe mönäsäbätlären urnaştıra. 1856 yılda Simod säwdä kileşüe imzalana.
Hawai
1816 yılda Rusiä-amerika şirkäteneñ xezmätkäre Şeffer Hawai ber utrawına — Kawai utrawına kilep, öç kirmän sala, berse Elizaveta kirmäne älegä dä saqlana.
1817 yılda amerika höcümçän säyäsäte säbäple Şeffer Hawai utrawınnan kitärgä mäcbür bula.
Kaliforniä
1812 yılda şirkät Kaliforniädä Fort Ross kirmänenä nigez sala.
Äläskäne satu
Rusiä finans ministrı M. Reytern niäte häm üteneçe säbäple 1867 yılda Äläskä AQŞqa '''7 mln. dollarda''' satıla.
Порту-Витория
Порту-Витория — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Лукина (Шадринка авыл җирлеге)
Лукина (Лукина) — Свердловск өлкәсенең Байкалово районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (96%).
Занне-Керкун
Занне-Керкун (Sanne-Kerkuhn) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Ванихинцы
Ванихинцы (Ванихинцы) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Сепсис
Организмның канга микроблар кереп йогышлануы — сепсис авыруына китерә. Сепсис авыруы булганда микроблар кан белән барлык организмга, һәм тукымаларга тарала. Сепсис төрле микроблар: стафилококк, стрептококк, пневмококк, эчәк таякчылары тәэсирендә барлыкка килә, димәк, бу авыруга бер төрле генә микроб китерә дип әйтеп булмый. Сепсис — бик куркыныч авыру, бигрәк тә яңа туган балалар өчен, чөнки ул тиз арада үлемгә китерергә мөмкин. Шунысы сөенечле, хәзер бу авыру бик сирәк очрый. Ләкин шулай да онытмаска кирәк: яңа туган балалар инфекциягә бик тиз бирешүчән була. Сабыйның организмына инфекция кендек ярасы аркылы керергә мөмкин. Аннан кала лайлалы тышчадагы яралар, ялкынсынган, сыдырылган урын­ нар микроблар керү капкасы булып тора. Микроблар шулай ук эчәклектән лимфа юллары аша бар организмга тарала ала. Шулай ук үпкәләрдәге эренле ялкынсынулар да сепсиска китерә. Карындыктагы йогышланган туым суы, бала табу йортындагы персо­ налның пычрак куллары, пычрак савыт-саба, бала чүпрәкләренең, кирәк-яракларның тиешенчә чистартылмавы, әнисенең мастит авыруы (сөт бизе ялкынсыну), ана кулындагы эренле яралар яңа туган балага куркыныч гудыручылар булып тора. Авыруның клиник картинасы төрлечә. Сепсиска мондый күренеш хас: сабый тынычсызлана, күкрәктән баш тарта, ашаганын кикереп чыгара, коса. Аның эче кабара. Бик еш сыек тәрәт булып тора. Температурасы 39-40 градуска җитә. Бизгәк тоту булмаска мөмкин. Талак һәм бавыр үсә. Баланын авырлыгы артмый яки ул кими башлый. Авыр очракларда тәнгә сары төшә. Канда тромбоцитлар кими, лейкоцитлар сул якка арта, азканлылык барлык­ ка килә, СОЭ тизләшә. Беркадәр вакыттан соң органнарда эренле процесслар башлана: эренле остеомиелит, тире абсцессы, үпкәләр абсцессы, эренле плев­ рит, перикардит, перитонит, менингит, отит, энтероколит авырулары кебек катлауланулар булырга мөмкин. Авыруның киләчәге инфекциянең күпме булуына, көчлелегенә, бала организмының реактивлыгына, дәвалауның үз вакытында һәм дөрес алып барылуына бәйләнгән.
Ванихинцы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
1080-еллар (б. э. к.)
1080-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1089 елда башланган һәм б. э. к. 1080 елда тәмамланган унъеллык.
Максевиль
Максевиль (CUN) (Maxéville) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,63 км².
Боадилья-дель-Монте
Боадилья-дель-Монте — Испаниянең Мадрид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чыганаклар
Боадилья-дель-Монте
Софья Волконская
Волконская Софья Николаевна (1889-1942) — ССРБ санитар агарту эшен оештыручы һәм теоретигы. .
Тәрҗемәи хәле
1916-1917 елларда шәхси психиатрия шифаханәсендә һәм Савелов исемендәге бүлү госпиталендә эшли.
Бөек Октябрь инкыйлабы көннәрендә Мәскәүдә октябрь сугышларында катнашучыларга медицина-санитария ярдәмен оештыручылар арасында була.
1921-1929 елларда Мәскәү сәламәтлек саклау бүлегенең санитар-агарту оешмасын җитәкли. .
1929 елда Мәскәү Өлкә санитар мәдәнияте институты директоры булып эшли. Соңыннан институт ССРБ саулык саклау министрлыгының санитар агарту Үзәк фәнни-тикшеренү институты дип үзгәртеп корыла.
1936 елда санитар агарту эшчәннәренң 1нче Бөтенсоюз киңәшмәсендә катнаша.
1939 елдан табиблар һөнәрен камилләштерү Үзәк институтының медицина тарихы кафедрасы доценты булып эшли. Бөек Ватан сугышы елларында СССРның сәламәтлек саклау комиссариатында эшли һәм зур оештыру-методик санитария-агарту эше алып бара.
Фәнни эшчәнлеге
1932 елда С.Н. Волконская редакциясе җитәкчелегендә санитар агарту буенча беренче совет дәреслеген басылып чыгара. Л. С. Боголепова сәламәтлек саклау, һөнәри патология, санитар агарту теориясе һәм практикасы мәсьәләләре буенча 50дән артык фәнни эш авторы булып тора. Аның тарафыннан ССРБда санитар агарту принциплары һәм бурычлары эшләнгән, халык демократиясе илләрендә санитар агарту мәсьәләләре, халыкны санитар агартуда табиб-белгеч роле яктыртылган. Аның җитәкчелегендә берничә диссертация язылган.
Унишки-Завадзьки
Унишки-Завадзьки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сент-Катрин-де-Фьербуа
Сент-Катрин-де-Фьербуа — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Понга (Унжа кушылдыгы)
Понга — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Унжа елгасының уң ярыннан 330,4 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 73 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD170920
HD170920 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
(15918) Thereluzia
(15918) Thereluzia — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 27 октябрендә N. Ehring тарафыннан Bornheim обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 UE9» саналган.
(8530) Корбоккур
(8530) Корбоккур — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 25 октябрендә М. Хирасава, С. Судзуки тарафыннан Нюкаса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 UK5» саналган.
Боҗан (бөҗәк)
Августта, хәтта сентябрь аенда да чагучы гвардиядән — шөпшә (оса), бал кортлары, божаннан (шершень) күпләр зыян күрә. Бу бөҗәкләрнең активлык пигы шушы чорга туры килә.
Кеше сәламәтлегенә божан чагуы куркыныч тудырырга мөмкин.
Аның токсины һәм зыянлы агуы бик җитди ялкынсынуга, сулыш алу бозылуга, йөрәк кагуына, буыннар авыртуга китерә. Божан башны чакса, анафилактик шокка, Квинке шешенә китерергә мөмкин һәм бу очракта зыян күрүчене хастаханәгә салып дәвалыйлар. Божан кискен хәрәкәтләрне һәм тавышны яратмый. Шуңа күрә аның яныннан кискен хәрәкәтләр ’ ясамый гына китәргә тырышыгыз яки тыныч кына торыгыз, хәрәкәтсез предметлар белән кызыксынмый алар.
Красны Багатыр
Красны Багатыр (Красны Багатыр ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Гомельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бронислав Коморовски
Бронислав Мариа Коморовски, Bronisław Maria Komorowski (, —, ) — ,.
Пренгово (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Пренгово  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мекен (Висконсин)
Мекен  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Марион (Канзас)
Марион  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Марион шәһәре  елда нигезләнгән.
Терсис-ле-Бен
Терсис-ле-Бен — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Лейлекли (Яйладагы)
Лейлекли (Leylekli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Яйладагы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казале Белведере (Кремона)
Казале Белведере — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казале Белведере Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Бодешть (Прахова)
Бодешть — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Артур Расизадә
Артур Расизадә (, —, ) — ,.
Стшегомяни
Стшегомяни — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фейрмонт (Иллинойс)
Фейрмонт  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Фейрмонт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Порту-Гранди
Порту-Гранди — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Амапа штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Хелешть
Хелешть — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
1100-еллар (б. э. к.)
1100-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1109 елда башланган һәм б. э. к. 1100 елда тәмамланган унъеллык.
Унишки-Цегельня
Унишки-Цегельня — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Джером (округ, Айдахо)
Джером — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Джером шәһәре.
Унишки-Цегельня
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Джером (округ, Айдахо)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1919 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1559 км² тәшкил итә.
Баербагы (Чермик)
Баербагы (Bayırbağı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чермик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Польне (Щецинецкий повяты)
Польне  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кашкадәрья өлкәсе
География
Кашкадәрья өлкәсе Үзбәкстанның көньяк өлешендә Кашкадәрья елгасы бассейнында Памир-Алай тауларының көнбатыш битләвендә урнашкан.
Өлкәнең җирләре мәйданы 28 400 км² тәшкил итә.
Тарих
Кашкадәрья өлкәсе 1943 елның 20 гыйнварында оештырылган. Аның эченә Каршы һәм Шәһресәбз шәһәрләре һәм Бохара өлкәсеннән чыгарылган Бишкәнт, Гузар, Диһканабад, Камәши, Каршы, Касан, Китаб, Чиракчы, Шәһресәбз һәм Яккабаг районнары кергәннәр.
1960 елның 25 гыйнварында өлкә бетерелгән, әмма 1964 елның 7 мартында кире оештырылган.
Халык
Халык исәбе — 2 722 900 кеше (2011).
Зур торак пунктлар: Каршы, Шәһресәбз, Китаб, Касан, Мөбарәк, Яккабаг, Гузар, Чиракчы, Диһканабад, Кәсби, Нишан, Миришкар и Камәши.
Идарә-җир төзелеше
Өлкә 13 районына (төмәненә) бүленә:
Мәркәзе — Каршы шәһәре.
Браохос-де-ла-Сьерра
Браохос-де-ла-Сьерра — Испаниянең Мадрид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Заргштедт
Заргштедт (Sargstedt) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Прентлавки
Прентлавки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мелроуз (шәһәр, Висконсин)
Мелроуз  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15919) 1997 UA22
Тарихы
1997 елның 25 октябрендә М. Хирасава, С. Судзуки тарафыннан Нюкаса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 UA22» саналган.
Красны Бераг (Жлобинский районы)
Красны Бераг  (Красны Бераг ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жлобинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Сурья (Немда кушылдыгы)
Сурья – Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Мари Ил биләмәләрендә ага. Елга  Немда елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Нократ, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сент-Мор-де-Турен (коммуна)
Сент-Мор-де-Турен — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
(8531) Минэосаито
(8531) Минэосаито — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 16 ноябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 WX2» саналган.
Малавиллер
Малавиллер (Malavillers) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,37 км².
Маркетт (Канзас)
Маркетт  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маркетт шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гоголь (Красивая Меча кушылдыгы)
Гоголь  — Россия территориясеннән ага торган елга. Тула өлкәсе, Липецк өлкәсе, Орёл өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Красивая Меча елгасының уң ярына тамагыннан 146 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 62 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Дон су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Красивая Меча елгасы. Кече елга бассейны — Дон кушылдыклары бассейны, Хопр кушылганга кадәр, елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
1110-еллар (б. э. к.)
1110-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1119 елда башланган һәм б. э. к. 1110 елда тәмамланган унъеллык.
Татарстан — Яңа Гасыр
Татарстан — Яңа Гасыр — Татарстанның ике дәүләт телендә тапшыручы теле-радио-компаниясе.
Үзенә Татарстанның бердәнбер иярчен каналын — ТНВ, «Болгар радиосы»н (2012 елның 1 гыйнварына кадәр — «Яңа гасыр» радиосы), «Love-радио» радиосының Казан филиалын, «На волне Татарстана — Татарстан дулкынында» гәҗитен кертә.
Логотибы
Телеканал үзенең эшләү барышында бер логотип алмаштырды, хәзергесе — икенчесе булып тора.
Программада
Яңа Гасырда чыгучы кайбер тапшырулар исемлеге ( — рус телендә, — татар телендә) :
Аудитория
ТЯГның потенциаль аудиториясе - 35 миллион кеше. Иярчен аша ТНВ Россия регионнарына, БДБ илләренә, Азия белән Европа илләренең күпчелегенә үз сигналын тарата.
Порту-да-Фолья
Порту-да-Фолья — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сержипи штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бодешть (Ясси)
Бодешть — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казале Белизари-Җардинари (Кьети)
Казале Белизари-Җардинари — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казале Белизари-Җардинари Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Стшегув (Түбән Силезия воеводалыгы)
Стшегув  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сыкзас
Сыкзас — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Хакас Республикасы, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мрас-Су елгасының уң ярыннан 289 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
(15920) 1997 UB25
Тарихы
1997 елның 29 октябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 UB25» саналган.
Сыкзас
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, инештән Новокузнецк каласына чаклы, Кондома елгасын кертмичә,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Хелиаде-Редулеску
Хелиаде-Редулеску — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Джефферсон (округ, Айдахо)
Джефферсон — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ригби шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1913 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 2863 км² тәшкил итә.
Эдда Мозер
Мозер Эдда (Edda Moser; 27 октябрь 1938 ел, Берлин) — алман опера җырчысы (сопрано), музыка педагогы.
Ваньшины
Ваньшины (Ваньшины) — Киров өлкәсенең Киров шәһәрендә урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Эдда Мозер
Биографиясе
Эдда Мозер музыка белгече Ханс Иоахим Мозреның кызы, музыка белгече һәм педагог Андреас Мозерның оныгы. Штерн консерваториясендә Херман Вайссенбергта, аның вафатынан соң Герли Кениг а вокалга өйрәнә. 1962 елдан 1963 елга кадәр Вюрцбургта Шәһәр театрында, ә аннары Билефельд һәм Хаген театрында эшли. 1968 елда Эдда Мозер Герберт фон Караян Зальцбург фестиваленә чакыра, анда Вагнерның «Нибелунглар кулсасына» Вельгунда партиясен башкара. 1968 елдан 1971 елга кадәр Франкфурт операсында чыгыш ясый, Вена дәүләт операсына күчә.
Ваньшины
Халык
Халык саны динамикасы:
Эдда Мозер
Биографиясе
Герберт фон Караян Эдда Мозерны Метрополитен-операга чакыра, анда ул Моцартның «Тылчымлы флейта» операсында Төн пашбиткәсе партияләрен башкара. Метрополитен-операда «Нибелунглар куласасы», «Сералдән урлау», Гендельның «Ринальдо» партияләрен җырлый, «Дон Жуан»да Донна Анна партиясен башкара.
Ул Нью-Йоркта «Метрополитен-опера», Миландагы «Да Скала», Венадагы Staatsoper, Лондонда «Ковент-Гарден», Мәскәүдә Зур театр кебек дөньядагы иң зур театрларда чыгыш ясый
Үзенең карьерасының югарыгы ноктасы дип Эдда Мозер 1972 елның авгусында Electrola лейблында дирижер Вольфганг Заваллиш җитәкчелеге астында оештырылган «Тылчымлы флейтада» Төн пашбиткә партиясенең Мюнхенда язуын исәпли. Техник яктан катлаулы Төн патшабикәсенең икенче ариясе, Мозер хатирәләре буенча, бер дубльда ук языла. Эдда Мозер башкаруындагы ария 1977 елның 20 августында «Вояджер-2» галәм аппаратында җибәрелгән «Вояджер» алтын пластикасының видео - һәм тавыш сигналлары составына кертелә.
1980 елдан алып Эдда Мозер оста-класслар үткәрә, шул исәптән Аурупа рәсем һәм сынлы сәнгате академиясендә (Монтано), de:Philharmonie Junge Münchner, Моцартеум һәм Кельнда Югары музыка мәктәбе профессоры булып тора.
2006 елда Мозер Рудольштадт янындагы Хайдерсбургта, ә 2007 елда Бад-Лаукстедтта тарихи Гете-театрда «Немец теле фестивален» үткәрү буенча әйдәүче булып чыгыш ясый.
Elizaveta kirmäne (Hawai)
Elizaveta kirmäne yäki Fort Elizaveta - AQŞ Hawai ştatı, Kawai utrawında urnaşqan elekke Rusiä kirmäne.
1816-1817 yılda Rusiä-amerika şirkäte xezmätkäre Georg Şeffer citäkçelegendä tözelgän kirmän.
Şefferd niäte buyınça utrawda Rusiä koloniäsen buldırırğa häm Hawai utrawların Rusiä İmperiäsenä quşılırğa tieş bulğan.
Läkin 1817 yılda AQŞ basımı arqasında Şefferd Kawai utrawınnan kitärgä mäcbür bula.
Xäzerge zamanda Elizaveta kirmäne - AQŞ tarixi parkı.
Tarix
1778 yılda Ceyms Kuk 3-nçe säyäxäte Hawai utrawlarına kilep citä.
XIX ğasırda barlıq utrawlar patşa Kameamea I (1752—1819) xakimiäte astında berläşterelä. Tik Kawai häm Niihaw utrawı patşa Kaumualii xäkimiäte astında qalğan.
1804 yılda Kruzenştern häm Lisänskiy cir şarı tiräli säyäxäteneñ köymäläre Hawai utrawlarına kilep citä. Patşa Kaumualii Rusiä xakimiäte astına küçärgä niäten beldergän. Läkin 1817 yılda AQŞ höcümçän säyäsäte säbäple Şeffer Hawai utrawınnan kitärgä mäcbür bulğan.
Красны Дварэц
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
HD170924
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ленгер (Бозьязи)
Ленгер (Lenger) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Бозьязи илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мэн (Автагеми, Висконсин)
Мэн  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
1120-еллар (б. э. к.)
1120-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1129 елда башланган һәм б. э. к. 1120 елда тәмамланган унъеллык.
Каракая (Арач)
Каракая (Karakaya) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Арач илчесенә караган бер авыл (köy).
Тетье
Тетье — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Заубах
Заубах (Saubach) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Флоравилл (Иллинойс)
Флоравилл  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Урбанув
Урбанув — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Флоравилл (Иллинойс)
Географиясе
Флоравилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Урбанув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Приново
Приново — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Помежин
Помежин — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баердамы (Сөке)
Баердамы (Bayırdamı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Сөке илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сент-Обен-ле-Депен
Сент-Обен-ле-Депен — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
1130-еллар (б. э. к.)
1130-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1139 елда башланган һәм б. э. к. 1130 елда тәмамланган унъеллык.
Порту-ди-Мос
Порту-ди-Мос — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ильяс Алкин
Ильяс Сәетгәрәй улы Алкин (1895 елның 11 декабре, — 1937 елның 27 октябре, ) — хәрби һәм сәясәт эшлеклесе, географ, Бөтенроссия мөселманнарының хәрби шурасы рәисе (1917), Идел-Урал штатын гамәлгә кую буенча коллегия рәисе, Бөтенроссия оештыру җыелышы әгъзасы,  штабы башлыгы (1919 елның башы), Башкортстанның халык хуҗалыгы шурасы рәисе (1919-1920).
Тормыш юлы
Ильяс Алкин 1895 елның 11 декабрендә Казан губернасы Мамадыш өязе Алкино авылында туган. Дворян гаиләсеннән, милләте буенча татар. Әтисе — Сеид-Гәрәй Алкин — Казан губернасыннан I чакырылыш Дәүләт Думасы депутаты. Казан реаль училищесын тәмамлаган. Күпмедер вакыт аның репетиторы Вячеслав Скрябин (Молотов) була.
Мәскәү университетының икътисад факультетына укырга керә. 1914 елда Петербург политехник университетына күчә. 1915 елдан армия сафларында, прапорщик дәрәҗәсен ала. 1915 елдан полиция күзәтчелеге астында була. РСДРПга (меньшевик), соңрак Социалистик-революционерлар партиясенә керә.
Маскота (Канзас)
Маскота  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Ильяс Алкин
Тормыш юлы
1917 елда, Февраль инкыйлабыннан соң, вакытлыча Бөтенроссия мөселман хәрби советы (Харби Шуро) рәисе. Шул ук чорда Бөтенроссия мөселман советы (Милли Шуро) рәисе. Совет хакимиятенең беренче айларында эчке Россия һәм Себер мөселманнары автономиясе өчен чыгыш ясый. Идел-Урал штатын гамәлгә ашыру буенча коллегия рәисе, башка мәгълүматлар буенча, аның рәисе һәм «Болак арты Республикасы» җитәкчесе. Шул ук вакытта барлыкка килгән финанс ведомствосын җитәкли (1917 елның ноябре — 1918 елның гыйнвары).
Маскота (Канзас)
Тарихы
Маскота шәһәре  елда нигезләнгән.
Ильяс Алкин
Тормыш юлы
1917 елда Казан сайлау округында 10 нчы исемлек буенча (Мөселман социалистик Исемлеге) Бөтенроссия оештыру җыелышына сайлана. 1918 елның гыйнвар-февралендә Казанда 2 нче Бөтенроссия мөселман хәрби съездында катнаша. 1918 елның 28 февраленә каршы төндә, башка мөселман активистлары белән бергә, Казанда кораллы күтәрелеш әзерләүдә гаепләнеп, большевиклар тарафыннан кулга алына. Съезд таләбе буенча азат ителә.
1918 елның сентябрендә Уфада оештыру җыелышы әгъзаларының бюро әгъзасы һәм рәисе ярдәмчесе. 1918 елның 20 ноябрендә Екатеринбургта Колчаклар тарафыннан кулга алына — кача, башка мәгълүматлар буенча — Чехлар таләбе буенча азат ителә. 1919 ел башында башкорт корпусынып штаб башлыгы булып эшли. 1919 елның февралендә Башкорт хөкүмәте Совет власте ягына күчкәч, РКП әгъзасы.
Маскота (Канзас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ильяс Алкин
Тормыш юлы
1920 елның маенда Башкорт гадеттен тыш комиссиясе рәисе П. В. Гузаков боерыгы буенча кулга алына. Ильяс Алкинны Мәскәүгә алып китәләр һәм Бутырка төрмәсенә утырталар. Анда якынча 5 ай үткәрә.
Бутырка төрмәсеннән чыккач И. В. Сталин исемендәге Көнчыгыш хезмәт ияләренең коммунистик университетында (КУТВ) чит көнчыгышның икътисад һәм география кабинеты башлыгы булып эшкә урнаша. 1922 елдан совет КУТВның Совет Көнчыгыш кафедрасы профессоры.
1930 елның 31 октябрендә кулга алына, 1930 елның 22 ноябрендә 58-11 нче маддә (контр-революция оешмасы) буенча гаепләнеп хөкем ителә, тик ОГПУ коллегиясе карары нигезендә, сак астыннан азат ителә.
1937 елда Зур совет Атласының Урта Азия карталары корректоры.
1937 елның 22 сентябрендә кулга алына. 1937 елның 27 октябрендә 58-6, 59-8, 58-11 (шпионаж, террорчылык эшчәнлеге һәм контр-революцион террорчылык оешмада катнашу) маддәләр буенча гаепләнә. Шул ук көнне атып үтерелгән. Мәскәүнең Дон зиратында җирләнгән.
1955 елның 31 декабрендә ССРБ Югары Судының Хәрби коллегиясе тарафыннан акланган.
Бреа-де-Тахо
Бреа-де-Тахо — Испаниянең Мадрид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8532) 1992 YW3
(8532) 1992 YW3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 29 декабрендә Ё. Кусида, О. Мурамацу тарафыннан Yatsugatake обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 YW3» саналган.
(15921) Kintaikyo
(15921) Kintaikyo — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 1 ноябрендә А. Накамура тарафыннан Кумакоген обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 VP» саналган.
Стшельно (Түбән Силезия воеводалыгы)
Стшельно  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Камас (округ, Айдахо)
Камас — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Фэрфилд шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1917 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 2795 км² тәшкил итә.
Opera mini
Opera mini – кәрәзле телефоннар өчен браузер. Программа Java телендә j2me платформасы өчен язылган. Web битләрне ачу өчен махсус прокси серверлар куллана, шул сәбәпле трафик әзрәк тотыла hәм тизлек арта.
Хуҗасы
Opera Software. Хәзерге вакытта программаның күп кенә версияләренә модификацияләр (Опера Мини Мод) язылган, аларга файл-менеджер, ftp-клиент, текст буферы hәм башка функцияләр өстәлгән. Модификацияләрнең 2.06 һәм 4.21 версиясе хәзер татарчага тәржемә ителгән.
Боджа
Боджа — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хәмзә Мөхәммәдиев
Хәмзә Нурсәлим улы Мөхәммәдиев (1907 елның 2 гыйнвары, Таргын авылы, Казакъстан — 1997 елның 8 сентябре, Новосибирск, Россия) — Үзәк фронтның 13 нче армиясенең 70 нче гвардия укчылар дивизиясенең 205 нче гвардия укчылар полкы взводы командиры ярдәмчесе. Гвардия старшина. Советлар Берлеге каһарманы
Тормыш юлы
205 нче гвардия укчылар полкының взводы командиры ярдәмчесе СБКФ әгъзасына кандидат өлкән гвардия сержант Хәмзә Мөхәммәдиев һәлак булган взвод командирын алмаштыра һәм 1943 елның 6 июленнән 15 июленә кадәр барган сугышларда Курск өлкәсенең Самодуровка авылы янында сигез танкка ут төртә.
ССРБ Югары Шурасы Президиумының 1943 елның 27 августындагы указы белән командованиенең сугышчан биремнәрен үрнәк үтәгәне һәм гвардия өлкән сержанты Хәмзә Мөхәммәдиевка Ленин ордены һәм «Алтын Йолдыз» медале белән Советлар Берлеге каһарманы исеме бирелә.
1945 елда старшина Хәмзә Мөхәммәдиев демобилизацияләнә. Кемерово өлкәсенең Прокопьевск шәһәрендә сугымчы булып эшли. Новосибирск шәһәрендә яши.
1997 елның 8 сентябрендә вафат була. Новосибирск Зельцово зиратының 72 нче кварталында җирләнгән.
1140-еллар (б. э. к.)
1140-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1149 елда башланган һәм б. э. к. 1140 елда тәмамланган унъеллык.
Красны Маяк
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Мальзевиль
Мальзевиль (CUN) (Malzéville) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 7,53 км².
Казале Бене (Верчели)
Географиясе
Казале Бене Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Урле
Урле — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лая (Горноуральски шәһәр бүлгесе, авыл)
Лая (Лая) — Свердловск өлкәсенең Горноуральский шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (95%).
Хелкиу
Хелкиу — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сырчан (Немда кушылдыгы)
Сырчан – Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Удмуртия, Мари Ил, биләмәләрендә ага. Елга  Немда елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 33 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Нократ, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мэнтор (Висконсин)
Мэнтор  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
1150-еллар (б. э. к.)
1150-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1159 елда башланган һәм б. э. к. 1150 елда тәмамланган унъеллык.
Пир (Зәрдөштлек)
Пир (Фарсыча:پیر) Фарсы телендә гадәттә Зәрдөштлек диненең дини сәфәр кылу урынына карый торган төшенчә. Пирлар асаба тугърылык урыннарыннан төп табыну үзәкләренә кадәр була. Алты иң яхшы мәгълүм булган пирлар арасында алты тау пиры, алар Иранда, Йәзд шәһәрендә һәм аның тирәсендә урнашкан: Сети Пир, Пир-э Сабз, Пир-э Нараки, Пир-э Бану, Пир-э Херишт һәм Пир-э Нарестан. Шулай да, пирлар Кирманны, Ширазны һәм Тәһранны кертеп Фарсы дөньясының шәһәрләрендә табылырга мөмкин.
Пир корылышы
Зәрдөштлек дини архитектурасында универсаль кору принцибы юк; нәтиҗәдә, һәр пирның үз уникаль структуралары һәм хасиятләре бар. Шулай да, күп пирлар ия булган билгеле алынмалар бар, мәсәлән, атар яки изге утларны урнаштыру өчен алтарь-сыман структура. Тау пирларында изге урыннар еш зур таш яки каты таш кыя кисәге формасын ала. Зуррак изге урыннарның күбе табигый су чыганагы янында урнашкан, шуларның сулары шулай ук изге булып танылырга мөмкин. Пир янында еш чинар агачлары яки кипарислар табылырга мөмкин. Бу агачларга еш декоратив, очраклы рәвештә катлаулы текстиль гирляндалар формасы теләк тасмалары тагыла.
Хәзерге практикалар
Традицион рәвештә, пилигримнар пирларда киткәнгә кадәр өч көн уздыралар. Бердәнбер чыгарылма булып Пир-э Сабз тора, биредә табынучылар арасында 15 июньнән 18 июньгә кадәр калу киң таралган, бу дини сәфәрнең традицион даталары. Ванкуверда Зәрдөштлек җәмәгате ел саен тауларда 13 июньдә махсус урында җыела һәм Пир-э Сабзның үзенә сәяхәт иткән кебек ритуалларын һәм традицияләрен практикалый. Бу җәмәгать дини сәфәр кылу көннәрен шул рәвешле 1999 елдан бирле башкара.
Татар Кокшаны
Почта индексы — 423644.
Шахдорф-Штрёбек
Шахдорф-Штрёбек (Schachdorf Ströbeck) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Голубки
Голубки — Россия территориясеннән ага торган елга. Тула өлкәсе, Липецк өлкәсе, Орёл өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Красивая Меча елгасының сул ярына тамагыннан 108 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Дон су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Красивая Меча елгасы. Кече елга бассейны — Дон кушылдыклары бассейны, Хопр кушылганга кадәр, елга бассейны — Тын (бассейнның Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Матфилд-Грин (Канзас)
Матфилд-Грин  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Матфилд-Грин шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Порту-ди-Педрас
Порту-ди-Педрас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Алагоас штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Прйома
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Помень
Помень — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ленгерли (Бафра)
Ленгерли (Lengerli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(15922) Masajisaito
(15922) Masajisaito — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 1 ноябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 VR» саналган.
Тий (Ланди)
Тий — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Брунете
Брунете — Испаниянең Мадрид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Поржня
Поржня (Порзня) — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Вологда өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ак Лух елгасының сул ярыннан 75 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Унжа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Идел, Рыбинск сусаклагычыннан Ука кушылган урынга чаклы, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урсинув (Мазовия воеводалыгы)
Урсинув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
HD170932
HD170932 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Красны Мост
Красны Мост (Красны Мост ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(8533) Симидзу
(8533) Симидзу — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 20 гыйнварында Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 BM» саналган.
1160-еллар (б. э. к.)
1160-еллар (б. э. к.) — б. э. к. 1169 елда башланган һәм б. э. к. 1160 елда тәмамланган унъеллык.
68-К проектлы крейсерлар
68-К проектлы крейсерлар (Крейсера проекта 68-К), НАТО классификациясе буенча — «Чапаев» классы. Эскадра эчендә хәрби корабларның җиңел төрләрен һөҗүмгә юнәлтү өчен, башка корабларга күзәтү алып бару һәм дозор торуда ярдәм итү, шулай ук эскадраны каршы якның (дошманның) җиңел төрләре һөҗүменнән саклау өчен булдырылган.