cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Орче
Орче — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Бад-Зегеберг
Бад-Зегеберг (Bad Segeberg) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Орче
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(13869) Fruge
(13869) Fruge — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 8 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AR194» саналган.
Минкавичы (Камянецкий районы)
Минкавичы  (Мінкавічы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Веле (Югары Сона)
Веле (Velet) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,05 км².
Чумешть (коммуна)
Чумешть — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Лярекен-Игол
Лярекен-Игол — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Кулын-Игол елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Төньяк Аурупа
Төньяк Европа илләре: Төньяк Европа үз эченә Скандинавия, Ютландия ярымутрауларын, Фенноскандия тигезлекләрен, Россиянең бер өлешен һәм Исландия белән Шпицберген утрауларын ала.
Милли состав
Төньяк Европада шведлар, исландлылар, саамнар, финнар, эскимослар, фарерлылар, норвеглылар, датлылар, чегәннәр, руслар, латышлар, литвалылар, эстоннар һәм башка кече милләтләр яшиләр.
(6596) Биттнер
(6596) Биттнер — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1987 елның 15 ноябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 VC1» саналган.
Кутэль-Кы
Кутэль-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ньюган-ТУкаль-Кы елгасының сул ярыннан 12 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD131265
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Выравож
Выравож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Воль елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нунез (Джорджия)
Нунез  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Нунез шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Емильцин
Емильцин — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Саткы
Зур Са́ткы (Больша́я Са́тка) — Көньяк Уралда Чиләбе өлкәсенең көнбатыш өлешендәге елга, Әй елгасының сулъяк кушылдыгы.
Тарих
1910 елда Зур Саткада ГЭСлы буа төзелә
География
Елганың озынлыгы — 88 км, су җыю бассейны мәйданы — 1340 км². Зур Сатка елгасы Йөрәккүленнән агып чыга. Иң зур кушылдыгы — Кече Саткы.
Кушылдыклары
(тамагыннан ераклыгы күрсәтелгән)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман елгасы.
Братошув
Братошув — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Зур Саткы
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Братошув
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Терроб
Терроб — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Амбон
Амбон (Ambon) — Индонезиянең Малуку правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Географиясе
Амбон бер үк исемле утрауда урнашкан.
Жуанополис
Жуанополис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Исхаклы (Эйнесил)
Исхаклы (İshaklı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Эйнесил илчесенә караган бер авыл (köy).
Конурөрен (Кадынһаны)
Конурөрен (Konurören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Кадынһаны илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ил Гето (Модена)
Ил Гето — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Гето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мордяшиха (Эрбет шәһәр бүлгесе)
Мордяшиха (Мордяшиха) — Свердловск өлкәсенең Ирбит шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Маргарита Сидорова
Маргарита Сидорова - актриса. 1969 елның 14 декабрендә БАССРның Бакалы районы Николаевка авылында туа. 1995 елда Уфа дәүләт сәнгать институтын тәмамлый. 1990 елдан Туймазы татар дәүләт драма театрында эшли. Башкортстанның атказанган артисткасы.
Мордяшиха (Эрбет шәһәр бүлгесе)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Савоилинг-Яха
Савоилинг-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сидя-Юмб-Тарко-Яха елгасының уң ярыннан 23 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 39 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Олексин (Отвоцкий повяты)
Олексин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Елуа (Вогез)
Елуа — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
BMO Ğomumi Mäcleseneñ 68/262 qararı
Ukraina bötenlege xaqında BMO Ğomumi Mäcleseneñ 68/262 qararı (rezolütsiäse) (inglizçä United Nations General Assembly Resolution 68/262) — 2014 yılnıñ 27 martında BMO Ğomumi Mäcleseneñ 68-nçe ssessiäse 80-nçe utırışında açıq tawış birü näticäsendä qabul itelgän qarar.
Qarar buyınça BMO Ğomumi Mäclese Ukrainanıñ xalıqara tanılğan çıklärendä territorial' bötenlegen häm möstaqillegen qabattan raslıy häm Qırımnıñ häm Aqyar şähäreneñ statusı üzgäreşe qanunlığın tanımıy.
BMO 193 äğzasınnan 100 - "Riza", 11 - "Qarşı", 58 - "tawış birmi qalğan", 24 il tawış birüdä qatnaşmağan.
Riza
Qararnı yaqlağannar arasında - NATO illäre, anıñ berektäşläre, Tunis, Kamerun, Qatar, Soğud Ğäräbstanı, Singapur, Çili häm elekke ingliz-fransuz koloniäläre.
Qarşı
Qararğa qarşı bulğan illär arasında Armeniä, Belorussiä, Boliviä, Venesuela, Zimbabwe, KXDC, Kuba, Nikaragua, Räsäy, Süriä, Sudan.
Tawış birmi qalğan
Tawış birmi qalğan illär arasında Älcäzäir, Äfğänstan, Bräzil, Misır, Hindstan, Ğiraq, Qazaqstan, Qıtay, Pakstan, Mongoliä, Urugvay, Üzbäkstan, İkwadur, Xäbäşstan, Könyaq Afrika Cömhüriäte h.b.
Вест-Паско (Вашингтон)
Географиясе
Вест-Паско халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Квачани
Квачани — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Акчапынар (Ула)
Акчапынар (Akçapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Ула илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Стинчешть (Хунедоара)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пагожина
Пагожина — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(13870) 2158 P-L
(13870) 2158 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2158 P-L» саналган.
Осентехо
Осентехо — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Бадендорф
Бадендорф (Badendorf) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Осентехо
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бадендорф
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Брашовице
Брашовице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Минки
Минки (Мінкі ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Игезәкләр йолдызлыгы
Җәүза йолдызлыгы (جوزا — «бәйле» ; шулай ук Игезәкләр йолдызлыгы; Gemini) — күк йөзенең төньяк ярымшарындагы зодиак йолдызлыгы. Аның иң якты йолдызлары: Поллукс (β) һәм Кастор (α) +1,16m һәм +1,59m күренмә йолдызча зурлыктагы.
Гадәттә, Кояш 20 июньнән 20 июльгә кадәр Җәүзә йолдызлыгында була. Иң яхшы күренүчәнлек шартлары дᴎкәбеp–гыйнвар айларында. Россиянең бөтен территориясендә күренә.
Тарих һәм исемнәр
left|250px|thumb|Җәүза йолдызлыгы. [[Әл-Суфинең Кузгалмас йолдызлар китабыннан рәсем. Нью-Йорк халык китапханәсе]] left|250px|thumb|Җәүза йолдызларын тоташтыру [[Г.А. Рейның башка юлы]] Җәүза исеме белән Орион йолдызлыгыны да атадылар.
HD131270
HD131270 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Чилегон
Чилегон (Cilegon) — Индонезиянең Бантен правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Географиясе
Чилегон Җава утравының көнчыгыш өлешендә урнашкан.
Чуперчений-Ной (коммуна)
Чуперчений-Ной — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(6597) Креил
(6597) Креил — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Емильянув (Люблин воеводалыгы)
Емильянув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Леонтьево (Киров өлкәсе)
Леонтьево (Леонтьево) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Жуан-Песоа
Жуан-Песоа — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Чыганаклар
Жуан-Песоа
Ньюнан
Ньюнан — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ньюнан шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вандерворт (Арканзас)
Вандерворт  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Глеб Ванаг
Глеб Ванаг (Глеб Алексей улы Ванаг,, — , ) — Социалистик Хезмәт Каһарманы (1971).
Вырып
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Олексин (Седлецкий повяты)
Олексин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Green Day
Green Day (Яшел көн) - Америка панк-рок төркеме. Өч катнашучыдан тора: Билли Джо Армстронг (вокал, гитара), Майкл Дирнт (бас гитара, бэк вокал), Тре Кул (барабанлар).
Группа 1987нче елда Калифорниядә оешты.
¡Tre! (2012)
Төркемнең соңгы альбомы 2012нчы елның 7 декабрьндә чыкты.
Исхакча (Җиде)
Исхакча (İshakça) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Җиде илчесенә караган бер авыл (köy).
Тийак
Тийак — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Акчапынар (Бозкыр)
Акчапынар (Akçapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Бозкыр илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ил Гобо (Римини)
Ил Гобо — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Гобо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Стинчешть-Охаба
Стинчешть-Охаба — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стәрлетамак
Стәрлетамак (Стәрлетамаҡ, Стерлитамак) шәһәре — зурлыгы буенча Башкортстанның икенче каласы, зур үсеш алган сәнәгать, бай мәдәни-милли мираслы һәм чирек миллионлы Көньяк Уралның шактый зур Татар мегаполисы.
Элек 1780-1922 елларда Стәрлетамак өязе, 1919-1922 елларда Россиянең беренче милли автономия - Кече Башкортстан үзәге. 1922—1930 елларда гамәлдә торган Стәрлетамак кантоны үзәге.
1930 елдан бер вакытта Стәрлетамак районының үзәге (составына инми). 1952—1953 елларда гамәлдә торган Стәрлетамак өлкәсе үзәге.
2010 елның 1 гыйнварына 273 394 кеше яши. Агыйдел урта агымының уң ярында, Ашказар һәм Стәрле елгалары кушылган җирдә урнашкан. Стәрле сүзе фарсы телендә су дигәнне аңлата. Шәһәр, нигездә, сода чыгару, каучык эшләү белән бөтен ил күләмендә танылган.
Тарихи мәгълүматлар
«Стәрлетамак» исемле татар авылы турында беренче мәгълүматлар 1747 елдан килә. Тарихи документларына таянып, 1762 елның 8 маенда үткән 3 нче ревизия (халык санын алу) буенча Юрматы олысы Юлдаш-бәк Котлы җирендә урнашкан татар СтәрлеТамак (борыңгы кәгазьдә нәкъ шулай язылган) авылында ошбу кешеләре яшәгән:
1917 елда рус патшасын бәреп төшерүгә кадәр Стәрлетамакта төгәл милли чикләре булган, чөнки татарлар славяннар белән бергә яшәргә теләмәгәннәр. Хәтта русча “мырылдау” (сөйләшү) — искеткеч оятсызлык саналган. Шуңа күрә кала нәкъ 2 кисәктән торган — Татар бистәсе вә христиан (рус белән мукшы) бистәсе Дворянски урамы (хәзер Тынычлык (Мир) урамы) һәм Базар мәйданы (хәзер "Салават" кинотеатры) белән аерылып торган. Дворянски урамыннан Стәрле елгасына кадәр Татарлар яшәгәннәр, Дыуарянскидан Ашказарга тиклем — калганнары. Сайган татар бистәсе Стәрлетамак янында Усман тавына (хәзер "Содовик" стадионы") кадәр торган. Михайловка авылында (1960нчы елларда шәһәргә кушылган) мордва яшәгән. Косяковка авылында (Строймаш бистәсе янында) чуаш халкы яшәгән.
1906 елда шәһәрдә китаплар тарату һәм бастыру максатында татар "Каләм" ширкәте оештырыла. 1910 елда Стәрлетамакта Базар мәйданында (Олы Завод урамы — Мәчет урамы почмагында) Татар "Нур" нәшрияте барлыкка килә. Аның директоры Сәйфи әфәнде Фәйзи була. Бу татар нәшриятендә татарча чыккан китаплары: Галимҗан Ибраһим "Татар хатынының язмышы", Сафуан Якшыгол "Башкорт вакыйгалары", Зия Ярмәки "Күрсәтермен!", Зия Үлмәти "Башкорт кәвем җырлары вә бәетләре" һ.б.
Икътисад
Стәрлетамак шәһәре сәнәгате бүгенге көнгә химик предприятияләр, станоклар төзү. азык, һәм сәүдә предприятиялардан тора
Стәрлетамакның татар урамнары
Стәрлетамакның татар урамнары турында беренче дөрес хәбәрләре 1858 елда картограф-әфәнде Эгерц төзегән кала картасында нигезләнгән. Стәрлетамакта тагын 20-30нчы вә 50-60нчы елларда күп нинди урамнарның исемнәрен алмаштыруы булган.
Мәгариф
1940 елдан Стәрлетамакның үз югары уку йорты — Зәйнәп Биишева исемендәге Стәрлетамак дәүләт педагогия академиясе бар иде (2012 елдан – Башкорт дәүләт университеты филиалына керә).
Стәрлетамакта 38 гомуми урта мәктәп, гимназия һәм лицей	арасында 5нче номерлы татар гимназиясе эшли.
Махсус урта уку йортлар:
Конуртепе (Сиверек)
Конуртепе (Konurtepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(13871) 2635 P-L
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2635 P-L» саналган.
Салем-Лекаптамбада (Сабетта-Яха кушылдыгы)
Салем-Лекаптамбада — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сабетта-Яха елгасының сул ярыннан 1 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 26 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пальмасес-де-Хадраке
Пальмасес-де-Хадраке — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Велем-Эшван
Велем-Эшван (Velesmes-Échevanne) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 22,11 км².
Палесьниця
Палесьниця — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Енвель (Вогез)
Енвель — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Палесьниця
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кый-Пюрма
Кый-Пюрма — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Поколька елгасының сул ярыннан 27 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 52 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Йокьякарта
Йокьякарта (Yogyakarta) — Индонезиянең Йокьякарта махсус төбәгендә урнашкан шәһәр.
Географиясе
Йокьякарта Җава утравының үзәк өлешендә урнашкан.
Жуан-Пиньейру
Жуан-Пиньейру — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Минянка (авыл)
Минянка  (Мінянка ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Кобрынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Бренник (Злоторийский повяты)
Бренник  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баренфлет
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фәндил Мөхәмәтдинов
Фәндил Мөхәмәтдинов - актер. 1969 елның 7 апрелендә БАССРның Илеш районы Тәҗәй авылында туа. 1998 елда Уфа дәүләт сәнгать институтын тәмамлый. 1992 елдан Туймазы татар дәүләт драма театрында эшли. Башкортстанның атказанган артисты.
Вырью
Вырью — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Вычегда елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вест-Сайд-Гайвей (Вашингтон)
Вест-Сайд-Гайвей  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(6598) Modugno
(6598) Modugno — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Мах-Катын-Еган
Мах-Катын-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Оккын-Еган елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 34 км.
(6598) Modugno
Тарихы
1988 елның 13 февралендә галимнәр тарафыннан Сан-Витторе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 CL» саналган.
Мах-Катын-Еган
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чуперчень (коммуна, Горж)
Чуперчень — Румыниянең Горж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ернестинув (Люблин воеводалыгы)
Ернестинув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Дёмино (Свердловск өлкәсе)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Ернестинув (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дёмино (Свердловск өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
Чангкуанг
Чангкуанг (Candi Cangkuang) — ул Индонезиядә, Көнбатыш Явада, Гарут Регентлыгында, Кечаматан Лелеста, Кампунг Поло авылында урнашкан 8-енче гасыр Шиваист "чанди" (Һинд дине) гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханә Көнбатыш Явада табылган Һинд дине - Буддачылык гыйбадәтханәсе, башка гыйбадәтханәләргә Батуджая һәм Боджонгменье гыйбадәтханәсе керә.
Гыйбадәтханәдән өч метр көньякка таба Эмбаһ Далем Ариф Мөхәммәднең Ислам кабере, ышану буенча бу Сундан халкы тарафыннан 17-енче гасырда Сундан халкы Исламизациясе вакытында Чангкуанг авылы җәмәгать кешеләре өлкәннәре дип ышаныла.
Урнашуы
Лелес шәһәре Гарутка Бандунгтан көньяк-көнчыгыш 40 километрда урнашкан. Гыйбадәтханә якынча 16,5 километр утрауны биләп тора, ул Кампунг Пуло ("утрау авылы"), аның тирәли кечкенә күл (Сундан телендә: ситу), ул Ситу Чангкуанг. Гыйбадәтханә янында традицион Сундан авылы бар. Гыйбадәтханә, кабер, традицион авыл һәм утрау һәм күл тирәли урыннар мәдәни һәм археологик изге урын булып тора. Башт бөтен утрау күл белән уратылып алынган булган, шулай да хәзер гыйбадәтханә бары тик төньяк өлешләрне уратып алалар, күлнең көньяк өлешләрендә дөге басулары урнашкан, бу мәдәни һәм археологик изге урыны. Гыйбадәтханәнең исеме чангкуанг, ул Пандан агачының (pandanus furcatus) Сундан исеменнән алынган, ул Кампунг Пуло гыйбадәтханәсе тирәсендә үсә.
Унур (Волжск районы)
Унур (Унур, Унур) — Мари Илнең Волжск районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100,0%).
Чангкуанг
Тасвирламасы
Гыйбадәтханә андезит ташлардан ясалган, гыйбадәтханәнең базасы 4.5 x 4.5 метр һәм биеклеге 8.5 метр. Гыйбадәтханә көнчыгышка таба карый, көнчыгыш якта порталга һәм кечкенә төп бүлмәгә (garbhagriha) илтә торган баскыч бар. Төп бүлмәдә Шива Ходаеның кечкенә 62 см таш поты урнашкан. Пот җимерелгән, куллары ватылган һәм бите шактый эрозияләнгән. Потның пьедесталында Нанди (үгезе)нең башы. Гыйбадәтханә шактый гади. Түбә өч аска илтүче баскычлар итеп корылган, псевдо-лингам түбәләр итеп белән. Архитектур стиле иртә Үзәк Ява Һинд дине гыйбадәтханәләренә охшаш. Таш җимерелүеннән һәм гыйбадәтханәнең гади стиленнан, белгечләр гыйбадәтханә 8-енче гасырга карый дип фараз итә, бу Диенг Платосы гыйбадәтханәләре кебек ук борынгылыкта һәм көньяк Үзәк Явада Прамбанан кебек гыйбадәтханәләрдән бераз гына борынгырак.
Салем-Лекаптамбада (Тамбей кушылдыгы)
Салем-Лекаптамбада — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тамбей елгасының уң ярыннан 48,9 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 44 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD131279
HD131279 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кендице
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Жуан-Рамалью (Сан-Паулу)
Жуан-Рамалью  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Олексув
Олексув — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мәрьям Бикбулатова
Мәрьям Бикбулатова, Мәрьям Закир кызы Бикбулатова (, —, ) —  гамәли бизәлеш сәнгате остасы, татар халкының милли орнаменты үрнәкләрен җыючы һәм төзүче. Энҗе, сәйлән, ука, тамбурлы чигү; чүпләм сөлге, төкле һәм төксез келәмнәр һәм башка туку әйберләре авторы.
ТАССРның атказанган мәдәният хезмәткәре (1977).
Искәрмәләр
<references group="" responsive="">
Әгъзам Вәлиханов
Әгъзам Вәлиханов (Әгъзам Вәлихан улы Вәлиханов,, — , ) — нефтьче, хуҗалык эшлеклесе. 1965-1977 елларда «Татнефть» берләшмәсе башлыгы. Бөек Ватан сугышында катнашкан. Социалистик Хезмәт Каһарманы (1971). Татарстан АССРның атказанган нефтьчесе, Академик И. М. Губкин исемендәге бүләк лауреаты.
Биографиясе
Аша шәһәрендә 1нче урта мәктәпне тәмамлый, 1953 елда Уфа нефть институтында белем ала. Юллама буенча «Татнефть» берләшмәсенә эшкә җибәрелә. Хезмәт эшчәнлеген скважиналарны капиталь төзәтү буенча оста булып башлый, аннары участок, «Бөгелмәнефть» идарәсе башлыгы була. 1956-1962 елларда — карамай промыселы өлкән инженеры, 2нче карамай промыселы мөдире, «Азнакайнефть» карамай промыселы идарәсенең баш инженеры, 1962-1963 елларда — «Елховнефть» карамай промыселы идарәсе башлыгы, 1963-1965 елларда — «Әлмәтнефть» карамай промыселы идарәсе башлыгы була.
1965 «Татнефть» җитештерү берләшмәсе генераль директоры итеп билгеләнә. 10 еллап берләшмә белән уңышлы җитәкчелек итә. Аның җитәкчелеге вакытында берләшмә структуралы үзгәртелә, үзләренең шәхси хуҗалыгы белән карамай промыселы район инженер-технология хезмәтенә һәм җитештерү хезмәтләндерүенең махсуслашкан базасына күчә. Вәлиханов исеме белән скважиналарны бораулауның күп яңа ысуллары һәм карамай чыгаруны арттыру бәйле. Бу бай карамай катламнарына су кудыру процесларын механизацияләү һәм автоматлаштыру, скважина корылмаларын гадиләштерү һәм башка новаторлыклар. Нәкъ шулар аркасында Татарстан нефтьчеләре «кара алтын» чыгаруның күләме буенча да, темплары буенча да беренчелекне бирми. 1956-1975 елларда карамай чыгару күләме Татарстанда ел саен 6-7 миллион тоннага арта.
ССРБ Югары Советы Президиумының 1971 елгы 30 март указы белән карамай чыгару буенча бишьеллык исәп йөкләмәсен арттырып үтәгәне һәм югары техник-икътисади күрсәткечләргә ирешкәне өчен Вәлиханов Әгъзам Вәлихан улына, Ленин ордены һәм «Урак һәм Чүкеч» медале тапшырылып, «Социалистик Хезмәт Каһарманы» дигән югары исем бирелә.
1977 елда Мәскәүгә эшкә күчерелә. ССРБ газ һәм карамай сәнәгате министры урынбасары булып эшли, 1985 елда тәҗрибәле практик кына түгел, ә галим, техник фәннәр кандидаты буларак, карамай һәм газ сәнәгатенең икътисад оешмасы Бөтенсоюз фәнни-тикшеренү институтын җитәкли. 1987 елда пенсиягә чыкканга кадәр шунда эшли. Әмма хаклы ялда булса да, карамай тармагында актив эшләвен дәвам итә. 1990-1992 елларда — «Энергия» акционерлар җәмгыятен җитәкли, 1993-1995 елларда — «Норд-Вест» акционерлар җәмгыятенең вице-президенты була.
Күп җәмәгать эшләре алып бара. ССРБ Югары Советы, Татарстан АССР Югары Советы депутаты, КПССның XXIII, XXIV, XXV съезлары делегаты итеп сайлана; ССРБ Министрлар Советы каршындагы Фән һәм техника өлкәсендәге Ленин һәм дәүләт премияләре буенча комитет әгъзасы.
Татарстан АССРның атказанган нефтьчесе. Академик И. М. Губкин исемендәге бүләк лауреаты.
Мәскәү шәһәрендә яшәп һәм эшләп, 2006 елның 5 октябрендә вафат була. Васыятенә ярашлы, Әлмәт шәһәрендә җирләнгән.
Ике Ленин ордены, Октябрь Революциясе ордены, 2нче дәрәҗә Ватан сугышы ордены белән бүләкләнгән.
Әлмәт шәһәре паркының Батырлар аллеясендә Вәлиханов бюсты куела.
Матарам (шәһәр)
Матарам (Mataram) — Индонезиянең Көнбатыш Нуса-Теңгара правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Акчапынар (Серик)
Акчапынар (Akçapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Серик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Матарам (шәһәр)
Географиясе
Матарам Ломбок утравында урнашкан.
Стирку
Стирку — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мир (Баранавицкий районы)
Мир  (Мір ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
(13872) 2649 P-L
(13872) 2649 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2649 P-L» саналган.
Пардос
Пардос — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Исхакчылар (Күтахья)
Исхакчылар (İshakçılar) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Күтахья илчесенә караган бер авыл (köy).
Ил Горго (Ровиго)
Ил Горго — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Горго Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ньютон (Джорджия)
Ньютон  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ньютон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Палечниця (Кече Польша воеводалыгы)
Палечниця — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Велдон (Арканзас)
Велдон  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бренник (Легницкий повяты)
Бренник  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Енжевиль
Енжевиль — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Тирант-Понтежак
Тирант-Понтежак — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Веллексон-Кётре-э-Воде
Веллексон-Кётре-э-Воде (Vellexon-Queutrey-et-Vaudey) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 24,98 км².
Жуара
Жуара — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Жабикув (Люблин воеводалыгы)
Жабикув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лопанур
Лопанур (Лопанур) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Фидаил Мәҗитов
' Фидаил Васил улы Мәҗитов''' — татар шагыйре, язучы һәм журналист, Татарстан язучылар берлеге, һәм 🇷🇺 журналистлар берлекләре, Халыкара Журналистлар Ассоциациясе – IFJ әгъзасы.
Лопанур
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Фидаил Мәҗитов
Ул 1984 елның 24 маенда Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасының Актаныш районы Кыркаентүбә авылында туа. Туган авылында башлангыч, Иске Кормаш авылында урта мәктәпне тәмамлый. 2001 елда Яр Чаллы дәүләт педагогия институтының филология факультетына укырга керә. 2006 елның июль аенда кызыл дипломга тәмамлый.
Лопанур
Халык
Халык саны динамикасы:
Фидаил Мәҗитов
Фидаил Мәҗитов Яр Чаллыда узган «Туган телем — Тукай теле», Муса Җәлилнең 100 еллыгына карата үткәрелгән «Татарстанның шигъри бәйләме», «Студентлар язы» конкурсларында, Әлмәт шәһәрендә узган С. Сөләйманова исемендәге «Тормыш, исәнме!» республикакүләм фестивальдә шигърият буенча беренче урыннарга лаек була. Әсәрләре һәм мәкаләләре «Шәһри Чаллы», «Ватаным Татарстан», «Мәдәни җомга», «Юлдаш», «Яңарыш» (Ижау) газеталарында һәм «Казан утлары», «Мәйдан», «Идел» журналларында басыла. «Сагышлар да алтын була икән...» (2006), «Йолдызлы чатыр» (2015) исемле шигырьләр һәм поэмалар җыентыклары авторы. ЧДПИ аспирантурасын тәмамлый. 2014-2018 елларда «Мәйдан» әдәби-нәфис, иҗтимагый журналының баш редакторы булып эшли.
Лопанур
Халык
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Конутай (Доганйол)
Конутай (Konutay) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Доганйол илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сылтамалар
Konutay, Doğanyol Konutay, Doğanyol
(6599) Цуко
(6599) Цуко — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1988 елның 8 августында К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 PV» саналган.
Выю
Выю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Нившера елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 34 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Җаяпура
Җаяпура (Jayapura) — Индонезиянең Папуа правинсәсендә урнашкан шәһәр.
Географиясе
Җаяпура Папуа утравының төньяк өлешендә урнашкан.
Вроцлав
Вроцлав (Wrocław ), Бреславль; Breslau, Wrocłow, Brassel, Vratislavia, Wratislavia) — Польшаның көньяк-көнбатышындагы шәһәр, Түбән Силезия воеводалыгының үзәге. Одра елгасы буендагы порт.
Халык саны — 630 131 кеше (2011).
Елъязмаларда 980 елдан телгә алына. Берничә гасыр алманнар кулы астында (1945 елгача) Силезияның баш шәһәре (Бреслау исемен йөрткән) булган. Эре сәнәгать шәһәре һәм мөһим тимер юллар төене. Транспорт машинал төзү, станоклар төзү, җиһазлар төзү, электротехника, үлчәү әсбаплары, химия, тукымачылык (текстиль), тегүчелек, полиграфия, азык-төлек сәнәгате үсеш алган. Вроцлавда университет, фәнни-тикшеренү һәм политехника институтлары, эре фәнни китапханә, опера театры, музейлар, ботаника һәм хайванат бакчалары бар. Шәһәрдә архитектура һәйкәлләр күп: берничә чиркәү, рәтүш бинасы (14—16 гасырлар) һ.б. сакланган.
Мирны (Баранавицкий районы)
Мирны  (Мірны ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.
Олексянка
Олексянка — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Данил Нурыйханов
Данил Нурыйханов - актер. 1973 елның 18 ноябрендә БАССРның Мишкә районы Тирәкәй авылында туа. 1995 елда Уфа дәүләт сәнгать институтын тәмамлый. 1991 елдан Туймазы татар дәүләт драма театрында эшли. Башкортстанның атказанган артисты.
Чуперчень (коммуна, Телеорман)
Чуперчень — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Илдар Хәйруллин (1950)
Илдар Хәйруллин, Илдар Зиннур улы Хәйруллин (1950 елның 6 июне, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Казан) — Камал театры актеры (1970 елдан), Казан театр училищесынең актерлык осталыгы педагогы (1975 елдан), ТР халык (1991), РФ атказанган (1999) артисты.
Тәрҗемәи хәле
1950 елның 6 июнендә Казанда туган. Казан театр училищесын тәмамлаган (1970). Казанда 5нче мәктәпне тәмамлаган Илдар 1966 елда театр училищесынә кергәндә, татарча белми диярлек, шуңа күрә укуханәнең рус төркемен сайлый. Әмма театр училищесы директоры Арнольд Лев улы Шапиро аңа татар төркеменә керергә тәкъдим итә. Марсель Хәким улы Сәлимҗанов җыйган беренче актерлык курсында укып чыга. Курсташлары: Луара Шакирҗанова, А. Гарифуллина, Л. Сираҗетдинова, Дамирә Кузаева, Флёра Абдуллина, Ф. Мәмәш, С. Мифтахов, Айдар Хафизов (педагоглар Марсель Сәлимҗанов (I чыгарылышы), Габдулла Шамуков).
1975 елдан үзе дә әлеге уку йортында актерлык осталыгыннан укыта башлый. Шәкертләре арасында — Фәрит Бикчәнтәев, Әсхәт Хисмәтов, Рамил Төхфәтуллин, мөфти Равил Гайнетдин, Люция Хәмитова һ. б.
Иҗаты
Илдар Хәйруллин — күпкырлы актер. Иҗатының башлангыч чорында Камал театры спектакльлләрендә баш рольләрдә яшь егетләрне уйнаган. Төрле планда һәм төрле жанрда характерлар тудыру остасы. Режиссер буларак, спектакльләр дә куя. Соңгы вакытта уйнаган баш рольләре — 2018 елда уйнаган Идегәй роле (Чыңгыз Айтматовның «Мәңгелек буран» (И дольше века длится день, Буранный полустанок) әсәре буенча Илгиз Зәйниев куйган ), 2019 елда уйнаган Тамерлан роле (Мансур Гыйләҗев киносценарие буенча Фәрит Бикчәнтәев куйган «Исәнмесез» спектаклендә ).
Режиссер буларак, төрле театр сәхнәләрендә спектакльләр куя. 1975 елдан ул Камал театрында — ике дистәгә якын спектакль, ике дистәгә якын спектакльне — район театр коллективларында, барыннан да бигрәк Әлмәт театрында (''Әлмәт театрында «Сөяркә» (Туфан Миңнуллин), «Диләфрүзгә дүрт кияү» (Туфан Миңнуллин), «Пуля» (Данил Салихов), «Минем кайнанам» (Г. Хугаев), «Очраклы тукталыш» (Данил Салихов), «Әнкәй» (С. Белов), «Үз хатыныма өйләнәм» (Наил Гаетбай), «Кыю кызлар» (Таҗи Гыйззәт), «Тыкрыкта булган эш» (Зөлфәт Хәким) спектакльләрен куя'' ) куя башлый. Камал театрында лаеклы ялга чыккан өлкән буын актерлары белән Александр Галинның  «Ретро» әсәрен сәхнәләштерә.
2005 елдан Камал театрында Таҗи Гыйззәт әсәре буенча И. Хәйруллин куйган «Кыю кызлар» спектакле бара. 2014 елда әлеге спектакльне Әлмәт театрында да куя, март аенда Уфадагы гастрольләре вакытында Нур театры сәхнәсендә күрсәткәндә, спектакль Башкортстанның кайбер даирәләрендә ризасызлык уята. ТР мәдәният министры урынбасары Ирадә Әюпова рәсми рәвештә «милли хисләре һәм тойгыларына зыян килгән» Уфа тамашачыларыннан гафу үтенә.
Илдар Хәйруллин: «Театрда барысы да рөхсәт ителә, бердәнбер нәрсә бар, куелган әйберең әдәпсез булырга тиеш түгел, талантлы булырга тиеш»
Гаиләсе
Хатыны — Алсу Әскар кызы Гайнуллина (1954), Камал театры актрисасы (1974 елдан), ТАССР (1986) һәм РФ (1996) халык артисты, РСФСР (1990) һәм ТР (2013) дәүләт премияләре иясе. Улы Искәндәр Илдар улы Хәйруллин (1974), Камал театры артисты (1995 елдан), ТР халык артисты (2015), Тукай бүләге иясе (2019).
(13873) 2657 P-L
(13873) 2657 P-L — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2657 P-L» саналган.
Акчапынар (Айвалык)
Акчапынар (Akçapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Айвалык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кыка-Кикя
Кыка-Кикя — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Няркыль-Чор елгасының уң ярыннан 3 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Баргенштедт
Баргенштедт (Bargenstedt) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казан ҖЭҮ-1
Казан ҖЭҮ-1 — Казанның энергетик ширкәте. «Татэнерго» ААҖ составына керә. Урта Кабан күле буенда урнашкан.
Тарих
Казан ҖЭҮ-1 ГОЭЛРО планы буенча төзелгән һәм файдалануга 1933 елда тапшырылган.
Кулланучылар
Әлеге вакытта ҖЭҮ Казанның көньяк һәм көнбатыш өлешендәге торак районннарны һәм ширкәтләрне электр һәм җылылык белән тәэмин итә. «Әзин» һәм «Горки» пар казаннары биналары бер үк исемле микрорайоннарында җылылык чыганаклары булып торалар.
Жуарина
Жуарина — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Стирч
Стирч — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ил Дацио (Торино)
Ил Дацио — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Дацио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Паредес-де-Сигуэнса
Паредес-де-Сигуэнса — Испаниянең Гвадалахара провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олы Сабанер
Олы Сабанер (Кугу Савэҥер, Большой Сабанер) — Мари Илнең Көҗәңәр районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: мәгълүмат юк.
Салета
Салета — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Об култыгы урнашкан. Елга озынлыгы 111 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юва (Тефенни)
Юва (Yuva) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Бурдур иле Тефенни илчесенә караган бер авыл (köy).
Палушице
Палушице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Жабно (Люблин воеводалыгы)
Жабно  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.