cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лиронкур
Лиронкур — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Бидегоян
Бидегоян — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алабал (Сур)
Алабал (Alabal) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Сур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бюдельсдорф
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(14012) Amedee
(14012) Amedee — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 6 декабрендә Ц. Сэки тарафыннан Гэйсэй обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 XG» саналган.
Эдуард Гыйматов
Эдуард Гыйматов (Эдуард Илдар улы Гыйматов,, — , ) — РФ хоккейчысы (һөҗүмче), дөнья яшьләр чемпионатының бронза медале иясе (2014).
Кочөрен (Чүнгүш)
Кочөрен (Koçören) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чүнгүш илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Загуже (Люблинский повяты)
Загуже  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Квитс (Вашингтон)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Загуже (Люблинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Острикул-Дворский
Острикул-Дворский — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Юкарыдамла (Патнос)
Юкарыдамла (Yukarıdamla) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Агры иле Патнос илчесенә караган бер авыл (köy).
Острикул-Дворский
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
23 Аугуст (Караш-Северин)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мамаевы
Мамаевы (Мамаевы) — Киров өлкәсенең Свеча районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Холе-Недарма-Яха
Холе-Недарма-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Холе-Яха елгасының сул ярыннан 26 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Имакулада
Имакулада — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Параиба штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
«Мин татарча сөйләшәм» акциясе
right|thumb|Акция логотибы «Мин татарча сөйләшәм» акциясе — һәр ел Татарстанда һәм татар дөньясында уза торган акция. Гадәттә, төп чаралар апрель аенда уза. Акция оештыручылары — Үзебез яңа буын хәрәкәте һәм Бөтендөнья татар яшьләре форумы. Акциягә Татарстан Министрлар кабинеты, Казан мэриясе, ТР Мәгариф һәм фән министрлыгы, Бөтендөнья татар конгрессы теләктәшлек белдерә.
Акциянең төп максаты — шәһәр мохитендә татар теленең кулланыш даирәсен киңәйтү, шәһәрдә яңа татар мәдәниятын формалаштыру эшендә ярдәм итү. Беренче тапкыр «Мин татарча сөйләшәм» 2006 елда киләчәктә «Үзебез» хәрәкәтенә берләшәчәк яшь татар галимнәре, иҗади яшьләр тарафыннан уздырылган. Акция татар телнең кулланылышын популярлаштыруга юнәлгән иң үзенчәлекле һәм халыкта зур кызыксыну уяткан чараларның берсе. Әлегә ул бердәнбер гражданлык инициативасы күрсәткече булып тора.
Концерт
Акциянең төп чарасы — 26 апрель көнне Бауман урамында уза торган концерт. Биредә яңа агым музыкасы вәкилләре, яшь шагыйрьләр чыгыш ясый, төрле бәйгеләр оештырыла, «Синең беренче 150 татар сүзең» сүзлекләре, акция логотиплары төшерелгән футболкалар, түштамгалар таратыла.
2020 нче елда онлайн-формат узган. 2022-2023 нче елларда Камал театры каршында узган.
Татар-дозор
2010 елда акция кысаларында беренче тапкыр "Татар-дозор" уены оештырылды. Биредә 6-10 кешелек дистәгә якын команда катнаша. Берничә сәгать эчендә алар 5 биремне үтәргә тиеш. Мәсәлән биремнәр арасында халыкны татарча сөйләштерү, кибетләрдә татар телен куллану белән танышу, транспортта Казан турында сөйләү, Бауманда татарча биергә өйрәтү кебек чаралар бар. Иң яхшы командаларга бүләкләр тапшырыла.
2011 елда Татар-дозорның спонсоры булып Билайн катнашты.
Интернет татарча сөйләшә
2011 елда «Мин татарча сөйләшәм» кысаларында «Интернет татарча сөйләшә» чарасы да уздырыла башлады. Акциянең максаты — кулланучылар арасында Интернетта татарча аралашуны популярлаштыру.
Мари (Арканзас)
Мари  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пуканец
Пуканец — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
(6711) Holliman
(6711) Holliman — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1989 елның 30 апрелендә Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1989 HG» саналган.
Эдвард Хит
Эдвард Хит (Edward Heath, 1916 елның 9 июле — 2005 елның 17 июле) — британ сәясәтчесе, консерватор, Бөекбритания премьер-министры (1970—1974), Маргарет Тэтчердан элгәре фиркане җитәкли. 1992 елда сэр (Sir Edward Heath) исемен ала.
Кент графлыгында дөньяга килә. Оксфорд университетында белем ала. Студент булганда ук Консерваторлар фиркасенә керә. Икенче бөтендөнья сугышында катнаша, майор дәрәҗәсенә җитә.
1950 ел сайлауларында парламентка уза. 1959 ел сайлауларыннан соң Хезмәт министры булып билгеләнә. 1963—1964 елларда ул Сәнәгать һәм сәүдә министры вазифаларын үти, 1965 елда Консерватив фирка җитәкчесе булып сайлана.
1975 елда Эдвард Хит сәясәттән актив катнашудан читкә китә. 2005 елда Солсберида вафат була.
Виктор Гәрәев
Виктор Гәрәев (Виктор Финат улы Гәрәев,, — , ) — РФ футболчысы (сакчы).
Ил Пяно (Маса-Карара)
Ил Пяно — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Пяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вилькшин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калас
Калас — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Виледь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тыгымсы-Еган
Тыгымсы-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 127 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лимп-Питыль-Тан-Кыке
Лимп-Питыль-Тан-Кыке — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Хэтыль-Кы елгасының уң ярыннан 100 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Псари (Хшановский повяты)
Псари — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вильнав-д'Орнон
Вильнав-д'Орнон — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Загузьдзь
Загузьдзь — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кирилл Полозов
Кирилл Полозов (Кирилл Константин улы Полозов,, — , ) — РФ хоккейчесе (һөҗүмче), Югары Хоккей Лигасы чемпионы (2012).
Бюнсдорф
Бюнсдорф (Bünsdorf) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Игисола
Игисола (Эҥыжсола, Игисола) — Мари Илнең Көҗәңәр районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Имаруи
Имаруи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Острове-Станьчики
Острове-Станьчики — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вергара
Вергара — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Николай Жуковский
Николай Жуковски (Николай Иван улы Жуковски,, — , ) — рус инкыйлабчысы, журналист, народник.
(14013) 1993 YF
(14013) 1993 YF — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1993 елның 17 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1993 YF» саналган.
HD133811
HD133811 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Еловка Яңа (Североуральск шәһәр бүлгесе)
Еловка Яңа (Еловка Новая) — Свердловск өлкәсенең Североуральск шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Паграничная
Паграничная (Пагранічная ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Портсмут солых килешүе
Портсмут солых килешүе (Портсмутский мирный договор, ) — 1904-1905 елгы рус-япон сугышына тәмам куйган солых килешүе (солыхнамәсе). 1905 елның 23 августында (5 синтәбрендә) АКШдагы Портсмут шәһәрендә имзаланган.
Россия ягыннан килешүне Сергей Витте һәм Роман Розен, япон ягыннан — Комура Дзютаро һәм Такахира Когоро имзалаганнар.
Портсмут солых килешүе түбәндәге солых килешүләрнең көчен туктатты:
Килешү 15 маддәдән торган. Килешү буенча, Россия Кореяне Япония йогынты сферасы буларак таный, Ляодун ярымутравына хокуклары Япониягә күчә, Көньяк-Манҗур тимер юлының өлеше (Порт-Артурдан алып Куаньчэнцзыга кадәр) Япония кулына күчә, 9 маддәсе буенча Россия Япониягә Көньяк Сахалинны биреп калдырган, 12 маддәсендә яклар Япон, Охот һәм Беринг диңгезләрнең Россиянеке ярларында балык тоту турында конвенция төзергә риза булганнар. 7 нче маддәсендә яклар манҗур тимер юлларны тиҗари (коммерция) максатларында гына кулланырга вәгъдә биргәннәр.
1945 елның 2 сентябрендә, Японияне Икенче бөтендөнья сугышында тар-мар ителгәннән соң, Портсмут солых килешүе үз көчен туктатты.
Студиница
Студиница — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лиффоль-ле-Гран
Лиффоль-ле-Гран — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Талботтон (Джорджия)
Талботтон  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Талботтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Жонвель
Жонвель (Jonvelle) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 12,37 км².
Пусте Чемерне
Пусте Чемерне — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Америка (дөнья кисәге)
Бу терминның башка аңлатмалары да бар, аларны карау өчен Америка (мәгънәләр) битенә күчегез.
Америка — ике кыйтганы, Төньяк һәм Көньяк Американы һәм якында яткан утрауларны берләштеркән дөнья кисәге.
Американы гадәттә Төньяк Америкага, Көньяк Америкага, Латин Америкага, Үзәк Америкага һәм Кариб бассейнына бүлиләр.
Зәйтүнә Шәрипова
Шарипова Зәйтүнә Яхъя кызы (10 июнь 1948 ел) — галим-әдәбият белгече, югары мәктәп укытучысы, балалар язучысы, телевизион тапшырулар авторы һәм алып баручысы. Филология фәннәре докторы (2006). 1996 елдан Башкортстан Республикасының һәм Рәсәйнең Язучылар берлеге әгъзасы, Башкортстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре (2004).
Биографиясе
Зәйтүнә Яхъя кызы Шәрипова 1948 елның 10 июнендә Башкорт АССР ы (хәзер Башкортстан Республикасы) Бөрҗән районының Яңа Монасыйп авылында туган.
Аскар сигезьеллык мәктәбен тәмамлагач,1963-1967 елларда Белорет педагогия училищесында укыган.
Махсус белем алгач, Бөрҗән районы мәктәпләрендә мөгаллим, район мәгариф бүлегенең инспекторы булып эшли.
1970 елда Башкорт дәүләт университеты филология факультетының башкорт-рус бүлегенә укырга керә. Студент елларында гыйльми-тикшеренү эшләрендә актив катнаша, әдәби иҗат белән дә шөгыльләнә.
1975 елда университетны бик яхшы тәмамлап, кызыл диплом алган югары белемле яшь белгечне СССР Фәннәр Академиясе Башкортстан филиалына фәнни эшкә чакыралар. Конкурсны уңышлы үтеп, Тарих, тел һәм әдәбият институтына кече гыйльми хезмәткәр вазифасына даими эшкә кабул ителә һәм 1988 елга кадәр турыдан фәнни эшчәнлек белән актив шөгыльләнә.
Филология фәннәре кандидаты, аннан доктор дәрәҗәсен алган Зәйтүнә Шәрипова, гыйльми учреждениенең борынгы кулъязмалар һәм китаплар бүлеген оештыруга күп хезмәт куя һәм соңыннан бу байлыкны фәнни нигездә өйрәнүгә нык игътибар бирә.
Төрле экспедияләрдә катнаша. башкорт халкы һәм борынгы шагыйрь һәм язучылар турында кирәкле материаллар җыю максатында Мәскәү, Ырынбур, Омск һәм илебезнең башка калаларының тарих-туган якны өйрәнү музейларында, архивларында һәм китапханәләрендә зур эзләнү-тикшеренү эшләре алып бара. Табылган мәгълүматлар галимнең йөздән артык фәнни хезмәтенә нык нигез була.
1988 елда төрле яклап формалашкан һәм бай тәҗрибә туплаган филология фәннәре докторы дәрәҗәсендәге галим Зәйтүнә Шәрипова киләчәктә балалар укытырга әзерләнгән яшь буынга фәнни белем бирү эшенә күчә: Башкорт дәүләт педагогия институтының (2000 елдан М. Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогия университеты) башкорт филологиясе факультетында укытучы була, аннары башкорт теле һәм әдәбияты кафедрасы мөдире итеп сайлана.
Гыйльми һәм иҗади эшчәнлеге
Галим буларак, Зәйтүнә Шәрипова төп игътибарын башкорт әдәбияты  тарихын өйрәнүгә багышлый. Гыйльми-тикшеренүләр барышында археографик экспедицияләрдә катнаша.
Моннан тыш, Тарих, тел һәм әдәбият институтында эшләгән чорында Кол Гали, Әбүс (Суфиянов Сабит Әбүсуфиян улы) һәм башка кайбер әдипләрнең кулъязма әсәрләрен тәртипкә китереп, аларны нәшер итүгә әзерли.
Төрле гыйльми басмаларда, атналык һәм журналларда, гомуми алганда, 100дән артык фәнни хезмәт һәм фәнни-популяр мәкалә әзерләп дөньяга чыгарган. Шулай ук күп кенә мәктәп дәреслекләренең, махсус һәм югары уку йортлары студентлары өчен әзерләнгән уку әсбапларының автордашы.
Зәйтүнә Шәрипова башкорт балалар әдәбияты өлкәсендә дә актив генә эшләп килә. Аның 1996 елда «Китап» нәшрияты тарафыннан басылган «Безнең гаилә» хикәяләр китабы яшь укучыларга бик ошый, аның турында ата-аналар, балалар бакчалары тәрбиячеләре дә үзләренең уңай фекерен әйтә.
2010 елдан үзен тележурналистика өлкәсендә сынап караган Зәйтүнә Шәрипова зәңгәр экран тамашачыларына «Байман» телетапшыруның авторы һәм алып баручысы буларак та яхшы танылып өлгергән. Башкорт халкының рухи мәдәниятенә багышланган җитди һәм күп файдалы мәгълүматлар бирүче бу тапшырулар циклын төрле буын вәкилләре һәрчак көтеп алына.
Боз VIII
Боз VIII - ул бозның тетрагональ кристалл формасы, ул Боз VII-дән аны 5 °C-ка түбәнрәк суытып барлыкка килә. Ул боз VII-дән күпкә тәртип итеп тезелгән, водород атомнары фиксацияләнгән торышлар алалар. Гадәти су бозы Бозh буларак мәгълүм, (Перси Уильямс Бриджмэн номенклатурасында). Лабораториядә төрле температураларда һәм басымнарда боз II-дән боз XVI-га кадәр төрле тип бозлар барлыкка китерелгән булган.
Әлфия Әсәдуллина
Әсәдуллина Әлфия Нәҗип кызы (2 март 1959 ел) — башкорт шагыйре, 2004 елдан Башкортстан Республикасының һәм Рәсәй Федерациясенең Язучылар берлекләре әгъзасы. Башкортстанның атказанган матбугат һәм мәгълүмат хезмәткәре (2010). Авыргазы районының Галимҗан Ибраһимов исемендәге премиясе лауреаты (2013).
Биографиясе
Әлфия Нәҗип кызы Әсәдуллина 1959 елның 2 мартында Башкорт АССРның Авыргазы районының Үтәймулла авылында туган. Башлангыч класларда укыганда ук шигырьләр яза башлый. Әсәрләре республика гәзит-журналларында, район гәзите "Ватан юлы"нда, «Яшь көч» альманахында басыла. 1982 елда Башкорт дәүләт университетына укырга керә.
Бер вакытта Башҡортостан китап нәшриятында (хәзер Зәйнәб Биишева исемендәге «Китап» нәшрияты) эш башлый. Башта корректор була. 1992 елдан алып балалар әдәбияты мөхәррире. 2005 елдан балалар әдәбияты редакциясе мөдире.
Иҗади эшчәнлеге
Шагыйрә Әлфия Әсәдуллина«Күбәләк күлдәк ҡотлата», «Сайҡала сауҡалар», «Ҡояшҡа таж кейҙерәм», «Һанашмаҡтар». «Зоопарк килде безгә», «Һәрбер һөнәр кирәкле», «Чыклы кояш», «Хыял очышы» исемле балалар һәм өлкәннәр өчен китаплар авторы.
(6712) Горнстеин
(6712) Горнстеин — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 23 февралендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 DS1» саналган.
Загура (гмина Белжець)
Загура  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Келлер (Вашингтон)
Келлер  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Загура (гмина Белжець)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Келлер (Вашингтон)
Географиясе
Келлер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Николай Цулыгин
Николай Цулыгин (Николай Леонид улы Цулыгин,, — , ) — РФ хоккейчысы (сакчы), дөнья 18 яшькәчә яшьләр чемпионатының көмеш мидәле иясе (1993), дөнья яшьләр чемпионатының бронза мидәле иясе (1994).
(14014) Münchhausen
(14014) Münchhausen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 14 гыйнварында Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 AL16» саналган.
Имбау
Имбау — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бюзум
Бюзум (Büsum) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юкарыдамлапынар (Сэлим)
Юкарыдамлапынар (Yukarıdamlapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сэлим илчесенә караган бер авыл (köy).
Алабалык (Нарман)
Алабалык (Alabalık) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Нарман илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вильнав-де-Рйон
Вильнав-де-Рйон — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Пстрошице-Други
Пстрошице-Други — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рамил Юлдашев
Рамил Юлдашев (Рамил Равил улы Юлдашев,, — , ) — СССР һәм Украина һоккейчесе, СССР чемпионатының иң яхшы мәргәне (1990, 1991).
Раил Мөфтиев
Раил Мөфтиев (Раил Мөнәвир улы Мөфтиев,, — , ) — РФ һоккейчесе (һөҗүмче), Россия чемпионатларының бронза мидәлләре иясе (1995, 1996, 1997).
Маунт-Вернон (Арканзас)
Маунт-Вернон  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Островець (Груецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вильча (Түбән Силезия воеводалыгы)
Вильча  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вильябона
Вильябона — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Холе-Орта-Яха
Холе-Орта-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Холе-Яхаелгасының сул ярыннан 29 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 53 км.
Джанардана Гыйбадәтханәсе
Джанардана Гыйбадәтханәсе яки Джанарданасвами Гыйбадәтханәсе (Janardanaswamy Temple) — Көньяк Һиндстанда XII гасыр белән даталанган Джанардана яки дүрт-куллы Кришна кыяфәтәндәге Вишнуга багышланган  борынгы гыйбадәтханә. Ул шулай ук Джанарданапурам яки "Джанардана шәһәре" дип буларак мәгълүм диңгез буе курорт шәһәре Варкалада (Керала) урнашкан. Джанардана поты аны көн саен төрле образларга киендергәне белән билгеле — сыерлар яклаучысы Гопала-Кришна (Венугопала), куркыныч аватара Нарасимха яки сокландыргыч хатын Мохини итеп. Джанардана елына бер генә мәртәбә үз чын кыяфәтендә зиярәт кылучылар алдында тора. Гыйбадәтханә үлгән бабалар һәм туганнарны искә алу ритуаллары белән популяр, аларга рәхмәтле итеп Варкаланы « көньякның Варанасисы» дип атыйлар. Әгәр дә туристлар Варкалага килсә, күбесенчә, пляж ял итүе өчен, дини сәфәр кылучылар үз бабаларын искә алу өчен киләләр.
Холе-Орта-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Джанардана Гыйбадәтханәсе
Гыйбадәтханә комплексы
Борынгы заманнарда гыйбадәтханәгә Кришна туганы Баларама үзенең Канниякумари, Тирупати, Шрирангам, Рамешварам, Тривандрам һәм Көньяк Һиндстанның башка гыйбадәтханәләренә зиярәт кылу вакытында килгән дип ышаныла. Асаба халык изге урынга ике мең елдан артык дип ышана — ул «Брахманда-пурана»да һәм «Сканда-пурана»да искә алына. Әмма гыйбадәтханәнең таш нигезе XII гасырга карый, моның турында стеналарда сирәк язмалар шәһадәт итә. Аларның берсе буенча гыйбадәтханә янә төзекләндерелгән булган һәм 1677 елдан 1684 елга кадәр Варма ыруыннан регент-хатын Уммаяма Рани вакытында хәзерге кыяфәтенә ия булган. Гыйбадәтханә алдында бакыр белән капланган изге багана тора, анда ул Траванкор раджасы Рама Варма (Rama Varma I, 1758—1798) әмере буенча корылган дип әйтелгән. Гыйбадәтханәнең тышкы стеналарында тагын бер язма табылган, ул гыйбадәтханәнең бизәлешен мәшһүр Траванкор хөкемдарлары династиясе нигезләүчесенә Мартанда Вармага (Marthanda Varma I, 1729—1758) карый дип әйтелгән.
Холе-Орта-Яха
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Джанардана Гыйбадәтханәсе
Гыйбадәтханә комплексы
Джанардана Гыйбадәтханәсе Һинд Океаны янындагы калкулык өстендә урнашкан. Аңа кадәр калкулыкка текә итеп күтәрелә торган таш баскычлар буенча менәргә була. Гыйбадәтханә капкалары артында гаять зур Баньян агачы (Бенгалия фикусы) урнашкан. Гыйбадәтханә Керала классик архитектура стиленда ясалган, аңа хас булган агач баганалар һәм бакыр табаклар белән капланган түбә белән. Гыйбадәтханәдә электр кулланылмый, эңгер-меңгердә ул бакырдан ясалган майлы лампалар белән яктыртыла. Пракарам яки изге урын тирәли әйләндерүче стена гранит плиталардан корылган. Sanctum Sanctorum, яки изге урын түгәрәк формага ия, ә аның эче таш кисүе һәм гранит лампалар белән бизәлгән. Гыйбадәтханәгә керү янында Вишнуның мәңге юлдашлары, Хануман һәм Гаруданың потлары куелган. Изге урында Джанардананың ике хатыны Шри-деви һәм Бху-деви белән образы урнашкан, хатыннары рухи һәм материаль дөньяларның символлары булып тора. Гыйбадәтханә тирәли йөрү зиярәт кылучыны төп гыйбадәтханәдә уң ягында кечкенә изге урыннарга китерә. Кәшәнәләргә охшаш миниатюр гыйбадәтханәләрдә Ганапати (Ганеша) һәм Айяппа (Вишну һәм Шиваның) Илаһлары тора. Төп изге урыннан башка гыйбадәтханә комплексы территориясендә хатын-кыз Илаһлары юк. Әмма гыйбадәтханәнең таш стеналарында берничә Дипа-Лакшми яки ике куллында да май лампасын тоткан хатын сурәтләрен күрергә мөмкин. Моннан тыш, гыйбадәтханә стеналарында Керала өчен традицион биниһаять май лампаларын уранштыру өчен күзәнәкләр урнашкан. Гыйбадәтханә комплекслары күренешләре
Гыйбадәтханә барлыкка килү турында риваятьләр
Асаба риваять буенча, Нарада олы фикер иясе Вишнуның сыену урыныннан, Вайкунтхадан үзенең әтисе Брахма Илаһы белән очрашу өчен киткән. Нарада үзенең винасында музыка белән сокланып Вишну тыныч кына итеп аның артыннан барган. Нарада Брахманың дөньясына - Брахмалокага барып җиткәч, шул аның артында Вишнуны күреп Илаһка сәлам биргән. Шулай да тугыз праджапати (ярым-Илаһ-элек бабалар) моның турында белмичә, Брахмадан ул үз улы Нарадага ихтирам күрсәтеп аякларына төшүеннән мыскыллап көлгәннәр (ягъни улы остазы булудан). Хәлнең дөрес булмавын күргәч Вишну юк булган, ә Брахма ярым-Илаһларны Җирдә тусыннар дип каргыш салган. Каргыштан арыну өчен Нарада праджапатига аның киеме төшкән урында үкенеп ярлыкау сорарга киңәш иткән. Ул болан тиресеннән япмасын салып ташлаган һәм ул Джанардана Гыйбадәтханәсе булган урынга төшкән.
Праджапати юыну өчен чиста суны каян алырга мәсьәләсен чишә башлаганнар. Нарада Вишнуга дога кылган һәм ул үзенең Сударшана-чакрасын җибәргән булган, ул җиргә бәрелгән. Ул урында гыйбадәтханә буасы барлыкка килгән, аның атамасы «чакра-тиртха». Шуннан соң баньян агачы астында Вишну үзен Ананта-Кришна яки мәңге Кришна дип чагылдырган. Аның формасын Джанардана даршанын алып күрергә мөмкин. По указанию Нарада күрсәтүе буенча Праджапати баньян агачы янында Вишну гыйбадәтханәсен төзегәннәр. Гөнаһлардан ярлыкану сораудан соң алар күккә кайтканнар. Берникадәр вакыт узгач Брахма Джанардана гыйбадәтханәсе янында Яджнаны (ут корбан бирүен) уздырырга уйлаган. Ул изге гамәл башкарудан килгән саваплар турында уйлаган. Вишну аның саранлыгын күргәч, Брахмага чит кирәкмәгән уйларсыз корбан бирүне башкарсын өчен сабак бирергә теләгән. Карт кыяфәтендә Вишну куннака килгән һәм җыелган Брахманнар белән төшке аш ашарга утырган. Аларга дөге биргәннәр һәм традиция буенча Вишну ашау алдыннан уң кулына су салсыннар дип сораган. Әмма Вишну аңа орынырга да өлгермәгән килеш, Брахма аның кунагы Вишну икәнлеген аңлаган. Илаһ Джанарданага әверелгән һәм изге су белән кул авызга җиткәч, хәзерге Галәми цикл бетеп Галәм юк булачак, һәм яңа мәхлукатка урын бирәчәк дип әйткән. Риваять буенча һәр унике ел Варкалада Джанардана кулы ярым-дюймга күтәрелә. Дөнья бетмәсен өчен һәр унике ел гыйбадәтханәдә «аштабандха калашам» (Ashtabandha Kalasam) ритуалы яки гыйбадәтханәдә мурти янә куюы башкарыла.
Джанардана образы
Гыйбадәтханәдә корылган гранит Джанардана образы Пандья ыруыннан раджа тарафыннан океан төбендә табылган дип санала. «Брахманда-пурана» буенча беренчел гыйбадәтханә су басу белән җимерелгән булган һәм хәрабә булган. Аны төзекләндерүне брахманны үтергән өчен үкенгән раджа башкарган дип әйтелә. Бер юлы төнлә Варкалада Пандья токымыннан кеше ул океанга барып гыйбадәтханә хәрабәләре янында басырга тиеш дигән төш күргән. Шуннан ул суда йөзүче чәчәкләр дингезен күрәчәк. Шул урында раджа Вишну образын таба ала. Хөкемдар төш буенча эшләгән һәм Илаһи образ дөньяга килгән. Аңа саф алтыннан кулны беркетеп куйганнар, ул су бирү ишарәсендә. Тугърылар ышануы буенча Илаһның кул әкрен авызына күтәрелә. Джанардана су эчкән көнне Кали-юга бетәчәк һәм дөнья бетәчәк дип ышаныла.
Джанардана образын кечкенә түгәрәк изге урында күрергә була. Кришнаның традицион образларыннан аермалы буларак, Джанардананың дүрт кулы бар, аларның берсе алтыннан ясалган булган. Аларда ул изге кабырчык Шанкханы, Сударшана-чакраны һәм Каумодаки чукмарын тота, ә алтын кул лотос чәчәген тоту урынына изге су белән балчык чүлмәкне тота. Эңгер-меңгер җиткәч җем-җем итүче лампалар сихри атмосфера ясыйлар. Образ Джанардана образы табаннардан башка кадәр Сандал агачыннан паста белән капланган һәм чәчәкләр белән бизәлгән булган. Кайбер көннәрдә аның кулында флейта ята, бу аны башка Кришна образына — Венугопалага охшаган итә.
Голландия чаңы
Гыйбадәтханә территориясе 1757 ел белән даталанган гаять зур чаң тора. Траванкорның соңгы хөкемдары сеңлесе Рани (принцесса) Гаури Лакшми Бай (Gouri Lakshmi Bayi) үзенең китапларының берсендә "Туласидан чәчәк бәйләме"ндә чаң килеп чыгуын тасвирланган. Гыйбадәтханәгә чаңны XVIII гасырда бер Голландия корабының капитаны бүләк иткән. Керала ярларыннан Европага барганда, кораб штильгә эләккән һәм урыннан кузгалган. Якындагы гыйбадәтханәдән чаңнар яңгыравын ишетеп, капитан корабны урыныннан кузгалта алса, чаңны биредәге Илаһка бүләк итәчәк дип вәгъдә иткән. Тиздән җил искән һәм кораб такымы белән киләсе портка кадәр барып җитә алган. Капитан кайткан һәм вәгъдәсен үтәп чаңны гыйбадәтханәгә бүләк иткән дип санала. Чаңда Европа исемнәре - Питер фон Белсон һәм Майкл Эдвард гравировкаланган - алар капитан һәм аның ярдәмчесе исемнәре дип санала.
Искә алу ритуалы
Варанаси һәм Рамешварам кебек үк, Варкала бабаларны мәрхәмәтле урыны буларак мәгълүм. Һәр елны Варкалада «кшетра пиндара шраддхам» (Kshetra Pindara Shraddham) дип аталган ритуал башкарыла. Тугърылар үлгән туганнары җаннарына пешерелгән дөге шарчыгы тәкъдим итәләр. Һәр җан өчен шарчыкны пальма яфрагында Һинд океаны ярында калдыралар. Искә алу өчен махсус көн булып малаялам, каркадаком календаренда уникенче айда (июль-август) яңа ай көне булып санала.
Урнашуы
Гыйбадәтханә Варкаланың нәкъ үзәендә Варкала пляжыннан (Varkala Beach Trivandrum) якын урнашкан. Якындагы шәһәр тимер юл станциясе 3 км да урнашкан. Якындагы аэропорт булып халыкара Тривандрам аэропорты тора, ул гыйбадәтханәдән 55 км ераклыкта урнашкан. .
(14015) Senancour
(14015) Senancour — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 16 гыйнварында Эрик Эльст, К. Поллас тарафыннан CERGA обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 BD4» саналган.
Имбе
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Загурник (Люблин воеводалыгы)
Загурник  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
23 Аугуст (Констанца)
23 Аугуст — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Загурник (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кочу (Орһанели)
Кочу (Koçu) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Орһанели илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ил Пяно (Сьена)
Ил Пяно — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Пяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Тылек-Катын-Еган
Тылек-Катын-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Кулын-Игол елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 33 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ксения Макеева
Ксения Макеева (Ксения Владимир кызы Макеева,, — , ) — РФ һандболчысы, дөнья чемпионы (2008, яшьләр арасында, 2009), Россия чемпионы (2009-2014).
Несветаевы
Несветаевы (Несветаевы) — Киров өлкәсенең Свеча районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
ЛУкай-Мачий-Кы
ЛУкай-Мачий-Кы — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мэрхы-Кондыя елгасының уң ярыннан 8 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 35 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Таз елгасы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лоншам (Вогез)
Лоншам — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Островець (Соколовский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пушовце
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Пстрошице-Перши
Пстрошице-Перши — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вильнев (Жиронда)
Вильнев — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Кораксола (Көҗәңәр районы)
Кораксола (Кораксола, Кораксола) — Мари Илнең Көҗәңәр районында урнашкан авыл.
Бюзумер-Дайхгаузен
Бюзумер-Дайхгаузен (Büsumer Deichhausen) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стулпикань
Стулпикань — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Таллапуса (Джорджия)
Таллапуса  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Таллапуса шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кендалл (Вашингтон)
Кендалл  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Кендалл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Роман Дубровкин
Роман Дубровкин (Роман Михаил улы Дуборвкин,, — , ) — рус тәрҗемәчесе, әдәби тәнкыйтьче һәм әдәбият белгече.
HD133812
HD133812 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Имбе-ди-Минас
Имбе-ди-Минас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(14016) Steller
(14016) Steller — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 16 гыйнварында Эрик Эльст, К. Поллас тарафыннан CERGA обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 BJ4» саналган.
Задвоже (Люблин воеводалыгы)
Задвоже  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(6713) Coggie
(6713) Coggie — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 21 маенда Элеанор Хелин тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 KM» саналган.
Жорфан
Жорфан (Georfans) — Франциянең Югары Сона департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 2,99 км².
Падьязавле
Падьязавле (Пад’язаўле ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ляхавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Ил Пяно (Фиренца)
Ил Пяно — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Ил Пяно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вильчи-Ляс
Вильчи-Ляс — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урречу
Урречу — Испаниянең Гипускоа провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маунт-Плезант (Арканзас)
Маунт-Плезант  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Алабаш (Чинар)
Алабаш (Alabaş) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чинар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Маунт-Плезант (Арканзас)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Семен Елистратов
Семөн Елистратов (Семён Андреевич Елистратов,, — , ) — РФ кыска юлда тимераякта йөрүчесе (шорт-трекче), дөнья (2015) һәм Европа (2013, 2014, 2015, 2016, 2017) чемпионы, Олимпия уеннарының алтын (2014) һәм бронза (2018) мидәлләре иясе.
Имбитуба
Имбитуба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.
Трухмән теле
Трүхмән теле (үзатамасы Türkmen dili) — трүхмәннәрнең милли теле, төрки телләргә керә. Төрекмән теленең аерым диалекты булып санала.
Ногай теле тәэсирендә кайбер фонетик үзгәрешләрне кичергән. Шулай ук төрекмән теленнән кайбер лексик һәм грамматик аермалары бар.
Пстружне
Пстружне — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калчуг
Калчуг — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Лименда елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кочъюрду (Айваҗык)
Кочъюрду (Koçyurdu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Айваҗык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Острови (Вишковский повяты)
Острови  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Виньоне (Жиронда)
Виньоне — Франциянең Жиронда департаментында урнашкан коммуна.
Бюттель (Эльба)
Бюттель (Büttel) — Алманиянең Шлезвиг-Гольштейн җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Радатице
Радатице — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Холето-Се
Холето-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ярасюрмы-Яха елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мыс (Эрбет шәһәр бүлгесе)
Мыс (Мыс) — Свердловск өлкәсенең Ирбит шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
Вильчин (Польковицкий повяты)
Вильчин  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лоншам-су-Шатенуа
Лоншам-су-Шатенуа — Франциянең Вогез департаментында урнашкан коммуна.
Керлю (Вашингтон)
Керлю  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Керлю халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Имбитува
Имбитува — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Галәмнең нечкә көйләнеше
Галәмнең нечкә көйләнеше буенча Галәм нигезендә физик кануннарга тик билгеләнгән фундаменталь константалар керә алалар: яктылык тизлеге, гравитацион даими, Планк даимие, электрон, протон массалары һәм электрон коргысы.
Әгәр әлеге константалар бүтән булса иде, атомнар, йолдызлар, галактикалар һәм тереклек булмас иде.
Ике чишелмәгән мәсьәлә кала бирә:
Фәзаның өч үлчәнеше
Әгәр фәзаның үлчәнеш саны өчдән зуррак булса иде, планеталар спираль юллар буенча хәрәкәтләнеп, Кояшка төшеп йотылыр иде. Мәсәлән, 4-үлчәнешле фәзада гравитация кануны һәм Кулон кануны 1/R3 пропорциональ һәм исәпләү буенча әйләнә торган объект үзәккә төшә, стабиль орбиталар булмый.
Фәзаның җөп сан үлчәнешләре белән нормаль дулкыннар тарала алмый, чөнки реверберация күренеше килеп чыга һәм сигналлар тапшыру мөмкин түгел, алайса тереклек барлыкка килә алмый.
Әгәр фәзаның үлчәнеше саны өчдән зуррак булса иде, атом орбитальләр тотрыксыз булыр иде һәм электроннар яисә атом төшенә төшер иде, яисә сибелер иде.
Протон, нейтрон һәм электрон массалары
Протон электроннан 1836 тапкыр авыррак, әгәр бу сан зуррак яисә ким булса иде, молекулалар формалаша алмас иде.
Мультигаләм теориясе
ССРБ һәм АКШ галиме Андрей Линде мультигаләм теориясе һәм антроп мәсләк нигезендә Галәмне нечкә көйләнеш аңлата, 1979 елда ССРБ галиме Алексей Старобинский Галәмнең инфляция моделен тәкъдим итә, соңрак АКШ физигы Алан Гут аны үстерә.
Życie Tatarskie
Życie Tatarskie (Татар тормышы) — 1998 елдан ике айга бер тапкыр чыгарыла торган журнал, Польша татарларының мәдәниятенә, тарихына һәм тормышына багышланган.