cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Белпынар (Серик)
Белпынар (Belpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Серик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Зоръя
Зоръя — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Кыдрымъю елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нота Клячкин
Нота Кләчкин (Нота (Николай) Абрамович Клячкин,, — , ) — СССР сәламәтлек саклау эшлеклесе, Хезмәт каһарманы (1933).
Пирк
Пирк — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ваду-Молдовей
Ваду-Молдовей — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хәбиров
Хәбиров — татар һәм башкорт фамилиясе. Гарәп теленнән кергән Хәбир («белүче, хәбәрдар») сүзеннән ясалган.
(17256) 2000 HZ22
(17256) 2000 HZ22 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 30 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HZ22» саналган.
Вильяр-де-Гальимасо
Вильяр-де-Гальимасо — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яромина (Гомельский районы)
Яромина  (Яроміна ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Гомельский районында урнашкан авыл.
Туруру
Туруру — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.
Юнье
Юнье — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Будзилово
Будзилово — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Роки-Форд (Колорадо)
Роки-Форд  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Роки-Форд шәһәре  елда нигезләнгән.
Юрий Клячкин
Юрий Кләчкин (Юрий Степанович Клячкин,, — , ) — химик, РФАнең мөхбир әгъзасы, РСФСБнең атказанган фән эшлеклесе (1991), СССР дәүләт (1979) һәм РФ хөкүмәте (1998) премияләре лауреаты, Пермьдәге техник химия институты директоры (1985-2000).
Камень-Шлёнский
Камень-Шлёнский — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вомпельск
Вомпельск — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шелимбер
Шелимбер — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монтиньяк-де-Лозен
Монтиньяк-де-Лозен — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Оршанка (Советский районы)
Оршанка (Оршанка, Оршанка) — Мари Илнең Советский районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
(9653) 1996 AL2
(9653) 1996 AL2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 13 гыйнварында Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 AL2» саналган.
Каялы (Хизан)
Каялы (Kayalı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Битлис иле Хизан илчесенә караган бер авыл (köy).
Окегава
Окегава — Япония дәүләтенең Сайтама префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Окегава шәһәре 1970 елның 3 ноябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 74703 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 2957 кеше тәшкил иткән.
Моронго-Велли (Калифорния)
Моронго-Велли  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Моронго-Велли халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Питтенхарт
Питтенхарт — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Турусу
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(17257) Strazzulla
(17257) Strazzulla — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 26 апрелендә LONEOS проекты тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HM25» саналган.
Наипкөй (Сүлейманпаша)
Наипкөй (Naipköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Сүлейманпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Попьюга
Попьюга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Мезень елгасының уң ярына тамагыннан 282 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 8 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Андрей Кляшторный
Андрей Кләшторный (Андрей Анатольевич Кляшторный,, — , ) — СССР һәм РФ футболчысы (капкачы) һәм футбол тренеры, Беларус чемпионатының көмеш призчысы (1992), РФның беренче лигасы җиңүчесе (1995).
Казе Манкурта (Болонья)
Казе Манкурта — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Манкурта Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Юнья
Юнья — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Бөрләтау
Бөрләтау, Барал — Җаек елгасының уң кушылдыгы. Башкортстан Республикасының Учалы районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Җаек елгасының уң ярыннан 2398 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, инештән Верхнеуральск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сисеро (Иллинойс)
Сисеро  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Көймә
300px|thumb|right| Көймә
Көймә - кешеләргә һәм йөкләргә су өстендә коры килеш торырга һәм йөзәргә мөмкинчелек бирүче транспорт чарасы. Кораблардан зур булмавы белән аерылып тора. Көймәләр нигездә калайдан, пластиктан һәм агачтан эшләнә. Нигездә көймәләр ишкәкләр ярдәмендә хәрәкәтләнәләр, тик шулай ук җилкәнле дә булырга мөмкиннәр. Ләкин зур булмаган җилкәнле спорт көймәләрен гадәттә яхталар дип атап йөртәләр. Көймә шулай ук мотор белән җиһазландырылган булырга мөмкин. Мотор көймәне хәрәкәткә китерүче бердән-бер яки ярдәмчел көч булырга мөмкин. Күпчелек илләрдә кабул ителгән классификация буенча, асылынып торучы моторлы көймәләрне моторлы көймә дип, көймә эченә кертелгән моторлыларын исә катер дип атыйлар.
Ишүле көймә
Ишүле көймә (Һиндстан).<center\>
Barca قارب arz:مركب Лодка Лодка Лодка নৌকা Bag Čamac Barca Člun Cwch Båd Boot Λέμβος Boat Boato Barco Paat fa:قایق Vene Bátur Bateau Bàta Bote סירה नाव Čamac Bato Csónak Perahu Batelo Bátur Imbarcazione ボート 보트 Linter Masúwa ເຮືອ Valtis Laiva Чамец Perahu Boot (vaartuig) Båt Båt Baté Boot Łódź (jednostka pływająca) pnb:کشتی Barco Wamp'u Barcă Лодка Buatta Čamac Boat Čoln Doon Чамац Båt Boti படகு เรือ Bangka Човен آبی کشتی Thuyền máy Baloto 艇 艇
Ярохава (Гомельский районы)
Ярохава  (Ярохава ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Гомельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Эрнест Кнорр
Эрнест Кнорр (Ėrnst Knorr,, — , ) — алман физигы, фәлсәфә докторы, Дерпт, Казан һәм Киев университетлары проессоры.
(9654) Seitennokai
(9654) Seitennokai — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 13 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 AQ2» саналган.
Ваду-Моцилор
Ваду-Моцилор — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильяр-де-ла-Егуа
Вильяр-де-ла-Егуа — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Байгазы (Чиләбе өлкәсе)
Байгазы (Байгазина) — Чиләбе өлкәсенең Аргаяш районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: татарлар (5%), башкортлар (93%).
Будзинь (Великопольское воеводалыгы)
Будзинь  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Андюга
Зур Андюга — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(17258) Whalen
(17258) Whalen — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 29 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HK90» саналган.
Тутоя
Тутоя — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Көчвәлили
Көчвәлили (Köçvəlili ) — Әзербайҗанның Агстафа районына караган авыл.
Монтиньяк-Тупинери
Монтиньяк-Тупинери — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
HD192678
HD192678 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Плайнфельд
Плайнфельд — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Радий Хәбиров
Радий Хәбиров, Радий Фәрит улы Хәбиров (Радий Фəрит улы Хəбиров, Хабиров Радий Фаритович, 1964 елның 20 марты, СССР, РСФСР, БАССР, Ишембай районы, Сайран) — РФ һәм БР дәүләт эшлеклесе, Башкортстан Республикасы Башлыгы (2019 елның 8 сентябреннән; 2018 елның 11 октябреннән — ), Башкортстан хөкүмәте башлыгы (2019 —2020), БР президенты администрациясе башлыгы (2003 ел, октябрь—2008), РФ президентының эчке эшләр идарәсе башлыгы урынбасары (2009—2016, сентябрь), юридик фәннәр кандидаты (1998), БР атказанган юристы (2008). Классик һәм грек-рим көрәше буенча спорт мастерлыгына кандидат. 2нче класслы РФ дәүләт киңәшчесе (2009 ). Хокук гыйлеме буенча 30лап фәнни хезмәт авторы.
Тәрҗемәи хәле
1964 елның 20 мартында БАССР Ишембай районы Сайран авылында укытучылар гаиләсендә өченче бала булып туган. Башкорт дәүләт университетының юридик факультетын (1998), Төркиянең Билкәнт университетында магистратура (Әнкара, 1994) тәмамлаган. БДУда «Россия Федерациясендә уңайлы әйләнә-тирә мохиткә хокукның барлыкка килүе һәм үсеше» (Становление и развитие права на благоприятную окружающую среду в Российской Федерации) темасына юридик фәннәр кандидатлыгына диссертация яклаган (1998, фәнни җитәкчесе проф. Фәнис Раянов ). Хәрби хезмәттә булган (1982—1984).
Хезмәт юлы
1981—1982 елларда — Ишембай транспорт машина төзелеше заводында фрезерлаучы өйрәнчеге.
1989 елдан — БДУ юридик факультетында: дәүләт хокукы һәм совет төзелеше кафедрасы ассистенты, БДУ студентларының һөнәри берлеге рәисе (1989—1992), өлкән укытучы (1994—1998), юридик факультет деканы урынбасары, доцент (1998—2002), БДУ хокук институты директоры в.б., директоры (2002—2003).
2003, сентябрь —2008, июль — БР президенты администрациясе җитәкчесе. «Торак һәм күчемсез милек белән махинация ясавы, декларациясендә шәхси милкен тулысынча күрсәтмәве өчен», Мортаза Рәхимов тарафыннан эшеннән бушатыла.
2008, август—декабрь — РФ президенты эчке эшләр идарәсенең РФ Федераль җыены, сәяси фиркаләр һәм Иҗтимагый пулат (2014 елга кадәр) белән багланышлар департаменты директоры.
2009—2016, сентябрь — РФ президентының эчке эшләр идарәсе башлыгы урынбасары. 2016 елның 19 сентябрендә әлеге вазифадан китү турында гариза яза.
2017—2018 елларда — Красногорск шәһәр округы башлыгы.
2018 елның 11 октябреннән — БР Башлыгы вазыйфасын башкаручы.
2019 елның 8 сентябреннән — БР Башлыгы.
2019 елның 28 октябреннән — Башкортстан хөкүмәте башлыгы.
Гаиләсе
Беренче хатыны Лариса (Лукьянова), юрист, кызлары Светлана (Кәримова), Рита (1987-2013). Икенче хатыны Каринэ (Хәбирова), уллары Фәрит һәм Тимер (2021).
Радий Хәбиров:
Вонвал (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Вонвал  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бетнутобе
Бетнутобе (Бетнутубе, Зур Тусту) — Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсе, Башкортстан Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кече Тусту елгасының уң ярыннан 4,7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, инештән Верхнеуральск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ясакар (Буда-Кашалёвский районы)
Ясакар  (Ясакар ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Дмитрий Княжевич
Дмитрий Кнәжевич (Дмитрий Максимович Княжевич,, — , ) — рус телендә иҗат иткән язучы, Санкт-Петербург вице-губернаторы (1824), Әдис уку буүлгесе назыйры (попечителе, 1837-1844), яшерен киңәшче (1840).
Җәлил Сөләймәнов
Биографиясе
Җәлил Әхмәт улы Сөләйманов 1968 елның 16 мартында БАССР-ның Бөрҗән районы Нәби авылында укытучылар гаиләсендә туган. Атасы — башкорт әдәбият гыйлеме белгече, филология фәннәре докторы (1991), профессор Сөләймәнов Әхмәт Мөхәммәтвәли улы.
1995 елда Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать академиясен тәмамлый (педагоглары М. А. Назаров, Н. Л. Пеганов, Э. М.Сәетов).
1995 елдан алып Касим Дәүләткилдеев исемендәге җөмһүрият сынлы сәнгать гимназия-интернатында эшли. 1995 елдан «Артыш» иҗади берлеге әгъзасы. 1990 елдан алып күргәзмәләрдә катнаша. 2002 елдан Уфа сәнгать укуханәсендә укыта.
Уфада яши һәм эшли.
Иҗади эшчәнлеге
Иҗаты башкорт халкының тарихи тамырларын һәм рухи нигезләрен ачыклауга юнәлтелә.
Авторның фәлсәфи карашы жанрлы эпик эшләрендә ачык чагыла ("Кешеләр һәм таулар, 1997; «Тотем»', 1999; «Таррикат», 2000 серияләре).
Аларда Җәлил Әхмәт улы символлар һәм гомумиләштерү телен куллана.
«Остаханәдә»' эшләре циклы рәссамның язмышы турында уйлануларын һәм иҗади эзләнүләрен чагылдыралар.
1991 елдан җөмһүрият, төбәк, төбәкара, Бөтенрусия, халыкара һәм чит ил кимәлендәге күргәзмәләрдә катнаша.
Уфада 1991, 1997, 2006 елларда шәхси күргәзмәләре белән чыгыш ясый.
1997 елда «Чиксез юл» күргәзмә проекты өчен Әмир Мәжитов белән Башкортстан Республикасының Шәйехзада Бабич исемендәге яшьләр дәүләт премиясе лауреаты була.
«Сәнгатьтә тарих»' («История в искусстве»'; 1999), Салават Юлаевка һәм аның көрәштәшләренә багышланган иң яхшы сынлы сәнгать әсәренә җөмһүрият конкурсларында (2004) катнаша. Ике конкурс та Уфада үтә.
1999 елда Уфада элеккеге «Сәнгатьтә тарих» җөмһүрият күргәзмә конкурсында «Сынлы сәнгать» номинациясе дипломанты була. Беренче дәрәҗә Дипломга лаек була һәм беренче премия белән бүләкләнә.
2015 елда Өфөлә «Атайсал — ата-бабаларыбыз төяге» исеме астында Әмир Мәҗитов белән бергә күргәзмә оештыра.
Рәссамның шушы ук исемдәге шәхси күргәзмәсе 2020 елның мартыннан М. В. Нестеров исемендәге Башкорт дәүләт сәнгатьле музеенда үтә.
Эшләре БДХМ, «Урал»', Магнитогорск, Чаллы шәһәр галереялары (Сынлы сәнгать галереялары) коллекцияләрендә, Россия һәм чит илләрдә (Англия, Алмания, США, Югославия) шәхси җыелмаларда саклана.
Святица (Киров өлкәсе)
Святица (Святица) — Киров өлкәсенең Фалёнки районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%), арлар (3%).
Поч
Поч — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Вашка елгасының сул ярына тамагыннан 469 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 60 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Селайда (Колорадо)
Селайда  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Селайда шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шемлаку-Маре
Шемлаку-Маре — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Белпынар (Нурдагы)
Белпынар (Belpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Нурдагы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Московит-Корнер (Калифорния)
Московит-Корнер  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Московит-Корнер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Туфиландия
Туфиландия — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Вильяр-де-Пералонсо
Вильяр-де-Пералонсо — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
(9655) Yaburanger
(9655) Yaburanger — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Григорий Геннади
Григорий Николай улы Геннади (18 март ( 30 март ) 1826 ел, Санкт-Петербург - 26 февраль ( 9 март ) 1880, шунда ук. ) - XIX гасыр рус библиографы, библиофиле һәм тарихчысы. Псевдонимы: Григорий Книжник; шулай ук имзаланган: Г., Г. Г-ди.;
А.С.Пушкин һәм Н.В.Гогольнең беренче библиографы
Биографиясе
Григорий Геннади дворяннардан; аның бабалары греклар булган. Аның бабасы Александр Геннади, Русиягә күченеп, Екатерина II кортында хезмәт иткән. Ул Семенов полкы исемлегенә кертелгән һәм бервакыт Император кабинетына китерелгән мех белән эш иткән.Сатып алучылар бу мехларны "Геннади" дип атаган 1810-нчы елда Александр Геннади Россия империясенең дворяннары һәм гербы өчен диплом ала. Атасы Николай Александрович Тышкы эшләр министрлыгында тәрҗемәче булып эшли. 1820-нче елларда ул коллегия киңәшчесе дәрәҗәсе белән отставкага китә һәм нигездә Мәскәүдә яши, анда Колпачный тыкрыгында йорты бар. Ул Плескега өйләнә, ә ул иреннән аерым Лебяжий тыкрыгында   яшәгән.
Григорий Геннади балачагын әтинең милегендә, Юшино авылында үткәрә (Смоленск өлкәсе, Сычевский өлкәсе). Башлангыч белемне Сычевский район мәктәбендә алган, аннары ул Мәскәүдәге Леопольд Чермакның шәхси интернатында тәрбияләнгән. 1843 елда ул Мәскәү император университетына укырга керә, аннан 1844 елда Санкт-Петербург император университетына күчә, һәм ул юридик факультетны тәмамлый. 1861-1863 елларда - Смоленск өлкәсенең Сычевский районында дөнья арадашчысы. Ул гомеренең соңгы елларын Алманиядә ( Берлинда һәм Дрезденда) үткәрде. Аның әдәби мохиттә киң танышлары булган. Ул икенче тапкыр генерал-майор А.Б. Куракинның кызына өйләнә. Аның балалары булмый. Ул Санкт-Петербургта, большая Конюшенная урамындагы Виктория кунакханәсендә пневмониядән 54-нче яшендә үлде. Аны Санкт-Петербургтагы Новодевич зиратында җирлиләр. Кабер ташы исән калмаган.
Библиографик эшчәнлек
Геннади библиография белән китап белеме белән берләштерә, аңа  китап җитештерү, китап сәүдәсе, китап тарихы, библиофиллар һәм журналистика тарихын кертә. Ул библиографияне китап тасвирламасы дип саный, ул фән һәм әдәбият үсеше белән барлыкка килә һәм нәрсә, кайчан һәм кем тарафыннан язылган һәм кайда сакланганын аңлата. Ул 1849 елда П.М. Перевлесскийның «Собрание сочинений известнейших русских писателей» китабына рецензия язып, үзенең библиографик эшчәнлеген башлый, анда А.Д. Кантемир әсәрләрен нәшер итү турында берничә библиографик мәгълүмат тәкъдим итә, 1850 ел лар ахырына кадәр төрле, еш кына үзара бәйле булмаган төрле тармакларның биографиясе белән шөгыльләнә, «Санкт-Петербург ведомстволары», «Современник», «Отечественные записки», «Москвитянин», «Библиотека для чтения», «Голос» һәм башка тарихи һәм библиографик журналларда актив рәвештә басыла. География, этнография, статистика, тарих, археология, туган якны өйрәнү, рус әдәбияты тарихы буенча 150дән артык библиографик хезмәт авторы. 1860 елларда үзенең —«Справочный словарь о русских писателях и учёных» төп хезмәтен булдыра башлый.
Моннан тыш, Геннади китапларны үзгәртү һәм яңадан бастыру белән дә шөгыльләнә. Алар «Жизнь Ваньки Каина» (1859), «Памятные записки А. В. Храповицкого» (1862), «Записки графа Сегюра о царствовании Екатерины II»(1865). Пушкин иншаларының Исак басмалары (1 нче басма) үзгәртелде.- 1859; 2 нче басма.( 1869-1871), «Любовь. Сборник эротических стихотворений русских поэтов» (1860).
Геннади репутациясен Пушкин әсәрләрен редакцияләү дәресе күпмедер дәрәҗәдә боза. Шагыйрь язган һәр сүзне саклап калырга тырышып, ул текстка Пушкинның үзе сызып ташлаган юлларын куя. Уку өчен шундый уңышсыз һәм җайсыз басма килеп чыга (гәрчә ул вакытта академик басмаларны булдыру методикасы ахыргача эшләнмәсә дә), хәтта Пушкинның дусты С.А. Соболевский эпиграмма яза: О ике тамук һәлакате корбаны, Сине Дантес үтерде һәм Геннади нәшер итә. Басма житерлек тулы булмаган (соңрак бу Санкт-Петербург Цензур комитетының аерым күрсәтмәсе аркасында килеп чыккан).
Гомумән, Геннадиның библиографик эшләре очраклы характердан мәхрүм булмаса да, әлегә кадәр үзенең белешмәлеген саклап кала
Китапханә
Геннади, балачактан ук китапларны яраткан, гомере буе 15000 томнан торган һәм XIX гасыр рус басмаларыннан торган китапханә туплаган. Библиография, әдәбият тарихы, библиография, рус язучыларының биографиясе һ.б. тулысынча тәкъдим ителгән. Геннади үлеменнән соң барлык китаплар (басылган каталог та, элеккеге китапханә дә булмаган ) 1881 елда аның тол хатыны А.Фельтенның картиналар һәм басмалар кибетенә тапшыра һәм соңыннан өлешләр белән сатыла һәм рус культурасы өчен югала.
Федот Шубин
Федот Иванович Шубин ( 17 (28) май 1740 ел - 12 (24) май 1805 ел ) — XVIII гасырның иң мөһим рус скульпторы, сентиментализм вәкиле.
Биографиясе
Федот Иван улы Шубин Архангель губернасы Куроостровской өлкәсенең Тючковская авылында туган. Крестьян Иван Афанасьевич Шубныйның улы (1704-1759). Помор тамырлары бар.
Санкт-Петербургка укырга килә. Сәнгать академиясен (Жилле классы ) зур алтын медаль белән тәмамлый. Аннан соң A. A. Иванов белән бергә  Парижда (1767-1770) һәм Римда (1770-1772) укый.
1774 елда аңа академик исеме бирелә.
Ф.И. Шубин 1805 елның 12 (24) маенда, үзенең 65 яшенә кадәр берничә көн калмыйча, Питырбурда вафат була.
Академия тол хатынына "мәрхүм иренең кыска вакытлы хезмәте аркасында" пенсия бирми.
Аны Смоленск православие зиратында күмәләр. 1931 елның октябрендә Ф.И. Шубинның җәсәдләре Александр-Невская лавраның XVIII гасыр мемориаль некрополенә күчерелә.
Эшләре
Шубин, нигездә, мрамор белән эшләгән, бик сирәк бронзага мөрәҗәгать иткән. Аның эшләре классицизм стиленә карый. Аның скульптура портретларының күбесе бюст формасында башкарылган. Болар-вице-канцлер А.М. Голицын, граф П. А. Румянцев-Задунайский, Потемкин-Таврический, М.В. Ломоносов, Павел I, П.В.ң. Завадовский, Екатерина II сыннары һәм башкалар.
Шубин портретчы буларак кына түгел, ә декоратор буларак та эшләгән, ул Чесмен сарае өчен 58 мәрмәр тарихи портрет (1771-1775), Мәрмәр сарае өчен 42 скульптура (1775-1785) һ. б. ясаган.
Гаилә әгъзалары
1774 елның 6 ноябрендә Василиевский утравындагы Беренче Андрей соборында, "Сәнгать академиясе, академикы Федот Иванов Шубин" "шул ук  Академияның комиссары Филипп Кориновның кызы Вера белән" өйләнешә; поручитель булып танылган архитектор И.Е. Старов чыгыш ясый.
1783 елның 26 сентябрендә  18 сентябрьдә шул ук Санкт-Андрей чиркәвендә туган Ф.И.Шубинның  кызын патшабикә Елизавета кабул итә..
Наипкөй (Көрфез)
Наипкөй (Naipköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Көрфез илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каялы (Идил)
Каялы (Kayalı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шырнак иле Идил илчесенә караган бер авыл (köy).
(17259) 2000 JE1
(17259) 2000 JE1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Куки (шәһәр)
Куки — Япония дәүләтенең Сайтама префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Куки шәһәре 1971 елның 1 октябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 71667 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 2827 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 25.35 км² тәшкил итә.
Максим Княжевич
Максим Кнәжевич (Максим Дмитриевич Княжевич,, — , ) — дәүләт киңәшчесе (18??), Казан губерна прокуроры (1797-1801, 1801-180?).
Казе Мантесо (Тревизо)
Казе Мантесо — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Юрбиз
Юрбиз — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Камйонек (Ополе воеводалыгы)
Камйонек  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монто (Ло һәм Гаронна)
Монто — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Ясёнавка
Ясёнавка (Ясёнаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Плайскирхен
Плайскирхен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Ясёнавка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Плайскирхен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вонвельно
Вонвельно — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
2012 ел
Вафатлар
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары ==
Берләшкән Милләтләр Оешмасы
БМО-ның тәкъвимендәге вакыйгалар
БМО кысаларындагы очрашулар, конференцияләр һәм вакыйгалар тәкъвиме
Петропавловка (Мари Ил)
Петропавловка (Петропавловка, Петропавловка) — Мари Илнең Советский районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (79,5%), руслар (20,5%).
Будзислав-Гурни
Будзислав-Гурни — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Акс (Франция)
Акс (Ax-les-Thermes) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, От-Арьеж кантонына карый.
Уарини
Уарини — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Амазонас штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Андрей Князев
Андрей Кнәзев (Андрей Николаевич Князев,, — , ) — Россия футболчысы (һөҗүмче), 1995 елгы Җәйге Универсиаданың бронза мидәле иясе.
Кәбир Акбашев
Акбашев Кәбир Мөхәмәтшәрип улы (10 март 1932 ел — 6 февраль 2019 ел) — язучы, шагыйрь, драматург һәм тәрҗемәче. 1990 елдан ССРБ Язучылар берлеге әгъзасы. Башкортстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре (2000). Стәрлетамак районының Гали Ибраһимов (1998) һәм Гафури районының Җәлил Киекбаев исемендәге премияләре лауреаты.
Биографиясе
Кәбир Мөхәмәтшәрип улы Акбашев 1932 елның 10 мартында Башкорт АССР ы Красноусол районы Яңа Зәет (Бидәүләт) авылында туган.
Күрше Сәетбаба авылындагы урта мәктәптә белем ала. Стәрлетамак педагогия институтында белем ала.
Хезмәт юлын колхозда, аннан соң, Гафури районы Яугилде мәктәбендә укытучы булып башлый. Совет армиясендә хезмәт итеп кайткач, «Коммунизм байрагы» район газетасында тәрҗемәче булып эшкә урнаша. 1963—1976 елларда Стәрлетамак районы «Знамя коммунизма» газетасында баш мөхәррир урынбасары, шәһәр радиокомитеты директоры булып эшли.
1977 елда Стәрлетамак химия заводында иҗади командировкала була, шул вакытта экология темасына драма әсәрләре иҗат итә. 1990 елдан ССРБ Язучылар берлеге әгъзасы.
Башкортстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре, Гали Ибраһимов исемендәге, Җәлил Киекбаев исемендәге премияләр лауреаты.
HD192680
HD192680 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ашказаны асты бизе
Ашказаны асты бизе — умырткалыларның аш кайнату әгъзасы. Анатомик-физиологик хосусыятләренә күрә, тышкы (экзокрин) һәм эчке (эндокрин) секреция бизе; панкреатик ширә (сок) һәм дә инсулин вә глюкагон гормонннарны бүлеп чыгара; алар турыдан-туры канга үтеп, күмертудыргыч (углевод) һәм дә майлар алмашуны башкара; азык үзләштерүдә катнаша. Ашказаны асты бизе катлаулы төзелгән катнаш бизләр төркеменә керә. Ул зурлыгы ягыннан бавырдан соң икенче урында тора. Корсак куышлыгында, ашказан артында, унике илле эчәккә якын, умырткалыкка аркылы билнең 1-2 умырткасы дәрәҗәсендә урнашкан. Озынлыгы 12—18 см, авырлыгы 70—80 г чамасы, бизнең беректерүче тукымадан гыйбарәт капсуласы бик нәзек. Биз күзәнәкләре ашказан ширәсен бүлеп чыгара. Ашказаны асты бизенең чыгару юллары эреләшеп һәм бер-берсенә кушылып барып, баш чыгару юлына коя, бу юл биз буйлап барып, гомуми үт юлы белән бергә уние илле эчәккә ачыла. Ашказаны асты бизе авырулардан панкреатит, шешләре хасил булуы, инсулин эшләп чыгаруның бозылганда шикәр диабеты күзәтелә.
Топика (Иллинойс)
Топика  — Америка Кушма Штатларының Иллинойс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Ашказаны асты бизе
Кешенең ашказаны асты бизе
·       Ашказаны асты бизе (pancreas) эпигастрий өлкәсендә корсакның арткы тышчасында ашказаны артында урнашкан. Аның сул өлеше сул кабырга асты өлкәсендә кадәр җитә.
Топика (Иллинойс)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Ашказаны асты бизе
Кешенең ашказаны асты бизе
·       Бизнең арткы өслеге аскы куыш венага һәм аортага яндаш булып тора. Алдан һәм астан биз корсак ярысы белән капланган.
Топика (Иллинойс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ашказаны асты бизе
Кешенең ашказаны асты бизе
·       Ашказаны асты бизен баш, гәүдә һәм койрык өлешенә бүләләр.
Ашказаны асты бизенең башы
·       Ашказаны асты бизенең башы (caput pancreatis) уникеилле эчәк белән чолгап алынган һәм 1-2 нче бил умырткасы биеклегендә урнашкан.
·       Ашказаны асты бизе уемы (incisura pancreatis) ашказаны асты бизенең башын гәүдәсеннән аера (шул урында ашказаны асты бизенә өске җыерча артериясы һәм вена яндаш булап тора).
Ашказаны асты бизенең гәүдәсе
·       Ашказаны асты бизенең гәүдәсе (corpus pancreatis) өчпочмаклы формалы һәм шуңа күрә аның өч өслеге бар.
o  Алгы өске өслеге (facies anterosuperior) батынкы һәм ашказанына тиеп тора. Баш белән гәүдә тоташкан урыны янында кечкенә карын маена юнәлгән бәләкәй калкулык бар – майлык калкулыгы (tuber omentale).
o  Арткы өслек (facies posterior) корсакның арткы тышчасына юнәлгән.
o  Алгы өске өслек (facies anteroinferior) аска һәм бераз алга карый.
·       Өч өслек бер-берсеннән өч кырый белән бүленгән – өске, алгы һәм аскы.
Ашказаны асты бизенең койрыгы
·      Ашказаны асты бизенең койрыгы (cauda pancreatis) башыннан өстәрәк урнашкан һәм талакның аскы өлешенә кадәр җитә.
Ашказаны асты бизенең юллары
·       Ашказаны асты бизенең юлы (ductus pancreaticus) гомуми үт юлы белән тоташып гомуми тишек белән 12 и.э зур имчәгенә ачылалар.
·       Ашказаны асты бизендә  гомуми юлга өстәвенә, гадәттә, өстәмә ашказаны асты бизенең юлы (ductus pancreaticus accesorius) бар, сыекчаны ашказаны асты бизенең баш өлешеннән җыеп, 12 и.э. кечкенә имчәгендә ачыла.
Төзелеше
Ашказаны асты  бизен 2 өлешкә бүләләр:
·      Тышкы секретор өлеше. Бизнең төп өлеше  панкреатик сыекча эшләп чыгара, анда ашкайнату ферметлары бар  (амилаза, липаза, трипсин); сыекча язылган юллар белән 12 и.э.чыгарыла.
·      Эндокрин өлеше (эчке секреция). Бизнең кечкенә өлеше ашказаны асты бизенең (Лангерганс) утраучыклары (insulae pancreaticae) дип атала, ул күзәнәкләр төрле гормоннар (мәсәлән, инсулин һәм глюкагон, алар канда шикәр күләмен көйлиләр) эшләп чыгарып, кан тамырларына аларны тапшыра.
Майялар
Ма́йялар – күп мәгънәле сүз.
Белчаршак (Бала)
Белчаршак (Belçarşak) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Бала илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ясенки
Ясенки (Ясенкі ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Добрушский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ваду-Негрилесей
Ваду-Негрилесей — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Аранец
Зур Аранец — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 86 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Vayno Välyas
Vayno Välyas (28 mart 1931, Külaküla, Emmaste vulısı, Hiyyumaa öyäze, Estoniä) — säwit däwlät eşleklese, diplomat.
Tärcemäi xäle
Kärdla bistäsendä mäktäpne, Tartu däwlät universitentınıñ tarix fakultitın (1955) betergän. 1949 yıldan kamsamul häm partiä eşendä: Hiyyumaa öyäz kämititeneñ bülek mödire, Tartu däwlät universitetınıñ kamsamul oyıştıruçısı (kamsurgı), Estoniä kammunistik partiäseneñ Tartu şähär häm ölkä kämititläre sikritäre, Estoniä leninçıl kammunistik yäşläre berlegeneñ üzäk kämitite berençe sikritäre. 1961 yılda EKP üzäk kämitite äğzası. 1980 yılda millätçel qaraşları öcen partiä eşennän diplomatik xezmätkä küçerelä häm 1980-1988 yıllarda SSRBnıñ Venesueladağı, Trinidad häm Tobagodağı häm Nikaragwdağı ilçese wazıyfaların başqara. 1988 yıldan soñ EKPnıñ berençe sikritäre. Säwitlär Berlege tarqalğaçtın 1995 yılğa xätle Eston demokratik eşçelär partiäse başlığı.
Уауа
Уауа — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Җигән (Ишембай районы)
Җигән авылы (Ишембай районы) (Зигановка, Егән) — Башкортстан Җөмһүриятенең Ишембай районының Макар авыл советында урнашкан рус авылы.
Исеме Җигән (рус. Зиган, башк. Егән) елгасы исеменнән алган.
Авылның урамнары:
Береговка һәм Ивановка дигән авыллар ― Җигән авылының микрорайоннары. Макар авылына кадәр 7 километр.
Уң Рассоха (Сула кушылдыгы)
Уң Рассоха  — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Сула елгасының уң ярына тамагыннан 211 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Көһнәгышлаг (Агстафа)
Көһнәгышлаг  (Köhnəqışlaq ) — Әзербайҗанның Агстафа районына караган авыл.
(17260) 2000 JQ58
(17260) 2000 JQ58 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 6 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 JQ58» саналган.
Вильяр-де-Саманьего
Вильяр-де-Саманьего — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Билгесез очучы объектлар
thumb|100px|right|[[1952 елның 31 июльдә Пассория, Нью-Җерсидә күзәтелгән БОО]]Билгесез очучы объектлар (Unidentified Flying Object, UFO) - феномен, траекториясе, гомуми динамикасы вә януы белгечләр тарафыннан өйрәнелүгә карамастан аныклана алынмаган, һичнинди мантыйгый, һәммәгә төшенерлек булган мәгънәгә ия булмаган күктә яки Җир йөзендә күзәтелгән җисем яки яктылык. Билгесез очучы объектларның пәйда булуы — аномаль күренеш.
Массакүләм мәдәнияттә НЛО астында еш кына танылмаган очучы объект күз алдында тотыла, аның барлыкка килүе акыллы существа җирләренә визит белән ассоциацияләнә. Күп кенә кешеләр, шул исәптән рәсми затлар һәм галимнәр, шикләнеп карый мөмкинлекләренә әлеге визитлар һәм ышанабыз, дип НЛО — бу неизученное табигый яки аэрокосмик күренеш. Киресенчә, элеккеге кайбер рәсми затлар, Хәрби һәм космонавтлар (шул исәптән ай астронавты Эдгар Митчелл, аннан парапсихология белән мавыккан), хезмәттән киткәннән соң, НЛОНЫҢ башка планетадан чыккан Тарафдарлары була.
Мосс-Бич (Калифорния)
Мосс-Бич  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мосс-Бич халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(9656) 1996 DK1
(9656) 1996 DK1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кирилл Князев
Кирилл Кнәзев (Кирилл Леонидович Князев,, — , ) — Россия һоккейчесе (һөҗүмче), Гагарин кубогы иясе (2013), Беларус чемпионы (2006).
Әхмәтҗан Мостафин (1902)
Әхмәтҗан Мостафин (Әхмәтҗан Мостафа улы Мостафин,, – , ) – мөселман дин эшлеклесе, Мәскәү җәмигъ мәчете имам-хатыйбы (1956-1986), Үзәк мөселман диния нәзарәте мөфтие вазыйфасын башкаручы (1974-1975).
Плайштайн
Плайштайн — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Наиплер (Дурсунбей)
Наиплер (Naipler) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казе Мантоет (Тревизо)
Казе Мантоет — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Мантоет Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Монторйоль (Ло һәм Гаронна)
Монторйоль — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Юссон-ан-Форе
Юссон-ан-Форе — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Аксья
Аксья (Axiat) — Франциянең Арьеж департаментына караган коммуна, От-Арьеж кантонына карый.
Яскиня
Яскиня (Яскіня ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Шемлаку-Мик
Шемлаку-Мик — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сентенниал (Колорадо)
Сентенниал  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сылтамалар
Сентенніал (Колорадо)
Китамото
Китамото — Япония дәүләтенең Сайтама префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Китамото шәһәре 1971 елның 3 ноябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 69903 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 3523 кеше тәшкил иткән.
Булат (Уй районы)
Булат (Булатово) — Чиләбе өлкәсенең Уй районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: татарлар (5%), башкортлар (90%).
Вондзин (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Вондзин  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Бирсә
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, инештән Верхнеуральск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Вондзин (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Будзислав-Косьцельни
Будзислав-Косьцельни — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белчынар (Чамлыяйла)
Белчынар (Belçınar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Чамлыяйла илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).