cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Евгений Калинин
Евгений Калинин (Евгений Павел улы Калинин,, — , ) — сәясәтче. 1905-1907 еллар инкыйлабында катнашучы. 1917 елда Петроград эшче һәм салдат депутатлары шурасы әгъзасы, шул ук елның 16 августыннан Вакытлы хөкүмәтнең Казан хәрби бүлгесендәге кәмисәре. Казанда Совет хакимияте урнаштырылганда кыска вакытка кулга алынган. 1917 елның октябреннән Совет хакимиятенә каршы сугышкан.
Гуарарапис
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Вузан
Вузан — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Лун-Вож (Потью кушылдыгы)
Лун-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Потью елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Червенцице
Червенцице — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Лун-Вож (Потью кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Посуэло-де-ла-Орден
Посуэло-де-ла-Орден — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Лун-Вож (Потью кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Червенцице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Посуэло-де-ла-Орден
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Инли (Күтахья)
Инли (İnli) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Күтахья илчесенә караган бер авыл (köy).
Прайсвилл (Алабама)
Прайсвилл  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(13635) 1995 WA42
(13635) 1995 WA42 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 22 ноябрендә галинәр тарафыннан Ок-Ридж обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 WA42» саналган.
Гурки (гмина Карчмиска)
Гурки  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ванди-Яха
Ванди-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Яда-Яходы-Яха елгасының сул ярыннан 129 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 48 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD128016
HD128016 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
(6393) 1990 HM1
Тарихы
1990 елның 29 апрелендә Х. Сиодзава, М. Кидзава тарафыннан Фудзиэда обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 HM1» саналган.
Равил Закиров (1946)
Бу авыл хуҗалыгы белгече турында мәкалә, укытучы турында моннан укыгыз
Закиров Равил Габделхак улы – авыл хуҗалыгы белгече, Татарстан АССР атказанган зоотехнигы (1985).
Яшүсмер чоры
1946 елның 5 ноябрендә Янгул авылында туган. 1965 елда Яңгул урта мәктәбен тәмамлый. Шунда ук киң профильле механизатор һөнәре ала, «Яңа тормыш» колхозында комбайнчы ярдәмчесе булып эшли башлый. 1965-1968 елларда Совет Армиясендә хезмәт итә.
Зоотехник буларак хезмәте
Хәрби хезмәтен тәмамлагач Р.Закиров Тукай авыл хуҗалыгы техникумына керә һәм 1971 елда зоотехник белгечлеге алып чыга. 1971 елдан - «Яңа тормыш» колхозының баш зоотехнигы. 1980 елдан – колхоз рәисенең терлек азыклары җитештерү буенча урынбасары. Шушы чорда читтән торып укып Казан ветеринария институтының зооинженерия факультетын тәмамлый.
Авыл хуҗалыгы җитәкчесе
1981 елда Р.Закировны Чапаев исемендәге колхоз әгъзалары үз хуҗалыкларының рәисе итеп сайлыйлар. Бу хуҗалыкка ул 1990 елга кадәр уңышлы җитәкчелек итә. 1990-1994 елларда - «Яңа тормыш» колхозы рәисенең хуҗалык эшләре буенча урынбасары. 1994 елның маеннан бүгенгәчә - «Яңа тормыш» авыл хуҗалыгы продуктлары җитештерү кооперативы рәисе.
Р.Г.Закиров зур хуҗалыкның җитәкчесе буларак, алга карап, хуҗалыкның перспективасына йөз тотып эшли. Белгечләрне, тармак җитәкчеләрен дә шуңа юнәлтә. Нәтиҗәдә «Яңа тормыш» хуҗалыгы елның-елында иген культураларыннан тотрыклы югары уңыш ала, мул һәм сыйфатлы терлек азыклары хәзерли, терлекчелекнең югары продуктлылыгына ирешә. Хуҗалыкның матди-икътисадый базасы нык. Хезмәтне оештыруга игътибар зур. Ел саен киң күләмдә производство объектлары төзелә һәм сафка баса. 2003 елда, мәсәлән, хуҗалыктагы төзелеш эшләренең күләме 1,5 млн сумнан артык булды. Бу хуҗалык алдынгы тәҗрибә мәктәбенә әверелде – аның базасында ел саен район һәм республика семинарлары уза.
Хезмәтенең югары бәяләнүе
Хуҗалыклар ярышында ел саен төрле тармаклар буенча җиңү яулый. Хуҗалык күп мәртәбә республика Авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек министрлыгының, район хакимиятенең Мактау Таныклыгы, Дипломнарына, зур бүләкләргә лаек булды. 2004 ел нәтиҗәләре буенча «Яңа тормыш» кооперативы гомуми җитештерү-икътисадый күрсәткечләре буенча, терлекчелек өлкәсендә, дуңгыз ите җитештерүдә иң югары нәтиҗәләргә иреште һәм кабат район хакимиятенең Мактау Таныклыкларын, зур бүләкләр алды. Бу нәтиҗәләрдә хуҗалык җитәкчесенең төпле эшчәнлегенең хәлиткеч роле бәхәссез.
Мактаулы исеме һәм дәүләт бүләге
Авыл хуҗалыгын үстерүгә керткән олы хезмәтләре өчен Р.Г.Закировка 1985 елда Татарстан АССРның атказанган зоотехнигы дигән мактаулы исем бирелде. 1986 елда «Хезмәттәге батырлык өчен» медале белән бүләкләнде.
Чыганаклар:
Балтач энциклопедиясе, I том, 2006
Фолтешть (коммуна)
Фолтешть — Румыниянең Галац жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Дөнья кисәкләре
thumb|250px|Дөнья кисәкләре төрле [[төсләр белән билгеләнгән:
Австралия һәм Океанлык — шәмәхә; Азия — әфлисүн; Америка — яшел; Антарктида — зәңгәр; Африка — сары; Европа — кызыл.]]
Дөнья кисәкләре — коры җирнең регионнары, үзеңә кыйтгалар белән якын урнашкан утрауларны кертә.
Җир шарында 6 дөнья кисәген аералар:
Кыйтга һәм дөнья кисәге терминнарын бутарга ярамый.
Козагач (Акшеһир)
Козагач (Kozağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Акшеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Биг-Горн (Вайоминг)
Биг-Горн  — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Биг-Горн халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аксу (Назилли)
Аксу (Aksu) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Назилли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нове Межвице
Нове Межвице — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ястраба
Ястраба — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Масломйонца
Масломйонца — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гуарарема
Гуарарема — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Шайтанка (Салда кушылдыгы)
Шайтанка — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Салда елгасының уң ярыннан 46 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 24 км.
Котыг-Еган (Кече Мег-Тыг-Еган кушылдыгы)
Котыг-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Кече Мег-Тыг-Еган елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Шайтанка (Салда кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Котыг-Еган (Кече Мег-Тыг-Еган кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Згитоза (Порденоне)
Згитоза — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Овчинники (Киров өлкәсе)
Овчинники (Овчинники) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Николай Калинин
Николай Калинин (Николай Филипп улы Калинин,, — , ) — археолог, тарихчы. 1914-1921 елларда Чар, Сембер, Тәтеш, Казан шәһәрләре уку йортларында тарих укыткан 1921 елдан ТАССР дәүләт музеендә, 1942 елдан ССРБ ФА КФ Тел, әдәбият һәм сәнгать институтында. Казан шәһәре, Болгар, Иске Казан шәһәрлекләре, Рус Урматы территорияләрендә археологик казу эшләре белән җитәкчелек иткән.
(13636) 1995 YS2
(13636) 1995 YS2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Пурас
Пурас — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Инлиҗе (Симав)
Инлиҗе (İnlice) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Симав илчесенә караган бер авыл (köy).
Лихасельцы (Баранавицкий районы)
Лихасельцы  (Ліхасельцы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Баранавицкий районында урнашкан авыл.
Соч (Васлуй)
Соч — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чернихув (Силезия воеводалыгы)
Чернихув  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңа Иванай
Яңа Иванай — Татарстан Республикасының Яңа Чишмә районындагы авыл.
Почта индексы — 423196.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Рамил Габбасов
Рамил Равил улы Габбасов (1965, СССР, Красноярск) - рәссам, Россия Рәсәй рәссамнары Иҗади берлеге әгъзасы, Халыкара Сәнгать фонды әгъзасы.
Биографиясе
Габбасов Рамил Россиянең Красноярск шәһәрендә туган. Чаллы сәнгать училищесында, аннары С .Г. Строганов исемендәге Мәскәү дәүләт сәнгать-сәнәгать университетында «Интерьерлар, күргәзмәләр һәм реклама проектлау» бүлегендә укый. Шәхси һәм иҗтимагый интерьерлар дизайны белән актив шөгыльләнә.
1991 елдан - Россиядә һәм чит илләрдә сәнгать күргәзмәләрендә катнашучы. Эшләр Россия, Европа, АКШ һәм Кытайның шәхси һәм корпоратив җыелышларында урнашкан. Мәскәү өлкәсе Рәссамнар иҗтимагый берлеге әгъзасы, Халыкара Сәнгать фонды әгъзасы. Мәскәүдә яши һәм эшли.
Иҗаты
Рәссамның эшләре яхшы танлышлы. Барысы да бик гади, җиңел, саф язылган.
Рамилнең чәчәк натюрмортлары турында еш кына бу чәчәкләрнең салкын пыяла артында булуын әйтәләр. Һәм, чыннан да, затлы чәчәк бәйләмнәре чәчәкләрне каплыймы - салкын төтен, әллә якты кояшмы. Барысы да, ахыр чиктә, натюрмортны караучының кәеф һәм эчке хис моңына бәйле.
(6394) 1990 QM2
(6394) 1990 QM2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 22 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 QM2» саналган.
Форешть (коммуна)
Форешть — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ксамб
Ксамб — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Гуарасаи (Сан-Паулу)
Гуарасаи  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Фуссе-Пере
Фуссе-Пере — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Расвож (Потью кушылдыгы)
Расвож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Потью елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нове Мистшевице
Нове Мистшевице — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Почмак
Геометриядә ноктадан һәм шул ноктадан чыгучы ике нурдан торган геометрик фигура почмак дип атала. Почмакның түбәсе О хәрефе белән билгеләнсә, ОА һәм ОВ нурларын – почмакның яклары дип атыйлар.
Почмакны билгеләү өчен \angle билгесе кулланыла (бу билгене 1634 елда француз математигы Пьер Эригон тәкъдим иткән).
Николаевский (Мари Ил)
Николаевский (Николаевский, Николаевский) — Мари Илнең Звенигово районында урнашкан пүчинкә.
Почмак
Почмакның үлчәме булып ОА нурын O түбәсе тирәли борып ОВ торышына күчерү зурлыгы тора. Почмакларны градуслы үлчәү системасы буенча үлчәү берәмлеге итеп градус – нурны аның тулы әйләнешенең 1/360 өлешенә борудан хасил булган почмак алына. Тулы әйләнеш 360 градусны тәшкил итә. Градус 60 минутка, минут 60 секундка бүленә.
Выборг районы (Ленинград өлкәсе)
Выборг муниципа́ль райо́ны (Выборгский муниципа́льный райо́н) — Ленинград өлкәсе составындагы муниципаль берәмлек. Территориясе — 7431 км², халкы — 199 571 кеше (2019). 7 шәһәр һәм 5 авыл җирлеген үз эченә ала. 1940 елның июлендә барлыкка килгән Административ үзәге — Выборг шәһәре
Николаевский (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (94,9%), руслар (3,2%).
Почмак
Почмакларның төрләре
Ике өстәмә нур белән ясалган почмак - җәелгән почмак дип йортелә. Җәелгән почмак 180 градуска тигез. Нуль почмак 0 градуска тигез. Тулы почмак 360 градуска тигез.
Выборг районы (Ленинград өлкәсе)
Географик урнашу
Чикләшә:
Почмак
Почмакларның төрләре
Уртак ОВ ягы һәм уртак О түбәсе булган ике почмак - чиктәш почмаклар дип атала. Бу почмакларның калган ике ОА һәм ОС яклары бер-берсенең дәвамы булып тора.
Берсен икенчесе өстенә салгач тәңгәл килгән почмаклар - тигез почмаклар дип йөртелә.
Поршдорф
Поршдорф (Porschdorf) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Почмак
Почмакларның төрләре
Түбәләре уртак, бер почмакның яклары икенче почмак якларының дәвамы булып торган ике почмак - вертикаль почмаклар диелә.
Поршдорф
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Почмак
Почмакларның төрләре
Үзенең чиктәш почмагына тигез булган почмак - туры почмак дип йөртелә. Туры почмак 90 градусны тәшкил итә. Туры почмактан кечерәк булган почмакны - кысынкы почмак диләр. Кысынкы почмак 90 градустан кечерәк була. Туры почмактан зуррак булган почмакны - җәенке почмак диләр. Җәенке почмак 90 градустан зуррак була.
Гурки (Парчивский повяты)
Гурки  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бондюрант (Вайоминг)
Бондюрант  — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бондюрант халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Матиева
Матиева — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монтескью (кантон)
Монтескью — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
(13637) 1995 YO3
(13637) 1995 YO3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 27 декабрендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 YO3» саналган.
Гуараси (Парана)
Гуараси  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Юрка (Луковой кушылдыгы)
Юрка — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луковая елгасының сул ярыннан 11 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тагил елгасыТүбән Тагил каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рабано
Рабано — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Головино (Әртә шәһәр округы)
Головино (Головино) — Свердловск өлкәсенең Әртә шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (25%), чирмешләр (75%).
Ятов
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Лихасельцы (Пружанский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Ятов
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Провиденс (Алабама)
Провиденс  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йосыф Байгилдин
Йосыф Байгилдин (Йосыф Мөхәммәтҗан улы Байгилдин,, — , ) — химик-технолог. 1944-1957 елларда Тула өлкәсе Алексин химия комбинатында. 1957-1961 елларда КХТИдә эшли. 1961-1974 елларда Казан химия заводында баш инженер, 1975-1987 елларда Химия продуктлары фәнни-тикшеренү институтында. Махсус машиналар житештерү технологиясен яхшыртуга зур өлеш керткәне өчен СССР Дәүләт бүләге бирелә (1953).
(6395) Hilliard
(6395) Hilliard — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 21 октябрендә Ё. Кусида, О. Мурамацу тарафыннан Yatsugatake обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 UE1» саналган.
Кукры-Игол (Зур Мег-Тыг-Еган кушылдыгы)
Кукры-Игол — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Зур Мег-Тыг-Еган елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Кукры-Игол (река)
Форотик (коммуна)
Форотик — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Зеноле-Боско
Зеноле-Боско — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Зеноле-Боско Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Tesla (ülçäw berämlege)
Tesla - Si sistemasında magnit induktsiäseneñ ülçäw berämlege, 1 Tesla magnit qırına perpendikulär bulğan 1 metr ozınlıqlı 1 amper elektr ağımı köçe ütkän turı ütkärgeçkä 1 Nyuton köç tä'sir itä.
Si sistemasında 1 Tesla = kg·s−2·A−1 yäki Wb/m 2
Джорджтаун (округ Квитмен, Джорджия)
Джорджтаун  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Tesla (ülçäw berämlege)
1 Tesla = 10 000 Gauss
Джорджтаун (округ Квитмен, Джорджия)
Тарихы
Джорджтаун шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Варседа-Яха
Варседа-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вар-Яха елгасының сул ярыннан 30 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Черниця (Силезия воеводалыгы)
Черниця  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Варседа-Яха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об култыгы бассейныннан көнбатыштагы елгалар. Кече елга бассейны — Об, Төньяк Сосьва кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Черниця (Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Козагач (Бозкыр)
Козагач (Kozağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Конья иле Бозкыр илчесенә караган бер авыл (köy).
Инлиҗе (Синҗик)
Инлиҗе (İnlice) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Синҗик илчесенә караган бер авыл (köy).
HD128075
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Шавань-ан-Пае
Шавань-ан-Пае — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Гуараси (Сан-Паулу)
Гуараси  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Соч (Штефан-чел-Маре, Нямц)
Соч — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Венедикт Курилов
Венедикт Курилов ( 1867 - 1921 ) - Россия химигы, органик булмаган, органик, физик һәм аналитик химия белгече; Мәскәү университетының химия докторы.
Биография
Венедикт Викторович Курилов 1867 елның 14 мартында Вологда губернасында крестьян гаиләсендә туган. Ул Санкт-Петербург һәм Казан университетларында югары белем алган; соңгысында 1889 елда физика-математика факультетының математика бүлеген тәмамлый.
1893-1894 елларда - Санкт-Петербург университетының лаборанты. Бер үк вакытта 1893 елдан Карл Май мәктәбендә укыта башлый.
1895 елдан - химия магистры. Ул чит илгә җибәрелә һәм 1896-1898 елларда Х. В. Б. Розебом (Амстердам университеты), В. Ф. Г. Нернст (Геттинген университеты), Кюстер ( Бреславль), Я. Һ. Вант Һофф (Берлин университеты) лабораторияләрендә эшли.
1898-1899 елларда - Санкт-Петербург университетының приват-доценты. «Учение о химическом равновесии», 1899-1890 елларда «Краткий курс физической химии» курсларын укыта.
1900 елның көзеннән Екатеринослав югары тау мәктәбендә гомуми химия буенча ординар профессор, аннары Варшава (1909-1915) һәм Ростов (1915-1921) университетлары профессоры.
1921 елның 8 февралендә үлә.
Төп фәнни хезмәтләре химия тигезлекләрен өйрәнүгә, шулай ук химиядә эволюция принцибын куллану белән бәйле химик кушылмаларны классификацияләү мәсьәләләренә багышланган.Органик булмаган комплекслы кушылмаларны, аерым алганда аммиакатларны өйрәнә.
Курилов органик булмаган, органик, физик һәм аналитик химия хезмәтләреннән тыш, төрле социаль сораулар буенча мәкаләләр яза.
1903 һәм 1904 елларда Екатеринослав губернасы халык укытучылары  өчен гомуми белем бирү курслары оештыра.
Иҗтимагый-сәяси
Иҗтимагый сораулар буенча В.Курилов имзасы белән дә, П. Алмазов һәм Ив.Тучков тәхәллүсләре белән дә вакытлы матбугатта төрле язмалары басылып чыккан.Соңгы хезмәтенең берсе -  «Первоначальные задачи государственной думы» (1905) брошюрасы.
Тарихи
Редакцияләнгән:
һәм бастырган
Нове Мишево
Нове Мишево — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зәкәрия Әхмәрев
Зәкәрия Әхмәрев (Зәкәрия Яхъя улы Әхмәрев,, — , ) —   журналист, өлкәне өйрәнүче, педагог. Муса Җәлил, Шамил Госманов һәм башкалар иҗатына багышланган мәкаләләр авторы.
Гурна-Овчарня
Гурна-Овчарня — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Боулдер (Вайоминг)
Боулдер  — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Гурна-Овчарня
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Боулдер (Вайоминг)
Географиясе
Боулдер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Монтескью (коммуна)
Монтескью — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Мөхәммәтсадыйк Габдуллов
Мөхәммәтсадыйк Габдуллов (Мөхәммәтсадыйк Габдлмәҗит улы Габдуллов,, — , ) — мөселман дин эшлеклесе, Түбән Тагил мәдәни-икътисади һәм хәйрия җәмгыятенә нигез салучыларның берсе, Түбән Тагил мәчете имам-хатыйбы (1907-1923).
Әбү Хәмид әл-Гарнати
әл-Гарнати́ (الغرناطۑ) Әбү Хәмид Мөхәммәт ибне Габдеррәхим әл-Андалуси (1080, Гренада - 1169/70, Сүрия), гарәп сәяхәтчесе.
Фәнни эшчәнлеге
«Мугърибен бәгыд гаҗаиб әл-Мәгъриб» («Мәгърибнең кайбер гаҗәеп хәлләрен бәян итү», кулъязма күчермәсе Мадридта Тарих академиясе китапханәсендә саклана) һәм «Төхфәт әл-әлбаб вә нөхбәт әл-гаҗәб» («Акыл бүләге вә гаҗәеп хәлләр», 26 га якын кулъязма күчермәсе сакланган) хезмәтләре авторы. Аның хезмәтләрендә Көнчыгыш Европа, шул исәптән Идел буе Болгары турында мәгълүматлар бар, Болгар шәһәре һәм анда яшәүчеләр хакында тәфсилләп бәян ителә, Идел буе халыкларының легендалары һәм риваятьләре урнаштырылган, Ягъкуб бине Ногманның «Болгар иле тарихы» («Хәдис Болгари») әсәреннән (11 йөз) өзекләр китерелә.
Мацейовице (Кече Польша воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әбү Хәмид әл-Гарнати
Чыганаклар
Татар энциклопедиясе
Пречендорф
Пречендорф (Pretzschendorf) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Геннадий Калистратов
Геннадий Калистратов (Геннадий Григорий улы Калистратов,, — , ) — спортчы (көймәләр модельләштерү спорты). ССРБның атказанган спорт остасы (1983), ССРБ (1971-1990), Европа (1975, 1977), һәм дөнья (1979, 1981, 1986) чемпионы.
Континент
thumb|300px|Кыйтга моделләре
thumb|300px|[[Мәйданны һәм халык санын чагыштыру]]
Барлык кыйтгаларның тулы мәйданы 148 647 000 км², яисә Җир шарының мәйданыннан 29 %(510 065 600 км²).
(13638) Fiorenza
(13638) Fiorenza — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
(6396) Schleswig
(6396) Schleswig — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 15 гыйнварында Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 AO3» саналган.
Аныб (елга)
Аныб — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Прупт елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Вычегда, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Фрата (коммуна)
Фрата — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Лихачы (Пружанский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Ямная (Нелобка кушылдыгы)
Ямная — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Нелобка елгасының уң ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тагил елгасыТүбән Тагил каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гуарасиаба (Минас-Жерайс)
Гуарасиаба  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Рамиро
Рамиро — Испаниянең Вальядолид провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Диллард (Джорджия)
Диллард  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан шәһәр.
Чижовице (Силезия воеводалыгы)
Чижовице  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Диллард (Джорджия)
Тарихы
Диллард шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чижовице (Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шавань-ле-Реду
Шавань-ле-Реду — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Иффиньяк
Иффиньяк (Yffiniac) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Трегё кантонына карый.
Лукас-Еган (Кече Мег-Тыг-Еган кушылдыгы)
Лукас-Еган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга  Кече Мег-Тыг-Еган елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклар бассейны Васюганнан Вагага кадәр, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ключи (Нулин районы)
Ключи (Ключи) — Киров өлкәсенең Нулин районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Абрагам (Галанта)
Абрагам  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Зливия
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ил-76
Ил-76 (НАКО кодификацияләре буенча:: Candid — «тугрылыклы, самими») — Ильюшин ОКБ тарафыннан ясалган совет һәм россия авыр хәрби-транспорт очкычы. Серияле җитештерү Үзбәкстан Совет Социалистик Республикасының (соңрак 🇺🇿) башкаласы Ташкәнттәге Чкалов исемендәге авиацион җитештерү оешмасында оештырылган иде.
Эшкәртү һәм җитештерү
1966 елның 28 июнендә Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦеның авиация сәнәгатьләр министрлыгы С.В. Ильюшина ОКБсына тапшырган хәрби-транспорт очкыч Ил-76 проектын башкару буенча тикшеренү эшләр үткәрергә.
Куллану
[[Файл:World operators of the Il-76.png|thumb|center|700px|Ил-76 очкычын кулланучы илләр
]]
Ил-76МД-90А
Ил-76МД-90А (Изделие-476) —
Ромашкино нефть чыганагы
Ромашкино нефть чыганагы (Ромашкинское нефтяное месторождение) — Идел-Урал нефть-газлы төбәгенең иң зур чыганагы. Татарстанның көньягында, Лениногорск районында, Әлмәттән 70 километр ераклыкта урнашкан.
Геологик нефть запаслары 5 млрд тонна белән бәяләнә. Исбатлаган һәм чыгаруга яраклы запаслар саны 3 млрд тонна белән бәяләнә.
Татнефть компаниясе тарафыннан эшкәртелә.
(13639) 1996 EG2
(13639) 1996 EG2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 10 мартында С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 EG2» саналган.
Казан университетының археология музее
Казан университетының археология музее, КФУ Халыкара мөнәсәбәтләр институтының археология музее (Археологический музей Казанского университета, Археологический музей Института международных отношений КФУ) – Казанда 1810-1927 елларда эшләп килгән, 1978 елда яңадан торгызылган музей. КФУның 2нче корпусында урнашкан.
Тарих
Казан университетының археология музеен оештыру эше XIX гасыр башында, 1810 елда борынгы акчалар һәм әйберләр сатып алудан башлана. XIX гасырның беренче яртысында музей ике кабинет — нумизматика кабинеты («мюнцкабинет») һәм борынгы әйберләр кабинеты эшчәнлегенә таяна. XIX гасыр уртасында музейда Аурупада иң зурлардан булган нумизматика барлыкка килә. 1878 елда IV Археология корылтае материаллары нигезендә Археология, тарих һәм этнография җәмгыятенең музее оеша.
Ике музей да 1927 елга кадәр эшләп килә, аннары күргәзмәләр җыеп алына. 1929 елда тупланмаларның күпчелек өлеше ТАССР үзәк музеена тапшырыла.
Яңа чор
1978 елда музей археология кабинеты нигезендә галим-археолог А. Х. Халиков (1929—1994) башлангычы белән янәдән торгызыла. Музей күргәзмәләре Идел-Чулман төбәге тарихы һәм археологиясе турында сөйли. Шулай ук Себер, Урта Азия, Төньяк Кавказ турында, борынгы Греция һәм борынгы Румның археология материаллары да бар.
Музей фондларында 150 мең саклау берәмлеге экспонат исәпләнә. Музейның иң эре тупланмаларында — таш гасыры кораллары, Ананий мәдәнияте коллекциясе, Идел буе-Урал буеның урта гасырлар истәлекләре һ. б. Безнең эраның IV-V гасырларындагы Турай курган каберлеге, Зур Тигәнәле угырлар (борынгы маҗарлар) каберлеге, Олы Тархан борынгы болгар чоры каберлеге материаллары һ. б. экспонатлар бар. Музей, күпчелек очракта, Казан университетының еллык археология экспедицияләреннән алып кайтылган табылдыклар исәбенә тулыландырыла.
Музейны булдыруда һәм баетуда Казан галимнәре (археологлар, нумизматлар, филологлар, хирурглар) Х. М. Френ (1782—1851), К. Ф. Фукс, А. Ф. Лихачев (1832—1890), Ф. И. Эрдман (1793—1863), А. А. Штукенберг, Н. Ф. Высоцкий (1843—1922), М. Г. Худяков, Н. Ф. Катанов, В. Ф. Смолин (1890—1932), Н. Ф. Калинин, А. Х. Халиков, Т. А. Хлебникова (1928—2001) һ. б. өлеше кергән.
Музей КФУ уку процессына бәйле рәвештә эшли. Киләсеңне алдан хәбәр итәргә кирәк. КФУ хезмәткәрләре һәм студентларыннан башкаларга, төркемнәргә керү түләүле. Телефоны +7(960) 292-09-83.
Гурники (гмина Юзефув)
Гурники  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Аксу (Испир)
Аксу (Aksu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Испир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мөхәммәтгали Закиров
Кыскача биографиясе
1907 елның 8 августында Нөнәгәр авылында урта хәлле крестьян гаиләсендә туган. Нөнәгәр мәктәбендә башлангыч белем ала. Укуын Чепья мәктәбендә дәвам итә. 1920 елда гаиләдәге сигез туган ятим кала һәм Мөхәммәтгалигә укуын ташларга туры килә. 1920-1924 елларда ул йорт хуҗалыгын алып бара, кече туганнарын карый. 1924-1926 елларда авылның таза тормышлы кешесе Корбангалиевтә батрак була. 1926 елдан Киров өлкәсенең Константиновка авылындагы пыяла заводында ташчы, урман кисүче булып эшли. Шушыннан 1929 елда эшче-крестьян Кызыл Армиясе сафларына алына, полк мәктәбендә укый, полктагы укытучылар хәзерләү курсларына җибәрелә. Курсларны тәмамлагач хезмәттәшләрен укыта.
Туган төбәктә укытучы хезмәте
1931 елда туган авылына кайта һәм балалар укыта башлый. Бер ел Борнак башлангыч мәктәбе мөдире була. 1933 елда район мәгариф бүлеге аны белемен тирәнәйтү максаты белән Чистай педагогия техникумы каршындагы курсларга җибәрә. Аны тәмамлау белән  1935 елга кадәр Шода җидееллык мәктәбен җитәкли, актив җәмәгать эше алып бара, берничә ел элек кенә оештырылган колхозның партия ячейкасы секретаре була.
Район күләмендә җитәкчелек хезмәте
1935 елның апрелендә ВКП(б)ның Балтач район комитеты аны үз аппаратына инструктор итеп ала һәм 1937 елның октябрендә эшче-крестьян депутатларының район Советы башкарма комитеты рәисе итеп тәкъдим итә. 1941 елның ахырында  Татарстан Республикасының Краснокаршинск МТСының сәяси бүлеге начальнигы итеп билгеләнә. Сәяси бүлекләр бетерелгәннән соң 1943 елда хезмәт ияләре депутатларының Кайбыч район Советы башкарма комитеты рәисе итеп сайлана. 1944 елдан 1950 елга кадәр ВКП(б)ның Нурлат район комитетының беренче секретаре булып эшли.
1950-1952 елларда М.З.Закиров - республика партия мәктәбе тыңлаучысы. Аны тәмамлагач Калинин районына партия райкомының беренче секретаре итеп җибәрелә. 1959 елда районнарны берләштерү чорында Калинин районы Актаныш районына кушыла һәм М.Закиров 1963 елга кадәр КПССның Актаныш райкомының беренче секретаре булып эшли.
1963 елда районнар урынына колхоз-совхоз җитештерү идарәләре оеша. М.Закиров - 1963-1965 елларда Арча колхоз-совхоз җитештерү идарәсенең партия оешмасы секретаре.
Республика күләмендә җәмәгать эшләре
1952 елдан 1966 елга кадәр КПССның Татарстан Өлкә комитеты әгъзасы. Дүртенче (1955-1959), бишенче (1959-1963), алтынчы (1963-1967) чакырылыш Татарстан АССР Югары Советы депутаты, 1959-1967 елларда – аның Президиумы әгъзасы. КПССның егерме беренче съезды делегаты, КПСС Үзәк Комитетының 1961 елгы гыйнвар пленумы эшендә катнаша.
Дәүләт бүләкләре
М.З.Закиров биш мәртәбә Татарстан АССР Югары Советы Грамотасы белән бүләкләнде. 1959 елда аңа Бөтенсоюз халык хуҗалыгы казанышлары күргәзмәсенең алтын медале бирелде. 1950 елда «Почет билгесе» орденына лаек булды.
Вафаты
Тынгысыз һәм сәләтле җитәкче М.З.Закиров 1972 елның 1 маенда Казан шәһәрендә вафат булды, Яңа Бистәдәге татар зиратына күмелде.
Чыганаклар:
Балтач энциклопедиясе, I том, 2006
Нове Млодохово
Нове Млодохово — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Акъяр (Яңа Чишмә районы)
Акъяр — Татарстан Республикасының Яңа Чишмә районындагы авыл.
Халык саны — 450 тирәсендә. Почта индексы — 423190.
Тарих
XVII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
(6397) 1991 BJ
(6397) 1991 BJ — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Гуарасиаба (Санта-Катарина)
Гуарасиаба  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.
(6397) 1991 BJ
Тарихы
1991 елның 17 гыйнварында Ц. Хиоки, С. Хаякава тарафыннан Окутама обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 BJ» саналган.
Гуарасиаба (Санта-Катарина)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Боулдер-Флетс (Вайоминг)
Боулдер-Флетс  — Америка Кушма Штатларының Вайоминг штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Боулдер-Флетс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
HD128180
HD128180 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Юрий Калинин
Юрий Калинин (Юрий Павел улы Калинин,, — , ) — спортчы (академик ишкәк ишү). ССРБның спорт остасы (1961), ТАССРның һәм РФның атказанган табибы (1991, 1996), медицина фәннәре нәмзәте (1999). Россия чемпионаты (1957-1960), РСФСР халыклары спартакиядасы (1956, 1963, 1967, ТАССР җыелмасы составында), яшьләр арасында ССРБ чемпонаты (1959), «Спартак»ның үзәк шурасы беренчелеге (1965, 1967), халыкара регаталар (1961, 1966) җиңүчесе. 1968-1984 елларда Мамадыш үзәк район хастаханәсе баш табибы урынбасары
Пристевиц
Пристевиц (Priestewitz) — Алманиянең Саксония җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Соч (Ясси)
Соч — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Козагач (Мерам)
Козагач (Kozağaç) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Мерам илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мацеюв (Кече Польша воеводалыгы)
Мацеюв — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фрекецей (коммуна, Бреила)
Фрекецей — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Ратледж (Алабама)
Ратледж  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нурда
Нурда (Нурда, Нурда) — Мари Илнең Звенигово районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (83,3%), татарлар (16,7%).
Анатолий Калмыков
Анатолий Калмыков (Анатоли Николай улы Калмыков,, — , ) — зоотехник, селекцияче, авыл хуҗалыгы фәннәре докторы (1992), профессор (1993). 1973 елдан Казан ветеринария институтында, 1993-1996 елларда зоотехника кафедрасы мөдире.
Ләмберә татар педагогия укуханәсе
Ләмберә татар педагогия училищесы (Лямбирское татарское педагогическое училище) — Ләмберә авылында урнашкан булган уку йорты. 1935—1954 елларда эшләгән.
Укыту татарча һәм урысча көндезге уку формасында алып барылган. Уку йортында якынча 400 башлангыч сыйныфлар укытучысы хәзерләнгән (күбесенчә татар мәктәпләре өчен).
1954 елда ябылган.
Монтестрюк-сюр-Жер
Монтестрюк-сюр-Жер — Франциянең Жер департаментында урнашкан коммуна.
Ахундов
Ахундов (Axundov) — фамилия.
Шае-ле-Маре
Шае-ле-Маре — Франциянең Вандея департаментында урнашкан коммуна.
Иссандон
Иссандон — Франциянең Коррез департаментында урнашкан коммуна.