cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вудворд (Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воля-Польска (Минский повяты)
Воля-Польска  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бартимеус трилогиясе
Бартимеус трилогиясе (ингл. The Bartimaeus Trilogy) — Джонатан Страуд тарафыннан язылган фэнтези жанрындагы романнар сериясе. Трилогиягә өч китап керә: «Сәмәрканд амулеты», «Голем күзе» һәм «Птолемей капкалары». Китапта сурәтләнгән вакыйгалар альтернатив дөньяда булган Англиядә бара. Китапта сихерчеләр һәм җеннәр сурәтләнә.
«Сәмәрканд амулеты» китабы 2003 елда чыкты. «Голем күзе» исә дөньяны 2004 елда күрә. «Птолемей капкалары» исемле өченче китап Бөекбританиядә 2005 елда чыга. Китап татар теленә тәрҗемә ителмәгән.
Савиньи (Рона)
Савиньи — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Сааника
Сааника (Saanika) — Эстониянең Ляэнемаа өязендә урнашкан авыл.
Квир
Квир кешеләр — һетеросексуаль булмаучы һәм/яки цисгендер булмаучы һәм/яки икеле түгел булучы һәм/яки интерсекс булучы кешеләр. Мәсәлән, һомосексуаль, бисексуаль, пансексуаль, асексуаль, трансгендер, гендер кемлекләре икеле түгел һәм интерсекс кешеләр — квир.
Вентурия (Төньяк Дакота)
Вентурия  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вентурия шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Калинки
Калинки — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кахновка
Кахновка — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452157, — 80257820003.
Алан-Бәксәр
Алан-Бәксәр — Татарстан Республикасының Биектау районындагы авыл.
Халык саны — 319 тирәсендә. Почта индексы — 422723.
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Пестревень
Пестревень — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Алан-Бәксәр
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Пестревень
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(2425) Шэньчжэнь
(2425) Шэньчжэнь  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Алан-Бәксәр
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
(2425) Шэньчжэнь
Тарихы
1975 елның 17 мартында биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 FW» саналган.
Панчаятана (гыйбадәтханә)
Гадәттә Һинд дине гыйбадәтханәләре көнбатыш-көнчыгыш күчәре буенча төзеләләр. Шулай итеп, дүрт өстәмә изге урын төньяк-көнчыгышта, көньяк-көнчыгышта, көньяк-көнбатыша, төньяк-көнбатышта.
Бәрдибәк
Бәрдибәк яки Мөхәммәт Бәрдибәк (tat. lat. Bärdibäk, بردی بک 1359-1310) - Алтын Урда ханы  (1357-1359). Җанибәкнең улы һәм дәвамчысы.
Миһербансыз бастыру сәясәтен үткәргән хан.
Фарсы Иленә яу
Әтисе Җанибәк хан җитәкчелегендә 1356 елда Фарсы Иленә яуда катнашкан, шушы сугышта Алтын Урда җиңгәннән соң дәүләткә Азәрбайҗан кушылган һәм Фарсы Иленең Тәвриз шәһәрен басып алынган. Яудан соң Җанибәк улын Тәвриз хакиме итеп билгеләгән. Ләкин 1357 елда сугыштан кайткач Җанибәк авырып киткән һәм Бәрдибәк Тәвриздән Алтын Урда башкаласына ашыгып кайткан.
Хакимияткә килү
Җанибәк 1357 елда үлгән, кайбер чыганаклар буенча сугыштан соң үз үлеме белән авырып үлгән, рус чыганак буенча Бәрдибәк яклылары Җанибәкне үтергәннәр, Бәрдибәк идарә итүеннән рус үпкәләренә күрә рус чыганагы ышанычлы түгел.
Бастыру сәясәте
Бәрдибәк рәхимсез сәясәтен үткәргән: үз тәхетен югалтырга куркып туганнарын үтерергә боерык биргән. Нәтиҗәдә Бату хан нәселеннән 12 вәкилләр үтерелгән булган.
Бастыру сәясәте нәтиҗәсендә күп күренекле татар морзалары, аксөякләре көнбатышка, Литвага, Рус Олысына китәргә дучар булганнар. Алар арасында мәшһүр эшлеклеләр бабалары - Кутузовлар, Суворовлар, Болгаковлар, Бердяевләр, Толстой (Идрис морза), Нахимовлар (Нахыйм), Түргеневләр, Карамзиннар (Кара морза) һәм бүтән.
Обновление (гәҗит)
Обновление — иҗтимагый-сәяси гәҗит. «17 октябрь берлеге» фиркасенең Казан комитеты органы. 1906 елның 10 гыйнварннан 21 маена кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 104 саны чыга. Мөхәррир – Борис Варнеке.
Бәрдибәк
Эчке сәясәт
1358 елда Венеция сәүдәгәрләренә Кырым Олысында - Азак, Провато, Судак, Күктүбә шәһәрләрендә торырга һәм сәүдә итәргә рөхсәт биргән.
I типтагы нейрофиброматоз
Нейрофиброматоз — беренче чиратта нерв тукымасы күзәнәкләре үсеше бозылуы белән барган чир. Чиргә аутосом-доминантлы нәселдәнлек, тулы булмаган пенетрантлык һәм мутацияләрнең югары дәрәҗәсе  белән төрле экспрессивлык хас, генетик кимчелек 17q 11 локусында урнашкан. Чирнең ике төп төре бар: (а) I тип (1-НФ), (б) II тип (2-НФ). Ике төренә дә буынтыклы зарарлану хас, бу очракта 1 яки күбрәк дерматомалар чигендә зарарлану чикләнүе мөмкин. Иң еш очрый торган форма - 1-НФ (Реклингхаузен чире), очрау ешлыгы 1: 4000 тәшкил  итә.
Бәрдибәк
Эчке сәясәт
Гарәп тарихчысы Ибн Хәлдүнә буенча сарай даирәсендә бәкләрибәк вазифасында Мамай булган.
I типтагы нейрофиброматоз
Ачыклау күрсәткечләре
Диагноз кую өчен ике яки күбрәк түбәндәге симптомнар булырга тиеш:
Бәрдибәк
Түнтәрелеш. Бөек чуалыш чоры башлануы
1359 елда Көлпә (кайбер чыганак буенча Бәрдибәк энесе ) түнтәрелешне оештырган, түнтәрелеш нәтиҗәсендә Бәрдибәк һәм аның яклысы Туглы-бай үтерелгәннәр. Бәрдибәк үлгәннән соң Бату хан токымы тәмамлана һәм Алтын Урда көчле-кодрәтле дәүләт булудан туктый.
I типтагы нейрофиброматоз
Ачыклау күрсәткечләре
•      җенси җитлегүгә чаклы балаларда 6 яки аннан да күбрәк "сөтле кәһвә" төсендәге иң зур диаметры> 5 мм һәм  пубертаттан соң чорда> 15 мм таплар.
Бәрдибәк
Түнтәрелеш. Бөек чуалыш чоры башлануы
Бәрдибәк үлгәннән соң Алтын Урдада бөек чуалыш чоры башлана, рус кулъязмасында "великая замятня" дип йөртелгән.
I типтагы нейрофиброматоз
Ачыклау күрсәткечләре
•      2 яки аннан да күбрәк төрле нейрофиброма яки 1 плексиформалы нейрофиброма.
•      Култык һәм касык өлкәсендә сипкелләр.
•      Күрү нервы глиомасы.
•      Сөякнең чагылган аномалияләре шулардан псевдоартроз һәм ансыз төп сөякнең дисплазиясе, көпшәкле сөякләрнең кабык  катламы юкаруы
•      Иң якын туганда I типтагы нейрофиброматоз диагнозы бар (әни, әти, абый, апа, бала).
Билгеләре
1.    Баш эчендәге шешләр, гадәттә менингиома һәм глиома.
а)     тиренең аерым нейрофибромалары кечкенә йомшак шәмәхә төерләрдән (рәс. 24.52а) яки аяклы салынкы йомшаклык белән эрерәк ясалуларыннан гыйбарәт (рәс. 24.52б);
б)    тотып караганда төерле плексиформалы нейрофибромалар «челиле капчыкка» охшаган  (рәс. 24.52в). Кабакта урнашканда аңа S-сыман форманы бирә (рәс. 24.52г).
в)     таралган плексиформалы нейрофибромалар тирәнрәк һәм күбрәк күләмдә якындагы  тукымаларны зарарлый ала. Йомшак тукымаларның гиперплазиясе һәм артык тиренең  юан җыерчыклары сизелерлек деформациягә китерә ала (elephantiasis nervosa —  рәс. 24.52д).
3.     Сөлтәр патологиясе. Кыска буйлы, уртача чагылган макроцефалия (зурайган баш), йөз гемиатрофиясе, чөйсыман сөякнең зур  канаты булмау, сколиоз һәм көпшәкле сөякләрнең кабык катламы юкаруы.
4.     Тире  үзгәрешләре
•      «Сөтле кәһвә» төсендәге таплар (рәс. 24.52e) гомернең беренче елында барлыкка килә, зураялар һәм саны буенча  арталар; яшүсмерләр һәм өлкәннәрдә һәрвакыт 6 таптан артык була.
•      Култык өлкәсендәге сипкелләр гадәттә 10 яшьтә ачыклана һәм үзенчәлекле билге санала.
5.     Бәйләнешле чирләр. Яман шешләр, гипертензия һәм акылга артка калганлык.
Офтальмологик күренешләре
1.    Орбиталь
а)     күрү нервы глиомасы авыруларның якынча 15%-ында үсеш ала. Ул моно- яки билатераль  була ала, хиазма һәм гипоталамусны җәлеп итеп артка таралышы да мөмкин;
б)    күрү нервының башка шешләре. Нейролеммома, плексиформалы нейрофиброма һәм  менингиома;
в)     сфено-орбиталь энцефалоцеле чөйсыман сөякнең зур канаты булмау нәтиҗәсендә барлыкка килә.  Бу, гадәттә, шаусыз һәм калтыраусыз тибешле экзофтальмга китерә.
3.     Төсле  катлау зарарлануы
а)     Лиш төерләре гомернең 2-3 дистәсендә үсеш ала һәм вакыт белән авыруларның  95%-ында барлыкка килә;
б)    увеаның тумыштагы кайтарылуы сирәк очрый һәм тумыштагы глаукома белән бергә була ала;
в)     төсле катлау имчәкләре сирәк очрый.
4.     Мөгезкатлауның  чыгып торучы нервлары.
5.     Глаукома чагыштырмача сирәк очрый, гадәттә тумыштан һәм бер яклы була. Шул ук ягында глаукома белән авыруларның 50%-ында өске кабакның нейрофибромасы һәм бит гемиатрофиясе үсеш ала.
6.     Күз  төбе үзгәреше
а)     хориоидея невусы күп санлы һәм ике яклы була ала һәм алга таба яман шеш үсешенең югары  куркынычлыгы бар;
б)    тубероз склероздагы кебек челтәркатлау астроцитомалары бик сирәк очрый.
Глаукома
Гадәттә чир тумыштагы, берьяклы, глаукома барлык очракларда да үсеш алмый. Глаукома белән якынча 50% авыруда өске кабакның берьяклы нейрофиброматоз (рәс. 13.49а) яки  битнең шул ук ягында гемангиома була. Глаукома үсеше сәбәпләре түбәндәгеләр була ала.
•      АПК-ның нейрофиброматоз тукыма белән тыгылу өчен сулы сыекча агып китүе бозылу (рәс. 13.49б).
•      Увеаның тумыштагы кайтарылуы белән бәйле АПК-ның анатомия аномалиясе (рәс. 13.49в).
•      Керфексыман җисемнең нейрофиброматоз калынаюы белән бәйле төсле катлауның периферия өлеше күчүе чыгарган АПК-ның икенчел ябылуы.
•    Фиброваскуляр мембрана кыскаруы чыгарган АПК-ның икенчел синехиаль бикләнүе.
Кудэйшы
Кудэйшы (Кудэйшы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Эстепа
Эстепа — Испаниянең Севилья провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Агьоне
Агьоне (Aghione) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Гизоначча кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 33,88 км².
Волон (Верона)
Волон — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Волон Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Әл-Каһһар
Әл-Каһһәәр (الْقَهَّارُ) – Аллаһның 99 исеменең берсе.Каһер тамырыннан барлыкка килгән бу сүз «каһәр суксын, каһәр төшкере» кебек гыйбарәләр рәвешендә телебезгә кереп калган. Юк итүче, һәлак итүче димәктер. Аллаһ теләгән вакытта галәмдәге бөтен ярат¬каннарын шул ук вакытта юк итә ала. Теләсә, тәүбә итмәгән гөнаһлар-ны да юк итә ала. Тарихның төрле дәверләрендә яшәгән төрле-төрле милләтләр турында да хәбәребез бар. Әгәр Аллаһ, бу исемнәрдәге мәгънәне еш кулланса, җир йөзендә бик аз инсан калыр иде. Ләкин Ул Рахим исеме белән мәрхәмәт итәдер.
Обновлённая Россия (гәҗит)
Обновлённая Россия — иҗтимагый-сәяси гәҗит. 1906 елның 1-10 сентябрьләрендә Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 8 саны чыга.
Ветос
Ветос — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга  Чаньва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
NGC 7292
NGC 7292 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Мехово (Диңгез буе воеводалыгы)
Мехово  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Рөстәм Хәмитов
Рөстәм Зәки улы Хәмитов (1954 елның 18 августы, РСФСР, Кемерово өлкәсе, Драченино авылы) — Россия сәясәтчесе, 2010 елның 19 июленнән башлап 2018 елның 11 октябренә кадәр Башкортстанның иң югары урындагы заты.
Тормыш юлы
Хәмитов Рөстәм Зәки улы 1954 елның 18 августында Кемерово өлкәсендә туган. Әтисе Зәки Хәмитов (1930-1993) — галим, профессор, техник фәннәр докторы Балтач районының Штәнде авылында туган. Әнисе Рәйсә Сөнатулла кызы — мәктәптә математика укытучысы. Хәмитов үзен катнаш татар-башкорт гаиләдә тудым дип яза. 1993 елларда чыккан «Народные депутаты Башкирской ССР» җыентыгында милләте татар итеп күрсәтелгән. Башкортстан президенты вазифасына тәгаенләнгәч, милләтен башкорт дип атый башлый  , туган тел буларак башкорт телен билгели, рус телен белә һәм иркенчә инглиз телендә сөйләшә.
Техник фәннәр докторы.
1977 елда Бауман исемендәге Мәскәү югары техник училищесын «инженер-механик» белгечлеге буенча тәмамлый. Техник фәннәр докторы.
Хезмәт юлын Уфа моторлар җитештерү берләшмәсендә башлый.
1978–1986 елларда Уфа авиация институтында эшли.
1990 елда аны Башкортстан АССРы Югары Советына депутат итеп сайлыйлар. Югары Советның экология, табигать ресурсларын нәтиҗәле файдалану буенча комиссиясе рәисе була.
1994–1996 елларда — Башкортстанның тирә-як мохитне саклау буенча министры, 2000–2003 елларда — РФ Президентының Идел буе федераль округындагы тулы хокуклы вәкиле аппаратында БР буенча баш федераль инспектор.
2004 елда ул Су ресурсларының федераль агентлыгы җитәкчесе итеп тәгаенләнә.
2009 елның июленнән — «Русгидро» җәмгыяте идарәсе әгъзасы.
2018 елның 11 октябрендә – Республика көнендә Башкортстан башлыгы Рөстәм Хәмитов вазифасыннан китүен белдерде. "Бу минем шәхси карарым, ул төрле яклап уйланган, мин 2019 елда республика башлыгы сайлавында катнашмаячакмын. Минемчә, төбәк башлыклары мондый өлкән яшьтә эшчәнлеген туктату турында карарны вакытында кабул итәргә тиеш", диде Хәмитов.
2018 елның 11 октябрендә Уфада Хәмитовның отставкага китүе уңаеннан халык күңел ачулары булды.
Гаиләсе
Өйләнгән, ике баласы бар. Хатыны — Гөлшат Гафур кызы, һөнәре буенча табиб. Улы — Камил Хәмитов. Кызы — Нурия Хәмитова. Балалары Мәскәүдә яшиләр, эшлиләр.
Баннан
Баннан — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Подмелець
Подмелець — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Воля-Пражмовска
Воля-Пражмовска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Саара күла
Саара күла (Saara küla) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Валверде (Могадору)
Валверде  — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Хомонтово
Хомонтово — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пашки (Шаркавшчынский районы)
Пашки (Пашкі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Шаркавшчынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ырынбур мөхбире (гәҗит)
Ырынбур мөхбире — иҗтимагый-сәяси гәҗит. Ырынбур мөселман бюросы органы. 1917 елда Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә. Мөхәррир – Борһан Шәрәф.
Чекша (елга)
Чекша — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луза елгасының уң ярыннан 395 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Доруклу (Силопи)
Доруклу (Doruklu) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шырнак иле Силопи илчесенә караган бер авыл (köy).
Чекша (елга)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Әл-Вәһһәб
Әл-Вәһһәәб  (الْوَهَّابُ) – Аллаһның 99 исеменең берсе. Колларына каршылыксыз буларак санап бе¬термәслек дәвамсыз күп нигъмәтләр бирүче димәктер. «Бирү» фигыле без кешеләрдә дә бар. Әмма без биргәннәребездән һәрвакыт нинди дә булса файда көтәбез, ягъни безгә бирергә тиешләр дип уйлыйбыз. Аллаһ бездән бер нәрсә дә көтмәс. Аның колларына мохтаҗлыгы юк. Ул алардан бер нәрсә дә көтми. Аның бөтен теләгәне — колларының дөрес итеп гыйбадәт кылулары һәм бәхетле булуларыдыр.
Чыганак
Баулы мөхтәсибәте.
Саль-Арбюиссонна-ан-Божоле
Саль-Арбюиссонна-ан-Божоле — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Караклы (Канаш районы)
Караклы (Карăклă, Караклы) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429321. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216819001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700003700.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2134.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 608 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (98%).
(2036) Шерагул
(2036) Шерагул  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1973 елның 22 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1973 SY2» саналган.
ZNF286B
ZNF286B —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Виктор (Айдахо)
Виктор  — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Виктор шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Легьоново
Легьоново (Legionowo) — Польшаның Мазовия воеводалыгында урнашкан шәһәр.
Халык саны — 52400 кеше (2011).
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Легьоново Үзәк Европа вакыты (Central European Time, CET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +1:00 гә тигез.
Тарих
Шәһәр статусын 1952 елдан йөртә.
Халык
<div style=*font-size:88%*>
Агри (коммуна)
Агри — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Волонго
Волонго — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Волонго Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Глеб Василий улы
Глеб Василько улы (1237 — 13 декабрь 1278) — Белозёрск кенәзлегенең беренче кенәзе (1238—1278), Ростов кенәзе (1277—1278), Спасо-Каменный монастыренә нигез салучы.
Кызыклы фактлар
Сартакның кызы (чукынганнан соң Феодора) Ростов кенәзе Глеб Василий улында кияүдә булган, шулай итеп Бату улы Сартакның нәселе дәвамчылары арасында хәтта Явыз Иван һәм күп кенә башка рус аксөякләре дә булган.
Вудленд-Гайтс (Пенсильвания)
Вудленд-Гайтс  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вудленд-Гайтс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кодач
Кодач (Кодач) — Коми Республикасының Троицко-Печорск районында урнашкан авыл.
Климат
Кодач климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (100%).
Мехуцино
Мехуцино — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Инегази (Нилүфер)
Инегази (İnegazi) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Нилүфер илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кужы
Кужы (Кужы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Кызыл Октябрь (Чишмә районы)
Кызыл Октябрь — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452157, — 80257820004.
Верджел (Көньяк Дакота)
Верджел  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Калинко
Калинко — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Воля-Прошковска
Воля-Прошковска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пестрицу
Пестрицу — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Әр-Раззәк
Әр-Раззәәкъ (الرَّزَّاقُ) – Аллаһның 99 исеменең берсе. Яраткан барлыкларга ихтыяҗы булган ризыкларны күп итеп бирүче димәктер. Кайда яшәсә дә, Аллаһ үзе яратканнарга ризыкларын бирер. Әмма инсан, Раббым минем ризыгымны бирә, дип көтмәскә, киресенчә, эшләргә тиеш.
Чыганак
Баулы мөхтәсибәте.
Офык (журнал)
Офык — айлык ижтимагый-сәяси журнал. СБКФнең Татарстан өлкә комитеты журналы. 1937-1992 елларда Казан шәһәрендә атнага 2 тапкыр татар телендә нәшер ителә.
Верона (Төньяк Дакота)
Верона  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Верона шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бар (Ду)
Бар — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Санв
Санв — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Юрий Чуйков
Юрий Чуйков — биология фәннәре докторы (1995), Әстерхан дәүләт университеты профессоры, РФ атказанган экологы. Биологиягә һәм экологиягә караган 400 гә якын фәнни хезмәт авторы.
Вале-Бенфейту
Вале-Бенфейту — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Саарде
Саарде (Saarde) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Абадес
Абадес — Испаниянең Сеговия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Подмиль
Подмиль — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пашына
Пашына (Пашына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Вудлин (Пенсильвания)
Вудлин  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Хомонтовце
Хомонтовце — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вудлин (Пенсильвания)
Географиясе
Вудлин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Хомонтовце
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вудлин (Пенсильвания)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 7293
NGC 7293 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Мжезино
Мжезино — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
ZNF287
ZNF287 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Калинкув
Калинкув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Волонго (Мантова)
Волонго — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Волонго Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Салым (Уй кушылдыгы)
Салым — Россия территориясеннән ага торган елга. Омск өлкәсе, Новосибирск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Уй елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Ишем кушылганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Очкын (гәҗит, Көңгер)
Очкын — иҗтимагый-сәяси гәҗит. ВКП(б)ның Көңгер округ комитеты, округ шурасы һәм шәһәр һөнәри берлекләр шурасы органы. 1926-1928 елларда Көңгер шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Кузьмицкага
Кузьмицкага (Кузьміцкага ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Кармами
Кармами (Аслă Мами, Кармамеи) — Чуашстанның Канаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429293. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97216864003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2100700003800.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 882 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (98%).
(4634) Сибую
(4634) Сибую  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1988 елның 16 гыйнварында М. Иноуэ, О. Мурамацу тарафыннан Kobuchizawa обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 BA» саналган.
Черемушка (Луза кушылдыгы)
Черёмушка — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Луза елгасының сул ярыннан 543 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Көньяк елгасы. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Воля-Пшипковска
Воля-Пшипковска — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Индуктивлык
Гомуми очракта болай языла: — бөтен магнит агымы
Туры озын үткәргеч өчен индуктивлык магнит кыры энергиясеннән чыгарыла.
Шулай итеп, бер секундада электр агымы 1 Амперга үзгәргәндә хасил булган үзиндукциясе көчәнеше (ЭЙК) индуктивлыкка тиң.
Шулай ук индуктивлык электромагнит кырының энергиясен билгели:
Югары ешлыкта ялгыз, хәттә туры үткәргеч тә кече индуктивлыгына ия, аны исәпкә алырга кирәк.
Үлчәнү
СИ системасында индуктивлык генри (Гн) белән үлчәнә. СГС, СГСМ системаларында ул сантиметрлар белән үлчәнә, 1 Гн = 109 см; 1 см = 1 нГн.
L билгесе Эмилий Ленц хөрмәтенә кабул ителгән.
Соленоид
биредә N - чорнамнар саны
Әл-Фәттәх
Әл-Фәттәәх. (الْفَتَّاحُ) – Аллаһның 99 исеменең берсе. «Ачу» тамырыннан ясалган бу исемнең мәгънәсе колларына бөтен җиңеллек ишекләрен ачучы, җиңеләйтү-че һәм нигъмәтләрен колларының алдына җәюче димәктер. Моны, Аллаһ колларына рәхмәт, гыйлем һәм мәгърифәт ишекләрен ачар, дип аңлаткан галимнәр дә бар.
Индуктивлык
Торроидаль кәтүк
Чиксез соленоид индуктивлыгы:
Әл-Фәттәх
Чыганак
Баулы мөхтәсибәте.
Индуктивлык
Торроидаль кәтүк
Шуннан торроидаль кәтүк индуктивлыгы иң яхшы якынчалыгы:
Озын туры үткәргеч
Озын туры үткәргеч индуктивлыгы өчен якынча тигезләмә:
биредә \mu_0 − магнит даимие,
Розалина Шаһиева (1945)
Розалина Шаһиева, Розалина Гомәр кызы Шаһиева (1945 елның 28 июне, ТАССР, Юдино районы, Бикет) — сәнгать белгече, шагыйрә, тәрҗемәче, рәссам. Татар һәм рус телләренә Гомәр Хәйям, Хафиз, Юныс Әмрә, Карачы Угълан әсәрләрен тәрҗемә иткән. Казан тарихы буенча китапларның гыйльми мөхәррире, тарихи пьесалар, либреттолар, мюзикллар, җырлар авторы. «Казан» милли-мәдәни үзәгендә Казанның 1000 еллыгына багышланган музейны оештыручы. ТР рәссамнар (1990), язучылар (2004) берлекләре әгъзасы. ТР атказанган сәнгать эшлеклесе (1993). «Казан утлары» һәм «Сөембикә» журналлары мөхәрририяте әгъзасы. «Казан» милли-мәдәни үзәге директорының фән буенча урынбасары (2008 елга кадәр). Татарстан Республикасының Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреаты (2017).
Тәрҗемәи хәле
1945 елның 28 июнендә Татарстан АССР Юдино районы (хәзерге Яшел Үзән районы) Бикит авылында туган. Әтисе Гомәр Казан музыка укуханәсендә укыган, әнисе Маһирәҗәп. 1950 елда Шаһиевлар гаиләсе Казанга күчә. Сеңлесе Кәүсәрия белән Казандагы ул вакыттагы бердәнбер татар мәктәбендә укый. Урта мәктәпне алтын медальгә, «филолог» белгечлеге буенча Казан дәүләт университетының рус филологиясе бүлеген кызыл дипломга (1969), «әдәбият белеме» белгечлеге буенча Тел, әдәбият һәм сәнгать институты аспирантурасын (1981) тәмамлаган. «Татар әдәбияты һәм сынлы сәнгатьнең бер-берсенә йогынтысы» (Взаимодействие татарской литературы и изобразительного искусства) темасына кандидатлык диссертациясе яклаган. Бер ел Казан дәүләт педагогия институтында рус әдәбиятыннан укыта. 25 ел ТР дәүләт сынлы сәнгать музеенда башта татар милли мәдәнияте бүлеге мөдире, соңрак өлкән фәнни хезмәткәр булып эшли. «Казан» милли-мәдәни үзәге директорының фән буенча урынбасары (2008 елга кадәр) булып эшли. Хәзерге көндә «Хәзинә» милли сәнгать галереясендә хезмәт куя.
Иҗаты
Кечкенәдән шигырьләр яза. 7нче сыйныфта укыганда шигырьләрен «Ялкын» журналы бастырып чыгара. 1966 елда Гомәр Хәйям шигырләрен татар һәм рус телләренә тәрҗемә итә башлый (2003 елда гына басылып чыкканнар). Берничә шигырь җыентыгы («Кара муенса» (1997), «Ниса» (2003)), «Чыңгызхан» һәм «Ефәк юлы» поэмалары авторы. Этнография буенча хезмәтләр яза, татар милли мәдәниятен пропагандалый, дөнья буйлап (Әбу-Даби (1995), Багдад, Мәскәү, Истанбул, Баку, Будапешт (1993), Петербург, Париж (2000), Һелсинки (2003) һ.б.) татар рәссамнарының күргәзмәләрен оештыручы-кураторы була, тәнкыйть мәкаләләре яза, көнчыгыш әдипләрен татарчага, татар шагыйрьләрен (Мөхәммәд Әмин, Кол Шәриф, Мөхәммәдьяр, Дәрдмәнд) русчага тәрҗемә итә.
Гыйльми эзләнүләре
Тикшеренү даирәсе: Татар китабы сәнгате, шамаилләр, хәзерге заман сынлы сәнгате. Татарстан сынлы сәнгатенә һәм аның аерым вәкилләренә багышланган уннан артык монографиясе, 200дән артык мәкаләсе бар.
Гаиләсе
Ике тапкыр кияүдә булган, ике ире дә — рус милләтеннән булган кызы Карина, журналист, шагыйрә, үз җырларының автор-башкаручысы, сценарийлар язучы, «Казан хәзинәсе» мюзиклы авторы. улы Радик, КХТИ тәмамлаган. кызы Иркә, филолог, икътисадчы белемнәре алган, хәзер Америкада яши.
Аюй
Аюй (Ahuy) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Фонтен-ле-Дижон кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6.4 км².
Вердон (Көньяк Дакота)
Вердон  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алексей Шретер
Алексей Шрөтер (, — )— ССРБ һәм Рәсәй ботанигы, ресурс белгече һәм флорист, биология фәннәре докторы, Бөтенрәсәй дару һәм ароматик үләннәр милли-тикшеренү институтының әйдәп баручы фәнни хезмәткәре, РФ атказанган фән эшлеклесе (2001). 320 дән артык фәнни мәкалә, 2 патент һәм 9 авторлык таныклыгы авторы.
Белянкино
Белянкино, Сәет авылы — Казанның Совет районындагы торак пункт.
Халык саны — 10 тирәсендә. Почта индексы — 420083.
Тарих
XVII гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Подмолник
Подмолник — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Очкын (гәҗит, Ылыс)
Очкын — иҗтимагый-сәяси гәҗит. ВКП(б)ның Ылыс шәһәр комитеты, шәһәр шурасы һәм шәһәр һөнәри берлекләр шурасы органы. 1932-1934 елларда Ылыс шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Саарду
Саарду (Saardu) — Эстониянең Ляэнемаа өязендә урнашкан авыл.
Доруксарай (Илич)
Доруксарай (Doruksaray) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Илич илчесенә караган бер авыл (köy).
Винчестер (Айдахо)
Винчестер  — Америка Кушма Штатларының Айдахо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Винчестер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сарсе (Рона)
Сарсе — Франциянең Рона департаментында урнашкан коммуна.
Бартеран
Бартеран — Франциянең Ду департаментында урнашкан коммуна.
Эмилия Штина
Эмилия Штина (, —, ) — альголог, биология фәннәре докторы (1956), профессор (1957), РСФСР Югары шурасы депутаты (1967-1971). Яңа фән юнәлешенә — туфрак альгологиясенә нигез салучы. 270 кә якын фәнни хезмәт авторы.
Мздово
Мздово — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вале-да-Мадре
Вале-да-Мадре — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Мздово
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вале-да-Мадре
Географиясе
Мәйданы —.
Песчана
Песчана — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Апостол Филипп
Изге Филипп (Φίλιππος) — Гайсә Мәсихнең унике апостолының (шәкертенең) берсе.
Инҗилләрдә
Филипп хакында Маттай (10:3), Марк (3:18), Лүк (6:14) Инҗилләрендә һәм Апостолларның эшләре китабында (1:13) китерелгән апостоллар исемлекләрендә хәбәр ителә.
Яхъя китергән Инҗилдә Филиппның Андрей һәм Петр белән бер үк шәһәрдән, ягъни Вифсаидадан булуы әйтелә. Ул дингә өченче булып килә. Үзе артыннан Нафанаилны — Апостол Варфоломейны да ияртә.
Гайсә күккә ашкач, Филипп Самариянең башкаласы Наблуста вәгазьләр сөйли, Газада, Азотта һәм Кайсариядә була.
Искәндәрияле Климент хәбәр итүенчә, Филиппның хатыны һәм кызлары булган. Ул Скифия һәм Фригиядә дин тараткан. Бу эшчәнлеге өчен аны, башын аска куеп, тәрегә асып үтерәләр. Башка риваятьтә исә башын кисүләре әйтелә. Һәрхәлдә, әлеге вакыйга 87 елда Кече Азиядәге Иераполь каласында булган, дип санала.
Хәтер
Рус православ чиркәвендә хәтер көне 14 ноябрьдә (яңа стиль буенча 27сендә) үткәрелә. Бу көнне Раштуа уразасы башлануга бер тәүлек калган була, шуңа күрә Раштуа уразасын да еш кына Филипп уразасын дип атыйлар. Католик чиркәвендә исә хәтер бәйрәме 3 майга туры килә.
Гностикларның Филипп Инҗиле исемле апокрифы бар (III – IV гасырларда язылган). Филиппның эшләре дип аталучы апокрифик текст сакланган.
Кузьмичы (Вавкавыский районы)
Кузьмичы  (Кузьмічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
NGC 7294
NGC 7294 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Хоронжиха
Хоронжиха — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Очкын (гәҗит, Ырынбур)
Очкын — иҗтимагый-сәяси гәҗит. ВКП(б)ның Ырынбур округ комитеты һәм округ башкарма комитеты органы. 1927 елда Ырынбур шәһәрендә татар телендә нәшер ителә, барлыгы 12 саны чыга. Мөхәррир – Заһит Шәркый.
(4376) Сигэмори
(4376) Сигэмори  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1987 елның 20 мартында Ц. Ниидзима, Т. Урата тарафыннан Ojima обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1987 FA» саналган.
Воля-Рафаловска (Мазовия воеводалыгы)
Воля-Рафаловска  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Волоне (Тревизо)
Волоне — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Вудсайд (Пенсильвания)
Вудсайд  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вудсайд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пашэньки
Пашэньки (Пашэнькі ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Әл-Галим
Әл-Галиим (الْعَلِيمُ) – Аллаһның 99 исеменең берсе. Һәр нәрсәне белгән, белүче димәктер. Аның белүенең чиге юк. Дөньяның башыннан ахырына кадәр мәңгелек булган һәм булачак һәр нәрсәне белер. Аның белеме кешеләрнең белеме кебек түгел, Ул ачык һәм яшерен һәрнәрсәне белер. Аның, гыйлеме галәмдәге һәрнәрсәне эченә алган. Кеше дә белем иясе. Ләкин кеше белеменең чикле булуы билгеле нәрсә. Кеше белемен арттыру өчен тырышырга тиеш. Гыйлемен арттырган саен, Аллаһы Тәгаләне тагын да яхшырак таныр һәм белер.
Очкын (журнал)
Очкын — педагогик журнал. 1923 елда Ташкәнт шәһәрендә татар телендә нәшер ителә.
Әл-Галим
Чыганак
Баулы мөхтәсибәте.
Вестгоуп (Төньяк Дакота)
Вестгоуп  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Вестгоуп шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сааре (Элва)
Сааре (Saare) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
Анатолий Квашнин
Анатолий Квашнин — Рәсәй хәрби-дәүләт эшлеклесе. РФ кораллы көчләре генераль штабы башлыгы — РФ саклану министрының беренче урынбасары (1997-2004), РФ президентының Себер федераль бүлгесендәге тулы вәкаләтле вәкиле (2004-2010). РФ каһарманы (1999), армия генералы (1997).
Мидлита
Мидлита — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калино (Польша)
Калино  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Энье-ле-Дюк
Энье-ле-Дюк (Aignay-le-Duc) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Энье-ле-Дюк кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 24.86 км².
Әлби
Әлби — Башкортстанның Чишмә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452141, ОКАТО коды — 80257825002.
Вале-да-Порка
Вале-да-Порка — Португалиянең Браганса округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Маршалл утраулары
Марша́лл Утраулары́ Җөмһүрияте́ (марш. Aolepān Aorōkin M̧ajeļ, ингл. Republic of the Marshall Islands) — Микронезиядә урнашкан дәүләт. Маршалл Утраулары, рәсми атамасы Маршалл Утраулары Җөмһүрияте (Маршалл телендә:Aolepān Aorōkin M̧ajeļ) Тын Океанда экватор янында Халыкара Дата Сызыгыннан бераз көнбатышкарак урнашкан утрау дәүләт. Географик яктан, ил Микронезиянең зуррак утраулар төркеменең өлеше булып тора. Илнең халык саны 53 158 кеше (2011 җан исәбе алу буенча), алар үз эченә 1156 аерым утрау һәм утраучыклардан торган 29 мәрҗән атоллында урнашкан. Утраулар көнбатышта Микронезия Федератив Штатлары белән, төньякта Уэйк Утрау белән, көньяк-көнчыгышта Кирибати белән һәм Көньякта Науру белән чиктәш. Утраулыларның якынча 27797-се Маджурода тора, башкала да шунда урнашкан.
Микронезия колонистлары безнең эрага кадәр икенче меңьеллыкта әкренләп Маршалл утрауларында яши башлаган, утрау ара навигация традицион таяк схемалар кулланып мөмкин булган. Архипелаг утраулары беренче вакытта Европалылар тарафында 1520-нче елларда ачылган, Испания тикшеренүчесе Алонзо де Салазар 1526-нчы елда атоллны күргән. Моннан соң Испания һәм Англия корабларының башка экспедицияләре булган. Утрауларның атамасы Британия тикшеренүчесе Джон Маршаллдан килә, ул 1788-енче елда утрауларга зиярәт кылган. Яшәүчеләр утрауларны тарихи атама буларак "jolet jen Anij" (Ходайдан Бүләкләр) дип атаган.
Европа көчләре утраулар өстеннән Испания суверенитетын 1874 елда таныган. Алар рәсми рәвештә 1528 елга кадәр Испаниянең Көнчыгыш Һиндстаннарның өлеше булган. Соңрак, Испания утрауларны Германия Империясенә 1884 елда саткан һәм алар Германия Яңа Гвинеяның өлеше булып 1885 елда булган. Беренче бөтендөнья сугышында Япония Империясе Маршалл Утрауларын оккупацияләгән, алар 1919 елда Милләтләр Лигасы тарафыннан башка Германия территорияләре белән комбинациядә Көньяк Тын Океаны Мандатын формалаштырган. Икенче бөтендөнья сугышында АКШ утрауларны Гилберт һәм Маршалл Утраулары кампаниясендә яулап алган. Башка Тын Океаны Утраулары белән бергә Маршалл Утраулары АКШ-га буйсынган Тын Океан Утраулары Карау Астындагы Территориясенә кушылган. Үзидарәгә 1979 елда, ә тулысынча суверенитетка 1986 елда, АКШ белән Ирекле Ассоциациясе Компакты астында ия булган. Маршалл Утраулары 1991 елдан бирле Берләшкән Милләтләр әгъзасы булган.
Сәяси яктан Маршалл Утраулары АКШ белән ирекле ассоциациядәге президент җөмһүрияте, АКШ саклауны, субсидияләрне һәм АКШ-та урнашкан агентлыкларга мәсәлән FCC һәм USPS - ка мөрәҗәгатьне тәэмин итә. Табигый ресурслары аз булу белән, утрауларның байлыгы хезмәт күрсәтү икътисадына нигезләнгән һәм шулай ук балыкчылыкка һәм авыл хуҗалыгына; АКШ-тан ярдәм утрауларның тулаем милли продуктының зур процентын тәшкил итә. Ил үзенең акча берәмлеге буларак АКШ долларын куллана.
Маршалл Утрауларының гражданнарының күпчелеге Маршалл токымыннан, гәрчә аз санлы АКШ-тан, Кытайдан, Филиппиннардан һәм башка Тын Океаны Утрауларыннан иммигрантлар булса да. Ике рәсми тел булып Малай-Полинезия телләренең әгъзасы Маршалл теле һәм инглиз теле тора.
Диннәр
Утрауларның бөтен халкы диярлек ниндидер дин тарафдары, илнең дүрттән өче я Маршалл Утрауларындагы Берләшкән Гайсә Чиркәве Конгрегациясе, я Ходай Ассамблеясы тарафдарлары.
Маршалл утрауларында өстенлекле дин – якынча 1857 елда Көнбатыш миссионерлары тарафыннан кертелгән христиан дине (протестантлар 80,5 %, католиклар 8,5 %). Ил Конституциясе һәм хөкүмәт, гомумән алганда, дин иреген хуплый, гәрчә дини азчылык булган Әхмәдия мөселман җәмгыятенең кайбер җәберләү һәм дискриминациягә дучар булуы турында хәбәр ителә.
Кожмудор
Кожмудор (Кожмудор) — Коми Республикасының Усть-Вымь районында урнашкан авыл.
Климат
Кожмудор климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (88%), руслар (12%).
Кара Кер
Кара Кер — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Киров өлкәсе , Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кер елгасының уң ярыннан 10 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тхрикаланджур Шри Махадэва Гыйбадәтханәсе
Махадэва Гыйбадәтханәсе, Каланҗур, киң рәвештә Тхриккаланҗур Шри Махадэва Гыйбадәтханәсе  булып тора, ул Һинд дине гыйбадәтханәсе. Ул Һиндстанда, Кералада, Патһанамһиттада Пунулар - Муваттупужада Сабаримала гыйбадәтханәсеннән 80 километр көньяк-көнбатышта урнашкан. Төп юлдан теләсә нинди дини сәфәр кылучы өчен күренә торган янында алтарь булган гаять зур баньян агачы тугърыны гыйбадәтханәгә керергә өнди.
Мандап сәнгатьчә сокландыргыч фрескалар белән бизәлгән, бу баньян агачы тирәли җыелган рәссамнар һәм сәнгать осталарының данын игълан итә. Мандапам эчендә Натараджа поты урнашкан, бу Ходай Шиваның биюче манифестациясе, ул көнчыгышка таба карый. Бу Мандапамнан көнбатышка таба, көнчыгыш якта 60 фут биеклектә Гопурамны (сәнгатьчә итеп өскә калкучы аркалар) күрергә мөмкин. Гопурамнан 18 өскә таба баскыч Индилияппан (Састха) һәм Махашива потына таба илтә, ул Махадэва гыйбадәтханәсенең төп Ходае булып тора.
Гыйбадәтханәдә Махадэва һәм Шастха булганга күрә, һәр берсе янында ике Дһваджа бар (бакыр белән йөгертелән өскә калкучы байрак баганасы). Махашива поты һәм Састха потлары бу гыйбадәтханәдә бер-берсенә караган итеп урнаштырылган. Гыйбадәтханәнең чын исеме Шанкарапуратху Муккалваттом Дэвасом, әмма популяр рәвештә ул Тһриккаландҗур Шри Махадэва гыйбадәтханәсе буларак мәгълүм.