cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
(3812) Лидаксум
Тарихы
1965 елның 11 гыйнварында биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Нанкин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1965 AK1» саналган.
Ибн Эзра (ай кратеры)
Ибн Эзра - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 43,19 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Авраам ибн Эзра (1092—1167) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
Липе-Трете
Липе-Трете — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Оллерсдорф-им-Бургенланд
Оллерсдорф-им-Бургенланд — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Куазь
Куа́зь (Квазь) — удмуртларның традицион ышануларында һава торышы һәм атмосфера күренеше белән бәйле иң олы Илаһларның берсе. Әкиятләр персонажы («Квазьның яраткан шәхесе» һ.б.). Яңгыр бирүчесе булган. Н. Г. Первухин фикере буенча Куазь — җир һәм күк арасында пространствоның ягъни атмосфераның һәм атмосфера күренешләренең хөкемдары. . Шулай да, Илаһка табыну бик чикле булган һәм аның функцияләре ахыргача аңлаешлы түгел.
Исем этимологиясе
В. Е. Владыкин фикере буенча Куазь финн-угыр периодына карый : манси телендә: kwores «күк», Нуми-Куорез — урта күк өчен җаваплы мифологик шәхес. А. С. Бутолин һәм аны яклаган В. С. Чураков фикеренчә Куазь исеме ике удмурт сүзе — куа һәм азь кушылуыннан килеп чыккан. Ягъни Куазь исемен «куала (дога йорты) алдында торучы» дип тәрҗемә итәргә мөмкин  (удмурт телендә: куа «дога кылу йорты» һәм азь «алдында»). Мөгаен Куазь эпитетын башкача итеп әйтү удмуртларда соңыннан югалтылган дога кылу йортлары “куа” алдында потларны кую практикасы булганда пәйда булган. . В. В. Напольских бу ике этимологияне дә инкарь иткән: беренчесен фонетик авырлыкларга күрә, икенчесен ул артык халык-этимологик һәм семантик тартылган булганга күрә. Илаһның табынуын исәпкә алып (аның табынуының әз таралганын һәм функцияләрнең ачык аңлаешлы булмаганын), В. В. Напольских “куазь” өчен «табигать, һава торышы» мәгънәсен беренчел, ә аның теоним буларак кулланышын икенчел дип санаган.
Крутой Яр (Диңгез буе крае)
Крутой Яр (Крутой Яр) — Диңгез буе краеның Кызыл Армия районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%), украиннар (6%), удэгейлар (2%).
QS EECA University Rankings
QS EECA University Rankings - Европа һәм Үзәк Азиянең («emerging Europe and central Asia») үсеп килүче илләре югары уку йортлары рейтингы. Quacquarelli Symonds (QS) Британия агентлыгы төзегән еллык рейтингларның берсе.
Әлеге рейтинг 2014 елдан бирле төзелә һәм карала торган төбәкнең (EECA) 350 иң яхшы вузын үз эченә ала.
Методология
Югары уку йортлары тугыз йомгаклау күрсәткечләре формалаштыра торган ун фактор буенча бәяләнә, алар түбәндә китерелгән. Һәр фактор гомуми балларга билгеле бер өлеш кертә.Алар арасына академик репутация (Academic reputation) — 30 %, эш бирүче репутация (Employer reputation) — - 20 %, укытучылар һәм студентлар нисбәте (Faculty/student ratio) - 10 %, укытучыларның тикшеренү продуктивлыгы (elsevier Scopus мәгълүматлары нигезендә), (Papers per faculty) — 10 %, халыкара фәнни-тикшеренү хезмәттәшлеге (International research network) - 10 %, интернетта активлык (Web impact) - 5 %, хезмәткәрләре арасында гыйльми дәрәҗәгә ия фән докторлары өлеше, (Staff with a PhD) - 5 %, югары уку йорты хезмәткәрләренең басылып чыккан эшләрен цитирлаштыру дәрәҗәсе (Scopus мәгълүматлар базасы), (Citations per paper) - 5 %, чит ил укытучылары саны (2,5 %) һәм укучылар саны (2,5 %), International faculty and international students).
Йомгаклау мәгълүматлары таблицага китерелә һәм югары уку йортларын чагыштыру өчен тәкъдим ителгән һәр күрсәткеч буенча кулланучы тарафыннан сортировкаланырга мөмкин.
Рейтингта Россия югары уку йортлары
QS EECA University Rankings 2020 рейтингында (2019 елда төзелгән) Россиянең 105 югары уку йорты тәкъдим ителгән, (354 югары уку йортыннан). Бу карала торган төбәктә конкурентлыкка сәләтле булу турында сөйли.
ТОП-10га 4 россия университеты керә: Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты (1 урын), Санкт-Петербург дәүләт университеты (2 урын), Новосибирск дәүләт университеты (3 урын) һәм Томск дәүләт университеты (8 урын).
Сякеравцы
Сякеравцы (Сякераўцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Прин (Луизиана)
Прин  — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Прин халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Һаҗыәләкбәрли
Һаҗыәләкбәрли (Hacıələkbərli ) — Әзербайҗанның Гәдәбәй районына караган авыл.
Югары Акхуҗа
Югары Акхуҗа яки Мөшки — Татарстан Республикасының Апас районына керүче авыл.
Тарих
1678 елда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Бли-Инжуль
Бли-Инжуль (Блиинжул) — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Систых-Чул елгасының сул ярыннан 7 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, инештән Әчинск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(18811) 1999 KJ1
Тарихы
1999 елның 18 маенда К. Корлевич тарафыннан Вишня обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 KJ1» саналган.
NGC 570
NGC 570 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Гурки-Сипнево
Гурки-Сипнево — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD222207
HD222207 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Күругълы (дастан)
«Күругълы», яки «Гүругълы» дастаны (Koroğlu dastanı, Köroğlu destanı, Görogly dessany, Ko‘ro‘g‘li dostoni) — Урта Азия, Кавказ, Себер һәм Якын Көнчыгыш халыкларының каһарман эпосы. XVI гасыр ахыры – XVII гасыр башында барлыкка килгән. Эпос каһарманының прототибы булып Төркия территориясендә яшәгән төрекмәннәрнең тәкә (тәкәле) кабиләсеннән чыккан ашык Күругълы тора.
Версияләр
Дастанның төрле тел гаиләләренә караучы халыкларда 13 төрле версиясе табылган. Көнбатыш версиясенең каһарманы — сугышчы, шагыйрь, үч алучы, игелекле юлбасар Күругълы. Әлеге версиянең тарихи фоны булып XVI гасырның II яртысында Анадолуда, Төньяк Гыйракта һәм Сүриядә булып узган көчле баш күтәрүләр (Җәләлиләр фетнәсе) вакыйгалары тора.
Эчтәлеге
Болу өлкәсе хакиме Хәсән хан, ямьсез атлар китергән өчен, үзенең ат караучысы Алине (азәрбайҗан эпосында Мирзабәк) җәзага тарта (күзләрен сукырайта). Ләкин бу атлар, диңгез атларының токымы буларак, тылсымлы көчкә ия (канатлы атлар) булалар. Алинең улы Раушанны Күругълы (сукыр улы) дип атап йөртә башлыйлар. Күругълы улы белән Чыклы тауларга китә һәм Хәсән ханнан үч алырга уйлый. Алар янына җирле хакимнәрдән зыян күргән башка кешеләр дә килә. Шулай итеп, шәхси үч алу теләге халык фетнәсенә әверелә. Раушан-Күругълы, гаскәр туплап, дошманнарыннан үч ала.
Башкару ысулы
Башка дастаннар кебек үк башкарыла. Телдән сөйләү җырлау белән (бигрәк тә, азәрбайҗан, төрекмән версияләрендә) яки (дастанның кереш өлешендә) музыка уен коралында көй уйнау белән чиратлаша. Сөйләүче (дастанчы, ашык) үзенә, кыллы чиртмә уен коралында (саз, дутар, думбырада) уйнап, ярдәм итә. Өлешләп (мәсәлән, Күругълының тууы турында бүлек кенә) башкарылырга да мөмкин.
Азәрбайҗан һәм төрекмән башкаручылары, дастанның кайбер өлешләрен башкарганда (мәсәлән, «Күругълының сугышчан җыры», «Кил, минем Кыр-атым» (Күругълының сугыш вакытында аны егып төшереп качкан атын чакыру җыры-елавы), дутарда яки тойдукта уйнар өчен музыка әсәрләре язганнар.
Варзе
Варзе — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Голубь (Көнчыгыш Маныч кушылдыгы)
Голубь — Россия территориясеннән ага торган елга. Ставрополь крае, Калмыкия биләмәләрендә ага. Елга  Көнчыгыш Маныч елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 38 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Терек, Тын һәм Идел елгалары арасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Медведиця (Гросупле)
Медведиця  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чуаш Кулаткысы
Географиясе
Иске Кулаткыдан 8 километр көньяк-көнчыгыштарак урнашкан.
Тарих
1911 елда биредә 435 йорт, 2525 кеше, 1 чикәү, 2 мәктәп теркәлгән булган.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чуашлар (72%), руслар (19%), татарлар (6,5%).
Новий Двур (Иновроцлавский повяты)
Новий Двур  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казтелчерино (Верона)
Казтелчерино — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казтелчерино Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Димово (авыл)
Димово  — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маплвью (Миннесота)
Маплвью  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маплвью шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ольбендорф
Ольбендорф — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Шалон-сюр-Вель
Шалон-сюр-Вель — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Ольбендорф
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Гөзерек (Чермик)
Гөзерек (Gözerek) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Чермик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ибн Юнус (ай кратеры)
Ибн Юнус - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 59,69 км булган кратер.
Ирбит (Ница кушылдыгы)
Ирбит  — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ница елгасының уң ярына тамагыннан 165 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 171 км.
Ибн Юнус (ай кратеры)
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Ирбит (Ница кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Көсеякасы (аянҗык)
Көсеякасы (Köseyakası) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Синоп иле аянҗык илчесенә караган бер авыл (köy).
Коцен (Бранденбург)
Коцен  — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шадринская Гора
Шадринская Гора (Шадринская Гора) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
(3222) Лиллер
(3222) Лиллер — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1983 елның 10 июлендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1983 NJ» саналган.
Шигаево (Чиләбе өлкәсе)
Шигаево (Шигаево) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (87%), татарлар (4%), башкортлар (6%).
Липинець
Липинець — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гейсянка
Гейсянка — Румыниянең Джурджу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гурки-Шевково
Гурки-Шевково — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сякерышки
Сякерышки (Сякерышкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Абдулла (Авыргазы районы)
Почта индексы — 453493, — 80205834008.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 91 кешенең яшәве мәгълүм.
Медводе (община)
Медводе  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Мэни (Луизиана)
Мэни  — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
NGC 571
NGC 571 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Дирало
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тәлгать Миңнебаев
Тәлгать Хаҗиәхмәт улы Минңнебаев (10 гыйнвар, 1953 ел, Кичүчат, Әлмәт районы, ТАССР, РСФСР, ССРБ - 17 август, 1991 ел, РФ, ТР, Казан) — галим, Казан дәүләт университетының журналистика кафедрасы укытучысы (1982—1987), журналистика теориясе һәм практикасы кафедрасы мөдире (1990—1991), филология фәннәре докторы (1990).
Бала чагы
Тәлгать Миңнебаев 1953 елның 10 гыйнварында Әлмәт районы Кичүчат авылында Минкамәр һәм Хаҗиәхмәт абзый гаиләсендә дөньяга килә.
Кечкенәдән табигатьне яратып, белемгә омтылып үсә. Әти - әнисенә, туганнарына карата олы мәхәббәт, остазларына карата хөрмәт, милләт язмышы өчен борчылып яшәү гомер азагына кадәр кызыл җеп булып сузыла.
Тәлгать Миннибаев 1960 елда Кичүчат сигезьеллык мәктәбенең 1нче сыйныфына укырга керә. Беренче укытучысы Хәдичә Ганиеваны һәрвакыт хөрмәт белән искә ала. Ана теленә мәхәббәт уятучы остазы итеп Зәкия Габитованы саный.
1968 елда Кичүчат авылында сигезьеллык мәктәпне тәмамлаганнан соң, ул Әлмәт шәһәренең 1нче урта мәктәбенә укырга керә. Ике елны уңышлы тәмамлаганнан соң, В. И. Ульянов-Ленин исемендәге Казан дәүләт университеты тарих һәм филология факультетының журналистика бүлегенә укырга керү өчен документларын тапшыра.
Казан
Күптәнге хыяллары чынга аша, 1970 елда Тәлгать Миңнебаев Казан дәүләт университетының журналистика факультеты студенты итеп кабул ителә. Белемгә омтылган егетнең күп вакыты китапханәләрдә, гасыр тузаны эчкән мирасыбызны өйрәнеп үтә. Тәлгать Миңнебаевның иҗаты, үзе язганча, иртә башлана. Җиденче сыйныфтан бирле язмалары газета-журнал битләрендә чыгып килә. Студент елларында ул «Социалистик Татарстан» газетасының штаттан тыш хәбәрчесе була.
Эшчәнлеге
1975 елда ул университетны уңышлы тәмамлый һәм, кулына журналист дипломы алып, Түбән Кама шәһәренең «Нефтехим» берләшмәсенә радиожурналист булып эшкә килә. 4 ел эшләү, кешеләр белән аралашу яшь журналистның каләмен тагын да камилләштерә һәм ул 1979 елда М. В. Ломоносов исемендәге Ленин орденлы Мәскәү дәүләт университеты аспирантурасына укырга керә.
1979—1981 елларда М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты аспирантурасында белем ала.
Анда 3 ел белемен «тирәнәйтеп», филология фәннәре кандидаты дигән гыйльми дәрәҗә алып, 1982 елда үзе укыган Казан дәүләт университетының журналистика бүлегенә эшкә кайта.
1987 елдан башлап 1990 елның октябренә кадәр КПССның Татарстан өлкә комитеты идеология бүлеге инструкторы булып эшли.
1990 елның 24 маенда КПССның Үзәк Комитеты каршындагы Иҗтимагый фәннәр Академиясенең массакүләм мәгълүмат чаралары кафедрасы утырышында аның сәяси фәннәр докторы гыйльми дәрәҗәсенә ирешү өчен «Массакүләм мәгълүмат чаралары - сәяси эшчәнлек субъекты» дигән диссертациясе тикшерелә һәм яклауга тәкъдим ителә.
1990 елның 25 октябрендә яшерен тавыш бирү юлы белән Казан дәүләт университетының журналистика теориясе һәм практикасы кафедрасы мөдире итеп сайлана.
Соңгы елларда Тәлгать Миңнебаев сәясәт белән тирәнтен кызыксына. Без кемнәр, каян киләбез, кая барабыз, киләчәгебез нинди, кайда татарның чын лидерлары – галимне әнә шул сораулар борчыды, шул хакта байтак язмалары дөнья күрде.
Казтелчериоло (Алесандрия)
Казтелчериоло — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казтелчериоло Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Новий Двур (Радзейовский повяты)
Новий Двур  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD222209
HD222209 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Фулонь
Фулонь — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Васильевка (Вонгода кушылдыгы)
Васильевка — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вонгода елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гөзҗе (Бозьязи)
Гөзҗе (Gözce) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Бозьязи илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ольсдорф (Югары Австрия)
Ольсдорф  — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Памукөрен (Куйуҗак)
Памукөрен (Pamukören) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Куйуҗак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Веймус
Веймус (Weymouth) — Англиянең Дорсет графлыгында урнашкан шәһәр.
Тарих
Урта гасырлардан билгеле.
(18812) Aliadler
(18812) Aliadler — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 18 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 KT13» саналган.
(3609) Лилокетай
(3609) Лилокетай — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Блиниха
Блиниха (Содомная) — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Курган өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ишем елгасының уң ярыннан 282 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ишем елгасы, РФ белән Казакъстан чигеннән тамагына чаклы, Зур Ухватны кертмичә. Кече елга бассейны — Ишем (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Краусник-Грос-Вассербург
Краусник-Грос-Вассербург — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Венеран
Венеран — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Гурни-Груд
Гурни-Груд — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Һаҗылар (Гәдәбәй)
Һаҗылар  (Hacılar ) — Әзербайҗанның Гәдәбәй районына караган авыл.
Проспект (Луизиана)
Проспект  — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Проспект халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фатыйма Минһаҗетдинова
Хезмәттә үткән гомернең әҗере
Фатыйма апа балалар бакчасында повар булып эшләп лаеклы ялга чыга. Тик әсирлектә узган гомернең шаукымы озакка бара, аның 10 ел хезмәт стажы киметелә. Шулай ук фидакарь хезмәте өчен “Хезмәт ветераны”, “Тыл ветераны”, “Бөек Җиңүгә 50 ел”, “Бөек Җиңүгә 55 ел”, “Бөек Җиңүгә 60 ел”, “Бөек Җиңүгә 65 ел”, “Бөек Җиңүгә 70 ел” медальләре белән бүләкләнә. 2015 елның 24 январендә Фатыйма Минһаҗетдиновага 90 яшь тулды. Бу уңайдан аңа илбашы Владимир Путинның Котлау хатын район башлыгы Рәис Нургали улы исеменнән башкарма комитет җитәкчесе урынбасары Таһир Шәрәфиев тапшырды. Шулай ук социаль яклау бүлеге башлыгы Марсель Хуҗин, Мишә авыл җирлеге башлыгы Азат Гатиятуллин да юбилярга изге  теләкләр җиткерделәр. Бүген Фатыйма Зиннәтулла кызы үги улы Ринат, килене Лида Сафиуллиннар тәрбиясендә кадер-хөрмәттә гомер кичерә.
Искәрмәләр
1.	Абдуллин М. Әсирлектә булган татар кызы// Акчарлак. -2011.12.05 №19
2.	Абдуллин М. Фения түгел, Фатыйма икән// Ватаным Татарстан. -2015.06.02 №19
3.	Вилданова Ф. Немецлар өчен “Фения” идем// Саба таңнары 2015.30.01 №6
Шальтре
Шальтре — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Липини (гмина Осек-Мали)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гейчана
Гейчана — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мапл-Лейк (Миннесота)
Мапл-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Добрева-Череша
Добрева-Череша — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Мапл-Лейк (Миннесота)
Тарихы
Мапл-Лейк шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Добрева-Череша
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Крайстчөрч (Англия)
Крайстчөрч (Christchurch) — Англиянең Дорсет графлыгында урнашкан шәһәр.
10 март
10 март – Милади тәкъвимендә өченче айның унынчы көне. Ел ахырына кадәр 296 көн кала.
Крайстчөрч (Англия)
Тарих
7 нче гасырда нигезләнгән дип санала.
Оппенберг (Штирия)
Оппенберг  — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сялец (Вишневски авыл советы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Көсре (Аксу)
Көсре (Kösre) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Аксу илчесенә караган бер авыл (köy).
Медия (Загоре-об-Сави)
Медия  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иван (ай кратеры)
Иван - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 3,84 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Рус исеме хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1976 елда раслана.
Тышкы сылтамалар
Ivan (crater) Ivan (lunar crater)
Кирга (Ница кушылдыгы)
Кирга  — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Ница елгасының уң ярына тамагыннан 126 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 60 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ница елгасы Реж һәм Нейва елгалары кушылган урынган тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Тобол, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(3865) Линдблум
(3865) Линдблум — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1988 елның 13 гыйнварында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1988 AY4» саналган.
Мерривилл (Луизиана)
Мерривилл  — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Казтелчикала (Напуль)
Казтелчикала — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Мерривилл (Луизиана)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казтелчикала (Напуль)
Географиясе
Казтелчикала Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каменново
Каменново (Каменново) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Гөзҗек (Сиверек)
Гөзҗек (Gözcek) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гурнисток
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кремицауэ
Кремицауэ — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Оппониц
Оппониц — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Фурнвиль
Фурнвиль — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
(18813) 1999 KH15
(18813) 1999 KH15 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 20 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 KH15» саналган.
Игорь (ай кратеры)
Игорь - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 0,1 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Рус исеме, место посадки Лунохода-1 хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 2012 елда раслана.
NGC 572
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Долен (Смолян өлкәсе)
Долен  — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD222221
HD222221 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Зур Саланга
Зур Саланга — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кургусуль елгасының сул ярыннан 15 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, инештән Әчинск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ливвик сөйләме
Ливвик сөйләме (livvin kieli, livvinkarjala) — карел теленең өч төп сөйләмнәренең берсе, карел-ливвиклар субэтник төркеме арасында таралган. Сөйләшүчеләр саны бәхәсле — 14,1 нән 25 мең кешегә кадәр, күбесенчә Олонец Карелиясендә яшиләр һәм шулай ук Фин Карелиясендә (3 мең кешегә кадәр). Ливвик сөйләменең килеп чыгышы хәзерге көнгә кадәр төгәл билгеләнмәгән, әмма ул фин-угыр телләр төркеменең балтик-фин тармагына карый. Бу сөйләмдә вепс теленнән күп алынмалар һәм шулай ук башка карел сөйләмнәрендә булмаган көнбатыш Балтика лексикасы пласты бар. № 292 каен тузының теле булып мөгаен ливвик сөйләменең архаик формасы тора. 1990 елдан бирле ливвик диалектында «Oma Mua» газетасы нәшер ителә. В 2011 елда Карел теле җәмгыяте тарафыннан карел телендә «Karjal Žurnualu» журналын нәшер итү башланган (күбесенчә ливвик диалектында, гәрчә үз карел теле һәм Тверь диалекты анда шулай ук бар). Россия лингвистикасында ливвик сөйләмен гадәттә карел теленең диалекты дип саныйлар, шул ук вакытта фин лингвистларның бер өлеше аны аерым тел дип саныйлар.
Рагули (Көнчыгыш Маныч кушылдыгы)
Рагули — Россия территориясеннән ага торган елга. Ставрополь крае, Калмыкия биләмәләрендә ага. Елга  Көнчыгыш Маныч елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 117 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Крыловка
Крыловка (Крыловка) — Диңгез буе краеның Кировский районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (88%), украиннар (12%).
Югары Балтай
Югары Балтай — Татарстан Республикасының Апас районындагы авыл.
Халык саны — 194 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422344.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Логовой
Логовой (Логовой) — Чиләбе өлкәсенең Троицк районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (61%), казахлар (39%).
Кисли
Кисли (Keighley) — Англиянең Вест-Йоркшир графлыгында урнашкан шәһәр.
Памукчу (Алтыэйлүл)
Памукчу (Pamukçu) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Алтыэйлүл илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Липини (гмина Пшедеч)
Липини  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ред-Шют (Луизиана)
Ред-Шют  — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ред-Шют халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мее (Циркулане)
Мее  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Верван (Шаранта-Маритим)
Верван — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Гелари
Гелари — Румыниянең Хунедоара жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маплтон (Миннесота)
Маплтон  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Маплтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сялец (Лидский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(3204) Линдгрен
(3204) Линдгрен — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1978 елның 1 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 RH» саналган.
Орт-ан-дер-Донау
Орт-ан-дер-Донау — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Казтендало (Варезе)
Казтендало — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казтендало Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Шамбреси
Шамбреси — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Казтендало (Варезе)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Алексеевка (Талбазы авыл советы)
Алексеевка — Башкортстанның Авыргазы районында урнашкан авыл.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 24 кешенең яшәве мәгълүм.
Гөзҗү (Һарран)
Гөзҗү (Gözcü) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Һарран илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гурске (Августивский повяты)
Гурске  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Долие
Долие — Болгариянең Смолян өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Новий Двур (Семполенский повяты)
Новий Двур  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD222275
HD222275 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Көсрэли (Силопи)
Көсрэли (Kösreli) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шырнак иле Силопи илчесенә караган бер авыл (köy).
Креммен
Креммен — Алманиянең Бранденбург җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Һерикназ
Һерикназ (Heriknaz ) — Әзербайҗанның Гәдәбәй районына караган авыл.
Ялкынчәчәк
Ялкынчәчәк (флокс, φλόξ - ялкын, ) — фаягөлчәләр гаиләлегеннән үләнчел үсемлек.
Липини (Ходзезький повяты)
Липини  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 573
NGC 573 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Межиця (община)
Межиця  — Словениядә урнашкан община (җәмгыять).
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Тава
Зур Тава — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Курган өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ишем елгасының уң ярыннан 37 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 193 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ишем елгасы, РФ белән Казакъстан чигеннән тамагына чаклы, Зур Ухватны кертмичә. Кече елга бассейны — Ишем (бассейнның Россия өлеше), елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Орт-им-Иннкрайс
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Иделер (ай кратеры)
Иделер - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 37,77 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Христиан Людвиг Иделер (1766—1846) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Монтгомери (Луизиана)
Монтгомери  — Америка Кушма Штатларының Луизиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сялец (Навагрудский районы)
Сялец  (Сялец ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Фурно-ле-Валь
Фурно-ле-Валь — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Мансур Рәфыйков
Мансур Рәфыйков (Мансур Миңлебай улы Рәфыйков,, — , ) — Россия Федерациясе каһарманы (1996).
Дөнья университетларының академик рейтингы
Дөнья университетларының академик рейтингы (ингл. Arwu Сокров. Academic Ranking of World Universities), шулай ук Шанхай рейтингы буларак та билгеле, Цзян Тун Шанхай университеты югары белем институтында төзелә һәм төп югары уку йортларын үз эченә ала, киләсе күрсәткечләрне исәпкә алган формула буенча классификациялана: тәмамлаучылардан Нобель яки Филдс премияләре лауреатлары (10 %); хезмәткәрләрдән Нобель яки Филдс премиясе лауреатлары (20 %),«Highly Cited Researchers» югары цитаталанган эзләнү исемлеге (20 %), Nature яки Science журналында матбугат мәкаләләр (20 %), табигый һәм гуманитар фәннәр гыйльми мәгълүмат институты өчен (инг. Institute for Scientific Information, ISI) Science Citation Index һәм Social Sciences Citation Index, шулай ук Arts and Humanities Citation Index алдынгы журналлар индексы (20 %), киләчәк тулай күрсәткечләрнең югары уку йорты персоналы санына карата нисбәте (10 %).
Өземтәләр «The Economist» журналында бастырыла.
Аның методологиясе туплаучылар Лю Яный һәм Чэн Инның академик мәкаләсендә аңлатыла. Алар, бу рейтингның тәүге максаты булып «академик һәм гыйльми-тикшеренү эшмәкәрлеге күзлегеннән Кытай университеты һәм дөнья университетлары арасындагы аерманы ачу» тора, дип аңлата.
2003-2015 ел рейтингы өземтәләрен Wikipediaның инглиз телендәге Ranking Academic world of Universities мәкаләсендә арасыннан була.
Россия вузлары рейтингта
Россиядән түбәндәге университетлар бар: М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты
Санкт-Петербург дәүләт университеты:
Мәскәү физика-техник институты:
Новосибирск дәүләт университеты:
«МИФИ» үзәк милли тикшеренү университеты:
Урал федераль университеты:
Югары икътисад мәктәбе:
Томск дәүләт университеты:
ИТМО университеты:
Казан университеты:
Памукчулар (Сөке)
Памукчулар (Pamukçular) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Сөке илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Дөнья университетларының академик рейтингы
Россия вузлары рейтингта
МИСиС:
Рейтингны тәнкыйтьләү
Еш кына колледж һәм университет рейтинглары бәхәсләр тудыра, ARWU рейтингы да искәрмә түгел. 2007 елда Scientometrics журналында бастырылган мәкаләдә әлеге рейтинг нәтиҗәләре Лю һәм Чэн тарафыннан тасвирланган методны кулланып, башлангыч мәгълүматлардан яңадан торгызыла алмавы күрсәтелгән. Башка авторлар рейтинг нәтиҗәләре кабатлана дип раслый. .
Гөзҗүлер (Арсуз)
Гөзҗүлер (Gözcüler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Арсуз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сметанина (Дохлый Полой кушылдыгы)
Сметанина — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга   Дохлый Полой елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(18814) Ivanovsky
(18814) Ivanovsky — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 20 маенда LONEOS проекты тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 KJ17» саналган.
(3474) Линсли
(3474) Линсли — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1962 елның 27 апрелендә IAP тарафыннан Бруклин обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1962 HE» саналган.
Мари Тарасовосы
Мари Тарасовосы (Марийское Тарасово) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.