cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
HD240456
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Сент-Пол-Парк (Миннесота)
Сент-Пол-Парк  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сент-Пол-Парк шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Натик (Массачусетс)
Натик  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19283) 1996 BJ2
(19283) 1996 BJ2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 26 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 BJ2» саналган.
Куруагыл (Кыршеһир)
Куруагыл (Kuruağıl) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Кыршеһир илчесенә караган бер авыл (köy).
Менелай (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Менелай (якынча 70 — 140 н. э.) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Рембйоха
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гауленд (сан алу урыны, Мэн)
Гауленд  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гауленд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Тройбах
Тройбах — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Мицелин (Калиский повяты)
Мицелин  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Босна һәм Һерцеговина Социалистик Җөмһүрияте
Босна һәм Һерцеговина Социалистик Җөмһүрияте (Socijalistička republika Bosna i Hercegovina, Социјалистичка Република Босна и Херцеговина) — Югославия Социалистик Федератив Җөмһүрияте тәркибендәге җөмһүриятләрнең берсе.
Башкаласы Сараево шәһәрендә урнашкан булган.
Халык
Милли состав (1991): бошнәкләр — 43,5%, серблар — 31,2%, хорватлар — 17,4%, югославлар — 5,5%.
Административ бүленеш
1991 елда Босна һәм Һерцеговина Социалистик Җөмһүрияте 109 општинадан гыйбарәт булган.
31 март
31 март — Милади тәкъвимендә өченче айның утыз беренче көне. Ел ахырына кадәр 275 көн кала.
left|120px|Эйфель манарасы|link=Эйфель манарасы
Войга
Войга — Россия территориясеннән ага торган елга. Aрxангил өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ковда елгасының сул ярыннан 26 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны бүᴫᴦеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гонцешть
Гонцешть — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рутул (Самур кушылдыгы)
Рутул — Россия территориясеннән ага торган елга. Дагстан биләмәләрендә ага. Елга  Самур елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Терек.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Хәйдәр Бигичев урамы (Казан)
Хәйдәр Бигичев урамы (улица Хайдара Бигичева) — Казанның Совет районында урнашкан урам.
Географиясе
Сахаров урамыннан башланып, Магистраль урамына барып җитеп тәмамлана.
Тарих
Хәзерге исемен 2000 елның 26 әприленнән йөртә.
Ракитовець (Шентюр)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шулейки
Шулейки (Шулейкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Вавкавыский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Иван Галигузов
Галигузов Иван Федорович (1934 —2005) — совет һәм русия педагогы, галим һәм туган якны өйрәнүче, тарих фәннәре докторы (1985), профессор (1986).
Йөзгә якын, шул исәптән дүрт монография, гыйльми басмалар авторы
Биография
1934 елның 19 августында Курск өлкәсе Поныровский районының Верхнесмородино авылында туган. ( башка мәгълүматлар буенча Новоселки авылында) туган.
Бөек ватан сугышы вакытында авыл фашистлар тарафыннан оккупацияләнгән була, Иван ун яшендә генә мәктәпкә укырга бара. Мәктәпне тәмамлаганнан соң, 1954-1957 елларда Совет Армиясендә хезмәт итә.
1962 елда Мәскәү дәүләт университетының (МДУ) тарих факультетын «тарих укытучысы» һөнәре буенча тәмамлый. Магнитогорск каласына эшкә юнәлтелә, шундагы Магнитогорск дәүләт педагогия институтында (МГПИ, 1962-1963) укытучы булып эшли, КПСС шәһә р комитеты лекторы була (1963-1965), аннары Магнитогорск тау-металлургия институтының (МГМИ, 1965-1967) КПСС тарихы кафедрасының өлкән укытучысы була. 1967 елда Галигузов Мәскәү дәүләт университетының аспирантурасына укырга керә. 1969 елда «Дүртенче бишьеллыкта (1946-1950 елларда) кара металлургия үсеше белән партиянең җитәкчелеге», ә 1985 елда — «Сугыштан соңгы чорда (1946-1961 елларда)Урал сәнәгате үсеше белән авртия  җитәкчелеге» темасына докторлык диссертациясе яклый.
1986 елда аңа профессор дәрәҗәсе бирелә. И. Ф. Галигузовның галим булуында тарих фәннәре докторы, профессор В. М. Селунский һәм СССР Фәннәр академиясе академигы, профессор Ю. С. Кукушкин мөһим роль уйный.
МГМИда эшләү чорында, 1972-1977 һәм 1983-1991 елларда КПСС тарихы кафедрасы мөдире вазифасын били.
1979-1983 елларда Магнитогорск дәүләт педагогия институтының ректоры була. Иван Федорович Галигузов 1991 елда Югары музыка училищесына (хәзер — М. И. Глинка исемендәге Магнитогорск дәүләт консерваториясе) фәлсәфә, социаль-икътисади һәм гуманитар дисциплиналар кафедра мөдире вазифасында эшләргә күчә һәм 2005 елга кадәр мөдир булып эшли.
2005 елның 6 октябрендә Магнитогорскида вафат була. Шәһәрнең Сул як яр зыяратында җирләнгән.
Магнитогорск музыка мәдәнияте музеенда Иван Федорович Галигузовка багышланган стенд урнаштырылган. Ул яшәгән йортта галимгә мемориаль тактаташ куела
Урыс Мәләкәсе
Рус Мәләкәсе (Русский Мелекесс) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (69,9%), татарлар (13,7%), чуашлар (12,9%).
Гөллер (Батталгази)
Гөллер (Göller) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Круа (Нор)
Круа (Croix) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Круа кантонына карый.
Иванувка (Билостоцкий повяты)
Иванувка  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Шабуры (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Иванувка (Билостоцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шабуры (Киров өлкәсе)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (98%).
Пынаркая (Эргани)
Пынаркая (Pınarkaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Эргани илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сент-Роза (Миннесота)
Тарихы
Сент-Роза шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Биберталь
Биберталь — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Жермен-де-Вибрак
Сен-Жермен-де-Вибрак — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
(4647) Syuji
(4647) Syuji — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Поречье (Диңгез буе крае)
Поречье (Поречье) — Диңгез буе краеның Октябрь районында урнашкан авыл.
(4647) Syuji
Тарихы
1931 елның 9 октябрендә Карл Райнмут тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1931 TU1» саналган.
Поречье (Диңгез буе крае)
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%), украиннар (6%).
Рентвини
Рентвини — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(19284) 1996 BU3
(19284) 1996 BU3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 27 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 BU3» саналган.
Трофайах
Трофайах — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Сезарвиль-Доссенвиль
Сезарвиль-Доссенвиль — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
NGC 881
NGC 881 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Обручевка (Чиләбе өлкәсе)
Обручевка (Обручевка) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл районы составына керүче авыл.
NGC 881
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Обручевка (Чиләбе өлкәсе)
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (73%), башкортлар (12%), казахлар (11%).
Мензел (ай кратеры)
Мензел - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 3,44 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Дональд Говард Мензел (1901—1976) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1979 елда раслана.
Тшещани Перши
Тшещани Перши — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Яребковица
Яребковица — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Тшещани Перши
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яребковица
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александровка (Бакалы районы)
Александровка — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
пучᴛы индексы — 452666, — 80207813003.
Раков Шкоцян (Церкниця)
Раков Шкоцян  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD240563
HD240563 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Шульники
Шульники (Шульнікі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Валасарь
Валасарь — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Томаша елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Атым-Юган (Казым кушылдыгы)
Атым-Юган  — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Казым елгасының сул ярына тамагыннан 66 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 58 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Горану
Горану — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Иванувка (Сейненский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Куруайше (Кангал)
Куруайше (Kuruayşe) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (köy).
Рептово (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Рептово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Бибесхайм-ам-Райн
Бибесхайм-ам-Райн — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Рептово (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бибесхайм-ам-Райн
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мишакув
Мишакув — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ярлово
Ярлово — Болгариянең София өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сент-Стивен (Миннесота)
Тарихы
Сент-Стивен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Трумау
Трумау — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Гемпден (сан алу урыны, Мэн)
Гемпден  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Трумау
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Гемпден (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Гемпден халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19285) 1996 CM9
(19285) 1996 CM9 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 12 февралендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 CM9» саналган.
NGC 882
NGC 882 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Круа-Калюйо
Круа-Калюйо (Croix-Caluyau) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Авен-сюр-Эльп кантонына карый.
Галәм тавышы
Галәм тавышы яки галәм радио тавышы - ул Җир атмосферасыннан тыш килеп чыккан очраклы тавыш. Аны радиоалгычларда детектларга һәм ишетергә була. Галәм тавышы хасиятләре термаль тавышныкына охшаш. Галәм тавышын якынча 15МГц тан югарырак ешлыкларда тоталар, юнәлешле антенналар Кояшка яки күкнең билгеле төбәкләренә, мәсьәлән, Киек Казлар Юлының үзәгенә юнәлтерелгәндә. Квазарлар кебек күк объектлары, Җирдән ерак яткан супер тыгыз объектлар радио дулкыннарны да кертеп бөтен спектрда электромагнит дулкыннарын нурландыралар. Без шулай ук алгычта метеоритның төшүен ишетә алабыз; төшә торган объект Җир атмосферасы белән ышкынудан яна, тирәдәге газларны ионлаштыра һәм радио дулкыннар хасил итә. Бу ачыш өчен соңрак Нобель Премиясен откан Роберт Вудроу Вильсон һәм Арно Пенциас тышкы галәмнән Космик микродулкын фон нурланышын ачканнар. Космик микродулкын фон нурланыш Зур Шартлауның калдыгы булган дип фараз ителә, ул барлык диярлек галәмгә бөтен күк сферасы буенча гомоген рәвештә үтеп керә. Галәм тавышының ешлыклар диапазоны киң, гәрчә пигы микродулкын диапазонына туры килә.
Тшидник-Дужи
Тшидник-Дужи — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Импульс исәпләве
Импульс исәпләве цифрлы санакта кулланылган периодик көчәнешләрдән яки аналог санакларда кулланылган даими үзгәрүчән көчәнешләрдән аермалы буларак апериодик электрик импульсларны кулланучы цифрлы һәм аналог исәпләүнең гибриды. Импульс агымнары бикле түгел, шулай итеп алар ирекле вакытта килә ала һәм аналог процесслар тарафыннан генерацияләнә ала, гәрчә цифрлы санакта кебек үк һәрбер импульсның бинар дәрәҗәсе бар.
Импульс исәпләве күбесенчә нейро челтәрләр өлкәсенең өлеше буларак өйрәнелә. Шундый челтәрдә исәпләү берәмлеге "нейрон" дип атала.
Меран (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Жан-Жак д’Орту де Меран (1678—1771) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
(19286) 1996 DU
(19286) 1996 DU — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 19 февралендә Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 DU» саналган.
Пынаркөй (Юнусемре)
Пынаркөй (Pınarköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Юнусемре илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Семуа (Луаре)
Семуа — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Горань
Горань — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гөллү (Артуклу)
Гөллү (Göllü) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Артуклу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шәһадәт (Гөйчай)
Шәһадәт  (Şəhadət ) — Әзербайҗанның Гөйчай районына караган авыл.
(3097) Tacitus
(3097) Tacitus — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Раковець (Брежице)
Раковець  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ретково
Ретково — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мишакувек
Мишакувек — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шуляки (Зэльвенский районы)
Шуляки  (Шулякі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Зэльвенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Холодный Ключ (Бакалы районы)
Холодный Ключ — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452666, — 80207813004.
Слобода-Выходцево
Слобода-Выходцево (Слобода-Выходцево) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (86,4%), татарлар (4,8%), чуашлар (3,1%).
Саполга
Саполга — Сердоба елгасы кушылдыгы. Сарытау өлкәсенең Кече Сердоба районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сердоба елгасының сул ярыннан 116 км ераклыкта, Сердоба шәһәрендә урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Тын су бассейны бүᴫгeында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Хопер елгасы, инештән Ворона елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — Хопер, елга бассейны — Тын (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Академик Глушко урамы (Казан)
Академик Глушко урамы (улица Академика Глушко) — Казанның Совет районында урнашкан урам.
Географиясе
Зәкиев урамыннан башланып, Җиңү проспекты белән киселештә тәмамлана.
HD24063
HD24063 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Тукс (Тироль)
Тукс  — Австриянең Тироль федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Саксан
Саксан (Саксан) — Чиләбе өлкәсенең Коркино районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Игнатки (Билостоцкий повяты)
Игнатки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Саксан
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (95%).
Игнатки (Билостоцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Библис (шәһәр)
Библис  — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Балша (Болгария)
Балша  — Болгариянең София шәһәр өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сент-Френсис (Миннесота)
Сент-Френсис  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Окозино
Окозино (Окозино) — Киров өлкәсенең Санчурск районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (72%), руслар (26%).
NGC 883
NGC 883 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Атым-Юган (Сорум кушылдыгы)
Атым-Юган  — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Сорум елгасының уң ярына тамагыннан 18 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 35 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сереуль (Сережа кушылдыгы)
Сереуль — Россия территориясеннән ага торган елга. Красноярск крае, Хакас Республикасы, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сереж елгасының уң ярыннан 104 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, инештән Әчинск каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ветлянка (Сарбай кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Куйбышев сусаклагычыннан алып Каспийга койганчыга кадәр Идел елгасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(2739) Taguacipa
(2739) Taguacipa — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1952 елның 17 октябрендә J. L. Brady тарафыннан Маунт-Вильсон обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1952 UZ1» саналган.
Тшидник-Малий
Тшидник-Малий — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Раковець (Метлика)
Раковець  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Куругериш (Эспие)
Куругериш (Kurugeriş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гиресун иле Эспие илчесенә караган бер авыл (köy).
Преображенка (Диңгез буе крае)
Преображенка (Преображенка) — Диңгез буе краеның Кировский районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%), украиннар (8%).
Меркатор (ай кратеры)
Меркатор - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 46,32 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Герард Меркатор (1512—1594) хөрмәтенә бирелә.
Гөллү (Кызылтепе)
Гөллү (Göllü) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Кызылтепе илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гилфорд (сан алу урыны, Мэн)
Гилфорд  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гилфорд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тульбинг
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Биденкопф
Биденкопф — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Реч (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Реч  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD24141
HD24141 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Бусманци
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD24141
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Сен-Бенуа-сюр-Луар
Сен-Бенуа-сюр-Луар — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
Шундры
Шундры (Шундры ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Слонимский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Нидем (Массачусетс)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мишки (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тшцинець (гмина Лазиска)
Тшцинець  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пынаркөй (Милас)
Пынаркөй (Pınarköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мугла иле Милас илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Игнатки (Бильский повяты)
Игнатки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шәкәр (Гөйчай)
Шәкәр  (Şəkər ) — Әзербайҗанның Гөйчай районына караган авыл.
Горбан
Горбан — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Меркурий (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Меркурий (мифология) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Сент-Чарльз (Миннесота)
Сент-Чарльз  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сент-Чарльз шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Жермен-де-Марансен
Сен-Жермен-де-Марансен — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
NGC 884
NGC 884 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Раковець (Шмаре-при-Елшах)
Раковець  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кудкерк-Бранш
Кудкерк-Бранш (Coudekerque-Branche) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Кудкерк-Бранш кантонына карый.
Дияш
Дияш — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452660, — 80207819001.
Рибенець (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Рибенець  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Күчүк Кайнарҗа солыхы
Күчүк Кайнарҗа солыхы (Кечек Кайнарҗа солыхы) яки Күчүк Кайнарҗа тынычлык килешүе, Küçük Kaynarca Antlaşması, Кючук-Кайнарджийский мир — 1774 елда Россия империясе белән Төркия (Госманлы империясе'') арасындагы солых килешүе. 1774 елның 10 июлендә (21 июлендә) Добруҗа чигенә якын Силистриядән ерак түгел Күчүк (Кечек) Кайнарҗа авылында (хәзерге Болгария) Россия империясе армиясе сәргаскәре генерал-фельдмаршал П.А. Румянцев ставкасында имзаланган. Россия империясе ягыннан генерал-поручик кенәз Н.В. Репнин, Госманлы империясе ягыннан рәис-әфәнде Ибраһим Мүниб һәм нишанчы Әхмәт Рәсми-әфәнде кул куйган.
Голтон (сан алу урыны, Мэн)
Голтон  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
(4887) Takihiroi
(4887) Takihiroi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Күчүк Кайнарҗа солыхы
Тарих
Күчүк Кайнарҗа солыхы 1768-1774 елларда барган Рус-төрек сугышына нокта куя. Әлеге сугыш Россия империясе файдасына төгәлләнә. Кенәз В.М. Долгорукий җитәкчелегендәге рус флоты һәм граф П.А. Румянцев җитәкчелегендәге коры җир гаскәрләренең хәрби уңышлары төрек ягын руслар куйган шартлар белән килешергә мәҗбүр итә.
(19288) 1996 FJ5
(19288) 1996 FJ5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Күчүк Кайнарҗа солыхы
Тарих
Солых килешүе Константинопольдә 1775 елның 13 (24) гыйнварында ратификацияләнә.
Тульвиц
Тульвиц — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(19288) 1996 FJ5
Тарихы
1996 елның 20 мартында К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 FJ5» саналган.
Куругөл (Сусуз)
Куругөл (Kurugöl) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Сусуз илчесенә караган бер авыл (köy).
Голтон (сан алу урыны, Мэн)
Географиясе
Голтон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Күчүк Кайнарҗа солыхы
Килешү
Солых килешүе кереш өлештән һәм 28 маддәдән (артикулдан) һәм кушымтадан (1779 елгы Айналы Кавак конвенциясе) тора. Килешү буенча Россия империясе һәм Госманлы империясе арасында элегрәк төзелгән килешүләр (Россия империясенә, аерым алганда, Азак кирмәнен биргән 1700 елгы Константинополь солыхыннан башкалары) көчен югалта дип табыла.
Нәтиҗә
Күчүк Кайнарҗа солыхы төзелү Россия империясенә Кара диңгездә ныгырга юл ача, Кара диңгез флотын төзүне тизләтә. Россия империясенең Кара диңгез һәм Урта диңгез яр буе илләре белән сәүдә элемтәләре ныгый. Солых Россия империясенең көньягына икътисади яктан үсү өчен мөмкинлекләр бирә.
Балкан һәм Кавказ халыкларының Госманлы империясеннән бәйсезлек алу өчен барган азатлык көрәшен көчәйтә.
(4887) Takihiroi
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EV26» саналган.
Владая
Владая — Болгариянең София шәһәр өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Раковиця (Крань)
Раковиця  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вальтий
Вальтий — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кодима елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 59 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гөллү (Өмерли)
Гөллү (Göllü) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Өмерли илчесенә караган бер авыл (köy).
Сен-Бриссон-сюр-Луар
Сен-Бриссон-сюр-Луар — Франциянең Луаре департаментында урнашкан коммуна.
HD24147
HD24147 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Мишково (Великопольское воеводалыгы)
Мишково  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Серкл-Пайнс (Миннесота)
Серкл-Пайнс  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Мишково (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Серкл-Пайнс (Миннесота)
Тарихы
Серкл-Пайнс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Норвелл (Массачусетс)
Норвелл  — Америка Кушма Штатларының Массачусетс штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шунэлишки
Шунэлишки (Шунэлішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Волбица
Волбица — Россия территориясеннән ага торган елга. Aрxангил өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Туйга елгасының сул ярыннан 22 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 24 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны бүᴫᴦеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рибини
Рибини — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Игнатки-Оседле
Игнатки-Оседле — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тшцинець (гмина Любартив)
Тшцинець  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 885
NGC 885 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тшцинець (гмина Любартив)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 885
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Терентьевка (Сембер өлкәсе)
Терентьевка (Терентьевка) — Сембер өлкәсенең Мәләкәс районында урнашкан сала.
Каратау Социалистик Җөмһүрияте
Каратау Социалистик Җөмһүрияте (Socijalistička Republika Crna Gora) — Югославия Социалистик Федератив Җөмһүрияте тәркибендәге җөмһүриятләрнең берсе.
Башкаласы Титоград шәһәрендә урнашкан булган.
Халык
Милли состав (1991): каратаулылар — 61,9%, мөселманнар (бошнәкләр) — 14,6%, серблар — 9,3%, албаннар — 6,6%, югославлар — 4,3%, хорватлар — 1,0%.
Административ бүленеш
1991 елда Каратау Социалистик Җөмһүрияте 20 општинадан гыйбарәт булган.
Горбенешть
Горбенешть — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Биккенбах (Бергштрасе)
Биккенбах  — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Меррилл (ай кратеры)
Меррилл - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 56,99 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Пол Уиллард Меррилл (1887—1961) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Тульн-ан-дер-Донау
Тульн-ан-дер-Донау — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Сен-Жермен-дю-Сёдр
Сен-Жермен-дю-Сёдр — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Раковник (Медводе)
Раковник  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Шәкили (Гөйчай)
Шәкили  (Şəkili ) — Әзербайҗанның Гөйчай районына караган авыл.
Раковник (Медводе)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3151) Talbot
(3151) Talbot — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1983 елның 18 апрелендә Н. Томас тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1983 HF» саналган.
Кидалсоло
Кидалсоло (Кидалсоло) — Киров өлкәсенең Тужа районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (30%), руслар (70%).
(19289) 1996 HY12
(19289) 1996 HY12 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 17 апрелендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 HY12» саналган.
Кудкерк-Виллаж
Кудкерк-Виллаж (Coudekerque-Village) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Кудкерк-Бранш кантонына карый.
Пынаркөй (Бүюкорһан)
Пынаркөй (Pınarköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Бүюкорһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Яңа Әҗми
Яңа Әҗми — Башкортстанның Бакалы районында урнашкан авыл.
Первомайка (Троицк районы)
Первомайка (Первомайка) — Чиләбе өлкәсенең Троицк районы составына керүче авыл.
Яңа Әҗми
Почта индексы — 452660, ОКАТО коды — 80207819003.
Первомайка (Троицк районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (77%), украиннар (5%), алманнар (6%), казахлар (9%).
Гөллү (Тушба)
Гөллү (Göllü) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Тушба илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ат-Юган
Ат-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Олы Атлым елгасының сул ярына тамагыннан 45 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештан Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Войнеговци
Войнеговци — Болгариянең София шәһәр өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.