cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Капца
Капца — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Била (Битивский повяты)
Била  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Капца
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сүтлүҗе (Огузэли)
Сүтлүҗе (Sütlüce) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Огузэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 2384
NGC 2384 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Доманико
Доманико — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
NGC 2384
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Доманико
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Кимболл (Небраска)
Кимболл  — Америка Кушма Штатларының Небраска штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кимболл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Диләли Мүскәнли
Диләли Мүскәнли (Diləli Müskənli ) — Әзербайҗанның Губадлы районына караган авыл.
Гейнсбург (Нью-Джерси)
Гейнсбург  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пыровци
Пыровци — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доганйол (Доганйол)
Доганйол (Doğanyol) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Доганйол илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кабо-Вердеда ислам
Тарих
Кабо-Вердеда яшәүчеләрнең күбесе ― христианнар. Католик дине тарафдарлары, күп гасырлык Португалия идарәсе йогынтысында ныгыган, илдә бердәнбер эре дини җәмгыятьне тәшкил итә: 2010 елга ― ил халкының ~80 % ы.
Ислам
Ислам ― илдә иң зур азчылык дине булып тора. Кабо-Верденың мөселман җәмгыяте ― аз санлы, әмма тиз үсеш ала баручы дини җәмгыять. Ислам бу илгә Көнбатыш Африкадан үтеп кергән. Кабо-Верде мөселманнары ― күпчелек, Сенегалдан һәм башка Африка дәүләтләреннән күчкән мөһаҗирләр яки элекке мөһаҗирләрнең биредә төпләнгән нәселе. Мөселманнар Кабо-Вердеда сәүдә (вак сәүдә, сувенирлар сату) белән шөгыльләнә. Кабо-Вердеда мөселманнарның төгәл саны турында ышанычлы мәгълүмат чыганаклары юк.
Җирле A Semana (Атна, en) басмасында чыккан мәгълүмат буенча, Кабо-Верде мөселманнары Мөхәммәд пәйгамбәрнең туган көнен (Мәүлид бәйрәме) билгеләп үтәләр.
Гирод
Гирод — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кисели (Киров шәһәре)
Кисели (Кисели) — Киров өлкәсенең Киров шәһәрендә урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Карлстадт (Нью-Джерси)
Карлстадт  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Била Гура (Диңгез буе воеводалыгы)
Била Гура  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Эу (коммуна)
Эу — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
(383) Янина
(383) Янина  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1894 елның 29 гыйнварында Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1894 AU» саналган.
Ибеняса
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Неҗмиекөй (Билеҗик)
Неҗмиекөй (Necmiyeköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Билеҗик иле Билеҗик илчесенә караган бер авыл (köy).
Почтама-Яха
Почтама-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ашкашлы
Ашкашлы — Башкортстанның Благовещен районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453447, — 80215825003.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 28 кешенең яшәве мәгълүм.
Карловиця
Карловиця — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильсекланд
Вильсекланд — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
Сүтлүҗе (Ешилъюрт)
Сүтлүҗе (Sütlüce) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Ешилъюрт илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Равново
Равново — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 2385
NGC 2385 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Улома (Шексна кушылдыгы)
Улома — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Шексна елгасының сул ярыннан 18 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 27 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Шексна елгасыинештән Шекснинск ГЭС-ына чаклы, Аккүлде (Вологда өлкәсе ) керетеп. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы елгалары бассейндары, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Фонтени (Мозель)
Фонтени (Fonteny) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,70 км².
Искәрмәләр
Фонтени (Мозель)
Канела (Вибо Валенция)
Канела — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Канела Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Драпия
Драпия — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Гиббстаун (Нью-Джерси)
Географиясе
Гиббстаун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лек-Хойла
Лек-Хойла — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Бур-Хойла елгасының уң ярына тамагыннан 30 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Төньяк Сосьва елгасы кушылган урынган Салехард каласына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кларксон (Небраска)
Кларксон  — Америка Кушма Штатларының Небраска штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кларксон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гирсхаузен
Гирсхаузен — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дре (Югары Прованс Альплары)
Дре (Draix) — Франциянең Югары Прованс Альплары департаментына караган коммуна, Ла-Жави кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 23,04 км².
Дондарлы (Губадлы)
Дондарлы  (Dondarlı ) — Әзербайҗанның Губадлы районына караган авыл.
Билина (Диңгез буе воеводалыгы)
Билина  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кизлека
Кизлека (Нюрма) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Выя елгасының сул ярыннан 27 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(3301) Янше
(3301) Янше  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1978 елның 6 февралендә биредә эшләүче галимнәр тарафыннан Перт обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 CT» саналган.
Петр һәм Павел часовнясы (Иске Тәрбит)
Петр һәм Павел часовнясы — часовня, Иске Тәрбит авыл җирлеге составына керүче Камыллы, Соравыл, Иске Тәрбит авыллары халкына хезмәт күрсәтә.
Географиясе
Часовня Татарстан Республикасы Кайбыч районы Иске Тәрбит авылында урнашкан.
Тарихы
Иске Тәрбит  җирлегендә 19нчы гасырда ук чиркәү булган, әмма аның  язмышы башка җирләрдәге кебек аяныч төгәлләнгән. Иске Тәрбит авылында  изге апостоллар Петр белән Павел хөрмәтенә агач чиркәү 1888 ел­да ук салынган. 1897 елда анда чиркәү-приход мәктәбе дә ачылган.
1930 елларда чир­кәүнең чаңын алып атканнар. Бинасы 1972 елга кадәр авыл клубы вазифасын үтәгән. Шушы ел­ны элеккеге чиркәүне бө­тенләй сүтәләр һәм бүрә­нәләреннән яңа урында клуб тө­зиләр. Кызганычка каршы, 2003 нче ел­да ул клуб янып көлгә әйләнә, һәм чиркәүнең соңгы истәлекләре дә юкка чыга.
Иске Тәрбит җирлегенә кергән  авыл халкы 12 чакрым ераклыкта урнашкан Турминскийдагы Изге Троица чиркәвенә йөри башлый. Өлкән яшьтәге кешеләргә службага бару өчен ул араны узу җиңел түгел. Халыкның  теләге – үз җирлегендә  часовня булдыру була.
2013 елда узган авыл җирлеге җыелышында шул мәсьәлә күтәрелә. Инициатив төр­кем җитәкчесе итеп шул авылда туып үскән отставкадагы подполковник Семенов Петр Иванович  билгеләнә. Часовня төзеләчәк участокка истәлек ташы  куела. Часовня төзеләсе урынны Изге Троицк чиркәвенең дин әһеле Николай Ермолаев изгеләндерә.
Нәкъ бер ел дигәндә авылга кергән җирдә ялтырап торган нарат бүрәнәләрдән бик матур гыйбадәт йорты калкып чыга.
Никола Иванов
Николай Иванов (болг. Николай Иванов; 1861 елның 2 марты — 1940 елның 10 сентябре) - Болгар хәрби комиссары, инфантериядән генерал, 1894-1896 елларда армия штабы башлыгы, 1896-1899 елларда Болгария сугыш министры. 2 нче Болгар армиясе белән Балкан сугышлары вакытында җитәкчелек итә, 1913 елның мартында Адрианопольне алуда катнаша.
Петр һәм Павел часовнясы (Иске Тәрбит)
Тарихы
Ул вакыттагы агрофирма җитәкчесе Зәйнуллин Минзаит Минсагир  улы техника белән, Иске Тәрбит авылында туып-үскән, авыл хуҗалыгында озак еллар баш бухгалтер булып эшләгән Владимирова Лариса Борисовна, һәм техника белән дә, һәм акчалата да булыша. Тумышлары белән  бу төбәктән булган Мәскәүдә яшәүче   авылдашлар Григорьев М.И., Комаров Ю.В. һ.б. ярдәм кулы суза. Төзелеш  барышында авыл халкы да читтә калмый.
Никола Иванов
Чыгыш һәм белем
Николай Иванов 1861 елның 2 мартында Калоферда туган. Апрель гимназиясендә укыган (болг.) Габровода һәм Стамбулдагы «Галата-Сарай " Солтан лицеенда (1875-1877). 1878 елда Рус-Төркия сугышы фронтка китә, вольнопределяющихся (болг) командиры итеп билгеләнә.) Йөзүчедә бер елдан соң Софий хәрби училищесын тәмамлый. 1879 елның 10 (22 май) подпоручиклар булып эшли, бер елдан Көнчыгыш Урумелий ополчениесе итеп билгеләнә.1 нче һәм 2 нче пехотлы йөзүче дружиналарда хезмәт иткән. 1881 елның 9 февралендә поручикка бирелә. 1882-1885 елларда Санкт-Петербургта Генераль штабның Николаевка академиясендә укый.
Петр һәм Павел часовнясы (Иске Тәрбит)
Тарихы
Изге эшне тормышка ашыруда башлап йөргән Петр Семеновка "Районның Мактаулы граҗданы" дигән исем бирелә.
Никола Иванов
Хәрби карьера
Болгарияне берләштерүдә катнаша. 1885 елның 9 сентябрендә Тырново-Сеймен отряды штаб начальнигы итеп билгеләнә.). Сербия-Болгар сугышы вакытында Көнбатыш отрядының үзәк колоннасы башлыгы каршындагы йөкләү буенча офицер, Пиротск сугышы катнашучысы. 1886 елда сугыштан соң кенәз Александр I флигель-адъютант, 1887 елдан хәрби Министрлык каршындагы Строй-инспекторлык бүлеге башлыгы итеп билгеләнә. Майор (1887 елның 1 апреле), 1888 елдан 10 нчы пехот полкы командиры, 1889 елдан 4 нче бригада штаб башлыгы, 1890 елдан 4 нче кавалерий полкы командиры.1891 елның 2 августында подполковникларга, 1891-1894 елларда гаскәр башлыгы ярдәмчесе һәм штаб җитәкчесе (1894 елның 10 маенда 1896 елның 29 ноябрендә) җибәрелә. Полковник (1895 елның 12 августында), 1896 елның 17 ноябрендә сугыш министры вазыйфаларын вакытлыча башкаручы итеп билгеләнә, 1896 елның 29 ноябреннән 1899 елның 30 гыйнварына кадәр Хөкүмәттә хәрби министр Константин Стоилов. Болгар кризисыннан соң качкан Россия офицерларының кайтуын тәэмин итә. 1899-1903 елларда полковник исеменә Иванов 4 нче Прослав пехот дивизиясе, 1903-1907 елларда-2 нче Пехот дивизиясе командиры була. 1900 елның 15 (27 ноябре) генерал-майорда 1907 елдан бирле 2 нче хәрби-инспекция өлкәсе башлыгы булып эшли. 1912 елның 2 августында патша Фердинанд I идарәсенең 25 еллыгы уңаеннан генерал-лейтенантлар янына җибәрелә-бу Болгария тарихында беренче очрак була, ул чакта генерал-лейтенантлар запастагы офицер түгел, ә эшләгән офицерны җитештерәләр.
Дәреслек пар
Генерал-лейтенант Иванов 1912 елның сентябреннән 1913 елның июленә кадәр 2 нче Болгар армиясе белән җитәкчелек итә. Беренче Балкан сугышы вакытында уңышлы адрианопольне алуда катнаша. Икенче Балкан сугышы вакытында грек армиясенә каршы сугыш алып бара, 1913 елның 16 июненнән 17 июленә кадәр Кукуш — Горна-Джумая линиясендә 18 июльдә төп фатир каршындагы поручениялар буенча офицер итеп билгеләнә. 1913 елның июленнән вазифаны калдырып, 1913 елның 7 августында тыныч килешү төзегәннән соң запаска китәләр. Запастагы кала Беренче бөтендөнья сугышы вакытында, иҗтимагый эшчәнлек һәм публицистика белән шөгыльләнә. Запастагы офицерлар җәмгыяте рәисе София. Инфантериядән Генерал (1936 елның 6 мае). 1940 елның 10 сентябрендә Софиядә вафат була.
Библиография
Николай Иванов. 1912-1913 еллар том И. - София: армия хәрби-тикшеренү фонды типографиясе, 1924.
Николай Иванов. 1912-1913 елларда Балкан сугышы Икенче Том. - София, 1925 нәшрият=армия хәрби-тикшеренү фонды типографиясе.
Карлче
Карлче — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карни (Нью-Джерси)
Карни  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Петропавловка (Елхау районы)
Петропавловка (Петропавловка) — Самар өлкәсенең Елхау районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: даими яшәүче халык юк.
Нергизе (Сивриҗе)
Нергизе (Nergize) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Сивриҗе илчесенә караган бер авыл (köy).
Доганкаш (Ладик)
Доганкаш (Doğankaş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Ладик илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Раданово
Раданово — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Изола-ди-Капо-Риццуто
Изола-ди-Капо-Риццуто — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Кече Нигва
Кече Нигва — Россия территориясеннән ага торган елга. Калуга өлкәсе, Орловкая өлкәсе, Тула өлкәсе, Брянск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Нигва елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Кисели (Киров шәһәре, авыл)
Кисели (Кисели) — Киров өлкәсенең Киров шәһәрендә урнашкан авыл.
Сүтөзү (Терме)
Сүтөзү (Sütözü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Терме илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кисели (Киров шәһәре, авыл)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Кемерово өлкәсе
Кемерово өлкәсе (Кемеровская область) — Россия Федерациясенең субъекты. Себер федераль округына керә.
Кисели (Киров шәһәре, авыл)
Халык
Халык саны динамикасы:
Кемерово өлкәсе
Административ үзәге — Кемерово шәһәре.
География
200px|thumb|right Өлкәнең зур өлешне Кузнецк казанлыгы били, көнбатышта — Салаир сырты, көнчыгышта — Кузнецк Алатау, көньякта — Таулы Шория урнаша. Өлкәнең көньяк-көнчыгышта Алтай тавы тармаклары урнашалар; иң бөек ноктасы — Верхний Зуб тавы (2178 м).
Кече Нигва
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Ука елгасы кушылдыклары бассейны Мукшы елгасы кушылганчы, елга бассейны — Ока.
Кисели (Киров шәһәре, авыл)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: ?.
Кече Нигва
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кемерово өлкәсе
География
Төп елгалар — Томь, Иня, Кия, Яя.
Файдалы казылмалар: ташкүмер, көрән ташкүмер, тимер рудасы, полиметалл рудасы, алтын, фосфоритлар, төзү ташы, һ. б.
Кемерово өлкәсе континенталь климат зонасында урнаша. Гыйнварның урта температуралар —17...—20 °C, июльнең урта температуралар +17...+18 °C. Уртача еллык явым-төшем күләме — 300(тигезле районнарда)-1000 (таулы районнарда) мм.
Туфраклар — кәсле-көлсу, кара туфрак.
Тарих
Борынгы торучы халыклар — себер татарлары, шорлар һәм телеутлар. 1618 елдан хәзерге Кемерово өлкәсенең территориясендә руслар урнаштырыла башлаганнар, Кузнецк острогы төзелә. 1721 елда руданы эзләүче Михайло Волков хәзерге Кемерово районында беренче күмер чыганакны таба. 1804—1925 елларда хәзерге Кемерово өлкәсенең территориясе Тум губернасы состаына булган. XX гасырның башында металлургия һәм күмер предприятиеләр төзә башланалар. 1943 елның 26 гыйнварында ССРБ Югары Советының Указы белән Кемеров өлкәсе оештырыла.
Икътисад
Өлкә территориясендә күмер сәнәгате зур үсеш алган, аның төп үзәкләре — Прокопьевск, Междуреченск, Белово, Берёзовский, Кемерово, Новокузнецк, Осинники, Ленинск-Кузнецкий, Киселевск, Беловский, Кемеровский, Новокузнецк һәм Прокопьевск районнар. Регионның көньягында металлургия һәм тау-чыгару сәнәгате зур үсеш алган (Новокузнецк, Таштагол). Шулай ук өлкәдә машиналар төзү (Юрга, Анжир, Новокузнецк, Кемерово, Киселевск) һәм химия сәнәгате бар.
Тимер юл транспорты
Транссебер магистрале, Төньяк Себер тимер юлының Төньяк Кузбасс тармагы.
Автомобиль транспорты
М53 «Байкал» магистрале (Новосибирск (Тум) — Кемерово — Красноярск — Иркутск)
Административ-территориаль бүленеш
300px|thumb|right
Шәһәр округлары: (картада кызыл нокталар белән билгеләнгәннәр)
Районнар:
Татарлар
Кемерово өлкәсендә Татар милли мәдәни үзәге (1991 елдан, Кемерово шәһәре), Себер һәм БДБ илләренең Европа өлеше мөселманнары Диния нәзарәте мөхтәсибәтенең мөселман дини берләшмәсе (1993 елдан, Анжир шәһәре), «Нур» мөселман җәмгыяте (1999 дан, Междуреченск шәһәре) эшли. 2003 елда Кемерово шәһәрендә ТР Сәүдә һәм тышкы икътисади хезмәттәшлек министрлыгы ярдәме белән «Татарстан сәүдә йорты» ҖЧҖ төзелә. ТР Кемерово өлкәсен «Нефаз» автобуслары белән тәэмин итә.
Диния нәзарәте
2008 елда Кемерово шәһәрендә «Мөнирә» мәчете ачыла, аның нигезендә Кемерово өлкәсе мөселманнарының Диния нәзарәте оештырыла. Кузбасс мөселманнары бер үзәккә берләшү фикеренә акрынлык белән килгән.
Биндуга (Диңгез буе воеводалыгы)
Биндуга  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Фонтуа
Фонтуа (Fontoy) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 16,88 км².
Искәрмәләр
Фонтуа
Гиткот (Нью-Джерси)
Гиткот  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гиткот халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Абхазиянең җиде изге урыны
Абхазиянең җиде изге урыны (Абжьныха) яки абхазларның җиде изге урыны — Абхазия территориясендә Абхаз традицион дине тарафыннан изге буларак ихтирам ителгән җиде урын. Абхазиянең җиде изге урыны күпчелек этник абхазлар тарафыннан шул исәптән христианнар һәм мөселманнар тарафыннан ихтирам ителә.
Гиткот (Нью-Джерси)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Абхазиянең җиде изге урыны
Һәр изге урынның үз каһиннәр ыруы (фамилиясе) бар. Мәсьәлән, Дыдрыпш-ныха изге урынының каһин ыруы булып күрше Ачандара авылыннан Чибча крестьян фамилиясе вәкилләре тора, Лых-ныха изге урынының — Шакрыл дворян фамилиясе вәкилләре тора. Тарихи гомум-абхаз булган җиде изге урыннан башка, практик рәвештә һәр абхаз ыруының үз кечкенә изге урыны (абх. ажьыра) бар, кагыйдә буларак, ул ыру дога кылуларының урыны булып тора.
Абхазлар карашлары буенча изге урын алдында ялганлаган тиздән мәҗбури рәвештә җәза алачак, шуңа күрә Абхазиянең закон саклау органнары изге урыннарны еш «судья»лар буларак куллана.
Күпчелек абхазлар төп изге урын буларак — Дыдрыпшны таныйлар. Лашкендар тавында дога кылулар изге рәвештә 1990-ынчы еллар уртасында янә башланган булган. Дәүләтнең беренче шәхесләре шулай ук еш дога кылуларда катнашалар. 1992 елда грузин-абхаз сугышы вакытында Дыдрыпш-ныха тавында дога кылуны изге урыннан Абхазияне яклауны сорап шәхсән Абхазия җитәкчесе Владислав Ардзинба башкарган.
2012 елның 3 августында Сухумда оештыру җыелышында Абхазия каһиннәре Киңәшмәсе янә оештырылган булган.
Канела (Анкона)
Канела — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Канела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Анжелика Арутюнян
Биографиясе
Анжелика Ервандовна Арутунян 1926 елның 18 июнендә Төньяк-Кавказ краеның Грозный шәһәрендә туган.
1956 елда Комитас исемендәге Ереван консерваториясен (укытучысы Тагуи Шахназарян), аннары аспирантураны тәмамлый. 1958 елдан Александр Спендиарян исемендәге опера һәм балет театры солисты була, анда төрле үзенчәлекле партияләрне  башкара Шулай ук концерт җырчысы буларак чыгыш ясый. Гастрольләр белән чит илләргә күп сәяхәт итә. 1979 елдан Ереван консерваториясендә укыта.
1963 елдан КПСС әгъзасы. 2004 елда Әрмәнстанның башкаласы Ереванда вафат була.
1964 елда Мусоргский исемендәге Бөтенсоюз конкурсы лауреаты була.
Театр эшләре
Партияләре:
Бүләкләре
М.П. Мусоргский исемендәге Бөтенсоюз җырчылары конкурсының 2-нче премиясе (1964).
NGC 2386
NGC 2386 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Вильсикль
Вильсикль — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
Юос
Юос — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Касазе
Касазе — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Радковци
Радковци — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эйвазлы (Губадлы)
Эйвазлы  (Eyvazlı ) — Әзербайҗанның Губадлы районына караган авыл.
Ибриану (Бреила)
Ибриану — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сүтпынар (Шалпазары)
Сүтпынар (Sütpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Шалпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гиршнах
Гиршнах — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.
Низамлар (Деврек)
Низамлар (Nizamlar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Зонгулдак иле Деврек илчесенә караган бер авыл (köy).
Ленгер-Юган
Ленгер-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Сыня елгасының уң ярына тамагыннан 42 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 27 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Төньяк Сосьва елгасы кушылган урынган Салехард каласына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Биньче
Биньче — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(1932) Янски
(1932) Янски  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Доганкая (Бафра)
Доганкая (Doğankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Бафра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Форбак
Форбак (Forbach) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Картерет (Нью-Джерси)
Картерет  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Йонади
Йонади — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Картерет (Нью-Джерси)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Йонади
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Картерет (Нью-Джерси)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ла-Жави
Ла-Жави (La Javie) — Франциянең Югары Прованс Альплары департаментына караган коммуна, Ла-Жави кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 37,27 км².
Воскресенка (Благовещен районы)
Воскресенка — Башкортстанның Благовещен районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 453447, — 80215825005.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 17 кешенең яшәве мәгълүм.
Юро
Юро — Франциянең Югары Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Гисдорф
Гисдорф — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сүтпынар (Нарман)
Сүтпынар (Sütpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Нарман илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кастелець
Кастелець — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Радовци (Велико-Тырново өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мурюк
Мурюк — Россия территориясеннән ага торган елга. Тум өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Золотой Китат елгасының сул ярыннан 163 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Бискупниця
Бискупниця — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мурюк
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Бискупниця
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мурюк
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зур Ковали (Шабалино районы)
Зур Ковали (Большие Ковали) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: ?.
Ибриану (Димбовица)
Ибриану — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Канела I (Кьети)
Канела I — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Канела I Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
NGC 2387
NGC 2387 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Прусская
Прусская — Россия территориясеннән ага торган елга. Адыгея, Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елга  Курджипс елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 9,3 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Кубань.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Әбилҗә
Әбилҗә (Əbilcə ) — Әзербайҗанның Губадлы районына караган авыл.
Йопполо
Йопполо — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Глендора (Нью-Джерси)
Географиясе
Глендора халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вильспи
Вильспи — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
Разсоха
Разсоха — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(1843) Ярмила
(1843) Ярмила  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Бистра (Диңгез буе воеводалыгы)
Бистра  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(1843) Ярмила
Тарихы
1972 елның 14 гыйнварында Любош Когоутек тарафыннан Гамбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1972 AB» саналган.
Ниметли (Себен)
Ниметли (Nimetli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Себен илчесенә караган бер авыл (köy).
Козад (Небраска)
Козад  — Америка Кушма Штатларының Небраска штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Козад шәһәре  елда нигезләнгән.
Фосьё
Фосьё (Fossieux) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,06 км².
Никитинка (Самар өлкәсе)
Никитинка (Никитинка) — Самар өлкәсенең Елхау районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92,3%), чуашлар (2,7%).
Катария
Катария — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Голден-Траенгел (Нью-Джерси)
Голден-Траенгел  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Голден-Траенгел халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кейп-Мей-Пойнт (Нью-Джерси)
Кейп-Мей-Пойнт  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Гладбах (Айфель)
Гладбах  — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доганкая (Шерефликочһисар)
Доганкая (Doğankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Шерефликочһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Васил Кутинчев
Васил Кутинчев (болг. Васил Кутинчев, Васил Ивановның тулы исеме; 1859-1941) - Болгар хәрби эшлеклесе, генерал пехота (1918).
Биографиясе
Рус башлангыч мәктәбен тәмамлый, аннан соң укуын сыйныф мәктәбендә дәвам итә. 1877-1878 еллардагы рус-төрек сугышы нәтиҗәсендә Болгария өлешен азат иткәннән соң, болгар армиясе төзелә башлый. Шул ук елны Васыйл Кутинчев Софиядә хәрби училищега укырга керә. Офицерларга ихтыяҗ зур булу сәбәпле, яшь Болгар армиясе өчен хәрби училищега курс тизләтелгән, һәм 1879 елның маенда беренче чыгарылыш сыйныф укучылары прапорщикларга озатылган.
Кутинчев кече офицер сыйфатында хезмәт иткән 24 нче пехот батальонга эләгә. Берничә айдан соң икенче лейтенант исемен ала. Бер ел хезмәт иткәннән соң 1880 елның 18 октябрендә Раховка 12-нче пехот батальонына һөҗүм ителә һәм 1882 елның 30 августында лейтенантлар була. Васил Кутинчев хәрби училищеда рус телен өйрәнә һәм рус офицерлары белән хезмәт итә. 1882 елда рус командованиесе 30дан 40ка кадәр Болгар офицерларын рус полкларына җибәрергә карар кыла. Лейтенант Кутинчев алар арасында булды, ләкин Болгариядә хезмәтне дәвам итәргә сорады. 1883 елда командованиесе аны 23 нче пехот ротасы командиры итеп билгели. 1884 елда Болгарстанының яңа структурага күчүе турында Карар кабул ителә, нәтиҗәдә лейтенант Кутинчев Дунай 5 нче пехот полкының рота командиры була. 1885 елның 5 ноябреннән 15 ноябренә кадәр ул, капитан исеме булган полк командиры вазыйфаларын башкара.
1885 елда Серб-Болгар сугышында катнаша. 5 нче пехот полкы сугыштан соң Софиягә әйләнеп кайта һәм Кутинчев 1 нче батальон командиры итеп билгеләнә. 1887 ел башында ул 10нчы пехот полкы командиры итеп билгеләнә. Шул ук елның 1 апрелендә ул майорга кадәр күтәрелә, ә киләсе елда София 1 нче пехот полкы командиры итеп билгеләнә. 1888 елда Васил Кутинчев Болгар армиясен Яңа коралларга — Фердинанд Манлихер җитештерүнең утлы коралына күчү буенча махсус комиссия әгъзасы итеп билгеләнә һәм шул ук елда ул армия дисциплинар уставын яңадан карауда катнаша. 1888 елда Загорда вакытлыча хәрби суд рәисе итеп билгеләнә. Соңрак вакытлыча Софий хәрби суды әгъзасы, аннары Софий кыр хәрби суды рәисе була. 1890 елның 2 августында подполковникка җибәрелә.
1893 елның 1 гыйнварына Васил Кутинчев полковник исеменә 1 нче пехотной София дивизиясе командиры ярдәмчесе итеп билгеләнә. 1894 елның көзендә Балкан дивизиясе штабына Сливена күчерелә. 1899 елның 20 гыйнварында Дунай дивизиясенең 5 нче пехот бригадасы командиры, ә аннары 1 нче пехот София дивизиясенең 1нче бригадасы командиры итеп билгеләнә. 1903 елның 31 декабрендә Кутинчев 6нчы уяу дивизиясе командиры итеп билгеләнә һәм 1904 елның 1 гыйнварында генерал-майор дәрәҗәсенә күтәрелә. 1905 елның 20 маенда кабат Софиягә күчерелә һәм 1 нче Пехот дивизиясе башлыгы итеп билгеләнә.
Аннары Васил Кутинчев хәрби-суд һәм хәрби-административ эшчәнлек белән шөгыльләнә. 1912 елның 2 августында, Болгариягә 25 ел тулу уңаеннан, патша [Фердинанд I генерал-лейтенант исемен йөртә, алар арасында Кутинчев та була. Шуннан соң Кутинчев беренче һәм икенче Балкан сугышларында катнашты. Беренче бөтендөнья сугышы башланганда Кутинчев хәрби министр постын алырга тәкъдим итә, ләкин ул патша тарафыннан Болгар армиясе командующие Николай Жековны сайлауны бүлмәвен хәбәр итеп, аннан баш тарта. 1915 елның 27 ноябрендә яулап алынган җирләрдән морав хәрби инспекция районы төзелә һәм аның җитәкчесе (генерал-губернатор) Васил Кутинчев була. 1917 елның 6 маена кадәр әлеге вазифада була һәм запаска җибәрелә. 1918 елның 22 октябрендә ул яңадан хәрби хезмәткә алына һәм икенче көнне ул пехота генералы итеп билгеләнә. Ләкин 1918 елның 24 декабрендә тулысынча отставкага җибәрелә.
1941 елның 30 мартында Софиядә вафат була.
Бүләкләре
II һәм IV дәрәҗә «Батырлык өчен» орденнары, мечалар, шулай ук зур хач белән I һәм V дәрәҗә «Изге Александр» орденнары, II дәрәҗә «Хәрби казанышлары өчен» ордены, I дәрәҗә «Планин Стара» Ордены (үлгәннән соң) белән бүләкләнә.
Ле-Брюске
Ле-Брюске (Le Brusquet) — Франциянең Югары Прованс Альплары департаментына караган коммуна, Ла-Жави кантонына карый.
Лесми-Юган
Лесми-Юган — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Сыня елгасының уң ярына тамагыннан 60 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 178 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Төньяк Сосьва елгасы кушылган урынган Салехард каласына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Төньяк Сосьва тамагыннан түбән, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бистше (Диңгез буе воеводалыгы)
Бистше  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рыбаки (Шабалино районы)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Авай-ан-Шательро
Авай-ан-Шательро — Франциянең Вьенна департаментында урнашкан коммуна.
Райковци
Райковци — Болгариянең Велико-Тырново өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Канела II (Кьети)
Канела II — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Канела II Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сүтчүлер (Кепез)
Сүтчүлер (Sütçüler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Кепез илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Иска-сулло-Йонио
Иска-сулло-Йонио — Италиянең Калабрия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Фракельфен
Фракельфен (Fraquelfing) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,44 км².
Искәрмәләр
Фракельфен
Нишанкая (Кованҗылар)
Нишанкая (Nişankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Кованҗылар илчесенә караган бер авыл (köy).
NGC 2388
NGC 2388 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(1558) Ярнефельт
(1558) Ярнефельт  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Георге Асаки исемендәге Яшь техник университеты
Георге Асаки исемендәге Ясск техник университеты (рум. Universitatea Tehnică Gheorghe Asachi din iai) - дәүләт югары уку йорты Ясс, Румынияда урнашкан. Иң борынгы румын техник уку йортларының берсе.
Тарих
1813 елда галим Георге Асаки Румыниядә беренче техник белем бирү үзәген — җир төзүчеләрнең инженер-классын төзи, аның нигезендә соңрак Дәүләтар академиясе (1835) һәм Ясск университеты (1860) төзелә.
1912 елның ноябрендә биредә электротехника, гамәли химия һәм авыл хуҗалыгы фәннәре өйрәнелә.
Мәгариф турында Румыния законнары 1932, 1937 һәм 1938 елларда илдә эволюцияне фән кебек хуплыйлар, шулай ук уку йортлары үстерү турында, аерым алганда, Ясск университеты медицина һәм фармацевтика факультетлар, фән, хокук, философия һәм филология, шулай ук авыл хуҗалыгы булдырырга телиләр. 1933 елда, гамәли фәннәр департаментына керүче авыл хуҗалыгы белеме бүлекчәсе авыл хуҗалыгы фәннәре факультетына әверелә. Бүлекнең калган ике тармагы (электротехника мәктәбе һәм технологик химия бүлекчәсе) 1937 елда үзгәртеп корыла, политехника институты (Яссы) елга соңрак авыл хуҗалыгы фәннәре факультеты да кушыла.
1948 елда исеме Яссада «Георгий Асаки» политехник институтына үзгәртелә, ә 1993 елның 17 маеннан ул — техник университет була.
Структурасы
Хәзерге вакытта Ясск Техник университеты 11 факультетка һәм 3 бүлеккә ия:
Перу милли гимны
Перу милли гимны (Himno Nacional del Perú) — Латин Америкасының Тын океан буендагы дәүләтендә булдырылган тәүге милли символларның берсе. Аның сүзләрен шагыйрь һәм мөгаллим Хосе де ла Торре Угарте (don José de la Torre Ugarte), көен Хосе Бернардо Альседо (don José Bernardo Alcedo) иҗат иткән. Хәзерге вакытта, 2010 елдан бирле, гимнның кушымтасы һәм соңгы алтынчы куплеты халыкара һәм башка тәкъдим итү чаралары өчен рәсми өлеш дип санала. Гимн кушымтадан башлана, һәм кушымта тулы һәм кыска вариантларда һәр куплеттан соң башкарыла. Хәрбиләр катнашында үткәрелгән чараларда, Перу милли гимны белән бергә, Marcha de Banderas (Байрак маршы) дигән гимн да уйнала. Оркестр башкаруында Хор башкаруында Байрак маршы
Гимнның язылу һәм үзгәртелү тарихы
Гимн 1821 елда ук, Чилидән килгән генерал Хосе де Сан Мартин (Jose de San Martin) бәйсезлек игълан иткән вакытта, “Перу милли маршы” исеме белән кабул ителгән. Кушымтасының беренче буенча, Somos libres, seámoslo siempre (“Без азат, мәңге азат булырбыз”) дип тә атаганнар. Генерал, эшне озакка сузмыйча, гимн сайлау өчен ачык конкурс оештырган. Бу хакта белдерү хөкүмәт матбугатында 7 августта басылып чыккан булса, шул ук елның 23 сентябрендә яңа шигъри-музыкаль символны Лима шәһәре театрында җәмәгатьчелеккә тәкъдим иткәннәр. Перуанлылар гимнны беренче мәртәбә җырлап күрсәткән кешене дә хәтерлиләр: Роза Мерино (Rosa Merino) исемле һәм бик ягымлы сопрано тавышлы ханым булган ул. Ә оркестр белән музыка авторы дон Альседо идарә иткән. Гимн Перуның үз бәйсезлеген вакытлыча югалткан елларда да (1821-1824), аннан соң да халык күңелендә һәм тормышта яшәвен дәвам иткән. Боливар гаскәрләренең килүе 1824 елда испан бәйлелегенә ахыргача чик куйган. Азатлык яулаган еллардан башлап XXI гасыр башына кадәр гимнның беренче куплеты, кушымтасы белән бергә, рәсми вариант дип саналган. 1910 елда аның текстын аз гына үзгәрткәннәр.
Тарихи хәтер, әлбәттә, теләсә кайсы милләт өчен бик кирәкле нәрсә. Ләкин үткәннәргә күз текәп кенә лаеклы киләчәк корып булмый. Шуңа күрә 2005 елда төрле тарафлардан гимнның рәсми өлешен (беренче куплетны) алмаштыру тәкъдимнәре ясалды. Перуның конституция мәхкәмәсе, гимнның беренче куплетын автор язмаган, аны халык соравы буенча гына керткәннәр, дигән нәтиҗә чыгарды. Тарихчылар, моны раслаучы документлар да бар, дип белдерделәр. Ниһаять, 2010 елда гимнның алтынчы куплеты, кушымтасы белән бергә, кануни рәвештә төп вариант итеп танылды. Гимн җирле халыклар телләренә дә (кечуа, аймара) тәрҗемә ителгән. Гимнны җырлап бетергәч, солист яки башлап җырлаучы ¡Viva el Perú! (Яшәсен Перу!) дип әйтергә тиеш. Ә хор, тыңлаучылар һәм тамашачылар ¡Viva! (Яшәсен!) дип җавап кайтаралар.
Гимнның икенче-бишенче куплетлары
2. Ya el estruendo de broncas cadenas que escuchamos tre siglos de horror, Que los libres al grito sagrado que oyó atónito el mundo, cesó. Por doquier San Martín inflamado, libertad, libertad, pronunció, Y meciendo su base los Andes la anunciaron, también, a una voz. Coro.
3. Con su influjo los pueblos despiertan y cual rayo corrió la opinión; Desde el istmo a las tierras del fuego desde el fuego a la helada región. Todos juran romper el enlace que natura a ambos mundos negó, Y quebrar ese cetro que España reclinaba orgullosa en los dos. Coro.
4. Lima cumple ese voto solemne, y, severa, su enojo mostró, Al tirano impotente lanzando, que intentaba alargar su opresión. A su esfuerzo saltaron los grillos y los surcos que en si reparó, Le atizaron el odio y venganza que heredera de su Inca y Señor. Coro.
5. ¡Compatriotas, no más ver la esclava si humillada tres siglos gimió! Para siempre jurémos la libre manteniendo su propio esplendor. Nuestros brazos, hasta hoy desarmados estén siempre cebando el cañón, Que algún día las playas de Iberia, sentirán de su estruendo el terror. Coro.
Качий Поток
Качий Поток — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кильмова
Кильмова — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Илисара елгасының уң ярыннан 17 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Ибру
Ибру — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кильмова
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вильтритуль
Вильтритуль — Франциянең Од департаментында урнашкан коммуна.
Кече Осетрик
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Голидей-Гайтс (Нью-Джерси)
Голидей-Гайтс  — Америка Кушма Штатларының Нью-Джерси штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Битоня
Битоня — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Әфәндиләр (Губадлы)
Әфәндиләр  (Əfəndilər ) — Әзербайҗанның Губадлы районына караган авыл.
Глайсвайлер
Глайсвайлер — Алманиянең Рейнланд-Пфальц җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Колумбус (Небраска)
Колумбус  — Америка Кушма Штатларының Небраска штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Колумбус шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Доганкая (Одунпазары)
Доганкая (Doğankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).