Агусан_поты
Идентиклыгы
Эйч. Отлей Бейер буенча сурәт Һинд дине Шиваизм Алиһәнеке, әмма асаба һөнәр ияләре дини якатан әһәмиятле булган ишарәләре тиешлечә күчерелмәгән булган. Шулай итеп Һинд дине Филипинда Фердинанд Магеллан килгәнчә булганны фараз итәргә мөмкинчелек бирә, әмма шулай ук иртә Филипинлыларның Маҗапаһит Империясенең камил булмаган Һинд дине юрамасы булганны фараз итәргә була. Асаба кешеләр Һинд динен кабул итмәгәннәр, ә Һинд дине традициясен кабул итеп асаба Анито диннәрен калдырганнар. Фараз иткәнчә алтын Агусан сурәте иртә Маҗапаһит чорының Нганджук Регентлыгы бронза сурәтләреннән модельләнгән яки күчермә ясалган булырга мөмкин. Бу сурәтне Батавиядән 1920 елда Ф.Д.К.Бошның өйрәнүе ул Минданао асаба эшчеләр тарафыннан тарафыннан иртә Маҗапаһит чорының Нганджук регентлыгыннан күчермә ясалу нәтиҗәсенә килгән, бары тик асаба сәнгать һөнәр ияләре кулда тотылган аерып торучы хасиятләрне исәпкә алмаганнар. Мөгаен, аның Ява шахта эшләүчеләре белән ниндидер бәйләнеше булган, алар 14-енче гасыр уртасы яки ахырында Агусан-Суригаода алтын җитештерә торган булганнар. Сурәт мөгаен Шиваизм Алиһәсенең һәм "Бутуан" исеме белән тәңгәл килә.Эйч. Отли Байер, 1947 Башка яктан Хуан Р. Франциско Байерның алтын сурәтенең идентиклыгы турында нәтиҗәсен бәхәсле дип тапкан. Аеруча, ул Байерның түбәндәге фаразларын шик астына куйган: (1) "Бутуан" сүзенең килеп чыгышын; (2) Бутуанның патшасы мөселман булмыйча Һинд диненең Шива юнәлеше тарафдары булырга тиеш икәнен; (3) Мандаяслар арасында (Агусан сурәте табылганнан көньякта) башка һәм Себуда башка Шиваизм сурәтләре табылуы алтын сынны хатын-кыз Шиваит Алиһәсе белән тәңгәл китерергә нигез булуы. Соңгы фаразны исәпкә алып, Франциско башка Байер искә алган “Шиваизм” итеп күрсәткән сурәтләрнең идентиклыгы (аларның күпчелеге 1930-ынчы еллар башында Атенео де Манила Музеенда янгын вакытында юк булган) шулай ук сорау астында, чөнки Себу сурәтенең фотографиясен өйрәнгән Джон Кэролл ышануынча ул "Авалокитешвара, ә Шива түгел". Франциско алтын потының янә өйрәнүе нигезендә ул Буддачылык Тара Алиһәсен чагылдыра дип фараз ясаган. Алиһә сурәте Буддачылык Махаяна төркеме пантеоныннан охшаш дип күренә. Ул хатын-кыз Боддхисаттва концепциясенә карый һәм шул ук вакытта Һинд дине Алиһәсе (Шактиның) коллегасына охшаш, Тара Алиһәсе буларак (яки Буддачылык Илаһының хатыны буларак), бу Көньяк-көнчыгыш Азиядә Буддачылык үсешенең хасияте. Агусан сурәтенең тагын бер идентик шәхесләнеше тәкъдим итүче Ваджраласья, Алмаз Патшалыгы (Ваджрадһату) дип аталган эчке түгәрәктә мандалада хатын-кызлар. Тантрик Буддачылыкның алмаз патшалыгы мандаласы метафорик яки символик манерада Галәмне чагылдыручы нәфис итеп эшләнгән диаграммалар. Мандалар ике үлчәмле (я вакытлыча яссы өслекләрдә, я металл табакларда уеп ясап) чагылырга мөмкин, я өч үлчәмле сын таблосында, яки Үзәк Явада Боробудур кебек зур архитектура корылмалары. Өч үлчәмле мандалар изге ритуаллар өчен кулланылырга мөмкин булган, боларга су, чәчәк, хушбуй, лампалар, яга торган әйберләр, һ.б. тәкъдим итү кергән. Алмаз патшалыгы мандаласы иртә Буддачылык мандаларның яхшы мәгълүм булган һәм яхшы документланганнарның берсе булып тора. Шундый мандаланың үзәгендә Будда Вайрочана урнашкан, ул эчке түгәрәк Илаһлар белән әйләндерелеп алынган. Дүрт Галәм Буддалар эчке түгәрәкнең дүрт кардиналь нокталарында урнашкан, Аларның һәрберсе тирәли дүрт ярдәмче, шул ук вакытта дүрт тәкъдим итүче Алиһәләр эчке түгәрәкнең дүрт почмагында. Будда Вайрочанага ясалган тәкъдимнәр белән ассоциацияләнгән дүрт эчке Алиһә: алар Ваджраласайя (көньяк-көнчыгыш почмакта "гашыйк биюе"), Ваджрамала (көньяк-көнбатышта утыручы "гирлянда"), Ваджрагита (төньяк-көнбатышта утыручы "җыр") һәм Ваджрамртья ("бию", төньяк-көнчыгышта утыра). Тышкы түгәрәктә уналты Илаһлар, дүртесе дүрт кардиналь юнәлеш буенча тезелгән, шул ук вакытта арадаш почмакларда дүрт күбрәк “тышкы” тәкъдим итү Алиһәләре. Тышкы түгәрәк тирәли тагын 1000 Будда һәм чикләрне яклаучы 24 Илаһ, шул ук вакытта дүрт сакчы Илаһлар дүрт кардиналь юнәлештә дүрт порталны яклыйлар. Агусан сурәтен Ваджраласья дип таныган булып Тибет галиме Роб Линротһе булган, Ваджраласья гел куллары ботларында яткан килеш итеп күрсәтелгән. Флорина Капистрано-Бэйкер бу нәтиҗә белән килешә, һәм Агусан алтын сурәте һәм өч үлчәмле Алтын Патшалыгы Мандаласына караган, мәсьәлән, Нганджук, Явада табылган дүрт брозна Илаһлары потлары белән охшашлыкларны билгеләп үтә (алар тышкы түгәрәкнең дүрт тәкъдим итүче Алиһәләне чагылдыра). Нганджук потлары һәм Агусан алтын сурәтләре арасында уртак хасиятләр 1920 елда Нидерланд галиме Ф.Д.К. Бош тарафыннан янә тәкъдим ителгән булган, шулай да шул вакытта ул игнорирланган булган, чөнки шул вакытта тәкъдим ителгән бронза сыннарның иллюстрацияләре тәкъдим ителмәгән булган. Күптән түгел өйрәнү хәзер Агусан алтын сурәте һәм Нганджук бронза Илаһлары арасында мөнәсәбәтне янә бәһа бирә, чөнки алар якынча шул вакытта ясалган булган дип ышаныла (10-ынчы-11-енче гасырлар). Алтын потның тәкъдим итүче Алиһә Ваджраласья белән идентификациясе аның Алтын Патшалыгы мандаласы белән ассоциацияләнгән тәкъдим итүче Илаһларның зуррак тупланмасы, аның кайдан чыкканы мәгълүм түгел булып кала һәм вакытта югалган булганга охшаган. Гәрчә Агусан Although study of the relationship between the Agusan Ваджраласьясы һәм Нганджук тәкъдим итүче Алиһәләр арасында мөнәсәбәтне күрмичә калсалар да, Агусан сурәте шул ук жанрга карый. Florina H. Capistrano-Baker. "Butuan in Early Southeast Asia".Philippine Ancestral Gold (2011) Сурәтнең галимнәр тарафыннан идентификацияне авыр итүче факторларның берсе булып аның махсус иконографик атрибутлары булмау. Филипинда алтын белән эшләүче зәркән осталары Һинду һәм Буддачылык сәнгать шартларын белгәннәр, әмма аларны хасиятле Илаһлар буларак идентификацияләргә мөмкинчелек бирә торган мотивларны кертмәгәннәр.