cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Соту-Суарис
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бейлер (Нарман)
Бейлер (Beyler) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Нарман илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вежбиця-Дольна
Вежбиця-Дольна — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кае (Кастамону)
Кае (Kayı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
Җаккана
Перам Раҗу Җаккана 15-енче гасыр башының (1450) мәшһүр Телугу шагыйре. Ул Нийоги Брамин гаиләсендә Аккамабада һәм Аннайяматхьулуда туган. Ул Проудһа Девараялу сарай яны шагыйре буларак хезмәт иткән. Аның мәшһүр эше булып "Викрамарка Чаритхраму" булып тора, ул аны Проудха Дэвараялу сарай янының хәзинә министры Веннелаканти Сидханаматьяга багышлаган. Бу эш Уҗҗайн патшасы Викрамадитьяның риваятен тасвирлый. Җаккана Сринатха һәм Потхананың замандашы булып тора.
Бәдретдин Төхфәтуллов
Тәрҗемәи хәле
1918 елның 15 июнендә Сембер губернасының Буа өязе (хәзерге Чуашстанның Батыр районы) Шыгырдан (1939—1994 елларда Чкаловское) авылында керәстиян гаиләсендә туган. Мәктәптә биш сыйныф укыган. Яшь вакытында күмәк хуҗалыкта эшләгән. 1938 елда Кызыл гаскәргә алына. Кызыл гаскәрнең походында, 1939—1940 елларда совет-фин сугышында катнаша.
Бөек Ватан сугышы
1941 елның сентябрендә янәдән хәрби хезмәткә чакырылып, Бөек Ватан сугышында катнаша. 1944 ел башында 1нче Белоруссия фронты 61нче армия 415нче укчы дивизиянең 1323нче укчы полкында автоматчылар ротасының отделение командиры була. 1944 елның февралендә Гомель өлкәсе Жидковичи районы Павловка авылы янында каты сугышларда яралы рота командирын коткара, унлап дошманны юк итә. 1944 елның мартында 3нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә. 1944 елның июнендә Белоруссиянең Столин шәһәре өчен барган сугышта дошманның уксибәр ноктасын юк итә, унлап дошманны сафтан чыгара. 1944 елның июлендә 2нче дәрәҗә Дан орденына лаек була. 1945 елның гыйнварында Регектанер-Тайрофен (Өченче рейх—Алмания) торак пункты өчен барган сугышта дошман тылына үтеп кереп, дзотны юк итә. 1945 елның маенда 3нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә.
1945 елда хәрби хезмәттән азат ителә. Ике ел туган авылында күмәк хуҗалыкта, 1946-1964 елларда Чкаловское авылында сатучы булып, 1964 елдан район җиләк-җимеш питомнигында хуҗалык мөдире булып эшли.
1988 елның 29 сентябрендә вафат. Батыр районы Чкаловское (1994 елдан Шыгырдан) авылы зиратында җирләнгән.
Хәтер
Чуаш Республикасы Батыр районы Шыгырдан авылындагы урамга исеме бирелгән.
Мистельбах (Югары Франкония)
Мистельбах  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каенлы (Сөендек кушылдыгы)
Каенлы, Каинда — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сөендек (елга) елгасының сул ярыннан 91 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Магнитогорск гидротөененнәнИриклинск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вуктыл (Печора кушылдыгы)
Вуктыл — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 128 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вильярроя
Вильярроя — Испаниянең Риохи провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Панихины
Панихины (Панихины) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Ветала Бхатта
Ветала Бхатта борынгы Һиндстаннан Санскрит авторы. Ул уналты строфалы "Нити-прадипа" эше өчен мәгълүм. (Нити-прадипа, турыдан-туры мәгънәдә, үз-үзеңне тотыш лампасы). Ул Викрамадитья сарай янының риваять Наваратналары (тугыз галимнәр төркеме)нә кертелә.
Залазная (Цебьюга кушылдыгы)
Залазная  — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Цебьюга елгасының сул ярына тамагыннан 63 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Блоцишево
Блоцишево — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Щербаково (Казан)
Щербаково — Казан составындагы бер бистә.
Почта индексы — 422705.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.1 °C.
Тремеек
Тремеек — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
(9422) Кубонива
(9422) Кубонива — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 13 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 AO2» саналган.
Монтарше
Монтарше — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Пайнвилл (Кентукки)
Пайнвилл  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Пайнвилл шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Турскавы
Турскавы (Турскавы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Чонкешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бурсук-Дял
Бурсук-Дял — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лайкли (Калифорния)
Лайкли  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Лайкли халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Валковиска
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Биринҗи Арал
Биринҗи Арал (Birinci Aral ) — Әзербайҗанның Агдаш районына караган авыл.
Нитинан (шәһәр)
Нитинан — Япония дәүләтенең Миядзаки префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Нитинан шәһәре 1950 елның 1 гыйнварында шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 43264 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 147 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 294.46 км² тәшкил итә.
Вильярта-Кинтана
Вильярта-Кинтана — Испаниянең Риохи провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Суд-Меннукси (Сан-Паулу)
Суд-Меннукси  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Вежбна (Ополе воеводалыгы)
Вежбна  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Турцэвичы
Турцэвичы (Турцэвічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Калинкаицкий районында урнашкан авыл.
Казе Ил Тронколо (Пиза)
Казе Ил Тронколо — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Ил Тронколо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гандред (Көнбатыш Виргиния)
Гандред  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Трессе
Трессе — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Гөмбәй (Агаповка районы)
Гөмбәй (Гумбейский) — Чиләбе өлкәсенең Агаповка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (63%), татарлар (7%), башкортлар (11%), казахлар (13%).
Мистельгау
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бейлер (Ислаһие)
Бейлер (Beyler) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Ислаһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Блоцко
Блоцко — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(9423) Abt
(9423) Abt — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 12 гыйнварында Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 AT7» саналган.
Моншаль
Моншаль — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Алексис Ципрас
thumb|230px|«Синаспизмос»ның V җыелышында президентлыкка кандидат Алексис Ципрасның чыгышы. Алексис Ципрас (Алексис Цыпрас; Αλέξης Τσίπρας, 28 июль 1974, Афиннар) — Грециянең сул сәясәтчесе, «Синаспизмос» фиркасенең рәисе һәм Радикаль суллар коалициясенең әйдәманы. 2015 елның 26 гыйнварыннан Грециянең премьер-министры.
Тормыш юлы
Амбелокипида урта мәктәпне тәмамлый. Афиннар милли техник университетында инженер-төзүчегә укып чыга. Университетны 2000 елда тәмамлый. Шәһәр һәм төбәк планлаштыру буенча аспирантурада белем ала. Афиннарны төзекләндерү буенча берничә мәкалә һәм проект авторы.
Мәктәптә үк иҗтимагый тормышта катнаша башлый, 1980-енче еллар ахырында Грециянең коммунистик партиясенең яшьләр оешмасы (KNE) әгъзасы булып китә.
2015 елның 25 гыйнварындагы вакытыннан алдагы парламент сайлауларында җиңү яулаганнан соң ул яңа коалицион хөкүмәт төзүгә ирешә. Нәтиҗәдә Алексис Ципрас 26 гыйнварда Грециянең яңа премьер-министры була.
Гаилә
Алексис Ципрас 1987 елда танышкан Перистере Базиане белән өйләнгән. Аларның ике улы үсә. Кечесенә исемне Че Гевара хөрмәтенә Эрнесто дип биргәннәр.
Асуан гидротөене
Асуан гидротөене — Нил елгасының беренче бусагасындагы, Асуан шәһәре тирәсендәге дөньяда иң зур гидротехник корылмалар системасы. Бу урында елганы ике буа тоткарлый: яңа «Югары Асуан буасы» (гарәп. السد العالي‎‎) һәм иске, яки «Түбән Асуан буасы».
Төзелү сәбәпләре
Сусаклыгыч төзелгәнче Көнчыгыш Африка суын җыйган Нил җәен, ел да ярларыннан чыгып ташый. Су басу туфракта уңдырышлы ләм һәм минераллар калдыра. Шуңа күрә Нил буендагы җирләр – игенчелек өчен менә дигән урын. Елга буендагы халык саны һаман арта тору сәбәпле, иген басуларын һәм мамык кырларын саклау өчен су ташкыннары белән идарә итү ихтыяҗы туа. Аерым вакытларда су ташкыны кырларны тулысы белән юып чыгара. Су кимәле түбән елларны корылык килә, күп халык ачка интегә.
Әлеге архитектура проектының максаты – тугай җирләрен су басудан коткару, Мисыр электр энергиясе белән тәэмин итү һәм авыл хуҗалыгы максатлары өчен сугару каналлары челтерән барлыкка китерү.
Сузанаполис
Сузанаполис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Асуан гидротөене
Төзелеш тарихы
Инглизләр беренче буаны 1899 елны төзи башлыйлар. Проект авторлары - Уильям Виллкокс, Бенджамин Бейкр һәм Джон Эрд. Төп подрядчы - Джон Эрд фирмасы. Буаның буе – 1900 м, биеклеге – 54 м. Әмма әүвәлге проект дөрес булып чыкмаган, шуңа күрә буаны ике тапкыр (1907—1912 һәм 1929—1933 елларда) күтәрергә туры килгән.
Сузанаполис
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Асуан гидротөене
Төзелеш тарихы
1946 елны су буаның өске ноктасы биеклегенә күтәрелә, шуңа күрә 6 км югарырак җирдә икенче буа төзергә карар кылынган. Аны проектлау эшләре 1952 елда башланган. АКШ һәм Бөекбритания Халыкара банктан төзелешкә 300 млн доллар ссуда тәкъдим иткәннәр, ә үзләреннән тагын 200 млн биреп торырга әзер булганнар. Ләкин алмашка алар Мисыр халкына икътисади һәм сәяси кабала шартларын тагалар. . 1956 елда АКШ белән Бөекбритания үз тәкъдимнәреннән баш тарталар. Моның сәбәпләре - Мисырның Совет блогы илләре белән якынаюы: Мисыр хөкүмәте Кытай халык республикасын дипломатик яктан таный һәм Совет блогына керүче Чехословакиядән корал сатып ала.
Җамал Габдел-Насыйр (Мисыр президенты) Югары буа төзү максаты белән Сүәеш каналыннан узучы караплардан салым җыю өчен аны чит ил акционерларыннан Мисыр файдасына тартып ала. Бөекбритания, Франция һәм Исраил моның белән килешмичә, хәрби низаг оештыралар һәм Сүәеш каналын басып алалар. Ләкин БМО һәм ССРБ басымы астында, АКШның низагка кысылмавы сәбәпле, өч ил баскыннары китәргә мәҗбүр ителә.
1970 елның 21 июлендә Югары буа әзер була, әмма инде 1964 елда буа тутырыла башлый. 1964 елда бу уңайдан төзелешкә КПСС Беренче секретаре Никита Хрущев килә. Сусаклыгыч кайбер археология истәлекләрен юкка чыгару белән яный, шуңа да ЮНЕСКО башлангычы белән 24 төп истәлек башка урыннарга күчерелә.
1971 елның 15 гыйнварында Асуан гидротехник корылмасы тантаналы рәвештә ачыла. Тантанада президент Әнвәр Сәдат белән ССРБ Югары Шурасы Президиумы Рәисе Н.В. Подгорный катнашалар.
Гидротөеннең сыйфатламасы
Югары Асуан Буасының озынлыгы 3600 м, киңлеге: нигезе буенча 980 м, тарагы буенча 40 м, биеклеге 111 м. Ул 43 млн м³ грунт материалыннан тора. Суның максималь чыгымы (барлык суүткәргечләр аша) - 16000 м³/с.
Тошка (точка) каналы сусаклагычны Тошка күле белән бәйли. Сусаклагыч Насыйр күле буларак билгеле. Күлнең озынлыгы 550 км, иң киң урыны 35 км. Су өстенең мәйданы 5250 км², тулы күләме 132 км³.
Һәрберсе 175 МВт-лы 12 генераторның егәрлеге 2,1 ГВт электр энергиясе. 1967 елда, ГЭСның эшләнеше проектланган куәтенә чыгарылгач, ул Мисырдагы ярты элект энергиясен чыгара башлый.
Асуан гидротөенен төзү белән 1964 һәм 1973 елларда су басу куркынычы, 1972—1973 һәм 1983—1984 елларда корылык кәсафәтләре кисәтелгән. Насыйр күле буенда күпсанлы балыкчылык хуҗалыклары барлыкка килгән.
Бүген Асуан гидротөене мамык һәм кукуруз басуларын сугару өчен су куа. Сугару каналлары челтәре чүлне геометрик яктан дөрес туропочмакларга бүлгән. Ком-Омбо өлкәсендәге җирләрне сугара башлау белән Мисырда игенчелек өчен яраклы җирләр сигез йөз мең гектарга арткан.
Муратдагы (Буһаркент)
Муратдагы (Muratdağı) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Буһаркент илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Каекираз (Гереде)
Каекираз (Kayıkiraz) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Гереде илчесенә караган бер авыл (köy).
Сәхәбетдинов
Сәхәбетдинов ― фамилия.
Гаревка (Печора кушылдыгы)
Гаревка — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кайракты (Караган кушылдыгы)
Кайракты (Кайрахта) – Олы Караган (Карт) елгасы кушылдыгы. Чиләбе өлкәсенең Кызыл районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Караган елгасының уң ярыннан 74 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Җаек елгасы, Магнитогорск гидротөененнән Ириклинск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны – бассейны юк, елга бассейны – Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лайтел-Крик (Калифорния)
Лайтел-Крик  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Лайтел-Крик халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вежбник (Ополе воеводалыгы)
Вежбник  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Парквей-Вилледж (Кентукки)
Парквей-Вилледж  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
HD188164
HD188164 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Парквей-Вилледж (Кентукки)
Тарихы
Парквей-Вилледж шәһәре  елда нигезләнгән.
HD188164
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Парквей-Вилледж (Кентукки)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD188164
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Вандиново
Вандиново — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Турышчавичы
Турышчавичы (Турышчавічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Чачэрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Мурари Лал Шарма (Нирас)
Мурари Лал Шарма (псевдонимы, "Нирас") (1936-ынчы елның 19 сентябрендә туган) Һинд авторы һәм шагыйре.
Биографиясе
Шарма Һиндстанда Харьяна штатында, Рохтак районында, Кока авылында туган. Ул Ахир Ревари Колледжын бетергән. Колледж белемен дәвам итеп, Аюрведа белән кызыксыну аны Аюрведа Ратан дигән фәндә дәрәҗә алуына китергән. Башта укытучы булып, Шарма Дәһли хөкүмәте тарафыннан "Махсус Дәрәҗә Укытучы" буларак пенсиягә кадәр эшкә алынган булган.
Язулары һәм Шигърияте
Шарма үз эшләрен дә язаган, дини текстларны да тәрҗемә иткән. Аның тәрҗемәсенә "Нирас ки Шри Дурга Упасана", Һинди шигырьләренә Һинду дини текстының "Шри Дурга Сапташати" тәрҗемәсе һәм Нирас ки Шри Гита керә, ул охшаш рәвештә Һинду дини текстны "Шримад Бхагвад Гита"ның тәрҗемәсе булып тора. Аның шигъриятенә "О Дипак Тум Җалтэ Рахнаǃ" һәм "Деш Ко Навин Тйааг Чаахийеǃ" керә. Шарма шулай ук балалар авторы, ул яшьрәк аудитория өчен мәшһүр Инглиз телле хикәяләрнең тәрҗемәләрен, мәсьәлән "Гарәп һәм аның дөясе" һәм оригиналь шигърият яза.
Виньегра-де-Абахо
Виньегра-де-Абахо — Испаниянең Риохи провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шәрбән
Почта индексы — 423064.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
Треффандель
Треффандель — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
(9424) Хиросинисияма
(9424) Хиросинисияма — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 16 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 BN» саналган.
Чонць
Чонць — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Митвиц
Митвиц — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Морнан-ан-Форе
Морнан-ан-Форе — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Вежбно (Ниский повяты)
Вежбно  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бурсуч
Бурсуч — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Казе Инкарто (Салерно)
Казе Инкарто — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Бурсуч
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Инкарто (Салерно)
Географиясе
Казе Инкарто Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Паньшонки
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (96%), арлар (3%).
Сукупира (Токантинс)
Сукупира  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Блугово (гмина Злотув)
Блугово  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бейлер (Фелаһие)
Бейлер (Beyler) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Фелаһие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гармен (Көнбатыш Виргиния)
Гармен  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Золот-Иоль
Золот-Иоль — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Зырянская Ежуга елгасының сул ярына тамагыннан 15 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлсәү посына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Көньяк себер расасы
Көньяк себер расасы (туран расасы, туранилар ) — совет һәм русия антропологиясе термины, монголоид һәм европеоид расалар кушылуы нәтиҗәсендә барлыкка килгән расага карата кулланыла (метислык). Көньяк себер расасын кайчак турани дип атыйлар. Россия антропологиясендә «туран расасы» термины иске дип санала. Көньяк себер расасы совет антропологы А. И. Ярхо тарафыннан өйрәнелгән. Башлыча Көньяк Себернең көнбатышында һәм Урта Азияда киң таралган, бигрәк тә казакъларга һәм кыргызларга хас.
Билгеләре
Бу расага хас билгеләр: йөзе озынча, киң, сизелерлек җәенке, чәчләре тура яки дулкынланып тора, гадәттә кара, күз төсләре төрле, борыннары көмрерәк яки туры, гадәттә ярайсы зур, иреннәре уртача калынлыкта. Аңа охшаш урал расасыннан монголоид чалымнары көчлерәк булуы белән аерыла: йөзе һәм башы зур, эпикантусы ешрак, тән тиресе коңгыртрак, көмре борынлылар кимрәк очрый. .
Килеп чыгышы
Көньяк себер расасы монголоидлар һәм европеоидлар катнашуы нәтиҗәсендә килеп чыккан. Алай дип әйтергә борынгы дәлилләр җитәрлек. Башлап евразия далаларында табылган европеоид һәм монголоид сызатлары кушылган баш сөякләре ярыйсы аныклык белән б.э.к. I мең ел элекке дип билгеләнә, әммә көньяк себер расасы төрки һәм монголлар дулкын-дулкын булып экспансия эшләве аркасында арта барган һәм үскән. Монголиядән, ә соңрак казакъ кабиләләре көньяктан көнбатышка таба күченә барганнар. Шул мәлдән көньяк себер расасының хәзерге замангача үсешен күзәтергә була.
Башкорт антропологиясендә
Гомуми алганда, башкортлар европеоид һәм монголоид раса аралыгындагы йөз чалымнарына ия. Антропологик эзләнү башкортларның дүрт төп антропологик тибын ачыклаган: ак йөзле европеоид, субурал, понтий, көньяк себер расасы. Көньяк себер расасы башкортлар арасында ярыйсы соң барлыкка килгән һәм бу IX—XII гасырлардагы төрки һәм XIII—XIV гасырлардагы кыпчак белән кушылуга бәйле.
Жохово
Жохово (Жохово) — Чиләбе өлкәсенең Октябрьское районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
HD188212
HD188212 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Жохово
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (59%), татарлар (7%), украиннар (8%), башкортлар (18%), алманнар (8%).
HD188212
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кәүсәр сүрәсе
Әл-Кәүсәр сүрәсе – Коръәндәге 108нче сүрә, 4 аятьтән тора. Мәккәдә иңгән.
«Әл-Кәүсәр» – җәннәттәге елгаларның берсе.
Сүрә
Бисмилләәһир-рахмәәнир-рахиим.
Тәрҗемә:
«Шәфкатьле, рәхимле Аллаһ исеме белән...
Әдәбият
Һәфтияк шәриф тәфсире. – Казан: Раннур, 2003.
Фәрдетдин Сәхәбетдинов
Фәрдетдин Сәхәбетдинов, Фәрдетдин Сәхәбетдин улы Сәхәбетдинов (1919 елның 29 октябре, РСФСР, Уфа губернасы, Минзәлә өязе, Югары Табын – 1943 елның 1 апреле, СССР, РСФСР, Ленинград өлкәсе, Мга районы, Карбусель) ― Бөек Ватан сугышында (1907―1941) батырлыгын кабатлап, һәлак булган хәрби очучы.
Тәрҗемәи хәле
1919 елның 29 октябрендә Минзәлә өязе (хәзерге Мөслим районы Түбән Табын авыл җирлеге) Югары Табын авылында унбер балалы гаиләдә иң өлкән бала булып туган. Югары Табын мәктәбенең өч классын тәмамлагач (1929), Фәрдетдиннең гаиләсен, «кулак гаиләсе» дип гаепләп, сөргенгә җибәрәләр. Сөргеннән гаилә Ижау шәһәренә кайтып төпләнә, әтисе хәрби заводка эшкә керә, гаилә башта ярымҗимерек баракта урнаша, соңыннан Комсомол урамында аерым йорт җиткерәләр. Фәрдетдин шәһәрнең 5нче мәктәбендә укый, 1940 елда шәһәр аэроклубын тәмамлый. Әтисе Сәхәбетдин Совет-фин сугышында бер кулын өздереп кайта, яңадан заводка урнашып, эшли башлый. 1940 елның 18 сентябрендә Кызыл гаскәргә алынган Фәрдетдин Сарытау өлкәсе Балашов шәһәрендә хәрби очучылар мәктәбен тәмамлый. 1943 ел башыннан кече лейтенант Ф. С. Сәхәбетдинов мөстәкыйль оча башлый. Ил-2 штурмовигында Волхов фронтының 14нче Һава көчләре армиясе 281нче штурм авиадивизиясенең 703нче штурмавиаполкы составында хәрби операцияләрдә катнаша. Полкташларыннан беренчеләрдән булып, аңа 14нче Һава көчләре армиясе командующие, Советлар Берлеге Каһарманы генерал-лейтенант рәхмәт хаты һәм кул сәгате тапшырыла.
Һәлак булуы
1943 елның 1 апрелендә ) Ил-2 штурмовигы (завод номеры 301358; АМ-38 № 458411 моторы белән) очучысы кече лейтенант Ф. С. Сәхәбетдиновка һәм радист-укчы сержант Егор Васильевич Кретовка (1921 елда Курск өлкәсендә туган) Ленинград өлкәсе Карбусель авылы һәм Малукса бистәсе арасындагы дошманның ныгытмаларын, тере көчен һәм хәрби техникасын юк итәргә приказ бирелә. Ил-2 штурмовигы очып килеп, бомбалар яудыра. Дошман очкычны ут боҗрасына ала, снаряд тиеп, штурмовик фюзеляжы яна башлый. Очучылар яна торган очкычны дошман өстенә юнәлтергә карар кыла. Якын килеп, дошман ныгытмаларына бомбаларын ташлыйлар, аннары штурмовик Белое күле янындагы 5 м тирәнлектәге сазлыкка төшеп чума.
2002 елда, 59 елдан соң, балыкчылар һәм аучылар сазлыкта яткан штурмовикны күреп ала. 22 июньдә штурмовикны сазлыктан чыгару эшенә керешләләр. Эш 2 атнага сузыла.
2002 елның 10 октябрендә Ленинград өлкәсе Киров районының «Яңа Малукса» хәрби-мемориаль комплексының «Батырлык» мәйданында мәрмәр плитәгә тагын ике исем өстәлә. Егор Кретов җәсәде шунда җирләнә. Фәрхетдин Сәхәбетдиновның җәсәде, туганнары соравы буенча, Ижауга кайтарылып, 15 октябрьдә шәһәрнең иске татар зиратында җирләнә.
(9425) Marconcini
Тарихы
1996 елның 14 февралендә М. Томбелли, У. Мунари тарафыннан Азиаго обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 CM7» саналган.
Виньегра-де-Арриба
Виньегра-де-Арриба — Испаниянең Риохи провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Касыйм Каимов
Касыйм Каимов (Касым Каимов, 1926 елның 6 марты, СССР, РСФСР, Кыргыз АССР, Талас районы, Озгоруш ― 1989 елның 13 июле, СССР, Кыргыз ССР, Фрунзе) ― прозаик, кыргыз балалар язучысы, СССР Язучылар берлеге әгъзасы (1955 елдан). Кыргыз ССР атказанган мәдәният хезмәткәре (1975).
Тәрҗемәи хәле
1926 елның 6 мартында РСФСР составындагы  Кыргыз АССР (1990 елдан Талас өлкәсе Талас районы) Озгоруш авылында ярлы крестьян гаиләсендә туган. 1942 елда урта мәктәпнең тугыз сыйныфын тәмамлагач, район газетасының җаваплы секретаре булып эшли, бер елдан Пржевальск педагогика институтының (1988 елдан Кыргыз дәүләт университеты филиалы, 1992 елдан мөстәкыйль Касыйм Тыныстанов исемендәге Эссек-Күл дәүләт университеты,  ky) тел һәм әдәбият факультетына укырга керә. Укуын Кыргыз дәүләт педагогия институтында (1993 елдан Кыргыз милли университеты, 2002 елдан Йосыф Баласагунлы исемендәге Кыргыз милли университеты,  ky) дәвам итә, әмма озакка сузылган авыру аңа югары белем алырга комачаулаган. Берничә ел буе К. Каимов туган авылында дәвалана, шул ук вакытта өлкә газетасы белән хезмәттәшлек итә.
1953―1956 елларда «Жаш ленинчи» (Яшь ленинчы) журналы, «Кыргызстан пионери» (Кыргызстан пионеры) газетасы редакцияләрендә бүлек мөдире, җаваплы сәркатип, баш мөхәррир булып эшли. 1955 елда Кыргыз дәүләт педагогия институтында өзелгән укуын төгәлләгән.
1956―1959 елларда ― «Чалкан» (Кычыткан,  ky) республика сатирик журналы редакторы. Кыргызстан Язучылар берлегенең III съездында ул «Ала-Тоо» (Ала-Тау,  ky) әдәби журналы редакторы итеп билгеләнә.
1963―1968 елларда ― «Кыргызфильм» студиясенең сценарийлар язу редакция коллегиясенең баш мөхәррире.
1968 еның гыйнварыннан ― «Кыргызтан мәдәнияты» (Кыргызстан мәдәнияте,  ky) газетасының баш мөхәррире.
1973 елда Кыргызстан Язучылар берлеге идарәсе секретаре итеп сайлана, 1979―1987 елларда ― Кыргызстан Язучылар берлегенең Талас өлкәсе буенча әдәби консультанты. 1969―1978 елларда халык депутатларының Фрунзе шәһәр Советы депутаты итеп сайланган.
1989 елда Фрунзеда вафат.
Иҗаты
Иҗади эшчәнлеге иртә башлана. Башлангыч сыйныфларда мәктәп стена газетасын чыгаруда актив катнаша, шигырьләре район газетасында басылып чыга. Авылда яшәгән еллары бушка узмый: Касыйм булачак әсәрләренең геройлары белән якынлаша, туган колхозы тормышында актив катнаша. 1942 елдан шигырьләре, фельетоннары, очерклары, хикәяләре өлкә һәм республика газеталарында, журналларында басыла башлый. Беренче хикәяләр җыентыгы ― «Соңгы очрашу» 1955 елда басылып чыккан. 1960-елларда атаклы кыргыз комузчысы Атай Отубаев турында роман («Атай»), «Дала йолдызы», «Бер-берсенә охшамаган көннәр» дигән повестьлар һәм хикәяләр яза.
К. Каимов сатирик хикәяләре белән дә танылган. 1953 елда матбугатта аның «Тәкә сөзгәндә» дигән беренче сатирик хикәясе пәйда була, анда төрле алдакчыларга үзләрен алдарга мөмкинлек бирә торган ачыгавызлардан көлә. «Соңгы очрашу» (1955), «Адашу» (1957), «Мәктәп юлында» (1958) җыентыкларында язучының сатирик таланты аеруча ачыла. «Начальниктин кабагы» (Башлыкның кашлары), «Теке сүзгөндө» (Тәкә сөзгәндә), «Бөтөлкөдөгү киши» (Шешәдәге (бутылкадагы) кеше) сатирик хикәяләрендә (сатиралык аңгемелер) нечкә юмор һәм ирония белән эчкечелек кебек көндәлек тормыш кимчелекләрен тәнкыйть итә.
Балалар өчен дә әсәрләр язган ― балаларга багышланган хикәяләре «Мәктәп юлында» исемле җыентыкка тупланган.
Варлюбе (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Варлюбе  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Касыйм Каимов
Иҗаты
Күп кенә әсәрләре рус теленә тәрҗемә ителгән: «Ночь на перевале» (Үткелдәге төн) китабы 1958 елда Фрунзеда рус телендә чыга, Мәскәүдә «Советский писатель» нәшриятында яңадан басыла. «Атай» романы да рус теленә тәрҗемә ителгән.
Варлюбе (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Касыйм Каимов
Иҗаты
«Тау чишмәсе» хикәясен татарчага Миркасыйм Госманов тәрҗемә иткән.
Ламонт (Калифорния)
Ламонт  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ламонт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кобаяси (шәһәр)
Кобаяси — Япония дәүләтенең Миядзаки префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кобаяси шәһәре 1950 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 40514 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 85.4 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 474.23 км² тәшкил итә.
Тучки
Тучки (Тучкі ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Лоевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Камышүзәк
Камышүзәк (Камышозек, Камыш-Узяк) — Бозаулык (Җаек бас.) кушылдыгы. Башкортстан Республикасының Җылаер районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Бозаулык елгасының уң ярыннан 22 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Магнитогорск гидротөененнәнИриклинск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вежх
Вежх — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гердъёль (Печора кушылдыгы)
Гердъёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Печора елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Триме
Триме — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Муратели (Айвалык)
Муратели (Murateli) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Айвалык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Папулово (Киров өлкәсе)
Папулово (Папулово) — Киров өлкәсенең Луза районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Вагыйз Фәтхуллин
Вагыйз Шәйхулла улы Фәтхуллин — төзелеш механикасы гыйлеме белгече, техник фәннәр кандидаты, профессор, татар телендә техник белем бирү оештыручыларының берсе. Татарстанның атказанган фән һәм техника эшлеклесе (1996).
Тормыш юлы
Вагыйз Фәтхуллин Азнакай районы Мәсгут авылында 1937 елның 24 мартында туа. Башта җидееллык мәктәпне, аннан Әлмәтнең 1 нче урта мәктәбен тәмамлый. Башкортстанның Октябрьски шәһәрендәге нефть техникумының төзелеш бүлегендә укый. Ике ел хәрби хезмәттә булып кайта.
1964 елда Вагыйз Фәтхуллин Казан төзүче инженерлар институтын тәмамлый һәм төзелеш конструкцияләре кафедрасында укыта башлый. 1973 елда Ленинградта җыелма-монолит конструкцияләрнең ныклыгын өйрәнүгә багышланган кандидатлык диссертациясен яклый. 1979 елда Вагыйз Фәтхуллинга доцент, 1994 елда профессор дигән гыйльми дәрәҗәләр бирелә. 1980—1983 елларда, югары белемле мөгаллим буларак, Алжирның Аннаба университетында укыта. 1984—2005 елларда ул төзүче инженерлар институтының төзү факультеты деканы вазифаларын башкара.
Эшчәнлек
Вагыйз Фәтхуллин җитәкчелегендә «Татар телендә югары белем бирү концепциясе» төзелә. Ул — Татарстан Министрлар Кабинеты каршындагы «Татарстан телләре турында»гы Законны гамәлгә ашыру комитеты әгъзасы, Бөтендөнья татар конгрессы Башкарма комитетының Фән һәм мәгариф буенча комиссия рәисе, Татарстандагы югары уку йортларның ректорлар советы каршындагы татарча укыту буенча фәнни-методик үзәкнең рәис урынбасары, Татарстан Фәннәр академиясе Гуманитар бүлегенең «Югары уку йортларында фәннәрне татар телендә укыту» буенча гыйльми-методик советы рәисе буларак та зур һәм нәтиҗәле эш алып барды. «Фән һәм тел» журналын аякка бастыручыларның берсе.
Мактаулы исемнәре һәм дәүләт бүләкләре
Вагыйз Фәтхуллинның фән һәм укыту өлкәсендәге уңышлы эшчәнлеге «Татарстан Республикасының атказанган фән һәм техника эшлеклесе» исеме, «Югары белем бирү өлкәсендә уңышлары өчен» билгесе һ. б. дәрәҗәле бүләкләр белән билгеләнде.
Каеклы (Хасанкейф)
Каеклы (Kayıklı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Батман иле Хасанкейф илчесенә караган бер авыл (köy).
Ширбәт
Ширбәт — Татарстан Республикасының Спаск районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Нанда
Нанда — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Сукупира-ду-Норти
Сукупира-ду-Норти — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Миттельнойфнах
Миттельнойфнах — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Инфериори (Торино)
Казе Инфериори — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Инфериори Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Блугово (гмина Липка)
Блугово  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Гермиона Грейнджер
Гомуми мәглүмат
Figuren der Harry-Potter-Romane
Блугово (гмина Липка)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Парк-Гиллс (Кентукки)
Парк-Гиллс  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Парк-Гиллс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Галилеа
Галилеа — Испаниянең Риохи провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дели метрополитены
Дели метрополитены — Дели шәһәрендәге метрополитен сызыклары системасы.
Дели Метрополитены 9 сызыктан тора, 253, гомуми озынлыгы 347 км, пассажир әйләнеше - 926,1 млрд (ел) (2020).
(9426) Aliante
(9426) Aliante — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 14 февралендә У. Мунари, М. Томбелли тарафыннан Азиаго обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 CO7» саналган.
Бурсучень (Румыния)
Бурсучень — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Барион саны
Барион саны — элементар кисәкчекләр физикасында системада барион санын билгеләүче саклана торган квант саны, ул түбәндәгечә билгеләнә:
биредә конфайнмент сәбәпле өчкә бүлү гамәле кулланыла. Конфайнмент - кваркның ирекле халәттә мөмкин булмавы яки гамуми төсле коргы 0 га тигезлеге.
Кварклардан тормаган кисәкчекләрнең барион саны нульга тигез, мәсәлән лептоннар, фотон, мезон, W һәм Z бозоннары.
=Аңламаган саклану кануны=
Галәмнең матдәсендә тик барионнар күзәтелә, антибарионнар юк, шуңа күрә Галәмебездә күзәтелә торган барионнар һәм антибарионнар асимметриясе - бүгенге Галәмнең барлыкка килүенең төп шарты булып тора,  ул Сахаров шартлары дип атала.
Галәмнең башлангыч дәверендә барион саны саклану кануны бозылган һәм барионнар антибарионнарны җиңеп бар матдәне булдырган. Ягъни кайчандыр барион саны саклану кануны бозылганы нәтиҗәсендә барыбыз (матдә) барлыкка килгәнбез һәм соңрак барион саны саклана башлаган.
Фаразлар
Кайбер теорияләрдә керткән тәэсир итешүләр барион санын үзгәртә (ΔB = ±1), нәтиҗәдә протон таркала ала,  (ΔB = ±2) булган очракта нейтрон антинейтронга әйләнә ала. Әлеге күренешләр күзәтелмәгән.
Әхмәтзәки Вәлиди
Әхмәтзәки Әхмәтша улы Вәлиди (Әхмәтзәки Әхмәтшаһ улы Вәлиди, эмиграциядә Ahmed Zeki Velidi Togan) — башкорт милли хәрәкәте әйдаманы, галим, тюрколог, фәлсәфә докторы, Манчестер университетының мактаулы докторы (1967).
Милләт
Әхмәтзәки Вәлиди Вәлидовлар дин әһелләре нәселеннән. Вәлидинең иң борынгысы ата-бабасы, аны Әхмәт-Зәки Вәлиди үзе искә ала, Иштуган. Төрле ревизияләрдә Әхмәтзәкинең ата бабалары типтәрләр дип язылган. Көзән авылы буенча 1860 елгы метрик китапта Әхмәтҗән Вәлидов (Әхмәт-Зәки Вәлидинең бабасы) башкорт буларак язылган.
Әхмәтзәки үзен башкорт дип саный. VII Бөтенроссия Советлар съезды делегатының анкета битендә (1919) Әхмәтзәки Вәлиди милләте буенча башкорт булуын күрсәтә.
Тарихчы Салават Исхаков язганча, 1917 елга кадәр Вәлиди үзен татар итеп күрсәтергә тырыша, ә 1917 ел вакыйгаларыннан соң башкорт булып китә.
Балачак
Зәки Вәлиди 1890 елның 10 декабрендә Уфа губернасы Эстәрлетамак өязе (хәзерге Башкортстаның Ишембай районы) Көзән авылында мулла гаиләсендә туа.
Гарәп, фарсы, рус телләрен Әхмәтзәки сабый чактан ук әйбәтләп үзләштерә. Башта әтисенең мәдрәсәсендә белем ала, аннан соң Үтәк авылында укый.
Казан
1908 елның көзеннән алып аның Казанда яшәү дәвере башлана. Атаклы «Касимия» мәдрәсәсенә укырга керә. Ә бер елдан үзе дә мөгаллим булып китә, шәһәрнең иҗтимагый тормышына актив катнаша башлый. «Касимия» мәдрәсәсендә Вәлиди төрек тарихын, гарәп һәм төрек әдәбиятын укыта.
1912 елда аның «Төрек–татар тарихы» исемле китабы дөнья күрә һәм уңай бәяләнә. Яшь галим Казан университеты галимнәре Николай Катанов, Ашмарин, Василий Богородицкий, шулай ук Петербург университетында эшләүче академик Василий Бартольдның игътибарын үзенә җәлеп итә. 1912–1917 еллар эчендә Вәлидинең утызлап хезмәте дөнья күрә.
1913 елда Әхмәтзәки Вәлиди Россия Фәннәр академиясеннән Фирганә өлкәсенә, ә 1914 елда Бохара ханлыгына эшлекле сәфәргә җибәрелә. Икенче сәфәр вакытында ул X гасырга караган Коръән басмасының төрки теленә тәрҗемәсен таба.
Уфа
Галим буларак һәм җәмәгать эшлеклесе буларак җитлегеп өлгергәч, 1914 елны Зәки Вәлиди Уфага кайтып төпләнә: «Госмания» мәдрәсәсендә мөдәррис булып эшли; 1915 елда аны Дәүләт Думасына депутат итеп сайлыйлар. Ул IV Думаның мөселманнар фракциясе эшенә катнаша. 1917-1918 елларда — Милли Мәҗлес депутаты.
1917–1920 елларда Зәки Вәлиди башкорт халкының милли азатлык хәрәкәтен җитәкли. Бәйсез Башкортстан төзү идеясе барып чыкмагач, Фирганәгә барып төпләнә, басмачылык хәрәкәтенә җитәкчелек итүгә катнаша.
Мөһаҗирлек
1923 елның февралендә Зәки Вәлиди СССРдан чит илләргә чыгып китә. Башкорт халкына язган саубуллашу хатында, аннан да бигрәк Ленинга җибәрелгән хатында ул үзенең сәясәттән бөтенләйгә ваз кичүен хәбәр итә.
Гомеренең калган өлешен Зәки Вәлиди үзенең яраткан эшенә — фәнгә багышлый. Ул дистәләрчә, йөзләрчә фәнни хезмәт иҗат итә, дөнья күләмендә мәшһүрлек казана. Аның лекцияләрен Вена белән Лондонда, Берлин белән Боннда яратып тыңлыйлар. Истанбулда галим Ислам фәнни–тикшеренү институты оештыра һәм шул институтның башында тора.
Бейлербашы (Батталгази)
Бейлербашы (Beylerbaşı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Зырянская Ежуга
Зырянская Ежуга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Вашка елгасының сул ярына тамагыннан 108 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 107 км.