cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Склерит
Склеритны дәвалау
2.  СЯКЧ системалы куллану некрозланусыз склеритта гына күрсәтелә. Авыртуны җиңеләйтү һәм чирнең күренешләрен юк итү максатында төрле СЯКЧ нигездә бер-берсеннән аерылмый. Берничә препарат катнаштыру нәтиҗәсе берсен кулланудан аерылмый. Төрле СЯКЧ сизгерлек шәхси, шуңа күрә симптомнарны максималь җиңеләйтү өчен препаратны сайлаганда кайвакыт берничә препаратны кулланып карау кирәк. Нәтиҗәлекне бәяләү өчен һәр препаратны кимендә 2 атна кулланырга кирәк. СЯКЧ билгеләгәндә түбәндәге кагыйдәләрне үтәргә кирәк.
•   Сезнең тәҗрибә буенча билгеле препаратны кулланыгыз.
•   Гади, яхшы өйрәнелгән препаратларны билгеләгез.
•   Кирәкле дозада бер генә препаратны билгеләгез.
•    Препаратны 2 атнага билгеләгез, шуннан соң гына аның нәтиҗәлеген бәяләгез.
3.  Парабульбар кортикостероидлар инъекциясен некрозлаучы һәм некрозлаучы булмаган склеритта кулланырга мөмкин, әмма аларның нәтиҗәсе озакка булмый.
4.  Системалы кортикостероидларны СЯКЧ күрсәтелмәгән яки нәтиҗәсез очракларда билгелиләр (некрозлаучы склериттта). Преднизолонның үрнәк буенча дозасы 1,0-1,5 мг/кг/тәү тәшкил итә. Тизрәк нәтиҗә кирәк булганда стероидларны вена эченә 0,5-1,0 г дозасында билгелиләр (1-3 мг/кг/тәү).
5.  Ялкынсынуны туктату өчен тәңгәл системалы кортикостероидлар кабул итүе җитәрлек булмаганда яки стероидларның дозасын киметергә кирәк булган очракта цитостатиклар билгелиләр. Системалы васкулит белән пациентларда (Вегенер гранулематозы, төенле полиартериит) цитостатиклар дәвалау нигезен тәшкил итә, чөнки пациентның гомерен коткарырга мөмкинлек бирә. Еш кулланылган препаратларга циклофосфамид (Вегенер гранулематозында сайлау препараты булып санала), азатиоприн, микофенолат мофетил һәм метотрексат керә.
6.  Дәвамлы дәвалау өчен циклоспорин һәм такролимус кебек иммуномодуляторлар начаррак туры килә, әмма аларны чирнең кискен фазасында, цитостатиклар нәтиҗәсе үсеш алганчы кулланырга мөмкин.
NB Дәвалауга карамастан пациентның күзендә һәм башында авырту саклану тәңгәл ялкынсынуга каршы дәвалау булмау турында аңлата.
Агҗашар (Яһьялы)
Агҗашар (Ağcaşar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Яһьялы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ясице
Ясице — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нидероршель
Нидероршель (Niederorschel) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Папиу-Илариан (коммуна)
Папиу-Илариан — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Норт-Игл-Бютт (Көньяк Дакота)
Норт-Игл-Бютт  — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Добия (Горица)
Добия — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Винитай (Аляска)
Винитай  — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Добия (Горица)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Винитай (Аляска)
Географиясе
Винитай халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Синъекъю
Синъекъю — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Турунвож елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
1190-еллар
1190-еллар — 1190 елда башланган һәм 1199 елда тәмамланган унъеллык.
Карпузсекиси (Һаҗилар)
Карпузсекиси (Karpuzsekisi) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Һаҗилар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сылтамалар
Karpuzsekisi, Hacılar Karpuzsekisi, Hacılar
Роспильяни
Роспильяни (Rospigliani) — Франциянең Югары Корсика департаментына караган коммуна, Фьюморбо-Кастелло кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,07 км².
Пасека (Быхавский районы)
Пасека  (Пасека ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Санта-Маргарида-да-Серра
Санта-Маргарида-да-Серра — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Бриньоган-Плаж
Бриньоган-Плаж — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
Бярдуны
Бярдуны (Бярдуны ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Пинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Яманъелга районы
Яманъелга районы (Еманжелинский район) — Чиләбе өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Яманъелга шәһәр.
Җангали
Җангали хан — Касыйм һәм Казан ханлыкларының ханы. Шәехаулияр солтан улы, Шаһгали кардәше.
Яманъелга районы
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (87,1%), татарлар (4,4%), украиннар (2,3%), башкортлар (1,1%), алманнар (1%).
Административ бүленеш
Яманъелга районы составына 3 шәһәр җирлеге керә.
Җангали
1533 елда Сөембикәгә өйләнә. Василий III вафат булганнан соң тәхеттән куып чыгарыла. Иске Казанга сөргенгә җибәрелә.
Бермео
Бермео — Испаниянең Бискайя провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хорпия (Ивдел шәһәр округы)
Хорпия (Хорпия) — Свердловск өлкәсенең Ивдель шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (77%), украиннар (13%), мансилар (11%).
Морепа (Сомма)
Морепа — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Нидеррайсен
Нидеррайсен (Niederreißen) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Липники (Остроленцкий повяты)
Липники  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12664) Sonisenia
(12664) Sonisenia — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Юзефин (гмина Желехлинек)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12664) Sonisenia
Тарихы
1978 елның 27 сентябрендә Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 SS5» саналган.
Бояньчице
Бояньчице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD109026
HD109026 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кирпичный (Спас районы)
Кирпичный — Татарстан Республикасының Спаск районындагы поселок.
Почта индексы — 422846.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Ясткув (Свентокшиж воеводалыгы)
Ясткув  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Уранка
Уранка, Моршанка — Сыры елгасы кушылдыгы. Пенза өлкәсенең Городище районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сыры елгасының уң ярыннан 727 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры елгасы, инештән Сыры һидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Араттупужа Гыйбадәтханәсе
Араттупужа Гыйбадәтханәсе Һиндстанның Кераланың Тхриссур районында Араттупужада урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе, аның белән Кочин Дэвасом Идарәсе идарә итә.
Тарихы
Риваятьләр буенча, бу гыйбадәтханәнең борынгылыгы 3000 ел элек вакытка карый. Гыйбадәтханәгә иң борынгы һәм мәшһүр ел саен Дэвамела үткәрелә, бу фестивальдә барлык Ходайлар һәм Алиһәләр Араттупужада җыела. Араттупужа гыйбадәтханәсенең Ходае Раманың остазы, Гуру Васиштханың илаһи потенциалының илаһи тәндә чагылышы дип ышаныла.
Митна (Лученец)
Митна  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
928 ел (б. э. к.)
928 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр X гасырга кергән ел.
Парава (коммуна)
Парава — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Санта-Мария-да-Граса
Санта-Мария-да-Граса — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ури-Яха
Ури-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Надуй-Яха елгасының уң ярыннан 12 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 68 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(5483) Черкашин
(5483) Черкашин — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Еникавак (Кастамону)
Еникавак (Yenikavak) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
Зур Котяки
Зур Котяки (Вӑрӑмту, Большие Котяки) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 341 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (93%) алып тора.
Любовь Златоустова
Любовь Златоустова (Любовь Владимир кызы Златоустова,, — , ) — тел белгече, филология фәннәре докторы (1969), профессор (1970), МДУ филология факультетының фонетика һәм сөйләм коммуникациясе тәҗрибәханәсе җитәкчесе (1968-20??).
Балезенки
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Земфира Мифтахетдинова
Земфира Мифтахетдинова, Земфира Гали кызы Мифтахетдинова (Мефтахетдинова), Zimfirä Ğäli qızı Miftaxetdineva (1963 елның 23 мае, ССРБ, Азәрбайҗан ССР, Бакы) — спортчы (стендлы ату), 2000 елның җәйге Олимпия уеннары чемпионы, 2004 елның җәйге Олимпия уеннары бронза призеры, дөнья чемпионы (1995, 2001), Европа чемпионы (1986, 1987, 1988). Азәрбайҗанның бәйсезлек алганнан соң беренче Олимпия уеннары чемпионы. Азәрбайҗанның атказанган физик тәрбия һәм спорт эшлеклесе (2017). Һөнәре буенча полиция хезмәткәре — полиция полковник-лейтенанты.
Тәрҗемәи хәле
1963 елның 23 маенда Бакыда татар гаиләсендә туган. Бакының 225нче санлы мәктәбендә (Нариманов проспекты) укыганда, спорт гимнастикасы белән кызыксына. Гаиләсе белән шәһәрнең 8нче микрорайонына күчкәч, янәшәдәге йөреп, спортның стендлы ату төре белән ныклап шөгыльләнә башлый. Азәрбайҗан дәүләт физик тәрбия институтын (1999 елдан Азәрбайҗан дәүләт физик тәрбия һәм спорт академиясе, Azərbaycan Dövlət Bədən Tərbiyəsi və İdman Akademiyası)) тәмамлаган. Тренеры — Хафиз Җафаров.
Һөнәре буенча полиция хезмәткәре, 1994 елдан илнең ЭЭМ системасында хезмәт итә, дәрәҗәсе — полиция полковник-лейтенанты, 2015 елдан — илнең эчке эшләр министрлыгының спорт җәмгыяте җитәкчесе.
Гаилә хәле
Ире — азәрбайҗанлы. Улы, кызы бар. Кызы Регина полициядә хезмәт итә (полиция сержанты), спорт белән шөгыльләнә.
Нидерросла
Нидерросла (Niederroßla) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
1200-еллар
1200-еллар — 1200 елда башланган һәм 1209 елда тәмамланган унъеллык.
Нидерросла
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Берриатуа
Берриатуа — Испаниянең Бискайя провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пасека (Варатынски авыл советы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ястшембець (Свентокшиж воеводалыгы)
Ястшембець  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD109030
HD109030 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Рязань өлкәсе
Рязань өлкәсе́ – Россия Федерациясенең Европа өлеше субъекты.
Өлкә үзәге – Рязань шәһәре.
Чиктәшлек
Өлкә Ука елгасының урта һәм түбән агымнарда урнашкан, җир өсте — тигезлек. Төньякта Мещёра түбәнлеге (биеклеге 80–130 м), Уканың уңъярында Ука-Тын тигезлеге (иң биек урыны 180 м). Көнбатыш өлеше Уртарус калкулыгы алып тора (иң биек урыны 236 м). Известьташ, балчык, ком, көрән күмер, торф чыганаклары бар.
Климаты уртача континеталь. Гыйнварның уртача температурасы —11°, июльнеке +19°С. Еллык явынар саны 550 мм. Вегетация дәвере 180 көн. Төп елга — Ука вә аның кушылдыклары (Пра, Гусь, Проня, Пара, Мукшы, Ранова, Цна). Мещёра түбәнлегендә Дубовое, Великое, Чёрное, Белое һ.б. күлләре бар. Туфрагы кәсле, сур тусли соры урман туфрагы, каратуфрак. Территориясенең 35% өлеше — урман. Тиен, төке, куян, бүре, кабан, поши яши. Өлкә территориясендә Мещёра милли паркы, Ука тыюлыгы урнашкан.
Халык
Россияның Госкомстат исәбеннән өлкәнең халык саны 0 кеше.
Мөхәммәт Закиров
Мөхәммәт Тәфтизани улы Закиров — Башкортстанда яшәп иҗат иткән татар шагыйре, журналист.
Тәрҗемәи хәл
Мөхәммәт Закиров Караидел районының Дәүләт исемле татар авылында туып үсә. Башкортстан дәүләт университетында белем ала. Аннан төрле елларда татар матбугат басмаларында һәм Башкортстан радиосында хезмәт сала.
Башкортстанның татар телендә чыгучы «Кызыл таң» газетасының әдәбият һәм сәнгать бүлегендә хезмәт итеп шуннан пенсиягә киткән иде.
Мөхәммәт Закировның алты китабы дөнья күрә: «Кылычка кунган сандугач», «Туган йорт» һ.б. 60 яшьлек юбилеена соңгысы нәшер ителгән иде. Башкортстанның Зәйнәп Биишева исемендәге дәүләт "Китап" нәшриятында аның "Туган йорт" исемле шигырьләр җыентыгы 2 мең данәдә басылып чыкты.
Әдәбият һәм туган якны өйрәнү өлкәсендәге уңышлары, иҗатындагы үзенчәлекле яңалыклар өчен, Караидел районының Гаян Локманов исемендәге премиясе һәм лауреат дипломы белән бүләкләнгән иде.
Сәйдә Зыятдинова
Сәйдә Зыятдинова (Сәйдә Закир кызы Зыятдинова,, — , ) — язучы, ТАССРның атказанган мәдәният хезмәткәре (1991).
1971 елдан «Яшь ленинчы» гәҗите мөхәрририятендә, 1983 елдан «Азат хатын» журналы мөхәрририятендә, 1993-1997 елдан «Татарстан» журналының мәдәният бүлеге мөдире.
Тәрҗемәи хәле
Сәйдә Зыялы (Зыятдинова Сәйдә Закир кызы) 1941 елның 27 мартында Татарстанның Теләче рай оны Шәтке авылында урманчы гаиләсендә дөньяга килә.
Әдипнең балачагы һәм үсмер еллары  авыр сугыш  елларына  туры килә. Ятимлекачысын татый.Шулай да белемгә омтылыш аны тормыш авырлыкларын җиңәргә өйрәтә. Туган авылында җидееллык мәктәптә белем ала, аннары Олы Нырсы авылы мәктәбендә урта мәктәпне тәмамлый. Аннары ике ел колхозда эшли. 1963 елда  Казан дәүләт университеты ның татар теле һәм әдәбияты бүлегенә укырга керә.
Иҗат эшчәнлеге
Сәйдә Закир кызы 1968 елда университетны тәмамлагач, Татарстан Министрлар Советы каршындагы архив идарәсендә кече фәнни хезмәткәр булып эшкә алына. Иҗат эше күңеленә тынгылык бирми. «Яшь ленинчы» («Сабантуй») газетасы редакциясенә әдәби хезмәткәр булып күчә, соңрак редакциянең бүлек мөдире вазифасын да башкара. Язучының беренче әдәби әсәрләре «Яшь ленинчы» газетасында эшләгәндә дөнья күрә башлый.
1977 елда Татарстан Журналистлар берлеге нә кабул ителә. 1983–1992 елларда С.Зыялы «Сөембикә» журналында башта әдәбият бүлеге мөдире, аннары журналның җаваплы сәркәтибе булып эшли. Бу елларда көндәлек матбугатта бер-бер артлы «Тугрылык», «Саба җиле» дигән поэмалары һәм шәлкем-шәлкем шигырьләре басыла. 1988 елда Татарстан китап нәшриятында чыккан һәм яшь авторларның әсәрләре тупланган «Беренче карлыгачлар» җыентыгында «Җыелмаган җиләк» дигән гомуми баш астында шагыйрәнең бер бәйләм шигырьләре урнаштырыла, 1991 елда исә «Айның тулган чагы» исемле беренче мөстәкыйль шигъри китабы дөнья күрә. С.Зыялы проза әсәрләре – повестьлар («Кайнар сукмаклар», «Кар карасы», «Кара таплы бизәк», «Югалту»), хикәяләр («Юл читендә», «Буранлы төн», «Ике дөнья арасы», «Ачылмаган бөре», «Сыну», «Яз салкыннары» һ.б.), публицистик мәкаләләр авторы буларак та укучыларга таныш. Үзенчәлекле әдәби образлар һәм вакыйгалар аша үзенең тормыш гаме, яшәү мәгънәсе турындагы уй-фикерләрен, фәлсәфи карашларын гәүдәләндергән бу әсәрләрнең бер өлеше аның 2001 елда нәшер ителгән «Кайнар сукмаклар» исемле проза китабында урын ала.
Мифтахетдинов
Мифтахетдинов — фамилия.
Липники (Серпецкий повяты)
Липники  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Бур-Блан
Бур-Блан — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
(12665) 1978 VE7
(12665) 1978 VE7 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 6 ноябрендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VE7» саналган.
Бярдычы
Бярдычы (Бярдычы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Брэсцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Дова Инфериоре (Алесандрия)
Дова Инфериоре — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дова Инфериоре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Норт-Спирфиш (Көньяк Дакота)
Географиясе
Норт-Спирфиш халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Гайдер (Аляска)
Гайдер  — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гайдер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Агҗаязы (Везиркөпрү)
Агҗаязы (Ağcayazı) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Везиркөпрү илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ситков
Ситков — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Пута елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 31 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кириллов (шәһәр)
Кириллов (Кириллов) — Россия Федерациясенең Вологда өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1776 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (98,2%).
Братуцице
Братуцице — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Моризель
Моризель — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Карпузтепе (Сур)
Карпузтепе (Karpuztepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Сур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Российон
Российон (Rossillon) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Белле кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 32,17 км².
Юзефин (гмина Уязд)
Юзефин  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Парва
Парва — Румыниянең Бистрица-Несеуд жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Юзефин (гмина Уязд)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Парва
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Селиштя (Алба)
Селиштя — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санта-Мария-ду-Каштелу (Алкасер-ду-Сал)
Санта-Мария-ду-Каштелу  — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
929 ел (б. э. к.)
929 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр X гасырга кергән ел.
Ястшембники (Свентокшиж воеводалыгы)
Ястшембники  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нидертребра
Нидертребра (Niedertrebra) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Липники-Нови
Липники-Нови — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(5484) Инода
(5484) Инода — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1990 елның 7 ноябрендә Т. Урата тарафыннан Симидзу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1990 VH1» саналган.
1210-еллар
1210-еллар — 1210 елда башланган һәм 1219 елда тәмамланган унъеллык.
Митне Лудани
Митне Лудани — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
(12666) 1978 XW
(12666) 1978 XW — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 6 декабрендә Эдвард Боуэлл, A. Warnock тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 XW» саналган.
Беррис
Беррис — Испаниянең Бискайя провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санта-Сузана
Санта-Сузана — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Пасека (Глушански авыл советы)
Пасека  (Пасека ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Бабруйский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Бяроза (горад)
Бяроза  (Бяроза ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Әдәбият
Бяроза (горад)
«Салават күпере» (журнал)
«Салават күпере» журналы — балалар өчен татар телендә чыга торган журнал, «Бәллүр каләм» (1999, 2011, 2021) бәйгесе, Татарстан Язучылар берлегенең А. Алиш исемендәге махсус премиясе (2005) лауреаты. 1990 елдан бирле нәшер ителә.
Эчтәлек
Журнал битләрендә күренекле татар балалар язучылары әсәрләре (Зиннур Хөснияр, Ләбиб Лерон, Рөстәм Мингалим, Равил Фәйзуллин, Вакыйф Нуриев, Роберт Миңнуллин һ. б.), халык әкиятләре, әйләнә-тирә дөнья хәлләре, мәшһүр шәхесләрнең тормышы һәм эшчәнлеге турында материаллар даими басылып килә. Аерым татар балалар язучысы яки шагыйренә багышланган махсус саннар нәни укучылар тарафыннан зур шатлык белән каршы алынды. Алар кызыклы, мавыктыргыч матур кечкенә китапчыклар рәвешендә дөнья күрде. Мәсәлән, күренекле татар әдипләре Шәүкәт Галиев, Роберт Миңнуллин, Равил Фәйзуллин, Разил Вәлиев, Рөстәм Мингалим, Рабит Батулла китапчыклары шундыйлардан санала.
Журналда аның беренче саннарыннан алып талантлы рәссамнар белән уңышлы һәм нәтиҗәле хезмәттәшлек оештырылды. Алар арасында И. Әхмәдиев, Н. Әлмиев, Ф. Якупов, Ф. Муллахмәт, Ю. Денисов, И. Воробьев, А. Айсена, С. Привина, Ф. Хасьянова, Л. Золондинова, З. Мөхәммәтҗанова, С. Ибраһимова, А. Үтәгәнов, Р. Шәмсетдинов, Ә. Йосыпова һ.б.
Мывалка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры елгасы, инештән Сыры гидроузеленә чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нидерциммерн
Нидерциммерн (Niederzimmern) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
HD109142
HD109142 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ястшембска-Воля
Ястшембска-Воля — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Энергия-импульсның тензоры
Энергия-импульсның тензоры - матдәнең кырлары энергиясе һәм импульсы тыгызлыгын һәм агымын тасвирлаучы һәм гравитацион кыр белән тәэсир итешүне билгеләүче икенче ранглы симметрик тензор.
Махсус чагыштырмалылык теориясендә охшаш төшенчә - Энергия-импульсның 4-векторы бар.
Тасвир
Сыеклыкның механикасында тензорның диагональ компонентлары - басымга туры килә, ә бүтән компонентлары - тангенциаль көчләргә - көчәнешләргә туры килә, алар үзлелек белән булдырыла.
Сыеклык өчен Энергия-импульсның тензоры диагональ матрицага туры килә:, биредә ~{\rho} массаның тыгызлыгы, а ~p — гидростатик басым.
биредә \rho — тикторыш массаның тыгызлыгы, u^i, u^k — 4-тизлекнең компонентлары, биредә барлык кисәкчекләр бертигез тизлекләр белән хәрәкәт итәләр.
= Каноник энергия-импульсның тензоры= Махсус чагыштырмалылык теориясендә физик кануннар фәза-вакытның барлык юнәлешләрендә бертигез булырга тиеш, шуңа күрә координатларның күчүе кануннарны үзгәртмәскә тиеш. Нөтер теоремасы буенча фәза-вакытның кечкенә күчүенә  саклана торган Нөтер агымы туры килә.
Лангранжиан тыгызлыгы кечкенә күчүләргә карата инвариант була:
Нөтер теоремасы буенча каноник Энергия-импульсның тензоры саклану кануны чыга:
Энергия-импульсның тензоры:
Контрвариант төрендә Энергия-импульсның тензоры:
Классик электродинамикада энергия-импульс тензоры
СИ системасында электромагнит кырының энергия-импульс тензоры:
T_{ij} - өч үлчәмле Максвелл көчәнешләр тензоры
Ковариант төрендә ул болай күренә:
Нью-Голланд (Көньяк Дакота)
Географиясе
Нью-Голланд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Луз Анджанейя Гыйбадәтханәсе
Луз Анджанейя Гыйбадәтханәсе Һиндстанда, Ченнай шәһәрендә иң борынгы Хануман гыйбадәтханәсе. Ул Майлапор урынында Луз буларак билгеле районда урнашкан.
Тарихы
Луз Анджанейя гыйбадәтханәсе Майсор паташалыгыннан Майлапорда 18-енче гасырда күчкән Саливахана Четтиарлар тарафыннан төзелгән. Карнатикның Навабы биргән җир белән, Четтиарлар Винаяга гыйбадәтханәләре төзегән. Кое казыганда алар Һинд дине Ходае Хануманның үз манифестацияләнгән потын тапканнар. Нәтиҗәдә алар шул урында Хануман гыйбадәтханәсен төзегәннәр. Комплекс эчендә Һинд дине Ходае Рамага гыйбадәтханә 1954 елда төзелгән булган. Гыйбадәтханә 200-енче юбилеен 2000 елда билгеләп үткән.
Социалистик Хезмәт Каһарманы
Социалистик Хезмәт Каһарманы (Герой Социалистческого труда) — Советлар Берлегендә 1938-1991 еллардагы югары исем, хезмәт өчен бүләкләүнең югары дәрәҗәсе.
Социалистик Хезмәт Каһарманы исеменә 20 605 кеше (башка мәгълүмат буенча, 21 560 кеше) лаек була, шул исәптән 205 тапкыр — ике һәм 16 тапкыр — өч мәртәбә. Ким дигәндә 20 кешегә бу югары исем вафатыннан соң тапшырыла. 89 кеше төрле сәбәпләр буенча Социалистик Хезмәт Каһарманы исеменнән мәхрүм ителә. 45 кешегә карата исемне тапшыру турындагы фәрманнар нигезсез дигән сәбәп белән гамәлдән чыгарыла. Тагы 3 кеше икенче «Урак һәм Чүкеч» мидәленнән мәхрүм ителә, ягъни ике тапкыр Социалистик Хезмәт Каһарманы түгел, Социалистик Хезмәт Каһарманы гына булып кала.
Дова Супериоре (Алесандрия)
Дова Супериоре — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дова Супериоре Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Брацеювка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пардина
Пардина — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Красный Вал
Красный Вал — Татарстан Республикасының Спаск районындагы авыл.
Халык саны — 207 тирәсендә. Почта индексы — 422850.
Тарих
XIX гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): руслар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
(5485) Kaula
(5485) Kaula — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 11 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RQ21» саналган.
Моркур (Сомма)
Моркур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Гакона (Аляска)
Гакона  — Америка Кушма Штатларының Аляска штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гакона халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Пасека (Касцюковицкий районы)
Пасека  (Пасека ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Касцюковицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Утка-Ты-Вис
Утка-Ты-Вис — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара елгасының сул ярыннан 173 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Юзефина (Белхатовский повяты)
Юзефина  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карпынар (Акчаабат)
Карпынар (Karpınar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Акчаабат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бустурия
Бустурия — Испаниянең Бискайя провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Мамыши
Зур Мамыши (Мӑн Мамӑш, Большие Мамыши) — Чуашстанның Чабаксар районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 219 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (99%) алып тора.
Сантиагу-ду-Касен (район)
Сантиагу-ду-Касен  — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Леонид Змачинский
Леонид Змачинский (Леонид Януарий улы Змачинский,, — , ) — инженер, ССРБ дәүләт премиясе лауреаты (1974), Яшел Үзән көймәләр төзү заводы директоры (1978-1984), «Янтарь» көймәләр төзү заводы директоры (1991-1995).
Храмцово (Туринская Слобода районы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
930 ел (б. э. к.)
930 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр X гасырга кергән ел.
Слепая
Слепая — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  Ёрса елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 33 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(12667) 1979 DF
(12667) 1979 DF — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 28 февралендә Н. Томас тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 DF» саналган.
Селиштя (Арад)
Селиштя — Румыниянең Арад жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Липники-Стари
Липники-Стари — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD109188
HD109188 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Ястшембя (Свентокшиж воеводалыгы)
Ястшембя  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Михайлив (Словакия)
Михайлив  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Ростренен
Ростренен (Rostrenen) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Ростренен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 1,74 км².
Бакчасарай (Әлмәт районы)
Бакчасарай — Татарстан Республикасының Әлмәт районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+3.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Бяроза (Кобрынский районы)
Бяроза  (Бяроза ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Кобрынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Петр Знаменский
Петр Знаменский (Пөтр Василий улы Знаменский,, — , ) — тарихчы, чиркәү (1873) һәм Россия (1908) тарихлары докторы, 1870-1897 елларда Казан руханилар академиясенең Россия чиркәве тарихы кафедрасы мөдире.
Никольск (Вологда өлкәсе)
Никольск (Никольск) — Россия Федерациясенең Вологда өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1780 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (99,2%).
Мидхәт Гайнуллин
' Мидхәт Фазлый улы Гайнуллинны''' — Башкорт дәүләт университеты галиме, филология фәннәре докторы, профессор, язучы, әдәбият белгече.
Ул Башкортстанның Бүздәк районы Бәләкәй Өчтүбә татар авылында туып үсә. 17 яшендә, үз теләге белән, Чиләбе авиамеханиклар училищесына укырга керә. Аннан соң фронт юлларын үтә. Җиңүне ул Алмания җирендә каршылый. 1946 елда гына ул сугыштан әйләнеп кайта. 1947 елда К.А. Тимирязев исемендәге Башкорт педагогия институтының филология факультетына укырга керә. Аннан соң СССР Фәннәр академиясенең Максим Горький исемендәге Дөнья әдәбияты институтының аспирантурасына кабул ителә һәм аны уңышлы тәмамлый.
Атаклы галимнең бар хезмәт юлы Башкорт дәүләт университеты белән бәйле. Биредә ул филологларга һәм журналистларга белем биреп кенә калмый, ә 30 ел буе ректор Шәйхулла Чанбарисовның уку-укыту эшләре буенча урынбасары булып эшли. Шул ук вакытта фәнни һәм әдәби эшчәнлек белән шөгыльләнергә дә вакыт таба.
Г. Хөсәенов белән берлектә «Совет Башкортстаны язучылары» биобиблиографик белешмә авторы (Уфа, 1969)
Кырым татар имләсе
Кырымтатар имләсе — кырым татар теленең имләсе.
Хәзерге имләләре
Хәзер Кырымда кырым татар теленең рәсми әлифбасы — латин әлифбасы. Совет вакытында кирилл әлифбасы кулланылган.
Гарәп (1928 кадәр)
1 — ﻙ (ке) хәрефе  ﮒ и ﯓ урынына да кулланылган.
Нимриц
Нимриц (Nimritz) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пардоши (коммуна)
Пардоши — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан коммуна.
Брень (Домбровский повяты)
Брень — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санту-Андре (Баррейру)
Санту-Андре  — Португалиянең Сетубал округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Герлескен
Герлескен — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
Юзефина (Велюнский повяты)
Юзефина  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Пасеки (Асиповицкий районы)
Пасеки  (Пасекі ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Асиповицкий районында урнашкан авыл.
Юзефина (Велюнский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пасеки (Асиповицкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Нина Зобова
Нина Зобова (Нина Николай кызы Зобова,, — , ) — химик-органик, химия фәннәре докторы (1982), профессор (1987), 1987-1993 елларда КАХИның гомуми химия кафедрасы мөдире.
Морланкур
Морланкур — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
(12668) 1979 MX1
(12668) 1979 MX1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 25 июнендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 MX1» саналган.
Дованели (Алесандрия)
Дованели — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дованели Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Няньга
Няньга — Оз елгасының сул кушылдыгы. Пенза өлкәсенең Кече Сердоба районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 66 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ясюв
Ясюв — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Куралово (Спас районы)
Куралово — Татарстан Республикасының Спаск районындагы авыл.
Почта индексы — 422853.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
931 ел (б. э. к.)
931 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр X гасырга кергән ел.
Эткүл районы
Эткүл районы (Еткульский район) — Чиләбе өлкәсе составына керүче муниципаль район.
Административ үзәк — Эткүл саласы.
Чиктәшлек
Шуның өстенә, район эчендә Яманъелга районы урнашкан.
Тарих
Район 1924 елда Урал өлкәсенең Чиләбебүлгесе эчендә оештырылган. 1934 елдан — Чиләбе өлкәсе составында. 1959 елда таркатылган, җирләре Уйелга һәм Яманъелга районнарына кушылганнар. 1965 елда яңадан торгызылган.