cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Або Бычков
Або Бычков (Або Николай улы Бычков,, — , ) — фирка-дәүләт эшлеклесе, СБКФнең Трактор заводы район комитетынең 1 нче сәркатибе (?-1962), Чиләбе өлкә шурасының башкарма комитеты рәисе урынбасары (1962, 1964-197?, 1964-1975 елларда 1 нче урынбасар), Чиләбе сәнәгый өлкә шурасының башкарма комитеты рәисе (1962-1964).
Фатыйх Булатов
Фатыйх Булатов (Фатыйх Гарип улы Булатов,, — , ) — СССР гаскәрбашы, генерал-майор (1944), алман-совет вакытында - полк, дивизия командиры, СССР ЮШ депутаты (1947-1951).
Биографиясе
Самара губернасы Бөгелмә өязенең Түбән Сукаеш авылында туган.
Армиядә хезмәт иткәнче Булатов Түбән Сукаеш авылында авыл советы рәисе урынбасары булып эшләгән.
1923 елның 15 ноябрендә Казандагы Үзәк Башкарма комитет исемендәге Берләшкән татар-башкорт хәрби мәктәбенә курсант булып укырга кергән. 1926 елның сентябрендә аны тәмамлаган һәм 1 нче Казан атучылар дивизиясенең 1 нче татар атучылар полкына җибәрелгән. Анда взвод командиры, рота командиры ярдәмчесе һәм рота командиры булып хезмәт иткән. 1930 елның мартыннан 1932 елның августына кадәр Татарстан АССР Хәрби комиссариатының гаскәртән тыш әзерлек инструкторы булган, аннары янә 1 нче татар атучылар полкында рота һәм батальон командиры булып хезмәт иткән. 1936 елның сентябрендә Алабуга полк мәктәбе начальнигы булып, 258 нче атучылар полкына күчерелгән. 1937 елның гыйнварыннан августына кадәр «Выстрел» курсларында булган. 1938 елның апрелендә Энгельс шәһәрендә 53 нче атучылар дивизиясенең 157 нче атучылар полкына батальон командиры итеп билгеләнгән. 1939 елның июлендә 114 нче ату дивизиясенең 536 нчы атучылар полкы командиры итеп кабул ителгән. Халхин-Гол елгасында хәрби хәрәкәтләр вакытында  МНРда полк белән булган. 1941 елның 22 февралендә СССР Хәрби-сәяси гаскәрләренең хәрби һәм сәяси әзерлектәге уңышлары өчен " Почет Билгесе «ордены белән бүләкләнгән.
Бөек Ватан сугышы
Бөек Ватан сугышы башлану белән 36нчы армия составында бу полк белән җитәкчелек итүне дәвам иткән. 1941 елның октябрендә дивизия фронтка киткән һәм 13 октябрьдән 7 нче аерым армия сафларына кертелгән. Аның алдына 272 нче атучылар дивизиясе частьләре белән бергә Ленинград өлкәсенең Вознесение районындагы дошманны юк итү, Свирь елгасының көньяк яры буенча оборона алып бару һәм финнарның көньякка таба Чикозеро ягына таба алга китүенә юл куймау бурычы куелган. Бу хәрби бурыч уңышлы үтәлгән. Үз гамәлләре белән дивизия дошманның Чикозеро районына үтеп керү омтылышларын гына кире кайтарып калмыйча, Великий Двор, Кондратьевская, Сергеевка, Константиновская, Спиридоновская, Савинов торак пунктларын да азат иткән. Декабрьнең беренче яртысында, саклана торган позицияләрне тактик яктан яхшырту максатыннан, ул, азат итү бурычы белән, Ленинград өлкәсенең Мишино авылына һөҗүмгә күчкән. Аяусыз сугышлар барышында аның бер өлешендә дошманның саклау төене азат ителгән һәм аны тотып калу буенча каты сугышлар алып барган. Әмма тере көчтә өстенлеккә ия булган көндәш, контратак булып, дивизиянең бер өлешен авылдан этеп чыгарган, шуннан соң алар аны көнбатыштан сакларга мәҗбүр булган. 1942 елның апрель башында 114 нче атучылар дивизиясе 272 нче атучылар дивизиясе частьләре белән берлектә дошманның саклау линиясен өзгән, Рябова Гора, Шоганы, Боярская Гора, Кара торак пунктларын яулап, Архангельск трактына чыккан. 20 апрель көнне, резервларны күтәреп, дошман Кобялий азагы юнәлешендә контрһөҗүмгә күчкән, нәтиҗәдә, дивизия чикләнергә һәм Шакшозерка, Шакшозер, Урозер һәм Кече Чеги көньяк ярлары районнарында сакланырга мәҗбүр булган.
1942 елның маенда подполковник Булатов 21 нче ату Кызыл Байрак дивизиясе командиры урынбасары итеп билгеләнә. 1942 елның ноябреннән 1943 елның июненә кадәр ул югары хәрби академиядә әзерлек уза.
Сугыш вакытында комдив Булатов алты тапкыр Югары башкомандующийның рэхмэт боерыкларында искә алына.
Бүләкләр
Медальләр шул исәптән: Сугыш ветераннары Советы комитетының истәлекле медале.
Хәтер
2002 елда Казанда Восстание ур., 46 адресы буенча Булатов яшәгән йортта мемориаль такта урнаштырылган.
1963 елдан башлап Татарстан ДОСААФы ел саен генерал-майор Фатыйх Булатовка багышланган чаңгы эстафетасы үткәрә.
Грин-Бей
Грин-Бей — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Патросиниу-Паулиста
Патросиниу-Паулиста — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Бирлешть-Кетун
Бирлешть-Кетун — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кастеньос-Суслан
Кастеньос-Суслан — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Абхазиядә ислам
Абхазиядә ислам — өлешчә танылган Абхазия дәүләте территориясендә ислам дине. Дингә мөнәсәбәт турында сораштырудан алынган мәгълүматлар буенча, Абхазия халкының (244 832 кеше) ~15—16 % ы — Ислам дине тарафдары (2003).
Тарих
Абхазия халкының 60 % ы христианнар (православие динен тотучылар), 16 % ы мөселманнар (2003).
737 елда Кавказ арты җирләренә гарәп гаскәрләре һөҗүм итә. Гарәпләрне бу җирләрдән тулысынча IX гасыр урталарында гына куып чыгаралар. Шул ук вакытта гарәпләрнең күпчелеге, башка басып алынган районнардагы кебек үк, җирле халык белән ассимиляцияләнә.
VI гасырда Абхаз патшалыгы төзелә. Абхазия дәүләтенә Көнбатыш Грузия дә кергән. VII гасырда үсешкә ирешкән һәм VIII гасырда (Византиядән һәм Хәлифәттән) тулы бәйсезлеккә ирешкән.
Абхазия тарихында беренче мөселманнар булып Генуя (Италия) сәүдәгәрләре тарафыннан (XIII—XIV гасырлар) Мисырга коллыкка сатылган абхазлар санала.
Беренче тапкыр Сухуми (ул вакытта Себастополис) мөселманнары XIV гасыр башындагы документларда искә алына.
XVI гасырның икенче яртысында Абхазия һәм Көнбатыш Грузиянең Госманлы империясенә бәйлелеге көчәя. Госманлы дәүләте заманында XVI—XVIII гасырларда Абхазия халкы күпләп Ислам динен кабул итә.
1810 елның 17 февралендә (1 март) Александр I Абхаз кенәзлеген Россия империясенә кушу турында Манифест чыгара. 1858 елда Абхаз кенәзлеге халкы 94 023 кеше тәшкил иткән. 1864 елның июнендә рус патшасы Абхаз кенәзлеген бетерә. Абхазия Россия империясенең Сухум хәрби бүлеге итеп үзгәртелә. 1864 елда берничә мең абхаз Төркиягә китәргә мәҗбүр ителә. Бүген Төркиядә дөньяда иң зур абхаз диаспорасы яши.
Абхазиядә Совет власте урнашкач, дәүләт структуралары исламны танудан туктаган. Яңа совет власте ягыннан күп санлы эзәрлекләүләргә карамастан, ислам тарафдарлары хакимияттән яшерен рәвештә мөселман йолаларын башкаруны дәвам итә. ССРБ таркалганнан соң, Абхазия Югары шурасы 1992 елның 23 июлендә Абхазия территориясендә 1925 елгы Абхазия Конституциясен торгызырга карар итә.
1997 елда диннәр турындагы сораштыруда катнашучыларның 55 % ы үзләрен христианнар, 17 % ы мөселман дип атаган, 14,6 % ы дингә ышанмый. 2003 елда сораштырылучыларның 60 % ы үзләрен христианнарга, 16 % ы — мөселманнарга, 8 % ы — атеистларга, 5 % ы — мәҗүсилек диненә, 3 % ы — абхаз диненә, 1 % ы — Йәһвә шаһитларына, яһүдиләргә һ. б. кертеп караган.
2009 елда Абхазия мөселманнары беренче тапкыр Согуд Гарәбстаны короленнән Мәккәгә хаҗ кылырга чакыру алган.
Абхаз-мөселманнарның ризыкта һәм эчүдә бернинди чикләүләре дә юк: алар башка мөселманнар өчен харам булган аракы, шәраб, дуңгыз ите куллана. Ир балаларны сөннәткә утырту абхаз мөселман ирләре тарафыннан ниндидер әдәпсез гамәл һәм оятлы эш буларак кабул ителә.
Мәчет төзү проблемасы
XX гасырның беренче чирегендә Абхазиядә 60тан артык мәчет эшләгән. Хәзер Абхазиядә (Гудаутада һәм Сухумида) мөселманнарның ике вакытлы гыйбадәт кылу урыны бар. 1992 елда Гудаута мәдәният йорты фойесында мәчет-намаз бүлмәсе оештырыла. Анда  һәлак булган Төркия һәм Төньяк Кавказ иреклеләрен соңгы юлга озату оештырыла. Әлеге намаз бүлмәсе совет чорыннан соң мөселманнарның Абхазиядә ачылган беренче гыйбадәтханәсе була. 1999 елда Гудаутада мәчет өчен ике катлы йорт (Мөһаҗирләр ур., 4), Сухумида мәчет өчен бер катлы бина бирелә. Алар мәчет архитектурасына охшамаган, ~100 кешене генә сыйдыра ала (ир-атлар өчен 80 кешелек бүлмә, хатын-кызлар өчен 20 кешелек). Якындагы бинаны сатып алып, Сухуми мәчете территориясен киңәйтү планы бар.
Оешма
2014 елда Абхазия мөселманнарының бердәм Диния нәзарәте (АР МБДН) теркәлү үтә. Аның максаты — мөселман халкының дини ихтыяҗларын канәгатьләндерү, рухи дәрәҗәсен күтәрү һәм конфессияара тынычлыкны саклау. АР МБДН РФ мөселманнары, абхаз диаспоралары белән элемтәдә тора. 2005 елның мартында белән килешү төзелгән. Абхазия мөселманнары Диния нәзарәтенең беренче рәисе — мөфти (1931—2011) була, 2011 елда Абхазия мөселманнарының дүртенче съезды Салих (Станислав) Кварацхелияны Абхазия мөселманнары Диния нәзарәте рәисе итеп сайлый. 2017 елдан мөфти — Тимур Дзыба. Мөфти вазыйфасын башкарган Салих Кварацхелия Сухум мәчетенең имамы (ахəаџьа) итеп билгеләнә. 2010 елның 10 июлендә Сухуми мәчете имамы Салих Кварацхелияның ВАЗ-2107 автомобиле төбенә шартлаткыч җайланма куелган була.
Сухуми мәчете
Ике дистә ел дәвамында Сухумидагы мәчет өчен урын билгеләнмәгән. Башта мәчетне диңгез ярында төзү күздә тотыла, анда совет чорында ук 14 катлы кунакханәгә нигез салынган була (Тынычлык проспектындагы Югары судның хәзерге бинасы каршында), ләкин монда кунакханә төзергә карар итәләр. Аннан соң Курченко исемендәге парк сайлап алына, махсус парк зонасында мәчет төзү максатка ярашлы түгел, дип табыла. Сухуми шәһәре администрациясе башлыгы Астамур Антон улы Адлейба фикеренчә: «Мәчет, Сухумида бердәм рухи үзәк булсын өчен, православие, протестант чиркәүләре һәм католик храмы янында булырга тиеш. Без күбесенчә мөселман илләрендә яшәүче абхаз мөһаҗирләрен аларның тарихи ватаннарына кайтарырга телибез, ләкин алар Абхазиядә үзләренең дини хокуклары кысылыр дип курка. Дөньядагы абхазларның 70 % ы — мөселманнар. Абхазия — христиан иле. Госманлы империясенең күп гасырлык хакимлеге чорында кергән ислам диненең Абхазиядәге абхазларга йогынтысы күптән зәгыйфьләнгән».
«Мөселманнар саны ел саен арта бара. Хәзер алар — җирле халык, Төркиядән, Иордания һәм Сүриядән күченеп кайткан, шулай ук Урта Азиядән килгән хезмәт мигрантлары. Бәйрәм намазларына меңгә кадәр кеше җыела. Җомга намазына килгән барлык мәхәллә кешеләре өчен урын җитми. Кешеләр урамда дога кылырга, салкын бетонда утырырга мәҗбүр. АР МДН мәчет төзелешенә кагылышлы барлык мәсьәләләрне — бинаны финанслау мәсьәләсеннән алып төзелеш планына кадәр, хөкүмәт белән килештерергә әзер. Әгәр кемнедер манара һәм гөмбәз борчыса, ахыр чиктә, без бары тик бина төзи алабыз»,— ди Салих (Станислав) Кварацхелия.
Леонид Вайнер
Леонид Вайнер (Леонид Исаак улы Вайнер,, — , ) — инкыйлабчы, Уралда инкыйлаб хәрәкәте эшлеклесе, РСДРП(б)ның Урал өлкә комитеты әгъзасы.
Каза Пенаки (Гросето)
Каза Пенаки — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Каза Пенаки Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(8283) Edinburgh
(8283) Edinburgh — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 30 сентябрендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 SV» саналган.
Росошниця
Росошниця — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ушатиха
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Карадору (Ениҗе)
Карадору (Karadoru) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Чанаккале иле Ениҗе илчесенә караган бер авыл (köy).
Линдштедт
Линдштедт (Lindstedt) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лермонтов (шәһәр)
Лермонтов (Лермонтов) — Россия Федерациясенең Ставрополь краенда урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1953 елдан, шәһәр статусын 1956 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (91,2%), украиннар (2,4%), әрмәннәр (2,1%).
Альбажес
Альбажес — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Келли (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Межинек (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Межинек  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Совет-фин сугышы (1939—1940)
Совет-фин сугышы (talvisota - кышкы сугыш) — Совет Социалистик Республикалар Берлеге белән Финляндия арасында 1939-1940 елларда узган кораллы низаг. Сугыш Мәскәү солыхы белән тәмамланган. Бу солых буенча ССРБ составына Финляндия территориясенең 11% өлеше күчкән.
кайбер гәлимнәр фикерләре буенча өченче совет-фин сугышы - Икенче бөтендөнья сугышы вакытында СССРның Финляндиягә һәҗүме дип карала, ләкин совет һәм рус тарихында бу сугыш аерым күрсәтелә. Сугыш игълан итү сәбәпле СССРны Милләтләр лигасыннан чыгарганнар.
1939 елгы Совет һәм Германия арасындагы килешүенә таянып, Совет хөкүмәте Финляндиягә Ленинград шәһәренең иминлеге өчен СССРга Карелия муентыгы җирен тапшырырга һәм аның хисабына Карелиядән җир алырга таләп итә. Финляндия Хөкүмәте таләпне үтәмәгәнлектән, Кызыл Армия 1939 елның 30 ноябрендә сугыш игълан итә.
1939 елның 30 ноябрендә РККАның 7 нче армиясе Карел муентыгында фин частьләренә һөҗүм итә. Шул ук көнне 70нче дивизия көче белән Куоккал (хәзер Репино) һәм Келломяк (хәзер Комарово) торак пунктлары алына. 1 декабрьдә фин частьләре Терийокадан чигенәләр. 2 декабрьдә Совет гаскәрләре Райвол шәһәрен (Рощино), 4 декабрьдә — Каннельярви, 6 декабрьдә — Лоунатйоки шәһәрләрен ала. Соңрак, Тайпалы елгасы тирәсендә (Вуоксаның көньяк җире) совет гаскәрләре Маннергейм линиясенә китә.
Совет гаскәрләре Маннергейм линиясенә туктагач, Ладога Карелиясенә РККАның 8 нче армиясе (139 нчы дивизия) көче белән һөҗүм итү омтылышы кабул ителә. 10 декабрь көнне Кызыл Армиячеләр Питкярантны ала, әмма 12 декабрьдә совет гаскәрләре Толваярви (хәзер Суярви районы) тирәсендә тар-мар ителә.
Иң уңышлылары булып совет гаскәрләренең Заполярьеда хәрәкәтләре торган, алар Петсамо каршындагы сугыш вакытында Норвегия чигенә чыгып, Финляндияне Баренц диңгезенә чыгу юлынна мәхрүм иткән.
Совет Карелиясе районыннан Ботника юнәлешендә РККА 9 нчы армиясе һөҗүм итә. Суомуссалми бистәсе 7 декабрьдә Совет 163нче укчы дивизиясе көче белән алына. Әмма шуннан соң дивизия финнарның саны буенча аз булган көчләре белән уратып алына һәм тәэмин итүдән өзелә, ә аңа 44 нче укчылар дивизиясе ярдәм итә, әмма ул Суомуссалми юлында, 27 нче фин полкының ике ротасы (350 кеше) Рата авылы янындагы ике күл арасындагы дефильдә блоклана, 8 гыйнварга Раат юлында тулысынча юк ителә.
Операциянең йомгаклау этабында 13нче армия Антреага юнәлешендә хәрәкәтләр башлый. Финнар каты каршылык күрсәтсә дә, чигенергә мәҗбүр була.
1940 елның мартына фин хөкүмәте союздашларыннан бернинди хәрби ярдәм булмаячагын аңлый. «Маннергейм линиясе» өзелгәннән соң, Финляндия Кызыл Армия һөҗүмен тоткарлый алмый. Шул ук вакытта СССР составына кушылу яки хөкүмәтнең совет чорына алмашуы нәтиҗәсендә, илне тулысынча басып алу куркынычы туа.
Шуңа күрә Финляндия Хөкүмәте СССРга тыныч сөйләшүләр башлау тәкъдиме белән мөрәҗәгать итә. 7 мартта Мәскәүгә фин делегациясе килә, ә инде 12 мартта тынычлык килешүе төзелә, аның нигезендә хәрби хәрәкәтләр 1940 елның 13 мартында туктатыла.
Фин сугышында катнашкан өчен 412 хәрби хезмәткәргә Советлар Союзы Герое исеме бирелә, 50 меңнән артык хәрби орден һәм медальләр белән бүләкләнә.
Чыганаклар
Зимняя война. — Кн. 1. — С. 150.
Яхренка
Яхренка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кусь елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(15616) 2000 HG10
(15616) 2000 HG10 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 27 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HG10» саналган.
Флоринта
Флоринта — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Яңа Көләгеш
Яңа Көләгеш — Татарстанның Актаныш районындагы юкка чыккан авыл.
Флоринта
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңа Көләгеш
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.5 °C.
Авон-ле-Рош
Авон-ле-Рош — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Валентин Бажанов
Валентин Бажанов (Валентин Александр улы Бажанов,, — , ) — фәлсәфәче, фәлсәфә фәннәре докторы (1988), профессор (1990), РФның атказанган фән эшлеклесе (2004), Сембер дәүләт университетының фәлсәфә кафедрасы мөдире (1993-?).
Зарэчча (Чабатовицки авыл советы)
Зарэчча  (Зарэчча ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Скрипний Острув (Люблин воеводалыгы)
Скрипний Острув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сьверчек (Мазовия воеводалыгы)
Сьверчек  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ашагыяйла (Нарман)
Ашагыяйла (Aşağıyayla) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Нарман илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гримонвиллер
Гримонвиллер (Grimonviller) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,78 км².
Пату (Бразилия)
Пату  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ентерпрайз (Көнбатыш Виргиния)
Ентерпрайз  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Чахловка (авыл)
Чахловка (Чахловка) — Киров өлкәсенең Шабалино районында урнашкан авыл.
Ентерпрайз (Көнбатыш Виргиния)
Географиясе
Ентерпрайз халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Чахловка (авыл)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%).
Валерий Герасимов
Валерий Герасимов (Валерий Василий улы Герасимов,, ) — СССР һәм РФ хәрби эшлеклесе, РФнең атказанган хәрби белгече (2009), РФ каһарманы (2016), Ленинград (2007-2009), Мәскәү (2009-2010), Үзәк (2013) хәрби округы гаскәрләре сәргаскәре, РФ КК Генераль штабы башлыгы (2012 елдан, 2010-2012 елларда — урынбасар).
Нове Гродзично
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чёрный Калтанчик (Калтан кушылдыгы)
Чёрный Калтанчик  — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Калтан елгасының сул ярына тамагыннан 12 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кондома елгасы. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гесстон (Канзас)
Гесстон  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гесстон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пасегово (Кирово-Чепецк районы)
Пасегово (Пасегово) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%), татарлар (1%), арлар (1%).
Линдторф
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Заселле
Заселле (Заселле ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Нове Гути (Вармия-Мазурия)
Нове Гути — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы повятында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Иске Татар Әдәмсуы
Иске Татар Әдәмсуы — Татарстан Республикасының Аксубай районындагы авыл.
Почта индексы — 423055.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.6 °C.
(8284) Cranach
(8284) Cranach — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 8 октябрендә Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 TT13» саналган.
HD164521
HD164521 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Уляшево (Польша)
Уляшево — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Аврийе-ле-Понсо
Аврийе-ле-Понсо — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Карадорук (Гүрүн)
Карадорук (Karadoruk) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Гүрүн илчесенә караган бер авыл (köy).
Филипповка (Ивановка кушылдыгы)
Филипповка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ивановка елгасының сул ярыннан 16 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рэндольф (округ, Миссури)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1829 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 25 501 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 1248 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Рэндольф (округ, Миссури)
Каза Пераца (Терни)
Каза Пераца — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Валерий Шикшин
Валери Шикшин (Валери Дмитри улы Шикшин,, — , ) — го тренеры, РФның атказанган тренеры, ТРның физик мәдәният һәм спорт әтличниге, Россия го җыелмасының баш тренеры (2015-?).
Каза Пераца (Терни)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Альбатаррек
Альбатаррек — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Бирлибаш
Бирлибаш — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Альбатаррек
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бирлибаш
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Флороайка
Флороайка — Румыниянең Келераш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Скробув
Скробув — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сьверче-Сюлки
Сьверче-Сюлки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Меленко (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Меленко  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Сьверче-Сюлки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Меленко (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8285) 1991 UK3
(8285) 1991 UK3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 31 октябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 UK3» саналган.
Кемпбелл (Висконсин)
Кемпбелл  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15617) Fallowfield
(15617) Fallowfield — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 27 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HK10» саналган.
Тайлер (Техас)
Тайлер  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Тайлер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пату-Брагаду
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Яңа Пучы
Яңа Пучы — Татарстанның Актаныш районындагы юкка чыккан авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.5 °C.
Ашагыяйлаҗык (Корган )
Ашагыяйлаҗык (Aşağıyaylacık) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Корган илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Листерферда
Листерферда (Listerfehrda) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яхруст
Яхруст — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Медоза елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычыннан түбәнгә таба Ука кушылганчы, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Засинцы
Засинцы (Засінцы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Ельский район районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
HD164528
HD164528 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кастетс
Кастетс — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Авуан (Эндр һәм Луара)
Авуан — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Кыраһметлер (Газипаша)
Кыраһметлер (Kırahmetler) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Газипаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Еппл-Гроув (Көнбатыш Виргиния)
Еппл-Гроув  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Еппл-Гроув халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нове Длутово
Нове Длутово — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сәгыйть Исәнбаев
Сәгыйть Гыйльметдин улы Исәнбаев – татар әдәбият галиме, укытучы.
Биография
Сәгыйть Исәнбаев 1895 елның 8 ноябрендә хәзерге Татарстанның Әлки районы Исәнбай-Карамалы авылында туа. Аның фамилиясе Карамалы авылын нигезләгән Исәнбай бабайдан калган.
Яше җиткәч, мәдрәсәдә укып, ул аны 1915 елда тәмамлап чыга һәм 1916 елда укытучылык эшенә керешә. 1917 еллардан соң ул Арчада педагогия училищесын тәмамлый. 1923 елда Урта Азиядә, Кукан шәһәрендә укытучы булып эшли. Бу вакытта аның гаиләсе була, хатыны Мәрзия Гыймади кызы Исәнбаева да укытучы буларак хезмәт итә. 1923 елның августында аларның беренче балалары Фәргат туа.
Исәнбаевлар гаиләсе үзбәк халкына мәгърифәт таратучылар булып яшәгәннәр. Кайбер хәбәрләргә караганда, алар педтехникум яки пединститутта эшләп, югары белемле педагоглар хәзерләүгә өлеш керткәннәр. Исәнбаевларның икенче балалары Фирдәүс исемле кыз, шулай ук Куканда 1925 елда туган, соңрак Казанда СССР Фәннәр Академиясенең Казан филиалы физика-техника институтында техник фәннәр кандидаты булып эшләгән.
Сәгыйть Исәнбаев 1933 елда гаиләсе белән Казанга күчеп кайта. Аннан кайткач, аларның 1952 елгача Казанда Каюм Насыйри урамындагы 38 нче йортта яшәүләре төгәл мәгълүм. Казанда Сәгыйть белән Мәрзиянең тагын бер улы туган.
Сәгыйть Исәнбаев Таткниготорг кибетендә мөдир булып эшли, ә 1952 елны аны Таткниготоргның өлкән товароведы итеп күтәрәләр.
1956 елда аны Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтына лаборант итеп эшкә алалар. Бу эштә ул нигездә татар әдәбиятының борынгы әсәрләрен гарәп имласыннан кириллицага күчерергә, шәрехләр һәм авыр аңлаешлы сүзләргә аңлатма-сүзлекчәләр төзергә тиеш була. Ул эшне тырышып башкара һәм моны күреп, аңа 1958 елның 25 февралендә кече фәнни хезмәткәр дигән фәнни дәрәҗә бирәләр.
Галим 1972 елның 29 мартында вафат була.
Хезмәтләре
Сәгыйть Исәнбаев Кол Галинең «Кыйссаи Йосыф», әл-Харәзминең «Мәхәббәтнамә», Сайядинең «Дастане Бабахан», Кандалый шигырьләре текстларын гарәп имласыннан кириллицага күчерә, аларга сүзлекләр төзи. Бу хезмәтләр «Борынгы заман татар әдәбияты» китабы булып нәшер ителәләр (1963). Шулай ук ул 1966 елда Тукайның 80-еллыгы уңаеннан аңа багышлап альбом төзи. 1970 елда «Тукай тормышының хроникасы» дигән хезмәтен тәмамлый.
Минеральные Воды
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1920 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (83,5%), әрмәннәр (8,8%), украиннар (1,3%).
Чёрный Калтанчик (елга)
Чёрный Калтанчик  — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга КАР/ОБЬ/2677/585/55/12    кушыла. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кондома елгасы. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лиг-Сити
Лиг-Сити (League City) — АКШның Техас штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
19 нчы йөздә нигезләнә.
Альбеса
Альбеса — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Росциславице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Илюши
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Карадураклы (Кыршеһир)
Карадураклы (Karaduraklı) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кыршеһир иле Кыршеһир илчесенә караган бер авыл (köy).
Скрудки
Скрудки — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лёбеюн
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сьверчин (Мазовия воеводалыгы)
Сьверчин  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8286) Kouji
Тарихы
1992 елның 8 мартында К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 EK1» саналган.
(15618) Lorifritz
(15618) Lorifritz — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 27 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HF11» саналган.
Каза Перзоли (Павия)
Каза Перзоли — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Каза Перзоли Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Рэй (округ, Миссури)
Рэй — Америка Кушма Штатларының Миссури штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Ричмонд шәһәре.
Меленко-Грифинске
Меленко-Грифинске — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Гида-Спрингс (Канзас)
Тарихы
Гида-Спрингс шәһәре  елда нигезләнгән.
Рэй (округ, Миссури)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1820 елда оештырыла.
Меленко-Грифинске
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рэй (округ, Миссури)
Территориясе
Округ мәйданы 1476 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Рэй (округ, Миссури)
Чащевая
Чащевая — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кече Парюг елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Флороая
Флороая — Румыниянең Ковасна жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Пату-Бранку
Пату-Бранку — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Флороая
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пату-Бранку
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Заспа
Заспа (Заспа ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рэчыцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Гүзәл Галиева
Галиева Гүзәл Габдуллаҗан кызы (1 март 1955 ел) — башкорт шагыйре, журналист һәм тәрҗемәче, 1987 елдан СССР Язучылар берлеге әгъзасы.
Биографиясе
Гүзәл Габдуллаҗан кызы Галиева 1955 елның 1 мартында Башкорт АССРның (хәзер Башкортстан Республикасы) Учалы районы Имангол авылында колхозчы гаиләсендә туган. 1972 елда урта мәктәпне тәмамлаганнан соң, колхозда эшли башлый, аннары Учалы кала дәваханасында санитарка, «Коммунар» колхозы идарәсендә секретарь-машинистка булып эшли. 1972 елда Башкортстан авыл хуҗалыгы институтының (бүген Башкорт дәүләт аграр университеты) икътисад факультетына укырга керә. Ләкин әдәбиятка булган мәхәббәт аны Башкорт дәүләт университетының филология факультетына алып килә, һәм ул 1979 елда башкорт-рус бүлеген уңышлы тәмамлый. Моннан соң ике еллап туган Учалы районының «Серп и молот» («Урак һәм чүкеч»), аннан бер ел Кушнаренко районының «Авангард» газетасында әдәби хезмәткәр булып эшли.
1983-1985 елларда Башкорт АССР Мәдәният министрлыгында театрлар бүлеге инспекторы вазифасын башкара. Бу хезмәте белән бәйле Театр сәнгате дәүләт институтын (ГИТИС — Государственный институт театрального искусства) читтән торып тәмамлый. 1985-1989 елларда БАССРның Телевидение һәм радио тапшырулары комитетында мөхәррир булып эшләп алгач, 1992 елга кадәр «Яшь тамашачы» театрының (бүген Мостай Кәрим исемендәге милли яшьләр театры) әдәби-драма бүлеген җитәкли. 1993-1995 елларда Башкортстан Республикасының Юстиция министрлыгы, аннары 2010 елга кадәр — Башкортстан Дәүләт Җыелышы — Корылтай хезмәткәре, 2012 елдан Башкортстан Язучылар берлегенең әдәби консультанты була.
Иҗади эшчәнлеге
Гүзәл Галиеваның әдәби иҗат юлы мәктәп елларыннан башлана: урта мәктәптә укыганда аның тәүге шигырьләре республика балалар газетасы Башкортстан пионерында басыла. Башкорт дәүләт университетында ул ныклап әдәбият мохитенә кереп китә. Филология факультетында махсус белем алу белән беррәттән, биредә нәкъ шушы чорда бигрәк тә актив эшләгән «Шоңкар» әдәби-иҗат түгәрәгенә йөри. Бар яктан үзен тик яхшы яктан гына күрсәткән яшь язучы түгәрәк җитәкчесе итеп сайлана — бу аның әсәрләренә куелган таләпләрне бермә-бер арттыра. Студент елларында да Гүзәлнең шигырьләре республика газета-журналларында басылып тора, яшь һәм башлап язучылар әсәрләре тупланган «Яшь көчләр» җыентыкларында дөнья күрә. БДУ ны тәмамлаганнан соң, район газеталарында әдәби хезмәткәр булып эшләү дә әдипкә иҗади тәҗрибә тупларга ярдәм итә.
Шигърияттән тыш Гүзәл Галиева үзен тәрҗемә өлкәсендә уңышлы сынап карый. Ул Г.М.Мусреповның «Кузы-Күрпәч белән Баян-сылу», А.Камюның «Ялгышу», Ф. Кроммелинкның «Мөгезле шәп ир», Мольерның «Ярты акыллы Журден», У. Шекспирның «Уникенче төн» пьесаларын башкорт теленә тәрҗемә итә.
Нове Дольно
Нове Дольно — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гриппор
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,74 км².
Азе-ле-Ридо
Азе-ле-Ридо — Франциянең Эндр һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Александр Ваничев
Александр Ваничев (Александр Павел улы Ваничев,, — , ) — җылылык техникасы өлкәсендә галим, СССР ФАнең мөхбир әгъзасы (1964), Ленин премиясе лауреаты (1957), М. В. Келдыш ис. Тикшеренү үзәге дириктыры урынбасары (1955-1993).
Кендалл (Лафаэтт, Висконсин)
Кендалл  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кашан (Ланди)
Кашан — Франциянең Ланда департаментында урнашкан коммуна.
Иман (нәшрият)
left|thumb|Мөфәссаль гыйльме-хәл китабы «Иман» нәшрияты - Татарстан Республикасында эшләүче нәшрият. 1990 елда "Иман" мәркәзе каршында оештырыла. Милли, дини темага кагылышлы китаплар, догалыклар чыгара. Нәшрияттә нәшер ителгән китаплар саны 1000нән артып китә. 2010 елда нәшриятның интернет-каталогы ачылды. Хәзерге вакытта нәшрият чыгарган китапларның сыйфаты арта бара, мәсәлән, яңа чыккан "Мофассалл-гыйлме-хәл" китабы шуңа мисал булып тора. Шулай ук хәзер дини тематикадан башка, матур һәм тарихи-документаль әдәбият нәшер итү көчәйде.
Беренче мөдире Вәлиулла хәзрәт Ягъкуб булган иде.
(8287) 1992 EJ4
(8287) 1992 EJ4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 1 мартында UESAC тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 EJ4» саналган.
Иске Тәкмәк
Иске Тәкмәк — Татарстан Республикасының Зәй районындагы авыл.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Кыратбүкү (Везиркөпрү)
Кыратбүкү (Kıratbükü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Везиркөпрү илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бөрбәңк
Бөрбәңк (Burbank) — АКШның Калифорния штатында урнашкан шәһәр.
Варсонофий II
Варсонофи (Иван Васили улы,, — , ) — праваслау дин эшлеклесе, праваслау изгесе (1595 елдан), Спас-Яктырылу  кәшишханәсенең баш рухание (1556-?), Тверь һәм Кашин епискобы (1567-1570).
Бирлибешоая
Бирлибешоая — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15619) Albertwu
(15619) Albertwu — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 28 апрелендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 HE13» саналган.
Росцишув
Росцишув — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңа Симиостров
Яңа Симиостров — Татарстанның Актаныш районындагы юкка чыккан авыл.
Альгуайре
Альгуайре — Испаниянең Льейда провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Скшинець (Люблин воеводалыгы)
Скшинець  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Челя
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Томь елгасы, Новокузнецк каласыннан Кемерово каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Томь, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Затон (Жлобинский районы)
Затон  (Затон ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жлобинский районында урнашкан авыл.
Лёбиц
Лёбиц (Löbitz) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Нове Дригали
Нове Дригали — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Инвуд (Көнбатыш Виргиния)
Инвуд  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Инвуд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Патус-ди-Минас
Патус-ди-Минас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Ячменка
Ячменка — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Иваново өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Горьковское сусаклагычы янындагы Ячменки елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Патус-ди-Минас
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ячменка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Патус-ди-Минас
Чыганаклар
Патус-ди-Минас
Варсонофий (Лебедев)
Варсонофи (Валентин Мефоди улы Лебедев,, — , ) — праваслау дин эшлеклесе, Спас-Яктырылу кәшишханәсенең баш рухание (1911-1912).
Соколино (Киров өлкәсе)
Соколино (Соколино) — Киров өлкәсенең Луза районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).