cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тишкина
Тишкина — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Демьянка елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 52 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Тубылдан алып Обка койганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кильдишево
Кильдишево (Килтĕш, Кильдишево) — Чуашстанның Ядернә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429068. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97253835001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2102000004100.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 426 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,25%).
Шөңгер
Шөңгер — кыңгырау чәчәклеләр гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
GSC4037-2379
GSC4037-2379 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кезенешть (коммуна)
Кезенешть — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Олы Мәңгәр вулысы
Олы Мәңгәр вулысы (рус.  Больше-Менгерская волость) — 1796 елдан 1924 елга кадәр гамәлдә булган Казан губернасының һәм ТАССРның юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Казаннан Төньяк-Көнчыгышка 60 чакрым ераклыкта, Татарстанның Төньяк өлешендә урнашкан. Административ үзәк — Мөндеш авылы.
Мөндеш авылында волость идарәсе урнашкан, Олы Мәңгәр авылында — полиция уряднигы фатиры.
Тарих
Олы Мәңгәр вулысы территориясе 1552 елга кадәр Казан ханлыгында, 1552 елдан 1708 елга кадәр Россия патшалыгы Казан патшалыгында урнашкан, 1708 елдан 1781 елга кадәр Казан губернасының Казан өязендә, 1781 елдан 1796 елга кадәр Казан наместниклыгының Арча өязендә урнашкан.
1796 елда Казан өязе составында барлыкка килә.
Олы Мәңгәр вулысы Яңа Кишет, Олы Әтнә һәм Чар өязенең Кышклау һәм Шеңшә вулыслары белән чиктәш булган.
1924 елда Олы Мәңгәр вулысы юкка чыгарыла, аның күпчелек территориясе Тукай, Әтнә һәм Яңа Кишет вулысларына кушыла.
Административ бүленеш
1883 елда Олы Мәңгәр вулысында 12 община, 13 торак пункты (Мөндеш, Олы Мәңгәр, Орнашбаш һ.б.) һәм 1725 йорт хуҗалыгы булган. Крестъян җиренең мәйданы 32,7 км², сөрү җирләре 168,7 км² тәшкил иткән.
1890 елда вулыста 21 торак пункты һәм 1875 йорт хуҗалыгы булган. Җирнең мәйданы 210,8 км² тәшкил иткән.
1897 елда вулыста 21 торак пункты булган.
Халык
1883 елда халык саны 10654 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 5479 җан, хатын-кызлар — 5175.
1890 елда халык саны 11932 кеше тәшкил иткән, шул исәптән ир-атлар — 6078 җан, хатын-кызлар — 5854.
1897 елда халык саны 11526 кеше, 1914 елда 13551 кеше тәшкил иткән. Төп милләт: татарлар.
Инфраструктура
1914 елда вулыс территориясендә 17 мәчет, 15 мәктәп һәм 1 мәдрәсә, Иске Ашыт авылында фельдшерлык пункты булган.
Олы Мәңгәр вулысында 2205 йортта 1095 ат, 4320 сарык, 218 кәҗә һәм 2128 баш мөгезле терлек; крестьяннар өчен 19162 дисәтинә уңайлы җир исәпләнгән.
1912 елда Иске Ашыт кредит ширкәте ачыла; 1913 елда анда 135 әгъза исәпләнгән.
(10671) Мазурова
(10671) Мазурова — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 11 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1977 RR6» саналган.
Зур Атюс
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Көньяк Вайзица
Көньяк Вайзица — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Вайзица елгасының сул ярыннан 2 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 35 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
61 ел (б. э. к.)
61 ел (б. э. к.)  — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
Чарнаручча (Лепельский районы)
Чарнаручча (Чарнаручча ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лепельский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Яйланлы (Баскил)
Яйланлы (Yaylanlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Элазыг иле Баскил илчесенә караган бер авыл (köy).
Пйотрковице (Энджейовский повяты)
Пйотрковице  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Реметя-Лунке
Реметя-Лунке — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Гардендейл (Алабама)
Гардендейл  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан шәһәр.
Реметя-Лунке
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гардендейл (Алабама)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кокшан заводы
Завод тарихы
Завод 1850 елның 28 сентябрендә Нократ губернасы идарәсе рөхсәте нигезендә ачыла. Провинциядә производствоның урнашуы арзанлы эшче көчләр булу һәм җирле базарда конкурентлар продукциясе булмау аркасында аның динамик үсешенә китерә. Инде 1853 елда, ачылганнан соң өч ел узгач, ул үз продукциясен Бөтенроссия сәнәгать күргәзмәсендә күрсәтә һәм җитештерү бүлегеннән ике медаль ала. 1860 елда завод Ирекле икътисад җәмгыятеннән бүләккә лаек була, ә 1865 елда аңа эш кәгазьләрендә дәүләт гербын куллану хокукы бирелә.<blockquote class="ts-Начало_цитаты-quote">1899 елда Дмитрий Менделеев яҙа:<div class="ts-Конец_цитаты-source">—  Колчеданны табу күптәннән Уралда Ушков тарафыннан башкарылган, һәм аның Камадагы химия заводының үсеше, әгәр эшкә үҗәтлек һәм белем белән тотынсаң, Россиянең Ерак көнчыгыш өлешләрендә нәрсә эшләргә мөмкин булуын күрсәтә ала. П. К. Ушков Урал колчедасын күккерт кислотасына, аннан ачуташка эшкәртә, һәм хромпикка әйләндереп чыгара торган бик күп хромик тимер кисәген дә эшкәртә. Ушковның Хром заводы, кечкенә күләмнән башланып, хәзерге вакытта бу кыйммәтле буяучы тозның елына дистәләрчә мең пот җитештерүгә кадәр арткан һәм безгә хромпик алып керүне генә юк итеп калмыйча, бу материалны чит илгә чыгаруга да хезмәт итте
Карэбы
Карэбы (Карэбы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.
Кокшан заводы
Завод тарихы
Шулай итеп, XIX гасырның икенче яртысында Кокшан заводы Россия империясендә иң зур химия заводларының берсе булып кала, һәм хромпик җитештерү ягыннан ул Россиядә иң зуры гына түгел, ә дөнья лидерларының берсе була. Әгәр дә ул оешканчы, Россия сәнәгатьчеләре чит илдән кертелгән немец хромын кулланган булсалар, 1860-70 нче елларда Кокшанда җитештерелгән хромпик Англиягә, Голландиягә һәм Пруссиягә экспортлана. 1868 ел да П. К. Ушков Кокшан заводыннан 15 чакрым ераклыкта Бондюг химия заводына нигез сала (безнең көннәрдә "Л. Я. Карпов исемендәге химия заводы" ААҖ), соңыннан ул Кокшан заводын эшкәртү күләмнәре буенча узып китә. Ләкин, Кокшан заводы химия продуктлары базарында алдынгы урынын югалтмый.
Бөрсет-Сукачы
Бүрсет-Сукачы — Татарстан Республикасының Мамадыш районындагы авыл.
Халык саны — 285 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422174.
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Кокшан заводы
Завод тарихы
Октябрь инкыйлабыннан соң завод милләтләштерелә, ә 1925 елның апрелендә юкка чыгару каралә (Бондюг заводына күчерелгән гончар цехыннан тыш). Эшчеләрнең һәм җиһазларның бер өлеше Первоуральск шәһәрендә химия заводына күчерелә.
Санитар һәм экологик торыш
Завод тирәли әйләнә-тирә мохит торышы һәм анда мәшгуль эшчеләрнең сәламәтлеге замандашларда зур борчу уята. Нократ газеталары хәбәрчеләре билгеләп үткәнчә, Кокшан һәм Бондюг заводлары янында һава агулы газлар белән баетылган, эшкәртелгән суларны елгага төшергәннән соң, аларда балык үлә. Завод хезмәткәрләре арасында үтә югары үлүчеләр һәм авырулар турында мәгълүматлар киң таралган, әмма фабрика күзәтчелеге органнары моңа тиешле игътибар бирмәгән. Производствода реаль санитар хәлне ачыкларга Казан университетының медицина профессоры А. Г. Ге командировкасы мөмкинлек бирде. Үз отчетында ул болай дип язган: Кызыклы бер факт игътибарны җәлеп итә: хәзерге вакытта Кокшан химия заводының хромкаль бүлеге буенча хезмәттә торучы 164 эшче-нең 11 е генә сау-сәламәт, ягъни 6,6 %, калган 193 кеше, яки 93,4% борын куышлыгының зарарлануы белән газап чигә һәм шактый өлешендә йоткылыкның  зарарлануы табыла. Моннан тыш, Татарстан Республикасы Менделеевск районының Яңа Кокшан поселогында элеккечә үк химия производствосы калдыклары саклана. Казан федераль университетының Алабуга институты галимнәре Яңа Кокшанда үткәргән тикшеренүләр нәтиҗәсендә, элеккеге завод урынында экологик хәл массакүләм мәгълүмат чараларында киң яктыртыла , һәм прокурор тикшерүе  башлана. Чүплектәге матдәләрнең 3 класс куркыныч (уртача куркыныч калдыклар) классификациясенә керүе  ачыклана. Әйләнә-тирә мохиткә йогынтысы уртача. Бу урында экологик система бозылган, аны торгызу чоры —йогынты чыганагы бетерелгәннән соң кимендә 10 ел. Прокуратура химик калдыклар чүплеген бетерүне һәм җинаятьчеләрне җавапка тартуны таләп итә.
Карэбы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Шёнайх
Шёнайх (Schönaich) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Георгий Гермогенов
Георгий Гермогенов (3 (16) апрель, 1908, Эргис наслег, Көнбатыш Хангаласск улусы, Якутск өлкәсе, Россия империясе - 9 июнь, 1968, Якутск, ЯАССР, РСФСР, СССР) тәхәллүсе  Эргис,  якут совет фольклорчысы.
Биография
Гео́ргий Усти́нович Гермоге́нов  1908 елның 3(16) апрелендә  Рәсәй Империясенең Якут өлкәсе Көнбатыш Хангаласск улусының Эргис наслег авылында туган.
1931 елдан Татар дәүләт педагогия институтында (Казан, ТатАССР, РСФСР, СССР) укый. .
1933 - 1934 елларда Якут теленең терминологиясен һәм орфографиясен үстерүдә катнаша.
Олонхо - якут халык эпосына, якут әкиятләренә, җырларына һәм мифологияләренә багышланган күп кенә методик кулланмалар һәм башка хезмәтләр яза, якут әдәбияты классикларының әсәрләрен рус теленә тәрҗемә итә.
Монографияләре һәм мөстәкыйль тупланган хезмәтләреннән тыш, аның 1947 елда «Нюргун Боотур Стремительный» эпосы, 1960 елда  «Историческийе предания и рассказы якутов» ике томлы хезмәте, 1964, 1967 елларда ике томлы "Якут әкиятләре" басыла.
Мейи-сюр-Рувр
Мейи-сюр-Рувр (Meilly-sur-Rouvres) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Пуйи-ан-Осуа кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14.91 км².
Маршалл (округ, Алабама)
Маршалл — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Гантерсвилл шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1836 елда оештырыла.
Сары андыз
Сары андыз — кашкарыйчалар гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
Карагүней (Гүнейсыныр)
Карагүней (Karagüney) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Гүнейсыныр илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Салир-де-Матуш
Салир-де-Матуш — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Калинин районы (Татарстан АССР)
Калинин районы (Калининский район) — 1935 елдан 1959 елга кадәр гамәлдә булган Татарстан АССРның юк ителгән административ-территориаль берәмлеге. Татарстан Көнчыгышында, Минзәләдән Көньяк-Көнчыгышка 30 чакрым ераклыкта урнашкан. Административ үзәк - Пучы авылы.
Тарих
Калинин районы территориясе 1920 елга кадәр Уфа губернасы Минзәлә өязе Пучы вулысында, 1920 елдан 1930 елга кадәр Минзәлә кантоны Пучы вулысында, 1930 елдан 1935 елга кадәр Минзәлә районында һәм Актаныш районының Пучы авыл советында урнашкан.
62 ел (б. э. к.)
62 ел (б. э. к.)  — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
Калинин районы (Татарстан АССР)
Тарих
1935 елның 10 февралендә Минзәлә һәм Актаныш районнарыннан бүленеп чыгару юлы белән барлыкка килә.
1952 елның 8 маенда район Татарстан АССРның Чистай өлкәсе составына, ә 1953 елның 21 февралендә Бөгелмә өлкәсе составына керә. 1953 елның 30 апрелендә өлкәләр бетерелүгә бәйле рәвештә Татарстан АССРның турыдан-туры карамагына кайтарыла.
1954 елның 22 ноябрендә Калинин районына гадиләштерелгән Матвеевка районы территориясенең бер өлеше кушыла.
1959 елның 12 октябрендә район юк ителеп, аның территориясе Актаныш, Минзәлә һәм Мөслим районнары составына кергән.
Административ бүленеш
Район 1948 елның 1 гыйнварына 25 авыл советын үз составына кертә: Адай, Әмәкәй, Әтәс, Бүләк, Югары Яхшый, Зөбәер, Исәнсеф, Качкын, Күҗәкә, Пучы, Сикия, Иске Әгъбәз, Иске Айман, Иске Байсар, Иске Кадермәт, Иске Сәфәр, Иске Урьяды, Табанлы Күл, Татар Бүләк, Түке, Олыимән, Уразмәт, Усы, Чуракай, Чәчер. Район мәйданы 969 км² тәшкил иткән.
Халык
1939 елда халык саны 37536 кеше тәшкил иткән, шул исәптән татарлар - 93,5 %, марилар - 3,5%, руслар - 2,45 %.
Танылган кешеләр
Габделхәй Әхәтов - тел галиме, дөньякүләм исеме булган тикшеренүче-лингвист, тюрколог, мәдәният эшлеклесе, мәгърифәтче, фән һәм мәгарифне оештыручы, филология фәннәре докторы, профессор, татар теле фәненең заманча фәнни мәктәбе һәм диалектологиясе нигезен тәшкил итүче, заманча татар фразеология фәнни мәктәбенә нигез салучы, Иске Айман авылында туган.
Ривилья-де-Барахас
Ривилья-де-Барахас — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Сен-Сюльпис-де-Грембувиль
Сен-Сюльпис-де-Грембувиль — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Лагуна-Виста (Техас)
Лагуна-Виста  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Кашевець (Маковский повяты)
Кашевець  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Лагуна-Виста (Техас)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Кашевець (Маковский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лагуна-Виста (Техас)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чистай өязе
Чистай өязе (Чистпольский уезд) — Казан губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Тарих
Чистай өязе 1781 елда Казан наместниклылыгы (1796 елдан — губернасы) эчендә барлыкка килә.
1920 елда ул юкка чыгарылган; территориясенең 95% өлеше Татарстан АССР составына кергән, 5% исә Самар губернасы составына кергән. .
Административ бүленеш
1913 елда 21 вулыска бүленгән.
Халык
Туган тел буенча состав (1897 елдагы җанисәбе буенча):
Гильов
Гильов — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Мери-э-Буа
Мери-э-Буа — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Айвс-Естейтс (Флорида)
Айвс-Естейтс  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Айвс-Естейтс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Совхозный (Белоярски шәһәр округы)
Совхозный (Совхозный) — Свердловск өлкәсенең Белоярский шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Яңа Ислам
Яңа Ислам (Новый Ислам) — Красноярск краенең Пировски районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Енисей губернасының Енисейск өязендә, 1925-1930 елларда — Себер краеның Красноярск бүлгесендә, 1930-1934 елларда — Көнчыгыш Себер краенда, 1934 елдан — Красноярск краенда.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 65,3%, урыслар — 28,6%, алманнар — 6,1%.
Келдерару (коммуна)
Келдерару — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Бөҗәк чәчәге
Бөҗәк чәчәге — кыңгырау чәчәклеләр гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
(10672) Костюкова
(10672) Костюкова — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 31 августында Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 QE» саналган.
Реметя-Маре
Реметя-Маре — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Касарычы
Касарычы (Касарычы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Глуский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(11761) Davidgill
(11761) Davidgill — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4868 P-L» саналган.
Гралья (Вербано-Кузио-Осола)
Гралья — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гралья Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Тог-Ега
Тог-Ега — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кеум елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Салир-ду-Порту
Салир-ду-Порту — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Тог-Ега
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Тубылдан алып Обка койганчы, елга бассейны — Иртеш.
Чарнаручча (Полацкий районы)
Чарнаручча (Чарнаручча ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Тог-Ега
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чарнаручча (Полацкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Салир-ду-Порту
Географиясе
Мәйданы —.
Пйотровець (Свентокшиж воеводалыгы)
Пйотровець  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мисцова
Мисцова — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кыр чәе
Кыр чәе — ирен чәчәклеләр гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
Козловка (Ядернә районы)
Козловка (Козловка, Козловка) — Чуашстанның Ядернә районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429064. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97253855004. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2102000004200.
Шёнау (Оденвальд)
Шёнау (Schönau) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Козловка (Ядернә районы)
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 199 кешенең яшәве мәгълүм.
63 ел (б. э. к.)
63 ел (б. э. к.)  — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
Яйлаөрен (Ылгаз)
Яйлаөрен (Yaylaören) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Чанкыры иле Ылгаз илчесенә караган бер авыл (köy).
Гартселл (Алабама)
Гартселл  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гартселл шәһәре  елда нигезләнгән.
Риокабадо
Риокабадо — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мельоннек
Мельоннек (Mellionnec) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Ростренен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 24,22 км².
Меро (коммуна)
Меро — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Пйотровице (Свентокшиж воеводалыгы)
Пйотровице  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Тюрьян (Эр)
Сен-Тюрьян — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Касичы (Быхавский районы)
Касичы  (Касічы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Быхавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Зур Лих
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ассам теле
Асса́м теле (үз атамасы অসমিয়া [асамия]) — Һинд-Европа телләр гаиләсенең Һинд-Арий төркеменең теле. Күбесенчә Һиндстанның төньяк-көнчыгыш Ассам штатында һәм күрше штатларда яшәүче якынча 15 миллион кеше өчен туган тел булып тора. Язма җайлаштырылган Бенгаль әлифбасы нигезендә. Ассам теле бенгаль теленә һәм ория теленә якын. Барлык өч тел пракритның көнчыгыш диалекты магадхидан килеп чыккан. Ассам телендә иң борынгы сакланып калган төргәкләр XIV гасыр белән даталана, патша Дурлабхнараян хөкем итү вакыты. Тарихи Ассам теленә Тибет-Бирма һәм Австроазия телләре зур йогынты ясаган.
Фонология
Ассам фонетик системасы сигез сузыктан, ун дифтонгтан һәм егерме бер тартыктан тора.
Кашевска-Воля
Кашевска-Воля — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ладония (Техас)
Ладония  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Келераши (коммуна, Ботошань)
Келераши — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Гировце
Гировце — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
(10673) Бережной
(10673) Бережной — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Гировце
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
(10673) Бережной
Тарихы
1978 елның 7 ноябрендә Элеанор Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VU5» саналган.
Гировце
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Реметя-Оашулуй
Реметя-Оашулуй — Румыниянең Сату-Маре жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Гировце
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Реметя-Оашулуй
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олы Өске
Олы Өске — Татарстан Республикасының Мамадыш районындагы авыл.
64 ел (б. э. к.)
64 ел (б. э. к.)  — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
Олы Өске
Халык саны — 301 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422147.
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Чарнаручча (Талачынский районы)
Чарнаручча (Чарнаручча ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Көньяк Яда
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(11762) Vogel
(11762) Vogel — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6044 P-L» саналган.
Митаж
Митаж — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Томыш
Томыш — Россия территориясеннән ага торган елга. Төмән өлкәсе, Омск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Кеум елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 33 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Тубылдан алып Обка койганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сан-Бенту (Порту-де-Мош)
Сан-Бенту  — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
П. К. Ушков һәм Ко химия заводлары ширкәте
'''П. К. Ушков һәм Ко химия заводлары ширкәте''' — революциягә кадәр Россия химия предприятиеләренең иң эре берләшмәләренең берсе. Компаниянең штаб-фатиры Мәскәүдә урнаша.
Тарих
1850 елда Россия эшкуары Капитон Яковлевич Ушков тарафыннан Бондюгта (хәзер Менделеевск составында) һәм Нократ губернасы Алабуга оязенең Яңа Кокшанында Россия мануфактура сәнәгатенең кискен кирәкле калий хромпикын җитештерү буенча предприятиеләргә нигез салына.
Айленд-Вок (Флорида)
Айленд-Вок  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
П. К. Ушков һәм Ко химия заводлары ширкәте
Тарих
1883 елда К.Я. Ушковның улы, илнең химия сәнәгате пионерларының берсе саналган Петр Капитонович әлеге предприятиеләр базасында «П. К. Ушков һәм Ко химия заводлары ширкәтен» оештыра. Петр Ушковның компаньоны булып аның кече энесе Константин Капитонович чыгыш ясый, соңыннан ул Мәскәү сәнгать театрын гамәлгә кую буенча ширкәт әгъзасы һәм театрның беренче пайчысы буларак танылу ала.
Айленд-Вок (Флорида)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
П. К. Ушков һәм Ко химия заводлары ширкәте
Тарих
Нократ, Казан һәм Самара губернасындагы химик предприятиеләрдән тыш, Ушковлар компанияләре Сембер губернасындагы акбур заводы, Нократ губернасындагы кирпеч һәм чүлмәк заводлары, шулай ук әзер продукцияне Мәскәү, Түбән Новгород, Казан, Ярославль, Пермь һ.б. империянең эре шәһәрләренә илтеп җиткерүче флот тоткан. 1917 елгы вакыйгалар нәтиҗәсендә национализациягә кадәр Ушков ширкәтенең заводлары һәм фабрикалары революциягә кадәр Россиянең химия предприятиеләренең иң эре берләшмәсе булып тора
Грамальия - Паутаси (Кунео)
Грамальия - Паутаси — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Грамальия - Паутаси Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Мобил (округ, Алабама)
Мобил — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мобил шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1812 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 3183 км² тәшкил итә.
Сыргаташ
Сыргаташ — кәбестәчәләр гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
Карадавутлу (Адапазары)
Карадавутлу (Karadavutlu) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Адапазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шёнау (Шварцвальд)
Шёнау (Schönau im Schwarzwald) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Риофрио
Риофрио — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
65 ел (б. э. к.)
65 ел (б. э. к.)  — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
Яйлапазары (Эрменек)
Яйлапазары (Yaylapazarı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Караман иле Эрменек илчесенә караган бер авыл (köy).
Бекленищева (Каменски шәһәр округы)
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
Касмыничы
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кушкы
Кушкы (Кушкă, Кошки-Куликеево) — Чуашстанның Ялчык районында урнашкан авыл.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 622 кешенең яшәве мәгълүм.
(11763) Deslandres
(11763) Deslandres — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1960 елның 24 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд, Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «6303 P-L» саналган.
Биләр вулысы (Нократ губернасы)
Биләр вулысы — Нократ губернасының Алабуга өязендә административ-территориаль берәмлек. 1921 елдан ул Удмурт автономияле өлкәсенең Можга өязенә күчерелә. 1924 елда юкка чыгарыла, аның территориясе Алнаш, Грахов һәм Можга вулыслары арасында бүленә.
Вулыс идарәсе Биләр авылында урнашкан.
Тарих
Биләр волосте якынча 1904 елда барлыкка килгән, моңа кадәр Биләр авылы Можга вулысы составына кергән.
1916 елда вулыс өязнең II станына керә һәм 11 авыл ширкәтен, 18 авылны, 1101 йортны үз эченә ала. Вулыста ир-ат җенесеннән 3356 кеше һәм 3638 хатын-кыз яшәгән.
1921 елда, Удмурт автономияле өлкәсе төзелү сәбәпле, Алабуга өязенең төньяк өлешендә Можга өязе төзелгән, аның составына башкалар арасында Биләр вулысы да керә. Вулыс 1924 елда бетерелә, аның территориясе Алнаш, Грохово һәм Можга вулыслары арасында бүленгән.
GSC4037-736
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Кашув (Мазовия воеводалыгы)
Кашув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пйотрув (Островецкий повяты)
Пйотрув  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гартфорд (Алабама)
Гартфорд  — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Гартфорд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йонлы көпшә
Йонлы көпшә — зонтиклылар гаиләлегенә караган үсемлекләр ыруы.
Реметя-Погенич
Реметя-Погенич — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сан-Висенте-де-Алжубаррота
Сан-Висенте-де-Алжубаррота — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
(10674) 1978 VT10
(10674) 1978 VT10 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 7 ноябрендә Элеанора Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VT10» саналган.
Тәпкенбаш (елга)
Тәпкенбаш (Топкинбашская) — Төмән өлкәсенең Тубыл районы биләмәләрендә ага торган елга. Носкы елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Иртеш елгасы кушылдыклары бассейны Тубылдан алып Обка койганчы, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Митарка
Митарка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Юрас (Кузнечиха кушылдыгы)
Юрас (Чернокурья) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кузнечиха кушылдыгының уң ярыннан 17 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Красное Озеро (Красноярск крае)
Красное Озеро (Красное Озеро) — Красноярск краенең Ужур районында урнашкан торак пункт.
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр Енисей губернасының Әчинск өязендә, 1925-1930 елларда — Себер краеның Абакан бүлгесендә, 1930-1934 елларда — Көнбатыш Себер краенда, 1934 елдан — Красноярск краенда.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 81,6%, урыслар — 10,7%, башкортлар — 4,9%.
Буртымка
Буртымка (Горновая Каква) — Россия территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Каква елгасының уң ярыннан 148 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сосьва елгасы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Меэн-сюр-Йевр
Меэн-сюр-Йевр — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Сен-Фильбер-сюр-Буасе
Сен-Фильбер-сюр-Буасе — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Салобраль
Салобраль — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Келераши (коммуна, Долж)
Келераши — Румыниянең Долж жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Лейк-Сити (Техас)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карадаг (Кавак)
Карадаг (Karadağ) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Кавак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
66 ел (б. э. к.)
66 ел (б. э. к.)  — безнең эрага кадәр I гасырга кергән ел.
Бака чикмәне
Бака чикмәне — каты курайчалар гаиләлегенә караган үсемлекләр төре.
Гладовка
Гладовка — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шёнбрун (Баден)
Шёнбрун (Schönbrunn) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
(11764) Benbaillaud
(11764) Benbaillaud — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Монро (округ, Алабама)
Монро — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Монровилл шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1815 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 2657 км² тәшкил итә.
Граматика (Парма)
Граматика — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Граматика Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Айона (Флорида)
Айона  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Айона халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Касперка
Касперка (Касперка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ремець (Бихор)
Ремець — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сан-Грегориу (Калдаш-да-Раинья)
Сан-Грегориу  — Португалиянең Лейрия округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Олы Арташ (Мамадыш районы)
Олы Арташ — Татарстан Республикасының Мамадыш районындагы авыл.
Халык саны — 678 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422176.
Гадел Кутуй
Биография
Гаделша Кутуев 1903 елның 28 ноябрендә Сарытау губернасының Күзнәй өязе  Татар Кынадысы авылында мул тормышлы крестьян гаиләсендә туа. Башлангыч белемне туган авылындагы мәктәптә ала. 1912 елда әтисе Нурмөхәммәт, игенчелек эшен ташлап, гаиләсе белән Самар губернасы Алексеевка дигән авылга күченә һәм бертуган Кутуевларның күн заводында эшли башлый. Гаделша шунда рус мәктәбендә укуын дәвам иттерә. 1917 елда бертуган Кутуевлар 4 гаилә бергә Самар шәһәренә күчеп киләләр. Булачак язучының белем алуы һәм әдәби сәләтенең ачылып китүе өчен монда шартлар тагын да уңайлана төшә. Мәктәптә укуы белән бергә ул шәһәрдәге мәдәни клубларның берсендә рус язучысы Александр Неверов оештырган әдәби түгәрәккә йөри, рус телендә өйрәнчек беренче шигырьләрен яза, ныклап торып шул чордагы яңа рус поэзиясе, аерым алганда, Владимир Маяковский иҗаты белән якыннан таныша.
Олы Арташ (Мамадыш районы)
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Идел буе Болгары чорында ук нигезләнгән
Гадел Кутуй
Биография
1920 елда унҗиде яшьлек Гадел укуын дәвам итү һәм татар әдәбиятына якынрак булыр өчен, Казанга килә һәм политехника институтының химия факультетына керә. Ләкин ике курсны тәмамлагач, төгәл фәннәргә күңеле ятмыйча, институтта укуын ташлый һәм Казан Татар-башкорт хәрби мәктәбенә әдәбият укытучысы булып эшкә керә. Бу чорда аның иҗат эшчәнлеге активлаша.
Олы Арташ (Мамадыш районы)
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): чуашлар.
Гадел Кутуй
Биография
1925 елда Гадел Кутуй Казан шәрекъ педагогия институтының рус теле һәм әдәбияты бүлегенә керә. 1929 елда институтны тәмамлап чыккач, 1930-еллар дәвамында Казан коммуналь төзелеш инженерлары институтында фәнни сәркатип, мәктәпләрдә һәм Казан авиация теникумында әдәбият укытучысы булып эшли.
Олы Арташ (Мамадыш районы)
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Гадел Кутуй
Биография
Сталинградтан соң Кутуй гвардия бригадасы составында Волхов, Курск, Брянск, Бөек Лукалар һ.б. шәһәрләрне азат итүдә катнаша. 1944 елның көзендә ул Беренче Белоруссия фронтындагы татар телле «Кызыл Армия» газетасы редакциясенә күчерелә. Бу вакытта да Кутуй иҗат эшен ташламый, сугыш газеталары өчен мәкаләләр, хәбәрләр яза, төрле әдәби монтажлар төзи, әсәрләр иҗат итә. 1944 елда исә ул Казанга, иҗади ялга кайта һәм «Рөстәм маҗаралары» дигән маҗаралы-фантастик повестен яза. 200px|thumb|right|Әдип [[1945 елны]] Сугыш бетәр алдыннан, 1945 елның язында Гадел Кутуйның сәламәтлеге начарлана, ул хәрби госпитальгә яткырыла. 1945 елның 15 июнендә Польшаның Згеж шәһәрендә Гаделша Нурмөхәммәт улы Кутуев вафат була һәм шул шәһәр зиратында җирләнә.
Яйлапынар (Илич)
Яйлапынар (Yaylapınar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Илич илчесенә караган бер авыл (köy).
Гадел Кутуй
Иҗат
Гадел Кутуйның иҗат эше 1920-еллар башында активлашып китә. 1923 елда «Безнең юл» журналының 4-5 саннарынла «Яшь футурист шагыйрь» дигән исем белән, аның бер төркем шигырьләре басыла. 1924 елда исә «Көннәр йөгергәндә» исемле иң беренче җыентыгы дөнья күрә. Андагы футуристик шигырьләр Владимир Маяковский һәм башка рус шагыйрьләренең шигырьләренә тышкы яктан охшатып язылган булалар. Гәрчә аларда аерым уңышлы чагыштырулар, образлы тәгъбирләр булса да, тулаем аңлаешсыз һәм бик тә сәер яңгыраган бу әсәрләр шул заман әдәби тәнкыйтьтенең кискен каршылыган очрый. Кутуйны татар әдәбиятының гасырларга сузылган уңай традицияләрен инкяр итүдә гаеплиләр. Күпмедер вакыттан соң иҗатындагы бу мавыгуларны автор үзе дә таный һәм егерменче елларның икенче яртысында язган тезмә әсәрләрендә уй-хисләрен реалистик сурәтләү чаралары ярдәмендә бирергә омтыла башлый. Кутуйның бу чор әдәби иҗаты жанр төрлелеге белән аерылып тора. Ул шигырьләр, хикәяләр, пьесалар яза. Ул «Кызыл Татарстан» газетасында, «Красная Татария» газетасында , «Безнең юл», «Яңалиф»,«Авыл яшьләре», «Чаян» журналларында күпсанлы фельетоннар, очерклар, мәкаләләр бастыра, Татар академия театрының һәр спектакленә диярлек рецензияләр язып бара. Үз чорының төрле иҗтимагый һәм әхлакый мәсьәләләренә багышланган «Балдызкай» (1926), «Директор Җәмилев» (1926), «Күк күгәрчен» (1929), «Җавап» (1929), Мулланур Вахитовка багышланган «Казан» пьесалары (1927) Татар дәүләт академия театрында уйнала.
«Җидегәнчеләр» эше буенча гаепләнгә күрә, Кутуй 1930-елларда әдәби эшне ташлап, бары мөгаллимлек белән генә шөгыльләнергә мәҗбүр була. 1935 елда гына ул беренче тапкыр «Совет әдәбияты» журналында нәшер ителә, аның «Тапшырылмаган хатлар» повесте 9-12 саннарда басылалар.
Кутуйның сугыш алды чоры прозасында исә тормышны артык бизәп, аның бары яхшы якларын гына күрсәтү чагыла. Бу чордагы әсәрләрдән, мәсәлән, «Солтанның бер көне» (1938) исемле озын хикәясендә ул гаилә корырга йөрүче яшь укытучы егетнең көндәлек тормышы, күңел ачулары турында сөйләп,  тормышның гүзәллегенә дан җырлый. Шундый рухта «Вөҗдан газабы» (1939), «Нишләргә?» (1940), «Илһам» (1941) хикәяләре, «Шатлык җыры» пьесасы (1935) һәм «Талантлар ватаны» поэмасы (1937) да язылганнар.