cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сумра Кһера
Сумра Кера Һиндстанның Харьяна авылында Бһивани районында авыл. Ул Бһивани шәһәрчегенең район штаб-фатирларыннан 18 км төньяк-көнбатышта ята. 2011 ел Һиндстан халык санын алу буенча авылда 165 йорт булып, халкы 1176 кеше булган.
Ландмон
Ландмон — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Ярнолтув (Ополе воеводалыгы)
Ярнолтув  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сәет Бурятский
Сәет Әбу Саад Әл-Бурятий, Сәет Бурятский буларак билгеле (паспорт исеме Александр Александрович Тихомиров;  1982, Улан-Удэ, Бүрәтия – 2010 елның 2 марты, Экажево, Ингушетия) – төньяк-кавказ хәрби подпольесы идеологларының берсе. Шәех, ислам теологы һәм дингә өндәүчесе.
Биография
Әтисе ягыннан – бурят, әнисе ягыннан – рус. Ислам әдәбиятын өйрәнеп мөстәкыйль рәвештә (башка чыганаклар буенча чечен дуслары тәэсирендә) 15 яшендә Исламны кабул итә. Үзенә мөселман Сәет исемен ала. Соңрак Мәскәүгә күчә, «Рәсүл Әкрам» мәдрәсәсендә белем ала, ләкин мәдрәсәнең шигый юнәлешле булуы сәбәпле (аның сүзләренчә), аны ташлый. Шуннан соң Ырынбур өлкәсендәге Богырыслан шәһәрендә сөнни мәдрәсәдә белем ала.
Дин белгече юлы
2002 елда, Богырыслан мәдрәсәсе шәкертләре төркеме белән Мисырга укырга китә. Шуннан соңгы 3 ел дәвамында «Фәҗр» гарәп телен өйрәнү үзәгендә белем ала, «Әл-Әзһәр» университетында теология өйрәнә. Соңрак Мисырдагы һәм Күвәйттәге данлыклы галим-шәехләрдә белем ала. Шәех Мәхмүд Мисри һәм шәех Мөхәммәд Юсри лекцияләренә йөри, шулай ук билгеле шәех һәм дингә өндәүче Мөхәммәт Хәсәннән белем ала. «Гураба» МА мәгълүматы буенча, «ул вакыттагы студентлар арасында үзенең дингә ихласлыгы һәм ислам китапларын гел укуы белән аерылып тора. Шәрехләре белән 40 Нәвәви хәдисен, Тахави гакыйдәсен, Үмдәтуль Әхкамны яттан белә».
2005 елда Күвәйттән кайта һәм мөстәкыйль рәвештә белем алуга керешә, Мәскәү җәмигъ мәчетендә эшли. «Дар үл-Әкрам» оешмасында һәм «Умма» нәшриятында хезмәт итә.
Россия Генпрокуратурасы мәгълүматлары буенча, Согуд Гарәбстанында озак әзерлек ала. Башка чыганаклар моны расламыйлар.
Дингә өндәүче
2002 ел тирәсеннән ислам яшьләре арасында тиз тарала башлаган аудиолекцияләр яздыра башлый. . Аның иң танылган лекцияләре арасында – «Праведные предшественники» ("Дөрес юлдагы элгәрләр"), «Путешествие в вечную жизнь» ("Мәңгелек яшәүгә сәяхәт"), «Талбис Иблис» (гар. «Иблис пәрдәсе»), «100 историй гибели несправедливых»(Гаделсезләр үлеменең 100 үрнәге") һ.б. цикллар. Шулай ук гарәп теленнән документаль фильмнарны русчага тәрҗемә итү белән шөгыльләнә («Шигыйларның гасырлар дәвамындагы җинаятьләре»). Россия регионнары һәм БДБ илләре буенча вәгазьләр укып йөри. Өйләнгәч, сеңлесе һәм әнисе яшәгән Улан-Удэга кайта. Еш онлайн режимда PalTalk системасы аша дәресләр бирә. Актив мәгърифәтчелек эшчәнлеге һәм сәләфият позициясендә булу сәбәпле, Россиядәге һәм БДБ илләрендәге ислам яшьләре арасында зур авторитетка ия.
2007 елда Сәед Бурятский хаҗ кыла. Анда ул «Священная Мекка» ("Изге Мәккә") лекцияләр циклын яздыра.
Тулаем алганда, суфыйчылык, шигыйчылык, мадхалитлар һәм башка ислам агымнары дошманы буларак таныла.
Мөҗәһит
"«Кавказ Әмирлеген игълан иткәннән соң, бөтен шикләнүләр бетте. Безнең бер әмир һәм бер дәүләт. Һәм һәрбер мөселманның төп бурычы – Җиһадка чыгу һәм аңа сүз һәм мал белән ярдәм итү»."
Шуннан соңгы айларда Сәед Бурятский диверсион операцияләрдә һәм мөҗәһитләр һәәҗүмнәрендә катнаша. Урманда торып, «Кавказ-Центр» һәм мөҗәһитләрнең башка сайтларында басылып чыккан, җиһад һәм Төньяк Кавказдагы ситуация турында, берничә видеомөрәҗәгать, аудиолекция һәм мәкаләләр ясый.
Чечня президенты Рамзан Кадыйров раславы буенча, Александр Тихомиров «бандитларның төп идеологы» һәм нәкъ менә ул 2009 елның 26 июлендә Грозныйда Театр мәйданын шартлаткан террорист-үлемче Рөстәм Мөхәдиевне әзерләгән. Сәед Бурятский бу һәҗүмнәргә катнашын инкяр итми, ләкин ул «үлемче билбавы» ясауда булышу, арматура кисү кебек эшләрне башкарганда гына ярдәм иткәнен әйтә.
Чечен Җөмһүрияте буенча ЭЭМ тикшерү идарәсе тарафыннан 2009 елның 30 июлендә Россия Җинаять кодексының 208 статьяның 2 өлеше буенча Александр Тихомировка карата җинаять эше ачыла.
Векаря (Арджеш)
Векаря — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Айона (Миннесота)
Айона  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Векаря (Арджеш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Айона (Миннесота)
Тарихы
Айона шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Азелино
Азелино яки Азиле (Азелино) — Киров өлкәсенең Малмыж районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Ортакөй (Артуклу)
Ортакөй (Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Артуклу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Солнечная Поляна (Чиләбе өлкәсе)
Солнечная Поляна (Солнечная поляна) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
Гилбертсвилл (Кентукки)
Гилбертсвилл  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Гилбертсвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Чова (Беневенто)
Географиясе
Казе Чова Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гёллерсдорф
Гёллерсдорф — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Синьгома (Печеньга кушылдыгы)
Синьгома — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Печеньга елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Беловица
Беловица — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Һербертс Маннс
Һербертс Маннс (Herberts Manns,, — , ) — юрист, криминалист, Сарытау юридик институтының җинаи хокук кафедрасы мөдире (1931-1937).
Беловица
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD205073
HD205073 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Врата (Шмартно-при-Литии)
Врата  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 103
NGC 103 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Катажинець
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бурһаносб (Акдениз)
Бурһаносб (Burhanosb) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Акдениз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(18009) Patrickgeer
(18009) Patrickgeer — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 12 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JP100» саналган.
Шейдленд (Индиана)
Шейдленд  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ужень
Ужень — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Мелеча елгасының уң ярына тамагыннан 12 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 35 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эгенхофен
Эгенхофен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гёминг
Гёминг — Австриянең Зальцбург федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Пилавойци
Пилавойци (Пілавойці ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Скотт Манро
Скотт Манро (Scott Munroe,, — , ) — Канада һөнәри һоккейчесе (капкачы).
Джевце (Слупецкий повяты)
Джевце  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Айрон-Джанкшен (Миннесота)
Айрон-Джанкшен  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Элиста (Яшькүл кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Терек елгасы, Тын һәм Идел елгаларының агымсыз тармаклары. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Терек су бассейныннан алып РФ-ның Каспий диңгезенең елгалары.
Айрон-Джанкшен (Миннесота)
Тарихы
Айрон-Джанкшен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD205087
HD205087 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ярнолтувек
Ярнолтувек — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Александр Славутский
Александр Славутский (Александр Яков улы Славутский, Александр Яковлевич Славутский) – драма театры режиссёры, Качалов театры сәнгать җитәкчесе-директоры. Россиянең (2007) һәм Татарстанның (2011) халык артисты, РСФСР атказанган сәнгать эшлеклесе (1986), Тукай премиясе лауреаты (2000), Татарстан Дәүләт шурасы депутаты.
Тәрҗемәи хәле
1947 елның 27 ноябренда Чиләбедә туган. Цвилинг исемендәге Чиләбе драма театры каршындагы һөнәри студияне, «драма режиссёры» белгечлеге буенча Щукин исемендәге театр укуханәсен (Е. Вахтангов исемендәге театр каршындагы вуз, Б. Захава курсы) (1974), ГИТИСта югары режиссёрлык курсларын (1979) тәмамлаган.
Викрам Самват
Викрам Самват (IAST: Vikrama Samvat; кыскартылмасы V.S. (яки VS) һәм B.S. (яки BS); ) шулай ук Викрами календарь буларак мәгълүм, ул Һиндстан суб-кыйтгасында тарихи Һинд дине календаре. Ул Непалның рәсми календаре. Һиндстанда ул берничә штатларда кулланыла. Календарьда ай күренүе буенча айлар һәм Кояш сидериаль еллар куллана.
Тарихы
Берникадәр борынгы һәм урта гасыр язмаларында Викрам Самват кулланыла. Гәрчә ул игълан ителгәнчә риваять патша Викрамадитья хөрмәтенә аталса да, "Викрама Самват" 9-ынчы гасырга кадәр тарихи язмаларда очрамый; шул ук календарь системасы башка исемнәрдә бар, мәсьәлән, Крита һәм Малава. Колониаль өйрәнү буенча эра Патша Викрамадитьяның Уджджайннан Сакаларны кууда нигезләнгән. Шулай да, соңрак эпиграфик шәһадәтнамәләр һәм өйрәнүләр бу теориянең тарихи нигезе булмаган дип фараз итә. 9-ынчы гасыр дәвамында эпиграфик сәнгать эше Викрам Самватны куллана башлаган (бу кулланылышта Һинду календарь эрасы Викрам Самват буларак популяр булып киткән дип фараз итәргә бирә); Буддачылык һәм Җәйничелек эпиграфиясе Будда һәм Маһавирага нигезләнеп эра санавын дәвам иткән.
Викрамадитья риваяте
Популяр традиция буенча Уджджайнның патшасы Викрамадитья Викрама Самват эрасын Һиндо-Скифларны (Сакаларны) тар-мар иткәннән соң нигезләгән. Җәйничелек тарафдары олы фикер иясе Маһесарасуриның Калакачарья Катһанака (Монах Калакачарья язмасы) түбәндәге мәгълүматны бирә: шул вакытта көчле булган Уджджайнның патшасы Гандһарвасена монахның кыз туганын Сарасвати исемле монахинясын урлаган. Ярсуланган монах Систанның Сака хөкемдары Патша Саһиның ярдәмен сорган. Кырыс киртәләр булып, әмма могъҗизалы итеп ярдәм килеп Сака патшасы Гандхарвасенаны тар-мар иткән һәм аны әсирлеккә алган. Сарасвати кайтарылган булган, гәрчә Гандһарвасена үзе кичерелгән булса да. Тар-мар ителгән патша урманга киткән, анда ул юлбарыс тарафыннан үтерелгән булган. Аның улы Викрамадитья урманда тәрбия алып Пратиштһанадан (Махараштрадан хәзерге Паитһан) хөкем итәргә тиеш булган. Соңрак Викрамадитья Уджджайнны яулап алган һәм Сакаларны кысрыклап чыгарган. Бу чараны искә алып "Викрама чоры" дигән яңа эра башланган. Уджджайн эрасы якынча безнең эраның 58–56 елында башланган булган һәм аннан соң Шака чоры календаре безнең эраның 78 елында Пратиштһанада башланган булган.
Тарихи килеп чыгышы
Безнең эраның 57-енче елы белән башланган чорны Викрамадитья белән ассоциацияләү безнең эраның 9-ынчы гасырга кадәр теләсә-нинди чыганакта табылмаган; иртәрәк чыганаклар эраны "Крта" (безнең эраның 343 һәм 371 елы), "Критаа" (404), "Малава кабиләсе" (424) чоры дип яки гади итеп "Самват" дип атаганнар. Эраны "Викрама" дип атаган иң иртә язма 842 елга карый. Чауһана хөкемдарыннан язма, Дһолпурда табылган булган һәм "Викрама Самват 898, Вайсакһа Шукла пакша 2, Чанда" (842 елның 16 апреле). Эраны Викрамадитья патшасы белән бәйли торган иң иртә язма 971 ел белән даталана һәм эраны Викрамадитья белән бәйләүче иң иртә эш, Җәйничелек авторы Амитагатиның Субһашита-Ратна-Сандоһа (993-994). Күп авторлар ышануы буенча Викрам Самват Викрамадитья тарафыннан башланмаган булган, ул риваять патша яки эраны үз хөрмәтенә янә атама биргән патша титулы булырга мөмкин булган. Винсент Артур Смит һәм Д. Р. Бһандакар ышануынча Чандрагупта II Викрмадитья титулын кабул иткән һәм эраның исемен "Викрама Самват" дип алыштырган. Рудольф Хёрнле буенча бу үзгәрү өчен җаваплы патша Яшодһарман булган. Хёрнле ул Кашмирны яулап алган һәм Калһананың “Раджатарангини”сында искә алынган “Харша Викрамадитья”. Кайбер элегрәк галимнәр ышануынчы Викраа Самват Һиндо-Скиф (Сака) патшасы Азес I-нең Азес чорына карый. Моның турында Роберт Брэйси ике эра белән даталанган Виджаямитра язмасын ачканнан соң сүз алып барган. Теориягә Фолк һәм Беннетт ышанмаган, алар Азэс эрасының башын безнең эрага кадәр 47–46 ел дип күрсәтәләр.
Мәдәният
Гөҗаратта һәм Махараштрада Дивалидан соң көн Викрам Самватның беренче көне дип бәйрәм ителә (Картик аеның беренче көне).
Популярлыгы
Викрам Самват Һиндулар һәм Сикхлар кулланганнар. Һиндстан суб-кыйтгасында кулланылган берничә Һинду календарьларының берсе унике, синодик ай айларында һәм 365 Кояш көннәрендә нигезләнгән. Ай елы Чайтра аеның яңа ае белән башлана. Бу Чайтра Сухлади буларак мәгълүм көн Һиндстанда чикләнгән бәйрәм булып тора. Календарь Непалның Һиндулары тарафыннан һәм төньяк, көнбатыш һәм үзәк Һиндстанда кулланыла. Көньяк Һиндстанда һәм көнчыгыш һәм көнбатыш Һиндстанның өлешләрендә (мәсьәлән, Ассамда, Көнбатыш Бенгалиядә һәм Гөҗаратта), Һиндстан милли календаре киң кулланыла. Мөселманнар яулап алуларыннан соң Һиҗри календарь солтанатларның һәм Моголлар Империясенең рәсми календаре булып киткән. Һиндстан суб-кыйтгасының Британия Раджы вакытында Григориан календаре кабул ителгән булган һәм Һиндстанның шәһәр даирәләрендә киң кулланыла. Пакистанның һәм Бангладешта мөселманнар күпчелек булып Ислам календарен 1947 елдан бирле кулланалар, әмма элегрәк текстларда Викрам Самват һәм Григориан календарьлар кертелгән булган. 2003 елда Һиндстанга нигезләнгән Сикх Широмани Гурдвара Парбандһак Комитеты бәхәсләр булып Нанакшаһи календарена кабул иткән. Викрам Самват Непалның рәсми календаре булып тора.
Календарь системасы
Викрам Самват дизайны буенча Григориан календарена охшаш, әмма Яһүди календареннан аерылып тора. Көннәрне унике ай циклларының (354 ай көне) арасында тәңгәл килмәвенә җайлашу өчен календарь аена куша торган Григориан календареннән аермалы буларак һәм якынча 365 Кояш көне булып, Викрам Самват һәм Яһүди календарьлар ай календаре аеның бөтенлеген тәэмин итә; өстәмә ай кырыс фәнни нигездә һәр өч елны пәйда була (яки төгәлрәк итеп әйткәндә 19 еллык циклда 7 мәртәбә), бу фестивальләр һәм уңышка караган ритуаллар тиешле фасылга төшә икәнен төгәл белү өчен. Өстәмә ай шулай ук Кытай һәм Яһүди календарьларда була; Һиндстанда ул адһик маас дип атала. Викрам Самват борынгы кеше мәдәниятләре тудырган Ай-Кояш календарьларының берсе. Һиндстанда иртә Буддачылык җәмәгатьләре борынгы Һинду календарьларны кабул иткәннәр,шуннан соң Викрам Самват һәм асаба Буддачылык календарьлары булган. Буддачылык фестивальләре һаман да ай системасы буенча билгеләнә. Викрам Самватның ике системасы бар. Ул көньяк Һиндстан календаре системасы (“ааманта”)да безнең эрага кадәр 56 елга кадәр башланган һәм төньяк системасында (“пурнимаанта”) безнең эрага кадәр 57–56 елда. Күпчелек фестивальләр булган Шукла Пакша ике системага да туры килә. Ай-Кояш Викрам Самват календаре Кояш Григориан календареннән 56,7 яшь алдан килә; 2075 VS безнең эраның 2018 елында башланган һәм безнең эраның 2019 елында бетә. Непалның Рана династиясе Викрам Самватны 1901 елда рәсми календарь иткән, ул Самват 1958 елда башланган. Непалда яңа ел Байсакһ аеның беренче көне белән башлана, ул гадәттә Григориан календаренең якынча 13–15 апреленә туры килә. Яңа елның беренче көне Бискет Джатрада бәйрәм ителә, бу Бхактапурда ел саен карнавал. 2007 елда, Непал Самбат милли календарь дип таныла. Һиндстанда реформаланган Һинд милли календаре рәсми рәвештә кулланыла (традицион фестивальләрнең даталарын исәпләүдән тыш). Һиндстан конституциясенең Һинди юрамасы преамбуласында кабул итү датасы (1949 елның 26 ноябре) Викрам Самватта Маргширш Шукла Саптами Самват 2006 дип күрсәтелә. Викрам Самватны Һиндстанның милли календаре (Сака календаренә) алмаштыру өчен мөрәҗәгать ясалган булган.
Ел бүлемнәре
Викрам Самват ай календарьларын һәм Кояш сидериаль елларын куллана. 12 ай сидериаль айга тәңгәл килмәгәнгә, коррекцион айлар (адһика маса) өстәлә (очраклы рәвештә) яки алына (кшая маса). Ай елы 12 айдан тора һәм һәр айның ике ике атналыгы бар. Ай көннәре титһилар дип атала. Һәр айның 30 титхисы бар, алар озынлыгы буенча 20-дән алып 27 сәгатькә кадәр. Айның үсүче фазасы, яңа айдан соң көн белән башлана (амавасья), ул гаура яки шула пакша дип атала (якты яки алкышлы ике-атналык). Кимүче фаза Кришна пакша яки Вадһья пакша (караңгы ике атналык, алкышлы булмаган дип таныла).
Айлар
Викрам Самватта айлар, якынча туры килгән Григориан айлар белән түбәндәгечә:
Турлавиль
Турлавиль — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Белозем
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Врба (Добрна)
Врба  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ласс (Мен һәм Луара)
Ласс — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Катажинки (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Катажинки  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Маргарита (Гунаронуло)
Маргарита (Мария Михайловна Гунаронуло,, — , ) — Рус праваслау чиркәве кәшише, Илья пәйгамбәр хатын-кызлар кәшишханәсенең баш рухание (1917-1918).
(18010) 1999 JQ100
(18010) 1999 JQ100 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 12 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JQ100» саналган.
Казе Чочаре (Потенца)
Казе Чочаре — Италиянең Базиликата төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Чочаре Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чистайның беренче җәмигъ мәчете
Чистайның беренче җәмигъ мәчете (Первая Соборная мечеть в Чистополе) — Чистай шәһәре мәчете, татарларның XIX гасыр уртасы милли-романтик юнәлештәге эклектика стилендәге дини архитектура һәйкәле.
Тарих
1859 елда Вятка губернасы Малмыж өязе Югары Сосна авылы сәүдәгәре Хәсән Муса улы Якупов акчасына төзелгән. Элекке янган мәчет урынына шундый ук таш нигезгә утыртылган мәчет төзү проекты 1857 елда эшләнгән, 1859 елда расланган. 1846—1893 елларда мәчетнең имам-хатибы булып, күренекле дин эшлеклесе ишан Мөхәммәтзакир Габделваһап улы Мөхәммәткамалов (1818—1893) эшләгән.
1893—1921 елларда мәчетне күренекле җәмәгать эшлеклесе, педагог Мөхәммәтнәҗип Хөсәен улы Әмирханов (1859—1921) җитәкли.
Бина
Бер катлы мәчет җир кишәрлегенең түрендә урнашкан. Гөмбәзле гыйбадәт залы, манарасы керү юлы өстендә булган бер катлы мәчет тибындагы бина. Ике катлы вестибюле, төньяктан төп бинага терәп, соңрак салынган. Мәчетнең беренче манарасы 1930-елларда юкка чыгарылган, 1970-елларда яңадан торгызылган. 1980-еллар ахырында ремонт вакытында, көнчыгыш яктан төп бинага терәп, тагын бер керү юлы булдырылган.
Башта мәчеттә төньяктан көньякка таба сузылган анфилада кебек бер-берсенә ялганып китүче өч бүлмә булган: вестибюль, кече зал, гыйбадәт залы. Вестибюль белән кече зал бер түбә астына берләшеп, ике кыеклы түбә белән ябылган. Вестибюльдән керү юлы өстендәге манарага тар баскыч буйлап менү юлы бар. Төп гыйбадәт залында гөмбәз астында сигезкырлы барабан урнашкан, киль рәвешле гөмбәзне дүрт колонна тотып тора. Төзелеш һәм бизәлеш үзенчәлеге буенча Казандагы Нурулла мәчете белән аваздаш.
Векаря (Горж)
Векаря — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Алдеево
Алдеево (Алдисола, Алдеево) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (88%), украиннар (12%).
Чулпан Зариф
Чулпан Зариф, Чулпан Әфрәим кызы Зарипова-Четин (Төркиядә: Çulpan Zaripova Çetin, 1969 елның 25 апреле, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Арча районы, Субаш Аты) — шагыйрә, журналист, тәнкыйтьче, тәрҗемәче, укытучы, филология фәннәре кандидаты. 1999 елдан Төркиядә яши, Мугла, Карс шәһәрләре университетларында укыта. Татарстан (2006 елдан), Төркия, Ауразия язучылар берлекләре әгъзасы. Өч телдә (татар, рус, төрек) иҗат итә.
Тәрҗемәи хәле
1969 елның 25 апрелендә Татарстан АССР Арча районы Субаш Аты авылында дүрт балалы гаиләдә икенче бала булып туган. Әтисе Әфрәим сәүдә системасында эшләгән, әнисе Гөлфама, укытучы. Туганнары Ландыш, Миләүшә, Рамил. 1975 елда гаиләсе Арчага күченә. Арчаның 1нче урта мәктәбен (1986), Казан дәүләт университетының 1нче курсын (1987), Казан дәүләт педагогия институтының рус филологиясе факультетын (1992), аспирантура тәмамлаган. Татарстан Фәннәр академиясенең Г. Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм тарих институтында «Сәгыйть Рәмиев иҗатында Көнчыгыш - Аурупа эстетикасы контекстында демонизм проблемасы» дигән темага кандидатлык диссертациясе яклаган (1995, фәнни җитәкчесе филология фәннәре докторы, профессор Альбина Мазһар кызы Саяпова).
1992 елдан Казан дәүләт педагогика университетының (КДПУ) татар әдәбияты кафедрасында эшли, 1999 елдан доцент. 1995—1999 елларда КДПУ татар филологиясе факультетында татар халык авыз иҗаты, XX гасыр башы татар әдәбияты һәм борынгы шәрык әдәбияты фәннәреннән укыта. Гаяз Исхакый, Галимҗан Ибраһимов, Фатих Әмирхан һ. б. әдипләрнең иҗатын өйрәнә.
Төркиядә
Казанда үзлегеннән төрек телен өйрәнә. 1999 елдан бирле Төркиядә: 1999—2002 елларда Антальядә яши, 2002—2012 елларда Мугла шәһәре университетының (Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi) әдәбият факультеты «Хәзерге заман төрки телләре һәм әдәбиятлары» кафедрасы доценты. Татар халык авыз иҗаты, татар әдәбияты, татар теле укыта, берничә урында рус теле курслары алып бара. Төрле ил журналларында татар әдәбияты һәм татар халык иҗаты турында фәнни мәкаләләр бастыра, төрек телендә татар халык ашлары, татар милли киеме турында китаплар чыгара , халыкара конференцияләрдә катнаша. Гаяз Исхакый, Габдулла Тукай, Галимҗан Ибраһимов, Сәгыйть Рәмиев, Дәрдмәнд, Мәҗит Гафури, Сибгат Хәким, Равил Фәйзуллин, Рәдиф Гаташ, Мөхәммәт Мирза, Роберт Миңнуллин, Ркаил Зәйдулла, Марсель Гарипов һ. б. әсәрләрен төрекчәгә тәрҗемә итеп, Төркия вакытлы матбугатында бастырып чыгара.
2012 елдан Карс шәһәренең Кавказ университетының славян телләре һәм әдәбиятлары кафедрасында рус теле һәм әдәбияты укыта.
Иҗаты
Мәктәп елларында Арча районының «Коммунизмга» («Арча хәбәрләре») газетасы каршындагы «Тукай якташы» әдәбият-сәнгать түгәрәгенә (җитәкчесе Радик Фәизов) йөри, телевидение тапшыруларында катнаша, татарча һәм русча шигырьләре вакытлы матбугатта басыла башлый. 1998 елда «Идел» журналы уздырган «Ләйлә-Мәҗнүн» мәхәббәт турында язылган шигырьләр бәйгесендә беренче урын ала.
Казанда укыган һәм эшләгән елларында республика газета-журналларында шигырьләре һәм фәнни мәкаләләре басылып чыга. Бөтенроссия һәм халыкара конференцияләрдә (Мәскәү, Уфа, Пермь, Ырынбур, Яр Чаллы, Днепропетровск (Украина) һ. б. шәһәрләрдә) катнаша. КДПУ татар әдәбияты кафедрасы каршында оешкан «Илһам» иҗат оешмасын җитәкли. Татарстан радиосы һәм телевидениесенең әдәби тапшыруларында катнаша. «Чулпан Зариф» псевдонимы белән шигырь китаплары бастыра. Төркиядә төрек телендә шигырьләр яза, китабын чыгара. Күп шигырьләре, фәнни мәкаләләре чит илләрдә дөнья күргән. Шигырьләре, мәкаләләре татар, рус, төрек телләрендә газета-журналларда бик күп басыла. 2003 елда ’’Кояшка юл тота кәрваным”, 2013 елда “Апельсиновая осень” шигырьләр җыентыгы, 2005 елда “Уйласам уй, сызлый күңлем, сызлый җан” исемле Сәгыйть Рәмиев иҗатына карата яңа мәгълүматлар, истәлекләр һәм моңарчы басылмаган фоторәсемнәр җыентыгы чыгара. Төрле телләрдә 3 гыйльми китап, 2 уку китабы һәм бик күп тәрҗемә эшләре бар. Ул 1995 елдан бирле галимә, шагыйрә, һәм тәрҗемәче буларак берничә юнәлештә эшчәнлек күрсәтә.
Гаиләсе
Ире Йосыф Четин, уллары Ильяс. «Четин» – төрекчә «булдыклы», «үткен».
Бүгенге көндә Чулпан Зариф Татарстан (2006) һәм Эгей Язучылар берлекләре әгъзасы. Гаиләсе белән Төркиянең Карс шәһәрендә яши.
Исмәтли
Исмәтли (İsmətli ) — Әзербайҗанның Биләсувар районына караган авыл.
Гензерндорф
Гензерндорф — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Ортакөй (Мут)
Ортакөй (Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Мут илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Гензерндорф
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
NGC 104
NGC 104 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Врба (Жировниця)
Врба  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хуторка
Хуторка (Хуторка) — Чиләбе өлкәсенең Увельский районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
NGC 104
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бонево
Бонево (Бонево) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Эгинг-ам-Зе
Эгинг-ам-Зе — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Грейси (Кентукки)
Грейси  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Эгинг-ам-Зе
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грейси (Кентукки)
Географиясе
Грейси халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бенковски (Пловдив өлкәсе)
Бенковски  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Николаевка (Әлшәй районы)
Николаевка — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
ᴨучтьı индексы — 452096, — 80244845009.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 2 кешенең яшәве мәгълүм.
Бурук Җумһуриет (Сарычам)
Бурук Җумһуриет (Buruk Cumhuriyet) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Сарычам илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Дженчево-Перше
Дженчево-Перше — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Качавка
Качавка — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Айронтон (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ясёна (Бжезький повяты)
Ясёна  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хуҗи Мәрдиев
Хуҗи Мәрдиев (Хуҗи (Хуҗиәхмәт) Шәймәрдан улы Мәрдиев,, — , ) — СССР хуҗалык, дәүләт һәм фирка эшлеклесе, Ворошилов (Мәләкәс, 1936-1937) һәм Молотов (Биклән, 1943-1961) исемендәге күмәк хуҗалыклар рәисе, СССР ЮШ депутаты (2-3 нче чакырылышлар).
Ле-Бур-д'Ире
Ле-Бур-д'Ире — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Шелберн (Индиана)
Шелберн  — Америка Кушма Штатларының Индиана штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Тюркевиль
Тюркевиль — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Иван Маркано
Иван Маркано (Iván Marcano Sierra,, — , ) — Испания футболчысы (сакчы), Греция чемпионы (2011/12, 2013/14), Греция кубогы иясе (2012), Россия суперкубогы иясе (2012).
Пилавня
Пилавня (Пілаўня ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Врба (Луковиця)
Врба  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Согуд Гарәбстанында ислам
Согуд Гарәбстанында ислам  (الإسلام في السعودية) — Согуд Гарәбстаны территориясендә ислам дине. Рәсми мәгълүматлар буенча, Согуд Гарәбстаны халкының (34 млн 813 мең кеше) 97,10 % ы (33 млн 803 мең кеше) (бөтендөнья мөселманнарының 1,60 % ы) — Ислам дине тарафдары (2020). Ислам — илнең дәүләт дине. Мөселманнарның күпчелеге сөнниләр (ваһһабичылык), 15 % ы — шигыйлар (шигый-уникечеләр), шулай ук әхмәдияләр бар.
Тарих
Согуд Гарәбстаны — дөньяда иң эре диннәрнең берсе булган Ислам диненең ватаны. Аны Мәккәдә Әл-Харам мәчете һәм Мәдинәдә Мәсҗиден-Нәбәви урнашкан булу сәбәпле «Ике изге мәчет җире» дип атыйлар.
Ислам пәйгамбәре Мөхәммәд Мәккәдә 571 елда туган. VII гасыр башыннан Мөхәммәд ярымутрауның төрле кавемнәрен берләштереп, бердәм ислам дини дәүләтен төзи. Аның вафатыннан соң, 632 елда аның тарафдарлары Согуд Гарәбстаныннан читтә мөселман динен тарата башлый һәм гаять зур территорияләр яулый. IX гасырдан башлап, Гарәбстанның көнчыгышында исламның шигый агымы көчәя. Согуд Гарәбстаны сәяси яктан периферия булып калса да, аның Мәккә һәм Мәдинә шәһәрләре мөселман дөньясы өчен иң мөһим урыннар булып кала.
Беренче Согуд дәүләте
1744 елда төбәгендә беренче Согуд дәүләте — Дирия әмирлеге төзелә. Оештыручылары — һәм, сөнни исламының кырыс формасы ваһһабичылыкка  нигез салучылар. XIX гасыр башында Гарәбстан ярымутравы бер дәүләт территориясенә әверелә. Әмма берничә мәртәбә таркала һәм яңадан оеша. 1932 елда Хиҗаз һәм Нәҗд Согуд Гарәбстаны корольлегенә берләшә.
Согуд Гарәбстанында ваһһабичылык рәсми идеология дәрәҗәсенә күтәрелгән һәм бүген Согуд династиясе идарәсенең нигезе булып кала бирә. 1938 елдан башлап, Мәккәдә хаҗ кылучылардан кергән табышларга караганда, нефтьтән кергән табыш Согуд патшасы өчен байлыкның мөһим чыганагына әйләнә. 1976 елда Согуд Гарәбстаны дөньяда иң эре нефть җитештерүче илгә әйләнә.
1960 һәм 1970 елларда ил хакимияте элегрәк тыелган кайбер эшләрне рөхсәт итә. 1951 елда кәгазь акчалардан файдаланырга рөхсәт ителә. 1962 елда коллык гамәлдән чыгарыла. 1964 елда хатын-кызларга белем алырга һәм 1965 елда телевидениедән файдаланырга рөхсәт ителә.
1979 елда Иран ислам революциясеннән соң сөнни Согуд Гарәбстаны белән шигый Иран арасында киеренкелек туа.
1986 елда Согуд патшасы үзенең «Галиҗәнап» титулын «Ике Изге мәчетне саклаучы» итеп алыштыра.
1991 елда Фарсы култыгындагы сугыштан соң Согуд Гарәбстанында сугышчан ислам хәрәкәте көчәя. Согуд Гарәбстаны территориясендә АКШ гаскәрләренең булуы консерватив согудларга охшамый, әлеге хәл ил эчендә һәм аннан читтә террорчылык үсешенә китергән төп сәбәпләрнең берсе булып тора ( моның иң ачык мисалы).
Хәзерге заман
Согуд Гарәбстанында рәсми тел — гарәп теле.
Ел саен Согуд Гарәбстанына ислам диненең биш баганасының берсе булган хаҗ һәм гомрәне үтәү өчен чит ил кешеләре килә. Елның теләсә кайсы вакытында бу илдә 3-5 миллион мөһаҗир яши.
Хөкүмәт, дин мәсьәләләре буенча халык санын алу уздырмаса да, ил 100 % мөселманнардан тора, дип раслый. Бәяләүләр буенча, мөселманнарның 85-90 % ы сөнниләр, 10-15 % ы шигыйлар. Башка диннәр вәкилләре — Көнчыгыш православие тарафдарлары, протестантлар, Рим католиклары, яһүдләр, һинд дине вәкилләре, буддачылык тарафдарлары һәм сикхлар. Мөселман булмаган кешеләргә Согуд Гарәбстаны гражданлыгы бирелми, мөселман булмаган диндәгеләргә гыйбадәтханәләр тоту рөхсәт ителми.
Эглинг
Эглинг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(18011) 1999 JQ113
(18011) 1999 JQ113 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Георгсберг
Георгсберг — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Кондас (Порша кушылдыгы)
Кондас — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Порша елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 50 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Богдан (Пловдив өлкәсе)
Богдан  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Жефос-Фонтене
Жефос-Фонтене — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Җомга мәчете (мәгънәләр)
Җомга мәчете — мәчет атамасы, җәмигъ мәчете.
Джечково
Джечково — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Андрей Маркин
Андрей Маркин (Андрей Леонидович Маркин,, — , ) — РФ дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе, Удмуртиядән 6 нче чакырылыш РФ дәүләт думасы депутаты.
Уйвешь
Уйвешь — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе, Вологда өлкәсе, Новгород өлкәсе, Ленинград өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Могоча елгасының сул ярына тамагыннан 4,8 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 59 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Молога башыннан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Рыбинск сусаклагычы бассейны елгалары, елга бассейны — (Югары) Идел, Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ока бассейны кушылмай).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Һарьяна
Һарьяна (हरियाणा, ਹਰਿਆਣਾ, Haryana) — Һиндстанның төньяк-көнбатыштанда урнашкан штат. Башкаласы – Чәндигарһ шәһәре. Ганганың кушылдыгы Ямуна дәүләтнең көнчыгыш чиге аша үтә.
Халык
Дин тотучыларның 87.46%ы – һиндиләр, 7.03% – мөселманнар, 4.91%ы – сикһләр (2011).
Туган телләр (2011): һинд теле – 87.31%, пәнҗаб теле – 10.57%, урду теле – 1.23%.
Икътисад
Штатның тулаем эчке продуктында авыл хуҗалыгы өлкәсенең кертеме – 19%, сәнәгать өлкәсенең кертеме – 31%, хезмәт күрсәтү өлкәсенең кертеме – 50% тәшкил иткән (2016/17).
Казе Экс Беланҗело (Авелино)
Казе Экс Беланҗело — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Экс Беланҗело Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ле-Верше-сюр-Лейон
Ле-Верше-сюр-Лейон — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Качево
Качево — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тага, Бһивани
Тага Һиндстанның Һарьяна штатында Бһивани районында авыл. Ул Бһивани шәһәрчегенең район штаб-фатирларыннан якынча 9 км төньяк-көнбатышта урнашкан. 2011 ел Һиндстан халык санын алу буенча авылда тугыз йорт булып, халкы 45 кеше булган, шуларның 23-се ир кеше булган һәм 22-се хатын-кыз булган.
Векерешть (Димбовица)
Векерешть — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ортакөй (Акчаабат)
Ортакөй (Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Акчаабат илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
NGC 105
NGC 105 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Ясёна (Крапковицкий повяты)
Ясёна  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Айсанти (Миннесота)
Айсанти  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD205116
HD205116 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Җомга мәчете (Мәдинә)
Җомга мәчете (مسجد الجمعة) — Согуд Гарәбстанының Мәдинә шәһәрендә урнашкан сөнни җәмигъ мәчете. Мәчет төзелгән урында беренче җомга намазы укылган дигән фараз бар.
Тарих
Мәккәдән Мәдинәгә һиҗрәт вакытында Мөхәммәд пәйгамбәр һәм мөһаҗирләр дүрт көн юлда тоткарлана. Җомга көнне алар Мәдинәгә барып җитә һәм Вади-Рануна районында туктап, беренче тапкыр җомга намазын укый. Әлеге урында Җомга мәчете төзелгән.
Тасвирлама
Беренче мәчет таштан төзелгән булган. Соңыннан берничә тапкыр үзгәртеп корылган. Соңгы реконструкция 1988 елда Согуд Гәрабстаны вакыфлар министрлыгы тарафыннан башкарыла. Иске мәчет сүтелә һәм яңа мәчет төзелә.
Мәчет комплексына имам һәм мөәзин бүлмәләре, китапханә, Тәхфид әл-Коръән мәдрәсәсе һәм тәһарәтханә керә. 1991 елда мәчет дин тотучылар өчен яңадан ачыла һәм 650 хаҗины сыйдыра ала.
Җомга мәчете Пәйгамбәр мәчетеннән 6 км ераклыкта урнашкан. Аның биш (бер зур, дүрт кечкенә) гөмбәзе, бер манарасы бар.
Врбе (Жалець)
Врбе  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Козлуҗа (Аҗыгөл)
Козлуҗа (Kozluca) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Невшеһир иле Аҗыгөл илчесенә караган бер авыл (köy).
Пилимы
Пилимы (Пілімы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Астравецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Гёпфриц-ан-дер-Вильд
Гёпфриц-ан-дер-Вильд — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Эглинг-ан-дер-Пар
Эглинг-ан-дер-Пар — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Данмор (Кентукки)
Данмор  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Данмор халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Роберт Лютер
Лютер Роберт Эрнстович (8 март 1945 ел) — 2005-2009 елларда Башкорт дәүләт опера һәм балет театрының баш дирижеры. Молдавиянең атказанган кешесе (2000).
Биографиясе
Роберт Эрнстович Лютер 1945 елның 8 мартында Бежецк шәһәрендә (хәзер — Тверь өлкәсе) туган.
1962 елда Хор училищесын (фортепиано классы буенча укытучылары — С. И. Файнштейн, дирижерлык классы буенча — Ф. М. Козлов.), Н. А. Римский-Корсаков исемендәге Ленинград консерваториясен ике һөнәр буенча: 1972 елда — хор дирижерлыгы (проф. Е. Н. Кудрявцева классы), 1976 елда — опера-симфоник дирижерлыгы (проф. Э. П. Грикуров классы) тәмамлый.
Эш урыны: 1973 елдан алып 17 еллап С. М. Киров исемендәге Ленинград дәүләт академия опера һәм балет театрында (хәзер Мариин дәүләт академия театры) эшли, башка театр постановкаларында катнаша. 1981 елда театр оркестры белән «Сильва» фильм-опереттага музыка яздырта.
Голландия, Алмания, Австрия, Италия, АКШ, Румыния, Италия, Көньяк Корея опера һәм симфоник коллективлары белән эшли.
1991 елда АКШ-ка эмиграцияләнә. Сиэтл шәһәрендә яши. 1991 елның 19 августыннан — Венада дирижер (Австрия).