cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пантанели (Терни)
Пантанели — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пантанели Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
IC 3922
IC 3922 —  чикләрендә урнашкан.
CD101
CD101 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
IC 3922
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Бабато (Падова)
Бабато  — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бабато Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Яврукөй (Нусайбин)
Яврукөй (Yavruköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Нусайбин илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Фраксионамьенто лас Пилас (Силао)
Фраксионамьенто лас Пилас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Фраксионамьенто лас Пилас Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Эль Аламо (Агваскальентес)
Эль Аламо — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
Заскали (Годковице над Могелкоу)
Заскали  (Záskalí) — Чехиянең Либерец крае районында урнашкан авыл.
IC 3923
IC 3923 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Заскали (Годковице над Могелкоу)
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Корньето (Мачерата)
Корньето  — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Корньето Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сера (Реҗо Эмилия)
Сера — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Сера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Трпишовице
Трпишовице (Trpišovice) — Чехиянең Высочина крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
CD109
CD109 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Бабина (Пяченца)
Бабина  — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бабина Апеннин ярымутравының төньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төньякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Казакъстан (Күршем районы)
Казакъстан (Қазақстан) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Тепоскваутла (Чилапа де Алварез)
Тепоскваутла — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Тепоскваутла Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Корньолац (Валле д'Аоста)
Корньолац  — Италиянең Валле д'Аоста төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Корньолац Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пантанели ди Сопра (Сьена)
Пантанели ди Сопра — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пантанели ди Сопра Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чат (Синҗик)
Чат (Çat) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Синҗик илчесенә караган бер авыл (köy).
Ла Тринидад (Силао)
Географиясе
Ла Тринидад Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Казакъстан (Сырым районы)
Казакъстан (Қазақстан) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Ла Палмита (Акапулко де Хуарез)
Ла Палмита — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ла Палмита Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Мөхтәсибәт
Тарих
Сөнни ислам нинди дә булса формаль иерархияны күздә тотмаганлыктан, мөхтәсибәтләр, нигездә, Көнчыгыш Европа һәм Үзәк Азиянең Ислам оешмаларында, бигрәк тә элеккеге Советлар Союзы илләрендә очрый.
1855 елда Ырынбур мөселман диния нәзарәтендә 66 мөхтәсибәт, 1868 елда 51 мөхтәсибәт булган. 1нче Бөтенроссия мөселманнар корылтаенда Ырынбур мөселман диния нәзарәтендә 60 мөхтәсибәт төзү турында карар кабул ителгән. Мөхтәсиб вазифасына сайлау үткәрелә һәм Диния нәзарәте тарафыннан раслана башлаган.
1930-елларда мөхтәсибәтләр бетерелә.
Кызыклы факт
Баштарак мөхтәсиб дип Госман империясе түрәсен атаганнар, аңа базарлардагы үлчәүләрнең дөреслеген, шулай ук билгеле бер ритуалларның тиешле дәрәҗәдә үткәрелүен күзәтү йөкләнгән булган.
Хәзерге заман
1990-еллар башында Үзәк Диния нәзарәте һәм Башкортстан мөселманнары Диния нәзарәте тарафыннан яңадан мөхтәсибәтләр төзелә. Башкортстанда 38, Татарстанда 44 мөхтәсибәт, Чуашстанда 5 мөхтәсибәт булдырылган. Россия Федерациясе мөселманнарының Диния нәзарәте ҮДН карамагындагы Мәскәү мөхтәсибәтеннән үсеп чыккан.
Идел буе һәм Россиянең башка төбәкләре мөселманнарының Диния нәзарәтләре каршында административ берәмлекләр (мөхтәсибәтләр) бар, алар мәчетләрне, дини оешмаларны яки билгеле бер территориядәге җәмгыятьләрне (шәһәр, район, округ, мәхәллә) берләштерә. Мөхтәсибәтләр белән имам дәрәҗәсендә булган һәм мөселман руханилары арасында ахуннан соң икенче урында торучы мөхтәсибләр җитәкчелек итә.
Мөхтәсибәт җитәкчелегенә мөхтәсибне вазифасында мөфти раслый. Мөхтәсибләр имамнарның гамәлләренә карата шикаятьләрне карый һәм имамнар чыгарган карарларны яңадан карауда катнаша.
Бүген мөхтәсибәт ― берничә мәхәллә яки җәмгыятьне үз эченә алган территория. Дини учреждениеләр һәм Ислам мәхәлләләре мөхтәсибәт карамагында була. Мөхтәсибәтләрнең турыдан-туры контролендә Ислам мәктәпләре (мәдрәсәләр) тора.
IC 3924
IC 3924 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Сера (Римини)
Сера — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Сера Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
CD14
CD14 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Пантанели ди Сото (Сьена)
Пантанели ди Сото — Италиянең Тоскана төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пантанели ди Сото Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Застава (Уезд Сеземиц)
Застава  (Zástava) — Чехиянең Пардубице крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Трпноузе
Трпноузе (Trpnouze) — Чехиянең Көньяк Чехия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Демография
Халык саны динамикасы:
Яву (Демре)
Яву (Yavu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Демре илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
IC 3925
IC 3925 —  чикләрендә урнашкан.
Бабо-Морозино (Бреша)
Географиясе
Бабо-Морозино Альп тауларының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
CD151
CD151 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Казакъстан (Тарбагатай районы)
Казакъстан (Қазақстан) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Корньоло (Удине)
Корньоло  — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
IC 3926
IC 3926 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Сера (Форли-Чезена)
Сера — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Пантанело (Козенца)
Пантанело — Италиянең Калабрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пантанело Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Зур Шигир сын-ташы
Зур Шигир поты (тораташ, сынташ) — археолоик өлге, бүгенге дәвергә кадәр сакланып калган дөньядагы иң борынгы агач сын. Галимнәрнең соңгы бәяләмәсе буенча, яше ел,  ел дип күрсәткән булгангар. Пот б. э. к. IX меңьеллыкта, мезолит дәверендә, карагачтан эшләнгән үрнәк. Бирелгән артефакт датировкалар буенча Гөбекли-Тепедә һәм Невалы-Чорида баганалар кебек Көньяк-Көнчыгыш Анатолиядән охшаш табылдыклар белән чагыштырырлык. Табылган һәйкәлләр олоцен дәверендә аучы-җыючыларның рухи дөньясы һәм сәнгате элек уйланганга кадәр күпкә катлаулырак булуына шәһадәт булып тора. Сынташ 1890 елда Урта Уралда хәзерге Кировград каласы районында табыла. Хәзерге вакытта Екатеринбург каласының Свердловск өлкә туган якны өйрәнү музеенда саклана, анда аңа аерым экспозиция каралган.
Табылуы
Сынташ, XIX гасырның икенче яртысында Урта Уралда Екатеринбуртан төньяк-көнбатышка таба 70 километр ераклыкта Калата авылы районында (хәзер — Кировград каласы) Шигыр торфянигында элегрәк ачылган чәчелмәле (рассыпной) алтын ятмалары яңадан үзләштерү һәм казу (разработка и добыча) эшләре алып барылганда, табыла. Төрле приискларда эшләнү процессында эшчеләр мөгездән, агачтан, таштан, балчыктан төрле әйберләр тапканнар. Табылдык турында беренче игълан 1879 елда Урал табигый белем яратучылары җәмгыяте (УОЛЕ - уральское общество любителей естествознания) вице-президенты Миславский, Александр Андрей улы тарафыннан ясалган булган. Утырышларның берсендә ул табылдыклар турында игълан иткән һәм әйберләр датировкалары турында фаразлар ясаган. 1880 елда инде Рус географик җәмгыяте биреме буенча торфяникта Екатеринбург археологы Малахов, Михаил Виктор улы идарәсе астында археологик барып тикшерү башкарылган булган. 1890 елның 24 январендә Шигир торфянигының Икенче Курьинский приискында дүрт метр тирәнлегендә агач сынның ун эре ватылып аерылган кисәге табылган булган. Агач фрагментар сакланып калуга ия булган, шуңа күрә аны торфтан өлешләп чыгарырга дип карар кылганнар. Хәзерге көнгә торфяник территориясе батырылган, ә табылдык урынына ирешеп булмый. Соңрак территория хуҗасы граф Стенбок-Фермор, Алексей Александр улы боерыгы табылдык УОЛЕ карамагына тапшырылган булган. Музейга сын ватыклар өеме рәвешендә булып эләккән. Беренче янә төзекләндерүне УОЛЕ музееның археологик тупланмасы саклаучысы Лобанов, Дмитрий Иван улы башкарган. Кисешеп куелган куллар һәм аяклар белән фигура фрагментлар өлешеннән ирекле тәртиптә җыелган булган һәм биеклеккә 2,8 метрга җиткән. Шул ук вакытта фигураның кайбер өлешләре үзара бәйле булмаган, ә рәт фрагментлар бөтенләй кулланылмаган. 1914 елда археолог Толмачёв, Владимир Яков улы тарафыннан үткәрелгән булган. Янә төзекләндерүендә ул сынның барлык фрагментларын кулланган. В.Я. Толмачёв янә төзекләндерүе буенча пот күләмле скульптур баш, такта буларак гәүдә һәм конуска очланган күләмле нигез белән 5,3 метр биеклегендәге фигурадан гыйбарәт булган. Соңрак скульптураның гәүдәсенең аскы яртысы фрагментлары билгеле булмаган сәбәпләр буенча югалтылган булган. Хәзер пот биеклеге 3,4 метр булып тора. Уртадан конуска очланган нигезгә кадәр югалтылган фрагментлар турында бары тик Толмачёвның ясап куйган рәсеме буенча фикер йөртергә була. Югалтылган өлешнең гомуми озынлыгы - 195 см..
Орнамент һәм йөзләре
Сынташның гәүдәсе һәр яклап ажурлы геометрик бизәк (орнамент) менән капланган. Орнаментка өстәп киң яссылыкларда кеше йөзләре уелып эшләнгән. Толмачёвның сүрәтендә мондый биш йөз бар: өчәве алгы ягында һәм икәве арткы ягында. 2003 елдан Толмачёвның сүрәтләмәсендә теркәлмәгән тагын бер, алтынчы йөз, күренә. «Шигыр хәзинәсе» экспозициясен монтажлаган вакытта Шигыр тупланмасын саклаучы Светлана Савченко тарафыннан гәүдәнең арткы яссылыгында табылган[6]. Турыпочмак формасындагы борынлы башка сынташлардан аермалы рәвештә, бу йөзнең танавын модельләштерү өчен агач ботагы файдаланылган, нәтиҗәдә танау башка йөзләрнеке белән чагыштырганда, кыскарак, конус формасында һәм бу, С. Н. Савченко фикеренчә, йөзнең җәнлек боронына охшашлыгын күрсәтә. 2014 елдан скульптураның арткы яссылыгындагы өске өлөшендә урнашкан җиденче йөз беленә. Бу йөзнең танавы турыпочмаклы булган, әмма ул купкан (аның микроскоп астында күренгән контуры гына сакланган). Һәр йөз аерым фигураны очлый. Хәзер Оло Шигыр сынташында, югалган өлөшнең сүрәтләре белән бергә, сигез персонаж аерыла: күләмле башлы өске сүрәт, алгы яссылыкта өч фигура, дүрт фигура — кире ягында. Бөтен фигуралар да индивидуаль һәм бер-бер артлы килә. Аларның бер өлөше - сөлдәнең аерым элементлары гына күрсәтелгән «сөлдә» яки «рентген» стилендә төшөрелгән антропоморф сүрәтләр. Тикшерүчеләр, персонажлар күбрәк булырга мөмкин, дип фаразлый. Нигезнең аскы өлөшендә, уң яссы йөз ягында кисешкән ике параллель зигзаг рәвешендәге сүрәт нәрсә белән бәйле икәнлеге билгесез булып кала. Толмачёв үзенең сүрәтләренә тәфсирендә билгеләвенчә, бу зигзаглар сүрәтенең югалган өлөшендәге алда килгән фигурага бер бәйләнеше дә юк. Димәк, бу өлешләрнең тоташкан урынында югалган кисәк һәм тагын бер йөз булыуы ихтимал. Сүрәтләр арасыннан су һәм һава стихияларын сүрәтләүче персонажларны, хатын-кыз һәм ир-егет башлангычларын сынландыручы фигураларны, үсемлекләр һәм хайваннар дөньясын аерырга мөмкин. Этнографик материаллар борынгы сүрәтләрнең мәгънәсен аңлатуның кайсыбер мөмкинлекләрен күрсәтә, әмма аны тулысынча ачып бирми. Фигуралар бер мәгънәле аңлатма белән генә ачылмый. Этнографик материаллар борынгы сурәтләрнең мәгънәсе аңлатуына карашның кайбер мөмкинчелекләрен күрсәтә, әмма аны тулысынча ачмыйлар. Фигураларны бер төрле мәгънәдә аңлатып булмый. Персонажларның вертикаль куелуы, әгәр дә монда дөнья һәм кешеләр барлыкка килүе турында мифлар төшерелгән булса, вакыйгаларның дәвамлыгын чагылдыра ала яки тәкъдим ителгән образларның билгеле иерархиясе турында шәһадәт була ала. Угырлар мифологиясенә нигезләнеп, Наталия Чаиркина поттагы сурәтләрдә Югары, Урта һәм Аскы дөньяларга бүленә торган, эчендә пространствоның җиде сферасын керткән дөньяның вертикаль корылышы чагылышын күрә. Дания милли музееннан археолог Петер Ван Петерсен пот тыелган территория чигендә кисәтү булып хезмәт итәргә мөмкин булган. Рәт белгечләр бизәлешнең Төркиядә Гёбекли-Тепедә һәйкәл таш хәрабәләре язмалары белән охшашлыгын билгелиләр. Потның сурәтләре шундый иртә вакытта ук Уралның урман полосасы яшәүчеләренең яшәүчеләрендә катлаулы мифологик карашлары системасы булуы турында шәһадәт булып тора.
Тарихы һәм саклау
Шигыр боронгылыгы беренче тапкыр тамашачыларга Себер-Урал фәнни-сәнәгать күргәзмәсендә (1887-1888) тәкъдим ителә. Ул ябылганнан соң, табылдык хуҗасы граф Алексей Александрович Стенбок-Фермор УОЛЕ музеена коллекцияга нигез салган беренчее 40 Шигыр әйберен бүләк иткән. Шуның өчен граф УОЛЕның почётлы әгъзасы итеп сайлана. Алга таба граф музейга берничә тапкыр Шигыр әйберләре, шул исәптән Оло Шигыр сынташын бүләк иткән. Сынташ УОЛЕ музеенда, соңыннан Свердловск өлкә туган якты өйрәнү музееның тарихи экспозициясе экспонаты буларак бу сынташ даими рәвештә күрсәтелә. 1960 елларда Вознесение чиркәве бинасындагы музейның элекке тарихи экспозициясендә куела. 2003 елдан скульптура даими рәвештә «Шигыр хәзинәсе» экспозициясендә күрсәтелә, анда махсус температура-дымлылык режимын таләп итүче органик материаллардан эшләнгән үзенчәлекле Шигыр әйберләре куелган. Температура режимы махсус җиһазлар ярдәмендә бина эчендә саклана. Аерым фрагментлардан торуы аркасында, потны күргәзмәгә куюы авыр. Килүчеләр скульптураны һәр яклап карый алсын өчен, пот өлешләренең бер-берсенә басымы минималь булсын өчен, витринадагы фрагментлар махсус конструкциягә беркетелгән. Пыяла артында махсус яктырткыч эшли, ул фигураның вак детальләрен карарга мөмкинлек бирә. Датасы һәм исәп-хисаплар өчен үрнәкләр 1999 һәм 2014 елдарда сайлап алына. 1999 елда дендрохронологик анализ башкару барышында аскы фрагментын пычкы белән кисәләр. Пычкы белән кисү иллюстрациясе 10-чы фрагмент фотосында күренә. 2014 елда бер төркем археологлар калган мәсьәләләрне һәм дата буенча шикләрне хәл итү өчен скульптураны тирәнрәк өйрәнү буенча программа әзерли. Алар үрнәкләрне сайлап ала. Моның өчен сынташ фрагментларының берсен пычкы белән кисеп, тизләтелгән масс-спектрометрия алымы белән объектның радиоуглерод датасын билгеләү һәм нәтиҗәне гомуми климат шкаласына бәйләү өчен, аның эчке өлешеннән җиде зур булмаган шырпы (һәрберсенең озынлыгы 1 сантиметрдан, гомуми массасы 2 граммнан артмый) алынды.
Мәдәният министрлыгы дәгъвалары
2014 елның октябрендә Свердловск өлкәсе полициясенә музейны һәм археологларны мәдәни мирас объектының саклануы бозуы белән бәйле өйрәнүләргә рөхсәт алынмауда гаепләү белән РФ мәдәният министрлыгы урынбасары Григорий Пирумовның гаризасы алынган булган. 2015 елның июлендә прокуратура куелышы буенча тикшерү комитеты тарафыннан Свердловск өлкә кырыйны йөрәнү музее мөдиренә һәм рәт археолог һәм дендролог галимнәренә РФ Җинаять Кодексының 243 маддәсенең 1 өлеше буенча («Уничтожение или повреждение объектов культурного наследия или культурных ценностей»). “Мәдәни мирас яки мәдәни кыйммәт объектларын юк итү яки аларга зыян китерү”) җинаять эше булдырылган булган. 2016 елның 29 мартында җинаять эше туктатылган булган. Эскпертлар нәтиҗәсе буенча, 2014 ел фәнни тикшеренүләре җимерелүләргә, тышкы кыяфәт үзгәрүенә яки сынның археологик кыйммәте өчен башка зыянга китермәгән булган.
Заставка (Брно-венков)
Заставка  (Zastávka) — Чехиянең Көньяк Моравия крае районында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Böyek Bolğar ile
Böyek Bolğar ile — (viz. Παλαιά Μεγάλη Βουλγαρία; bolg. Велика България) — hunnar däwläte tarqalğannan soñ Könçığış Awrupada barlıqqa kilgän bolğarlar qäbiläläreneñ berläşmäse, bolğarlarnıñ tarixi däwläte, başqalası  Fanagoriädä urnaşqan bulğan. Böyek Bolğar ilendä şulay uq başqa xalıqlar da yäşägän (fin-uğır telle xalıqlar h.b.).
Nigez salu
VI ğasırnıñ 80 nçe yıllarında Azaq buyı bolğarların häm alarğa qärdäş başqa qäbilälärne Törki qaxanlığı üzenä buysındırğan. Läkin bu könçığış törkilärenä qarşı köräştä bolğarlar, bergä oyışıp, qäbilälärneñ zur häm qüätle berlegen tözi alğannar. Bu berlek tarixta Böyek Bolğar digän isem belän mäğlüm. Bolğarlarnı berençe bulıp berläştergän keşe Dulo ıruınnan çıqqan kenäz Orğana ikänlege bilgele (üz waqıtında hunnarnıñ başlığı, dähşätle Attila da şuşı ıruğa qarağan).
Däwlät urnaştıruı
Böyek Bolğar ile Azaq buyı, Donnıñ tübänge ağımındağı häm Taman yarımutrawındağı cirlärne biläp torğan. Başqalası Tamandağı elekke grek şähär-portı Fanağuris (Fanağöriä) bulğan. Tamatarxa da zur şähärlärdän sanalğan, soñraq rus çığanaqlarında ul Tmutaraqan' iseme belän mäğlüm.
Xalıq
Däwlätneñ xalqı yarım küçmä tormışta yäşägän. Don buylarında küçmälärneñ cäyläwläre tezelep kitkän bulğan. Qayberläre yılğa buylap ber, ber yarım çaqrımnarğaça suzılğan. Läkin keşelärneñ küpçelege daimi awıllarda häm cir öyemnäre belän äyländerep alınğan nığıtmalı şähärlärdä yäşägän. Alarnıñ qayberläre taş stenaları 7 metrğa qädär qalınlıqqa citä torğan çın kirmän räweşendä bulğan. Tirmälärdä dä, öylärdä dä yäşägännär. Tik tirmälär küçenep yörü öçen genä tügel, ä awıllarda, xätta şähärlärdä utraq kön itü öçen dä caylaştırılğannar. Bu urta ğasırlardağı böten küçmälär dönyası öçen xas bulğan. Älege awıllar häm toraqlar, matdi kul'turanıñ başqa tör qaldıqları belän bergä, Saltı-Mayaq arxeologik kul'turasın täşkil itälär. Älege kul'turanıñ iseme ike borınğı istälek: Ukrainanıñ Xarkov ölkäsendäge Saltovo (Saltı) qäberlege häm Woronej ölkäseneñ Mayaq şähärlege atamalarınnan yasalğan. Gärçä Saltı-Mayaq Xäzär qaxanlığınıñ däwlät kul'turası sanalsa da, asılda anı borınğı bolğarlar häm alannar tözegän, şuña kürä ul ber ük däräcädä Böyek Bolğar kul'turası dip tä sanala. Älege kul'turağa, awıl häm yort qaldıqlarınnan tış, küp sanlı qäberleklär, törle-törle xezmät häm suğış qoralları, könküreş äyberläre, balçıq häm pıyala sawıt-saba, bala uyınçıqları h. b. kerä. Alar barısı da yarıysı uq bay, aldınğı mädäniät, nıq üskän iqtisad, xärbi eşlärneñ yuğarı däräcädä buluı turında söyli.
Yazuı
Borınğı bolğarlar run yazuın da üzläştergännär. Ul monda Xäzär ile aşa Törki qaxanlığınnan kilep citkän. Siräk-miräk bulsa da, täñkä aqçalar da tabılğalıy. Alar başlıça VIII—X ğasır başında suğılğan ğäräp dirhämnäre häm öleşçä Vizantiä aqçaları. Saltı-Mayaq kul'turası VIII—IX ğasırlarnı eçenä ala.
Bez qısqaça tanıştırğan kul'tura urta ğasırlar başındağı Yevraziä törkiläreneñ iñ zur arxeologik kul'turalarınnan berse bulıp isäplänä. Soñraq ul İdel bolğarları mädäniäte nigez taşlarınıñ bersenä äwerelgän.
Эль Алкон (Ринкон де Ромос)
Эль Алкон — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Böyek Bolğar ile
Qubrat xan
632 yılda Böyek Bolğar däwläteneñ xanı bulıp Orğananıñ ber tuğanınıñ ulı Qubrat täxetkä utırğan. Qayber çığanaqlarda, mäsälän, Vizantiä tarixçısı İoann Nikuisskiy xronikasında Qubrat çuqındırılğan häm Vizantiädä impiratır İrakliy sarayında tärbiä alğan dip birelgän.
Эль Алкон (Ринкон де Ромос)
Географиясе
Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Трпомехи
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эль Алкон (Ринкон де Ромос)
Тарихы
Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
Böyek Bolğar ile
Qubrat xan
Läkin qayber tarixçılar bu xäbärgä şik belderälär häm Qubrat tügel, ä anıñ ağası Orğana Konstantinopol'dä yäşägän häm çuqındırılğan dip raslıylar. Qubrat isä mäcüsi bulıp qalğan, ul waqıtlardağı barlıq törkilär kebek ük Täñregä tabınğan («täñrelek» — ber allalıqnıñ başlanğıç forması ul), citmäsä törki süze belän «xan» dip atalğan häm iseme dä törkiçä bulğan. Osta säyäsätçe häm talantlı ğäskär başlığı bulğan Qubrat üzäkläşterelgän däwlät tözi alğan, häm şul çor çığanaqlarında bu däwlät xaqlı räweştä «Böyek» dip zurlap yörtelgän.
Трпомехи
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Фраксионамьенто лас Уертас (Ирапуато)
Фраксионамьенто лас Уертас — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Трпомехи
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Эль Алкон (Ринкон де Ромос)
Тарихы
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
Фраксионамьенто лас Уертас (Ирапуато)
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Трпомехи
Демография
Халык саны динамикасы:
IC 3927
IC 3927 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Böyek Bolğar ile
Qubrat xan
Qubrat VII yözneñ 50 nçe yıllar axırı—60 nçı yılları başında ülgän (qayberäwlär irtäräk, tögälräk waqıtnı kürsätälär—642 yılda, dilär). Anıñ üleme çınında üze tözegän berläşmäneñ yäşäwdän tuqtawına kitergän. Ğomumän, mondıy arada barlıqqa kilgän däwlätlär, nindi genä yañğırawıq kemnär belän atalmasınnar, qüätle monarx xakimlek itkändä genä yäşi alğannar häm ul ülügä, qağidä bularaq, tarqalğannar, cimerelgännär. Böyek Bolğar belän dä şulay bulğan.
Qubratnıñ ulları
Vizantiä monaxı Täwbäçe Feofannıñ 810—815 yıllarda terkäp qaldırğan yılyazmasında ber borınğı bolğar riwayäte kiterelä. Anda söylängänçä, Qubratnıñ biş ulı bula. Ul alarğa hiçqayçan ber-bersennän ayırılmasqa, başqalar östennän xakimlek itü häm qollıqqa töşmäs öçen härçaq berdäm yäşärgä wasiät äytep qaldıra. Bu riwäyät soñraq könbatışta kiñ tarala. Anda şundıy ber waqiğa kiterelä: menä xan, ülär aldınnan, ulların üz yanına çaqırta, alarğa ''ber bäyläm sıyıq tal çıbığı kiterergä quşa häm härqaysına şul bäylämne sındırıp qararğa boyıra. Berse dä buldıra almıy. Şunnan soñ xan bäylämnän ber çıbıq suırıp ala da ciñel genä sındırıp birä. Menä, di ul, bäylämne yäş, köçle keşe dä sındıra almadı, ä ayırım ber çıbıqnı ülep yatuçı xälsez qart ta sındırdı. Tormışta da näq şulay: bergä tuplanğan bolğarlarnı berkem ciñä almas, ä ayırılğan här urdanı doşman ciñäçäk häm üzenä buysındıraçaq.''
Корньюл (Удине)
Корньюл  — Италиянең Фриули-Венеция-Җулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Böyek Bolğar ile
Qubratnıñ ulları
Riwäyättä Qubrat ullarınnan öçeseneñ iseme atalğan: ölkäne — Batbay, ikençese— Qotrağ, öçençese — Asparux (ike keçeseneñ isemnäre kürsätelmägän). Ämma xäzärlär häm protobolğarlar tarixın tikşerüçe M. İ. Artamonov häm S. A. Pletneva, tarixi çığanaqlarğa nigezlänep, Qubratnıñ ike genä ulı: Batbay belän Asparux qına buluın raslıylar. Qotrağ isemen alar bolğar qäbilälärennän berse qotrağlar belän bäylilär. Ğomumän, xannıñ biş ulı turındağı riwäyät Böyek Bolğar ilendä bulğan biş etnik törkem, biş ere qäbiläne gäwdäländerä.
Корньюл (Удине)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Böyek Bolğar ile
«Böyek Bolğar ile» warisları
Bu çorda Böyek Bolğar cirläre könçığıştan höcüm itep toruçı xäzärlär tarafınnan nıq kimetelgän bulğan. Qubratnıñ ulları Qawqaz aldı tiräsendäge könyaq töbäklärgä genä xuca bulıp qalğannar. Xäzärlär bolğarlarnı torğan sayın qısrıqlağannar.
Dunay Bolğäriäse barlıqqa kilüe
Bolğar xannarı dinastiäse ildä 300 yılğa yaqın — başta 816 yılğa qädär Asparux, annarı Omutarx näselläre xakimlek itkän. Läkin aqrınlap bolğarlarnıñ slavyanlaşuı köçäyä barğan, 865 yılda slavyan Boris (852—889) patşalıq itkändä ük inde xristian dine qabul itelgän, ä 894 yılda bertuğan Kirill häm Mefodiylar uylap tapqan slavyan yazuı kirillitsa ğämälgä kertelgän. Slavyan tele räsmi töstä çirkäw häm däwlät tele bulıp äwerelgän. Törki telle bolğarlar belän könyaq slavyannar arasındağı etnik ayırma aqrınlap yuqqa çıqqan. Asılda, bolğarlar küp sanlı slavyannar tarafınnan yotılıp betkännär, tik alarnıñ ataması ğına etnonim—xalıq iseme bulıp saqlanıp qalğan.
İdel Bolğarı — Qotrağ warisları
Elegräk yıllarda bolğarlarnıñ Qotrağ citäkçelegendäge öçençe törkeme Qubrat ülgännän soñ Urta İdel buyına kitkän dip yazalar ide. Läkin andıy xanzadäneñ bulmawı, ä qotrağlar qäbiläse genä yäşäwe fändä isbatlandı inde. Şunıñ östenä, arxeologik tikşerenülär kürsätkänçä, Tatarstan yaqlarına bolğarlar VII ğasır urtasındağı bez taswirlağan waqiğalardan soñ uq kilep çıqmağannar äle. Azov buyında häm şul tirä töbäklärdä qalğan bolğarlar xäzär qäbiläläre berläşmäsenä kergännär häm alar belän, ayırata alannar belän berlektä, yuğarıda äytelgän Saltı-Mayaq arxeologik kul'turasın barlıqqa kitergännär häm VIII yöz azağına tikle diärlek şunda yäşägännär.
Urta İdel buyına, Tatarstan cirenä häm aña yänäşä könyaq häm könyaq-könbatış ölkälärgä bolğarlar näq menä VIII yöz azaqlarında — IX yöz başlarında kilep utırğannar häm monda İdel buyı Bolğar däwläte barlıqqa kilgän.
Фраксионамьенто лас Уертас (Ирапуато)
Климаты
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Казакъстан (Таскала районы)
Казакъстан (Қазақстан) — Казакъстанның Көнбатыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Чат (Кангал)
Чат (Çat) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Кангал илчесенә караган бер авыл (köy).
Явуз (Чаршибашы)
Явуз (Yavuz) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Чаршибашы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Баборо (Кьети)
Баборо  — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Баборо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
CD163
CD163 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
IC 3928
IC 3928 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Ла Тринидад Вьеха (Акамбаро)
Ла Тринидад Вьеха — Мексиканың Гуанхуато штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ла Тринидад Вьеха Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
1824 елның 14 октябреннән Гуанхуато штаты составында.
Сера Алимини II (Лече)
Сера Алимини II — Италиянең Апулия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Пантанело (Латина)
Пантанело — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Сера Алимини II (Лече)
Географиясе
Сера Алимини II Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Пантанело (Латина)
Географиясе
Пантанело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Сера Алимини II (Лече)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Казакъстан (Түле би районы)
Казакъстан (Қазақстан) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
IC 3929
IC 3929 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Трсице
Трсице (Trsice) — Чехиянең Пльзень крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Демография
Халык саны динамикасы:
Тепоскокруз, Пуерто Буена Виста (Чилапа де Алварез)
Тепоскокруз, Пуерто Буена Виста — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Тепоскокруз, Пуерто Буена Виста Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 21,9 °C.
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә беренче кешеләр якынча 20 мең ел элек күренә башлый. Болар ольмеклар дип уйланыла. Соңрак Теотиуакан йогынтысы көчәя. VIII — XV гасырларда ацтеклар йогынтысында була. 1521 елда испаннар керә, Испания яулап алганнан соң территория Мехико аудиенциясенең бер өлешен тәшкил итә, ул башта элекке ацтек империясе провинцияләреннән торган һәм соңрак Яңа Испания вице-корольлеге составына керә.
1849 елның 27 октябреннән Герреро штаты составында.
Корньяно (Верона)
Корньяно  — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Корньяно Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Заставка (Пржештице)
Заставка  (Zastávka) — Чехиянең Пльзень крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Фраксионамьенто лас Уертас (Селая)
Географиясе
Фраксионамьенто лас Уертас Мексиканың үзәк өлешендә урнашкан.
Сера Алта (Торино)
Сера Алта — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Фраксионамьенто лас Уертас (Селая)
Климаты
Җирлеккә йомшак җылы климат хас, еллык уртача температура 16 — 22 °C.
Сера Алта (Торино)
Географиясе
Сера Алта Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Фраксионамьенто лас Уертас (Селая)
Климаты
Явым-төшем аз күләмдә, уртача 400 мм — 700, һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Безнең эрага кадәр 800-300 елларда бу җирләрдә чупикуарио халыклары яшәгән. X һәм XI гасырлар чикләрендә корылык аркасында бу халыклар биредән күченергә мәҗбүр була. Соңрак чичимеклар килеп урнаша башлый. 1520 елларда җирлеккә испаннар керә. Чичимек кабиләләре Испания басып алучыларына кадәр төп халык булган.
CD164
CD164 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Чат (Невшеһир)
Чат (Çat) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Невшеһир иле Невшеһир илчесенә караган бер авыл (köy).
Бавазтрели (Җенова)
Бавазтрели  — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Бавазтрели Лигур диңгезе һәм Альп таулары белән Апеннин таулары арасында, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
IC 3930
IC 3930 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Явуз (Сүлейманпаша)
Явуз (Yavuz) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Сүлейманпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Пантанело (Фрозиноне)
Пантанело — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пантанело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
IC 3931
IC 3931 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Застржизли
Застржизли (Zástřizly) — Чехиянең Злин крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бавазтри (Җенова)
Бавазтри  — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Казакъстан (Шардара районы)
Казакъстан (Қазақстан) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Бавазтри (Җенова)
Географиясе
Бавазтри Лигур диңгезе һәм Альп таулары белән Апеннин таулары арасында, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Застржизли
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Казакъстан (Шардара районы)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Бавазтри (Җенова)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Застржизли
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Демография
Халык саны динамикасы:
Эль Алто, Ла Консепсион (Хесус Мария)
Эль Алто, Ла Консепсион — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
CD164L2
CD164L2 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Сера Баса (Перуҗа)
Сера Баса — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Сера Баса Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Трстенице (Зноймо)
Трстенице  (Trstěnice) — Чехиянең Көньяк Моравия крае районында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Тарихы
Авыл җирләре элек тарихи төбәгенә караган.
Пантанело (Кампобасо)
Пантанело — Италиянең Молизе төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Пантанело Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
IC 3932
IC 3932 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Эль Арбол (Агваскальентес)
Эль Арбол — Мексиканың Агваскальентес штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Бу җирлеккә йомшак дала климаты хас, еллык уртача температура 17 — 18 °C (62.6 — 64.4 °F), шул ук вакытта май һәм июнь айларында уртача температура 22 — 23 °C (71.6 — 73.4 °F). Алар кызу айлар булып саналалар, һәм бу айларда температура 30 °C-тан (86.0 °F) артып китә ала. Гыйнвар — иң салкын ай, уртача 13 — 14 °C (55.4 — 57.2 °F) булса, температураның 4 °C-ка (39,2 °F) кадәр түбәнәюе белән билгеле. Салкыннар ноябрьдән февральгә кадәр бара. Явым-төшем аз күләмдә, уртача 526 мм (яки 20,7 дюйм), һәм күбесенчә җәй көне төшә, кыш коры.
Тарихы
Бу җирләрдә испан басып алучыларына кадәр чичимек кабиләләре яшәгән, 1530-1531 елларда җирлеккә испаннар керә.
1789 елның 24 апреленнән Сакатекас штатына кергән, 1835 елның 23 маеннан Агваскальентес штаты составында.
Короболи (Виченца)
Короболи  — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Короболи Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла Палмита, Сан Хосе ла Палмита (Кузамала де Пинзон)
Ла Палмита, Сан Хосе ла Палмита — Мексиканың Герреро штатында урнашкан торак пункт. муниципалитеты составына керә.
Географиясе
Ла Палмита, Сан Хосе ла Палмита Мексиканың көньяк-көнбатыш өлешендә, Мехико шәһәреннән көньяктарак урнашкан.
Климаты
Явым-төшем күбесенчә җәй көне, сентябрь айларында төшә, кыш коры.