cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рексфорд (Канзас)
Рексфорд  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Рексфорд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бурлы (Өял кушылдыгы)
Бурлы (Бурля) – Өял елгасы кушылдыгы. Чиләбе өлкәсенең Уй районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Өял елгасының уң ярыннан 193 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Өял елгасы. Кече елга бассейны – Тубыл, елга бассейны – Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чернина (Түбән Силезия воеводалыгы)
Чернина  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Скаляр тапкырчыгыш
Скаляр тапкырчыгыш — ике вектор өстеннән операция нәтиҗәсендә кординатлар системасына бәйсез һәм векторларның озынлыгы һәм арасындагы почмакны тасвирлаучы сан (скаляр).
Чернина (Түбән Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казалини (Перуҗа)
Казалини — Италиянең Умбрия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Скаляр тапкырчыгыш
Х векторының озынлыгы һәм у векторының х векторына проекциясе тапкырчыгышы әлеге операциягә туры килә.
Казалини (Перуҗа)
Географиясе
Казалини Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Скаляр тапкырчыгыш
Гадәттә векторларның скаляр тапкырчыгышы болай билгеләнә:
Казалини (Перуҗа)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Скаляр тапкырчыгыш
квант механикасында халәт векторы өчен шулай ук Дирак билгәләмәсе кулланыла:
Гадәттә скаляр тапкырчыгыш уңай итеп билгеләнгән, ягъни:
Югыйсә ул билгеләнмәгән тапкырчыгыш (тензор тапкырчыгышы) дип атала.
Алгебраик билгеләмә
Ике вектор a = [a1, a2, ..., an] һәм b = [b1, b2, ..., bn] скаляр тапкырчыгышы  n-үлчәмле чын фәзада болай билгеләнә:
Мәсәлән, өч-үлчәмле фәзада векторлар [1, 3, −5] һәм [4, −2, −1] скаляр тапкырчыгышы болай исәпләнә:
Комплекс векторлар a = [a1, a2, ..., an] һәм b = [b1, b2, ..., bn] скаляр тапкырчыгышы болай билгеләнә:
Мәсәлән,
Геометрик билгеләмә
Векторлар озынлыгы һәм арасындагы почмак төшенчәләре кертелгән һәм билгеләнгән очракта (классик геометриядә нәкъ шулай була), скаляр тапкырчыгышы векторларның озынлыгы һәм алар арасындагы почмак ярдәмендә билгеләнә:
Заманча аксиоматикада баштарак скаляр тапкырчыгыш билгеләнә, ә аннан вектор озынлыгы һәм почмак чыгарыла.
Заманча билгеләмә
\mathbb L - вектор фәзасында \mathbb C - комплекс (яки \mathbb R чын) саннар кыры өстеннән   скаляр тапкырчыгыш болай итеп билгеләнә - һәр пар элемент өчен түбәндәге шартлар үтәлә:
Прери-дю-Шин (шәһәр, Висконсин)
Прери-дю-Шин  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Ла-Пюизе
Ла-Пюизе — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Русь (Ольштинский повяты)
Русь  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Октан
Зур Октан — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Летка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гаһаб
Гаһаб (Qahab ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Бәбәк районына караган авыл.
Маһмудие (Сапанҗа)
Маһмудие (Mahmudiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Сапанҗа илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Розариу-ду-Сул
Розариу-ду-Сул — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Чангра
Чангра (Changra ) — Бутан дәүләтенең Тронгса дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 846 метр биеклектә 27.4°N, -90.46667°W координаталы буенча урнашкан.
(16175) Rypatterson
(16175) Rypatterson — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AL118» саналган.
(8712) Судзуко
(8712) Судзуко — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 2 октябрендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 TH2» саналган.
Секерки (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Секерки  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Цеканово (гмина Слупно)
Цеканово  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дубровский (Киров өлкәсе)
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (79%), руслар (21%).
Рональд Уизли
Рональд Уизли – Гарри Поттер турындагы романнар сериясенең бер герое. Гарри Поттерның дусты.
Килеп чыгышы
Figuren der Harry-Potter-Romane
Седелья
Седелья — Испаниянең Малага провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гонкур премиясе
Гонкур премиясе (Prix Goncourt) — иң яхшы роман өчен бирелә торган абруйлы Франция әдәби премиясе. Бертуган Гонкурлар хөрмәтенә аталган. Гонкур академисе әгъзаларының тавыш бирүе нәтиҗәсендә бирелә. 1903 елдан бирле ел саен тапшырыла. Аның күләме кечкенә (10 евро), ләкин премия иясе булу — зур дәрәҗә булып санала, җиңгән роман җыемын арттыра. Премия алган автор француз әдәбиятының алдынгы сафларына чыгарыла.
Гонкур академисенә исә Франциянең иң мәшһүр 10 әдибе керә. Һәр әгъзаның бары тик 1 тавыш хокукы бар. Академия президенты исә 2 тавыш хокукына ия.
Ламот-Кассель
Ламот-Кассель — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Чернина-Гурна
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Русь (Острудский повяты)
Русь  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Холбенешть
Холбенешть — Румыниянең Вранча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өченче Бөгелде
Өченче Бөгелде — Татарстан Республикасының Зәй районындагы авыл.
Почта индексы — 423501.
Манчыцы (Лельчыцкий районы)
Манчыцы  (Манчыцы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Лельчыцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Өченче Бөгелде
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
(16176) 2000 AZ126
(16176) 2000 AZ126 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AZ126» саналган.
HD174598
HD174598 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Розариу-Уэсти
Розариу-Уэсти — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Сельско
Сельско — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Балач (Атакум)
Балач (Balaç) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Самсун иле Атакум илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сельско
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карамустафа (Черкеш)
Карамустафа (Karamustafa) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Чанкыры иле Черкеш илчесенә караган бер авыл (köy).
Аллендейл (Солано округы, Калифорния)
Аллендейл  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Аллендейл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рендолф (Канзас)
Рендолф  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Рендолф шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Розьер-о-Салин
Розьер-о-Салин (Rosières-aux-Salines) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 26,95 км².
Цексин
Цексин — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ла-Сосель
Ла-Сосель — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Ваннефельд
Ваннефельд (Wannefeld) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сьерра-де-Егуас
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Боросоая
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фәхрия Эвҗен
Фәхрия Эвҗен Өзчивит (төр. Özçivit Fahriye Evcen ; 4 июнь 1986 ел, Золинге) — төрек телевидение һәм кино актрисасы.
Биографиясе
Дүрт телне белә: испан, немец, инглиз һәм төрек. Яшь чагында спорт белән мавыга, ә мәктәп елларында баскетбол командасы сакчысы булган.
Шәхси тормышы
2015 ел башында «Любовь похожа на тебя» фильмын төшерү вакытында актер Бурак Өзчивит белән очраша башлый, аның белән 2013 елда «Чалы кошы» («Королек — птичка певчая») телесериалын төшергәндә таныша. 2017 елның 9 мартында Алманияда никахлашалар һәм 2017 елның 29 июнендә Истанбулда өйләнешәләр. 2019 елның 13 апрелендә Истанбулда уллары Каран туа.
Прери-Лейк (Висконсин)
Прери-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Русь-Мала
Русь-Мала — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Маһмудие (Кадынһаны)
Маһмудие (Mahmudiye) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Кадынһаны илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казалино (Верона)
Казалино — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казалино Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чангчукха-дзонг
Чангчукха-дзонг (Changchukha Dzong ) — Бутан дәүләтенең Тронгса дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2 929 метр биеклектә 27.14306°N, -90.35°W координаталы буенча урнашкан.
Чернина-Дольна
Чернина-Дольна — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8713) Адзуса
Тарихы
1995 елның 26 гыйнварында К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 BT2» саналган.
Марьина (Добрушский районы)
Марьина  (Мар’іна ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Добрушский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Гарагала (Бабәк)
Гарагала  (Qaraqala ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Бәбәк районына караган авыл.
Заречный (Пинзә өлкәсе)
Заречный (Заречный) — Россия Федерациясенең Πинзə өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр cтaтысын 1958 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (92,6%), мaрдьıва (4,5%), украиннар (1,2%).
Семидаржно
Семидаржно — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Розейра
Розейра — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ла-Ферте-Видам
Ла-Ферте-Видам — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Камбулат (Коелга кушылдыгы)
Камбулат – Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Коелга елгасының уң ярыннан 34 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Өял елгасы. Кече елга бассейны – Тубыл, елга бассейны – Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Целеменць
Целеменць — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Орсас-Ель
Зур Орсас-Ель — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Летка елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ванслебен-ам-Зее
Ванслебен-ам-Зее (Wansleben am See) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рутки (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Рутки  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Теба (Малага)
Теба — Испаниянең Малага провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Балбей (Муратпаша)
Балбей (Balbey) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Муратпаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Алленсворт (Калифорния)
Алленсворт  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Алленсворт халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татарстан Совет Социалистик Республикасының дәүләт суверенлыгы турында декларация
Тарих
Татарстан Дәүләт Суверенлыгы Декларациясен 1990 елның 30 август көнне Татарстан Совет Социалистик Республикасы Югары Советы Рәисе Минтимер Шәймиев имзалады. 1990 елның 31 август көнне «Совет Татария» гәҗитендә бастырыла. Декларация буенча ТССР Югары Советы Республиканың дәүләт хакимияте иң югары органы дип билгеләнә.
Тулырак мәгълүмат
1990 елның 30 августында Татарстан ССР Югары Советы икенче сессиясендә кабул ителгән ТССР Дәүләт Суверенлыгы Декларациясе ТССР дәүләт суверенлыгын игълан итә һәм Татарстан Республикасына әйләндерә. Декларация Татарстан икътисади үсешенә, төрле милләтле республика ватандашларының дуслыгы һәм бердәмлеге ныгайтуына, татар һәм рус теле тигез хокуклы булуларына зур йогынты ясый.
Документ машиналы язу ысулын кулланып әзерләнде, текст ТССР Югары Советы Рәисе М.Ш. Шәймиев үз кулы куелган имзасы белән раслана.
Документ документның төп нөсхә икәнлеге критерийлары буенча бердәнбер, мәдәни, тарихи, хокукый, сәяси яклардан әһәмиятле дип билгеләнә.
(16177 Pelzer
(16177 Pelzer — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AR127» саналган.
Казалино (Фрозиноне)
Казалино — Италиянең Лацио төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Авантисвами Гыйбадәтханәсе
Аванти Свами Гыйбадәтханәсе Җамму һәм Кәшмир Һиндстан территориясендәге Һинд дине гыйбадәтханәсе. Ике гыйбадәтханә булган, һәрберсе Шива һәм Вишну өчен. Гыйбадәтханәләр патша Аванти Варман тарафыннан Җһелум елгасы буйларында 9-ынчы гасырда төзелгән булган. Гыйбадәтханәләр Җир тетрәү тарафыннан җимерелгән булган һәм урын Һиндстанның Археологик Тикшерүе тарафыннан тәэмин ителә.
Казалино (Фрозиноне)
Географиясе
Казалино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Үзәк Апеннин тауларыннан көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чендеби
Чендеби (Chendebi ) — Бутан дәүләтенең Тронгса дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 846 метр биеклектә 27.45°N, -90.33333°W координаталы буенча урнашкан.
Искәрмәләр
Chendebi Чендеби
Репаблик (Канзас)
Репаблик  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Репаблик шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(16178) 2000 AT127
(16178) 2000 AT127 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AT127» саналган.
Рока-Салис
Рока-Салис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Черниця (Вроцлавский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ламот-Фенелон
Ламот-Фенелон — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Дудино (Киров өлкәсе)
Дудино (Дудино) — Киров өлкәсенең Кирово-Чепецк районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Рокур (Мёрт һәм Мозель)
Рокур (Raucourt) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 5,06 км².
Ла-Ферте-Вильней
Ла-Ферте-Вильней — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Карамустафа (Гүмүшхане)
Карамустафа (Karamustafa) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Гүмүшхане иле Гүмүшхане илчесенә караган бер авыл (köy).
(8714) 1995 OT
(8714) 1995 OT — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 24 июлендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 OT» саналган.
Целестинув (Зволенский повяты)
Целестинув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Иске Пенәгәр
Иске Пенәгәр (Старый Пинигерь) — Киров өлкәсенең Нократ Аланы районындагы татар авылы, Иске Пенәгәр авыл җирлеге үзәге.
Халык саны — 1162 кеше (2010).
Почта индексы — 612955, ОКАТО коды — 33210826001.
География
Авыл Татарстан белән чиге янында, Кукмарадан 1 километр төньяктарак урнаша.
Демография
Халык саны динамикасы:
Милли состав (2002): татарлар.
Өчкүл
Өчкүл — Татарстан Республикасының Спаск районындагы авыл.
Толокс
Толокс — Испаниянең Малага провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Өчкүл
Почта индексы — 422846.
Толокс
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өчкүл
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
HD174646
HD174646 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Семисль
Семисль — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Прери-Фарм (шәһәр, Висконсин)
Прери-Фарм  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Маһмудие (Дурсунбей)
Маһмудие (Mahmudiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Дурсунбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ак юл (журнал, 1913)
Тарих
Беренче саны 1913 елның 15 апрелендә, Казанда басыла. Балалар һәм яшүсмерләр өчен «Ак юл» журналы айга ике тапкыр чыга, барлыгы 74 номер дөнья күрде. Аңлаешлы җиңел теле, бай эчтәлеге һәм яхшы техникасы буенча, шул заман матбугатында күренекле урын биләгән. Аның эшендә яңа таныла башлаган яшь язучылар катнаша. Иң актив катнашучыларга исә Габделбари Баттал, Фәхрелислам Агиев, Фатих Сәйфи-Казанлы, Садри Җәлал, Г.Рәфикый, Хөсни Кәрим, Шәһит Әхмәдиев, Г.Шәрәф, И.Биккол, Нәкый Исәнбәт, Х.Әбелхан, Сәгыйть Сүнчәләй, Зыя Ярмәки, Шәйхулла Алкин һ.б. кертергә мөмкин.
Журнал беренче бөтендөнья сугышы вакытында финанс кыенлыклары аркасында, 1916 елның 22 гыйнварында, 74 нче саны чыгып туктала.
Нашире һәм мөхәрире Фәхрелислам Агиев була.
Борошешть (Вилча)
Борошешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Холбока
Холбока — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мардзвин
Мардзвин (Мардзвін ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.
Баршонг
Баршонг (Barshong ) — Бутан дәүләтенең Тхимпху дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 3 854 метр биеклектә 27.7°N, -89.55°W координаталы буенча урнашкан.
Искәрмәләр
Barshong Баршонг
Рутковице (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Рутковице  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Арлиңтон (Вашингтон)
Арлингтон (Arlington) — АКШның Вашингтон штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
19 нчы йөз азагында нигезләнә.
Географик таралышлары
Арлингтон шәһәренең урнашкан урыны 48.18111°N, -122.13889°W.
Климат
Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: (Csb).
Уртача еллык һава температурасы 4.5 °C.
Зур Порывай
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Багамалар
Багамалар, Баһамалар – Төньяк Америкада урнашкан дәүләт.
Тарих
Баһамаларның төп халкы индейләр булган. 1492 елда Х. Колумб экспедициясе Яңа Дөньяга барып җитеп, архипелагның көнчыгыш утрауларыннан берсенә төшкән һәм аңа Сан-Сальвадор исемен кушкан. Баһама индейләренең язмышы фаҗигале булган: испаннар аларның хемәтен Кубада һәм Һаитидә руда чыганакларында кулланганнар. Инглизләр утрауны басып алганда (1629) бу җирдә халык булмаган. 1782 елда Баһамалар янә испаннар тарафыннан басып алынган, әмма 1783 елда ул Англиягә колониясенә әйләнде. 17—18 гасырларда күп кенә инглизләр коллары белән бергә бу җиргә күчеп килгәннәр һәм плантация хуҗалыгын үстерә башлаганнар. Икенч бөтендөнья сугышыннан соң утрауларга туристлар ябырылып килә башлаган, 1964 елда Бөекбритания Баһамаларга эчке мөстәкыйльлек бирегә мәҗбүр булган. 1973 елдан — бәйсез дәүләт.
(16179) 2000 AL134
(16179) 2000 AL134 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Багамалар
Икътисад
Тулаем эчке продуктта авыл хуҗалыгы 2.1%, сәнәгать 7.1%, хезмәт күрсәтү тармагы 90.8%ны тәшкил итә. 2012 елгы мәгълүматларына күрә, Баһама утраулары экспорты 790 миллион долларын тәшкил итә ; төп партнерлар: Сингапур — 23.7%, АКШ — 19.5%, Доминикан Республикасы — 13.4%, Эквадор —  9.8%, Канада — 5.4%, Гватемала — 4.4%. Төп экспорт таварлары — минирәл мәхсулатлар һәм тоз, хайваннардан хасил булган азыклар, ром, химикатлар, җиләк-җимешләр һәм яшелчәләр.
(16179) 2000 AL134
Тарихы
2000 елның 4 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AL134» саналган.
Багамалар
Икътисад
Баһама утраулары экспорты 2.882 миллиард долларын тәшкил итә ; төп партнелар: АКШ — 29.9%, Һиндстан — 20.1%, Сингапур — 8.7%, Көньяк Корея — 6.7%, Кытай — 5.0%, Колумбия — 4.3%, Канада — 4.2% . Төп импорт таварлары — машиналар, транспорт васитәләре, сәнәгый таварлар, химикатлар, минирәл ягулык; азык-төлек, тере хайваннар.
Әфлисүн, банан, ананас, манго, помидор, кыяр, шикәркамыш, сизәл җитештерелә. Сарык, МЭТ, кәҗә, дуңгыз, өй кошлары асрала. Балык һ.б. диңгез җанварлары тотыла. Икътисади актив халкының яртысыннан күбрәге түристләргә хезмәт күрсәтү белән шөгыльләнә. Зур Баһама утравындагы нефть эшкәртү заводы елга 25 млн. тонна нефтьне эшкәртә. Баһама импортының 85%ны чи нефть тәшкил итсә, экспортының 90% нефть мәхсулатларыннан гыйбарәт. Баһамаларда цемент һәм азык-төлек сәнәгате кярханәләре бар. Төп диңгез порты — Нассау.
Диннәр
1973 елда бәйсезлек алган Багам утраулары Конституциясе дин иреген күздә тота һәм инану билгесе буенча дискриминацияне тыя, гәрчә Конституциянең преамбуласында «христиан кыйммәтләре» искә алынса да, рәсми дәүләт дине юк, һәм, кагыйдә буларак, илдә дини инануларны ирекле тоту өчен шартлар бар. Илдә иң таралган дин тарафдарлары (ил халкының 92 % ы) – христианнар (зур күпчелеге (ил халкының 70 % ы) протестантлар, ил халкының 30 % ы баптистлар һ. б. христианнар). Илдә шулай ук аз санлы Ислам (340 кеше), Бәһаи, Яһүд дине, Һинд дине (428 кеше, 2010 елга ) җәмгыятьләре оешкан.
Ак чәчәкләр (әсәр)
Тарихы
Роман беренче тапкыр «Казан утлары» журналының 1965 елгы 11 санында басыла. Аннары Татарстан китап нәшриятында аерым китап булып дөнья күрә. 1989 елда 100 меңлек тираж белән басылып чыга. Соңгы тапкыр 2019 елда өч мең данәдә басыла.
Габрахман Әпсәләмовка 1965 елда инфаркт кичереп, бик күп тапкырлар шифаханәдә ятырга туры килә. «Ак чәчәкләр» романы авторның больницада авырып ятканда күргәннәренә нигезләнеп языла.
Ванцер
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черниця (Свидницкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Роки-Гонзалис
Роки-Гонзалис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
III Морат
III Морат (, —, ) — ,.
Целестинув (Отвоцкий повяты)
Целестинув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ла-Фрамбуазьер
Ла-Фрамбуазьер — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Алманор (Калифорния)
Алманор  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Алманор халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8715) 1995 OX1
(8715) 1995 OX1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 26 июлендә Ё. Симидзу, Т. Урата тарафыннан Нати-Кацуура обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 OX1» саналган.
Илзат Әхмәтов
Илзат Әхмәтев (Ильзат Тоглок уулу Ахметов,, — , ) — Россия/Кыргызстан һөнәри футболчысы (ярымсакчы).
Торрокс
Торрокс — Испаниянең Малага провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Балгат (Чанкая)
Балгат (Balgat) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Чанкая илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Семпольно-Велике
Семпольно-Велике — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Роладор
Роладор — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Дотананг
Дотананг (Dotanang ) — Бутан дәүләтенең Тхимпху дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 2 673 метр биеклектә 27.58333°N, -89.63333°W координаталы буенча урнашкан.
Маркавичы (Гомельский районы)
Маркавичы  (Маркавічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Гомельский районында урнашкан авыл.
Казалино (Җенова)
Казалино — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казалино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(16180) Рапопорт
(16180) Рапопорт — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 4 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AZ136» саналган.
Ричмонд (Канзас)
Ричмонд  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ричмонд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черниця (Эленёгурский повяты)
Черниця  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Целеховизна
Целеховизна — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
IV Морат
IV Морат (, —, ) — ,.
Преск-Айл (Висконсин)
Преск-Айл  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Рутково (Щиценский повяты)
Рутково  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Карасу (Өял кушылдыгы)
Карасу – Россия территориясеннән ага торган елга. Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Өял елгасының сул ярыннан 166 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 23 км.
Рутково (Щиценский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Карасу (Өял кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Өял елгасы. Кече елга бассейны – Тубыл, елга бассейны – Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Маһмудие (Кепсут)
Маһмудие (Mahmudiye) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Кепсут илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ла-Шапель-д'Оненвиль
Ла-Шапель-д'Оненвиль — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Ванцлебен
Ванцлебен (Wanzleben) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ромен (Мёрт һәм Мозель)
Ромен (Romain) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,15 км².
I Мостафа
I Мостафа (, —, ) — ,.
Холда
Холда — Румыниянең Сучава жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Роландия
Роландия — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Борошешть (Ясси)
Борошешть — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карамустафалар (Шапхане)
Карамустафалар (Karamustafalar) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Шапхане илчесенә караган бер авыл (köy).
Илдар Әхмәтҗанов
Илдар Раушан улы Әхмәтҗанов (1983 елның 25 ноябр е, ) — РФПЛның 24 матчында 2 туп керткән Россия футболчысы (ярымсакчы). Тренер.
Тормыш юлы
Илдар Әхмәтҗанов 1983 елның 25 ноябрендә Түбән Камада туа. Түбән Кама спорт мәктәбендә тәрбияләнүче (беренче тренеры — В. А. Туктаров). «Нефтехимик» (Түбән Кама, 2000—2001, 2003—2005), «Спартак» (Щелково, 2002) командалары өчен чыгыш ясаган. 2005 елның августыннан 2008 елның июленә кадәр Пермьнең «Амкар» командасы өчен уйнаган. 2008 елның җәендә «Амкар» ның элеккеге тренеры Сергей Оборин үтенече буенча Новосибирск «Сибирь»ына күчә. 2009 елның мартында «Сибирь» белән контракт өзә.
2010 ел башында «Кубань»га карашка китә, команданың беренче сезон алды җыелышында катнаша, аның нәтиҗәләре буенча клуб җитәкчелеге Әхмәтҗанов белән контракт төзү турында Карар кабул итә, бу хакта 4 февральдә хәбәр ителә.
1 июньдә «Кубань» составында, Брянск «Динамо»сына каршы беренчелекнең 13 нче турының күчмә матчының 90 нчы минутында алмашуга чышып дебют ясый. «Кубань» өчен лигада барлыгы 7 матч һәм Россия Кубогында 1 очрашу уздыра. 13 июльдә Әхмәтҗановның китүе турында да хәбәр ителә, чөнки ярты елга исәпләнгән килешү тәмамлана. Карьерасын Чаллы «КАМАЗ»ында дәвам итә. «КАМАЗ» белән 2,5 елга контрактка кул куя. 30 июльдә «Волгарь-Газпром» клубына каршы беренчелекнең 21 нче турының күчмә матчында дебют ясый. 2014 елда имгәнү аркасында «КАМАЗ» да уенны тамамлый. 2015 елда Ырынбурның «Газовиг» составында ФНЛ Кубогында чыгыш ясый.
2017 елның гыйнварыннан «КАМАЗ»ның тренерлар штабында: тренер, өлкән тренер, физик әзерлек буенча тренер. 2020 елның 15 октябрендә, Михаил Белов отставкага киткәннән соң, баш тренер вазифаларын башкаручы итеп билгеләнә. Ноябрьдә баш тренер итеп раслана.
Россиянең яшүсмерләр һәм яшьләр җыелма командалары өчен чыгыш ясаган.
Тоталан
Тоталан — Испаниянең Малага провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Өч нарат
Өч нарат — Татарстан Республикасының Саба районындагы авыл.
Йувак
Йувак (Yuwak ) — Бутан дәүләтенең Тхимпху дзонгхагында урнашкан авыл.
Географиясе
Авыл Гималай таулары битендә, диңгез дәрәҗәсе өстеннән 1 391 метр биеклектә 27.51667°N, -89.86667°W координаталы буенча урнашкан.
Зур Просница
Зур Просница — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Нократ елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 72 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD174653
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Томаш (Кихть кушылдыгы)
Томаш  — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Кихть елгасының сул ярына тамагыннан 42 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кубен күле һәм Сухона елгасы башыннан Кубен гидротөененә кадәр. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бәрле (Зөя кушылдыгы)
Бәрле (рус. Бирля) — Татарстан Республикасы Кайбыч районы аша ага торган елгаларның берсе. Елга башы Зур Подберезье авылыннан 3 км көньяктарак, тамагы Борындык авылыннан 2 км төньяктарак.
(8716) Гинестра
(8716) Гинестра — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Бәрле (Зөя кушылдыгы)
Озынлыгы — 48 км. Бассейн мәйданы — 385 км².
(8716) Гинестра
Тарихы
1995 елның 23 сентябрендә Винченцо Казулли тарафыннан Коллеверде ди Гвидония обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 SB2» саналган.
Бәрле (Зөя кушылдыгы)
Елганың уртача киңлеге 8-10 метр булса, тирәнлеге — якынча бары 0,5-1 метр чамасы гына, агым тизлеге — 0,2 — 0,3 м/с. Бәрле арысы 12 кушылдыкка ия. Елга аз сулы булганлыктан хуҗалык эшләрендә кулланылмый диярлек.
Этимология
Исеме "бүре" һәм "иле" сүзләренең кушылуыннан яки фин-угырчадан "берлинга" — колмак дигәннән килеп чыккан.
Географик мәгълүмәт
Кайбыч районы аша агып, Борындык авылы янында Зөя елгасына коя. Елганың башы Зур Подберезье авылыннан көньяктарак урнашкан. Бәрле елгасының 2 дән алып 17 км га кадәр озынлыктагы 12 кушылдыгы бар, иң зурысы — Бәрле елгасы (уң кушылдык). Гомуми минеральләшүе язын 100-200 мг/л, кышын һәм җәен 500-600 мг/л. Бәрле бассейнында гомуми күләме 2 млн. м³ булган 3 буа бар. Су ресурслары сугару өчен кулланыла. Корноухово авылыннан Иске Чәчкаб авылына кадәрге участокта елга Кайбыч аучылык тыюлыгы территориясеннән ага.
Хунгарикум
Хунгарикум исемлегенә кергән әйберләр венгрларның көнкүрешенә, йолаларына һәм мәдәниятенә бәйле һәм Венгриянең милли үзенчәлеген тәшкил итәләр. Хунгарикум төшенчәсе киң мәгънәдә бөтен венгрлар белән бәйле әйберләрне, кайчакта хәтта күренекле венгрларны, аларның казанышларын һәм алар уйлап чыгарган әйберләрне дә аңлата. Венгр теле үзе үк хунгарикум булып тора.
Егорово (Киров өлкәсе)
Егорово (Егорово) — Киров өлкәсенең Көлмез районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
II Мостафа
II Мостафа (, —, ) — ,.
Целеюв (Мазовия воеводалыгы)
Целеюв  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Руцево (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Руцево  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казалино (Павия)
Казалино — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Черньчице (Вроцлавский повяты)
Черньчице  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Роланти
Роланти — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(16181) 2000 AC137
Тарихы
2000 елның 4 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AC137» саналган.
Назлы Эджевит
Фатма Назлы Эджевит (4 гыйнвар 1900 ел — 14 август 1985 ел; Төркия) — педагог һәм рәссам-реалист. Төркия премьер-министры Бюлент Эджевитның әнисе.
Балдызы (Пасинлер)
Балдызы (Baldızı) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Пасинлер илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Назлы Эджевит
Яшлеге
Фатма Назлы 1900 елның 4 гыйнварында шушы чорда Госман империясенең башкаласы Истанбулда туган. Әтисе ягыннан ата-бабалары хәрби булган, әтисе — Әмин Сарут полковник, ә әнисе ягыннан бабасы Кират Паша — Госман солтаны ярдамчесе.
1915 елда кызлар өчен Шапа педагогия мәктәбен тәмамлаганнан соң, беренче төрек рәссам хатын-кызы Миһри Мүшфик Ханым киңәше буенча сынлы сәнгать белән шөгелләнергә карар итә.
1915—1922 елларда кызлар өчен Нәфис сәнгать мәктәбендә укый Сәнгать мәктәбе өчен чыгарылышы имтиханнары төрек бәйсезлеге сугышы аркасында гамәлдән чыгарылганга күрә, ул укытучы сертификатын ала.
Назлы кызлар өчен Бешикташ урта мәктәбендә рәсем укытучысы булып эшли башлый. Соңрак әти-әнисенә эйәреп, Кастамон һәм Кече Азияга китә һәм 25 елга рәссам карьерасын туктата. Элек ул Кастамонда, шуннан — Болуда һәм Измиттә укыта.
1924 елда кияүгә чыга һәм Әнкарага күченә. Бер елдан Бюлент исемле ул таба, ул ары сәяси партиянең лидеры була, аннары тагын дүрт тапкыр Төркиянең премьер-министры була. Эджевит укытучыларның музыка мәктәбендә рәсем укытучысы булып эшли, ары бу мәктәп Хаджеттепе Университетының Әнкара дәүләт консерваториясе булып китә. Моннан тыш, ул Истанбулда югары мәктәптә укыта. Укытучы карьерасы 19 ел дәвам итә.
Иҗади эшмәкәрлеге
Эджевит сынлы сәнгатькә 1947 елда кайта. Студент елларында ук үз эшләрен Галатасарай күргәзмәгә куя һәм 1947 елдан соң тагын да күргәзмәләргә куя башлый. Шулай ук аның шәхси күргәзмәләрен дә үткәрә.
Аның эшләре реализм һәм импрессионизм стилләрнең симбиозынан гыйбарәт: Назлы «Нәфис сәнгатьләр берләшмәсе» йогынтысын кичерә, шулай ук күпмедер вакыт аның рәисе булып тора. Аның стиле 1930 еллардагы төрек рәссамнарының стилен хәтерләтә. Аның матур зәвыгы ис киткес була. 1947 елдан соң башлыча ул күренеш картиналарында импрессионизм стиленең йомшак һәм матур хисләрен донъяга гадел реалистик карашлар белән берләштереп, пейзажлар һәм натюрмортлар яза.
Аның импрессионизмы Төркиянең хәрби рәссамнары традицияләренә нигезләнгән. 1948 елдан 1975 елга кадәр Эджевит үз эшләрен сәнгатьләрнең һәм скульптураларның Дәүләт күргәзмәсенә куя. Ул май, акварель, күмер һәм акбур белән эшли. 1975 елда, 75 яшендә, Истанбул археология музее дирекциясенең медаленә лаек була.
Билгеле әсәрләре
2000 елның апрелендә Истанбулда узган аукционда Назлы Эджевитның «Бебек» картинасы коллекционерга шул чактагы акча белән 12 миллиард төрек лирасына сатыла.