cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Прага мәчете
Тарих
Прагада 1989 елда беренче мәртәбә күмәк рәвештә намаз уку оештырыла. Моның өчен төрле биналар арендага алына. Җомга намазларын уку Мисырның Прагадагы илчелегенең сыйныф бүлмәсендә башкарыла. Аннан мөселман студентлар күп булган университет тулай торагына күчә. 1992 елда студентларның ислам берлеге, соңрак Ислам фонды оеша. 1993 елда арендага алган бинада гыйбадәтханә оештырыла. 1996 елда Ислам фонды ике катлы бинасы булган җир кишәрлеге сатып ала. Бина өч катлы итеп яңадан корыла. Үзгәртеп кору 1999 елның язында тәмамлана. 1999 елның 7 маенда яңа Ислам үзәгендә (Прага мәчете, Кара күпер янындагы мәчет, Mešita u Černého mostu) беренче җомга намазы укыла. 2001 елдан мәчетнең имамы — мисырлы Кәрам әл-Бәдәви (Karam al-Badawi). Соңрак аны Йәмәннән килгән Әхмәд әл-Хәдими (Ahmad al-Khadhmi), боснияле Әмир Омич (Emir Omič) алыштыра. Прагада Чехиядә яшәүче мөселманнарның күпчелеге яши. Җомга намазына бирегә даими рәвештә 700 гә якын мөселман килә, ә башка шәһәрләрдә алар берничә тапкыр азрак җыела.
Кыбрыс (Шаһинбей)
Кыбрыс (Kıbrıs) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ла-Рокет-сюр-Вар
Ла-Рокет-сюр-Вар (La Roquette-sur-Var) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,99 км².
Окулице (Түбән Силезия воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Татар Чодраялы
Татар Чодраялы яки Комыгырҗа (Тат-Чодыраял, Тат-Чодраял) — Мари Илнең Морке районында урнашкан авыл.
Подвисоке (Люблин воеводалыгы)
Подвисоке  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эль-Пераль
Эль-Пераль — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сан-Димас (Калифорния)
Сан-Димас  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сан-Димас шәһәре  елда нигезләнгән.
Курухтал
Курухтал — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Кума елгасының сул ярына тамагыннан 430 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мосамедис
Мосамедис — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Гояс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Вустер (Висконсин)
Вустер  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кавана (Венеция)
Кавана — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Кавана Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Торынтаеш (елга)
Торынтаеш — Корсак елгасы (Дим бас.) кушылдыгы. Башкортстанның Әлшәй районы биләмәләрендә ага. Елга  Корсак елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
IC 514
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
(15293) 1991 VO3
(15293) 1991 VO3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 4 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VO3» саналган.
Булендорф
Булендорф (Buhlendorf) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Бувьер
Бувьер — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
(7852) Itsukushima
Тарихы
1960 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «7604 P-L» саналган.
Кшиве (Олецкий повяты)
Кшиве  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белушешть (Ясси)
Белушешть — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сергей Егоров (1899)
Сергей Егоров (Сергей Пөтр улы Егоров,, — , ) — СССР геологы, «Татнефтегазразведка» трестының геология бүлеге башлыгы (1947-1965), Сталин премиясе лауреаты (1950).
Падун Верхний
Падун Верхний — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Юргамыш елгасының сул ярыннан 54 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Залещице
Залещице — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Урсень
Урсень — Румыниянең Тимиш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Веснегово
Веснегово (Веснегово) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Фресно
Фресно — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Фресно шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бюсьер-Дюнуаз
Бюсьер-Дюнуаз — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Подгай (Люблин воеводалыгы)
Подгай  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вялики Бокав
Вялики Бокав (Вялікі Бокаў ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Мазырский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Капаау (Гавай)
Капаау  — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Капаау халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Елена Шанина
Елена Шанина (Елена Юри улы Шанина,, — , ) — СССР һәм РФ кино һәм театр актеры, РСФСРның атказанган әртисе, РФның халык әртисе (1997).
Эль-Пикасо
Эль-Пикасо — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Ла-Рокетт-сюр-Сьянь
Географиясе
Коммуна мәйданы — 6,31 км².
Соколув (Прушковский повяты)
Соколув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD158295
HD158295 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Мостардас
Мостардас — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
HD158295
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ататүрк (Ердек)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Ердек илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кыбрыслар (Козан)
Кыбрыслар (Kıbrıslar) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Козан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бульк
Бульк — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
IC 515
IC 515 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Окшешин (Түбән Силезия воеводалыгы)
Окшешин  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санд-Сити (Калифорния)
Тарихы
Санд-Сити шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олег Ерастов
Олег Ерастов (Олег Александр улы Ерастов,, — , ) — СССР химигы, химия фәннәре докторы (1975), РФА КФҮнең А.Е. Арбузов исемендәге Органик һәм физик химия институтында азотлы кушылмалар тәҗрибәханәсе мөдире.
Сәкраменто
Сәкраменто (Sacramento) — АКШ шәһәре, Калифорния штатының административ үзәге.
Тарих
1839 да нигезләнә, 1854 тән - Калифорния башкаласы.
Кшивець (Браневский повяты)
Кшивець  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Төлгез
Төлгез — Башкортстанның Аскын районы биләмәләрендә агучы кече елга. Көтмәс елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км. Җәен нык кибә.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Косякова (Алапай шәһәр бүлгесе)
Косякова (Косякова) — Свердловск өлкәсенең Алапай муниципаль берәмлеге составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (97%).
Иске Варваринка
Почта индексы — 423294.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Бюне (Гарцфорланд)
Бюне (Bühne) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Белфир
Белфир — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Виктор Ерин
Виктор Ерин (Виктор Фөдор улы Ерин,, — , ) — дәүләт эшлеклесе, РСФСР (1991), СССР (1991-1992) эчке эшләр министрының беренче урынбасары, РФ эчке эшләр министры (1992-1995), РФ тышкы разведка хезмәте директоры урынбасары (1995-2000).
(7853) Confucius
(7853) Confucius — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1973 елның 29 сентябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2086 T-2» саналган.
Гьюетт (Висконсин)
Гьюетт  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Паозер
Зур Паозер — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Шанга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Бюсьер-Нувель
Бюсьер-Нувель — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Зур Паозер
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(15294) Underwood
(15294) Underwood — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 7 ноябрендә Кэролин Шумейкер, Дэвид Леви тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VD5» саналган.
Подгайце (Люблин воеводалыгы)
Подгайце  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Соколувек (Воломинский повяты)
Соколувек  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Подгайце (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ландина
Ландина — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Кума елгасының уң ярына тамагыннан 160 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 53 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Залом (Валецкий повяты)
Залом  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Вялики Бор (Светлагорский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кавана (Алесандрия)
Кавана — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Эль-Посуэло
Эль-Посуэло — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мотука
Мотука — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бур-де-Пеаж
Бур-де-Пеаж — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Ла-Трините (Диңгез буе Альплары)
Ла-Трините (La Trinité) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 14,90 км².
Окшешице
Окшешице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Степная (елга)
Степная — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы №501 Долгое күле урнашкан. Елга озынлыгы 27 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Степная (река)
Урсерешть
Урсерешть — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Меса (АКШ)
Меса (Mesa) — АКШның Аризона штатында урнашкан шәһәр.
Тарих
1878 дә нигезләнә.
Всеволод Ершов
Всеволод Ершов (Всеволод Пөтр улы Ершов,, — , ) — СССР һәм РФ журналисты, документаль фильмнар сценарийләре авторы, күзәтче.
Капалуа (Гавай)
Капалуа  — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Нуж-Ключ
Нуж-Ключ (Нуж-Ключ, Нуж-Ключ) — Мари Илнең Морке районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (81,2%), руслар (17%).
Капалуа (Гавай)
Географиясе
Капалуа халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
IC 516
IC 516 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Эдди (округ, Төньяк Дакота)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1885 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1668 / 1632 км² тәшкил итә.
Белцата (Арджеш)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Буко
Буко (Buko) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Подгайчики
Подгайчики — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ефрем (Ефремов)
Ефрем (Михаил Иван улы Ефремов,, — , ) — праваслау дин эшлеклесе, Яраң епискобы (1932-1934), Саранск епискобы (1936-1937), Курск һәм Обоянь епискобы (1937-1941).
Соколувек (Цехановский повяты)
Соколувек  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(15295) Tante Riek
(15295) Tante Riek — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 4 ноябрендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VA9» саналган.
Ататүрк (Кареси)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Кареси илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
HD158336
HD158336 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Кыванчлы (Сиверек)
Кыванчлы (Kıvançlı) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Сиверек илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кшивець (Илавский повяты)
Кшивець  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Макар Евсевьев
Макар Евсевьев (Макар Евсеви улы Евсевьев,, — , ) — мордва (эрзә) галиме, язучы, мәгърифәтче, профессор (1921), коллегия киңәшчесе.
Биографиясе
1864 елның 18 (30) гыйнварында Казан губернасы Буа өязе Кече Кармалы авылында крестьяннар гаиләсендә туган.
Шераут башлангыч училищесын тәмамлый (1876), Казанда башка милләтле укытучылар семинариясен (1883), Казан университетының тарих-филология факультетын тәмамлый (1892). Н. И. Ильминский һәм Н. А. Бобровниковның укучысы.
1892 елда Казан семинариясе янында Мордва башлангыч училищесының әзерлек класслары укытучысы һәм остазы булып эшли. 1919 елда кулга алына, РСФСР халык комиссариаты үтенеч белән азат ителә.
1920 елларда — бүлек мөдире, Казан крайны күнегү музеенда тикшеренүче. Мокша һәм эрзя этнографиясен һәм тарихын, бер вакытта Казан югары һәм урта уку йортларында мокша, эрзя телләреннән укыта. (Көнчыгыш академиясе Көнчыгыш педагогия институты, Казан педагогия университетына һ. б.). 1920 елда Мәскәүдә мордва укытучылар курсын (1926—1928), Казанда башлангыч 3 еллык курсларда, Түбән Новгород, Самар, Саранск, Сарытау, Сембер калаларында кыска вакытлы курслар оештыра.
(7854) Laotse
(7854) Laotse — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 17 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1076 T-3» саналган.
Макар Евсевьев
Биографиясе
Евсевьев — беренче галим-энциклопедист, мокша һәм эрзя халыкларының мәгърифәтчесе. Ул рус-мордва бәйләнешенә башлангыч сала. Ф. Батюшков, А. А. Шахматов, Д. В. Бубрих, этнографлар Н. Ф. Катанов, И. Н. Смирнов, Б. Ф. Адлер, методист һәм педагоглар Н. А. Бобровников. В. Никольский, И. С. Михеев, фин галиме Х. Паасонен, А. Гейкель һ. б. белән хезмәттәшлек итә.
Евсевьев исеме белән милли үзаң һәм мордва язуы үсешендә яңа чор бәйле. Гади сөйләш телен күнегү нигезендә «Мордва җанлы халык теле өлгеләрен» булдыра, мокша (1892) һәм эрзә (1897) телендә беренче әлифбалар яза һәм эрзәләр өчен беренче «Тундын чи» — «Язгы көн» совет әлифбасының автордашы була. «Мордва грамматикасының нигезләре», «Эрзянь-рузь вальс» («Эрзянско-русский словарь», М., 1931) монографияләрендә (1928) эрзя һәм мокша телләрен өйрәнүгә бердәм карашны тормышка ашыра. Евсевьев тәрҗемәчелек эшмәкәрлеге белән шөгыльләнә: тап ул 10 нан күчү дини кагыйдәләрне күнегү буенча һәм уку китапларын тәрҗемә итә.
Ул җыйган 500-ләп мокша һәм эрзәләрнең киемнәре, биләүчеләре, көнкүреш һәм башка әйберләре Мәскәү, С.-Петербург, Казан, Саранск, Гамбург, Париж, Хельсинки калалларның үзәк музейларында саклана.
Хәтер
Макар Евсевьевич Евсевьев исеме бирелә:
Мордва дәүләт педагогия институтында ел саен «Евсевьев укулары» фәнни-гамәли конференциясе үтә
Вялики Бор (Хойницкий районы)
Вялики Бор  (Вялікі Бор ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Хойницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Төпәргос
Төпәргос (Тупяргас) — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга  Бетеря елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Залом (Голенёвский повяты)
Залом  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бюсьер-Сен-Жорж
Бюсьер-Сен-Жорж — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Муана
Муана — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Гагарино (Киров өлкәсе)
Гагарино (Гагарино) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Ефрем (Хвостов)
Ефрем (Ефрем Хвостов,, — , ) — праваслау дин эшлеклесе, Казан һәм Зөя митрополиты (1606-1613), Рәсәй патриархы вазыйфаларын башкаручы (1612-1613).
Сан-Карлос (Калифорния)
Тарихы
Сан-Карлос шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Утяк
Утяк — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тубыл елгасының уң ярыннан 742 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 29 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кавана-Таранко (Савона)
Кавана-Таранко — Италиянең Лигурия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Кавана-Таранко Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Эль-Провенсио
Эль-Провенсио — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гьюз (Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Олджиховице-Клодзьки
Олджиховице-Клодзьки — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белцата (Бакеу)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
IC 517
IC 517 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Камберага (Рефахие)
Камберага (Kamberağa) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзинҗан иле Рефахие илчесенә караган бер авыл (köy).
Иске Ялан (Әлмәт районы)
Иске Ялан — Татарстан Республикасының Әлмәт районындагы авыл.
Почта индексы — 423412.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Ла-Тур (Диңгез буе Альплары)
Ла-Тур (La Tour) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 36,70 км².
Подгуж (Люблин воеводалыгы)
Подгуж  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Кшивинске (Венгожевский повяты)
Кшивинске  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сокольник (Мазовия воеводалыгы)
Сокольник  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(15296) Tantetruus
(15296) Tantetruus — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 2 гыйнварында Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 AS2» саналган.
Ирина Кривко
Ирина Валерьевна Кривко (Ірына Валер’еўна Крыўко; 1991 елның 30 июле, Сенно, Витебск өлкәсе, Беларус ССР, ССРБ) — Беларусия биатлончысы, эстафетада 2018 елгы Олимпия чемпионы.
Тормыш юлы
Ирина Кривко Витебск өлкәсенең Сенно шәһәрендә туа. Бишенче сыйныфта укыганда, физкультура укытучысы, элекке биатлончы Валентина Гордецкая аңа игътибар иткәч, спорт мәктәбе тренеры Валерий Михайлович Лекторовка күрсәтә. Энесе Виктор шулай ук биатлончы була. 2018 елда Беларусия җыелма командасы сервисчысы Артем Лещенкога кияүгә чыга.
Карьера
Халыкара ярышларда 2009 елда Канаданың Кенмор шәһәрендә узган яшьүсмерләр арасында дөнья чемпионатында дебют ясый. Анда беренче шәхси узышта Канада биатлончысы Йолен Оддуга 10 секунд оттырып, дүртенче урынны ала, спринтта — 14 нче һәм пасьютта сигезенче була. Кривко Неля Никалаева һәм Дарья Нестерчик белән бергә эстафетада икенче урынны алып, Россия кызларына оттырып, беренче медален яулый. 2010 елда Швециянең Турсбю шәһәрендә узган яшьүсмерләр арасында дөнья чемпионатында Кривко шәхси узышта бишенче була, спринтта, Польшадан Монике Хойнишка гына оттырып, дүртенче, пасьютада — җиденче, ә эстафетада Диана Москаленко һәм Дарья Нестерчик белән бергә бакыр медаль яулый. Тиздән Эстониянең Отепа шәһәрендәге Техванди спорт үзәгендә Европа ачык чемпионатында чыгыш ясый, һәм шәхси узышта 18 нче, спринтта 15 нче, пасьютада 17 нче, катнаш эстафетада Алла Талкач, Александр Мингалев һәм Артем Лещенко белән бергә бишенче була.
2011 нче елда Чехияның Нове Место-на-Мораведа яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатыда Кривко спринтта 12 нче, пасьютта 20 нче һәм шәхси ярышта 14нче була. Эстафетада Динара Алимбекова һәм Дарья Нестерчик белән бергә 11 нче була. Тиздән Италиянең Валь-Риданна үзәнендә урнашкан Массерия урынында (Рачинес коммунасы) узган Европа ачык чемпионатында шәхси ярышта 9 нчы, спринтта 11 нче, пасьютта 8 нче булган. Дарья Нестерчик, Алексей Абромчик һәм Александр Дорожко белән катнаш эстафетада беренче медален яулый.
2011/2012 сезонын IBU Кубогы этапларында чыгышлары белән башлый. Әмма Италиянең Валь-Риданне шәһәрендә икенче этапта гына чыгыш ясап, Австрия Хохфильценында узган дөнья Кубогы этапларында дебют ясый. Спринтта 46 нчы урынны ала, киләсе куу узышы ярышында, 40 нчы урынны алып, дөнья Кубогы этапларында беренче очколар җыя.
2012 елгы яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатында спринтта лидерлардан 1:37 исәбе белән артта калып 20 нче килә, куу узышында Ольга Галичка бары тик 11 секундка гына оттырып 3 нче килә.
Дөнья чемпионатында 2012 елда дебют ясый — шәхси ярышта старт алып, финишка килеп җитә алмый.
2017/2018 сезонында Ансидагы Дөнья кубогы этабында масс-стартта икенче була. Шулай ук 2018 елгы Олимпиадада «алтын» эстафета составында була, шуның өчен «Шәхси батырлык өчен» ордены белән бүләкләнә.
Зур Парюг
Зур Парюг — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вохма елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 55 км.
Бюльстринген
Бюльстринген (Bülstringen) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Парюг
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Музамбинью
Музамбинью — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Урсею
Урсею — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каполеи (Гавай)
Географиясе
Каполеи халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вальер (Крёз)
Вальер — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Николай Ефремов
Николай Ефремов (Николай Прокопий улы Ефремов,, — , ) — сәүдәгәр, дәүләт эшлеклесе, Чабаксар шәһәр думасы башлыгы (1910-191?), Казан губернасыннан 3 нче Дәүләт Думасы депутаты.
Котюрова (Камышлов районы)
Котюрова (Котюрова) — Свердловск өлкәсенең Камышлов районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (84%), башкортлар (10%), чирмешләр (9%).
Йоичиро Намбу
Йоичиро Намбу (,, — , ) —. Физика өлкәсендә Нобель премиясе иясе (2008).
Белем
дигән уку йортларында белем алган.
Оешмаларда әгъзалык
дигән оешмаларда әгъза булган.
Бүләкләр, мактаулы исемнәр
<ul></ul>
Заменцин
Заменцин — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ларья (Лох-Я кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Павел Ефтин
Павел Ефтин (Павел Степан улы Ефтин,, — , ) — рус гаскәрбашы, генерал-лейтенант, Беренче бөтендөнья сугышы вакытында - артиллерия бригадасы командиры.
(7855) Tagore
(7855) Tagore — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1977 елның 16 октябрендә К. Й. ван Хаутен, И. ван Хаутен-Груневельд,Том Герельс тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «4092 T-3» саналган.
Кыврыклы (Җейһан)
Кыврыклы (Kıvrıklı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Җейһан илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Эль-Эррумблар
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бурдо
Бурдо — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Подгуже (Холмский повяты)
Подгуже  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Ататүрк (Маньяс)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Маньяс илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Подгуже (Холмский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Торсагали (елга)
Торсагали — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Авыргазы елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 34 км.
Вялики Лес (Брагинский районы)
Вялики Лес  (Вялікі Лес ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Брагинский районында урнашкан авыл.
Торсагали (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Вялики Лес (Брагинский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Кавандола (Реҗо Эмилия)
Географиясе
Кавандола Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла-Тюрби
Ла-Тюрби (La Turbie) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Антон Жбиковский
Антон Жбиковски (Антон Ксавери улы Жбиковски,, — , ) — рус математигы, хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1887), 1 нче Казан гимназиясендә физика һәм математика укытучысы.
Олесниця-Мала
Олесниця-Мала — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Юргамыш (Тубыл кушылдыгы)
Юргамыш (Исток) — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тубыл елгасының сул ярыннан 746 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 132 км.
IC 518
IC 518 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Юргамыш (Тубыл кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Эммонс (округ, Төньяк Дакота)
Эммонс — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Линтон шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1883 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 3301 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 4027 / 3911 км² тәшкил итә.
Сан-Клементе (Калифорния)
Сан-Клементе  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сан-Клементе шәһәре  елда нигезләнгән.
Белцаць (Васлуй)
Белцаць — Румыниянең Васлуй жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пертылга
Пертылга (Пӧртылга, Пертылга) — Мари Илнең Морке районында урнашкан авыл.
Гьюитт (Марафон, Висконсин)
Гьюитт  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Пертылга
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Гьюитт (Марафон, Висконсин)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сокольники (Гарволинский повяты)
Сокольники  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кшивинске (Елцкий повяты)
Кшивинске  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD158343
HD158343 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бюльциг
Бюльциг (Bülzig) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15297) 1992 CF
(15297) 1992 CF — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 8 февралендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 CF» саналган.
Муйтус-Капойнс
Муйтус-Капойнс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Пётр Желтухин
Пөтр Желтухин (Пөтр Фөдор улы Желтухин,, — , ) — рус хәрби эшлеклесе, генерал-лейтенант, Киевның хәрби губернаторы (1827).
Камберли (Сарайкент)
Камберли (Kamberli) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Йозгат иле Сарайкент илчесенә караган бер авыл (köy).
(7856) Viktorbykov
(7856) Viktorbykov — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1975 елның 1 ноябрендә Смирнова Т. М. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1975 VB1» саналган.
Подгуце
Подгуце — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Варей
Варей — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Спорт ориентлашуы
Спорт ориентлашуы — катнашучылар спорт картасы һәм компас ярдәмендә тирә-юньдә урнашкан контроль пунктларны (КП) узарга тиеш булган спорт төре. Нәтиҗәләр дистанция узу вакыты (кайбер очракларда штраф вакытны исәпкә алып) яки җыелган баллар саны буенча билгеләнә.
Спорт ориентлашуы ярышлары, катнашучыларның җенесенә, яшенә яки осталык дәрәҗәсенә карап, төрле төркемнәр буенча формалашып, үткәрелә. Дистанция авырлыгы һәм аның озынлыгы җенес, яшь төркеменә һәм тирә-юньнең катлаулылыгына карап билгеләнә. Шул ук вакытта дистанция (маршрут) барлык катнашучылар өчен билгесез булырга тиеш, шул ук вакытта дистанция үзенә сәләтле һәм физик яктан яхшы әзер булган спортчы тарафыннан кичерелә алырлык кыенлыклар кертергә тиеш.
Тарих
Тирә-юньдә ориентлашу сәләте һәм осталыгы Борынгы дөнья чорларыннан кулланылган, әмма тарихи фактлар турында сөйләү Аурупаның төньяк илләренең хәрби ярышларыннан башлау хәерлерәктер. Спорт буларак ориенлашуның килеп чыгышын гадәттә XIX гасыр азагына бәйлиләр. Ул чакта Швеция, Норвегия һәм Бөек Британия хәрби гарнизоннары арасында ярышлар уза башлады.
Беренче массакүләм гражданнар ориентлашу ярышы Осло шәһәре (Норвегия) янында Thjalve спорт клубы тарафыннан 1897 елның 31 октябрендә уздырылды. Беренче тапкыр заманча ориентлашу ярышы 1918 елда узды. Стокгольм һәвәскәр спорт ассоциациясе президенты майор Эрнст Килландер, үзенең хәрби тәҗрибәсенә нигезләнеп, швед авылларының табигый мохитен яңа спорт төрендә кулланырга булды. Ул таулы-чокырлы җирдә ярыш уздырырга булды, ләкин йөгерүчеләр анда карта һәм компас ярдәмендә үз маршрутларын табарга һәм сайларга тиеш иде.
1934 елда ориентлашу спорт төре буларак Швейцария, ССРБ һәм Маҗарстанга таралды. Икенче бөтендөнья сугышы башында Швеция, Норвегия һәм Финляндиядә ир-атлар һәм хатын-кызлар өчен еллык ил чемпионатлары уза башлады.
1949 елның маенда Швеция ориентлашу ассоциациясе тарафыннан Сандвикен шәһәрендә Халыкара конференциясе узды, анда унбер ил катнашты.
1960 елда Стокгольм төбәгендә җиде ил арасында Ачык халыкара ярышлар узды.
1961 елның 21 маенда Копенһагендагы конгресста Халыкара спорт ориентлашуы федерациясе (IOF) оешты. Федерациянең беренче әгъзалары – 10 Аурупа иле – Болгария, Чехословакия, Дания, ГДР, Финляндия, Маҗарстан, Норвегия, Швеция, Швейцария һәм ФРГ.
Йөгереп ориентлашу
Йөгереп ориентлашу ярышлары күп төрле дисциплиналарда үткәрелә, мәсәлән: күрсәтелгән юнәлештә, сайлау буенча һәм хәтта маркерланган трассада. Йөгереп ориентлашу дөнья чемпионатлары 1966 елдан бирле үткәрелә.
Чаңгыда ориентлашу
Чаңгыда ориентлашу ярышлары чыдамлы кар капламы шартларында киләсе дисциплиналарда үткәрелә: күрсәтелгән юнәлештә, маркерланган трассада, Ориентатлон (Ski-O-thlon) — алдагы ике төрнең комбинациясе. Күрсәтелгән юнәлештә узучы ярышлар чаңгы эзләре күрсәтелгән махсус карта ярдәмендә үткәрелә, шулай ук ул картада чаңгы тизлегенә бәйле чаңгы эзләренең төрләре күрсәтелә (картада калынрак чаңгы эзләре – тизрәк). Чаңгыда ориентлашу дөнья чемпионатлары 1975 елдан бирле үткәрелә.
Велосипедта ориентлашу
Велосипедта ориентлашу ярышлары киләсе дисциплиналарда үткәрелә: күрсәтелгән юнәлештә, маркерланган трассада, сайлау буенча яисә бу төрләрнең комбинациясендә. Спорт картасында велосипед тизлегенә бәйле юл төрләре күрсәтелә. Велосипедта ориентлашу дөнья чемпионатлары 2002 елдан бирле үткәрелә.
Төгәл ориентлашу (трейл-ориентлашу)
Катнашучыларга рөхсәт ителгән сукмаклардан (юллардан) яки тирә-юньнең маркерланган өлешендә генә йөрү рөхсәт ителә. Спортчы хәрәкәтен я җәяү (йөгереп), я велосипедта, я кул белән яки электр моторы белән йөри торган гарипләр коляскасында башларга мөмкин. Дистанция узу вакыты исәпкә алынмый, нәтиҗә дөрес җаваплар саны белән билгеләнә. "Тайм-КП" дип аталган кайбер контроль пунктларда карар итү вакыты өстәмә билгеләнә, әмма бу очракта контроль пунктлар арасын узу вакыты исәпкә алынмый.
Төгәл ориентлашу дөнья чемпионатлары (World Trail Orienteering Championships — WTOC) 2004 елдан бирле үткәрелә. 2013 елдан Дөнья чемпионаты программасына "Спринт" дисциплинасы кертелде. Спринт бары тик «Тайм-КП» гына тора.
Күрсәтелгән юнәлештә ориентлашу
Күрсәтелгән юнәлештә ориентлашу – дистанцияне билгеле бер тәртиптә узудан гыйбарәт. Старт вакытында (кайбер очракларда, стартка 1 минут кала) катнашучыга старт һәм финиш урыннары, КП һәм аларның бер-бер артлы булуын күрсәтүче сызыклар ясалган карта бирелә. Дистанцияне иң кыска вакытта узучы җиңүче итеп билгеләнә.
Спорт лабиринты ярышлары (ультраспринт) кечкенә мәйданчыкта, ясалма киртәләр арасында үткәрелә. Дистанция озынлыгы 100-500 м тәшкил итә, лабиринт карталары гадәттә 1:100 масштабына ия.
Маркерланган трассада ориентлашу
Маркерланган трассада ориентлашу – катнашучыга старт ясалган спорт картасы бирүдән гыйбарәт. Катнашучы, маркерланган трасса буенча узып, юлда очраган КП урнашуын картага кертә (энә яки махсус компостер белән). Финишта судьялар КП урнашуның билгеләү төгәллеген тикшерәләр һәм катнашучы хаталарына карап штраф билгелиләр. Штраф итеп өстәмә вакыт яки штраф әйләнешләр билгеләнергә мөмкин. Гомум алганда маркерланган трассада ориентлашу Рәсәйдә һәм элеккеге ССРБ илләрендә генә очрый.
Башка классификацияләр
Ярышларны башка критерийлар буенча да аералар:
Рәсәй спорт ориентлашуы
Рәсәйдә Рәсәй спорт ориентлашуы федерациясе төзелде, һәм "Рәсәй азимуты" массакүләм ярышлары үткәрелә.