cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
HD20629
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Агни
Агни́ (अग्नि, татарча «ут», огонь) — Һинд дине, йорт учагы, корбан уты, ут Ходае. Җир Ходайларының иң олысы, аның төп функциясе булып аның белән алар һәм кешеләр арасында арадаш булу.
Риг-Веданың бөтен 10 мандаласы да шулар белән башланган Агнига гимннар, аны Ходайлар һәм кешеләр арасында арадаш буларак мактыйлар, Ходайларның йорт каһине һәм үлемлеләрнең үлемсез кунагы итеп, мул итеп уңайлыклар бирә торган һәм кешеләрне шәйтаннардан, фәкыйрьлектән һәм масса ачлыктан саклаучы буларак мактый.
Ригведада ук антропоморф кыяфәттә күрсәтелгән: хотра йоласын үтәүче каһин буларак (Ригведа 1.1.5). Агни Ригведада, корбанны кабул итүче һәм корбанны башка Дэваларга илтүче буларак күрсәтелә (Ригведа, 1.1.5).
Эпитетлар:
Плезант-Въю (Кентукки)
Плезант-Въю  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
(18104) Mahalingam
(18104) Mahalingam — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Щакти Махариши
Щакти Махариши Васиштха һәм Арундхатиның улы булган. Ул Махабхаратада искә алынган Паращараның әтисе булган. Ул Адвайта Гуру Парампарасы арасында булган.
Плезант-Въю (Кентукки)
Географиясе
Плезант-Въю халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
(18104) Mahalingam
Тарихы
2000 елның 3 июлендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 NP3» саналган.
Плезант-Въю (Кентукки)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черёмушка (Яуза кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ковальске-Блота
Ковальске-Блота — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
1920 ел
Туулар
Шулай ук карагыз: Төркем:1920 елда туганнар
Вафатлар
Шулай ук карагыз: Төркем:1920 елда вафатлар
Батики Передни
Батики Передни — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
NGC 155
NGC 155 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Горене (Луковиця)
Горене  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фредрек Мистраль
Фредрек Мистраль (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1904).
Грестен
Грестен — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Парне (Мен һәм Луара)
Парне — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Пракопавичы (Падлабенски авыл советы)
Пракопавичы  (Пракопавічы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Гродзенский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Бонанза (Колорадо)
Бонанза  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Банн (Марна)
Банн — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
(18105) 2000 NT3
(18105) 2000 NT3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 7 июлендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 NT3» саналган.
Костиево
Костиево — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ложкари
Ложкари (Ложкари) — Киров өлкәсенең Юрья районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Ортаоба (Гөнен)
Ортаоба (Ortaoba) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Гөнен илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Комон-л’Эванте
Комон-л’Эванте — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Казеле (Парма)
Казеле — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казеле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Добра (Познанский повяты)
Добра  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казанка (Әлшәй районы)
Казанка — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452111, — 80202822001.
Горене (Постойна)
Горене  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Казанка (Әлшәй районы)
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 350 кешенең яшәве мәгълүм.
Горене (Постойна)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Моси
Моси (мосси, моиси, мосе) — Көнбатыш Африкадагы халык. Үз атамалары: дагари, бирифор, нанкансе, кусаси, мампруси, догомба. Гомуми саны-9 млн нан артык кеше. Буркино-Фасо халкының 50 % тан артыграгы (6 млн кеше), шулай ук Гана төньягында (3 млн.тирәсе кеше, якын туган телдә сөйләшүче моле—дагбон) яши.
Нигер-конголез макросемьясына керүче гур гаиләсенә караган мооре телендә сөйлиләр. Мосиларның күбесе — мөселманнар, шулай ук традицион инанычлылар һәм христианнар бар. Төп шөгыльләре — китмәнле игенчелек (тары, сорго, арахис, кукуруз, дөге һ.б.). Карите (Butyros-permum) җимешен күпләп җыялар, аның орлыкларыннан май алалар. Аз гына ишәкләр, сарыклар, кәҗәләр, тавыклар, цесаркалар үрчетәләр; кайбер районнарда ат үрчетү белән шөгыльләнәләр. Халыкның нык тыгызлыгы һәм туфракның ярлылыгы шактый күп миграциягә китерә; ел саен 500 меңгә кадәр кеше Гана рудникларына һәм Кот-д’Ивуар плантацияләренә китә.
Традицион социаль оешма буларак аларга патрилиниялы кардәшлек төркемнәре, вирилокаль никах җирлегендә туплану, зур гаилә общинасы хас.
Тарих
Моси патшалыклары — заманында үз территориясе булган өч көчле дәүләт. Алар барысында да охшаш гореф-гадәтләр һәм формалар булган, әмма бер-берсенә бәйсез рәвештә идарә ителгән. Патшалары бер-берсенә каршы булган низагларда да катнашалар яки төньяктан — Малидан сугыш белән килсәләр, берләшәләр. Моси патшалыклары XIX гасыр ахырына кадәр, Француз Колониаль Империясе тарафыннан яулап алынганчы булган. .
Хосе Эчегарай
Хосе Эчегарай (, —, ) —. . Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1904).
Абенсберг
Абенсберг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бетел (Миннесота)
Тарихы
Бетел шәһәре  елда нигезләнгән.
Әлкәй (Азнакай районы)
Әлки — Татарстан Республикасының Азнакай районындагы авыл. Ул Бөгелмә-Бәләбәй калкулыгының төньяк өлешендә урнашкан, Ык елгасының сул як ярларын һәм Ык, Зәй елгалары субүләрен үз эченә алган Азнакай районында урнашкан.
Тарих
1748 елда нигезләнгән. Аның исеменең  тарихы  бик  борынгы  заманнардан ук  килә. Әлкәй авылы   урнашкан  җирләргә  иң беренче булып  Галкәй  атлы кеше  килеп урнашкан. Тора-бара авылның исеме дә  Әлкәйгә  әйләнгән. 1920 нче елга кадәр   ул Бөгелмә өязенә кергән.
Авылтирәсендә нефть чыгару скважиналары күп. Кара алтын 1500-1900 метр тирәнлектә ята.
Авылга терәлеп Койгылдаш инеше ага. Авылда Сабантуй чишмәсе, Әҗми чишмәсе, Атлар чишмәсе, Габбас чишмәсе, Хәмзә чишмәсе, Ташлы сылау чишмәсе бар.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
Көнчыгыш Черепаниха
Көнчыгыш Черепаниха — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Черепаниха елгасының сул ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Алей елгасы, инештән Гилевск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Велень (Харгита)
Велень — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черное Плесо
Черное Плесо (Черное Плесо) — Чиләбе өлкәсенең Әшә районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез.
Псков һәйкәлләре
Псков һәйкәлләре — Псковның күренекле шәхесләре хөрмәтенә һәм шулай ук шәһәрнең үткән һәм яңа тарихындагы истәлекле вакыйгаларга куелган монументаль сәнгать үрнәкләре.
Псков һәйкәлләре
Совет власы елларында Псков шәһәрендә яңа хакимлек өчен көрәшче В.И. Ленинның ике һәйкәле, С. М. Киров һәйкәле, билгесез сугышчы һәйкәле, Т-34 танкы һәйкәле, Ихтилал өчен көрәшчеләр һәйкәле, язучы В. А. Каверин һәйкәле, данлы 6 нчы Псков ротасы һәйкәле, кенәз катыны Ольга, Александр Невский һәйкәлләре, шулай ук хәзерге заманда Хәрби дан каласы стеласы урнаштырыла. Бу барлык һәйкәлләр дә Псковның данлы үткәнен, шәһәрнең данлыклы тарихын раслап тора.
1991 елга кадәр ачылганнар
Һәйкәлдәге язу: «От трудящихся гор. Пскова Борцам за дело Пролетарской Революции, замученным в 1919 году в гор. Пскове белогвардейскими бандами Булак-Улаховича». Бөек Ватан сугышы елларында һәйкәл немец-фашист илбасарлары тарафыннан яртылаш сүтелгән, алар обелискының түбәсенә свастика куя. 1945 елда Совет власы тарафыннан һәйкәл яңанан тергезелеп төзелә, 1946 елда аңа металдан мемориаль тактаташ коела һәм куела.
1969 елның 23 февралендә һәйкәл ачу тантанасында Советлар Берлеге маршалы А. А. Гречко (ул вакытта ССРБ оборона министры), И. Х. Баграмян, С. К. Тимошенко, В. И. Чуйков катнашалар. Обелискының биеклеге - 46,4 метр. Обелисктагы язу: «Мактаулы Эшче-крестьян Кызыл Армиясенә, аның салдатларына, командирларына һәм политработникларына 1918 елда империалистик баскынчыларны данлы җиңү хөрмәтенә». Бу һәйкәл 1967 елның 21 гыйнварында КПСС Үзәк комитеты һәм ССРБ Министрлар Советы карары буенча төзелгән.
Надписи на досках, прикрепленные на постаменте: «23 июля 1944 года войска 3 Прибалтийского фронта освободили город Псков от немецко-фашистских захватчиков. Слава Советской армии. Вечная память павшим героям». «В ознаменование одержанной победы 128 и 376 стрелковым дивизиям, 52 отдельному гвардейскоому тяжелому пушечному артиллерийскому краснознаменному дивизиону, 631 армейскому зенитному артиллерийскому полку присвоено наименование Псковских», «В ознаменование одержанной победы 122 армейскому минометному полку, 38 отдельному моторизованному понтонно-мостовому батальону и 85 отдельному полку связи присвоено наименование Псковских».
Пралейки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Ковруз
Ковруз — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD20631
HD20631 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Грестен-Ланд
Грестен-Ланд — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Чулпан Әхмәтова
Чулпан Әхмәтова, Чулпан Шәрип кызы Әхмәтова, әдәби тәхәллүсе Таңчулпан (1966 елның 17 декабре, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Актаныш районы, Бишкүмәч) — шагыйрә, журналист, дәүләт хезмәткәре. Татарстан Республикасының Атказанган матбугат һәм массакүләм коммуникацияләр хезмәткәре. 2003 елдан Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы.
Тәрҗемәи хәле
1966 елның 17 декабрендә Татарстан АССР Актаныш районының (хәзер юкка чыккан) Бишкүмәч авылында сигез балалы гаиләдә туган. Балачагы Киров авыл җирлегенә керүче Олыймән авылында үткән. Башлангыч белемне районның Тәкмәк, төп белемне Югары Яхшый, урта белемне Киров бистәсе мәктәпләрендә алган. Казан дәүләт университетының журналистика факультетын тәмамлаган (1989). Студент елларында КДУның (Мөхәммәт Мәһдиев җитәкләгән) «Әллүки» әдәби-иҗат берләшмәсенә йөри, шигырьләре Казанда вакытлы матбугатта басылып килә.
Хезмәт юлын ТР Халыкка көнкүреш хезмәте күрсәтү министрлыгының «Культура быта» газетасында башлый, анда тәрҗемә бүлеген җитәкли. 1992—1997 елларда «Шәһри Казан» газетасында: хәбәрче, соңрак икътисад бүлеге, фән һәм мәдәният бүлеге мөдире булып эшли. 1997 елдан ТР Дәүләт Шурасының Матбугат үзәгендә, анда әйдәүче референт хезмәтен башкара. ТР Дәүләт Шурасы аппаратының Җәмәгатьчелек һәм массакүләм мәгълүмат чаралары белән хезмәттәшлек бүлегендә Баш белгеч (ММЧ вәкилләре белән эшләү өчен җаваплы — ТР Дәүләт Шурасы белән җәмәгатьчелек һәм массакүләм мәгълүмат чаралары арасындагы хезмәттәшлекне тәэмин итә). 1997 елда «Татарстан» телеканалында «Татарстанның Дәүләт Советында» дип аталган сәяси-иҗтимагый тапшыру оештыра, беренче редакторы һәм алып баручысы була.
«Татарстан» телеканалының Таңчулпан иҗатына багышланган махсус тапшырулары:
Гаиләсе
Әнисе Тәрҗемә, кыз туганнары Гөлнур, Фәридә, Әнисә.... Кызы Зилә.
Бүюк Мустафа Паша (Батталгази)
Бүюк Мустафа Паша (Büyük Mustafa Paşa) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Малатья иле Батталгази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Парсе-ле-Пен
Парсе-ле-Пен — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Вяземка (елга)
Вяземка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга КАС/ИДЕЛ/2231/855/257    кушыла. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ока су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мәскәү елгасы Звенигород каласынан  Рублёво гидротөененә кадәр, Истра (башыннанИстра сусаклагычына кадәр) елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — Ока кушылдыклары бассейны, Мокша тамагына кадәр, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Банне (Марна)
Банне — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Плейно (Кентукки)
Плейно  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Плейно халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Янгосово
Янгосово (Янгӹсола, Янгосово) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (87,1%), чуашлар (8,6%), урыслар (4,3%).
Кочево (Болгария)
Кочево  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җозуе Кардуччи
Җозуе Кардуччи (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1906).
Фуганлы
Фуганлы (Fuğanlı ) — Әзербайҗанның Җәбраел районына караган авыл.
NGC 156
NGC 156 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Абсберг
Абсберг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
1972 елгы Аурупа футбол чемпионаты
1972 елгы Европа футбол чемпионаты (Europees kampioenschap voetbal 1972, Championnat du Football Européen 1972, Fußball-Europameisterschaft 1972) — 1972 елда узган дүртенче УЕФА Европа футбол чемпионаты. Чара 14 июньнән 18 июньгә кадәр Бельгиянең өч шәһәрендә (Брүссел, Льеж һәм Антверпен) үткәрелгән.
Ярышта 4 җыелма такым катнашкан.
Ярыш финалның 1/2 өлешеннән башланып, «җиңелгән очракта төшеп калу» схемасы буенча үткәрелгән.
Добра-Воля (Великопольское воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
1972 елгы Аурупа футбол чемпионаты
Чемпионатның 4 уенында 10 туп кертелгән. Иң күп туп кертүчеләр: Герд Мүллер (Көнбатыш Алмания) - 4 туп.
Финалда Көнбатыш Алмания җыелмасы ССРБны икенче матчта 3:0 исәбе белән җиңеп, беренче тапкыр Европа чемпионы исеменә лаек булган. Өченче урын өчен мачта Бельгия җыелмасы Маҗарстанны 2:1 исәбе белән җиңгән.
Ортаөрен (Силифке)
Ортаөрен (Ortaören) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Силифке илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Горене (Шмартно-об-Паки)
Горене  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Батики Середни
Батики Середни — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(18106) Блюм
(18106) Блюм — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 4 июлендә LONEOS проекты тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 NX3» саналган.
Шри Каши Вишванатха Гыйбадәтханәсе Флинт
Шри Каши Вишванатха Гыйбадәтханәсе Флинт ул Мичиганда, Флинтта урнашкан Һинд дине гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханә Мичиганда Флинт Метрополитен Даирәсендә һәм әйләнә-тирә төбәкләрдә меңнәрчә Һинд дине тарафдарларына хезмәт итә.
Төзелеше
Гыйбадәтханә 65 фут биеклегендә һәм пигы бар, гыйбадәтханә фасадында 126-дан артык Илаһлар кисеп ясалган, шуларның берничәсе шулай ук эчтә муртилар белән чагылдырылган. Аның һәр баганасында төрле Һинд дине Илаһларының кисеп ясалган сурәтләре бар һәм тулаем диярлек ак известьташтан ясалган. Интерьер дога кылу урыны һәм кафетерия белән мактана ала.
Пранткилевича
Пранткилевича (Пранткілевіча ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Арбеж
Арбеж — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Югары Ерга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 57 км.
Казеле (Реҗо Эмилия)
Казеле — Италиянең Эмилия-Романья төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Арбеж
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казеле (Реҗо Эмилия)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гримменштайн
Гримменштайн — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Коженево (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Коженево  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Комон-сюр-Орн
Комон-сюр-Орн — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Кече Акколай
Кече Акколай — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452120, — 80202822002.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 138 кешенең яшәве мәгълүм.
Горене Доле (Кршко)
Горене Доле  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Рудольф Кристоф Ойкен
Рудольф Кристоф Ойкен (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1908).
Банье (Марна)
Банье — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Колтук (Гүмүшхаҗыкөй)
Колтук (Koltuk) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Гүмүшхаҗыкөй илчесенә караган бер авыл (köy).
Бивер-Бей (Миннесота)
Бивер-Бей  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Бивер-Бей шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Добрамисль
Добрамисль — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Баханово
Баханово — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
NGC 157
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Линза
Линза - ике кәкре яки бер кәкре һәм бер яссы өслекле, үзе аша үтә торган яктылык нурларының юнәлешен үзгәртә торган пыяла.
Шулай ук карагыз
Оптика
Абтсвинд
Абтсвинд — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Балтач (Азнакай районы)
Балтач — Татарстан Республикасының Азнакай районындагы авыл.
Халык саны — 506 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423302.
Бүюк Синан (Каратай)
Бүюк Синан (Büyük Sinan) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Каратай илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Балтач (Азнакай районы)
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
HD206508
HD206508 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Валерий Кузьмин
Валерий Ильич Кузьмин (11/07/1918 — 06/01/1983) — Якут граждан авиациясе идарәсенең якут Берләштерелгән авиация отряды командиры, Социалистик Хезмәт Герое, якут халкының беренче очучысы.
Биографиясе
Валерий Ильич Кузьмин 1918 елның 7 ноябрендә Иннях авылында (хәзерге Саха Республикасының Олекминский районы) крестьян гаиләсендә туган. Якут. Иртә әтисез кала, олы улы әнисенә кече балаларын үстерергә булыша. 1933 елда Дельгей авылында мәктәпнең 7 сыйныфын тәмамлый.
Комсомол оешмасы юлламасы буенча Якут мех-мех хуҗалыгы техникумына укырга керә, Якутск шәһәренә китә. 1935 елның көзендә яңа гына ачылган очу-планер мәктәбенә языла. Киләсе елга Осоавиахимның якут оешмасы юлламасы буенча Ульяновск очучылар һәм авиатехникларның берләштерелгән мәктәбенә укырга керә, очучылар бүлегенә күчерелә. 1937 елның сентябрендә туган Якутиягә дипломлы пилот булып кайта. Беренче очучы-якут булды.
Күпмедер вакыт Незаметный бистәсендә (тиздән Алдан шәһәре дип үзгәртелә) эшли. Аннары якут аэроклубында, 1940 елның февралендә якут аэроклубы авиамеханикларының беренче чыгарылышы була. Соңрак 234 нче авиаотряд һәм поляр авиациянең Лена Төркеме пилоты булып эшли.
Бөек Ватан сугышы башында, 1941 елның октябрендә, махсус һава линиясе идарәсенең Якут авиагруппасы карамагына күчерелә. Ул вакытта, Дәүләт Оборона Комитеты карары белән, АКШ белән элемтә өчен махсус һава линиясе төзелеше башланды. Кузмин, пилот буларак, бу линияне эзләүчеләргә һәм төзүчеләргә хезмәт күрсәтә. 1942 елның көзеннән ул Уэлькаль — Красноярск һава маршрутында эшли, шул вакытта безнең илгә АКШ-тан ленд-лиз тәэмин ителгән самолетларны җибәрү башлана. 1943 елда гражданлык һава флотының 1 нче Кызыл Байрак авиация дивизиясенең 1 нче узыш авиадивизиясе 1 нче транспорт полкының СИ-47 самолетының икенче пилоты була. Сугыш елларында Алсиб трассасында эшли, Америка самолетларын күчерүдә катнаша.
Сугыштан соңгы елларда Төньяк Боз океаны ярларын үзләштерүдә, Көнбатыш Якутиянең алмаз ятмаларын разведкалауда актив катнаша. Якутиянең гражданнар авиациясендә эшен 14 нче транспорт авиаотрядында С-47 һава корабле командиры булып дәвам итә. Вакытлар узу белән 2, Ил — 12, Ил-14 самолетларының яңа төрләрен үзләштерә.
1951 елда ГВФның җитәкче составын камилләштерү курсларын тәмамлый һәм 139нчы якут очу отрядында җитәкче вазыйфаларны башкара. 1950 еллар башында авиаэскадрилья командиры була. Бүлекчә республиканың авиатранспорт хезмәтләренә ихтыяҗын тәэмин итте, шул ук вакытта очучы белгечләр дә әзерләнде. Ул җитәкләгән эскадрилья очышларның куркынычсызлыгын тулысынча тәэмин итү буенча җитештерү планын елдан-ел арттырып үти, Якутск авиагруппасында беренчеләрдән булып ул вакытта «Коммунистик хезмәт коллективы»дигән мактаулы исемгә лаек була. 1958 елның маенда 1 нче класслы пилот, өч тапкыр миллионер була.
Үзен җитәкчелек эшендә яхшы яктан күрсәткән очучы буларак, 1962 елның февралендә Поляр авиациясе идарәсенең Нижние Кресты аэропорты белән берләштерелгән 248 нче авиаотряд командиры итеп билгеләнә. Якутиянең төньягында иң зуры булган бу авиация предприятиясе Төньяк полюс станциясенә һәм республиканың поляр төбәкләренә хезмәт күрсәтә, Төньяк диңгез маршрутының көнчыгыш секторында суднолар кәрваннарын озату белән шөгыльләнде.
1969 елда ул Якутск граждан авиациясе идарәсен җитәкләде. Аның җитәкчелегендә искергән поршень самолетларының зур паркы заманча турбопроп һәм An-24, An-26, An-12, Yak-40 очкычлары белән алыштырылды, һәм очышлар географиясе киңәйтелде. Ту-154, Il-76 беренче класслы самолетны кабул итү өчен производство базасын һәм персоналны актив әзерләделәр.Якутск аэропортын реконструкцияләү  буенча зур эш башкарылды. Бу еллар дәвамында Якутск акционерлык җәмгыяте республиканың иң алдынгы коллективлары арасында иде. Зур мәшгульлектә дә ул Ан-12 самолетында очуын дәвам итте.
СССР Югары Советы Президиумының 1973 ел ның 9 февралендәге Указы белән авиапассажирлар йөртү, илнең халык хуҗалыгында авиация куллану һәм яңа авиация техникасын үзләштерү буенча план биремнәрен үтәүдә күренекле казанышлары өчен Кузьмин Валерий Ильичка  Ленин ордены һәм «Урак һәм Чүкеш» алтын медале белән Социалистик Хезмәт Герое исеме бирелә.
12 ел дәвамында 1981 елның июнендә пенсиягә кадәр ул Якутск уртак авиация предприятиясен уңышлы идарә итә.
Өч чакырылыш Якутск АССР Югары Советы, берничә чакырылыш Якутск шәһәр Советы депутаты итеп сайланган.
Ул Якутск шәһәрендә яшәгән. Ул 1983 елның 1 июнендә җитди авырудан соң 65 яшендә үлә.
Ул Ленин ордены, өч Кызыл Байрак Хезмәт  ордены, Кызыл Йолдыз Хөрмәт Билгесе ордены һәм медальләр белән бүләкләнде. СССРның мактаулы очучысы. Якутск шәһәренең мактаулы гражданины.
Якутскида легендар очучыга һәйкәл куелган, аның исеме урам, мәйдан һәм 30 нчы урта мәктәпкә бирелгән. В.И.Кузмин исемендәге призлар һәм стипендияләр булдырылды. Соңгы елларда ул яшәгән йортка мемориаль такта куелды. "Валерий Кузьмин" исемен Тикси портына билгеләнгән моторлы көймә һәм Якутия авиакомпаниясенең Tu-154M самолеты йөртә. Хәзерге вакытта аның исеме Sukhoi Superjet 95-100 самолетына, шулай ук RA-89011 борт номеры белән "Якутия" авиакомпаниясенә бирелгән.
Прайорсбург (Кентукки)
Прайорсбург  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Брансон (Колорадо)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Т-44
Т-44 - Совет уртача танкы. Урал танк заводының КБсында Морозов А.А. җитәкчелеге астында 1943-1944 елларда эшләнгән, легендар Т-34нең туры дәвамчысы булган, барлык яхшы үзлекләрен үзенә алган һәм сугыштан соң совет танкларының буын башы булган танк.
Т-34-85 танкы белән шактый зур тышкы охшашлыкка ия булса да, Т-44 габаритлары белән, комповкасы белән һәм төзелеше белән аңардан кардиналь аерылып тора. Йөрткечне аркылыга урнаштыру танк озынлыгын кыскартырга мөмкинлек биргән, авырлыкны азайткан. Танкның сугышчанлыгы арттырылган һәм экипажның эш шартлары яхшыртырылган.
Уни
Уни (Уни) — Киров өлкәсенең Уни районында урнашкан штп.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (96%), арлар (3%).
Пратасавшчына (Шчучынский районы)
Пратасавшчына  (Пратасаўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Шчучынский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Зелма Лагерлөф
Зелма Лагерлөф (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1909).
Гринс
Гринс — Австриянең Тироль федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Горене Доле (Шкоцян)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Белый Шингарь
Белый Шингарь — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Шингарь елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Красново (Болгария)
Красново  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Йомырка
Йомырка - кошларда, ташбакаларда һәм кайбер җәнлекләрдә озынча түгәрәк кабык белән тышчаланган яралгы; күкәй.
Казеле де Руфи
Географиясе
Казеле де Руфи Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(18108) 2000 NT5
(18108) 2000 NT5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Кожешинек
Кожешинек — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ортаөрен (Бозова)
Ортаөрен (Ortaören) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Бозова илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
1976 елгы Аурупа футбол чемпионаты
1976 елгы Европа футбол чемпионаты (Европско првенство у фудбалу 1976,, Evropsko prvenstvo u nogometu 1976., Evropsko prvenstvo v nogometu 1976, 1976 Европското фудбалско првенство) — 1976 елда узган бишенче УЕФА Европа футбол чемпионаты. Чара 16 июньнән 20 июньгә кадәр Югославиянең ике шәһәрендә (Белград һәм Загреб) үткәрелгән.
Ярышта 4 җыелма такым катнашкан.
Закза
Закза — Россия территориясеннән ага торган елга. Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга КАС/ИДЕЛ/2231/855/243/2    кушыла. Елга озынлыгы 6,5 км.
1976 елгы Аурупа футбол чемпионаты
Ярыш финалның 1/2 өлешеннән башланып, «җиңелгән очракта төшеп калу» схемасы буенча үткәрелгән.
Закза
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ока су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мәскәү елгасы Звенигород каласынан  Рублёво гидротөененә кадәр, Истра (башыннанИстра сусаклагычына кадәр) елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — Ока кушылдыклары бассейны, Мокша тамагына кадәр, елга бассейны — Ока.
1976 елгы Аурупа футбол чемпионаты
Чемпионатның 4 уенында 19 туп кертелгән. Иң күп туп кертүчеләр: Дитер Мүллер (Көнбатыш Алмания) - 4 туп.
Финалда Чехословакия җыелмасы Көнбатыш Алманияне матчтан соңгы пинәлти сериясендә 5:3 (матчның төп һәм өстәмә вакыты 2:2 исәбе белән тәмамланган) исәбе белән җиңеп, беренче тапкыр Европа чемпионы исеменә лаек булган. Өченче урын өчен мачта Нидерландлар җыелмасы Югославияне өстәмә вакытта 3:2 исәбе белән җиңгән.
Закза
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зәңгелә
Зәңгелә (русча цинга, скорбут, Барлоу авыруы) — азык составында С витамины (аскорбин әчелеге) җитмәве сәбәпле яки аны организм җитәрлек дәрәҗәсен үзләштермәгәнлегеннән килеп чыга торган авыру.
С витамины җитмәгән очракта, коллаген синтезы бозыла, тоташтыргыч тукыма үз ныклыгын югалта.
Зәңгеләдә, нигездә, үзәк нерв системасы фәгыйлияте бозыла: авыручы хәлсезләнә, тиз арый, йокычан булып китә. Башы әйләнә, соңрак колак, борын, иреннәр, бармаклар һәм дә тырнаклар яшелләнә; ура шешә һәм канлый, авыздан сасы ис чыга, тешләр селкенеп төшә башлыйлар. Балтыр, бот вә утраксада кызгылт-карасу тимгел пәйда була, соңрак тире асты вә мускул арасына (кием тия торган урыннарда) кан йөгерә. Моннан тыш, әгъзаләр, буыннар һәм тән куышлыкларына кан йөгерә, ашказан-эчәк, йөрәк-тамыр системасы фәгыйлияте бозыла, кан басымы түбәнәя, анемия күзәтелә. Зәңгеләгә юл куймау өчен составында С витамины күп булган продуктларны, аеруча яшелчәләрне (карлыган, сарымсак, кәбестә) һәм җиләк-җимеш (кара карлыган, гөлҗимеш, җир җиләге) ашарга кирәк.
Адельсдорф
Адельсдорф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Зәңгелә
Зәңгелә авыруыннанбөек диңгезчеләр – Витус Беринг, Виллем Баренц үлгәннәр һәм Һиндстанга яңа юл эзләп, командасының 70 процентын югалткан Магелланның гомере чаккына өзелми калган
Дәвасы
Аскорбин әчелеге, С һәм Р витамин булган препаратлар языла.
Бивер-Крик (Миннесота)
Бивер-Крик  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Бивер-Крик шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пётр Славинский
Славинский Петр Михайлович (28 октябрь 1989 ел — 2 май 1977 ел) — совет дирижеры. РСФСРның атказанган, БАССРның халык артисты (икесе дә — 1944).
Биографиясе
Петр Михайлович Славинский 1899 елның 28 октябрендә Харьковта дөньяга килә. Виолончель классы буенча (укытучысы Семен Козолупов) 1928 елда Мәскәү консерваториясен тәмамлый. Студент чагында ук 1925 елдан Зур театр оркестрында солист буларак уйный башлый. 1936 елдан СССРның төрле кала опера театрларында (Пермь, Ташкент) дирижер була, ә 1938 елда яңа оештырылган Башкорт дәүләт опера һәм балет театрының баш дирижеры итеп тәгаенләнә, биредә ул берничә башкорт милли опералары премьераларын тормышка ашыра: «Сакмар» (Мәсәлим Вәлиев), «Акбузат» (Антонио Спадавеккиа һәм Халик Заимов), «Карлыгач» (Николая Чемберджи), «Ашказар» һәм «Мәргән» (Антон Эйхенвальд). 1944 елда Башкорт АССРның халык артисты һәм РСФСРның атказанган артисты исемнәренә лаек була.
Сугыштан соңгы елларда Куйбышев һәм Харьков опера театрларында хезмәт итә. 1950 елдан — С. Станиславский һәм Вл. И. Немирович-Данченко исемендәге Мәскәү музыкаль театрының музыкаль өлешен җитәкли, 1961 елдан Мәскәү сәнгать театрының музыкаль бүлек мөдире һәм оркестр дирижеры. Бу чорда Славинскийның постановкалары арасында — Эдуард Направникның «Дубровский» операсы (Сергей Лемешев төп партиядә) фильм-спектакль буларак яздырылган.
БДОБТ-та Славинский җитәкчелегендәге постановкалар
— башкорт опералары: «Мәргән» (А. А. Эйхенвальд), "Сакмар (М. М.), «Карлыгач», «Акбузат» (Н. К. Чемберджи);
— рус һәм чит ил опера классикасы әсәрләреннән: «Тегермәнче кызы», «Иван Сусанин» (М. И. Глинка), «Евгений Онегин» һәм «Пики дамасы» (П. И. Чайковский), «Фауст» (Ш. Гуно), «Аида», «Травиата» һәм «Риголетто» (Дж. Верди), «Кармен» (Ж. Бизе), «Чио чио сан» (Дж. Пуччини), «Севилья цирюльнигы» (Дж. Россини) һәм башка тәүге постановкалар куела.
— «Коппелия», «Чыңрау торна» балетлары, симфоник концертлар белән дирижерлык итә.
БДОБТ-ның симфоник оркестрын оештыручы.
Әдәбият
• Ланге В. Башкирский государственный театр оперы и балета в годы Великой Отечественной войны //Вопросы истории башкирской музыкальной культуры. Уфа, 1990.
Архангельское (Мияс шәһәр округы)
Архангельское (Архангельское) — Чиләбе өлкәсенең Мияс шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (94%).
Горений Подборшт (Мирна Печ)
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бахматувка
Бахматувка — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яниково
Яниково (Йӓнӹксола, Яниково) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Конде-сюр-Иф
Конде-сюр-Иф — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Пеллуай-ле-Винь
Пеллуай-ле-Винь — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Кече Корченак
Кече Корченак — Россия территориясеннән ага торган елга. Кемерово өлкәсе, Красноярск крае, Томск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тяжин елгасының сул ярыннан 113 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чулым елгасы, Әчинск каласыннан Зырянское авылындагы су үлчәү постына чаклы. Кече елга бассейны — Об Иртеш кушылганга чаклы, елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Добра-Надзея
Добра-Надзея — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пауль Һейзе
Пауль Һейзе (, —, ) —. Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе (1910).
Велень-Подгория
Велень-Подгория — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 158
NGC 158 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Колтук (Оваҗык)
Колтук (Koltuk) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Карабүк иле Оваҗык илчесенә караган бер авыл (köy).
Иске Акколай
Иске Акколай — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
(18109) 2000 NG11
(18109) 2000 NG11 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Гринценс
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(18109) 2000 NG11
Тарихы
2000 елның 7 июлендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 NG11» саналган.
Иске Акколай
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 232 кешенең яшәве мәгълүм.
Николай Алфёров
Биографиясы
Николай Семенович Алферов 1917 елның 13 нче сентябрендә Херсон өлкәсенең Компанеевка авылында туган (хәзерге Украинаның Кирововрад Кировоград өлкәсе ).
1932 елда урта мәктәпнең 7 нче сыйныфын тәмамлый, аннары Донецк өлкәсендәге Амвросиевский цемент заводында әйләндергеч булып эшли, шул ук вакытта урта белем ала. 1935-1949 елларда ул Харьков шәһәр төзелеш инженерлары институтының архитектура факультетында укый. 1940 елның декабреннән 1946 елның сентябренә кадәр ул Кызыл Армиядә хезмәт итә. Бөек Ватан сугышы әгъзасы, 1941 елның июленнән сугыш ахырына кадәр катнаша.
1946 елда ул Уралга килә һәм 1963 елга кадәр UPIда ярдәмче, өлкән укытучы, доцент, профессор һәм архитектура кафедрасы мөдире булып эшләй. 1948-1951 елларда ул Мәскәү архитектура институтының аспирантурасында укый. 1952-1953 елларда ул Свердловск шәһәр проектында көндезге архитекторлар төркеме башлыгы булып эшләй. 1952 елда ул кандидатлык диссертациясен, 1962 елда - докторлык диссертациясен яклай. 1967 елдан - Мәскәү институтының Урал филиалы директоры. 1972 елдан Алферов Свердловск архитектура институты эшен җитәкли.
Рәсми эшчәнлеге белән бер рәттән, ул берничә тапкыр шәһәр Советы депутаты итеп сайлана. КПСУның Киров районы әгъзасы итеп сайлана. Тарихи һәм мәдәни һәйкәлләрне саклау буенча Бөтен Союз җәмгыятенең Свердловск филиалының беренче председателе була. Ул СССР Архитекторлар берләшмәсе Советы Секретариаты әгъзасы, РСФСР Архитектлрлар берләшмәсенең Свердловск оешмасы Советы әгъзасы. IV, V, VI Бөтен Союз Архитекторлар Конгрессына делегат итеп сайлана.
1982 елның 6 ноябрендә үлә. Аны Свердловскта Широкореченское зиратында җирләделәр.
Бүләкләре һәм исемнәре
РСФСР -ның хөрмәтле архитектор (1973)
СССР халык архитекторы (1978)
Кызыл Байрак Хезмәт ордены
Кызыл Йолдыз ордены
Хөрмәт Билгесе ордены
Көмеш крест (Польша)
җиде медаль
Тәмамланган проектлары
Свердловсктагы тарихи-революцион мәйдан ансамбле (1974)
Я.Свердлов музеен реконструкцияләү (1948)
Працишки
Працишки (Працішкі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Николай Алфёров
Тәмамланган проектлары
Свердловск шәһәрендә Малышев урамындагы торак бина (1955)
Працишки
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Николай Алфёров
Тәмамланган проектлары
Свердловск урамындагы торак бина, Свердловск (1955)
Свердловск турбомотор заводының гидротехник машиналары кибете (1956)
Бассю
Бассю — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Крислово
Крислово — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD206546
HD206546 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Кожушково
Кожушково — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
HD206546
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.