cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Академик Кирпичников урамы (Казан)
Тарих
Элекке исеме. 2005 елда Казан шәһәре администрациясе башлыгы карары белән урамның исеме Бөек Ватан сугышында катнашкан химик-технолог, КХТИның ректоры, профессоры булып эшләгән, РСФСР атказанган фән эшлеклесе, ССРБ ФА мөхбир-әгъзасы, академик, талантлы оештыручы Петр Анатолий улы Кирпичников (1913-1997) истәлегенә Академик Кирпичников урамы итеп үзгәртелә.
Незавка
Незавка (Незаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Корбрез
Корбрез — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Майлыгүл
Майлыгүл (Яксатово) — Әстерхан өлкәсенең Идел буе районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 44,4%, урыслар — 38,4%, казакълар — 12,7%.
Рои (Арбаж районы авылы)
Рои (Рои) — Киров өлкәсенең Арбаж районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
730 ел (б. э. к.)
730 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
(12466) 1997 AS12
(12466) 1997 AS12 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 10 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AS12» саналган.
Кыйсса
Кыйсса (гарәпчәдән — хикәя, тарихи вакыйга, риваять) — мөселман Шәрык халыклары фольклоры һәм әдәбиятындагы дастанга якын булган эпик, кайвакыт лироэпик жанр. Гарәп, фарсы һәм төрки телләрдә «кыйсса» атамасы белән хикайәт, повесть, әкият, риваять һ.б. жанрларны атыйлар.
Кыйссада, гадәттә, нинди дә булса гадәттән тыш, кызыклы, мавыктыргыч, драматик, гыйбрәтле вакыйгалар, хәлләр хикәяләнә, бәян ителә. Сюжет үстерелеше кайвакыт лирик кичерешләр, төрле уйланулар белән кушып бирелә. Кыйссада конфликт кискенлеге кайвакытта трагик характерда булуы белән аерылып тора.
Татар әдәбиятында кыйсса жанрындагы әсәрләр XIII гасырдан ук билгеле — Кол Галинең «Кыйссаи Йосыф» әсәре.
Сембер өлкәсе
Сембе́р өлкәсе́ (Ульяновская область) – Россия Федерациясенең Европа өлешендәге субъекты. Идел буе федераль бүлгесенә керә.
Өлкә үзәге – Сембер каласы.
Чиктәшлек
Сембер өлкәсе Россия Европа өлешенең Көньяк-көнбатыш өлешендә урнаша. Идел өлкә территорияне калку Уңъягына һәм иңкү Сулъягына бүлә.
Уңүяк өлешен Идел буе калкулыгының өлешләре (Ундыр, Кременки һәм Сенгилей таулары, биеклекләр 363 метрга кадәр җитәләр) биләп тора, сулъягын исә сөзәк-какулыклы тигезлек биләп тора.
Климат
Климат — уртача континенталь; гыйнварның урта температурасы — -13 °С, июльнең урта температурасы — +19 °С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 300-500 мм. Вегетация чоры якынча 180 көнне тәшкил итә.
Гидрография
Төп елгалар: Идел (Куйбышев сусаклагычы, көньягында — Сарытау сусаклагычы), Сыры, Зөя, Олы Чирмешән.
Вест-Енд-Кобб-Таун
Вест-Енд-Кобб-Таун — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Сембер өлкәсе
Туфраклар, үсемлекләр һәм хайваннар дөньясы
Туфраклар — күбесенчә кара туфраклар. Өлкәс күбесенчә урманлы дала зонасында урнаша. Урманнар территориянең 25% өлешне биләп торалар.
Лавечко-Старе
Лавечко-Старе — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Вест-Енд-Кобб-Таун
Географиясе
Вест-Енд-Кобб-Таун халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лавечко-Старе
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Плюмодан
Плюмодан (Plumaudan) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Брон кантонына карый.
Сембер өлкәсе
Туфраклар, үсемлекләр һәм хайваннар дөньясы
Хайваннар дөньясы: поши, тиен, сусар, ак куян, һ.б.
Плюмодан
Географиясе
Коммуна мәйданы — 17,83 км².
Сембер өлкәсе
Тарих
180px|thumb|left VIII — IX гасырларда хәзерге Сембер өлкәсе территориясе Идел буе Болгары составына керә. XIV гасырның ахырында — XV гасыр башында, Тамерлан һөҗүменнән, хәзерге Сембер өлкәсе территорияләр җирләр ташландырылылар. XV гасырда бу җирләр Казан ханлыгы составына, XVI гасырда Россия составына керәләр.
Чуаш Алгашы
Чуаш Алгаши (Чăваш Улхашĕ, Чувашские Алгаши) — Чуашстанның Шөмерле районында урнашкан авыл.
Сембер өлкәсе
Тарих
1640-елларда Карсун-Сембер засека сызыгы төзелә.
Чуаш Алгашы
Почта индексы — 429136. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97250840002. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101900005400. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2138.
Сембер өлкәсе
Тарих
1780 елда Сембер калгайлыгы, 1796 елда ул Сембер губернасына үзгәртеп корыла.
1924 елда Сембер шәһәренә Ульяновск исеме кушыла, губернага да Ульяновск губернасы исеме кушыла. 1928 елда Ульяновск губернасы юкка чыгарыла, ә аның территориясе Урта Идел өлкәсе (1929 елдан — Урта Идел крае, 1935 елдан — Куйбышев крае, 1936 елдан — Куйбышев өлкәсе) составына кертелә.
Чуаш Алгашы
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 250 кешенең яшәве мәгълүм.
Сембер өлкәсе
Тарих
1943 елда Куйбышев һәм Пенза өлкәсе районнарыннан Сембер өлкәсе оештырыла.
Чуаш Алгашы
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (85,98%), руслар (13,41%).
Сембер өлкәсе
Торак пунктлар
<p style="text-align:center;">Сембер өлкәсе торак пунктлары
Татарлар Сембер өлкәсенең ике районында күпчелек тәшкил итә (Иске Кулаткы районында абсолют күпчелек, Яңа Малыклы районында чагыштырма күпчелек тәшкил итә).
Административ-территориаль бүленеш
300px|thumb|right Сембер өлкәсендә 21 район. Районнар исемлеге
Сәнәгать
Специализациянең төп тармагы — машиналар төзү (авиация төзү, приборлар төзү, станоклар төзү, автомобильләр төзү) (сәнәгый җитештерүнең күләменнән 56 процент өлеше). Сәнәгый җитештерүнең күләменнән 80% өлеше Сембердә һәм Мәләкәстә тупланган. Сембер өлкәсендә Россия автобусларның 95% һәм йөк автомобильләрнең 10% өлеше җитештерелә. 1941 елда, Мәскәүдән эвакуацияләнгән ЗИЛ заводы нигезендә Ульяновск автомобиль заводы барлыкка килә. Шулай ук Сембердә «Авиастар-СП» авиация заводы (Ан-124 «Руслан» һәм Ту-204 самолётлар җитештерү) урнаша. Хәрби-сәнәгать комплексына Ульяновск механика заводы керә.
Сенгилей һәм Новоульяновск шәһәрлерендә цемент заводлары урнашалар. Мәләкәстә автоагрегатлар заводы урнаша.
Тимер юл транспорты
Сембер өлкәсе территориясендә тимер юл ташуларны Куйбышев тимер юлының Ульяновск бүлекчәсе башкара.
Дезе (Венеция)
Географиясе
Дезе Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Олы Кибәче
Олы Кибәче — Татарстан Республикасының Саба районындагы авыл.
Халык саны — 602 тирәсендә. Почта индексы — 422065.
Тарих
Авыл бик борынгылардан: Казан ханлыгы чорында ук нигезләнгән
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.6 °C.
Ситрус-Парк (Флорида)
Ситрус-Парк  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Леваке (Арканзас)
Леваке  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Ситрус-Парк (Флорида)
Географиясе
Ситрус-Парк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Леваке (Арканзас)
Тарихы
Леваке шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сбогицешть
Сбогицешть — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хобанин
Хобанин — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Цекоти
Цекоти — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Апрелевка
Апрелевка (Апрелевка) — Россия Федерациясенең Мәскәү өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр тибындагы бистә статусын 1935 елдан, шәһәр статусын 1961 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (94,1%), украиннар (1,5%), әрмәннәр (1,1%).
Шелига
Шелига — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Калоокан
Географиясе
Шәһәр Лусон утравында урнашкан.
Тарих
Шәһәр статусын 1962 елдан башлап йөртә.
Ассентиш (Сантарен)
Ассентиш  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
731 ел (б. э. к.)
731 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Каратепе (Калеҗык)
Каратепе (Karatepe) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Калеҗык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Асавцы (Бярозавский районы)
Асавцы  (Асаўцы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Польша-Литва оланнары
Поляк-Литва оланнары — пик, кылыч һәм пистолет белән коралланган яжа аурупа җиңел кавалериясенең бер төре. Аларның формасындагы тышкы үзенчәлекле атрибуты булып биек, дүртпочмаклы төрки баш киеме торган.
XIV гасырдан башлап күп кенә Алтын урда татарлары Бөек Литва кенәзлегендә яши башлый, анда алар хәрби хезмәттә була. XVII гасыр сугышлары Поляк-Литва җирләрендә липка исемен алган хәрби-ясаклы татар халкы барлыкка килүгә китерә. Нәкъ менә липкалардан XVIII-XVIII йөз башларында атлы татар отрядлары формалашалар.
XVIII гасырның беренче яртысында татар полклары сөйләмдә олан дип атала башлый. Генерал Юзеф Зайончек (1794) истәлекләрендә Литвада берничә татар полкы булганы билгеле. Витольд чорыннан бирле әлеге хәрби халыкның җирлекләре бүгенге көнгә кадәр сакланган.
Король биргән хокуклар, шулай ук Берестейская экономиядә җир биләмәләренә ия булу полк командирының законны санламавына китергән. 1721 елда Ошмань повятында җир турындагы бәхәсләр вакытында полковник, 5 хоругвейны алып, аларны бәхәсле җиргә куя. Моннан тыш, суд түрәләренә бу мәсьәләне хәл итмәгән очракта, ул үзенең полкы белән Төркиягә китәсен хәбәр итә.
1733 елда Польша армиясендә Александр Мостафа Корыцкий җитәкчелегендәге татар җиңел кавалерия полкы төзелә.
Капеллендорф
Капеллендорф (Kapellendorf) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лес-Кабаньес
Лес-Кабаньес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Немерка
Немерка (Немерка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Дрыбинский районында урнашкан авыл.
Лес-Кабаньес
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Немерка
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Крон (Эссонна)
Крон — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Ламбейёль
Ламбейёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Югары Двойник елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Клери-сюр-Сомм
Клери-сюр-Сомм — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Петр Кирпичников
Петр Кирпичников, Петр Анатолий улы Кирпичников (Кирпичников Пётр Анатольевич, 1913 елның 5 гыйнвары, Вятка губернасы, Санчурск — 1997 елның 26 марты, Казан) — Бөек Ватан сугышында катнашкан химик-технолог, Казан химия-технология институты ректоры (1964-1988), профессор (1965 елдан), техник фәннәр докторы (1972). РСФСР (1975) һәм ТАССР (1969) атказанган фән һәм техника эшлеклесе, Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе ФА мөхбир-әгъзасы (1976), БР (1991) һәм ТР (1992) ФА шәрәфле академигы, Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе атказанган химигы (1979), атказанган уйлап табучысы (1985).
Тәрҗемәи хәле
1913 елның 5 гыйнварында Вятка губернасы (хәзерге Киров өлкәсе Санчурск районы) Санчурск өяз шәһәрендә (1923 елдан авыл, 1944 елдан штб) земство табиблары гаиләсендә туган. Туган авылында мәктәп тәмамлагач (1930), укый-яза белмәүчелекне бетерү өлкәсендә эшли. Пермь химия-технология институтына укырга керә, аннан Мәскәүгә химия-технология институтына күчеп, 4 ел укый. Казан химия-технология институтын (КХТИ) тәмамлый (1936). А.Е. Арбузов җитәкчелегендә синтетик каучык өлкәсен сайлый. 1936-1940 елларда С.М. Киров исемендәге Казан синтетик каучык заводында аппаратчы, техник бүлек башлыгы урынбасары булып эшли. Заводта чыккан авария сәбәпле, яшь галимгә кулга алыну да яный. 1939-1940 еллардагы Совет-фин сугышы башлангач, 1940 елда Кызыл гаскәргә чакырыла. Ерак Көнчыгышта хезмәт итә. 9нчы Һава армиясенең җир өсте (ягулык-майлау матдәләре белән тәэмин итү) хезмәте офицеры лейтенант П.А. Кирпичников сугышта Кызыл Йолдыз ордены һәм медальләр белән бүләкләнә. 1945-1947 елларда Казан химия-технология институтында, Г.Х. Камай җитәкләгән төп органик синтез кафедрасында укыта. 1947-1954 елларда Шкопау шәһәрендә (АДР) «Буна» нефть химиясе комбинатында баш инженер һәм киңәшче булып эшли. 1960-1961 елларда Көнчыгыш Кытай технология институтында (КХР) эшли.
1954 елдан яңадан Казан химия-технология институтында: факультет деканы (1957), синтетик каучык технологиясе кафедрасы мөдире (1960-1987), бер үк вакытта проректор (1961 елдан), ректор (1964-1988), профессор (1965 елдан), ректор киңәшчесе һәм Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе химия һәм нефтехимия сәнәгате министрлыгының эластомерлар барлыкка китерү үзәге фәнни җитәкчесе (1988-1997). 1982-1987 елларда Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе ФА Казан филиалы президиумы рәисе.
1997 елның 26 мартында үзенең эш кабинетында вафат була. Казанның Арча зиратында җирләнгән.
Фәнни эшчәнлеге
1956 елда кандидатлык, 1972 елда докторлык диссертацияләре яклый. Гыйльми эзләнүләр өлкәсе: химия һәм органик синтез нигезләренең, югары молекуляр тоташмаларның, синтетик каучык һ.б. полимерларның һәм аларны стабильләштерүнең химик технологиясе. Полисульфид һәм уретан эластомерларны тикшерү өлкәсендә хезмәте зур. 500 фәнни хезмәт, югары мәктәп өчен 12 дәреслек авторы, 330 уйлап табу патенты иясе. 14 фән докторы, 70тән артык фән кандидаты әзерләгән.
Могош (коммуна)
Могош — Румыниянең Алба жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
(12467) 1997 AX17
(12467) 1997 AX17 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 15 гыйнварында Т. Кобаяси тарафыннан Оидзуми обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AX17» саналган.
Чуел
Чуел (Цивильск искечә — Цывильск, Çĕрпӳ) — Чуашиядә шәһәр, Чуел районының административ үзәге.
География
Чуел шәһәре Зур һәм Кече Чуел елгалар кушылган урынында, Чабаксардан 36 километрга көньяк-көнчыгышка таба урнаша. Шәһәрдә M7 (Түбән Новгород — Казан) һәм A151 (Чуел — Сембер — Сызран) автомобиль юллары кисешәләр. Чуелдан 6 километр ераклыкта Канаш — Чабаксар тимер юл тармагы үтә.
Тарих
Чуел 1583 елда Мәскәү дәүләтенең терәк пункты буларак элекке Сюрбеево (Ҫӗрпӳ) чуаш авылы урынында нигезләнгән. Исеменә караганда, монда сотня кенәзе яшәгән (ҫӗрпӳ — йөз кешедән торган гаскәрнең командиры, йөзбашы).
1781—1927 елларда — Чуел өязенең үзәге, 1927 елдан Чуел районы үзәге булып тора.
Халык
Милли состав (2002): чуашлар — 76,8%, руслар — 21,5%.
Икътисад
Шәһәрдә авторемонт заводы, эксперименталь-тәҗрибә «Чуелхмельмаш» заводы, азык-төлек предприятиелар, сүс җитештерү заводы, колмак заводы, кирпеч заводы.
Мәгариф
2 урта мәктәп, 2 коррекцион мәктәп, балалар һәм яшүсмерләр иҗат үзәге, балалар һәм яшүсмерләр спорт мәктәбе (БЯСМ).
(5312) Schott
(5312) Schott — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 3 ноябрендә Ф. Бёрнген тарафыннан Таутенбург обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 VP2» саналган.
732 ел (б. э. к.)
732 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Түбән Түре шәһәр округы
Түбән Түре шәһәр округы (Нижнетуринский городской округ) — Свердловск өлкәсе составына керүче шәһәр округы. Төньяк идарә округынә керә.
Административ үзәк — Түбән Түре шәһәре.
Сент-Хелена (округ, Луизина)
Сент-Хелена  — Америка Кушма Штатларының Луизина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Гринсберг шәһәре.
Түбән Түре шәһәр округы
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (93,1%), татарлар (1,9%), украиннар (1,2%).
Сент-Хелена (округ, Луизина)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1810 елда оештырыла.
Түбән Түре шәһәр округы
Административ бүленеш
Түбән Түре шәһәр округы составына 23 торак пункт керә.
Сент-Хелена (округ, Луизина)
Территориясе
Округ мәйданы 409 км² тәшкил итә.
Лави (Варшавский-Захидний повяты)
Лави  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лес-Масьес-де-Вольтрега
Лес-Масьес-де-Вольтрега — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Емишли (Чаталзейтин)
Емишли (Yemişli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Чаталзейтин илчесенә караган бер авыл (köy).
Шивско
Шивско — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лапас
Лапас (Лапас) — Әстерхан өлкәсенең Хәрәбәле районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): нугайлар — 47,2%, казакълар — 41,8%, чеченнар — 4,5%, татарлар — 3,5%.
Каратепе (Газипаша)
Каратепе (Karatepe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Газипаша илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Дезедан (Белуно)
Дезедан — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ходаки (Поддембицкий повяты)
Ходаки  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лейк-Вилледж (Арканзас)
Лейк-Вилледж  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Лейк-Вилледж шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ассентиш
Ассентиш — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Пасай
Пасай (Pasay) — Филипиннең Башкала төбәгендә урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр Лусон утравында урнашкан.
Тарих
Шәһәр статусын 1947 елдан башлап йөртә.
Липтовска Лужна
Липтовска Лужна — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
(12468) Захотин
(12468) Захотин — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 14 гыйнварында Л. Коткова тарафыннан Ондржеёв обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AE18» саналган.
Анды (Пияна кушылдыгы)
Анды — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсенең Сергач районы, Пилнә районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Пиана елгасының сул ярыннан 28 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 41 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эйфель манарасы
Э́йфель манарасы (la tour Eiffel) — Парижның иң танылган архитектур истәлекле бинасы, бөтендөньяда Франция симоволы буларак танылган манара. Аны конструктор Густав Эйфель проекты буенча төзегәннәр. Үзе Эйфель аны 300 метрлы манара дип атаган иде.
Манара тарихында аны барлыгы 236 445 812 кеше зыярат итте. Ягъни Эйфель манарасы дөньяның иң популяр туристик объекты.
Манараны төзү процессы 1887 елның 28 гыйнварыннан 1889 елның 31 мартына кадәр дәвам иткән. Эйфель каланчасы француз революциясенең 100 еллыгы хөрмәтенә сафка баскан, аны төзүдә 7 мең тоннадан артык тимер тотылган.
Төзелеп 20 ел үткәч, ул сүтелергә тиеш булган, әмма аны радио саклап калган. Яңа гына уйлап табылган радиотапшыргычның антеннасы каланчаның 300 метр биеклектәге очына беркетелгән. Франция басып алынгач, Парижга Гитлер килгән. Каланчага күтәрелмәкче булган, ләкин лифт эшләмәгән. Лифтлар эшләтү остасы механизмны хәрәкәтсез калдырган да, шәһәрдән чыгып качкан. Лифтны дүрт ел дәвамында беркем дә төзәтә алмаган. Парижны фашистлардан азат итүнең икенче көнендә үк мастер пәйда булган һәм лифтны эшләтеп җибәргән.
(5313) Nunes
(5313) Nunes — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1982 елның 18 сентябрендә Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 SC2» саналган.
Целини (Влощовский повяты)
Целини  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Несцерава
Несцерава (Несцерава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Мсциславский районында урнашкан авыл.
Карльсдорф (Тюрингия)
Карльсдорф (Karlsdorf) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Несцерава
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Карльсдорф (Тюрингия)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Винигар-Бенд
Винигар-Бенд — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Винигар-Бенд халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Асавцы (Столинский районы)
Асавцы  (Асаўцы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Столинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Сент-Джеймс (округ, Луизина)
Сент-Джеймс  — Америка Кушма Штатларының Луизина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Конвент шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1807 елда оештырыла.
Плюмогат
Географиясе
Коммуна мәйданы — 40,43 км².
Сент-Джеймс (округ, Луизина)
Территориясе
Округ мәйданы 258 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Сент-Джеймс (округ, Луизина)
Могошань (коммуна)
Могошань — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Себед
Себед — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Скай-Лейк (Флорида)
Скай-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Скай-Лейк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
2 меңьеллык
Икенче меңьеллык — милади тәкъвим буенча безнең эрадагы 1001 елының 1 гыйнварыннан башланган һәм 2000 елының 31 декабренә беткән вакыт арасы.
Кешелек өчен, үткән меңьеллыклар белән чагыштырганда, икенче меңьеллык иң эре социаль үсеше һәм техник күтәрелеше белән сыйфатланган. Шул үк вакытта кешелек үткән меңьеллыкларның тынычлыгыннан чыкты да һәм, безнең көнгә кадәр сузылган, һаман да дәвам итә торган, демографик шартлау булып чыкты.
733 ел (б. э. к.)
733 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
HD104534
HD104534 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Куранс
Куранс — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Лес-Масьес-де-Рода
Лес-Масьес-де-Рода — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ламбейшор
Ламбейшор — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Лая елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кокерель
Кокерель — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Тагиг
Тарих
Шәһәр статусын 2004 елдан башлап йөртә.
Урта Куныр
Урта Куныр (Средний Кугунур) — Киров өлкәсенең Арбаж районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Пятымето-Се
Пятымето-Сё — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы №4019 исемсез кушылдыгының сул ярыннан 22 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 31 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Зур Ою елгасының көнбатыш чигеннән Скуратов борынына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Об елгалары арасындагы, Кара диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Балалар өчен Eurovision җыр бәйгесе 2010
Сигезенче Балалар өчен Eurovision җыр бәйгесе 2010 елда Минскта (Белорусиядә) үткәрелде. Үткәрелү вакыты — 2010 елның 20 ноябре
<!-- == Бәйгегә әзерләнү тарихы ==
Үткәрелү урыны
В феврале 2009 года совет Европейского вещательного союза избрал трёх стран-финалистов, претендующих на проведение детского конкурса песни Евровидение в 2010 году. Финалистами стали Белоруссия, Россия и Мальта. 5 июня 2009 года в Киеве состоялось заседание совета Европейского вещательного союза, организованное для окончательного выбора страны, которая примет конкурс у себя. Страны-финалисты представляли свои идеи по проведению конкурса. В результате совет Европейского вещательного союза выбрал Белоруссию.
К концу октябрь 2010 года начались работы по подготовке сцены Минск-Арены к конкурсу. Дизайнер сцены — Ульф Мартенсон. По планам, в зрительном зале разместятся 15 тысяч человек — кроме трибун на 14 тысяч, в зале будет присутствовать танцпол на тысячу человек. Монтаж сцены завершится 15 ноября, когда будет проведена первая репетиция конкурса.
Формат проведения
6 сентябрь были официально объявлены ведущие конкурса. По итогам кастингов Белтелерадиокомпании их роль досталась белорусскому журналисту Денису Курьяну и студентке Лейле Исмаиловой.
14 октябрь в Минске прошла встреча глав делегаций стран-участников, в процессе которой осуществилась жеребьёвка порядка выступления конкурсантов и обсуждение деталей предстоящего конкурса. Согласно репортажу информационной службы Интерфакс, сразу после мероприятия глава делегации Армении Диана Мнацаканян сообщила, что конкурс 2010 года может стать последним детским конкурсом Евровидения в истории. По её словам, это связано с финансовыми проблемами телекомпаний стран-участниц и падающим рейтингом конкурса среди телезрителей.
15 октябрь Белтелерадиокомпанией были объявлены окончательные результаты жеребьёвки. Согласно им, выступление участников на конкурсе откроет Литва, а последней выступит участница из Македонии.
24 октябрь Европейский Вещательный Союз и Белтелерадиокомпания презентовали песню ЮНИСЕФ «День Без Войны» («A Day Without War»), которая будет исполнена Дмитрием Колдуном. Автор музыки — Баграт Варданян, текст написал Дмитрий Басик.
Первая репетиция конкурса запланирована на 15 ноября. Она состоится в Минск-Арене.
Исполнительным супервайзером конкурса в этом году в последний раз выступит Сванте Стокселиус. Исполнительным продюсером назначен заместитель председателя Белтелерадиокомпании Александр Мартыненко. Шоу-продюсер конкурса — Глеб Шаппо. В качестве сопродюсера будет выступать Детский фонд ООН. -->
Милли сайлаулар
2010 елның февраленнән октябренә кадәр хәрбер катнашкан дәүләттә милли сайлау бәйгеләре узган. Милли сайлау бәйгеләренең финаллары киләсе көннәрдә узганнар:
Бәйге барышы
Бәйгене былтыргы елларда җиңгән Ксения Ситник һәм Алексей Жигалкович ачканнар. Соңыннан сәхнәгә Балалар өчен Евровидение җыр бәйгесе]]нең барлык җиңүчеләре чыгып, бер "Попурри-микс" җырлаганнар. Тавыш бирү вакытында Евгений Олейникның "Йолдызлык" җыры җырланган.
Шидловець (Карпатасты воеводалыгы)
Шидловець — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Лави (Лосицкий повяты)
Лави  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лейквью (Арканзас)
Тарихы
Лейквью шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аталая (Вила-Нова-да-Баркинья)
Аталая  — Португалиянең Сантарен округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Каратепе (Коньяалты)
Каратепе (Karatepe) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Анталья иле Коньяалты илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Искәндәр Тальковски (1894)
Искәндәр (Александр) Тальковски (Искәндәр Искәндәр улы (Александр Александр улы) Тальковски,, — , ) — ССРБ гаскәрбашы, дивизия командиры, ТАССР ҮБК ис. берләшкән татар-башкорт хәрби мәктәбе башлыгы (1923-1931), М.В.Фрунзе ис. хәрби академия башлыгы урынбасары (1940-1941). Сәяси репрессия корбаны.
Ходнув
Ходнув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD104536
HD104536 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Габдулла Шәрипов
Габдулла Шәрипов ( тулы исеме Габдулла Мөхәммәт улы Шәрипов, азәрб. Аbdulla Şərifov) – галим, азәрбайҗан тел фәненә нигез салучыларның берсе, татар. 1893 елда Ырымбур губернасы Троицки шәһәрендә туган. Шунда рус-татар мәктәбен, 1908 елда мөселман хәйрия җәмгыяте акчасына Истанбулга барып, урта мәктәпне тәмамлый.
Троицкига әйләнеп кайткач, журналистика белән шөгыльләнә, татар вакытлы матбугатында даими катнаша.
Тум университетының иҗтимагый фәннәр факультетында укый башлый, Азәрбайҗан дәүләт университетының көнчыгыш факультетының тел һәм әдәбият бүлеген тәмамлый (1928 ел). Аспирантурада укый (1931 ел).
Азәрбайҗан педагогия институтында төрек - татар диалектологиясе, төрки (азәрбайҗан теле) һәм рус теле курслары укыта (1931-1933 еллар).
Беренче фәнни хезмәтләре азәрбайҗан теленең фонетик төзелешен өйрәнүгә багышланган. “Төрки телнең(азәрбайҗан теле) грамматик категорияләрен төркемләү нигезләре” хезмәте бүген дә мөһим.
Азәрбайҗан теле диалектларын тикшерүгә дә өлеш кертә, Шәмахага экспедицияләр оештыра. Фәнни хезмәтләре Бакыда, Мәскәүдә, Ленинградта басыла.
1937 елның 21 июнендә “халык дошманнары” Бәкер Чобан-задә, В.Хулуфлу, Г.Багиров һ.б. ярдәм итүдә, тел гыйлеменә зыян салуда гаепләнеп, кулга алына. 1938 елда үлемгә хөкем ителә. Басарга әзерләнгән китаплары: “Азәрбайҗан төрки теле” (1931 ел), “Фәнни тәрҗемә мәсьәләләре” (1936 ел) тыела. 1956 елда реабилитацияләнә.
Целини (гмина Бодзентин)
Целини  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(12469) Katsuura
(12469) Katsuura — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 9 гыйнварында Н. Сато тарафыннан Титибу обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 AW18» саналган.
Дезертето Тето Блуа (Кунео)
Дезертето Тето Блуа — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дезертето Тето Блуа Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
(5314) Wilkickia
(5314) Wilkickia — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Дезертето Тето Блуа (Кунео)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(5314) Wilkickia
Тарихы
1982 елның 20 сентябрендә Черных Н. С. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 SG4» саналган.
Лес-Франкесес-дель-Вальес
Лес-Франкесес-дель-Вальес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
734 ел (б. э. к.)
734 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Катариненберг
Катариненберг (Katharinenberg) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Лапъюга
Лапъюга — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга   Лапъюга-Шар елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора елгасы кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чурачык (Чуел районы)
Чурачык (Чурачăк, Чурачики) — Чуашстанның Чуел районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429914. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97241880001. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101600013400. Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2137.
Тарих
1944—1959 еллдарда — Чуаш Автономияле Совет Социалистик Республикасының Чурачык районы үзәге.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 1743 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (96,13%).
Нивишчы (Горацкий районы)
Нивишчы  (Нівішчы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Аратка
Аратка — Россия территориясеннән ага торган елга. Түбән Новгород өлкәсенең өч районы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ежать елгасының сул ярыннан 20 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 48 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сыры, Алатырь елгасы тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Сыры, елга бассейны — Иделның өске өлеше, Куйбышев сусаклагычына чаклы (Ука елгасын кертмичә).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Верея
Верея (Верея) — Россия Федерациясенең Мәскәү өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1371 елдан башлап йөртә.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (94,3%), украиннар (1,5%).
Луара Айрапетян
Луара Айрапетян (әрм. Լուարա Հայրապետյան; ингл. Luara Hayrapetyan) — җырчы.
Биография
1997 елның 29 сентябрендә Әстерханда туган.
Луара дүрт яшеннән вокал белән шөгыльләнә. Кече яшенә карамастан, ул берничә тапкыр халыкара һәм Бөтенроссия бәйгеләрендә җиңүгә ирешә.
2003 елда Волгоградта узган "Салават күпере" халыкара фестивалендә "Кечкенә ..." номинациясендә Гран-при яулый. 2006 елда Туапсе шәһәрендә узган Бөтенроссия җыр бәйгесендә шулай ук Гран-прига лаек була.
Емишли (Пазар)
Емишли (Yemişli) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Ризе иле Пазар илчесенә караган бер авыл (köy).
Сент-Джон-те-Баптист (округ, Луизина)
Сент-Джон-те-Баптист  — Америка Кушма Штатларының Луизина штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Эдгард шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1807 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 348 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Сент-Джон-те-Баптист (округ, Луизина)
Могошешть (коммуна)
Могошешть — Румыниянең Ясси жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Дезертето Тето Кол (Кунео)
Географиясе
Дезертето Тето Кол Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Липтовска Осада
Липтовска Осада — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Шиперки
Шиперки — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пасиг
Пасиг (Pasig) — Филипиннең Башкала төбәгендә урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр Лусон утравында урнашкан.
Тарих
Шәһәр статусын 1995 елдан башлап йөртә.
Сограсс (Флорида)
Сограсс  — Америка Кушма Штатларының Флорида штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Сограсс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Асека
Асека (Асека ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Виогафка
Виогафка — Америка Кушма Штатларының Алабама штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Виогафка халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD104671
HD104671 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Атогия
Географиясе
Мәйданы —.
Кызыл Йолдыз ордены
Орденда винтовка тоткан кызылармияче сурәтләнгән. Әйтерсең ул һәр минут дошман белән көрәшкә ташланырга әзер тора.
Беренчеләрдән булып, Кызыл Армия Үзәк Йортының җыр һәм бию ансамбле һәм аның дирижёры композитор Александр Василий улы Александров бүләкләнә.
Бүләкләү кәгазенә «Кызыл Армиянең сугышчан сәләтен һәм ССРБ оборона осталыгын күтәрүдә ирешкән уңышлары өчен» дип язылган.
Чыганаклар
Әдәбият:
1. Черников Н.Д. Ватан бүләкләре.К., 1975.
2. Гребенникова Г. И., Каткова Р. С. Ордена и медали СССР. М., 1982
3. Колесников Г. А., Рожков А. М. Ордена и медали СССР. М., ВИ, 1983
4. Шишков С. С., Музалевский М. В. Ордена и медали СССР. Владивосток, 1996
5. Горбачёв А. Н. Многократные кавалеры орденов СССР. М., «ПРО-КВАНТ», 2006
6. Горбачёв А. Н. 10000 генералов страны. М., 2007
Златоуст өязе
Златоуст өязе (Златоустовский уезд) — Уфа һәм Чиләбе губернасы эчендә административ-территориаль берәмлек.
Өяз шәһәре — Златоуст шәһәре.
Тарих
Златоуст өязе 1865 елда барлыкка килгән.
1919 елда өязенең көнбатыш өлеше Башкорт АССР составына кертелә. 1922 елда Чиләбе губернасы составына кертелә, ә 1923 елда Урал өлкәсе составындагы Златоуст округына үзгәртеп корылган.
Административ бүленеш
1870 елда 17 вулыска, 1913 елда 30 вулыска бүленгән.
Халык
1871 елда 118,7 мең кеше, 1912 елда — 272,4 мең кеше яшәгән.
Туган тел буенча (1897 елдагы җанисәбе буенча) һәм милләт буенча (149 095 кеше, 1920):
Каратепе (Көшк)
Каратепе (Karatepe) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Көшк илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Олы Арташ (Саба районы)
Олы Арташ — Татарстан Республикасының Саба районындагы авыл.
Халык саны — 330 тирәсендә. Почта индексы — 422069.
735 ел (б. э. к.)
735 ел (б. э к.) — Милади тәкъвим буенча безнең эрага кадәр VIII гасырга кергән ел.
Олы Арташ (Саба районы)
Тарих
XVI гасырда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Лейк-Вью (Арканзас)
Лейк-Вью  — Америка Кушма Штатларының Арканзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Лейк-Вью шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Плюмьё
Плюмьё (Plumieux) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Лудеак кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 38,92 км².
Курдиманш-сюр-Эссонна
Курдиманш-сюр-Эссонна — Франциянең Эссонна департаментында урнашкан коммуна.
Коленкам
Коленкам — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
Льинарс-дель-Вальес
Льинарс-дель-Вальес — Испаниянең Барселона провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Себеоань
Себеоань — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Түбән Тагил шәһәре шәһәр округы
Административ үзәк — Түбән Тагил шәһәре.
Административ бүленеш
Түбән Тагил шәһәре шәһәр округы составына 24 торак пункт керә.
Абдурраһмандеде (Ейьюбие)
Абдурраһмандеде (Abdurrahmandede) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Ейьюбие илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(12470) Pinotti
(12470) Pinotti — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.