cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Уругвай һимны
гимнның тарихы
"Orientales, la Patria o la Tumba!" ("Уругвайлылар, йә Ватан, йә үлем!") — Уругвай Көнчыгыш җөмһүриятенең дәүләт гимны. Уругвайлылар үзләрен "Оrientales", ягъни "Көнчыгышлылар" дип атыйлар. Илнең бүгенге территориясе Испания колониаль хакимлеге заманында Ла-Плата вице-кыйраллыгы составына кергән һәм Көнчыгыш Яр буе провинцияләре дип аталган. Аргентина бәйсезлек алганда җирле халык, яңа бәйлелеккә эләкмәс өчен, үз Ватанын Уругвай дәүләте (илнең иң зур елгасы исеме буенча) итеп аерып чыгару өчен көрәшкән һәм ахыр чиктә үз максатына ирешкән дә. гимнның берничә варианты кулланыла. Тулы версиясе – дөньяда иң озын дәүләт гимннарының берсе дип санала: аны башкару 15 минуттан артык дәвам итә. Халыкара сәяси, мәдәни һәм спорт чараларында башта гимнның сүзсез кереш өлеше (увертюрасы) оркестр тарафыннан гына уйнала, азагында уругвайлыларга үз Ватаннарына бер куплетлык шәһадәтнамә бирү мөмкинлеге бар. Ләкин чит илләрдә үткәрелә торган кайбер футбол уеннарында хуҗалар музыканы кереш өлешеннән соң ук туктаталар. Бу очракта Уругвай җыелма такымына ияреп килгән җанатарлар гимнны үзләре җырлап бетерәләр. гимнның ике куплеттан торган җыйнаграк варианты да бик популяр. Иң мәгърур һәм дәртләндергеч варианты "Мурга версиясе" дип атала. Ул Уругвайның эчке рәсми һәм тантаналы чараларында һәм еш кына Көньяк Америка күләмендәге халыкара спорт уеннарында башлап җырлаучы солист тарафыннан башкарыла. гимнның кереш өлешен төшереп калдыралар, һәм гаять үзенчәлекле итеп эшкәртелгән музыкасы һәм тексты 4 минут ярым дәвамында җырлана. гимнның текстын Франсиско Акунья де Фигероа (Francisco Acuña de Figueroa) язган. Бу шагыйрь шулай ук Парагвай дәүләт гимнының да авторы (Paraguayos, República o Muerte – Парагвайлылар, Җөмһүрият яки үлем). Уругвай гимнының тексты рәсми рәвештә 1833 елның 8 июлендә кабул ителгән. Музыкасын Франсиско Хосе Дебали (Francisco José Debali) һәм Фернандо Кихано (Fernando Quijano) язган. Алар гимнга музыкаль теманы Италия композиторы Доницетти (Donizetti) операсыннан алган дип фаразлана. гимн беренче тапкыр тулысынча 1845 елның 19 июлендә башкарылган һәм 1848 елның 25 июлендә дәүләт гимны буларак расланган. 90 ел үткәч, 1938 елның 20 маенда, текстка үзгәрешләр кертелгән, аларны Херардо Грассо (Gerardo Grasso) һәм Беноне Калькавекья (Benone Calcavecchia) тәкъдим иткән.
Марсель Таһиров
Марсель Таһиров (Марсель Шәрифҗан улы Таһиров) – авыл хуҗалыгы белгече, Татарстан авыл хуҗалыгы фәнни-тикшеренү институты директоры (2006), «Нива Татарстана» журналы баш мөхәррире, авыл хуҗалыгы фәннәре докторы. ТР ФА мөхбир-әгъзасы. Милли көрәш буенча атказанган спорт остасы, Татарстанның 8 мәртәбә, РФ 2 мәртәбә чемпионы.
Тәрҗемәи хәле
1964 елның 21 октябрендә ТАССР Әтнә районы Әйшияз авылында туган. Казан авыл хуҗалыгы институтын (1988), шул уку йортында җитәкче кадрларның квалификациясен күтәрү факультетын (1991), аспирантураны (2001) тәмамлаган.
Мүлкүшеһсувар (Кандыра)
Мүлкүшеһсувар (Mülküşehsuvar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Коҗаэли иле Кандыра илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бронишево (Кольский повяты)
Бронишево  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Смитфилд (Көнбатыш Виргиния)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жепче
Жепче — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Икеда (Осака)
Икеда — Япония дәүләтенең Осака префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Икеда шәһәре 1939 елның 29 апрелендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 104426 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 4727 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 22.сен км² тәшкил итә.
Приозерный (Чиләбе өлкәсе)
Приозерный (Приозерный) — Чиләбе өлкәсенең Эткүл районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (85%), татарлар (6%).
Тражану-ди-Морайс
Тражану-ди-Морайс — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Рио-де-Жанейро штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Айдахо-Спрингс (Колорадо)
Айдахо-Спрингс  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Айдахо-Спрингс шәһәре  елда нигезләнгән.
Пәршәнбе хатын
Пәршәнбе хатын (пәнҗешәмбе хатын) - төрки-татар мифологиясендәге рух.
Мифлар буенча Пәршәнбе хатын мөселман бәйрәмнәре алдыннан йортларны карап йөргән һәм йон өрләмәүне тикшереп торган, әгәр берәр кешене тотса - аны казанга ташлый дип уйлаганнар.
Тикшерүчеләр уенча бу образ Ислам дине таралганчы ук ышануларда булган дип санала.
Чэрничы
Чэрничы (Чэрнічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Жытавицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ламонжуа
Ламонжуа — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Витково (Торунский повяты)
Витково  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мекка (Калифорния)
Мекка  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мекка халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Таһиров
Таһиров — татар, башкорт, азәрбайҗан халкында очрый торган фамилия. «Таһир» исеменнән ясалган. Татарча Википедиядә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
Одельцхаузен
Одельцхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аная-де-Альба
Аная-де-Альба — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сиван
Сиван — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
(17182) 1999 VU
(17182) 1999 VU — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 1 ноябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VU» саналган.
Белемедик (Позанти)
Белемедик (Belemedik) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Позанти илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Яхшыбай
Яхшыбай — Татарстан Республикасының Сарман районындагы авыл.
Почта индексы — 423357.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
(9593) 1991 PZ17
(9593) 1991 PZ17 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 7 августында Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 PZ17» саналган.
Казе Кярело (Падова)
Казе Кярело — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Каядибичавуш (Бартын)
Каядибичавуш (Kayadibiçavuş) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Бартын иле Бартын илчесенә караган бер авыл (köy).
Чәршәмбе хатын
Чәршәмбе хатын - төрки-татар мифологиясендәге рух.
Мифлар буенча Чәршәмбе хатын мөселман бәйрәмнәре алдыннан йортларны карап йөргән һәм йон өрләмәүне тикшереп торган, әгәр берәр кешене тотса - аны казанга ташлый дип уйлаганнар.
Тикшерүчеләр уенча бу образ Ислам дине таралганчы ук ышануларда булган дип санала.
Гозлу (Кәлбәҗәр)
Гозлу  (Qozlu ) — Әзербайҗанның Кәлбәҗәр районына караган авыл.
Живоцице
Живоцице — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кызылсай (Кара-Унгур кушылдыгы)
Кзылсай (Кызылсай) — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кара-Унгур елгасының уң ярыннан 1 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Орск каласыннан Сакмар елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Трайпу
Трайпу — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Алагоас штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Таһирова
Таһирова — татар, башкорт, азәрбайҗан халкында очрый торган фамилия. «Таһир» исеменнән ясалган.
Татарча Википедиядә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
HD191404
HD191404 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Аламоса (Колорадо)
Аламоса  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Аламоса шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Идзумиоцу
Идзумиоцу — Япония дәүләтенең Осака префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Идзумиоцу шәһәре 1942 елның 1 апрелендә шәһәр статусын ала.
Рус Байсасы
Рус Байсасы (Русская Байса) — Киров өлкәсенең Лебяжье районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Идзумиоцу
Географиясе
Шәһәр территориясе дек.80 км² тәшкил итә.
Рус Байсасы
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (33%), руслар (67%).
(17183) 1999 VO2
(17183) 1999 VO2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ой-Миттельберг
Ой-Миттельберг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
(17183) 1999 VO2
Тарихы
1999 елның 5 ноябрендә CSS проекты тарафыннан Каталина обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VO2» саналган.
Ой-Миттельберг
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чэрцень
Чэрцень (Чэрцень ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Ельский район районында урнашкан авыл.
Волоковка
Волоковка — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Щугор елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Фәтхулла Гүлән
Фәтхулла Гүлән яки Фәтхуллаһ Гүлән (төр. Fethullah Gülen (Fetosh), 1941 елның 27 апрелендә, Әрзурум, Төркиядә туды) – язучы, шагыйрь, җәмәгать эшлеклесе. 30га якын китабы һәм төрле гәҗит-журналларда мәкаләләре басылган. Төрекчә, гарәпчә, фарсы, һәм госманлы төрекчәсе телләрендә яза. Гәҗит журналистлары һәм язучылар вакыфын оештыручыларның берсе. thumb|250px|Фәтхулла Гүлән, 1998 Диннәр арасында аралашу-диалог фикерен актив рәвештә алга этәрүче.
Волоковка
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Чэрцень
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Фәтхулла Гүлән
1999 елда сәламәтлек проблемалары аркасында АКШга күчеп китә. Хәзер Пенсильвания штатында яши.
Агулау турында хәбәрләр
2021 елның 17 ноябрендә Пенсильвания штатындагы утарында Фәтхуллаһ Гүләнне агулап үтерергә маташу турында хәбәрләр тарала.
Волоковка
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Чутешть (Румыния)
Чутешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Габдулла Фәйзи
Советлар Берлеге Каһарманы Габдулла Фәйзуллин белән бутамагыз
Габдулла Фәйзи, Габдулла Габделкәбир улы Сатыев (1886 елның 13 июне, РИ, Уфа губернасы, Стәрлетамак өязе, Тәтер-Арслан — 1958 елның 28 июле, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Казан) — педагог, дәреслекләр авторы. Халык мәгарифе системасында эшләп, татар халкының мәгърифәтен күтәрүгә 42 ел хезмәтен салган укытучы.
Тәрҗемәи хәле
1886 елның 13 июнендә Уфа губернасы Стәрлетамак өязе (хәзерге БР Стәрлебаш районы) Тәтер-Арслан авылында мөгаллим гаиләсендә туган. 1899 елда атаклы Эстәрлебаш мәдрәсәсен тәмамлый. Мәдрәсәдә мөгаллимлек иткән атасы 1899 елда кинәт вафат булгач, аның урынында эшли башлый. Мәдрәсәдә укыту белән бергә, авылдагы рус классында укый һәм аны 1904 елда тәмамлый. 1906 елда белемен арттыру өчен Уфага килә. Рус югары уку йортларына керә алмаячагын аңлагач, Төркиягә китәргә карар кыла. Чит ил паспорты алырга Әхмәт-Солтан Терегулов ярдәм итә.
1906 елда Истанбулга килеп, университетка әзерләүче ике еллык укытучылар семинариясендә укый. 1909 елда Истанбул университетының физика-биология факультетына укырга керә. Каникул вакытларында Төркиядә, Мисырда, Румыниядә акча эшли. 1912 елда укуын уңышлы төгәлли. Университет җитәкчелегенең белемен тагын да күтәрү өчен Алманиягә бару тәкъдимен кире кагып, туган иленә кайта.
Хезмәт юлы
1913 елның 1 сентябреннән Ырынбурдагы «Хөсәения» мәдрәсәсендә физика һәм табигать фәннәреннән укыта башлый.
1914-1915 елларда Уфадагы «Госмания» мәдрәсәсендә дә шул ук фәннәрдән белем бирә.
1915-1918 елларда Алматыдагы татар «Исхакия» мәдрәсәсендә һәм укытучылар әзерләү буенча кыска сроклы курсларда укыта.
1918 елда Бөгелмәдә укытучылар әзерләү курсларында эшли.
1919-1920 елларда Уфада «Галия» мәдрәсәсендә белем бирә.
1920-1931 елларда Уфада Фрунзе исемендәге педтехникумда укыта. Шәкертләре арасында — булачак татар язучысы Әхмәт Фәйзи дә була.
1931 елда Мәскәүдән Уфага килгән галим-геолог киңәше белән, Казанга килә һәм Казан дәүләт университетының геология факультеты каршындагы аспирантурага укырга керә. Урал якларында геологик эскпедицияләрдә катнаша. 1932 елда фәнни җитәкчесе вафат булу сәбәпле, диссертация язу планы өзелә.
1934 елда Бохара педагогик югары уку йортында физика укытучысы булып эшли.
1935 елда Чистай педтехникумында укыта.
1936-1943 елларда Казанның 13нче мәктәбендә, 1944-1945 елларда Казан мех техникумында һәм бер үк вакытта 1944-1948 елларда Казанның Киров районындагы 49нчы мәктәбендә физика укыта. Шуннан пенсиягә чыга.
1958 елның 28 июлендә Казанда вафат.
Ланн (Ло һәм Гаронна)
Ланн — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Витови
Витови — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бронишево (Конинский повяты)
Бронишево  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Нестера
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бронишево (Конинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мүминага (Лиҗе)
Мүминага (Müminağa) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Лиҗе илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мексикан-Колони (Калифорния)
Мексикан-Колони  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мексикан-Колони халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Аньовер-де-Тормес
Аньовер-де-Тормес — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чәршәмбе бабасы
Чәршәмбе бабасы (чәршәмбе карты, чаршамба карысы) - гагауз, татар мифологиясендәге рух.
Мифлар буенча Чәршәмбе бабасы бәйрәмнәр алдыннан йортларны карап йөргән һәм йон өрләмәүне тикшереп торган, әгәр берәр кешене тотса - аны казанга ташлый дип уйлаганнар.
Тикшерүчеләр уенча бу образ Монотеизм таралганчы ук ышануларда булган дип санала.
Трайран
Трайран — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
София (Көнбатыш Виргиния)
София  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эрнесто Че Гевара
Эрне́сто «Че» Гева́ра (tat. lat. Ernesto Çe Gevara)(Ernesto «Che» Guevara, тулы исем — Эрнесто Гевара де ла Серна, Ernesto Guevara; 14 июнь 1928, Росарио, Аргентина — 9 октябрь 1967, Ла-Игера, Боливия) — латин-америкалы инкыйлабчы, Куба инкыйлабының командантесе 1959 ел, Куба дәүләтенең эшлеклесе.
Шулай ук башка кыйтгаларның инкыйлабый көрәшендә катнаша иде (Конго һәм бүтән). Че кушаматы - Аргентинада таралган сүз.
(9594) Garstang
(9594) Garstang — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 4 сентябрендә Роберт Макнот тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RG» саналган.
Эрнесто Че Гевара
Тәрҗемәи хәл
Әтисе чыгышы буенча - ирланд, әнисе - испан нәселеннән.
Эрнесто бөтен гомере буена асмы белән авыра.
Яшь чакта Эрнесто Сальгари, Жүл Верн, Дюма, Гюго, Джек Лондон, соңрак — Сервантес, Анатоль Франс, Толстой, Достоевский, Горький, Энгельс, Ленин, Кропоткин, Бакунин, Карл Маркс, Фрейд китапларын укый.
Эрнесто ата-анасы Республикалы Испания көчләрен яклый, Совет җиңүе Сталинград сугышында Гевара гаиләсенә зур йогынтысын ясый.
Мехико чоры
1955 елда Мехикода табиб булып эшли, анда бертуган Фидел һәм Рауль Кастро белән таныша.
1956 елда Мехико шәһәрендә Эрнесто Че Гевара, Фидел һәм Рауль Кастро кулга алына. Мексика фәнни, мәдәни, сәяси эшлеклеләре хакимиятны Эрнесто Че Гевара, Фидел һәм Рауль Кастро азат итүенә чакыра. Төрмәдән чыкканан соң Эрнесто Че Гевара, Фидел һәм Рауль Кастро «Гранма» көймәсендә Кубага йөзеп китәләр.
«Гранма» йөзеп китүе
«Гранма» көймәсе 1956 елның 2 декабрендә Куба ярына барып җитә, ләкин анда аларны 35 000 гаскәри, танклар, 15 сак көймәсе, 10 хәрби кораб, 78 истребитель һәм йөк очкычы каршы ала. Инкыйлаб төркеме бәрелештән карамастан сазлык аркылы эзәрләүчеләрдән китә. Инкыйлаб төркеменең яртысы һәлак була, 20 кеше әсирлеккә эләгә.
Сьерра-Маэстра таулары
Калган инкыйлабчылар Сьерра-Маэстра тауларында котылып калалар. Сьерра-Маэстра тауларыннан Батисто диктатурасына каршы инкыйлаби көрәш башлана.
1959 елның 1 гыйнварында Куба инкыйлабы җиңә.
Дәүләт эшлеклесе
Куба инкыйлабы җиңгәннән соң Эрнесто Че Гевара 1959 - 1961 елларында Куба Милли Банкы президенты булып эшли, 1961 —  1965 елларында Куба сәнәгате министры булып эшли.
1965 елда Эрнесто Че Гевара Конго инкыйлабына кушыла.
Инкыйлаб көрәшенең дәвамы
1966 елдан Эрнесто Че Гевара Боливия партизан төркемендә инкыйлаб көрәшен дәвам иттерә. Куебрада-дель-Юро бәрелешендә Че каты яралана һәм әсирлеккә эләгә.
Әсирлеге һәм үлеме
Боливия хакимияте Үзәк Эзләүләр Идарәсе (ҮКИ)да таянып Эрнестоны үлеменә хөкем итә.
1967 елның 9 октябрендә Эрнесто Че Гевара атып үтерелә. Аның мәете өстенә мәсхәрәлә: куллары киселә, мәете боралак табанында беркетеп АКШ прессасына күрсәтелә. Мәсхәрәдән соң дошманнар Че мәетен Вальегранде янындагы һава аланының менү-төшү юлы астында җирләнә.
1997 елда Эрнесто Че Гевара мәете эксгумацияләнә һәм Кубаның Санта-Клара шәһәрендә хәрби хөрмәтләр белән төрбәдә күмелә. Санта-Клара янындагы бәрелештә Эрнесто Че Гевара кайчандыр Куба инкыйлабының хәлиткеч бәрелешендә җиңде.
Кайбер чыганак буенча кубалылар бөтенесе Эрнесто Че Гевараның үтерүчеләренен үч алып юк иткән.
Хәтирә
Һәр 8 октябрьдә Кубада Каһармандагы партизан көне Че Гевара истәлегенә бәйрәм ителә. Куба акчасында Че сурәте бар.
Күп җырлар, шигырьләр, фильмнәр Че Геварага багышланган.
2010 елгы футбол буенча Сербия Кубогы финалы
2009/2010 елгы футбол буенча Сербия Кубогы финалы 2010 елның 5 маенда узды.
Жимковице
Жимковице — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Совен
Совен — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Казе ла Баса (Венеция)
Казе ла Баса — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе ла Баса Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
HD191420
HD191420 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Ойербах (Алмания)
Ойербах  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
HD191420
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Ойербах (Алмания)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җомга бабасы
Җомга бабасы (Җомга карты, Джума карысы) - гагауз, татар мифологиясендәге рух.
Мифлар буенча Җомга бабасы бәйрәмнәр алдыннан йортларны карап йөргән һәм йон өрләмәүне тикшереп торган, әгәр берәр кешене тотса - аны казанга ташлый дип уйлаганнар.
Тикшерүчеләр уенча бу образ Монотеизм таралганчы ук ышануларда булган дип санала.
Эмре Җан
Эмре Җан (Emre Can; 1994 ел ның 12 гыйнвары, Майндагы Франкфурт, Гессен, Алмания) — алман футболчысы, Дортмундның «Боруссия» һәм Алмания җыелма командасы ярымсакчы.
Клуб карьерасы
Төркия гаиләсеннән чыккан кеше буларак, Эмре Майндагы Франкфурт шәһәрендә туган һәм Франкфуртның төньяк-көнбатышында үскән. Эмре үзенең футбол карьерасын Франкфуртның «Блау Гельб» командасында башлаган. 2006 елда Франкфуртның танылган «Айнтрахт» клубы системасын тулыландыра һәм анда 2009 елның җәенә кадәр шөгыльләнә.
2009 елның җәендә Эмре Мюнхенның «Бавария» яшүсмерләр командасын тулыландыра. 2011 елдан ул клубның икенче командасы өчен чыгыш ясаган. «Бавария» өчен беренче матчын 2012 елның 12 августында Алмания Суперкубогы өчен Дортмунд «Боруссия» командасына каршы үткәргән. Бундеслигада Эмре 2013 елның 13 апрелендә «Нюрнберг»га каршы матчта дебют ясый.
2013 елның августында Эмре «Байер»га күчә, контракт шартлары буенча «Бавария» уенчыны кире сатып ала алган, әмма бу хәл булмаган.
2014 елның 5 июнендә Эмре «Ливерпуль»га күчә, трансфер суммасы 10 миллион фунт тәшкил иткән. 2018 елның җәендә футболчының клуб белән контрактны озайтудан баш тартуы билгеле була.
2018 елның 21 июнендә Италия «Ювентус»ы белән 2022 елның 30 июненә кадәр контрактка кул куя.
2020 елның 31 гыйнварында аренда хокукларында Дортмунд «Боруссия»сенә күчә. Килешү уенчыны 25 млн еврога мәҗбүри сатып алуны күздә тота.
Җыелма команда карьерасы
Эмре Алманиянең төрле яшүсмерләр җыелма командаларында уйнаган. Алмания җыелма командасы составында (17 яшькә кадәр) яшүсмерләр арасында Европа чемпионатының көмеш һәм яшүсмерләр арасында дөнья чемпионатының бакыр медальләрен яулый. 2013 елдан Эмре Алмания яшьләр җыелма командасы әгъзасы булып тора.
Эмре Төркиянең милли җыелма командасы өчен чыгыш ясау тәкъдимен кире каккан, чөнки ул алман җыелма командасы өчен чыгыш ясарга теләгән
2015 елның 4 сентябрендә Польшага каршы матчта Алмания җыелмасы өчен дебют ясый (3:1).
2017 елның 3 июлендә, финалда Чили җыелма командасын җиңеп, Алмания җыелма командасы составында Россиядә Конфедерацияләр Кубогын ота.
Казанышлар
«Бавария»
«Ливерпуль»
«Ювентус»
Когтевран
Когтевран – Хогвартс тылсым мәктәбендә фәкүлтә. Укучыларына акыллылык, белемне ярату хас. Нигезләүчесе – Кандида Когтевран. Талисманнары – бөркет (Чынлыкта исә карга, ләкин аны бөркет дип саныйлар). Төсләре – зәңгәр һәм бронзалы. Җитәкчесе – Филиус Флитвик. Өрәге – Серая Леди.
(17184) Carlrogers
(17184) Carlrogers — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Эмре Җан
Казанышлар
Алмания җыелмасы
(17184) Carlrogers
Тарихы
1999 елның 13 ноябрендә Ч. Джулз тарафыннан Фаунтин-Хиллс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VL22» саналган.
Эмре Җан
Казанышлар
Футбол буенча Алмания җыелмасы
Чэхи (Наравлянский районы)
Чэхи  (Чэхі ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Наравлянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Клавдия Краснова
Клавдия Федоровна Краснова (туган. 1925) — авыл хуҗалыгы производствосында совет алдынгысы. Социалистик Хезмәт Каһарманы (1949).
Тәрҗемәи хәле
Клавдия Федоровна Краснова 1925 елның 2 маенда Алтай краеның Глинка авылында туа. 1930 елда биш яшендә ятим кала һәм балалар йортында тәрбияләнә, анда башлангыч белем ала.
1942 елда сугыш чорында, Клавдия Краснова хезмәт эшчәнлеген Совет районының В. И. Ленин исемендәге колхозында башлый. 1948 елда бөртекле культуралар үстерү буенча кырчылык звеносын җитәкли һәм 27 гектар мәйданда бодайдан 29,7 центнер уңыш ала.
1949 елның 20 маенда СССР Югары Советы Президиумының «1948 елда бодай һәм арыштан югары уңыш алганы өчен» Указы белән Клавдия Федор кызы Краснова Социалистик Хезмәт Каһарманы исеменә лаек була, ул Ленин ордены һәм «Урак һәм Чүкеч» медале белән бүләкләнә.
1953 елдан 3 еллык край авыл хуҗалыгы мәктәбен тәмамлаганнан соң, агроном белгечлеге алып, «Путь к коммунизму» колхозында бакчачылык бригадиры, 1961 елдан «На страже мира» колхозында эшли.
К.Ф. Краснова Алтай крае халык депутатлары Советы депутаты итеп сайлана. Пенсиягә чыккач К. Ф. Краснова Томск өлкәсенең ябык шәһәрендә яши. .
Белен (Даргечит)
Белен (Belen) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Даргечит илчесенә караган бер авыл (köy).
Арвада (Колорадо)
Арвада  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Арвада шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сылтамалар
Арвада (Колорадо)
Гозлукөрпү
Гозлукөрпү (Qozlukörpü ) — Әзербайҗанның Кәлбәҗәр районына караган авыл.
Арабайона-де-Мохика
Арабайона-де-Мохика — Испаниянең Саламанка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каядөвен (Акьяка)
Каядөвен (Kayadöven) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Карс иле Акьяка илчесенә караган бер авыл (köy).
Киндерле (Җаек кушылдыгы)
Киндерле — Россия территориясеннән ага торган елга. Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Җаек елгасының уң ярыннан 1614 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Орск каласыннан Сакмар елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(9595) 1991 RE11
(9595) 1991 RE11 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 13 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RE11» саналган.
Такацуки
Такацуки — Япония дәүләтенең Осака префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Такацуки шәһәре 1943 елның 1 гыйнварында шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 354228 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 3364 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 105.31 км² тәшкил итә.
Мүминли (Сарычам)
Мүминли (Müminli) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Адана иле Сарычам илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Жимяни
Жимяни — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мэндосино (Калифорния)
Мэндосино  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мэндосино халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Җан алышлы
Җан алышлы  — татар халык уены.
Уйнау тәртибе
Ачык һавада уйнала торган уен.
Санамыш ярдәмендә бер куучы сайланып куела. Балалар күп булганда икәү дә булуы мөмкин. Балалар кайсы кая йөгерешәләр, куучы аларның артына җитеп әбәкләргә тырыша. Әбәкләнгән кеше урынында туктап кала, аның җаны алынган була. Ул кулларын як-якка җәеп: «Җан бирегез!» — дип кычкыра. Куучы тарафыннан тотылмаган балалар аны коткара ала. Аның өчен бер «тере» кешенең кул тидереп китүе җитә. Ләкин куучы аларны бер-берсенә якын китермәскә тырыша. Әгәр куучы барысының да «җанын алып» чыга алса, уен бетә.
Ләйлә Фазлыева
Ләйлә Фазлыева, Ләйлә Ринат кызы Фазлыева (1975 елның 29 мае, Кыргыз ССР, Чуй өлкәсе, Кант районы, Кант бистәсе) — сәясәтче, 2018 елның 20 февраленнән Татарстан премьер-министры урынбасары. 2014-2018 елларда ТР Президенты ярдәмчесе.
Тәрҗемәи хәле
1996-2004 елларда Казанның Совет районы 126нчы урта мәктәбе рус теле укытучысы, директор урынбасары.
2007-2011 елларда Казанның Совет районы администрациясе башлыгы урынбасары.
2011-2014 елларда Казан шәһәре башкарма комитеты рәисенең социаль мәсьәләләр буенча урынбасары.
2018 елның 20 февраленнән ТР премьер-министрының социаль өлкәне (мәгариф, сәламәтлек саклау, мәдәният) багучы урынбасары.
Чутура
Чутура — Румыниянең Долж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Түбән Воча
Түбән Воча — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Вашка елгасының уң ярына тамагыннан 95 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 64 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Трайри
Трайри — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сеара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(17185) Mcdavid
(17185) Mcdavid — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 14 ноябрендә Ч. Джулз тарафыннан Фаунтин-Хиллс обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VU23» саналган.
Ойердорф
Ойердорф — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пролетарка (Чиләбе өлкәсе)
Пролетарка (Пролетарка) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (77%), татарлар (6%), башкортлар (7%), казахлар (10%).
Тарла бәкчәсе
Казан татарларында якын рухлар - басу анасы, җир иясе.
HD191426
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Лаперш
Лаперш — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Иван Васильев (1892)
Иван Васильев (Иван (Йӑван) Васильевич Васильев,, — , ) — чуаш милли хәрәкәте эшлеклесе. Идел буеның аз санлы халыклары җәмгыятенең 1 нче җыенында (Казан), 1 нче гомумчуаш милли җыенында (Сембер) катнаша, Чуаш милли җәмгыяте идарәсе әгъзасы була (1917). 1917 елның ноябрендә Бөтенрусия Оештыру җыелышы әгъзасы итеп сайлана. 1917-1918 елларда – «Чуаш укучы яшьләре берлеге» рәисе.
Солеймье (Луара)
Солеймье — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Витовице (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Витовице  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Николай II
Николай II Александр улы (18 май 1868 ел, - 17 июль 1918 ел ) – Бөтенроссия имперaторы, Польша цары һәм Финляндия Бөек Кенәзе, Россия империясенең соңгы Имперaторы (20 Үктəбep (1 ʜаᴙбер) 1894 ел – 2 (15) март 1917 ел). Романовлар имперaторлар нәселеннән. пaлкаyник (1892 елдан); шулай ук британ монархларыннан флот адмиралы (28 май 1908 ел) һәм британ гаскәре фельдмаршалы дәрәҗәсен йөртә.
Николай II идарә чоры Россиянең икътисади үсеше һәм шул ук вакытта анда соңрак 1905-1907 елгы инкыйлабка һәм 1917 елгы инкыйлабның сәбәбе булган иҗтимагый-сәяси каршылыкларның, инкыйлаб хәрәкәтенең көчәюе; тышкы сәясәттә – Ерак Көнчыгыштагы экспансия, Япyʜстан белән сугыш һәм Россиянең Яyрyпа державаларының хәрби блокларында һәм Беренче бөтендөнья сугышында катнашуы белән таныла.
Николай II 1917 елгы фᴎвpәл инкыйлабы вакытында тәхетеннән баш тарта һәм гаиләсе белән бергә Патша Авылындагы сараенда йорт тоткынлыгында була. 1917 елның җәендә, Вакытлы хөкүмәт карары буенча, ул гаиләсе белән бергә Тубыл каласына сөргенгә җибәрелә, ә 1918 елның язында большевиклар тарафыннан Екатиринбуpга күчерелә, һәм анда шул ук елның июлендә гаиләсе һәм якыннары белән атып үтерелә.
Стар-Сити (Көнбатыш Виргиния)
Стар-Сити  — Америка Кушма Штатларының Көнбатыш Виргиния штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бронско
Бронско — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Савеево авыл җирлеге
Савеево авыл җирлеге (Саве́евское се́льское поселе́ние) — Рославль районына керүче муниципаль берәмлек. Идарә үзәге — Савеево авылы. Әлегә муниципаль статусы — муниципаль берәмлек (федераль классификатор буенча). Җирлек территориясенда торак 20 пункт урнашкан.
Нигезләнгән 2 декабрь 2004 елны.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь.
Экономика
Авыл хуҗалыгы оешмалары,
Халык
Җирлеккә егерме авыл керә:
Арапилес
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе Ла Вале ди Трезоле (Пезаро һәм Урбино)
Казе Ла Вале ди Трезоле — Италиянең Марке төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе Ла Вале ди Трезоле Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(17186) Sergivanov
(17186) Sergivanov — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 3 ноябрендә LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VP28» саналган.
Жирова (Польша)
Жирова  — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яхшы Бай
Яхшы Бай — Татарстан Республикасының Азнакай районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423321.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.2 °C.
Шаламея
Шаламея (Шаламея ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Кармянский районында урнашкан авыл.
Рус Шуймасы
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (64%), руслар (36%).
Белен (Тарсус)
Белен (Belen) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кыялы-Бөрте
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Җаек су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Җаек елгасы, Орск каласыннан Сакмар елгасы кушылган урынга чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Җаек (су бассейнының Россия өлеше).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Тракуатеуа
Тракуатеуа — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Пара штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Гаура Пурнима
Га́ура Пурни́ма — Гаудия-вайшнавизмның төп бәйрәмнәренең берсе, бу Һинд дине Бхакти традициясенең нигезләүчесенең Чайтанья Махапрабхуның туган көне (1486—1534). Санскрит теленнән тәрҗемә иткәндә гаура-пурнима "тулы алтын ай" дигәнне аңлата. Гаура-пурнима кришнаитларның яңа Гаурабда чорының Яңа Елының билгели, аның исәбе Чайтанья Махапрабхуның Һинд дине Ай календаре туган көненнән алып барыла. Кришнаитлар өчен бу көн Христианлыктагы Раштуа Бәйрәменә тиң.
Чайтанья санкиртана хәрәкәтен башлап җибәргән - бу Ходайга аның изге исемнәрен җырлау аша табыну. Чайтанья Махапрабхуның Вайшнавизмга кертемен кайчак Европа Тарихындагы Реформациягә тиңлиләр.
(9596) 1991 RC22
(9596) 1991 RC22 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 15 сентябрендә Генри Хольт тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 RC22» саналган.
Ойрасбург (Югары Бавария)
Ойрасбург  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Лүләсаз
Лүләсаз (Lüləsaz ) — Әзербайҗанның Тәртәр районына караган авыл.
Ойрасбург (Югары Бавария)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вомлэсъёль
Вомлэсъёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Ыджыд-Терехевей елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лаплюм
Лаплюм — Франциянең Ло һәм Гаронна департаментында урнашкан коммуна.
Аспен
Аспен — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Аспен шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кайдзука (Осака)
Кайдзука — Япония дәүләтенең Осака префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кайдзука шәһәре 1943 елның 1 маенда шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 90447 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 2056 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 43.99 км² тәшкил итә.
Каядүзү (Мерзифон)
Каядүзү (Kayadüzü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Мерзифон илчесенә караган бер авыл (köy).
Мүрефте (Шаркөй)
Мүрефте (Mürefte) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Шаркөй илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Тыныш Осып
Тыныш Осып (Иосиф Алексеевич Борисов,, — , ) — чирмеш телендә иҗат иткән язучы, драматург, укытучы, тәрҗемәче, СССР Язучылар берлеге әгъзасы (1934), Мари педагогик эшчеләр факультеты (педрабфак) директоры (193?).
Мэнтон (Калифорния)
Мэнтон  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мэнтон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Житнюв
Житнюв — Польшаның Ополе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(17187) 1999 VM72
Тарихы
1999 елның 14 ноябрендә BAO SCAP проекты тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 VM72» саналган.
Шалыпы
Шалыпы (Шалыпы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Калинкаицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Түбән Кыр-Ёль
Түбән Кыр-Ёль — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Чим елгасының уң ярына тамагыннан 36 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень елгасы башыннан Малонистогорская авылы янындагы су үлчәү постына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Витово (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Витово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чутурешть
Чутурешть — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сорбье (Луара)
Сорбье — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Татарстан географиясе
Татарстанның географиясе — Татарстанда табигый һәм социаль-икътисади шартларда үзара бәйләнгән фәннәр системасы.
Тарих
Татарстан Республикасында география фәнен үстерү Казан дәүләт университетыннан башланган. 1888 елда университетта география кафедрасы ачыла, 1938 елда география факультеты ачыла. 20 гасыр башына кадәр тикшеренүләр нигездә шәхси география фәнләрендә үткәрелгән (геоморфология, метеорология, климатология һ.б.) соңрак социаль-икътисади географиясе, этнографик ландшафт белеме үсеш алган.
Физик география фәне 19 гасыр башыннан Э. А. Эверсман, Э. И. Эйхвальд кебек галимнәр тарафыннан үсеш ала. Татарстанның физик-географик районнары Идел, Кама, Нократ, Шушма белән бүленгән 5 төбәккә бүленә. Шулай итеп, Идел буе, Көнбатыш Кама алды, Көнчыгыш Кама алды, Көнбатыш һәм Көнчыгыш Кама аръягы районнары барлыкка килә.
Тватарстанның социаль-икътисади географиясе XX гасырның 20-30 елларыннан үсеш ала һәм Н. З. Векслинның (халык хуҗалыгын үстерүнең географик факторлары) тикшеренүләре белән бәйле. Алга таба үсеш П. В. Абрамов хезмәтләрендә алынгы сәнәгать-җитештерү һәм җитештерү көчләрен урнаштыру каралган. Н. И. Блажко үз хезмәтләрендә җитештерүнең территориаль системаларында математик модельләштерү географиясен өйрәнде.