cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Зажетка
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мёбиус синдромы
Мёбиус синдромы — бик сирәк тумыштагы очраклы аномалия.
Кужаче (Островецкий повяты)
Кужаче  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мёбиус синдромы
1.      Офтальмологик симптоматика
Кужаче (Островецкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мёбиус синдромы
•     Карашның горизонталь параличы (50% очрак).
•     Ике яклы VI БМН параличы (рәс. 20.63а).
•     Бит нервының ике яклы параличы, гадәттә тәңгәл түгел  һәм еш тулы түгел һәм биткә битлек күренешен бирә һәм кабакларны йомганда  кыенлыкка китерә ала. (рәс. 20.63б).
•     IX һәм XII БМН парезы; соңгысы тел атрофиясенә китерә  (рәс. 20.63в).
•     Уртача дәрәҗәдәге акылга артка калганлык.
•     Очлыклар аномалияләре.
Сякеравшчына
Сякеравшчына (Сякераўшчына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Полацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Хуҗа күле
Хуҗа (Гузеево) күле - Казан шәһәр күлләре системасында XVI йөз тарихи чыганаклары буенча мәгълум күл; хәзерге Габдулла Тукай исемендәге мәйдан белән Болак инеше арасында урнашкан булган.
Калебойну (Шаһинбей)
Калебойну (Kaleboynu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Рокъяга
Рокъяга — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ярбияга елгасының уң ярыннан 27 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яңа Шокино
Почта индексы — 429544. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232820009. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300019300.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 75 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (92,96%), руслар (6,86%).
Далёва
Далёва — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Джеймс-Сити (округ, Виргиния)
Джеймс-Сити — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Уильямсберг шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1806 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 464/368 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Джеймс-Сити (округ, Виргиния)
Гирчина (коммуна)
Гирчина — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан коммуна.
Острувек (Ленчицкий повяты)
Острувек  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Гупийер (Эр)
Гупийер — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Harvard universitetı
Harvard universitetı - AQŞnıñ Kembric şähärendä (Massaçusetts ştatı) urnaşqan xosusıy universitet, Ürmäle göl ligası äğzası. 1636 yılda eşen başlap cibärgän, häm AQŞnıñ iñ qart universitetı bularaq sanala. Yäş din ähele Harvard iseme universitetqa 1639 yılnıñ 13 martında birelä.
Harvard kitapxanäsendä 15 millionnan artıq kitap saqlana. Zurlığı buyınça ul dönyanıñ Böyekbritaniä (British Library), Kongress (Library of Congress) häm Fransiä Milli kitapxanälärennän (Bibliothèque Nationale) genä qalışa.
Harvard kitapxanäsendä tatar telendä yazılğan kitaplar da şaqtıy zur urın alıp tora. Monıñ belän berrättän tatar xalqınıñ tarixına bağışlanğan kitaplar da bar.
Harvard dönya universitetları arasında iñ zur "endowment" waqfına (fondına) iä. 2006 yılda anıñ küläme 29.2 milliard dollar täşkil itte.
Harvardta 2400 yaqın prafisır-uqıtuçı xezmät quya, 6,700 bakalavr häm 12,400 magistr belem ala. Universitetnıñ räsmi töse – qızğılt şämäxä.
Harvard universitetıniñ räsmi bite
Данилавка (Климавицкий районы)
Данилавка  (Данілаўка ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Климавицкий районында урнашкан авыл.
Esse-Kül
Esse-Kül (qırğızça Ысык-Көл) - Qırğızstannıñ iñ zur küle, ağımsız, dönyanıñ iñ zur mäydanlı küllär isemlegendä 25-nçe urında, dönyanıñ iñ tiränlekle küllär isemlegendä 7-nçe urında tora.
Cömhüriätneñ könyaq-könçığış öleşendä, Tän-Şän taw tözmäse arasında (Küngey (Könyaq) Alataw häm Terskey (Tönyaq) Alataw), 1609 m diñgez östendä bieklegendä urnaşa.
Ağımsız kül, 80 keçe qoyar yılğası bar, iñ zur qoyar yılğası - Tüp, Cärğalan.
Kül su däräcäse üzgärüçän.
Külneñ suı tozlı, tozlılığı - 5,90 ‰.
Su küläme - 1738 km³, kül öslege mäydanı - 6236 km², yar sızığı ozınlığı - 688 km, urtaça tiränlege - 278 m, iñ zur tiränlege - 702 m.
Җурунлу (Куруҗашиле)
Җурунлу (Curunlu) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Бартын иле Куруҗашиле илчесенә караган бер авыл (köy).
Esse-Kül
Esse-Kül könçığıştan könbatışqa yıraqlığı - 182 km, könyaqtan tönyaqqa - 58 km.
Ütä kürenmälelek buyınça dönyanäñ ikençe küle (Baykaldan soñ).
İsem
Kül qışın tuñmıy, şuña kürä Esse-Kül dip yörtelä (üzbäkçä İssiq-Kül).
Läkin ğalim E. Morzayev qaraşı buyınça isem "İzge" (ızıq) süzennän kilep çığa.
Tikşerenülär
Qıtay qulyazmasında II üasırda b.e.q. "Je Xay" (cılı diñgez) bularaq telgä alına.
XIX ğasırda Räsäy ğalime N.M. Prjevalskiy Esse-Kül tikşerä başlıy. Anıñ wäsiäte buyınça ul Esse-Kül yarında kümelgän.
Turizm
Esse-Kül - Qırğızstan turizmnan keremnär töp çığanağı.
Sovet zamanında biredä zur turistik ağım bula. Älegä dä öleşçä saqlana.
Esse-Kül iñ yaratqan turist urınnarı - Çolpon-Ata, Qaraqul, Bosteri, Tamğa (tatarlar salınğan awıl).
Kübese Esse-Külgä kilüçe turistlar - Qazaqstannan, Qırğızstannan, Rusiädän.
Ädäbiät
Törkem:Күлләр
Презвиль
Презвиль — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Хамбрюкен
Хамбрюкен (Hambrücken) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пония
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(11098) Гинзберг
(11098) Гинзберг — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 2 апрелендә Spacewatch тарафыннан Китт-Пик обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 GC2» саналган.
Экстраокуляр мускулларның тумыштагы фиброзы
Экстраокуляр мускулларның тумыштагы фиброзы — ике яклы птоз һәм рестриктив тышкы офтальмоплегия белән сыйфатланган сирәк көчәймәүче  аутосом-доминантлы чир (рәс. 20.64).
•      Башлангыч торышта  һәр күз ятмадан якынча 10° аскарак төбәлгән.
•      Гипотропияле күз  икенчел экзотропия, эзотропия яки нейтраль торыш халәтендә тора ала.
Сунт-Я
Сунт-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лепля елгасының сул ярыннан 60 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Экстраокуляр мускулларның тумыштагы фиброзы
•     Асма буенча хәрәкәтләр күзне ятма яссылык буенча күтәрә  алмау өчен һәрвакыт бик чикләнгән.
• Кайбер очракларда бинокуляр күрү юклыгын һәм амблиопияне күзәтәләр.
Сунт-Я
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Заздросць (Вишковский повяты)
Заздросць  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сунт-Я
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Заздросць (Вишковский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Преоцешть
Преоцешть — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Ильче (Испания)
Ильче — Испаниянең Уэска провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Преоцешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ильче (Испания)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яшьләр урамы (Казан, Идел буе районы)
Яшьләр урамы (улица Яшляр) — Казанның Идел буе районында урнашкан урам.
Географиясе
Салих Сәйдәшев урамыннан башлана.
Тарих
Хәзерге исемен 1927 елның 2 ноябреннән йөртә. Элекке исеме — Аркылы Сабын кайнату урамы.
Монтезума (Айова)
Монтезума  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Монтезума шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яковлевская (Коми)
Яковлевская (Яковлевская) — Коми Республикасының Луза буе районында урнашкан авыл.
Климат
Яковлевская климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (93%), руслар (7%).
(10257) Garecynthia
(10257) Garecynthia — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сякирына
Сякирына (Сякірына ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Сенненский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Дарув (Сяноцкий повяты)
Дарув — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рабасал (Меда)
Рабасал  — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Ürmäle göl ligası
Ürmäle göl ligası (Үрмәле гөл лигасы). AQŞnıñ tönyaq könçığışında urnaşqan sigez xosusıy universitetnı berläştergän sport-ictimağıy oyışması. Oyışmanıñ töp mäğnäse – anı täşkil itkän wuzlarnıñ yuğarı däräcäle buluında häm sosial' elitizm tösmerlärenä iä buluında.
Ürmäle göl liğäsı äğzaları AQŞnıñ aldınğı universitetların berläşterä:
Brown universitetı (Brown University) – 7,769 student Columbia universitetı (Columbia University) – 19,694 student
Беркетелгән кылыйлык
Беркетелгән кылыйлык (Strabismus fixus) — эчке туры (кисешүче — рәс.20.65а) яки тышкы туры мускулларның (аерылучы — рәс. 20.65б) фиброз  тыгызланулары өчен ике күз дә беркетелгән бик сирәк халәт.
Ürmäle göl ligası
Dartmouth college (Dartmouth College) – 5,753 student
Harvard universitetı (Harvard University) – 20,042 student
Pennsylvania universitetı (University of Pennsylvania) – 19,771 student
Yale universitetı (Yale University) – 11,483 student
Sıltamalar
Ürmäle göl ligası
Острувки (Лодзь воеводалыгы)
Острувки  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ла-Росита (Техас)
Ла-Росита  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ла-Росита халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гурне-ле-Герен
Гурне-ле-Герен — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Калебурҗу (Тарсус)
Калебурҗу (Kaleburcu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кужелюв
Кужелюв — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камберленд (Род-Айленд)
Камберленд  — Америка Кушма Штатларының Род-Айленд штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Данилавск
Данилавск (Данілаўск ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Мсциславский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Заздросць (Жирардовский повяты)
Заздросць  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яшел урам (Казан, Идел буе районы)
Яшел урам (улица Яшель) — Казанның Идел буе районында урнашкан урам.
Географиясе
Бертуган Петряевләр урамы белән киселештә тәмамлана.
Глевенешть (коммуна)
Глевенешть — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Даровичи
Даровичи — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(11099) Сонодамасаки
Тарихы
1995 елның 20 апрелендә К. Эндатэ, К. Ватанабэ тарафыннан Китами обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 HL» саналган.
Даровичи
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сялец (Аршанский районы)
Сялец (Сялец ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Аршанский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Дикенсон (округ, Виргиния)
Дикенсон — Америка Кушма Штатларының Виргиния штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Клинтвуд шәһәре.
Гацуоло II (Мантова)
Гацуоло II — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гацуоло II Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Дикенсон (округ, Виргиния)
Территориясе
Округ мәйданы 865/857 км² тәшкил итә.
Гацуоло II (Мантова)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Рубиха (Ом кушылдыгы)
Рубиха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ома елгасының сул ярыннан 134 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 65 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Исабена
Исабена — Испаниянең Уэска провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Рубиха (Ом кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Л’Иль-д’Эспаньяк
Л’Иль-д’Эспаньяк — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
GSC2713-1770
GSC2713-1770 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Прео (Сен-Маритим)
Прео — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Острув-Оседле
Острув-Оседле — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хардхайм
Хардхайм (Hardheim) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пресака
Пресака — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рамела
Рамела — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Әлифба паттерннары
«V» яки «A» төрендәге паттерннар өске туры һәм аскы кыек мускулларның күз алмасын күтәргәндә яки аскы туры һәм өске кыек  мускулларның аны төшергәндә аномаль чагыштырмача йогынтысында очрый, бу  аларның ятма векторларының өскә һәм аска караганда дисбалансына китерә. «Әлифба» паттерннары шулай ук туры мускулларның аномаль беркетелү урыннарында күзәтәләр, бу очракта мускуллар  йогынтысы сызыгы дөрес булмый. Төрләрен башлангыч торышта өскә, аска караганда бердәмле яки параличлы кылыйлыкка карамастан тайпылышны ятма буенча  үлчәп бәялиләр.
(10258) Sárneczky
(10258) Sárneczky — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1940 елның 6 гыйнварында G. Kulin тарафыннан Конкоя обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1940 AB» саналган.
Монтиселло (Айова)
Монтиселло  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Понылка
Понылка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае биләмәләрендә ага. Елга  Косьва елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Монтиселло (Айова)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кужняки
Кужняки — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зазьдзеж
Зазьдзеж — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бәхтияр Канкай углы
Бәхтияр Канкай углы (Канкаев) – Емельян Пугачев җитәкчелегендәге хәрәкәт юлбашчыларының берсе. Полк атаманы.
Фетнәчеләр җыю
9 январь көнне Бәхтияр Кызылъярга керә. Шуннан 110 чакрым ераклыкта торган полковник Салават Юлаевны чакыру өчен Котыш авылына (Мәчетле районында) җибәрә. Салават Кызылъярга 12 январьда килеп җитә, аларның Бәхтияр белән аралары бозылыша. 15 январьда Көнгергә чыгып киткәндә Салават Бәхтиярне түгел, бәлки аның якташы, Кызылбай авылы вәкиле Ишмән Иткуловны Кызылъярдагы фетнәчеләр башлыгы итеп калдыра.
Бәхтияр 19 февральгә кадәр Кызылъяр каласында тора. Аңа кадәр үк инде шәhәргә Көнгер янында җиңелгән фетнәчеләр кайтып төшә. Аларның эзенә басып А. Папава hәм Д. Гагрин карательләре килеп җитә. 19 февральдә кала читендә булган яуда Ишмән Иткулов, Бәхтияр Канкаев hәм башка җитәкчеләр кул астындагы отрядлар да тар-мар ителә.
Бәхтияр Себер юлына чигенә. Ул отрядын йөзбашлары Габделкәрим Күзкәев, Йосыф Юнысов карамагына калдыра да, үзе Бирдә бистәсенә, Пугачев янына китеп бара. Шунда Салават өстеннән шикаять яза. Әмма "падишаh"ның шәхсән үзе белән очрашуга ирешми, күрәсең. Шикаятен бирми hәм Бирдәне калдырып, 23 мартка кадәр туган төбәгенә кайтып китә.
Бәхтияр Үрге Кыйгы авылына кайта hәм 9 апрельдә шунда атаман Иван Белобородов белән очраша. Белобородов Пугачевтан ашыгыч рәвештә яңа отрядлар туплау турында фәрман алган була. Шул фәрманны ул походный старшина дәрәҗәсен йөртүче Бәхтияргә дә җиткерә. Бәхтияр Мәчетле, Караидел районнарына, Себер юлына кергән авыллардан яңа (икенче) отряд туплый. 28 апрель тирәсендә Бәхтияргә полковник дәрәҗәсе бирелә.
4 май тирәсендә атаман Иван Белобородов Магнитная крепосте янына, Пугачев белән кушылырга китеп бара. 6-31 майларда Салават отряды Михельсон карательләре эзәрлекләвеннән качып йөри. Бәхтияр май ае дәвамында Уфа-Көнгер арасындагы фетнә отрядларының башлыгы булып кала.
Бәхтияр май ахырында Уса юлына юнәлә hәм Балтач районындагы Уразай исемле татар авылында лагир корып урнаша. Биредә аңа атаман Гадел Бигашев отряды да кушыла.
Бөрене штурм белән алу
2 июнь көнне Бәхтияр Бөре янына килә hәм гомуми саны белән 5000 кешегә җиткән фетнәчеләр гаскәренең баш командирына әверелә. 4 июнь таңында крестьяннар Бөрене штурмларга ташлана. Янгын куба. Шәhәр эчендәге майор Дуве Агыйделнең сулъягына кача. Ул Бөре янына 3 июньдә килгән Якубович, А. Исмәгыйлов, И. Баязитов карательләре белән кушыла алмый. Бөре фетнәчеләр кулына төшә.
Бәхтияр фетнәне бөтен Уса юлына тарату өчен көрәшә башлый. Карательләрнең отрядларын эзәрлекләп ул үзе Сухояз авылына юнәлә. Атаман Гадел Бигашев - Ангасяк заводында, полковник Габделҗәлил Рыскулов - Иске Тимкә, походный старшина Балтач Сәетов - Туктар, Әбил Байдашев - Сатана (Емаш), Зөлкәрнәй Йосыпов - Суслово, Сәетягъфәр Зәйсәнов - Биш-мәче авылларына урнаша, Бүләк Якупов белән Арыслан Рангулов Әтәр hәм Барда юлларын саклый.
15 июнь көнне Бәхтияр отряды Сатана авылы янында каратель Якубович командасына hөҗүм итә. Якубович Дуванеи авылына чигенә. Бәхтияр алдагы якшәмбегә (17 июнь булырга тиеш) яңа hөҗүм хәзерли, шуның өчен полковник Г. Рыскуловны да үз янына дәшә.
Пугачев отрядын карательләрдән саклау
Әмма 16 июнь тирәсендә Бәхтияр Канкаевка Пугачевның 13 июнь көнне язган фәрманы килеп төшә. Бәхтияр Кызылъярдан Усага баручы Пугачев армиясен Уфа ягындагы карательләр hөҗүменнән сакларга, шулай ук зур отряд туплау белән шөгыльләнергә тиеш була. Бәхтияр Сухоязда Ярмөхәммәт Кадермәтов, Габдулла Туктаров отрядларын калдыра, ә үзе Борай районындагы Чалкак аша үтеп, Курча авылына (Иске Көрҗә - Борай районында) күченә. Әмма 21 июньдә Ярмөхәммәт отрядын Борны авылы янында И. Михельсон тар-мар итә. 22-сендә Ярмөхәммәт янә Бәхтияргә килеп кушыла.
Бәхтияр, Пугачев отрядының тылын саклап, Борай, Краснокама районнары аша үтә, Калтай авылына барып урнаша. Бу вакытта Сарапул төбәгендәге карательләрнең активлашуын белеп, Бәхтияр 22 июньдә Байки Туйкиев, Федоська Янбактин, Әит Сәгыйтов, Биккенә Уразов кебек старшиналарга фәрман юллый, аларның карательләргә каршы юнәлүен таләп итә. 24 июнь көнне әлеге старшиналар Чурумак (Енактай) авылы янындагы 600 карательне куып тараталар. Карательләргә каршы көрәшү, яңа отряд туплау өчен Бәхтияр Ярмөхәммәт Кадермәтовны да Ангасяк заводына озата.
Казан өязенә керү
Тиздән Бәхтияргә Пугачевның Казан өязенә керүе турындагы хәбәр килеп җитә. Ул Бөре төбәгендә карательләргә каршы көрәшүче фетнәчеләр башлыгы итеп полковник Ярмөхәммәтне калдыра да, үзе 1 июль тирәсендә төп гаскәрнең тылын саклау өчен Пугачев артыннан китеп бара. 4 июльдә Пугачев Мамадышка керә. 4-7 июльләрнең берсендә үз отряды белән аның янына Канкаев та килә. Бәхтияргә баш полковник яки бригадир дәрәҗәсе hәм яңа фәрман бирелә. Ул Мамадыш өязенең Чулман елгасы буендагы авылларыннан яңа отряд тупларга hәм, элеккечә үк, Пугачев армиясенең тылын карательләр hөҗүменнән сакларга тиеш була. Канкаев Сарапул төбәгендә йорт саен берәр кешене гаскәргә чакыра.
Бәхтияр 6 иптәше белән юлга чыга, үз походын Мамадыш янындагы авыллардан башлый, аннан соң Балык Бистәсе, Саба, Теләче, Питрәч районнарына юнәлә. 13 июльдә аның отрядындагы сугышчылар саны - 600-гә, 22 июльдә 3000-гә җитә. Бәхтияр кул астында Габдулла Мостаев, Гаврила Лихачев, Рахманкул Дуслиев, Халит Әминев кебек полковниклар пәйда була, Собханкул Ичкаев, Субай Азиков кебек подполковниклар үсеп чыга. Аның булдыклы гамәлләре ярдәмендә июнь-июльләрдә Пугачев гаскәре патша гаскәрләрен тар-мар итеп Кызылъярдан Казангача барып җитә һәм Казан татарларын баш күтәрергә этәрә.
Бәхтияр Нократ, Кама аша кичүләрне саклауга аеруча зур игътибар бирә. Аңа буйсынучы Федот Никитин 12 июльдә Соколка кичүе янында секунд-майор М. Мельгунов карательләрен тоткарлый. 14 июльдә Габдулла Мостаев белән Гаврила Лихачев отрядлары Шуран кичүе янында граф В. Меллин командасы белән кат-кат бәрелешәләр. Бәхтияр фетнәчеләреннән куркып, Нократ тамагында полковник Обернибесов отряды хәрәкәтсез тора. Нәтиҗәдә, әлеге карательләрнең берсе дә Казан янына барып, подполковник И. Михельсонга ярдәм итәргә җитешми.
Казанда тар-мар ителү
Пугачевчылар Казанда тар мар ителеп тә, Бәхтияр Канкаев кул астына тупланган 3000 кешелек отряд Теләче, Мамадыш, Питрәч, Балык Бистәсе районнарында караган июль ахырына кадәр хәрәкәт итә. Пугачев Татарстан җирен ташлап киткәч, Казан администрациясе Бәхтияргә каршы карательләрнең берничә командасын юллый. Алар 25 июльдә Байтирәк авылы янында әүвәл Гаврила Лихачев отрядын тар-мар итәләр. 27 июльдә алар Җөри авылында тупланган Бәхтияр Канкаев отряды янына килеп җитә. Карательләрнең подполковник С. Неклюдов командалыгында берләшкән отряды канкоюлы, дәвамлы яудан соң фетнәчеләрне куып тарата. Бәхтияр үз янында калган 400 крестьян белән Келәүш авылына чигенә. Август башында бирегә карательләрнең яңа отряды килеп җитә. Фетнәчеләр тулысынча тар-мар ителә. Бәхтияр үзе бер туп hәм берничә иптәше (алар арасында, мөгаен, Габдулла Мостаев, Халит Әминов, Балтач Сәетов та булгандыр) белән качып котыла.
Сугыштан соң
Гәрчә 1775 елның мартында Екатерина фетнәчеләрне тулысынча гафу итү турында указ чыгарса да, баш җәллад П. Панин татар каhарманы Бәхтияр Канкаевны ел ахырына кадәр эзләтә. Һәм, әлбәттә, аның "гөнаhларын" кичерергә җыенмый. Кызганыч, бригадир Бәхтиярнең язмышы әлегә hичкемгә билгеле түгел.
Сәнгатьтә чагылышы
Туфан Миңнуллин 1974 елда «Канкай угылы Бәхтияр» исемле тарихи әсәрен яза. Марсель Сәлимҗанов әсәрне Казанда Г.Камал театрында куя, Татарстан радиосында әсәрнең 1978 елгы аудиоязмасы саклана.
Шулай ук карагыз
Мөхәммәтзыя Бәхтияри
Чыганак
Вахит Имамов. Сәет Батыр. (Тарихи повесть). Татарлар Пугачев явында. (әдәби эпизодлар белән баетылган тарихи очерк). Яр Чаллы, “КАМАЗ” газета-китап нәшрияты, 1994
Дахнив
Дахнив — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңа Мадики
Яңа Мадики (Ҫӗнӗ Матьӑк, Новые Мадики) — Чуашстанның Муркаш районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429534. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97232885007. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101300008100.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 96 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100,00%),.
Данькавичы
Данькавичы (Данькавічы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Шкловский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Суртын-Я
Суртын-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Воль-Я елгасының сул ярыннан 72 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Төньяк Сосьва. Кече елга бассейны — Төньяк Сосьва, елга бассейны — Об, Төньяк  Сосьва елгасы кушылган урыннан түбәнрәк.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Осякув
Осякув — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гутьер (Эр)
Гутьер — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
(11100) Lai
(11100) Lai — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1995 елның 22 маенда галинәр тарафыннан Сан-Витторе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 KC» саналган.
Олы Урсак
Халык саны — 425 тирәсендә. Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 422325.
Тарих
XVIII гасырда нигезләнгән.
Мәгариф
Кара: Олы Урсак урта мәктәбе
Демография
Милли составы (2002): татарлар — 98%, чуашлар — 2%.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Ла-Тина-Ранч (Техас)
Ла-Тина-Ранч  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ла-Тина-Ранч халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сялец (Талачынский районы)
Сялец (Сялец ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Талачинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Кальдеаренас
Кальдеаренас — Испаниянең Уэска провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Русенька
Русенька — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Снопа елгасының уң ярыннан 17 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Баренцев диңгезе бассейны елгалары Канин борынынан Печора елгасы бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Печора һәм Мезень елгалары арасындагы, Баренец диңгезенә коючы, елгалар бассейны.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Гаюм (Верона)
Гаюм — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гаюм Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Ла-Буас
Ла-Буас (La Boisse) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Мирибель кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,40 км².
Раньядуш (Меда)
Раньядуш  — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Ковентри (Род-Айленд)
Ковентри  — Америка Кушма Штатларының Род-Айленд штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зайонць (Мазовия воеводалыгы)
Зайонць  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каховка
Каховка (Каховка, Каховка, Каховка) — Украинаның Херсон өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — 37316 кеше (2014).
Сәгать поясы
Халыкара стандарт буенча Каховка Көнчыгыш Европа вакыты (Eastern European Time, EET) сәгать поясында урнашкан. Бу сан, UTC системасы буенча исәпләгәндә, +2:00 гә тигез.
Тарих
1791 елда нигезләнгән.
Халык
<div style=*font-size:88%*> Туган тел буенча, 2001: украин теле — 73,9%, рус теле — 25,3%.
Икенче полиция бүлеге (Казан)
Икенче полиция бүлеге	(2-я полицейская часть) — инкыйлабкача Казанның бер районы.
1918 елда бүлек территориясендә районнар оештырыла.
Бүлек территориясендә 7 православие чиркәве, 3 мәчет, 961 (310 таш һәм 651 агач) торак бина, 1366 (615 таш һәм 751 агач) торак булмаган бина урнашкан булган (1900).
Дини состав (1900): христианнар — 59,3%, мөселманнар — 35,1%, иске йолачылар — 4,9%, яһүдиләр — 0,7%.
«V» төрендәге паттерн
«V» төрен почмак колачы өскә һәм аска караганда > 15пД булса ачыклыйлар. Бу очракта күрсәтелгән караш юнәлешләрендә аз чагылган физиологик аерма булырга мөмкин.
Сәбәпләре
• Аскы кыек мускул гиперфункциясе IV БМН параличы белән бәйле.
•      Сабыйлык эзотропиядә  һәм башка балалар эзотропиясендә күзәтелгән өске кыек мускул гипофункциясе  белән туры килгән аскы кыек мускулның гиперфункциясе. Өскә караганда күзләрнең дөрес торышы белән аска караганда чагылган эзодевиация билгелиләр.
•     Броун синдромы.
•     Бит сөяге үсеш аномалиясе белән кечкенә күз чокыры һәм  аска кыегайган күз ярыгы.
Дәвалау
Дәвалау аскы кыек мускулны көчсезләндерүдән яки аларның функциясе бозылуда өске кыек мускулны көчәйтүдән гыйбарәт.
Кыек мускуллар функциясе сакланса, дәвалау түбәндәгедән тора.
1.   Эзотропия, «V» төрен(рәс. 20.66а) эчке туры мускулларның ике яклы  рецессиясе һәм аларның сеңерләрен аска күчерү белән юк итәләр.
2.     Экзотропия, «V» төрен(рәс. 20.66б) тышкы туры мускулларның ике яклы  рецессиясе һәм аларның сеңерләрен өскә күчерү белән юк итәләр.
GSC2713-1881
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Глевиле (коммуна)
Глевиле — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Хардт (Шварцвальд)
Хардт (Hardt) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Порыш (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Stenford universitetı
Stenford universitetı (Стәнфорд университеты). San-Fransisko şähärennän könyaq-könçığış yünäleşendä, 60 kilometr yıraqlıqta urnaşqan xosusıy universitet. Stenford zamanında Silikon üzänen oyıştıru katalizatorı bulğan yuğarı uqu yortı.
Tarix
Stenford universitetın timer yul mağnatı Leland Stenford oyıştıra. Häm aña tiftan ülgän ulınıñ isemen birä. Cirle xalıq arasında universitetnı «Ferma» dip ataw kiñ taralağan. Bu quşamatnıñ säbäbe, universitetnıñ kampusınıñ iske fera kişärlelärendä urnaşuında. Universitetnı oyıştıru turında grant 1885 yılnıñ 11 noyaberendä imzalana. Universitetqa berençe taş 1887 yılnıñ 14 mayında salına. Stenfordtıñ räsmi şiğäre “Die Luft der Freiheit weht” (İsä Azatlıq cilläre)
Kampus
Stenford universitetı 32 kv. km çaması cir kişärlegenä iä. Faktlarğa nigezlänep, bu campusnıñ dönyada iñ zur universitet kampusı ikänen açıqlap bula. Binalarnıñ kübese 1906 yılğı San-Francisco cir teträwe waqıtında cimerelä. Läkin, iske Ximia binası häm Encina Hall bezneñ könnärgä qädär isän saqlanğannar.
İnstitutlar
Stenford universitetı Trust yärdämendä idärä itelä. Stenford universitetı sostawına Stenford fänni tikşerenü parkı, Stenford säwdä üzäge, Cantor sınlı sänğät üzäge, Stenford medisina üzäkläre kerä.
Stenford universitetı sostawına şulay uq Hoover Suğış, inqıylab häm Solıx İnstitutı, Freeman Spogli isemendäge Xalıqara Öyränülär İnstitutları kerä. Zamanında Sovetlar Berlege, Pravda gäziteneñ berençe sanın üz ilendä taba almaw näticäsendä Stenford universitetına möräcäğät itärgä mäcbür bula.
Stenfordnıñ 19 kitapxanäsendä 8 millionnan artıq kitap saqlana.
Akademik tormış
Stanfdordnıñ töp akademik berämlekläre:
Stenfordta barlığı 6,700 baqalawr häm 8,000 mağistr belem alalar. Universiteta 1,700 yaqın professor xezmät quya. Şularnıñ 40% medisina mäktäbendä eşli.
Stenfordnıñ xäzerge professorları arasında 18 Nobel büläge lawreatı, 135 – Milli Fännär Akademiası äğzaları h.b. bar
Keşelär
Universitet prezidentları
Rektorlar
Sıltamalar
Stenford universitetı
Якуньёль
Якуньёль (Якуньёль) — Коми Республикасының Луза буе районында урнашкан авыл.
Климат
Якуньёль климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (39%), руслар (57%).
Динуидди (округ, Виргиния)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1880 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 1313/1305 км² тәшкил итә.
Калегүней (Бешикдүзү)
Калегүней (Kalegüney) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Бешикдүзү илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Дашивка
Дашивка — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Оток (Паенчанский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Прето-Викмар
Прето-Викмар — Франциянең Сен-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Пресака-Ампоюлуй
Пресака-Ампоюлуй — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сялец (Чашницкий районы)
Сялец (Сялец ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Чашницкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
(10259) Осиповюрий
(10259) Осиповюрий — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Дараганава
Дараганава (Дараганава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Асиповицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Герреро (штат)
Герреро (Guerrero) — Мексика штатларының берсе.
Башкаласы — шәһәре.
Тарих
1849 елда нигезләнгән.
Административ бүленеш
81 (2019).
Кампо (Уэска)
Кампо — Испаниянең Уэска провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(11101) Цескафилгармония
Тарихы
1995 елның 17 сентябрендә Л. Коткова тарафыннан Ондржеёв обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1995 SH» саналган.
Кузки (Влощовский повяты)
Кузки  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
«А» төрендәге паттерн
«А» төрен почмак колачы өскә һәм аска карау арасында > 10пД булса ачыклыйлар. Бинокуляр күрү шартларында бу укыганда кыенлыкларга китерә.
Сәбәпләре
•      Өске кыек мускулның  беренчел гиперфункциясе карашның башлангыч торышында экзодевиация белән бергә  була.
•      Аскы кыекның  гипофункциясе/параличы өске кыек мускулның гипофункциясе белән бергә була.
•      Аскы туры мускулның  гипофункциясе.
Дәвалау
Кыек мускулларның дисфункциясе белән авыруларга өске кыек мускулның арткы тенотомиясе күрсәтелә. Кыек мускуллар функциясе сакланса, дәвалау түбәндәгедән тора.
2.     Экзотропия, «А» төрен(рәс. 20.67б) тышкы туры мускулларның ике яклы рецессиясе белән аларның сеңерләрен аска күчерү белән юк итәләр.
Сареда (Зур Горносталь кушылдыгы)
Сарёда — Россия территориясеннән ага торган елга. Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Зур Горносталья елгасының уң ярыннан 32 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Монтроуз (Айова)
Монтроуз  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Монтроуз шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Рапа (Гуарда)
Рапа  — Португалиянең Гуарда округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Дам-Мари (Эр)
Дам-Мари — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
3 нче полиция бүлеге (Казан)
3 нче пүлисә бүлеге	(3-я полицейская часть) — инкыйлабкача Казанның бер районы. 1918 елда бүлек территориясендә районнар оештырыла. Бүлек территориясендә 14 праваслау чиркәү, 515 (203 таш һәм 312 агач) торак бина, 11 (5 таш һәм 6 агач) торак булмаган бина урнашкан булган (1900).
Дини состав (1900): христианнар — 95,8%, мөселманнар — 3,2%, яһүдиләр — 0,7%.
Дверник
Дверник — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Җүрлү (Сулуова)
Җүрлү (Cürlü) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Амасья иле Сулуова илчесенә караган бер авыл (köy).
Оток (Поддембицкий повяты)
Оток  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ла-Буйи
Ла-Буйи (La Bouillie) — Франциянең Кот-д’Армор департаментына караган коммуна, Пленёф-Валь-Андре кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 10,91 км².
Гаюм Кроче (Верона)
Гаюм Кроче — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гаюм Кроче Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Зайончкув (Мазовия воеводалыгы)
Зайончкув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сялишча (Лёзненский районы)
Сялишча (Сялішча ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лёзненский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
(10260) 1972 TC
(10260) 1972 TC — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Муса Сираҗи
Муса Сираҗи, Муса Шәрәфетдин улы Сираҗетдинов (1939 елның 1 феврале, ССРБ, РСФСР, БАССР, Туймазы районы, Төпкилде — 2019 елның 14 сентябре, РФ, БР, Уфа) — шагыйрь, публицист, җәмәгать эшлеклесе, БАССР (1989) һәм РФ (2002) атказанган мәдәният хезмәткәре. Фатих Кәрим премиясе лауреаты (2003). ССРБ журналистлар (1961 елдан) һәм язучылар (1971 елдан) берлекләре әгъзасы.
Тәрҗемәи хәле
1939 елның 1 февралендә БАССР Туймазы районы Төпкилде авылында керәстиян гаиләсендә унберенче бала булып туган. Кандра шәһәр тибындагы бистәсенең (2005 елдан авыл) 2нче санлы урта мәктәбен тәмамлагач, Туймазы районы Кендектамак авылы мәктәбендә ике ел укытучы булып эшли. БДУ филология факультетын тәмамлаган (1963). Югары уку йортыннан соң, Уфада «Кызыл таң» гәҗитендә, дәүләт китап нәшриятында, БАССР язучылар берлегендә эшли. 1971—1973 елларда — БДУ укытучысы. Хезмәт эшчәнлегенең соңгы елларында БР язучылар берлегендә татар иҗатчылары берләшмәсен җитәкли. Берлек каршында оешкан татар язучылары секциясенең (соңрак — берләшмә) беренче рәисе була.
2019 елның 14 сентябрендә 80 яшендә Уфада вафат. Туган ягы — Туймазы районының Төпкилде авылында җирләнә.