cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Татар Ямалысы авыл җирлеге
Татар Ямалы авыллыгы (борынгы авыл урыны. Калдыклары) авылдан төньяк-көнбатыш тарафта 500-600 м ераклыкта, Семиостров археологик истәлекләр комплексының көньяк- көнчыгыш тарафында урнашкан. Болгар дәверенә (XII-XIII гасырлар) карый. 1975, 1977-1979 елларда 200 x100 м мәйданад кызыл-сары төстәге балчыктан ясалган болгар савыт-сабасы, шул исәптән, бер тоткалы кувшин ватыклары җыеп алына.
Ирек Фәхретдинов
Ирек Фәхретдинев (Ирек Хәйрулла улы Фәхретдинев,, — , ) — авиаконструктор, ТР ФАнең хакыйкый әгъзасы (1991), ТАССРның атказанган фән һәм техника эшлеклесе (1981), РФның атказанган фән эшлеклесе (1994), СССР дәүләт премиясе лауреаты (1984), «Союз» тәҗрбә-конструкторлык бюросы генераль директоры (1983-1995).
Татар Ямалысы авыл җирлеге
I Татар Ямалы шәһәрлеге авылдан көнчыгыш тарафта 1 км ераклыкта. Пьянобор археологик культурасына (безнең эрага кадәр III  - безнең эраның III гасырлары карый. Ярымовал рәвешендәге мәйданчык (300 кв. м) дага сыман вал (балчык өеме, ур) һәм чокыр белән уратып алынган. 1954 ( Н. А. Мәҗитов), 1959 ( А. П. Шокуров) һәм 1971 (Е. П. Казаков) елларда тикшерелә, әвәвләп ясалган балчык савыт-саба  ватыклары җыеп алына.
(19539) Anaverdu
(19539) Anaverdu — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ирек Фәхретдинов
Каты ягулыклы ракета двигательләрен (РДТТ), ракетага каршы оборона системасы (ПРО), һавага каршы оборона (ПВО), зенит-идарә ителә торган ракета (ЗУР), аэробаллистик ракета һәм «һава-һава» класслы ракеталар, шулай ук машина төзелешенең катлаулы эшләнмәләрен эшләп чыгаруны һәм җитештерүне оештыра. Татарстан Республикасы Рәссамнар берлеге әгъзасы (1995).
(19539) Anaverdu
Тарихы
1999 елның 14 маенда Жауме Номен тарафыннан Ла-Амеллья-де-Мар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JO14» саналган.
Ирек Фәхретдинов
Биографиясе
Әтисе - Фәхретдинов Хәйрулла Исматулла улы 1914-1917 елларда Россия армиясендә беренче бөтендөнья сугышы фронтларында сугыша. Гражданнар сугышы елларында Кызыл Армиядә Башкортстанда «Яшел бандалар» белән көрәш отряды командиры булып хезмәт итә. Әнисе Фәхретдинова Фатыйма Шаги кызы, авыл укытучысы булган. Гаиләдә 7 бала була.
Кларксдейл (Миссисипи)
Кларксдейл  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.
Ирек Фәхретдинов
Белеме
1948 елда Казан шәһәренең 2 нче мәктәбе 7 сыйныфын тәмамлый һәм 1952 елда Казан елга техникумына укырга керә. 1952-1953 елларда — диспетчер, аннары Ставрополь шәһәрендә (хәзер Самара өлкәсенең Тольятти шәһәрендә) Куйбышевгидрострой Комсомол порты прорабы - башлыгы урынбасары. Шунда ук 1953 елда Куйбышев индустриаль институтының кичке филиалының беренче курсын тәмамлый һәм Казан авиация институтының икенче курсына күчә, анда 1958 елда двигательләр төзү факультетын тәмамлый һәм авиадвигательләр эшләгән ОКБ-16 (Казан) оешмасына эшкә җибәрелә. 1973 елда Казан авиация институтында (КАИ) кандидатлык диссертациясен, 1987 елда шунда ук докторлык диссертациясен яклый. Техник фәннәр докторы. Профессор. 1991 елдан-Татарстан Республикасы Фәннәр Академиясенең хакыйкый әгъзасы.
Михаил Федин
Михаил Федин (Михаил Александрович Федин,, — , ) — Советлар Берлеге каһарманы (1944).
Ирек Фәхретдинов
Авиаконструктор
1958-1996 елларда-ОКБ-16да эшли, «Союз» Ккб («Союз» ККБ) дип үзгәртелгән: инженер-конструктор, перспектив эшләнмәләрнең конструкторлык бригадасы башлыгы, баш конструктор урынбасары (1969 ел), баш конструктор-предприятие җитәкчесенең беренче урынбасары (1980 ел), «Союз» ККБ баш конструкторы-генераль директоры (1983-1995). Йөрәк миокард инфарктыннан соң 1994 елның маенда ул отставкага бирә, әмма хөкүмәт, аны "Союз" ККБ фәнни җитәкчесе итеп күчереп, бары 1995 елның гыйнварында гына отставканы канәгатьләндерә. 1996 елның гыйнварында сәламәтлеге буенча КАИның махсус двигательләр кафедрасы профессоры булып эшли.
Посидоний (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Посидоний (якынча 135 — якынча 51, б.э.к.) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Соколово (Голюбско-Добжинский повяты)
Соколово  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Кларксдейл (Миссисипи)
Тарихы
Кларксдейл шәһәре  елда нигезләнгән.
Ирек Фәхретдинов
Гаиләсе
1956 елда өйләнгән. Хатыны-Розалия Али кызы Фәхретдинова (Халикова), кызы Лилия Ирек кызы Надыршина (архитектура докторы), оныгы — Айгөл Наил кызы Зильм (Angela Zilm), табиб, медицина һәм хирургия бакалавры, оныгы — Бәхтияр Наил улы Надыршин (Bakhtiar Nadyrshine), медицина радиографиясе бакалавры.
Соколово (Голюбско-Добжинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кларксдейл (Миссисипи)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Татар Ямалысы авыл җирлеге
II Татар Ямалы шәһәрлеге авылдан төньяк-көнчыгыш тарафта 2 км ераклыкта урнашкан. Чоры төгәл ачыкланмаган. Трапеция рәвешендәге мәйданчык кыр ягыннан вал (ур) һәм чокыр белән ныгытылган. 1964 (Н. А. Мәҗитов), 1956 (А. П. Шокуров), 1958 (В. Ф. Генинг), 1971 (Е. П. Казаков) елларда тикшерелә.
Күл атамасы буларак Ямалы, Емалы 1700-1701 елардан башлап билгеле. Сөтлә күле, Сөтлә нарат урманы да XVIII гасыр башында ук искә алына. Авыл халкы арасында Ямалы кешеләре Мөлектән күчеп килгәннәр дигән фараз да бар. Ә Мөлек исә, кайчандыр Кабан авылы биләмәсенә кереп, хәзер Такталачык авылы болынында калкулыкта урнашкан җир.
1795 елда үткәрелгән ревизия нәтиҗәләре буенча, Ямалы авылы Бурсык, Яңа Гәрәй, Кабан, Нугай, Иске Җияш, Такталачык авыллары белән бергә XVIII-XIX гасырлар чигендә Минзәлә өязе Гәрәй волостеның Такталачык түбәсенә керә. Шул елда Ямалыда 87 асасба һәм типтәр теркәлә. 1801 елдан башлап татарлар хәзерге Татар Ямалысына күченәләр.
1870 елда халык санын исәпкә алу материалларында Ямалы күле буендагы Ямалы авылында (Мари Ямалы, Татар Ямалы авылларына бүлү юк) 55 хуҗалык булып, аларда 38кеше, шул исәптән 320 асаба һәм 66 мари исәпкә алына бу чорда мәчет һәм җил тегермәннәре эшли.
XX гасыр башындагы тарихи докуменларда инде ике авыл (Татар Ямалы һәм Мари Ямалы (Черемисские Ямалы) аерып күрсәтелә. Алар икесе дә бу вакытта Уфа губернасы Минзәлә өязенең Шәрип волосте составына керәләр. 1906 елда Мари Ямалыда 20 хуҗалыта 89 кеше яши;  Татар Ямалыда 87 хуҗалыкта 556 кеше яшәве, мәчет, бакалея кибете һәм икмәк саклау-сату кибете эшләве мәгълүм.
Авыл граңданнар сугышы, 1921-1922 еллардагы ачлык белән бәйле вакыйгалар вакытында зур зыян күрә.
1923 елда дүртьеллык башлангыч мәктәп ачыла. 1924 елда бергәләп җир эшкәртү ширкәте оеша. 1926 елда уку өе эшли башлый. 192 елда беренче трактор кайтарыла. 1937 елда мәчетнең манарасы киселә.
Бөек Ватан сугышы елларында Татар Ямалыдан фронтка киткән ир-егетләрнең күбесе батырларча һәлак була, хәбәрсез югала.
Сугыштан соң күмәк хуҗалык зур кыенлыклар белән аякка баса. 1953 елда  “Искра” колхозына Буазкүл авылының “Яшкул” хуҗалыгы кушыла.
1958 елның апрелендә Татар Ямалы авылы “Искра”,  “Фрунзе”, Куйбышев исемендәге, “Тельман”, “Яраш”  күмәк хуҗалыкларын берләштергән гаять зур “Искра” колхоззының үзәгенә әверелә. Колхоз белән 1966 елның февраленә кадәр  Нурзаһидин Вәлиев җитәкчелек итә.
1966 елның февралендә РСФСР Авыл хуҗалыгы министрлыгы фәрманы белән “Актаныш” терлек симертү совхозы оештырыла. Совхозның директоры итеп  Мирзәриф Анамов бтлгеләнә.
1976 елда  - 300 ат көчле яңа электр станциясе, 500 башка исәпләнгән дуңгызлар торагы, 1970 елда 25 урынлык балалар бакчасы төзелә.1969-1971 елларда яңа электр станциясе линияләре төзелеп бетеп, авыл дәүләт электр челтәренә тоташтырыла. 1971 елда-азык-төлек кибете, 1972 елда тәүлеккә 5 тонна икмәк пешерүгә сәләтле пекарня калкып чыга.
1976-1978 елларда, су басу куркынычы янагач, Мари Ямалы, Иске Семиостров, Татар Әҗби, Дербешка авыллары күчерелә.
1987-1992 елларда хуҗалыкны Рафаэль Мәхмүтов, 1991-1994 елларда-Галимҗан Хәйбуллин, 1995-1996 елларда Хәмзә Гыйльметдинов, 1997-1998 елларда Мияссәр Хәйбиев җитәкли.
1998 елда совхоз һәм “Ямалы” кооператив хуҗалыклар беләшмәсе төзелә. Шул ук елда авыл газлаштырыла һәм Бүләк авылы да “Ямалы”га кушыла. 2003-2006 елларда хуҗалык-“Ямалы” җитештерү кооперативлары берлеге, 2005-2006 елларда-”Буазкүл” җаваплылыгы чикләнгән җәмгыяте, 2007 елдан “Чиялек” җаваплылыгы чикләнгән җәмгыяте дип атала.
Татар Ямалы авыл җирлегендә “Чиялек” хуҗалыгы, “Васик” фермер хуҗалыгы, мәдәният йорты, мәктәп, мәчет, почта һәм саклык банкы бүлекчәләре, 6 шәхси кибет бар,
2002 елда уздырылган халык санын алу вакытында татар Ямалы авылында 146 хуҗалыкта 418 кеше теркәлә.
Эчке бүленеш
Авыл җирлеге составына түбәндәге торак пунктлар керә:
Шаленик-Колония
Шаленик-Колония — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Окур-ан-Камбрези
Окур-ан-Камбрези (Haucourt-en-Cambrésis) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Като-Камбрези кантонына карый.
Странська Вас (Доброва-Полхов Градець)
Странська Вас  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Кече Об
Кече Об — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга КАР/ОБЬ/351    кушыла. Елга озынлыгы 461 км.
Нова Вйоска (Великопольское воеводалыгы)
Нова Вйоска  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кече Об
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казчина Мотела (Бергамо)
Казчина Мотела — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Адамавшчына
Адамавшчына (Адамаўшчына ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Гүзелкөй (Көшк)
Гүзелкөй (Güzelköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Көшк илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Адамавшчына
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Вейливилл (Мэриленд)
Вейливилл  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Казчина Мотела (Бергамо)
Географиясе
Казчина Мотела Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Вейливилл (Мэриленд)
Географиясе
Вейливилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Ешполдино
Ешполдино (Ешполдино) — Киров өлкәсенең Өрҗем районында урнашкан авыл.
Казчина Мотела (Бергамо)
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Вейливилл (Мэриленд)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ешполдино
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (42%), урыслар (58%).
Уразай авыл җирлеге
Уразай авыл җирлеге — Татарстан Җөмһүриятенең Актаныш районындагы муниципаль берәмлек.
Административ үзәге —.
Эчке бүленеш
Авыл җирлеге составына түбәндәге торак пунктлар керә:
NGC 1056
NGC 1056 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Трояново (Стара-Загора өлкәсе)
Трояново  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грую-Лупулуй
Грую-Лупулуй — Румыниянең Вилча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хермагор-Прессеггер-Зе
Хермагор-Прессеггер-Зе — Австриянең Каринтия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Конти (Кольненский повяты)
Конти  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Квазенга
Квазенга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Переиска елгасының сул ярыннан 2 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Вага елгасы. Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегда һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Моршен (посёлок)
Моршен  — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(19540) 1999 JF23
(19540) 1999 JF23 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JF23» саналган.
Пётр Фридолин
Пётр Петрович Фридолин ( 1876 - 1949 ) — Россия һәм Совет тарихчысы, гомуми тарих өлкәсендә белгеч. Тарихи фәннәр докторы, профессор. 1921-1923 елларда Самара дәүләт университеты ректоры.
Биография
1876 елның 2 сентябрендә Санкт-Петербург табибы (1844―1907)  медицина докторы Мария Император бүлеге институты табибы  Питер-Антон Петрович Фридолин һәм аның хатыны Наталья Ивановна Фридолина гаиләсендә туган. Энесе - Сергей Петрович Фридолин (1881―1938).
1898 елда Санкт-Петербург университетының тарих һәм филология факультетын тәмамлый. 1901-1910 елларда ул Император Александр лицейында педагог һәм укытучы булып эшли. Шул ук вакытта ул Мариинский хатын-кызлар гимназиясендә (1906-1908), Э. П. Шафе хатын-кызлар гимназиясендә (1907-1908), Смолный институтында (1908-1910) Һәм хатын-кызлар педагогик институтында (1910) укыта.
1911-1919 елларда. Санкт-Петербург университетында тарих һәм филология факультетында эшли. Озак вакыт Италиядә яши, Ватикан архивында эшли. Ул Көнбатыш Европа тарихын, шулай ук Урта гасырлар һәм Яңарыш чорында Италия тарихын өйрәнә. Утызнан артык фәнни хезмәт авторы.
1918 елда Россиягә кайта, Самарада яши. 1919 елның 23 февралендә Владимир Николаевич Ивановский Самара дәүләт университеты ректоры итеп сайлана, һәм Петр Петрович Фридолин аның ярдәмчесе була. Ул шулай ук тарих һәм филология факультеты деканы булып эшли. 1921 елның мартында һәм 1922 елның мартында ул СамСУ ректоры итеп сайлана һәм бу вазифаны 1923 елның декабренә кадәр башкара. Шул ук вакытта ул Самара археология, тарих, этнография һәм табигый фәннәр җәмгыяте председателе итеп билгелнә. Ул "ачлык музее" булдыруны рәсми рәвештә сорый, аның фәнни төркеме "кеше организмының азык-төлек суррогатларын үзләштерү проблемасы буенча тикшеренүләр үткәрү" һәм "ачлык һәм суррогатларның имезүче хатын-кызларга тәэсирен" тикшерү белән шөгыльләнгән., әмма төркем эшчәнлегенең детальләре билгесез булып кала.
Аннары ул Бакуга күченә. 1946 елга кадәр ул Баку дәүләт университетында гомуми тарих кафедрасында укыта. Ул 1949 елның 19 декабрендә үлә.
Кливленд (Миссисипи)
Кливленд  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Кливленд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Соколово-Парцеле (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Соколово-Парцеле  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Почобут (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Мартин Почобут-Одляницкий (1728—1810) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1979 елда раслана.
(396) Эолия
(396) Эолия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1894 елның 1 декабрендә Огюст Шарлуа тарафыннан Ницца обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1894 BL» саналган.
Сысоевка
Сысоевка (Сысоевка) — Диңгез буе краеның Яковлевка районында урнашкан авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (74%), украиннар (19%), кореялеләр (7%).
Берлингтон (Мэн)
Берлингтон  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Жен
Жен — Франциянең Майенн департаментында урнашкан коммуна.
Усман (Балтач районы)
Усман — Башкортстанның Балтач районында урнашкан авыл.
Шателайон-Плаж
Шателайон-Плаж — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Казчина Мулино (Павия)
Географиясе
Казчина Мулино Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Стрелац (Шмарешке Топлице)
Стрелац  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Джуца 2нче (Джуца кушылдыгы)
Джуца 2нче — Россия территориясеннән ага торган елга. Ставрополь крае, Карачай-Чиркәс Республикасы, Кабарда-Балкар Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Джуца елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Көнбатыш Каспий бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Терек, Тын һәм Идел елгалары арасы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Шаняви-Матиси
Шаняви-Матиси — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
О-Льё
О-Льё (Haut-Lieu) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Авен-сюр-Эльп кантонына карый.
Конти (Ломжинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нова Висьневка
Нова Висьневка — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зур Ломовис
Зур Ломовис — Россия территориясеннән ага торган елга. Тамбов өлкәсе, Мордовия Республикасы биләмәләрендә ага. Елганың тамагы КАС/ИДЕЛ/2231/350/51/187/35 урнашкан. Елга озынлыгы 106 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Цна елгасы, Тамбов каласыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD244955
HD244955 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гүлалан
Гүлалан (Gülalan ) — Әзербайҗанның Хачмаз районына караган авыл.
Куштепе (Адыяман)
Куштепе (Kuştepe) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Адыяман иле Адыяман илчесенә караган бер авыл (köy).
NGC 1057
NGC 1057 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Усы авыл җирлеге
Усы авыл җирлеге — Татарстан Җөмһүриятенең Актаныш районындагы муниципаль берәмлек.
NGC 1057
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Усы авыл җирлеге
Административ үзәге —.
Эчке бүленеш
Авыл җирлеге составына түбәндәге торак пунктлар керә:
Саглык (Бүньян)
Саглык (Sağlık) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Кайсери иле Бүньян илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Томино (разъезд)
Томино (Томино) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез.
Адамова (Воранавский районы)
Адамова  (Адамова ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Трынково (Стара-Загора өлкәсе)
Трынково  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Сойга
Кече Сойга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сойга елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урыс Бидәңгесе
Рус Бидәңгесе (Русская Беденьга) — Сембер өлкәсенең Сембер районында урнашкан сала.
Конти (Монецкий повяты)
Конти  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(19541) 1999 JA27
(19541) 1999 JA27 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JA27» саналган.
Прагер (ай кратеры)
Атамасы
Кратерга атама Ричард Прагер (1884—1945) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1971 елда раслана.
Вест-Дентон (Мэриленд)
Вест-Дентон  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вест-Дентон халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Моссауталь
Моссауталь — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александр Фёдоров (1970)
Александр Фёдоров (Александр Сергеевич Фёдоров,, — , ) — СССР һәм РФ һөнәри футболчысы (ярымсакчы).
Сокольники (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Сокольники  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гүзелкөй (Назилли)
Гүзелкөй (Güzelköy) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Назилли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Казчина Муньяга (Милано)
Казчина Муньяга — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Муньяга Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Шаняви-Поняти
Шаняви-Поняти — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рус Садасы
Рус Садасы (Русская Сада) — Киров өлкәсенең Фалёнки районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Груя
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стрелци (Марковци)
Стрелци  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(369) Аэрия
(369) Аэрия  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1893 елның 4 июлендә Альфонс Борелли тарафыннан Марсель обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1893 AE» саналган.
Кече Речка (Ендырь кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештән Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Клинтон (Миссисипи)
Клинтон  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Клинтон шәһәре  елда нигезләнгән.
Таборово
Таборово (Таборово) — Диңгез буе краеның Кызыл Армия районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (87%), украиннар (10%).
Хернштайн
Хернштайн — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Гомәр Толымбай
Габделхак Җәләлетдин улы Шаһиәхмәтов — мәшһүр язучы.
Гомәр 1900 елның 14 апрелендә Сембер губернасының Буа өязе (хәзерге Татарстанның Буа районы) Толымбай авылында туа. Башта ул үз авылларында, аннан Буа мәдрәсәсендә укый. Аннары Петроградка китә, туган якларына кире кайтып җир даулау көрәшләрендә катнаша, 1918 елда укытучы булып эшли. Каләм тибрәтә башлавы да шушы чорга туры килә: шигырьләр яза, драматургиядә көчен сынап карый.
Женн-сюр-Глез
Женн-сюр-Глез — Франциянең Майенн департаментында урнашкан коммуна.
Гомәр Толымбай
Г. Толымбай гражданнар сугышында катнаша. Фронттан кайткач, Казан көндәлек матбугатында, «Безнең юл» журналында бастырган сугышчан рухлы мәкаләләре һәм агитацион характердагы әдәби әсәрләре аны тиз арада яшь әдәби көчләрнең берсе итеп таныта. Г.Толымбай белемен күтәрү өчен 1924-1927 елларда Татар коммунистлар университетында укый, “Фатих Әмирхан иҗаты” дигән темага диссертация яклый, профессор дигән гыйльми дәрәҗә ала. Гомеренең соңгы елларында педагогика институтында укыта һәм Татарстан дәүләт нәшриятының матур әдәбият секторына җитәкчелек итә.
1939 елда репрессияләнгән. Үлемнән соң акланган.
Иҗат
Г. Толымбайның егерме елга якын сузылган иҗат гомерендә утыз китабы басылып чыга. Әдип калдырган төрле жанрдагы әдәби мирасның кыйммәтле өлеше – хикәяләр һәм фольклорга караган хезмәтләр. Хикәяче буларак, Г. Толымбай 20-30нчы еллардагы авыл, крестьян тормышына багышланган һәм андагы үзгәрешләрне, сыйнфый каршылыкларны, колхозлашу чоры күренешләрен тасвирлаган әсәрләре белән кызыклы.
Сылтамалар
Гумер Тулумбай
Ольк
Ольк (Holque) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Ворму кантонына карый.
Бәкер Фәрхетдинов
Бәкер Фәрхетдинов (Бәкер Фәррах улы Фәрхетдинов, 1925 елның 15 мае, — 2008 елның 14 августы, ) — ССРБ авыр атлетикачысы, ССРБның атказанган спорт остасы (1954), ССРБ (1953, 1954), Европа (1954) һәм дөнья (1954) чемпионы.
Тормыш юлы
Сугыш тәмамланганнан соң Дмитрий Поляков җитәкчелегендә «Динамо» спорт җәмгыятендә авыр атлетика белән шөгыльләнә башлый. 1950 елларның беренче яртысында җиңел авырлыктагы алдынгы совет атлетлары исәбенә керә, 1953 һәм 1954 елларда ССРБ чемпионы була. 1954 елның көзендә Венада узган дөнья һәм Европа чемпионатында ССРБ җыелма командасы составына кертелә һәм бу ярышларда җиңү яулый. Үзенең төп көндәшен, Ираннан өч тапкыр дөнья чемпионы Мәхмүт Намҗны гомуми өч төр ярышта 7,5 кгга узып китә.
1966 елда спорт карьерасын тәмамлый. Алга таба Мәскәүнең «Динамо» (1967—1983) һәм «Спартак» (1984—2000) футбол клубларында, шулай ук «Спартак» олимпия резервының махсуслаштырылган балалар-яшүсмерләр спорт мәктәбендә (2001) массажист булып эшли.
Адампаль
Адампаль (Адампаль ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Навагрудский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Александр Фёдоров (1871)
Александр Фёдоров (Александр Фёдорович Фёдоров,, — , ) — керәстиян, Казан губернасыннан II чакырылыш РИ Дәүләт Думасы депутаты.
NGC 1058
NGC 1058 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Нова Гурка (Великопольское воеводалыгы)
Нова Гурка  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ангуреп
Ангуреп — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай, Наʙасебер өлкәсе, Кемерово өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чумыш елгасының сул ярыннан 446 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 48 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны бүлгeында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Чумыш елгасы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Шатне (Шаранта-Маритим)
Шатне — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
(19542) Lindperkins
(19542) Lindperkins — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тулово (Болгария)
Тулово  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Яңа Дүртекәй
Яңа Дүртекәй — Башкортстанның Балтач районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452984, ОКАТО коды — 80208828003.
Саглыклы (Тарсус)
Саглыклы (Sağlıklı) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Әкрам Ганиев
Әкрам Ганиев (3 гыйнвар 1959 ел ― 14 май 2023 ел) — дәүләт эшлеклесе, Федераль дәүләт статистика хезмәтенең Башкортстан Республикасы буенча территориаль органы җитәкчесе (2005). Россия Федерациясенең һәм Башкортстан Республикасының атказанган икътисадчысы.
Тормыш юлы һәм хезмәт эшчәнлеге
Әкрам Мөхәмәт улы Ганиев 1959 елның 3 гыйнварында Башкорт АССРның Салават районы Күселәр авылында туган. 1981 елда Башкорт дәүләт университетын тәмамлаган.
2023 елның 14 маенда 65нче яшендә вафат булган.
Сомсёри
Сомсёри — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Һаҗыабдурәһимоба
Һаҗыабдурәһимоба (Hacıabdurəhimoba ) — Әзербайҗанның Хачмаз районына караган авыл.
Чалманарат авыл җирлеге
Чалманарат авыл җирлеге — Татарстан Җөмһүриятенең Актаныш районындагы муниципаль берәмлек.
Административ үзәге —.
Эчке бүленеш
Авыл җирлеге составына түбәндәге торак пунктлар керә:
Стржище (Севниця)
Стржище  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Грябен
Грябен — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Прандтль (ай кратеры)
Прандтль - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 88 км булган кратер.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1970 елда раслана.
Конти (Симьятицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шараювка
Шараювка — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Коламбия (Миссисипи)
Коламбия  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Коламбия шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Андрей Фёдоров
Андрей Фёдоров (Андрей Витальевич Фёдоров,, — , ) — СССР һәм Үзбәкстан футболчысы (сакчы), футбол тренеры, Үзбәкстан милли футбол җыелмасы әгъзасы (1994-2006), Азия уеннары чемпионы (1994), Азия чемпионнары кубогының бронза призчысы (1994/95), Үзбәкстан чемпионатларының алтын (1992, 1993, 1994, 1995) һәм бронза (1996, 1997) призчысы, Россия чемпионатларының алтын (2008) һәм бронза (2003) призчысы, Үзбәкстанның Ел футболчысы (1997).
Мюкке
Мюкке — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Херцогенбург
Херцогенбург — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Мюкке
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Херцогенбург
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Турия (Болгария)
Турия  — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Куштепе (Пехливанкөй)
Куштепе (Kuştepe) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Кыркларэли иле Пехливанкөй илчесенә караган бер авыл (köy).
Казчина Мурадора (Торино)
Казчина Мурадора — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Мурадора Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
HD245005
HD245005 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Коньцовизна
Коньцовизна — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(446) Этернитас
(446) Этернитас  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1899 елның 27 октябрендә Макс Вольф, Фридрих Швассман тарафыннан Хайдельберг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1899 ER» саналган.
Гүзелкөй (Бисмил)
Гүзелкөй (Güzelköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Бисмил илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вест-Лорел (Мэриленд)
Вест-Лорел  — Америка Кушма Штатларының Мэриленд штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Вест-Лорел халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Бернгем (Мэн)
Бернгем  — Америка Кушма Штатларының Мэн штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Енга-Яха (елга)
Енга-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО биләмәләрендә ага. Елга  ? елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Бернгем (Мэн)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Енга-Яха (елга)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Асбассейн юк, елга бассейны — Пур.
Бернгем (Мэн)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Енга-Яха (елга)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сылтамалар
Енга-Яха (река)
Ольнуа-ле-Валансьен
Ольнуа-ле-Валансьен (Aulnoye-Aymeries) — Франциянең Нор департаментына караган коммуна, Ольнуа-ле-Валансьен кантонына карый.
NGC 1059
NGC 1059 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
(19543) Burgoyne
(19543) Burgoyne — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JR30» саналган.
Адверники
Адверники (Адвернікі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Жублен
Жублен — Франциянең Майенн департаментында урнашкан коммуна.
Савона
Савона — Италиянең Лигурия төбәгендә урнашкан коммуна. провинциясе составына керә.
Зур Скурихины
Зур Скурихины (Большие Скурихины) — Киров өлкәсенең Орлов районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (53%).
Шевансо
Шевансо — Франциянең Шаранта-Маритим департаментында урнашкан коммуна.
Принц (ай кратеры)
Принц - Ай өслегенә кече күк объекты бәрелү нәтиҗәсендә барлыкка килгән, диаметры якынча 46 км булган кратер.
Атамасы
Кратерга атама Вильгельм Принц (1857—1910) хөрмәтенә бирелә.
Тарихы
Кратер Халыкара Астрономия Берлеге (International Astronomical Union (IAU)) тарафыннан 1935 елда раслана.
Чуракай авыл җирлеге
Чуракай авыл җирлеге — Татарстан Җөмһүриятенең Актаныш районындагы муниципаль берәмлек.
Кварзеньга
Кварзеньга — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Подюга елгасының сул ярыннан 26 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Чуракай авыл җирлеге
Эчке бүленеш
Авыл җирлеге составына түбәндәге торак пунктлар керә:
Кварзеньга
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Иске Әли
Иске Әли (Старое Алейкино) — Сембер өлкәсенең Сембер районында урнашкан сала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (70%), татарлар (30%).
Херцогсдорф
Херцогсдорф — Австриянең Югары Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Тыжа
Тыжа — Болгариянең Стара-Загора өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нова Гута (Великопольское воеводалыгы)
Нова Гута  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грябену
Грябену — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Конюшки (Подлясье воеводалыгы)
Конюшки  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грябену
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сонсечно (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Сонсечно  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шароволя
Шароволя — Польшаның Люблин воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Стржище (Толмин)
Стржище  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Таежка
Таежка (Таежка) — Диңгез буе краеның Анучино районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат муссонлы. Кыш коры һәм суык, көннәре аяз. Яз озак бара, салкынча һәм температура тирбәлеше күзәтелә. Җәй исә җылы, явым-төшемле. Көз чагыштырмача җылы, коры һәм аяз. Җәй көне Тын океаннан җылы җил иссә, кышын төньяктан салкын җилләр исә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (86%), украиннар (11%). Әлеге торак пунктта татарларның өлеше - 2,63%.
Мюльталь (Гессен)
Мюльталь  — Алманиянең Гессен җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кече Юра
Кече Юра — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Зур Юра елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 58 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Төньяк Двина кушылдыклары бассейны Вычегда һәм Сухона елгалары кушылганчы, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(19544) Avramkottke
(19544) Avramkottke — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 10 маенда LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 JN33» саналган.
Кече айтауты
Кече айтауты — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Тал елгасының уң ярына тамагыннан 45 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Түбән Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Иртеш елгасы кушылган урыннан Төньяк Сосва елгасы кушылган урынына кадәр. Кече елга бассейны — Об кушылдыклары бассейны, Иртештән Төньяк Сосьва тамагына кадәр, елга бассейны — (Түбән) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Һаҗыәһмәдоба
Һаҗыәһмәдоба (Hacıəhmədoba ) — Әзербайҗанның Хачмаз районына караган авыл.
Коламбус (Миссисипи)
Коламбус  — Америка Кушма Штатларының Миссисипи штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Коламбус шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сагмал (Мазыдагы)
Сагмал (Sağmal) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Мазыдагы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Иске Дүртекәй
Иске Дүртекәй — Башкортстанның Балтач районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452984, — 80208828004.
Казчина Мусано (Алесандрия)
Казчина Мусано — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казчина Мусано Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Березки (Кызыл районы)
Березки (Березки) — Чиләбе өлкәсенең Кызыл районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы: