cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Гарбходака
Пураналарда тасвирланганча, берьюлы, Хираньякша җитәкчелегендә Асурлар гаебе буенча Җир авырсызлыгын югалткан һәм Сәбәп океанына төшкән. Дөньяның терәге булган Вишну гаять зур Вараха кабан дуңгызы кыяфәтен алган да, үз мыркылдыгы белән Җирне океан суларыннан күтәргән. Хираньякша Вараха миссиясенә комачауламакчы булган. Нәтиҗәдә Вараха Хираньякша белән сугышкан һәм аны үтергән. Пураналарда тасвирланганча, Гарбходака океаны суларында гигант күп башлы елан Шеша ята.
Бездрово
Бездрово — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Букилаши
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шигый-уникечеләр
Шигый-уникечеләр (гар.ثنا عشرية‎) — Иран, Гыйрак һәм Ливанда таралыш тапкан ислам юнәлеше. Күпчелек карашлар шигыйлык кысаларында. Бу юнәлеш тарафдарлары, үзләренең рухи җитәкчеләре итеп, Мөхәммәд саләллаһу галәйхи үәссәләмнең икетуганы һәм якын сәхабәсе - Гали ибн Әбу Талиб нәселеннән 12 имамны таныйлар. Алар уникенче имам кечкенә вакытында, 873-874 елларда, юкка чыккан дип ышаналар һәм аның Мәхди буларак кайтуын көтәләр. Риваятьләр буенча, ул Мәккәдә (Кәгъбә янында) пәйда буларга тиеш.
Сылтамалар
اہل تشیع
Монтрей-де-Ланд
Монтрей-де-Ланд — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Чиретя
Чиретя — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Худой Зубач
Худой Зубач — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Зубач елгасының сул ярына тамагыннан 14 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Пётр Дубовицкий
Пөтр Дубовицки (Пётр Александрович Дубовицкий,, — , ) — табиб, профессор, хакыйкый дәүләт киңәшчесе (1852), Санкт-Петербург медицина-хирургия академиясе президенты (1857-?).
Косвож (Зур Аранец кушылдыгы)
Косвож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Зур Аранец елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 23 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мәсьәлә чишү (уен)
Мәсьәлә чишү  — татар халык уены.
Кече Мизгея
Кече Мизгея — Россия территориясеннән ага торган елга. Тула өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мизгея елгасының сул ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Мәсьәлә чишү (уен)
Уйнау тәртибе
Санамыш ярдәмендә мәсьәлә чишүче сайланып куела. Мәсьәлә чишүче берәр әйбере янына барып, яисә күзләрен каплап «гөрләгән» арада калган балалар кулга-кул тотынып түгәрәкләнеп басалар. Кул тотынган килеш төрлечә буталышып, керешеп бетәләр. Шуннан соң мәсьәлә чишүче килеп бу чуалчыкның рәтенә төшенеп, беренчел хәленә китерергә тиеш. Бу вакытта бер бала да кулын ычкындырмаска тиеш. Әгәр мәсьәләне чишә алмаса, ул кешегә җәза бирелә.
Кече Мизгея
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Упа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Смольнае (Рагачовский районы)
Смольнае  (Смольнае ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Кече Мизгея
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яков Дуброва
Яков Дуброва (Яков Павлович Дуброва,, — , ) — праваслау миссионеры, этнограф, калмыклар турында фәнни хезмәтләр авторы.
Казе де Нардо (Тревизо)
Казе де Нардо — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе де Нардо Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Божацин (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Божацин  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ястшембя-Стара
Ястшембя-Стара — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Академик А.Е. Арбузовның музей-йорты (Биләр)
'''Академик А.Е. Арбузов музей-йорты''' — Биләр дәүләт тарих, археология һәм табигать музей-тыюлыгы территориясендә урнашкан музей. Музей танылган химик Александр Ерминингельдович Арбузов тормышы һәм эшчәнлегенә багышланган. Урнашу урыны – Татарстан Республикасы Алексеевск районының Биләр авылы.
Ястшембя-Стара
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Академик А.Е. Арбузовның музей-йорты (Биләр)
Музей тарихы
1712 елда Арбузовлар гаиләсе Түбән Новгород губернасыннан Спас өязе җирләренә килеп урнаша. Алар яши торган авыл Баран (килеп чыгышы бәрәнҗәрләр белән бәйле) дип аталган була. Элекке вакыт алпавытлар торган җиргә фамияләрен кулланып исем кушу традициясе буенча авыл Арбузов-Баран дип йөртелә башлый.
1926 елда Александр Ерминингельдовичның әтисе улгәч, өй башлангыч мәктәп вазыйфасын үти. 50 елдан соң укытырга балалар калмау сәбәпле ябыла — 1976 елда Арбузовлар өе бушап кала.
Шул ук елда Алексеевск районы җитәкчелеге, Арбузовның туганнары белән килешеп, йортны Биләр төбәгенә китереп салалар.
1977 елда Арбузов музей-йорты ачыла. Арбузовның балалары алып килгән һәм башка шәхси әйберләре саклана. Музейда шулай ук “Арбузов колбасы” һәм “Арбузов реакциясе”н курергә мөмкин. Александр Ерминингельдовичның акварель белән ясалган дүрт рәсемен дә карарга була.
Музей эчтәлеге
Органик химия фәнененә нигез салучы Александр Михаилович Бутлеров, Алексеевск районы Арбузов-Баран авылыннан 1 км ераклыкта гына булган Бутлеровка авылында туып үсүне истә тотып, музейны ачканда, экспозицияләрне кую өчен ике аерым бүлмә ясыйлар: берсендә – А. Е. Арбузов, икенчесендә – А.М. Бутлеров турында мәгълүматлар тупланган. Александр Михаил улына кагылышлы музейда ике чын экспонат саклана: картина һәм кара савыты.
2012 елда музей-йортның торышы начарлана. Тышлыгын күзәтеп, бүгенге көндә дә төзекләндерү ясалмаган.
(9278) 1981 EM1
(9278) 1981 EM1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 7 мартында Анри Дебеонь, Дж. де Санктис тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EM1» саналган.
Митһат Тороглу (Торослар)
Митһат Тороглу (Mithat Toroğlu) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Торослар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шигыйчылык
Шигыйчылык, шигыйлек (гар.شيعة шигъа — «тарафдарлар, төркем, фракция, фирка») — Мөхәммәд саләллаһу галәйхи үәссәләм нәселе генә мөселманнар өммәтенә башлык - имам булырга тиеш дип санаучы шигый-уникечеләр, алавитлар, друзлар, исмаилчылар һ.б. күз уңында тоткан гомуми термин. Тар мәгънәдә, кагыйдә буларак, аларга сан буенча исламдагы икенче юнәлеш - шигый-уникечеләрне («шигыйләр-12») генә аңлыйлар. Алар, Мөхәммәд саләллаһу галәйхи үәссәләмнең варисы итеп, Гали ибн Әбу Талибны һәм аның төп тармак буенча нәселен генә таныйлар (кайсы нәсел, төп икәнлеге турында бәхәсләр бара).
Хәзерге вакытта шигыйлек вәкилләре барлык мөселман илләрендә дә бар диярлек. Иран, Әзербайҗан, Гыйракның яртысыннан артык халкы, Йәмән, Бәһрайн, Ливан халкының ярыйсы өлеше шигый юнәлеше тарафдарлары. Исмаилчыларга Таҗикстанның Таулы-Бадахшан районындагы халыкның күп өлеше, Әфганстанның хәзәриләр дигән халкы керә.
Рәсәйдә шигыйләр саны бик аз. Дагыстанда даргиннарның һәм лезгиннарның зур булмаган өлеше, Түбән Идел буендагы кундрау татарлары (карагашлар) һәм рус илендәге әзериләрнең күп өлеше бу юнәлеш вәкилләре.
Гарәп-шигыйләрнең яшәү урыны - ул дөнья нефть сакланмаларының 70%. Сәгуд Гарәбстанының төньяк-көнчыгыш өлеше, көньяк Гыйрак һәм Иранның Хузистан виләяте турында сүз бара.
Хәзерге вакытта уникечеләр һәм башка юнәлешләр арасында хәл киеренкелек халәтен алгалый.
Шигыйләр Коръәннең «Аллаһы иңдергән китап» булуын таныйлар, ләкин аның хәдисләрен (пәйгамбәр турындагы өстәмәләрне) инкяр итәргә тырышалар. Имам Гали үлгәннән соң, Коръәнгә хәдис рәвешендә үзләренең имамнары турында да язуны таләп итәләр, ләкин моңа ирешә алмый калалар. Шунлыктан хәдисләрдә телгә алынган пәйгамбәрләрне танымауларын белдерәләр.
Дабо (коммуна)
Дабо (Dabo) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Шигыйчылык
Шигыйчелек тарафдарлары Коръәнгә кайбер моментларны Инҗилдән алып кертү ягында торалар. Мәсәлән, идеалдагы Мөхәммәд исемле имамны (аңа нәкъ Иисус миссиясен йөкләп) кешеләрне һәлакәттән «коткаручы» булачак дип игълан итәләр. Ул гына да түгел идеалда гына булган фигураны алар барлык шигый мәзһәпкә нигезләнгән дәүләтләр башлыгы дип саный башлыйлар. Шигыйләрнең күп кенә йолалары сөнниләрнеке белән бер диярлек. Хаҗ кылу бар барын, ләкин аның урыны Мәккәдә түгел, бәлки Нәҗефтә (Иран). Яңа ел яз көне, Нәүрүз бәйрәме дип билгеләнә һ. б.
Дабо (коммуна)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 48,12 км².
Нисиноомоте
Нисиноомоте — Япония дәүләтенең Каогосима префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Нисиноомоте шәһәре 1958 елның 1 октябрендә шәһәр статусын ала.
Географиясе
Шәһәр территориясе 205.75 км² тәшкил итә.
Дабо (коммуна)
Искәрмәләр
Дабо (коммуна)
Бюлли (Луара)
Бюлли — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Чыганаклар
Bully
Шигыйчылык
Шигыйләр мәзһәбе йолаларын танучыларның саны зур булмаса да, алар, Иран белән Гыйракта гына түгел, бәлки Әфганстанда, Пакистанда һәм Һиндстанда да яшиләр. Элекке СССР территориясен алганда, алар Таҗикстанда һәм Азәрбайҗанда да очрыйлар.
(16825) 1997 VC8
(16825) 1997 VC8 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 6 ноябрендә BAO SCAP проекты тарафыннан Синлун обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 VC8» саналган.
Безназва
Безназва — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ленгенванг
Ленгенванг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Торкемада
Торкемада — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Алексей Дудин
Алексей Дудин (Алексей Владимирович Дудин,, — , ) — Россия һөнәри футболчысы (сакчы).
Камино (Калифорния)
Камино  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Карыт (Сафранболу)
Карыт (Karıt) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Карабүк иле Сафранболу илчесенә караган бер авыл (köy).
Наймушины
Наймушины (Наймушины) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%), татарлар (3%).
Әскаров
Әскаров, шулай ук Әскәров (Әскарова, Әскәрова) — төрки (татар, башкорт) халыкларда еш очрый торган фамилия. Гарәптән алынган «Әскар» исеменнән ясалган. Аскар/Оскар варианты да бар.
Татарча Википедиядә әлеге фамилияне кулланып ясалган түбәндәге мәкаләләр урнаштырылган:
Бегыл (Гөрдес)
Бегыл (Beğel) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Гөрдес илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сен-Пейши
Сен-Пейши — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Минас-Жерайс штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
HD185713
HD185713 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Гарашлар
Гарашлар (Qaraşlar ) — Әзербайҗанның Агдәрә районына караган авыл.
Яңа Кременкүл
Яңа Кременкүл (Новый Кременкуль) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (68%), татарлар (9%), башкортлар (16%).
Чуракай
Чуракай — Татарстан Республикасының Актаныш районындагы авыл.
Почта индексы — 423746.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.7 °C.
Монтрей-ле-Га
Монтрей-ле-Га — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Лебанон (Кентукки)
Лебанон  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Лебанон шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Маунтен-Сити (Джорджия)
Маунтен-Сити  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казе де Пьери (Падова)
Казе де Пьери — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе де Пьери Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Букин
Букин — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чапкы (уен)
Чапкы  — татар халык уены.
Уйнау тәртибе
Бер уенчы урындыкка утыра һәм аның тезенә йөзтүбән каплатып бер кешене тезләндерәләр. Тезләнгән кеше уң я сул кулының учын өскә каратып аркасына куя.
Уенчыларның берсе аның учына чәпелдәтеп суга. Тезләнеп торучы «ялт» кына башын күтәреп карый һәм кем сукканын әйтә. Бу вакытта уенчылар барысы да баш бармакларын өскә каратып кулларын алга сузып торалар. Сугучыны дөрес әйтсә, фаш булган сугучы аның урынына тезләнә. Белә алмаса, аны кабат яткырып сугалар.
Уен шул рәвешчә дәвам итә.
(9279) Seager
(9279) Seager — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EY12» саналган.
Андрей Дудник
Андрей Дудник (Андрей Николаевич Дудник,, — , ) — Россия һөнәри футболчысы (ярымсакчы).
Асыв-Вож (Зур Вяткина кушылдыгы)
Асыв-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Зур Вяткина елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 31 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Ястшомб (Пшисуский повяты)
Ястшомб  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Торгын дулкын
frame|right|Стоячая волна (чёрная) изображена в виде суммы двух волн (красная и синяя), распространяющихся в противоположных направлениях.
Торгы́н дулкы́н – чиратлашучы амплитуда максимумнарының һәм минимумнарының характерлы урнашуы күзәтелгән таралган тирбәлүче системалардагы тирбәнүләр. Тәҗрибәдә мондый дулкыннар, киртәдән һәм беришсезлекләрдән кайтарылган дулкынның төшүче дулкын өстенә ятуы вакытында, күзәтелә. Шул ук вакытта дулкын ешлыгы, фазасы һәм кайтарылу урынында сүнү коэффициенты мөһим урын алып торалар.
Төгәл торгын дулкын, катгый әйткәндә, мохиттә югалтулар булмаганда һәм дулкынның тулы кайтарылуы күзәтелгәндә генә, булырга мөмкин. Гадәттә, торгын дулкыннардан тыш, мохиттә энергияне йоту яки нурландыру урынына илтүче чабучы дулкыннар да бар.
Газларда торгын дулкыннарны күрсәтү өчен, Рубенс торбасын кулланалар.
Сылтамалар
[1] Джо Вулфи «Кыллар, торгын дулкыннар һәм гармоникалар»
Безнатка
Безнатка — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чиреша
Чиреша — Румыниянең Караш-Северин жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Смыковичы
Смыковичы (Смыковічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Акцябрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Далан
Далан (Dalem) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Ленгрис
Ленгрис — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Торремормохон
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ленгрис
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Божеевице (Жнинский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сентенариу (Риу-Гранди-ду-Сул)
Сентенариу  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Вьетнамда ислам
Вьетнамда ислам (Hồi giáo tại Việt Nam ) — Вьетнам территориясендә ислам дине. Рәсми мәгълүматлар буенча, Вьетнам халкының (97 млн 338 мең кеше) 0,10 % ы (96 мең кеше) — Ислам дине тарафдары (2020). Илнең икенче зур шәһәре Хошиминда мөселманнарның 9 % ы яши, анда 5 мәчет төзелгән. Мөселманнарның күпчелеге милләтеннән, сөнниләр.
Тарих
X—XI гасырларда гарәп диңгезче-сәүдәгәрләре Кытайга бару юлында корольлеге яр буйларында да туктаган.
1471 елда Чампа корольлеге җимерелгәч, чамнарның белән элемтәләре көчәя. Әмма XVII гасыр уртасына кадәр чамнар арасында ислам киң таралыш алмаган.
XIX гасыр урталарында күп кенә мөселман-чамнар Камбоджадан күчеп килгән һәм Меконг дельталары районында урнашкан.
XX гасыр башында Малайзия мөселманнары чамнарга ныграк йогынты ясый башлый; дини басмалар да Малайзиядән кертелә, малайзияле руханилар мәчетләрдә вәгазьләр укый, кайбер чамнар Малайзия мәдрәсәләрендә ислам динен өйрәнә. Меконг дельтасында шулай ук Малайзия мөселманнары барлыкка килә.
1832 елда Вьетнам императоры Минг Манг (Minh Mang) Чампа корольлеген басып ала. Чам мөселман лидеры Кятиб Сума (Katip Suma) Вьетнамга каршы җиһад игълан иткән. Вьетнамлылар, чам мәдәниятен җимерергә теләп, мөселман чамнарны дуңгыз һәм кәлтә ите, һинд динендәге чамнарны сыер ите ашарга мәбүр иткәннәр.
1955—1975 еллардагы Вьетнам сугышы вакытында мөселман подполковнигы Лес Касыйм (Les Kosem) җитәкчелегендә Чамны азат итү фронты (Front de Liberation du Champa, FLC) төзелә.
Зурлыгы буенча икенче урындагы Вьетнам мәчете 2006 елның гыйнварында Сюань-Луда, Дун-Най провинциясендә ачылган; аны төзү өлешчә Согуд Гарәбстаны һәм Берләшкән Гарәп Әмирлекләре иганәләре хисабына финансланган.
Вьетнамда иң зур (1200 кешене сыйдыра) яңа мәчет — Каһраманнар Рәхмәт мәчете Анзянг провинциясендә 2017 елда Төркия бизнесмены Талип Каһраман (Talip Kahraman) акчасына ачыла.
Хошимин шәһәренең мөселман вәкиллекле комитетына 1991 елда җиде әгъза составында нигез салына; шундый ук орган 2004 елда Анзянг провинциясендә оештырыла.
Мөселман чамнар
Вьетнамда Ислам — ул, барыннан да элек, милли азчылык булган Чам халкының дине. Вьетнамдагы мөселманнарның өчтән бер өлеше башка этник төркемнәргә (кхмер, малайзияле, минанг, вьет, кытай (хоа) һәм гарәп) караучы җәмгыятьләргә берләшкән.
Чамнар күп гасырлар башка мөселман дөньясыннан изоляциядә яшәүгә карамастан, үзләрен мөселман дип саный. Алар җомга көннәрендә генә намаз укый һәм Рамазанны өч көн бәйрәм итә. Сөннәткә утырту символик рәвештә башкарыла: сөннәтче кулына уенчык пычак тоып, кисү ишарәсе ясый.
2005 елгы халык санын алу мәгълүматлары буенча, Вьетнамда 66 мең (1999 елда 63 мең) мөселман булган. Мөселманнарның 77 % ы Көньяк-көнчыгыш төбәктә, 34 % ы — Ниньтхун провинциясендә, 24 % ы — Биньтхун провинциясендә һәм 9 % ы — Хошимин шәһәрендә; тагын 22 % ы Меконг дельтасы районында, нигездә, Анзянг провинциясендә яши. Ниньтхун провинциясендә (анда Вьетнамдагы чамнарның күп өлеше яши) 22 меңгә якын мөселман чам гомер итә.
Чамнарның тормыш-көнкүреше, этник вьетнамлылар белән чагыштырганда, күпкә сыйфатсызрак, аларга чиста су һәм электр энергиясе җитми, алар балчык йортларда яши. Җирле ветнамлылар аларның җирләренә басып керә. Чам мөселман әйдәманнарның халыкара оешмаларга чам халкына бәйсезлек сорап мөрәҗәгать итүләре җавапсыз кала.
Цема (Пёза кушылдыгы)
Цема  — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Пёза елгасының сул ярына тамагыннан 187 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 40 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень Малонистогорская авылы янындагы су үлсәү посынан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Борис Дуров
Борис Дуров (Борис Валентинович Дуров,, — , ) — Россия кино режиссёры һәм сценарийчы, РФның атказанган сәнгать эшлеклесе (2002).
Митһатпаша (Акдениз)
Митһатпаша (Mithatpaşa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Акдениз илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
(9280) Stevenjoy
(9280) Stevenjoy — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EQ14» саналган.
Казе де Роза (Салерно)
Казе де Роза — Италиянең Кампания төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Монтрей-су-Перуз
Монтрей-су-Перуз — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Казе де Роза (Салерно)
Географиясе
Казе де Роза Апеннин ярымутравының көньяк өлешендә, Италия башкаласы Римнан көньякка таба урнашкан.
Ястшомб (Шидловецкий повяты)
Ястшомб  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бюрдинь
Бюрдинь — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Бегынди (Даргечит)
Бегынди (Beğendi) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Мардин иле Даргечит илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Касаба (Кастамону)
Касаба (Kasaba) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
Безьдзядув
Безьдзядув — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Камино-Тассахара (Калифорния)
Камино-Тассахара  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Камино-Тассахара халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Буков (Арджеш)
Буков — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мейсвилл (Джорджия)
Мейсвилл  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Александр Дыхно
Александр Дыхно (Александр Михайлович Дыхно,, — , ) — СССР хирургы, медицина фәннәре докторы, профессор, Хабарау медицина институты директоры (1944).
Тарумидзу
Тарумидзу — Япония дәүләтенең Каогосима префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Тарумидзу шәһәре 1958 елның 1 октябрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 18078 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 112 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 162.01 км² тәшкил итә.
Астан хәбәр, өстен ал
Астан хәбәр, өстен ал  — татар халык уены.
Уйнау тәртибе
Башта шобага тотышып яки санашу юлы белән берәүне «әби» ясыйлар. Әби алдына мендәр салып утыра, икенчесе аның алдына иелеп йөзе белән мендәргә ята.
Башка уйнаучылар аның аркасына кулларын аслы-өсле катлап тезәләр. Әби:
Әби шулай тиз-тиз:
Өсте хәбәр, астын ал! Асты хәбәр, өстен ал! — дип әйтеп тора. Астан да, өстән дә кулларны тартып алып, өскә-аска куеп торалар. Дөрес алмаучының кулын ачтырып, уч төбенә сугалар. Сугылучылар уеннан чыга бара. Шулай кулларны алып беткәнче уен дәвам итә.
HD185783
HD185783 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Маловель
Маловель — Россия территориясеннән ага торган елга. Тула өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мизгея елгасының уң ярыннан 15 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Упа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сентенариу (Токантинс)
Сентенариу  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Токантис штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Лебанон-Джанкшен (Кентукки)
Лебанон-Джанкшен  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Лебанон-Джанкшен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Смычок (Буда-Кашалёвский районы)
Смычок  (Смычок ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Буда-Кашалёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Нежданово (Киров өлкәсе)
Нежданово (Нежданово) — Киров өлкәсенең Советск районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90%), чирмешләр (10%).
(9281) Weryk
(9281) Weryk — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 1 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EJ15» саналган.
Лентинг
Лентинг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Божеевице (Могиленский повяты)
Божеевице  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гаразейналлы
Гаразейналлы (Qarazeynallı ) — Әзербайҗанның Агдам районына караган авыл.
Бозау аягы (уен)
Уйнау тәртибе
Уенчылар түгәрәкләнеп урындыкларга утыралар. Бер бала уртага чыгып, уенны алып баручы була. Ул рәт буенча һәрберсеннән: «Бозау аягын күпмегә алдың?» — дип сорый. Җавап бирүче язылышында «9» цифрасы булмаган һәм «9»га бүленми торган саннар белән җавап кайтарырга тиеш. Әгәр шулай әйтә алса, ул урынында кала. Әгәр әйтә алмаса я озак уйлап торса, уеннан чыга. Шулай чыга барып, соңыннан бер генә уенчы кала. Ул җиңүче була.
Ястшомбка (Мазовия воеводалыгы)
Ястшомбка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Беле (гмина Сомпольно)
Беле  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дален (Мозель)
Дален (Dalhain) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 4,83 км².
Бегындик (Олур)
Бегындик (Beğendik) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Олур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Вой-Вож (Зур Вяткина кушылдыгы)
Вой-Вож — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Зур Вяткина елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 52 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Печора кушылдыклары бассейны Уса кушылганчы, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Триольо
Триольо — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Чирешану
Чирешану — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Митчелл (Джорджия)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Юрий Дьяченко
Юри Дьяченко (Юрій Валерійович Дяченко,, — , ) — Украина хоккейчесе (һөҗүмче) һәм хоккей тренеры, Украина чемпионы (2001, 2008, 2009).
Четверть Виска
Четверть Виска — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Мосеевский Выжлец елгасының уң ярына тамагыннан 30 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мезень Малонистогорская авылы янындагы су үлсәү посынан тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Мезень.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Казе де Чезари (Терамо)
Казе де Чезари — Италиянең Абруцци төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казе де Чезари Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Чурак
Чурак — Татарстан Республикасының Буа районындагы авыл.
Тарихы
Авылны XVII гасыр башында Иске Чәчкаб авылыннан күченеп килгән чуашлар нигезли.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.
Буков (Прахова)
Буков — Румыниянең Прахова жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Митһатпаша (Тарсус)
Митһатпаша (Mithatpaşa) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Кампо (Калифорния)
Кампо  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Кампо халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бюсси-Альбье
Бюсси-Альбье — Франциянең Луара департаментында урнашкан коммуна.
Зузана Наварова
Зузана Наварова де Техада (18 июнь, 1959, Градец Кралов - 7 декабрь, 2004, Прага) - Чехия җырчысы һәм җыр авторы.
Биография
Ул Карлов университетында фәлсәфә факультетында укыган, педагог булып Чех һәм Испан телләрен өйрәнгән. Аны тәмамлагач, тел мәктәбендә испан укытучысы булып эшли башлый. 80-нче еллар ахырында ул консерваториядә спектакль һәм укуын берләштерә. 1980 елдан ул Нерез төркеме белән җырлый, аның беренче шәхси альбомы 1992-нче елда дөнья күрә. 1994 елда ул Трес, һәм Koa төркеме белән киләсе биш альбом чыгаралар. Ул шулай ук спектакльләр өчен музыкалар язган. Продюсерлык эше белән шөгыльләнә. 90-нчы еллар башында ул "Надаце Живот умелце".
Озак вакыт Кубада яшәде, шунда ире белән таныша. Ул Куба музыкасы белән рухландырылган, аның мотивлары аның барлык җырларында.
Ул 45 яшендә яман шеш һәм бавыр циррозасыннан үлеп китә.
Прага консерваториясендә аның хөрмәтенә Зузана Наварова исемле премия барлыкка килә.
Госман Хәбибуллин
Госман Хәбибуллин, Госман Әкрәм (Әкрам) улы Хәбибуллин (1950 елның 10 июне, СССР, РСФСР, ТАССР, Саба районы, Олы Саурыш ― 1992 елның 7 декабре, РФ, ТР, Казан) ― галим, журналист-публицист, җәмәгать эшлеклесе. Казандагы Г. Тукай музееның беренче (1986―1992 елларда) директоры, КДУ укытучысы (1979―1985 елларда).
Тәрҗемәи хәле
1950 елның 10 июнендә Татарстан АССР Саба (хәзерге Теләче) районы (Олы Мишә авыл җирлеге) Олы Саурыш авылында авыл советы хезмәткәрләре гаиләсендә туган. Олы Саурыш сигезьеллык (1965), Караширмә урта (1967) мәктәпләрен тәмамлаган. 1967―1972 елларда Казан дәүләт университетының тарих-филология факультетында белем ала, II курста Татарстан республикасы тарихы белән шөгыльләнүче махсус бүлекчәдә укый.
1972―1973 елларда Арча (хәзерге Әтнә) районы Олы Әтнә авылында тарих укытучысы булып эшли.
Аспирантураны тәмамлагач, Г. Хәбибуллин Г. Ибраһимов исемендәге институтның гыйльми сәркатибе булып эшли.
1977 елның гыйнвар―март айларында ― Казан телевидение студиясендә Казанның 700 еллык юбилеена багышланган «Урам исемнәре ни сөйли?» дигән тапшырулар циклын оештыручы һәм алып баручысы. 1977―1979 елларда Казан телевидениесендә СССРның һәм ТАССРның яңа Конституцияләренең проектын өйрәнү һәм пропагандалауга багышланган тапшырулар сериясендә Татарстан автономияле республикасында фән һәм мәгариф үсеше, ТАССР тарихы турында чыгышлар ясый.
1979―1985 елларда Казан дәүләт университетының тарих факультетында, Совет чорына кадәрге СССР тарихы кафедрасында башта ассистент (1979―1983), соңрак өлкән укытучы (1983――1985) булып эшли, СССР тарихын һәм ТАССР тарихын укыта.
1985 елның 30 сентябреннән – Татарстан АССР дәүләт музеенда бүлек мөдире.
1986 елның 1 апреленнән Габдулла Тукайның Казандагы әдәби музеена директор итеп билгеләнә һәм гомеренең соңгы көненә ― 1992 елның 7 декабренә кадәр шунда эшли. Музей, ачылуы белән үк, Казанның һәм Татарстанның иҗтимагый, мәдәни һәм әдәби үзәгенә әйләнә.
Тукай музее директоры
1985 елның сентябрендә Госман Әкрәм улын Тукай музеен оештыручылар төркеменә беркетәләр, ул үзенә генә хас булган тырышлык, фидакарьлек белән эшкә керешә. «Хәтердә мәңге исән» дигән тематик экспозицион план төзүне аңа тапшыралар. Шул ук вакытта Госман Хәбибуллин экспонатлар җыю буенча төрле экспедицияләр оештыра һәм аларда актив катнаша. Мәсәлән, 1985 елның октябрь аенда бер төркем хезмәткәрләр составында Уральск шәһәрендә була.
1986 елның 1 апрелендә булачак музейның җитәкчесе итеп Госман Хәбибуллин билгеләнә. 1986 елның 11 июнендә Габдулла Тукай музее ачыла.
1986 елдан 1992 елга кадәр Госман Әкрәм улы Хәбибуллин музей директоры булып эшли. Ул яңа экспонатлар эзләүгә, Г. Тукай иҗатын пропагандалауга күп көч куя. Аның тырышлыгы белән «Тукай көннәре», фәнни конференцияләр, түгәрәк өстәлләр оештырыла, татар вакытлы матбугатында мемориаль предметлар хакында мәкаләләр дөнья күрә.
Фәнни эзләнүләрен дәвам итеп, музейдагы экспонатларның тарихы турында мәкаләләр яза һәм матбугат битләрендә бастыра. Бигрәк тә Г. Тукайның шәхси әйберләре турындагы «Кыйммәтле ядкярләр язмышы» дигән мәкаләсе кызыклы.
1992 елның 7 декабренә вафат.
Гаиләсе
Хатыны Рәмзия Рәхмәтулла кызы, кызлары Айгөл, Айсылу, Алсу, филологлар.
Евгений Дьячков
Евгени Дьячков (Евгений Николаевич Дьячков,, — , ) — Россия һөнәри футболчысы (сакчы).
Касабаөренҗик (Кастамону)
Касабаөренҗик (Kasabaörencik) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Кастамону илчесенә караган бер авыл (köy).
(9282) Lucylim
Тарихы
1981 елның 6 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EP16» саналган.
Ясьце
Ясьце — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сентенариу-ду-Сул
Сентенариу-ду-Сул — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Леонберг (Югары Пфальц)
Леонберг  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Архангельское (Сосновка районы)
Архангельское (Архангельское) — Чиләбе өлкәсенең Сосновка районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (25%), татарлар (8%), башкортлар (65%), казахлар (1%).
Смятаничы (Петрыкавский районы)
Смятаничы  (Смятанічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Белево
Белево — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монтур
Монтур — Франциянең Иль һәм Вилен департаментында урнашкан коммуна.
Божеевички
Божеевички — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Дальстен
Дальстен (Dalstein) — Франциянең Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 3,97 км².
Сацумасендай
Сацумасендай — Япония дәүләтенең Каогосима префектурасында урнашкан шәһәр.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 100730 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 147 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 683.50 км² тәшкил итә.
Усильос
Усильос — Испаниянең Паленсия провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Незамаи
Незамаи (Незамаи) — Киров өлкәсенең Нема районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Бегындик (Явузэли)
Бегындик (Beğendik) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Газиантеп иле Явузэли илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Лариса Дядькова
Лариса Дәдкова (Лариса Ивановна Дядькова,, — , ) — СССР һәм РФ опера җырчысы (меццо-сопрано), Санкт-Петербургның Мария театры солисты, РФның атказанган әртисе (2003).
Лейквью-Гайтс (Кентукки)
Лейквью-Гайтс  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Лейквью-Гайтс шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гасымлы (Агдам)
Гасымлы  (Qasımlı ) — Әзербайҗанның Агдам районына караган авыл.
Монтроуз (Джорджия)
Монтроуз  — Америка Кушма Штатларының Джорджия штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(9283) Мартинэлвис
(9283) Мартинэлвис — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1981 елның 2 мартында Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1981 EY17» саналган.
Сентинела-ду-Сул
Сентинела-ду-Сул — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Казе Девезио (Торино)
Географиясе
Казе Девезио Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Диана Рәхимова
' Диана Рәхимова''' (Диана Фидай кызы Рәхимова) – Россия театр һәм кино артисты. К.С. Станиславский исемендәге театрда (Мәскәү) эшли. «Актёр осталыгы һәм телевидение мәктәбе» (Мәскәү) педагогы.
Тәрҗемәи хәле
1962 елның 16 февралендә туган. МХАТ мәктәп-студиясен (И. Тарханов П. Массальский курсы) тәмамлаган (1984).
Малынь
Малынь — Россия территориясеннән ага торган елга. Тула өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Плава елгасының сул ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Упа елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
HD185842
HD185842 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ятне
Ятне — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белеево (Шамотульский повяты)
Белеево  — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.