cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Иске Задур
Тарихи белешмә
Авылда шулай ук риваять итеп - хәзрәтне кулга алгач ул камерада намаз укыган һәм шуннан соң юкка чыккан, урынында таягы гына калган дип сөйлиләр иде. Сөргенгә ике гаилә - Әхмәтсафа Бикколов һәм Кадыйр Бикколов гаиләләре (барысы бергә 11 кеше) сөрелә. Иске Задур авылында утызынчы еллар башында “Беренче май” күмәк хуҗалыгы оешкан. 1941-1945 еллардагы сугыштан соң һәм 1960-1970 елларда Иске Задур авылы перспективасыз авыллар исемлегенә кертелгәч авыл бик тиз кечерәя башлый. Татарстан буенча федераль дәүләт статистика хезмәте мәглүматлары буенча 2005 ел башында Иске Задур авылында 100 кеше яшәгән. 1990-2000 елларда колхозлар системасы таркалгач Задурның җирләрен райпога, фермерларга, ә калган җирләре 2007 елдан “Колос” агрофирмасы филиалы ООО “Алешкино”га бирелә.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.8 °C.
Алексей Дугин
Алексей Дугин (Алексей Семөн улы Дугин,, — , ) — Советлар Берлеге каһарманы (1943).
Кавальия (Бергамо)
Кавальия — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Ожари
Ожари — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Кавальия (Бергамо)
Географиясе
Кавальия Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(7847) Mattiaorsi
(7847) Mattiaorsi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Ожари
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(7847) Mattiaorsi
Тарихы
1996 елның 14 февралендә У. Мунари, М. Томбелли тарафыннан Азиаго обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 CS8» саналган.
IC 509
IC 509 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Кшевск
Кшевск — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Заезеже (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Заезеже  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Борегар-Баре
Борегар-Баре — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Тыновка
Тыновка — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Чесноковка елгасының сул ярыннан 12 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Брюккен (Хельме)
Брюккен (Brücken) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15291) 1991 VO1
(15291) 1991 VO1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1991 елның 4 ноябрендә С. Уэда, Х. Канэда тарафыннан Кусиро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1991 VO1» саналган.
Иван Дунаев
Иван Дунаев (Иван Иван улы Дунаев,, — , ) — химик, Казан университеты профессоры (1825), «Казанские известия» гәҗите мөхәррире.
Погонув (Люблин воеводалыгы)
Погонув  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Белуша
Белуша — Румыниянең Бакеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Погонув (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сангер (Калифорния)
Тарихы
Сангер шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вялавск
Вялавск (Вялаўск ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Морру-Редонду
Морру-Редонду — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Соколово (Остроленцкий повяты)
Соколово  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ататүрк (Инҗирлыова)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Инҗирлыова илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Джаянанда Свами
Джаянанда Даса Сан-Францискода 1967-1977 еллар арасында Халыкара Кришна Аңы Җәмгыятендә әһәмиятле дини шәхес булган. Халыкара Кришна Аңы Җәмгыятендә Джаянанда Даса изге буларак карала. Джаянанданың гуруы (рухи остазы) Ачарья Бхактиведанта Свами Прабхупада Джаянанда кебек яхшы өйрәнчек булу белән горурланган дип әйткән һәм Джаянанда тәнен калдыргач (үлгәч), Прабхупада: "Джаянанда Ходайга кайткан", дип әйткән. Дэйтон, Оһайода Джим Коһр (Jim Kohr) буларак туып ул 1962 елда Оһайо Дәүләт Университетын сәнәгать инженерлыгы белгечлеге буенча дәрәҗә алып тәмамлаган. Джаянанда Сан-Францискода таксист булып эшләгән, шунда ул беренче мәртәбә Шрила Прабхупада белән танышкан. Джаянанда 1967 елда шунда Халыкара Кришна Аңы Җәмгыяте Үзәген нигезләргә ярдәм иткән һәм соңыннан гыйбадәтханә президенты булып киткән. Ул беренче Халыкара Кришна Аңы Җәмгыяте Ратха Ятра фестивален оештырырга ярдәм иткән, ул хәзер һәр җәйне Сан-Францискода уздырыла һәм шәһәрдә җәмәгать бәйрәм көне булып тора.
Тибел (елга)
Тибел — Башкортстанның Балтач районы биләмәләрендә ага. Йок елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дөмәй Ишкәев
Дөмәй Ишкәев (,, — , ) — 1704-1711 еллардагы башкорт күтәрелеше җитәкчеләреннән берсе.
HD158251
HD158251 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Ла-Коль-сюр-Лу
Ла-Коль-сюр-Лу (La Colle-sur-Loup) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 9,82 км².
Брус (Крёз)
Брус — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Вудрафф (Висконсин)
Вудрафф  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Зур Нюрюг
Зур Нюрюг — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Паозер елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 35 км.
Евгений Варламов
Евгени Варламов (Евгени Владимир улы Варламов,, — , ) — РФ футболчысы (сакчы), РФның спорт остасы, 1995 елгы Җәйге Универсиаданың бронза мидәле иясе, Россия чемпионатларының көмеш (1998, 2002) һәм бронза (1999) мидәлләре иясе.
Мамай (Мари Ил)
Мамай (Мамай, Мамайкино) — Мари Илнең Морке районында урнашкан авыл.
Зур Нюрюг
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мамай (Мари Ил)
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: татарлар (85%), руслар (15%).
Ожешкув (Түбән Силезия воеводалыгы)
Ожешкув  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эль-Асеброн
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(7848) Bernasconi
(7848) Bernasconi — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Урса
Урса — Румыниянең Олт жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кшекоти
Кшекоти — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Погулянка (Парчивский повяты)
Погулянка  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Колтысья
Колтысья — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Юконда елгасының сул ярына тамагыннан 152 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Кавальия ди Мецо (Верчели)
Кавальия ди Мецо — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Колтысья
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Кавальия ди Мецо (Верчели)
Географиясе
Кавальия ди Мецо Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Колтысья
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Брунау
Брунау (Brunau) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Литвада ислам
Литвада ислам (Islamas Lietuvoje) — Литва территориясендә ислам дине. Мөселманнар илдә дини азчылык тәшкил итә. Рәсми мәгълүматлар буенча, Литва халкының (2 759 мең кеше) 0, 10 % ы (3 мең кеше) — Ислам дине тарафдары (2020).
Тарих
Литва җирендә, башка күп кенә Төньяк һәм Көнбатыш Европа илләреннән аермалы буларак, ислам XIV гасырдан билгеле. Балтыйк диңгезеннән Кара диңгезгә кадәр сузылган Бөек Литва кенәзлеге көньякта мөселманнар яшәгән җирләрне дә үз эченә ала. XV гасырда Литвага вассал буларак өч татар кенәзлеге оеша: Мансур кенәзлеге, Җагалдай ханлыгы һәм Курск төмәнлеге.
XV гасыр башында бөек кенәз Витовт хакимияте заманында мөселманнар Литва җиренә күчеп утыра. Әмир Идегәй Туктамыш ханны җиңгәннән сон, Туктамышның улы Җәләл-әд-Дин үзенең гаскәре белән Литвага күчкән. Литва бөек кенәзе Витовт үзенең дәүләтендә татарларга яшәргә рөхсәт биргән.
Грюнвальд сугышыннан соң, татарларга Литвада җир биләү хокукы һәм мәчетләр төзергә рөхсәт бирелгән. Татарлар Литваның (1569 елдан Речь Посполита) чикләрен саклаган. 1557—1558 елларда Польшада мәчетле 100 татар авылы булган. Йомышлы татар авыллары (хәзерге Литва, Беларусия җирендәге) Вильнюс, Каунас, Тракай, Новогрудок, Гродно, Лида, Брест шәһәрләре тирәсенә туплана.
XIX гасырда һәр татар авылында мәчет эшләгән. Имамнар Бакчасарайдагы Таврия Диния нәзаратенә буйсынган. Әлеге вакытта татар мәхәлләсе Каунас шәһәрендә, Немеж, Кырык Татар һәм Райз авылларында сакланып калган.
Хәзер Литва татарлары дип аталган татарлар, вакыт узу белән, үз туган телләрен югалткан һәм хәзерге вакытта литва телендә сөйләшә, әмма алар Ислам динен үз диннәре буларак саклап калган.
Литва мөселман оешмалары
Литва һәм Польша хакимиятләре һәм халкы татар җәмгыятенә һәм диненә хәерхаһлы була, татарлар үз җирләрендә мәчетләр төзи һәм үз диннәрен тоткарлыксыз тота ала. Литваның милли яңарышы һәм XX гасыр ахырында бәйсезлек алуы татар җәмгыятьләренә үз халкының этник мәдәниятен торгызырга мөмкинлек бирә. 1988 елда Литва-татар җәмгыяте берлеге (Lietuvos totorių bendruomenės sąjunga) оеша. 1997 елда Бөек Литва кенәзлегендә татар һәм караимнарның урнашуына 600 ел тулу тантаналы рәвештә билгеләп үтелә. 1998 елда Литваның мөселман-сөнни дини үзәге-мөфтияте (Lietuvos musulmonu sunitu dvasinis centras-muftijatas) яңадан торгызыла. Мөфти Рамазан Криницкис (Ramazan Krinickis). Каунас мәчете имамы — Ромас Рамазан Якубаускас (Romas Ramazan Jakubauskas).
Литва мөселман җәмгыятендә татарлардан тыш, соңгы ун елда Литвага чит илләрдән эшләргә яки укырга килгән, соңыннан биредә яшәргә калган башка милләт мөселманнарының да саны арта бара. Каунас мәчетендә Литва мөселман яшьләре җәмгыяте (Lietuvos musulmonų jaunimo bendrija) урнашкан. Илдә күп санда мөселманнар өчен якшәмбе мәктәпләре эшли.
Литва мәчетләре
Бүгенге көндә Литвада татарлар тарафыннан төзелгән дүрт мәчет эшли. Агачтан төзелгән өч мәчет Немеж, Кырык Татар һәм Райз дигән татар авылларында урнашкан, ә дүртенче таш мәчет Каунаста урнашкан (1930-елларда кенәз Витовтның вафатына 500 ел тулуга багышлап салынган). Ил башкаласы Вильнюста 1960-елларда җимерелгән Лукишкес мәчете (Lukiškės mecete) урынына яңа мәчет төзелер дип көтелә, төзелешне башлауга акча җитмәү һәм шәһәр хакимиятенең каршы торуы комачау итә.
Зайончково (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Зайончково  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Чикишане
Чикишане (Чикишане) — Киров өлкәсенең Оричи районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
IC 510
IC 510 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Калигиваи (Гавай)
Калигиваи  — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Каман (Бахче)
Каман (Kaman) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Османие иле Бахче илчесенә караган бер авыл (köy).
Борьер
Борьер — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Морру-Реутер
Морру-Реутер — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Вяликае Ляда
Вяликае Ляда (Вялікае Ляда ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Белушений-Ной
Белушений-Ной — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Хәтер көне
right|200px|thumb|1552 елда [[Казан ханлыгы башкаласын яклаучылар арасында хәлакъ булганнарга багышланган 2008 елгы хәтер көне]]
Хәтер көне – кешеләр төркеменең тарихында урын алган котычкыч вакыйгаларны искә алуга багышланган көн. Һәр халыкта яки кешеләр җәмгыятендә багышланган вакыйга һәм искә алу өчен билгеләнгән көн төрле булса да, гадәттә сугыш яки башка охшаш конфликтның тууына, һәм аның дәвамында үлгәннәренә багышлана. Шулай да, исемнәре төрлечә була.
Дөньяда
Бүгенге көндә иң билгеле хәтер көне — Беренче бөтендөнья сугышын туктату аңлашмасында рәсми килеш билгеләнгән 11 ноябрь көне:
Россиядә
Казан татарларының күпчелеге бүгенге көндә яшәгән 🇷🇺 илендә төп хәтер көне буларак Бөек Ватан сугышы башланган 22 июнь көнендә Хәтер һәм матәм көне (рус.) билгеләнә.
Кар десанты — 1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышы елларында һәлак булган сугышчыларның истәлеген мәңгеләштерергә булышлык итүче студентлар хәрәкәте.
Күчүлтүлмен (Бозова)
Күчүлтүлмен (Küçültülmen) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Шанлыурфа иле Бозова илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Хәтер көне
Казан/Татарстанда
Казан шәһәре тарихына иң тирән булып кергән һәм татар халкы тарафыннан әлегә иң актив билгеләнеп торган "Хәтер көне" буларак 1552 елның 12 октябрь көнендә башкаласы булган ны  гаскәрләре алганда, шәһәрне яклаганда хәлак булганнарны искә алу көне дип исәпләнә.
Татарстанда 1989 елдан башлап билгеләнә. Бүгенге көндә чаралар «Азатлык» татар яшьләре берлеге тарафыннан оештырыла (гамәлдәге рәисе Наил Нәбиуллин).
Евгений Шварц
Евгени Шварс (Евгени Лев улы Шварс,, — , ) — рус телендә иҗат иткән язучы, шагыйрь, журналист һәм сценарийлар авторы.
Хәтер көне
Казан/Татарстанда
Бу көнне Казанны яклаганда хәлакъ төшкәннәренә (Колшәриф һәм күп санлы билгесез гаскәриләр һәм гади ватандашлар) һәйкәлнең булмаганы искә төшерелә — Казанны алу дәвамында рус патшасы Иван IV гаскәре ягыннан хәлак төшкәннәре истәлегенә һәйкәл (рус) 1823 елда ачылган.
Моны да карагыз
День памяти
Соколово (Цехановский повяты)
Соколово  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Костылева (Верхотурье шәһәр округы)
Костылева (Костылева) — Свердловск өлкәсенең Верхотурье шәһәр округы составына керүче авыл.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90%), чуашлар (10%).
Евгений Чириков
Евгени Чириков (Евгени Николай улы Чириков,, — , ) — рус телендә иҗат иткән язучы, драматург һәм публицист.
Будельер
Будельер — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Ла-Круа-сюр-Рудуль
Ла-Круа-сюр-Рудуль (La Croix-sur-Roudoule) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 30,06 км².
Вибһандак Риши
Вибһандак Риши (Һинди телендә:विभान्डक ॠषि) риваять Һинд изгесе яки  риши олы фикер иясе Кашьяпа килеп чыгышлы Һинд дине изгесе.Аның улы Шринги Риши булган – борынгы Һиндстанның Рамаяна эрасының бөек изгесе.
Ашрам
Аның ашрамы Мадхья-Прадеш штатының Биндх шәһәрчеге янында булган, анда ул Ходайны реализацияләү өчен бөек аскеза башкарган. Махабхарата Һинду эпосының Ванпарв хикәясе буенча Каушики Дэвнади елгасы даирәсендә Вибһандак Риши ашрамы булган. Каушики Дэвнади елгасы Квари Елгасы дип идентификацияләнә. Бхинд шәһәрчеге исеме бу бөек олы фикер иясе хөрмәтенә аталган. Вибһандакның борынгы гыйбадәтханәсе Бһиндта урнашкан. Классик Пармал Расо буенча, Патша Притһивраҗ Чаухан “Сирсагарһ Сугышында” Чанделалар белән сугышырга барганда Вибхандак Ришиның “Самадхи Стһал”ында (искә төшерү урынында) чатырлар куйган һәм риваять Чанделаларның җитәкчесен Малханны тар-мар иткән. Шулай ук җәза бирелү вакытында Пандавас ашрамга килгән дип әйтелә. Бу урында хәзер Притһвираҗ Чауһан тарафыннан төзелгән Ходай Шиваның “Ван Хандешвар” Гыйбадәтханәсе урнашкан.
Адвайта Матхалар
Адвайта Веданта буенча, Ади Шанкара дүрт матха (Санскрит телендә: मठ) (монастырь) нигезләгән, аларның штаб-фатиры Көнбатышта Дваракада булган, Көнчыгышта Җаганнатха Пурида булган, Көньякта Шрингерида һәм Төньякта Бадрикашрамада. Һәрбер матхның башында Веданта Сампрадайяның дүрт төп өйрәнчекнең берсе булган. Пандей буенча, бу Матхалар Шанкара үзе тарафыннан нигезләнмәгән булган, әмма башта ашрамнарны Вибһандака һәм аның угылы Ришьяшринга тарафыннан төзелгән булган. Шанкара Дваракада һәм Шрингерида ашрамнар варисы булган һәм Шрнгаверапурада ашрамны Бадарикашрамага, һәм Ангадешада ашрамны Җаганнатха Пурига күчергән.
Эль-Ито
Эль-Ито — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Евгения Финогентова
Евгения Финогентова (Евгения Олег кызы Финогентова,, — , ) — РФ баскетболчысы (сакчы), РФның спорт остасы, 2013 елгы Җәйге Универсиаданың көмеш мидәле иясе.
Иске Ашпала
Иске Ашпала — Татарстан Республикасының Минзәлә районындагы авыл.
Почта индексы — 423719.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.8 °C.
Бофор-сюр-Жерванн
Бофор-сюр-Жерванн — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Сан-Габриел (Калифорния)
Сан-Габриел  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сан-Габриел шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Озожице
Озожице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Кшеменево (Вармия-Мазурия воеводалыгы)
Кшеменево  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ататүрк (Кочарлы)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Кочарлы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Уба-угыр телләре
Уба-угыр телләре - Ханты һәм Манси телләрен үз эченә алган угыр телләре төркемчәсе. Уралда һәм Көнбатыш Себердә таралган.
Тиманка
Тиманка — Дим  елгасыың уң кушылдыгы. Ырынбур өлкәсенең Пономаревка районы биләмәләрендә ага. Елга озынлыгы 17 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бух (Эльба)
Бух (Buch) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вулф-Ривер (Виннебаго, Висконсин)
Вулф-Ривер  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Күчердек
Кочердык (Кочердык) — Чиләбе өлкәсенең Октябрьское районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (89%), украиннар (5%).
IC 511
IC 511 —  чикләрендә урнашкан.
(7849) Яньёсефриц
(7849) Яньёсефриц — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
IC 511
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
(7849) Яньёсефриц
Тарихы
1996 елның 18 апрелендә П. Правец, Л. Коткова тарафыннан Ондржеёв обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 HR» саналган.
Подбелжец
Подбелжец — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Зайончкувко
Зайончкувко — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Евграф Осокин
Евграф Осокин (Евграф Григори улы Осокин,, — , ) — галим, яшерен киңәшче (1876), сәясәт фәннәре докторы (1845), Казан университеты ректоры (1883-1872, 1876-1880)
HD158261
HD158261 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Вяликае Поле (Петрыкавский районы)
Вяликае Поле  (Вялікае Поле ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Петрыкавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Моррус
Моррус — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Кыблепынар (Енишеһир)
Кыблепынар (Kıblepınar) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Енишеһир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Белушень
Белушень — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урсад
Урсад — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Канеоге (Гавай)
Канеоге  — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Канеоге халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Соколово-Влосцянске
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урсад
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бурганёф
Бурганёф — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Лантоск
Лантоск (Lantosque) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Подборче
Подборче — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лантоск
Географиясе
Коммуна мәйданы — 44,76 км².
Кавальия Стерна (Верчели)
Кавальия Стерна — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Кавальия Стерна Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Кшечево
Кшечево — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Бран (Дром)
Бран — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Әлбукерке
Әлбукерке (Albuquerque) — АКШның Нью-Мексико штатында урнашкан шәһәр, Берналильо бүлгесенең административ үзәге.
Тарих
1706 да нигезләнә.
Зур Ошла
Зур Ошла – Россия территориясеннән ага торган елга. Мари Ил,, Киров өлкәсе, биләмәләрендә ага. Елга  Кече Какшан елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 73 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны – Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны – (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каман (Елдызэли)
Каман (Kaman) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Сивас иле Елдызэли илчесенә караган бер авыл (köy).
Геннадий Еврюжихин
Геннади Еврүжихин (Геннадий Егорович Еврюжихин,, — , ) — СССР футболчысы (һөҗүмче), халыкара дәрәҗәле спорт остасы (1972), СССР милли футбол җыелмасы әгъзасы (1966-1973), СССР чемпионатларының алтын (1976) һәм көмеш (1967, 1970) призчысы, 1972 елгы Олимпия уеннарының бронза мидәле иясе, 1972 елгы Европа чемпионатының көмеш призчысы.
Яңа Йорт
Яңа Юрт (Усурт, Новый Юрт) — Мари Илнең Морке районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (96,9%), руслар (3,1%).
Озоровице
Озоровице — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тирлән (елга)
Тирлән — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан биләмәләрендә ага. Елга  Агыйдел елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 46 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Куртамыш (Тубыл кушылдыгы)
Куртамыш — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Тубыл елгасының сул ярыннан 816 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 124 км.
Эль-Каньявате
Эль-Каньявате — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Куртамыш (Тубыл кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Эль-Каньявате
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(7850) Buenos Aires
(7850) Buenos Aires — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1996 елның 10 июнендә L. Macri тарафыннан Гора Хопкинса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1996 LH» саналган.
Сан-Диэго
Сан-Диэго — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сан-Диэго шәһәре елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сылтамалар
Сан-Дієго
Мортугаба
Мортугаба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Баия штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
IC 512
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Подбур (гмина Тишовце)
Подбур  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ататүрк (Сөке)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Айдын иле Сөке илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бушманиха
Бушманиха (Бушманиха) — Киров өлкәсенең Подосиновец районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Белушешть (Докия, Нямц)
Белушешть — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вулф-Ривер (Ланглейд, Висконсин)
Вулф-Ривер  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(15292) 1991 VD2
(15292) 1991 VD2 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Закшево (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Закшево  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вяликая Крушынавка
Вяликая Крушынавка (Вялікая Крушынаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Рагачовский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Соколово-Парцеле (Мазовия воеводалыгы)
Соколово-Парцеле  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Тусон
Тусон (Tucson) — АКШның Аризона штатында урнашкан шәһәр, Пима бүлгесенең административ үзәге.
Кшиве (Елцкий повяты)
Кшиве  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Тусон
Тарих
1775 тә нигезләнә. 1867-1877 елларда Аризона башкаласы.
Кшиве (Елцкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Генри Бригс
Генри Бригс (февраль, 1561 ел — 26 гыйнвар, 1630 ел) — инглиз математигы, Джон Непер уйлап тапкан логарифмнарны гадәти (нигезе 10 булган) логарифмнарга күчерүе белән билгеле.
Тормыш юлы
Көнбатыш Йоркширда (Англия) дөньяга килә. Җирле мәктәптә латин һәм грек телләрен өйрәнә, 1577 елда Кэмбридждагы Изге Джон Колледжына керә һәм аны 1581 елда тәмамлый. 1596 елда Лондондагы Гресхэм Колледжында профессор була. 1620 елда Оксфордта профессор була.
Математикага кертеме
1616 елда ул Эдинбургта Джон Непер белән күрешә. Аның фикерләрен алга этәреп, 1617 елда унарлы логарифмнарның таблицасын нәшер итә. 1624 елда ул аларны төгәлрәк исәпләп бастыра.
Логарифм
b санының a нигезе буенча логарифмы (λόγος — «сүз», һәм  — «сан» сүзләреннән) a нигезен b саны килеп чыксын өчен күтәрергә кирәкле дәрәҗә буларак билгеләнә. Билгеләмәсе: \log_a b\,. Билгеләмәдән һәм a^x=b\,\! язмаларының бердәй икәнлекләре күренә.
Матди логарифм
Матди санның \log_a b логарифмын булганда билгеләргә була.
Корысть-Я
Корысть-Я — Россия территориясеннән ага торган елга. Хант-Манси АО биләмәләрендә ага. Елга Конда елгасының уң ярына тамагыннан 859 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Конда елгасы. Кече елга бассейны — Конда, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Кыбрыс (Мамак)
Кыбрыс (Kıbrıs) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Мамак илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Михаэль Штифель
Михаэль Штифель (Michael Stifel, якынча 1487 ел, Неккардагы Эсслинген — 19 апрель 1567 ел, Йена) — немец математигы, логарифмнарны уйлап табучыларның берсе, протестант Реформациясенең актив эшлеклесе.
Буссак (Крёз)
Буссак — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Михаэль Штифель
Биография
Штифель бай гаиләдә үсә. Ул Виттенберг университетында укый һәм шунда ук магистр дәрәҗәсен ала. 1511 елда Штифель монахка әверелә, августиннар орденына караган Эсслинген монастырендә яши. Тиздән Реформация башлана, Штифель Мартин Лютер ягына баса. Бер поэмасыннан соң ул Майндагы Франкфуртка качарга мәҗбүр була. Лютер аңа пастор булып урнашырга ярдәм итә.
Бу дәвердә Штифель Библиянең нумерология үзлекләрен өйрәнә башлый.
1535 елдан 1547 елга кадәр Штифель Хольцдорфта протестан пастор буларак хезмәт күрсәтә. Бу вакытка аның математика буенча иң мөһим хезмәтләре карый. Аннары Шмалькальден сугышы башлана һәм ул Кёнигсбергка качарга мәҗбүр була. 1559 елда ул Йенага күченә һәм шәһәр университетында беренче математика профессоры була.
Фәнни эшчәнлеге
Штифель алгебра үсешендә мөһим урын алып тора. Үзенең Arithmetica integra (Нюрнберг, 1544) дип аталучы төп хезмәтендә ул тискәре саннарның, дәрәҗәгә күтәрүнең, төрле прогрессияләрнең һәм эзлеклелекләрнең эчтәлекле теориясен бирә. Штифель беренче булып арифметик тамыр, дәрәҗә күрсәткече төшенчәләрен куллана. Биномиаль коэффициентларның ясалу кагыйдәләрен эшләп чыгара. Алгебраист Кристоф Рудольфның китабын яңадан үзенчә эшкәртә һәм анда кулланылган билгеләмәләр шуннан бирле математикада берегеп калалар.
Шушы ук китапта ул соңрак логарифмнар теориясенең нигезенә яткан фикер әйтә, шуңа күрә ул аларны уйлап чыгаручыларның берсе дип исәпләнә. Чынлыкта исә логарифмнарны Джон Непер уйлап чыгара.
HD158293
HD158293 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Бретт (Дром)
Бретт — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
Эль-Педерносо
Эль-Педерносо — Испаниянең Куэнка провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ла-Пен
Ла-Пен (La Penne) — Франциянең Диңгез буе Альплары департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 18,08 км².
Кавальияно (Новара)
Кавальияно — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Кавальияно Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Косулино (Белоярски шәһәр бүлгесе)
Косулино (Косулино) — Свердловск өлкәсенең Белоярский шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (90%), татарлар (3%).
Окмяни
Окмяни — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Подвежбе (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Урсаць
Урсаць — Румыниянең Горж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Морунгаба
Морунгаба — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Трибушинка
Трибушинка — Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан, Ырынбур өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Услы елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Агыйдел, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Капаа (Гавай)
Капаа  — Америка Кушма Штатларының Гавай штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Капаа халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
IC 513
IC 513 —  чикләрендә урнашкан.
Тавиры
Әлеге күк җисеме Индекс каталогының оригиналь басмасы исемлегенә керә. Шулай ук бу космик объект башка каталогларда буларак та сурәтләнә.
Падун (Юргамыша кушылдыгы)
Падун — Россия территориясеннән ага торган елга. Курган өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Юргамыш елгасының уң ярыннан 48 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Иртеш су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Тубыл елгасы, Уй елгасы кушылган урындан Курган каласына чаклы,. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каман (Кыршеһир)
Каман (Kaman) — Төркия Җөмһүриятенең Кыршеһир иленә караган бер шәһәре.
Сылтамалар
Kaman (District), Kırşehir
Иске Буа
Иске Буа — Татарстан Республикасының Кайбыч районында урнашкан авыл. Чуашстан чигендә урнашкан.
Тарих
Авыл 17 гасырда нигезләнгән.
Халык саны
Милли состав (2010): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Заленже (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Заленже  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Белушешть (Икушешть, Нямц)
Белушешть — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бухгольц (Альтмарк)
Бухгольц (Buchholz) — Алманиянең Саксония-Анхальт җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кшиве (Мронговский повяты)
Кшиве  — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вяликая Людзвинавка
Вяликая Людзвинавка (Вялікая Людзвінаўка ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Светлагорский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Буссак-Бур
Буссак-Бур — Франциянең Крёз департаментында урнашкан коммуна.
Бувант
Бувант — Франциянең Дром департаментында урнашкан коммуна.
(7851) Azumino
(7851) Azumino — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Зур Паговец
Зур Паговец — Россия территориясеннән ага торган елга. Кострома өлкәсе, Киров өлкәсе, Түбән Новгород өлкәсе, Вологда өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Вохма елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Идел елгасы кушылдыклары бассейны, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука елгасы бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Соколув (Гостининский повяты)
Соколув  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ататүрк (Эдремит)
Ататүрк (Atatürk) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Эдремит илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Шеридан (округ, Төньяк Дакота)
Шеридан — Америка Кушма Штатларының Төньяк Дакота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Мак-Класки шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1908 елда оештырыла.
Халкы
2019 елда халык саны 1353 кеше тәшкил иткән.
Территориясе
Округ мәйданы 2606 / 2517 км² тәшкил итә.
Прага мәчете
Прага мәчете (Pražská mešita) — Чехиянең башкаласы Прага шәһәрендә урнашкан Прага ислам үзәгендәге ислам гыйбадәтханәсе, мәчет. Чехиядә төзелгән икенче (Брно мәчетеннән соң) мөселман гыйбадәтханәсе.