cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Каргалы (Благовар районы)
Тарихи мәгълүмат
1917 елда Яңа Каргалыда (утарлар белән бергә) 3107 кеше яши, шул исәптән 3052 мишәр (434 хуҗалыкта), 20украин (4 хуҗалык), берәр хуҗалыкта 14 удмурт, 14 типтәр, 7 татар яши.
Өч ел узуга, 1920 елда биредә (Чәрмәсән тимер юл тукталышы белән) 477 хуҗалыкта 3149 татар һәм 19 хуҗалыкта 75 рус яши. Совет чорында Каргалыда бары тик татарлар яшәве билгеле. Ә 2002 ел халык санын алуның рәсми мәгълүматларында биредә 30%ка якын башкорт яшәве күрсәтелә.
Икътисад һәм социаль тармак
Агрофирма «Каргалыбаш».
Атаклы кешеләр
Чыгышы буенча Каргалыга нисбәтле кешеләр:
Камский (Югары Кама районы)
Камский (Камский) — Киров өлкәсенең Югары Кама районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (96%).
Старе Полце
Старе Полце — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сан-Жоржи (Риу-Гранди-ду-Сул)
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Баһтияр (Миһалыччык)
Баһтияр (Bahtiyar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Миһалыччык илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сабадел
Сабадел (Sabadell, Sabadell) — Испаниянең Каталония автономияле төбәгендә урнашкан шәһәр.
(16360) 1978 VY5
(16360) 1978 VY5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Сабадел
Тарих
Шәһәр статусын 1877 елдан башлап йөртә.
(16360) 1978 VY5
Тарихы
1978 елның 7 ноябрендә Элеанора Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VY5» саналган.
Чепелин-Колёния
Чепелин-Колёния — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Сейф (Висконсин)
Сейф  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Песочня (Суходрев кушылдыгы)
Песочня — Россия территориясеннән ага торган елга. Калуга өлкәсе, Смоленск өлкәсе, Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Суходрев елгасының сул ярыннан 38 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Угра елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Ульяновка (Татарстан)
Ульяновка — Татарстан Республикасының Чирмешән районындагы авыл.
Вакыт зонасы — MSK (Мәскәү вакыты) яки UTC+4. Почта индексы — 423115.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.5 °C.
Абнер
Абнер Фелипе Соуза де Алмейда (Abner Felipe Souza de Almeida; 30 май 1996 елда  Лондрине) туган — Бразилия футболчысы,  «Кастилья» такымының сакчысы.
Булевард (Калифорния)
Булевард  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Булевард халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нинэль
Нинэль (Нінэль ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Веткавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Казакъстанда мәгариф
Казакъстанда мәгариф — әхлаки, интеллектуаль, мәдәни, физик үсеш һәм һөнәри компетентлык төзү максатларында тормышка ашырыла торган укыту һәм тәрбиянең тоташ процессы. Рәсми мәгълүматлар буенча Казакъстан Республикасында 3,3 млн. укучы исәпләнә.
Казакъстанда 12 ел дәвамында белем бирү каралган. Гадәттә, мәктәптә балалар алты, я җиде яшьтән йөри башлый. Өч яшьтән алты яки җиде яшкә кадәр балалар бакчасына йөрергә мөмкин (мәктәпкәчә учреждениесы). Башлангыч белем баскычы 1-6 класслар, 11 яшкә кадәр укучыларны үз эченә ала, урта белем — 17 яшкә кадәр, укучыларның барлык да диярлек бердәм милли тест үтә (ЕНТ), ул бер вакытта югары уку йортына инергә имтихан һәм мәктәп тәмамлауда чыгарылышы имтиханнары булып тора.
Халыкара икътисадый хезмәттәшлек һәм үсеш оешмасы OECD фикере буенча мәгарифенең казакъ системасы илнең икътисади диверсификациясе өчен нигез булып тора. Әммә дәүләтнең бөтен тырышлыгына карамастан, ул дөньяда котировкаланмый, аның эшмәкәрлеге күп кыенлык белән дәвам итә. Казакъстан мәгариф системасындагы төп проблемалар арасында OECD оешмасы төрле категория укучы өчен әйбәт белем алуга тигез хокуклы керү мөмкинлеге булмавына, уку йортларының тар үзаллылыгына, аларны түбән финанслау дәрәҗәсенә, студент заемнарының нәтиҗәле системасының булмавына һ.б. күрсәтә. Югары уку йортларын эзлекле үзгәртеп кору ынтылыштары бу илнең бөтен мәгариф системасына хас фундаменталь җитешсезлекләрне адекват рәвештә үтәргә мөмкинлек бирми.
Барлыкка килүе һәм эшчәнлеге
Советлар Берлеге җимерелү белән Казакъстанда дөньяның иң алга киткән дәүләтләре дәрәҗәсенә кадәр бөтен белем бирү комплексы эзлекле рәвештә үзгәртеп кору эше башланып китә. Әммә 1991 елда, илдә белем бирү сыйфат финанс кимлек, дәүләт тарафыннан яйга салмау, белем бирү учреждениеләренең милкен хосусилаштыру һәм квалификацияле белгечләрнең илдән китүе тиз арада деградацияләнә башлый. Бының нәтиҗәсендә, мәсәлән, илнең профессиональ училищеларның гомуми саны 40% кими.
Казакъстанда барлык белем бирү процесслары дәүләт контролендә булса да, 1992 елда шәхси мәктәп һәм югары уку йортларының эшмәкәрлеге канун нигезендә рәсмиләштерелә. Бара-бара дәүләт структуралары ипләп шәхси мәгариф секторы эшен тәэмин итә, мәктәп мөхитен компьютерлаштыруны һәм заманча технологияларны яйга сала. Казакъстан хөкүмәте шуның белән бергә Казакъстанда чит ил югары уку йортлары филиалларын актив җәелдерә.
Үзгәртеп корырга онтылганда бераз алга китеш булуга карамастан, Казакъстан мәгариф системасы совет чоры өчен хас каты үзәк идарә итү методларының авыр йөген үз өстенә алуын дәвам итә. Казакъстан югары белем бирү учреждениеләре системасы һаман да команда-административ методлар белән идарә итә, бу түбән нәтиҗәлелеккә һәм җаваплылык булмауга китерә. Шул ук вакытта система эше турында ышанычлы мәгълүмат кимлек һәм юклык аны үстерүнең һәм камилләштерүнең нәтиҗәле сәясәтен эшләүне кыенлаштыра. Шуның белән бәйле стратегик карарлар кабул итү, аларның үтәлешен бәяләү һәм финанслаганда өстенлекләрне билгеләү бик проблемалы була.
Бәйсез Казакъстанда мәгариф системасы үсешендә этапларга аерыла.
Дәүләт чыгымнары
Икътисади хезмәттәшлек һәм үсеш оешмасы дәүләтләре белән чагыштырганда, илнең җан башына эчке тулаем продукт күләменә карата Казакъстан мәгариф системасына дәүләт салулар күләме мактанырлык түгел. Мәсәлән, 2013 елда ул җан башына эчке тулаем продуктта (ЭТП) 0,3 % артмый, шул ук вакытта Русия Федерациясендә ул эчке тулаем продукт 1,4 % тәшкил итә, ә икътисади хезмәттәшлек һәм үсеш оешмасы илләре буенча ул уртача 1,6 % тәшкил итә. Шул ук вакытта, иҗтимагый фондлардан бүлеп бирелгән акчалар бик нәтиҗәсез бүленә һәм төрле критерийлар буенча көтелгән нәтиҗәне тәэмин итә алмый.
2004 елда Мәгариф һәм фән министрлыгының бюджеты 31 миллиард тенге, 2007 елда 131,5 миллиард тенге тәшкил иткән.
2012—2014 елларда мәгариф һәм фәнгә чыгымнар 1 132 миллиард тәнге тәшкил иткән, ә нәкъ:
«2013—2015 елларга Казакъстан Республикасы бюджеты турында» гы закон нигезендә, 2013 елда мәгарифкә чыгымнар 469,6 млрд. күләмендә тәшкил итәчәк.
Ары «2011-2020 елларда Казакъстан Республикасы Мәгарифны үстерү дәүләт программасы» кабул ителә, ул төп ике этапта тормышка ашырылырга тиеш: беренче 2011—2015 һәм икенче 2016—2020 елларда. Бу программаны финанслау күләме 2011 елдан 2013 елга кадәр чорга 151,15 тенге тәшкил итә.
Казакъстанда белем бирү
Гомуми белем бирү программалары буенча Казакъстанда белем бирү гомуми һәм һөнәри белем бирүгә бүленә. Белем бирүнең түбәндәге дәрәҗәләре аерыла: мәктәпкәчә тәрбия һәм уку, урта белем, югары һәм югары уку йортыннан соң профессиональ белем бирү.
Урта белем
Казакъстанда урта белем бирү мәҗбүри һәм урта гомуми, башлангыч профессиональ һәм урта профессиональ белем бирүне үз эченә ала. Беренче синыфка балалар 6-7 яшьтән кабул ителә. Казакъстан урта гомуми белем бирү 3 баскычтан тора: башлангыч (1-4 класслар), төп (5-9 класслар) һәм өлкән (10-12 сыйныф). Аеруча сәләтле укучыларның потенциаль мөмкинлекләрен тулысынча үстерү өчен белем бирү программалары эшләнә, алар сәләтле балалар өчен махсус мәктәпләрдә тормышка ашырыла.
Казакъстанда башлангыч профессиональ белем бирү профессиональ мәктәпләрдә һәм төп гомуми белем бирү лицейлары базасында 2-3 елда башкарыла. Урта профессиональ белемне төп гомуми белем бирү мәктәпләре базасында колледжларда һәм училищеларда конкурс нигезендә 3-4 елда алалар.
Игускиса
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казакъстанда мәгариф
Урта белем
Казакъстанда урта белем сыйфаты чагыштырмача югары түгел. Мәсәлән, укучыларның белем казанышларын бәяләү буенча халыкара программа мәгълүматлары буенча, 2014 елда Казакъстан мәктәпләрен тәмамлаучылар җан башына туры килгән тулаем эчке продуктның шундый ук дәрәҗәсе булган илләрдә белем алган яшьтәшләреннән нык калыша. Төркия яки Россия укучыларын әзерләү дәрәҗәсенең математика, табигый фәннәр һәм уку кебек фәннәр буенча Казакъстаннан күпкә өстенрәк булуы ачыкланды. Әмма "Үзаң" фәне булу Казакъстан мәгарифенең зур аермасы булып тора, анда укучылар әхлакый-рухи белем ала. .
Югары белем
Казакъстанда югары белем урта белем нигезендә алына. Югары уку йортына керү өчен мәктәпне тамамлаучылар чыгарылышы имтиханнары һәм бердәм милли тест (ЕНТ) яки комплекслы тест (узган елгы чыгарылышы сйныфлар өчен) үткәрү рәвешендә тапшыра. Казакъстан гражданнары конкурс нигезендә чит илдә уку өчен халыкара «Болашак» стипендиясен алырга хокуклы. Вузны бетерү белән чыгарылыш укучысы бакалавры (4 ел), белгеч (5 ел) яки магистр (6 ел) дәрәҗәсен ала. Икенче югары белем Казакъстанда тизләтелгән уку вакыты белән түләүле (2-3 ел).
Югары уку йортыннан соңгы белем
Казакъстанда югары уку йортыннан соң уку өчен белгеч яки магистр дәрәҗәсенә ия булыр кирәк. Гыйльми кадрларны әзерләү вузларның магистратурасында, адъюнктурасында (хәрби, юридик) һәм докторантурасында башкарыла. Казакъстан гражданнары чит илдә уку өчен конкурс нигезендә халыкара «Болашак» стипендиясен алырга хокуклы. Магистратурада һәм адъюнктурада уку вакыты 1-1,5 ел, докторантурада 3 ел тәшкил итә. Медицина югары уку йортында академик дәрәҗә — клиник һөнәрләр буенча резидентура бар (52). 2019 елдан резидентура мәҗбүри булып тора һәм аңа  база медицина белемен (бакалавриат+интернатура) тәмамланганнан соң керергә мөмкин.
«Мәгариф турында» гы закон буенча Казакъстанда бушлай урта һәм башлангыч һөнәри белем алу, шулай ук конкурс нигезендә, граждан белемен беренче тапкыр алган очракта, бушлай Урта һөнәри, югары һәм югары уку йортыннан соңгы белем алу гарантияләнә. Моннан тыш, конкурс нигезендә дәүләтнең уку кредиты бирелә. Конкурс Үзәк һәм комплекслы тест үткәрү нәтиҗәләре буенча бирелгән сертификатларның баллары нигезендә үткәрелә. Грант алу өчен өстенлекле хокукка «Алтын белгі» билгесе ияләре, шулай ук халыкара һәм республика конкурсларында, ярышларда һәм олимпиадаларда җиңүчеләр һәм призерлар ия. Шулай ук 2012 елда "Үзаң" гуманитар көллияте әзерләгән дипломлы үзаң педагогларының беренче чыгарылышы булды.
Казакъстанда даими яшәүче чит ил кешеләре һәм гражданлыгы булмаган затлар Казакъстан Республикасы законнары, халыкара шартнамәләр, шулай ук Казакъстанның мәгариф оешмалары белән контрактлар буенча билгеләнгән тәртиптә Казакъстан Республикасы гражданнары белән беррәттән белем алу хокукыннан файдалана.
Тарихы
XX гасыр башында күпчелек казакъ балаларын авыл мәдрәсәләрендә укыту мөмкинлеге була. 1916 ел алдыннан Казакъстан территориясендә барлыгы берничә рус һәм рус-казакъ мәктәбе була.
Советлар Союзыннан азатлык алганнан соң, Казакъстан мәгариф өлкәсендә реформалар башлый.
Икътисади торгынлык мәгарифкә дәүләт чыгымнарын киметергә мәҗбүр итә. Ул чакта чыгымнарның кимүе 1991 елда җан башына эчке тулаем продуктта 6 проценттан 1994 елда якынча 3 % кими. Укытучылар аз эш хакы ала. 1993 елда 30 000 күчү укытучыларның (1990 елда бөтен укытучыларның җиденче өлеше) күбесе төшемле эш эзләп, укытуны ташлый.
1994 елда Казакъстанда 8 575 мәктәп була, аларда якынча 3,2 миллион укучы укый, һәм 244 махсус уку йортларында 222 000 укучы укый. 1992 елда 51 процент бала 8 500 мәктәпкәчә учреждениеләрдә урнаша. 1994 елда илнең 61 югары уку йортына якынча 100 272 укучы укырга керә. Студентларның 54 % казакъ һәм 31 % рус була.
1995 елда Казакъстан Конституциясе урта белем бирүнең мәҗбүри булуын раслады. Югары белем конкурс нигезендә була. Шәхси мәктәпләр 5% укучыны сыйдыра, әмма аларның эшчәнлеге дә дәүләт тарафыннан җайга салына.
2000 елда Казакъстан Хөкүмәте, Кыргызстан һәм Таҗикстан Хөкүмәте белән берлектә, Үзәк Азиянең (University of Central Asia) беренче халыкара югары белем институты (UCA) оештыру өчен, Ага-Хан IV белән берләшә. Университетның 3 кампусы булыр дип көтелә, Казакъстан кампусы Текелидә, Алматадан 3 сәгатьлек ераклыкта төзелгән.
2003 елда Азия үсеш банкы илгә $ 600 000 ассигнация бирә, Казакъстанда техник тәэмин итү гранты шулай була. АКШ 137 Дөнья корпусы бүлеп биргән, ул 2004 елдан мәгариф өлкәсендә хөкүмәтнеке булмаган оешма буларак эшләгән.
2006 елның 12-13 октябрендә Кондолиза Райс Казакъстанга килә. Биредә ул: «һәркайсы төбәкнең киләчәге мәгариф дәрәҗәсенә бәйле, бу минем Казакъстанга дүртенче килүем, Атырау һәм Алматыга барзым һәм сезнең милләтнең югары белем кимәлен күрдем, һәм бу һәркайсы илнең уңышына ачкыч булып тора», - диде.
Халыкара «Білім-Инновация» җәмәгать фонды җитәкчелеге астында: 28 казакъ-төрек лицее, Сөләйман Демирель исемендәге университет, Тараз шәһәрендә Жамбыл инновацион югары колледж, Сөләйман Демирель исемендәге колледж-лицей, халыкара “Galaxy" мәктәбе, халыкара «Нур-Орда» мәктәбе урнашкан.
Белем бирү телләре
1999/2000 уку елында — республиканың 3,5 миллион укучысыннан 1,6 миллион укучы казакъ телендә укый (50,6 %), 1,5 миллион — рус (45 %) телендә, 80 мең — үзбәк (2,3 %), 23 меңе — уйгыр (0,6 %), 2,5 меңе — таҗик (0,07 %) һәм меңнән ашуы башка телләрдә укый.
Казакъ телендә укыту белән мәктәпкәчә балалар оешмалары саны тулаем ил буенча шундый ук оешмаларның гомуми саныннан 2000 елга 25 % (1158) артмый. (1,5 миллион — рус телендә (45 %), 80 мең — үзбәк (2,3 %), 23 меңе — уйгыр (0,6 %), 2,5 меңе — таҗик (0,07 %) һәм меңнән ашуы — башка телләрдә).
Студентлар саны казакъ теле белән уку бүлекләрендә 2000 ел якынча 32 % (300 85) тәшкил итә, (рус бүлеге студентларның саны — якынча 68 % (181 000)). . 2009 елда матбугат мәгълүматлар буенча, югары уку йортларының гомуми студентлар (634 мең) саныннан 322 мең рус телендә (50,7 %), казакъ телендә 302 мең (47,6 %), инглиз телендә 10 мең (1,6 %) укый.
2001/2002 уку елыннан алып 2005/2006 уку елына кадәр чорда рус телендә белем бирүче мәктәпләр 303-гә, катнаш рус-казакъ мәктәпләре бишкә кимегән, казакъ теле белән укыту мәктәпләре — 46 га арткан. Казакъ телендә укытылган югары уку йортлары студентлары өлеше, шул ук чоры белән 31,5 проценттан 42,6% ка арткан.
2009 нчы елда матбугат мәгълүматлар буенча, бюджет мәктәпләренең 2,546 млн укучысыннан казакъ телендә 1,543 млн (60,6 %) белем ала, рус телендә — 0,904 миллион (35,5 %), үзбәк телендә — миллион 0,079 (3,1 %). Казакъ телендә укыту мәктәпләре саны акрынлап арта.
2009 елның 26 октябренә карата Казакъстанның 61 % мәктәп укучысы һәм 48 % студенты казакъ телендә белем ала.
Казакъстан Республикасының Мәгариф һәм фән министры Ж.Туймебаев, үзенең 2010 елда биргән интервьюсында рус мәктәпләренең ябылуы турында мәглүмәтләрне болай дип аңлата: «Баланы рус яки кадак мәктәбенә бирергә икәнен тик ата-ана генә сайлый. Дәүләт мәктәпләрне махсус япмый. Рус мәктәпләре, ягъни барлык рус телендә алып барылган мәктәпләр республикада якынча 30 процент. Килешәсездер, алай ук аз да түгел».
2010 елның 26 июлендә КР Мәдәният министры Мөхтәр Кол-Мөхәммәт хәбәр итүенчә, Казакъстан тарихы илнең югары уку йортларында бер казакъ телендә генә укытылачак.
2011 елның 18 гыйнварында статистика буенча КР агентлыгыннан хәбәр итүләренчә, уку елы башына казакъ телендә укыган студентларның саны 319 940 кеше тәшкил итә, бу сан якынча 52 % тигез.
Яшь казакълар дәүләт телен белмичә уку грантларын алу, дәүләт учреждениеләрендә, хезмәтләр өлкәсендә, хөкем һәм ихтыяр өлкәсендә карьера ясау мөмкин түгеллеген аңлый.
Белем бирү башлыча рус һәм казакъ телендә алып барыла. Казакъстанда өч төр милли мәктәп бар: үзбәк, уйгыр һәм таҗик. Аларның чыгарылыш укучылары бердәм тест эшләрен тик казакъ яки рус телендә тапшыру хокугына ия.
2014 елда 2,5 миллион укучылардан казакъ телендә 1,7 миллион кеше укыган (68 %), ә рус телендә — якынча 800 мең (32 %). Соңгы мәгълүматлар буенча, Казакъстан вузларында студентлар 62,7 % казакъ телендә укый, ә 34,3 % — рус телендә.
Такахама (шәһәр)
Такахама — Япония дәүләтенең Айти префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Такахама шәһәре 1970 елның 1 декабрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 43467 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 3344 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе 13.00 км² тәшкил итә.
Чапмен (Канзас)
Чапмен  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Чапмен шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Мартен-де-Нижель
Сен-Мартен-де-Нижель — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
Келермес
Келермес — Россия территориясеннән ага торган елга. Адыгея, Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елга  Агыйдел елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 32 км.
Су реестры мәгълүматы
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Стшегово (Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы)
Стшегово  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(8870) von Zeipel
(8870) von Zeipel — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 6 мартында UESAC тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 EQ11» саналган.
Винтерхаузен
Винтерхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Хурдучешть
Хурдучешть — Румыниянең Мехединць жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Сан-Жоржи-д’Уэсти
Сан-Жоржи-д’Уэсти — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Хурдучешть
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Браду (Нямц)
Браду — Румыниянең Нямц жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Стшежевко
Стшежевко — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Старе Сади
Старе Сади — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казарико (Комо)
Казарико — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казарико Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Червин
Червин — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(16361) 1979 MS1
(16361) 1979 MS1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 25 июнендә Элеанора Хелин, Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 MS1» саналган.
Нисимкавичы
Нисимкавичы (Нісімкавічы ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Чачэрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Ясковице-Легницки
Ясковице-Легницки — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сальваторе Боккетти
Сальваторе Боккетти (Salvatore Bocchetti,, — , ) — Италия футболчысы (сакчы), Италия милли футбол җыелмасы әгъзасы, Россия чемпионатларының алтын (2016/17) һәм бронза (2010) призчысы, Россия кубогы (2012) һәм суперкубогы (2012, 2017) иясе.
Сен-Лоран-ле-Тур
Сен-Лоран-ле-Тур — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Мейвалы (Бигадич)
Мейвалы (Meyvalı) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Бигадич илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Мостолес
Мостолес (Móstoles) — Испаниянең Мадрид автономияле төбәгендә урнашкан шәһәр.
Карасапача (Тосья)
Карасапача (Karasapaça) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Кастамону иле Тосья илчесенә караган бер авыл (köy).
Полыть
Полыть — Россия территориясеннән ага торган елга. Калуга өлкәсе, Смоленск өлкәсе, Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Воря елгасының сул ярыннан 64 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 28 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Угра елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Сабиркәнд (Ордубад)
Сабиркәнд  (Sabirkənd ) — Әзербайҗанның Нахчыван Автоном Республикасы Ордубад районына караган авыл.
Красный Созик
Красный Созик — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Соз елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сан-Жоржи-ду-Иваи
Сан-Жоржи-ду-Иваи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Парана штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Флире
Флире (Flirey) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 15,77 км².
Валерий Боков
Валери Боков (Валерий Дмитриевич Боков,, — , ) — СССР һәм РФ җырчысы һәм җырлар авторы.
Ләйлә Генҗер
Ләйлә Генҗер (тур. Leyla Gencer ; чын исеме Әйшә Ләйлә Чирекле (төр. Çeyrekgil Ayşe Leyla ); 10 октябрь 1928 ел (башка мәгълүматлар буенча, 1924 ел ), Полонезкей, Истанбул, Төркия — 10 май 2008, Милан, Италия) — XX гасырның билгеле төрек опера җырчысы (сопрано) һәм педагог.
«La Turca Diva»
Опера донъясында «La Turca Diva» (төрек Diva) һәм «La Regina» (Патшабикә) (The Queen) кебек танылган Ләйлә Генҗер билгеле бельканто (сопрано) җырчысы була, үз карьерасының күп өлешен ул 1950 еллар башыннан 1980 еллар уртасына кадәр Италиядә үткәрә, һәм аның репертуары җитмештән артык партия тәшкил итә. Ул бик аз коммерция язулары булдыра, әммә күп санлы коммерция  булмаган язулары да бар. Ләйлә Генҗер Доницетти операларының героиняларына өстенлек бирә.
Бала чагы һәм яшүсмер еллары
Җырчының чын исеме — Әйшә Ләйлә Чейрекгиль (төр. Çeyrekgil Ayşe Leyla ). Ул 1928 елның 10 октябрендә Төркиядә Истанбулда Полонезкей авылында туган. Булачак җырчының әнисе, Лександра Ангела Минаковска поляк тамырларына ия булган. Ул литва аксөяк гаиләсеннән чыккан, католик диндә үскән, әммә иренең вафатыннан соң ислам динен кабул итә һәм Атийе исемен ала. Ләйләнең әтисе, Хәсәнзада Ибраһим Бәк, 1934 елда фамилияләр турында Закон чыккач Чейрекгиль фамилиясен ала, Сафранболу шәһәреннән  бай төрек эшкуары булган һәм ислам динен тоткан.
Ләйлә Генҗер иртә яшендә әтисен югалта. Ул Босфорның Анатолия ягында Чубуклы районында үсә һәм Истанбул консерваториясендә музыка белән шөгыльләнә башлый. Дәресләрен туктатып, итальян җырчысы сопрано Джаннина Аранжи-Ломбардинан шәхси дәресләр алу өчен Әнкарага күченә. Күпмедер вакыт Ләйлә Генҗер Төрек дәүләт театрының хорында җырлый. 1950 елда Әнкарада Маканиньидың «Сельская честь» операсында Сантуцци партиясе белән дебюты була. Киләсе берничә елда Ләйлә Генҗер Төркиядә танылу ала һәм илнең идарасы затлар өчен рәсми чараларда чыгыш ясый.
Карьерасы һәм иҗаты
1953 елда Ләйлә Генҗер Сан-Карлода неаполитан театрында Сантуцци партиясе белән дебют ясый. 1957 елда «Да Скала» театрында Франсис Пункның «Диалоги кармелит» операсының дөнья премьерасында Ливан ханым партиясен башкара. 1960 елда Ләйлә Генҗер беренче тапкыр ССРБ га килә, анда Мәскәүдә Зур театрда һәм Бакыла Азәрбайҗан дәүләт филармониясе сәхнәсендә чыгыш ясый.
Киләсе елларында (1983 елда сәхнәдән киткәнгә кадәр) башлыча Италиядә чыгыш ясый, сирәк башка илләргә Аурупа һәм АКШ-ка гастрольләргә чыга. 1962 елда Ләйлә Генҗер Ковент-Гарден Король опера театрында Вердиның «Дон Карлос» операсыннан Елизавета Валуа һәм Моцартның «Тын Жуан» операсында Донна Анна партиясе белән чыгыш ясый. 1956 елда җырчы Сан-Франциско Операсы сәхнәсендә Риккардо Дзандонаи операсыннан Франческа да Римини партиясен җырлап, беренче тапкыр АКШ-та чыгыш ясый. Аннары Американың башка опера театрларында җырлый, 1956 елда Ләйлә Генҗерның Метрополитен Опера театрында Тоска партиясен җырлаячак дигән хәбәр йөрсә дә, бер вакытта да Метрополитен Опера театрында җырламый.
Тавышның киң диапазоны, көчле темперамент белән актерлык таланты Ләйлә Генҗер моңлы партияларны да, шулай ук драматик пландагы партияларны да — Верди операларында Джильда («Риголетто»), Виолетта («Травиата»), Аида, Леди Макбет («Макбет»), Моцартның «Волшебная флейта» операсында Паминаны да ис киткеч башкарырга мөмкинлек бирә.
Язулары арасында Супонинның «Весталка» операсында Юлия партиясе (дирижеры Перевилли, Memories), «Бал-маскарадта» Амелия була (дирижеры Фабрис, Movimento musica ).
Сәнгатькә керткән өлеше
Сулышын контролдә тота белгән, һәм бигрәк тә карьерасының башлангыч елларында, һәр хәлдә, 1970 елларда чаклы сирәк музыкаль интеллект һәм гади булмаган театр зәвыгы белән зур интереатив сифаттары берләшкән ун тугызынчы гасырның югары вокаль техникасына ия булган соңгы бөек җырчыларның берсе санала.
Киләсе елларда
Ләйлә Генҗер опера сәхнәсендә үзенең карьерасын 1985 елда тәмамлый, әммә 1992 елга кадәр концерт эшчәнлеген дәвам итә. 1982 елдан ул үзен яшь опера җырчыларын өйрәтүгә багышлый, педагогик эшчәнлек алып бара, 1983-1988 елларда Да-Скала театры янында Опера Җырчылары Академиясенең директоры була. 1997-1998 елларда маэстро Риккардо Мути аны яшь җырчыларның Да-Скала мәктәбендә укыту өчен тәгаенли. Опера Җырчылары Академиясенең художество җитәкчесе сыйфатында ул опера интерпретациясен укыту белән шөгыльләнә.
2007 елда ул һаман да актив тормыш алып бара, театрның музыка җитәкчесе маэстро Риккардо Мути үтенече буенча Да-Скала театрында яшь артистларның остазы була.
Ләйлә Генҗер 2008 елның 10 маенда Миланда 79 яшендә вафат була. Сан-Бабил чиркәвендә җеназа алу һәм соңыннан Миланда кремация үткәргәннән соң, аның теләгенә ярашлы, аның көлен Истанбулга алып киләләр һәм 16 майда Босфор сулары өстендә очоралар.
Баһтиярлар (Гүргентепе)
Баһтиярлар (Bahtiyarlar) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Орду иле Гүргентепе илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сенека (Вуд, Висконсин)
Сенека  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Күгел
Күгел (Кугуль, Марьино) — Башкортстанның Болгавар районындагы татар авылы, Таң авыл җирлегенә керә. 2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 71 кешенең яшәве мәгълүм.
Тарихи мәгълүмат
Авыл XVIII гасыр ахырыннан башлап Дәүләткилдиев татар морзалары биләмәсе булып тора. XIX гасырның икенче яртысында кенәз Гаделгәрәй Дәүләткилдиев исемендә 415 десятина җир, 15 җан дворовой һәм 63 җан крепостной игенче булган.
Демография
Соңгы халык санын алу вакытында авыл халкы тоташтан диярлек башкорт итеп яздырыла (92%).
Старе Седлиско
Старе Седлиско — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
(8871) Сванберг
(8871) Сванберг — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Старе Седлиско
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Имос
Имос — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Мексм-Отрив
Сен-Мексм-Отрив — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
HD177562
HD177562 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Сент-Китс һәм Невис
Сент Китс һәм Невис Федерациясе, шулай ук Сент-Кристофер һәм Невис Федерациясе буларак билгеле - ул Вест Индияда ике утрау иле. Кече Антильләрнең Ливард Утраулары чылбырында урнашып ул Америкаларда мәйданы һәм халкы буенча иң кечкенә дәүләт. Илнең башында Британия Монархы (хәзерге вакытта Елизавета II) тора.
Кетль
Кетль — Россия территориясеннән ага торган елга. Краснодар крае биләмәләрендә ага. Елга Фарс елгасының сул ярына тамагыннан 127 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 20 км.
Сент-Китс һәм Невис
Сент Китс һәм Невис Кариб утрауларында Европалылар яши башлаган беренче утраулар булган. Сент Китс Карибларда Британия һәм Франция колонияләрнең өе булган, һәм шулай итеп "Көнбатыш Индияләрнең Ана Колониясе" дип аталган.
Диннәр
Сент-Китс һәм Невис халкының зур күпчелеге (87,6 % ы) ― христианнар (шул исәптән, тарафдарлары кимү тәртибендә, англикан чиркәве тарафдарлары, протестантлар, методистлар,, католиклар һ.б. христианнар), 8,7 % ы – дингә ышанмаучылар, 1,8 % ы – Һинд дине, 0,53 % ы – Ислам, 1,9 % ы – башка диннәр тарафдарлары.
Кетль
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Кубань су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Лаба елгасы Чамлык елгасы менән кушылган урынган тамагына кадәр. Кече елга бассейны — Өстәмә бассейны юк, елга бассейны — Кубань.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Грибановка
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (25%), татарлар (28%), башкортлар (34%), казахлар (13%).
Үмәк (авыл)
Үмәк — Татарстан Республикасының Алабуга районындагы авыл.
Почта индексы — 423657.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.
Нивки (Добрушский районы)
Нивки  (Ніўкі ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Добрушский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Винхёринг
Винхёринг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Проект:Вики-яз — 2020
{{WAM «Вики-яз — 2020» — 2020 елда язның 65 көне дәвамында (21 март — 31 май арасында) узучы Wikimedia CEE Spring 2020 халыкара Википедия мәкаләләрен язу бәйгесенең татар телле өлеше.
Винхёринг
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Проект:Вики-яз — 2020
Проектның максаты һәм мәгънәсе — Үзәк һәм Көнчыгыш Европа илләре телләрендәге Википедия бүлекләре арасында хезмәттәшлекне яхшырту, күрше илләр турындагы шәхси белемне үстерү, Татар Википедиясен — күршеләребез мәдәниятләрен, башка телләрдәге Википедия бүлекләрен яисә Татар дөньясын аңлау өчен әһәмиятле мәкаләләр белән баету. Бәйгедә төрле илләрнең иреклеләре катнаша, аның алдыннан һәр ил өчен мөһим мәкаләләр исемлеге төзелә.
Авторлык хокукларын бозу мәсьәләсендәге тәртип
Бәйге жюрисы кертелгән мәкаләләрне авторлык хокукларын хөрмәт итү мәсьәләсенә тикшерә (барысын яки өлешчә). Өлешчә тикшерү заманында авторлык хокукларын бозу очрагы ачыкланганда түбәндәге ике вариант булырга мөмкин:
Автоматик дисквалификация шартлары: Катнашучы ВП:АХ таләпләре турында белми алмаган очракта һәм аның бәйгегә керткән мәкаләләрендә идарәчеләр яки жюри әгъзалары түбәндәге шартларга туры килүче авторлык хокукларын бозу очракларын ачыклаганда (кимендә берсе):
Бүләкләр
}}
Бәйге катнашучылары
Мәкаләне булдыргач, автор аны түбәндәге төзмәгә кертә. Бәйгедә фәкать түбәндәге таблицага кертелгән мәкаләләр катнаша. Мәкаләнең бәхәс битенә бәйгенең Вики-яз 2020 калыбын һәм мәкаләгә Төркем:«Вики-яз — 2020» бәйгесе мәкаләләре төркемен урнаштыру сорала.
Игътибар! Төркемләүне тизрәк башкару өчен хисап язмасы көймәләрегездә СЕЕSpring гаджетны кабызып була. Аннары яңа булдырылган мәкалә битендә булганда, Эзләү тәрәзе янындагы ачыла торган Тагын тартмасыннан [Вики-яз 2020] төймәсенә басасыз һәм адым-адым тутырасыз.
Җирле оештыручылары һәм жюри әгъзалары
Җирле оештыручы — Викимедиа җәмгыятенең татар телле катнашучылары төркеме. Оештыручылар һәм жюри әгъзалары бәйгедә фәкать башкаларга үрнәк күрсәтү өчен катнаша ала.
Һүррәм солтан
Һүррәм солтан (госман. خرم حسکي سلطان , төр.  Hürrem Haseki Sultan , Аурупада Роксолана (лат. Roxolana ) буларак билгеле; чын исеме билгесез. Соңрак язылган әдәби әсәрләрдә аның исемен "Олександра/Анастасія Гаврилівна Лісовська дип атыйлар; 1502 еллар чамасы бәлки 1505 елдыр  — 15 яки 18 апрель 1558) — башта җария, шуннан — Мөһабәтле Сөләйман, Кануни Сөләйман кушаматлары йөрткән Сөләйман I солтанның никахлы хәләл җефете булган, һасеки, Сәлим Икенченең әнисе.
Балалары
Һүррәм Кануни Сөләйман солтаннан 6 ул тапкан :
Уллары:
Кызы:
Мөһабәтле Сөләймәннең бер улынан - Сәлимнән башка уллары үзеннән алда үлеп бөтә.
Мәхмәт 1543 елда вафат була. Кайбер тикшеренүчеләр фикеренчә, чәчәк авыруыннан вафат була, икенче фаразлар буенча үз үлеме белән вафат була.
Җиһангирның бәләкәйдән сәламәтлеге зәгыйфь була, 1553 елда Шаһзадә Мостафаны ул җәзалап үтергәннән соң, вафат була. Абыйсын сагынудан мәрхүм дигән сүзләр дә тарала. Һүррәм көндәшенең улын тәхеткә утыртмас өчен ирен улына каршы куеп, үтерттергән дигән риваять да бар.
Баязит улы әтисен үтерергә маташкан, тик бу килеп чыкмагач, Персияга качкан. Әтисе фарсы шаһы белән солых төзегәннән соң, Баязитны дүрт улы белән үзләренә озату турында килешкән. Баязитны 1561 елның 25 сентябрендә язалаганнар, ә аның кече улын Бурсада үтергәннәр.
Санта-Круз-де-Тенерифе
Санта-Круз-де-Тенерифе (Santa Cruz de Tenerife) — Испаниянең Канар утраулары автономияле төбәгендә урнашкан шәһәр.
Стшежево (Каменский повяты)
Стшежево  — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Санта-Круз-де-Тенерифе
Тарих
Шәһәр статусын ким дигәндә 1723 елдан башлап йөртә.
Стшежево (Каменский повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Червинске
Червинске — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Василий Болдырев
Василий Болдырев (Василий Николаевич Болдырев,, — , ) — РИ һәм АКШ физиологы, гастроэнтеролог, медицина докторы (1904), Казан университеты профессоры (1912).
Сан-Жоржи-ду-Патросиниу
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Бунвилл (Калифорния)
Бунвилл  — Америка Кушма Штатларының Калифорния штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Бунвилл халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чейз (Канзас)
Чейз  — Америка Кушма Штатларының Канзас штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Чейз шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Полуга
Полуга — Россия территориясеннән ага торган елга. Калуга өлкәсе, Смоленск өлкәсе, Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Воря елгасының уң ярыннан 76 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 17 км.
Яскулин
Яскулин — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Полуга
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ука су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Угра елгасы, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Мокша елгасы кушылган урындан алып Ука кушылдыктары бассейны, елга бассейны — Ука.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Яскулин
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Казарин (Падова)
Казарин — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казарин Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Хурез (Брашов)
Хурез — Румыниянең Брашов жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ивакура
Ивакура — Япония дәүләтенең Айти префектурасында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Ивакура шәһәре 1971 елның 1 декабрендә шәһәр статусын ала.
Халкы
2008 елның 1 гыйнварына шәһәрдә 48042 кеше яшәгән. Халык тыгызлыгы - 1 км²-га 4580 кеше тәшкил иткән.
Географиясе
Шәһәр территориясе окт.49 км² тәшкил итә.
Сен-Лоран-Лольми
Сен-Лоран-Лольми — Франциянең Ло департаментында урнашкан коммуна.
Канахинцы
Канахинцы (Канахинцы) — Киров өлкәсенең Уни районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Мейдан (Мут)
Мейдан (Meydan) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Мерсин иле Мут илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Канахинцы
Халык
Халык саны динамикасы:
Браду (Сибиу)
Браду — Румыниянең Сибиу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Старе Цимохи
Старе Цимохи — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Алексей Бондарев
Алексей Бондарев (Алексей Андреевич Бондарев,, — , ) — Казакъстан һәм Россия һоккейчесе (сакчы), Европа чемпионнары кубогы иясе (2005), КХЛның бронза мидәле иясе (2014).
Нивки (Чачэрский районы)
Нивки  (Ніўкі ) — Белоруссиянең Гомель өлкәсе Чачэрский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,3–2,3 °C, июльнеке — плюс 17,8–20,6 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Сан-Жуакин (Санта-Катарина)
Сан-Жуакин  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Санта-Катарина штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Ираньета
Ираньета — Испаниянең Наварра провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(8872) Ebenum
(8872) Ebenum — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1992 елның 4 апрелендә Эрик Эльст тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1992 GA4» саналган.
Сергей Бондарев
Сергей Бондарев (Сергей Иванович Бондарев,, — , ) — укытучы, Сарытау губернасыннан I чакырылыш РИ Дәүләт Думасы депутаты, Бөтенрусия оештыру мәҗлесе әгъзасы (1918).
Сен-Мор-сюр-ле-Луар
Сен-Мор-сюр-ле-Луар — Франциянең Эр һәм Луар департаментында урнашкан коммуна.
(16363) 1979 MT4
(16363) 1979 MT4 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 25 июнендә Элеанора Хелин, Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 MT4» саналган.
Карасар (Чемишгезек)
Карасар (Karasar) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Чемишгезек илчесенә караган бер авыл (köy).
Фо (Мёрт һәм Мозель)
Фо (Faulx) — Франциянең Мёрт һәм Мозель департаментына караган коммуна.
Червона (Мазовия воеводалыгы)
Червона  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Фо (Мёрт һәм Мозель)
Географиясе
Коммуна мәйданы — 17,20 км².
Памплона
Памплона (Pamplona) — Испаниянең Наварра автономияле төбәгендә урнашкан шәһәр.
Винцер (Түбән Бавария)
Винцер  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Памплона
Тарих
Безнең эраның 1 нче гасырда нигезләнгән.
Винцер (Түбән Бавария)
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кремнянка
Кремнянка — Россия территориясеннән ага торган елга. Киров өлкәсе, Коми Республикасы биләмәләрендә ага. Елга  Кобра елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Стшеженице
Стшеженице — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сенека (Грин-Лейк, Висконсин)
Сенека  — Америка Кушма Штатларының Висконсин штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Ясна-Гура (Түбән Силезия воеводалыгы)
Ясна-Гура  — Польшаның Түбән Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
HD177645
HD177645 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Чарльз Һовард
Һовард Чарльз — Британиянең театраль, телевизион киноактёр. Британия телесериалында "Мушкетёрлар" телесериалында Портос роле буенча танылган шәхес.
Сан-Жуакин-да-Барра
Сан-Жуакин-да-Барра — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Сан-Паулу штатына карый.
Чарльз Һовард
Яшьлеге һәм белем алуы
Чарльз Британиядә Кингстон көллиятендә белем ала (ингл.|Kingston College)
Ул Лондонның Драматик үзәгендә эшләгән (ингл.|Drama Centre London) һәм беркүпме бүләкләр белән бүләкләнгән.
Старе Чайки
Старе Чайки — Польшаның Вармия-Мазурия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Стшекенцино
Стшекенцино — Польшаның Көнбатыш Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.