cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Миннеәхмәт Әүхәдиев
Минәнехмәт Сәхәбетдин улы Әүхәдиев (06.06.1923, Красноярск крае - 02.13.1997, Красноярск крае) — 1 нче Украина фронтының 3 нче гвардия армиясенең 273 нче укчы дивизиясенең 967 нче укчы полкының 82 миллиметрлы минометын төзәүче, кече сержант; 1 нче Украина фронтының 6 нчы армиясенең 967 нче укчы полкының 82 миллиметрлы минемутын исәпләү командиры, сержант.
Биографиясе
1923 елның 6 июнендә Красноярск краеның Минусинск районы Знаменка авылында туган. Татар. 7 сыйныф тәмамлый. «Минусинск дорстрой» төзелеш оешмасында ат караучы булып эшли.
Кызыл Армиядә 1941 елдан бирле. 1941 елның ноябреннән Бөек Ватан сугышы сугышларында. Смоленск юнәлешендә сугыша башлый. Сталинград сугышында катнаша.
967 нче укчы полкының 82 миллиметрлы минометын тутыручы кече сержант Миннеәхмәт Әүхәдиев 1944 елның 30 июлендә Көнбатыш Буга елгасын формалаштырганда дошманның ике ут ноктасын яба, бу укчылар бүлекчәсен кичүне тәэмин итә. Плацдармны киңәйтү буенча барган сугышларда җиде ут ноктасы бирелгән, берничә тапкыр разведкага барган. Сугышларда күрсәткән батырлыгы өчен кече сержант Әүхәдиев Миннеәхмәт Сәхәбетдин улы 1944 елның 16 августында 3 нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә.
1944 елның 1-14 сентябрендә Ополе шәһәреннән көньяк-көнбатыштарак Висла елгасының сул ярында плацдармны киңәйтү буенча барган сугышларда дошманның биш пулемет ноктасын һәм унбиш солдатны шаккатырды. Сугышларда күрсәткән батырлыгы һәм батырлыгы өчен кече сержант Әүхәдиев Минеәхмәт Сәхабетдин улы 1944 елның 25 октябрендә 2 нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә.
82-миллиметрлы минометны исәпләү командиры сержант Миннеәхмәт Әүхәдиев 1945 елның 22-23 февралендә Бреслау шәһәрендә дошманның округ группировкасын бетерү буенча барган сугышларда, Вроцлав шәһәре янда танкка каршы пушканы, пулеметны һәм унбер солдатны юк итә.
СССР Югары Советы Президиумының 1945 елның 27 июнендәге Указы белән немец-дошман илбасарларына каршы сугышларда командование биремнәрен үрнәк үтәгән өчен сержант Әүхәдиев Миннеәхмәт Сәхәбетдин улы 1 нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә.
1945 елда старшина м.с. Әүхәдиев СССР кораллы көчләреннән демобилизацияләнә. Красноярск краеның Минусинск шәһәрендә яши. Элемтә идарәсендә шофер булып эшли. 1956 елдан Красноярск краеның Черногорск шәһәрендә яши. Янгын сүндерү машинасы шоферы булып эшли. 1997 елның 13 февралендә вафат була.
Шарлык районы
Шарлык районы (Шарлыксᴋи район) — Ырынбур өлкәсе cастaфына керүче муниципаль район.
Дуело (Верона)
Дуело — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Шарлык районы
Административ үзәк — Шарлык саласы.
Дуело (Верона)
Географиясе
Дуело Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Шарлык районы
Халык
Милли cастaф (2010): руслар — 76,2%, татарлар — 18,5%, украиннар — 1,7%.
Административ бүленеш
Шарлык районы cоставына 17 авыл шурасы керә.
Горск
Горск (Горск ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Бяразавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Каяҗылар (Бозкыр)
Каяҗылар (Kayacılar) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Конья иле Бозкыр илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Икпенте-Яха
Икпенте-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Сол Юрибей кушылдыгының сул ярыннан 30 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 30 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бискупе (Люблин воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
HD115389
HD115389 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Шурала (авыл)
Шурала (Шурала) — Свердловск өлкәсенең Невьянск шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (93%), арлар (5%).
Мөкәрәмә Садыйкова
Мөкәрәмә Садыйкова — Башкортстанда яшәп иҗат итүче татар шагыйрәсе һәм драматург.
Тәрҗемәи хәл
Мөкәрәмә Хафиз кызы Садыйкова Ярмәкәй районының Ярмәкәй авылында туган. Яшьтән ятим калып, Бәләбәй, аннан Уфадагы балалар йортында тәрбияләнә, белем ала. 1947—1949 елларда агач эшкәртү заводында эшли. Театр училищесында уку (1949—1953) белән беррәттән Башкортстан радио комитетында диктор булып эшли. Соңрак читтән торып М. Горький исемендәге әдәбият институтын тәмамлый. Байтак вакыт «Башкортстан пионеры» гәҗитендә бүлек мөдире һәм Язучылар берлегенең әдәбиятны пропагандалау бюросы мөдире вазыйфаларын башкара.
М. Садыйкованың беренче шигырь-хикәяләре матбугатта 1951 елда күренә башлый. Бер-бер артлы унбиш китабы дөнья күрә: «Бәхет эзләгәндә», «Җирән чәч», «Бу йөрәккә ни кирәк?», «Гөлгенәм — бергенәм» («Һавадагы торна»), «Адашма юлларыңда» дигән драма әсәрләре сәхнәләрдә лаеклы урын алды.
1985 елда режиссер Лек Вәлиев тарафыннан М. Гафури исемендәге Башкорт дәүләт академия драма театрында куелган «Һавадагы торна» дигән комедиясе (сәхнә вариантында ул «Бергенәм-гөлгенәм» дип атала) бик уңышлы була. Татар дәүләт академия театрында «Бәхетлеме син?» психологик драмасы куела (реж. Д.Сираҗиев). Сибай драма театрында да дөнья күрә, телевизион фильм итеп тә төшерелә.
Гаиләсе
Ире ― Ирек Гади улы Сөләйманов (ba), ВЛКСМның Башкортстан өлкә комитетының беренче секретаре (1963—1966).
(12981) 1978 VP3
(12981) 1978 VP3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1978 елның 7 ноябрендә Элеанора Хелин, Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1978 VP3» саналган.
Амамбаи
Амамбаи — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Су штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
(5765) Izett
(5765) Izett — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 4 апрелендә Кэролин Шумейкер, тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 GU» саналган.
Хохгайм (Тюрингия)
Хохгайм (Hochheim) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гобәй Баймөхәмәтов
Гобәй Җандәүләт улы Баймөхәммәтов (1925-1989) - совет хәрби эшлеклесе. Эшче-Крестьян Кызыл Армиясендә һәм Совет Армиясендә 1943 елның гыйнварыннан 1949 елның мартына кадәр хезмәт итә. Хәрби белгечлекләре - пулеметчы һәм укчы. Бөек Ватан сугышы ветераны. Дан орденының тулы кавалеры. Демобилизация вакытында хәрби дәрәҗәсе — өлкән сержант. 1965 елдан запас старшинасы.
Биографиясе
Гөбәй Баймөхәммәтов 1925 елның 10 июнендә РСФСР Ырынбур губерна шәһәрендә (хәзер Россия Федерациясенең Оренбург өлкәсе административ үзәге) эшче гаиләсендә туа. Татар. 1930 елларда Оренбург янындагы Сакмар авылында яши. 1937 елда Сакмар урта мәктәбенең дүрт сыйныфын тәмамлый. Әти-әнисе вафатыннан соң балалар йортында тәрбияләнә. Һөнәри белемне машина йөртүчеләр курсларында алган. Хәрби хезмәткә чакырылганчы совхозда комбайнчы булып эшли.
Баймөхәммәтов эшче-крестьян Кызыл Армиясе сафларына 1943 елның 1 гыйнварында Чкалов өлкәсе Чкалов район хәрби комиссариатыннан алына. Уку лагерында хәрби әзерлек үтә. Немец-фашист илбасарларына каршы сугышларны кызылармеец Баймөхәммәтов 1943 елның августыннан Көньяк фронтның 5 нче удар армиясенең 968 нче укчы дивизиясенең пулеметчигы вазыйфасында башлый.
1944 елның 7 августындагы приказ белән Гобәй Баймөхәмәтов 3 нче дәрәҗә Дан ордены (№65908) белән бүләкләнә.
Сугышта күрсәткән батырлыгы һәм каһарманлыгы өчен 1945 елның 13 апрелендәге приказ белән Баймөхәммәтов 2нче дәрәҗә Дан ордены (№ 25136) белән бүләкләнә.
Берлин операциясендә һәм Берлин штурмы вакытында көрткән өлеше өчен СССР Югары Советы Президиумының 1946 елның 15 маендагы Указы белән кызылармеец Г. Җ. Баймөхәммәтов 1 нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә (№ 1006).
Бөек Ватан сугышы тәмамланганнан соң Г. Баймөхәммәтов армиядә Одесса астында хезмәт итә. 1949 елның мартында өлкән сержант исемендә демобилизацияләнеп, Одесса өлкәсендә кала. Ширяй районының Никомавровка авылында яши. «Авангард» колхозында шофер булып эшли. 1965 елда аңа запастагы хәрби исем бирелә. Гөбәй Җандәүләт улы 1989 елның 20 маенда вафат була. Украинаның Одесса өлкәсе Ширяй районы Сахан авылы зиратында җирләнгән.
Кече Явыш
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 328 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (99%) алып тора.
Реметя (коммуна, Бихор)
Реметя — Румыниянең Бихор жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Семировичы
Семировичы (Семіровічы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Асиповицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Марковоля-Колёния
Марковоля-Колёния — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сен-Морис-де-Реман
Сен-Морис-де-Реман (Saint-Maurice-de-Rémens) — Франциянең Эн департаментына караган коммуна, Амберьё-ан-Бюже кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 8,17 км².
Мансилес
Мансилес — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ешилдере (Гөлхисар)
Ешилдере (Yeşildere) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Бурдур иле Гөлхисар илчесенә караган бер авыл (köy).
Башнефть турында җинаять эше
2017 елның 3 маенда «Роснефть» НК һәм «Башнефть» АНК компанияләре «Система» АФК һәм аның «Система-Инвест» бүлендек компаниясенә 2013-2014 елларда Башнефть үзгәртеп коруга бәйле рәвештә дәгъвачылар тарафыннан 106,6 млрд сум акча түләттерү турында дәгъва тапшырган. Соңрак таләпләр суммасы 170,6 млрд сумга кадәр арткан. "ЮКОС эшеннән соң иң зур резонансларның берсе булып Россия икътисадына, шулай ук илдә инвестицион климатка сизелерлек йогынты ясады, экспертлар фикеренчә.
Тарих
2005 елда «Система» АФК башкорт ягулык-энергетика комплексының алты предприятиесе: «Башнефть», «Уфаоргсинтез», «Яңа-Уфа нефть эшкәртү заводы-Новойл», «Уфанефтехим», Уфа нефть эшкәртү заводы һәм «Башкиртнефтепродукт» акцияләре блок пакетларын 600 млн долларга сатып алган.
2009 елда корпорация башкорт предприятиеләре акцияләренең 2 млрд долларга контроль пакетларын сатып алды, аннары аларны «Башнефть»базасында берләштерде. Шул ук вакытта «системы» нефть компаниясенең контроль пакетын турыдан — туры блоклаучы-«Система-Инвест» компаниясе аша карый, анда АФК 51% булган, ә калган 49% Башнефть карамагында булган.
2016 елның 6 октябрендә Россия Хөкүмәте вице-премьер Медведев имзалаган күрсәтмә чыгарды, ул «Роснефть» Директорлар советына «Башнефть»акцияләренең 50,0755% сатып алу өчен тавыш бирергә күрсәтмә бирде. Шул ук вакытта 15 октябрьгә кадәр барлык регуляторларны хуплау алырга һәм «Башнефть» акцияләрен сату-алу турында килешү төзергә кирәк иде, сатып алу бәясе 330 миллиард сумнан артмаска тиеш. Дәүләт пакетына дәгъва кылучылар арасында «Лукойл», «Татнефть» һәм «бәйсез нефть-газ компаниясе»дип аталды.
2016 елның 14 ноябрендә Алексей Вәли улы Улюкаев Башнефтьне сатканда Роснефть ширкәтеннән 2 миллион долларлык ришвәт алуда шикләнелеп тоткарланган. Икенче көнне, Рәсәй президенты Владимир Путин фәрманы белән «ышаныч югалту сәбәпле» эштән алынган.
Горталь
Горталь (Горталь ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Ивацеицкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Си-Так (Вашингтон)
Си-Так  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан шәһәр.
Грушув (гмина Палечниця)
Грушув — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Си-Так (Вашингтон)
Тарихы
Си-Так шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грушув (гмина Палечниця)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Скипперс-Корнер (Төньяк Каролина)
Скипперс-Корнер  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Скипперс-Корнер халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Айдоган (Коҗаалы)
Айдоган (Aydoğan) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Сакарья иле Коҗаалы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бака (округ, Колорадо)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1889 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 6619 км² тәшкил итә.
Заручей (Киров өлкәсе)
Заручей (Заручей) — Киров өлкәсенең Афанасьево районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Загаце (Силезия воеводалыгы)
Загаце  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сегежа
Сегежа (Сегежа, Segeža) — Русия Федерациясенең Карелия республикасында урашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Тарих
Шәһәр статусын 1943 елдан башлап йөртә.
Түбән Чаллы (Түбән Кама районы)
Түбән Чаллы — Татарстан Республикасының Түбән Кама районындагы авыл.
Сегежа
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (87,9%), белоруслар (4,4%), кареллар (2,6%), украиннар (1,9%).
Түбән Чаллы (Түбән Кама районы)
Почта индексы — 423587. Түбән чаллы авылы халкы игенчелек,терлекчелек,умартачылык белән шогыльләнә.Халыкның күп өлеше Түбән Кама шәһәренә йөреп эшли.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Шурыш (Юмыш №1371 кушылдыгы)
Шурыш — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Свердловск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы №1371 Юмыш елгасының уң ярыннан 30 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 13 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сөлил, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейннары, Агыйдел кушылганга чаклы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Каяйолу (Сур)
Каяйолу (Kayayolu) — Төркия Җөмһүриятенең Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Диярбакыр иле Сур илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Уессан
Уессан — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
Амапа (муниципалитет)
Амапа  — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Амапа штатына карый.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Порубка (Собранци)
Порубка  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Силиштя (Бреила)
Силиштя — Румыниянең Бреила жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ак-Чин-Вилледж (Аризона)
Ак-Чин-Вилледж  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Ак-Чин-Вилледж халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дуело-Вале (Верона)
Дуело-Вале — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дуело-Вале Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
(12982) 1979 MS5
(12982) 1979 MS5 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 25 июнендә Элеанора Хелин, Шелте Бас тарафыннан Сайдинг-Спринг обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 MS5» саналган.
(5766) 1986 QR3
(5766) 1986 QR3 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 29 августында Анри Дебеонь тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 QR3» саналган.
Бискупице (Люблин воеводалыгы)
Бискупице  — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хоэнварте
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Масуэла
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Черняй (Неня кушылдыгы)
Черняй — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Неня елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 33 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Семукачы
Семукачы (Семукачы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Могилёвский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Реметя (коммуна, Харгита)
Реметя — Румыниянең Харгита жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Eurovision җыр бәйгесе 2009
200px|right Eurovision җыр бәйгесе 2009 (урысча "Евровидение 2009" җыр бәйгесе) - Eurovision җыр бәйгесенең 54нче ярышы булды. 12нче майдан алып 16нчы майга кадәр Мәскәүдә Олимпийский спорт комплексында үткәрелде. Башта бөтен 44 ил бәйгедә катнашачак дип әйтте, ләкин соңарак Сан-Марино һәм Гөрҗистан бәйгедә катнашмаячаклар дип әйтте. Финалны алып баручылар - Иван Ургант һәм Алсу булдылар.
Урыны
2008нче елның бәйгесендә Россия вәкиле Дима Билан җиңеп чыкты, һәм Евровидение бәйгесен Мәскәүдә үткәрергә хокук алды. Россиянең Беренче каналы бәйге Олимпийскийда узачак дип әйтте. Туплам алганда, бәйгегә 42 млн АКШ доллары тотылды.
Җиңүче
Бәйгенең җиңүче - Норвегия вәкиле Александр Рыбак. Ул Әкият дигән җырны башкарды.
Маркув-Сьвинице
Маркув-Сьвинице — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Eurovision җыр бәйгесе 2009
Харита
center|thumb|700px| {{legend|#FF0000|Беренче полуфиналда}} {{legend|#000080|Икенче полуфиналда}} {{legend|#FFAAAA|Беренче полуфиналдагы тавышка хокуклы илләр}} {{legend|#5599FF|Икенче полуфиналдагы тавышка хокуклы илләр}}
Маркув-Сьвинице
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Грушув (Мисленицкий повяты)
Грушув — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Eurovision җыр бәйгесе 2009
12 балл
Below is a summary of the maximum 12 points each country awarded to another in the final:
Кызык фактлар
Франция вәкиле, дөньякүләм танылган җырчы Патрисия Каас «Et s'il fallait le faire» балладасы белән катнашып, 8нче урынны гына ала.
Грушув (Мисленицкий повяты)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Салаватнефтемаш
Салаватнефтемаш (1978 елга кадәр — «Салават машина төзелеше заводы») — бүгенге көндә сыекча хәлендәге, газсыман матдәләрне саклау, транспортировкалау буенча мөрәҗәгатьләр белән бәйле карамай һәм газ эшкәртү, җир мае химиясе, химия сәнәгате һәм башка тармаклар өчен корамаллар җитештерүче алдынгы ширкәтләрнең берсе булып тора. Предприятиенең урнашкан урыны — 453256, БР, Салават шәһәре, Яшь гвардеецлар урамы, 26.
Предприятие продукциясе
Газ өчен корамаллар, карамай химиясе һәм химия сәнәгате.
«Салаватнефтемаш» АЕ-сы импортны алмаштыру программасы чикләрендә корамаллар җитештерү буенча түбәндәге эшләр үткәрә:
Шулай ук, максатлы финанслау булганда, үзенең булган буш мәйданнарын импортны алмаштыруга юнәлтелә өстәмә корылыш төрләрен җитештерүгә әзер.
Эшчәнлек күрсәткечләре
2014 елның маенда «Салаватнефтемаш» «Башкортстанның иң яхшы тауарлары» җөмһүрият конкурсы лауреаты була.
HD115398
HD115398 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Скотч-Медоус (Төньяк Каролина)
Скотч-Медоус  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Скотч-Медоус халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сен-Морис-де-Льон
Сен-Морис-де-Льон — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Шәфталу
Шәфталу (шулай ук шәпталы, шәфталу) — розачалар гаиләлегеннән караҗимеш ыругыннан агаччыл үсемлекләр. Бадәмгә бик якын. Биеклеге 5–10 м, 6 төре Кытайда үсә. Урманнарда һәм куе куаклыкларда, тау битләрендә очрый.
Игүле сортлары гади шәфталуга (Prunus persica) керә, тиз үсә, 2–3 елдан җимеш би рә, 25 елга кадәр яши. Урта Азиядә, Молдовада, Көньяк Украина, Кавказда үстерәләр. Җимешендә шикәр, органик кислоталар, A һәм C витаминнары, орлыгында шәфталу мае бар. Бер агасы 20–120 кг уңыш бирә, баллы үсемлек.
Зажече (Живецкий повяты)
Зажече  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ешилдере (Дүзичи)
Ешилдере (Yeşildere) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Османие иле Дүзичи илчесенә караган бер авыл (köy).
Каяичи (Араклы)
Каяичи (Kayaiçi) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Трабзон иле Араклы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сногомиш (Вашингтон)
Сногомиш  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Сногомиш шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Горы (Камянецкий районы)
Горы  (Горы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Камянецкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Николаевка (Түбән Кама районы)
Николаевка — Татарстан Республикасының Түбән Кама районындагы авыл.
Почта индексы — 423587.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.
Индик-Яха
Индик-Яха — Россия территориясеннән ага торган елга. Ямал-Ненец АО, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Мессояха елгасының сул ярыннан 103 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 242 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Кара диңгезе елгалары бассейны Таз елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Енисей култыгы су бассейнына чаклы. Кече елга бассейны — бассейны юк, елга бассейны — Таз.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Франле
Франле — Франциянең Сомма департаментында урнашкан коммуна.
(12983) 1979 OH1
(12983) 1979 OH1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1979 елның 24 июлендә Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 OH1» саналган.
Амапа-ду-Мараньян
Амапа-ду-Мараньян — Бразилиядә урнашкан муниципалитет, Мараньян штатына карый.
Шуркино
Шуркино (Шуркино) — Свердловск өлкәсенең Түбән Тура шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез
Бистшейовице-Други
Бистшейовице-Други — Польшаның Люблин воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Николай Провоторов
Николай Провоторов (Николай Сергеевич Провоторов) – театр актеры, Тукай бүләге иясе.
Тәрҗемәи хәле
1918 елның 17 декабрендә туган. 1975 елда вафат.
1954-1963 елларда В.И. Качалов исемендәге Казан Зур драма театрында эшли.
1970 елларда М. Горький исемендәге Краснодар краеның дәүләт драма театрында.
Ростов өлкәсенең дәүләт драма театрының әйдәп баручы  актеры.
Бүләкләре, мактаулы исемнәре.
РСФСРның халык артисты (1971).
РСФСРның атказанган артисты (1957).
Татарстан АССРның атказанган артисты (1954).
РСФСРның К.С. Станиславский исемендәге дәүләт премиясе (1971) – Н.Ф. Погодинның трилогиясе буенча эшләнгән «Онытылмас еллар» спектаклендә В.И. Ленин образын иҗат иткән өчен һәм В.В. Лаврентьевның «Кеше һәм глобус» спектаклендә Бармин ролендә уйнаган өчен (М. Горький исемендәге Краснодар краеның академия драма театры сәхнәсендә).
Бент (округ, Колорадо)
Бент — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Лас-Анимас шәһәре.
Территориясе
Округ мәйданы 3921 км² тәшкил итә.
Айдоган (Бала)
Айдоган (Aydoğan) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Анкара иле Бала илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Сенькава (Горацкий районы)
Сенькава  (Сенькава ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Горацкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
(12984) Lowry
Тарихы
1979 елның 22 августында К.-И. Лагерквист тарафыннан Ла-Силья обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1979 QF2» саналган.
Николай Ильинский
Николай Ильинский (Николай Борис улы Ильинский,, — , ) — механика өлкәсендә галим, физика-математика фәннәре докторы (1970), профессор (1973), ТАССРның һәм РФнең атказанган фән эшлеклесе (1984, 2002), КДУның математика һәм химия институты директоры (1981-1990).
Фуенан
Фуенан — Франциянең Финистер департаментында урнашкан коммуна.
Фатыйх Динеев
Динеев Фатыйх Юныс улыч - Бөек Ватан сугышы катнашучысы, 396 нчы аерым разведка ротасы командиры (333-нче пехота дивизиясе, 6-нчы армия, 3-нче Украин фронты ).
Биографиясе
1923 елның 11 августында Муса авылында крестьян гаиләсендә туган. Татар. 10 сыйныфны тәмамлаган. Ул Чарджоу (Төркмәнстан) шәһәрендәге полиграфиядә печатник булып эшләгән.
1942 елның язында Кызыл Армия сафларына алына. Сталинград янында сугышны башлый. 1943 ел ахырына өлкән сержант Динеев 333-нче укчы дивизиясенең 396-нчы аерым разведка ротасы бүлекчәсе командиры. Украинаны азат итү өчен барган сугышларда, Кишинев операциясендә катнаша. Вкп(б) әгъзасы, 1944 елдан КПСС.
1943 елның 20 декабрендә өлкән сержант Динеев төн яклавы астында сугышчылар төркеме җитәкчелегендә Новофедоровка авылы тирәсендә дошманның оборонасы эченә, Запорожье шәһәреннән көньяк-көнбатышка таба 15 км ераклыкка уза, анда 2 гитлерчыны, ә бер әсирне юк итә. 1943 елның 23 декабрендәге приказ белән өлкән сержант Динеев Фатыйх Юныс улы 3 нче дәрәҗә Дан ордены (№63527) белән бүләкләнә.
1944 елның 11 июленә каршы төндә Тирасполь шәһәреннән 15 км көньякта урнашкан Фантына-Маскуй торак пункты янында, разведчиклар төркеме белән старшин Динеев дошманның алгы ягына үтеп керә, дошман сакчысын коралсызландыра, автоматтан 5 гитлерчыны юк итә. 1944 елның 27 июлендәге приказ белән старшина Фатыйх Юныс улы 2 нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнә (№2163).
1944 елның августында Ясско-Кишинево стратегик операциясе барышында Молдавия һәм Румыния территориясендә барган сугышларда катнаша. Хәрби юлны Болгариядә тәмамлый, анда сентябрь аенда 37-нче армия сугыш хәрәкәтләрен туктата. Бу вакытка Динеевның шәхси исәбендә 40 әсир булае.
СССР Югары Советы Президиумының 1945 елның 24 мартындагы Указы белән немец-фашист илбасарларына каршы сугышларда командование биремнәрен үрнәк үтәгәне өчен старшина Динеев Фатыйх Юныс улы 1 нче дәрәҗә Дан ордены белән бүләкләнгән (№397). Дан орденының тулы кавалеры була.
Җиңү көнен лейтенант исемендә каршылый. 1946 елда демобилизацияләнә.
Хәрби шинельне салып, милиция киемен кия. Одесса шәһәрендә яши. Җәмәгать тәртибен саклау органнарында Одессада хезмәт итә, эчке эшләр министрлыгының шәһәр идарәсе инспекторы булып эшли. 1971 елның 16 мартында вафат була.
Юр (Ута кушылдыгы)
Юр — Россия территориясеннән ага торган елга. Πиреᴍ крае, Cвирлaу өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ут елгасының уң ярыннан 13 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны бүᴫгеында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Сөлил, инештән тамагына чаклы. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейннары, Агыйдел кушылганга чаклы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Дуз (Тревизо)
Дуз — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Дуз Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Медина-де-Помар
Медина-де-Помар — Испаниянең Бургос провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Потички
Потички — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Маркув-Товажиство
Маркув-Товажиство — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Хоэнгандерн
Хоэнгандерн (Hohengandern) — Алманиянең Тюрингия җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мамалай (Чуашстан)
Мамалай (Кивӗ Мӗлӗш, Мамалаево) — Чуашстанның Урнар районында урнашкан авыл.
Климат
Авыл уртача континенталь климат зонасында, урман-дала табигый зонасында урнашкан. Гыйнварда уртача температура −13°С; июльдә +19°С. Уртача еллык явым-төшем күләме — 530—570 мм.
Силиштя (Витенешть, Телеорман)
Силиштя — Румыниянең Телеорман жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Мамалай (Чуашстан)
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 210 кешенең яшәве мәгълүм.
Силиштя (Витенешть, Телеорман)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Мамалай (Чуашстан)
Халык
2002 елгы җанисәп буенча авылда күпчелек халыкны чуашлар (96%) алып тора.
(5768) Pittich
(5768) Pittich — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1986 елның 4 октябрендә Эдвард Боуэлл тарафыннан Андерсон-Меса обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1986 TN1» саналган.
Аламо-Лейк (Аризона)
Аламо-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Аризона штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Аламо-Лейк халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Грушув-Великий
Грушув-Великий — Польшаның Кече Польша воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Каякент (Гүнйүзү)
Каякент (Kayakent) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Гүнйүзү илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Зажече (Заверцянский повяты)
Зажече  — Польшаның Силезия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Салават катализатор заводы
Салават катализатор заводы - адсорбентлар, катализаторлар һәм аларны сәнәгый әзерләү технологияләрен эшкәртүдән башлап, югары нәтиҗәле продукция җитештерүгә кадәр сәнәгать катализациясе бурычларын хәл итәргә сәләтле җитештерү компаниясе. Предприятие нефть-газ тармагында 60 елдан артык уңышлы эшләгән заманча технологияләр, бай фәнни потенциалга һәм тәҗрибәгә ия. Техник яктан тәэмин ителеш, персоналның югары профессионализмы һәм катализ өлкәсендә фундаменталь фән белән нәтиҗәле элемтәләр нефть, газ, нефть химиясе, химия, металлургия һәм сәнәгатьнең башка тармаклары өчен продукциянең киң ассортиментын чыгарырга мөмкинлек бирә.
Компаниянең ышанычлылыгы ничек җитештерүче һәм сатучы раслый озак сроклы контракт мөнәсәбәтләре системасы белән партнерлар. Алар арасында Газпром, Сургутнефтегаз, Сибур, Роснефть, ЛУКОЙЛ, Башнефть, ТАИФ-НК, Татнефть, ЕвроХим, Беларуснефть, НАФТАН, SOCAR, Казахмыс корпорациясе, АрселорМитал, Максам-Чирчик һәм башка компанияләр бар.
Захматовка
Захматовка (Захматовка) — Киров өлкәсенең Котельнич районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
Халык саны динамикасы:
Шалап (Неня кушылдыгы)
Шалап — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай Республикасы, Алтай крае биләмәләрендә ага. Елга  Неня елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 30 км.
Захматовка
Халык
2010 елгы җанисәп буенча даими яшәүче халкы юк.
Шалап (Неня кушылдыгы)
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Бия һәм Катунь, елга бассейны — (Югары) Об Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Лотфулла Мусин
Лотфулла Мусин, Лотфулла Ногман улы Мусин (1913 елның 7 ноябре, Вятка губернасы, Алабуга өязе, Сокман — 1997 елның 5 октябре, Казан) — совет авыл хуҗалыгы эшлеклесе, Бөек Ватан сугышында катнашучы. 1958-1976 елларда Мөслим районы Киров исемендәге күмәк хуҗалык рәисе, Социалистик Хезмәт Каһарманы (1971).
Тәрҗемәи хәле
1913 елның 7 ноябрендә Вятка губернасы Алабуга өязе (хәзерге ТР Әгерҗе районы) Сокман авылында туган. Җидееллык мәктәпне, Арчадагы укытучылар әзерли торган берьеллык курсларны тәмамлагач, Әгерҗе районы Тирсә мәктәбендә укытучы, Чишмә башлангыч мәктәбе мөдире булып эшли. 1934 елда Арча агропедагогия техникумын тәмамлагач, Мөслим районы Ташлыяр авылы мәктәбенә директор итеп җибәрәләр. Ике елдан (1936 елда) 23 яшендә Мөслим үрнәк урта мәктәбе директоры итеп билгеләнә. 1937-1941 елларда район мәгариф бүлеге мөдире. 1941-1942 елларда Метрәй мәктәбе директоры. 1942 елның сентябреннән Бөек Ватан сугышында. Сталинград сугышында катнаша, сапер була, понтон күперләр төзүче хәрби хезмәт итә. Каты яраланып, хәрби-кыр һоспиталендә дәвалана, сәламәтлеге буенча хәрби хезмәттән азат ителә. 1943 елда фронттан кайткач, янәдән Метрәй мәктәбе директоры. 1944-1948 елларда Мөслим районы финанс бүлеге мөдире. 1949 елда читтән торып Казан дәүләт педагогия институтын тәмамлый, Мөслим урта мәктәбендә тарих һәм математика укыта. 1955 елдан район мәдәният бүлеге мөдире, 1956 елдан район советы башкарма комитеты рәисе урынбасары. 1958 елда Мөслим районы үзәге Мөслим авылы да кергән «Путиловец» күмәк хуҗалыгына (1959 елдан С.М. Киров исемендәге күмәк хуҗалык) рәис итеп билгеләнә. Ул эшли башлагач, күмәк хуҗалык зурая, техника яңартыла, механизаторлар сафы тулылана, аларны укыту–өйрәтү юлга салына. 1966 елда күмәк хуҗалык республика буенча алдынгылар рәтенә чыккач, Л.Н. Мусин Ленин ордены белән бүләкләнә. 1969 елда Мәскәүдә узган III Бөтенсоюз колхозчылар корылтаенда катнаша. Зур ихтирам күрсәтеп, аңа корылтайда катнашучы РСФСР делегациясе исеменнән В.И. Ленин мавзолеена чәчәкләр тәкыясын куюны тапшыралар. Киров исемендәге күмәк хуҗалык 1967-1969 елларда Мәскәүдә Халык хуҗылыгы казанышлары күргәзмәсендә (ВДНХ) катнашып, I дәрәҗәле диплом ала, 1969 елда миллионер күмәк хуҗалыкка әйләнә. ССРБ Югары шурасы президиумының 1971 елның 8 апреле указы белән Л.Н. Мусинга игенчелектә һәм терлекчелектә ирешкән уңышлары өчен Социалистик Хезмәт Каһарманы исеме бирелә.
1963-1965 елларда Мөслим районы бетерелеп, Сарман районына кушылгач, районны кире булдыруда Л.Н.Мусинның куйган көче зур була.
Л.Н. Мусин 1997 елда Казанда вафат.
Гаиләсе
Хатыны Нурдидә (1918-1993), РСФСР атказанган укытучысы, 1936 елда өйләнешкәннәр.
Снокволми (Вашингтон)
Снокволми  — Америка Кушма Штатларының Вашингтон штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Снокволми шәһәре  елда нигезләнгән.
Амапоран
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —.
Снокволми (Вашингтон)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ешилдере (Караман)
Ешилдере (Yeşildere) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Караман иле Караман илчесенә караган бер авыл (köy).
Горы (Маларыта районы)
Горы  (Горы ) — Белоруссиянең Брест өлкәсе Маларыта районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас, дәүләттә иң җылы климат шушы төбәктә. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза.
Снидс-Ферри (Төньяк Каролина)
Снидс-Ферри  — Америка Кушма Штатларының Төньяк Каролина штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Реметя-Киоарулуй (коммуна)
Реметя-Киоарулуй — Румыниянең Марамурешу жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Сен-Морис-сюр-Венжан
Сен-Морис-сюр-Венжан (Saint-Maurice-sur-Vingeanne) — Франциянең Кот-д’Ор департаментына караган коммуна, Фонтен-Франсез кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 10,35 км².
Дебай-Фалькенһаген эффекты
Куелган көчәнешнең ешлыгы бик югары булганда электролит эремәсенең үткәрүчәнлеге артуы Дэбай-Фалькенһаген эффекты буларак мәгълүм. Су-p-диоксан һәм метанол-толуэн системаларының импедансын үлчәү Фалькенһаген фаразларын 1929 елда раслаган.
HD11543
HD11543 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
(12985) 1980 UW1
(12985) 1980 UW1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1980 елның 31 октябрендә Шелте Бас тарафыннан Паломар обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1980 UW1» саналган.
Александр Рыбак
Александр Игорь улы Рыбак (13 май 1986, Минск, Беларус) – Норвегия музыканты һәм җырчысы, Мәскәүдәге Евровидение 2009 җыр бәйгенең җиңүчесе.
«Әкият» җыры
Бу җыр белән Александр Евровидение 2009 бәйгесендә рекордлы (387) бал җыйды.
Fairytale
Көй: Александр Рыбак
Сүзләр: Александр Рыбак
I kinda’ liked a girl I knew.
She was mine, and we were sweethearts,
That was then, but then it’s true
Even though it hurts.
‘Cause I don’t care if I lose my mind;
Every day we started fighting,
Every night we fell in love.
Ясный районы
Ясный районы (Ясненсᴋи район) — Ырынбур өлкәсе cастaфына керүче муниципаль район.
Александр Рыбак
«Әкият» җыры
No one else could make me sadder,
Ясный районы
Административ үзәк — Ясный шәһәре.
Александр Рыбак
«Әкият» җыры
But no one else could lift me high above
I don’t know what I was doing
Ясный районы
Халык
Милли cастaф (2010): казакълар — 56,1%, руслар — 26,7%, украиннар — 6,7%, татарлар — 2,4%, алманнар — 2,1%, чуашлар — 1,0%.
Александр Рыбак
«Әкият» җыры
But suddenly we fell apart.
Йога Мадһава Гыйбадәтханәсе, Сеттикере
Һинд дине Ходае Вишнуга багышланган Йога Мадһава гыйбадәтханәсе Һиндстанда, Карнатака штатында, Тумкур районында, Сеттикереда урнашкан.
Александр Рыбак
«Әкият» җыры
Nowadays I cannot find her.