cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вилазета
Географиясе
Вилазета Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Норт-Шарлеруа (Пенсильвания)
Норт-Шарлеруа  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Комлыкүл
Комлыкүл (Ҡомлокүл) — Башкортстанның Уфа районында урнашкан авыл. 2006 елдан мәчет эшли.
Почта индексы — 450516, — 80252830004.
Möhämmäd Ğayaz İsxaqıy
Möxämmät Ğayaz İsxaqî atlı ir-bala bu dönyağa 1878 yılnıñ 23 fevral köne Ğiläcäddin atlı ber mulla ğäiläsendä kilä.
1938. yıldan alıp, 1954. yılğa çaqlı bulğan unaltı yıllıq çornı qaplağan waqıt eçendä Ğayaz İsxaqıynı tanıp, anı ruxıy häm ictimağıy yaqtan añlaw öçen citärlek zaman dip ışanam. Bu ışanıçqa tayanıp, şunı töğäyen räweştä äytep uzmaqçı bulam: Ğayaz İsxaqıy - här närsädän elek Tatar xalqınıñ böyek yazuçısı häm sälätle dramaturgı bula. Bu yuğarı ike sıyfatqa iä ber keşe / humanizm belän suğarılğan täqdirdä genä mäğnävi icat barlıqqa kiterä ala. Humanizm-tolerans belän häm kileşüçänlek belän cihazlanğan oçraqta ğına keşelek dönyasına şähäsärlär tudıra ala. Ğayaz İsxaqıy säyäsät säxnäsenä çıqqannan soñ, anı tar-şovinist millätçe häm çit millätkä doşman dip atawçılar buldı. Bu isä çınbarlıqnı tupas räweştä bozu bulıp tora.
Altın Urda däwläteneñ cäğräfiä wäzğiäte, ber-berenä qapma-qarşı bulğan dini, milli, ictimağıy, säyäsi häm iqtisadi töşençelärne oçraşu noqtası bulu säbäple, Tatar xalqının tarixı hiç tä şoma häm tigez barmadı. Meñ biş yöz yıllıq tarixıbız buyınça İdel yılğasında bik zig-zaglı ağışlar buldı, bik qurqınıçlı dulqınnarğa säxnä buldı. Bu kiñ / Bolğar däwläte, Altın Urda, Qazan xanlığı cäğräfiäsendä ike milli törkem, töp töşençelek küzgä çağıldı:
Törki tamırdan Tatarlar - ber meñ biş yöz yıldan birle; Slaván ıruğınnan Urıslar - ber meñ yöz yıldan birle ğömer sördelär. Kürengänçä, Tatarlar / Urıslardan dürt yöz yıl elegräk İdel-Ural buyların yawlap yäşäp kildelär. Bu süzlärdän son töp temabızğa qaytıyq äle. Min monda tarix därese birergä telämim. Tik, Ğayaz İsxaqıynıñ tuğan yılı 1878gä, yöz dä yegerme biş yıl elekke çorğa qaytabız. Ul çorda, Urıs imperiäse çit illärne yawlap kiñäyep bara ide. Patşa Aleksander II 1882 yılda azatlıq taläp itüçe terrorçılar tarafınnan üterelä. Anıñ urınına täxetkä utırğan Aleksander III, çın mäğnädä ike yözle säyäsät alıp bara. Tışqı dönyada Fransiä, Angliä häm Almaniä arasında köçlär tigezlegen urnaştıru yulı belän, tınıçlıq kiterüçe patşa isemen qazanu uñışına ireşä.
Şul uq tınıçlıq färeştäse Aleksandr III il eçendä ğomum xalıqnıñ 35 protsentın täşkil itüçe möselmannar, katoliklar, protestantlar häm buddistlar barısı da bergäläp Ortodoks dinendä bulırğa, Urıs telendä genä söyläşergä tieşlär häm ber patşağa ğına qol bulırğa mäcbürlär digän Färman (ämer) çığara. Älbättä, bu qırğıy qanunğa qarşı baş kütärülär qabınıp kitä. Änä şul däwlät terrorı xökem sörgän möxittä Ğayaz ağa, mulla häm uqıtuçı atası Ğiläcetdinnän din däreslären ala başlıy. Tuğız yıl buyına şul cähännäm şartlarında balalıq çağın uzdırğan Ğayaz İsxaqıy, Qazanğa kilep, urıslaştıru maqsatı belän açılğan «uçitelskaya şkola» yäğni uqıtuçılar mäktäbenä kerä. Allaha şöker, 1894 yılda Aleksandr III tege dönyağa küçep kitä häm Ortodox-Urıs bulmağan barça xalıq wäkilläre cähännämnän qotılıp qalalar.
Одрихей
Одрихей — Румыниянең Муреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Möhämmäd Ğayaz İsxaqıy
Şuşındıy qırğıy qanunnar xökem sörgän ber möxittä Ğayaz ağanın humanist bulıp qaluında İslam dinenen yuğarı äxläqi qağidäläre belän/ yazuçılıq talantı, säläte möhim röl uynağan.
Одрихей
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Möhämmäd Ğayaz İsxaqıy
Ğayaz İsxaqıy 1896da uqıtuçılar mäktäben tämamlıy häm 1900 yılda berençe äsären yaza häm 1903tä säyäsätkä kerä. 1906-da Çistay törmäse belän tanışa. Barlıq bu tiskäre bäxetsezlek küreneşlärenä qaramastan Ğayaz İsxaqıy icadi eşlärennän häm jurnalistik belän törmä xäyätennän ayırılmıy. Anıñ äsärlärendä nadanlıqqa, yarlılıqqa, fanatizmğa, ikeyözlelekkä qarşı köräş ruxı anqıp tora. Nigezdä patşa çorında da, Sovet däwerendä dä Urıs däwlät xalıqları Urıslar belän berrättän awırlıqqa, qıyınlıqqa duçar bulğannar.
Ğayaz İsxaqıynıñ wafat buluına tizdän 50 yıl tula. Qollıqtağı ilenen azatlıqqa ireşüe barı tik 6 yıl ğına däwam itte. 1988 belän 1994 yıllar aralığındağı altın däwer / bik qısqa buldı.
1994 belän 2000 yıllar aralığındağı bäxetsez çor, 2001 yılda tağın da naçarlaştı. Monda tarix qabatlanuın iskä alu urınlı bulır. Putin 2002-dä xakimiätne üz qulına ala. 1882 belän 2002 yıl - oxşaşlı yıllar. 2002 häm 2014 yıllar belän 1882 häm 1894. Qalğan 12 yılğa sez üzegez bäyä biregez. right|180px|thumb|Ğayaz İsxaqıynıñ qäbere. Edirnekapı ziratı. Yañartılmağan xäle. right|180px|thumb|Ğayaz İsxaqıynıñ qäbere. Edirnekapı ziratı. Yañartılğan xäle.
Tarix qabatlanudan ğibärät. 2014 yılda Awraziä Berlegenä kergän:
Ğayaz İsxaqıy isä 1954 yılınıñ 22 iyüldä Ankara şähärendä wafat bula häm üz wasıyäte buyınça İstanbuldağı Edirnekapı ziratında Yosıf Aqçurağa yaqınraq cirdä kümelä.
Xäter
2005 yılda Qazannıñ Waxitov rayonındağı uramğa Ğayaz İsxaqıy uramı iseme birelgän.
Новис (Техас)
Новис  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Санту-Антониу-де-Нордештинью
Санту-Антониу-де-Нордештинью — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Новис (Техас)
Тарихы
Новис шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Санту-Антониу-де-Нордештинью
Географиясе
Мәйданы —.
Беляевская (Коми)
Климат
Беляевская климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: комилар (85%), руслар (15%).
Урта Кечь-Пель
Урта Кёчь-Пель — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Уң Кечь-Пель елгасының уң ярыннан 14 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 22 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
NGC 6883
NGC 6883 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Шәмше Калдаяков авылы (Түркестан өлкәсе)
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
NGC 6883
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Бутей-Сен-Себастьян
Бутей-Сен-Себастьян — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Линдек
Линдек — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Биг-Бен
Биг-Бен (Big-Ben) – Вестминстер сарае сәгать манарасының популяр туристик атамасы. 2012 нче елдан официаль исеме – Елизавета Манарасы (Elizabeth Tower).
Башта «Биг-Бен» биш кыңгырау арасында иң зур булып санала, ләкин еш әлеге атама белән сәгатьне дә, аның манарасын да атыйлар.
Коелма вакытында Биг-Бен Кушылган Патшалыкта иң зур һәм иң авыр (13,7 тонн) кыңгырау була. 1881 елда беренчелеген Зур Пол (17 тонн) кыңгыравына бирәләр.
Атама
Биг-Бен (Зур Бен) атамасы кыңгырауга сэр Бенджамин Холл, төзү эшләре кураторы, хөрмәтенә бирелгән. Икенче юрамада ул популяр зур авырлыклар арасында боксер, Бенджамин Каунт, хөрмәтенә аталган, дип санала.
2012 елның сентябренә кадәр официаль исеме «Вестминстер сараеның сәгать манарасы» була, прессада аны еш кына изге Стефан Манарасы, дип тә атыйлар. Британия парламенты карары буенча, патшта Елизавета 11 идарә итүенә 60 ел булгач, ул «Елизавета Манарасы» исемен ала.
Манара
Манара инглиз төзүчесе, Огастес Пьюджин, проекты буенча, 1859 елда неогот стилендә төзелә, ә манараның сәгате 1859 елның 31 маенда җибәрелә.
Манараның биеклеге, аның очы белән бергә – 96 метр (нигезлектән очына кадәр - 315 фут, чыганаклар шулай ук аны 316 фут – 96,3 м – су өстенең билгесеннән алып 320 фут, дип искәртәләр). Сәгатьнең аскы механизмы 55 метр биеклектә урнашкан.
Авышлык
Манараның төньяк-көнбатышка авышлыгы 0,26 градус тәшкил итә; асма сызык буенча авышлык: 43,5 см. Аны авышкан манаралар санына шартлы рәвештә кертеп була, ләкин ул манара бөтенләй авышмаган, дияргә дә ярамый.
Сәгать
Вестминстерның олы сәгатьләре җир шарының бой белән дүрт яклы иң зур сәгатьләре арасында өченче урында торалар (Әбрәҗ әл-Бәйт һәм Ратуш Миинеаполистан кала).
Сэр Эдмунд Бекетт һәм патша астрономы Джордж Эйри белән берлектә сәгатьнең проекты төзелә. Аны булдыру эшен сәгать остасы Эдвард Джон Дентка тапшыралар. Аның вафат булуыннан соң, 1853 елда әлеге төзү эшен аның асрамага алынган улы Фредерик Дент дәвам итә. Фредерик әлеге эшне 1854 елда тәмамлый.
Сәгатьнең асылмасы җил үткәрми торган тартмада корылган, әлеге тартма сәгать механизмы тора торган бүлмәдән астарак урнашкан. Аның буе 4 метр, авырлыгы – 300 кг. Сәгатьнең асылмасының йөреше 2 секунд тәшкил итә. Сәгать механизмның гомуми авырлыгы – 5 тонн.
Циферблатның диаметры – 7 метр. Сәгать теленең озынлыгы – 2,7 һәм 4,2 метр. Һәр дүрт циферблатта латинча язу бар:.
Манараның периметры буенча, уң яктан һәм сул яктан, икенче латин язуы бар -.
Муаеннвиль (Па-де-Кале)
Муаеннвиль — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Биг-Бен
Сәгать
2012 елның 27 июлендә 8:12 алып 8:15 кадәр сәгатьләр XXX Олимпия уеннары уңаеннан 30 тапкыр суктылар. 1952 елдан бирле беренче тапкыр сәгать расписаниядан тыш эшләде.
2017 елның 21 августында 12:00да сәгатьләр олы манараның реставрациясы алдыннан соңгы тапкыр эшләделәр. Әлеге реставрация эшләрен 2021 елга кадәр бетерергә планнаштыралар.
Мәдәнияттә
Елизавета манарасы – Бөекбританияның иң танылган символы, еш кына сувенирларда, рекламада һәм кинода кулланыла.
Гута (Хойницкий повяты)
Гута  — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рәсмәкәй
Рәсмәкәй — Башкортстанның Кушнаренко районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452243, — 80240865003.
Свинк (Оклахома)
Свинк  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гури (Верушовский повяты)
Гури  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Млын (Чашницкий районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Искеавыл (Новосергиевка районы)
Искеавыл (Старобелогорка) — Ырынбур өлкәсенең Новосергиевка районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 81,1%, казакълар — 8,1%, руслар — 7,8%.
Рогожайни-Велики
Рогожайни-Велики — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мәо
Мәо (Mäo) — Эстониянең Ярвамаа өязендә урнашкан авыл.
Боровець (Пясечинский повяты)
Боровець  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Санту-Эшпириту
Санту-Эшпириту — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Дерекөй (Еничага)
Дерекөй (Dereköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Болу иле Еничага илчесенә караган бер авыл (köy).
Җунудие (Одунпазары)
Җунудие (Cunudiye) — Төркия Җөмһүриятенең Эчке Анатолия бүлгесе Эскишеһир иле Одунпазары илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Бошастель
Бошастель — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Липа-при-Франколовем
Липа-при-Франколовем — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Калама
Калама (Calama) — Чилинең Антофагаста өлкәсендә урнашкан шәһәр һәм коммуна.
Тарих
1879 елда нигезләнгән.
Дарня
Дарня — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Мерзкая елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 14 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Заводны Лес
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Пти-Канал
Пти-Канал (Petit-Canal) — Франциянең Гваделупа департаментына караган коммуна, Пти-Канал кантонына карый.
Пеке
Пеке — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Пти-Канал
Географиясе
Коммуна мәйданы — 70,35 км².
Пеке
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
USP34
USP34 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Нортамберленд (Пенсильвания)
Нортамберленд  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Оеждя
Оеждя — Румыниянең Алба жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гури (Поддембицкий повяты)
Гури  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Буяк (Дордонь)
Буяк — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Мәо (Кадрина)
Мәо (Mäo) — Эстониянең Ляэне-Вирумаа өязендә урнашкан авыл.
Иске Йомран
Иске Йомран — Башкортстанның Кушнaрин районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — ?, — ?.
Липний Дол
Липний Дол — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Урта Саледы-Шор
Урта Саледы-Шор — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Дурная елгасының уң ярыннан 5 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вилазко (Кремона)
Вилазко — Италиянең Ломбардия төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилазко Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан төнякка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гута-Гурна
Гута-Гурна — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Муль
Муль — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Гута-Гурна
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Чеча
Чеча — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Чарыш елгасының уң ярына тамагыннан 478 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 21 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рогожайни-Мали
Рогожайни-Мали — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Боровець-Перший
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Лавочное
Лавочное — Башкортстанның Ɵфə районында урнашкан авыл.
ᴨучᴛы индексы — 450516, — 80252830005.
Абесалом Векуа
Абесалом Капитонович Векуа (აბესალომ კაპიტონოვიჩ ვეკუა; 1925-2014) - Совет һәм Грузиянең геология һәм палеонтология өлкәсендәге галиме, геология һәм минералогик фәннәр докторы (1969), профессор (1970), Грузия Милли Фәннәр академиясе академигы (2001). Фән һәм техника өлкәсендә Грузия дәүләт премиясе лауреаты (2004). Поти шәһәренең мактаулы гражданины (2003).
Биография
1925 елның 1 ноябрендә Потида туган.
1956 елдан Грузия СССР Милли Фәннәр академиясенең Палеобиология институтында аспирант, кече һәм өлкән хезмәткәр, 1979 елдан - әлеге институтның директор урынбасары һәм шул ук вакытта умырткалыларның фәнни бүлеге мөдире булып эшли.
Фәнни-педагогик эшчәнлеге һәм фәнгә керткән өлеше
А.К. Векуаның төп фәнни-педагогик эшчәнлеге геология һәм палеонтология өлкәсендәге проблемалар белән бәйле. Шул исәптән Грузия һәм Кавказ фаунасын өйрәнә. А.К. Векуаның фәнни хезмәтләре Россия, Германия, Италия, Франция, Англия, Испания һәм АКШ фәнни журналларында бастырылган. Аның фәнни басмалары иң югары бәяләнгән һәм дөньяның иң күп хезмәт хакы түләгән "Фән" һәм "Табигать" фәнни журналларында урын алган.
1961 елда ул "Ахалкалаки Түбән Плеистоцен имезүчеләр фаунасы" дигән тема буенча кандидатлык диссертациясе, 1969 елда геология һәм минералогик фәннәр докторы дәрәҗәсе буенча "Акчагыл умырткалыларның Квабеб фаунасы" темасына докторлык диссертациясен яклады". 1970 елда ул СССРның Югары аттестация комиссиясе тарафыннан профессор академик титулына лаек булды. 2001 елда Грузия Милли Фәннәр академиясенең тулы әгъзасы итеп сайланды. A.К. Векуа ике йөз егерме тугыздан артык фәнни хезмәт, шул исәптән ун монография авторы.
USP37
USP37 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Млынарова (Мёрский районы)
Млынарова (Млынарова ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Копьяпо
Копьяпо (Copiapó) — Чилинең Атакама өлкәсендә урнашкан шәһәр һәм коммуна.
Тарих
1744 елда нигезләнгән.
NGC 6884
NGC 6884 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Седруш (Орта)
Седруш  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Гури-Млински
Гури-Млински — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шәмше
Шәмше (Шәмші) — Казакъстанның Павлодар өлкәсендә урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Завозерцы
Завозерцы (Завозерцы ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Марамаа
Марамаа (Maramaa) — Эстониянең Тартумаа өязендә урнашкан авыл.
Липовець-при-Костелу
Липовець-при-Костелу — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Оештий-Пеминтень
Оештий-Пеминтень — Румыниянең Арджеш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Пелеагонсало
Пелеагонсало — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нокона (Техас)
Нокона  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Броссенк
Броссенк — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Сейлем (Оклахома)
Сейлем  — Америка Кушма Штатларының Оклахома штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Сейлем халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(3636) Пайдушакова
(3636) Пайдушакова  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1982 елның 17 октябрендә А. Мркос тарафыннан Клеть обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1982 UJ2» саналган.
Нортемптон (Пенсильвания)
Нортемптон  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Җүдейде (Рейһанлы)
Җүдейде (Cüdeyde) — Төркия Җөмһүриятенең Акдиңгез бүлгесе Һатай иле Рейһанлы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Нортемптон (Пенсильвания)
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Икенче Имангол
Икенче Имангол (Второе Имангулово) — Ырынбур өлкәсенең Октябрьски районында урнашкан торак пункт.
Халык
Милләтләр (2010): татарлар — 45,4%, руслар — 51,3%.
Дерекөй (Каргы)
Дерекөй (Dereköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Чорум иле Каргы илчесенә караган бер авыл (köy).
Бюссак
Бюссак — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Вилларгондран
Вилларгондран (Villargondran) — Франциянең Савойя департаментына караган коммуна, Сен-Жан-де-Морьен кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 33,08 км².
Искәрмәләр
Вилларгондран
Седруш (Санта-Круш-даш-Флореш)
Седруш  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Рәсми тел
Рәсми тел ул ил, дәүләт яки башка җирләр кануннамәсендә махсус белдереп куелган тел. (Кануннамасыз илләрдә тел “рәсми” булып аталса да ул рәсми түгел.)
Дөньяда булган илләрнең яртысында рәсми телләре бар. Берәүләрдә бер генә рәсми тел бар, мәсәлән Албания, Франция, Алмания вә Литвада. Башкаларда берничә рәсми тел була: Беларусь, Бельгия, Канада, Финляндия, Әфганстан, Парагвай, Боливия, Һиндстан вә Көньяк Африка.
Колонизацияне күргән Филипин белән Африканың берничә илендә рәсми вә укыту теле итеп беркетелгән телләр җирле дә түгел, киң кулланыла торган да түгел. Капма каршы мисал итеп Ирландияне китерергә була, монда Ирланд телендә бик әз кеше сөйләшсә дә ул беренче рәсми тел булып аталган, Инглиз теле исә иң киң кулланыла торган булса да ул икенче рәсми тел булып кына аталган (Ирландия Кануннамасы, 8. мәтдә).
Старик-Шор
Старик-Шор — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Адзьва елгасының уң ярыннан 230 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 16 км.
Урал (Кушнарин районы)
Урал — Башкортстанның Кушнарин районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452243, — 80240865005.
Старик-Шор
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Сардай (Чус кушылдыгы)
Сардай — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Чус елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бердыш (Коми)
Бердыш (Бердыш) — Коми Республикасының Троицко-Печорск районында урнашкан авыл.
Климат
Бердыш климаты уртача-континенталь. Кыш озын, салкын, ә җәй кыска, гадәттә җылы, яисә салкынча. Биредә кырау җәен дә күзәтелә. Җәй көне циклоннар активлыгы сүлпәнәя, көзен исә киресенчә, үсә, шуңа күрә дә явым-төшем күләме арта. Көз белән яз салкын.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: руслар (100%).
Вальдивия
Вальдивия (Valdivia) — Чилинең Лос-Риос өлкәсендә урнашкан шәһәр һәм коммуна.
Тарих
1552 елда нигезләнгән.
Марсель Сәлимов
Тормыш һәм хезмәт юлы
Марсель Шәйнур улы Сәлимов 1949 елның 3 гыйнварында Башкортстан АССР Борай районының Сәет-Көрҗә авылында туган.
Шәрептогай
Шәрептогай (Шәріптоғай) — Казакъстанның Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Марсель Сәлимов
Тормыш һәм хезмәт юлы
1966 елда Башкорт дәүләт университетының филология факультетына укырга керә. Биредә яхшы укучы филологларга бирелә торган Радищев стипендиясен алып укый, әлеге уку йортының иҗтимагый тормышында актив катнашкан һәм гыйльми эшләр белән даими шөгыльләнгән өчен Башкорт дәүләт университетының ВЛКСМ һәм профсоюз комитетларының Мактау кәгазенә лаек булып, 1971 елда университетны «кызыл диплом» белән тәмамлый. Шул ук елда, Совет Армиясенең запастагы офицеры буларак, хәрби хезмәткә алына һәм ССРБ Кораллы көчләренең Төньяк гаскәри төркеме составында Польша Халык Республикасы территориясендә ике ел хәрби хезмәт үтә. Хәрби һәм сәяси әзерлектәге уңышлары, үрнәк тәртибе һәм фидакәр хезмәте өчен Мактау грамотасы белән армиядән кайткан Марсель Сәлимов — отставкадагы майор.
Шәрептогай
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.
Марсель Сәлимов
Тормыш һәм хезмәт юлы
1973 елда запаска кайтарылганнан соң, ул хезмәт эшчәнлеген республика сатира һәм юмор журналы «Һәнәк»тә әдәби хезмәткәр булып башлый. Журналистикада җитәрлек тәҗрибә туплаган һәм абруйлы Свердловск югары фирка мәктәбен «кызыл диплом»га тәмамлаган Марсель Сәлимов 1980 елда басманың баш мөхәррире итеп билгеләнә. Бу вазифада 2010 елда лаеклы ялга чыкканчы эшли. 1992 елда нәкъ аның башлангычы белән «Һәнәк» журналының русча варианты — «Вилы» нәшер ителә башлый.
Җәмәгать эшчәнлеге
Марсель Сәлимов мәктәп елларыннан ук актив җәмәгатьче булып үсә. Урта сыйныфларда укыганда пионер отряды шурасы рәисе һәм стена газетасы мөхәррире вазифаларын башкару белән бергә, үзешчән сәнгать смотрларында һәм спорт ярышларында да даими катнашучы һәм күп очракта җиңүче була. 1963 елда комсомолга алына, һәм аны сыйныф комсоргы итеп сайлыйлар. Бу җәмәгать эшләрен ул Башкорт дәүләт университетында укыганда да дәвам итә: төркем комсоргы, факультетның ВЛКСМ бюросы әгъзасы. Совет Армиясе сафларында хезмәт иткәндә, подразделение комсомол оешмасы сәркатибе, азактан хәрби частьның ВЛКСМ комитеты сәркатибе урынбасары итеп сайлана.
Алдагы елларда Марсель Шәйнур улы үзенең көндәлек хезмәт эшчәнлеген республикадагы һәм югарырак дәрәҗәдәге җәмәгать эшләре белән бергә уңышлы алып бара. 1973 елда коммунистлар фиркасенә кабул ителә, редакциядәге беренче фирка оешмасы сәркатибе һәм КПССның Башкортстан өлкә комитетының штаттан тыш инструкторы була.
1996—2006 елларда җәмәгать башлангычында Башкортстан Республикасы журналистлар берлеге рәисе вазифасын башкара.
Башкорт Википедиясенең 10 еллыгына багышланган Вики-Сабантуй 2015 чарасында катнаша. Изге эш белән шөгыльләнгән иреклеләрне (доброволец) дәртләндерүче телмәр тота, җәмгыятьнең рәхмәтләрен җиткерә, китапларын актив иреклеләргә бүләк итә. Чара турында матбугат аша җәмгыятькә җиткерә.
Иҗаты
Марсель Сәлимовның әдәби иҗатка һәвәслеге бик иртә ачыла. 1957 елда, II сыйныфта укыганда, ул үзенең беренче шигырен, аннары мәктәп стена газетасына мәкаләләр яза. «Ленин байрагы» (Борай районы) газетасында аның беренче мәкаләсе 1961 елда басыла, һәм ул басманың яшь хәбәрчесе булып китә. Аннары республика балалар һәм үсмерләр газетасы «Башҡортостан пионеры»нда (хәзерге «Йәншишмә»),  Кызыл таң республика газетасында аның хәбәрләре, ә 1963 елда «Һәнәк» журналында беренче фельетоны дөнья күрә. 1964 елда үзенең беренче юмористик хикәясе белән «Башҡортостан пионеры» газетасы игълан иткән бәйгедә җиңеп чыга. Шул ук елда Марсельнең шигыре беренче тапкыр Башкортстан радиосы эфирыннан яңгырый, ул Борай районының «Алга» газетасы үткәргән «Иң яхшы очерк» бәйгесендә икенче урынны яулый.
Әдәби иҗат юлыннан кыю атлаучы 1965 елда «Яшь хәбәрче» исемле беренче повестен язарга тәвәккәлли. Бу әсәр ул вакытта Башкортстан язучылар берлегенең әдәби консультанты булып эшләгән күренекле язучы Фәрит Исәнгуловның уңай бәясен ала. Марсель Сәлимовның алдагы елда «Башкортстан пионеры» газетасында басылган «Сер капчыгы» комедиясе күп мәктәпләрнең үзешчән сәхнәләрендә зур уңыш белән бара.
Башкорт дәүләт университетында уку еллары үзен әдәбияттан башка күз алдына да китермәгән егет өчен чын мәгънәсендә өлгерү чоры була. Ул, дәртләнеп, филология факультетында эшләп килгән «Акчарлаклар» әдәби-иҗат түгәрәгендә шөгыльләнә, аның старостасы итеп сайлана. Республика газета һәм журналларында мәкалә һәм хәбәрләрен даими бастыра, «Башкортстан пионеры» газетасының һәм Башкортстан АССР радио һәм телевидение комитетының штаттан тыш хәбәрчесе була. 1971—1973 елларда ССРБ Кораллы көчләрендә хәрби хезмәттә булганда, Төньяк гаскәри төркем органы «Знамя победы» газетасының штаттан тыш хәбәрчесе була. 1972 елда балалар өчен «Батыр ярасыз булмый» дип исемләнгән маҗаралы повесть яза.
Марсель Сәлимовның шигырьләренә композиторлар Рим Хәсәнов, Мөфтәдин Гыйләҗев, Вәсил Хәбисламов, Рәис Хәннанов, Мөдәрис Мырзаханов, Мөдәрис Газетдинов, Артур Булатов җырлар язган. Әдип тәрҗемә өлкәсендә дә актив эшли. Ул М.Н. Задорнов, Л.С. Ленч, П.П. Ребро, М.Г. Семенов һ.б. әсәрләрен башкортчага тәрҗемә иткән.
Үзенең шигырь һәм хикәяләрен «Мар. Сәлим», «С. Әлимов», «Т. Сәетов», «И. Гарәфи», «С. Таныпов», «М. Шәйнуров» һәм башка иҗади псевдонимнар белән дә бастыра.
Язучының әсәрләре азәрбайҗан, белорус, болгар, инглиз, итальян, казакъ, кыргыз, латыш, литва, чирмеш, мукшы, алман, чуаш, таҗик, татар, төрек, төрекмән, ар, украин, үзбәк, шевит, якут һәм башка телләргә тәрҗемә ителгән, аның китаплары Уфа, Мәскәү, Казан, Чабаксар һәм башка калаларда дөнья күрде.
Марсель Сәлимов «Россиянең иң яхшы шагыйрьләре һәм язучылары-2013» бәйгесендә җиңүче була. «Алтын каурый» билгесе (2014) һәм «Мәгърифәткә керткән өлеше өчен» (2014) орденнары белән бүләкләнә. Иҗади казанышлары өчен ул шулай ук В.В. Маяковский ордены (2015) һәм «Фидакәр хезмәте өчен» (2013), М.Ю. Лермонтов (2014), А. Мицкевич (2015) медальләре белән дә бүләкләнде. Әдипкә төрле дәрәҗәдәге бихисап Мактау грамоталары бирелгән.
2015 елның 1 апреле — Көлке көнендә Марсель Сәлимов «Билдән югары юмор» (Юмор — выше пояса) (2014) дигән китабы өчен өченче тапкыр халыкара әдәби премиягә лаек булды. Чираттагысы — Н.В. Гоголь исемендәге «Триумф» халыкара премиясе. Ул 1998 елда булдырылган. Моңа кадәрге лауреатлар арасында Украина, АКШ, Бөекбритания, Алмания, Франция, Италия, Канада, Австралия, Россия, Бельгия, Бразилия, Швеция, Болгария, Словакия, Польша, Исраил, Македония, Латвия, Гөрҗистан, Әрмәнстан, Молдова, Беларус, Казакъстан, Төрекмәнстанның билгеле язучылары, тәрҗемәчеләре, галимнәре, журналистлары, меценатлары, җәмәгать эшлеклеләре, театр һәм кино актерлары, музыкантлары, рәссамнары, мәгариф һәм мәдәният хеҙмәткәрләре бар.
«Башинформ» агентлығы (Ләйлә Аралбаева) хәбәр итүенчә, Мәскәүдә рус телендә Марсель Сәлимовның сатирик повесте, иронияле һәм юмористик хикәяләре тупланган «Миссия той пассии» дип исемләнгән яңа китабы дөнья күргән.
2015 елның июнь азагында Зәйнәп Биишева исемендәге Башкортстан «Китап» нәшриятында билгеле язучы-сатирик, шагыйрь һәм публицист Марсель Сәлимовның «Заманына күрә көлкесе» исемле китабы 1000 данә тираж белән дөнья күрде. Бу турыда «Башинформ» мәгълүмат агентлығы (Ләйлә Аралбаева) хәбәр итте. Анда тупланган әсәрләр дүрт бүлек итеп бирелгән: «Чәнечкеле чәчмәвер» дип аталган беренчесендә сатирик хикәяләр, фельетоннар һәм юморескалар тупланса, «Шаян шигърият» дип исемләнгән икенчесендә шигырьләр, эпиграммалар һәм мәсәлләр урын алган. Авторның юмористик монологлары, скетчлары һәм сценарийлары өченче бүлек — «Сәер сәхнә»дә, күңелле хатирәләре, очерклары һәм язмалары «Кызыклы каләм» баш астындагы соңгысында җыелган.
Үзенең яңа җыентыгында Марсель Сәлимов безнең тирә-яктагы чынбарлыкка хас күп төрле проблемаларны бик вакытлы һәм үзенчәлекле сурәтли, кире күренешләрне каләм очына элә.
2015 елның 21 июлендә «Башинформ» агентлығы (Ләйлә Аралбаева) тагын бер яңалык турында хәбәр итте :  Интернациональ язучылар берлеге башлангычы белән  XXI гасыр  башында яшәп-иҗат иткән язучыларга «китап-һәйкәл» дөнья күргән. Тиражы биш мең данә булган «Автограф» исемле бу басманың беренче томы «үзләрен күрсәткән авторларга, иҗади берлекләр әгъзаларына багышланган, аларның барысы да сайлап алу үткән» дип билгеләнә китапның баш сүзендә. Бу үзенчәлекле җыентыкта Башкортстанның танылан шагыйре Марсель Сәлимовның да бер шәлкем шигыре урын алған.
Боровина (гмина Констанцин-Эзёрна)
Боровина  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гури-Мокре
Гури-Мокре — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Рогожинек
Рогожинек — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Липовець-при-Шкофий Васи
Липовець-при-Шкофий Васи — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гута-Дольна (Диңгез буе воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Вилайр (Валле д'Аоста)
Вилайр — Италиянең Валле д'Аоста төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилайр Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
USP38
USP38 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Чирик (елга)
Чирик  — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай крае, Алтай Республикасы биләмәләрендә ага. Елга Заломная кылымыгының уң ярына тамагыннан 45 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 15 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Об елгасы Бия һәм Катунь  елгалары кушылган урындан  Барнавыл каласына кадәр, Алей  елгасын кетрмичә. Кече елга бассейны — (Югары) Об кушылдыклары бассейны, Томь кушылганга кадәр, елга бассейны — (Югары) Об, Иртеш кушылганга кадәр.
Мурьез
Мурьез — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Марана
Марана (Marana) — Эстониянең Пярнумаа өязендә урнашкан авыл.
Млынарова (Шаркавшчынский районы)
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Серрета
Серрета — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Пелеас-де-Абахо
Пелеас-де-Абахо — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Завои
Завои (Завоі ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
NGC 6885
NGC 6885 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Нортерн-Камбрия (Пенсильвания)
Нортерн-Камбрия  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Тәҗрибәле хуҗалык
Тәҗрибәле хуҗалык (Тәжрибә хужалығы) — Башкортстанның Уфа районында урнашкан авыл.
Гури-Прусиновски
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Липовци
Липовци — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бюссероль
Бюссероль — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Килпве
Килпве (Quilpué) — Чилинең Вальпараисо өлкәсендә урнашкан шәһәр һәм коммуна.
Тарих
1898 елда нигезләнгән.
Секвоя (Оклахома)
Географиясе
Секвоя халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Старуха-Йоль (Лек-Нерцет кушылдыгы)
Старуха-Йоль — Россия территориясеннән ага торган елга. Коми Республикасы, Ненец АО биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Лек-Нерцета елгасының уң ярыннан 45 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 47 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Уса елгасы. Кече елга бассейны — Уса, елга бассейны — Печора.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Рогувек (Подлясье воеводалыгы)
Рогувек  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
USP39
USP39 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
(1889) Пахмутова
(1889) Пахмутова  — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан Кояш тирәли әйләнеп йөрүче астероид.
Тарихы
1968 елның 24 гыйнварында Черных Л. И. тарафыннан Кырым обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1968 BE» саналган.
Дневник Казани (гәҗит)
Дневник Казани — көнлек иҗтимагый-сәяси һәм әдәби гәҗит. 1906 елның 30 июленнән 1907 елның 18 маена кадәр Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә, барлыгы 206 саны чыга.
Иске Гомәр (Кушнарин районы)
Иске Гомәр — Башкортстанның Кушнaренко районында урнашкан авыл.
ᴨyчты индексы — 452242, — 80240870001.
Мардиһансу
Мардиһансу (Mardihansu) — Эстониянең Хийумаа өязендә урнашкан авыл.
Оештий-Унгурень
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Боровице (Мазовия воеводалыгы)
Боровице  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сети-Сидадиш (община)
Сети-Сидадиш  — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Шәуелдер
Шәуелдер (Шәуілдір) — Казакъстанның Төркестан өлкәсендә урнашкан авыл.
Ноланвилл (Техас)
Ноланвилл  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан шәһәр.
Липовшиця
Липовшиця — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ноланвилл (Техас)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пеньяусенде
Пеньяусенде — Испаниянең Самора провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дерекөй (Акчакоҗа)
Дерекөй (Dereköy) — Төркия Җөмһүриятенең Карадиңгез бүлгесе Дүзҗе иле Акчакоҗа илчесенә караган бер авыл (köy).
Завяргани
Завяргани (Завяргані ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ивевский районында урнашкан авыл.
USP4
USP4 —  аксымы, шул ук исемдәге ген тарафыннан кодлана торган югары молекуляр органик матдә.
Дневник Казанского общества врачей при Императорском Казанском университете (журнал)
Дневник Казанского общества врачей при Императорском Казанском университете — фәнни-медицина журналы. Казан табиблар җәмгыяте органы. 1872 елның 5 маеннан 1874 елга кадәр һәм 1880-1915 елларда елга 2-4 тапкыр (1889 елга кадәр айга 1-2 тапкыр) Казан шәһәрендә рус телендә нәшер ителә.
Набренган
Набренган — Франциянең Па-де-Кале департаментында урнашкан коммуна.
Бюсьер-Бадий
Бюсьер-Бадий — Франциянең Дордонь департаментында урнашкан коммуна.
Синку-Рибейраш
Синку-Рибейраш — Португалиянең Азор утраулары округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Гури-Рдултовски
Гури-Рдултовски — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Синку-Рибейраш
Географиясе
Мәйданы —.
Гури-Рдултовски
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Нуангола (Пенсильвания)
Нуангола  — Америка Кушма Штатларының Пенсильвания штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бульё-лез-Анноне
Бульё-лез-Анноне — Франциядә урнашкан коммуна, Ардеш департаментында урнашкан.
Дедуша
Дедуша — Россия территориясеннән ага торган елга. Тверь өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Тихвина елгасына кушылып, аның кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 24 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Идел бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — (Югары) Идел елгасы кушылдыклары бассейны Рыбинск сусаклагычына кадәр, елга бассейны — (Югары) Идел Куйбышев сусаклагычына кадәр (Ука бассейныннан тыш).
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Талькавано
Талькавано (Talcahuano) — Чилинең Биобио өлкәсендә урнашкан шәһәр һәм коммуна.
Тарих
1764 елда нигезләнгән.
Вилайр-Америкве (Валле д'Аоста)
Вилайр-Америкве — Италиянең Валле д'Аоста төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Вилайр-Америкве Альп таулары үзәнендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнбатышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Гута-Кальна
Гута-Кальна — Польшаның Диңгез буе воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яңа Акбаш (Кушнарин районы)
Яңа Акбаш — Башкортстанның Кушнаренко районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452251, ОКАТО коды — 80240870002.
NGC 6886
NGC 6886 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда   тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Пуэнт-Нуар (Гваделупа)
Пуэнт-Нуар (Pointe-Noire) — Франциянең Гваделупа департаментына караган коммуна, Сент-Роз-1 кантонына карый.
Географиясе
Коммуна мәйданы — 59,71 км².
Маргусе
Маргусе (Marguse) — Эстониянең Харьюмаа өязендә урнашкан авыл.
Романи (Подлясье воеводалыгы)
Романи  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Мнюта 1
Мнюта 1 (Мнюта 1 ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Глыбоцкий районында урнашкан авыл.
Романи (Подлясье воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Мнюта 1
Тарихы
1921-1945 елларда Польша Республикасы Виленский воеводалыгы Дисенский өязе Плісa гминасы составында авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Ожаска
Ожаска — Румыниянең Бузеу жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Боровички-Пеньки
Боровички-Пеньки — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Шиболак
Шиболак (Шибұлақ) — Казакъстанның Актүбә өлкәсе‎ндә урнашкан авыл.
Боровички-Пеньки
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Шиболак
Климаты
Биредә климат континенталь. Гыйнварның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. Җилләр розасында төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) җилләр өстенлек итә. Тотрыклы кар катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.