cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эпителий
Эпителий шәекленә таянып, яссы, кубсыман һәм цилиндрсыман була. Эчкә суыручы эпителий өчен щёткалы кайма хас, җемелдек эпителийдә керфекләр була. Химая функциясен башкаручы эпителий өчен мөгезләнү хосусыяте, бизле эпителий өчен бөртекле эндоплазматик челтәре һәм Голҗи комплексының үсүе хас.
Үсемлекләрдә эпителий — кайбер органнарны эчтән түшәп торучы торган нәзек паренхим бүлеп чыгаручы күзәнәкләр катламы.
Мөхәммәт Али
Мөхәммәт Али (Muhammad Ali; чын исем Ка́ссиус Марсе́ллус Клей, Cassius Marcellus Clay; 17 гыйнвар 1942 — 3 июнь 2016, Скоттсдейл) — риваятьтәге, мәшһүр АКШ боксчысы, Олимпия җиңүчесе; дөнья боксы тарихында иң танылган боксчыларның берсе.
Төп казанышлары
1960 елгы 17-нче Җәйге Олимпия уеннары җиңүчесе (ярты авыр үлчәү), авыр үлчәү төре буенча абсолют җиңүче 1964—1966, 1974—1978).
NGC 135
NGC 135 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Мөхәммәт Али
Төп казанышлары
Ел боксчысы дәрәҗәсе иясе (1963, 1972, 1974, 1975, 1978).
NGC 135
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Юссон
Юссон — Франциянең Манш департаментында урнашкан коммуна.
Мөхәммәт Али
Төп казанышлары
Унъеллык боксчысы титулы иясе (1970...).
Сонни Листон белән бокс сугышыннан соң «Ислам милләте» оешмасына керә һәм исемен Мөхәммәт Али гә дип үзгәртә.
Джо Фрейзер белән каршылыгы — спорт тарихында иң мәшһүрнең берсе.
2003 елда Мөхәммәд Али АКШ-ның Гыйракка каршы һөҗүмен тәнкыйтьли.
2011 елда Али үз бокстагы төп көндәше Джо Фрейзер җеназасына килә.
2016 елның 3 июнендә озак сузылган Паркинсон авыруыннан Аризона штатында үлә.
Побень
Побень (Побень ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Семиславка
Семиславка — Россия территориясеннән ага торган елга. Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Мәскәү елгасының сул ярына тамагыннан 27 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 19 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ока су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мәскәү елгасынан Заозерье авылы янындагы су үлсәү посынан Коломна каласына кадәр. Кече елга бассейны — Ока кушылдыклары бассейны, Мокша тамагына кадәр, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
(18064) 1999 XY242
(18064) 1999 XY242 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1999 елның 13 декабрендә CSS проекты тарафыннан Каталина обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1999 XY242» саналган.
Колан (Варто)
Колан (Kolan) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Муш иле Варто илчесенә караган бер авыл (köy).
Житница (Пловдив өлкәсе)
Житница  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гольдегг (Зальцбург)
Гольдегг  — Австриянең Зальцбург федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Зур Боровлянка
Зур Боровлянка — Россия территориясеннән ага торган елга. Алтай биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Алей елгасының сул ярыннан 787 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Югары Об су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Алей елгасы, инештән Гилевск гидротөененә чаклы. Кече елга бассейны — Об, Чулым кушылганга чаклы (Томи елгасын керетмәсә), елга бассейны — Об (өске өлеше) Иртеш кушылганга чаклы.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Велень (Кеяну, Клуж)
Велень — Румыниянең Клуж жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Пәһлеван Чулак
Пәһлеван Чулак (кушаматы, чын исеме Нурмөхәммәт Байморза улы,, 1864 ел, хәзерге Казакъстан, Җамбыл өлкәсе, Чү елгасы яры җәйләве — 1919 ел, хәзерге Акмола өлкәсе, Кайракты авылы) — казакъ халык көйязары һәм җырчысы, көрәшче пәһлеван.
Чапанд
Чапанд (Çapand ) — Әзербайҗанның Җәбраел районына караган авыл.
Пәһлеван Чулак
Тәрҗемәи хәле
1864 елда Казакъстанның хәзерге Җамбыл өлкәсенә караган Чү елгасы ярларындагы җәйләүдә казакъларның Олы йөз Дулат тайфәсе Сәмбет ыруында әтисе агач остасы Байморза һәм әнисе Каләмфер гаиләсендә дөньяга килгән. Кечкенә вакытта уң кулының бармакларын салкында өшетеп (вариант: утта яндырып) өздергәнгә күрә, «Чулак» кушаматы тагылган. Ундүрт яшеннән көрәшә башлый, ат чабышларында катнаша. , йөгәнгә тотынмыйча атның корсак астыннан чыгу, аягын өзәңгегә кыстырып, ятып чабу һөнәрләрен күрсәтә. Төрле җыеннарда катнаша; 51 потлы ташны күтәрә; 35 яшендә рус пәһлеваны Иван Корень белән көрәшеп, җиңә; 49 яшендә Куянды ярминкәсендә билгеле көрәшче Карон белән көрәшеп, аның кабыргасын сындыра.
«Галия» җыры
Айым да — сен, Ғалия, күнім де — сен, Оң қабағым тартады күлімдесең. Менің көңілім Ғалия дуалансын, Ауған түйе секілді бейімдесең. Қара өткелде Ғалия сен емес песең, Бүл Арқаның шортаны мен емес песем. Сүмбіл шаш, құралай көз, Ғалияжан, Ынтығымды құрытқан сен емес песең?
Багни
Багни — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Эрленбах-ам-Майн
Эрленбах-ам-Майн — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Багни
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Молеврие
Молеврие — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Эрленбах-ам-Майн
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клокоцк
Клокоцк — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Сокольники (Сокольники юлы метро станциясе)
«Сокольники» метро станциясе (станция метро «Сокольники») — Мәскәү метрополитенының Сокольники сызыгының метро станциясе.
Клокоцк
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сокольники (Сокольники юлы метро станциясе)
Архитекторалар - И. Г. Таранов, Н. А. Быкова.
Станция 1935 елның 15 май көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Сокольники районнарында урнашкан.
Массак (Кентукки)
Географиясе
Массак халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Нозьма (Сухона кушылдыгы)
Нозьма — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сухона елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 25 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
(18065) 2000 AM41
(18065) 2000 AM41 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 3 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AM41» саналган.
Глине (Церкле-на-Горенськем)
Глине  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чехов ис. санаторий авылы
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 168 кешенең яшәве мәгълүм.
Кастийон-ан-Ож
Кастийон-ан-Ож — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Повакша
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Бүклүмдере (Башкале)
Бүклүмдере (Büklümdere) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Ван иле Башкале илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Голомидово
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (82%).
Нурлан Балгымбаев
Нурлан Өтеп улы Балгымбаев (Нұрлан Өтепұлы Балғымбаев; 1947 елның 20 ноябре, Гурьев, Казакъ ССР, ССРБ — 2015 елның 14 октябре, Атырау, Казакъстан) — Казакъстан дәүләт эшлеклесе, Казакъстан Республикасы премьер-министры (1997—1999). Казакъстан Республикасы Президенты киңәшчесе (2007—2009), Каспий диңгезе ресурсларыннан файдалану мәсьәләләре буенча Казакъстан Республикасының махсус вәкиле. К. И. Сатпаев исемендәге Казакъ милли техник университетының мактаулы профессоры.
Тормыш юлы
Нурлан Балгымбаев 1947 елның 20 ноябрендә Казакъ ССРның Гурьев шәһәрендә туа. 1973 елда «нефть һәм газ ятмаларын эшкәртүнең технологиясе һәм комплекслы механикалаштыру буенча тау инженеры» белгечлеге буенча Казакъ политехника институтын тәмамлый.
1973 елдан 1986 елга кадәр республиканың нефть тармагында эшли. «Мангышлакнефть» җитештерү берләшмәсе операторыннан (1973—1977) «Эмбанефть», ә аннары «Актүбәнефть» берләшмәсе баш инженерына юл үтә. 1986—1992 елларда Мәскәүдә ССРБ нефть һәм газ сәнәгате министрлыгының кайбер баш идарә башлыклары урынбасары булып эшли. 1992—1993 елларда Бостонда (АКШ) Массачусетс университетында укый.
1993—1994 елларда Chevron компаниясендә стажировка уза һәм эшли (Сан-Рамон, АКШ).
1994 елның октябреннән 1997 елның мартына кадәр — Казакъстан Республикасының нефть һәм газ сәнәгате министры. 1997 елның мартыннан — «Казахойл» милли нефть-газ компаниясе президенты.
1997 елның октябреннән 1999 елның 1 октябренә кадәр — Казакъстан Республикасы Премьер-министры.
1999 елның ноябреннән 2004 елның апреленә кадәр — Херсон нефть эшкәртү заводы (Украина) директорлар советы әгъзасы. 2002 елның апреленнән 2004 елның маена кадәр — Nelson Resources Ltd хосусый нефть компаниясенең директорлар советы әгъзасы.
2009 елның декабреннән — «КазМунайГаз» АҖ һәм «Eni» Италия компаниясе арасында килешүне гамәлгә ашыру максатларында төзелгән «КМГ төзелә торган предприятиеләре дирекциясе» АҖ генераль директоры.
Иҗтимагый эш
1999—2002 елларда Казакъстан бокс федерациясе президенты буларак, илдә әлеге спорт төрен үстерү өчен күп көч куйган. Аерым алганда, аның инициативасы буенча, XXVII Бөтендөнья Җәйге Олимпия уеннары алдыннан Казакъстанда Куба җыелма командасы белән берничә матч уздырыла. Шулай ук, Нурлан Балгымбаев инициативасы һәм ярдәме белән 2002 елда Астана шәһәрендә бокс буенча Дөнья кубогы уза.
Гаилә
Әтисе — Балгымбаев Өтеп (1917—1966) — совет партия хезмәткәре, Фин һәм Бөек Ватан сугышында катнашучы, Кызыл Байрак Хезмәт, «Хөрмәт Билгесе» орденнары һәм медальләр белән бүләкләнгән.
Абыйсы — Балгымбаев Макаш (1931—2005) — Совет һәм Казакъстан геологы, ССРБның Мактаулы нефтьчесе (1981).
Казеле (Верона)
Казеле — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казеле Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Монгийон
Монгийон — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
HD205813
HD205813 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Абланкур
Абланкур — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Гольс
Гольс — Австриянең Бургенланд федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Айдахо
А́йдахо (ингл. Idaho, ] А́йдахоу) – АКШ төньяк-көнбатышында урнашкан штат. Башкаласы һәм иң зур шәһәре – Бойсе. Айдахо – АКШда мәйданы буенча 14нче, ә халык саны буенча 39нчы. 1890 елның 3 июлендә АКШның 43 штаты булды.
Рәсми атама – «Штат-самоцвет».
Айдахо Канада белән чиктәш. Көнчыгышта Вайоминг һәм Монтана штатлары белән, көнчыгышта Орегон һәм Вашингтон штатлары белән, көньякта Юта һәм Невада белән чиктәш.
Алексей Зацепин
Алексей Зацепин — йөзү буенча Татарстанда беренче халыкара класслы спорт остасы.
Спорт карьерасы
2004 елда Афиннарда (Греция) узган XXVIII Олимпия уеннарында катнаша һәм 4x200 ирекле стильле эстафетада 11 урын, ә 200 м комплекслы йөзүдә 29 урын ала.
Эрленбах-бай-Марктхайденфельд
Эрленбах-бай-Марктхайденфельд — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Алексей Зацепин
Спорт карьерасы
2002 елда Юниорлар арасындагы Европа чемпионатында (Австрия) 4x200 м и/с эстафетада катнашып алтын, 4x100 и/с эстафетада — көмеш, 200 м комплекслы йөзүдә — көмеш медальләргә лаеклы була.
Эрленбах-бай-Марктхайденфельд
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дзялоше
Дзялоше — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Алексей Зацепин
Спорт карьерасы
2002 ел Дөнья чемпионатында (Мәскәү) 100 м комплекслы йөзүдә 18 урын ала. Шул ук елда кыска суда (25 м бассейн) узган Дөнья чемпионатында (Риза, Алмания) 100 м комплекслы йөзүдә 10 урын, 4x200 м и/с эстафетада 4 урын.
2003 елгы кыска суда узган Дөнья чемпионатында (Дублин, Ирландия) комплекслы йөзүдә 100 м бишенче, ә 200 м тугызынчы була. 2004 ел Дөнья чемпионатында (Индианаполис, АКШ) 4x100 м и/с эстафетада 6 урын, ә 4x200 м и/с эстафетада 4 урын ала.
Здравец (Пловдив өлкәсе)
Здравец  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Багно (Монецкий повяты)
Багно  — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Барри (Миннесота)
Барри  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Барри шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
NGC 136
NGC 136 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Повалака
Повалака (Повалака ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Воранавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
(18066) 2000 AR79
(18066) 2000 AR79 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 5 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AR79» саналган.
Ортакөй (Орһангази)
Ортакөй (Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Бурса иле Орһангази илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Глинсько (Целе)
Глинсько  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сетовка (Северка кушылдыгы)
Сетовка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Северка елгасының сул ярына тамагыннан 9,5 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 12 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ока су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мәскәү елгасынан Заозерье авылы янындагы су үлсәү посынан Коломна каласына кадәр. Кече елга бассейны — Ока кушылдыклары бассейны, Мокша тамагына кадәр, елга бассейны — Ока.
Мирһади Разов
Мирһади Разов, Мирһади Мирзаян улы Разов (1960 елның 22 октябре, ССРБ, РСФСР, ТАССР, Актаныш районы, Аеш) — шагыйрь, журналист, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре, 1996 елдан Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы.
Тәрҗемәи хәле
1960 елның 22 октябрендә Татарстан АССР Актаныш районы Аеш авылында туган. Туган авылында сигезьеллык мәктәпне, Актанышта урта мәктәпне тәмамлаган. Мәктәптә укыганда ук иҗат белән кызыксына, шигырьләре районның «Игенче даны», Казанда «Татарстан яшьләре», «Яшь ленинчы», «Социалистик Татарстан» газеталарында һәм «Ялкын» журналы битләрендә басылып чыга.
1979 елда Чаллы шәһәренә килеп урнаша һәм КамАЗның агрегат заводында эшли башлый. Читтән торып Казан дәүләт университетының журналистика факультетында укый. Вакытлы матбугатта шигырьләре басыла тора. Хәрби хезмәттә булып кайта.
Чаллыда «Нур» газетасы чыга башлагач, яшь журналист биредә әдәбият-сәнгать бүлеген җитәкли. Бер бәйләм шигырьләре «Беренче карлыгачлар» (1988, ТКН), «Ләйсән» – моңлы бишегебез» (2009) исемле күмәк җыентыкларда дөнья күрә. 1984 елда республикакүләм шигърият бәйгесендә 3нче урын ала.
1995 елда «Чаллы-ТВ» телерадиокомпаниясендә эшли башлый. Чаллы телевидениесендә башта яңалыклар редакциясендә эшли, соңрак тематик тапшырулар хезмәтен җитәкли. «Кыйбла», «Әйлән-бәйлән», «Чаллы утлары», «Шигъри дулкын» кебек дини-мәдәни һәм әдәби темаларны яктырткан тапшырулар алып бара. 2010 елда «Кыйбла» тапшыруы коллективы, Диния нәзарәте белән берлектә, Чаллының Ак мәчетендә Коръән укучыларның 15нче бәйгесен оештыруда катнаша. «Шәһри Чаллы» газетасының баш редакторы булып хезмәт итә. Чаллы шәһәр телерадио үзәгенең әдәби-музыкаль телетапшырулар редакциясендә өлкән мөхәррир хезмәтен башкара.
Популяр җырлар авторы. 300 җырга сүзләр язган. 1997 елда Казанда УНИКС залында иҗат кичәсе уза. Аның сүзләренә язылган җырларны Салават Фәтхетдинов, Ренат Ибраһимов (репертуарында М. Разовның 20 җыры), Зәйнәп Фәрхетдинова, Айдар Галимов, Хәния Фәрхи, Гөлдания Хәйруллина, Виталий Агапов һ. б. җырчылар үз репертуарына керткән.
Төп басма китаплары
1997 елда «Бизнес-Рекордс» студиясе «Чаллы сиреньнәре» исеме белән җырлары тупланган аудиокассетасын чыгара.
Гаиләсе
Хатыны Әлфия, Чаллы педагогика көллияте мөгаллиме, уллары Айдар, кызлары Миләүшә.
Красносельская (метро станциясе)
«Красносельская» метро станциясе (станция метро «Красносельская») — Мәскәү метрополитенының Сокольники сызыгының метро станциясе.
Архитекторалар - Б. С. Виленский, В. А. Ершов, Ю. А. Столяров при участии Л. А. Шагуриной.
Станция 1935 елның 15 май көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Красносельский районнарында урнашкан.
Госдорф
Госдорф — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Покан-Юванькино
Покан-Юванькино (Покансола, Покан-Юванькино) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (94,8%), урыслар (2,9%).
Бьюна-Виста (Колорадо)
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Клоново
Клоново — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Соколов
Соколов — фамилия.
Анбашская
Анбашская, ж.д.станция (Анбашская) — Чиләбе өлкәсенең Кыштым шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (69%), башкортлар (22%).
Коланкая (Пертек)
Коланкая (Kolankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Тунҗэли иле Пертек илчесенә караган бер авыл (köy).
(18067) 2000 AB98
Тарихы
2000 елның 4 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AB98» саналган.
Монжан-сюр-Луар
Монжан-сюр-Луар — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
HD20586
HD20586 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Керон
Керон — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Велень (Констанца)
Велень — Румыниянең Констанца жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Гөнүл Пултар
Гөнүл Пултар (Gönül Ayda Pultar, 1943 елның 3 ноябре, Төркия, Истанбул) — галимә, язучы, филология докторы, Америка мәдәнияте һәм әдәбияты белгече, Бөтендөнья татарлар лигасы башкарма комитетының (1997 елдан, вариант: 2003 елдан ) һәм «Мәдәният тикшеренүләре» җәмгыяте рәисе. РИ Дәүләт Думасы депутаты, хокук белгече Садри Максудиның (1878—1957) оныгы, Төркиянең беренче хатын-кыз дипломаты Әдилә Айданың (1912-1992) кызы.
Тәрҗемәи хәле
1943 елның 3 ноябрендә Истанбулда төрек-татар гаиләсендә туган. Төркия илчесе булган әнисенең эш урынына бәйле, башлангыч белемне төрле илләрдә (Франция, Нидерландлар, Югославия) алган. Бакалавриатны Истанбулдагы (хәзерге Босфор университеты) тәмамлаган. «Чагыштырмалы әдәбият» белгечлеге буенча Әнкарадагы Урта көнчыгыш техник университетында филология докторантурасын тәмамлаган. Журналист булып эшләп ала. Аннары академик фән юлын сайлый. Әнкарадагы Билкент университетында, Истанбулдагы Босфор университетында, Бахчашәһәр университетларында укыткан, фәнни хезмәткәр булган. 1998 елда Гарвард университеты Лонгфелло институтының штаттагы хезмәткәре буларак, анда гыйльми эзләнүләр үткәрә.
Төркиядәге Америка тикшеренүләре җәмгыяте рәисе урынбасары вазифасын башкара. Чит илләрдәге тел, милләт юнәлешендә эшләүче гыйльми-тикшеренү оешмаларында, берлекләрдә әгъза булып тора. 1999 елда Төркиядә милли тикшеренүләр берлеге оештыра. Америка Кушма Штатларында нәшер ителүче «Популяр мәдәният» журналының редколлегия әгъзасы, «Төркиядәге Америка тикшеренүләре» (Journal of American Studies of Turkey) журналының оештыручысы һәм баш мөхәррире. Мәкаләләре Америка һәм Европа илләрендә, һиндстан, Япония матбугатында дөнья күрә.
Фән белән җәмәгать эшчәнлеген бергә алып бара. Бөтендөнья татарлар лигасы һәм «Мәдәният тикшеренүләре» җәмгыяте рәисе. Садри Максудиның тормыш һәм иҗат юлын популярлаштыру максатында төрки җөмһүриятләр (бигрәк тә Татарстан) белән тыгыз элемтәләр урнаштыра. 1992 елда Беренче татар корылтаена (Садри Максудиның икенче кызы Наиләнең улы Али Вахит Турхан һәм үзенең өч баласы белән) килә.
Иҗаты
1979 елда «Дөнья — куласа» исемле беренче романы белән язучы буларак таныла. Фильм өчен язган сценарие белән Төркиядә (1965) һәм «Lettre à un Ami» эссесы белән Францияда (1970) беренче урынны алган. Америка мәдәнияте һәм әдәбияты буенча тикшеренүләре Төркиядә, Америка Кушма Штатларында дөнья күргән гыйльми хезмәтләр җыентыкларында басыла. АКШ, Нидерландлар, Алмания, РФ, Япония, Һиндстан һәм Төркия гыйльми журналларында басылган күп санлы энциклопедик мәкаләләр авторы.
Гаиләсе
Бабасы — РИ Дәүләт Думасы депутаты, хокук белгече Садри Максуди (1878-1957), әбисе — алтын приискысы хуҗалары Рәмиевләр нәселеннән Камилә Шакир кызы Рәмиева (?—1970).
Әнисе — Гадилә Садри кызы Максудова (Әдилә Айда). Әтисе — Рәшит Мазһар Айда (Reşid Mazhar Ayda). Сеңлесе — Гөлнур Учок, икътисадчы.
Ире — фән эшлеклесе (1940). Балалары: кызы Эрэн, уллары Гәрәй, Сәлҗүк (Giray, Eren, Selçuk Pultar).
Эрльбах (Югары Бавария)
Эрльбах  — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казеле (Падова)
Казеле — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казеле Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Печеньга (Сухона кушылдыгы)
Печеньга — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сухона елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 65 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Бүкнүш (Акһисар)
Бүкнүш (Büknüş) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Маниса иле Акһисар илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Повишни
Повишни (Повішні ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Мейкинг (Кентукки)
Мейкинг  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мейкинг халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Степановка (Әлшәй районы)
Степановка — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452133, — 80202813010.
Демография
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 34 кешенең яшәве мәгълүм.
Хубилай
Хубилай (монголча Хубилай хаан; кытайча 忽必烈，1215-1294) — Монгол империясенең ханы (1260-1271), Юань дәүләтенә нигез салучы, Юань династиясеннән Кытайның беренче императоры.
Марко Поло китапларында Кублай-хан исеме астында телгә алына.
Хубилай - Чыңгызхан оныгы, Толый һәм кереит патшабикәсе Сорхахтани-бикә улы, Мәңге, Хулагу, Арыг-Буга бертуганы.
Тарих
1251 елда абые Мәңге бөек хан тәхетенә утырганнан соң, Хубилайга Төньяк Кытайда бар басып алынган җирләрне идарәгә бирә.
1253 елда бөек хан Мәңге Хубилайга Көньяк Кытайдагы Сун династиясенә каршы сугыш чараларын оештырырга куша.
1253 елда Хубилай җитәкләгән гаскәр Хуанхэ елгасы аша чыгып, Шәнси һәм Сичүән вилаятләренә һөҗүм итә, соңрак Юньнән вилаятендәге Дали патшалыгын яулап ала.
Хубилай Кытайда Кайпин - Шәндү (Югары башкала) шәһәренә нигез сала.
1258 елда Мәңге җитәкләгән гаскәр Сун империясенә каршы яңа һөҗүм башлый. Хубилай бу сугышта Янҗи буена яу белән бара.
1259 елда Хубилай Һәчүән шәһәрен камап алганда, бөек хан Мәңгенең вафаты һәм Арыг-Буга буш тәхеткә утыру тырышуы турында хәбәр ала. Нәтиҗәдә, Хубилай Сун көчләре белән солых килешүен имзалый һәм Каракорымга ашыгып бара.
Рубленки
Рубленки (Рубленки) — Киров өлкәсенең Юрья районында урнашкан авыл.
Хубилай
Ватандашлар сугышы
1260 елда Кайпин шәһәрендә тиз җыелган корылтайда Хубилай бөек хан итеп игълан ителә, ә айдан соң Каракорымда җыелган корылтайда Арыг-Буга бөек хан дип игълан ителә.
Рубленки
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Хубилай
Ватандашлар сугышы
Арыг-Буга ягында Алтын Урда ханы Бәркә (Җүчи нәселеннән), Алгы (Чагатай нәселе) һәм Мәңге нәселеннән бүтән вәкилләр, Хубилай ягында - Хулагу булган.
Рубленки
Халык
Халык саны динамикасы:
Хубилай
Ватандашлар сугышы
1260-1264 елларда ике бертуган арасында хакимият өчен сугыш бара.
Рубленки
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (100%).
Авене-Валь-д'Ор
Авене-Валь-д'Ор — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Хубилай
Ватандашлар сугышы
1260 елда Хубилай Монгол империясенең башкаласын Каракорымнан Ханбалык (соңрак Пекин исеме бирелгән) шәһәренә күчерә.
1260 елда Хубилай Каракорымга яу белән бара, 1261 елда Хубилай Арыг-Буга гаскәрен җиңә һәм бөтен Монголияне контроль астына ала.
Арыг-Буга әсирлеккә бирелә һәм 1266 елда төрмәдә үлә.
Көньяк Кытайны яулап алу
1267-1273 елда Хубилай Хубэй вилаятендәге Сәньян кирмәнен камалышка алып буйсындыра.
1273 елда Хубилай Баян ны сәргаскәр итеп билгели.
1276 елда Сун империясенең Ханҗоу шәһәре яулап алына, император мөһере Хубилайга тапшырыла.
1279 елда Кантон шәһәрен басып алып, Хубилай бөтен Сун империясен яулый. Соңгы Сун императоры Җао Бин Ямынь диңгез бәрелешендә һәлак булган.
Хубилай Кытайдагы яңа династиягә Юань исемен бирә.
Соңрак Хубилай Бирма, Камбоҗа, Корея илләрен үз хакимиятенә буйсындыра, ләкин Япониягә һөҗүм (Камикадзе җиле) һәм Вьетнамга каршы яулар уңышсыз булган.
1291 елда Хубилай бөтен империяне 12 вилаяткә бүлә.
Дини карашлары
Хубилай дин иреген таныган, аның сараенда христианнар, мөселманнар, буддистлар хезмәт иткәннәр. Аеруча буддизмны яклаган.
Хубилай шигырьлар язган. Кытай тарихында Ши-җу (始祖) исеме астында калган.
Хәтер
2006 елда Монголиянең башкаласы Улан-Батор шәһәрендә Хөкүмәт сарае алдында Хубилайга һәйкәл ачылган. Элегрәк анда Чыңгызхан, Үгәдәй һәйкәлләре урнаштырылган.
Багнюки
Багнюки — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Батл-Лейк (Миннесота)
Батл-Лейк  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Зелениково (Пловдив өлкәсе)
Зелениково  — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Батл-Лейк (Миннесота)
Тарихы
Батл-Лейк шәһәре  елда нигезләнгән.
Зелениково (Пловдив өлкәсе)
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Батл-Лейк (Миннесота)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Чәләбиләр (Җәбраел)
Чәләбиләр  (Çələbilər ) — Әзербайҗанның Җәбраел районына караган авыл.
NGC 137
NGC 137 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Тарихы
Әлеге галактика елда    тарафыннан, яктылык җыючы элемент буларак көзге кулланучы,  зурлыктагы оптик телескоп ярдәмендә ачылган.
Монполлен
Монполлен — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Глобоко (Брежице)
Глобоко  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Дмитрий Соколов (мәгънәләр)
Дмитрий Соколов:
Ортакөй (Һыныс)
Ортакөй (Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Һыныс илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Димачево-Нове
Димачево-Нове — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Эрмерсхаузен
Эрмерсхаузен — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Госсендорф
Госсендорф — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Эрмерсхаузен
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Госсендорф
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
(18068) 2000 AF184
(18068) 2000 AF184 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 7 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AF184» саналган.
La Primavera оркестры
Юбилей
Оркестрның 25 еллык юбилеена Татарстан президенты Рөстәм Миңнеханов KAWAI япон фирмасы рояле, оркестр музыкантлары өчен XVIII-ХIХ гасырда алман һәм француз осталары эшләгән 12 эскрипкә, 4 альт, 3 виолончель, контрабас алырга акча бирә. Казан мэры Илсур Мәтшин Казанның Бойничная урамында урнашкан, репетиция базасы булган бинага ремонт ясата.
Авиз (Марна)
Авиз — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
Погарье
Погарье (Погар’е ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Смаргонский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Леонид Соколов (мәгънәләр)
Леонид Соколов:
Комсомольская (Сокольники юлы метро станциясе)
Архитекторалар - Д. Н. Чечулин, А. Ф. Тархов.
Станция 1935 елның 15 май көнендә ачыла.
Мәскәү шәһәренең Красносельский районнарында урнашкан.
Бажиково
Бажиково — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(18069) 2000 AS199
(18069) 2000 AS199 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 9 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AS199» саналган.
Клонувек (Куявия-Диңгез буе воеводалыгы)
Клонувек  — Польшаның Куявия-Диңгез буе воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Глобоко (Лашко)
Глобоко  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Али Вячеслав Полосин
Вячеслав Али (Вячеслав Сергей улы) Полосин – Россия мөселман җәмәгатьчелегенең күренекле вәкиле. Полосин Вячеслав Сергей улы 1956 елда Мәскәүдә туа. Мәскәү Дәүләт Университетының философия факультетын (1978), Мәскәү духовный семинариясен (1983), Россия Чит илләр Министрлыгының сәяси академиясен (1993) тәмамлый. 1983 елдан УПЧ рухание. Сәяси фәннәр кандидаты.
1999 елның май аенда Ислам кабул итүе турында игълан итә.
2006 елның февраленнән Рус мөселманнарының милли оешмасы (НОРМ) башлыгының беренче урынбасары (1нче наиб). 2011 елда Исламны дискредитацияләүдә һәм революция эшчәнлегендә катнашуда гаепләп, НОРМнан баш тарткан.
Искәрмәләр
.
Златитрап
Златитрап — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Кетвиль
Кетвиль — Франциянең Кальвадос департаментында урнашкан коммуна.
Велень (Марамуреш)
Велень — Румыниянең Марамуреш жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бүкреҗик (Сындыргы)
Бүкреҗик (Bükrecik) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Балыкесир иле Сындыргы илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Коланкая (Эшме)
Коланкая (Kolankaya) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Ушак иле Эшме илчесенә караган бер авыл (köy).
Мейс-Лик (Кентукки)
Мейс-Лик  — Америка Кушма Штатларының Кентукки штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Мейс-Лик халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Казеле (Тревизо)
Казеле — Италиянең Венеция төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Казеле Италиянең төньягында, Падан тигезлегендә, Италия башкаласы Римнан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан.
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Граберн
Граберн — Австриянең Түбән Австрия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
NGC 138
NGC 138 — Томанлыклар һәм йолдыз тупланмалары яңа гомуми каталогында теркәлгән галактика.
Сеченка (Нерская кушылдыгы)
Сеченка  — Россия территориясеннән ага торган елга. Мәскәү өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга Нерская елгасының уң ярына тамагыннан 26 км өстәрәк  кушыла. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Ока су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Мәскәү елгасынан Заозерье авылы янындагы су үлсәү посынан Коломна каласына кадәр. Кече елга бассейны — Ока кушылдыклары бассейны, Мокша тамагына кадәр, елга бассейны — Ока.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Урочище Трехгранный
Урочище Трехгранный (Урочище Трехгранный) — Чиләбе өлкәсенең Әшә районы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: билгесез.
Баттерфилд (Миннесота)
Баттерфилд  — Америка Кушма Штатларының Миннесота штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Баттерфилд шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
HD205924
HD205924 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Эрнсгаден
Эрнсгаден — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Погиры (Ашмянский районы)
Погиры  (Погіры ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Ашмянский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Сергей Соколов
Сергей Соколов:
Берляки
Берляки (Берляки) — Киров өлкәсенең Яраң районында урнашкан авыл.
Климат
Биредә климат уртача-континенталь. Төньяк Боз океаны якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%).
Челноковка
Челноковка — Башкортстанның Әлшәй районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 452134, — 80202813011.
Демография
Халык саны динамикасы:
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 67 кешенең яшәве мәгълүм.
(18070) 2000 AC205
(18070) 2000 AC205 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 13 гыйнварында К. Корлевич тарафыннан Вишня обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 AC205» саналган.
Сачиково
Сачиково (Сатсола, Сачиково) — Мари Илнең Таулы Мари районында урнашкан авыл.
Халык
2010 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: чирмешләр (100%),.
Ортакөй (Испир)
Ортакөй (Ortaköy) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Эрзурум иле Испир илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Иван Соколов (мәгънәләр)
Иван Соколов:
Чәрәкән
Чәрәкән (Çərəkən ) — Әзербайҗанның Җәбраел районына караган авыл.
Байки-Залесе
Байки-Залесе — Польшаның Подлясье воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Саланга (Сухона кушылдыгы)
Саланга — Россия территориясеннән ага торган елга. Вологда өлкәсе, Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елга  Сухона елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 40 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Сухона, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Глобоко (Радовлиця)
Глобоко  — Словениянең җәмгыятендә урнашкан авыл.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Димачево-Старе
Димачево-Старе — Польшаның Великопольское воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Монсоро
Монсоро — Франциянең Мен һәм Луара департаментында урнашкан коммуна.
Граберсдорф
Граберсдорф — Австриянең Штирия федераль җирендә урнашкан коммуна. округы составына керә.
Ленар Гыйльметдинов
Ленар Гыйльметдинов - Казан дәүләт Рус яшь тамашачы театрының баш рәссамы.
Граберсдорф
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. коммуналары белән чиктәш.
Ленар Гыйльметдинов
1963 елда Казан шәһәрендә туа. 1984 елда Казан театр училищесының театр-художество бүлеген тәмамлый. Төрле елларда Г.Камал, К.Тинчурин, Г.Кариев исемендәге, С.Өметбаев исемендәге Минзәлә, Чаллы, Түбән Кама, Уфа «Нур» татар театрлары белән хезмәттәшлек итә. Татар телендә төшерелгән егермедән артык нәфис фильмны бизәгән рәссам.
Погиры (Дзятлавский районы)
Погиры  (Погіры ) — Белоруссиянең Гродно өлкәсе Дварэцкий районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 6,6–5 °C, июльнеке — плюс 17–18,2 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 520—640 мм.
Турахан кәшәнәсе
Турахан кәшәнәсе төзүдә бетон файдаланыла; аның стеналары ярты бут салу системасы белән корылган, ягъни ике параллель стена арасындагы куышлык булуын (эзлаш иделмәсенә гөрелте) белән тутырылган.
Златоврых
Златоврых — Болгариянең Пловдив өлкәсендә урнашкан авыл. җәмгыяте (общинасы) составына керә.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Эрхартинг
Эрхартинг — Алманиянең Бавария җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Бау-Мар (Колорадо)
Бау-Мар  — Америка Кушма Штатларының Колорадо штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(18071) 2000 BA27
(18071) 2000 BA27 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
2000 елның 30 гыйнварында LINEAR проекты тарафыннан Сокорро обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «2000 BA27» саналган.
Аи (Марна)
Аи — Франциянең Марна департаментында урнашкан коммуна.
HD205938
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.