cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мөхтәр Әхмәдиев
Гаиләсе
1949 елда күренекле музыкант Рокыя Ибраһимова белән никахлаша. Ике оста башкаручының иҗади берлеге барлыкка килә: алар концертларда бергә дуэт уйный башлыйлар. Икесендә дә Александр Сметанин ясаган ак төстәге концерт баяннары. Салих Сәйдәшевның «Кызыл Армия маршы», «Тапкыр егет» опереттасыннан «Вальс» һ. б. бик күп әсәрләр алар башкаруында Татарстан радиосының алтын фондына керә. Уллары Камил, КАИ тәмамлаган, Марат, Казан дәүләт консерваториясен тәмамлаган.
Уньяйш-у-Велью
Уньяйш-у-Велью — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Клетная (елга)
Клетная — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Кородское күле - Корода елгасы урнашкан. Елга озынлыгы 18 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Колумбия президентын сайлаулар (2018)
Колумбия президентын сайлаулар (Elecciones presidenciales de Colombia de 2018) — 2018 елның 27 маенда  (1нче тур) һәм 17 июнендә (2нче тур) уза. Беренче турда бер кандидат та 50% тавыш җыймагач, 2018 елның 17 июнендә иң күп тавыш җыйган ике кандидат арасында икенче тур үткәрелә. Икенче турда Колумбиянең демократик үзәге кандидаты Иван Дуке Маркес көндәше Густаво Петроны 53, 97 % : 41. 81 % тавыш җыеп, җиңә.
Президентлыкка кандидатлар
Конституция нигезендә, Колумбия президенты гомумхалык яшерен туры сайлау юлы белән сайлана һәм тагын бер срокка сайлана ала, бер тапкырдан да артык (өченче срокка) яңадан сайлана алмый. Беренче турда бер кандидат та 50% тавыш җыймаса, 1нче турда иң күп тавыш җыйган ике кандидат арасында икенче тур үткәрелә.
Алтай (Лениногорск районы)
Халык саны — 11 тирәсендә. Почта индексы — 423293.
Тарих
1924 елда нигезләнгән.
Демография
Төп милләтләр (1989 елгы җанисәп буенча): татарлар.
Климат
Климат уртача континенталь. Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе буенча климатның коды: Dfb. Уртача еллык һава температурасы 4.3 °C.
Эринген
Эринген (Öhringen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Форт-Медисон (Айова)
Форт-Медисон  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Шумшеваши
Шумшеваши (Шĕмшĕш, Шумшеваши) — Чуашстанның Кызыл Чутай районында урнашкан авыл.
Царкавляне
Царкавляне (Царкаўляне ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Мёрский районында урнашкан авыл.
Форт-Медисон (Айова)
Тарихы
Форт-Медисон шәһәре  елда нигезләнгән.
Шумшеваши
Почта индексы — 429051. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97226818003. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101100007300.
Царкавляне
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Григорий Лазарев
Лазарев Григорий Александрович (17 декабрь, 1927 — 28 июнь, 1983) — Көнбатыш Себер нефть яткылыкларын үзләштерүдә катнашучы, «Красноленинскнефтегаз» җитештерү берләшмәсенең беренче генераль директоры, нефть эмульсияләрен сусызландыру һәм тозсызландыру ысулы, шулай ук нефть промысллары корылмаларын коррозиядән саклау ысуллары авторы.
Лодинка-Горишня
Лодинка-Горишня — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Шумшеваши
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Редиу (Редеуць-Прут, Ботошань)
Редиу — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Шумшеваши
Халык
2010 ел җанисәбен алу буенча биредә 244 кешенең яшәве мәгълүм.
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Камйонка (гмина Пьясечно)
Камйонка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Форт-Медисон (Айова)
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Григорий Лазарев
Биографиясе
Лазарев Григорий Александрович 1927 елның 17 декабрендә Татар АССР Бөгелмә районының Коногоровка авылында туа.
Атасы Александр Семенович Лазарев — фронтовик, Кутузов орденлы 112-нче Эльбин зур көчле гаубицалы артиллерия бригадасында сугыша. Польша һәм Германияны азат итүдә катнаша. Кызыл Йолдыз ордены, «Хәрби хезмәтләре өчен» медале һәм «1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Германияне җиңү өчен» миедале белән бүләкләнә.
Әнисе — Лазарева (Казанова) Анна Полиектовна.
1933 елда гаилә Бөгелмә каласына күченә, монда 1934 елда Григорий Александрович шәһәрнең 1-нче мәктәбенә укырга керә, аны 1944 елда тәмамлый.
1944 елда Совет Армиясе сафына алына. 1944 елның декабреннән 1945 елның июленә кадәр Троицк механиклар хәрби-авиацион мәктәбендә (ТВАШАМ) ИЛ-2 штурмовигы укчы-радисты һөнәренә укый. 1945 елның июленнән 1948 елның августына кадәр Тулада хезмәт итә. 1948 елның августыннан Каунас шәһәрендә хезмәт итә. Частьнең комсомол оешмасы секретаре була, ВЛКСМ Үзәк комитетының мактаулы грамотасы белән бүләкләнә. 1952 елда демобилизацияләнә. Ашыгыч хезмәтләр старшинасы хәрби дәрәҗәсенә ия була. 1952 елдан КПСС әгъзасы.
1953 елда Уфа нефть институтына укырга керә, аны 1958 елда нефть һәм газ яткылыкларын эшкәртү буенча тау инженеры һөнәре буенча тәмамлый.
Университетны тәмамлаганнан соң «Альметьевскнефть» нефть промыслы идарәоегенә җибәрелә. нефть чыгару буенча оператор һәм 2-нче нефть промыслы нефтен чыгару буенча оста ярдәмчесе булып эшли. 1960 елның авгусында техник мәгълүмат бүлеге — Техника йорты директоры начальнигы вазифасына билгеләнә
1973 елның апрелендә «Альметьевскнефть» нефть-газ чыгару идарәлеген төзү буенча идарә начальнигы урынбасары була.
1975 елның сентябрендә «Сулеевнефть» нефть-газ чыгару идарәлегенә җитештерү-техник бүлеге начальнигы булып эшкә күчә.
1977 елның ноябреннән 1982 елның апреленә кадәр «Юганскнефтегаз» җитештерү берләшмәсен «Правдинскнефть» нефть-газ чыгару идарәлегенең начальнигы булып эшли.
1982 елның апрелендә «Красноленинскнефтегаз» җитештерү берләшмәсен генераль директоры итеп билгеләнә. Аның идарә итү вакытында яткылыкларны эшкәртүне оештыру һәм предприятиене үстерү өчен нигез салына. Предприятие бер вакытта сигез яткылыкта эшкәртү эше алып бара, шулай ук инфраструктура объектларын төзү белән шөгыльләнә. 1982 ел йомгаклары буенча җитештерү берләшмәсе углеводородлар чыгару буенча планны арттырып үти. Лазарев Григорий Александрович тарафыннан Нягань каласын төзү буенча карар кабул ителә, ул Красноленин яткылыкларын үзләштерүдә нигез булып тора.
Гаиләсе
Хатыны — Лазарева (кыз фамилиясе Паняева) Раиса Михайловна, 04.09.1927 е.) — «Альметьевскнефть» нефть-газ чыгару, фәнни һәм җитештерү эшләре идарәлегенең химик анализ лаборанты булып эшли.
Никахтан ике уллары туа: Лазарев Александр Григорьевич (1953) һәм Лазарев Сергей Григорьевич (1960), икәесе дә — инженер-нефтьче.
Бүләкләре
1963 — «Хезмәт батырлыгы өчен» медале,
1963 — Татар АССР Югары Советы Президиумының мактау грамотасы,
1970 — «Мактаулы хезмәт юлы өчен. В.И. Ленинның 100 еллыгы хөрмәтенә» медале,
1970 — «ССРБ-ның нефть сәнәгате отличнигы», ССРБ ВДНХ-ның бронза медале,
1971 — «Хөрмәт Билгесе» ордены.
Үлеме
Лазарев Григорий Александрович 1983 елның 28 июнендә Хант-Манси автономияле округы ның Нягань шәһәрендә вафат була. Әлмәт шәһәрендә (Татарстан) җирләнә.
Хәтер
«КНГ» (комплекслы фәнни төркем) җитештерү берләшмәсен 1984 елның 30 маендагы боерыгы буенча Шаим нефть-газ районындагы яңа оештырылган яткылыкка Лазаревское исеме бирелә.
1999 елның 8 февралендәге Нягань шәһәре Думасының 86нчы карары белән Нягань шәһәренең 4-нче проездына Г. А. Лазарев исеме бирелә
Нягань баш 2005 елның 21 июнендәге Нягань шәһәре Думасының 401-нче карары белән Г. А. Лазарев Нягань шәһәренең Хөрмәт китабына кертелә.
Нягань шәһәре Думасының карары белән Нягань шәһәренең Беренче мәхәлләсендәге 4-нче йортка мемориаль тактаташ куела.
2018 елның 5 сентябрендә Ханты-Мансийск шәһәрендә «Югра Йолдызлары» мемориалында Лазарев Григорий Александровичка истәлекле билге ачыла.
Менкс
Менкс — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Карденьоса
Карденьоса — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Вишне-над-Гроном
Вишне-над-Гроном — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
(10572) Kominejo
(10572) Kominejo — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 8 ноябрендә С. Отомо тарафыннан Такане обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 VO7» саналган.
Жар (коммуна)
Жар — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Олесниця (Свентокшиж воеводалыгы)
Олесниця  — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Роман (Эр)
Роман — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Олесниця (Свентокшиж воеводалыгы)
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Яйлабаба (Күтахья)
Яйлабаба (Yaylababa) — Төркия Җөмһүриятенең Эгей бүлгесе Күтахья иле Күтахья илчесенә караган бер авыл (köy).
Вортем (Техас)
Вортем  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Кичү (елга)
Кичү — Россия территориясеннән ага торган елга. Татарстан биләмәләрендә ага. Елга Чишмә елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 114 км.
Казлы (Кличавский районы)
Казлы  (Казлы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Кличавский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Рибник (Серадзький повяты)
Рибник  — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Пеннингтон (округ, Көньяк Дакота)
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1875 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 7211,2 км² тәшкил итә.
Югары Ослан районы
Югары́ Осла́н районы́ (рус. Верхнеуслонский район) — Татарстан Республикасы составында административ-территориаль һәм муниципаль берәмлек (муниципаль район). Идел буе калкулыгының төньяк-көнчыгыш өлешендә, Иделнең уң ярында урнашкан. Административ үзәге — Югары Ослан авылы.
Югары Ослан районының бүгенге чикләрен 1931 елда урнаштырганнар. XVI гасырдан башлап халыкның төп шөгыле тау токымын чыгару булган, шуңа күрә 2020 елга район кирпеч җитештерү буенча үз предприятиеләре белән данлыклы.
2012 елдан бирле Иннополис шәһәре территориясендә шул исемдәге махсус икътисади зона урнашкан, ул илдә техник-гамәлгә кертү буенча бишенче булып тора.
Географиясе
Югары Ослан районы Идел буе калкулыгының төньяк-көнчыгыш өлешендә, Иделнең уң як ярында аның Зөя һәм Сөлчә белән кушылган урында урнашкан. Гомуми озынлыгы 15 километрдан да ким булмаган башка эре елгалар: Сөлчә елгасы кушылдыклары Келәнче һәм Чангара, Зөя елгасы кушылдыгы — Бия. Төньякта һәм төньяк-көнбатышта район Яшел Үзән, көньякта һәм көньяк-көнбатышта — Кама Тамагы, Апас һәм Кайбыч районнары белән, Көнчыгышта Идел елгасы аша — Татарстан Республикасының Лаеш районы һәм Казанның Киров районы белән чиктәш. Югары Ослан муниципаль районының мәйданы 130,3 мең га тәшкил итә. шул исәптән урман зонасы — 23 мең га, авыл хуҗалыгы билгеләнешендәге җирләр — 84,8 мең га, сөрүлекләр — 54,1 мең га. Туфрак балчыклы, файдалы казылмалардан акшарлар, балчык, доломитлар, ком һәм комташ бар. Рельеф, нигездә, дулкынлы-тигез, текә ярлар һәм елга үзәннәре, күпсанлы чокырлар һәм балкалар белән аралаш. Административ үзәге — Югары Ослан авылы.
Герб һәм флаг
Татарстан Республикасы Югары Ослан муниципаль районы Советы 2006 елның 14 мартында бүгенге герб һәм флагны раслаган. Гербның төп төсе — кызыл, ул батырлык, көч, хезмәт һәм матурлык символлаштыра. Бу җәһәттән югары, текә яр — Югары Ослан сурәтләнгән, ул район исемен күрсәтә. Осланда лачын утыра, чөнки борынгы заманнарда территориядә лачынлы ау киң популярлык казанган була. Очышка әзер кош чорлар бәйләнешен, халыкның киләчәккә омтылышын символлаштыра, шулай ук батырлык, акыл һәм омтылыш символы булып тора. Район чикләренең күп өлеше Идел һәм Зөя елгасы буенча урнашканлыктан гербның аскы өлешендә җирлекнең географик үзенчәлекләрен чагылдыручы зәңгәр дулкынлы полоса урнашкан. Флаг турыпочмаклы кызыл тукымадан, аскы як буенча дулкыннарның график билгеләнешен чагылдыра торган зәңгәр дулкынлы полоса (ул киңлегенең 1/5 өлешен алып тора) гыйбарәт, тукыманың төп төсе кызыл. Флагта гербтагы символика кулланылган.
Тарихы
XVI гасырның беренче яртысында хәзерге Югары Ослан районы территориясе Казан ханлыгына карый һәм Лачын тавы янында караклар урнашкан була. Качкын крестьяннарга карата җәза чаралары катгыйланганнан соң, көнбатыш Россиядән кешеләр Донга гына түгел, Иделгә дә кача башлый. Казаннан түбәнрәк булган бар җирләр дә түбән вольница, ягъни түбән ирекле җирләр дип атала башлый. Лачын тауларыннан караклар Идел буйлап уза торган сәүдә судноларын күзли торган булалар һәм үзләрен лачыннар дип атый. Даими талаулар аркасында, дәүләт алардан арынырга булган: аларны Ермак Тимофеевич үз ватагасы белән территориядән бик тиз куып җибәргән. Югары Осланнан ике километр ераклыкта Печище авылы барлыкка килә, анда яшәүчеләр Ослан тавы янында таш таба, аннары аны ярга борып, баржаларга төяп җибәрәләр. Печищеда табылган таштан Казан кремле һәм Зөя монастыре диварлары төзелгән. Ахыр чиктә, авылда 1980 елга кадәр эшләгән акшар яндыру заводы ачыла.
XVIII гасырның 20 нче елларына кадәр Югары Ослан районы территориясе Казан губернасының Зөя өязе составында булган. 1565 елда биредә ул чордагы иң зур авылларның берсе булган Бусурман бистәсе (130 крестьян ишегалды), Моркваш (51 крестьян ишегалды) һәм Борнаш (50 крестьян ишегалды) оеша. Петр I идарә иткән вакытта Зөя өязе крестьяннары заводларга беркетелмәгән һәм Санкт-Петербург төзелешенә җибәрелмәгән, тик алар 45 яшькә кадәр рекрутерлар булган, аларның сәламәтлеге, гаилә хәле һәм балалары булу-булмауга карамастан, теләсә кайсы вакытта армиягә ала алганнар. 1594 елда Югары Ослан нигезләнгән. 1708 елда Казан губернасын оештыралар, Югары Ослан районы территориясе Зөя провинциясенә керә. 1775-1780 елларда Екатерина II кабат административ-территориаль реформа үткәрә, Казан губернасын 12 өязгә бүлә, ләкин Югары Ослан районы шулай ук 1927 елга кадәр Свияжскка карый.
1927 елда район бүленгән, территориянең бер өлешен яңа оешкан Тәмте районына тапшырганнар, бер өлешен Свияжскка калдырганнар. Югары Ослан районы 1931 елның 20 октябрендә Тәмте һәм Зөя районнарын берләштерү юлы белән оештырыла. Икенче бөтендөнья сугышы вакытында Печище районы мелькомбинаты тирә-юньне ризык белән тәэмин итә, шуның өчен халыкта «кызыл туендыручы» дигән исем ала. 1941 елдан 1942 елга кадәр комбинат янында урнашкан кечкенә генә ике катлы бинада Белоруссиянең халык шагыйре Янка Купала (Иван Доминикович Луцевич, Сталин премиясенә лаек була) яши. 1958 нче елның 16 нчы июлендә Югары Ослан территориясе бетерелгән Тәмте районының бер өлеше хисабына арта. 1963 елның 1 февралендә район бетерелә, ә җирләре Яшел Үзәнгә тапшырыла, ләкин 1965 елның 12 гыйнварында Югары Ослан хәзерге чикләрдә торгызыла.
Халык саны
2019 елда Югары Ослан районында прописка буенча халык саны 16,2 мең кеше тәшкил иткән. 2020 ел башына районда 15 935 кеше яши. Милли состав буенча районда 65,8 % — руслар, 24,9 % — татарлар, 6,2 % — чуашлар тәшкил итә.. Шәһәр шартларында (Иннополис шәһәре) район халкының 2,5% — ы яши. 23 меңгә якын кеше даими, язгы-җәйге сезонда — 60 меңгә кадәр яши.
Муниципаль-территориаль бүленеше
Муниципаль берәмлек составына 74 торак пункт керә, алар 19 авыл һәм 1 шәһәр (Иннополис) җирлекләренә берләштерелгән. 2014 елда Ясная Звезда авылын Кама Тамагы районының Тәмте авыл җирлеге составыннан төшереп һәм Югары Ослан районының Мәйдан авыл җирлегенә тапшыралар. Шул ук елны Иннополис бистәсен шәһәр итеп үзгәртәләр, ә Введенский Бистәсе авыл җирлеге муниципаль берәмлеге Иннополис шәһәре аның янәшәсендәге территория составында шәһәр җирлегенә һәм Введенский Бистәсе авыл җирлеге, шул исәптән, Елизаветино, Медведково, Савино авыллары, Көнчыгыш Звезда бистәләре, «Балалар Шифаханәсе», Петропавловск Бистәсе территорияләренә бүленә.
Сәнәгате
Татарстанстат мәгълүматларына караганда, Югары Ослан районы территориясендә 2020 елда 5 урта, 333 кече һәм микропредприятие, 433 шәхси эшмәкәр эшли. Югары Ослан муниципаль районының тулай территориаль продуктында кече һәм урта эшмәкәрлек субъектлары өлеше 2015-2020 елларда 26,8% тан 33,8% ка кадәр арткан. 2020 елның гыйнвар-сентябрь айларында районда икътисади эшчәнлекнең чиста төрләре буенча 2,5 млрд. сумлык үзләре җитештергән товар төяп озатылган. Федераль дәүләт статистика хезмәте мәгълүматлары буенча, 2020 елның гыйнвар-сентябрь айларында 5,6 млрд. сумлык товар төяп озатылган. Районның тулай төбәк продуктының 40% ы Иннополис шәһәренең IT-өлкәсенә туры килә.
Районда төзелеш өлкәсен шулай ук «Татагрохимсервис» филиалы Матюшино карьеры предприятиесе тәкъдим итә, ул республиканың юл-төзелеш һәм авыл хуҗалыгы ихтыяҗлары өчен известь табуны башкара. 2018 елда җитештерелгән продукция күләме 59,7 млн. сум тәшкил иткән, эшчеләр саны — 40 кешедән артык булган.
«Дивный берег» балык эшкәртү заводы 90га якын балык продукциясе җитештерә, «Россиянең иң яхшы 100 товары», «Татарстанның иң яхшы товарлары» бүләкләренә ия. Компаниянең «Осьминог» ваклап сату челтәре бар.
Авыл хуҗалыгы
Авыл хуҗалыгының алдынгы тармаклары — сөт һәм ит терлекчелеге, бөртекле һәм азык культуралары үстерү. Авыл хуҗалыгы тармагына 4 эре авыл хуҗалыгы предприятиесе — «Кызыл Шәрык-Агро», «Макыл», «Восток Зернопродукт», «Заря» предприятиесе, «Нармонка» агрофирмасының 4 филиалы, 46 крестьян-фермер хуҗалыгы керә. 2020 елга барлык милек рәвешләрендәге авыл хуҗалыгы товарлары җитештерүчеләр карамагында 54,1 мең га сөрүлек, 8700 баш мөгезле эре терлек, шулар арасында 4000нән артык сыер, 5000нән артык дуңгыз һәм 500 дән артык ат бар. Тармакта барлыгы 400 гә якын кеше эшли. 2020 елның беренче яртысында районның авыл хуҗалыгының тулай продукциясе 26 млн. сум тәшкил иткән. Авыл хуҗалыгы продукциясен сатудан 821 млн табыш алу көтелә.
«Таткрахмалпатока» район компаниясе коры арыш һәм арпаның махсус сортларыннан ферментланган һәм арпа саламы үстерә һәм җитештерә. 2017 елда фирма кваслы сусло, мальтоза патока һәм солод экстрактлары концентраты җитештерү өлкәсендә Россиядә алдынгы позицияләрне били. Генераль директор сүзләренә караганда, 2019 елда компаниянең табышы 380 млн сум тәшкил иткән.
«Югары Ослан» агрофирмасы сөт эшкәртү, атланмай һәм азык сату белән шөгыльләнә, 2016 елда 22 993 тонна продукция төяп озаткан. 2018 елда предприятиедә май цехындагы җиһазларны планлы рәвештә алыштыралар һәм эшкәртелә торган сөтнең тәүлеклек күләмен 25% ка арттыру проектын эшлиләр һәм предприятиегә алып баручы Макыл авылындагы Үзәк юлны да ремонтлыйлар. Шулай итеп, 2018 елда җитештерелгән продукция күләме 617,6 млн. сум тәшкил иткән. 2020 елда завод тәүлегенә 60-70 тонна эшкәртелгән сөт күрсәткеченә җитә. Е-Kazan басмасы аларның маен Татарстан буенча иң яхшылар бишлегенә керткән.
Инвестицион потенциал
2010 елда Татарстан Президенты Рөстәм Миңнеханов Югары Ослан районы территориясендә фән шәһәрчеге төзү идеясен яңгырата. 2012 елда Иннополис шәһәренә үзәктә шул ук исемдәге университет белән нигез салганнар. Шәһәрнең рәсми ачылышы өч елдан соң була. Шәһәр махсус икътисади зона статусына ия (МИЗ). 1200 га мәйдан резидент компанияләр офисларын һәм лабораторияләрне урнаштыру өчен билгеләнгән. Резидентлар табышка, транспорт, милек, җир һәм иминият взнослары, керемгә салым салуның гадиләштерелгән системасын кулланганда ташламалар ала. 2020 елның декабренә МИЗда 108 резидент-компания һәм 18 партнер эшли. Компанияләр районда 3,8 мең эш урыны булдырганнар. 2020 елның декабренә 16,9 млрд сум инвестицияләнгән, шул ук вакытта 2019 елда гына да инвестицияләр алдагы еллар белән чагыштырганда ике тапкыр күбрәк булган.
2020 елның гыйнвар-июнь айларында районның төп капиталына инвестицияләрнең гомуми күләме, бюджет акчаларын исәпкә алмыйча, 1 млрд 455 млн сум тәшкил иткән. Ә бу чорда районда эшсезлек дәрәҗәсе 1,96 % булган.
Транспорт
Район аша ике федераль трасса уза: М-7 «Идел» «Мәскәү — Түбән Новгород — Казан — Уфа» һәм Р-241 «Казан — Буа — Ульяновск». Башка мөһим юллар: «Р-241 — Югары Ослан», «Олан (Р-241) — Олы Кайбыч», «Октябрьский (Р-241) — Кама Тамагы». Җәйге чорда «Югары Ослан — Иске Аракчино» паром кичүе эшли, кышын боз кичүе эшли, ике сезон арасында һава мендәрендәге суднолар эшли. 2018-2019 елларда районда авыл транспортын субсидияләү программасы хисабына өч муниципаль маршрут ачылган: Югары Ослан — Шылангы, Югары Ослан — Канаш, Югары Ослан — Иннополис.
2018 елда төбәк хакимияте Югары Ослан районыннан Казанга кадәр канат юллары салу нияте турында игълан итә. Аерым алганда, Leitner Ropeways халыкара компаниясе Югары Осланны һәм Барлык диннәр гыйбәдәтханәсен бәйләргә тәкъдим итә. Трассаның озынлыгы — 2 км, үткәрү сәләте сәгатенә 1200 кеше тәшкил итәргә тиеш була. Проектның фаразланган бәясе — 9 млн евро. Проект инвесторлар эзләү стадиясендә тора.
Районның иң эре торак пунктлары Казан белән шәһәр яны автобусы белән бәйле (район үзәгеннән һәм авыллардан Казанга кадәр 35-55 км).
Экология
Район территориясендә 10 табигый һәйкәл бар: 70 га мәйданлы «Тау нараты», «Таш чокыр», 260 млн.яшьлек «Кызыл Байрак бистәсе янындагы Казан һәм Уржум ярусларының стратегик кисеме», «Черемушки», «Клык авышлыгы», «Ташкабак авышлыклаы», «Курал чишмәләре», «Сөлчә елгасы». «Печище геологик кисеме» табигать һәйкәле бөтен дөнья геологлары арасында популяр урын булып тора, чөнки токымның һәр катламы төрле чорга туры килә. Биредә югары пермь фаунасы һәм флора, ганоид балыклар, моллюсклар, диңгез лилияләре һәм суүсемнәр калдыклары табылган. «КДУ зоостанциясе — „Дачный“ массивы» табигать һәйкәленә 1916 елда нигез салынган шул исемдәге зоология станциясен үз эченә ала.
Социаль өлкә
2020 елга районда 16 гомуми белем бирү учреждениесе эшли, аларда 2097 бала белем ала. 15 балалар бакчасында 879 бала тәрбияләнә. Матюшино урта мәктәбе базасында 9 сыйныфтан авыл хуҗалыгы производствосында тракторчы-машинист һөнәрләренә укырга була. Югары Ослан авылында балалар һәм яшүсмерләр спорт мәктәбе эшли. Районда мәдәният учреждениеләре челтәре эшли: 29 филиалга үзәкләштерелгән клуб системасы, 25 филиалга исәпләнгән китапханәләр системасы, балалар сәнгать мәктәбе, 2001 елда ачылган Югары Ослан төбәкне өйрәнү музее. «Волжская новь» район газетасы рус телендә басыла.
Истәлекле урыннары
Районда «Иван Оконишников һәм уллары» сәүдә йортының элеккеге пар тегермәне, 1895 елда төзелгән архитектура һәйкәле урнашкан. Предприятие биналарының берсендә Бөек Ватан сугышы вакытында районга эвакуацияләнгән шагыйрь Янка Купала исемендәге музей урнашкан. Статистика буенча, 2017 һәм 2018 елларда музейда 10 меңнән артык турист булып киткән. Ключищи авылында XIX гасыр азагы — XX гасыр башы Паулуччи маркизлары утары урнашкан, ул авария хәлендә һәм аны төзекләндерү өчен инвесторлар эзләү бара. 2018 елда районда туризмны үстерү программасы кысаларында Введенская Усадьба «Кунак» йорты ачылган. Районда шәһәр яны дача массивлары һәм коттеджлар урнашкан, ял йортлары һәм базалары (буш һәм яр буе Морквашы, Шылангы һ.б.), ат-спорт комплексы (Шылангы) һәм «Казан» төбәкара әһәмияттәге заманча тау чаңгысы спорт-сәламәтләндерү комплексы эшли.
Район территориясендә күп кенә тарихи храмнар урнашкан, шул исәптән:
GSC3729-249
GSC3729-249 — нда урнашкан спектраль класслы химик пекуляр йолдыз, күренмә йолдызча зурлыгы  тәшкил итә.
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Фажан
Фажан — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Раяз Фасихов
Раяз Фасихов — татар эстрадасының җырчысы, «Татар җыры» конкурсының лауреаты (2008, 2009, 2011-2014). Татарстанның атказанган артисты (2015).
Тәрҗемәи хәле
Раяз Фасихов 1983 елның 8 июлендә Балтач районының Нөнәгәр авылында биш балалы гаиләдә туган. Гаиләдә алар белән Раязның әбисе (Наил абыйның әнисе) тора. Авылга хәзерге вакытта да еш кайта, хуҗалык эшендә булыша, сабантуйларында чыгыш ясый.
Арча педагогия көллиятендә белем ала, 2008 елда Татар дәүләт гуманитар-педагогика университетын тәмамлый, соңыннан Казан дәүләт мәдәният һәм сәнгать институтына укырга керә.
Эльброн-Дюрн
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Раяз Фасихов
Тәрҗемәи хәле
Арча көллиятендә укыган вакытында Раяз Фасихов Марсель Фәйзрахманов җитәкчелегендәге «Арча егетләре» ансамблендә гармунчы була, әз-мәз җырлый да.
Көллиятне тәмамлагач, Айдар Фәйзрахманов аны үз төркеменә чакыра. Анда 3 ел эшләгәннән соң «Барс-Медиа» Раязга сольный проект тәкъдим итә.
Гаиләсе
Беренче тапкыр 2000 елда өйләнгән. Икенче тапкыр 2007 елда өйләнгән. Хатыны Люция. Ике бала үстерәләр: кызы Венера, улы Рамазан.
И.К. Бретиану
'''И.К. Бретиану''' — Румыниянең Тулча жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Сәргәй
Сәргәй – Россия территориясеннән ага торган елга. Башкортстан, Чиләбе өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы корт елгасының уң ярыннан 29 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 11 км.
Зоя Космодемьянская урамы (Казан)
Зоя Космодемьянская урамы (улица Зои Космодемьянской) – Казанның Вахит районында урнашкан урам. Бехтерев урамыннан башланып, Тау өсте урамы белән кисешә һәм Федосеев урамы белән киселештә тәмамлана; «Нефтьчеләр бистәсе» барлыкка килгәнче Казансу буе урамы белән киселештә тәмәмланган булган. Кызылармияче-диверсант Зоя Космодемьянская (1923-1941) исемен йөртә.
Сәргәй
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы – Сем елгасы, елга башыннан тамагына чаклы. Кече елга бассейны – Агыйдел, елга бассейны – Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Зоя Космодемьянская урамы (Казан)
Тарих
Октябрь инкыйлабына кадәр ике исем белән йөртелгән (Юшков тыкрыгы һәм Мәчеләр тыкрыгы), ләкин карталарда тик исеме генә очрый. 1920-елларның икенче яртысында урамга язучы Максим Горький исеме бирелә, ә 1949 елның 25 маенда урамга хәзерге исем бирелә; Горький исеме исә элекке Зур Галактионов урамына бирелә.
Карабаба (Һайраболу)
Карабаба (Karababa) — Төркия Җөмһүриятенең Мәрмәр бүлгесе Текирдаг иле Һайраболу илчесенә караган бер мәхәллә (mahalle).
Ринат Мәннан
Тормыш юлы
Архипов Ринат Николаевич (псевдонимы - Ринат Мәннан) 1946 елның 6 февралендә Чистай шәһәрендә укытучы гаиләсендә дөньяга килә. Балачагы Шөгер (хәзерге Лениногорск) районында уза. Ринат Мәннан шигъри иҗат белән 6 сыйныфта укыганда ук шөгыльләнә башлый. 1964 елда медучилище тәмамлый, фельдшер булып эшли. 1965 елдан алып 1968 елга кадәр армиядә хезмәт итә. Хәрби хезмәте тәмам булгач ук, ул Казан дәүләт медицина институтына укырга керә һәм аны 1974 елда тәмамлап чыга. Шуннан соң аны Мордовиягә эшкә җибәрәләр. Ул анда ике ел табиб булып эшли. Аннан соң Чистайга кайтып, Үзәк балалар хастаханәсендә табиб-педиатр булып 1978 елга кадәр эшли. Хәзерге көндә лаеклы ялда, Казанда яши. Аның йөзләрчә шигырьләре гәҗит-журналларда дөнья күрде. Аны аеруча пародияләр, сатирик-юмористик шигырьләр язу кызыктырды. Ул «Чаян» журналы белән һәрвакыт багланышта булды. Ринат Мәннан балалар өчен дә актив иҗат итә. Хәзер дә төрле гәҗит-журналларга әсәрләрен тәкъдим итеп тора.
Иҗаты
Ринат Мәннанның «Умырзая» исемле беренче китабы 1998 елда басылып чыкты. Нәниләр өчен «Табиб әлифбасы» китабының ике басмасы да 2001, 2003 елларда 50000 тираж белән «Раннур» нәшриятында басылып, тиз таралып бетте. Аның төрле елларда «Каян килә туңдырма?», «Анатомик театр» (2003), «Микроб» (2003), «Исхакый әлифбасы» (2008), «Тукайга сәяхәт» (2011), Татарстан китап нәшриятында «Ялкау өстәл», «Шүрәле әлифбасы», «Сүз» нәшриятында «Су анасы янында», «Сызыклы кәҗә», «Шәп сабак», «Әфлисунлы малай», «Серле күл», «Авыр икән “2”ле», «Болыт мичләре», «Табылган көндәлек», «Бу мин – Сарбай», «Качкын көнгерә», «Уймак һәм каймак», «Муса дәфтәре», «Айга сәяхәт», «Җүкәтау», 2013 елда «Яратабыз мәктәпне» – җырлар китабы басылып чыга. Моннан тыш ике дистәдән артык күренекле язучыларга багышланган әлифбалар төзи һәм бастырып чыгара. Ринат Мәннан рус телендә дә яза. Кайбер тәрҗемәләре «Идель» журналында, «Казанские ведомости» гәҗитендә басылды. 2010 елда «Лимерики», «Алексей Максимович» (2011), «Обида одного зуба» (2013) исемле китаплары дөнья күрде. Ринат Мәннан 2004 елдан Россия, 2006 елдан Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы.
Синко-Ранч (Техас)
Синко-Ранч  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Касавьеха
Касавьеха — Испаниянең Авила провинциясендә урнашкан муниципалитет.
Географиясе
Муниципалитет мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Камйонка (гмина Радзейовице)
Камйонка  — Польшаның Мазовия воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
(10573) Piani
(10573) Piani — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1994 елның 29 ноябрендә галимнәр тарафыннан Стронконе обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1994 WU1» саналган.
Сабакүл (күл)
Сабакүл, Сапуголи (Сапуголи) — Татарстан Республикасының Лаеш районы Сапуголи (Сабакүл) авылы территориясендә урнашкан күл.
География
Сабакүл күле - чыгышы белән күл казанлыгы термокарст процессы нәтиҗәсендә барлыкка килгән күл. Су өсте озынча формада. Күлнең озынлыгы 765 м, максималь киңлеге 157 м. Көзге мәйданы 8,1 гектар. Уртача тирәнлек 1 м чамасы.
Гидрология
Күлнең күләме 80 мең м³. Җир асты сулары исбеннән туклануы тотрыклы. Сары төстәге су, исез, катылыгы 1 ммоль/л дан кимрәк, минерализациясе 67 мг/л, үтә күренмәлеге 90 см. Суның химик тибы —гидробонат-кальций.
Хуҗалыкта файдалану
Су яткылыгы яшелчә бакчаларына су сибү, суда йөзүче кош-корт үрчетү, су коену, көнкүреш ихтыяҗлары өчен файдаланылган табигый су белән тәэмин итүче мөһим чыганак. Татарстан АССР Министрлар Советының 1978 елның 10 гыйнварындагы 25 номерлы карары һәм Татарстан Республикасы Министрлар Кабинетының 2005 елның 29 декабрендәге 644 номерлы карары белән региональ әһәмияттәге табигый һәйкәл дип танылган.
Күл ләмләнә һәм үсемлекләр белән каплана бара.
Кайчакта, су өстендәге саф көзгедә матур ярлар чагыла, кояш нурлары ялтырый, тирә-якта бөтен нәрсәне: яшел яр буе үләннәрен, кара агач кәүсәләрен, су өстеннән ашыкмыйча гына йөзгән ап-ак болытларны, күк зәңгәрлеген гәүдәләндереп җибәргән төсләрне күреп туктарга кирәк. Сабакүл - ул рәссамның кул чукларына лаек гүзәл урыннарның берсе. Урындагы халыкның ял итү өчен яраткан урыны.
Чыганаклар
Татарская энциклопедия: В 6 т /Гл. ред. М. Х. Хасанов, отв. ред. Г. С. Сабирзянов. — Казань: Институт Татарской
Колозерка
Колозерка — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Югары Кудьм-озеро күле - Югары Кудьма елгасы урнашкан. Елга озынлыгы 10 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Царковна (Верхнядзвинский районы)
Царковна (Царкоўна ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Верхнядзвинский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Җил җәен төньяк-көнбатыштан, кышын көньяк яки көньяк-көнбатыштан исә, кышын еш кына циклоннар уза һәм җепшек һава торышы тора.
Фебреш
Фебреш — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Олешки
Олешки — Польшаның Свентокшиж воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Гордена (Алесандрия)
Гордена — Италиянең Пьемонт төбәге өязендә урнашкан торак пункт.
Географиясе
Гордена Апеннин ярымутравының урта өлешендә, Италия башкаласы Римнан көнчыгышка таба урнашкан.-->
Климаты
Биредәге җирләргә Урта диңгез климаты хас, җәй чагыштырмача коры һәм кызу, эссе, ә кыш — йомшак.
Лодинка-Долишня
Лодинка-Долишня — Польшаның Карпатасты воеводалыгы гминасында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Сенная (Әртә шәһәр округы)
Сенная (Сенная) — Свердловск өлкәсенең Әртә шәһәр округы составына керүче авыл.
Климат
Климаты уртача континенталь. Биредә һава торышы бик үзгәрүчән, моның төп сәбәбе булып Урал таулары тора. Монда алар биек булмаса да, Россиянең Европа өлешеннән килгән һава массаларын кертми, шуңа да монда салкын Арктика һавасы да, кызу Урта Азия һава массалары да җиңел үтә. Боларның нәтиҗәсе булып, биредә һава торышының кинәт үзгәреше еш күзәтелә.
Халык
Халык саны динамикасы:
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халыклар: руслар (92%), татарлар (5%), башкортлар (8%).
Мензак (Шаранта)
Мензак — Франциянең Шаранта департаментында урнашкан коммуна.
Икшваку
Икшваку (Санскрит телендә: इक्ष्वाकु, татлы сүз сөйләүче берәү); (Пали телендә: Okkāka), Ману Вайвасватаның ун улларының берсе, ул Борынгы Һиндстанда, Косала Патшалыгында Кояш династиясесенең Икшваку династиясенең ун улларының берсе. Вишну Пурана буенча аның йөз улы булган, аларның иң олысы Викукши булган. Икшвакуның башка улының исеме Ними булган, ул Видеха династиясен нигезләгән.
Эллинген (Баден-Вюртемберг)
Эллинген (Öllingen) — Алманиянең Баден-Вюртемберг җирендә урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Редиу (Реусень, Ботошань)
Редиу — Румыниянең Ботошань жудецында урнашкан авыл. коммунасына карый.
Географиясе
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Фостория (Айова)
Фостория  — Америка Кушма Штатларының Айова штатында урнашкан шәһәр.
Тарихы
Фостория шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәр мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Ромии-ла-Пютене
Ромии-ла-Пютене — Франциянең Эр департаментында урнашкан коммуна.
Женуйи (Шер)
Женуйи — Франциянең Шер департаментында урнашкан коммуна.
Ридзев
Ридзев — Польшаның Лодзь воеводалыгы гминаcында урнашкан авыл.
Климаты
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C. Явым-төшем 500-800 мм.
Ягункино
Ягункино (Тракушкăнь, Ягункино) — Чуашстанның Кызыл Чутай районында урнашкан авыл.
Почта индексы — 429046. Гомумрусия административ-территориаль объектлары бүленеше классификаторы коды - 97226850007. Дәүләт идарәсе секторы операцияләре классификациясе коды - 2101100007400.
Федераль салым хезмәте инспекциясе коды - 2136.
Халык
2002 елгы җанисәп буенча күпчелекне алып торучы халык: чуашлар (100%).
Казуличы
Казуличы (Казулічы ) — Белоруссиянең Могилёв өлкәсе Киравский районында урнашкан авыл.
Климаты
Биредә климат уртача, җылы җәй һәм йомшак кыш хас. Гыйнварның уртача температурасы — минус 5 °C, июльнеке — плюс 18,3 °C. Кышын көньяк җилләр, җәен көнчыгыш һәм төньяк-көнчыгыш җилләр исә. Җилнең уртача тизлеге 3 м/сек. Еллык явым-төшем күләме 550—650 мм.
Перкинс (округ, Көньяк Дакота)
Перкинс — Америка Кушма Штатларының Көньяк Дакота штатында урнашкан округ (өлкә). Үзәге - Байзон шәһәре.
Тарихы
Округ рәсми рәвештә 1909 елда оештырыла.
Территориясе
Округ мәйданы 7485 км² тәшкил итә.
Искәрмәләр
Перкинс (округ, Южная Дакота)
Вишневе (Ревуца)
Вишневе  — Словакиянең  округында урнашкан авыл.
Тарихы
Авыл елда нигезләнгән.
Географиясе
Мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Климаты
Биредә климат уртача континенталь, җәй чагыштырмача җылы, кыш — салкын, болытлы, дымлы.
Язёвка
Язёвка — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Чулман елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 16 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Мөнир Якупов
' Мөнир Якупов''' – опера җырчысы, Татарстанның халык артисты (1997), Муса Җәлил исемендәге Татар дәүләт опера һәм балет театры солисты.
Тәрҗемәи хәл
Мөнир Әхәт улы Якупов Иске Кулаткы районының Иске Атлаш авылында туып-үскән. Әти-әнисе гади хезмәт кешеләре. Биш бала арасыннан гомерен сәнгатькә багышлаганы бер Мөнир генә. Ул Новоульяновски шәһәре һөнәр-училищесында слесарь-сантехник һөнәрен үзләштерде, армия хезмәтен узды. Училищеда укыганда хор составында күп җирдә, ш.и. Татарстанда да чыгышлар ясый. Татар дәүләт җыр һәм бию ансамблендә эшкә керә. Озакламый Казан дәүләт консерваториясенең Михаил Кольцов җитәкләгән вокал классына укырга керә. Шул сыйныфта Зилә Сөнгатуллина, Хәйдәр Бегичев, Рафаэль Сәхәбиев, Ренат Ибраһимов да укыйлар. Консерваториянең соңгы курсларында опера һәм балет театры җитәкчеләре Мөнирне опера спектакльләрендә катнашырга чакыра башлый. 1978 елда уку йортын уңышлы тәмамлагач, ул шул ук театрга эшкә дә кабул ителә.
Яшь җырчының театрда беренче рольләреннән А.Бородинның “Кенәз Игорь” операсында Игорь партиясе була. Классик рус операсында бу партия иң катлаулылардан санала, һәм аны яңа гына консерватория тәмамлаган яшь җырчыга тапшыру үзе үк аңа зур ышаныч күрсәтеп, киләчәктә аның  чын оста булып үсәчәгенә өмет баглауларын күрсәтә. Җырчы Римский-Корсаковның “Патша кәләше”ндә – Грязной, П.Чайковскийның “Пиковая дама”сында граф Томский, Д.Пуччининың “Богема”сында – Шонар, “Тоска” операсында – Скарпиа, Ж.Бизеның “Кармен”ында – Эскамильо, М.Мусоргскийның “Борис Годунов”ында – Борис, Д.Вердиның  “Риголетто”сында – Риголетто, “Травиата” операсында  Барон һәм башка образларны иҗат итә. Шунысын да әйтергә кирәк, бу рольләрнең күбесен Мөнир Якуповка кадәр рус җырчылары гына башкарган. Опера сәхнәсеннән бушаган арада Мөнир 50-70 нче елларда опера сәнгате йолдызлары, ә аннан соң филармониягә эшкә күчкән Татарстанның халык артистлары Венера Шәрипова, Фәхри Насретдинов, Сара Садыйкова кебек җырчылар белән концертлар куеп, элеккеге Советлар Союзының бик күп төбәкләрендә була.
Мөнир Якупов татар опера сәнгатен үстерүгә дә лаеклы өлеш кертте. Ул театрда татарча куелган барлык сәхнә әсәрләрендә катнашып килә. Җырчы С.Сәйдәшевнең “Наёмщик” музыкаль драмасында – мулла, Бату Мөлековның “Кара йөзләр” операсында – Галимҗан, Җ.Фәйзинең “Башмагым” музыкаль комедиясендә – Кәрим бай, Н.Җиһановның “Алтынчәч” операсында – Хан, “Муса Җәлил”дә Ишназаров партияләрен башкарды.
2006 елдан Казан консерваториясендә укыта.
Соңгы елларда Әнвәр Бакировның “Тукай” операсы һәм Бату Мөлековның “Сөембикә” операсы тамашачыларга Казан дәүләт консерваториясенең опера студиясе белән берлектә концерт шәкелендә (декорациясез)  тәкъдим ителде. Композитор Ә.Бакиров Тукай партиясен лирик-драматик баритон тавышка язган һәм Мөнир Якупов бу рольне бик оста, үзенчәлекле итеп башкарды. Ә “Сөембикә” операсында М. Якупов Сөембикәнең ире Сафагәрәй партиясендә җырлый. Б.Мөлеков бу операсын иҗат иткәндә Сафагәрәй партитурасын Мөнирнең вокаль һәм артистлык мөмкинлекләрен истә тотып язган. Композитор Резеда Ахиярованың Габдулла Тукайга багышланган “Шагыйрь мәхәббәте” операсында Мөнир Якупов Тукайның иҗатташ дусты Фатыйх Әмирхан партиясен башкара.
И.Л. Караджале (коммуна)
'''И.Л. Караджале''' — Румыниянең Димбовица жудецында урнашкан коммуна.
Географиясе
Коммуна мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан. Коммуна территориясендә авыллары урнашкан.
Тогучин
Тогучин (Тогучин) — Россия Федерациясенең Новосибирск өлкәсендә урнашкан шәһәр.
Халык саны — кеше.
Халык
Милләтләр (2010): урыслар (95,4%), алманнар (1,3%).
Феррейра-а-Нова
Феррейра-а-Нова — Португалиянең Коимбра округына керә торган фрегезия. муниципалитетына карый.
Географиясе
Мәйданы —.
Бехтерев урамы (Казан)
Бехтерев урамы (улица Бехтерева) – Казанның Вахит районында урнашкан урам. Карл Фукс урамыннан башланып, Зоя Космодемьянская урамы белән кисешә һәм Япиев урамы белән киселештә тәмамлана. Табиб, психиатр, невролог һәм психолог Владимир Бехтерев (1857-1927) исемен йөртә.
Тарих
XX гасырның икенче чирегенә кадәр Кече Казан урамы дип аталган.
Яйлабаг (Яйладере)
Яйлабаг (Yaylabağ) — Төркия Җөмһүриятенең Көнчыгыш Анатолия бүлгесе Бингөл иле Яйладере илчесенә караган бер авыл (köy).
(11652) Johnbrownlee
(11652) Johnbrownlee — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
Тарихы
1997 елның 7 февралендә П. Сиколи, Ф. Манка тарафыннан Сормано обсерваториясендә ачыла. Астероидның вакытлыча атамасы булып баштан «1997 CK13» саналган.
Колозьма
Колозьма (Колозима) — Россия территориясеннән ага торган елга. Архангельск өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Куропалда елгасының сул ярыннан 6 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 82 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Двина-Печора су бассейны округында урнашкан, су хуҗалыгы участогы — Ак диңгез елгалары бассейны Золотница елгасының төньяк-көнчыгыш чигеннән Воронов борынына чаклы (Төньяк Двина елгасын кертмичә). Кече елга бассейны — Төньяк Двина, Вычегды һәм Кече Төньяк Двиналар кушылган урыннан түбәнрәк, елга бассейны — Төньяк Двина.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Вудвилл (Техас)
Вудвилл  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан зур булмаган шәһәр (town).
Тарихы
Огачи шәһәре  елда нигезләнгән.
Географиясе
Шәһәрчек мәйданы —. Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
Норма (Ошторма кушылдыгы)
Ошторма — Россия территориясеннән ага торган елга. Татарстан биләмәләрендә ага. Елга Ошторма елгасы кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 20 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Нократ, елга бассейны — Чулман.
Сиссорс (Техас)
Сиссорс  — Америка Кушма Штатларының Техас штатында урнашкан халык санын алу урыны (census-designated place, CDP).
Географиясе
Сиссорс халык санын алу урыны мәйданы —. Статистик яктан аерымланган урынның чикләре хокукый статуска ия түгел.
Диңгез дәрәҗәсе өстеннән биеклектә урнашкан.
(10574) 1994 YH1
(10574) 1994 YH1 — Кояш системасының Марс һәм Юпитер орбиталары арасындагы өлкәсендә урнашкан астероид.
GSC3729-439
Шул ук спектраль класслы гадәти йолдызлардан спектрдагы мөһим үзенчәлекләре белән аерылып тора. Әлеге химик пекуляр йолдыз баш эзлеклелек янучы йолдызлары арасында урнашкан.
Гадәттә, баш эзлеклелек кайнар йолдызларында күзәтелә торган өслекнең аерым составы йолдыз барлыкка килгәннән соңгы процесслардан гыйбарәт дип санала. Бу процесслар кайбер элементларны, аерым алганда, He, N һәм O, атмосфераның түбән катламнарында утырырга мәҗбүр итә, шул ук вакытта Mn, Sr, Y һәм Zr кебек башка элементлар эчтән тышка таба очалар, нәтиҗәдә, спектраль үзенчәлекләр күзәтелә. Йолдызның үзәге һәм йолдызның төп составы нормаль химик катнашмаларга ия, моның шулай булуын йолдызны барлыкка китергән газ болытлары составы чагылдыра. Мондый диффузия һәм левитация, ягъни каты яки сыек таяныч өслегенә кагылмыйча, киңлектә очып гравитацияне җиңү барсын һәм барлыкка килгән катламнар кагылгысыз булып калсын өчен, йолдыз атмосферасы конвекция өчен шактый тотрыклы булырга тиеш. Мондый тотрыклылыкны барлыкка китерә торган механизм булып гадәти булмаган зур магнит кыры тора, һәм ул, гадәттә, әлеге типтагы йолдызларда күзәтелә.
Язинец 1-й
Язинец 1-й — Россия территориясеннән ага торган елга. Пермь крае, Киров өлкәсе, Удмуртия биләмәләрендә ага. Елга  Лопан елгасының кушылдыгы булып тора. Елга озынлыгы 11 км.
Су реестры мәгълүматы
Россия дәүләт су реестры мәгълүматы буенча елга Чулман бассейн округында урнашкан. Кече елга бассейны — Чулман кушылдыклары бассейны Агыйдел кушылганчы, елга бассейны — Чулман.
Су ресурсларының федераль агентлыгы мәгълүматы буенча:
Нов (Беларусия)
Нов (Ноў ) — Белоруссиянең Витебск өлкәсе Лёзненский районында урнашкан авыл.