Venezuela
Pusu tyawmu: Rikisi Wenejuela.
Mniq cbiyaw han, Wenejuela ka nniqan alang sediq India Alawak joku mi Caribbean joku. Kngkawas 1498, Kolumbus u wada sndiyal Wenejuela. Kngkawas 1522 cida, Spain u mniq Tuhunac Meyco na tu1 dxral qnlhangan dha Sinkaticu u kiya ka mniq nniqan dxral Wenejuela saya phiyu da. Kngkawas 1717 phiyu Sinjuynatahu qlhangan bukung cida, Wenejuela u wada bnkuwan mntrahuc na 1 sng. Kngkawas 1810 idas 4 diyax 19 na kcka mn1 cngpyeyn, Wenejuela pa wada ptalax dndulan Spani, kiya mi mniq kngkawas 1811 idas 7 diyax 5 mndungus bay pkla kari dukuricu, binaw mccbu dukuricu ini so niyi mnqdu niya na; mniq bnsiyaq mkpiya kngkawas mccbu daw, qnlhangan Wenejuela pa hiti balay daw spuda Tuhunac Meyco niqan bay hnhangan niya dukuricu ingsyong Simong Poriwa ka mbiyax bay dmudul, mniq kngkawas 1821 cida balay bay dhuq mangal snrwanan Spain mndungus bay dukuricu. Dhuq kngkawas 1830 mnhdu, Wenejuela tuhuy Kolombia, Panama mi Ecuador na msdalih qnlhangan u mntna to bay mnBeyhing Kolumbia Konghkwo kana. Babaw niya Wenejuela u mniq kngkawas 1830 cida dukuricu phiyu qnlhangan, wada mkrhak ka Beyhing Kolumbia uri da. Kngkawas 1830, mrdang ka Poriwa daw, Hosay Antongniaw Pays ka dmuwi biyax dmudul heytay mi pkla kari mplatac Beyhing Kolumbia dukuricu phiyu qnlhangan. Kngkawas 1831 cida Pays ka psdhuwan phiyu soto Wenejuela, muda cyangjn seyji, snpeyyah kcka nanaq ka qmriqu knciyuk hiya, kiya ka ini niya dhqi muda qmlahang ka pnluban Wenejuela quri pnluban quri qnlhangan icil mi keyjay uri, bukuy daw wada spoxun cngpyeyn. Peytro Kwar Ayskantong ka wada phyuwan rinji soto, kiya mi wada psdhu phiyu Wenejuela Konghkwo. Ana so wada phyuwan ka Wenejuela Konghkwo, binaw balay bay u ida ka uka tunux seyji, biyax qnlhangan u wisu diyun mpqlahang niya, mrrudu ka keyjay u krinah wada pqnaqah qnlhangan, mniq 2 kngkawas daw wada spuda Curian Kascu Kangtreyras ka dmudu cngpeyn mi wada mtuting mlixan soto, Kangtoreyras ka muda pssli seyhu, spuda knbaraw bipix qmlahang, Pawsotang ka rmading dmudul cngpyeyn, tbrinah mangal biyax qmlahang Dungan. Hiti balay daw mniq kngkawas 1859 pspuruq 5 kngkawas qnbsyaqan mccbu. Mccbu niyi u hiti balay u dndulan heytay Hwarkong ka wada mbiyax, wada spoxan ka konghkwo, Hwarkong ka muda pkla kari phiyu Wenejuela Hecongkwo, kiya mi snburah sndhu burah keyngpo, dmuwi pnwaya ryeynpang. Mniq 19 th mi 20 th tubrah cida, qnbsiyaq bay ini pndungus ka seyji dha, mtdiyal seyji mi qringan mubung tucay seyji qmlahang. Kngkawas 1952 cida kwohwangbu bucyo ka Simnnes u spuda heytay muda psdhu hiya nanaq mangal rinji soto, spoxan dha ka Wenejuela Hecongkwo, phiyubiyax qnlhangan saya. Kngkawas 1958, mincu undo ka hiti balay pkiyux malix biyax hmtur heytay muda pddayak ddaun seyhu. Kndadax hiya cida, spuda seyngkyo muda rmirih biyax qmlahang cida heytay ka mincu seyhu. Kngkawas 1998 cida wada mn1 mangal soto Wenejuela ka Uko Cawis. So kawas pnhyuwan soto ka hiya daw wada muda psbrahun smlu ka keyngpo, ida bay 5 kngkawas ka diyax iyax qpahun soto u wada prbangan 6 kngkawas da, malu lmutuc mntxal. Bukuy daw phiyu burah kokomin gikay, kwohuy u ida bay 2 ying pa wada pryuxun pnwaya 1 ying, spuda so niyi muda hmtur quri so dndulan hatay pay na smudal kwohuy. Kngkawas 2000 cida Uko Cawis u spuda babaw snbrahan keyngpo seyngkyo soto u ya bay 60% ka hyo mi tumn2 phyuwan soto Wenejuela. Kngkawas 2006 idas 3 diyax 7, Wenejuela kokomun gikay wada muda knpriyux splawa qnlhangan mi mako qnlhangan, 7 ka pngerah splawa pa wada dha malan 1 mi knpriyux 8 ka pngerah, kiya mi mako qnlhangan tmalang dapa dmay mquri narac u brahan dha mquri iwil, Idas 12 diyax 3, muda knbeyhing seyngkyo soto cida ka Wenejuela, Uko Cawis u 63% ka hyo niya mi wada lmutuc mangal soto Dungan, kiya ka tumn3 mangal soto Wenejuela.