cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Russo-Balt
Russo-Balt (Almanca: Russisch-Baltischen Waggonfabrik; Rusça: Русско-Балтийский вагонный завод, RBVZ), Rus otomobil markası, Rus-Baltik vagon fabrikasında üretilirdi.
Tarih
İlk otomobiller «Russo-Balt» markası adı altında 1909 yıllın yazında üretildi. Üretici fabrika, Russo-Baltik vagon fabrikası, Riga’da bulunurdu. Proje sahibi Belçikalı mühendis Julien Potterat. O rus uzmanlar İvan Fryazinov ve Dmitri Bondarev iş birliği ile birlikte model hazırlandı.
Markanın otomobilleri itibarlı yarışlarda zaferlerle bütün dünyaya tanıtıldı. Ör: Sankt-Peterburg – Monte Carlo yarışı 1912 ve 1913 yıllarda. Vezüv zirvesine çıkan ilk otomobildir. Arabanın dayanıklılıkla ilgili gülünç olay: otomobil rallisinde şoför izbeye bindirdi; izbe yıkıldı, araba neredeyse sağlam kaldı. Fabrika 7 yılda 500’e yakın otomobil üretti.
I. Dünya Savaşı sırasında II. Nikolay'ın kararıyla fabrika Moskova'nın Fili semtine taşındı. usso-Balt'ın on arabası yeni yerde üretildi. Bu on arabanın biri M. İ. Kalinin'e hediye edildi.
Günümüzde Alman ve Rus iş adamları Russo-Balt. markası 2006 yılında tekrar satın aldı.
Ayrıca bakınız
İlya Muromets uçağı Rus-Baltik vagon fabrikasında yapıldı.
Dış bağlantılar
Расейска-Балтыйскі вагонны завод
TRT Haber
TRT Haber, TRT tarafından 18 Mart 2010 tarihinde TRT 2'nin önceki frekansında yayına başlamasıyla kurulan haber kanalıdır. 18 Kasım 2013 tarihinde logosunu ve stüdyolarını değiştirip eş zamanlı HD yayına geçmiştir.
Birimler
TRT Haber dijitalleşme çalışmalarıyla birlikte organizasyon yapısını değiştirmiştir. Televizyon haberlerinden sorumlu haber koordinatörlüğünün yanında dijital yayınlardan sorumlu kanal koordinatör yardımcılığı kurulmuştur. 30 yıldır yayında olan Telegün (Teletext) servisi de dijital yayınlara bağlıdır.
Haber koordinatörlüğü Yapım, Yayın ve Görsel işlerden sorumlu yardımcılıklara sahiptir. Bu birimlerin altında Yurt haberleri, Dış haberler, Merkez haberler (Ankara), İstanbul ve bölge müdürlükleri örgütlenmiştir.
Haber Koordinatör Yardımcısı (Yapım): Aysun Torun Orhan
Görsel İşlerden sorumlu Haber Koordinatör Yardımcısı: Kemal Soğukdere
Merkez Haberler Müdürlüğü: Seval Yılmaztekin
İstanbul Haber Müdürlüğü: İhsan Yılmaz
Yurt Haber Müdürü: Müslim Demircan
Özel Haberler Müdürü: Ahmet Bağçeci
Programları
Ana madde: TRT Haber tarafından yayınlanan programların listesi
TRT Haber HD
TRT Haber HD, TRT tarafından hizmete sokulan TRT Haber kanalı ile eş zamanlı yayın yapan HD kanalıdır. 18 Kasım 2013'te yeni yayın dönemine başlamasının ardından HD çözünürlükte yayına başlamıştır.
TRT Haber HD, Türksat 3A'da 11054 V 30000 3/4 frekansından, Eutelsat 7A 11637 H 30000 5/6 frekansından, Turkcell TV+'ta 53. kanalda, D-Smart'ta 32. kanalda, Türksat Kablo TV'de 55. kanalda, Tivibu'da 33. kanalda yayın yapmaktadır.
TRT Haber, 28 Kasım 2018 tarihinde HD logosunu kaldırmıştır.
23. Altın Portakal Film Festivali
23. Antalya Altın Portakal Film Festivali, 22-28 Ekim 1986 tarihleri arasında Antalya'da düzenlenen film festivalidir.
3 (anlam ayrımı)
3 (Üç) aşağıdaki anlamlara gelebilir.
NGC 539
NGC 539, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Balina takımyıldızı yönünde bulunur. SBc tipi bir çubuklu sarmal galaksidir. Amerikalı astronom Francis Leavenworth tarafından 1885 yılında 66,04 cm (26 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir. Daha sonra aynı nesne sözde tekrar gözlemlenmiş ve NGC 563 olarak katalog girişi yapılmıştır.
Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda Birleşik Krallık
Birleşik Krallık, Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'na günümüze kadar üç kez katılmıştır. Tom Morley (2003) ve Cory Spedding (2004) dünya barışı için Joni Fuller (2005) ise duygularını ifade etmek için şarkı söylemiştir. Bu zamana kadar en iyi derecesini Norveç'in Lillehammer şehrinde düzenlenen 2004 Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda Cory Spedding'in seslendirdiği "The Best is Yet to Come" şarkısıyla 2. olarak almış, en kötü derecesini ise Belçika'nın Hasselt şehrinde düzenlenen 2005 Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda Joni Fuller'in seslendirdiği "How Does It Feel?" şarkısıyla 14. olarak almıştır. Birleşik Krallık, 2006'da ilginin azalmasından dolayı yarışmadan çekilmiş ve 2022 yılında ise geri döneceğini açıklamıştır.
Clearwater, Florida
Clearwater ABD'nin Florida eyaletine bağlı Pinellas ilçesinin merkezi olan şehirdir. Şehrin nüfusu 2010 sayımına göre 107.685'tir.
Boru
Boru, genelde tesisat yapımında kullanılan, içi boş silindir şeklinde bir malzemedir. Kullanım yerine göre seramik, plastik, metal gibi malzemelerden imal edilebilir. Boruların malzeme tipi ve imalat yöntemlerine göre değişik imalat ve ölçü standartları vardır.
İmalatı
Metal boru imalatında üç yöntem kulanılır.
Plastik borular ise genelde plastik ekstrüzyon yolu ile imal edilir.
İsim günü
İsim günleri geleneksel olarak insan isimlerini yılın her bir gününe yayarak o adı koyanlarla birlikte kutlanmasıdır. Katolik ve Doğu Ortodoks ülkelerinde daha yaygın olmasıyla birlikte İsveç, Norveç ve Finlandiya'da da uygulanmaktadır. Örneğin, İsveç'te 28 Ocak'ta Karl (bazen Carl şeklinde de yazılır) ismi vardır; ve İsveçliler Kral Carl Gustaf'ı ve adı Karl olan herkesi bu günde kutlar.
Çöp toplama (bilgisayar bilimi)
Bilgisayar Biliminde garbage collection kaynak yönetiminin özel bir adımıdır. Bilgisayar hafızasının yönetilmesi işleminde kullanılmaktadır.
Bilgisayar programları çalışma zamanı sırasında bellek ihtiyacı duyarlar ve ihtiyaç duyulmayan hafıza alanları programlar tarafından işletim sistemine iade edilir. Bu işlem C dilinde malloc ve free fonksiyonları ile yapılmaktadır. Belirli durumlarda programların akışında bu iki fonksiyonun izini sürmek zorlaşır. İşletim sistemine iade edilmiş bir alanın program tarafından tekrar kullanılması güvenlik açıklarını beraberinde getirmektedir.
Programlama yaparken hafıza yönetimini otomatiğe bağlamak geliştiricilerin işini kolaylaştırmıştır. Böylelikle bir programcı program yazarken hafıza alanını garbage collector sisteminden talep edip, iade işlemine karışılmamaktadır. Kalan tüm işlemler garbage collection mekanizması tarafından yapılmaktadır.
Garbage collection kullanılan hafıza alanlarının izini sürerek ihtiyaç duyulmayan alanları işletim sistemine iade etmektedir. Yeni bir talep geldiği zamanda yer bulup programa göndermektedir.
Garbage collection çalışma zamanında hafıza alanlarını yönetmektedir. Bu da bu sistemin işlemci kullanmasına sebep olmaktadır. İşlemci kullanımı ile alakalı iki farklı yönetim yaklaşımı bulunmaktadır. Birincisi stop-the-world yaklaşımıdır. Herhangi bir t zamanında garbage collector devreye girdiği zaman ilgili programdaki tüm işlemler durdurulur, hafıza yönetimi yapılır, daha sonra işlemler başlatılır. Bu çalışma zamanı kritik uygulamalar için bir dezavantaj oluşturmaktadır. Bu nedenle daha sonra concurrent algoritmalar geliştirilmiştir. Concurrent yaklaşımda garbage collection ile ilgili uygulama eşzamanlı olarak çalışmaktadır.
Monaco-Ville
Monaco-Ville, Monako şehir-devletinin resmî başkenti ve dört büyük bölgesinden biridir.
Özellikler
Prens'in Sarayı (Palais Princier) adı verilen saray ve Aziz Nicholas Katedrali Monako'nun dört büyük bölgesinden biri olan Monaco-Ville'de bulunur. Monaco-Ville'in koordinatları şu şekildedir,. Nüfusu 1.151 olarak ölçülmüştür. Monte Carlo'da olduğu gibi Monaco-Ville'in de Formula 1 yarışmaları meşhurdur.
Dağbelören, Taşköprü
Dağbelören, Kastamonu ilinin Taşköprü ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında Dağbelviran olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Kastamonu il merkezine 69 km, Taşköprü ilçe merkezine 27 km uzaklıktadır.
İrlanda
İrlanda (İrlandaca: Éire, İngilizce: Ireland), ya da İrlanda Cumhuriyeti (İrlandaca: Poblacht na hÉireann , İngilizce: Republic of Ireland), kuzeybatı Avrupa'da bulunan ülke. Büyük Britanya'nın batısındaki İrlanda adasının yaklaşık altıda beşini kaplamaktadır. Başkenti ve en büyük şehri Dublin'dir, 4,9 milyonluk nüfusun yaklaşık %40'ı bu şehir ve banliyölerinde yaşar. Tek kara sınırı kuzeydoğudaki Birleşik Krallık'a bağlı Kuzey İrlanda ile olan İrlanda'nın batısı Atlas Okyanusu, doğusu İrlanda Denizi, güneydoğusu St George Kanalı, güneyi ise Kelt Denizi ile çevrilidir. Ülke, üniter bir yapıya sahiptir ve parlamenter demokrasi ile yönetilmektedir. Yasama gücü alt meclis Dáil Éireann (İrlanda Meclisi) ve üst meclis Seanad Éireann (İrlanda Senatosu)'ndan oluşan Oireachtas (Parlamento)'nun elindedir. Cumhurbaşkanının görevleri semboliktir ancak bazı önemli güçleri ve görevleri bulunur. Başbakan (Taoiseach) Meclis tarafından seçilir ve cumhurbaşkanınca atanır.
1922'de İngiliz-İrlanda Antlaşması gereğince, Serbest İrlanda Devleti adıyla İngiliz Milletler Topluluğu'na bağlı bir dominyon olarak kuruldu. 1937'de kabul edilen yeni anayasayla ülkenin ismi "İrlanda" olarak değiştirildi ve devlet başkanı makamı kurularak cumhuriyet idaresi benimsendi. Cumhuriyetin resmen ilanı ise 1948 İrlanda Cumhuriyeti Yasası ile gerçekleşti. 1955'te Birleşmiş Milletler'e, 1973'te Avrupa Birliği'nin öncülü olan Avrupa Toplulukları'na katıldı. 1980'lere kadar Kuzey İrlanda'yla resmi ilişki kurmayan İrlanda, 1985'ten itibaren Kuzey İrlanda Sorunu'nun çözümü için Kuzey İrlanda'yla iş birliği yaptı. 1998'de imzalanan Hayırlı Cuma Antlaşması uyarınca İrlanda hükûmeti ve Kuzey İrlanda Yönetimi'nin katılımıyla Kuzey/Güney Bakanlar Konseyi oluşturuldu.
Avrupa'nın finans merkezlerinden biri olan İrlanda, vergi politikası sebebiyle ülkeye yerleşmiş bazı uluslararası şirketler sayesinde   yılı itibarıyla kişi başına düşen GSYİH sıralamasında SAGP bazında. ve nominal bazda .'dür.
Lala Mustafa Paşa
Lala Mustafa Paşa (Lala Kara Mustafa Paşa; – 7 Ağustos 1580), III. Murad saltanatında 28 Nisan 1580 ile 7 Ağustos 1580 tarihleri arasında üç ay dokuz gün sadrazamlık yapmış bir Osmanlı devlet adamıdır.
İrlanda
Bu verinin İrlanda ekonomisini yansıttığını söylemek güçtür, bu yüzden İrlanda Merkez Bankası 2017'den itibaren değiştirilmiş gayri safi milli gelir (GSMG*) uygulamasına geçmiştir. Avrupa Toplulukları'na katılmasının ardından hükûmet liberal ekonomik politikalar izlemiş, sonuçta 1995-2007 yılları arasında rekor büyüme sağlanmıştır. 2008 ekonomik kriziyle sonlanan bu dönem İrlanda'nın Kelt Kaplanı olarak adlandırılmasına neden olmuştur.
Sabahattin Parsoy
1934 yılında Ticaret Lisesinden mezun olduktan sonra ticaretle uğraşmıştır. Tüccarlık yaparak, Edirne'nin ilk sanayi tesislerinden sayılan kiremit ve tuğla fabrikasını kurmuştur. 1951-1952 yılları arasında Edirne Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanlığı ve 15.08.1951 - 26.11.1954 tarihleri arasında Edirne Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanlığı yapmıştır. Mahalli seçimlerde en çok oyu alarak 30.09.1952 - 01.04.1954 tarihleri arasında Edirne Belediye Başkanı olarak görev yapmıştır. Demokrat Parti'den girdiği milletvekili seçimlerinde 1954-1957 yılları arasında Türkiye Büyük Millet Meclisi 10. Dönem ve 1957-1960 yılları arasında 11. Dönem Edirne Milletvekilliği yapmıştır. 27 Mayıs 1960 tarihinde gerçekleşen askeri darbeden sonra tutuklanarak, Yassıada'da yargılanmış ve 5 yıl hapis cezasına çarptırılmıştır. Daha sonra çıkan af kanunuyla serbest bırakılmıştır. Sabahattin Parsoy'un, 2 Eylül 1960 tarihinde alınan ifadesi "1954 yılından beri Demokrat Parti milletvekili olduğunu ve 27 Mayıs günü tutuklandığını, kişiliği gereği dikta rejimi kurulmasına asla müsaade etmeyeceğini, çıkarılan her kanunun Anayasayı ihlal etmediğini, Tahkikat Komisyonu müzakerelerinde bulunmadığını, o sırada Hasköy elektrik tesisatının yapılması için Edirne’de olduğunu söylemiş ve resmi makamlar tarafından bilginin doğrulanacağı..." şeklindedir. Evlidir.
NGC 540
NGC 540, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Balina takımyıldızı yönünde bulunur. SB0 tipi bir çubuklu sarmal galaksidir. Amerikalı astronom Francis Leavenworth tarafından 1885 yılında 66,04 cm (26 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
İrlanda
İrlanda gelişmiş bir ülke olarak değerlendirilir: Sağlık hizmetleri, ekonomik özgürlük ve basın özgürlüğü alanlarında üst sıralardadır. Avrupa Konseyi ve OECD'nin kurucu üyesidir. Ülke II. Dünya Savaşı'nın hemen öncesinde aldığı tarafsızlık kararı sebebiyle NATO'ya katılmamıştır, ancak Barış İçin Ortaklık ve AB üyelerinin bazılarının katıldığı Kalıcı Yapılandırılmış İşbirliği Savunma Antlaşması (PESCO) üyesidir.
Lala Mustafa Paşa
İlk büyük başarısını 1570 yılındaki Kıbrıs serdarlığı sırasında gösterdiğinden "Kıbrıs Fatihi" olarak anılır. 1578'de başlattığı "İran Seferi" serdarlığında gösterdiği başarılar nedeniyle de Şirvan ve Gürcistan fâtihi olarak bilinir. "Lala" unvanı, şehzadeliğinde II. Selim’e lalalık etmiş olmasından kaynaklanır.
Yaşamı
Lala Mustafa Paşa, 1500'lerde, Sokollu Mehmed Paşa gibi Boşnak bir ailenin oğlu olarak doğdu. Ağabeyi Deli Hüsrev Paşa'nın desteğiyle I. Selim devrinde saraya girdi. Berber olarak çalışırken, I. Süleyman'ın dikkatini çekti ve daha sonra çeşnigir ve mirahorluk yaptı. 1555'te Damat Rüstem Paşa’nın sadrazam olmasından sonra saraydan uzaklaştırıldı; Filistin-Safed Sancakbeyi oldu.
1556'da, Manisa Valisi Şehzade Selim'in lalalığına tayin edildi. Bu görevi sırasında Şehzade Selim ile Şehzade Bayezid'in arasındaki rekabetin ortaya çıkmasına neden olduğu ve Bayezid'in isyanında önemli rol oynadığı düşünülür. Daha önce Bayezid'in hizmetinde bulunmuş olan Lala Mustafa onu babasına Selim'i kötüleyen mektuplar yazmaya teşvik etmiş ; iki kardeşin arasının açılması üzerine ortamı yatıştırmak için Selim'i Konya'ya, Bayezid'i Amasya'ya atayan Kanuni; Lala Mustafa Paşa'yı Selim'in yanına göndermişti. Başlangıçta Kütahya'dan ayrılmak istemeyen Bayezid, Amasya'ya gitmek zorunda kalınca yolda asker topladı; kardeşi Selim'in topladığı ordu ile 1559'da Konya'da çarpıştı. Bu çarpışmada Lala Mustafa Paşa, Bayezid'a karşı savaştı. Bayezid yenilerek, Amasya'ya kaçmak zorunda kaldı.
İrlanda
Tarihçe
Fakat IRA'nın aşırı kanadı, Eamon de Valera'nın öncülüğünde, İrlanda'nın bir bölümünü bağımsız, bir bölümünü de yeniden İngiltere'ye bağlı kılan anlaşmayı kabul etmedi. Bunu, bu anlaşmayı destekleyenlerin ve anlaşmaya karşı olanların savaştıkları bir iç savaş izledi. Sonunda IRA, İrlanda'nın bölünmesine razı oldu. 1925'te gerçekleşen Bağımsız İrlanda ile Kuzey İrlanda arasındaki sınır belirleme görüşmelerinden sonuç çıkmadı.
Lala Mustafa Paşa
Yaşamı
Lala Mustafa Paşa 14 Eylül 1560’ta önce Pojega sancakbeyi, sonra da Van Beylerbeyi'ne getirildi.
Yemen Seferi (1568)
Erzurum, Halep ve Şam beylerbeyliklerinde de bulunan Lala Mustafa Paşa, II. Selim devrinde 1567’de Yemen’de Zeydi imamlarından Topal Mutahhar’ın isyân çıkarması üzerine, vezir olarak oraya gönderildi. Mısır’da Yemen harekâtının hazırlıkları ile meşgulken, yerine Koca Sinan Paşa tayin edilip İstanbul’a çağrıldı ve altıncı vezir olarak Divân'a girdi.
İrlanda
Tarihçe
De Valera'nın Fianna Fáil partisi, 1927'de başbakan William Cosgrave'in hükûmetine katıldı. 1932'de De Valera başbakan oldu ve Birleşik Krallık karşıtı birtakım ekonomik önlemler aldı. II. Dünya Savaşı'nda İrlanda tarafsız kaldı. 1948'de De Valera seçimleri kaybetti ve 1949'da İrlanda Cumhuriyeti ilan edildi. 1951'de De Valera yeniden başbakan, 1959'da ise cumhurbaşkanı oldu. 1972'de bir referandum ile Roma Katolik Kilisesi'nin devlet üzerindeki etkisi ortadan kaldırıldı. 1973'te protestan Erskine Childers cumhurbaşkanı oldu. Onu Cearbhall Ó Dálaigh (1974-1976), Patrick Hillary (1976-1990), Mary Robinson (1990-1997) izledi.
Lala Mustafa Paşa
Kıbrıs'ın fethi (1570-1571)
1570 yılında Venedikliler’in elindeki Kıbrıs adasındaki Rum halktan gelen yardım talebi üzerine Kıbrıs'a sefere yapılması gündeme geldiğinde Sadrazam Sokullu Mehmet Paşa’nın karşı çıkmasına rağmen Kıbrıs Seferini destekledi. Piyale Paşa komutasındaki donanma ile birlikte komutasındaki yaya 60.000 kişiden oluşan Osmanlı Ordusunu, 2 Temmuz 1570'te Limasol'a çıkardı. 15 Eylül 1570 tarihinde Lala Mustafa Paşa, tören ile Lefkoşa şehrine girdi. 15 Eylül 1571’de adadan ayrıldı ve İstanbul'a döndü.
Gauge
Gauge çapı; ağırlığı pound cinsinden ölçülmüş saf kurşundan yapılmış saçmanın kütlesiyle ters orantıdadır. Yani 12 gauge bir namlunun çapı eşittir 1/12 pound kütlesinde saf kurşundan yapılmış saçmanın çapı ile. (Yani kısaca gauge büyüdükçe çap küçülür.)
Lala Mustafa Paşa
İran seferi (1578-1579)
III. Murad devrinde, 1578 yılında Safevîlerle savaş başlayınca İran cephesi Seraskerliğine atandı. Mustafa Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu 5 Nisan 1578'de sefere çıktıktan sonra, Çıldır Muharebesi'nde Tokmak Han komutasındaki Safevî ordusunu bozguna uğratarak Tiflis'e girdi. Gürcistan ve Şirvan'ı aldı. Ardından, komutayı Özdemiroğlu Osman Paşa'ya bırakarak İstanbul'a döndü. İbrahim Peçevi, onun İran Seferi hakkında; "İranlılar, ondan yedikleri dayağı hiçbir serdârdan yemediler!"demiştir.
Gauge
Nümerik olarak hesaplanışı
n-(gauge) yani saf kurşundan yapılmış saçmanın (özgün ağırlığı 11.352 g/cm³ or 6.562 oz/cu in) o çap ile kütlesi eşittir 1/n kütlesinde İngiliz - Amerikan sisteminde pund ölçütüyle (453.59237 grams). ona göre n-gauge av tüfeğinin namlu çapı n-cm. cinsinden eşittir:
George Walter
Sir George Herbert Walter (d. 1928 - ö. 4 Mart 2008, St. John’s), Antigualı siyasetçi. Walter, Karayipler'de Küçük Antiller'in bir parçası konumunda olan ve coğrafi açıdan Orta Amerika'ya dahil edilen Antigua ve Barbuda'da 1971 ile 1976 yılları arasında başbakanlık makamında bulunmuştur.
Gauge
Kullanışı
Gauge en çok yivsiz av tüfeklerinin namlu çapı standardizasyonunda kullanılır.
George Walter
1971 yılında partisi İlerici İşçi Hareketi ile seçimlerden zaferle ayrılan Walter, başbakanlık makamına gelmiştir. Bu görevi 1976 yılına kadar sürdüren Walter, 1976 yılında seçimleri kazanamayınca görevi yeniden bir önceki başbakan Vere Cornwall Bird'e devretmek durumunda kalmıştır.
İrlanda
Siyaset
İrlanda Cumhuriyeti, egemen, bağımsız ve demokratik bir devlettir. Parlamento, başkan ve iki meclisten meydana gelir. Bunlar Temsilciler Meclisi ve Senatodur. Cumhurbaşkanı 7 yıl süreyle 18 yaşından büyük seçmenler tarafından seçilir. Senato 60 üyeli olup, 11 üyesi başbakan tarafından tayin edilir. Meclis ise 166 üyelidir. Mahallî idâre için ülke 27 bölge konseyine ve 4 ilçe konseyine ayrılmıştır.
Coğrafya
İrlanda'nın orta bölümü, doğuda Dublin’den batıda Galway’e kadar uzanan bir düzlüktür. Bu düzlük otlaklardan ve ormanlardan meydana gelir ve Büyük Allen bataklığı da bu ovadadır. Ovanın çevresinde 900 metreyi geçmeyen dağlar vardır. Başlıca sıradağlar arasında Wicklow Dağları yer alır. 926 m yüksekliğindeki Lugnaquilla bu dağların en yüksek yeridir. Güneybatıda Kerry Dağlarında Macgillycudys Reeks Dağı (1040) Carrantuohill de zirveyi meydana getirir. Burası İrlanda'nın en yüksek dağıdır. Connemare Dağları, Mayo Dağları ve kuzeybatıdaki Donegal Dağları başlıca sıradağlarıdır.
Bataklıklar ülkenin 1/6’ini kaplar. Bunlar genellikle Shannon Irmağının batısında yer alır. Britanya Adalarının en uzun ırmağı olan Shannon 385 km uzunluğundadır. Ülkenin diğer önemli ırmağı Liffey’dir. Önemli gölleri arasında yine İngiliz adalarının en büyük gölü olan Logh Neagh bulunur. Ayrıca göller bölgesinde Ree, Derg ve Killarney de önemli göller arasındadır.
İklim
Bitki örtüsü ve hayvanlar: İrlanda topraklarının yaklaşık üçte ikisi çayır ve meralardan meydana gelmektedir. Orman yok denecek kadar azdır. En çok rastlanan ağaçlar meşe, dişbudak ve akağaçtır. İrlanda tamamıyla bir kır ülkesidir.
Ekonomi
İrlanda ekonomisi tarıma ve endüstriye aynı derecede bağlıdır. Refah seviyesi yüksek olup dünya devletleri arasında ilk on arasındadır. Ayrıca ülke düşük vergi oranları nedeniyle Google, Facebook, Apple ve Twitter gibi teknoloji şirketleri tarafından Avrupa üssü olarak kullanılmaktadır.
Ovalardaki toprakları genellikle verimlidir. Tarımda yulaf ve patates yetiştiriciliği başta gelmektedir. Çalışan nüfusun üçte biri tarımla uğraşmaktadır. Diğer yetiştirdiği ürünler buğday, arpa ve şeker pancarıdır..
George Walter
2000 yılında Kraliçe II. Elizabeth tarafından soyluluk unvanı takdim edilen Walter, 2008 yılında ölmüştür.
İrlanda
Ekonomi
Topraklarının yaklaşık üçte ikisi çayırlık ve meralardan meydana geldiği için hayvancılık çok gelişmiştir. Yılın on ayında hayvanlar otlaklarda otlayabilir. Sığır yetiştiriciliği hayvancılıkta başta gelir. Dağlık bölgelerde ve cılız otlaklarda koyun yetiştiriciliği yapılır. Koşum hayvanı olarak at beslenir. Dört tarafı denizlerle çevrili olmasına rağmen İrlanda’da balıkçılık çok gelişmemiştir. 1977’de Balıkçılık Bakanlığının kurulmasıyla bir sanâyi hâlini almıştır.
Ülkede çalışanların yaklaşık üçte biri imalat, madencilik ve inşaat sektörlerinde istihdam olmaktadır. Ağır sanayi ise gelişmemiştir. İmalat sanayinin büyük bölümü ise Dublin’de toplanmıştır. Başlıca endüstri, gıda, yapı malzemeleri, dokuma, giyim, kimya, metalurji, elektrik malzemeleri ve tütün sektörleridir. İrlanda, sanayideki kömür ve petrolden doğan enerji açığını hidrolik santrallerle kapatmaya çalışmaktadır. Yabancı sermâye sanâyinin gelişmesini de teşvik etmektedir. Halihazırda petrol ve yeraltı gazı çıkarılmamak ile birlikte bu yöndeki araştırmalar devam etmektedir.
Besin ürünleri ihrâcâtın yarısından fazlasını meydana getirir. Sığır eti ihrâcât toplamının dörtte birini teşkil eder. Canlı hayvan satışı da ihrâcatta önemli yer tutar. Diğer ihraç ürünleri kimyasal maddeler, makineler, süt ürünleri, yumurta ve dokuma malzemeleridir. İhrâcatın onda dokuzunu İngiltere ile yapmaktadır. İrlanda dışarıdan ağır makine, nakliyat malzemeleri, petrol ve petrol ürünleri, tahıl ve hammaddeler satın alır. İthâlatın yarısını İngiltere’den sağlar. İrlanda 1973 yılında AET’ye katılmıştır.
İrlanda'nın maden kaynakları sınırlıdır. Adanın muhtelif yerlerine dağılmış durumda küçük bakır, gümüş, kurşun, çinko, altın ve demir yatakları vardır. Az miktarda taş kömürü bulunur. Adanın geleneksel yakıtı peat denilen yarı karbonlaşmış nebati toprak örtüsüdür.
Altyapı
İrlanda’nın toplam kara yolu uzunluğu 9722 km’dir. Demir yollarının uzunluğu ise 1988 km’dir. Hava ulaşımı, İrlanda Hava Yolları ile sağlanır. Ada olduğu için birçok limanı vardır. İrlanda’nın 100 gross tonluk 80 büyük gemisi bulunmaktadır.
Lala Mustafa Paşa
Sadrazamlığı
30 Eylül 1579’da Sokollu Mehmet Paşa'nın ölümüyle ikinci vezir, yeni Sadrazam Şemsi Ahmet Paşa'nın kısa süre sonra ölümü ile 28 Nisan 1580'de sadrazam oldu. 3 ay 9 gün sonra 7 Ağustos 1580'de İstanbul'da öldü.
Evlilikleri
İlk evliliğini Memlük Hükümdarı Kansu Gavri’nin oğlu Mehmed Beyin kızı Fatma Hatun ile yaptı. Bu evliliğinden olan oğlu Mehmed Paşa, babasının vefatından beş yıl önce Halep Beylerbeyi iken vefat etti.
İkinci evliliğini Kanuni Sultan Süleyman Hanın oğlu, Şehzade Mehmed’in kızı Hümaşah Sultan ile yaptı. Bu evliliğinden de Sultanzade Abdülbaki Bey isimli bir oğlu oldu.
Hayır eserleri
Kıbrıs ve Kafkasya fetihlerindeki ganimet hissesi olmak üzere, elde ettiği serveti hayır işleriyle harcadı.
Paşanın kabri Eyüp Sultan Camii müştemilatında bulunmaktadır. Latin harfleriyle yazılan mezar taşında "Kıbrıs Fatihi" ifadesi yer almaktadır.
İrlanda
Demografi
İrlanda’nın nüfûsu 4.757.976'dır. Kilometre kareye 53 kişi düşer. Nüfus yoğunluğu doğu ve kuzeyde yüksek, batıda ise düşüktür. Nüfus artışı % 0.5’tir. Nüfus azlığına göçler sebep olmaktadır. Göçlere özellikle kadınlar katılmaktadır.
Dil
Devletin İrlandaca (Gaeilge) ve İngilizce olmak üzere iki resmî dili vardır. İngilizceyi toplumun %99'u konuşurken, halkın %36'sı İrlandaca konuşabildiğini belirtmiştir. Buna rağmen günlük dil olarak İrlandaca Gaeltacht adı verilen ülkenin batı kıyılarındakı bazı bölgelerde yoğunlaşmıştır ve genel halkın sadece %1.8'i İrlandacayı günlük bir şekilde kullanmaktadır. Göçmenler dolayısı ile İngilizceden sonra en çok kullanılan konuşma dili Lehçe olmakta, İrlandaca 3. sırada kalmaktadır. İrlanda dili bütün okullarda zorunludur.
Din
Nüfusun % 95’i Katolik, % 5’i Protestandır.
Eğitim
6-14 yaş arasında öğrenim mecburî olup ücretsizdir. Ülkede 3415 ilkokul vardır. Orta öğretim kurumları özel olup, çoğunlukla dinsel kurumlar tarafından yönetilir. Devlet tarafından yardım görür. Yükseköğrenim 1908 yılında kurulan Millî İrlanda Üniversitesi ile Dublin Üniversitesi tarafından sağlanır.
Cenad
Tarih
Vezir Damat Kara Ahmed Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu tarafından Eylül 1551 tarihinde fethedildi. 1595 yılında Erdel Prensliği tarafından işgal edilen Çanad, Satırcı Mehmet Paşa tarafından 8 Eylül 1598 yılında yeniden fethedildi. 1716 yılında Habsburglar tarafından işgaline kadar Temeşvar Eyaleti'nin sancağı Çanad Sancağı oldu.
Alpagut, Seben
Alpagut, Bolu ilinin Seben ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1907 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Bolu iline 69 km, Seben ilçesine 8 km uzaklıktadır.
Harry Fenn
1865 yıllarında Montclair, New Jersey'e yerleşti. Fenn editörlüğü William Cullen Bryant tarafından yapılan Picturesque America koleksiyonuna yaptığı gravürlerle tanınmaktadır (1872). John Greenleaf Whittier'ın Snowbound (1868) ve Ballads of New England (1870) kitapları da dahil olmak üzere çok sayıda kitabı resimlemiştir. Daha sonra suluboya resimler yapmıştır.
Hemşehri (film)
Hemşehri (İngilizce: Fellow Citizen), 1983 İran yapımı Abbas Kiyarüstemi belgeselidir. 52 dakika uzunluğundadır. Filmin adının Türkçe karşılığı, Hemşehridir.
24. Altın Portakal Film Festivali
Adaylar
Ulusal Uzun Metraj Film Yarışması adayları;
Güneş (KKTC gazetesi)
Güneş, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde yayımlanan günlük gazete. 1980'li yıllarda haftalık ve aylık olarak yayınlandı. 1984 yılından itibaren düzenli olarak haftalık yayına geçti. Ulusal Birlik Partisi'nin günlük gazetesi Birlik'ten ayrı olarak tamamen UBP'nin resmi yayın organı olarak 1989'a kadar yayınlarını sürdürdü. Daha sonra kapatılan Birlik gazetesinin yerini alarak 2004 yılından bu yana günlük olarak yayınlanmaktadır.
Derebeysibey, Taşköprü
Derebeysibey, Kastamonu ilinin Taşköprü ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Kastamonu il merkezine 36 km, Taşköprü ilçe merkezine 30 km uzaklıktadır.
Kemal Yaşınkılıç
Ahmet Kemal Yaşınkılıç (1891, Filibe - 17 Mayıs 1975) Türk asker ve siyasetçi.
Merkezi Atina
Merkezi Atina Yunanistan'ın bölgesel birimlerinden biri. Attika periferisine bağlı Merkezi Atina Atina kentinin merkezi ve çevreleyen bölgelerden oluşur.
Kemal Yaşınkılıç
Harbiye ve Erkân-ı Harbiye mezunudur. Adana 7. Tümen Tugay Komutanlığı, İslahiye 39. Dağ Tugay Komutanlığı, Yassıviran 33., İskenderun 39., Safranbolu 23., Devrek 19., Sarıkamış 9. ve 3. Tümen Komutanlığı, 18. Kolordu Komutanlığı, Jandarma Genel Komutanlığı, TBMM X. Dönem Edirne Milletvekilliği yapmıştır. Evli ve üç çocuk babasıdır.
Merkezi Atina
Yönetim
2011 yılında Kallikratis yönetimi reformları doğrultusunda eski Atina ilinin parçalanmasıyla oluşan Merkezi Atina 8 belediyeden oluşur. Bu belediyeler bilgi kutusundaki haritada bulunan numaralarla birlikte şunlardır:
Mashgh-e Shab (film)
Mashgh-e Shab (İngilizce: Homework), 1989 İran yapımı Abbas Kiyarüstemi filmidir. 86 dakika uzunluğundadır. Filmin adı, Türkçede Ev Ödevi anlamına gelir.
Tijuana
Tijuana (okunuşu "Tihuwana"), Meksika'nın kuzeybatısınıda Baja California eyâletinde bir şehir. 2014 yılı itibarıyla tahmini 1.896.430 kişilik nüfusa sahiptir. Şehir özellikle ABD'den gelen turistler için önemli bir turizm merkezidir.
Tijuana direkt ABD sınırında olup, sınır kontrol noktası San Ysidro'dan yıllık 50 milyon insan ve 14 milyon araç geçiş yapar. Sınır ötesi çalışanlar dolayısıyla özellikle ABD istikametindeki sınır geçişlerinde yoğunluk yaşanır.
Rigel
Rigel :
Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'nda Yunanistan
Yunanistan, Eurovision Çocuk Şarkı Yarışması'na sekiz kez katılmıştır.
İlginin az olması sebebiyle 2009 yılında yarışmadan çekilmiştir.
Michelle Obama
Michelle LaVaughn Robinson Obama (17 Ocak 1964, Chicago, Illinois), Amerikalı avukat ve Amerika Birleşik Devletleri 44. Başkanı Barack Obama'nın eşidir.
Michelle Robinson, Chicago'nun güney kısmında doğdu ilköğrenimini üstün zekalılar okulunda tamamladı ve Princeton Üniversitesi'nden ve Harvard Hukuk Okulu'ndan mezun oldu. Eğitiminin ardından Chicago'ya dönerek Amerika'nın bilinen bir hukuk firmasında, Chicago Üniversitesi'nde ve Chicago Üniversitesi Hastanesi'nde çalışmaya başladı. Barack Obama ile Chicago'da hukuk firmasında çalışırken tanıştı. Michelle Obama, giyim tarzıyla ve moda anlayışıyla pek çok kez en iyi giyinenler listelerinde yer aldı.
David Roberts (ressam)
David Roberts (d. 24 Ekim 1796 – ö. 25 Kasım 1864), İskoç ressamdır.
Özellikle 1838-1840 arasında yaptığı uzun yolculukların sonucunda ortaya çıkan Mısır ve Orta Doğu'ya ait çok sayıdaki detaylı resimleriyle tanınmaktadır. Bu çalışmalar ve büyük boyutlu yağlı boya tabloları onu ünlü bir oryantalist ressam yapmıştır. 1841'de Kraliyet Akademisi'ne seçildi.
Sinpo
Sinpho, Güney Hamgyŏng, Kuzey Kore'de yer alan, Japon Denizi'nin kıyısında olan bir liman şehri. En son yapılan nüfus sayımlarına göre yaklaşık 158,000 kişi burada yaşamaktadır.
İdari birimler
Sinpo, 16 tong (mahalle) ve 6 ri (köy)'e ayrılmıştır:
Balıkçılık
Sinpo, hükûmetin kültür balıkçılığının üzerinde durmasıyla, balıkçılık için önemli bir merkez olmuştur. Kuzey Kore, şehirde kültür balıkçılığı kooperatifleri ve merkezi bir su ürünleri yetiştirme ofisi kurdu.
1980'ler
1985 ya da 1986'da Sovyetler Birliği Kuzey Kore'yi Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'na katılmaya ikna etmek için bir enerji santrali inşa edeceklerini açıkladı. Güney Kore kaynaklarına göre tesis Sinpo bölgesinde kurulacaktı ve inşaat 1990'da başladı ancak daha sonra Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'nun baskısı ve Sovyetler Birliği'ndeki ekonomik sıkıntılar nedeniyle sona erdi.
1990'lar
1990'lı yıllarda Sinpo'nun Kumho bölgesi, Kore Yarım Adası Enerji Geliştirme Örgütü (KEDO) tarafından uluslararası destek ile inşa edilmesi planlanan iki reaktörün bulunduğu bölgeydi. Proje, daha sonra Kuzey Kore'nin nükleer silah programlarıyla ilgili 1994'te imzalanan bir anlaşmanın ihlal edildiği iddialarının ardından 2002'de Amerika Birleşik Devletleri tarafından iptal edildi.
Sahadaki hazırlık çalışmaları 1996 yılında başladı, 1997'de görkemli bir tören yapıldı ve 2003 yılında tamamlanması bekleniyordu. Ocak 2006'da bütün işçiler bölgeden çıkarıldı ve proje aynı yılın Mayıs ayında resmen sonlandırıldı.
Önemli olaylar
Sinpo'nun 1995'te meydana gelmiş olan ciddi bir demiryolu kazasının bulunduğu bölgeye yakın olduğu ve 700'den fazla sivilin öldüğü bildirildi. Hayatta kalanlar, çoğunlukla parti seçkinleri ve yakınları, trenin ön tarafındaki daha güvenli vagondaydılar. Ölenler ise alt sınıflardan gelen ve yalnızca ayakta dururabilen vagonlarda bulunan yolculardı.
Ulaşım
Sinp'o İstasyonu Kore Devlet Demiryolları'nın P'yŏngra hattındadır.
Rasih Gürkan
Rasim Rasih Gürkan (d. 1913, Mustafapaşa, Uzunköprü, Edirne) - (ö. 24 Ocak 1964), Türk siyasetçidir.
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur. Çorlu Hâkimliği, Bursa Cumhuriyet Müddeî-i Umûmîliği Başmuavinliği, Artvin Hukuk Hâkimliği, Serbest Avukatlık, TBMM XI. Dönem Edirne Milletvekilliği yapmıştır. Evli ve iki çocuk babasıdır.
Kıbrıs Türk Eğitim Vakfı
Kıbrıs Türk Eğitim Vakfı (KTEV), Kuzey Kıbrıs'ta bir sivil toplum kuruluşu. 1994 yılında kurulmuştur. Amaçları okul yapmak ve okulların tamiratlarına katkıda bulunmak, ihtiyaçlı ve başarılı öğrencilere eğitim imkânı sağlamak ve eğitim malzemeleri sağlamaktır. En büyük gelir kaynaklarından biri kantinlerdir. 15 yılda üç okul yapmıştır.
Şu anki mütevelli heyeti başkanı Emine Erk'tir. Daha önce ise Mustafa Özgü'ydü.
Kara Şahin Savaşı
Sebepleri
Nisan 1832'nin başında, Reis Black Hawk tarafından yönetilen, Sauk ve Meskvaki Kızılderili kabilelerini, 1804 yılında imzalanan ve pek çok toprağı ellerinden alan anlaşmada kaybettikleri yerler için ayaklandılar.
Gelişme
Ayaklanan kabileler Mississippi Nehri üzerinden İllinois'e geçtiler. Söz konusu topraklarda sadece barış içinde yaşamak istediklerini söyleyen Black Hawklar, vali tarafından görevlendirilen ajanlar tarafından da izleniyorlardı.
Stillman's Run Çarpışması
Black Hawk'ın halkı saldırıya geçti ve Stillman's Run'da bir zafer kazandı. Zaferin ardından Wisconsin'e geri çekilmeye karar verdiler. Geri çekilirken tam Mississippi Nehrini geçecekken, yerleşik milisler tarafından baskına uğradılar. Wisconsin Tepelerine doğru gitmeye zorlandılar.
Wisconsin Tepeleri Çarpışması
Sayıca fazla oldukları halde yerleşikler Black Hawk birleşik kabilelerini zor yendiler. Çok kayıp verdiler. Aynı şekilde çok az kızılderili nehri geçerek kurtulmayı başarabildi.
Bad Axe Baskını ve katliamı
Düzenli ABD birlikleri Black Hawk kabilelerine saldırıya geçtiler. General Henry Atkinson komutasındaki ABD birlikleri, La Crosse'nin güneyindeki Bad Axe Nehri'nin ağzında bulunan Black Hawk topluluklarına karşı büyük bir saldırıya giriştiler. İlk çarpışmada 1000'den fazla olan Kızılderili grubundan en fazla 150'si hayatta kalabildi. Güçleri kırılan Kızılderilileri püskürten ABD birlikleri sistematik bir kıyıma giriştiler. Siviller katledildiler. Kurtulabilenler Winnebago Kızılderililerine sığındılar fakat onlar da sağ kalanları ABD birliklerine teslim ettiler.
Lance Stephenson
Lance Stephenson, Jr. (d. 5 Eylül 1990), National Basketball Association (NBA) takımlarından Indiana Pacers forması giyen Amerikalı profesyonel basketbol oyuncusu. 1.96 metre boyunda ve 104 kilogram ağırlığındaki oyuncu, şutör gard pozisyonunda görev almaktadır. Clippers forması giyen Stephenson, 18 Ocak 2016 tarihinde Jeff Green karşılığında Memphis Grizzlies takımına takaslanmıştır
Mark Williams
Mark Williams adlı kişiler:
Erzurum
Erzurum Türkiye'nin 81 ilinden biridir. Erzurum Ovası'nın güneydoğu kenarında, bu ova ile Palandöken dağının temas sahasında kurulmuş olan Erzurum şehri, 749,754 nüfusu ile Doğu Anadolu Bölgesi'nin en büyük üçüncü ilidir. Denizden yüksekliği yaklaşık 1900 m olan Erzurum, tarihin ilk dönemlerinden beri yerleşim yeridir. Şehir, tarihî eserleri ve kış sporları tesisleriyle de tanınır. Yüzölçümü bakımından Türkiye'nin en büyük dördüncü ili olan Erzurum'da, temel geçim kaynağı tarım ve hayvancılık olup şehir son yıllarda kış turizmiyle de öne çıkmaktadır. Soğuk iklimi sebebiyle sanayisi gelişmemiştir. 25.005 km² yüzölçümüne sahip il arazisinin %15,17'si tarımsal amaçlı olarak kullanılabilir konumdadır.
Etimolojisi
Şehrin bilinen ilk adı, Doğu Roma İmparatoru II. Theodosius’un (408-450) ismiyle ilişkili olan Theodosiopolis’ti. Ermeniler ise burayı Karin adıyla anmaktaydı. Romalıların istilasından evvel Erzurum'un bulunduğu yerde Ermenilerin "Karin" diye adlandırdıkları bir şehir olduğu bilinir. Belâzürî, bölgeye egemen olan kişinin ölümü üzerine yerini alan Kali adlı eşi tarafından kurulduğu için Kalikale adı verilen şehre Arapların Kālîkalâ dediklerini söyler. 11. yüzyıldan sonra ise Türkler, Theodosiopolis için Erzen adını kullanmışlardır. Basılan Selçuklu paralarında şehrin adı Erzenü’r-Rûm (ارزن الروم), Erzen-i Rûm (ارزن روم) ve Erz-i Rûm (ارز روم) şeklinde yazıldığı görülmüştür. Daha sonra bu ad bugünkü Erzurum şeklini almıştır. Hudûd el-âlem isimli kitapta; bu şehrin müstahkem bir kalesi bulunduğu için, her taraftan gelen gazilerin nöbet tutarak şehri korudukları ve şehirde tüccarların çok olduğu bildirilmektedir.
Tarihçe
Tabiat şartlarının ve coğrafi konumunun uygun ve elverişli olması yanı sıra, önemli uygarlık ve medeniyet merkezi olarak bilinen yerlere yakınlığı, Erzurum'un Anadolu'da en eski yerleşim merkezlerinden birisi olmasını sağlamıştır. Günümüze kadar yapılan kazılar sonucu bulunan bazı taş araçlar Erzurum ve yöresindeki yerleşimin geçmişini 'yontma taş devri' ne kadar götürmektedir. Ayrıca Karaz, Pulur, Güzelova Höyük ve Sos Höyük buluntuları, Erzurum'un İlk Tunç Çağı'ında Karaz Kültürünün merkezi konumunda olduğunu göstermektedir.
1620'lerde Erzurum beylerbeyi olan Abaza Mehmed Paşa, Sultan II. Osman’ın öldürülmesi üzerine Erzurum’da yeniçerileri öldürmeye başladı. Ancak Yeniçeriler diz kapağındaki yanık üzerinden tanınmaya çalışılınca ilgisiz halk da "Yeniçeri" denilerek öldürülüyordu. Abaza Paşa'nın ilerleyişi, IV. Murad’ın tahta çıkarılmasından sonra sevkedilen kuvvetlerce durdurulunca Abaza Paşa Erzurum’da kaleye kapandı. Bir uzlaşı sonrası tekrar Erzurum beylerbeyiliğine getirildiyse de aynı şiddetle davranmaya devam etti. 1626’daki bir sefer nedeniyle kendisinden yardım istenmesine rağmen bunu bir tuzak sanarak emrindekilerle Erzurum Kalesi’nden çıkıp orduya saldırdı. Esir aldığı yeniçerilerin boyunlarını vurdu ve Dişlenk Hüseyin Paşa’yı öldürdü. Esir aldığı yayabaşı ve bölükbaşılarından dördünü dörder parça ettirip Erzurum Kalesi burçlarına astırdı. Ayrıca Erzurum taraflarında ne kadar yeniçeri ve topçu bulduysa onların da tamamını öldürdü. Doğu seferine çıkan Halil Paşa, Ağustos 1627'de Erzurum'da Abaza Paşa ile müzakerelerde bulduysa da bundan bir sonuç alamadı. Bunun üzerine Erzurum'u kuşattı. Erzurum kuşatması kasım ayında kaldırıldı. 1628'de ise Hüsrev Paşa’nın düzenlediği sefer sonunda teslim olan Abaza Paşa, IV. Murad tarafından affedildi. Abaza Paşa'nın ayaklanmasından önce ise yeniçeriler ile Erzurum halkı karşı karşıya gelmiş idi.
Erzurum, 1828- 1829, 1878 ve 1916 'da üç defa Rus istilâsına uğramıştır. Rusların çok büyük tahribatlar yaptığı bu istilâlar geçici olmuştur. 1877-1878 'de Ahmet Muhtar Paşa, Ruslar'ı doğuda birkaç defa bozguna uğratmasına rağmen, Rusların sürekli takviye almaları sebebiyle sonuç Ruslar'ın lehine gelişmiştir. Ahmet Muhtar Paşa, Rus General Arshak Ter-Gukasov 'u Karayazı yakınlarında vuku bulan Halyaz meydan muharebesinde (21 Haziran, 1877); Rus Başkomutanı Melikof'u da Zivin Meydan Muharebesinde (25-26 Haziran 1877) mağlup etti. Rus Çarı, bu yenilginin üzerine General Melikof 'u azletti ve akabinde Ahmet Muhtar Paşa, Rus ordusu ile Kars ve Gümrü arasında Gedikler Meydan Muharebesinde üçüncü defa karşılaştı ve Rus ordusunu mağlubiyete uğrattı. Yahniler Meydan Muharebesini 34 bin Türk askeri, 74 bin Rus askerini mağlup ederek kazandı. Ruslar çok sayıda kuvvet yığınca Ahmet Muhtar Paşa, ordusunu Erzurum'a çekti. Sonradan Rusların aldıkları takviye yardımlar 9 Kasım 1877 - 13 Temmuz 1878 döneminde bölgeyi işgal altında tutmalarını sağlamıştır.
1890 Haziran'ında Erzurum'da bir kiliseye arama yapmak için girilmek istenince, Osmanlı askerleri ile Ermeniler arasında çatışma yaşandı. Çıkan çatışma 20 Ermeni ve 3 askerin ölümüyle sonuçlandı. II. Abdülhamit döneminde (1890'lar) aralarında Erzurum'un da bulunduğu bir bölgede varlık gösteren Hamidiye Alayları özellikle Ermenilere karşı katliamlara girişti. 1895'te hedef haline gelen çok sayıda Ermeni esnafın dükkânı yağmalandıktan sonra yakıldı ve esnaf Ermeniler hırpalandı veya öldürüldü. Bunu, Ermeni mahallelerine yönelme ve öldürme, yağma, tecavüz, kadın kaçırma ve zorla Müslümanlaştırma takip etti. 15 Mayıs 1915’te, Erzurum’daki bir Alman yetkili çevre köylerdeki Ermeni ahalisinin sürgününü ilk kez rapor etti. Daha sonra da sürülenlerin yoksulluk sıkıntısından söz etti. 2 Haziran’da ise Erzurum’daki konsolos yardımcısı Max Erwin von Scheubner-Richter, "sevkiyata dair bütün gerekli malzemeler, her türlü alet, edevat, taşıma araçlarının yok denecek kadar az" olduğundan söz etti ve "bunun sonucu sürgüne gönderilenlerin yarısından azı gönderildikleri yere canlı olarak ulaşacaktır" diye bir saptamada bulundu.
27 Şubat 1918 günü Ermeni çeteler Erzurum'un Alaca köyünde Türkleri öldürdü ve Erzurum'da Türk çarşıları yakılmaya başlandı. 26-27 Şubat 1918 gecesi Erzurum'da 3000 ila 8000 Müslüman öldürüldü. Rus Yarbay Tverdohlebof, Şubat 1918 sonlarında Erzurum'a yakın köylerdeki Türklerin "ortadan kaybolduklarını", 1917 yılı ilkbaharında Ermeni çetelerin bölge halkının elindeki silahları toplamak amacıyla halka zulmettiğini ve işkence yaptığını belirtir. Daha sonra Rus ordusu çekildikçe katliamların daha da arttığı, Erzurum'a çekilirken yoldaki Türk köylerinde halkın öldürüldüğünü , Ilıca'da kaçamayan sivil halktan yaklaşık 800 Müslüman Türkün öldürüldüğü Rus subaylar Yarbay Tverdohlebof ve Yarbay Grizyanov ve bazı akademisyenler tarafından belirtilmektedir.
Türk Ordusu 15'inci Kolordu Komutanı Kâzım Karabekir, Erzurum'da Ermeni çeteleri ile girdiği muharebe sonucunda galip geldi ve Erzurum'u işgalden kurtardı (12 Mart, 1918). Göç eden Erzurumlular, kısa süre sonra tekrar Erzurum'a dönmeye başladılar. Türk İstiklâl Harbi 23 Temmuz 1919'da Erzurum'da toplanan ve Erzurum Kongresi'nde alınan kararlar ile fiilen ve hukuken başlatılmış oldu.
Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin ilk Cumhurbaşkanı olan Türk devlet adamı Mustafa Kemal Atatürk 23 Nisan 1920'de, Ankara'da, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin açılışında, Erzurum mebusu sıfatıyla Meclis ve Hükûmet Başkanlığına seçilmiştir.
Erzurum, Cumhuriyet döneminde de il oldu ve hızlı bir şekilde gelişmeye başladı. Günümüzde Doğu Anadolu Bölgesinde en gelişmiş ve en büyük şehirdir. Şehirlerarası trafik plâka numarası 25, telefon kodu 442 dir.
Erzurum, 2 Eylül 1993'te çıkarılan 504 sayılı yasa hükmünde kararname ile büyükşehir unvanı kazandı. 2004 yılında çıkarılan 5216 sayılı yasa ile büyükşehir belediyesinin sınırları valilik binası merkez kabul edilerek yarıçapı 20 kilometre olan dairenin sınırlarına genişletildi. 2008 yılında çıkarılan 5747 sayılı yasa ile ilde yeni ilçeler kuruldu. 2012 yılında çıkarılan 6360 sayılı yasa ile 2014 Türkiye yerel seçimlerinin ardından büyükşehir belediyesinin sınırları il mülki sınırları oldu.
Kasım 1942'de çıkarılan Varlık Vergisi Yasası'yla birlikte Türkiye'de özellikle gayrimüslimleri etkileyen bir süreç yaşandı. Belirlenen borçları bir ay içinde ödemeyenler Aşkale ve Erzurum'daki çalışma kamplarına yollanarak çeşitli işlerde çalıştırıldılar. Ocak 1943'teki ilk kafile gönderilecekleri çalışma kampları için Aşkale'ye doğru trenle gitti. Aşkale'ye ilk gelen gayrimüslim kafilelerin sayısı nedeniyle yer problemleri ortaya çıkması üzerine devamında yola çıkan kafileler Erzurum'a gönderildi. Aşkale ve Erzurum’da kalan mükellefler, Ağustos 1943'te yük vagonlarına bindirilerek Eskişehir'e yollandı. Varlık Vergisi mükellefi olan gayrimüslimler, Aşkale'de karayolundaki karları temizlemiş; Erzurum'da karayolunun kardan kapanmasını engellemiş, şehrin sokaklarını süpürmüşlerdi. Çoğu yaşı büyük olan 20'yi aşkın gayrimüslim mükellef ise Erzurum'da öldü. Gayrimüslimlerden ödeyemeyecekleri kadar ağır vergilerin istenmesi nedeniyle tepki çeken Varlık Vergisi, gerek yurt içinde, gerek ise yurt dışında çeşitli eleştirilere yol açtı.
Coğrafya
Erzurum'un, çevresi dağlarla çevrilidir. Erzurum yüksek bir yaylanın güneybatı bölümünde yer alır. Şehir merkezi Palandöken dağlarının Batı ve Güney kısım eteğinde kuruludur. Şehrin batısı ve kuzeyi açık, ova görünümündedir. Erzurum il geneli dağlarla çevrilidir. Erzurum yüzölçümünün; %64'ü dağlık, % 20'si plato ve %12'si yaylalardan oluşmaktadır. Erzurum ilinin bir bölümü Karadeniz Bölgesindedir. Diğer bir bölümü ise Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer almaktadır. Anadolu'da deniz seviyesinden 1959 metre yükseklikteki tek büyük yerleşim yeridir.. Yerleşme alanı yer yer 2000 metreye kadar yükselen bir ova üzerinde bulunur. Bölge kuzeyde Dumlu, güneyde Palandöken Dağları ile çevrilidir. Erzurum'dan geçen İpek Yolu ve verimli ovaları bölgenin tarih boyunca yerleşme alanı olarak seçilmesinde önemli rol oynamıştır.
Coğrafi konum
İlin kuzeyinde Rize ve Artvin, kuzeydoğusunda Ardahan, batısında Bayburt ve Erzincan, doğusunda Kars ve Ağrı, güneyinde Bingöl ve Muş bulunmaktadır. 20 ilçesi vardır. Bu ilçelerin 8 tanesi Karadeniz Bölgesinde geri kalan 12 ilçe ise Doğu Anadolu Bölgesinde bulunur. Karadeniz Bölgesinde yer alan ilçeler: İspir, Narman, Oltu, Olur, Pazaryolu, Şenkaya, Tortum, Uzundere. Yine Aziziye ilçesinin Ovacık kesimi Karadeniz Bölgesinde yer alır. Doğu Anadolu Bölgesinde yer alan ilçeler ise şunlardır: Aşkale, Aziziye, Çat, Hınıs, Horasan, Karayazı, Karaçoban, Köprüköy, Palandöken, Pasinler, Tekman, Yakutiye.
İklim
Türkiye 'nin en yüksek ve en soğuk illerinden biri olan Erzurum'da sert kara iklimi hüküm sürmektedir. Genel olarak kışlar çok soğuk ve karlı; yazlar ise çok sıcak ve kurak geçer. Hemen hemen yılın 2-3 ayı bölge karla örtülüdür. Yaz özellikle kendini Haziran ayı ve Temmuz ayı ortalarına kadar hissettirir. Yağış miktarı m² ye 460 mm dir. Bölgede eriyen karlarla akarsular beslenir.
İlin Karadeniz Bölgesi'nde yer alan kuzey kesimleri haricindeki büyük kısmı Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alır ve karasal iklime sahiptir. Erzurum rakımının fazlalığı ve kar yağışının yoğun olması (Yılın 70 günü kar yerde kalır) güneş ışınlarının uzaya tekrar geri yansımasına sebep olur. Bu yüzden Erzurum, Türkiye'nin en çok güneş gören illerinden biri olmasına rağmen, en soğuk illerindendir. Yazın sıcaklık +35 dereceyi görürken kışın sıcaklık -30 dereceye kadar iner.
Bitki örtüsü
Erzurum, İlkbahar başlangıcında karların erimesiyle birlikte yeşile bürünmeye başlar. Ağustos ayı başlarında kuru rüzgâr esintileri ağaç yapraklarını ve ekinleri sarartır. Ağustos ayı sonları ve Eylül ayında Erzurum çevresi sapsarı bozkır görünümündedir. Daha önceki dönemlerde yüzölçümünün %9 u orman ve fundalık olan, sarıçam ve meşe ağaçlarının yetiştiği Erzurum bu açıdan günümüzde oldukça eksiktir.
Nüfus
Türkiye'nin 30. büyük kenti olan Erzurum büyükşehir olduktan sonra Merkez ilçe 2008 yılında 5747 sayılı yasa ile Palandöken, Aziziye ve Yakutiye olmak üzere 3 ilçeye ayrılmış, yine aynı yasa ile daha önce ilçe olan Ilıca'nın ismi Aziziye olarak değiştirilmiş ve Büyükşehir Belediyesine bağlanmıştır. Şehir merkezinin nüfus verileri yıllara göre aşağıdaki gibidir:
İl sınırları içinde sırasıyla şu etnik gruplar yaşamaktadır:
Güncel Nüfus Değerleri(TÜİK 6 Şubat 2023 verileri )
Erzurum İl Nüfusu: 749.754 (2022 sonu). İlin yüzölçümü 25.005 km2'dir. İlde km2'ye 30 kişi düşmektedir. (Yoğunluğun en fazla olduğu ilçe: 266 kişi ile Palandöken’dir)
İlde yıllık nüfus %0,94 oranında azalmıştır. Nüfus artış oranı en yüksek ve en düşük ilçeler: Yakutiye (%1,66)- Tortum (-%13,96)
06 Şubat 2023 TÜİK verilerine göre 20 İlçe ve belediye, bu belediyelerde toplam 1184 mahalle bulunmaktadır.
Ekonomi
Erzurum'un ekonomisini genel olarak tarım - hayvancılık ve sanayi - ticaret unsurları oluşturmaktadır. Sanayi siciline kayıtlı 69 kuruluş vardır. 2 tane organize sanayi bölgesi vardır. Bölgenin geçmiş dönemlerde de ipek yolu üzerinde olması, şehrin ekonomi alanında gelişmesini sağlamakla birlikte ticari anlamdaki önemini de ortaya koymaktadır. 1957 yılında Erzurum'da kurulmuş olan Atatürk Üniversitesi, şehirde ticari anlamda da canlılık sağlamaktadır. Erzurum, Türkiye'nin ve Doğu Anadolu bölgesinin en önemli ticaret merkezlerinden biridir. Bölgede, Oltu ilçesinde çıkarılan ve yarı kıymetli maden özelliğinde olan Oltu taşı ve bu taştan yapılan özel aksesuarlar, takı ve benzeri eşyalar bölge insanı ve esnafı için geçim kaynağıdır. Daha önceleri bölgede mevcut olup, Palandöken dağı kış spor tesisleri ile sınırlı olan kış turizmi, özellikle son yıllarda önemli kazanımlar elde etmiş ve bölge geneline yeni altyapı ve tesisler olarak dağılmıştır. Bu özelliği ile Türkiye sınırlarını aşarak alanında dünyanın sayılı merkezlerinden biri haline gelmiştir. Spor tesislerinin bölge turizmine ve ekonomisine önemli katkıları söz konusudur.