cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Floransa
Ordinamenti della Giustizia (Adli düzenleme)
1301'de Karl, İtalya’ya gelerek Bianchileri Popolo ve Nerilerin yararına ortadan kaldırmayı istediğinde ise, Papa tarafından Paciaro, yani barış getirici olarak ilan edildi. 1 Kasım’da Karl Floransa’ya geldikten sonra onların yasalarına uyacağına söz verdi. Karl ile beraber gelen yeni Podesta (vali) Cante Gabrielli da Gubbio, Bianchi’ler grubundan birçok kimseyi cezalandırdı; onun tarafından kovulanlar arasında Dante de vardı (1302).
1308 yılında Kutsal Roma-Germen İmparatorluğu’na seçilen Lüksemburglu Heinrich, Papa’nın isteği üzerine İtalya’ya geldi. Floransalı sürgünler ve İtalya’nın Ghibellio’ları (aralarında Dante de vardı) Heinrich’i ülkenin kurtarıcısı olarak gördü, buna karşılık Floransalı Guelfo’lar, kendi özgürlüklerine karşı Ghibellio’ları tehlike olarak gördükleri için hem krala hem de papaya karşı geldi. Guelfo’lar, Heinrich’in boyunduruk altına alma talebine aldırmadan Napolili Kral Robert korumayı kabul etti.
Kaplumbağalar (roman)
Özet
Olaylar, Ankara'ya 100, Kızılırmak'a 15 km uzaklıkta olan Tozak köyünde geçmektedir. Alevi geleneği ve kültürü bu fakir ve kıraç köyde halen sürmektedir. Fakat köy, her imkândan yoksun,susuz,karasal bir köydür. Üzüm yetişmemektedir. Bu olaylar gelişirken Eğitmen Rıza bir öneride bulunur. Tozak'ın kuzeyindeki düzlük alan bağ haline getirilebilir. Bütün köy halkı ve Rıza canla başla çalışarak verimsiz, taş dolu, susuz araziyi beş-altı ay içinde bağ haline getirirler. Bağ o kadar verimlidir ki köyün hem şarap hem de üzüm ihtiyacını karşılayabilir. Köy eski neşesinde geri kavuşur. Köylünün "Purluk" dediği bağa kaplumbağalar akın etmeye başlar. Çünkü hayvanlar güneşin yakıcılığından bu yeşilliğe sığınarak kurtulmaktadırlar. Kır Abbası, yaşına rağmen hiç para almadan bağın gelişmesi işlerinde çalışmaktadır.
Floransa
Ordinamenti della Giustizia (Adli düzenleme)
1312 yılında Heinrich Roma’da VII. Heinrich olarak imparatorluk tacı giydiyse de istenilen evrensel ve barış getirici bir hükümdar yerine şartlar onu bir imparator gibi davranmaya ve ayaklanan toplulukları bastırmaya zorladı. Floransalıları birkaç kez yense de Floransa kuşatmasında başarı elde edemedi.
Heinrich’in ölümünden sonra Guelfo’ların intikamından korkan Pisalılar, imparatorluğun papaz vekili Die Uguccione della Fagginolas'ın egemenliğini Cenova’da kabul etti.
Floransa, Kuzey İtalya’nın Ghibellino’larından destek alan Castruccio Castracani degli Antelminelli 1320 ve 1323 yılları arasında Floransa’yı kuşatarak birçok kez savaşı kazandı. Pistoia'yı işgal etmiştir; Floransalılar, Raymundo di Cardona egemenliği altındaki Napoli’den ve Kalabriya dükünden yardım almasına rağmen Castruccio Castracani degli Antelminelli şehir surlarına kadar her şeyi yakıp yıktı.
İlk meclisler, capitona’lar arasındaki 300 popolani’den (halkçı temsil) oluşan consiglio del popolo ve yarısı soylulardan, diğer yarısı popolani’lerden oluşan Podesta’lar (güç sahibi) arasındaki 250 üyesiyle consiglio del comune (toplum/şehir konseyi) ile yer değiştirildi. Priori’ler (öncüler) ve diğer memurlar 98 vatandaştan oluşan özel bir kurul aracılığıyla kamu görevi için uygun bulunan 30 yaş üstü Guelfo’lulardan belirlenmekteydi (1329). Sistem ilk başta iyi işliyordu, fakat hemen sonra görevi kötüye kullanmalar ortaya çıktı.
Floransalılar Lucca’ya yöneldiler. Şehri dolaylı yönden 80.000 Florin karşılığında satın alabilirlerdi ancak Signoria’daki (senyörlük; üst kurul) fikir ayrılığından dolayı bu düşünce boşa gitti. Martino della Scala, Verona’nın kralı, Floransalılara 1335’te söz verdi ancak sözünü tutmadı; Floransalıların ekonomisi o zaman henüz gelişmemiş olmasına rağmen Floransa Venedik’e savaş ilan etti. İlk başlarda başarılıydılar, fakat Venedikliler, Floransalılardan bağımsız olarak Scala ile ateşkes ilan etmiştir.
1339'da yapılan barış sayesinde Lucca bölgesinin bir kısmını ele geçirmişti. Aynı zamanda Tarlati’den Arezzo’nun koruyuculuğunu on yıllığına ele aldılar. Ama felaket şehrin üstüne çökmüştür: İngiltere’nin kralı III. Edward Fransa’yla yaptığı savaş için Floransa’da bulunan Bardi ve Peruzzi bankalarından aldığı yüksek kredileri ödemeyi reddetti (1339). Bu bankalar ve diğer küçük firmalar iflas etti ve Floransa bankacılığına olan dünya genelindeki güven sarsıldı. Fransa Kralı VI. Philippe tefecilikten vazgeçerek kendi bölgesindeki Floransalı tüccarların ve bankerlerin yüksek miktardaki paralarını şantaj yaparak aldı.
Medici’lerin Yükselişi
1325 civarında demografik genişlemenin zirvesinde, kentsel nüfus 120.000 ve şehrin etrafındaki kırsal nüfus muhtemelen 300.000'e yakındı.
1348 yılındaki Kara Ölüm yani veba salgını kentin 50.000‘den daha çok sakininin ölümüne neden oldu.
Veba, savaş ve iç huzursuzluklar
14. yüzyılın 40'lı yıllarındaki Orta Çağ’da veba ve açlık çok büyük zararlara yol açtı ve kısmen başarı sağlanamayan son savaşlar ve ekonomideki tatmin edici olmayan durum nedeniyle Grandi’ler (soylular) ve Popolo’lar (halkçılar) arasındaki ayaklanmalar yeniden patlak vermiştir. Bu karmaşaya bir son verilmesi için Atina dükü VI. Walter von Bienne 1342’de koruyucu ve muhafız birliğinin yüzbaşısı seçildi. O, öngörüşlü, cömert ve hırslı bir adamdı; barış ve ona büyük popülerlik kazandıran adalet politikasıyla hükümdarlığa başladı. Fakat Walter, kendisini güvence altına aldığına inanır inanmaz Floransa genelinde kral olarak kabul edildi. Podesta’lar ve capitano’lar Walter’ın hainliğini kabul ederken o, Guelfo’ları görevlerinden aldı, priori’lerin işlevlerini zayıflattı, halkı silahsızlandırdı. Bunun üzerine Arezzo, Volterra, Colle, San Gimignano ve Pistoia’nın hükümdarlığını kabul etti. Hepsi dizginsiz ve kaba Fransızlardan oluşan korumalarının sayısını 800’e yükseltti. Koyduğu baskıcı vergiler ve tüm muhaliflerine karşı zalimliği ve Pisa ile yapılan yetersiz anlaşmalar yüzünden Walter’in hükümdarlığına karşı sert bir nefret oluştu. Popolo’ları ortadan kaldırmadığı, grandi’lerin özgürlüklerini kısıtladığı ve zanaatkârlar grubuna müdahalede bulunduğu için Grandi’ler hayal kırıklığına uğradı. Walter’e karşı bir sürü başarısız komplo düzenlendi. Walter, Antonio degli Adimari tarafından düzenlenen bir komployu açığa çıkardı. Bunun üzerine Antonio degli Adimari’yi sarayına çağırtıp tutuklattı. Yönetimde bulunan 300 vatandaşı onlara danışmak bahanesiyle mahkemeye çağırtmıştı, ama onlar hainlik kokusu sezdikleri için oraya gitmeye karşı çıktılar.
26 Temmuz 1343’te bu karşı çıkış silahlı ayaklanmaya dönüşmüştür; vatandaşlar dükün tahttan çekilmesini talep ederek onu saraydan kovdu. Komşu şehirler Floransalılara yardıma geldiler. Podestà ihraç edildi ve on dört kişilik balia (yönetim) oluşturuldu. Dük, Admiri’nin ve diğer tutukluların serbest bırakılması ve korumalarının çoğunun halkın en aşağı tabakası tarafından öldürülmesi dayatma görmüştür. Teslim edilmeleri istenen önemli adamlarının üçü kelimenin tam anlamıyla parça parça doğrandığından, sonunda 1 Ağustos’ta tahtan inmek zorunda kaldı. Yoğun güvenlik altında birkaç gün yolculuk etti ve on dört kişi onun yönergesini feshetti.
1345'te Floransa, yün penye makinecilerinin (ciompi) grev girişimine sahne oldu. Floransa'da o yıllarda yaklaşık 25.000 kişinin şehrin yün sanayisince geçindiği söylenir.
Dokumacıların isyanı
Kral, savaş sırasında oldukça dikkatli bir tavır sergiledi. Seçimlere izinsiz müdahaleler sonucunda Lapo da Castiglionchio ve Piero delgi Albizzi tarafından yönetilen Parte Guelfa’ya yeniden önem verilmeye başlanmıştır. Parte’ye karşı bir tutum sergileyen Salvestro de’ Medici, Gonfaloniere’ye (adalet işlerini yürüten sancaklar) yaptığı entrikalara rağmen seçilmiştir ve “ammonizioni”nin kaldırılması için bir yasa önerisinde bulunmuştur, daha sonra bu yasa 18 Haziran 1378 yılında kabul edilmiştir. Fakat halk Parte’lerin gücünü kırmak için 21 Haziran 1378 tarihinde isyan etmiştir. Albizzi ve diğer soyluların evleri ateşe verilmiştir. Halk daima arti minori’lerin (kuyumculuk, seramik, oymacılık gibi ikincil sanatlar ile uğraşan grup) daha fazla ayrıcalık istemesinden huzursuzdu. Zanaatkârlar, arti maggiori’lere (mimarlık, resim ve heykel gibi ana sanatlar ile uğraşan grup) karşı eylemlerinde ısrar etmekteydiler. Özellikle de dokumacıların kendi haklarını savunmalarını zanaatkârlar desteklemekteydi. Dokumacılardan oluşan büyük bir grup halk yönetimini kurmak ve Signoria’yı (senyörlük) yıkmak için şehir dışında toplanmıştır. Popolo minutolar’ın (feodal devirden kalan çeşitli asilzadeler tarafından oluşturulan bir grup) yönetime katılmasını ve kendilerinin de yönetimde yer almalarını istemekteydiler. Bu nedenle dokumacılar kendilerine Tommasso Strozzi’yi sözcü olarak belirlemiştir. Şatolarda bulunan halk Michele di Lando adındaki kişiyi dokumacıların başkanı olarak belirledikten sonra Michele di Lando bütün bu karışıklığa bir son vermiştir. Di Lando bir günlüğüne de olsa Floransa’nın yöneticisi olmuştur. Bu kısa zamanda anayasada bazı değişiklikler yapmıştır. Üç yeni lonca oluşturulmuştur. Yeni oluşturulan loncalardan sonra yeni lonca temsilcileri atanmıştır. Atanan lonca temsilcilerinin üçü, arti maggiori’den (resim, mimarlık, heykel gibi ana sanatlarla uğraşan grup), üçü arti minori’den (kuyumculuk, seramik, oymacılık gibi ikincil sanatlar ile uğraşan grup) ve üç tanesi de yenilerden oluşmaktaydı. Oluşan bu her sınıf için adalet işlerini yürüten sancaktarlar (Gonfaloniere di Guistizia) seçilmiştir. İlk sancaktar ise Michelle di Lando olmuştur. Dokumacılar bu durumdan memnun olmayarak karışıklık çıkardılar ve alt sınıfların dışlanmadığı yeni bir yönetim istediler. Halkın ayaklanmasını engellemek için çoğu grandi ve Piero degli Albizzi suçlamalar neticesinde infaz edildi. Çoğu kişi de yakılarak öldürüldü. Bu huzursuzluk ortamı sermayenin kötüye gitmesine neden olarak işsizliği ve sefaleti arttırdı.
1378'de Ciompi İsyanı'nda oligarşik yönetime karşı kısa bir isyanla ayaklandı. İsyanların bastırılmasından sonra Floransa, Medici'nin sert rakipleri haline gelen Albizzi ailesinin egemenliğine girdi (1382-1434).
1378 Ağustos olayları
Yeni hükûmet ile ciompiler, ütopik taleplerinin yerine getirilmemesinden dolayı birkaç hafta içinde hayal kırıklığına uğramış, küçük loncalar ve ciompiler arasında çıkar çatışması çıktı. 31 Ağustos’ta Piazza della Signoria önünde toplanmış olan büyük bir ciompi grubu büyük ve küçük loncaların oluşturduğu kuvvetler tarafından fazla bir çaba sarf etmeden sürülmüşlerdir. İsyan sona ermiş, ciompiler tarafından oluşturulmuş olan lonca feshedildi ve Salvestro de’ Medici’lerin düşmesinden sonra dört yıl içerisinde üst yönetim yeniden büyük loncaların eline geçti.
Ciompi isyanı, 14.yy.lın ikinci yarısında, kara ölüm (1347-1353) olarak adlandırılan veba salgınından sonra, hak sahibi olmayan grupların yaşam koşullarını iyileştirmek amacıyla meydana gelen ilk ve son ayaklanma olmadı. Buna benzer diğer ayaklanmalar, Fransa’da meydana gelmiş olan Jacquerie Ayaklanması (1358) ve İngiltere’de görülen olan Jack Cade ayaklanmalarıdır.
1382 yılında Loncalar kötü giden durumu bir dereceye kadar düzeltti. Lonca temsilcilerinin (Pirioren) yarısı ve adalet işlerini yürüten sancaklar (Gonfaloniere) tarafından yeniden yeni bir anayasa belirlendi. Bu arada cumhuriyet dış işlerindeki pozisyonunu koruyarak 1383 yılında teğmen Karl von Durazzo’nun mirası ile Arezzo’yu geri kazanmıştır. Gian Galeazzo Visconti Kuzey İtalya’nın büyük bir bölümünü ele geçirdikten sonra, 1390 yılında yapmış olduğu entrikalar ile Pisa ve Siena şehirlerini ele geçirdi. Sadece Floransa, Hawkwood’un 7000 kişilik ordusu ile Gian Galeazzo Visconti’ye karşı savaş açmıştır.
1392 ve 1397 yılları arasında Gian Galeazzo Visconti ile yapılan savaşlarda Floransa şehri, başarı elde ettiyse de Visconti Pisa Siena ve Perugia üzerinden Toskana bölgesine hâkim olmuştur. Hawkwood’un ölümünden sonra Floransa, Kral Rupert’in yardımını almıştır, fakat kralın orduları bozguna uğratılmıştır ve Milanolular Floransa’ya doğru ilerlemek isterken, Gian Galeazzo Visconti öldü. Visconti’nin ölümünden sonra toprakları oğulları ve Condollieriler’i arasında paylaştırılmıştır. Bu arada Pisa şehrini Giovanni Maria Visconti yönetmekteydi. Papa IX. Bonifatius ile Floransalılar, aralarında bir birlik oluşturarak Perugia ve Bolonya’yı tekrar ele geçirmek istedi. Bu birlik başarılı bir şekilde oluşturuldu; fakat Papa IX. Bonifatius amacına ulaşır ulaşmaz anlaşmayı bozarak Floransalıları hayal kırıklığına uğrattı. Floransalıların Pisa şehrini tek başlarına ele geçirme isteği ise başarısızlık ile sonuçlandı. Gabriele Maria Fransız Kraliyeti’nin korumalığına girmiştir. Sonuçta Pisa şehrinin parayla satılmasına karar verilerek, 1405 yılında Floransa, Pisa’yı 260.000 Florin karşılığında satın aldı.
Arte del Cambio
15. yüzyılda Floransa’da “arti” zanaatkârlar denilen esnaf birlikleri ya da loncalar kuruldu. Bunlar; Arti Maggiori denilen birincil sanatlar, soylu meslekler ve Arti Minori olarak adlandırılan ikincil sanatlar, demircilik, ayakkabıcılık, duvar ustalığı gibi daha basit elişleri olarak ikiye ayrıldı.
İkincil sanatlar birliklerinin sosyal gelişimlerine izin verilmezken, tüccar birlikleri (Arte dei Mercantanti o di Calimala), sarraf ile bankacı birlikleri (Arte del Cambio), bir de kürk tüccarları birlikleri (Arte di Lana) çok önem kazandı. Bir toplantı binası ve Floransa’daki Medici Bankası gibi banka işletmeleri de bu birliklere bağlıdır. Mediciler sadece sarraflar loncasında değil, başka birincil sanatlar birliklerinde de temsil edilmiş ve politikada dikkate değer bir gelişim göstermişlerdir.
Nihayet 15. yüzyılın ilk yarısında kent ünlü Medici ailesinin eline geçti. Medici ailesi bankacılık mesleği dolayısıyla zengin olmuş nüfuzlu bir aileydi. Önceleri kenti perde arkasından yönettiler. Ailenin ilk önemli üyesi olan Cosimo büyük bir saray (Palazzo Medici) inşa ettirdi. Sonra yerine geçen oğlu Piero ve torunu Lorenzo çok gösterişli binalar inşa ettirmeye ve dönemin mimar ve heykeltıraşlarını maddi bakımdan desteklemeye devam ettiler.
15. yüzyılda Floransa, 60.000 nüfusuyla Avrupa'nın en büyük, zengin ve ekonomik açıdan başarılı şehirlerindendi.
Cosimo de' Medici, şehri perde arkasından kontrol eden ilk Medici ailesi üyesiydi. Şehir teknik olarak bir tür demokrasi olmasına rağmen, gücü geniş bir patronaj ağından ve yeni göçmenlere, "gente nuova"ya (yeni insanlar) ittifakından geliyordu. Medicilerin papanın bankacısı olmaları da yükselişlerine katkıda bulundu.
Lorenzo, büyük bir sanat hamisiydi ve Michelangelo, Leonardo da Vinci ve Botticelli'nin eserlerini sipariş etti. Lorenzo başarılı bir şair ve müzisyendi, Alexander Agricola, Johannes Ghiselin ve Heinrich Isaac dahil olmak üzere Floransa'ya besteciler ve şarkıcılar getirdi. Çağdaş Floransalılar tarafından ve o zamandan beri "Muhteşem Lorenzo" (Lorenzo il Magnifico) olarak bilinir.
Lorenzo'nun 1469-1492 yılları arasındaki önderlik döneminde Floransa altın çağını yaşadı. Lorenzo aralarında Michelangelo, Leonardo da Vinci ve Botticelli'nin de bulunduğu sanatçılara verdiği destek ile İtalya yarımadasında Rönesans çağının başlamasını sağladı. Lorenzo kendisine o kadar büyük bir saygınlık kazandırdı ki Lorenzo il Magnifico yani Muhteşem Lorenzo adıyla anılmaya başladı. Lorenzo'nun ölümünden sonra oğlu Piero aynı saygınlığı kazanamadı.
1494'te II. Piero'nun sürgün edilmesiyle, Medici yönetiminin ilk dönemi cumhuriyet hükûmetinin yeniden kurulmasıyla sona erdi.
Savonarola, Machiavelli ve Medici papaları
Bu dönemde, Dominik keşişi Girolamo Savonarola 1490'da San Marco manastırının başrahibi olmuştu. Tövbe vaazlarıyla ünlüydü, yaygın ahlaksızlık ve maddi zenginliklere bağlılık olarak gördüğü şeyleri kınadı. Medici'nin sürgüne gönderilmesini Tanrı'nın işi olarak övdü ve onları çöküşlerinden dolayı cezalandırdığını söyledi. Savonarola Floransa'nın birçok ender sanat eserlerini edep dışı ve günahkar olarak kabul ediyordu. Adamlarını kapı kapı dolaştırarak birçok değerli sanat eserini toplattı ve onları kentin ana meydanı olan Piazza della Signoria'da büyük bir ateş yaktırarak imha ettirdi.
Daha demokratik bir yönetime yol açan siyasi reformları gerçekleştirme fırsatını yakaladı. Ancak Savonarola Papa VI. Alexander'ı alenen yolsuzlukla suçladığında topluluk önünde konuşması yasaklandı. Bu yasağı çiğnediğinde aforoz edildi. Sonunda Floransa halkı Savonarola'nın zulmüne isyan etti. Öğretilerinden bıkan Floransalılar, ona karşı çıkıp tutukladılar.
Papa'nın da Savonarola'yı aforoz etmesinin ardından, aynen günahkar olduklarını düşünüp yakarak öldürttüğü birçok insan gibi, 23 Mayıs 1498'de Savonarola kafir olarak hüküm giydi, Savonarola da önce asılarak öldürüldü sonra da Signoria Meydanı‘nda direkte yakıldı. Külleri Arno nehrine atıldı.
Bu dönemin bir başka Floransalısı Niccolò Machiavelli idi, Floransa'nın güçlü bir liderlik altında yeniden canlandırılması için reçeteleri genellikle siyasi çıkarların ve hatta yanlış uygulamaların meşrulaştırılması olarak görülüyordu. Machiavelli, iktidarı yönetmek ve kullanmakla ilgili siyasi el kitabı Prens ile tanınan siyasi bir düşünürdü. Medici tarafından görevlendirilen Machiavelli, şehrin tarihi olan 'Florentine Histories'ni de yazdı.
16. yüzyıl
1512'de Medici, İspanyol ve Papalık birliklerinin yardımıyla Floransa'nın kontrolünü geri aldı. Her ikisi de daha sonra Katolik Kilisesi'nin Papa'ları olacak iki kuzen Giovanni ve Giulio de' Medici (sırasıyla Leo X ve Clement VII) tarafından yönetildiler. Her ikisi de sanatın cömert müşterileriydi ki Floransa'da Michelangelo'nun Lorenzo Kütüphanesi ve Medici Şapeli gibi sipariş ettikleri eserler bunlardan sadece ikisiydi.
Hükümdarlıkları İtalya'daki siyasi ayaklanma ile aynı zamana denk geldi ve bu nedenle 1527'de Floransalılar Medici'yi ikinci kez sürdü ve 16 Mayıs 1527'de teokratik bir cumhuriyet kurdu (İsa Mesih Floransa Kralı seçildi).
Medici, 1530'da Kutsal Roma İmparatoru Charles V orduları ve Papa Clement VII'nin (Giulio de' Medici) kutsamalarıyla Floransa'da iktidara döndü.
1531'de İmparator Charles ve Papa Clement Allessandro de Medici'yi Floransa Cumhuriyeti Dükü olarak adlandırdıklarında, Floransa resmen monarşi oldu. Medici'nin monarşisi iki yüzyıldan fazla sürecekti.
1537 yılında Medici ailesi Floransa'da tekrar iş başına geldi. Bu sefer kendilerini resmen Floransa Dükü ilan ederek Medici hanedanını kurdular.
1569 yılında kendilerini Toskana Grandükü ilan ettiler. Medici ailesinin üyeleri 1737 yılına kadar aralıksız olarak Floransa'yı yönetti. Bu tarihte Medici hanedanı neslin tükenmesi yüzünden sona erdi. Kent Avusturya İmparatorluğu'nun eline geçti.
Alessandro'nun halefi I. Cosimo de Medici, 1569'da Toskana Büyük Dükü seçildi; Tüm Toskana'da yalnızca Lucca Cumhuriyeti (daha sonra Dükya) ve Piombino Prensliği Floransa'dan bağımsızdı.
18. yüzyıl
Medici hanedanlığının ortadan kalkması ve Francis Stephen, Lorraine dükü ve Maria Theresia'nın kocasının 1737'de tahta çıkması, Toskana'nın Avusturya tacının topraklarına geçici olarak dahil edilmesine yol açtı.
Toskana Büyük Dükalığı’nın başkenti olarak Floransa
Medici Hanedanlığı, Gian Gastone de' Medici’nin 1737 yılında ölümüne kadar Toskana’da hüküm sürdü. Daha sonra büyük dukalık, Loren’in dükü Franz Stephan’ın eline geçti.
1753 yılına kadar krallık ile yönetildikten sonra yönetimi, Avusturya hanedanı Maria Theresia’nın oğlu Peter Leopold devraldı; böylece Floransa, Avusturya Habsburg Hanedanlığı hâkimiyetine girdi.
19. yüzyıl
1801'de Bourbon-Parma hanedanı için tahttan indirilen Habsburg-Lorraine hanedanının ikinci nesli oldu.
1801'den 1807'ye kadar Floransa, Napolyon Bonapart'un bağımlı devletinin Etrurya Krallığı’nın başkentiydi. Toskana 1808 yılında Fransız İmparatorluğu tarafından ilhak edildi.
Floransa, 1809 yılında Etrurya (Etrurien) Krallığı’na başkentlik yaptı fakat 1814 yılında Napolyon’un düşüşünden sonra, Ferdinand tekrar yönetimi ele geçirdi.
Habsburg-Lorraine hanedanı Viyana Kongresi'nde Toskana tahtına geri döndü, ancak nihayet 1859'da tahttan indirildi.
Napolyon Savaşları sırasında Habsburg-Loren Grandükü III. Ferdinand tahtı ele geçirdi.
1833 yılında Ferdinand’ın ölümünün ardından yönetimi II. Leopold devraldı. 1848 yılında Floransa’da liberal devrimcilik hareketi başladığı sırada Leopold bir anayasa kabul etti. Fakat kabul edilen anayasa karşıtlıklara neden oldu. 1849 yılında Grandük Avusturya koruması ile geri döndü. 1859’da Fransızların ve İtalyanların Lombardiya bölgesinde Avusturya üzerindeki zaferlerinden sonra Floransa’daki devrim sonucu Leopold sınır dışı edilerek Toskana, Sardinya-Piemonte Krallığı tarafından ilhak edildi.
1861 yılında Toskana, yeni kurulmuş olan İtalya Krallığı'nın bir bölgesi oldu.
Fransız birliklerinin geri çekilmesiyle, 6 yıl süren başkentlik İtalya'nın Roma kentini ele geçirmesiyle son buldu. Bu tarihten sonra Roma İtalya'nın başkenti oldu.
İtalya’nın kısa süreli başkenti olarak Floransa ve sonrası
1865 ve 1895 yılları arasında Floransa, büyük bir kentsel yenileme ve yapılanma içerisine girdi. Kısa süren başkentlik süresi boyunca (15 Eylül 1864 yılından 20 Eylül 1870 yılına kadar) olaylara yön veren bir şehir konumuna geldi. Mimar Giuseppe Poggi, Poggi Planı adı altında yaptığı modernleşme çalışmaları ile şehir Ortaçağın önemli şehirlerinden biri olmuştur. Böylece şehir gelişmiştir; ayrıca su baskınları için yapılan korumalar Poggi tarafından sağlamlaştırıldı. Yine bu bağlamda Poggi, şehrin kuzeyinde yer alan şehir duvarını yıkmıştır. Arno nehrinin güneyinde yer alan manzara yolunu “Viale dei Colli”, egzersiz alanı, tren istasyonu ve mezbahana inşa ederek fabrika bacaları için filtreler yaptı.
Mayıs 1865 yılında başlanan inşa çalışmaları 5 yıl sürdü. Şehrin kurulumunu hızlı bir şekilde yapmak için kamusallaştırmaya gidildi. Eski şehir kapıları civarında bulunan büyük alanlara burjuvazilerin ikamet etmesi sağlandı.
Viale dei Colli manzara yolunun en yüksek noktasına yabancı turistlerin de ilgisini çeken Pizzale Michelangelo adında manzara noktası oluşturulmuştur. Piagentina, San Jacopino gibi yeni mahalleler oluşturulmuştur.
1869 yılında Mercato Vecchio adındaki büyük şehir pazarının yenilenmesi amaçlandı. Fakat durgunluk ve kriz atmosferi projenin durmasına neden oldu. Durgunluk ve kriz atmosferi kısa sürede atlatıldıktan sonra, eski şehrin ortasında modern merkezler oluşturuldu. 2 Nisan 1885 yılında proje kapsamında yeni merkezlerin oluşturulacağı alanları halk hızla boşaltmaya başladı. Tarihi kiliseler ve yapılar restore edilerek modern bir merkez oluşturulmuştur. Turizm ve modernleşme sonucunda şehir ekonomik açıdan yükselmeye başlamıştır.
19. yüzyılın sonlarına doğru şehir nüfusu üç katına çıktı. Turizm ve endüstri gibi yeni sektörlerin oluşturulmasıyla 20. yüzyılda, artmış olan bu nüfustan olumlu şekilde yararlanılmıştır. Böylece ekonomi ve ticaret yeniden gelişme göstermiştir.
20. yüzyıl
II. Dünya Savaşı’nda şehir 1943 ve 1944 yılları arasında Alman ordusu tarafından işgal edildi. Bu süre boyunca Gerhard Wolf yönetimindeki Alman Konsülü şehrin yönetimini ele geçirdi.
İkinci Dünya Savaşı sırasında şehir, İtalyan Sosyal Cumhuriyeti'nin bir parçası olarak bir yıl Alman işgali (1943-1944) yaşadı.
Hitler, 3 Temmuz 1944'te İngiliz 8. Ordu birliklerinin kapanmasıyla burayı açık şehir ilan etti.
Floransa, Yeni Zelenda, Güney Afrika ve İngiliz birlikleri tarafından Toskana Ulusal Kurtuluş Komitesi (CTLN) partizanlarıyla birlikte 4 Ağustos 1944'te kurtarıldı.
Mayıs 1945'te İkinci Dünya Savaşı'nın sonunda, ABD Ordusu'nun Bilgi ve Eğitim Şubesine, Floransa'da terhis edilmiş Amerikan askerleri ve kadınları için denizaşırı bir üniversite kampüsü kurması emredildi. Hizmet personeli için ilk Amerikan üniversitesi Haziran 1945'te Havacılık Okulu'nda kuruldu. Yaklaşık 7.500 asker-öğrenci, dört bir aylık oturumları boyunca üniversiteden geçecekti.
Kasım 1966'da, Arno merkezin bazı kısımlarını su bastı ve birçok sanat hazinesine zarar verdi. Kentin dört bir yanında duvarlarda sel sularının en yüksek noktasına ulaştığı yeri gösteren küçük pankartlar vardır.
İklim
Floransa Ilıman okyanusal iklime sahiptir. Yazlar sıcak ve yağışlı, kışlar serin ve yağışlı geçer. Deniz kenarında olmaması nedeniyle yaz sıcaklığı biraz daha yüksektir ve kışlar daha soğuk geçer ve kar yağışı da görülür.
Nüfus
Floransa komününün belediye sınırları içinde nüfusunun 19. ve 20. yüzyıllarda gelişmesi resmi nüfus sayımı sonuçlarına göre şu gösterimde özetlenmiştir:
Kişi
Ekonomi
Turizm, açık ara farkla tüm endüstrilerin en önemlisidir ve Floransa ekonomisinin çoğu, uluslararası gelenler ve şehirde okuyan öğrencilerden elde edilen paraya dayanır. 2015 yılında şehrin turizm değeri yaklaşık 2.5 milyar Euro'ya ulaştı ve ziyaretçi sayısı bir önceki yıla göre %5.5 arttı.
2013 yılında Floransa, Condé Nast Traveler tarafından dünyanın en iyi ikinci şehri olarak listelendi.
Baharlı oymağı
Baharlı oymağı, Karakoyunlu (Qaraqoyan - kara şapka) hanedanlığı boy birliğine katılmış olan bir oymaktır. Bu oymağın, büyük olasılıkla 1408 yılında Kara Yusuf tarafından Hamedan fethinin ardından, Karakoyunlu boy birliğine katıldığı anlaşılmaktadır.
Kökenleri
Vladimir Feodoroviç Minorsky, Barānī (veya Bārānlū) diğer bir adının Bahārlū olduğu ve Īvā boyundan ayrılmış, Karakoyunlu hanedanlığında egemen olan bir oymakdır. J. Malcolm göre, başlangıçta "Timur tarafından Suriye'den Fars'a getirilmiş" aslen Šāmlū'ların bir koludur.
Günümüzde
Azerbaycan'ın Ağdam Rayonunda 133 m. rakımda Baharlı ve Zengilan Rayonunda 346 m. rakımda Baharlı adında yerleşim yerleri vardır.
Ermenistan'da Sünik (eski adı Zengezur) eyaletinde 1669 m. rakımda Baharlu adında bir köy vardır.
İran'da Fars eyaleti yanında, Azerbaycan, İsfahan, Çaharmahal (DördYurd), Kerman ve eski Horasan eyaletlerinde yerleşiktirler.
Floransa
Sanayi, ticaret ve hizmetler
Floransa, banliyölerdeki endüstriyel komplekslerinin mobilya, kauçuk ürünler, kimyasallar ve gıdadan her türlü ürünü ürettiği İtalya'da büyük bir üretim ve ticaret merkezidir. Ancak antikalar, el sanatları gibi geleneksel ve yerel ürünler, züccaciye, deri işleri, sanat reprodüksiyonları, mücevherler, hediyelik eşyalar, çeşitli metal işleri, ayakkabılar, aksesuarlar ve pahalı moda giysileri de Floransa ekonomisinde önemli bir yeri vardır.
Şehrin geliri kısmen hizmetlere, yıllık fuarlara, tiyatro ve lirik prodüksiyonlara, sanat sergilerine, festivallere ve Calcio Fiorentino gibi moda şovlarına dayanır.
2015 yılının dördüncü çeyreğinde imalat %2.4, ihracat ise %7.2 arttı. Makine mühendisliği, moda, eczacılık, yiyecek ve şarap önde gelen sektörlerdir. 2015 yılında daimi iş sözleşmeleri, ülke çapındaki vergi indirimi sayesinde yüzde 48.8 oranında arttı.
Turizm
Turizm, Floransa'nın merkezindeki en önemli endüstridir. Nisan-Ekim ayları arasında turistlerin sayısı yerel nüfustan fazladır. Uffizi ve Accademia müzelerinin biletleri düzenli olarak tükenir ve büyük gruplar düzenli olarak Santa Croce ve Santa Maria Novella bazilikalarını doldurur. Uffizi ve Accademia giriş ücreti biletleri, ziyaretten önce çevrimiçi olarak satın alınabilir. 2010 yılında Travel + Leisure dergisinin okuyucuları şehri üçüncü favori turistik destinasyonları olarak seçti. 2015'te Condé Nast Travel okuyucuları Floransa'yı Avrupa'nın en iyi şehri seçti.
Euromonitor International tarafından yapılan araştırmaya göre, Avrupa‘da kültür ve tarihle ilgili turizme önemli miktarda para artan harcandığı sonucuna varıldı.
Floransa'nın büyüklüğüyle orantılı olarak dünyadaki en çok sanat eseri olan yer olduğuna inanılır. Bu nedenle, Uffizi gibi dünyaca ünlü müzelerin 1.93 milyondan fazla bilet satmasıyla (2014 yılında) kültür turizmi özellikle güçlüdür. Kentin kongre merkezi tesisleri 1990'larda yeniden yapılandırıldı ve tüm yıl boyunca sergiler, konferanslar, toplantılar, sosyal forumlar, konserler ve diğer etkinliklere ev sahipliği yapar.
2016 yılında Floransa'da 570 tesiste 20.588 otel odası vardı. Uluslararası ziyaretçiler odaların %75'ini kullandı ki bunların yaklaşık %18'i ABD'dendi. 2014 yılında şehirde 8.5 milyon gecelik konaklama yapıldı. Gene bir Euromonitor raporuna göre, şehir 2015 yılında 4.95 milyon varışın üzerinde ziyaretle dünyanın en çok ziyaret edilen 36. ülkesi olmuştur.
Turizm, Floransa'ya gelir getirir ama aynı zamanda bazı sorunlar da yaratır. Ponte Vecchio, San Lorenzo Pazarı ve Santa Maria Novella yankesicilerle boğuşmaktadır. Floransa yılda yaklaşık 13 milyon ziyaretçi alır ve yoğun sezonlarda, popüler yerler bunun sonucunda aşırı kalabalık olur. 2015 yılında Belediye Başkanı Dario Nardella, otobüsle gelen, sadece birkaç saat kalan, az para harcayan ancak aşırı kalabalıklaşmaya neden olan ziyaretçilerden duyduğu endişeyi dile getirdi. "Müze ziyareti yok, sadece meydandan bir fotoğraf, sonra otobüsün geri gelmesi ve Venedik'e devam edip gitme ... Biz böyle turistler istemiyoruz" dedi.
Nardella'ya göre, bazı turistler şehrin kültürel mirasına saygı duymuyor. Haziran 2017'de, turistlerin piknik alanları gibi alanları kullanmalarını önlemek için kilise basamaklarına su püskürtme programı başlattı. Turizmin faydalarına değer verirken, "kilise merdivenlerine oturanların, yemeklerini yiyenlerin ve üzerine çöp bırakanların arttığını" iddia etmektedir. Belediye başkanı, geleneksel gıdaların satışını artırmak için restoranların tipik Toskana ürünlerini kullanmasını gerektiren bir yasa çıkardı (2016'da yürürlüğe girdi) ve McDonald's'ın Piazza del Duomo'da bir yer açma başvurusunu reddetti.
Ekim 2021'de, Floransa, Bordeaux, Kopenhag, Dublin, Ljubljana, Palma de Mallorca ve Valensiya ile birlikte Avrupa Komisyonu'nun 2022 Avrupa Akıllı Turizm Başkenti ödülü için kısa listeye alındı
Yerel yönetim
Günümüzde Floransa Komünü Belediye Başkanı görevi "İtalya Demokratik Partisi", "Sol Ekoloji Bağımsızlık Partisi" ve "Sol Federasyonu" adı verilen bir progresif partiler birleşik koalisyonu tarafından seçilmiş olan "Matteo Renzi"'nin 4 Mart 2014'te istifasından sonra onun yardımcı belediye başkanı olarak seçmiş olduğu "Dario Nardella" tarafından yapılmaktadır.
Sanat
Floransa, 1450'den 1527'ye kadar süren Yüksek Rönesans sanatının doğum yeriydi. Orta Çağ sanatı İncil'in temel hikâye anlatımına odaklanırken, Rönesans sanatı natüralizm ve insan duygularına odaklandı. Orta Çağ sanatı soyut, kalıplaşmış ve büyük ölçüde keşişler tarafından üretilirken, Rönesans sanatı rasyonel, matematiksel, bireyciydi, doğrusal perspektif ve gölgelemeden (Chiaroscuro) oluşuyordu ve uzmanlar tarafından üretildi (Leonardo da Vinci, Donatello, Michelangelo ve Raffaello Sanzio).
Eserleri, diğer birçok sanatçı kuşağının eserleriyle birlikte şehrin çeşitli müzelerinde toplanmıştır: Uffizi Galerisi, "Altın Çağ" resimlerinin bulunduğu Palatina galerisi, Bargello Rönesans heykelleri, Fra Angelico'nun eserleriyle San Marco müzesi, Akademi, Medicis şapelleri Michelangelo'nun heykelleriyle Buonarroti'nin evi ve Bardini, Horne, Stibbert, Romano, Corsini, Modern Sanat Galerisi, Museo dell'Opera del Duomo, Gümüş Eşya Müzesi ve Değerli Taşlar müzesi.
Floransa'da çeşitli anıtlar da vardır: mozaikleriyle Floransa Vaftizhanesi; heykelleriyle katedral, fresk şeritleriyle Orta Çağ kiliseleri; hem kamu hem de özel saraylar: Palazzo Vecchio, Palazzo Pitti, Medici Riccardi Sarayı, Palazzo Davanzati; manastırlar, yemekhaneler; "Certosa".
Arkeoloji müzesinde Etrüsk uygarlığının belgeleri vardır.
Aslında şehir sanat açısından o kadar zengin ki, ilk kez gelen bazı ziyaretçiler, sanatıyla ilk kez karşılaştıklarında Stendhal sendromu'nu deneyimler.
Filippo Brunelleschi (1377-1466) ve Leon Battista Alberti (1404-1472) gibi Floransalı mimarlar hem Rönesans'ın hem de Neoklasik mimarinin babaları arasındaydı.
Floransa, San Miniato al Monte, San Lorenzo, Santa Maria Novella, Santa Trinita, Santa Maria del Carmine, Santa Croce, Santo Spirito, Annunziata, Ognissanti ve diğerleri gibi çok sayıda sanat dolu kiliseye sahiptir.
Floransa'daki en önemli resim galerileri Uffizi ve Pitti Sarayıdır. Bargello ve Duomo Eserleri Müzesi'nde iki muhteşem heykel koleksiyonu bulunur. Donatello, Verrochio, Desiderio da Settignano, Michelangelo ve diğerlerinin eserleriyle doludur.
Galleria dell'Accademia'da Michelangelo'nun Davut'u vardır - belki de her yerde en çok bilinen sanat eseri ve Michelangelo'nun Papa Julius II'nin mezarı için yaptığı tamamlanmamış köle heykelleri.
Diğer görülecek yerler arasında Orta Çağ belediye binası, Palazzo della Signoria (Palazzo Vecchio da denir), Arkeoloji Müzesi, Bilim Tarihi Müzesi, Arşimet Bahçesi, Palazzo Davanzatti, Stibbert Müzesi, St. Marks, Medici Şapelleri, Santa Croce Eserleri Müzesi, Santa Maria Novella Manastırı Müzesi, Zooloji Müzesi ("La Specola"), Bardini ve Museo Horne.
Ayrıca modern heykeltıraş Marino Marini'nin kendi adını taşıyan müzede eserlerinden oluşan koleksiyonu vardır. Strozzi Sarayı ise özel sergilerin yeridir.
Görülecek yerler
Floransa, anıtları, kiliseleri ve binaları nedeniyle "Rönesans'ın beşiği" (la culla del Rinascimento) olarak bilinir. Floransa'nın en bilinen yeri, kubbesi Filippo Brunelleschi tarafından inşa edilen, şehrin kubbeli katedrali Santa Maria del Fiore'dir.
Yakındaki Campanile (kısmen Giotto tarafından tasarlanmıştır) ve Vaftizhane binaları da öne çıkan yerlerdir. Kubbe, tamamlanmasından 600 yıl sonra hala dünyanın tuğla ve harçtan yapılmış en büyük kubbesidir. 1982'de Floransa'nın tarihi merkezi (İtalyanca: centro storico di Firenze) UNESCO tarafından Dünya Mirası ilan edildi.
Şehrin merkezi, şehri savunmak için 14. yüzyılda inşa edilmiş ortaçağ surları içindedir. Şehrin ortasında Signoria Meydan'ında Bartolomeo Ammannati'nin Neptün Çeşmesi (1563-1565), mermer heykeli hala işleyen bir Roma su kemerinin sonundadır. Neptün Havuzunun ortasında mermerden yapılmış deniz tanrısı Neptün'ün heykeli, mermer atlar ve etrafında deniz kızları ve erkek deniz tanrıları bulunur. 1565 yılında yapılmıştır. Ayrıca Neptün'ün altında bulunan yunuslar da Floransa'nın denizlerde hakimiyetini temsil eder.
Floransa'nın düzeni ve yapısı birçok yönden bir garnizon yerleşim yeri olarak tasarlandığı Roma dönemine kadar uzanır. Bununla birlikte, şehrin çoğunluğu Rönesans döneminde inşa edilmiştir. Kentte Rönesans mimarisinin güçlü varlığına rağmen, ortaçağ, Barok, Neoklasik ve modern mimari'nin izlerine rastlamak mümkündür. Palazzo Vecchio ve Duomo veya şehrin Katedrali, Floransa'nın silüetine hakim olan iki binadır.
Şehrin eski kesimini kesen Arno nehri, orada yaşayan birçok insan kadar Floransa tarihinde bir karakterdir. Tarihsel olarak, yerlilerin Arno ile şehri ticaretle beslemek ve selle yok etmek arasında değişen aşk-nefret ilişkisi vardı.
Özellikle köprülerden biri – en çarpıcı özelliği kenarlarında kazıklar tarafından tutulan çok sayıda dükkân olan Ponte Vecchio (“Türkçe: Eski Köprü”) göze çarpar. Köprü ayrıca Uffizi'yi Medici konutuna (Pitti Sarayı) bağlayan Vasari koridoru'nu da taşır.
Vasari Koridoru ve Bountalenti Mağarası Floransa'nın en ünlü gezi yerlerindendir. Vasari Koridoru, Pitti Sarayı ile Palazzo Vecchio arasında özel bir bağlantı yolu sağlar. Bu koridor Giorgio Vasari tarafından dönemin hükümdarlarının halkın arasına karışmadan iki büyük saray arasındaki ulaşımı sağlaması için yapılmıştır. Günümüzde içinde değerli eserler saklıdır.
Asıl köprü Etrüskler tarafından yapılmış olsa da, mevcut köprü 14. yüzyılda yeniden inşa edilmiştir. Şehirdeki 2. Dünya Savaşı'ndan sağlam kalan tek köprüdür. Hem açıklık-yükselme oranını hem de nehir yatağında daha az yüke maruz kalması için sütun sayısını azaltmak amacıyla parçalı kemerler kullanılarak (bunda Roma Alconétar Köprüsü'nden çok daha başarılıdır) inşa edilen köprünün batı dünyasındaki ilk örneğidir.
San Lorenzo kilisesi Medici Şapeli, 15. yüzyıldan 18. yüzyıla kadar Floransa'daki en güçlü aile Medici ailesi'nin mozolesi'ni içerir. Yakınlarda, Medici ailesinin son üyesinin vasiyeti üzerine kurulmuş, dünyanın en iyi sanat müzelerinden biri olan Uffizi Galerisi bulunmaktadır.
Uffizi, yüzyıllardır Floransa'nın sivil yaşamının ve hükûmetinin merkezi olması açısından önemli bir yer olan Signoria Meydanı'nın köşesinde yer almaktadır. Karşısındaki Palazzo Vecchio hala belediye yönetim binasıdır.
"Palazzo Vecchio" uzun seneler yönetim merkezi olarak kullanıldı. İçinde birçok Rönesans eseri bulunur. Rönesans ressamı Giorgio Vasari buradaki sayısız eseriyle İtalya'nın önemli ressamlarından biridir.
Signoria meydanı etrafında tarihsel binalar ile çevrilmiş ve birçok heykel ve anıt bulunan çok çekici bir meydandır. Bu meydan bulunan "Loggia" adlı yapı üzeri kapalı ama kenarı kemerli ve açık bir gösterim binası olup içinde birçok antik ve yeni yapılmış heykeller gösterilmektedir.
Kentin en önemli sanat müzesi Piazza della Signoria'nın yakınındaki Uffizi Galerisi'dir. Dünya çapında İtalyan Rönesansı'nın en nadir örnekleri bu müzededir.
Bu müzeye çok yakın bir mesafede bulunan Arno Nehri'nin üzerindeki Ponte Vecchio (Eski Köprü) çok ilgi çekici bir köprüdür. Köprüler şehri Floransa'nın II. Dünya Savaşı'ndan zarar almadan tek çıkan köprüsüdür.
Duomo'nun bir parçası sanılan Campanile (çan kulesi) ve yine hemen yanındaki Battistero di San Giovanni Vaftizhanesi de özellikle bronzdan dökme kapılarında İncil sahnelerini rölyef hâlinde gösteren önemli yapıdır.
Floransa'da diğer müzeler Pitti Sarayı, Duomo Katedral Müzesi, Bargello heykel müzesi, Accademia delle Arti del Disegno Müzesi önemli dünya müzeleri arasındadır.
Boboli Bahçeleri, Santa Crocce, Santa Maria Novella ve San Lorenzo kiliseleri görülmeye değer yerlerdir.
Anıtlar, müzeler ve dini yapılar
Floransa, çeşitli dönemlerden birkaç saray ve bina içerir. Palazzo Vecchio, Floransa'nın belediye binası ve aynı zamanda sanat müzesidir. Bu büyük Romanesk mazgallı kale-saray, Michelangelo'nun Davut heykelinin kopyasının yanı sıra bitişikteki Loggia dei Lanzi heykel galerisiyle birlikte Signoria Meydanı'ya bakmaktadır. Başlangıçta Floransa Cumhuriyeti'nin yönetici organı olan Floransa Signoria'dan sonra "Palazzo della Signoria" denilen bu bölgeye ayrıca Sarayın uzun tarihi boyunca değişen kullanımına göre Palazzo del Popolo, Palazzo dei Priori ve Palazzo Ducale gibi birkaç isim daha verildi. Bina, şimdiki adını Medici dükünün konutu Arno Nehri boyunca Palazzo Pitti'ye taşındığında aldı. Vasari Koridoru aracılığıyla Uffizi ve Palazzo Pitti ile bağlantılıdır.
Michelozzo di Bartolomeo tarafından Medici ailesinden Cosimo il Vecchio için tasarlanan Palazzo Medici Riccardi, bir başka önemli yapıdır ve 1445 ile 1460 yılları arasında inşa edilmiştir. Rustik ve kesme taşlardan oluşan taş işçiliği ile ünlüdür. Bugün, Floransa Metropolitan Şehri'nin genel merkezidir ve müzelere ve Riccardiana Kütüphanesi'ne ev sahipliği yapar. Rustik taşıyla sivil mimarinin bir örneği olan Palazzo Strozzi, Palazzo Medici'den ilham aldı, ancak daha uyumlu oranlardadır. Bugün saray, yıllık antika sergisi (1959'da Bienal dell'Antiquariato olarak kuruldu), moda gösterileri ve diğer kültürel ve sanatsal etkinlikler gibi uluslararası sergiler için kullanılmaktadır. Burası ayrıca Istituto Nazionale del Rinascimento'nın ve kütüphanesi ve okuma odası ile ünlü Gabinetto Vieusseux'nün yeridir. 1446 ve 1451 yılları arasında Leon Battista Alberti tarafından tasarlanan ve en azından kısmen Bernardo Rossellino tarafından yürütülen Plazzo Rucellai; Eski Floransa Evi müzesine ev sahipliği yapan Palazzo Davanzati; 1871'de Neo-Rönasans tarzında tasarlanan Palazzo delle Assicurazioni Generali; Piazza Santa Trinita'daki Palazzo Spini Feroni, 1920'lerden beri ayakkabı tasarımcısı Salvatore Ferragamo tarafından sahip olunan, 13. yüzyıldan kalma tarihi bir özel saray; Palazzo Borghese, Palazzo di Bianca Cappello, Palazzo Antinori ve Santa Maria Novella Kraliyet binası da dahil olmak üzere diğerleri.
Floransa, dünyanın en önemli sanat eserlerinden bazılarının sergilendiği çok sayıda müze ve sanat galerisi içerir. Şehir, dünyadaki en iyi korunmuş Rönesans sanat ve mimarlık merkezlerinden biridir ve yüksek oranda sanat, mimari ve kültür yoğunluğuna sahiptir. En çok ziyaret edilen 15 İtalyan sanat müzesinin sıralama listesinde ⅔, Floransa müzeleri tarafından temsil edilmektedir. Uffizi bunlardan biridir ve çok geniş bir uluslararası ve Floransalı sanat koleksiyonu vardır. Galeri, okullara ve kronolojik sıraya göre kataloglanmış birçok salonda eklemlenmiştir. Medici ailesinin yüzyıllar boyunca oluşturduğu sanat koleksiyonlarıyla şekillenen müze, çeşitli ressam ve sanatçıların eserlerine ev sahipliği yapar. Vasari Koridoru, Palazzo Vecchio'yu Uffizi'den geçen Pitti Sarayı'na bağlayan ve Ponte Vecchio'nun üzerinden geçen bir başka galeridir. Galleria dell'Accademia, Davut dahil olmak üzere Michelangelo koleksiyonuna ev sahipliği yapar. Çeşitli sanatçı ve ressamların Rus ikonları ve eserlerinden oluşan bir koleksiyona sahiptir.
Diğer müze ve galeriler arasında Donatello, Giambologna ve Michelangelo gibi sanatçıların heykel çalışmalarına odaklanan Bargello; Medici ailesinin eski özel koleksiyonunun bir bölümünü içeren Palazzo Pitti.
Medici koleksiyonuna ek olarak sarayın galerileri de birkaçı Raphael ve Titian'ın, geniş kostüm koleksiyonları, tören arabaları, gümüş, porselen ve 18. yüzyıldan kalma bir modern sanat galerisi dahil olmak üzere birçok Rönesans eseri içerir. Saraya bitişik olan Boboli Bahçeleri, özenle düzenlenmiş çok sayıda heykele sahiptir.
Kent hakkında
Floransa'nın nüfusu diğer İtalyan kentleri gibi yaşlı bir nüfustur. 14 yaşın altındaki çocuklar nüfusun sadece %11'ini oluşturmaktayken 65 yaş üzerindeki emekliler nüfusun %28'ini oluştururlar.
Dünyaca ünlü modacı Gucci'nin merkezi Floransa'dadır.
Kentin ATAF adıyla bilinen oldukça etkin bir belediye otobüsü sistemi vardır. Floransa'nın Amerigo Vespucci Havaalanı kent merkezine çok yakın olup Lufthansa ve Air France gibi uluslararası uçak firmaları bu havaalanına çok sık seferler yapmaktadırlar.
Kardeş şehirler ve dostluk paktları
Floransa şu kentlerle kardeş şehir ve dostluk paktı  bağlantısı kurmuştur :
Çirmen
Çirmen ( - Ormenio, - Çernomen), Yunanistan'ın Doğu Makedonya ve Trakya bölgesinin Evros bölgesel birimine bağlı Orestiada belediyesi sınırlarında yer alan köy. Meriç kıyısında, Bulgaristan sınırına yakın bir bölgede yer alır. Yaklaşık 6 km kuzeyinde Bulgaristan'ın Svilengrad kasabası bulunmaktadır. 2011 sayımına göre nüfusu 557'dir.
Vezirköprü Saat Kulesi
Vezirköprü Saat Kulesi, Samsun'un Vezirköprü ilçesinde yer alan saat kulesi. 1908'de yapılan orijinal kulenin 1943 yılındaki deprem sırasında büyük oranda zarar görmesi üzerine orijinaline sadık kalınarak 1959 yılında yeniden dikilmiştir.
Chennai
Chennai, Madras olarak da bilinen, Hindistan'ın dördüncü büyük metropol şehri ve Tamil Nadu eyâletinin başkentidir.
Coğrafi konum olarak Bengal Körfezi'nin Coromandel sahilinde ve Hindistan'ın güneydoğusundadır. Tahmini 6.91 milyonluk nüfusuyla, 368 yıllık bu şehir, dünyanın en yüksek nüfuslu 34. metropolitan yerleşim merkezidir.
Chennai, Hindistan'ın üçüncü en büyük endüstriyel ve ticari merkezidir. Otomotiv endüstrisinin üslerinden birisi olması ve Hindistan'da üretilen otomobillerin büyük kısmının burada imal edilmesi nedeniyle, Chennai şehri Hindistan'ın otomobil başkenti olarak kabul edilmektedir. Bu nedenle Güney Asya'nın Detroit'i olarak da anılmaktadır.
Aynı zamanda kültürel mirası ve tapınak mimarisiyle de bilinir. Güney Hindistan klasik müziği ve dans performansları açısından da bir merkezdir.
Kardeş şehirler
Chennai belediyesinin şu yabancı şehirlerle resmî kardeş şehir ilişkileri bulunmaktadır:
Balık pulluluk
Balık pulluluk, Y kromozomuyla aktarılan genetik bir hastalıktır. İlk olarak İngiltere'de 1880'lü yıllarda Edward Lambert adlı kişide görülmüştür. Baba baskın veya çekinik olsa bile, erkek çocukların dış görünüşünde (fenotipinde) etkisini gösterme oranı %100'dür. Kadınlarda görülemez.
Suonenjoki
Suonenjoki, Finlandiya'nın Kuzey Savonya bölgesinde bulunan bir şehirdir. Şehir, bölgenin güneybatısında yer almaktadır. Yüzölçümü 862.34 km² olan şehrin nüfusu 31 Ağustos 2017 tarihi itibari ile 7.304'tür.
Michèle André
Michèle André (d. 6 Şubat 1947, Saint-Jacques-d'Ambur (Puy-de-Dôme)) Fransız sosyalist siyasetçi.
Görevleri
Hükûmet
Yerel Yönetimler
Senato
Diğer
Sehim
Sehim; basit eğilme etkisi altındaki bir yapı elemanının eğilme göstermeden önceki çubuk ekseni durumu ile elastik eğri durumu arasındaki deformasyon miktarıdır. Anılan kuvvet altında yapı elemanın yaptığı deplasman ‘sehim’ olarak anılır.
İlhami Safa
İlhami Safa (d. 1894, İstanbul - ö. 24 Ekim 1954), Türk gazeteci, yazar ve öğretmen.
İlhami Safa küçük yaşlarda tifoya yakalandı ve yedi yaşında sağlık durumu düzeldi. Babası İsmail Safa Sivas'ta sürgünde iken ölünce annesi ve küçük kardeşi Peyami Safa ile birlikte İstanbul'a döndü. 1918 yılında öğretmenlik mesleğinden ayrılarak gazeteciliğe başladı. Peyami Safa ile birlikte Yirminci Asır gazetesi ve Hafta dergisini çıkardı. Hafta dergisinin mülkiyeti kendisine aitti. Derginin 91. sayıda kapanmasının ardından Kültür Haftası adlı dergiyi beraber çıkardılar. İlhami Safa, bu derginin de mülki sahibi ve genel yayın müdürüydü. Eşi, kendisini ve iki yaşındaki çocuğunu terk ederek moda öğrenmek için Fransa'ya kaçtı. İlhami Safa ise bu yıllarda Şemsettin Sami'nin başyazarı olduğu Sabah gazetesini Yeni Sabah adıyla Cemalettin Saraçoğlu ile beraber yeniden çıkardı. Daha sonra hisselerini devrederek gazeteden ayrıldı.
Peyami Safa Türk İnkılâbına Bakışlar'da Server Bedi imzasını ilk olarak ağabeyinin kullandığı söyleyerek kendisinin bu imzayı I. Dünya Savaşı sonrasında kullanmaya başladığını belirtti.
İlhami Safa ressam Behçet Safa'nın babası idi.
Karapetê Xaço
Karapetê Xaço ya da Karabêtê Xaço ya da Gerabêtê Xaço (3 Eylül, 1900 ya da 1903 ya da 1908 - 15 Ocak, 2005), Ermeni dengbej. Çocukluğundan itibaren Kurmanci dilinde Kürt halk şarkıları söylemeye başladı ve bu geleneğin sonraki kuşaklara aktarılmasında büyük rol oynadı.
Xaço Batman'ın Bileyder köyünde (günümüzde Binatlı) doğdu. 1915'te Ermeni Kırımı sırasında köyünün imha edilmesine tanık oldu. Kardeşleri Abraham, Manuşak ve Xezal ile birlikte Kürt bir asker sayesinde hayatta kaldılar.