cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bülent Ecevit
Demokratik Sol Parti
12 Eylül döneminde eski CHP kadrolarından kopan Bülent Ecevit, 1983-85 arasında Demokratik Sol Partinin (DSP) kurulması çalışmalarını destekledi. 1985 yılında Ecevit'in siyasete girme yasağı devam ederken eşi Rahşan Ecevit'in başkanlığında DSP kuruldu. Eylül 1986 ara seçimlerinde başkanlığını Rahşan Ecevit'in yürüttüğü bu partinin propaganda gezilerine katıldı. Yaptığı konuşmalarla siyaset yasağını çiğnediği gerekçesiyle hakkında çeşitli davalar açıldı.
Bülent Ecevit, Kasım 1985'te Sosyal Demokrasi Partisi ve Halkçı Partinin Sosyaldemokrat Halkçı Parti adı altında birleşmelerine rağmen birleşme taleplerine karşı geldiği ve sol oyları böldüğü gerekçesiyle eleştirilere uğradı.
Demokratik Sol Parti Genel Başkanlığı
Ecevit, 1970'lerden sonra yeniden patlama yaptı. DSP, 18 Nisan 1999’da yapılan genel seçimlerden yüzde 22,19 oy oranıyla birinci parti olarak çıktı. Seçimlerden sonra hükûmeti kurmakla görevlendirilen Ecevit, 28 Mayıs 1999’da ANAP ve MHP ile kurulan ANASOL-M koalisyonunda yeniden başbakanlık koltuğuna oturdu.
Hükûmetin kurulmasından sonra 17 Ağustos 1999'da yaşanan Gölcük depremi, ülkede büyük yıkım yarattı. Ecevit, depremi, "tarihimizin en ağır felaketi" olarak değerlendirdi. Gelen tepkilere karşı "istifayı düşünmediğini ve gerekli derslerin çıkarılacağını" söyledi.
Bu dönemde eşi Rahşan Ecevit'in önerisiyle çıkarılan (22 Aralık 2000) ve devlete işlenen suçların dışındaki suçlara erteleme ve şartlı salıverme getiren "Şartla Salıverme ve Erteleme Yasası", kamuoyunda Rahşan Affı olarak nitelendirildi. Bu yasanın kapsamı, Anayasa Mahkemesinin ilgili kararıyla genişletildi, kanunu yapanların öngöremediği sonuçlar ortaya çıktı ve bazı hukuki uygulamalar kamuoyunda tepkilere neden oldu. Bu afla birlikte cezaevlerindeki mahkûm sayısı yetmiş binden kırk bine düştü.
Süleyman Demirel'in ardından cumhurbaşkanı olan Ahmet Necdet Sezer ile Bülent Ecevit Hükûmeti arasında zaman zaman bazı yasaların iade edilmesi nedeniyle gerginlik yaşandı. Bu gerginlik 19 Şubat 2001 tarihinde yapılan Millî Güvenlik Kurulu (MGK) toplantısında doruğa ulaştı. Cumhurbaşkanı Sezer ile yaşadığı anayasa kitapçığı krizi nedeniyle Başbakan Ecevit, MGK toplantısını terk etti. Yaşanan bu kriz ekonomide zor günlerin başlangıcı oldu. (bkz. 2001 Türkiye ekonomik krizi)
Fethullah Gülen ile ilişkisi
Bülent Ecevit, toplumun bir kesimi ve Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından bir tehlike olarak görülen Fethullah Gülen'le çeşitli defalar bir araya gelip sohbet etti, Gülen'in okullarını gezdi ve bu okullardan övgüyle bahsetti.
1997 yılında onursal başkanlığını Gülen'in yaptığı Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı, Ecevit'e "Siyaset Dalında Ulusal Uzlaşma Ödülü"nü verdi.
Ecevit, başbakan yardımcısı olduğu 1998 yılında Roma'ya giden Gülen'in karşılanması için Roma Büyükelçisi'nden ricada bulundu, bu hareket dönemin Genelkurmay İkinci Başkanı Orgeneral Çevik Bir'in tepkisini çekti. Ecevit, Gülen'in okullarında çağdaş bir eğitim verildiğini savundu:"'Benim gözlemim çok olumlu. Sayın Fethullah Gülen Hocaefendi'nin ve onun dostlarının bu konudaki çabalarını gerçekten takdirle izliyorum. Çağdaş bir eğitim verildiği belli.'"28 Şubat süreci devam ederken DGM Başsavcısı Nuh Mete Yüksel, Fethullah Gülen hakkında iddianame hazırladı. Bu dönemde, Gülen'in yıllar önce yaptığı konuşmaların görüntüleri art arda televizyon kanallarında yayımlanmaya başlandı. Bu konuşmalarda Gülen'in, "bürokraside nasıl yapılanmaları gerektiğini" anlattığı görülüyordu. Başbakan Ecevit, katıldığı bir televizyon programında Gülen hakkında şöyle konuştu:"'Açıklamalarında laiklikle ters düşmemeye özel bir özen göstermişti. Çağ dışı bir akım temsil etmiş olabileceği izlenimini vermemişti. Dediğim gibi bunda samimi olunabilir, gayrisamimi olunabilir fakat böyle kuşku uyandırıcı, bende kuşku uyandırıcı birtakım tavırlarına tanık olmamıştım. ... Bu okulları gören kime rastlarsam, laikliğe bağlılığını bildiğim kime rastlarsam, bu okullarda laiklik karşıtı veya Türkiye'deki rejim aleyhinde, Atatürk aleyhinde herhangi bir telkinde bulunulmadığı bilgisini aldım. Kim gezdiyse bu okulları, kim gördüyse. ... Bu okullar tabii dünyanın dört bucağına Türk, Türkiye hakkında bilgi, Türkçe, Türk kültürünü yayıyor. Ve dediğim gibi bir olumsuzluğa da rastlanmadı.'"Ecevit'in çıkardığı Rahşan Affı ile Gülen'in yargılaması ertelendi.
Ecevit'in 2004'te siyaseti bırakışının ardından Gülen de Zaman gazetesine "BÜLENT BEY'İ UĞURLARKEN" başlıklı bir ilan vererek Ecevit'ten övgüyle bahsetti.
Sağlık sorunları ve siyaseti bırakışı
Sağlık sorunlarıyla ilgili söylentiler çıkan Bülent Ecevit, 4 Mayıs 2002’de rahatsızlanarak Başkent Üniversitesi Ankara Hastanesine kaldırıldı. Tedavisi sırasında durumu daha da kötüleşince eşi Rahşan Ecevit tarafından hastaneden çıkartılarak evine getirildi. Bir süre evinde dinlenen Ecevit, 17 Mayıs'ta yeniden hastanede tedavi altına alındı ve 11 gün burada kaldı. Rahşan Ecevit bu dönemdeki tedaviler konusundaki kuşkularını kamuoyuyla paylaştı. İddiaları tekzip edildi ancak konu sonraki yıllarda Ergenekon Davası sırasında da gündeme geldi.
Ecevit’in rahatsızlığı sırasında görevine devam edip edemeyeceği tartışmaları gündeme geldi. Bu tartışmalar partisine de yansıdı. Kendilerini “Dokuzlar” olarak adlandıran DSP'li 9 milletvekili, 25 Haziran'da bir bildiri yayımlayarak, “Ecevitler öncülüğünde Ecevitsiz yaşama geçilmesini” istediler. 5 Temmuz 2002'de Ecevit adına basın açıklaması yapan bir grup DSP'li milletvekili, Ecevit'e en yakın isimlerden biri olan Başbakan Yardımcısı Hüsamettin Özkan’ı açık bir biçimde eleştirdi. 7 Temmuz 2002 tarihinde MHP Genel Başkanı ve Başbakan Yardımcısı Devlet Bahçeli, partisinin düzenlediği 11. Kocayayla Türkmen Kurultayı'nda yaptığı açıklama ile 3 Kasım'da erken seçim istedi. Ertesi gün Ecevit, kendisiyle görüşmeye gelen Hüsamettin Özkan'la yollarını ayırdı. Özkan'ın DSP'den ve hükûmetten istifasını aralarında Dışişleri Bakanı İsmail Cem'in de olduğu 6'sı bakan olmak üzere toplam 63 milletvekilinin istifası izledi. İstifalarla koalisyon hükûmeti TBMM’deki sayısal desteğini yitirdi. Bu gelişmeler üzerine 16 Temmuz 2002'de koalisyon hükûmetini oluşturan üç partinin genel başkanları arasında yapılan zirve toplantısında 3 Kasım'da erken seçim yapılması kararı alındı. 31 Temmuz 2002'de TBMM Genel Kurulunda yapılan oylamada erken seçim önergesi, oylamaya katılan 514 milletvekilinden 449'unun kabul oyuyla kabul edildi. 3 Kasım 2002’de yapılan erken genel seçimlerde DSP barajı aşamadı ve TBMM dışı kaldı.
Genel başkanlıktan ayrılma kararını, 3 Kasım seçimlerinden önce olduğu gibi, seçimlerden sonra da zaman zaman dile getiren Ecevit, 22 Mayıs 2004 tarihinde düzenlediği basın toplantısıyla halefini ilan etti ve görevi Genel Başkan Yardımcısı Zeki Sezer’e devretmek istediğini belirtti. 24 Temmuz 2004 tarihinde yapılan 6. Olağan Kurultay ile aktif siyaseti bıraktı.
Ölümü
İlerleyen yaşı, bozulan sağlığı ve doktorlarının karşı çıkmasına rağmen Danıştay Saldırısı'nda hayatını kaybeden Yücel Özbilgin'in 19 Mayıs 2006'daki cenazesine katıldı. Törenin ardından beyin kanaması geçiren Bülent Ecevit, uzun süre Gülhane Askerî Tıp Akademisinde yoğun bakımda kaldı. Bu dönemde kendisi için tutulan ziyaretçi defteri "Kaldırım Defteri" adıyla anılır. Ecevit, bitkisel hayata girdikten 172 gün sonra 5 Kasım 2006 Pazar günü Türkiye saatiyle 22.40'ta (20.40 [UTC]) dolaşım ve solunum yetmezliği sonucu öldü.
Ecevit'in Devlet Mezarlığı'na gömülebilmesi için ölümünün hemen ardından 9 Kasım'da yapılan bir kanun değişikliğiyle bu mezarlıklara başbakanların da gömülmesi sağlandı. 11 Kasım 2006'da yapılan cenaze törenine yurdun dört bir yanından ve başta Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olmak üzere pek çok ülkeden gelen büyük bir kalabalık katıldı. Cenaze törenine beş eski cumhurbaşkanı ve siyasetçiler de katıldı. Kocatepe Camii'nde kılınan cenaze namazının ardından Devlet Mezarlığı'nda toprağa verildi. 11 Kasım 2006 günü Devlet Mezarlığı'na defnedilen Ecevit için anıt mezar yapılması da gündeme geldi.
Beşiktaşlı olduğu bilinen Ecevit için Çarşı grubunun "Forzabesiktas.com" adresli web sitesi karartıldı. Sitede, siyah zemin üzerine Bülent Ecevit ve eşi Rahşan Ecevit’in bir mitingde halkı selamlarken çekilmiş fotoğrafları yer alırken fotoğrafın altında ise, ''“Karaoğlan, Kara Kartal Seni Unutmayacak." yazısı yer aldı.
Kişisel yaşamı
Bülent Ecevit Müslüman'dı ve Türk halk tasavvufu onun İslam anlayışını oluşturmuştu: "'Türkiye'de dine bağlı veya dinci kesimlerden bir kısmı daha çok başka ülkelerden, başka kültürlerden ithal edilen bir İslam anlayışına kapılmışlar. Oysa Türk halk tasavvufunun çok ilginç bir İslam anlayışı var. Başka bazı İslam ülkelerinde, toplumlarında din duygusu Allah korkusuna dayanır. Türk halk tasavvufunda ise din duygusu Allah sevgisine dayanır ve Allah sevgisi insana da sevgi olarak yansır. Dolayısıyla beraberinde hoşgörüyü getirir, özgürlüğü getirir ve barışçılığı getirir.'"
Barış Yarkadaş'ın "Hepsi Yaralar, Sonuncusu Öldürür" kitabındaki iddiasına göre, genel başkan seçilmesinden kısa bir süre sonra Kars'a giden Bülent Ecevit, Susuz ilçesinde arkadaşı Rasim Yarkadaş'ın (eski CHP milletvekili Barış Yarkadaş'ın babası) evine konuk olur. Misafirlerini evlerinin kapısında karşılayan Anne Şahzade Şahin (Şaşo Hala), Ecevit'in boynuna sarılır ve Kars'ın kendine özgü ağzıyla, "Kurtar bizi bu dertlerden ay Garaoğlan!" der. Ecevit o günden sonra "Karaoğlan" olarak anılmıştır. Bu iddia TRT'nin arşivini açması sonucu "Ateş Hattı" programında ve 32. Gün'ün arşivini paylaşması ile bir program için verdiği söyleşide Ecevit'in kendisine bu konunun sorulması ve cevabı ile gerçek olmadığı ortaya çıkmıştır. Ecevit'e 'Karaoğlan' lakabı Düzce'nin Kaynaşlı ilçesinde bir yerli kadın tarafından takılmıştır.
Süleyman Demirel, en büyük rakibi olan Ecevit'i, darbeyle devrilen Şilili sosyalist devlet adamı Salvador Allende'ye benzetip atıfta bulunmak için "Allende-Büllende" tabirini kullanmıştır.
Ecevit, başbakanlık dönemlerinde yapılan Kıbrıs Harekâtı sonrasında "Kıbrıs Fatihi", Abdullah Öcalan'ı yakalama operasyonu sonrasında da "Kenya Fatihi" olarak anılmıştır. Kıbrıs Barış Harekâtı sırasında dönemin başbakanı olan Ecevit, harekâttan sonra ziyaret ettiği adada büyük bir coşkuyla karşılanmış ve barış güvercini uçurmuştu. Daha sonra düzenlediği mitinglerde güvercin uçurmaya başladı. “Savaşın Şahini, Barışın Güvercini Karaoğlan” sloganı eşliğinde uçurulan güvercinler yaygınlaştı.
Mavi gömlek giyip siyah kasket takan Ecevit; TEKEL Bafra, Samsun, Bitlis, TBMM, Tokat, Maltepe, 2000, Ballıca sigarası içer ve eniştesi İsmail Hakkı Okday'ın hediyesi olan Erika marka daktilosuyla yazardı. Bu 70 yıllık daktiloyu ODTÜ Bilim ve Teknoloji Müzesi'ne armağan etmiştir.
Günde 3 dem çay içen Ecevit genellikle klasik Batı müziği ve Türk halk müziği dinlemekteydi.
Makam otomobili olarak da hep yerli üretim ve ucuz zırhlı araçlara binen Ecevit; sırasıyla Anadol A1, Renault 12, Murat 124, Tofaş Kartal, Fiat Tempra, Renault Safrane, Renault Megane, Hyundai Dynasty ve Ford Transit’e binmiştir.
Tarihçi İlber Ortaylı, "Ecevit dürüst politikacıydı." diyerek Ecevit hakkında şöyle yazdı:"'Protokol ve tevazu bakımından Ecevitler, Türk yöneticilerinin tarihi içinde bir kırılma, istisnai bir dönem meydana getirdiler. Bülent Bey, kibar üslupla konuşan bir siyasetçiydi. Türkiye’de protokole ve hitap edebiyatına ‘Sayın’ kelimesini o getirdi. Genel müdüre de, bakana da, falanca kasabanın ilkokul öğretmenine de ‘Sayın’ kelimesi ve soy isimle hitap edilir oldu. Giyimler sadeleşti. Mavi renk yaygınlaştı. Mavi rengi Türk çinilerinden Türk politikasına getirmek Ecevit’in işidir.'"
Hatırası
Kartal Bülent Ecevit Kültür Merkezi 2005 yılında hizmete girdi. Zonguldak Karaelmas Üniversitesinin ismi 2012 yılında “Bülent Ecevit Üniversitesi” olarak değiştirildi. Mayıs 2016'da Odunpazarı, Eskişehir'de açılan Tayfun Talipoğlu Daktilo Müzesi'nde kendisinin bal mumundan yapılan bir heykeli sergilenmeye başlandı.
2021'de İzmir'in Güzelbahçe ilçesindeki bir parka eşiyle birlikte adı verildi ve heykeli dikildi.
Edebî kişiliği
Bülent Ecevit lise hayatından beri edebiyatla uğraşmış ve şiirler yazmıştır. Kendini emekli gazeteci olarak tanıtan ve Sanskrit, Bengalce ve İngilizce dillerinde çalışmalar yapmış olan Ecevit; Rabindranath Tagore, Ezra Pound, T. S. Eliot ve Bernard Lewis'in yapıtlarını Türkçeye çevirmiş, kendi şiirlerini de kitap hâlinde yayımlamıştır.
Cengiz Çandar
Osman Cengiz Çandar (d. 21 Eylül 1948, Ankara), Türk gazeteci, köşe yazarı, yorumcu ve siyasetçi.
Yaşamı
1948 yılında Ankara'da doğdu. İlkokulu Ankara'da, ortaokulu Talas Amerikan Okulu'nda ve liseyi Tarsus Amerikan Koleji'nde tamamladı. 68 kuşağı gençlik hareketlerine katıldı. 1970 yılında Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi uluslararası ilişkiler bölümünden mezun oldu.
Doğu Perinçek'in kuruculuğunu yaptığı Aydınlık çevresi'nde görev aldı. TİİKP merkez komitesi üyeliği görevini yürüttü. Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğrenci Derneği Başkanı olarak faaliyetlerde bulunduğu için 12 Mart Askeri Müdahalesi'nin sakıncalıları arasına girdi. Yurtdışına kaçtı. Filistin direnişi çerçevesinde Şam'da, Beyrut'ta ve daha sonra sırasıyla Cenevre, Paris ve Amsterdam'da yaşadıktan sonra 1974 yılında Türkiye'ye döndü.
1993-95 Bosna-Hersek başta olmak üzere Balkanlar'a yöneldi. Aynı yıllarda Yeni Demokrasi Hareketi kurucu üyeliği yaptı. 1995 yılında Abdi İpekçi Barış ve Dostluk Ödülü'nü aldı. 1997-1999 arasında İstanbul Bilgi Üniversitesi'nde Orta Doğu tarihi ve Orta Doğu politikası dersleri verdi. Kısa bir süre ODTÜ'de uluslararası ilişkiler bölümünde asistan olarak görev yaptı. 1999-2000 yıllarını Washington'da ABD'nin önemli araştırma merkezlerinde geçirdi. 11 Eylül saldırıları Çandar'ın düşünce çizgisinde herhangi bir değişikliğe sebep olmadı. Bu tarihten sonra da Çandar, yazılarında demokrasi konusunu vurgulu şekilde dile getirmeye devam etti. 2007-2008 yılları arasında NTV'de Emre Kongar'ın sunduğu Yorum Farkı adlı haber programı'nda o dönemde atv Haber ana haber bülteninin haber sunucusu olan Mehmet Barlas'ın yerine kısa bir dönem televizyon sunucusu olarak yer aldı.
IŞİD'le savaşırken ölen PKK mensubu Ayşe Deniz Karacagil hakkında 30 Mayıs 2017 tarihinde sarf ettiği sözler nedeniyle Ocak 2021'de hakkında yakalama kararı çıkarıldı.
Kendisi Çandarlı ailesi'nin bir ferdi olup Sadrazam Çandarlı Halil Paşa'nın torunudur.
Siyasi kariyeri
14 Mayıs genel seçimlerinde Yeşil Sol Parti listesinden HDP Diyarbakır 2. bölge 6. sıra milletvekili adayı oldu ve milletvekili seçildi.
Hamamatsu
Hamamatsu ( Hamamatsu-shi) Japonya'nın Shizuoka prefektörlüğünde bulunan bir şehirdir. Yüzölçümü 1,558.06 km² olan şehrin nüfusu 1 Eylül 2015 tarihi itibarı ile 789,407 olup Shizuoka'nın en büyük şehridir.
Coğrafya
Hamamatsu, başkent Tokyo'nun 260 km güneybatısında, güneyde düz ova ve Mikatahara Yaylası ile kuzeyinde dağlık alan arasında yer almaktadır. Batıda Hamana Gölü, doğuda Tenryū Nehri ve güneyde Pasifik Okyanusu'na kıyısı bulunmaktadır.
Tarihçe
Hamamatsu, 1 Temmuz 1911 tarihinde şehir statüsü almıştır. 1 Temmuz 2005 tarihinde Japonya'da Hensei'nin büyük birleşmeleri olarak bilinen belediye birleşmeleri akımı sonucu çevresindeki 11 şehir ve kasaba ile birleşerek Shizuoka prefektörlüğünün en büyük kenti durumuna geldi. Birleşmeden sonra Inasa ve Iwata ilçeleri lağvedilmiştir. 1 Nisan 2007 tarihinde belirlenmiş şehir statüsü almıştır.
2010 Dünya Gençler Artistik Patinaj Şampiyonası
2010 Dünya Gençler Artistik Patinaj Şampiyonası Dünya Gençler Artistik Patinaj Şampiyonalarının 2009–2010 sezonunda düzenleneni. Genellikle "World Juniors" ve "Junior Worlds" olarak bilinir. Patenciler 4 disiplinde kadınlar, erkekler, çiftler ve buz dansında yarışır. Bu yarışmaya Uluslararası Buz Pateni Birliği'ne (Uluslararası Paten Birliği, kısaca ISU) üye ülkelerden bir önceki yılın 1 Temmuz tarihinde 13 yaşını doldurmamış patenciler ile henüz 19 yaşında olmayan patenciler katılabilir. (1 Temmuz 1990 ve 1 Temmuz 1996 arasında doğanlar) Çiftler ve Buz dansı kategorilerinde yarışan erkeklerde bu yaş sınırı 21'e yükselmektedir. (Erkek sporcu 1 Temmuz 1988'den sonra doğmuş olmalıdır.) "Junior" terimi sadece yaş aralığını belirtmektedir. Bu şampiyonaya katılan bazı sporcular ulusal ve uluslararası düzeyde büyüklerde yarışmasına rağmen halen bu şampiyonaya katılmaya yaş olarak uygun olabilir. Bununla birlikte bu düzeyde yarışmak için belirlenen ISU kurallarına uymalması gerekmektedir.
Hamamatsu
İdari bölümler
Hamamatsu idari olarak yedi semte ayrılmaktadır.
2010 Dünya Gençler Artistik Patinaj Şampiyonası
Yarışma 8 - 14 Mart 2010 tarihleri arasında Lahey, Hollanda'da yapılacaktır. .
Ülkelere göre katılım
ISU'ya üye tüm ülkelerin her kategoriye 1 sporcu gönderme hakkı bulunmaktadır. Bununla birlikte bir önceki yılın şampiyonasında (2009 Dünya Gençler Artistik Patinaj Şampiyonası) gösterdikleri performanslara göre bazı ülkelere daha fazla sporcu gönderme hakkı verilmektedir. Bu ülkeler;
Hamamatsu
Ulaşım
Hamamatsu'ya JR Central'in Tōkaidō Shinkansen, Tōkaidō ve Iida hatları ile Enshū ve Tenryū Hamanako demiryolları hizmet vermektedir.
Hideyuki Ashihara
Hideyuki Ashihara (Japonca: 芦原 英幸) Ashihara Karate sisteminin kurucusu ve Japon Dövüş sanatları ustası. 1980 yılında Japonyada kendi geliştirdiği sabaki öğretisi üzerinde durarak Ashihara Kaikan isimli stili kurmuştur.
Ardıçlı, İspir
Ardıçlı, Erzurum ilinin İspir ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Hideyuki Ashihara
Hideyuki Ashihara, 5 Aralık 1944 tarihinde Japonyanın Hiroshima kentinde doğmuştur. Nomicho isimli küçük bir kasabada dedesi tarafından büyütülmüştür. Fazlasıyla enerjik bir çocukluk geçirmesi sebebiyle sık sık sokak kavgalarına katılmıştır. Enerjisi için bir çıkış elde etmek amacıyla 10 yaşında iken Kendo eğitimlerine başlamış, ilk kez bir dövüş sanatı ile tanışmıştır.
Ardıçlı, İspir
Tarihçe
Mahallenin eski adı, 1846 yılı kayıtlarında Zagos, 1928 yılı kayıtlarında ise Zakos olarak geçmektedir. 1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de İspir Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.
Hideyuki Ashihara
1960 yılında, henüz 15 yaşındayken, petrol istasyonunda çalışmak için Tokyo'ya gitmiştir. Burada çalışırken bir yandan da yeni bir dövüş sanatı arayışı içerisindedir. 1961 yılında Hideyuki Ashihara, yoksullara yardım eden Masutatsu Oyama adında bir sensei olduğunu duyunca hemen yanına gitmiştir. Oyama sensei'nin dojosunda duvarlar yıkılacak, tavan çökecek gibi ve hatta zemin tümsekler ile doludur. Fakat bu ortam Ashihara'nın çok hoşuna gitmiş ve burada Kyokushin Karate sistemini çalışmaya başlamıştır.
Ardıçlı, İspir
Tarihçe
1896 yılında Ahmed Şakir Paşa' nın gerçekleştirdiği ıslahat çalışmaları çerçevesinde yaptırılan nüfus sayımında "Zagos" adıyla Müslümanlar'ın yaşadığı belirtilen köyde 199 erkek nüfus bulunmaktaydı. 1897/98 yıllarında yerleşim İspir kazasının nahiyelerinden biri olarak belirtilmiştir.
Hideyuki Ashihara
Hideyuki Ashihara, 8 ay gibi kısa bir süre içerisinde o dönemde kazanılması zor olan yeşil kemere terfi etmiş ve herkesin saygısını kazanmıştır. Oyama'nın Dojosunda çalıştığı süre zarfında eksiksiz tüm eğitimlere katılmış, 24 Mart 1964 tarihinde kimseye yenilmeyen Ashihara henüz 19 yaşında iken shodan seviyesine ulaşmıştır.
1966 yılında Kyokushin Merkez Dojo'da eğitmen yapıldı. Yüksek performansı sebebi ile aynı yıl Kyokushin Karateyi tanıtmak amacı ile Brezilya'ya seyahat etmesi talimatı verildi. Fakat bu gerçekleşmedi. Sokakta kendisine saldıran 5 kişiyi yendi ve polis sorgulamak için Ashihara'yı aldı. Bu olay merkez dojo'ya bildirildi ve eğitimi askıya alındı.
2 ay sonra affedildi ve Japonyanın Shikoku adasındaki Nomura kentine eğitmenlik yapması için gönderildi. Üç ay sonra Tokyo'ya geri çağrıldı ve Brezilyaya seyahat etmesi için tekrar bir şans tanındı. Fakat o bunu reddetti. Nomura'ya dönmek ve çalışmalarını burada devam ettirmek istemiştir ve bu isteği onaylanmıştır.
Buradaki çalışmaları Japonya'da ün kazanmış ve Hideyuki Ashihara ünlü bir karate eğitmeni ve bir savaşçı olarak tanınmaya başlamıştı.
Nomura bir süre sonra küçük gelmeye başlamış, bu sebeple komşu Yawatahama kentine taşınmıştır. O hız ile büyük Kyokushinkai kulüplerinden biri kurulmuş ve faaliyetlerini iki farklı şehirde daha genişletmiştir.
Ashihara Karate'nin sembolü ile temsil edilen dört pozisyon kullanımı ilk adım oldu. Zamanlama ve mesafe kullanımının (maai) önemi ikinci adım oldu. Son adım olarak ise maksimum haraketlilik sağlayacak duruş geliştirilmesi olmuştur.
Daha sonra Matsuyama kentinde devam etmiş ve Ashihara Karate öğretisi hızla orada popüler olmuştur. Hideyuki Ashihara polis teşkilatına ve üniversitelerde kulüplerde ders vermeye başladı. Daha sonra Hiroshima, Osaka, Kyoto, Kobe, Nara, Shiga ve diğer yerlerde de yayılmıştır.
1978 yılının Mart ayında Matsuyama kentindeki Ashihara Merkez Dojo'nun inşaatı başlamış ve bitimine yakınken Ashihara oraya taşınmıştır. Halen Kyokushinkai organizasyonu ile ilişkisi vardı ve komşu şehirlerdeki kulüpler ashihara'nın yaygınlaşması hakkında merkez dojoya şikayette bulunmuşlardı. Bu sebeple Tokyo'da yapılan toplantıda Ashihara istifasını duyurmuş, ardından 1980 yılının Eylül ayında NIKO (New International Karate Organization) 'u kurarak Kancho (Büyük Usta) unvanını almıştır.
Hideyuki Ashihara, ALS adı verilen nadir sinir sistemi hastalığına yakalanarak 24 Nisan 1995 yılında henüz 50 yaşındayken Matsuyama'da ölmüştür.
Amerika Birleşik Devletleri Donanması Kriminal Soruşturma Servisi
ABD Deniz Kuvvetleri Kriminal Soruşturma Servisi (United States Naval Criminal Investigative Service, kısaca NCIS), ABD Savunma Bakanlığı'nın alt birimi olan Denizcilik Bölümü'nün kolluk kuvvetidir. ABD Donanması'na ve ABD Deniz Piyadeleri personeline karşı işlenen suçları ve aynı zamanda da ulusal güvenlik, karşı-casusluk ve terörle mücadele ile ilgili suçları soruştururlar. Aynı zamanda organizasyonun eski adı Deniz Kuvvetleri Soruşturma Servisi 'dir. (Naval Investigative Service, kısaca NIS)
18. Ankara Uluslararası Film Festivali
18. Ankara Uluslararası Film Festivali, 12 ve 22 Nisan 2007 tarihleri arasında Dünya Kitle İletişimi Araştırma Vakfı tarafından düzenlenen film festivali. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nin Farabi Salonu'nda yapılan ödül töreninde sunuculuğu Yetkin Dikinciler ve Şenay Gürler üstlendi.
Altyapı
Altyapı; bir yapı, kent ve ülke için gerekli olan yol, su, elektrik, gaz, kanalizasyon, peyzaj, çevre ve ulaşım gibi donanımların tümü. Herhangi bir ilişkisel sistemin fiziksel bileşenleri de altyapı olarak tanımlanmaktadır.
Altyapı, malların üretim sürecinden pazara ulaşmasını sağlamakta; okul ve hastane gibi toplumsal hizmetlerle bir ülkedeki temel yaşam gereksinimlerinin karşılanmasına yardımcı olmaktadır.
Bilişim altyapısı bilgisayarlar ve bunlar arasındaki elektronik iletişimi sağlayan döşenmiş Koaksiyel kablo, bakır ya da fiber optik kablo, radyolinkler, ruterler, bunlara elektrik sağlayan jeneratör ve elektrik şebekeleri, gibi şeylerdir.
Sadık Kırbaş
Sadık Kırbaş, (d. 1944, Çanakkale Türkiye), Türk siyasetçidir.
Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu, Fransa Montpellier Üniversitesi Hukuk ve İktisadi Bilimler Fakültesi'nde Master ve Doktora yaptı. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Maliye Bölümü Öğretim Üyeliği ve Üniversite Genel Sekreterliği, 21. Dönem Çanakkale Milletvekilliği ile TBMM Milli Savunma Komisyonu Başkanlığı yaptı. Evli ve iki çocuk babasıdır. Okan Üniversitesi kurucu rektörüdür.2010-2011 öğretim yılından itibaren rektörlük görevini Prof. Dr Şule Kut'a devretmiştir.Halen Okan Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde öğretim üyeliği yapmaktadır.
Uluslararası Paten Birliği
Uluslararası Buz Pateni Federasyonu (kısaca ISU) buz pateni disiplinleri olan artistik buz pateni, senkronize kayma, sürat pateni ve kısa kulvar sürat pateninde uluslararası yönetim organıdır. 1892'de Hollanda, Scheveningen'de kurulmuştur. En eskiye dayanan spor federasyonlarından biridir. ISU belirtilen disiplinlerde uluslararası kuralları ve düzenlemeleri yapmak ve yarışmaları düzenlemekle görevlidir. Lozan, İsviçre'de bulunmaktadır.
Bill Moyers
Bill Moyers (5 Haziran 1934) Amerikalı gazeteci ve halkla ilişkiler danışmanı. 1965-67 yıllarında Lyndon B. Johnson Hükümeti'nde Beyaz Saray Basın Sekreteri olarak görev yaptı. Ayrıca televizyonda haber yorumcusu olarak çalıştı.
Erken yılları ve eğitimi
Babası John Henry Moyers ve annesi Ruby Moyers'ın (Evlilik öncesi soyadıyla Johnson) oğlu olarak Hugo, Oklahoma'da doğdu ve Teksas'ta büyüdü.
Denton, Teksas'taki North Texas State College'de gazetecilik okudu. 1954'te ABD Senatörü Lyndon B. Johnson tarafından yaz intörnü olarak işe alındı. Bir süre sonra, Moyers, Austin, Teksas'taki Teksas Üniversitesi, Austin'e nakil oldu. Burada The Daily Texan gazetesi için yazdı. 1956'da gazetecilik lisansını tamamladı. Austin'deyken, o zamanlar Senatör Johnson'ın eşi olan Lady Bird Johnson'un sahibi olduğu KTBC radyo ve televizyon istasyonlarında, haber editör asistanı olarak çalıştı. 1956-57 akademik yıllarında, Edinburgh, İskoçya'daki Edinburgh Üniversitesi'nde kilise ve devlet ilişkisini inceledi. 1959 yılında, Fort Worth, Teksas'taki Southwestern Baptist Theological Seminary'de ilahiyat dalında masterını tamamladı.
Teksas Üniversitesi'nde bir felsefe doktorası programına girmeyi planladı. Bu sırada Senatör Johnson'un kazanamadığı 1960 Demokrat Parti ABD başkan aday adaylığında Moyers, Johnson'un üst düzey yardımcılarından biri olarak çalıştı. Bunun ardından, genel seçimlerde Demokratik başkan yardımcılığı adayı Johnson ve başkan adayı Demokratik ABD Senatörü John F. Kennedy arasındaki bir irtibat noktası olarak rol oynadı.
Gazetecilik
Moyers, 1967 ile 1970 yılları arasında, günlük gazete Newsday ' in yayımcısı olarak görev yaptı ve bu sırada gazetede bazı değişiklikler yaptı. Pete Hamill, Daniel Patrick Moynihan ve Saul Bellow gibi baş yazarlarla anlaştı, ayrıca yeni özellikler ile daha fazla araştırmacı rapor ve analiz ekledi. Tiraj arttı ve yayın, iki Pulitzer Ödülü de dahil olmak üzere, 33 majör gazetecilik ödülü kazandı.
1971'de, Public Broadcasting System (PBS) için çalışmaya başladı. Burada Bill Moyers Journal adlı bir haber programı sundu. Bu program 1976-1977 yılları arasında başladı ve 1981'e kadar sürdü.
1976'da CBC'ye geçti ve 1980'e kadar CBS Reports ' ta editör ve baş muhabir olarak çalıştı. Daha sonra, 1981 yılından 1986'ya kadar CBS Evening News with Dan Rather (Dan Rather ile CBS Akşam Haberleri) programında kıdemli haber analisti ve yorumcusu olarak çalıştı. Moyers, bu yayın ağındaki, son düzenli yorumcuydu.
Cartel
Cartel şu anlamlara gelebilir:
İvedik OSB Anadolu Teknik Lisesi
Akıllı Okul İvedik OSB Anadolu Teknik Lisesi, Ankara'da İvedik Organize Sanayi Bölgesi içerisinde kurulmuş ilk özel mesleki eğitim okuludur. 2013-2014 sezonu ile birlikte eğitim hayatına başlayan okul 2014 yılında Avrupalı Mesleki eğitimciler kurulu tarafından ziyaret edilmiştir. Uluslararası düzeyde istihdam olunacak bireyleri yetişmeyi planlayan okulda eğitim dili Türkçe olmakta birlikte mesleki dersler hem Türkçe hem de İngilizce yapılmaktadır.
İçerisinde Elektrik-Elektronik, Endüstriyel Otomasyon ve Makina Teknolojisi bölümleri bulunan okul ücretsizdir.
Esat Paşa
Tarihte Esat Paşa olarak bilinen kişiler:
Salih Erbeyin
Salih Erbeyin, (d. 1965, Çal), Türk siyasetçidir.
Alcalá de los Gazules
Alcalá de los Gazules, İspanya'nın 17 özerk bölgesinden, ülkenin güneybatı köşesinde en fazla nüfusa sahip Endülüs otonom bölgesinin 8 eyaletinden biri olan Cádiz'a bağlı 44 belediyeden biridir. 2002 yılında yapılan nüfus sayımlarına göre Alcalá de los Gazules belediyesinin nüfusu 5.565 kişidir.
Trabzonspor 2012-13 sezonu
2012-13 Trabzonspor sezonu Bu sezonda bordo mavili ekip Süper Lig'de art arda 38. sezonunu geçirecektir. Bir önceki sezon ligi ve Süper finali üçüncü sırada tamamladığı için 2012-13 UEFA Avrupa Ligi sezonunda turnuvaya play-off turundan katılacaktır.
Futbolcu İstatistikleri
Trabzonspor'lu futbolcular 2012-13 sezonunda oynamış oldukları 47 maçta; toplam 105 sarı ve 5 de kırmızı kart gördüler. (Ligde 77 sarı, 3 kırmızı. Türkiye Kupası'nda 24 sarı, 2 kırmızı. Avrupa Kupaları'nda 4 sarı). Didier Zokora; Süper Lig'de 6 sarı, 1 kırmızı kart; Türkiye Kupası'nda 3 sarı kart ve Avrupa Kupaları'nda da 1 sarı kart (toplam 10S, 1K) görerek Trabzonspor'un en hırçın futbolcusu olmuştur.
Olcan Adın; 30 Süper Lig, 11 Türkiye Kupası ve 1 Avrupa Kupası maçında forma giyerek toplam 42 maçla 2012-13 sezonunda Trabzonspor'un en çok forma giyen oyuncusu olmuştur. Olcan Adın ve Onur Kıvrak otuzar maçla Süper Ligde en çok forma giyen oyuncular olmuşlardır.
Adrian Mierzejewski; Süper Ligde 5 ve Türkiye Kupası'nda 8 gol atarak toplamda 13 golle 2012-13 sezonunda Trabzonspor'un en golcü futbolcusu olmuştur.
Türkiye Kupası karşılaşmaları
B Grubu Puan Durumu
NGC 3259
NGC 3259, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir ara sarmal galaksidir. Gökyüzünde Büyük Ayı takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak uzaklıkta bulunur. İngiliz astronom William Herschel tarafından 1791 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Tam anlamıyla etkin bir galaksidir ve parlak merkezi şişkinliği, süper büyük kütleli bir kara deliğe ev sahipliği yapmaktadır. Toz ve gazlardan oluşan karanlık şeritler içeren galaksinin güzel sarmal kolları, ideal bir yıldız oluşum alanlarıdır. Bu parlak, sıcak ve genç yıldızlar, galaksi kollarında zengin kümeler oluşturmakta ve onlara mavimsi bir renk vermektedir.
Galaksiye eşlik eden LEDA 213712 adlı daha küçük bir galaksi, Hubble tarafından elde edilen fotoğrafın sol tarafında görünür ve büyük ihtimalle NGC 3259'un yörüngesinde dönmektedir.
Şişhane
Şişhane İstanbul'un Beyoğlu ilçesine bağlı bir semttir.
Genelde avizeci dükkânları bulunur. Tepebaşı ile Unkapanı arasındadır. İstiklal Caddesi, Karaköy, Kasımpaşa ve Tepebaşı ile komşudur. Yerleşime açılmadan önce bu bölge daha çok mezarlık idi.
30 Ocak 2009 itibarıyla İstanbul metrosu'na eklenen Şişhane - Zemin İstanbul Metro İstasyonu açılmıştır.
Ay
Ay, Dünya'nın tek doğal uydusu ve Güneş Sistemi içindeki beşinci büyük doğal uydudur. Dünya ile Ay arasında ortalama merkezden merkeze uzaklık 384.403 km, yani Dünya'nın çapının yaklaşık otuz katı kadardır. Ay'ın çapı 3.474 km'dir, bu da Dünya çapının dörtte birinden biraz fazladır. Dolayısıyla Ay'ın hacmi Dünya'nın hacminin %2'sidir. Kütlesi Dünya kütlesinden 81,3 kat daha azdır. Yüzeyinde kütleçekim etkisi yer çekiminin yaklaşık %17'sidir. Ay, Dünya'nın yörüngesinde bir turunu 27 gün 7 saatte tamamlar. Dünya, Ay ve Güneş geometrisinde görülen periyodik değişimler sonucunda her 29,5 günde tekrar eden Ay'ın evreleri oluşur.
En yaygın olarak kabul edilen köken açıklaması, Ay'ın 4,51 milyar yıl önce, (Dünya'dan kısa bir süre sonra) Dünya ile Theia adlı Mars büyüklüğündeki varsayımsal bir cisim arasındaki dev çarpışma enkazından oluştuğunu ileri sürer. Sonrasında Dünya ile gelgit etkileşimi nedeniyle daha uzak bir yörüngeye çekildi. Ay'ın yakın tarafı parlak ve eski kabuksal yüksek dağlar ile, göze çarpan darbe kraterileri arasındaki boşlukları dolduran koyu volkanik maria ("karanlık denizler") ile dikkat çekicidir. Büyük çarpışma havzaları ve karanlık yüzeylerinin (mare) çoğu yaklaşık üç milyar yıl önce Imbrian döneminin sonuna kadar yerindeydi. Ay yüzeyi nispeten yansıtıcı değildir, yansıma derecesi aşınmış asfaltdan biraz daha parlaktır. Ancak, açısal çapı büyük olduğu için dolunayda gece gökteki en parlak gök cismi olur. Ay'ın görünen boyutu Güneş'inkiyle hemen hemen aynıdır, bu ise tam güneş tutulması esnasında Güneş'i neredeyse tamamen kaplamasına neden olur.
Etimoloji
Türk Dil Kurumu kelimenin Türkçe olduğunu söyler. Büyük harfle yazıldığını belirtir.
Ay'ın iki yüzü
Ay, Dünya'nın yörüngesinde eş zamanlı olarak hareket eder, yani her zaman aynı yüzü Dünya'ya dönüktür. Ay'ın oluşumunun başlarında dönüşü yavaşladı ve Dünya'nın kütlesi nedeniyle oluşan gelgit deformasyonlarına bağlı sürtünme etkilerinin sonucu olarak günümüzdeki konumunda kilitlendi.
Çok uzun zaman önceleri Ay daha hızlı dönerken, gelgit tümseği Dünya-Ay hattının önünde dönüyordu. Çünkü gelgit tümsekleri yeteri kadar hızlı olarak Dünya ile aynı hatta gelemiyordu. Bu hattın dışına çıkan tümsek nedeniyle oluşan tork Ay'ın dönüşünü yavaşlattı. Ay'ın dönüşü yörünge hızına denk gelecek kadar yavaşladığında gelgit tümseği Dünya'nın tam karşısına geldi ve bu nedenle tork ortadan kayboldu. İşte bu nedenden ötürü Ay, Dünya yörüngesinde döndüğü hızla kendi çevresinde de döner ve Dünya'dan her zaman Ay'ın aynı yüzü görünür.
Ay'ın göründüğü açının küçük değişimleri (Ay sallantısı) nedeniyle Ay yüzeyinin %59'u görünür. Ay'ın Dünya'ya karşı olan yüzünden Ay'ın görünen yüzü, diğer tarafına da Ay'ın öteki yüzü denir. Öteki yüz Ay'ın karanlık yüzü ile karıştırılmamalıdır. Ay'ın karanlık yüzü herhangi bir anda Güneş tarafından aydınlatılmayan yarıküresidir. Ayda bir kere bu yüz yeniay safhasına Ay'ın görünen yüzü olur. Ay'ın öteki yüzü ilk olarak 1959'da Sovyet uzay sondası Luna 3 tarafından fotoğraflandı. Ay'ın öteki yüzünün ayırt edici özelliklerinden biri Ay denizi (Latince: (mare, çoğulu maria) adı verilen düzlüklerin hemen hemen hiç olmamasıdır.
Ay denizleri
Çıplak gözle rahatlıkla görünebilen Ay yüzeyinde bulunan karanlık Ay düzlüklerine Ay denizi denir. Çünkü antik dönem gök bilimcileri bunların suyla dolu olduklarını zannediyordu. Günümüzde bunların katılaşmış bazalt olduğu bilinmektedir. Bazaltı oluşturan lav, Ay yüzüne göktaşları ve kuyruklu yıldızların çarpması sonucu oluşan krater düzlüklerini doldurmuş ve katılaşarak bu bazaltı oluşturmuştur (Oceanus Procellarum krater düzlüğü değildir ve bu kurala önemli bir istisna oluşturur.) Ay denizleri hemen hemen yalnızca Ay'ın görünen yüzünde bulunur. Ay'ın öteki yüzünün yalnızca %2'sinde birkaç dağılmış küçük düzlük bulunur. Ayın görünen yüzündeyse bu oran %31'dir. Bu farklılığın en akla yatkın açıklaması, Lunar Prospector uzay sondasının gamma ışını spektrometresi ile elde edilen jeokimyasal haritalarda gösterildiği üzere Ay'ın görünen yüzünde ısı üreten elementlerin daha yüksek konsantrasyonda bulunmasıdır. Kalkan tipi yanardağlar ve kubbemsidağlar görünen yüz üzerindeki Ay denizlerinde rastlanan özelliklerdir.
Ay dağları
Ay yüzeyinde görünen açık renkli bölgelere Ay dağları (Latince: terrae (çoğul), terra (tekil)) denir; çünkü Ay denizlerinden daha yüksektirler. Ay'ın görünen yüzünde, içleri bazalt ile dolu olan kraterlerin çevresinde birçok dağ sırasına rastlanır. Bunların kraterlerin çevrelerinde oluşan yükseltilerin kalıntıları olduğu düşünülmektedir. Dünya'da karşılaşılan oluşumun aksine, başlıca Ay dağlarının hiçbirinin tektonik etkinlikler sonucu oluşmadığına inanılmaktadır.
1994 yılında gerçekleştirilen Clementine görevinden alınan görsellerde Ay'ın kuzey kutbunda bulunan 73 km genişliğindeki Peary kraterinin çevresindeki dört dağlık bölgenin tüm Ay günü boyunca günışığı aldığı görülmüştür. Günışığının sürekli aydınlatığı bu bölgeler, Ay'ın tutulum düzlemine olan oldukça küçük eksenel eğikliği nedeniyle mümkündür. Güney kutbunda benzer bölgelere rastlanmamıştır; ancak Shackleton krateri Ay gününün %80'i boyunca gün ışığı altındadır. Ay'ın küçük eksenel eğikliğinin bir başka sonucu da kutup bölgesinde kraterlerin dibinde sürekli gölgede kalan bölgeler olmasıdır.
Kraterler
Ay'ın yüzeyinde gökcisimlerinin çarpması sonucu oluşan birçok krater bulunur. Çapı 1 km'den büyük yaklaşık yarım milyon krater Ay yüzeyine göktaşlarının ve kuyruklu yıldızların çarpması sonucu oluşmuştur. Kraterler hemen hemen sabit bir oranla oluştuğu için birim alanda bulunan krater sayısı yüzeyin yaşını tahmin etmek için kullanılabilir. Atmosferin, hava olaylarının ve yakın geçmişte jeolojik etkinliklerin olmaması sayesinde bu kraterler, Dünya'dakilerin aksine oldukça iyi korunmuştur.
Ay yüzeyinin ve Güneş Sistemi'nin bilinen en büyük krateri Güney Kutbu - Aitken düzlüğüdür. Bu çarpma havzası Ay'ın öteki yüzünde Güney Kutbu ile ekvator arasında yer alır; 2240 km çapında ve 13 km derinliğindedir. Ay'ın görünen yüzünde başlıca kraterler Mare Imbrium, Mare Serenitatis, Mare Crisium ve Mare Nectaris'tir.
Regolit
Aykabuğunun üzerinde regolit adı verilen taş ve tozdan oluşan bir tabaka bulunur. Yüzeye çarpan gökcisimleri nedeniyle oluşan regolit eski yüzeylerde yeni yüzeylere nazaran daha kalındır. Özel olarak regolitin kalınlığının denizlerde 3-5 metre, daha eski yayla bölgelerinde ise 10-20 metre arasında değiştiği tahmin edilmektedir. Çok ince toz hâlinde bulunan regolit tabakasının altında onlarca kilometre kalınlığında oldukça parçalanmış kayalardan oluşan megaregolit tabakası bulunur.
Su varlığı
Ay yüzeyine sürekli çarpan göktaşları ve kuyrukluyıldızlar nedeniyle küçük miktarlarda su büyük olasılıkla yüzeye eklenmiştir. Bu durumda günışığı suyu elementlerine yani hidrojen ve oksijen ayıracak, bunlar da Ay'ın zayıf kütleçekimi nedeniyle zamanla yüzeyden kaçacaktır. Ancak Ay'ın dönme ekseninin tutulum düzlemine yalnızca 1,5° gibi çok küçük bir eğiklik yapması nedeniyle kutuplar yakınında bulunan bazı derin kraterler hiçbir zaman doğrudan günışığı almadığından ve sürekli gölgede kaldığından buraya düşen su molekülleri uzun zaman süreleri boyunca kararlılığını koruyacak.
Clementine görevi güney kutbunda gölgede kalmış böyle kraterleri haritalandırdı, ve bilgisayar simülasyonları yaklaşık 14.000 km² kadar bir bölgenin sürekli gölgede kaldığını göstermektedir. Clementine görevinin bistatik radar deneyi küçük donmuş su ceplerine işaret eder ve Lunar Prospector görevinden gelen bilgiler kutup bölgeleri yakınlarında regolitin üst bölümlerinde aşırı derecede yüksek hidrojen konsantrasyonlarını gösterir. Toplam su buzu miktarının bir kilometre küp olduğu tahmin edilmektedir.
Su buzu kazılarak toplanabilir ve nükleer jeneratörler ya da güneş panelleriyle donatılmış elektrik santralleri tarafından hidrojen ve oksijene ayrılabilir. Ay üzerinde kullanılabilecek miktarda su bulunması, Ay'ı yaşanılabilir kılmak için önemlidir çünkü Dünya'dan su taşımak mümkün olamayacak kadar pahalı olacaktır. Ancak son zamanlarda Arecibo gezegen radarı ile yapılan gözlemler, Clementine radarının su buzu bulunduğuna dair işaret ettiği bilgilerin aslında görece yeni kraterlerin oluşumunda fırlayan kayaların sonucu olabileceğini göstermiştir. Ay üzerinde ne kadar su bulunduğu sorusunun cevabı henüz bilinmemektedir.
Fiziksel özellikler
Ay’ın şekli, gelgit gerilmesi nedeniyle hafif elipsoittir. Çarpma havzalarından kaynaklı kütleçekim anomalileriden dolayı, bu elipsoit şeklin uzun ekseni Dünya'ya göre 30° kaymıştır. Şekli, mevcut çekim kuvvetleri hesaba katıldığında daha uzundur. Bu 'fosil şişkinlik', Ay'ın Dünya'ya olan mevcut mesafesinin yarısındaki bir yörüngede dönerken katılaştığını ve artık şeklinin yörüngesine uyum sağlayamayacak kadar soğumuş olduğunu gösterir.
Boyut ve kütle
Ay, büyüklük ve kütle bakımından Güneş Sistemi'nin beşinci en büyük doğal uydusudur ve gezegen kütleli uydulardan biri olarak kategorize edilebilir. Bu durum Ay’ı, jeofiziksel tanımlara göre bir uydu gezegen yapar. Merkür'den daha küçük ve Güneş Sistemi'nin en büyük cüce gezegeni olan Plüton'dan daha büyüktür. Plüton-Charon sistemi’nin küçük-gezegen uydusu olan Charon, Plüton'a göre daha büyük olsa da, Ay, ana gezegenlerine görece olarak Güneş Sistemi'nin en büyük doğal uydusudur.
Ay'ın çapı yaklaşık 3.500 km olup, Dünya'nın dörtte birinden fazladır ve Ay'ın yüzü Avustralya'nın büyüklüğü ile kıyaslanabilir. Ay'ın tüm yüzey alanı yaklaşık 38 milyon kilometre karedir ve Amerika kıtasının (Kuzey ve Güney Amerika) alanından biraz daha azdır.
Ay'ın kütlesi Dünya'nın 1/81'idir. Gezegen uyduları arasında ikinci en yoğun olanıdır ve 0,1654 g ile Io'dan sonra ikinci en yüksek yüzey kütle çekimine ve 2,38 km/s'lik (8600 km/sa; 5300 mph) bir kurtulma hızına sahiptir.
İç yapı
Ay, kabuk, manto ve çekirdek gibi jeokimyasal olarak ayrımlanabilen katmanlardan oluşur. Bu yapının yaklaşık 4,5 milyar yıl önce, Ay'ın oluşumundan hemen sonra magma okyanusunun kademeli olarak kristalleşmesiyle meydana geldiğine inanılmaktadır. Ay'ın dış yüzeyini eritmek için gerekli olan enerjinin Dünya ve Ay sistemini oluşturduğu öne sürülen dev çarpma ile elde edildiği düşünülmektedir. Bu magma okyanusunun kristalleşmesi sonucu mafik manto ve plajiyoklâz zengini kabuk ortaya çıkmış olabilir.
Yörüngeden yapılan jeokimyasal haritalama aykabuğunun magma okyanusu varsayımı ile uyumlu bir şekilde oldukça anortositik bir yapıda olduğunu gösterir. Aykabuğu başlıca oksijen, silikon, magnezyum, demir, kalsiyum ve aluminyum elementlerinden oluşmuştur. Jeofiziksel tekniklere dayanılarak aykabuğunun kalınlığının ortalama 50 km civarında olduğu tahmin edilmektedir.
Ay 3.346,4 kg/m³'lik ortalama yoğunluğuyla, Güneş Sistemi'nin İo'dan sonra ikinci yoğun doğal uydusudur. Ancak bazı kanıtlar Ay çekirdeğinin yaklaşık 350 km'lik yarıçapıyla oldukça küçük olduğuna işaret eder. Bu büyüklük Ay'ın yalnızca %20'sine denk gelir, halbuki birçok gökcisminde çekirdeğin oranı %50 civarındadır. Ay çekirdeğinin bileşimi tam olarak saptanamamıştır, ama az bir miktarda kükürt ve nikel alaşımlı metalik demirden oluştuğu sanılmaktadır. Ay'ın zamanla değişkenlik gösteren dönüşünün analizi çekirdeğin en azından kısmen erimiş olduğunu gösterir.
Topoğrafya
Ay'ın topoğrafyası özellikle yakın zamanda yapılan Clementine görevinin sağladığı, lazer altimetri ve stereo görüntü analizi yöntemleriyle elde edilen data sayesinde ölçülmüştür. En çok görünen topoğrafik özellik öteki yüzde bulunan ve Ay'ın en alçak noktalarını barındıran Güney Kutbu - Aitken düzlüğüdür. En yüksek noktalar bu düzlüğün hemen kuzeydoğusunda bulunur. Buranın Güney Kutbu - Aitken düzlüğünün oluşumuna neden olan gökcismi çarpması sonucunda yer değiştirmiş kalın katmanlar nedeniyle oluştuğu önerilmiştir. Diğer büyük kraterler Mare Imbrium, Mare Serenitatis, Mare Crisium, Mare Smythii ve Mare Orientale 'de de oldukça alçak noktalar ve çevrelerinde yüksek noktalar bulunur. Ay şeklinin dikkat çekici bir noktası da ortalama yüksekliklerin öteki yüzde, görünen yüze göre 1,9 km daha yüksek olmasıdır.
Kütleçekim alanı
Ay'ın kütleçekim alanının en önemli özelliklerinden birisi dev krater düzlükleri ile bağlantılı olan geniş pozitif kütleçekimsel anomalilerin varlığıdır. Bu anomaliler uzay araçlarının yörüngesini önemli ölçüde etkiler bu nedenle insanlı ya da insansız uçuşların planlanmasında Ay'ın doğru kütleçekimsel modeli gereklidir. Kütleçekimsel yoğunluğun olduğu bölgelerin nedeni kısmen, krater düzlüklerini dolduran yoğun bazaltı oluşturan lava akışının varlığına bağlıdır. Ancak bu lava akışları tek başına kütleçekimsel izin tamamını açıklayamaz, aykabuğu ile manto arasındaki etkileşime de gerek vardır. Lunar Prospector 'un kütleçekimsel modellemeleri bazaltik volkanların etkisi nedeniyle oluşmadığı sanılan bazı kütleçekimsel yoğunlukların varlığını gösterir. Oceanus Procellarumda devasa volkan kaynaklı bazaltlar bulunmasına rağmen kütleçekimsel anomali gözlemlenmemektedir.
Manyetik alanı
Ay'ın dış manyetik alanı bir ile yüz nanotesla arasındadır yani 30-60 mikrotesla büyüklüğündeki Dünya'nın manyetik alanından yüz kat daha küçüktür. Diğer önemli farklılıklar çekirdeğindeki jeodinamo tarafından üretilmiş bir dipolar manyetik alanı yoktur ve var olan manyetik alanların kaynağı tamamen aykabuğudur. Bir varsayıma göre aykabuğundaki manyetikleşmelerin Ay daha gençken ve çekirdeğinde bir jeodinamo bulunurken oluştuğudur. Ancak Ay çekirdeğinin küçüklüğü bu varsayımın doğruluğu karşısında bir engel oluşturmaktadır. Alternatif varsayımlar arasında, Ay gibi havası olmayan gökcisimlerinde süreksiz manyetik alanlar büyük gök cisimlerinin çarpması bulunur. Bu varsayımı destekleyecek şekilde en geniş aykabuğu manyetikleşmelerinin dev kraterlerin tam karşısında Ay yüzeyinde gerçekleştiğinin farkına varılmasıdır. Böyle bir fenomenin çarpışma sonucu oluşan plazma bulutunun ortamda bir manyetik alan bulunurken serbest olarak yayılmasından kaynaklanabileceği önerilmiştir.
Ay'ın atmosferi
Ay'ın toplam kütlesi 10 tondan az olan, neredeyse vakum sayılabilecek kadar ince bir atmosferi vardır. Bu küçük kütleli atmosferin yüzeydeki basıncı 3 × 10−15 atm (0,3 nPa) civarındadır ve Ay günü içerisinde değişiklik gösterir. Atmosferinin kaynaklarından biri aykabuğunda ve mantoda oluşan radyoaktivite sonucu ortaya çıkan radon gibi gazların salınımıdır. Diğer önemli bir kaynak ise mikrogöktaşları, güneş rüzgârı iyonları, elektronlar ve günışığının bombardımanı sonucu oluşan püskürtüm süreciyle gerçekleşir. Püskürtüm yoluyla salınan gazlar ya tekrar regolit içinde hapsolur ya da güneş radyasyon basıncı veya iyonize olmuşlarsa güneş rüzgârının manyetik alanı nedeniyle uzaya kaçar. Dünya üzerinden yapılan spektroskopik yöntemlerle sodyum (Na) ve potasyum (K) gibi elementlerin varlığı tespit edilmiştir. Radon-222 (222Rn) ve polonyum-210 (210Po) gibi elementler ise Lunar Prospector'un alfa parçacık spektrometresi ile tespit edilmiştir. Argon–40 (40Ar), helyum-4 (4He), oksijen (O2) ve/veya metan (CH4), nitrojen (N2) ve/veya karbon monoksit (CO) ve karbon dioksit (CO2) Apollo astronotları tarafından yerleştirilen detektörler tarafından tespit edilmiştir.
Toz
Ay'ın etrafında kuyruklu yıldızlardan gelen küçük parçacıklardan oluşan kalıcı bir asimetrik Ay tozu bulutu vardır. Tahminlere göre her 24 saatte 5 ton kuyruklu yıldız parçacığı Ay yüzeyine düşmektedir. Ay'ın yüzeyine çarpan parçacıklar, Ay yüzeyindeki Ay tozunu yukarı yönde püskürtmektedir. Püsküren toz, Ay'ın atmosferinde yaklaşık 5 dakika yükselip 5 dakika düşerek toplam 10 dakika kadar kalmaktadır. Ortalama olarak, Ayın üzerinde yüzeyin 100 kilometre yukarısına dek çıkan irtifalarda 120 kilo kadar toz bulunur. Toz ölçümleri, altı aylık bir sürede LADEE'nin Lunar Dust Experiment (LDEX) tarafından yüzeye 20 ila 100 kilometre yukarıda yapılmıştır. LDEX, her dakikada ortalama bir adet 0,3 mikrometre boyutunda Ay tozu partikülü tespit etmiştir. Deneylerde ölçülen toz parçacıkları, Dünya ve Ay'ın kuyruklu yıldız enkazlarından geçtiği İkizler, Quadrantid, Kuzey Taurid ve Omicron Centaurid meteor yağmurları esnasında en yüksek seviyeye çıkmıştır. Toz bulutu asimetrik dağılımdadır, Ay'ın gün ışığı alan ve almayan kısımları arasındaki aydınlanma çemberinin yakınında daha yoğundur.
Geçmişteki kalın atmosfer
Ekim 2017'de, Houston'daki Marshall Uzay Uçuş Merkezi ve Ay ve Gezegen Enstitüsü'ndeki () NASA biliminsanları, Apollo Projesi tarafından toplanan Ay magma örneklerinin çalışmalarına dayanarak, Ay'ın 3 ile 4 milyar yıl önce 70 milyon yıllık bir dönem boyunca nispeten kalın bir atmosfere sahip olduğunu tespit eden bulgular açıkladılar. Ay'daki volkanik püskürmelerinden çıkan gazlardan kaynaklanan bu atmosfer, bugünkü Mars atmosferinden iki kat daha kalındı. Eski Ay atmosferi daha sonra güneş rüzgarları ile uzaya dağıldı.
Yüzey sıcaklığı
Ay günü boyunca yüzey sıcaklığı ortalama 107 °C, Ay gecesi boyunca da ortalama -153 °C civarındadır.
Oluşumu
Ay'ın oluşumunu açıklayan çeşitli varsayımlar önerilmiştir. Ay'ın Güneş Sistemi'nin oluşumundan 30-50 milyon yıl sonra, günümüzden 4,527 ± 0,010 milyar yıl önce oluştuğuna inanılmaktadır.
Bu varsayımların önemli bir açığı Dünya ve Ay sisteminin yüksek açısal momentumunu kolayca açıklayamamalarıdır.