cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
İslam'da keyif verici maddeler
Tasavvufta Keyif Vericiler
Ricaut'un Kadirilerle ilgili bölümde geçen satırlar da şu şekildedir: "Dönmeleri esnasında daha kolaylıkla vecde ulaşabilmek için şeyhlerinden rakı veya afyon ile sarhoş olmak iznini alabilirler." Paul Ricaut'un eserinin orijinalindeki satırlar ise şu şekildedir: "They have many times license from their Superiour, to be drunk or intoxicate themselves with Aqua vitae, Opium, or any stupifying Drugs, to be better able to perform with more spirit and vehemency their mad Dance." Kalenderi tarikatında haşhaş yeme ve esrar içmekle ilgili Ebu Müslim Horasânî destanında "esrar içen baltalı dervişler" ibaresi" geçmektedir. Ünlü Bektaşi/Alevi araştırmacısı Irene Melikoff Hind kenevirinin Hindistan'dan getirilip İran'da esrar çıkarmakta kullanıldığını bildirirken tarihçi Ahmet Yaşar Ocak da esrarın 12. yüzyılla 13. yüzyıl arasındaki İran'daki Kalenderi zümreleri arasında yaygın bir şekilde tüketildiği tespitini yapmaktadır.
Vahidi, Menavino ve Nicolas de Nicolay'ın aktardıkları bilgiler ışığında H.10/M.16. yüzyılın başları ve ortalarında Osmanlı İmparatorluğu'nda bedenleri dağlanmış, dövmeli, üzerlerinde balta, aşık-kemiği vs. ellerinde asâlarıyla gezen, Eskişehir'deki Seyyid Battâl Gâzî tekkesine bağlı ve kendilerine "Abdâl" ya da "Işık" adı verilen gezgin bir derviş grubunun varlığından haberdarız. Günümüzde kendilerinden Rum Abdâlları adıyla söz edilen bu derviş grubunun üyelerinden her biri birinde esrar ötekinde çakmak taşı dolu iki deri torbası (cur'adan) bulunmaktaydı. Kendilerine Âdem peygamberi örnek aldıkları sürülen bu kişiler tıpkı onun gibi Adem'in incir yaprağıyla kendini örtmesi gibi incir yaprağını simgeleyen bir "tennure" dışında çıplak gezmekte ve çok büyük miktarda esrar tüketmekteydiler. Yemekten sonra esrar içmekte ve müzik (sema) dinlemekteydiler.
Ocak, Abdülbaki Gölpınarlı'nın Tasavvuftan Dilimize Geçen Deyimle adlı kitabını kaynakça göstererek yukarıdaki ilk şiirdeki Cür'adan kelimesi Kalenderiler'in içine esrar koydukları kabın adı olup "yudumluk" anlamına geldiğini aktarmaktadır.
Abdülbaki Gölpınarlı 14. yüzyılda Mevlana'nın torunu Ulu Ârif Çelebi'den sonra Konya dergahına postnişin olan Divane Mehmed Çelebi'nin Kalenderiliğe meyli sebebiyle bazen çihar darb (baştaki saç, kaş, sakal ve bıyığın usturayla kazınması) olduğu hatta açıkça şarap ve esrar içmekten çekinmediğini aktarmaktadır.
Mevlevi dervişi ve şair Şahidî'nin Süreyya Faruki'nin tahminiyle 16. yüzyılın ilk yarısında geçen ve kendi kaleme aldığı yaşamöyküsüne göre mürşidi Divane Mehmet Çelebi'nin çevresinde şarap ve esrar içilmektedir. Faruki, Mevlevi tarikatının daha sonraki yöneticilerinin özellikle 17. yüzyılda din kurallarına aşırı bağlı olan Kadızadelilerden korkarak söz konusu eseri ellerinden geldiğince saklı tuttuğunu ifade etmektedir.
19. yüzyıl Osmanlı dünyasının bilgin ve ariflerinin en büyükleri arasında sayılan Kethüzâde Mehmet Arif efendi (1767-1849) ile ilgili bir anekdot da içki ile ilgili Osmanlı toplumunun yüksek sınıfının bakışını bir ölçüde yansıtmaktadır:
Bir gün Kethüzâde Mehmet Arif Efendi'ye şöyle bir soru sorulur:
"Efendim Kur'ân-ı Kerim'de büyük günahlardan hiçbirinin medhi olmamış da niçi bâde hakkında âyet buyrulmuştur"
Arif Efendi şu yanıtı vermiştir:
"Allah hâkim-i mutlaktır. Her şeyin doğrusunu söyler"
Tarihi sevdiren adam olarak bilinen Ahmet Refik içki tutkusunun şeyhler arasında da hüküm sürdüğünü söylemekte ve buna örnek olarak da Şehzade Sultan Ahmed'in hocasının oğlu Şeyh Sarhoş Bâli Efendi'yi göstermekteydi.
Bektaşi babalarından Ahmet Cemali Baba'nın (ö.1959) halifelerinden Ahmed Necmeddin Alpgüvenç'in müritlerinden Avni Baba'nın dem çekmek yani içki içmeyi sevdiği Sırri Kalender rumuzuyla yazan Rufai bir yazarın kaleminden şu şekilde ifade edilir:
"Kendine has bir zâttı dem çekmeyi severdi Avni Baba
Ayyaş asla değildi kendince bu dahi bir usûldü ona..."
Tarihi kaynaklarda keyif vericiler
Bernard Lewis Ortadoğu toplumlarında alkollü içme yasağının yalnızca Müslümanlara özgü olduğunu ve yasağa rağmen şiirlerde ve yazılarda yoğun olarak içki içmenin hatta ayyaşlığın kanıtlarının bulunduğunu belirtir. "İslam'daki alkol yasağına rağmen, Arap şiirinde yer alan şarap, İslamiyet içinde gelişen İran ve Türk şiirinden çok daha fazladır." diyen Bernard Lewis şaşırtıcı ama tarihi belgelere uyan bir gerçeği dile getirmekteydi. "Emevilerden beri, hükümdarlar, sıradan faniler için geçerli olan şarap ve tasvir yasağını açıkça ihlal ederek ayrıcalıklı olduklarını kanıtlamaya çalışmışlardı." diyen Süreyya Faruki de bunu doğrulamaktadır. Bununla birlikte Türk ve İran geleneğinde de içki kullanımı yaygındı. İçkili, rakslı ve temâşâlı yeme-içme toplantılarını tanımlayan işret meclisleri İslam öncesi kadîm İran'dan İslâm hilafeti dönemine geçip sultanların geleneği haline gelmiştir. Özellikle şarabın kullanımına yönelik gelişen yasağı Müslümanların kendilerinden önceki uygarlık anlayışını reddetmenin bir sembolü olarak ve Hristiyanlıktaki merkezi rolüne veya müslümanların diğer dini gruplardan farkını öne çıkarmakta kullanılan bir tür kimlik siyasetine bağlayan araştırmacılar vardır.
Bazı araştırmacılar Orta Doğu'da içki kullanımının özellikle toplumun üst sınıflarında bir hak olarak görüldüğü orta sınıfların ise dindarlığı içkiden uzak durmakla birlikte yürüttükleri ve alt sınıfın ise içki dışındaki sarhoş edici maddeleri (afyon vs.) daha fazla kullandıklarını ifade etmektedirler. İçki kullandıkları iddia edilen yöneticilerden bazılarının isimleri şunlardır: Emevi hükümdarlarından Yezid Bin Muaviye, Abdulmülk Bin Mervan, Yezid Bin Abdulmülk, Yezid bin Velid Abbasi hükümdarlarından Harun Reşid, Me'mun Fatımılardan Mustansır Safevi Sultanı Hüseyin (1668–1726), Osmanlı'da Yıldırım Beyazıd, Sultan II. Selim, Sultan Abdülmecid, Sultan IV.Murad, Sultan II. Mahmud, Babür İmparatorlarından Şah Cihangir. Bazı sultanların içkiye yönelik hoşgörüleri Şehnâme, Kâbûsnâme, Nizâmî'de ve Germiyanlı musâhib şairlerin eserlerinde işret meclislerinin adablarının anlatımında da kendini göstermektedir. Bu meclislerin şaraplı içki alemi özelliği sürekli yinelenmiştir. İslam öncesi Arap toplumunda da içki kullanılmakta hatta bazı şairler içkiye övgüler düzen şiirler yazmaktaydılar. İslamiyet sonrası sayıları azalmış olsa da şaraba ilişkin şiirler de içki kullanımı da tamamen ortadan kalkmamıştır. Tarihi kayıtlarda içkinin yasaklanmasından sonra bile içki kullanmaya devam eden bazı sahabelerden söz edilmekte oluşu da bunu göstermektedir. Dihyet'ül-Kelbi, Abdullah vb. sahabelerin içki kullandıkları ve sarhoşluklarından ötürü kendilerine had (sarhoşluk durumunda sopa ile) cezası uygulandığı bilinmektedir.
Muhammed zamanında içki içen Nuaymân isimli bir sahabenin sarhoş halde peygamberin huzuruna getirildiği ve kendisine peygamberin emriyle sopa cezası uygulandığı ancak diğer sahabelerin lanet etmesi üzerine peygamberin onların lanet ve kötü söz söylemelerine engel olduğu hatta bir keresinde o sahabenin Allah ve Resulünü sevdiğine bizzat peygamberin şahit ettiği haberi bildirilmektedir.
Ünlü İslam tarihçisi Mesudî'nin aktardığına göre Osman'ın devrinde onun tarafından Kûfe'ye vali tayin edilen Velid b. Ukbe b.Ebi Muayt'ın nedim ve şarkıcılarla akşamdan sabaha kadar sürekli şarap içtiği haberinin halifeye kadar ulaşmış ve Ali'nin de olduğu bir mecliste aleyhindeki şahitlerin doğru söyledikleri ortaya çıkınca Kûfe valiliğinden azledilerek yerine Said b. El-As'ın tayin edilmiştir.
Ünlü İslam coğrafyacısı Mukaddesi (M.946/H.335-M.1000/H.390) miladi 10. yüzyıldaki Müslüman ülkelerle ilgili gözlemlerini aktardığı ünlü eseri Ahsenü't-Takâsîm'de Mısır'ın çeşitli bölgelerindeki erkeklerin ayyaşlığından hatta yaşını başını almış kişilerin sürekli sarhoş gezindiğinden söz eder.
Miladi 10. yüzyılda yaşamış olan İranlı Bediuzzaman el-Hemezânî (H.358-M.968/H.398-1008) Makame adlı eserinde İsa b. Hişam adlı birinin ağzından ilk gençlik yıllarında arkadaşlarıyla birlikte eğlence meclisi düzenleyip şarap içtiklerini ve bir gün sabaha kadar içki içtikten sonra sabah ezanını duyup sarhoş halleriyle camiye gidip sabah namazı kıldıklarını, cemaatin onların bu sarhoş hallerini görüp kendilerine dayak attıklarını aktarır.
Arap ve İranlılarda olduğu gibi Türklerin de İslamiyet öncesi eğlence kültürlerinde alkollü içkilerin yeri olduğu ve İslamiyetin kabulü sonrasında getirilen yasaklamalara karşın içki adetinin ortadan kalkmadığını biliyoruz.
Hatta Türklerin İslamiyet sonrası en eski yazılı kaynaklarının başında gelen Dede Korkut kitabında da içki ve ilişkili kelimeler ve anlatılar geçmektedir. Örneğin;
"Mere 'Azra'il aman
Men seni böyle bilmez idüm
Dökmesi büyük bizüm tağlarumuz olur
Ol tağlarumuzda bağlarumuz olur
Ol bağlarun kara salkumlu üzümi olur
Ol şarabdan içen esrük olur
Şarabu-y-idüm tuymadum
Ne söyledüm bilmedüm
Biglige usanmadum yigitlige toymadum
Selçuklu Sultanı Alparslan ve oğlu Sultan Melikşah'ın vezirliklerini yapan ve Melikşah'ın isteği üzerine kaleme aldığı Siyasetname adlı eserinde Nizamülmülk şarap meclislerinden de söz eder. Eserinin otuzuncu faslının başlığı "Şarap meclisinin kurulması ve şartları"dır. Bu bölümde Sultanın konumu sebebiyle davet edilenlerin beraberlerinde yiyecek, çerez ve şarap götürmeleri uygun görülmemiştir. On yedinci fasılda padişahların yakın sohbet dostları, yardımcıları olan nedimlerinin görevleri arasında padişahların her zaman hazır bulunacakları içki ve sohbet toplantıları, gezintiler, şarap, av ve güreş müsabakaları ve benzerlerini hazırlamak sayılmaktadır. Nizamülmülk, eserinde Sulan Mahmud'un nedimleri ve yakınları ile sabaha kadar şarap içtiğini ve meclisindeki Ali Nuştekin ve Muhammed Arabi gibi ordu komutanlarının da bulunduğu sabaha doğru Ali Nuştekin'in Sultan Mahmud'un güvenlik görevlilerinin kendisini görüp cezalandırabileceği için meclisten sarhoşluğu geçene kadar ayrılmaması şeklindeki uyarısına karşın Ali Nuştekin'in meclisi terk ettiği ancak yolda muhtesib'in (güvenlik görevlisi) kendisini görüp ceza olarak 40 kırbaç vurarak cezalandırdığı şeklinde bir hikâye anlatır ve sonrasında memleket düzeni ve siyaset gereği olarak sarhoşluğun gizlenmesi gerektiğini ima eder.
Akkoyunlu sultanları yanında Osmanlı hizmetine giren büyük alim İdris-i Bitlisi Kanûn-i Şehinşâhî adıyla I.Selim'e bir nasihatnâme sunmuştur. Eserde kadim sultanların bir saltanat adeti olarak sunulan "Meclis-i işret" ile ilgili şu satırlar yer almaktadır:
"...Sultanlar, özel meclislerinde Şeriatın yasakladığı şeylerden şiddetle kaçınmalıdır ve nefislerini yasaklardan uzak tutmalıdır. Eğer nefsin iştahâları (nefs-i emmâre) aklın kontrolünü elden alır, şehvet ve gazab gücü ifrata giderse, en azından şer'î yasaklara (nehy-i şer'î) karşı gelmeyi örtmeye (setr) çalışmalıdır..."
....Önemli başka bir husus, sultanların imkân olduğu kadar sarhoşluk veren içkilerden (müskirât) ve meşru olmayan eğlencelerden uzak durmaları gereğidir. Çünkü onların akılları (akla göre aldıkları önlemler) dünyaya düzen verme nedenidir. İyiyi kötüden ayırmak isteyen her birey, aklın yol göstermesine muhtaçtır. Sultanlar, akıl ve bilgi ile tüm ülkeyi elde tutmak zorundadırlar. Haram olan, sarhoşluk veren içkileri içme cür'eti gösterildiği takdirde, en az zararı olan üzüm şarabıdır. Öteki haram içkiler ve uyuşturucular, çok daha zararlıdır. Bilgi (hikmet) sahibi olanlar gözünde bunların hepsi akıl ve idrake zarar verir.Sultanların meşru olmayan biçimde ifratla şarap içmeye devam etmeleri, ülke ve devletlerinin harap olmasına yol açar, din ve millet işlerinin bozulmasına neden olur. "
"Saf şarap ruhun gıdasıdır. İyice bakıldığı zaman onun rengi gülün rengini geride bırakır.
''O, rengiyle candaki üzüntü pasını siler. O, cahillere zararlı, bilgili kimselere ise faydalıdır.''
''Aklı ile hüküm verenler onu bilgili kimselere helal etti. Şer'i fetva ile de ahmağa haram oldu''." 14. yüzyılın meşhur Arap seyyahlarından İbn Batuta (1304-1368) meşhur seyahatnamesinde aralarına girdiği bazı Türk topluluklarının "Nebiz"i Hanefi mezhebinde oluşlardan dolayı helal saydıklarını hem içtikleri hem de birbirlerine sunduklarını, hükümdarın da yemek sonunda çevredekilere dolu olan kımızları dağıttırdığını, kendisine sunula içkiyi ise kullanmayıp Türklere hediye ettiğini kaydetmektedir.
Osmanlı İmparatorluğu döneminde afyon için "tiryak" maddeyi kullanan için ise "tiryaki" tabirleri kullanılmaktaydı. Süleymaniye semtindeki Tiryâkiler Çarşısı'nda bulunan dükkânlarda, şurup, macun, levha gibi içinde esrar bulunan karışımlar hazırlanıp tiryakilere satılmaktaydı.
1554'te Avusturya elçisi olarak göreve başlayan Busbecq, Buda'da sofrasına davet ettiği Türklere şarap ikram eder. Onlarla ilgili gözlemini de kaydeder:
"...benimle birlikte yemek yiyen birçok Türk'ün soframdaki şaraba karşı takdir hislerine şahit oldum. Bir lüks saydıkları şarabı her fırsat buluşta büyük bir arzu ile içmeye kalkarlar. Soframda, ricam üzerine geç vakitlere kadar kaldılar, fakat artık yorulup da yatak odama çekilince onlar da çıkıp gittiler. Büsbütün sarhoş olmadıklarına hayıflanır gibiydiler. Sora bir köle ile tekrar biraz şarap ve birkaç gümüş kupa istettiler. Issız bir yerde içkiye devam ederek geceyi geçirmek istiyorlarmış. Ricalarını yerine getirmelerini adamlarıma söyledim. Körkütük, küfelik olucaya kadar içtiler. Şarap içmek Türklerde büyük günah sayılır. Hele yaşlıların yanında çok ayıptır. Bazı gençler hoşgörülecekleri ümidiyle böyle bir günahı göze alabilirler. Ayrıca bir defa içtikten sonra az da olsa çok da olsa fark etmeyeceğini düşünerek içebildikleri kadar içerler"
Yazarı bilinmeyen ve "Türkiye'nin Dört Yılı (1552-1556)" adıyla Türkçeye çevrilen bir İspanyol yazarının anlatısında Seyyit Battal'ın mezarını ziyaret eden gezgin derviş grubunun düzenledikleri ziyafet sonrasında afyonla esrarı karıştırıp içerek iyice sarhoş oldukları ve kolları, bacakları, göğüslerine keskin bıçaklarla geniş yaralar açtıkları şeklindeki gözlemleri yer almaktadır. Aynı yazar kitabında Türklerle Rumların eğlence sofralarında yemekten önce iki üç kadeh içme adetleri olduğunu ve Avrupalılarda beyaz şarap olduğu gibi Türklerde de rakı olduğunu söylemektedir.
16. yüzyıldan Lâtifî Evsâf-ı İstanbul adlı eserinde Galata civarındaki işret meclislerini şu şekilde betimler:
"...ve bu şehr-i âlâ vü vâlâya mukabil bir şehr-i pür timsâl ve temâsil ki işrethâne-i dünyâ ve ismi elsine-i enâsda Kalata'dır. Mey ü mahbubda bibedel ve mahal-i 'ayş ü 'işretde darb-ı meseldir...Ekser halkı ümmet-i 'İsa ve millet-i Mesihâ olmağın Cem gibi ellerinden câm düşmez müdâm ayakları elde olmağla başlarına enduh u tir üşmez. Bâd-ı peymâ ve bâdenuşlar ve mey-perestler ve mey-furuşlardır. Pür gam-ı eyyam ekser evkatda sarhoşlar ve bed-hûşlardır...şeh-i İstanbul'un zevvak u ehl-i mezakı her tarafında suret-i şârabdan mest ü harâb lâyu 'akl u kanzil ve âlude-i âb u kil geriban-çâk ve perişan destar nice mü'min müdâm bed-nâm rûzugâr bu ebyâtı dilde tekrar eyler..."
Avrupalı gezgin Jean Thevenot ise şunları söylüyor: "Her zaman içtikleri şey sudur. Şarap içenlerin sayısı da çoktur, her ne kadar şarap onlara Kur'an tarafından yasaklanmış ise de, bazı kimseler bunun sadece bir fikir ve nasihat olduğunu ve kesin bir hüküm olmadığını söylerler, bununla beraber alenen içmezler, ancak yeniçeriler ve diğer bazı kimseler bir şeyden korkmayarak içerler, içmeğe başlayınca da çok içerler ve eğer başlarına bir bela gelmeyecekse uyuyuncaya kadar içmeğe devam ederler, yeter ki içmeğe bıkarılsınlar; bir kadeh içmekle on kader içmek arasında bir fark olmadığı söyleniyor; içkiye hiçbir zaman su katmazlar ve içkiye su katarak içen Hristiyanlar ile alay ederler, içkiye su katma işi onlara tamamen gülünç gelir. İstanbul'un çevresinde ve adalarda bol miktarda iyi şarap bulunur." Thevenot, Lâtifî gibi bazı Türklerin içkide aşırıya kaçtıkları ve kendilerini gülünç durumlara soktuklarını da dile getirir: "...Şarap yasağına...rağmen, daha önce söylediğim gibi, bazıları şarap içerler ve sık sık sarhoş olurlar ve talihsizlikle elbiselerine şarap dökerler, çok sarhoş olsalar bile bütün güçleri ile bu lekeyi çıkartmağa çalışırlar."
Katip Çelebi'nin tanıklığına göre iki kez şeyhülislam olan Bahai Efendinin vaktini "dostlarıyla çene çalarak ve uyuşturucu kullanarak" geçirmekte hatta uyuşturucuya "dizginlerini uyuşturucuların eline vermiş" olduğu söylenecek kadar battığı dile getirilmektedir.
17. yüzyılın yazarı bilinmeyen bir eseri olan Risale-i Garibe 'de Müslümanların şarap içtiklerini, Hristiyan ve Yahudilerle âlem yaptıklarını ve meyhane sahibi oldukları belirtilmişti. Her ne kadar Hristiyanlar Müslümanlara alkol satmamaları için uyarılmışlarsa da bu yasak Müslümanları içmekten alıkoymamış Padişah IV.Mehmet'in bir vaiz olarak önem verdiği isimlerden Vani Mehmet Efendi'nin teşvikiyle selefi Sultan Süleyman'ın atmadığı bir adım atarak 1660-1670 arasında iki kez İstanbülda tüm meyhanelerin yıkılması ve yasal içki ticaretine son verilmesi için buyruk çıkardı.
Risâle-i Garîbe 'de o günün toplumunda sakalı beyazlaşıp yaşı yetmişe seksene dayanan ve yine de şarap içen kişilerden, afyon gibi keyif maddeler kullananlardan ve Müslüman olup meyhane sahibi olanlardan bahislere rastlanabilmektedir. Risale'deki bu konuyla ilgili yapılacak doğrudan alıntılar Cumhuriyet öncesi toplumunda bu tip insanların sayıca hiç olmazsa bir risaleye konu olacak derecede olduğu sonucunu çıkarmamıza olanak verecektir:
"Ve sakalı ağarup kalbi kararup yetmiş seksen yaşına varup hamır içenler; oğlanı ile şarab içüp "lahmüke lahmi" lakırdı eden...
"Ve: "Baba Nasuh kuşı mısın?" demeyüp aşikare hokkasına nohud fındık kadar afyon gıdası koyan sefihler; ve yaran adasına varup: "Ehl-i keyfim!" deyüp ebreş hokkasının dibin gösteren berşnaklar"
"Ve hem bade ve hem afyon ve sa'ir keyfe müte'allik şeyleri şürb edüp ve gayri keyflerden ma'cun ve esrar isti'mal edüp ördek gibi her bulduğı bokı yiyenler
"Ve Müslüman olup meyhanacılık edenler
Heliophanus mirabilis
Heliophanus mirabilis, Heliophanus cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Korint
Korent ya da Korint (Yunanca: Κόρινθος / Kórinthos, Türkçe: Gördüş/Gördös ), Mora Yarımadası'nı Yunanistan anakarasına bağlayan Korint Kıstağı'nın üstünde yer alan bir Yunanistan şehridir. Korint'in batısında Korint Körfezi, doğusunda da Saronik Körfezi vardır. Eski şehir, Atina'nın 78 km güneybatısında kalır. Eskiden gemilerin kayalıklı tepe üzerinden kızaklarla çekildiği kıstak, artık bir kanalla kesilmiştir.
İslam'da keyif verici maddeler
Tarihi kaynaklarda keyif vericiler
"Ve hazm etmeyüp şarab içüp köpek gibi kusan mel'unlar; ve duhan içerek uyuklayup odanun içini bohlayan mühmelatlar."
Yeniçeri Ocağında imam ve kumandan olarak görev yapan şair Sıhhatî Çelebi'nin Menâkıb-ı Mükeyyifât-ı Âlem adlı eserinde 17. yüzyıl Osmanlı toplumunda çeşitli keyif verici maddelerin hangi toplumsal sınıflar arasında yaygın olduğu öğrenilebilmektedir. Buna göre afyonun ulema, askeriye ve avam gibi farklı toplumsal sınıflarda, berş'in suhte taifesi, Rum Abdalları ve şairler arasında, bozanın fetihle meşgul gâziler, Bektaşiler vs. şarabın bilginler (hükemâ), emirler, tacirler, çelebiler ve şairler arasında, kahvenin eğitimli ve üst sınıflar arasında yaygındır. Ancak keyif verici maddelerin insan gibi konuşturulduğu eserde her madde diğer maddeyi daha alt toplumsal kesimlerin kullandığını ileri sürerek onu küçük düşürmeye çalışmaktadır.
Korint
Kent, antik Korint şehir devletinin bulunduğu alanda kurulmuş ve genişlemiştir.
İslam'da keyif verici maddeler
Tarihi kaynaklarda keyif vericiler
18. yüzyıl vakanüvisleri arasında yer alan Silahdar'ın eseri Tarih-i Silahdar'da Osmanlı askerlerinin kutsal aylar içinde gerçekleşen kuşatma sırasında bile Allah'a şükretmeyi unutacak denli çok içki içip sarhoş oldukları bildirilmektedir.
D.'Ohsson, IV.Murad'ın ölümünden sonra padişahlar da dahil halk arasında afyon alışkanlığının arttığını, "macun" denilen ve içinde afyon, haşhaş, sarısabır ve çeşitli baharatların yer aldığı karışımların kullanımının yaygınlığından söz eder. Halk arasında "tiryaki" tabirinin afyon kullanma alışkanlığına tutulanlar için kullanıldığı da bu satırlar arasında yer almaktadır.
Türkiye'de 19. yüzyıl sonunda İngiltere elçiliğinde görev yapan Sir Charles Eliot'un "İstanbul'daki aristokrat zümre çok içki içer. Bu kimseler içtikleri zaman mutlaka sarhoş olmak için içerler. Ama şüphesiz Avrupai tesirlerin bulaştığı bu zümreyi asla tipik Müslümanlar olarak vasıflandıramayız. Toplumun bu kesimini bir kenara bırakırsak, Türk milletinin büyük çoğunluğu (Askerler, köylüler, tüccarlar ve ilim adamları) alkole dokunmazlar." Charles Eliot bir zamanlar bir Mevlevi dervişinin tekkesine misafir olduğunu ve kendisine orada rakı ikram edildiğini yazmaktadır.
Abdülaziz Bey'in (1850-1918), 1910'lu yıllarda kaleme alındığı varsayılan ve Osmanlı adetlerini aktardığı eserinde, Dersaadet'de "afyon tiryakisi" adlı bir sınıf olduğu ve dersaadet halkının eskiden yüzde 80'inin afyon kullandığına, cami ve tekkelerde bulundukları zaman bile ceplerinde taşıdıkları kutulardan hap halinde yapılmış ve "gıda" dedikleri afyonu çıkarıp kullandıklarını ve kendilerine özgürlük verildiği için sayılarının çoğaldığını belirtir. Abdülaziz Bey, Süleymaniye Camii karşısında ve medreselerin altında 35 dükkândan ibaret sıra kahvelerine devam ettiklerini de eklemektedir. Aynı şekilde esrarın da bir önceki yüzyılda (19. yüzyıl) İstanbul'da hayli yaygınlaşmış olduğu ve bu sebeple İstanbul'da esrar içilen yerlerin de mevcut olduğu ancak bu yerlerin kahveler gibi her yerde serbest şekilde ve herkese açık olmadığından esrarkeşlerin gizlice alındıklarını yazar.
Balıkhane Nazırı Ali Rıza Bey 1922 yılında İstanbul halkının en fazla içkiye düşkün olduğu zamanı III.Selim'in asrı olduğunu başta padişah olmak üzere devrin en meşhur adamlarının bile işret müptelası olduğunu belirtip meyhanelerin o dönem zarif insanlar meclisi sayıldığına da işaret eder. Akşamcıların türlü hallerini, vasıflarını, tavırlarını uzun uzadıya anlatan Ali Rıza Bey eserinde akşamcıların Ramazan'a hürmeten içkiyi geçici olarak terk ettiğini de eserinde vurgulamayı da ihmal etmez. Ali Rıza Bey Cumhuriyet öncesindeki çeşitli dönemlerdeki içki yasaklarına rağmen içki düşkünlerinin düşkünlüklerinden vazgeçmedikleri ve her durumda içmenin bir yolunu bulduklarını ifade etmekte yeni nesilde ise tam tersine içkiye ve içkili meclislere yönelik bir nefret hissinin doğmuş olduğunu ve bunun da takdire şayan olduğunu da eklemektedir.
Tütün ve nargile
Tütün İslam toplumlarına görece geç bir tarihte girmiştir. Osmanlı'ya tütün ilk defa Peçevîli İbrahim Efendi tarihine göre hicri 1009 (Miladi 1600) Nâimâ Tarihi'ne göre ise Hicri 1015 (Miladi 1606) tarihinde İngilizler eliyle girdi ve hızla yayıldı. Din bilginleri ise tütünün kullanımının helal ya da haram oluşunda aralarında ihtilaf etmişlerdi. Alkollü içecekler gibi İslamiyetin ilk dönemlerinde mevcut olmadığından İslam din bilginleri tütün kullanımının haramlığı-helalliği (dini yasak veya onaylılığını) tartışmışlar bir grup yasaklığına fetva verirken diğer bir grup toplumdaki yaygınlığını ve alkol gibi sarhoşluk hali oluşturmadığı için onay vermek gerektiğini düşünüp serbest bırakılması gerektiğini savunmuştur. Tütünün haram olmadığını savunan meşhur kişilerden biri Osmanlı Şeyhülislamlarından Bahayi Efendidir. Şeyhülislam Bahayi Efendi tütünün haram olmadığına dair vermiş olduğu fetva ile devrin diğer bazı din adamlarının öfkesini üzerine çekmiştir. Şeyhülislamın kendisinin de tütün ve afyon gibi keyif verici maddeleri kullandığı, meclisler kurdurduğu da tarihi bazı kayıtlarda geçmektedir.
Nâimâ Tarihi'nde Sultan Murad'ın koyduğu tütün yasağı ve bu yasağın hangi sert tedbirlerle takip edildiğini şöyle aktarılmaktadır: "Kahvehaneler ber-taraf olduktan sonra berk-i tenbakü ki Türkçe tütün dedikleri yaprağ-ı mekruhun şürbu men' olunub (içilmesi yasaklanıp) ba'de'l-yevm (bundan sonra) duhan içer kimse ahz olunur (yakalanır) ise siyaseten katl olunur deyu müekked yasağ-ı sultanî sâdır oldu...Sultan Murad, geceleyin şerh-i İstanbul'u gezip yatsudan sonra fenersiz dışarıda bir adam buldukta sorgusuz sualsiz öldürtüp gündüzlerde duhan yaprağı yahut tütün kokusu olan yerleri basıp bir şey bulursa sahibi katl olunduğundan başka, gecelerde dahi kemal-i dikkat ile tecessüs edip tütün içildiğinden kuşkulanılan evlerin bacalarına çıkıp koklandığı söylenir. Zecr ü tehditte bir mertebe teşdit buyurdular ki halk âşikâre duhan içmek şöyle dursun dışarı çıkmaktan kaldı."
İlk kez Hindistan'da Narçil denilen büyük Hindistan cevizi kabuğundan yapılan bu alet Mısırlılar arasında rağbet görerek Nargil, Araplar arasında da en son biçimiyle Nargile adını almıştır. İranlılar Nargileye büklüm yılan anlamına gelen ve narpuç denilen kısmını eklemişler. Nargile Türkiye'ye 1623-1640 yılları arasında Sultan IV.Murad zamanında girmiş ancak sert yasaklarıyla bilinen sultanın Nargile'yi de bu yasak kapsamına almış olduğu bilinmektedir.
Kahve
Kahve tanelerinden bir içecek yapma pratiği ilkin Yemen'de 15. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Kahve geleneksel olarak 1470 civarında ölen sufi alim Muhammed el-Dhabhani'ye atfedilmektedir. O dönemde kahvenin sufilerin gece zikirlerinde uykuyu geçiştirmek için kullandıkları bir madde olduğu söylenir. İslam bilginleri bu maddenin tüketimi konusunda da aralarında tartışmışlardı. 1532-33'te Kahire'nin fakihlerinden Ahmed bin Abdullah Sunbatî, kahvenin haramlığına dair bir fetva verip Camiü'l-Ezher'de de bu yönde bir konuşma yaptıktan sonra halk, kahveleri basıp içlerini yağma etmişti. Şiddetli tartışmalardan sonra nihayet Kadı Mahmud bin İlyasü'l-Hanefi adlı bir alim kahvenin içimini mübah olarak ilan etmiş ancak bu da tartışmaları tümüyle yok etmemişti. Ancak zamanla halkın kahveye yönelik bitmek bilmeyen ilgisi mübah fikrinin yaygınlaşmasını kolaylaştırmıştır.
1544 yılında İstanbul’da Tahtakale’de iki Suriyeli Arap ilk kahvehaneyi açmışlardır. O zamanlar kahvenin faydalı olup olmadığı tartışma konusudur. Kendinden önceki şeyhlülislamların aksine Bostanzade Mehmet Efendi kahvenin haram olmadığını, hatta faydalı olduğuna dair fetva vermiştir.
Edebiyatta şarap ve diğer keyif vericiler
Klâsik İslam-şark edebiyatında “Hamriyyat” ve "Sakiname" başlıkları altında içkili meclislere dair ürünler verilmiştir. İslam öncesindeki Arap şiirinde şarap sıklıkla kullanılan tema ve metaforlardan biriydi. İslamiyetin kabulüyle birlikte bazı şairler şarap hakkında şiirler yazmaktan vazgeçmişler ancak bir kısmı da şarap şiirleri yazmaya devam ettiler özellikle Emeviler döneminde şarap şiirleri canlılık kazandı. Abbasi döneminin şairlerinden, tefsir, hadis, fıkıh ve kelam gibi dini ilimlerin yanı sıra tabii ilimler, felsefe ve tıbba da ilgi duyan, hatta ünlü bilgin Câhız'ın dil bilgisi noktasında kendisini övdüğü şair Ebû Nûvas içkiye düşkünlüğü kadar içkiye yönelik yazdığı şiirlerle de tanınmıştır. Fars edebiyatında ise 11. yüzyılda Ömer Hayyam 12. yüzyılda Nizami şarap şiirlerinin örneklerini verirken Klasik Türk edebiyatında ise Hayali, Nef'i gibi şairlerde şarap kullanımını görebilmekteyiz. Şarap veya alkol dağıtan kişi için kullanılan "Saki" kelimesinden türetilen ve içki meclislerinin özelliklerini tasvir eden şiirlerin genel aldı olan Sakinameler modern öncesi toplumlarda içkiye dair genel algının kavranabilmesi için değerli bilgiler sunar. Sakinamelerin bir kısmı fiziki şarap için yazılmışken bir kısmı da şarabı tasavvufi anlamda bir metafor olarak kullandıkları sakinameler yazmışlardır. Bu tarz sakinamelerde şarap (mey), insanı maddi alemin sıkıntılarından kurtarıp onu ebedi hayata, hakikate ileten ilahi aşkı temsil eder. İlahi aşkla kendini kaybedip vecde garkolmak da şarapla sarhoş olmaya benzetilir. Meyhane aşk ve şevk dolu bir yer yani tekkedir. Aşk şarabını sunan sâkî (pîr-i mugan) de bu tekkenin (meyhanenin) şeyhi, kadeh (kâse, sürahi, câm) de aşığın kalbidir.
"Tanrı'ya şükr olsun meyhane kapısı açık.
Zira benim dertlerimin kapısı bu
Küplerin hepsi de sarhoşlukta köpürmüş, coşmuş.
Ortadaki şarap, hakiki şarap, mecazi şarap değil!"
Türk edebiyatında "Sâkînâme" adı altında ilk örnekler Harizmi'ni (14. yüzyıl) Mahabbetnâme adlı eserinde, Nizâmî'nin İskendernâme'side ve Ahmed-i Dâî'nin Sâkînâmesi'nde görülmektedir. Ancak Türk edebiyatında sâkinâme türünün ilk orijinal örneği Edirneli Revânî'nin (ö.1524) İşretnâme adlı eseridir. Revânî 694 beyitten oluşan eserini Yavuz Sultan Selim'e takdim etmiştir. Diğer sâkînâme yazarları arasında İşretî Mustafa (ö.1566), Fevri (ö.1570-71), Dükâkinzâde Taşlıcalı Yahya Bey (ö.1582), Bursalı Cinânî (ö.1595), Rusçuklu Carullahzâde Mustafa Beyani (ö.1597) Gelibolulu Mustafa Âlî (ö.1600)'nin terkib-i bendi, Kalkandelenli Fakiri (ö.?), Nef'i (ö.1634-35), Nev'izâde Atâyî (ö.1635), Şeyhülislâm Yahya (ö.1643), Riyâzî (ö.1644), Sabûhî Dede (ö.1647), Şeyhülislam Bahâyî (ö.1653), Tıflî (ö.1659), Şeyh Galib (ö.1798-99) gibi isimler sayılabilir. Bu eserlerden bazılarında şarap tasavvufi bir sembol olarak bazılarında da doğrudan eğlence meclisinin bir unsuru olarak doğrudan fiziki şarap anlamında kullanılmıştır. Yaklaşık olarak Türk edebiyatında 14. yüzyıldan 20. yüzyıla kadar sâkînâme türünde 57 eser kaleme alındığı belirtilir.
Kelime anlamı "keyif veren içki kullanımı" olan ve Arapça olan işret kelimesinden türetilen İşretnâme ise "içki kitabı" anlamına gelmektedir. Türkçe ilk orijinal sâkînâme olarak anılan Revânî'nin İşretname'si Allah, Peygamber ve padişah Yavuz Sultan Selim'e övgüden sonra işret meclislerinde kimlerin ne şekilde hareket edeceklerini şiir diliyle anlatmakta olan bir işret adabı kitabıdır.
Agâh Sırrı Levend'in Türk Edebiyatı Tarihi adlı eserinde "Münazara yollu temsili hikâyeler" başlığı altında farklı maddelerin (şarap, afyon, kahve, boza vs.) veya durumların (oruç, bayram), sınıfların (askeriye ve ulema) birbirleriyle söyleşileri tarzında, mizahi, hikemi, nasihat verici eserler sıralanır. Bu eserlere bazı örnekler verilmek gerekirse Fuzuli'nin (ö.963/1555) Beng ü Bâde'si (Afyon ile Şarap), Nagzî'nin Münâzara-i Kahve vü Bâde'si (Kahve ve Şarap) (telifi 1035/1625), Sıhhatî Çelebi'in (öl.1104/1692-1693)Menâkıb-ı Mükeyyifât-ı Âlem'i (afyon, berş, boza, şarap, arak, kahve sessizce kenarda duran duhan), Nidayî'nin Mübâhasât-ı Mükeyyifât'ı (afyon, berş, esrar, boza, şarap ve bal arasındaki söyleşiler) sayılabilir.
İslam tıbbında alkol ve sarhoşluk
Ömer Hayyam Nevruzname'sinde bölüm başlıklarından biri "Şarabın Yararları Hakkında"dır. Hayyam eski Yunan ve Müslüman tıp adamları ve bilginlerinden Galen, Hipokrat, Sokrat, İbn Sina ve Razi gibi isimleri örnek göstererek şarabın yararlarından bahseder. Ona göre "insanlar için şarap özellikle de keskin tada sahip üzümden imal edilen şarap haricinde tam bir faydası olan hiçbir şey yoktur, şarabın başlıca özelliklerinden biri üzüntüyü gidermek ve kalbe neşe vermek...cildi tazelemektir."
Johann Christoph Bürgel'in 1991 yılında Almanya'da basılan bir eserinde şu ifadeler geçmektedir:
"...Sadece Yahudi ve Hristiyan değil, Müslüman hekimler de uzun zaman şarabı övme konusunda tereddüt etmemişlerdir. İbn Sina gibi 11. yüzyılın yazarı Said İbn El Hasan da Ermutigung zur Medizin başlıklı eserinde tıpkı İbn Sina gibi şarabı övmektedir. Sufi meşrepli hekim yazar Muzaffer, Ba'albek hakimiin oğlu, aynı şekilde 13. yüzyılda Seelenerheiterer (Mufarrih an-nafs) başlığıyla kaleme aldığı eserde intibaların psikolojik etkileri ve antidepressiv üzerine "ruhu neşelendirici" sayısız başka derman/ilaç arasında hiç tereddüt etmeksizin şarabı da zikretmektedir." Müslüman hekimlerinin öncülerinden Kindi'nin öğrencisi ve Râzi'nin hocası Ebû Zeyd el-Belhi'nin (ö.322/934) Mesâlihu'l-Ebdan ve'l-Enfüs adlı eserinde içki ile ilgili şu ifadeleri kullanmaktadır: "İnsanların akılları ve kendi yöntemleriyle ürettikleri en üstün içecek, sarhoş etme tabiatı da ola yumuşak üzüm içkisidir. O mutedil bir şekilde içildiği takdirde özü en değerli, terkibi en üstün ve faydası en çok olan içecektir." Belhi, içkinin anlayış, ezberleme, zihin gücü, dil becerisi, keskin zeka gibi şeyleri güçlendirmesinin yanı sıra birbirini seven eş dostun sohbet ve eğlence amacıyla toplanmasına sebep olduğu, sohbete güzellik kattığı ancak içkinin üstünlüklerinden ancak ılımlı ölçüde içilmesi durumunda bahsedilebileceğini söyler. Aşırılık durumunda ise faydalar zarara dönmektedir. Sarhoşluktan kaynaklanan zararlar arasında ilki akıl kaybı, işitme, görme ve diğer duyuların bozulması, mantığın aleti olan dilin tutulması, sindirim bozukluğu, karaciğer ve diğer organlarda zayıflama gibi durumlar bulunmaktadır. Ebu Zeyd içkinin kızgın ve üzgün kimseler tarafından da kullanılmasını uygun bulmamaktadır, çünkü ona göre bu durumda kişi üzüntüsünü unutmak için içkide aşırıya kaçacak ve zarar görecektir. Ona göre bedeni sağlıklı, halim selim, mizahla meşgul olan, kalbini parçalayan şeylere yönelmeyen, kendi iç dünyasıyla meşgul kişiler içki için en uygun kişilerdir. Bu kişiler içkiyi lezzet ve neşe için kullanacaklarından aşırıya kaçmayacaklardır.
İbn-i Sînâ tıpla ilgili meşhur eseri el-Kanun'da içkiler bahsini açar ve içkinin hangi durumda kullanılabileceği, zararlı ve yararlı miktarı, kullanım biçimleri gibi konuları işler. İbn-i Sina'ya göre alkol safravi hıltların atılmasına yardım ettiğinden safravî mizaçlı kişilere yardımcıdır ayrıca alkol besinin tüm vücutta dağılımını sağlar. Alkol kara safrayı yok eder çünkü tabiatı kara safranınkine zıttır. Eski şarap ise besin olmaktan çok ilaçtır.
15. yüzyıl Çelebi Mehmet döneminde Eski Anadolu Türkçesiyle yazılan Müntehâb-ı fit'-Tıbb adlı eserinde Abdulvehhâb Efendi eserinde özellikle kış aylarında sıcak, hafif yemeklerle kızıl şarap içilmesini önerebilmektedir.
Osmanlı dönemi hekimlerinden Nidayî el-Ankaravî (ö.1567?) Mübâhasât-ı Mükeyyifât adlı eserini neden telif ettiğini şu ifadelerle açıklamaktadır:
"Çün bu mükeyyifātdan el çekdüm ol sebebden bu letayif-i ġarrāyı perīşān dillere eglence olmaķ içün īcād itdüm müstemi„ olan yārāna def„-i ġamdur çünkü bir nesne ġam ve ġuŝŝa def„ ide,  hükemā ķavlince ol nesne ġāyet nāfi„dür zīrā ġam ġuŝŝa ādemüñ  „aķlına ziyāndur." Bu satırlardan da görülebileceği gibi kadim dönem hekimleri mükeyyifat adı altında değerlendirdikleri keyif verici maddelerin üzüntüyü gidermesi sebebiyle akıl sağlığı için yararlı olduğunu düşünmekteydiler.
Günümüzdeki tartışmalar
Akademik ve popüler tarihçiler ve yazarlar arasında tarihteki içki ve mükeyyifatın kullanımı ile ilgili yoğun tartışmalar oluşmuştur. Tarihçi Prof. Dr. Osman Turan, Prof. Dr. Ömer Lütfi Barkan, Prof. Dr. Halil İnalcık, Prof. Dr. İlber Ortaylı gibi akademisyen tarihçiler ve Murat Bardakçı, Soner Yalçın gibi kalemler genelde geçmiş İslam toplumları özelde de Osmanlı toplumunda içki kullanımı ile ilgili ortaya koydukları görüşler Prof. Dr. Ahmet Akgündüz, Prof. Dr. Ekrem Buğra Ekinci gibi hukukçu akademisyenler ile Mustafa Armağan ve Kadir Mısıroğlu gibi yazarlar tarafından eleştirilmiş, Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Müslümanların içki kullanımına yönelik sert yasak ve tedbirler aldıkları, ayrıca metinlerde geçen şarabın alkollü içki değil içilen herhangi bir içecek ve meşrubat anlamında olduğu işret'in sadece eğlence anlamına geldiği, sâki'nin alkol dağıtan değil herhangi bir meşrubat sunan kişi anlamında kullanıldığını, ayrıca şiirlerde içki ve türevi kelimelerin daha çok Allah aşkına yönelik bir metafor olarak kullanıldığını ifade ederek önceki kalemlerin bu konudaki yorumlarının ya kelimelerin asıl anlamını bilmemekten yani cehaletten ya kasıtlı çarpıtmadan kaynaklandığını iddia etmişler, afyon alan padişahların da bunu içerek sarhoş olmak kastıyla değil ırsi olan gut rahatsızlığından dolayı ilaç olarak aldıkları belirtilmektedir.
Ishigaki, Okinawa
Ishigaki Yaeyama Adaları'nın siyasi, kültürel ve ekonomik merkezidir. Şehirde şeker kamışı and ananas üretilmekte olup turizmde şehrin önemli ekonomik kaynaklarından biridir. Şehre Yeni Ishigaki Havalimanı hizmet vermektedir.
2011 Avrupa Gençlik Olimpik Yaz Festivali'nde tenis
2011 Avrupa Gençlik Olimpik Oyunları kapsamında 25-29 Temmuz 2011 tarihleri arasında tenis yarışmalarını kapsar. Yarışmalar Türkiye'nin Trabzon ilinde bulunan Beşirli Tenis Yerleşkesi'nde yapılmıştır. Yarışmalara kadınlar ve erkeklerde 1996/1997 ve sonraki yıllarda doğan sporcular katılmıştır. Mücadeleler tekler ve çiftler olmak üzere iki dalda gerçekleştirilmiştir.
Daughters of the Dust
Daughters of the Dust, yönetmenliğini, yapımcılığını ve senaristliğini Julie Dash'ın üstlendiği 1991 yapımı bağımsız bir film. Film, ABD'de dağıtılan Afrika kökenli bir Amerikalı kadının yönettiği ilk uzun metrajlı filmdir. 1902 yılında geçen film, Gullah kadınlarının (Geechee olarak da biliniyor) 3 jenerasyonunun tarihini konu edinir. Saint Helena Island adasında yaşayan bu insanlar, kuzeye, Amerika ana kıtasına göç etmeyi planlamaktadırlar.
Doğrusal olmayan anlatımı ile övgüler kazanan filmin açılışı, Nag Hammadi metinlerinde bulunan Gökgürültüsü, Mükemmel Akıl yazmasından birkaç dizenin alıntılanması ile başlar.
İlyuşin İl-18
İlyuşin İl-18 (NATO rapor adı: Coot), İlyuşin tarafından üretilen Sovyet yapımı bir yolcu uçağıdır. Uçak, 1950'lerde geliştirilmiş olup 1957 yılında hizmete girmiştir. İl-18, dönemin en bilinen ve dayanıklı Sovyet uçaklarından biri olup on yıllar boyunca dünyanın başlıca yolcu uçaklarından biriydi ve çok sayıda ülkeye ihraç edildi. Yerini İl-62'ye bıraktı.
Teknik özellikler (İl-18D)
Kaynakça:
Cumhuriyet, Beykoz
Cumhuriyet, İstanbul ilinin Beykoz ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
1900'lü yılların başında Bulgaristan ve Yunanistan'dan gelen muhacirlerin buraya yerleşmeleri sonucunda kurulmuştur.
Atatürk'ün 1928 yılında yaptığı gezi sırasında mahallenin adını Cumhuriyet koymuştur.
Coğrafya
İstanbul iline 60 km, Beykoz ilçesine 29 km uzaklıktadır.
LinkedIn Learning
LinkedIn Learning, Adobe ve Macromedia yazılımları üzerine baskı tasarımı, web tasarımı, sayısal fotoğraf, sayısal video gibi ana başlıklarda başlangıçtan en ileri düzeye kadar eğitim veren ABD, Kaliforniya'da kurulmuş bir şirkettir. LinkedIn'in bir yan kuruluşudur. LinkedIn'deki tüm kurslar 3 kategoriye ayrılır: İş, Yaratıcı ve Teknoloji. Ojai, Kaliforniya merkezlidir.
2015 yılında LinkedIn tarafından satın alınmadan önce, 1995 yılında Lynda Weinman tarafından Lynda.com olarak kuruldu. Microsoft, Aralık 2016'da LinkedIn'i satın aldı. Lynda online kütüphanesi ile aylık veya yıllık abone olmuş üyelerine bilgisayar becerilerini geliştirmek için videolarla öğretim sağlayan platform sağlar. Ekim 2017'de Lynda.com birleştirildi ve LinkedIn Learning olarak yeniden adlandırıldı.
Eğitim ürünleri arasında Adobe, Alias, Apple, Corel, Eovia, Filemaker, Maxon, Microsoft, Quark gibi firma ve ürünlere ait eğitim kitap ve etkileşimli CD ve DVD'leri yer almaktadır.
Heliophanus minutissimus
Heliophanus minutissimus, Heliophanus cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Gebrauchsmusik
Gebrauchsmusik ("işlevsel müzik"), müziğin yalnızca kendi anlamı için varolmadığı, aynı zamanda özel bir amaca hizmet ettiğini ifade eden bir Almanca deyiştir.
Donghai Köprüsü
Donghai Köprüsü ("Doğu Çin Denizi Köprüsü"), Çin'ın doğusunda Doğu Çin Denizi üzerinde bulunan bir gergin eğik askılı kiriş köprüdür. Köprü, S2 Hulu Otoyolu'nunn bir parçası olup Şanghay kenti ile Yangshan Limanı'nı birbirine bağlamaktadır. 32.5 km uzunluğu ile dünyanın en uzun deniz geçiş köprüsüdür.
Gebrauchsmusik
Gebrauchsmusik, besteci Hindemith ile özdeşleşen bir tanım olmuştur. 19. yüzyıl sonları ve 20. yüzyıl başlarında müziğin yalnızca biçimsel ya da biyografik yönüyle ilgilenmeyen, aynı zamanda tarih boyunca müziğin sosyopolitik yönü ve geniş halk kitleleriyle ilişkisini sorgulayan bir grup Alman akademisyen tarafından formüle edilmiştir.
Ben O Değilim
Ben O Değilim, Tayfun Pirselimoğlu tarafından yazılıp yönetilmiş, 2014 yılı yapımı sinema filmi. Çekimleri İzmir'de yapılan filmin başrollerinde Ercan Kesal ve Maryam Zaree yer almaktadır. 33. İstanbul Film Festivali'nde Yılın En İyi Türk Filmi Ödülü'ne layık görülmüştür.
Konusu
Orta yaşlarda, yalnız bir yaşam sürmekte olan Nihat (Ercan Kesal), bir yemekhanede çalışmaktadır. Ayşe (Maryam Zaree) ise, işe yeni başlamış mesai arkadaşıdır. Ayşe, Nihat'a ilgisini belli etmektedir. Bir gün onu evine yemeğe çağırır. Nihat, kocası hapiste olan Ayşe'nin evine gittiğinde, orada duvarda asılı olan fotoğraf dikkatini çeker. Fotoğrafta Ayşe ile hapisteki kocası vardır. Nihat, hapisteki kocaya ikizi gibi benzemektedir. Bu durum, Nihat'ın sıradan hayatını bambaşka bir yere sürükleyecek, biriyken başka birisi, "öteki" olmasına neden olacaktır.
Regina
Regina Natricinae altfamilyasına bağlı bir cinstir.
Yemişlik, Rize
Yemişlik, Rize ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1876 yılına tarihlenen Trabzon Vilayeti Salnamesi'nde Serandinoz, 1913 tarihli Türk kaynağında ise Yemişlik olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Rize il merkezine 24 km uzaklıktadır.
1917-18 Cuma Ligi
1917-18 Cuma Ligi, 1915 yılından beri İstanbul'da düzenlenen Cuma Ligi'nin üçüncü sezonudur. Altı takımın mücadele ettiği ligi Altınordu takımı 28 puan toplayarak üst üste ikinci kez şampiyon olarak tamamladı. Ekim 1917'de başlayan lig, Nisan 1918'in sonlarına doğru sona erdi.
Genel bakış
Altı takım arasında çift devreli lig sistemiyle oynanan maçlar sonucunda Altınordu bir önceki sezon elde ettiği şampiyonluk unvanını korudu. Birçok futbolcusu savaşa katılan Galatasaray takım kuramaz hale gelince, İstanbul Limanı'nda bulunan bir Alman gemisinin mürettebatından bazılarına kurallara aykırı olarak kadrosunda yer verdi ve bunun sonucu 5 maçta hükmen yenik sayılarak sonunculuğa düşürüldü. Bu sezon sona erdikten sonra iki sezon boyunca savaş nedeniyle lig yapılamadı. Cuma Ligi, 1920-21 sezonundan itibaren tekrar düzenlenmeye başlandı.
Ligde Fenerbahçe ve Galatasaray arasında 21 Aralık 1917'de oynanan maçı sarı kırmızılılar 3-2 kazandı. 12 Nisan 1918'de oynanan maçta ise Galatasaray kadrosunda Alman askerlere yer verdiği için hükmen 3-0 mağlup sayıldı. Galatasaray sezon sonunda ligi sonuncu tamamlayarak tarihindeki tek lig sonunculuğunu elde etti.
Puan tablosu
Bu sezonda galibiyete üç, beraberliğe iki, mağlubiyete ise bir puan verilmiştir.
Heliophanus minor
Heliophanus minor, Heliophanus cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Nayoro
Nayoro ( Nayoro-shi; "vadinin ortasında"), Japonya'nın Hokkaidō prefektörlüğüne bağlı Kamikawa alt prefektörlüğünde bulunan bir şehirdir. Yüzölçümü 535.23 km² olan şehrin nüfusu Mart 2008 tarihi itibarı ile 30,920'dir. Nayoro, 1 Nisan 1955 tarihinde şehir statüsü almıştır.
Perryville Muharebesi
Perryville Muharebesi veya Chaplin Hills Muharebesi, Amerikan İç Savaşı sırasında 8 Ekim 1862 tarihinde Boyle County, Kentucky'de gerçekleşti. General Braxton Bragg komutasındaki Konfederasyon Mississippi Ordusu'nun, Tümgeneral Don Carlos Buell'in komutasındaki Ohio Ordusu'na saldırmasıyla başladı. Konfederasyon Ordusu'na bağlı bir kolordu taarruzla taktik zafer kazandı. Ancak Bragg, savaştan kısa bir süre sonra Tennessee'ye çekildi. Kentucky Muharebesi adı da verilen bu savaş, stratejik Birlik zaferi olarak kabul edilir. Birlik savaş kalanında kritik bir sınır eyaleti olan Kentucky'nin kontrolünü elinde tuttu.
Tepebaşı Deneme Sahnesi
Tepebaşı Deneme Sahnesi, İstanbul’da, yanan Tepebaşı Dram Tiyatrosu’ndan kalan marangozhanede İstanbul Şehir Tiyatroları bünyesinde 1975-1983 arasında hizmet veren tiyatro.
Sahne, 22 Haziran 1975 günü Zeynep Oral’ın kaleme aldığı “Adsız Oyun” adlı eser ile perdelerini açtı. Bertolt Brecht’in “Cesaret Ana ve Çocukları” (1977), Peter Weiss’ın “ Marat-Sade” (1978), Shakespeare’in Can Yücel tarafından “Bahar Noktası” adıyla Türkçeleştirilen Bir Yaz Gecesi Rüyası adlı oyunları 1981’e kadar Tepebaşı Deneme Sahnesi’nde sahnelenmiş önemli oyunlardandır.
DENK (siyasi parti)
DENK, Hollanda'da, Hollandalı Türklerin kurduğu siyasi partidir. Parti, özellikle Hollanda'da yaşayan azınlıklara hitap etmektedir. 9 Şubat 2015 tarihinde kurulan partinin kurucuları Tunahan Kuzu ve Selçuk Öztürk'tür. Parti, 15 Mart 2017 ve 17 Mart 2021 tarihlerinde Hollanda'da temsilci parlamento seçimlerinde Hollanda meclisinde 3 sandalye kazandı.