cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Osmanlı İmparatorluğu tarihi
Duraklama ve reform (1700-1827)
Ancak Rusya'nın genişlemesi büyüyen bir tehdit oluşturuyordu. Buna göre, İsveç Kralı XII. Karl, 1709'da Poltava Muharebesi'nde (1700-1721 Büyük Kuzey Savaşı'nın bir parçası) Ruslara yenilmesinin ardından Osmanlı İmparatorluğu'nda bir müttefik olarak memnuniyetle karşılandı. XII. Karl, Osmanlı Sultanı Üçüncü Ahmed'i Rusya'ya karşı savaş ilan etmeye ikna etti ve bu da 1710-1711 Prut Savaşı'nda Osmanlı zaferiyle sonuçlandı. Avusturya-Osmanlı Savaşı'nın (1716-1718) ardından 21 Temmuz 1718 tarihinde imzalanan Pasarofça Antlaşması, savaşlar arasında bir barış dönemi getirdi. Ancak antlaşma aynı zamanda Osmanlı İmparatorluğu'nun savunmada olduğunu ve Avrupa'da daha fazla saldırganlık göstermeyeceğini de ortaya koydu. Sultan Üçüncü Ahmed'in lale çiçeğine olan sevgisi ve barışçıl saltanatını sembolize etmek için kullanması nedeniyle bu adı alan Lale Devri'nde (1718-1730), İmparatorluğun Avrupa'ya yönelik politikası değişime uğradı. İmparatorluk, Avrupa yayılmacılığına karşı bir savunma olarak hareket etmek için Balkan yarımadasındaki şehirlerinin tahkimatını geliştirmeye başladı. Kültürel eserler, güzel sanatlar ve mimari, Avrupa'daki Barok ve Rokoko akımlarından etkilenen daha ayrıntılı stillerle gelişti. Klasik bir örnek Topkapı Sarayı'nın önündeki III. Ahmed Çeşmesi'dir. Ünlü Flaman-Fransız ressam Jean-Baptiste Vanmour, Lale Devri'nde Osmanlı İmparatorluğu'nu ziyaret etmiş ve Osmanlı toplumunun ve imparatorluk sarayının günlük yaşamından sahneleri tasvir eden en ünlü sanat eserlerinden bazılarını yaptı.
I. Petro'nun 1725 yılında ölümü üzerine Petro'nun eşi Katerina, Çariçe I. Katerina olarak Rusya İmparatorluğu tahtına geçti. I. Katerina'nın yeğeni İmparatoriçe Anna İvanovna yönetimindeki Rusya, Avusturya ile birlikte 1735 yılından 1739 yılına kadar Osmanlı İmparatorluğu'na karşı savaştı. Bu savaş 18 Eylül 1739'da imzalanan Belgrad Antlaşması'yla sona erdi. Osmanlı; Belgrad'ı ve diğer toprakları Avusturya'dan geri aldı, ancak Azak Limanı'nı Ruslara kaptırdı. Ancak Belgrad Antlaşması'nın ardından Avusturya ve Rusya, Kral II. Frederick yönetimindeki Prusyalıların yükselişiyle uğraşmak zorunda kaldıkları için Osmanlı İmparatorluğu bir barış kuşağının tadını çıkarabildi.
Osmanlı'nın bu uzun barış ve aslında durgunluk dönemi, tarihçiler tarafından genellikle başarısız reformlar dönemi olarak nitelendirilir. Bu dönemin ikinci yarısında, İstanbul Teknik Üniversitesi gibi yüksek öğretim kurumlarının kurulması da dahil olmak üzere eğitim ve teknoloji reformları yapıldı. Osmanlı bilim ve teknolojisi, Osmanlı alimlerinin klasik öğrenimi İslam felsefesi ve matematiğiyle sentezlemeleri ve Çin'in barut ve manyetik pusula gibi teknoloji alanındaki ilerlemelerini bilmelerinin bir sonucu olarak Orta Çağ'da oldukça itibar görmüştü. Ancak sonraki döneme gelindiğinde etkiler gerici ve muhafazakâr bir hal almıştır. 1734 yılında, Batı tarzı topçuluk yöntemlerini öğretmek amacıyla Fransız öğretmenlerle bir topçu okulu kurulduğunda, İslam din adamları teodise gerekçesiyle başarılı bir şekilde itiraz ettiler. Topçu okulu ancak 1754 yılında yarı gizli olarak yeniden açıldı. Daha önce, yazar loncaları matbaayı "Şeytan'ın İcadı" olarak kınamış ve Johannes Gutenberg tarafından Avrupa'da yaklaşık 1440 yılında icat edilmesi ile 1493 yılında İspanya'daki Sefarad Yahudileri tarafından İstanbul'da kurulan ilk Gutenberg matbaası ile Osmanlı toplumuna tanıtılması arasında 53 yıllık bir gecikmeden sorumlu olmuşlardı (1492 İspanyol Engizisyonu'ndan kaçarak Osmanlı İmparatorluğu'na göç etmişlerdi). Ancak matbaa 18. yüzyıla kadar Osmanlı İmparatorluğu'nda sadece gayrimüslimler tarafından kullanıldı. İbrahim Müteferrika 1726'da Sadrazam Nevşehirli Damat İbrahim Paşa'yı, Başmüftü'yü ve din adamlarını matbaanın verimliliği konusunda ikna ettikten sonra Sultan Üçüncü Ahmed'e başvurarak Müteferrika'ya (bazı hattatların ve dini liderlerin muhalefetine rağmen) din dışı kitaplar basma izni verilmesini talep etti. Müteferrika'nın matbaası ilk kitabını 1729'da yayınladı ve 1743'e kadar 23 ciltte 17 eser yayınladı (her biri 500 ile 1000 nüsha arasındadır). Diğer geçici reformlar da yürürlüğe kondu: vergiler düşürüldü, Osmanlı devletinin imajı iyileştirilmeye çalışıldı ve ilk özel yatırım ve girişimcilik örnekleri ortaya çıktı.
1739'dan beri devam eden barış döneminin ardından Rusya 1768'de yeniden yayılmacı arzularını ortaya koymaya başladı. Kaçak Polonyalı devrimcileri takip etme bahanesiyle Rus birlikleri Besarabya sınırında Osmanlı kontrolündeki Balta şehrine girerek halkı katletti ve şehri yerle bir etti. Bu eylem Osmanlı İmparatorluğu'nu 1768-1774 Osmanlı-Rus Savaşı'na kışkırttı. 1774'te imzalanan Küçük Kaynarca Antlaşması savaşı sona erdirdi ve Osmanlı kontrolündeki Eflak ve Boğdan'daki Hristiyan vatandaşlara ibadet özgürlüğü tanınmasına izin verildi. Rusya, Hristiyanların ibadet haklarının garantörü haline getirildi.
Rusya ve Osmanlı imparatorlukları arasında 18. yüzyıldan 19. yüzyıla kadar bir dizi savaş yaşandı. 18. yüzyılın sonlarına gelindiğinde, Rusya ile yapılan çeşitli savaşlarda alınan bir dizi yenilgi, Osmanlı İmparatorluğu'ndaki bazı kişilerin I. Petro'nun reformlarının Ruslara üstünlük sağladığı ve Osmanlıların daha fazla yenilgiden kaçınmak için Batı teknolojisine ayak uydurmak zorunda kalacağı sonucuna varmasına neden oldu. Osmanlı askeri reform çabaları, orduyu Avrupa çizgisinde modernleştirmek için ilk büyük girişimleri yapan III. Selim (1789-1807) ile başlar. Ancak bu çabalar, kısmen dini liderlikten, ancak esas olarak anarşik ve etkisiz hale gelen Yeniçeri birliklerinden gelen gerici hareketler tarafından engellendi. Ayrıcalıkları kıskanan ve değişime şiddetle karşı çıkan bu kişiler bir Yeniçeri isyanı yarattılar. III. Selim'in çabaları tahtına ve hayatına mal oldu, ancak 1826'da Yeniçeri ocağını ortadan kaldıran halefi II. Mahmud tarafından kanlı bir şekilde çözüldü.
Sırp Devrimi (1804-1815), Doğu Sorunu sırasında Balkanlar'da bir ulusal uyanış döneminin başlangıcına işaret ediyordu. Sırbistan'ın kendi hanedanı altında kalıtsal bir monarşi olarak süzerenliği 1830'da de jure olarak kabul edildi. 1821 yılında Yunanlılar Sultan'a savaş ilan etti. Boğdan'da bir şaşırtmaca olarak başlayan isyanı, Korint Körfezi'nin kuzey kısmıyla birlikte Osmanlı İmparatorluğu'nun bağımsızlığını kazanan ilk bölgeleri olan Mora'daki ana devrim izledi (1829'da). 19. yüzyılın ortalarına gelindiğinde Osmanlı İmparatorluğu Avrupalılar tarafından "hasta adam" olarak adlandırılıyordu. Sırbistan Prensliği, Eflak, Boğdan ve Karadağ'dan oluşan süzeren devletleri 1860'lar ve 1870'lerde de jure bağımsızlık yolunda ilerlediler.
Gerileme ve modernizasyon (1828-1908)
Bu dönemde İmparatorluk, yabancı istila ve işgale karşı kendini savunmakta zorluklarla karşılaştı. İmparatorluk tek başına çatışmalara girmeyi bıraktı ve Fransa, Hollanda, İngiltere ve Rusya gibi Avrupa ülkeleriyle ittifaklar kurmaya başladı. Örneğin, 1853 Kırım Savaşı'nda Osmanlılar Rusya'ya karşı İngiltere, Fransa ve Sardinya Krallığı ile birleşti.
Modernizasyon
Tanzimat döneminde (Arapça: تنظيم tanẓīm, "örgütlenme" anlamına gelir) (1839-76), hükûmetin bir dizi anayasal reformu, oldukça modern bir zorunlu askerlik ordusuna, bankacılık sistemi reformlarına, eşcinselliğin suç olmaktan çıkarılmasına, dini hukukun laik hukukla ve loncaların modern fabrikalarla değiştirilmesine yol açtı. 1856'da Hatt-ı hümayun, etnik kökenlerine ve dini inançlarına bakılmaksızın tüm Osmanlı vatandaşlarına eşitlik vadetti; böylece 1839 Tanzimat Fermanı'nın kapsamı genişletildi.
Samuel Morse telgraf için ilk patentini 1847 yılında İstanbul'da eski Beylerbeyi Sarayı'nda (şimdiki Beylerbeyi Sarayı 1861-1865 yıllarında aynı yerde inşa edildi) aldı ve bu patent yeni icadı bizzat test eden Sultan Abdülmecid tarafından verildi. Bu başarılı denemenin ardından 9 Ağustos 1847'de ilk telgraf hattının (İstanbul-Edirne-Şumnu) kurulum çalışmaları başladı. 1855 yılında Osmanlı telgraf ağı faaliyete geçti ve Telgraf İdaresi kuruldu. 1871 yılında Posta Nezareti ve Telgraf İdaresi birleştirilerek Posta ve Telgraf Nezareti haline getirildi. Temmuz 1881'de İstanbul'daki ilk telefon devresi Soğukçeşme semtindeki Posta ve Telgraf Nezareti ile Yenicami semtindeki Postahane-i Amire arasında kuruldu. 23 Mayıs 1909'da Sirkeci'deki Büyük Postane'de 50 hat kapasiteli ilk manuel telefon santrali hizmete girdi.
Reformist dönem, 23 Kasım 1876'da ilan edilen ve Genç Osmanlılar üyeleri tarafından yazılan Kanûn-ı Esâsî (Osmanlı Türkçesinde "Temel Kanun" anlamına gelir) olarak adlandırılan anayasa ile zirveye ulaştı. Bu kanun, inanç özgürlüğünü ve tüm vatandaşların kanun önünde eşitliğini tesis etti. İmparatorluğun Birinci Meşrutiyet dönemi kısa sürdü. Ancak Osmanlıcılık fikrinin etkili olduğu kanıtlandı. Genç Osmanlılar olarak bilinen ve çoğunlukla Batı üniversitelerinde eğitim görmüş bir grup reformcu, anayasal bir monarşinin İmparatorluğun artan sosyal huzursuzluğuna bir cevap vereceğine inanıyordu. Sultan Abdülaziz'i (1861-1876) 1876'da askeri bir darbeyle V. Murad lehine tahttan çekilmeye zorladılar. Ancak V. Murad akıl hastasıydı ve birkaç ay içinde tahttan indirildi. Veliahtı II. Abdülhamid (1876-1909), 23 Kasım 1876'da meşruti monarşiyi ilan etmesi şartıyla iktidarı devralmaya davet edildi. Meclis, sultanın onu askıya almasından önce sadece iki yıl hayatta kaldı. Yeniden toplamak zorunda kaldığında ise bunun yerine temsili organı lağvetti. Böylece Kanûn-ı Esâsî'nin etkinliği sona erdi.
Hristiyan milletler, 1863 Ermeni Ulusal Anayasası'nda olduğu gibi ayrıcalıklar kazandılar. Nizamnamenin Divan tarafından onaylanmış bu şekli Ermeni aydınları tarafından hazırlanmış 150 maddeden oluşuyordu. Bir başka kurum da yeni kurulan Ermeni Millet Meclisiydi. İmparatorluğun Hristiyan nüfusu, daha yüksek eğitim seviyeleri sayesinde Müslüman çoğunluğun önüne geçmeye başladı ve bu durum büyük tepki çekti. 1861'de Osmanlı Hristiyanları için toplam 140.000 öğrencili 571 ilkokul ve 94 ortaokul vardı; bu rakam aynı dönemde okula giden ve Arapça ve İslam ilahiyatı öğrenmeye harcanan zaman nedeniyle daha da zorlanan Müslüman çocukların sayısını çok aşıyordu. Buna karşılık, Hristiyanların daha yüksek eğitim seviyeleri, ekonomide büyük bir rol oynamalarını sağladı. 1911 yılında İstanbul'daki 654 toptan satış şirketinin 528'i etnik Rumlara aitti.
Demiryolları
Bu dönemde, Osmanlı İmparatorluğu'ndaki ilk demiryolu da dahil olmak üzere yeni demiryolları inşa edildi.
Kırım Savaşı
Kırım Savaşı (1853-1856), gerilemekte olan Osmanlı İmparatorluğu toprakları üzerinde nüfuz sahibi olmak için Avrupalı büyük güçler arasında uzun süredir devam eden mücadelenin bir parçasıydı. Britanya ve Fransa, Osmanlı İmparatorluğu'nu Rusya'ya karşı başarıyla savundu.
Çatışmaların çoğu müttefiklerin Karadeniz'in kontrolünü ele geçirmek için Rusya'nın Kırım Yarımadası'na çıkarma yapmasıyla gerçekleşti. Batı Anadolu, Kafkasya, Baltık Denizi, Pasifik Okyanusu ve Beyazdeniz'de daha küçük çaplı harekâtlar yapıldı. Demiryolları ve telgrafın ilk taktiksel kullanımı gibi savaşa yeni teknolojiler getirdiği için ilk "modern" savaşlardan biriydi. Müteakip Paris Antlaşması (1856), Balkan Yarımadası ve Karadeniz havzası üzerindeki Osmanlı kontrolünü güvence altına aldı. Bu durum 93 Harbi'ndeki yenilgiye kadar sürdü.
Osmanlı İmparatorluğu ilk dış borcunu Kırım Savaşı'nın başlamasından kısa bir süre sonra, 4 Ağustos 1854 tarihinde aldı. Savaş Kırım Tatarlarının göç etmesine neden oldu. Tavrida Guberniyası'ndaki toplam 300.000 Tatar nüfusundan yaklaşık 200.000 Kırım Tatarı, devam eden göç dalgalarıyla Osmanlı İmparatorluğu'na taşındı. Kafkas Savaşı'nın sonuna doğru Çerkeslerin %90'ı Kafkasya'daki yurtlarından sürgün edilerek Osmanlı İmparatorluğu'na yerleştirildi. 19. yüzyıldan itibaren Balkanlar, Kafkasya, Kırım ve Girit'ten Müslüman halkların büyük bir kısmının bugünkü Türkiye'ye göç etmesinin, ülkenin temel özelliklerinin şekillenmesinde büyük etkisi oldu. Bu insanlar genel bir tanımla muhacir olarak adlandırıldı. Osmanlı İmparatorluğu 1922'de sona erdiğinde, Türkiye'nin kentsel nüfusunun yarısı Rusya'dan gelen Müslüman mültecilerin soyundan geliyordu. Kırım Tatar mültecileri 19. yüzyılın sonlarında Türk eğitimini modernleştirme çabalarında özellikle dikkate değer bir rol oynadılar.
Etnik milliyetçilik
Milliyetçiliğin yükselişi 19. yüzyıl boyunca birçok ülkeyi kasıp kavurdu ve Osmanlı İmparatorluğu topraklarını da etkiledi. Gelişen ulusal bilinç, artan etnik milliyetçilik duygusuyla birlikte milliyetçi düşünceyi Osmanlı İmparatorluğu'na ithal edilen en önemli Batılı fikirlerden biri haline getirdi. Osmanlı İmparatorluğu hem kendi sınırları içinde hem de sınırlarının ötesindeki milliyetçilikle uğraşmak zorunda kaldı. Devrimci siyasi partilerin sayısı dramatik bir şekilde arttı. Osmanlı topraklarındaki ayaklanmaların 19. yüzyıl boyunca çok geniş kapsamlı sonuçları oldu ve 20. yüzyılın başlarında Osmanlı politikasının çoğunu belirledi. Birçok Osmanlı Türkü, devletin politikalarının suçlu olup olmadığını sorguladı: bazıları etnik çatışmanın kaynaklarının dışsal olduğunu ve yönetim sorunlarıyla ilgisi olmadığını düşünüyordu. Bu dönemde bazı başarılar elde edilmiş olsa da Osmanlı devletinin etnik ayaklanmalar üzerinde herhangi bir etkisi olup olmadığı ciddi şekilde sorgulandı. 1804 yılında Balkanlar'da Napolyon'un istilasına paralel olarak Osmanlı yönetimine karşı Sırp Devrimi patlak verdi. Devrimin sona erdiği 1817 yılına gelindiğinde Sırbistan, nominal Osmanlı süzerenliği altında kendi kendini yöneten monarşi statüsüne yükseltildi. 1821 yılında Birinci Helen Cumhuriyeti, Osmanlı İmparatorluğu'ndan bağımsızlığını kazanan ilk Balkan ülkesi oldu. Yunan İsyanı'nın sona ermesinin ardından bağımsızlığı 1829 yılında Bâb-ı Âli tarafından resmen tanındı.
Balkanlar
Tanzimat reformları, neredeyse altmış yıldır yarı bağımsız olan Tuna Prenslikleri ve Sırbistan Prensliği'nde milliyetçiliğin yükselişini durduramadı. 1875'te Sırbistan ve Karadağ'a bağlı prenslikler ile Eflak ve Boğdan Birleşik Prenslikleri tek taraflı olarak imparatorluktan bağımsızlıklarını ilan ettiler. 93 Harbi'nin ardından İmparatorluk, savaşan üç ülkeye de bağımsızlık verdi. Bulgaristan da (Bulgaristan Prensliği olarak) bağımsızlığını elde etti; Bulgar gönüllüleri 93 Harbi'ne isyancı ulusların yanında katılmıştı.
Berlin Kongresi
Berlin Kongresi (13 Haziran - 13 Temmuz 1878) Avrupa'nın Büyük Güçleri ve Osmanlı İmparatorluğu'nun önde gelen devlet adamlarının bir araya geldiği bir toplantıydı. Balkan Yarımadası'nda Rusya ve Ortodoks Hristiyan müttefiklerinin (savaştan önce Osmanlı İmparatorluğu'nun tebaası olan) kesin zaferiyle sonuçlanan 93 Harbi'nin (1877-1878) ardından, Balkanlar'ın istikrara kavuşturulması, yeniden düzenlenmesi ve yeni ulusların kurulması acil bir ihtiyaç haline gelmişti. Kongreyi yöneten Almanya Şansölyesi Otto von Bismarck, Osmanlıların azalan gücünü tanıyarak ve büyük güçlerin farklı çıkarlarını dengeleyerek büyük savaş risklerini en aza indirmek için sınırları ayarlamayı taahhüt etti.
Sonuç olarak, Osmanlı'nın Avrupa'daki toprakları keskin bir şekilde azaldı; Bulgaristan, Osmanlı İmparatorluğu içinde bağımsız bir prenslik olarak kuruldu, ancak önceki topraklarının tamamını elinde tutmasına izin verilmedi. Bulgaristan, özel bir yönetim altında Türklere iade edilen Doğu Rumeli'yi ve reform sözü veren Türklere doğrudan iade edilen Makedonya'yı kaybetti. Romanya tam bağımsızlığını elde etti, ancak Besarabya'nın bir kısmını Rusya'ya devretmek zorunda kaldı. Sırbistan ve Karadağ nihayet tam bağımsızlıklarını kazandılar, ancak daha küçük topraklara sahip oldular.
1878 yılında Avusturya-Macaristan tek taraflı olarak Osmanlı vilayetleri Bosna-Hersek ve Yeni Pazar'ı işgal etti, ancak Osmanlı hükûmeti bu hamleye karşı çıktı ve her iki vilayette de asker bulundurmaya devam etti. Bu çıkmaz 30 yıl sürdü (Avusturya ve Osmanlı kuvvetleri Bosna ve Yeni Pazar'da otuz yıl boyunca bir arada bulundular) ve 1908'de Avusturyalılar Osmanlı İmparatorluğu'nda Jön Türk Devrimi'nden kaynaklanan siyasi kargaşadan yararlanarak Bosna-Hersek'i ilhak etti, ancak bir uzlaşmaya varmak ve Türklerle bir savaştan kaçınmak için birliklerini Yeni Pazar'dan çekti.
Britanya Başbakanı Benjamin Disraeli'nin Berlin Kongresi sırasında Balkan Yarımadası'ndaki Osmanlı topraklarının geri verilmesini savunması karşılığında, Britanya 1878'de Kıbrıs'ın yönetimini üstlendi ve daha sonra 1882'de Arabi Paşa Ayaklanması'nı bastırmak için Osmanlı hükûmetine yardım etme bahanesiyle Mısır'a asker gönderdi; her iki bölgede de etkili bir şekilde kontrolü ele geçirdi (Britanya, Osmanlı İmparatorluğu'nun İttifak Kuvvetleri'nin yanında I. Dünya Savaşı'na girme kararına yanıt olarak 5 Kasım 1914'te hala nominal olarak Osmanlı toprakları olan Kıbrıs ve Mısır'ı resmen ilhak etti). Fransa ise 1881 yılında Tunus'u işgal etti.
Sonuçlar ilk başta barış ve istikrarın sağlanmasında büyük bir başarı olarak selamlandı. Ancak, katılımcıların çoğu tam olarak tatmin olmadı ve sonuçlara ilişkin şikayetler 1914'te dünya savaşına dönüşene kadar devam etti. Sırbistan, Bulgaristan ve Yunanistan kazanımlar elde etti ama hak ettiklerini düşündüklerinden çok daha azını. O zamanlar "Avrupa'nın hasta adamı" olarak adlandırılan Osmanlı İmparatorluğu aşağılanmış ve önemli ölçüde zayıflamış, bu da onu iç huzursuzluklara daha yatkın ve saldırılara karşı daha savunmasız hale getirmişti. Rusya, konferansa neden olan savaşta galip gelmesine rağmen Berlin'de aşağılanmış ve gördüğü muameleye içerlemişti. Avusturya, Güney Slavları kızdıran ve Bosna Hersek'te onlarca yıl sürecek gerginliklere yol açan büyük miktarda toprak kazandı. Bismarck, Rus milliyetçilerinin ve Panslavistlerin nefretinin hedefi haline geldi ve Almanya'yı Balkanlar'da Avusturya'ya çok yakından bağladığını fark etti.
Uzun vadede, Balkanlar'daki milliyet sorunu gibi Rusya ve Avusturya-Macaristan arasındaki gerginlikler de arttı. Kongre, İstanbul'u Osmanlı'nın elinde tutmayı başardı. Rusya'nın zaferini etkili bir şekilde reddetti. Berlin Kongresi, bir önceki anlaşmanın Bulgaristan Prensliği'ne verdiği toprakları, özellikle de Makedonya'yı Osmanlı İmparatorluğu'na geri verdi ve böylece Bulgaristan'da, 1912'de Türklerin yenildiği ve neredeyse tüm Avrupa'yı kaybettiği Birinci Balkan Savaşı'na yol açan güçlü bir rövanşist talep oluşturdu. Osmanlı İmparatorluğu'nun boyutu, askerî gücü ve zenginliği giderek küçülürken, birçok Balkan Müslümanı imparatorluğun Balkanlar'da kalan topraklarına veya Anadolu'daki merkeze göç etti. Müslümanlar Osmanlı İmparatorluğu'nun Kırım, Balkanlar ve Kafkasya gibi bazı bölgelerinde çoğunluğu oluştururken, Güney Rusya'da ve Romanya'nın bazı bölgelerinde de çoğunluktaydılar. Bu toprakların çoğu 19. ve 20. yüzyıllar arasında Osmanlı İmparatorluğu tarafından zamanla kaybedildi. 1923 yılına gelindiğinde sadece Anadolu ve Doğu Trakya Müslüman toprağı olarak kaldı.
Mısır
1800'lerin başında bir miktar özerklik kazanan Mısır, 1880'lere gelindiğinde siyasi bir kargaşa dönemine girmişti. Nisan 1882'de İngiliz ve Fransız savaş gemileri, Hidiv'i desteklemek ve ülkenin Avrupa karşıtı ulusların eline geçmesini önlemek için İskenderiye'de göründü. Ağustos 1882'de İngiliz kuvvetleri düzen sağlama bahanesiyle Mısır'ı istila ve işgal etti. İngilizler Hidiv Tevfik'i destekledi ve özellikle İngiliz ve Fransız mali çıkarları için faydalı olan istikrarı yeniden sağladılar. Mısır ve Sudan, Osmanlı İmparatorluğu'nun I. Dünya Savaşı'nda İttifak Devletleri'ne katıldığı 1914 yılına kadar de jure olarak Osmanlı vilayetleri olarak kaldı. Kuzey Afrika'daki diğer Osmanlı vilayetleri 1830 ile 1912 yılları arasında Cezayir (1830'da Fransa tarafından işgal edildi), Tunus (1881'de Fransa tarafından işgal edildi) ve Libya (1912'de İtalya tarafından işgal edildi) başta olmak üzere kaybedildi.
Yenilgi ve dağılma (1908-1922)
Osmanlı İmparatorluğu uzun zamandır "Avrupa'nın hasta adamı" idi ve bir dizi Balkan savaşının ardından 1914'te neredeyse tüm Avrupa ve Kuzey Afrika'dan sürülmüştü. Fakat hâlâ 17 milyonu günümüz Türkiye'sinde, 3 milyonu Suriye, Lübnan ve Filistin'de, 2,5 milyonu da Irak'ta olmak üzere 28 milyon insanı kontrol ediyordu. Arap Yarımadası'nda 5,5 milyon kişi daha Osmanlı egemenliği altındaydı.
İç çekişmelerden yararlanan Avusturya-Macaristan 1908'de Bosna-Hersek'i resmen ilhak etti, ancak bir savaştan kaçınmak için birliklerini Avusturyalılar ve Osmanlılar arasındaki bir başka çekişmeli bölge olan Yeni Pazar Sancağı'ndan çekti. Osmanlı İmparatorluğu'nun Libya'yı kaybettiği Trablusgarp Savaşı (1911-12) sırasında Balkan Birliği Osmanlı İmparatorluğu'na karşı savaş ilan etti. İmparatorluk, Birinci Balkan Savaşlarını (1912-13) kaybetti. Savaş sırasında Doğu Trakya ve Osmanlı'nın tarihi başkenti Edirne dışındaki Balkan topraklarını kaybetti. Yunan, Sırp ve Bulgar zulmünden korkan yaklaşık 400.000 Müslüman, geri çekilen Osmanlı ordusuyla birlikte bölgeyi terk etti. Alman kontrolü altındaki Bağdat Demiryolu, Irak'a demiryolu hattı inşa etme önerisiydi. Demiryolu aslında o dönemde inşa edilmedi ancak 1914 yılında bu sorun çözülene kadar İngilizleri endişelendirdi. Demiryolu I. Dünya Savaşı'nın başlangıcında bir rol oynamadı.
Birinci Dünya Savaşı (1914-1918)
Jön Türk hükûmeti Almanya ile gizli bir anlaşma imzalamış ve Ağustos 1914'te ortak Rus düşmanına karşı İmparatorluğu Alman tarafının yanında hizalamayı amaçlayan Osmanlı-Alman İttifakı'nı kurmuştu. Osmanlı İmparatorluğu, İngiliz gemilerinden kaçan iki Alman gemisine güvenli liman sağladığı Goeben ve Breslau olayından sonra I. Dünya Savaşı'na girdi. Bu gemiler daha sonra - resmi olarak Osmanlı donanmasına devredildikten sonra, ancak fiilen hala Alman kontrolü altında - Rusya'nın Sivastopol limanına saldırdı ve böylece İmparatorluk'u Orta Doğu cephelerinde yer aldığı İttifak Güçleri'nin yanında savaşa sürükledi. Savaşın ilk yıllarında Çanakkale Savaşı ve Kût'ül-Amâre Kuşatması gibi birkaç önemli Osmanlı zaferi kazanıldı, ancak Ruslara karşı yapılan feci Kafkasya Seferi gibi gerilemeler de oldu. Amerika Birleşik Devletleri Osmanlı İmparatorluğu'na karşı hiçbir zaman savaş ilan etmedi. 1915 yılında Rus Kafkas Ordusu, Rusya İmparatorluğu'nun Kafkasya bölgesinden gelen Ermeni Gönüllü Tugaylarının ve bazı Osmanlı Ermenilerinin yardımıyla Doğu Anadolu'da ilerlemeye devam ederken, Osmanlı hükûmeti Tehcir Kanunu'nu çıkarmaya karar verdi ve özellikle Osmanlı-Rusya cephesine yakın vilayetlerdeki etnik Ermenilerin tehcirini başlattı ve bu da Ermeni Kırımı olarak bilinen olayla sonuçlandı. Zorunlu yürüyüşler ve çete çatışmaları yoluyla Doğu Anadolu'da yaşayan Ermeniler atalarının topraklarından koparılarak güneye, Suriye ve Mezopotamya'daki Osmanlı vilayetlerine gönderildiler. Kaç Ermeni'nin öldüğüne dair tahminler farklılık göstermektedir, ancak akademisyenler 300.000 (modern Türk devletine göre), 600.000 (Batılı araştırmacıların ilk tahminlerine göre) ve 1,5 milyon (modern Batılı ve Ermeni akademisyenlere göre) arasında değişen rakamlar vermektedir.
1916'da başlayan Arap İsyanı, savaşın ilk iki yılında Osmanlıların üstün göründüğü Orta Doğu cephesinde ibreyi Osmanlıların aleyhine çevirdi. Mondros Mütarekesi 30 Ekim 1918'de imzalandığında, Arap Yarımadası'nın hâlâ Osmanlı kontrolü altında olan kısımları sadece Yemen, Asir, Medine şehri, Kuzey Suriye'nin bazı bölümleri ve Kuzey Irak'ın bazı bölümleriydi. Bu bölgeler 23 Ocak 1919'da İngiliz kuvvetlerine teslim edildi. Osmanlılar ayrıca, Rusya'nın 1917'deki Rus Devrimi ile savaştan çekilmesinin ardından, I. Dünya Savaşı'nın sonlarına doğru elde ettikleri eski Rus İmparatorluğu'nun Kafkasya'daki (bugünkü Gürcistan, Ermenistan ve Azerbaycan'daki) kısımlarını da boşaltmak zorunda kaldılar.
Türk Kurtuluş Savaşı (1919-1923)
İstanbul'un İşgali ve İzmir'in İşgali, Mustafa Kemal Paşa'nın önderliğinde Türk Kurtuluş Savaşı'nı (1919-23) kazanan Türk Ulusal Hareketinin kurulmasını harekete geçirdi. Saltanat, 1 Kasım 1922'de kaldırıldı ve son padişah VI. Mehmed Vahdeddin (saltanatı 1918-22) 17 Kasım 1922'de ülkeyi terk etti. Yeni bağımsız Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) 24 Temmuz 1923 tarihinde Lozan Antlaşması ile uluslararası alanda tanındı. TBMM, 29 Ekim 1923'te Türkiye Cumhuriyeti'ni resmen ilan etti. Halifelik birkaç ay sonra, 3 Mart 1924'te anayasal olarak kaldırıldı. Sultan ve ailesi Türkiye'nin istenmeyen kişileri ilan edildi ve sürgüne gönderildiler.
Dağılmasından sonra Osmanlı hanedanı
1974 yılında, hanedanın torunlarına Büyük Millet Meclisi tarafından Türk vatandaşlığına geçme hakkı tanındı ve başvuru yapabilecekleri bildirildi. Osmanlı İmparatorluğu'nun Şehzadesi Mehmed Abdülkadir'in oğlu Mehmed Orhan 1994 yılında ölmüş, yerine Osmanlı Sultanı II. Abdülhamid'in torunu Ertuğrul Osman, devrik hanedanın hayatta kalan en yaşlı üyesi olarak kalmıştır. Osman uzun yıllar boyunca Türk pasaportu taşımayı reddetmiş ve kendisini Osmanlı İmparatorluğu vatandaşı olarak tanımlamıştır. Bu tavrına rağmen, Osmanlı İmparatorluğu'nun yeniden kurulmasını isteyip istemediği sorusuna "hayır" cevabını vererek Osmanlı'nın yeniden kurulması konusuna son noktayı koymuştur. "Türkiye'de demokrasinin iyi işlediğini" söylediği aktarıldı. Sürgünden sonra ilk kez 1992'de Türkiye'ye döndü ve 2002'de Türk pasaportu alarak Türk vatandaşı oldu.
23 Eylül 2009'da 97 yaşında İstanbul'da ölen Osman'ın ölümüyle Osmanlı İmparatorluğu'nda doğan son soy da sona ermiş oldu. Osman, Türkiye'de "son Osmanlı" olarak biliniyordu.
II. Abdülhamid'in 3. kuşak torunu olan Harun Osmanoğlu eski hükümdar hanedanının hayatta kalan en büyük üyesidir.
Walnut Ridge, Arkansas
Walnut Ridge, Amerika Birleşik Devletleri'nin Arkansas eyaletinde yer alan ve Lawrence ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 26 Kasım 2009 tarihinde toplam nüfusu 4,925'tir.
2010 Sayımı
15 Mart 2010 tarihinde yapılan nüfus sayımına göre şehrin nüfusunun 65,496 kişi, 26,845 ev ve 17,835 aileden oluştuğu tespit edilmiştir. Şehirdeki nüfus dağılımının ise de 64.0% Beyaz, 33.0% Afrikan Amerikan, 0.1% Yerli Amerikan, 1.2% Asyalı, 0.6%'sının ise de diğer halklardan oluştuğu tespit edilmiştir.
Anton Sendromu
Anton-Babinski sendromu ve görsel anosognozi olarak da bilinen Anton sendromu, oksipital lobda meydana gelen beyin hasarının nadir görülen bir semptomudur. Buna sahip olanlar kortikal olarak kördür, ancak genellikle oldukça inatla ve körlüklerinin açık kanıtları karşısında, görebildiklerini onaylarlar. Kör olmayı kabul etmeyen Anton sendromlu kişiler, durumlarıyla ilgili kanıtları reddeder ve eksik duyusal girdiyi doldurmak için konfabülasyon kullanır. Adını nörolog Gabriel Anton'dan almıştır. Sadece 28 vaka yayınlanmıştır.
Walnut Ridge, Arkansas
2000 Sayımı
1 Nisan 2000 tarihinde yapılan nüfus sayımına göre şehrin nüfusunun 57,537 kişi, 23,685 ev ve 17,708 aileden oluştuğu tespit edilmiştir. Şehirdeki nüfus dağılımının ise de 64.0% Beyaz, 33.0% Afrikan Amerikan, 0.1% Yerli Amerikan, 1.2% Asyalı, 0.6%'sının ise de diğer halklardan oluştuğu tespit edilmiştir.
Marianne Lundquist
Ingrid Marianne Lundquist (evlilik öncesi soyadı: Grane, 24 Temmuz 1931 - 10 Nisan 2020), İsveçli serbest stil kadın yüzücü.
Yaşamı
Sporcu 24 Temmuz 1931'de Stockholm'de doğdu. Lundquist aktif spor kariyerinde 1948 ve 1952 Yaz Olimpiyatları'nda ülkesi İsveç adına mücadele etti. Ayrıca katıldığı 1950 Avrupa Yüzme Şampiyonasında 4×100 metre bayrak yarışında 3. olarak bronz madalya kazandı.
Ölümü
İsveçli serbest stil kadın yüzücü Marianne Lundquist 10 Nisan 2020'de doğum yeri Stockholm, İsveç'te COVID-19 hastalığı sonucunda 88 yaşında öldü.
Hildebrandtia sericea
Hildebrandtia sericea Hildebrandtia cinsine bağlı bir türdür.
Balçık, Bulgaristan
Balçık ( Balçik), Bulgaristan'ın Dobriç ilinde bulunan bir şehir ve belediyedir.
Şehir, Karadeniz'in kıyısında yer almaktadır. Yüzölçümü 524.153 km² olan köyün nüfusu 2015 yılı itibarı ile 22.001'dir.
Balçık, önemli bir yaz turizmi merkezidir.
Yerleşim birimleri
Balçık belediyesine bağlı yerleşim yerleri;
Kardeş şehirler
Balçık'ın aşağıdaki şehirler ile kardeş şehir anlaşması bulunmaktadır:
Triraphis
Triraphis Poaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Saymalıtaş
Saymalıtaş ya da Saimaluu Tash (Kırgızcada 'işlemeli' veya 'desenli taşlar' anlamına gelir), Kırgızistan'ın Celal-Abad ili'nde, Kazarman'ın güneyinde yer alan bir petroglif alanıdır. Siyah-beyaz kaya resimleri içeren 10.000'den fazla ve belki de 11.000 kadar oyulmuş resmi tanımlanmıştır ve bu da sit alanını dünya çapında önemli bir kaya sanatı koleksiyonu haline getirmiştir. Bu kaya sanatı örnekleri aşağı vadideki kadim insanların dini davranışlarının göstergelerindendir.
Koruma
Kırgız Milli Komisyonu tarafından 29 Ocak 2001 tarihinde sit alanının UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'nde listelenmesi önerilmiştir. Sit alanı "Saymalıtaş Petroglifleri" adı altında (iii), (iv) ve (vi) kriterler ile UNESCO'nun Geçici Listesi'nde listelenmiştir. Mayıs 2001'de kurulan daha büyük Saymalıtaş Tabiat Parkı'nın bir parçasıdır ve 320.072 km²'lik (123.580 sq mi) bir alanı kaplamaktadır.
Konum
Petroglif alanı, Fergana Vadisi'nde, alçak bir dağ sırtıyla ayrılmış iki yüksek vadide yaklaşık 3.200 metre (10.500 ft) rakımda yer almaktadır. Sit alanı Kazarman'ın güneyinde yer almaktadır. Kazarman köyünden kısa bir mesafeye kadar sadece arazi araçlarının kullanabileceği bir yol bulunur ancak sit alanına geri kalan kısmına yürüyerek veya at sırtında yaklaşık bir gün içinde ulaşılabilir ancak bu yolculuk sadece Ağustos civarında gerçekleştirilebilir. Yorucu bir tırmanıştır. Diğer zamanlarda, kar koşulları bölgeye ulaşımı imkansız hale getirir. Trekking, arazi araçlarıyla üç gün ve at sırtında yedi gün sürer.
Etimoloji
Kırgızca 'Saymalıtaş'ın anlamı “desenli ya da işlemeli taşlık”tır.
Tarihi
Büyük galerilerde yer alan petroglifler Neolitik ve Bronz Çağların MÖ 2000 yıllarından MÖ 3000 yıllarına ve Orta Çağ'a (MS 8. yüzyıl) kadar tarihlendirilmektedir. Tunç Çağı yerleşimcilerinin dini petroglif yazma geleneği vardı. Bu, Demir Çağı'nda MÖ 800'e kadar; İskit ve Türk halkının yaptığı varyantlar orta çağda birkaç yüz yıl boyunca devam etti.
Ayrıca MÖ 8. yüzyıldan MS birinci yüzyıla, Kırgız öncesi Saka-Usun döneminde, insanların buraya yerleştiği belirtilmektedir. Saka keşişleri bu siteyi güneş tanrısına kurban ayinleri sırasında kullandı ve yerleşimleri Cholpon-Ata koyuna kadar uzandı. Yerleşme Tandır Dağları ve Ön Fergana halkı için kutsaldı ve günümüzde bile ruhsal ve iyileştirici nitelikleri için modern Kırgız kuşağı nesli için kutsal kabul edilmektedir. Bu alan, halkların “dini inançlar ve dağlara, doğaya, totemlere ve güneş kozmik imgelerine ibadetlerinin” ruhsal bağlarının bir parçasıdır. Yer ilk olarak 1902 yılında Rus haritacıları tarafından Celal-Abad ve Narın arasında bir askeri kampı şehre bağlamak için bir yol projesi için araştırmalar yapılırken fark edildi; bu yol şimdi Kazarman üzerinden kullanılmaktadır. Haritacılardan biri olan Nikolai Khludov, kamplarının yakınında bir çobandan "boyalı taş" üzerine masallar duydu ve bölgeyi bir denetçi ekibi ile incelemeye karar verdi. Petrogliflerle ilgili bulgularını Taşkent Arkeoloji Derneği'ne bildirdi. Bu kurum daha sonra siteyi daha ayrıntılı incelemek için bir keşif gezisi düzenledi. Ancak, saha 1950 yılına kadar araştırılmadı. Bir kazı gerçekleştirildikten sonra, petroglifler özel olarak tanımlandı, numaralandırıldı ve petrogliflerin yaşları belirlendi. Sit alanı günümüzde Bişkek Arkeoloji Enstitüsü tarafından aralıklı olarak araştırma altındadır. Neolitik çağ petroglifleri Kırgız Devlet Tarih Müzesi'nde sergilenmektedir.
Özellikleri
Arkeologlar, "Saymalıtaş 1" ve "Saymalıtaş 2" adı altında bölgeyi ikiye ayırmışlardır.
uzunluğundaki Saymalıtaş 1, parlak bazaltik taşların üzerine kazınmış petroglifler içerir. Bunların aşağı vadilerden getirilen "adak kurbanları" olduğuna inanılmaktadır. Burada şamanların kutsal ayinler yaptığı küçük bir göl bulunmaktadır. Taşlardaki çeşitli tasarımların petroglifleri tanımlanmıştır. En yaygın tasarımlar dağ keçisi (Türk dönemine tarihlenen uzun boynuzlu dağ keçisi daha yaygındır), atlar, aslanlar ve kurtlar gibi hayvanlardır. Bir başka yaygın çizim de geyiklerin, özellikle büyük boynuzluların avlanma sahnelerinden oluşmaktadır; bu sahnede avcılar hayvanları yaylar, oklar ve mızraklarla avlarken gösterilir. Toprağı işlemek gibi tarımsal işlemler yaygın bir temadır. Diğer sahneler dini danslar, güneş, nehirlerin akışını temsil eden dalgalı tasarımlar ve cinsel sahnelerdir. Sanatçılar belki de iyi bir mahsul veya başarılı bir av gezisi sonrasında dağın ruhlarına şükran duygularını göstermek için bunları çizmiş olmalıdır.
2021 Avrupa Kadınlar Basketbol Şampiyonası A grubu
2021 Avrupa Kadınlar Basketbol Şampiyonası A grubu maçları 17 - 20 Haziran 2021 tarihleri arasında Belarus, İspanya, İsveç ve Slovakya arasında İspanya'nın Valensiya kentinde bulunan Pavelló Municipal Font de Sant Lluís salonunda oynanmıştır.
Maçlar
Tüm saatler (UTC+2).
Phlomis russeliana
Phlomis russeliana (Akbaşlı çalba), Türkiye'ye özgü, Lamiaceae familyasından çiçekli bitki türüdür. Genellikle P. samia ve Phlomis viscosa ile karıştırılır. 1 metreye kadar uzayabilen, çok yıllık, dik gövdeli ve tüylü bir bitkidir. Gri-yeşil renkli yapraklar ok şeklindedir ve aşağıya bakar. Phlomis russeliana, güneş alan nemli toprakta süs çiçeği olarak yetiştirilir. - 20 santigrat derecedeki sıcaklıklara kadar hayatta kalabilir. İngiltere Kraliyet Bahçıvanlık Cemiyeti'nin Bahçe Ödülünü kazanmıştır.
Esas olarak kuzeyde, İstanbul'dan, doğu Karadeniz kıyısı boyunca Rize'ye ve güneyden Kütahya'ya kadar olan Türkiye ile sınırlıdır. Deniz seviyesinden 1.700 m yüksekte bulunmuştur. Phlomis russeliana, yaklaşık 90 cm boyunda büyüyen, yerin üstünde ve altında yayılan, yumuşak buruşuk, oval yapraklı, üst yüzü gri-yeşil, alt tarafı beyazımsı ve yoğun tüylü, çok yıllık otsu bir bitkidir. Kukuletalı, sarı çiçekler Mayıs'tan Eylül'e kadar ortaya çıkar ve aralıklı olarak çiçekli gövdeye kadar halkalar halinde taşınır. Çiçekler yaklaşık 3 cm uzunluğundadır ve arı tozlaşmasına sahiptir. Meyve bir fındıkçıktır.
Lûbe Ayar
Lûbe Ayar, Türk gazeteci, yazar.
Phlomis russeliana
Phlomis russeliana süs bitkisi olarak yetiştirilir. Yabancı otları bastıran iyi bir toprak örtüsü türüdür. Gıda endüstrisinde kullanım potansiyeli gösteren uçucu yağlarının antibakteriyel aktivitesini araştırmak için yakın zamanda laboratuvar araştırmaları yapılmıştır.
Phlomis russeliana, her türlü iyi, iyi drene edilmiş toprakta, güneşte veya kısmi gölgede yetiştirilebilen dayanıklı bir Phlomis türüdür. İlkbaharın sonundan sonbaharın başlarına kadar uzanan uzun bir çiçeklenme dönemine sahiptir. İngiliz bahçelerinde güneşli sınırlarda başarılıdır ve kurulduğunda kuraklığa toleranslıdır. Çoğaltma, kümelerin bölünmesiyle gerçekleştirilebilir.
Lûbe Ayar
Lûbe Ayar 1998'de Kocaeli Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Fotoğraf Bölümü'nde öğrenim görürken futbol tutkusu nedeniyle Fanatik gazetesinde stajyer olarak gazeteciliğe başladı. 2010 yılında İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümü'nü kazansa da, bir süre öğrenim görüp eğitimine devam etmedi. Daha sonra Yeni Yüzyıl, Akşam, Star TV, Milliyet, Yurt ve Habertürk'te muhabir ve editör olarak çalıştı.
2006'da Beyoğlu Cumhuriyet Başsavcısı Ünal Canpolat'ın görevden alınmasıyla sonuçlanan haberi sayesinde Türkiye Gazeteciler Cemiyeti tarafından verilen "Siyasal Haber" dalında Başarı Ödülü'nü kazandı ve "Yılın Gazetecisi" seçildi. Aynı haberle Metin Göktepe Gazetecilik Ödülü'ne de lâyık görüldü.
Kitapları
Ayar, Yargıtay, Milli İstihbarat Teşkilatı ve Alaattin Çakıcı arasındaki ilişkileri anlattığı Firar isimli kitabı 2006'da yayımlandı. Fenerbahçe'ye açılan davaları konu aldığı Ne Şikesi Memleket Elden Gidiyor adlı kitabını 2016'da yayınladı.
Botond Baráth
Başarıları
Honvéd
Buffalo, Wyoming
Buffalo, Amerika Birleşik Devletleri'nin New Jersey eyaletinde yer alan ve Johnson ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 26 Kasım 2009 tarihinde toplam nüfusu 4.985'tir.
2010 Sayımı
15 Mart 2010 tarihinde yapılan nüfus sayımına göre şehrin nüfusunun 65.496 kişi, 26.845 ev ve 17.835 aileden oluştuğu tespit edilmiştir. Şehirdeki nüfus dağılımının ise de 64.0% Beyaz, 33.0% Afrikan Amerikan, 0.1% Yerli Amerikan, 1.2% Asyalı, 0.6%'sının ise de diğer halklardan oluştuğu tespit edilmiştir.
2000 Sayımı
1 Nisan 2000 tarihinde yapılan nüfus sayımına göre şehrin nüfusunun 57.537 kişi, 23.685 ev ve 17.708 aileden oluştuğu tespit edilmiştir. Şehirdeki nüfus dağılımının ise de 64.0% Beyaz, 33.0% Afrikan Amerikan, 0.1% Yerli Amerikan, 1.2% Asyalı, 0.6%'sının ise de diğer halklardan oluştuğu tespit edilmiştir.
Carol Sutton
Carol Joan Sutton (önceki soyadı: Dickerson; d. 3 Aralık 1944, New Orleans - ö. 10 Aralık 2020, New Orleans, Louisiana), Amerikalı oyuncuydu.
Yaşamı
3 Aralık 1944'te New Orleans'ta doğdu. 1974'te başladığı oyunculuk kariyerini 2020 yılındaki ölümüne kadar sürdürdü.Steel Magnolias, Monster's Ball ve Ray yer aldığı yapımlar arasında sayılabilir.
Ölümü
76. doğum gününden yedi gün sonra, 10 Aralık 2020'de New Orleans'ta COVID-19 salgınının ortasında COVID-19 sebebiyle öldü. New Orleans, Louisiana'daki Mount Olivet Mezarlığı'na defnedildi. Ölümünden sonra "Outer Banks"in ikinci sezonunun "My Druthers" başlıklı altıncı bölümü onun anısına ithaf edilmiştir.
Filmler ve televizyon
• 3
Cottanello
Cottanello, İtalya'nın Lazio bölgesine bağlı Rieti ilinde bulunan bir komündür.
Çimentepe, Konak
Çimentepe, İzmir ilinin Konak ilçesine bağlı bir mahalledir.
Brembo Nehri
Brembo, İtalya'nın Lombardiya bölgesinde bulunan bir nehirdir.
Otoetnografi
Otoetnografi bir nitel araştırma biçimidir. Yazar kendini yansıtmayı ve yazmayı kullanarak ve anekdotal ve kişisel bir deneyimi keşfetmeye ve bu otobiyografik hikâyeyi daha geniş kültürel, politik ve sosyal anlamlara ve anlayışlara bağlamayı çalışır. Otobiyografi, iletişim çalışmaları, performans çalışmaları, eğitim, İngiliz edebiyatı, antropoloji, sosyal hizmet, sosyoloji, tarih, psikoloji, teoloji ve dini çalışmalar, pazarlama, işletme ve eğitim yönetimi, sanat, eğitim, hemşirelik ve fizyoterapi gibi çeşitli disiplinlerde kullanılan, kendini yansıtan bir yazı biçimidir.
Maréchal'e (2010) göre, "otoetnografi, etnografik alan çalışması ve yazma bağlamında kendi kendini gözlemlemeyi ve refleksif araştırmayı içeren bir araştırma biçimi veya yöntemidir" (s. 43). Tanınmış bir otoetnografici olan Carolyn Ellis (2004), bunu "otobiyografik ve kişisel olanı kültürel, sosyal ve politik olana bağlayan araştırma, yazma, hikaye ve yöntem" olarak tanımlar (s. Xix). Ancak terimin tanımı üzerinde fikir birliğine varmak kolay değildir. Örneğin, 1970'lerde, otoetnografi, araştırmacının üyesi olduğu bir grubun (kültürünün) çalışmalarına atıfta bulunarak, daha dar bir şekilde "içeriden öğrenilen etnografi" olarak tanımlandı (Hayano, 1979). Ancak günümüzde, Ellingson ve Ellis'in (2008) işaret ettiği gibi, "otoetnografinin anlamları ve uygulamaları, kesin tanımı zorlaştıracak şekilde gelişmiştir" (s. 449).
Tarih
1980'ler: Akademisyenler, etnografik uygulamalardaki kişisel yönlerle giderek daha fazla ilgilenmeye başladıkça kültür ve hikaye anlatıcılığını daha çok kullanmaya başladılar. 1980'lerin sonunda, bilim adamları "otoetnografi" terimini, içebakış, kişiselleştirilmiş benlikler ve kültürel inançlar, uygulamalar, sistemler ve deneyimlerin karşılıklı etkileşimini araştıran çalışmalar için kullandılar.
1990'lar: Kişisel anlatılara ve "otoetnografi" kullanımının genişlemesine ağırlık verilmeye başlandı. Etnografik Alternatifler ve Niteliksel Araştırma El Kitabı gibi diziler, otoetnografik kullanımın önemini daha iyi açıklamak için yayınlandı.
Epistemolojik ve teorik temeller
Otoetnografi, antropologlar ve sosyologlar tarafından kullanılan bir sosyal araştırma yöntemi olan etnografiden farklıdır; çünkü otoetnografi, ampirik araştırmalardakinin aksine, araştırmacının öznelliğini sınırlamaya çalışmaktan ziyade kucaklar ve ön plana çıkarır. Etnografya, sosyal bilimlerde insani sosyal fenomenleri saha çalışmasına dayalı olarak tanımlayan nitel bir yöntem iken, otoetnografide araştırmacı kişisel öykü ve anlatı yazma sürecinde araştırmanın birincil katılımcısı / konusudur. Ellis (2004), "bir etnografi biçimi olarak" otoetnografinin" kısmen oto veya benlik ve kısmen etno veya kültür" olduğunu yazar (s. 31) ve "her ikisinden farklı, parçalarından daha büyük bir şey" (s. 32). Başka bir deyişle, Ellingson ve Ellis'in (2008) belirttiği gibi, "bir esere otoetnografi mi yoksa etnografi mi dememiz, her şey kadar yazarların iddialarına da bağlıdır" (s. 449).
Otoetnograflar, sosyal bağlamı anlamanın bir yolu olarak kişisel düşünceleri, duyguları, hikâyeleri ve gözlemleri kucaklayıp bunlar ile topyekün etkileşimlerine ışık tutarak her duygu ve düşüncelerini okuyucuya görünür kılmaktadırlar. Bu, pozitivist epistemolojiye dayanan teori odaklı, hipotez test eden araştırma yöntemlerinin tam tersidir. Bu bağlamda Ellingson ve Ellis (2008), otoetnografiyi, araştırmacı ile araştırılan, nesnellik ve öznellik, süreç ve ürün, benlik ve diğerleri, sanat ve bilim arasındaki köklü ikili karşıtlıkları reddeden bir sosyal inşacı proje olarak görmektedir. kişisel ve politik (s. 450–459). Dr Ian McCormick, görsel teknolojileri (film gibi) katılımcının önderlik ettiği topluluk geliştirmeler ile birleştirmenin birçok faydasını özetlemiştir.
Bu nedenle, otoetnografçılar, sosyal araştırma kavramını bilimsel yöntemlerle üretilen nesnel ve tarafsız bir bilgi olarak görmeyi reddetme eğilimindedir. Bu reddedilen anlayışta araştırmacının araştırılandan kendini tamamen ayırmış olduğu varsayılır. Bu bağlamda, otoetnografi, "bu tür araştırma uygulamaları tarafından üretilen ve dışlayıcı bilimsel söylemle süslenmiş kişisel olmayan, tutkusuz, soyut hakikat iddialarının hem araştırmacılar hem de izleyiciler üzerindeki yabancılaştırıcı etkilerine eleştirel bir yanıttır" (Ellingson & Ellis, 2008, s. 450). Antropolog Deborah Reed-Danahay (1997) de otoetnografinin postmodernist bir yapı olduğunu savunur:"Otoetnografi kavramı… hem standart etnografinin gerçekçi gelenekleri ve nesnel gözlemci konumunun sorgulandığı postmodern bir etnografiyi hem de tutarlı, bireysel benlik kavramının benzer şekilde sorgulandığı postmodern bir otobiyografiyi sentezler. . Terimin iki anlamı vardır - ya kendi grubunun etnografisine ya da etnografik ilgiye sahip otobiyografik yazıya atıfta bulunur. Bu nedenle, bir öz- (oto) etnografi veya bir otobiyografik (oto) etnografi 'otoetnografi' olarak işaretlenebilir (s. 2)."
Otoetnografi yapmak: süreç
Bir yöntem olarak otoetnografi, otobiyografi ve etnografinin özelliklerini birleştirir. Bir yazar, bir otobiyografi hazırlarken geçmiş deneyimleri seçici bir şekilde yazıya döker. Genellikle yazar, bu deneyimleri yalnızca yayınlansın diye yaşamaz; daha ziyade, bu deneyimler geçmiş görüşler kullanılarak bir araya getirilir (Bruner, 1993 ; Denzin, 1989 ; Freeman, 2004 ). Yazarken, yazar ayrıca başkalarıyla görüşebilir ve hatırlamaya yardımcı olmak için fotoğraflar, dergiler ve kayıtlar gibi metinlere danışabilir (Delany, 2004; Didion, 2005; Goodall, 2006; Hermann, 2005).
Türler, alanlar ve yaklaşımlar
Otoetnografi geniş ve belirsiz sınırları olan "geniş bir uygulama dizisini kapsayan" bir kategori olduğu için (Ellingson & Ellis, 2008, s. 449–450), otoetnografiler "yazma ve araştırma süreci (grafi), kültür (ethnos) ve benlik (oto) üzerindeki vurgularında farklılık gösterir" (Reed-Danahay, 1997, s. 2). Ellingson ve Ellis'e (2008) göre, otoetnografçılar son zamanlarda iki tür otoetnografi arasında ayrım yapmaya başladılar; biri analitik otoetnografi, diğeri ise çağrıştırıcı otoetnografidir.
Otoetnografi türleri
Anderson'ın analitik otoetnografçıları, daha geniş sosyal oluşumların teorik açıklamalarını geliştirmeye odaklanırken, çağrıştırıcı otoetnografçılar, konuşmaları derinlemesine inceleyen ve duygusal tepkileri uyandıran anlatı sunumlarına odaklanır. (s. 445) Analitik otoetnografinin beş temel özelliği vardır ve bunlar şunlardır: tam üye araştırmacı (CMR) statüsü; analitik düşünümsellik; araştırmacının kendisinin anlatısal görünürlüğü; benliğin ötesindeki enformasyonla diyalog; ve analitik bir gündeme bağlılık. Öte yandan, Ellis ve Bochner'ın çağrıştıran otoetnografisi, çatışmaya dayalı dram da dahil olmak üzere anlatı unsurlarının kompozisyonuna odaklanır. Bochner ve Ellis'e göre, okuyucuların kendilerini otoetnografçıda görmelerini sağlamanın amacı şudur: özel sorunları kamusal duruma dönüştürerek onları güçlü, rahatlatıcı, tehlikeli ve kültürel açıdan gerekli hale getirmek. Bu yazarlar, sunulan anlatıların roman veya biyografi gibi olduğunu ve böylece edebiyatı sosyal bilimlerden normalde ayıran sınırları kırdığını vurguladılar. Etnik kimlikle ilgili bir otoetnografi Heewon Chang tarafından geliştirildi. Sarah Stalke Wall ise sağlık mesleklerine dair bir tür otoetnografi geliştirdi. Araştırmacılar yazılı analize imgeleri de dahil eden görsel otoetnografiyi de tartışıyorlar.
Hildebrandtia valo
Hildebrandtia valo Hildebrandtia cinsine bağlı bir türdür.
Otoetnografi
Kullanımlar
Journal of Contemporary Ethnography'nin bir özel sayısı (Cilt 35, Sayı 4, Ağustos 2006) otoetnografinin çeşitli tanımları ve kullanımları hakkında birkaç makale içermektedir. Bir otoetnografi analitik olabilir (bkz.Leon Anderson ), roman tarzında yazılmış da olabilir (bkz. Carolyn Ellis'in metodolojik romanı The Ethnographic I), performatif de olabilir (Norman K. Denzin'in eserine ve The Ends of Performance antolojisine bakınız) ve bu türler arasında daha pek çok çeşit olabilir.
Simgesel etkileşimciler bu yöntemle özellikle ilgilenirler. Otoetnografi örnekleri Qualitative Inquiry, Journal of the Society for the Study of Symbolic Interactionism, Journal of Contemporary Ethnography ve Journal of Hümanist Etnografya gibi dergilerde bulunabilir. Çoğu pozitivist veya geleneksel etnograf tarafından bu yöntem "ana akım" olarak görülmez. Ancak nitel araştırmaya yönelik bu yaklaşımın giderek popüler olduğunu uluslararası yıllık konferanslarda otoetnografik bilimsel sunumların artmasından anlayabiliriz. Bu konferanslar arasında Uluslararası Kalitatif Metodoloji Enstitüsü sponsorluğunda yapılan Nitel Sorgulama Kongresi ve Nitel Yöntemlerdeki Gelişmeler konferansları sayılabilir. Otoetnografinin diğer alanlara yayılması da artıyor (örneğin, psikoloji ''). Kültür ve Organizasyon'' dergisinin bir özel sayısı da (Cilt 13, Sayı 3, Yaz 2007) örgütsel otoetnografi fikrini inceliyor.