cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hırvatistan'ın bağımsızlığı
Hırvatistan'ın bağımsızlığı, 1990 yılında siyasi sistemdeki değişiklikler ve anayasal değişikliklerle başlayan ve Hırvatistan Sosyalist Cumhuriyeti'ni Hırvatistan Cumhuriyeti'ne dönüştüren, bunun sonucunda Noel Anayasasını ilan eden ve 1991 Hırvatistan bağımsızlık referandumu nu düzenleyen bir süreçti.
8 Ekim 1991'de, Hırvatistan Parlamentosu Yugoslavya ile tüm bağlarını koparmış ve Badinter Tahkim Komitesi bu konuda bir karar vermek zorunda kalmıştır. Hırvatistan'ın bağımsızlığı, Ocak 1992'de Avrupa Ekonomik Topluluğu ve Birleşmiş Milletler tarafından diplomatik olarak resmen tanınmış ve kısa bir süre sonra ülke Birleşmiş Milletlere kabul edilmiştir. Bu olaylar, uluslararası alanda Hırvatistan'ın tanınmasını sağlamıştır.
Arka plan
1941'den 1945'e kadar II. Dünya Savaşı döneminde, Hırvatistan, Yugoslavya Krallığı topraklarında Nazi Almanyası ve Faşist İtalya tarafından desteklenen aşırı milliyetçi, faşist Ustaşa tarafından yönetilen Bağımsız Hırvatistan Devleti adı verilen bir kukla devlet olarak kuruldu. 1945'ten itibaren, Yugoslavya'da II. Dünya Savaşı'nın sonunda oluşturulan Hırvatistan, Komünistler Birliği tarafından yönetilen tek partili bir devlet olan Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti'nin Sosyalist federal birimi oldu. Hırvatistan, Yugoslav federasyonu içinde bir dereceye kadar özerkliğe sahipti. 1970'lerin başında, Hırvat Baharı adı verilen bir Hırvat ulusal protesto hareketi Yugoslav liderliği tarafından bastırıldı. Yine de, 1974 Yugoslav Anayasası, federal birimlere daha fazla özerklik vererek, esasen Hırvat Baharı'nın bir hedefini yerine getirdi ve federatif bileşenlerin bağımsızlığı için yasal bir temel sağladı.
1980'lerde, Yugoslavya'daki siyasi durum, 1986 Sırp SANU Memorandumu ve Voyvodina, Kosova ve Karadağ'daki 1989 darbeleriyle alevlenen ulusal gerilimle kötüleşti. Slovenya ve Hırvatistan, konfederasyon statüsü ve hatta tam bağımsızlık da dahil olmak üzere federasyon içinde daha fazla özerklik aramaya başladıkça, milliyetçi fikirler hala iktidarda olan Komünistler Birliği saflarında büyümeye başladı. Slobodan Milošević Sırbistan'da iktidara geldiğinde, konuşmaları tüm iktidarın Belgrad'da merkezileştirileceği birleşik bir Yugoslav devletinin devamından yanaydı. O zamana kadar, bu eyaletlerden bir dizi siyasi karar çıkarıldı ve Yugoslav federal başkanlığı düzeyinde bir oylama yapıldı (cumhuriyetlerden altı üye ve özerk eyaletlerden iki üye). Milošević, 28 Haziran 1989'da yaptığı Gazimestan konuşmasında, mevcut "savaşlar ve kavgalar" hakkında konuştu ve şu anda silahlı savaş olmamasına rağmen, olasılığın henüz dışlanamayacağını söyledi. Genel siyasi durum, 1989'da Vojislav Šešelj'in II. Dünya Savaşı Çetnik lideri Momčilo Đujić ile açıkça bir araya gelmesiyle daha da gerginleşti. Yıllar sonra, Hırvat Sırp lider Milan Babić, Momčilo Đujić'in 1990'larda Hırvatistan'daki Sırpları maddi olarak desteklediğini söyledi. Buna karşılık, Franjo Tuđman 1980'lerin sonlarında Hırvat diasporasından Hırvat ulusal davasına destek toplamak için uluslararası ziyaretler düzenledi.
Demokrasiye geçiş ve siyasi kriz
1989'un ortalarında, Komünist Parti dışındaki siyasi partilere ilk kez izin verildi ve tek parti sisteminden çok partili sisteme geçiş başlatıldı. Hırvatistan'da, Franjo Tuđman liderliğindeki Hırvat Demokrat Birliği (HDZ) de dahil olmak üzere bir dizi yeni parti kuruldu.
Onüç Fabrika
Terminoloji
"Fabrikalar" atölyeler veya üretim merkezleri değil, müdürleri için konsinye mal alıp satan ticari mütevellilerin, yabancı faktörlerin ofisleri, ticaret karakolları ve antrepolarıydı. Mütevelli anlamına gelen "fiduciary" sözcüğü, Portekizce'de (Çin ile ticaret yapan ilk batılılar) ticaret merkezi anlamına gelen “feitoria” kelimesinden türemiştir.
Hırvatistan'ın bağımsızlığı
Demokrasiye geçiş ve siyasi kriz
Ocak 1990'da Komünist Parti, Hırvat grupların daha gevşek bir federasyon talep etmesiyle ulusal çizgiler boyunca parçalandı. Yugoslavya Komünistler Birliği'nin 20 Ocak 1990 tarihli 14. Olağanüstü Kongresi'nde, cumhuriyetlerin delegasyonları Yugoslavya federasyonundaki temel konular üzerinde anlaşamadılar. Hırvat ve Sloven heyetleri daha gevşek bir federasyon talep ederken, Milošević başkanlığındaki Sırp heyeti buna karşı çıktı. Voyvodina, Kosova ve Karadağ'daki anti-bürokratik devrimi tamamlayan Sırbistan, 1991'de sekiz federal cumhurbaşkanlığı oylarından dördünü aldı ve olumsuz kararlar engellenebildiği için federal düzeyde karar alma sürecini büyük ölçüde etkileyebildi; bu, yönetim organını etkisiz hale getirdi. Bu durum diğer cumhuriyetlerin itirazlarına ve Yugoslavya Federasyonu'nun reformu çağrılarına yol açtı.
Onüç Fabrika
Terminoloji
Yabancı ajanlara o zamanlar İngilizce'de "süper kargo" ve Çince'de daban denirdi. Bu terimin Kantonca telaffuzu olan tai-pan, yalnızca 1834'ten itibaren özel ticaretin yükselişinden sonra yaygın olarak İngilizce kullanıma girdi.
Hırvatistan'ın bağımsızlığı
Demokrasiye geçiş ve siyasi kriz
Şubat 1990'da Jovan Rašković, Knin'de Sırp Demokrat Partisi'ni (SDS) kurdu. Partinin programında, "Hırvatistan'ın bölgesel olarak ayrı olmasının modasının geçmiş" olduğu ve "Sırp halkının çıkarlarıyla uyuşmadığı" belirtildi. Parti programı, bölgelerin etnik bileşimini yansıtacak şekilde bölgesel ve belediye çizgilerinin yeniden çizilmesini onayladı ve "özel bir etnik bileşime" sahip bölgelerin özerk olma hakkını savundu. Bu, Milošević'in Yugoslavya'nın iç sınırlarının tüm Sırpların tek bir ülkede yaşamasına izin verecek şekilde yeniden çizilmesi gerektiği yönündeki görüşünü yansıtıyordu. SDS'nin önde gelen üyeleri, her ikisi de daha sonra üst düzey RSK yetkilileri olan Milan Babić ve Milan Martić idi. Daha sonraki duruşmasında Babić, Hırvatistan'daki Sırpları Hırvat çoğunluk tarafından soykırımla tehdit edilmiş olarak gösteren Belgrad'dan yönlendirilen bir medya kampanyası olduğunu ve bu propagandanın avına düştüğünü ifade edecekti. 4 Mart 1990'da Petrova Gora'da 50.000 Sırp'ın katıldığı bir toplantı yapıldı. Mitingdeki insanlar Tuđman'ı hedef alan olumsuz sözler bağırdı, "Burası Sırbistan" sloganları attı ve Milošević'e desteklerini dile getirdi.
Holarchaea
Holarchaea, Holarchaeidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Hırvatistan'ın bağımsızlığı
Siyasi hareketler ve iç sorunlar
1990'da gergin bir atmosfer hakimdi: 13 Mayıs 1990'da Zagreb'de Zagreb'in Dinamo takımı ile Belgrad'ın Crvena Zvezda takımı arasında bir futbol maçı yapıldı. Oyun, futbol taraftarları ve polis arasında şiddete dönüştü.
30 Mayıs 1990'da yeni Hırvatistan Parlamentosu ilk oturumunu gerçekleştirdi. Cumhurbaşkanı Tuđman, yeni bir Anayasa ve Yugoslavya'nın egemen devletler konfederasyonu olarak bir plan da dahil olmak üzere çok sayıda siyasi, ekonomik ve sosyal değişiklik için manifestosunu açıkladı.
25 Temmuz 1990'da Hırvatistan, egemenliğini iddia eden ve etkileyen anayasa değişiklikleri yaptı - "Sosyalist" öneki ülkenin adından çıkarıldı, Hırvatistan cumhurbaşkanı, diğer değişikliklere ek olarak Cumhurbaşkanlığı Cumhurbaşkanı'nın yerini aldı. Temmuz 1990 Hırvatistan Anayasası'ndaki değişiklikler, 1974 Hırvat Anayasası'nın (1974 Yugoslavya Anayasası'na dayanarak) verdiği statüyle aynı kalan Sırpların statüsüyle ilgili değildi.
Hırvatistan'daki milliyetçi Sırplar Sabor'u boykot etti ve Sırpların yaşadığı toprakların kontrolünü ele geçirerek yol barikatları kurdu ve bu bölgelerin özerk hale gelmesi için oy kullandı. Sırp "özerk oblastları" yakında Hırvatistan'dan bağımsızlık kazanma konusunda giderek daha da kararlı hale gelecekti. HDZ iktidara geldikten sonra, başta polis olmak üzere kamu yönetiminde çalışan Sırplara yönelik bir tasfiye gerçekleştirdiler. Hırvatistan'daki Sırplar orantısız sayıda resmi görevde bulundular: 1984'te Hırvatistan Komünistler Birliği üyelerinin %22,6'sı ve Hırvatistan'da atanan yetkililerin %17,7'si Sırp'tı, bunların %28-31'i İçişleri Bakanlığı'nda (polis) idi. Oysa 1981'de Hırvatistan'ın toplam nüfusunun %11,5'ini ve 1991'de %12,2'sini temsil ediyorlardı. Bu görevlerin daha da büyük bir kısmı daha önce Hırvatistan'daki Sırplar tarafından tutulmuştu ve bu da Sırpların komünist rejimin koruyucuları olduğu algısını yarattı.
Cumhurbaşkanı Tuđman, 16 Nisan 1990'da yaptığı ve Hırvat tarihçi Ante Nazor'un bağlamından koparılmış bir şey olarak tanımladığı "karısının Sırp olmamasından memnuniyet duyduğu" şeklindeki konuşmasında olduğu gibi birkaç açıklama yaptı. Bütün bunlar, Milošević'in medyası tarafından, bağımsız bir Hırvatistan'ın herhangi bir biçiminin yeni bir "ustaşa devleti" olduğuna dair yapay olarak korku uyandırmak için kasıtlı olarak çarpıtıldı: Bir örnekte, Belgrad televizyonu, Tuđman'ın Alman Başbakanı Helmut Kohl ile el sıkıştığını ve onları "Dördüncü Reich" dayatmak için komplo kurmakla suçladığını gösterdi. Yeni Tuđman hükûmeti milliyetçiydi ve Sırplara karşı duyarsızdı, ancak savaştan önce onlar için bir tehdit oluşturmadı.
Siyasi kriz, Sırp nüfuslu bölgelerin, Hırvatistan'ın Yugoslavya'dan ayrılmaya çalışması durumunda Hırvatistan'dan ayrılmayı amaçlayan Sırp Krayina adlı bir yerleşim bölgesi oluşturmaya çalışmasıyla tırmandı. Krajina'daki Sırp liderliği, Hırvatistan Cumhuriyeti hükûmetini kendileri üzerinde egemenliğe sahip olarak tanımayı reddetti. Kriz, Ağustos 1990'da Hırvat Sırpların ağaçları kesip yolları kapatmak için kullandığı Ahşap Devrimi ile başladı. Bu, Hırvat turizmini engelledi ve Hırvatistan'ın Split'teki 1990 Avrupa Atletizm Şampiyonası'na ev sahipliği yapması nedeniyle Dalmaçya bölgelerinde alarma neden oldu.
21 Aralık 1990'da, liberal demokrasiyi benimseyen yeni bir "Noel Anayasası" kabul edildi. Anayasa, Hırvatistan'ı "Hırvat ulusunun ulusal devleti" olarak tanımlamaktadır. Anayasa aynı zamanda, ülkedeki diğer ulusların ve azınlıkların üyelerinden oluşan bir devlet olduğunu belirtmektedir. Bu kapsamda Sırp vatandaşları da Hırvat vatandaşlarıyla eşit haklara sahip olmakta ve Anayasa tarafından bu hakların korunması garanti edilmektedir. Sırpların statüsü, açıkça bahsedilen bir ulustan (narod) azınlıklarla birlikte listelenen bir ulus olarak (narodi i manjine) değiştirildi. Bu anayasa değişikliği, Sırp siyasetçilerin çoğunluğu tarafından, Sırplara önceki Sosyalist anayasa tarafından verilen bazı hakların ellerinden alındığı şeklinde de okundu ve Hırvatistan'daki Sırplar arasında aşırıcılığı körükledi. Bu, Hırvatistan'ın Hırvatlar için "ulusal devlet", Sırplar ve diğer azınlıklar için "devlet" olduğunu söyleyerek, yalnızca Hırvatları kurucu bir ulus olarak ele alan eski Hırvatistan SC Anayasası'nın harfi harfine okunmasına dayanmıyordu.
Ağustos 1990 ile Nisan 1991 arasında isyancı Sırpların ve Hırvat polisinin karıştığı iki yüzden fazla silahlı olay bildirildi.
Bağımsızlık kararları ve referandum
19 Mayıs 1991'de Hırvat makamları Hırvatistan bağımsızlık referandumunu düzenledi. Hırvatistan'da gerçekleştirilen bağımsızlık referandumu öncesinde, Sırp yerel makamları Hırvat Sırpların çoğunluğunun boykot çağrısına destek vermişlerdir. Ancak sonuçta, Hırvatların çoğunluğu %83,56'lık bir katılımla Yugoslavya'dan bağımsızlığı onaylamıştır. Referandumda sorulan iki soruya da toplam oy sayısının %93,24'ü ve %92,18'i olumlu yanıt vermiştir.
25 Haziran 1991'de ülke, YSFC'den bağımsızlığını ilan etti ve federasyondaki kurucu cumhuriyet statüsünü sona erdirme çabalarını tamamladı. Parlamentonun bu kararı, sol parti milletvekilleri tarafından kısmen boykot edildi.
Hırvatistan ilk olarak 26 Haziran 1991'de Hırvatistan ile aynı gün kendi bağımsızlığını ilan eden Slovenya tarafından bağımsız bir devlet olarak tanındı. Ancak 29 Haziran'a gelindiğinde, Hırvat ve Sloven makamları, gerginliği azaltmak amacıyla bağımsızlık ilanıyla ilgili üç aylık bir moratoryum üzerinde anlaştılar. Brioni Antlaşması, Avrupa Topluluğu Bakanlar Troykası, Yugoslav, Sırp, Sloven ve Hırvat makamlarının 7 Temmuz'da yaptığı toplantıda resmen imzalandı. Litvanya, Hırvatistan'ı 30 Temmuz'da tanıyan tek devlet oldu.
Badinter Tahkim Komitesi, Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) Bakanlar Konseyi tarafından 27 Ağustos 1991 tarihinde eski Yugoslav cumhuriyetlerine tanınma konusunda hukuki danışmanlık ve kriterler sağlamak üzere kurulmuştur. Beş üyeli komisyon, AET'deki anayasa mahkemelerinin başkanlarından oluşuyordu.
Genel tanınma
Almanya, Sırpların yaşadığı bölgelerde devam eden şiddeti durdurmak için Hırvatistan'ın hızlı bir şekilde tanınmasını savunurken, Helmut Kohl 4 Eylül'de Federal Meclis'te tanınma talebinde bulundu. Kohl'ün talebine Fransa, Birleşik Krallık ve Hollanda karşı çıksa da ülkeler Almanya'nın tek taraflı eylemini izleyerek ortak bir yaklaşım izlemeyi kabul ettiler. 10 Ekim'de, Hırvatistan Parlamentosu'nun bağımsızlık ilanını onaylamasından iki gün sonra, AET Hırvatistan'ı tanıma kararını iki ay ertelemeye karar verdi. Almanya Dışişleri Bakanı Hans Dietrich Genscher daha sonra, AET'nin savaş o zamana kadar sona ermediği takdirde iki ay içinde Hırvat bağımsızlığını tanımaya karar verdiğini yazdı. Süre dolduğunda savaş hala devam ederken, Almanya Hırvatistan'ı politikası ve görevi olarak tanıma kararını sundu. Almanya'nın tutumu İtalya ve Danimarka tarafından da desteklendi. Fransa ve Birleşik Krallık, hiçbir ülkenin Yugoslavya'daki durumu kötüleştirebilecek tek taraflı eylemlerde bulunmamasını talep eden bir Birleşmiş Milletler kararı hazırlayarak Almanya'yı engellemeye çalıştı.
Kasım 1991'in sonlarından başlayarak, Badinter Komisyonu on görüşten oluşan bir dizi görüş sundu. Komisyon, diğer hususların yanı sıra, Yugoslavya'nın dağılma sürecinde olduğunu ve Yugoslav cumhuriyetlerinin iç sınırlarının serbestçe üzerinde anlaşmaya varılmadıkça değiştirilemeyeceğini belirtti. Hırvatistan'ın savaş öncesi sınırlarının korunmasındaki faktörler, egemenlik haklarının federal birimler tarafından kullanıldığını ve federasyonun yalnızca anayasa tarafından özel olarak devredilen yetkiye sahip olduğunu kabul eden 1971 ve 1974 Yugoslav federal anayasa değişiklikleriydi. Sınırlar 1947'de sınır komisyonları tarafından belirlenmişti.
Nihayetinde, Fransa ve Birleşik Krallık, Almanya'nın BM kararına meydan okumaya kararlı göründüğü 14 Aralık'ta konuyla ilgili Güvenlik Konseyi tartışması sırasında geri adım attı. 17 Aralık'ta AET, talebi ve Badinter Tahkim Komisyonu'nun olumlu görüşü temelinde 15 Ocak 1992'de Hırvatistan'a diplomatik tanıma vermeyi resmen kabul etti.
Komisyon, Hırvatistan'ın bağımsızlığına ilişkin 5 No'lu Görüşünde, yeni Hırvatistan Anayasası'nın Avrupa Topluluğu'nun gerektirdiği azınlıklara yönelik korumaları içermemesi nedeniyle, Hırvatistan'ın bağımsızlığının henüz tanınmaması gerektiğine hükmetti. Bu karara cevaben, Hırvatistan Cumhurbaşkanı Franjo Tuđman, Robert Badinter'e bir mektup yazarak bu açığın giderileceğine dair güvence verdi.
Ukrayna ve Letonya, Aralık ayının ikinci haftasında Hırvatların bağımsızlığını tanıyarak ilk tepki verenler oldu. Ertesi hafta, İzlanda ve Almanya, 19 Aralık 1991'de Hırvatistan'ı resmen tanıdılar ve bunu yapan ilk Batı Avrupa ülkeleri oldular.
Badinter Komisyonu'nun kararlarına cevaben, KSC 19 Aralık'ta Hırvatistan'dan ayrıldığını resmen ilan etti ancak bağımsızlığı uluslararası alanda tanınmadı. 26 Aralık'ta Yugoslavya, savaş sırasında Hırvatistan'dan ele geçirilen toprakları içerebilecek daha küçük bir devlet için planlarını açıkladı. Bu plan BM Genel Kurulu tarafından reddedildi.
AET'nin planladığı 15 Ocak tarihinden önce üç ülke daha Hırvatistan'ı tanımaya karar verdi: Estonya, Kutsal Makam ve San Marino. Avrupa Ekonomik Topluluğu da nihayet Hırvatistan'ı 15 Ocak 1992'de diplomatik olarak tanıdı ve Birleşmiş Milletler Mayıs 1992'de tanıma kararı aldı.
Sonuç
Bağımsızlık ilanını takip eden süreçte, Vukovar ve Dubrovnik kuşatmaları ve başka yerlerde savaşlarla birlikte savaş, 3 Ocak 1992'deki ateşkesin istikrara kavuşmasına ve şiddetin önemli ölçüde azalmasına yol açana kadar tırmandı.
1991'in sona ermesiyle birlikte, ikinci Yugoslavya, başbakan Ante Marković ve cumhurbaşkanlığı başkanı Stjepan Mesić'in Aralık 1991'de istifa etmesi ve ülkenin Nisan 1992'de resmen dağılmasına kadar onu temsil eden geçici hükûmetle birlikte bir devlet olarak varlığını fiilen sona erdirdi.
Savaş, Ağustos 1995'te Fırtına Harekâtı'nın bir sonucu olarak Hırvatistan için belirleyici bir zaferle etkili bir şekilde sona erdi. Hırvatistan'ın bugünkü sınırları, Doğu Slavonya'nın Sırpların elinde kalan bölgelerinin, Kasım 1995'teki Erdut Antlaşması uyarınca Hırvatistan'a iade edilmesiyle kuruldu ve süreç Ocak 1998'de sona erdi.
Mirası
2002 yılından bu yana, 8 Ekim Hırvatistan'ın Bağımsızlık Günü olarak kutlanırken, 25 Haziran Devlet Günü olarak kabul edilmektedir. Daha önce, 1990 yılında ilk demokratik parlamentonun kurulduğu gün olan 30 Mayıs Devlet Günü olarak anılıyordu.
Resmî tatil olmamasına rağmen, 15 Ocak Hırvat medyası ve siyasileri tarafından Hırvatistan'ın uluslararası tanınırlık kazandığı gün olarak kutlanıyor. 2002 yılında bayramın onuncu yıldönümünde, Hırvatistan Ulusal Bankası 25 kunalık bir hatıra parası bastı.
Onüç Fabrika
Terminoloji
Özel bir kaptanın kendi süper kargosu olabilir. Büyük bir Doğu Hintli, "baş süper kargo", "2. süper kargo" vb. olarak derecelendirilen beş veya daha fazlasına sahip olabilir. Süper kargolardan oluşan bir ekip, işlerini, bazıları nezaret satışları, diğerleri çay alımları, ipek alımları vb. yapardı. Kalıcı süper kargolar, işlerini gemilerin geliş sırasına göre bölebilir. Onlara bakan muhasebecilere "yazar" deniyordu; bu hesapları da kontrol eden gemide görev yapanlar ise "takipçi"lerdir.
"Hong", uygun şekilde lisanslanmış bir işletme için Çince terim olan 'nin Kantonca telaffuzudur. Kıyas yoluyla, şefi Hong tüccarına ve mülkiyeti, fabrikaların kendilerine uygulandı. Aynı Çince karakterin alternatif bir anlamı olan "sıra" veya "dizi"' nin, nehir kıyısında sıralanmış fabrikalar için bu terimin ilk olarak söylendiği öne sürülmüştür.
Hoppo veya tam olarak "Kanton Deniz Gümrük Bakanı", imparatorluk gümrüklerinden sorumlu imparatorluk yetkilisiydi ve diğer yetkilileri denetliyordu. Sözcük Çince Pidgin İngilizcesidir ve bazıları bunun "Hu Bu"dan (Gelir Kurulu) türediği yönünde spekülasyon yapmıştır, ancak yetkilinin Kurul ile hiçbir bağlantısı yoktur. Hoppo, bir gemi limana girdiğinde alınan ücretleri sabitlemekten sorumluydu, bu onun oldukça zengin olmasını sağlayan bir sorumluluktu.
Tarihçe
Ming Hanedanı'ndan (1368'de kuruldu) beri, birçok bir dizi deniz yasağı (haijin), Çin'in dış ticaretini kısıtladı ve bazen de tamamen yasaklamaya çalıştı. 1684 yılında, Çing Hanedanlığı imparatoru Kangxi, yabancıların Çin ile Guangzhou, Xiamen, Songjiang ve Ningpo olmak üzere dört şehirde ticaret yapmasına izin verdi.
Guangzhou örneğinde, ilk tüccarlar muson rüzgarlarını takip etmek zorunda kaldılar. Haziran ve Eylül ayları arasında geldiler, işlerini yürüttüler ve ardından Kasım ve Şubat ayları arasında ayrıldılar. Yabancı gemiler Pazhou'da (o zamanlar "Whampoa" denirdi), şehrin batı banliyölerinde yürütülen işlerle nehrin aşağısına demirledi. Batılı tüccarların ayrıca, iyi hallerini ve vergi yükümlülüklerini garanti edecek Çinli tüccarlar aracılığıyla çalışmaları gerekiyordu. Aynı zamanda tüccarların kullanmak zorunda oldukları depo ve apartmanların da sahibi ve ev sahibiydiler. Uygulamada, özel tüccarlar genellikle bu kısıtlamalardan kaçınabilirdi, ancak gümrük müfettişi "hoppo" East India Company gibi büyük hacimli alıcılara bunları uygularken her zaman dikkatliydi. Tipik olarak kargo, gemilerden kendi mürettebatı tarafından ve masrafları Çinli tüccarların ("ingilizce: chop boats") mavnaları ile karşılanmak üzere gemilere taşınıyordu. Hırsızlığı veya korsanlığı önlemek için, yabancı tüccarlar kendi denizcilerinden birkaçını bu gemilere muhafız olarak atamaya başladılar. 1686'da, Batılıların her gece Pazhou'ya geri dönme zorunluluğundan kaçınmak için fabrika mahallesinde kalacak yer kiralamalarına izin verildi. Çoğunlukla, süper kargolar, yardımcıları ve muhasebeciler fabrikalarda kaldılar, mürettebat -birkaç muhafız veya kıyı iznindekiler hariç- gemilerde kaldı ve kaptanlar ikisi arasında feribotla seyahat etmeye devam etti. Çinli bir komprador, her fabrikanın Çinli hizmetkarlardan oluşan personelini işe aldı ve erzaklarını yerel satıcılardan satın aldı; Kıdemli süper kargolar bazen kendi personelini veya kölelerini de getirirdi. Başka bir komprador, denizciler için çamaşır yıkamak ve ufak tefek işler yapmak üzere gemilerin etrafında toplanan sampan hanımlarının bulunduğu Pazhou'da geminin erzakları ile ilgilendi. Ayrılmadan birkaç hafta önce, mürettebat, geminin bazı subaylarının refakatinde, her biri birkaç günlük vardiyalar halinde kıyı izni için fabrikalara geldi. Hog Lane, önü açık stantlar ve onlara yiyecek, içecek, giysi ve "chowchows" (yenilikler) satan dükkanlarla sıralanmıştı ve sokağın her iki ucunda konuşlanmış Çinli muhafızlar tarafından denetleniyordu. İlk başta süper kargolar gemilerle gelip gitti, ancak 18. yüzyıl boyunca şirketler dönüşlerinde yerlerinden edilmemek için fabrika alanlarını yıl boyunca kiralamaya başladılar. Daha sonra süper kargoların, gelecek sezon işlerini yürütmek için şirketlerinin gemilerini birkaç hafta geride bırakmalarına izin verildi; bundan sonra, bir sonraki gemi ortaya çıkana kadar ilkbahar ve yaz boyunca kendilerini Makao'ya götürmek zorunda kaldılar. 1760'lara gelindiğinde, her Doğu Hindistan şirketinin kalıcı süper kargoları vardı ve Macao'da da odalar yıl boyunca kiralanıyordu.
1750'lerin ortalarında Doğu Hindistan Şirketi, Ningbo'da hem ücretlerin hem de fiyatların daha iyi olduğunu fark etti; aynı zamanda Çin çay üretimi ve ipek üretiminin ana merkezlerine daha yakındı. Vardiyalarının Guangzhou'nun vergi gelirleri üzerindeki etkisi ve ikinci bir Makao'nun yaratılacağı korkusu, Ningbo'yu kendisini daha az çekici hale getirmeye zorlama girişimlerine yol açtı. Bu başarısız olunca, Qianlong İmparatoru, çoğu Batılı için Guangzhou dışındaki tüm limanları kapatan bir 1757 fermanı yayınladı.
Tüccarları fabrika alanında ve batı banliyölerinin geri kalanından uzak tutmak için, limanın 17 Çinli tüccar, her biri yaklaşık 10.000 İspanyol Doları (74,000 [tael) tutarında giriş ücreti ve gelecekteki işleri için yaklaşık %3'lük bir vergi ödeyerek 1760 yılında yabancılar tarafından "Cohong" olarak bilinen loncayı kurmak zorunda kaldılar.
Consoo Fonu ve Salonu, yürüyüş yolları ve yabancı tüccarlara satış yapmaya devam etmek için küçük ölçekli tüccarların taşınmak zorunda kaldığı yeni bir cadde kuran harçlarla tüccarlardan on tanesi bunu yaptı. Yeni cadde özellikle porselen satıcılarıyla dolu olduğu için Porselen (Çin) Sokağı olarak anılmaya başlandı. Hong tüccarları arasında Howqua (Wu Bingjian), Puankhequa, Mowqua, Goqua, Fatqua, Kingqua, Sunshing, Mingqua, Saoqua, ve Punboqua vardı. Sinofonların ve genellikle her gemiye eşlik eden dilbilimcilerin varlığına rağmen, yabancıların Çin dilini öğrenmeleri emperyal kararnameyle kavramsal olarak yasaklandı, bu amaçla resmi olarak atanmış tercümanlar vardı. Yabancı tüccarlar - çoğu hükümet tekelleri için çalışmasına rağmen - Cohong'un fiyatlar, avanslar ve döviz kurları üzerindeki kontrolünü şiddetle protesto ettiler ve Çin ile ticaretin öleceğini tahmin ettiler. Aslında Cohong, Çin üretiminin tüccarların ihtiyaçlarını karşılamasını sağlamaya yardımcı oldu- bazı gemiler daha önce tamamen doldurulmak için bir yıl kadar beklemek zorunda kalmıştı ve 1769'da alan, aşırı derecede apartman eksikliğini gidermek için genişletiliyordu. 1748'de yalnızca sekiz fabrika vardı, ancak 1770'te on yedi fabrika vardı ve bu sayı 1822'deki büyük yangına kadar devam etti.
1793'te III. George, George Macartney'i kuzey Çin'deki limanların ticarete açılmasını talep etmesi için gönderdi, ancak Macartney'nin genel olarak inanıldığı gibi imparator Qianlong'un huzurunda secde etmeyi reddetmesi nedeniyle değil, Qianlong İmparatoru tarafından reddedildi. Lord Amherst yönetimindeki ikinci bir elçilik, 1816-1817'de daha iyi sonuç vermedi. Avrupa (özellikle İngiliz) çay tüketimindeki artış, limanın ipek ve porselendeki ağır ticaretini destekledi. Avrupa'dan gelen mallarda dengeleyici ticaret zayıftı, bu nedenle afyon ticareti yerini alana kadar ödemelerin büyük hacimli külçelerle yapılması gerekiyordu.
1835'te tıbbi misyoner Peter Parker bölgede bir göz hastalıkları hastanesi açtı. Parker, Batı eğitimi almış Çinli bir ressam olan Lam Qua'yı büyük tümörleri veya diğer önemli şekil bozuklukları olan hastaların ameliyat öncesi portrelerini yapması için görevlendirdi.
Vali Lin Zexu'nun İngiliz afyon ticaretini şiddetle bastırması, fabrikaların yerle bir edildiği I. Afyon Savaşı'nı (1839-1842) hızlandırdı. Bu savaşı sona erdiren 1842 Nanking Antlaşması, Hong Kong Adası'nın İngilizlere bırakılmasını zorladı ve Şanghay, Ningbo ("Ningpo"), Xiamen ("Amoy") ve Fuzhou ("Fuchow") antlaşma limanları'nı açtı. Sözde duvarlarla çevrili Guangzhou şehrini yabancılara açtı, ancak daha sonra buna şehrin genel valileri tarafından birçok bahaneyle direndi. Fabrikalar eski yerlerinde yeniden inşa edildi, ancak önemi azalan II. Afyon Savaşı'nın başlangıcındaki yıkımlarından sonra üçüncü kez yeniden inşa edilmedi. Bunun yerine, yabancı tüccarlar önce İnci Nehri'nin diğer tarafındaki Henan Adası'nda faaliyet gösterdiler ve ardından savaşın sona ermesinden sonra, Guangzhou operasyonlarını şehrin batı banliyölerinin güneyindeki Shamian kumsalındaki yeni bir yerleşim bölgesinde yeniden inşa ettiler.
Stroma
Stroma şu anlamlara gelebilir:
Homalonychus
Homalonychus, Homalonychidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Hypochilus
Hypochilus, Hypochilidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Brandon Gilbeck
Brandon Gilbeck (d. 9 Aralık 1996), Amerikalı profesyonel basketbolcu. Pivot pozisyonunda oynamaktadır. Tayvan ekibi Formosa Taishin Dreamers forması giymektedir.
Şafak Eyüboğlu
Şafak Eyüboğlu 1966 yılında İstanbul’da doğdu. Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ) Geleneksel Türk El Süsleme Sanatları Tezhip Ana Sanat Dalı’ndan 1991 yılında mezun oldu.
Lisans eğitimini tamamladıktan sonra ilk çalışmaları, tarihi binaların iç ve dış duvar yüzeyleri ile bağlantılı cephe yüzlerinde motif ve desen araştırmaları oldu. Uygulamalarında yıpranmış/kaybolmuş desen ve motiflerin keşfi, binanın tarihi karakteriyle uyumlu özgün desen çizimleri ile onarım ve yenileme işlemleri yaptı. Bu alanda en büyük ve kapsamlı çalışmasını, Ressam ve Kalemkâr Baş Sorumlusu ve Uygulamacısı olarak Ustabaşı unvanı ile 2013 - 2014 yılları aralığında, önceki yıllarda ABD Büyükelçilik ve Konsolosluk olarak kullanılan, şimdiki adı SOHO HOUSE ISTANBUL olarak bilinen Palazzo Corpi binasının (Beyoğlu) kalemişi, resim ve onarım-restorasyon işlemini gerçekleştirerek yaptı.
Şafak Eyüboğlu, 1998 – 2007 yılları aralığında, ressam Yusuf Taktak yönetimindeki Atölye Üçgen bünyesinde deneysel resim çalışmalarına ağırlık verdi. 2007 tarihinden sonraki yıllarda sanatını Beyoğlu-Asmalımescit semtindeki kendi atölyesinde resim çalışmaları ve resim dersleri ile yoğun bir şekilde sürdürdü.
Eyüboğlu, 2010 - 2012 yılları aralığında Şükrü Aysan tarafından kurulan Sanat Tanımı Topluluğu ’nun (STT-İstanbul), “Enstalasyon içinde, mantık anlatması ve Arda Denkel’in nesne ve doğasından metinlerin tartışılması” ile “Enstalasyon içinde, mantık anlatması ve Aristoteles’in metafizik’inden metinlerin tartışılması” içerikli sanat etkinliklerine katıldı.
Şafak Eyüboğlu, Türk aydınlanmasının öncülerinden yazar/eleştirmen ve belgesel yapımcısı Sabahattin Eyüboğlu, Türkiye’nin ilk kadın mimarlarından Mualla Eyüboğlu ve ressam ve şair Bedri Rahmi Eyüboğlu kardeşlere, soy ağacı olarak baba dalından ikinci kuşak yakın akrabadır. Sabahattin Eyüboğlu, Mualla Eyüboğlu ve Bedri Rahmi Eyüboğlu kardeşlerin babası Mülkiye mezunu Mutasarrıf Rahmi Bey (Mehmet Rahmi Eyüboğlu) ile Şafak Eyüboğlu’nun dedesi Temel Vasıf Eyüboğlu amca çocuklarıdırlar. Eyüboğlu ayrıca yazar-yönetmen ve tiyatro oyuncusu Yeşim Eyüboğlu ile tiyatro oyuncusu ve oyun yazarı Yaşar Nezih Eyüboğlu ’nun kardeşidir.
Yaşam Öyküsü
Orta öğrenimini Fen Lisesi’nde tamamladıktan sonra resim yeteneğine dönük olarak sanat dolu bir hayat çizgisi içersinde bulunmayı tercih etti. 1985 yılında Edirne’de Trakya Üniversitesi Duvar Süsleme Sanatları Bölümü’nün başarılı öğrencisi oldu. Bu bölümde bir yılını doldurduğunda Topkapı Sarayı’nda, Hamit Üçer önderliğinde kalemişi uygulamalarında yer aldı. Röleve ve Anıtlar Kurumu Müdürü Hüseyin Kaya’nın dikkati ve önerisi ile Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ) yetenek sınavlarına girdi. Yetenek ve sanat bilgisi sınavlarını başarıyla tamamladı. Aynı sene, ilk tercihi olarak işaretlediği “Resim Bölümü”nü kazandı. Bu başarısına rağmen, hocaların hocası diye anılan Dündar Tahsin Aykutalp’in ifadesiyle “nadiren sahip olunabilen ince kontüre karşı yeteneği” göz önüne alınarak Tezhip Ana Sanat Dalı’na yönlendirildi. Eyüboğlu, sanat alanında çok daha derin klasik bilgilere, geleneksel öğelere ulaşmanın daha kolay ve çabuk mümkün olacağı düşüncesiyle tercihini değiştirerek, “özel seçili öğrenci” olarak girdiği Tezhip Ana Sanat dalından lisansını 1991 yılında aldı.
Şafak Eyüboğlu, üniversite eğitimini tamamladıktan sonra on yılı aşkın süre başta “restorasyon” olmak üzere Topkapı Sarayı, Yıldız Sarayı gibi pek çok eski tarihli binalarda, “duvar süsleme” ve “kalem işi” çalışmaları yaptı. Çalışmalarında özellikle İç Anadolu Bölgesi’nin mevcut tarihi binalarının iç ve dış duvar ve bina bağlantılı farklı cephe yüzeylerindeki zamanla yıpranmış ve kısmen ya da tamamen kaybolmuş motiflerinin izini sürdü. Araştırmaları sırasındaki saptamalarını esas alarak yıpranmış ya da kaybolmuş desen ve motiflerin tarihi dokuyla bağdaştırılarak yenilenmesi ve onarım işlemlerini gerçekleştirdi. Bu alanda en önemli çalışmasını, 2013 - 2014 yılları aralığında, SOHO HOUSE ISTANBUL (Beyoğlu) olarak bilinen binanın kalemişi ve resim restorasyonunu ressam ve kalemkâr ustabaşı unvanıyla tamamladı. 1998 – 2007 yılları aralığında, ressam Yusuf Taktak yönetimindeki Atölye Üçgen bünyesinde yer aldı. Bu dönemde çağdaş resim sanatında deneysel çalışmalara ağırlık verdi. Atölye Üçgen’den ayrıldıktan sonra çalışmalarını Asmalımescit-Beyoğlu, Jurnal Sokak’ta kurduğu “Eyüboğlu Resim Atölyesi” bünyesinde sürdürdü. Bir yandan eğitim de verdiği mekânında resim sanatında daha yaratıcı ve denemeci bir yoğunlukla yaratımlarda bulundu. Kişisel sergiler düzenledi.
Ressam Şafak Eyüboğlu hâlen İstanbul, Şişli semtindeki ev–atölye dairesinde resim ve sanat çalışmalarına devam etmektedir. 2020 pandemisinin etkisiyle oluşturduğu ‘Karantina’ (Lockdown) üst başlıklı çalışmalarıyla sanatsal arayışını sürdürmektedir.
Sanat Anlayışı
Eyüboğlu, başta Safranbolu’daki çalışmaları olmak üzere pek çok tarihi binanın restorasyon çalışmalarındaki motif, tasnif ve renk uygulamalarının kendi sanatsal arayışındaki etkisini önemsedi. “Gelenekselden çağdaşlığa, somut olandan soyuta, soyut olandan somuta devinimler” olarak adlandırdığı bu etki, özellikle “imkânsız motif” olarak isimlendirdiği resimlerinin tuvallerinde görülmektedir.
1998 – 2002 dönemi resimlerinde gelenekselin soyutla biraradalığı gözlenir. Eserlerinde “Kompozisyon sabit ve kurgusal ise de, salt bunun anlatımıyla yetinmez. Kompozisyon oluşturma ve yüzeye çizimi aşamasına değin klasik anlayışa bağlı, boya ile anlatıma geçildiğinde ise bilinenin ötesinde yeni bir bakışla kompozisyonun/objelerin etrafında harekete geçip, tek başına bir gezinmeye dönüştüğü” görülür. ‘Zamanla bağımsız’ bu arayışı, kompozisyon içinde “her an ve her yöne hareket” etmesini sağlar. ‘Hareket’le kurguların/konuların sabitlik ve açılarının kesinliği tamamen kaybolur.
Modern sanatla birlikte modern resmin de tüm gücünü doğadan aldığı bilincinden hareketle ve ancak kompozisyon/objeye bir önceki bakış ile değil, bugün bulunduğu yerden “bir sonraki bakış” kaygısı içinde yaklaşmaktadır. Bitim aşaması da bir süreçtir. “Duyguların parçalanarak/çoğalarak resim kurgusunun içinde yer almasıyla” bitirir resimlerini. “Soyut ya da somut, resimde konu içerisinde beklemek… Beklemek; gövdenin de görmesi için…”
2002 – 2007 dönemi resimlerini tarifinde, restorasyon çalışmalarında olduğu gibi duvar yüzeylerinin hayatın “tahrip”li yanını kendisine gösterdiğini söyler Eyüboğlu. Renklerin izini sürer. Kendi ifadesiyle, “Zaman” tabaka’dır. Duvarlardan kazınan her tabaka geçmiş eski zamanları/hayatları simgeleyen, gitgide soyutlaşan dönemleri yansıtır. İzleyicilerine, bu oksitlenmiş zamanda geçen “iz”ler ile kompozisyonlar sunar. 2007 – 2019’a kadar süren zaman diliminde Şafak Eyüboğlu’nun tuval resimleri, yazar-yönetmen Yeşim Eyüboğlu’nun ifadesiyle; “geleneksel yaklaşımlar ile üretilmiş yerel motiflerin güzelliğe bürünmüş, kurallıca istiflenmiş ya da modernizm kaygısı ile şartlanılmış olarak yapılmış yapıtlar değildir. Sahnesi; zamana karşın yitip gitmekte olan yüzeyler üzerindeki motif, desenler değil, gelecek zamana ayna tutan, “katılan” yüzeylerdir. Akademik korumacılığı değil, motiflerin zamanla “oksitlenen” tadları, hatta bozulan formları ile daha yaratıcı ve denemeci sanatsal yapıtlar, sanat eserleridir.” Şafak Eyüboğlu’nun sahnesi; ‘’İmkânsız Motif’’ olarak isimlendirdiği resim dizisini ifade eder.
2020 yılı itibarıyla devam eden çalışmalarında Eyüboğlu’nun, duvar yüzeyleri/nakışlarda oluşturduğu tabakalar/katmanlar içerisinde insanı arayışı göze çarpar. Doğa-renk-insan-duygu ortamının sezgisel ve görsel akışıyla beliren soyut ifadeli motiflerini tuvale aktarır. Tüm dünyayı etkisi altına alan pandemi nedeniyle atölyesinde sanat çalışmalarına devam eden Şafak Eyüboğlu ‘’Lockdown’’ serisi içersinde, yeni arayışlarına da hız kazandırmıştır. Yakın zamanlarda kaybolması mümkün yüzeylere dokunarak, İstanbul’un dokusu ile insanı karşılayan-karşılaştıran yapıtlar üzerine yoğunlaşır.
Resim
Şafak Eyüboğlu'nun düzenlediği ve katıldığı sergiler şu şekildedir
Bireysel Sergileri
Horona Duran Motifler - Eyüboğlu Vakfı (2019, İstanbul)
İmkânsız Motif - Artium Art Gallery (2010, İstanbul)
Anadolu Mavi Kapı - Ütopya Platform Sanat Galerisi (2009, İstanbul)
Sergilenmeye Değer - Galeri Artist (2007, İstanbul)
Renk Derinde - Akademililer Sanat Merkezi (2006, İstanbul)
Soyut Ataklar II - Galeri Artist (2005, İstanbul)
Soyut Ataklar - Galeri Artist (2002, İstanbul)
Jürili Sergiler
İstanbul’daki Evin Sanat Galerisi’nin düzenlemiş olduğu Nuri İyem Resim Yarışması ’na katılımı ile peş peşe her yıl olmak üzere beş yıl boyunca (2006 – 2010), beş tuval resim ‘sergileme’ hakkı kazanmıştır.
Şafak Eyüboğlu’nun önemli başarı serisi seçili karma sergisi kapsamda düzenlenen sergiler, sırasına uygun olarak aşağıda yer almaktadır:
Contemporary'09 Sanat Fuarı İstanbul (2009, Galeri Binyıl - İstanbul)
Artforum (2006, 2. Plastik Sanatlar Fuarı - Ankara)
TÜYAP 15. İstanbul Sanat Fuarı (2005, Aladoğan Sanat Galerisi - İstanbul)
8. Geleneksel Deniz Konulu Resim Yarışması (2004, İstanbul)
TÜYAP ARTİST 2004 Sanat Fuarı (2004, S. Yaşar Sanat Galerisi - İstanbul)
31. DYO Resim Yarışması (2004, Resim Heykel Müzesi - İstanbul, İzmir, Diyarbakır, Adana, Ankara)
Karma Sergiler
ARTe STRANGERS – Gallery Venezia (2018, İtalya)
Academicus – Tiran Ulusal Tarih Müzesi (2018, Arnavutluk)
Ne Yaptığını Anladım – Akademililer Sanat Merkezi (2017, İstanbul)
İçinden Sanat Geçen Yapılar – Turkmall Sanat Galerisi (2014, İstanbul)
Yolu Trabzon’dan Geçen Sanatçılar – Beşiktaş Çağdaş Sanat Galerisi (2013, İstanbul)
Kağıt İşler I – Akademililer Sanat Merkezi (2013, İstanbul)
Sanat Akmerkez’de 7 / Genç Karma – Akmerkez Sanat Galerisi (2011, İstanbul)
Yaz Karması – Ütopya Platform (2010, İstanbul)
Dipten Gelen Renklerin Dalgaları – Devlet Güzel Sanatlar Galerisi (2010, Trabzon)
Ectatosticta
Ectatosticta, Hypochilidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Şafak Eyüboğlu
Resim
Ekim Geçidi 8 – Cumhuriyet Sanat Galerisi & CRR Sergi Salonu, Galeri X (2009, İstanbul)
Cezayir Apartmanı – Galeri Binyıl (2009, İstanbul)
Koleksiyon Sergisi – İMSG Mordern Sanatlar Galerisi (2007, İstanbul)
Dipten Gelen Renklerin Dalgaları – Karadeniz 3 – Erenus Art Gallery (2006, İstanbul)
Karadeniz 4 – Devlet Güzel Sanatlar Galerisi (2006, Trabzon)
Yeni Trabzon – Devlet Güzel Sanatlar Galerisi (2005, Trabzon)
Galata Rotary Kulübü – Mali Müşaviler Odası Galerisi (2005, İstanbul)
Ekim Geçidi III – Alman Kültür Merkezi / Galeri Dürer & Galeri X (2004, İstanbul)
Artist Özel Koleksiyon – Galeri Artist (2003, İstanbul)
Uluslararası Plastik Sanatlar Derneği – Atatürk Kültür Merkezi (2003, İstanbul)
Atölye Üçgen Sergisi – Resim Heykel Müzesi (1998, Ankara)
Şafak Eyüboğlu’nun birçok “sergileme’ kazandığı sanat yarışmalarından en önemlileri şunlar olmuştur;
[https://guzelsanatlar.ktb.gov.tr/TR-3418/67devlet-resim-ve-heykel-sergisi.html 67. Devlet Resim ve Heykel Sergisi] - Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı Güzel Sanatlar Genel Merkezi (2006, Ankara)
Restorasyon
Şafak Eyüboğlu Mimar Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi, Geleneksel Türk El Sanatları, Tezhip Ana Sanat Dalı’ndan 1991 yılı mezuniyetinin akabinde, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı gözetiminde ve korumasındaki tarihi binalarda restoratör olarak çalışmaya başladı. Çalışmalarında esas olarak geleneksel motiflerin yıpranmış formlarının ve taşıdıkları renklerin korunması, motif ve resimlerin aslına uygun biçimde canlandırılarak geleceğe taşınmasını benimsedi.
Şafak Eyüboğlu bu süreci şöyle anlatır: “Renklerin desenlerin tahribe uğradığı tabakalaşma. Oksitlenmiş, bozulmuş, dökülmüş tabakaların içinde kaybolmuş, silinmiş desenlerden; solgun, belli belirsiz renklerden geçtim. Bir de bakarsınız ki, alt zeminde minicik bir pembe! Üst köşede kirli mavi! Dersiniz ki “Tamam, başka bir tabaka yok!” Ama var: Dipten “sarı” belirivermiş! Ustasının anısıyla bakarlar! Ustasıyla yaşadığı hikâye ile. Renkler biraz da böyle beliriyorlar. Hırpalanmış olarak ve ustalarıyla… Bu benim için pek çok anlama gelebilir. Hepsinden evvel de şu: Renk yüzeyde değildir, renk derindedir.”
2013-2014 yılları aralığında Eyüboğlu, 1860’da inşa edilen, 1906-2003 yılları arasında ABD’nin büyükelçilik ve konsolosluk binası olarak kullanılan, bugün SOHO HOUSE ISTANBUL (Beyoğlu) olarak bilinen binada kalemişi ve resim onarım ve restorasyon faaliyetlerini gerçekleştirmiştir. Eski adı Palazzo Corpi olan bu bina içersinde mevcut üç büyük oda tavanı, bir büyük oda fasa bölümü ve merdiven kovanları yüzeylerinde bulunan motif ve kompozisyonların tamamen kaybolmuş bölümlerinin orijinaline uygun yeniden çizimlerini, desen ve motiflerin kompozisyon projelendirilmelerini yaparak jüri onayı almıştır. Binanın duvar ve tavan yüzeylerinde tarihi malzeme ve tekniklerine uyumlu özgün motiflerin çizimi ve boyama uygulamalarını sürecin başından sonuna dek ressam ve kalemkâr unvanları ile gerçekleştirmiştir.
Restorasyon Çalışmaları
Soho House ( 2013-2014, İstanbul)
Cerrah Mehmet Paşa Camii (2012, İstanbul)
Kapalıçarşı Sebii (2012, İstanbul)
Analıca Camii (1996, Kütahya)
Senirkent Ulu Camii (1995, Isparta)
Ulucanlar Camii (1995, Ankara)
Hamidiye Camii ve Türbesi (1994, Safranbolu)
İzzet Paşa Camii (1993, Safranbolu)
Köprülü Mehmet Paşa Camii (1993, Safranbolu)
Çankırı Ulu Camii (1992, Çankırı)
Topkapı Sarayı (1986, İstanbul)
Yıldız Camii (1985, İstanbul)
Fotoğraf
Şafak Eyüboğlu’nun, ‘çift pozlama, çoklu pozlama’ (double exposure, multi exposure) tekniğini kullandığı fotoğraflarında görüntüde yarattığı katmanlaşma söz konusudur. Farklı zaman, mekân ve formları katmanlaştırarak oluşturduğu benzersiz soyut görüntü, şimdiki zaman-sonraki zaman dilimlerinin içiçeliği ile gerçeküstü bir his ve anlam yaratır.
Eyüboğlu’nun fotoğraflarında, şimdiki zamanın nesne ve insan formları sonraki zaman diliminde başkalaşarak, değişen mekânda yeni görünümler biçiminde belirir.
Şiir
Şafak Eyüboğlu şiirlerini, “çocuk yaşlarındaki duygularını toplayarak bu güne sığınmak” olarak ifade eder. Kentlerde kaybolan insan hayatlarına yüksek bina duvarları içlerinden seslenir. Duvar yüzeylerinde kazıdığı tabakaların altında birdenbire beliriveren renkler gibi beliriverir hatıraları da. Bu kez hatıralarının peşinde bulur kendini. Dışarıdan seslenir geçmiş çocuk yıllarına. İzini sürer zamanın yonttuğu her şeyin. Geleceğe taşımak ister.
Diğer Çalışmaları
Yorumun Varlığı, Heykel Çalışması - 3. ETHOS Uluslararası Tiyatro Festivali kapsamında (2004, Ankara)
Açıların Dili, Enstalasyon Etkinliği: Sanatçı Sabine Ott ile ortak bir enstalasyon proje olarak tasarlanan dış mekanda üç boyutlu düzenleme - 2. ETHOS Uluslararası Tiyatro Festivali kapsamında (2003, Ankara)
Meydana Dönüş, Dış mekanda üç boyutlu düzenleme - Kuledibi Galata Şenliği kapsamında (2003, İstanbul)
Kuratörlük
İsimsiz Yol Haritaları - Art 212 (2018, İstanbul)
Modern Türk: 20. Yüzyılın İkinci Yarısında Türk Sanatı - Topkapı Sarayı (2001, İstanbul)
Workshop
Enfeksiyon Okulu (2005, Van)
Radyo/TV
Yaşama Sanatı, Canlı yayın konuğu (2017, KRT TV)
Resim Performans, Program Konuğu (2017, KRT TV)
Kültür ve Sanat Programı (2007, TRT İstanbul Radyo)
Sergi Rehberi Programı (2005, TRT İstanbul Radyo)
Kültür ve Sanat Rehberi Programı (2002, TRT İstanbul Televizyon)
Sanat Ajandası (2002, TRT İstanbul Radyo)
Tasarım
Kitap kapak tasarımı, Cinnet Misafirleri - Yeşim Eyüboğlu (1998)
Logo tasarımı, Şehirdışı Tiyatrosu - Yaşar Nezih Eyüboğlu
Hakkında Yazılanlar
“Şafak Eyüboğlu üzerine birkaç söz… Eyüboğlu soyadını taşıyan sanatçılara baktığımızda birkaç ortak yönleri dikkat çeker. Bu sanatçılar yaptıkları işi çok ciddiye alırlar, bu bir. İkinci yönleri ise çok çalışkan ve üretken olmalarıdır. Bedri Rahmi Eyüboğlu, Eren Eyüboğlu, Sabahattin Eyüboğlu, İsmet Zeki Eyüboğlu ve Kemal Eyüboğlu insan olarak ve yapıtları incelendiğinde bu ögeler irdelenebilir.
Şafak Eyüboğlu’nu tanıdıkça resimlerindeki renk tasasını, renk duyarlılığını çok sevdim ve heyecanlandım. Şafak Eyüboğlu, Eyüboğlu sanatçılar dizisinin son halkasıdır. Resimlerini gidin görün ve renkleri bu kadar iyi bağdaştıran bir sanatçının tadını çıkartın.”
Mehmet Hamdi Eyüboğlu
15 Eylül 2005 - Kalamış, İstanbul
“Şafak Eyüboğlu’nun fırçasında beliren ‘’gelenek/motif, modernizmin/şimdinin arzularına yanıt vermek telâşıyla/ihtiyacıyla geçit töreni düzenlenmiş değildir.
Geleneğe ‘’güzelleme’’ yapmadığı gibi, ne idealist, ne de gerçekçi âlemlere uygunluk için, ‘’Eyüboğlu motifleri’’ baskı altında tutulmazlar. Kullanıma elverişli olmak üzere asri süsle(n)me malzemeleriyle döşenmek için aynanın karşısına da geçmiş değillerdir.
Şafak Eyüboğlu’nun sahnesi, zamanın akmasına öfkelenmeyen/hayıflanmayan, oksitlenmiş motifler üzerinden vaatlerde bulun(a)mayan bir sahnedir. Dramatik bir sahne!
Motif’in akademik korumacılık, ölçümcülük ve çoğaltımla elde edilen düzenli ordusunun yerine, şimdi sahnede, anti-akademik, korunmasız ve örgütsüz ‘’TEKLİK’’ler hâlindedir ‘’motif ‘’!
Ne söylediği tam olarak işitilmeyen… İmkânsız Motif!.
Yeşim Eyüboğlu
Titanidiops
Titanidiops, Idiopidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Şeflerin Şefi
Şeflerin Şefi, 20 Ağustos 2021'de vizyona giren başrollerini Sermiyan Midyat, Ruhi Sarı, Zeynep Gülmez'in oynadığı komedi filmidir.
Konusu
Şeflerin Şefi, aralarındaki rekabeti sonladırmak için bir yarışmaya katılan Cemal ile Halil'in hikayesini konu ediyor.
Segregara
Segregara, Idiopidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Scalidognathus
Scalidognathus, Idiopidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
E (kana)
E (hiragana: え, katakana: エ), Japoncadaki kanalardan biridir. え, 衣 kanjisinin soshō stiline dayanırken エ, 江 kanjisinin köküne dayanır ve olarak telaffuz edilir. Modern Japoncada dördüncü sırada yer alır ve ayrıca Iroha'nın 34. harfidir.
Köken
え hiraganası, 衣 kanjisinin basitleştirilmiş bir versiyonu olup エ katakanası, 江 kanjisinin sol öğesinden türetilmiştir.
Yazılışı
え hiraganası iki hat ile yazılır:
エ katakanası üç hat ile yazılır.
Prothemenops
Prothemenops, Idiopidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Andrea Spendolini-Sirieix
Andrea Spendolini-Sirieix (d. 11 Eylül 2004), Britanyalı atlayıcıdır. Kariyerinin ilk uluslararası bireysel altın madalyasını 2020 FINA Atlama Grand Prix'nde kazanan sporcu, aynı yıl BBC Yılın Genç Sporcusu ödülüne layık görüldü.
Kariyeri
Spendolini-Sirieix, 2018 Britanya Atlama Şampiyonası'nda eşi Josie Zillig ile birlikte sahne aldı. 10 m senkronize kategorisindeki tek yarışmacı olan ikili, böylece altın madalyanın da sahibi oldu. Ertesi yıl Kazan'daki Avrupa Gençler Şampiyonası'nda bu kez Emily Martin ile mücadele eden sporcu, birinci sırada yer aldı.
2020 Britanya Şampiyonası'nda 10 m kulede yarışan Spendolini-Sirieix, bu defa bireysel olarak ulusal şampiyonluk kazandı. Birkaç hafta sonra Rostock'taki FINA Atlama Grand Prix mücadelesinde ise ilk uluslararası bireysel altın madalyasınına ulaştı. Spendolini-Sirieix 2020 yılındaki bu performansıyla BBC Yılın Genç Sporcusu ödülünün sahibi oldu.
Kişisel hayatı
Andrea Spendolini-Sirieix, Alessandra Spendolini ile Fred Sirieix'in kızıdır. Lucien adında bir erkek kardeşi vardır.
Neocteniza
Neocteniza, Idiopidae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Samsung Galaxy J7 (2016)
== Özellikler ==