cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Toplumsal eşitlik
Marksizm'de toplumsal eşitlik
Kapitalizmi savunan bazı yazarlar zaman zaman marksist sosyalizmi, her şeyin eşitlikçilik ‘ilkesine’ tabi olduğu, eski bir çarlık kışlası gibi göstermeye çalışmışlardır. Marksizm bu konuda, insanların zevklerinin ve gereksinimlerinin nitelik ya da nicelik bakımından, ne sosyalizm döneminde, ne de komünizm döneminde eşit olmadığı ve olmayacağından hareket eder. Bundan, sosyalizmin, toplum üyelerinin gereksinimlerinin eşitlikçiliğini, eşitleştirilmesini, aynılaştırılmasını, onların beğenilerinin ve kişisel yaşam tarzlarının aynılaştırılmasını talep ettiği, Marksistlerin planlarına göre herkesin aynı giysiyi giymesi ve her birinin, aynı yemekleri aynı miktarda yemesi gerektiği sonucu çıkarmak; marksist yöntemle uyuşmayan durumlardır.
Sınırlar Arasında (program)
Sınırlar Arasında, Banu Avar'ın hazırlayıp sunduğu 2008 yılında yayınına TRT tarafından son verilen belgesel programı. Türkiye televizyonlarında bir kadın gazeteci tarafından bilfiil yapılan tek program olan Sınırlar Arasında programı 15 günde bir ilginç konularla izleyici ile buluşuyordu. Dünyanın değişik ülkelerindeki Türkler'in ve o ülkenin durumunu ortaya koyan bir televizyon programıdı. Program yayın süresi boyunca birçok sansüre uğramıştır. En son "Sohum Zamanın İçinde" programı sansürlenmiş ve bir hafta gecikmeli yayınlanmıştır. Bu sansürden 1 ay sonra da Gürcistan programı yayından kaldırılmıştır. TRT'nin aldığı karar çerçevesinde artık Sınırlar Arasında programı TRT2'de yayınlanacaktır. Program TRT2'de geç saatlerde yayınlanmaya başladıktan sonra 20 Mayıs 2008 tarihinde ani bir karar ile yayından tamamen kaldırılmıştır. Banu Avar'ın Büyük Ortadoğu Projesi üzerine yayına hazırladığı program öncesi programın yayından kaldırılması tartışmalara yol açmıştır. Avar, bu programından yola çıkarak 2007 yılında Hangi Avrupa? adlı kitabını çıkarmıştır.
Özellikle Türk Cumhuriyetleri ve Üçüncü Dünya Ülkelerinde yaptığı programlarla dikkati çekti. Vasili Tarlev,Kurmanbek Bakıyev, Rauf Denktaş, Mintimir Şaymiyev, Boris Todiç gibi ünlü siyasilerle röportajlar yaptı. Sınırlar Arasında programıyla kimileri tarafından "anti-emperyalist", kimilerince aşırı milliyetçi olduğu öne sürülen bir tavır gösteren Avar, programda işlediği konular ve üslubuyla birçok kez eleştirilere maruz kaldı. Özellikle İsrail'deki Filistin'e karşı yapılan duvarın konu olduğu belgesel bazı İsrail makamlarının tepkisini çekti ve programın rutin tekrar yayını kaldırıldı.
20 Mayıs 2008'de TRT Yayın planında değişiklik yaptığını öne sürerek, Aralık 2007'de yapılmış bir sözleşme ve 18 bölümlük program varken (8 bölümü yayına kondu) programı yayından kaldırdı. Banu Avar bunun kendisine, programlarının içeriğinden dolayı yapılmış bir sansürleme olduğunu bir basın açıklamasında belirtti. Yayından kaldırılmadan önce hazırladığı bölüm Büyük Ortadoğu ve Asya projesiydi. Bu olaylara tepki göstermek için TÜMÖD bir imza kampanyası başlattı. .
Orhan Pamuk'un İsveç'te Nobel Edebiyat Ödülü almasıyla ilgili bölümü
11 Aralık 2006'da program (Bölümün ismi:İsveç'in Nobeli) yayımlanmadan önce İsveç Büyükelçisi programın yayınlanmaması için Dışişlerine başvuruda bulundu ve Banu Avar'a mektup gönderdi. Programın yayınlanmasının ardından gazeteci Yavuz Baydar Banu Avar'ın Türk Ceza Kanunu'nun 216. maddesinden yargılanmasını önerdi. Banu Avar'ın buna karşılık yorumu "‘301 kalksın!’ diye bağırıp çağıranlar çıkarları zedelenince "‘falanca 216’dan yargılansın!’" diyebiliyorlar. Bu belli bir grubun uyguladığı çifte standarda sadece küçük bir örnek ve gülünç... Batı dünyası çifte standartlı. Bu her konuda böyle. "Kürdistan özgürleşmeli, bir ülke yaratılmalı" diyenler, KKTC’de özgür ülkeye karşı çıkarlar. Soykırımdan bahsedenler Azerbaycan’daki soykırımı, Filistin’i, Cezayir’i, Ruanda’yı, Somali’yi görmezler… En saygın kanal BBC’de bile devlet görüşü aksine görüş belirtmek zordur. Bunu 15 Ocak’ta yayınlanacak "Sınırlar Arasında"nın İngiltere bölümünde BBC yetkilisinin ağzından duyabilirsiniz." şeklinde oldu. .
Cezayir ile ilgili bölümü
Cezayir ile ilgili bölümünde, Cezayir'in nasıl Fransız sömürgeciliğinden kurtulup ve aynı zamanda diğer Kuzey Afrika ülkelerini bağımsızlığa çektiği gösteriliyor.
Hollanda ile ilgili bölümü
Sokaklarda serbestçe satılan uyuşturucu ve benzeri maddelerin varlığına dair hiçbir kanun düzenlemesi olmadığını üst düzey sosyal güvenlik görevlisine bunun insanları zehirlemenin açık pazar haline geldiğini çok açık bir dille belirtiyor. Aldığı cevap karşısında şaşkınlığı yüzüne vuruyor: "Onlar zaten zararlı insanlar birilerine zarar vereceklerine bir köşede kendilerinden geçip ölmeleri daha iyi..."
Arzuiye
Arzuiye (Farsça: ارزوئیه), İran'ın Kirman Eyaleti'nde şehir.
Eyaletin aynı isimli Arzuiye şehristanı'nın yönetim merkezi olan şehrin 2006 yılı resmi nüfusu 5.668 kişi ve 1.286 hanedir.
Schinkel
Schinkel Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 10,21 km² yüzölçüme sahiptir. Nüfusu, 31 Aralık 2004 itibarıyla yaklaşık 1024 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Hans-Georg Güttler tarafından yürütülmektedir.
Arzuiye
Arzuiye, 2012 yılında Baft şehristanı'na bağlı bir bahş merkezi iken, yeni kurulan Arzuiye şehristanı'nın yönetim merkezi yapılmıştır.
Schinkel
Dış bağlantılar
wohld.de]
Arzuiye
Şehir, eyaletin güneyinde, Buşehr Eyaleti sınırında yer alır. 92 numaralı kara yolu şehirden geçmektedir.
Şehir halkının tamamı Farslar'dan oluşur ve Farsça'nın Kirmani lehçesini konuşurlar. Şii olan halkı İran içinde çokça dindar olmalarıyla tanınır.
Meriç Başaran
Sevim Meriç Başaran (25 Mayıs 1945, İstanbul), Türk oyuncu.
Sanatçı, İstanbul Şehir Tiyatrolarındaki eğitiminin ardından oyunculuğa başladı. İstanbul Tiyatrosu, Ortaoyuncular, LCC, Devekuşu Kabare ve Muammer Karaca tiyatrolarında çalıştı. ÇASOD üyesidir. 1962 yılından itibaren sinema ve dizi filmlerde de rol almıştır.
Tunç Başaran'ın kardeşidir ve bir dönem Cem Karaca ile evli kalmıştır.
Bograd aymağı
Bograd aymağı ( Hakas Türkçesi: Боград аймағы/ Bograd aymağı) — Rusya Hakasya Cumhuriyetinde ilçe düzeyinde idari birim.
Yönetim merkezi — Bograd köyü.
Tarih
Önceleri Çarkov ilçesine bağlıydı. Çarkov ilçesi merkezi Çarkov, Bograd ilçesi merkezi de Suhaya Tes (sonradan Bograd adını alır). 22 Ekim 1925 tarihli idari bölümlendirmeyle oluşturulmuştur.
Coğrafya
Hakasya'nın kuzeydoğusu konumlu olup Yenisey kıyısındadır.
Yüzölçümü 4.524 km². Altay Cumhuriyeti ilçeleri arasında yüzölçümü yönünden 6. sıradaki idari bölgesidir.
İdari bölünüş
Bograd aymağında 28 yerleşim alanı bulunmakta olup bunlardan 10 tanesi kır yerleşim idari bölgesidir. Yönetim bölgeleri:
Nüfus
Son nüfus durumuna göre 15 007 kişi (2015 yılı)
Black or White
Black or White, ünlü pop şarkıcısı Michael Jackson'ın 1991 çıkışlı Dangerous adlı albümünden çıkan ilk şarkıdır. Bill Bottrell ile birlikte yazdı, besteledi ve üretti. Şarkı, pop rock, dans ve hip hop'un bir füzyonudur. Şarkı, Epic Records tarafından yayınlanmıştır. Şarkının prodüktörlüğünü Michael Jackson üstlenmiştir. Şarkı, çoğu ülkede 1 numaraya ulaştığı gibi, hemen hemen tüm listelerde ilk 3'e girmeyi başarmıştır.
Black or White (Siyah veya Beyaz) 7 Aralık 1991'de Billboard Hot 100 listesinde bir numaraya yükseldi ve Beatles'ın "Get Back" ten bu yana en hızlı liste başı oldu. Zirvede toplam yedi hafta kaldı. Jackson, 1970'ler, 1980'ler ve 1990'larda şarkıyla bir numaralı hitlere sahip olan ilk sanatçı oldu. Amerika Kayıt Endüstrisi Birliği (RIAA) tarafından RIAA sertifikasına sahiptir. ABD, İngiltere, İtalya, Norveç, İspanya, İsveç, İsviçre, Kanada, Meksika, Küba, Türkiye, Zimbabve, Avustralya, Yeni Zelanda, Belçika, Danimarka, Finlandiya, Fransa, İrlanda, İsrail ve Eurochart Hot 100 Singles dahil olmak üzere dünya çapında 20 ülkede bir numara oldu. Ayrıca 1992'nin dünya çapında en çok satan single'ı oldu.
"Black or White" müzik videosu MTV, BET, VH1 ve Fox'ta prömiyer yaptı ve o zamana kadarki en yüksek Nielsen reytinglerini verdi, ve ayrıca 14 Kasım 1991'de BBC'nin İngiltere'deki Top of the Pops adlı televizyon programında yer aldı. Video, daha önce Michael Jackson's Thriller'ı yöneten John Landis tarafından yönetildi. Jackson ve Vincent Paterson tarafından ortak koreografı yapıldı. Şimdiye kadarki en çok müzik videosu olmak üzere, 500 milyon izleyiciyle 27 ülkede aynı anda prömiyerini yaptı.
"Black or White" ilk ve tek Billboard No. 1 World Single ödülünü almıştır.
Şarkı hakkında
Şarkı, bir rock, rap, pop ve dans müziklerinin bir sentezi olarak 11 Kasım 1991'de piyasaya sürülmüştür. "Black or White", Michael Jackson ve Bill Bottrell tarafından yazılmış, bestelenmiş ve yapımcılığını üstlenilmiştir. Dangerous albümünden ilk single olarak seçilmiştir. Şarkıdaki gitar sesleri, Guns'N'Roses'ın gitaristi Slash tarafından çalınmıştır. Bununla beraber, şarkıda ırkların kardeşliği temalı rap bölümü bulunur. Bu rap bölümü de Bill Bottrell tarafından yazılıp söylenmiştir.
Kompozisyon
Şarkıda Bill Bottrell'in gitarları ve Jackson'ın vokal tarzı gibi dans, hip hop ve hard rock müziği unsurları var. Bu şarkı, Jackson'ın vokali E3'ten B4'e uzanan ve temposu 115 BPM'de ölçülen E majör anahtarında çalınır.
Bill Bottrell tarafından çalınan şarkının ana riffi, çoğu zaman yanlışlıkla Guns N 'Roses gitaristi Slash'e atfedilir. Slash'in gitar çalması aslında şarkının albüm versiyonundan önceki skeçte duyuluyor ve o şarkının canlı performansları sırasında ana rif çaldı.
Özet
Şarkının videosu, MTV, BET, VH1, ve FOX kanallarında 14 Kasım 1991 tarihinde yayına çıktı. Videoda, Evde Tek Başına filminin oyuncusu Macaulay Culkin, Tess Harper ve George Wendt bulunmaktadır. Video çekilirken morphing yöntemi kullanılmıştır. Bu teknoloji, o sıralarda yüksek fiyatlara mal olmuştur.
Videonun ilk birkaç dakikası, evin çocuğu Macaulay Culkin'in yüksek sesle rock müzik dinlemesi ve babası George Wendt'in onu uyarması ve müziği kapatma isteği üzerinde geçer. Daha sonra Macaulay Culkin, dev hoparlörler getirip kendi gitar çalar ve bu ses sonrası, baba George Wendt, koltuğuyla beraber evden uçarak Afrika'ya düşer. Burada Michael Jackson, yerel halkla dans etmeye başlar, ardından Jackson, çeşitli ülkelerin ve kültürlerin içinden geçerek şarkıyı söyler. Video biterken, morphing efekti ile yapılmış olan, farklı ırklardaki insanların şarkıyı bir koreografi içerisinde söylerken geçişi işlenir.
Günümüzde
Video, günümüzde de düzenli olarak çeşitli kanallarda yayınlanmaktadır. Videonun Afrika, Tayland, Yerel Amerika, Hindistan, Rusya gibi dünyanın değişik ülkelerinde geçmesi ve morphing tekniğinin kullanılması hala ilgi çeker. Michael Jackson, videoda, Ku Klux Klan örgütü ile ilgili "korkusunun olmadığını" açıklar.
Canlı performanslar
Şarkı ilk olarak 1992-1993 yılları arasında gerçekleşen Jackson'un ikinci turnesi olan Dangerous World Tour'un Heal The World'den önce gelen şarkısıdır.
1996'da Brunei kralının doğum günü nedeniyle verilen konserde de yine şarkı seslendirilmiştir.
Jackson'un 1996-1997 yılları arasında gerçekleşen HIStory World Tour'da da şarkı tüm konserlerde sergilenmiştir.
Şarkı son olarak 2002 yılında Michael Jackson: Live at the Apollo konserinde söylenmiştir.
Nafiz Kayalı
Nafiz Kayalı, (d.1955, Karabük), Türk bürokrat.
1986-1988 yılları arasında Hilvan, 1981-1982 yılları arasında Delice kaymakamlıkları, 1996-1997 yılları arasında Yozgat, 1997-1999 yılları arasında Diyarbakır ve 1999-2003 yılları arasında Karabük valilikleri yapmıştır. 2020 yılında Merkez Valisi iken yaş haddinden emekliye ayrılmıştır.
Şirince
Şirince, İzmir'in Selçuk ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Özgün adı olan Kırkınca'nın efsanevi bir çağda dağlara vuran kırk kişiye atfen verildiği rivayet edilir. Rum telaffuzunda Kirkice, Kirkince ve nihayet Çirkince gibi biçimler alan bu ad, Cumhuriyet'in ilk yıllarında dönemin İzmir valisi Kazım Dirik'in talimatıyla Şirince şeklinde resmîleştirilmiştir.
19. yüzyılda, özellikle ihracata yönelik incir üretimiyle ünlü, 1.800 haneli bir Rum kasabasıydı. 1923'te Türkiye-Yunanistan Nüfus Mübadelesi sonucu Rumların ayrılmasıyla (çoğu Katerini'nin Nea Efesos köyüne yerleşmiştir), Kavala'nın Müştiyan (Moustheni) ve Somokol (Domatia) köylerinden gelen mübadillerle iskân edilmiştir. Mahalle içinde iki Rum kilisesi bulunmaktadır. Şirince' de hiçbir ev diğerinin manzarasını kapatmaz.
Kıyamette güvenli bölge
Mahalle, Maya takvimine göre 21 Aralık 2012'de kopacak olan kıyamette güvenli bölge olduğu gerekçesiyle gündeme gelmiştir. 21 Aralık 2012 günü yaklaşık 150 polis ve jandarma biriminin yanı sıra 270 basın mensubu bölgeye gelmiştir. Ziyaretçi sayısında beklenen artışın aksine düşüş bile gözlemlenmiştir.
Coğrafya ve ulaşım
İzmir il merkezine 83 km, Selçuk ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.
Popüler Kültürde Yeri
Sabahattin Ali Çirkince adlı öyküsünde bu köyden bahsetmiştir. Yazar, nüfus mübadelesi öncesi ve sonrası köyün durumunu betimlemekte ve eleştirmektedir.
Yukarıoba, Araç
Yukarıoba, Kastamonu ilinin Araç ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Kastamonu il merkezine 58 km, Araç ilçe merkezine 13 km uzaklıktadır.
Henry Wemyss Feilden
Henry Wemyss Feilden, İngiliz subay, Kuzey Kutbu kâşifi ve doğa tarihçisidir.
Yaşamı
Daha sonra tekrar Britanya Ordusu'na dönmüş ve Kraliyet Topçu Birliklerinde 1874 yılında yüzbaşı rütbesine getirilmiştir. 1881 yılında Birinci Boer Savaşı'nda ve sonra 1890 yılında tekrar Afrika'da çarpışmalara katılmıştır.
Feilden ayrıca yeni keşfedilen bölgelerde jeoloji, flora ve fauna üzerine bilgiler de toplamış ve 1875 yılında George Nares tarafından gerçekleştirilen Kuzey Kutu Keşif Gezisinde HMS Alert adlı gemide doğa tarihçisi olarak görev yapmıştır. Şair ve yazar Rudyard Kipling'in yakın arkadaşıdır.
1864 yılında evlendikten sonra 1880 yılında Norfolk'da Wells-next-the-Sea'ye yerleşti ve Norfolk and Norwich Naturalists' Society'ye üye olarak 1885 yılında bu derneğin başkanı oldu. Yaklaşık 20 yıl yaşadığı Norfolk'tan 1902 yılında ayrılarak Sussex'te Burwash'a taşındı. Feilden Transactions of the Norfolk and Norwich Naturalists' Society yazılarına katkıda bulunöuş ve The Zoologist ile 1873 yılında seçildiği British Ornithologists' Union'ın dergisi Ibis'te makaleleri yayımlanmıştır.
1895 ve 1897 yıllarında Henry J. Pearson ile birlikte Novaya Zemlya, Kolguyev, Spitsbergen, Lapland ve Kara Denizi'ne yapılan keşif gezilerine katıldı.
Feilden Burwash'teki evinde 1921 yılında 83 yaşında öldü. Çocuğu yoktur.
Kartaca Film Festivali
Kartaca Film Festivali her iki yılda bir Tunus hükûmeti tarafından organize edilen bir film festivalidir. Festivalin yapılmadığı her ik yılda bir ise Kartaca Tiyatro Festivali organize edilir.
Film yapımcısı Tahar Cheriaa'yı anlamak için düzenlenen festival ilk olarak 1966 yılında Tunus Kültür Bakanlığı tarafından oluşturuldu. Festival kapsamında Mağrip, Afrika ve Orta Doğu'dan filmler gösterilir. Yarışmaya katılabilmek için filmin yönetmeninin Afrika ya da Orta Doğu ülkelerinden birisine ait bir vatandaşlığa sahip olması ve filmin, adaylığından önceki iki yıl içerisinde yapımının tamamlanmış olması koşulu aranmaktadır.
Festivalin en büyük ödülü olan Tanit d'or ödülünün biçimi, antik Kartaca'nın ay tanrıçası'ndan esinlenmiştir.
Altın Tanit ödülüne layık görülen filmler aşağıda listelenmiştir: Bronz Tanit ödülüne layık görülen filmler:
Dockanema
DOCKANEMA her yıl düzenlenen bir uluslararası belgesel film festivali olup Mozambik'in Maputo bölgesinde düzenlenir. Festival ilk kez 2006 yılının Eylül ayında 70'in üzerinde filmin katılımı ile Mozambikli yapım şirketi Ebano Multimedia tarafından AMOCINE (Mozambikli Film Yapımcıları Derneği) ortaklığı ile düzenlenmiştir. Festivalin ikincisi 14 - 23 Eylül 2007 tarihleri arasında 80'in üzerinde filmin katılımı ile düzenlenmiştir.
Tony Scott
Anthony David Leighton "Tony" Scott (21 Haziran 1944 – 19 Ağustos 2012), İngiliz film yönetmeni. Birçok ünlü filmin yönetmenidir. Bu filmlerden bazıları Top Gun, True Romance, Crimson Tide,  Man on Fire, Spy Game, The Taking of Pelham 123, Déjà Vu, Enemy of the State. Yönetmen Ridley Scott'un kardeşidir.19 Ağustos 2012 Pazar günü Vincent Thomas köprüsünden atlayarak intihar etmiştir.
Schmalstede
Schmalstede Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 4,81 km² yüzölçüme sahiptir. Nüfusu, 31 Aralık 2004 itibarıyla yaklaşık 247 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Karl-Erich Winzer tarafından yürütülmektedir.
Sensei
Japonya'da bu sözcük başta akademisyenler olmak üzere profesörler, öğretmenler, doktorlar ve avukatlar için şereflendiren bir hitap biçimi olarak kullanılır. Soyadına eklenir. Böylelikle Katō-sensei "Bay Dr. Katō" ya da "Bayan Profesör Katō" anlamına gelebilir.
Singapur bayrağı
Singapur bayrağı, Singapur devleti resmi bayrağı.
Zemin kırmızı(üstte) ve beyaz olmak üzere iki eşit yatay şeritten oluşmaktadır. Kırmızı şeridin gönder tarafında arkası gönder tarafına doğru olan beyaz bir hilâl ve o hilâlin ucunda daire şekli oluşturmuş beş adet beş köşeli beyaz yıldız bulunmaktadır.
Tasarım
Ulusal bayrağın renk kodları ve ölçüleri aşağıdaki gibidir.
Sembolizm
Singapur Silahları ve Bayrağı ve İstiklal Marşı Kuralları ve Ulusal Semboller Yasası'nda tanımlandığı şekilde kırmızı renk, "evrensel kardeşliği ve eşitliği" ve beyaz renk, "yaygın ve ebedi saflığı ve erdemi" sembolize eder. Hilal, "yükselmekte olan genç bir ulusu" temsil eder. Beş yıldız, ulusun "demokrasi, barış, ilerleme, adalet ve eşitlik" ideallerini temsil ediyor. Hilal sembolü, ülkedeki Müslüman aktivistleri tarafından da İslam'ın sembolü olarak görülüyor.
Tevfikiye Camii
Tevfikiye Camii, İstanbul'un Beşiktaş ilçesi, Arnavutköy semti sahilyolunda yer alan, Osmanlı Dönemi'nden kalma tarihi bir camidir. “Arnavutköy Camii” ve “Akıntı Burnu Camii” olarak da bilinmektedir. Mülkiyeti Vakıflar İdaresine aittir.
Tarihi
Sultan II. Mahmud, camiyi oğlu Şehzade Tevfik adına yaptırmıştır, mimarı bilinmemektedir.Yapımına 1832 yılında başlanan cami 1838 yılında ibadete açılmıştır.
Mimari özellikleri
Geniş bir avlu içerisinde dikdörtgen planlı, kâgir duvarlı, ahşap çatılı, tek minareli, dört giriş kapısı olan cami toplam 3499 metrekare alana sahip olup iç alanı 287 metrekaredir. Tek şerefeli minaresi kesme taştan yapılmıştır.
Türkiye'nin Sesi Radyosu
isimleriyle çok dilli yayın yapan kanalları bulunmaktadır. Bu kanallar İngilizce, Almanca, Rusça ve Çince yayın yapmakta ve bu yayınlarla Türkiye'de yaşayan yabancılara ulaşmaktadır.
1974 yılında Ankara'nın Haymana ilçesi Emirler köyüne kurulan ek verici istasyonu ile yayın kapasitesi artırılmış, aynı yıl yabancı dil ve lehçelerde yapılan yayın saatleri 2 katına çıkarılmıştır. Yine aynı yılın 27 Ağustos'unda Kıbrıs Adasının tamamına yayın yapılmaya başlanmış, Kıbrıs Barış Harekâtı sırasında tüm TRT radyolarıyla ilk ortak yayınını gerçekleştirmiştir.
Schönbek
Schönbek Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 6,11 km² yüzölçüme sahiptir. Nüfusu, 30 Haziran 2005 itibarıyla yaklaşık 160 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Otto Braker tarafından yürütülmektedir.
Fritz Arndt
Fritz Arndt (1885-1969), Bernd Eistert ile beraber Arndt-Eistert sentezini keşfeden Alman kimyager.
Hayatı
Çoğunlukla inorganik kimya üzerinde çalışmalarda bulunmasına rağmen, azo bileşenleri üzerinde de çalışmalar yürütmüştür. Adı Arndt-Eistert sentezi ile bütünleşmiştir.
Türkiye Cumhuriyeti kurulmadan önce Türkiye'de çalışmaya başladı. İlk gelişinde Darülfünun için Kimya Enstitüsünün kuruluşuna yardım etti. 1915'ten 1918 yılına kadar Darülfünun'da doçent olarak görev yaptı. Tekrar Breslau'ya geri döndü. 1933 yılında Almanya'dan ayrılmaya zorlandığından, İstanbul'a gelmeden önce kısa süreliğine Oxford'a gitti. 1934 yılında İstanbul Üniversitesi'ne katıldı ve 1934-1955 yılları arasında Kimya Enstitüsü müdürlüğü görevinde bulundu. İstanbul Üniveristesi'ndeki üstün başarılarından dolayı şeref doktorasına layık görülmüştür. Türkiye'nin ilk kimya yüksek mühendisi olan Hüseyin Hilmi Işık, Fritz ile beraber çalışmıştır.
1955 yılında emekli oldu ve Hamburg'a gitti. 12 Aralık 1969 yılında Hamburg şehrinde öldü.
Día de Enero
"" (İspanyolca: January Day), Kolombiya doğumlu şarkıcı Shakira'nın 2005 yılında çıkan Fijación Oral Vol. 1 albümünden çıkan üçüncü teklidir. Albümden çıkan ilk iki tekli ise "" ve "" 'dir.
Şarkı Shakira tarafından yazılıp bestelenmiştir. "" 'da Shakira'nın sevgilisi Antonio de la Rúa ile bir ocak günü nasıl tanıştığı anlatılır. Şarkıda aynı zamanda iki komik karakter olan "Mutt ve Jeff" ispanyolca adıyla "Eneas ve Benitín" 'e göndermeler de mevcuttur.
Xavier Woods
Austin Watson (d. 4 Eylül 1986), Amerikan profesyonel güreşçi. Şu anda WWE'de Xavier Woods adıyla güreşmektedir. WWE'deki en büyük başarısı, The New Day grubu ile (Big E ve Kofi Kingston) iki kez WWE Takım Şampiyonluğu'dur. Ayrıca, TNA'de Consequences Creed adıyla güreştiği zamanda bir kez TNA Dünya Takım Şampiyonluğunu kazanmıştır.
28 cm SK L/50 topu
28 cm SK L/50 (SK - Schnelladekanone (hızlı doldurulan top) L - Länge (50 kalibrelik namlu); Alman donanmasının Birinci ve İkinci Dünya Savaşı'nda kullandığı bir donanma topudur. İlk etapta deniz kullanımı için geliştirilen top, I. Dünya Savaşı'nın ardından karada da kullanılmıştır.
Tanımı
28 cm SK L/50 topu toplam 41,5 ton ağırlıktaydı. Silahın toplam uzunluğu 14,15 metre, namlu uzunluğu 13,421 metreydi. 28 cm olarak isimlendirilmesine rağmen silahın gerçek namlu çapı (kalibresi) 28,3 cm'ydi. Silahta Krupp'un yatay kaymalı blok kaması kullanılmıştı.
Kukla (film)
Kukla, Jodie Foster tarafından yönetilen 2011 yapımı drama filmi. Foster bu filmde başrolü Mel Gibson ile paylaşmıştır. Film ikilinin 1994 senesinde birlikte oynadıkları Maverick filminden sonra tekrar bir araya geldikleri ilk film oldu.
Mel Gibson'un filmdeki oyunculuğu eleştirmenler tarafından başarılı bulunmuştur.
Konusu
Klinik depresyon hastalığına yakalanmış Walter Black (Mel Gibson), aile ve iş yaşamında uzun süredir başarısız olan orta yaşlı bir adamdır. Walter, depresyondan çıkabilmek için doktorlar, haplar ve alternatif yöntemler dahil birçok şeyi denemiş ama bir türlü başaramamıştır. Karısı Meredith Black (Jodie Foster) yaklaşık 2 yıl ona katlandıktan sonra onunla ailenin yollarını ayırmaya karar verir. Eşyalarını toplayan Walter bir otel odasına yerleşir. Burada sarhoş bir şekilde iki başarısız intihar girişiminde bulunur lakin kafasına televizyonun düşmesi ile uyuyakalır. Uyandığında elinde eşyaları arasından alıp eline aldığı bir kunduz el kuklası onun ikinci karakteri olur. Kukla, Walter Black tarafından seslendirilip oynatılır lakin ses tonu Walterınkinden farklıdır. Kukla, Walter'ı bulunduğu depresyondan sarsarak çıkarır.
Walter, kuklayı çevresindeki kişilere doktorun tavsiye ettiği bir tedavi yöntemi olarak tanıtır. Artık insanlarla Walter yerine kukla konuşmaya başlar. Kukla karakteri, Walter için bir çeşit geçmişinden ve olduğu kişiden kaçış yoludur. Böylece kukla Walter'ın tüm sorumluluklarını devralır. Zorlukları onun yerine idare eder. Onun iş yaşamında büyük başarılar kazanmasına yardımcı olur. Yine aile hayatında da her şeyi yoluna koymasına yardımcı olur. Lakin bir süre sonra karısı Walter'ın kukla ile sürekli devam edemeyeceğini ve kukladan kurtulması gerektiğini düşünür. Karısı Walter'a geçmişteki adamı istediğini söyler. Lakin Walter buna ve kuklayı bırakmaya yanaşmaz. Daha sonra karısı, Walter'ın bahsettiği doktor ile uzun süredir hiç görüşmediğini ve kuklanın kendi uydurduğu bir tedavi yöntemi olduğunu fark eder.
Film, Walter Black'ın yaşadığı dissosiyatif kimlik bozukluğu anlatır. Kukla, Black'ın olmak istediği kişidir. Lakin asıl karakteri daha korkak ve çekingendir. Yine Walter'ın çocuğu Porter Black (Anton Yelchin) küçükken babasını örnek alan ama şimdi babasından nefret eden, onun gibi olmak istemeyen, onun tüm kişisel özelliklerinden ve onun mimiklerini kullanmaktan kaçan birisidir.
Film, her şey yolunda olmadığı zamanlarda yalnız olmak zorunda olmadığımızı anlatmaktadır.
Schönhorst
Schönhorst Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 3,55 km² yüzölçüme sahiptir. Nüfusu, 30 Eylül 2006 itibarıyla 313 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Lothar Bischof tarafından yürütülmektedir.
Umarca, Hamamözü
Umarca, Amasya ilinin Hamamözü ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1926 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Gümüşhacıköy ilçesine bağlıyken, 20 Mayıs 1990'da Hamamözü ilçesine bağlandı.
Coğrafya
Köy, Amasya il merkezine 98 km, Hamamözü ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.
Samancı, Azdavay
Samancı, Kastamonu ilinin Azdavay ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Kastamonu il merkezine 83 km, Azdavay ilçe merkezine 13 km uzaklıktadır.
Aytun Çıray
Aytun Çıray (1957, İzmir - ) Türk doktor ve siyasetçi. 2011 genel seçimlerinden itibaren İzmir 2. bölge de milletvekili olarak TBMM'de 2023 yılına kadar görev yaptı. Sağlık Bakanlığı müsteşarlığı, başbakan danışmanlığı, Petkim, Erdemir ve İsdemir'in yönetimlerinde görev aldı. Dünya Bankası 2. Sağlık Projesi İkraz Anlaşması müzakerelerinde Türkiye adına başkanlık yaptı.
Erken yaşamı ve eğitimi
Aytun Çıray, 1957 yılında İzmir'in Bayındır ilçesinde doğdu. Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. İç hastalıkları dalında uzmanlık öğrenimini tamamladı.
DYP, ANAP ve DP
1995 genel seçimlerinde Tansu Çiller'in genel başkanı olduğu Doğru Yol Partisi'nin İzmir Milletvekili aday adayı oldu. DYP İzmir milletvekili adayı ön seçiminde 3.oldu fakat genel merkez kararı ile 5. sıraya kaydırıldı. Fakat partisi yeterli oyu alamadığı için seçilmedi. 1999 genel seçimlerinde yine DYP'den milletvekili aday adayı oldu. Ön seçimde 1. oldu fakat genel merkez tarafından listeden çıkarıldı ve bunun üzerine DYP'den ayrıldı.
2002 genel seçimlerinde Anavatan Partisi İzmir 2. sıra milletvekili adayı oldu fakat partisi barajı geçemediği için seçilemedi.
2007 yılında Demokrat Parti'ye katıldı ve aynı partinin 2007 kongresinde genel başkan adayı oldu. İlk üç aday arasında olduğu kabul edildi, ancak kongreyi siyaseten meşru bulmadığı için adaylıktan çekildi.
Özel yaşamı
Evli ve iki çocuk babasıdır. Fransızca bilmektedir.
Pandora Kitabevi
2004 yılında edebyiatçı, yazar, eleştirmen, gazeteci ve kitap kurtlarından oluşan jürinin seçtiği Türkiye’nin en iyi 10 kitapçısı listesinde yer aldı. 2006 yılında da Hürriyet gazetesi tarafından Türkiye’nin en iyi 10 kitapçısı listesinde birinci sırada yer aldı.
Pandora'nın ilk şubesi de olan Beyoğlu mağazası, 2022'nin Temmuz ayı sonunda kapanmıştır, kitapevi olarak diğer mağazalarda hizmet vermeye devam etmektedir.
Kuruluşu
Pandora Kitabevi, 1982'de kurulan Hil Yayınları'nın sahibi olan Hüseyin Sönmez ve ortaklarınca 1991'de İstanbul'da kuruldu.
Kitabevinin ismi, Metin Erksan'ın 1990'lı yılların başında 'Pandora' adını verdiği ve yayınlamaktan vazgeçtiği bir televizyon projesinden alınmıştır.
2005 yılında Kitabevi’nin 15. kuruluş yıldönümünde fotoğraf sanatçısı Kamil Fırat'ın '...Pandora'da' adlı fotoğraf sergisine konu oldu.
Şubeleri
İstanbul'da Koç Üniversitesi (Sarıyer) ve Nişantaşı'nda şubeleri bulunmaktadır. Beyoğlu şubesi, 2022 Temmuz sonunda kapanmıştır.
İgnatiy Nesterov
İgnatiy Mihayloviç Nesterov (Özbekçe: Ignatiy Mixaylovich Nesterov / Игнатий Михайлович Нестеров) (d. 20 Haziran 1983), Özbek millî futbolcudur. Ohod Club'te oynuyor.
Prokaryotlarda DNA replikasyonu
Prokaryotik hücrelerin DNA ikileşmesinde, ikili sarmal açılır ve sentezin başladığı yer olan ikileşme çatalı oluşur. Proteinler açılan sarmalı kararlı kılar ve ikileşme çatalının önünde oluşan sarılma gerilimini hafifletirler. Sentez, kalıp boyunca belirli bölgelerden RNA Primazın, DNA Polimeraz III'ün polimerizasyonu başlatabileceği serbest 3'-OH ucunu sağlayan kısa bir RNA parçasını sentezlemesiyle başlar. İkili sarmalın antiparalel yapısından dolayı polimeraz III, kesintili zincirde 5'-3' yönünde sürekli DNA sentezi yapar. Çatalın solunda DNA sentezi 5'-3' yönünde kesintisiz olarak devam eder. Kesintili zincir denen karşı zincirde kısa Okazaki parçaları sentezlenir ve bu parçalar daha sonra DNA ligaz ile birleştirilir. DNA Polimeraz I, RNA primerini uzaklaştırır ve yerine DNA sentezler, ortaya çıkan polinükleotidler (DNA parçaları) DNA ligaz ile birleştirilir. Böylece sentezi tamamlanan iki yeni çift dallı DNA molekülü birbirinden ayrılr ve biri atasal hücrede kalırken, diğeri oğul hücreye gider.
Süreç
Prokaryotlarda replikasyon belirli bir nükleotid dizisinde ve dairesel DNA’da başlamaktadır. DNA replikasyonun başladığı bir orijin noktası vardır. Bu orijin noktası yani replikasyonun başladığı yer oriC olarak adlandırılmaktadır. 245 baz çifti içeren bu orijin bölgesi 9(9mer) ve 13(13mer) bazdan oluşan tekrar dizileri bulundurur. Bu bölgeler A-T bazları olarak oldukça fazla olan bölgelerdir. Bu bölgeler DNA dizilerine daha az kararlı olup DNA sarmalının daha kolay açılmasını sağlarlar. dnaA geni tarafından şifrelenen dnaA denilen özgül bir protein sarmalın açılmasından sorumludur. bu sarmalın açılması için bazlar arasındaki hidrojen bağlarının kırılması gerekir bu olay gerçekleştiren helikaz enzimdir. Helikaz enzimi iki sarmalı denatüre ederek bazlar arası etkileşimi kırar. Kırılmadan sonra bu sarmal açılmaya başlar ve replikasyon çatalı oluşturur. Açılan bu sarmal yapı tek zincirihale gelmiştirbu tek zincirli hale yapıların tekrar birleşmemesi için tek ipliğe bağlanan proteinler yani SSB’ler yer almaktadır. Sarmal açılmaya devam ettikçe replikasyon çatalının ön kısımda DNA’daki dönüşümlerden dolayı kıvrımlar meydana gelir ve bu kıvrımlar supercoil haldedir.DNA giraz enzimi bu meydana gelen kıvrımları ve düğümlerin açılmasını sağlar.
DNA replikasyonun başlaması için primaz enzimi primer olarak adlandırılan küçük RNA parçalarını sentezler. Bu primerler 10-12 nükleotit uzunluğundadır. Bu sentezlemeden sonra DNA Polimeraz III enzim gelerek primere bağlanır. Primazın görevi iyi bir şekilde yapabilmesi için başka replikasyon protenleri ile kompleks oluşturması gerekir ve bu oluşturulan komplekse primozom adı verilir. Primozom SSB proteinlerinin yerini alarak primer için başlangıç noktasını tanır. DNA’daki çift sarmal yapı birbirlerine antiparaleldir. Replikasyon 5’-3’ yönünde sentezlenir. Bu sentezde iki zincir oluşmaktadır. Bu zincirlerin biri sürekli kalıp DNA olarak kullanılmaktadır. Bu zincire kesiksiz iplik ya da lider zincirde denilmektedir. Diğer zincir ise kesikli iplik ya da izci zincir denilmektedir.
Kesikli zincirde DNA polimeraz III sentez yönünde devamlı baz ekleyerek devam etmektedir. Kesiksiz zincir ters yönde olduğu için bu baz ekleme sürekli gerçekleşmemektedir. Sadece DNA Polimeraz III belirli baz büyüklüğünde aralıklı fragmentler gerçekleşmektedir. Bu fragmentlere de okazaki fragmenti denir. Her okazaki parçalarının başında RNA primeri bulunur.Replikasyon ilerledikçe zincirlerde bulunan RNA primerleri RnazH enzimi ile çıkartılarak kalıp DNA’ya uygun olarak sentezlenir. Bu boşluklar DNA polimeraz I enzimi ile doldurulur. Kesikli iplikte okozaki parçaları DNA ligaz enzimi ile birleştirilir. Replikasyon çatalının sonunda terminus adı verilen sonlanma bölgesi bulunmaktadır. Terminus yani ter dizileri kromozomda tuzak oluşturacak şekilde yerleştirilmiştir. Ter dizileri ayrıca Tus proteinlerinin bağlanacağı bölgeleri oluşturmaktadır. Tus bağlandığı zaman çatalın hareket yönünde gitmesine izin verir ya da gitmesini durdurur. Bunun sebebi ise, replikasyon esnasında herhangi bir hatanın olup olmadığını teyit etmektir. Herhangi bir hata oluşmuşsa DNA polimerazın 3’-5’eksonükleaz aktivitesi ile hata giderilir.
Replikon, oriC ve ter
Cairns, izotoplar kullanarak, otoradyografi yöntemiyle replikasyonu izlemiş ve E.Coli'de replikasyonun tek bir noktadan (orjinden) başladığını göstermiştir. Bu özgül bölgeye "oriC" denilmiştir. Bu bölgenin konumu E.Coli üzerinde haritalanmış ve 245 baz içerdiği saptanmştır. Bu konuda yapılan başka araştırmalarda da, replikasyonun iki yönlü olduğu ve oriC'nin her iki yönünde hareket ettiği gösterilmiştir. Bu durumda replikasyon ilerledikçe ayrı yönlere doğru birbirinden uzaklaşan iki replikasyon çatalı oluşturur. Bu çatallar tüm kromozom yarı-saklı eşleştikten sonra, "ter" olarak adlandırılan sonlanma bölgesinde birbiriyle birleşir. Bir orjinden replikasyon başladıktan sonra eşleşen DNA'nın uzunluğunun bir birim olduğunu belirten terim "replikon"dur. Buna göre, bakteriyofaj ve bakterilerde DNA sentezi bir noktadan (oriC), başlayıp bir noktada (ter) biter. Bakteriler, tek ve büyük bir kromozoma sahip oldukları için, kromozomun tümü bir "replikon"dur.
DNA Polimeraz I, II ve III
Replikasyonun yarı-saklı ve iki yönlü olduğu anlaşıldıktan sonra, birçok moleküler çalışma DNA kalıbı üzerinden tamamlayıcı uzun polinükleotit zincirlerinin gerçek sentezinin nasıl olduğunu anlamaya yönelmiştir. Bu çalışmalarda kullanılan mikroorganizmalarda, sentezde gerekli olan, DNA Polimeraz I, II ve III olarak bilinen enzimlerin varlığı görülmüştür.
DNA ikileşmesinde yer alan birçok molekülü etkileyen pek çok mutant bakteri ve faj genlerinin izole edilmesi, tüm ikileşme işleminin karmaşık genetik kontrolünün aydınlanmasına yardımcı olmuştur.
Warren Ellis
Kariyeri
ABD'deki çizgi roman sektörüne girişi 1994'te Marvel Comics firmasının Hellstorm: Prince of Lies dergisinin 12. sayısını yazarak gerçekleşti. 21 sayı süren derginin sonuna dek yazarlığını yaptı. 1997'de çizer Darick Robertson ile beraber ismine tanınırlık kazandıran ve yaratıcı hakları korunan Transmetropolitan serini yarattı. Seri, DC Comics alt markası olan Helix tarafından yayımlanmaya başladı, fakat Helix kapanınca Vertigo alt markasından devam etti. Ellis'in ilk romanı olan "Crooked Little Vein" 2007 yazında bir HarperCollins alt markası olan William Morrow tarafından yayımlandı. Yazarın bu romanı henüz Türkçeye çevrilmemiştir.
Schülldorf
Schülldorf Almanya'nın kuzeyinde Schleswig-Holstein eyaletinde, Rendsburg-Eckernförde iline bağlı bölge. 12,99 km² yüzölçüme sahiptir. Nüfusu, 31 Aralık 2004 itibarıyla yaklaşık 567 olarak tespit edilmiştir. Belediye Başkanlığı Gudrun Höhling tarafından yürütülmektedir.
İlahi Komedya
İlahi Komedya (İtalyanca: Divina Commedia), Dante tarafından 1308 civarında yazılmaya başlanan ve 1321 civarında, yazarın ölümünden kısa bir süre önce tamamlanan epik şiir. İtalyan edebiyatının en önemli örneği ve dünya edebiyatının en önemli eserlerinden biri olarak kabul edilir.
Schülldorf
Dış bağlantılar
eiderkanal.de]
İlahi Komedya
İlahi Komedya'da Dante, ölüm sonrası sırasıyla Cehennem, Araf ve Cennet'te geçen seyahati, hikâyenin kahramanı da olan kendisinin ağzından anlatır. Orta Çağ'da "komedya", "tragedya"nın aksine, sonu iyi biten hikâye anlamına gelirdi. Burada eserin adındaki "komedya" kelimesi, öyküsünün güldürü unsurları taşıdığı anlamına gelmez.
Orta Çağ ile Rönesans arasındaki geçiş döneminde yazılmış bu şiir, hayalgücü ve alegorik tasavvuru, ölüm sonrası hayatı anlattığı öyküsü ile Hristiyan batı kiliseleri tarafından benimsendi. Eserin orijinal adı Comedìa olmakla birlikte, daha sonra modern İtalyancaya uyarlanarak Commedia adını aldı. Divina (ilahi) sıfatı ise 1360 yılında Giovanni Boccaccio tarafından, şiirin konusu ve muğlak üslubu nedeniyle eklendi.
Toskana lehçesi ile yazılan eser, bu lehçenin modern İtalyan dili olarak gelişmesine yardım etmiştir.
Arka planı
Dante, İlahi Komedya 'yı İtalya'nın Ortaçağ ile Rönesans arasındaki geçiş döneminde yazdı. Komedya'da bu durum açıkça yansıtılır: Hem Orta Çağ hem de klasik temalar kuvvetle ifade edilir. Dante'nin çalışması Hristiyanlıkla ilgilidir ve yaşam sonrası kurgusal seyahatleri içerir.
Dönemin Kuzey İtalya'sının Guelfo ve Ghibellinolar arasındaki siyasi mücadele ortamında Dante, Kutsal Roma İmparatoru karşısında Papalığı destekleyen Guelfler arasında yer alır. Floransalı Guelfler 1300 yıllarında iki hizbe bölünmüşlerdi: Papa VIII. Bonifacius tarafından yürütülen laik idareye muhalif ve Floransa'nın bağımsızlığını savunan Beyaz Guelfler ve Floransa'da Papanın egemen olmasını savunan Siyah Guelfler. Dante 1302 yılında, Siyahlar ile ittifak halinde olan Papa VIII. Bonifacius'un buyruğu ile Charles of Valois'nın kumandasındaki askeri birliklerin şehre girmesi ile Şehremini Lord Cante de' Gabrielli di Gubbio tarafından sürgün edilen Beyaz Guelfler arasında yer alıyordu. Papa eğer sürgünden dönerse Dante'nin kazığa bağlanıp yakılacağını söyledi. Dante'nin geri kalan hayatı boyunca süren bu sürgün, Komedya'nın birçok bölümünde Dante'nin sürgününün kehanetlerinden, Dante'nin siyasi görüşlerine ve bazı düşmanlarının sonsuza kadar lanetlenmesi şeklinde tesirini gösterir.
Dante muhtemelen Komedya'sını sürgünde olduğu ve hiç geri dönemediği 1308 yılları ile öldüğü 1321 yılı arasında yazmıştı. Cehennem ve Arafta, Dante sırasıyla günah ve tövbekarlık içinde başından geçenleri anlatır.
Yapısı
İlahi Komedya, Cehennem (İtalyanca: Inferno), Araf (İtalyanca: Purgatorio) ve Cennet (İtalyanca: Paradiso) isimlerindeki her biri 33 kıtadan (İtalyanca: Cantica-Kanto) müteşekkil 14,233 satırdan meydana gelir. Başlangıç kıtası şiire giriş bölümü olarak hizmet eder ve genellikle ilk bölüm içinde sayılmaz, böylece 33 kıtalık 3 bölüm ve bir ilave giriş kantosuyla toplam 100 kantodan oluşur. Eserde 3, 7, 22, 33 sayıları dikkat çeker, mesela şiirin bölümleri bu sayıların katları halinde kuruludur.
Şiir Terza Rima nazmına göre yazılmıştır, mısra sonlarında kafiyeler aba, bcb, cdc, ded,... şeklinde gider. Şiirin uyak yapısına uygun olarak Türkçeye aktarılmasının güçlüğü dolayısıyla uzun yıllar Türkçe çevirisi yayınlanamamıştır.
Eserdeki terza rima örgülü uyağının örneği:
İlahi Komedya'nın biçimi rastlantı eseri ortaya çıkmamıştır, diğer Orta Çağ çalışmaları gibi semboller ve sayılarla kuruludur. İlahi Komedya'daki her üç paragrafın son kelimesi "yıldızlar"'dır. Mısraların terza rima uyağıyla örülü olması ve 3 parça olması Hristiyanlıktaki teslise, Kantoların 33 kıtadan oluşması İsa Peygamber'in öldüğü zamanki yaşına işaret eder. Giriş kantosuyla birlikte elde edilen 100 sayısı ise kutsal ve mükemmel sayı olarak bilinirdi.
Luigi Valli gibi kimi araştırmacılara göre Fede Santa ya da Fedeli D’Amore (Aşk Sadıkları) adlı ezoterik örgütün bir üyesi olan ve “Tapınak Şövalyesi” unvanını almış olan Dante'nin “İlahi Komedya” adlı yapıtı baştan aşağı ezoterik bilgilerin sembolizm içinde verildiği bir yapıttır. Dante sembolizmi tam anlamıyla çözülememiş yapıtının cehennem adlı bölümünde bunu kendisi şöyle dile getirmektedir: “Sağlıklı bir akla sahipseniz, şu tuhaf dizelerin arasında saklı öğretiyi kavrayınız.” Dante’nin yapıtındaki “cehenneme iniş” aslında inisiyasyonlarda yaşanan bir deneyimdir. İnisiyasyonlardaki ilk aşamanın sonunda yaşanan bir deneyimi ifade eder. Kimi inisiyasyonlarda bir tabutta geçirilen, tüm inisiyasyonlarda mevcut bu deneyimi yaşayan inisiye adayı, nefsani öğelerden ya da karmik tortulardan arınarak “ikinci doğuş” diye adlandırılan saf bilinç halini elde eder. Dante’nin göklerin kat kat olduğunu belirtmesi de pek çok tradisyonda rastlanan bir sembolizmdir. Kimilerine göre Dünyanın kozmik tabakalaşmasını, dünyanın esîrî maddelerinin gitgide süptillik göstermek üzere derecelenmesini simgelemektedir. Dantenin bu yapıtında kullandığı sayısal sembolizm incelendiğinde en çok kullandığı sayılar, profesör Rodolfo Benini’nin de saptadığı gibi 3, 7 ve 22’dir. Yani Dante “İlahi Komedya” adlı yapıtını 3, 7 ve özellikle 22 sayısını esas alan bir sistem üzerine kurmuştur. 22 sayısı Kabala’da, tarotta, ezoterizmde önem verilen bir üstad sayıdır. Bu yapıtta geçen, anlamı çözülememiş “Can Grande della Scala” sözüyle de kimilerine göre “Merdivenin Büyük Köpek Takımyıldızı” ya da “Merdivenin Büyük Kaanı” demek istemişti.
Dili
Komedya, Floransa lehçesinde (Toskana lehçesi) ve İtalyan anadilinde yazılan ilk önemli edebi yapıttır. Dante'nin zamanında İtalya'da eserler çoğunlukla Latince yazılmaktaydı. Bu eser, Floransa lehçesinin standart İtalyanca olarak yerleşmesinde önemli rol oynamıştır. Bu durum hala geçerlidir ve standart İtalyanca Floransa lehçesindedir.
Kâinatı tanımlaması
Komedya'nın arz merkezli, Batlamyus tarzı evren görüşüne göre arz yarıküre üzerine oturmuş bir küredir ve geri kalanı hemen hemen tamamen denizlerle kaplanmıştır. Kudüs yarı kürenin merkezindedir. Burada sunduğu tamamen Batlamyus modeline dayanan Evren Dizgesine göre, yer Evren'in merkezindedir ve hareketsizdir. Yer'in etrafında sırasıyla, Ay, Merkür, Venüs, Güneş, Mars, Jüpiter ve Satürn'ün küreleri bulunur. Satürn küresinden sonra, sabit yıldızlar küresi ve ondan sonra da ilk hareket ettirici küre gelir. Onuncu küre ise, en yüksek küre, yani Tanrının Evi'dir. Küreler, meleklerin yardımı ile hareket eder. Dante, Aristoteles'in etkisi ile ortakmerkezli küreler dizgesi'ni benimsemiş, dışmerkezli kürelerin olmadığını savunmuştur.
İçinde yaşanılan dünyanın altında yer alan cehennem bir huni şekilli dehliz biçimindedir ve merkezinde isyankâr melek İblis bulunur. Bütün bunlar insan için yaratılmıştır. Arzın tam merkezinde bulunan İblis aynı zamanda kâinatın da merkezindedir. Burada sembolik olarak İblisin evrendeki en dünyevi ve gökyüzünden (yani cennetten) en uzaktaki yaratık olduğu anlatılmak istenir.
Denizlerle çevrili yarı kürenin ortasında, dairesel olarak karşı tarafta Araf dağı arzın içinden cehennemin içinden çıkar. Araf dağının zirvesinden Adem ve Havva'nın kovulduğu cennet yer alır.
İçeriği
Dante okuyucuyu ölüm sonrası bir seyahat macerasına davet eder. Seyahatin öyküsü 1300 yılının Paskalya haftasında geçer. İlk sahnede arzın derinliklerindeki cehenneme (Inferno) doğru yol alır. Bu esnada mitolojik karakterler ile ve Toskano'nun tanınmış eski güçlü insanları ile karşılaşır. Sonra Araf'a (Purgatorio) tırmanırken eski ileri gelen kişilerle konuşur. Bu kişiler cennete (Paradiso) girmeden önce Araf'ta beklemektedirler.
Şiir birinci şahsın ağzından yazılmıştır ve Dante'nin ölümün üç krallığında Hristiyanlıkça Paskalyanın üç kutsal gününde (Easter Triduum) 1300 yılının ilkbaharında geçer. 1300 yılının 7 Nisan gecesi başlayan seyahat bir hafta sürer. İmparator Augustus döneminde yaşamış, Romalı şair Vergilius ona Cehennemde ve Arafta rehberlik ederken Arafın tepesinde Virgil bu görevini Dante'nin idealindeki kadın Beatrice'e bırakır. Dante'nin ilk eserlerinden La Vita Nova'daki Beatrice Portinari karakterinden esinlenen Beatrice, gençliğinde sadece iki kere karşılaştığı, unutamadığı ve uzaktan hayranlık duyduğu Floransalı kadındır. Beatrice Dante'ye rehberlik ederek onu semaya, ilahi ışığın kaynağına ulaştırır.
Giriş
1300 yılının cuma günü Dante 35 yaşındadır. Dante, şiirde bunu "Yaşam yolumuzun yarısında" (Nel mezzo del cammin di Vita Nostra, kanto 1:1) mısrasıyla dile getirir. Derin kişisel bunalımın bir alegorisi olan ve muhtemelen 13. kantoda bir intihar girişimi olarak verilen karanlık ormanda yolunu kaybeder. Ormanda günahlarını sembolize eden vahşi hayvanların saldırısına uğrar. Burada şehveti simgeleyen leopar ve kötü hırs ve günahkar nefsi simgeleyen arslan ve dişi kurt ile karşılaşır. Vahşi hayvanların yani günahlarının ve nefsinin kötü isteklerinin elinden kaçmayı, doğru yola ulaşmayı, dağın arkasında parlayan güneş ile simgelenen ilahi kurtuluşa ermeyi murat eder.
Vergilius tarafından kurtarılır (2. kanto) ve onunla birlikte yeraltına, güneşin erişemediği derin karanlığa doğru giderler ve cehenneme inerler.
Cehenneme iniş
Cehennem 9 iç içe daireye bölünmüştür. Eşmerkezli daireler gittikçe artan günahkarlığı temsil eder. Her dairenin günahkarları işledikleri kötülükler gereğince ebediyete kadar cezalandırılır. Mesela hayattayken gelecekten haber verenler kafaları arkalarına dönük vaziyette dolaşırlar bu nedenle önlerini hiçbir zaman göremezler. Dış dairelerde şehvet ve nefislerinin kurbanı olan ve nefislerine söz geçiremeyen kimseler, merkeze doğru ise küfre sapanlar ve yalancılar vardır. Günah işleyen ama ölmeden önce tövbe edip af dileyen insanlar günahları nedeniyle çile çektikleri Arafta bulunurlar, cehenneme atılmazlar. En iç dairede arzın merkezinde Şeytan'ın buzların içinde hapsolduğu en son noktaya ulaşılır. Günümüzde cehennemde cezalandırma şekli ateşte yanma olarak bilinse de Ortaçağ'da cehennemde cezalandırmada ateşte yanma figürü daha nadirdir onun yerine buzun içinde acı çekme daha sıklıkla tanımlanır. Bu yüzden Dante de Şeytanı buzun içinde hapsolmuş şekilde resmetmiştir.
Dante cehennemi çok politik bir tabiatta tasvir eder, çoğu siyasi hasmını ve hatta bazı Papaları ancak ayrıca aynı zamanda bazı dostlarını da cehenneme koyar.
Acheron nehri kıyıları cehenneme girişin geçitindedir. Mitolojik kayıkçı Kharoon tarafından ölü ruhlar cehenneme taşınır. Burada geçidin kıyısında hayattayken iyi ve kötü arasında bir seçim yapamamış bazı kimseler kalmıştır. Onlar hala gerçek bir cehennemde değildirler ancak bu bölgede sonuza kadar hapsolmuş olarak deliler gibi etrafta bir flamanın peşinde koşturan ve eşek arıları tarafından sokulan ve bazı kurtçuk ve böcekler tarafından kanları sürekli emilen kimselerdir. Dante, Vergilius'un rehberliğinde cehennemin kıyısındaki Acheron nehrinin kıyısına gelir. Kayığı kullanan Kharon, Dante'yi karşı kıyıya, cehenneme geçirmeyi kabul etmez.
Limbus
Cehennemdeki ilk daire limbus. Burada vaftiz edilmemiş eski erdemli ve günahkâr olmayan ama İsa'yı da tanımayan şair Vergilius gibi putperestler bulunur. Gerçekten cezalandırılmazlar ama Tanrıdan ayrı olarak ve bağışlanma ümidinden mahrum elem içinde kalırlar. Limbo ile Yunan mitolojisindeki Elysion çayırları ile ironik bir ilgi kurulmuştur. Suçsuz olup da İsa'yı tanımayanlar, şeytanlar tarafından eziyete uğramazlar ve kendilerine bir zarar verilmez ama lanetlenmiş olarak karanlıklar içinde kutsal ışıktan uzak bir şekilde yaşamaya mahkûm kılınarak cezalandırılırlar.
Limbus'da hem Cicero, Öklid (Euclides), Homeros gibi kişiler ve ayrıca İbn Rüşd ve İbn-i Sina gibi bazı Müslüman filozoflar ve hatta şaşırtıcı bir şekilde Selahaddin Eyyübi (VI. Kanto) bile vardır. Dante burada bulunan bir kalede Homeros, Horatius, Ovidius, Lucan gibi ünlü şairler ile ve Aristoteles ve Sokrates gibi filozoflar ile konuşur. Dante bütün meşhur tarihe malolmuş paganların kendilerini burada bulduklarını anlatmasına rağmen daha sonra ikisi ile Araf ve Cennette de karşılaşmıştır (Sato ve Utica).
Dante, İlahi Komedya'da Limbus'u iki katlı olarak göstermektedir. Limbus'un bir alt, bir de üst katı bulunur. Üst kat karanlıktır. burada tarafsızlar bulunur. Yani yaşadıklarında kötülük yapmamışlardır ancak iyilik de yapmamışlardır zaten onun için buradadırlar. Limbusun bu bölümünde bir de yansız melekler vardır. Tanrı, Adem'i yarattıktan sonra meleklerine ve Lucifer'e (Şeytan) " Adem'in önünde eğilin" demiştir. Bunun üzerine Lucifer isyan etmiştir. İşte tam o sırada bazı melekler Lucifer'e destek çıkar, bazı melekler Adem'in önünde eğilir. Ancak az da olsa birkaç melek ise ne Adem'in önünde eğilmeyi kabul ederler, ne de Lucifer'e destek çıkmayı isterler. Bunun için bunlara yansız melekler denir.