cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dogmatizm
Belirleyici unsurlar
Kısaca, herhangi bir sistemin veya kişinin değişmez formüller, her yerde ve her zaman geçerli olduğunu ileri sürdüğü mutlak bilgiler (olduğunu) sunması dogmatizmdir. Dogmatizmin karşıtı septisizm yani şüphecilik, kuşkuculuktur.
"İleri sürülen düşünce ve ilkeleri araştırmadan, kanıt aramadan, incelemeden, eleştirmeden, tartışmadan doğru ve mutlak hakikat sayan anlayış" olarak da tanımlanabilen dogmatizm her devirde ilerlemenin, gelişmenin karşısında durmuştur. Dogmatizm'in Türkçedeki karşılığı bağnazlıktır. Dogmatizmin örnekleriyle yalnızca din alanında değil, pek çok alanda, hatta bilim alanında da karşılaşılmıştır. Geçmiş çağlarda bilimciler dünyanın düz olduğu dogmasında ısrar etmişlerdi. Daha sonra da Dünya'nın evrenin merkezi olduğu dogmasında ısrar etmişlerdi. Ancak şunu da vurgulamak gerekir ki bilimdeki dogmaları yine bilim insanları ortadan kaldırmışlardır. Bilimin herhangi bir inak ya da inan sisteminden en temel ve en önemli farkı diyalektik düşünce sistemini içinde barındırmasıdır.
Kurala uyma zorunluluğuna dair tartışmalar
Dogmatizm'de bir kuralın, prensibin ya da inanışın doğruluğunun tartışılamaz olması söz konusudur. Bunların değiştirilebilmeleri bazen imkansızlık düzeyinde zordur. Ancak bu durum, kurala uyma zorunluluğunu her zaman beraberinde getirmez. (Teorik olarak zorunlu kılındığı sanılsa bile en azından uygulamada öyle olmadığı görülür.) Eğer bu yönde katı bir zorlayıcı mekanizma yoksa, insanların kuralı uygulamaktan kaçınmaya başlaması büyük bir olasılığa sahiptir. Hatta dinsel kurallara dahi uyup uymamada özgürlük bulunduğu, sorumluluğun kökeninde de bunun yer aldığını savunan görüşler mevcuttur. Çoğu zaman fanatik savunucuların bile kurala uymadığı veya kendisinden beklenen şeyi uygulamadığı görülür. Örneğin; Hristiyanlığın Katolik mezhebinde boşanma dinen yasaktır. Evli eşler ömürlerinin sonuna kadar hem ahlaken hem de hukuken birbirlerine sadık kalmak zorundadırlar. Ancak tüm Avrupa'da olduğu gibi Katolik mezhebinde de seküler yaşam içerisinde boşanma oranları oldukça yüksektir. Sorulduğunda ise (inancına bağlı katolikler dahil) benzer cevaplar verildiği görülür: "Tanrı'nın koyduğu kural doğrudur. İdeal olan boşanmadan ömrünün sonuna kadar aynı eşle evli kalmaktır. Ama kendileri günahkardır, bu emre uymadıkları için hatalı olan onlardırlar. Yasak kesinlikle doğrudur, inkar edilmez. Tanrı'nın hükmü kesindir. İnsanların iyiliği için koyulmuştur bu yasak ve çeşitli gerekçeleri vardır ki hepsi de tartışmasız doğrudur." İslam Dünyası içerisinde de benzer örneklere rastlanır. Örneğin İslamiyet içerisinde alkollü içkiler yasaklanmış (haram kılınmış) olduğu halde müslüman nüfusa sahip ülkelerde belirli (hatta kimi zaman yüksek) oranlarda bu yasağa uymama davranışına rastlanır. Fakat içki içen insan günah işlediğini kabul etmektedir. Ancak yasağın doğru olduğuna inanmaktadır. Dünyanın her yerindeki farklı dinlerden bunlara benzer pek çok örnekler rastlanabilir. Özetle dogmatizm pratikte uyma zorunluluğu değil, düşünsel düzlemde inanma zorunluluğu anlamına gelir çoğu zaman.
Dogmatik Hukuk
Dogmatik Hukuk alanında ise zorlayıcılık nedeniyle -devlet gücü bulunduğu için- daha fazla ön plana çıkmakta ve uyma davranışı artmaktadır. Ancak kişi yine de uymama yönünde bir tercihte bulunursa bu durumda hukuk sisteminin uygulayacağı yaptırımla karşılaşacaktır. Dogmatik hukuk aynı zamanda pozitif kuralları yorumlama ve sistematize etme işlevini de yerine getirmektedir. Hukukun doğruluğuna dair tartışmalar ise İdeal Hukuk alanında gerçekleşmektedir.
Beş Altın Kural : 20. Yüzyıl Matematiğinin Önemli Teorileri
John L. Casti'nin Beş Altın Kural ya da özgün adıyla Five Golden Rules: Great Theories of 20th Century Mathematics- and Why They Matter kitabı okurunu matematik bahçesinde bir gezintiye davet eder. Kitap karmaşık bir dille yazılmış olmasa da, okurunun daha iyi anlaması için, kalemi kağıdı eline alarak bazı hesapları tekrar etmesi gerekmektedir.
Nezihe
Nezihe, kadınlara verilen Türkçe bir isimdir. Nezihe adlı bazı önemli kişiler şunları içerir:
Hanna Huskova
Hanna Andreyeuna Huskova (d. 28 Ağustos 1992), Beyaz Rus serbest stil kayakçı. 2015 FIS Dünya Serbest Stil Kayak ve Snowboard Şampiyonası'nda yarıştı. Aerials finaline yükseldi ve finalde altıncı sırada yer aldı. 2018 Kış Olimpiyatları'nda aerials etkinliğinde altın madalya kazandı, 2014 yılında ise 21. sırada yer aldı.
Balvano
, İtalya'nın Basilicata bölgesine bağlı Potenza ilinde bulunan bir komündür.
Muhammed Furkan Özbek
Kariyeri
2018 yılında İtalya'nın San Donato Milanese kentinde düzenlenen 2018 Avrupa Gençler Halter Şampiyonası'nda erkekler 69 kg'da altın madalya kazandı.
Özbekistan'ın başkenti Taşkent'te düzenlenen 2021 Gençler Dünya Halter Şampiyonası’nda 2 altın ve 1 gümüş madalya kazanarak 2020 Tokyo Olimpiyatları'na katılma hakkı elde etti. 67 kiloda yarışan Muhammed Furkan Özbek, koparmada 141 kilo ile altın, silkmede 176 kilo ile gümüş, toplamda ise 317 kilo ile altın madalya kazandı ve gençler dünya şampiyonu oldu.
Rusya’nın başkenti Moskova’da düzenlenen 2021 Avrupa Halter Şampiyonası’nda koparmada bronz, silkmede ve toplamda altın madalya kazandı. Erkekler 67 kiloda podyuma çıkan Muhammed Furkan Özbek, koparmada 145 kilo kaldırarak bronz madalya elde etti. Silkmede 178, toplamda ise 323 kiloluk derecesiyle 2 altın madalyanın sahibi oldu.
Japonya'nın Tokyo kentinde düzenlenen 2020 Yaz Olimpiyatları'nda erkekler 67 kiloda yarıştı.
Arnavutluk’un Tiran kentinde düzenlenen 2022 Avrupa Halter Şampiyonası'nda 2 altın 1 bronz madalya kazanarak Avrupa şampiyonu oldu. Muhammed Furkan Özbek, koparmada 149 kilo ile bronz, silkmede 190 kilo ve toplamda 339 kiloyla 2 altın madalya alarak Avrupa şampiyonluğunu elde etti. Cezayir'in Vahran kentinde düzenlenen 19'uncu Akdeniz Oyunları'nda erkekler 73 kg'da Muhammed Furkan Özbek, koparmada 145 kilo ile beşinci, silkmede 184 kilo kaldırarak gümüş madalya kazandı.
Sazak, Gerze
Sazak, Sinop ilinin Gerze ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1907 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Sinop il merkezine 48 km, Gerze ilçe merkezine 10 km uzaklıktadır.
1964 Nemzeti Bajnokság I
1964 sezonu Nemzeti Bajnokság I verileri.
Genel bakış
Yarış 14 takım arasında geçti ve sezon sonunda Ferencvárosi şampiyonluğa ulaştı.
Ross Bölgesi
Ross Bölgesi veya Ross Bağımlılığı, Antarktika'da bulunan ve Yeni Zelanda tarafından hak iddia edilen (Güney Okyanusu'ndaki diğer kara parçaları ile birlikte) bir bölgedir. 160° doğu ile 150° batı meridyenleri ve 60° güney boylamı arasında kalan bölge olarak tanımlanır. Bölge ismini Ross Denizi'nin kâşifi Sir James Clark Ross'dan almıştır.
Bölge Victoria Toprakları'nın bir parçası ve Ross Buz Sahanlığı'nın çoğunu içermektedir. Güney Denizi'nde bulunan buz kaplı Roosevelt Adası, Ross Adası, Balleny Adaları ve küçük Scott Adası da bölgenin bir parçasıdır.
Ali Barış Ulusoy
Ali Barış Ulusoy (d. 1974, Gölcük, Kocaeli) Türk büyükelçi.
Eğitimi
Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü'nden 1996 yılında mezun olmuştur. 2002-2004 döneminde University of Chicago'da uluslararası ilişkiler alanında yüksek lisans eğitimini tamamlamıştır.
Mesleki Kariyeri
1996 yılında Dışişleri Bakanlığı'na girmiş, Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığında Aday Meslek Memuru olarak göreve başlamıştır. Merkezde Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı Üçüncü ve İkinci Katip, Libya ve Suriye'den sorumlu Daire Başkanı ve elçi sıfatıyla Suriye Genel Müdür Yardımcısı olmuştur.
Evli ve bir çocuk babasıdır, İngilizce ve Fransızca bilmektedir.
Bilim ve Buluşlar Tarihi
Asimov, okurun, dünyanın binlerce yıllık tarihi içinde bilimin, ateşin keşfinden teknolojideki son gelişmelere kadar varan serüvenine tanık olmasını sağlar. Kendine özgü kolay anlatımıyla okuru, bu serüvenin, gezegenlerin, yıldızların ve galaksilerin keşfi; buharlı gemilerin, asansörün, ilk otomobilin, ilk televizyonun, teleskopların ve uzay gemilerinin icadı; virüslerin, kan dolaşımının, hastalıkların ve onların tedavilerinin keşfi gibi önemli duraklarında misafir olmaya davet eder.
Otel Transilvanya (seri)
Otel Transilvanya (Özgün adı: Hotel Transylvania) bir komedi yazarı Todd Durham tarafından yaratılmış bir Amerikan animasyonu medya serisi. Yapımcılığını Sony Pictures Animation tarafından yapılan dört sinema filmi, üç grafik roman ve üç kısa filmin yanı sıra Disney Channel'da yayınlanan bir flash animasyonlu TV dizisinden ve çeşitli video oyunlarından oluşur. Dizi, genellikle Adam Sandler, Andy Samberg ve Selena Gomez'in seslendirdiği bir topluluk kadrosu'ndan oluşuyor.
Scytodes cubensis
Scytodes cubensis, Scytodes cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Hokuto Shimoda
Hokuto Shimoda (d. 7 Kasım 1991), Japon futbolcudur. Profesyonel kariyerine 2014 yılında Ventforet Kofu kulübünde başladı. Daha sonra Shonan Bellmare kulübüne transfer oldu.
Scytodes cotopitoka
Scytodes cotopitoka, Scytodes cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Güney Leyte
Güney Leyte, Filipinler'in Doğu Visayas bölgesinde bulunan bir il.
Bilecikspor 2005-06 sezonu
Bilecikspor futbol takımı, 2005-2006 sezonunda 3. Lig 4. Grupta mücadele etmiş ve ligi 14. sırada tamamlamıştır.
Sho Inagaki
Sho Inagaki (d. 25 Aralık 1991), Japon futbolcudur. Profesyonel kariyerine 2014 yılında Ventforet Kofu kulübünde başladı.
Banzi
, İtalya'nın Basilicata bölgesine bağlı Potenza ilinde bulunan bir komündür.
Sultan Kudarat
Sultan Kudarat, Filipinler'in Mindanao adasının güneyindeki Soccsksargen bölgesinde bulunan bir il.
Brian J. Smith
Brian Jacob Smith (12 Ekim 1981; Dallas, Teksas), Amerikalı oyuncudur.
Kariyeri
New York'taki Juilliard School Tiyatro Bölümü'nün dört yıllık oyunculuk programından mezun oldu. 2005 yılında "Hate Crime" (Nefret Suçları) adlı sinema filminde eşcinsel bireylere nefretle ve hoşgörüsüzlükle yaklaşan homofobist oyuncuyu oynamıştır.2015 yılında Netflix'e ait olan "Sense8" adlı dizide Will Gorski karakterini oynamaya başlamıştır.
Kuyumcuhacıali, Düzce
Kuyumcuhacıali, Düzce ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün ismi köyün kurucusu olan Kuyumcu Hacı Ali Efendiden gelmektedir. Kuyumcu Hacı Ali Bey 1840’lı yıllarda Krasnodar’da doğmuş. Çerkeslerin Şapsığ boyundan olup, 1864 yılında Rus ordusu hızla yayılarak bölgeyi ele geçirmiş ve Rusların “dağlı” dediği Mehmet’in ataları kovulmuş. Başka bir bölgeye yerleşmeleri ya da Osmanlı topraklarına gitmeleri istenmiş. Hacı Ali Bey diğer Müslüman akrabaları gibi Osmanlı topraklarına sürgün edilmiş olup, İstanbul'a yerleştikten bir süre sonra Düzcedeki akrabalarının yanına gelerek Kuyumcu Hacı Ali Köyünü kurmuştur.Köy 2012-2013 yıllarında yapılan seçimlerle Düzce Belediyesine bağlanarak mahalle olmuştur.
Coğrafya
Düzce merkezine 3 km uzaklıktadır.
Kaynakça
2. http://www.jinepsgazetesi.com/-11655.html
Scytodes coronata
Scytodes coronata, Scytodes cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Louis Meijer
Johan Hendrik Louis Meijer (9 Mart 1809 - 31 Mart 1866) Hollandalı bir gravürcü, litografici ve ressamdı. Romantik geleneğe göre resimler yaptı. En çok deniz manzaralarıyla tanınır.
Portekiz Komünist Partisi
Portekiz Komünist Partisi (,, PCP) Portekiz'deki büyük bir sol siyasi partidir. Parti Marksist-Leninist dünya görüşünü benimser ve parti örgütü demokratik merkeziyetçilik ilkesine göre inşa edilmiştir. Parti ayrıca kendisini yurtsever ve enternasyonalist olarak nitelendirmektedir.
Parti 1921 yılında Komünist Enternasyonal'in (Komintern) seksiyonu olarak kurulmuştur. 1920'lerdeki bir darbenin ardından yasadışı ilan edilmiştir. Portekiz Komünist Partisi, António de Oliveira Salazar'ın diktatörlük rejimine karşı muhalefet hareketinde tayin edici bir rol oynamıştır. Elli yıllık diktatörlük boyunca, parti sıkça siyasi polis (PIDE) tarafından yok edilmeye çalışılmış. PIDE, komünist parti üyelerini hapis, işkence ve ölüm tehdidi altında yer altında mücadele etmeye zorlamıştır. 1974 yılında, 48 yıllık diktatörlüğü deviren kansız Karanfil Devrimi'nden sonra, partinin hapiste bulunan 36 Merkez Komitesi üyesi, toplam 30 yıl hapis yattıktan sonra serbest kaldılar. Devrimin sonucunda komünistlerin de desteklediği gerilla hareketleri başarılı olacak ve Portekiz'e karşı bağımsızlık savaşı veren Angola, Mozambik ve Gine-Bissau bağımsızlıklarını kazanacaktır. Efsanevi önderi Alvaro Cunhal 1961-1992 yılları arasında partiyi yönetmiş ve halihazırdaki güçlü ve siyasi olarak geleneksel komünist hattı tutmasını sağlamıştır.
Cumhurbaşkanlığı
(Kaynak: Portekiz Seçim Komisyonu)
Sorkun, Gerze
Sorkun, Sinop ilinin Gerze ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1925 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Sinop il merkezine 66 km, Gerze ilçe merkezine 38 km uzaklıktadır. Köy yakınlarındaki Körüklü mevkiinde bir su değirmeni bulunur.
Linda Salzman Sagan
Linda Salzman, Pioneer uzay aracındaki plaket için sanat eserini yaratan ve Voyager Altın Plakları'ın ortak yapımcılığını yapan Amerikalı sanatçı ve yazardır.
6 Nisan 1968'de evlendiği kocası astronom Carl Sagan ile birlikte Dünyanın Mırıltıları kitabını yazdı; evlilik 1981'de boşanmalarına kadar sürdü.
Salzman, yazar ve senarist Nick Sagan'ın annesidir.
NGC 1427
NGC 1427, Ocak takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 71 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir eliptik gökadadır. John Herschel tarafından 28 Kasım 1837 tarihinde keşfedilmiştir.
1965 Nemzeti Bajnokság I
1965 sezonu Nemzeti Bajnokság I verileri.
Genel bakış
Yarış 14 takım arasında geçti ve sezon sonunda Vasas SC şampiyonluğa ulaştı.
Küçükahmet, Düzce
Tarihçe
Köyün 1920 yılında geçen Çerkesçe adı Takajlıkoy'dur. Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında Küçük Ahmetağa olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Düzce il merkezine 5 km uzaklıktadır.
Tayyare Kültür Merkezi
Tayyare Kültür Merkezi, Bursa'da 1932 yılında hizmete girmiş sinema, tiyatro, konser salonu.
Geçmişi
Arif Hikmet Koyunoğlu'nun, 1930 yılında Türk Tayyare Cemiyeti tarafından açılan uluslararası mimari proje yarışmasında birinciliği kazanan projesi doğrultusunda inşa edildi. İnşaatı, daha önce İzmir'de Millî Kütüphane ve Büyük Sinema'yı inşa etmiş olan Nuri-Sermed-Sisa-Rosu ortaklığı üstlendi. 1932 yılında tamamlandı.
Bir tiyatro ve konser salonu olarak hizmet verdikten sonra 1945 yılında Bursa Belediyesi tarafından satın alındı. Sinema olarak kullanılmaya başlanan bina, "Tayyare Sineması" olarak anılageldi. 1961-1962 yıllarında Atatürk Caddesi'ne bakan tarafına iki kat eklendi ve Bursa Belediyesi'nin bazı birimleri bu mekanlarda hizmet verdi.
1992-1995 yıllarında restorasyon geçiren yapı, uzun yıllar kentte kültür ve sanat etkinliklerinin gerçekleştirilebildiği tek mekan idi. Tarihî özellikleri ve merkezî konumu nedeniyle kentin kültür hayatındaki önemi devam eder.
Baragiano
, İtalya'nın Basilicata bölgesine bağlı Potenza ilinde bulunan bir komündür.
Mandan
Mandan şu anlamlara gelebilir:
Surigao del Norte
Surigao del Norte, Filipinler'in Mindanao adasındaki Caraga bölgesinde bulunan bir il.
Scytodes constellata
Scytodes constellata, Scytodes cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Karma eğitim
Karma eğitim, kız ve erkeklerin bir arada olduğu eğitim sistemi. Karma eğitimin amacı cinsiyet ayrımı olmaksızın kız ve erkek öğrencilerin okuma, yazma, oynama, öğrenme ve yaşama unsurlarını eşit koşullarda gerçekleştirmektir.
Yakovlev Pçela
Yakovlev Pçela, Yakovlev tarafından üretilen Sovyet yapımı bir insansız muharebe hava aracıdır. Birincil kullanımı, aşağı bağlantıya sahip video ile savaş ortamlarında gözetleme ve gözlem içindir. Diğer uygulamalar ve kullanımlar hedef belirlemeyi ve bir eğitim hedefi olarak içermektedir.
1935 Türkiye Futbol Şampiyonası
1935 Türkiye Futbol Şampiyonası şampiyonanın 6. sezonudur. Final grubu İstanbul'un Taksim Stadyumu'nda oynanmıştır. Finalde Altınordu'yu 3-1 yenen Fenerbahçe ikinci kez Türkiye futbol şampiyonu olmuştur.
Darice
Darice (دری), Doğu Farsçası veya Afgan Farsçası olarak da bilinen dil, Farsçanın bir lehçesidir. Peştuca ile birlikte Afganistan'ın resmî dillerinden biridir.
Surigao del Sur
Surigao del Sur, Filipinler'in Mindanao adasındaki Caraga bölgesinde bulunan bir il.
Şeyhli, Gerze
Şeyhli, Sinop ilinin Gerze ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1907 yılı kayıtlarında Şeyhköy olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Sinop il merkezine 75 km, Gerze ilçe merkezine 50 km uzaklıktadır.
Scytodes congoanus
Scytodes congoanus, Scytodes cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Beyoğlu (Tünel)
Beyoğlu'nun Şahkulu mahallesinde İETT Genel Müdürlüğü Beyoğlu Binası'nın bulunduğu Metro Han'ın altında yer alan istasyon, 17 Ocak 1875'te Pera İstasyonu (Gare de Pera)  adıyla hizmete girmiştir. İstasyon, 2 Kasım 1971'de yenilenerek tekrar hizmete girmiştir.
Füniküler hattının hizmete girmesinden sonra istasyonun bulunduğu yere Tünel Meydanı, istasyon çevresine ise Tünel semti denilmeye başlanmıştır.
İstasyondan M2 Şişhane - Zemin İstanbul Metro İstasyonu'na ve T2 Tünel Tramvay İstasyonu'na yaklaşık 100 metre yürüme mesafesi bulunmakta olup, istasyonlar arası aktarma imkânı vardır.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki kaleler listesi
Bu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki kalelerin bir listesidir.
Dipnotlar
<references group="DN"/>
FC Corvinul Hunedoara
Corvinul Hunedoara Romanya'nın Hunedoara ilinin takımıdır. 1921 yılında kurulan takım 1960-61, 1976-79,1980,92 yılları arasında Liga 1'da oynamıştır. Takımın en büyük başarısı ise 1981-82 yılında Liga 1 3.lüğüyle bitirip 1982-83 sezonu UEFA Kupası'na gitmesidir. İlk turda Avusturya takımı olan Grazer AK'i eleselerde bir sonraki turda Yugoslavya takımı FK Sarajevo'ya elendiler.
Kirazlı, Düzce
Kirazlı, Düzce ilinin merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün 1920 yılında geçen Çerkesçe adı Tsiyeko habl'dir. Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında Hacıismailoğlu, 1960 yılı kayıtlarında ise Siyokoğlu olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Düzce il merkezine 4 km uzaklıktadır.
Bazlama
Bazlama (Bazlamaç) (بزلمه), Türk mutfağından bir ekşi mayalı ekmektir.
Ekmek olarak sadesi yüzyıllardır Türkler tarafından yapılır ve yenir. Farklı malzemeler kullanarak birçok farklı türü yapılabilir; kıymalı ve peynirli gibi. Özellikle Kızılcahamam ilçesinde çok meşhurdur. Sade türüne Samsun yöresinde toraman veya "pıtpıt' da denilmektedir.
Anadolu Selçuklu Devleti döneminde tüketilen ekmeklerden biridir. Anadolu Selçuklu Devleti döneminde yağlanarak servis edilirdi.
Yapılışı
Hamur bir gün önceden, ekşitmek için mayalanır ve bırakılır. Buna hamur üretme denir. Zaten önceden bulundurulan mayalık bir parça ekşi hamur sayesinde iyice mayalanan hamur sabah erkenden yoğurulur. Bir müddet dinlenmeye bırakılır. Hamurun iyice mayalanıp kabarmasından sonra oklava ile yufkadan biraz kalın olarak açılarak pişirilene şebit, daha da kalın olarak açılıp pişirilene de bazlama denir. Geleneksel olarak odun ateşinde toprak sac üzerinde pişirilir, ancak günümüzde genellikle elektrikli sac veya ocak kullanılır.
Şabanözü Bazlaması
Çankırı Şabanözü Bazlaması 22 Aralık 2021 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.
Mandanlar
Mandanlar (Mandanca Rų́ʔeta ; İngilizce Mandan), ABD'de Kuzey Dakota'da yaşayan ve dilleri Batı Siyu dillerinin tek başına Mandan Siyu dilleri bölümünü oluşturan Kızılderili halkı. Anadillerini konuşabilen Mandanların sayısı 1990'lardaki rakama göre 6.000'den daha azdır. Ova Kızılderilileri kültür grubuna dahildirler. Dilce en yakın akrabaları Hidatsalar, Apsalokeler ve Siyulardır.
Hidatsalar ve Arikaralar ile birlikte Üç Bağlı Kabile (Three Affiliated Tribes) adı altında birlik oluştururlar.
Adlandırma
İngilizcedeki Mandan adı fransız-Kanadalı kâşif Pierre Gaultier de Varennes, sieur de La Vérendrye tarafından kaydedilen Mantannes adına dayanır. Bu Mantannes adı da Nakota (Assiniboine) ve Siyuların o halk için kullandıkları adlardan (Lakotaca Miwátąni, Dakotacanın Yanktonai şivesinde Miwátani, Yankton şivesinde Mawátani ya da Mąwátanį, Santi şivesinde Mawátąna ya da Mawátadą) gelir. İngilizce kaynaklardaki Long Mandan («Uzun Mandanlar») adı Oohenunpa Lakotaları için kullanılır.
Mandanlar kendi dillerinde kendilerini ifade etmek için günümüzde Rų́ʔeta («ourselves, our people») terimini tercih ederler. 1837 yılından önce Rųwą́ʔka·ki («men, people») adını kullanırlardı ve bu ad Numakaki ya da Numangkake olarak Beyazlarca kaydedilmiştir. Mandanlar 19. yy sonlarında köylerinin adıyla Wį́ʔti Ų́tahąkt («East Village») olarak da adlandırmışlar kendilerini ve bu ad Metutahanke ya da Mitutahankish olarak İngilizce kayıtlarda bulunur.
Topalak
Topalak (topalak köfte), bir çeşit sulu köftedir. Fellah köftesinden en temel farkı sarımsaklı yoğurt ve salçalı sos ile servis edilmesidir. Ege ve Akdeniz Bölgesi'nin bazı yörük köylerinde yapılan bir hamur yemeği ya da hamur köftesi. Etli ve nohutlu olarak yapılır ve düğünlerin geleneksel yemeğidir. İçerisine biraz bulgur (ya da düğü), çeşitli baharatlar katılarak hamur yoğurulur. Köftelik harç kıvamına getirilir. Avuç içerisinde ovuşturularak misket büyüklüğünde köfte şeklinde hazırlanır. Daha sonra da nohut, yağ, tuz ve diğer malzemelerin ilavesiyle çorba kıvamında pişirilir. Servis yapılırken, üzerine sarmısaklı yoğurt ve kurutulup ufalanmış nane eklenir. Bu yemek hazırlanırken acıkan ve sabırsızlanan çocuklara hazırlanmış hamurun bir kısmı avuç içerisinde yassıltılarak sobanın ya da sacın üzerinde altı, üstü kızartılıp verilir.
Yozgat Topalak Köfte
Yozgat’ta yapılan çeşididir.
Georgios Mouzalon
Erken Yaşamı ve II. Theodoros'a hizmeti
Mouzalon ailesi ilk 11. yüzyılda gözükür ve 13. yüzyılı ortalarına kadar 1147–1151 yılları arası Konstantinopolis Patriği IV. Nikolas Mouzalon gibi birkaç dikkat çeken üyesi olmuştur. Georgios Mouzalon, yaklaşık 1220 yılında Anadolu kıyısında yer alan Adramyttium'da doğmuştur. Ailesi aşağı tabakadan olmasına rağmen, o ve kardeşleri II. Theodoros'un çocukluk arkadaşı olmuşlar ve onunla beraber yükselip onun paidopouloi'si ( "iç oğlan") olmuştur. Ayrıca âlim Nikephoros Blemmydes'in öğretmenliğinde Theodoros'un sınıflarına katıldığı kabul edilir. En az iki kız kardeşi vardır. Onlardan birisi sonradan Hagiotheodorites ailesinden biri ile evlenmiştir.
Theodoros, Kasım 1254 tarihinde imparator olduğunda, Mouzalon'u en yüksek görevli olan Megas Domestikos ("Ordu komutanlığı"), kardeşi Andronikos'u protovestiarios ("Baş Saray Nazırı") ve ağabeyi Theodoros'u protokynegos ("Avcıların Başı") olarak atamıştır. Çağın Vakanüvislerine göre, imparator, Georgios'u "tüm diğerlerinden" daha çok sevmektedir, bazı mektuplarında, onu "oğul" ve "kardeş" olarak adlandırır.
Theodoros'un hükümdarlığı boyunca, Georgios, İmparatorun kıdemli bakanı ve en güvendiği danışmanı oldu. III. İoannis'in ölümünden sonra Bulgarlar tarafından istila edilen Makedonya'ya karşı uygun bir karşılık verilmesi ile ilgili kurula katıldı. Georgios Mouzalon, çoğunluğun istediği Theodoros'un doğrudan istilacılara karşı yapılacak seferi yönetmesi görüşünü destekledi. 1255 yılında yapılan seferde, Theodoros'un yokluğunda, ülkenin yönetimini aldı. Onun dönüşünde, Theodoros onu daha da yükseltip, protosebastos ve protovestiarios unvanları yanında megas stratopedarches ismiyle yeni bir unvan ihsas edip ona verdi.
Andronikos Mouzalon ise ağabeyi Georgios'un yerine megas domestikos oldu. Aslında protosebastos ve protovestiarios unvanlarının birleşimi çok yüksek bir taltifti, normalde yalnızca imparatorun çok yakın akrabalarına verilirken o zaman kadar protovestiarios ve megas domestikos makamları aristokrat ailelerin içinde kalırdı.
Mouzalon ailesinin yükselişi, yalnızca kişisel sevgi veya kayırma değil fakat Theodoros'un, güçlü aristokrasinin bağımsızlığının ve etkisini azaltma dönük politikasının bir parçasıydı. Novus homo ("düşük doğan") insanların böyle yüksek makamlara getirilmesi ve Theodoros'un aristokratlara sıklıkla sert ve keyfi uygulamaları, geleneksel aristokrasi ve özellikle hırslı ve muktedir Mihail Paleologos'un kızgınlığını çekti. Aristokratların düşmanlığı, imparator Novus homo ("düşük doğan") birilerini aristokrat gelinlerle evlendirince daha da artıp, yoğunlaştı: Georgios Mouzalon, Mihail Paleologos'un yeğeni Theodora Kantakouzene ile, Andronikos Mouzalon ise protovestiarios Aleksios Raoul'un kız kardeşi ile evlendi.
Naip olarak görevlendirilmesi ve Suikastı
II. Theodoros'in 16 Ağustos 1258 tarihinde ölümünden hemen önce, Theodoros, Georgios Mouzalon ile Patrik I. Arsenius'u 8 yaşındaki oğlu IV. İoannis'in naip ve koruyucuları olarak bıraktı. Bu atama, aristokrasinin kızgınlığını daha da artırdı ve Mouzalon'un durumu aşırı belirsiz hale geldi.
Aristokrasinin yanında, kilise mensupları arasında da sevilmeyen birisiydi. Theodoros'un doğrudan kendisinin yönettiği kiliseyi kızdıran politikaları ile doğrudan bağlantılıydı. Ayrıca tacı ele geçireceğinden korkanlar da vardı. Bunlardan daha önemlisi, ordunun düşmanlığı ile karşılaştı, özellikle Latin paralı askerlerin alışılmış maaş ve bağışlarını ödenmemeye başlandı. Ek olarak, Theodoros'un sadece Bizans Rumlarından oluşmuş "ulusal" bir ordu kurma niyetine de kızgındılar. Georgios Pachymeres, Mouzalon'u Vakainame (kronik) yazarı olarak kayıt altına almıştır. Paleologos megas konostaulos olarak Latin paralı askerlerin yönetimini elinde tutuyordu, bu pozisyonu tüm kızgınlıkları ortaya çıkarmak için çok uygundu.
Theodoros, oğlunun yerine gelmesi ve atadığı naipleri güvence altına almak için, ölüm yatağında, Saray'da olan ya da olmayıp ülkenin başka yerinde olan Senato, ordu, insanlar ve kilise mensupları tarafından yemin edilmesini istedi. Ancak Theodoros'un ölümünden hemen sonra, Mouzalon durumunun kırılganlığı ve destek eksiliğinden dolayı aristokratlar, bürokratlar ve askerlerin katılımı ile bir toplantı düzenledi. Toplantıya katılanların seçeceği bir başka kişi lehine naiplikten çekilebileceğini bildirdi. Paleologos önderliğindeki aristokratlar, onu ikna edip, makamında kalmak konusunda cesaretlendirdiler ve genç imparatora bağlılıkları konusunda yeminlerine sadık olduklarını bildirdiler. Aslında bu bir düzmeceydi, aristokrat aileler tarafından onu yerinden etmek için bir komployu uygulamaya geçirmişlerdi. Paleologos, saklı ama lider bir rol oynadı.
Theodoros'un ölümünden sadece birkaç gün sonra (kaynaklar kesin tarih hakkında hemfikir değildir, 25 Ağustos en geniş kabul edilen tarihtir), III. İoannis tarafından kurulan ve kendisi ile Theodoros'un kabirlerinin bulunduğu Magnesia ad Sipylum'da Sosandra Manastırında hatıra töreni yapıldı. Törene, manastırın aşağısındaki düzlüğe kamp yapmış ordu yanında, tüm saray da katıldı. Georgios Mouzalon, kardeşleri ve maiyeti varır varmaz, tören başladı. Fakat kilise dışında, birçoğu Latin paralı asker yerlerin alıp gürültü yapıp genç imparatoru görmek istediklerini söylemeye başladılar. IV. İoannis, dışarı çıkıp, elini kaldırıp onları susturdu, ancak askerler sözümona bu işareti yanlış anladılar. Kalabalık Mouzalon kardeşleri öldürmek amacı ile kiliseye doğru hareketlendiler. Mouzalon kardeşler, olanlar hakkında uyarıldılar fakat Mouzalon, sadece ne olduğunu anlamak için sekreteri Teofilakt'ı gönderdi. Kalabalık onu Mouzalon zannedip öldürdü. Kalabalık, öldürdükleri sekreterin ayakkabısının siyah olmasından yanlış yaptıklarını anladılar, çünkü protovestiarios yeşil ayakkabı giyerdi. Bunun üzerine ellerinde kılıçlar ile kiliseye girdiler.
Kilisedeki insanlar dağılmıştı. Mouzalon kardeşlerden Georgios mihrapta, Andronikos kapının arkasına ve Theodoros imparatorun naaşının köşesine saklandılar. Kalabalık kiliseyi aramaya başladı ve Georgios, Karoulos ("Charles") isimli Latin asker tarafından bulundu. Mihraptan alındı, hayatına karşılık fidye önermesine rağmen öldürüldü. Kalabalığın öfkesi çok büyüktü, ceset parçalara ayrıldı, daha sonra gömülmek için parçalar bir araya getirilmek zorunda kalındı. Andronikos ve ismi günümüze ulaşamamış kayınbiraderide katledildi. Diğer kardeş Theodoros'un akıbeti belirsizdir. Bazı yazarlar Theodoros'un hayatta kalıp hem VIII. Mihail'ın hem de II. Andronikos'un dönemlerinde kıdemli bakan olarak görev yaptıklarını yazar. Kalabalık, Mouzalon ailesinin kalanını aramaya başladı, Georgios Mouzalon'un karısı, amcası Mihail Paleologos'a sığınarak, kocasının hayatının bağışlanmasını istedi ancak sessiz olması istendi yoksa onunla aynı kaderi paylaşacağı söylendi. Tüm bu olaylarda Mihail Paleologos'un rolü, daha sonra kimsenin cezalandırılmaması gerçeği ile desteklenmektedir. Hatta, paralı asker Charles daha sonra Mihail Paleologos'un sırdaşı olmuştur.
Mouzalon'un ölümünü, II. Theodoros'un diğer baskın "yeni adamları" protostrator İoannis Angelos ve protovestiarites Karyanites'ın temizlenmesi ile devam etti. Angelos sürgüne kaçtı ve sonra intihar etti, Karyanites tutuklandı. II. Theodoros'un ekibinden sadece Georgios Akropolites, Epir Despotluğu'nda esir olduğu için hayatta kalabildi, sonra Mihail Paleologos'un hükümdarlığında yüksek mevkilere ulaştı. Mihail Paleologos, bu arada pozisyonu güçlendirdi, önce Megas doux unvanı ile naip oldu. Kısa bir süre sonra, despot oldu ve 1259 yılının başlarında imparator olarak taç giydi. Görünürde hala IV. İoannis'in koruyucusu ve ortak imparatoruydu, ancak Konstantinopolis'in geri alınması ile Aya Sofya'da tek imparator olarak taç giydi ve Bizans'ın son hükümdar ailesi Paleologos Hanedanı'nı kurdu.
Tarihçilerin değerlendirmeleri
Georgios Akropolites'in tarihi gibi dönemin kaynakları, Mouzalon kardeşlere karşı oldukça olumsuz yaklaşırlar. Akropolites onları, "menfur küçük adamlar, insanlığın değersiz numuneleri" ve "dilin yalanı, ayağın ataklığı, dansta yere ayak vurmakta eşsiz" diye tarif eder. Diğer birçok konuda güvenilir olmasına rağmen, bu konuda Akropolites'in güvenilirliği şüphelidir: Bir taraftan aslında ait olduğu II. Theodoros'un "yeni adamları"'ndan kendisini ayırmaya çalışırken, diğer taraftan kendisini suikasttan kurtarmak için Mihail Paleologos'un lehinde güçlü bir önyargı taşımaktadır. Zamanının diğer tarihçileri daha tercih edilebilir resim çizerler. Genellikle Akropolites'i sıkı şekilde takip eden, yakın çağdaş Theodoros Skoutariotes, Akropolites'in olumsuz yorumlarını tekrarlamamış ve hatta toplanan aristokratların Mouzalonları öldürüldükleri gün şiddet dalgası sırasında kilisede beklemeleri için ikna ettiklerini kaydeder. Keza Yeoryos Pahimeris'te, Akropolites'in aksine, Theodoros Laskaris'in hükümdarlığı ve Laskaris Hanedanına karşı daha olumlu yaklaşır. Mouzalonlerin, liyakatla yükseldiklerini kabul eder, cinayetlerini lanetler ve sorumlu olarak Mihail Paleologos'u gösterir. Daha sonra gelen tarihçi Nikiforos Grigoras'ta olumsuz yorumları diğerleri gibi ihmal eder, bu yaklaşım çoğu modern tarihçi tarafından da izlenmektedir.
Scytodes cogu
Scytodes cogu, Scytodes cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Orta Asya Ermenileri
Orta Asya Ermenileri Özbekistan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Türkmenistan'a çeşitli nedenlerle genelde Sovyet döneminde göçmüş bir topluluktur.
Tarihçe
Eski tarihi kayıtlara göre, Ermeni savaşçılar ve tüccarlar bir zamanlar Orta Asya'nın birçok yerinde serbestçe hareket ediyor, ticaret imtiyazları karşılığında yerel savaş ağalarıyla birlikte savaşıyorlardı.
Sayılar
Aşağıdaki tablo, Sovyet nüfus sayımlarına göre 1926'dan 1989'a kadar her Orta Asya ülkesindeki Ermeni sayısını ve Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra yapılan sayımları göstermektedir.
Türkmenistan
Türkmenistan'daki Ermenilerin sayısı 30.000'den 34.000'e kadardır. Sovyet 1989 nüfus sayımına göre Türkmenistan'da 31.829 Ermeni vardı. Onların geçmişi Sovyet günlerine, özellikle de II.Dünya Savaşı'ndan sonra, Ermenistan SSC'ne yerleşmeye teşvik edilen diaspora Ermenilerinin hükûmet tarafından Sovyetler Birliği genelinde dağıtıldığı zamana kadar uzanmaktadır. Bugün üç ana grubu vardır. Türkmen vatandaşı olan etnik Ermeniler, Azerbaycan'dan göç eden Ermeniler ve Ermenistan'dan gelen Ermeni vatandaşları. Birçok Ermeni vatandaşı ve mülteci artık yasal olarak ikamet etmiyor ve 1999'da uygulanan bir vize rejimi nedeniyle yasa dışı kabul ediliyor. Yaklaşık 7.000 Türkmen Ermenisi yasadışı kabul ediliyor. Norveç hükûmeti ve diğer kuruluşların yardımıyla, bu Ermenilerin birkaç yüz tanesi Ermenistan'a geri gönderildi. Çoğu Rusya'da yaşamaya devam etti.
Kazakistan
Kazakistan'daki Ermeniler, Kazakistan'da yaşayan etnik Ermenilerdir. Bugün ülke içinde tahminen 25.000 Ermeni yaşıyor.
İlk Ermeniler, 1860'larda, Kuzey Kafkasya'daki Ermeni nüfuslu bölgeleri zaten kontrol eden Rus İmparatorluğu'nun Kazak Bozkırını fethetmek için harekete geçmesiyle 1860'larda Kazakistan'a geldi. İmparatorluğun dört bir yanından gelen göçmenler sınıra taşındı, Ermeniler ilkler arasındaydı ve Ruslar için tercümanlık yapıyordu (çoğu zaten Türk dilini konuşuyordu), yeni ortaya çıkan petrol endüstrisi için konsoloslar ve iş adamları olarak görev yapıyorlardı.
Ermenilerin ülkeye ilk kitlesel hareketi ise 1937'de Azerbaycan SSC'nden Kazakistan SSC'ne yaklaşık 1.121 Ermeni ve Kürt ailenin nakledildiği zaman meydana geldi. Zoraki göçün siyasi bir araç olarak yaygın olarak kullanıldığı ve vasal ulusları kontrol altında tutmak ve etnik çatışmalardan kaçınmak için yaygın olarak kullanıldığı Josef Stalin döneminde, Ermeniler ve daha birçok grup uygun görüldüğünde Kazakistan'a gönderildi. 1948'de, Karadeniz bölgesinden yaklaşık 5800 Ermeni ve Pontus Rumu, Sovyet karşıtı bir siyasi parti olan Ermeni Devrimci Federasyonu'nun sempatizanı olduklarından şüphelenildikleri için güney Kazakistan'a sürüldü. Daha önce, 1944'te, Ermeni kökenli bir dizi Hemşinliler, diğer grupların yanı sıra Gürcistan'ın bazı bölgelerinden ve diğer Orta Asya cumhuriyetlerinden Kazakistan'a sürüldü. Daha sonra Mihail Gorbaçov yönetimindeki Sovyet Hükûmeti'ne onları Ermenistan SSC'ne taşımak için dilekçe vereceklerdi, ancak Hristiyan akrabalarıyla çatışmalara yol açacaklarından korktukları için geri çevrildiler.
Kırgızistan
Kırgızistan'daki Ermeni nüfusu, 1989 nüfus sayımında 3,975 ve 1999 nüfus sayımında 1.364 iken 2009 nüfus sayımına göre 890'a düştü. Sayıları son yıllarda Türkmenistan'daki Ermeni cemaatinden yeni göçmenler tarafından artırıldı. Yaklaşık yarısı Ermeni kökenli Müslümanlar olan Hemşinlilerdir.
Tacikistan
Tacikistan'da küçük bir Ermeni topluluğu var. 1989 nüfus sayımı Tacikistan'da 5.630 Ermeni buldu; ancak birçok kişi, Sovyetler Birliği'nin çöküşünün ve ardından Tacikistan'daki iç savaşın yol açtığı zorluklar nedeniyle sonraki yıllarda ülkeyi terk etti. Göç etmenin bir başka nedeni de, 1990 Duşanbe isyanlarında görüldüğü gibi, çok sayıda Ermeni mültecinin oraya yeniden yerleştirileceği ve barınma sıkıntısı olduğu bir dönemde ücretsiz konut alacağı şeklindeki asılsız söylentinin ateşlediği Ermeni karşıtı önyargı korkusuydu. 2000 nüfus sayımı sırasında, başta Duşanbe, Hucend, Çıkalovsk ve Kurgantepe'de olmak üzere, kendilerini Ermeni olarak tanımlayan sadece 995 kişi kalmıştı. %57.6'sı Ermenice, %100'ü Rusça ve %14.8'i Tacikçe konuşabiliyordu. Topluluk üyeleriyle yapılan görüşmelere göre, ilk Ermenilerin 1930'larda Tacikistan'a geldiğine inanılıyor. Tacikistan Bilimler Akademisi'nin eski başkanı Dr. Arutyunov gibi birkaçı daha sonra toplumda öne çıkan pozisyonlara yükseldi.
Rüşvet
Rüşvet, resmî işlerde kayırma ve öne alma karşılığında bir ücret/bedel alma ya da verme.
Orta Asya Ermenileri
Özbekistan
Özbekistan'da Ermenilerin sayıları 40.000 civarındadır. Özbekistan Ermeni cemaati, Orta Asya'daki en büyük topluluktur ve çoğu Taşkent'te yaşamaktadır. Günümüz toplumu, Ermeni Kırımı sırasında birçok Ermeninin Rus imparatorluğunda güvenlik için Azerbaycan üzerinden Özbekistan'a kaçması ve ardından Semerkant, Taşkent, Andican, Fergana ve diğer birçok şehirde topluluklar kurmasıyla oluşmuştur. Sovyetler Birliği kurulduktan sonra, Ermeniler Özbekistan ekonomisine ve tarımına büyük katkı sağladılar ve birçoğu hükûmette ve vasıflı işgücünde yüksek pozisyonlara sahipti. Ancak Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra pek çok Ermeni esas olarak Rusya'ya, ama aynı zamanda Ermenistan ve ABD'ye göç etti. Yine de Özbekistan'da yaşayan birçok Ermeni var. Ana dilleri Rusça, ancak bazıları hala evde Ermenice konuşuyor. Özbek-Ermenice soyadlarının sonunda tipik "ian" veya "yan" kelimesini görmek yerine, çoğu, soyadı "ov" veya "ts" ile biten Ermenilerle karşılaşacaktır. Bu, Rusya'nın Özbekistan'daki Ermeniler üzerindeki ağır miktardaki etkisine dair büyük bir fikir veriyor. Ermeniler geleneklerini müzikleri, dinleri ve yemekleriyle yaşatmaya devam ediyor. Ayrıca Taşkent ve Semerkant'ta birçok Ermeni kafe ve restoranı bulunmaktadır. Hatta Özbekistan'da biri Semerkant'ta diğeri Taşkent'te olmak üzere iki Ermeni kilisesi var. Semerkand'daki Ermeni kilisesi ilk olarak 1905'te açıldı, ancak Sovyetler Birliği döneminde kapatıldı ve 1995'te Semerkandlı Ermeni kökenli bir iş insanı - Artur Martirosyan, kiliseyi yeniden inşa etmek ve yeniden açmak için bağış yaptı.
Rüşvet
Kökenbilim
Arapça rşw kökünden gelen rişwa(t) رِشْوة sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça raşā رَشَا “rüşvet verdi” eyleminin fiˁla(t) ölçüsünün kökenidir. . Bu sözcüğün Türkçe eş anlamlısı orunç/urunçtur.
Tenzin Delek Rinpoche
Lithang Tulku Tenzin Delek Rinpoche veya Tenzing Deleg (1950 - 2015) Garze, Sichuan'dan bir Tibet Budist lideriydi. Ayrıca Doğu Tibet'teki Tibet göçebeleri için sosyal, tıbbi, eğitimsel ve dini kurumlar geliştirmek için çalıştığı, ayrım gözetmeyen ağaç kesme ve madencilik projeleri karşısında çevrenin korunmasının savunucusu ve Tibetliler ile Çinliler arasında arabuluculuk yaptığı bilinmekteydi.
Kişisel hayat
Rinpoche, Lithang, Tibet'te doğdu.
7 Nisan 2002'de, Garze, Sichuan, Çin'deki Jamyang Choekhorling'e düzenlenen bir baskın sırasında tutuklandı ve 3 Nisan 2002'de Sichuan'ın eyalet başkenti Chengdu'nun merkez meydanında bir bombalı saldırıya karışmakla suçlandı.
Çin yetkilileri tarafından bölgesinde bir dizi çözülmemiş bombalama olayına karıştığı iddiasıyla suçlu bulundu ve Aralık 2002'de 28 yaşındaki asistanı Lobsang Dhondup ile birlikte ölüm cezasına çarptırıldı. Lobsang, 2003 yılının Ocak ayının sonlarında, bir Tibetlinin 20 yıldır siyasi suçlardan ilk kez infaz edilmesiyle neredeyse anında idam edildi. Tenzin Delek'in davası 29 Kasım 2002'de Garze Yerel Mahkemesinde başladı ve iki yıl ertelemeyle idam cezasına çarptırıldı. Denizaşırı insan hakları grupları ve Birleşmiş Milletler insan hakları uzmanları, aleyhindeki davanın ciddi şekilde kusurlu olduğunu, adil yargılanmadığını ve gözaltında kötü muameleye maruz kaldığını protesto etti.
Cezası 26 Ocak 2005 tarihinde müebbet hapis cezasına çevrildi. Tenzin Delek Rinpoche'nin birçok denizaşırı aktivisti yeniden yargılama için savaşmaya devam etti.
12 Temmuz 2015'te Çin'in Chengdu kentinde 65 yaşında öldü. Ölümünden önce Tibetliler ve hak grupları tıbbi şartlı tahliye ile serbest bırakılması çağrısında bulundular. Ölümünü, ölüm nedenini belirlemek ve geleneksel cenaze törenlerini gerçekleştirmek için vücudunun serbest bırakılması çağrıları izledi; Bir protesto, Çin'in güvenlik güçleri tarafından ateş açarak birkaç Tibetli yaralandı. Çinli yetkililer cesedi otopsi olmadan yaktı.
Tenzin Delek'in açıklaması
"Tibetli olduğum için her zaman samimi ve Tibet halkının çıkarlarına ve iyiliğine adanmış oldum. Çinlilerin benden hoşlanmamasının ve beni suçlamalarının gerçek nedeni budur. Bu yüzden masum olsam da değerli hayatımı alacaklar."
Şarjör çantası
Şarjör çantası bel kemerine, kurşun geçirmez yelek veya boşaltma ekipmanına takılan küçük konteyner çantasıdır. El bombası ve şarjör saklamak ve kullanmak için kullanılır. En yaygın askerî teçhizat türlerinden biridir. Deri, kirza, tente'den yapılmıştır. Bakır veya bronz pimler üzerindeki valf, fermuar veya cırtcırt le kapanır.
Zorbay Küçük
Zorbay Küçük (d. 18 Ekim 1992, Adana), Süper Lig'de görev alan Türk hakemdir.
Hayatı
18 Ekim 1992'de Adana'da doğmuştur. Eski futbolcu ve teknik direktör Feyzullah Küçük'ün oğludur. Süper Lig'deki hakemlik kariyerine 2017-2018 sezonunda oynanan Trabzonspor-Kardemir Karabükspor maçı ile başlamıştır ve o sezon sadece tek maç yönetmiştir.
Ada devleşmesi
Ada devleşmesi, adalarda izole olmuş türlerin boylarının anakarada bulunan benzerlerine nazaran önemli derecede artması olan biyolojik bir fenomen. Ada devleşmesi, anakarada yaşayan hayvanların adaları kolonize etmesi durumunda küçük cüsseli türlerin büyümesi ve büyük cüsseli türlerin de küçülmesi yönünde evrimleştiğini söyleyen Foster kuralının bir yönüdür. Adalara insanoğlunun ve onunla bağlantılı köpek, kedi, sıçan ve domuz gibi hayvanların gelmesiyle birlikte, adalara endemik dev türlerin soyu tükenmiştir.
Muhtemel nedenler
Genellikle adalarda büyük etçil memelilere rastlanmaz. Bunun nedenleri yetersiz alan ve su üzerinden dağılmanın zorluklarıdır. Bu hayvanların yokluğunda, büyük yırtıcıların ekolojik nişi normalden büyük boyutlara erişen kuşlar ve sürüngenler tarafından doldurulabilir. Örneğin, Akdeniz'de Miyosen-Pliyosen Devirlerinde bulunan tarihöncesi Gargano Adası'nda, Karayiplerde bulunan Küba gibi adalarda ve Madagaskar ile Yeni Zelanda'da süper avcıların bazıları ya da tamamı kartallar, doğanlar ya da baykuşlar gibi kuşlardı ve bunların arasında kendi türlerinin bilinen en büyük örnekleri bulunmaktaydı. Ancak, kuşlar ve sürüngenler, daha ilerlemiş olan etçillerden daha az etkili avcılardır.
Dolayısıyla otçullar için avcılardan kaçma imkânı sağlayan küçük cüsseye adalarda yırtıcıların baskısı azaldığı için gerek kalmamış ve boyları büyüme yönünde gelişmiştir. Küçük otçullar, aynı zamanda büyük otçulların olmaması sayesinde rekâbet içine de girmemişlerdir.
Yani, ada devleşmesi, küçük cüsseli hayvanların üzerinden yırtıcılara av olma ve rekâbet sınırlamalarının kalkmasından ileri gelen evrimsel bir yönelimdir. Bu sınırlamalar hayvanlar üzerinde farklı şekillerde tezahür edebilir. Örneğin küçük cüsseli otçullar yırtıcılardan saklanarak kaçarken, büyük cüsseli otçullar da cüsselerini kullanarak yırtıcıları korkutabilirler. Bunun sonucunda tamamlayıcı fenomen olarak ada cüceleşmesi de bu tarz sınırlamaların ortadan kalkması sonucu büyük cüsseli otçullar için oluşmaktadır. Buna karşın, yırtıcılar arasında görülen ada cüceleşmesinin nedeni de adalarda yeterli av olanaklarının olmamasıdır. Ada cüceleşmesinin aksine, ada devleşmesine önemli omurgalı gruplarında ve omurgasızlarda rastlanır.
Ada devleşmesine maruz kalmanın başka bir yolu da anakara popülasyonunun büyük üyelerinin adaları kolonize etmede daha başarılı olmalarından gelen kurucu etkisidir.
Memeliler
Adalarda kemiricilerden çoğu devleşirken, etçiller, hortumlular ve çift toynaklılar cüceleşir.
Yücel Uyar
Yücel Uyar (d. 2 Nisan 1960, Alaçam ), Türk eski futbolcu ve teknik direktör. Futbolculuk döneminde orta sahada görev almıştır.
Futbolculuk kariyeri
1981-1985 yıllarını Orduspor'da geçirdi. 1982-83 sezonunda Türkiye 2. Futbol Ligi şampiyonluğu yaşayan kadroda yer aldı. 1985-86 sezonu öncesinde Ankaragücü'ne transfer oldu. 1988-89 sezonu sonuna kadar Ankaragücü formasıyla 98 lig maçına çıkarken, bu maçlarda 10 gol atmayı başardı. 1989-90 sezonu öncesinde Samsunspor ile sözleşme imzaladı. O sezon Samsunspor ligi 16. sırada tamamlayarak küme düşse de, ertesi sezon Türkiye 2. Futbol Ligi şampiyonluğu elde ederek tekrar Türkiye 1. Futbol Ligi'ne yükseldi. 1991-92 sezonunda tekrar küme düşen takım, 1992-93 sezonunda Türkiye 2. Futbol Ligi şampiyonu olarak bir kez daha Türkiye 1. Futbol Ligi'nde oynamaya hak kazandı. Samsunspor formasıyla 87 lig maçında görev alan ve 2 gol atan Uyar, 1992-93 sezonu sonunda futbolculuk kariyerini sonlandırdı.
Teknik direktörlük kariyeri
1994 Şubat'ında, Samsunspor altyapısında antrenör olarak çalışmaya başladı. 1995-96 sezonunda teknik direktörlüğünü yaptığı Kadıköyspor, mücadele ettiği 3. Lig 5. Grup'u beşinci sırada tamamladı. 1996'nın Aralık ayında Samsunspor'a döndü ve takımın altyapısında görev aldı. 1997-98 sezonu başında, 3. Lig 2. Grup'ta mücadele eden Çarşambaspor'u çalıştırmaya başladı; ancak Nisan 1998'de, sezon henüz bitmeden görevinden ayrıldı ve Samsunspor'a antrenör olarak döndü. Aynı dönemde, Saumsunspor teknik direktörü Jozef Jarabinský'nin görevinden ayrılması sebebiyle ligin son üç maçında, geçici olarak takımın başında bulundu. 1998-99 sezonu sonuna kadar antrenör, 2001 Nisan'ına kadar ise altyapı antrenörü olarak Samsunspor'daki kariyerini sürdürdü. Teknik direktör Bülent Ünder'in görevini bırakmasının ardından takımın teknik direktörlüğüne getirildi. Samsunspor, 2001-02 sezonunu Süper Lig sekizincisi olarak tamamladı. Ertesi sezona da Uyar yönetiminde girildi; ancak Uyar, 2002 Şubat'ında görevinden istifa ettiğini açıkladı.
2002-03 sezonu öncesinde göreve geldiği Orduspor teknik direktörlüğünden 2002 Kasım'ında ayrıldı. Ertesi yılın Kasım ayında Eyüpspor'un başına geçti. 2003-04 sezonu sonuna kadar yönettiği Eyüpspor, mücadele ettiği 2. Lig B Kategorisi B Grubu'nu on dördüncü sırada tamamladı. 2004-05 sezonu başında bir kez daha Samsunspor'a döndü ve sezon boyunca altyapı antrenörü olarak görev aldı. 2005 Haziran'ında takımın genel menajerliğine getirilse de, birkaç ay sonra bu görevden istifa etti. 2006-07 sezonu başında Ünyespor ile teknik direktörlük konusunda anlaştı. Sezon sona ermeden Uyar'ın Ünyespor ile olan sözleşmesi feshedildi.
Yöneticilik kariyeri
Ünyespor'dan ayrılmasının ardından Türkiye Futbol Federasyonunun futbol gelişim direktörlüğü biriminde eğitim müdürü olarak görev alan Uyar yöneticilik yapmaya başladı. Burada 12 yıl görev yaptıktan sonraysa 4 Ocak 2019'da görevinden ayrıldı ve Samsunspor'da teknik menajerliğe getirildi.
Van de Graaff jeneratörü
Van de Graaff jeneratörü hareket eden bir kayış yardımıyla içi boş bir kürede yüksek gerilim biriktirmeye yarayan bir elektrostatik jeneratördür. 1929 yılında Amerikalı fizikçi Robert Jemison Van de Graaff tarafından icat edilen bu jeneratörde potansiyel farkı 5 megavolta kadar çıkabilir. Bu araç bir üreteç ve ona paralel bağlı bir kondansatör ile çok büyük bir elektriksel direnç olarak da düşünülebilir.
Yük,iletkenin içinde herhangi bir yere yerleştirildiğinde,dış yüzeye doğru hareket eder ve iletkenin içinde alan sıfır olur. Robert Van de Graaff bu düşünceden faydalanarak 1931 yılında, yüklü parçacıkları yüksek kinetik enerjisine çıkaran hızlandırıcı inşa etmiştir.Bu yüksek enerjili parçacıklar, kanser tedavisinde de olduğu gibi maddenin mikroskobik yapısını anlamak için kullanılır.