cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Josine Ianco-Starrels
Özel yaşamı ve ölümü
Ianco-Starrels 17 Ekim 1926'da Bükreş'te doğdu. Babası Marcel Janco (1895-1984), sanatçı, mimar ve Dadaizm akımı kurucu üyelerindendi. Rumen asıllı Amerikalı sanat yönetmeni ve akademisyen Josine Ianco-Starrels 8 Nisan 2019'da Rogue River, Oregon'da yaşlılığa bağlı sebeplerden 92 yaşında ölmüştür.
2006'da Türkiye
2006'daki Türkiye olayları.
Körlü Beyi, Tarsus
Körlü Beyi, Mersin'in Tarsus ilçesine bağlı bir mahalledir.
Sinan Çetin
Sinan Çetin (d. 1 Mart 1953, Van), Türk film yönetmeni, yapımcı. Plato Film adlı bir sinema ve televizyon yapım şirketinin kurucusudur.
Hayatı
Van'da doğan Sinan Çetin'in babası gümrük muhafaza memuru Mehdi Bey ile Şevket Hanım'ın oğludur. Anne tarafından Azeri, baba tarafından Gürcü asıllıdır. İlkokulu Aşkale’de okudu. Ailenin sekiz çocuğundan biri olan Çetin, ailesinin Ankara'ya taşınmasıyla Altındağ'ın Samanpazarı semtinde bulunan Sakalar İlkokulu'nda öğrenim hayatına başlamış daha sonra Gazi Lisesi'ne devam etmiştir. Liseden sonra bir süre Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi'nde sanat tarihi ve yine aynı üniversite eczacılık okumuştur.
Kariyeri
1970'li yıllarda resim ve fotoğraf alanında amatör çalışmalar yaparak sanat kariyerine başlayan Sinan Çetin, sinemaya 1975 yılında Zeki Ökten'in çektiği Hanzo adlı filmde yönetmen yardımcılığı yaparak başladı. Daha sonra yönetmen Şerif Gören ve Atıf Yılmaz ile birlikte çalıştı. 1977 yılında Hacettepe Üniversitesi sanat tarihi bölümünden mezun oldu. Aynı yıl Baskın ve ardından Halı Türküsü adlı belgesel filmleri yönetti. 1980 yılında ilk uzun metrajlı filmi başrollerinde Nur Sürer ve Fikret Hakan'ın oynadığı Bir Günün Hikayesi'ni çekti ve bu film 1982 Antalya Film Festivali'nde en iyi yönetmen ödülüne layık görüldü.
Çetin, 2000’li yılların başında Karl Popper, Ayn Rand, Milton Friedman, Robert Mckee ve Arthur Koestler gibi isimlerin eserlerinin Türkçe tercümelerini neşretti. Yayın evi yaklaşık 50 kitap yayımladıktan sonra faaliyetlerine son verdi.
Plutarhos
Mestrius Plutarchus (Yunanca: Πλούταρχος; MS 46 - 120?) Yunan tarihçi, biyografi ve deneme yazarı. Ayrıca orta dönem Platonculardandır. Plutarkhos Delfi'nin yaklaşık 35 km doğusunda bulunan Chaeronea, Boeotia Yunanistan'da dünyaya gelmiştir. Plutarkhos'un ciltlerce eser yazmış olduğu belirtilmektedir. Lampria Katalogu adlı bir antik katalog listesinde 227 eseri olduğu bildirilmiştir. Elimize geçen eserleri Paralel Yaşamlar (en) ve Moralia adlı iki toplanmış eserdir.
Yaşamı
Plutarkhos'un yaşamı hakkında bilgiler yazmış olduğu denemelerden doğrudan doğruya veya onları yorumlamayla çıkartılmıştır. Örneğin Plutarkhos'un yazmış olduğu otobiyografik bir deneme (De sollertia animalium) yorumlanarak babasıyla arasının pek iyi olmadığı ama bu denemede isimleri anılan kardeşi (Lampria) ve büyükbabası (Nikardo) iyi geçindiğini sonucuna varılmıştır.
MS 60 yıllarında Atina'ya gidip oradaki Akademia'da "Ammonio"'nun derslerine devam ettiği ve onun çok iyi bir talebesi ve müridi olduğu ve retorik, matematik ve Platoncu felsefe derslerinde başarı kazandığı bildirilir.
Daha gençken Plutarkhos, şehir ile ilgili önemli bir sorunu görüşmek üzere oranın bağlı olduğu en yüksek Roma idarecisi olan Akhaia prokonsülüne elçi olarak gönderilir. Bu Roma'nın idareci çevreleriyle kurduğu ilk ilişki oldu. Bundan sonra daha birçok kere Roma'ya gitti. Oradan da kuzey İtalya'ya yolculuklar yaptı. Plutarkhos Roma'da akademik konularda konuşmalar ve konferanslar vermiştir. Bu arada zamanın ileri gelen Romalı idarecileri dostluk ilişkileri kurmuştur. Örneğin MS 90 ve MS 107de konsül seçilen Quintus Sosius Senecio ile yakın dost olmuştur. Plutarkus yazmış olduğu denemelerin birkaçını, özellikle birkaç yaşam öyküsünü Quintus Sosius Senecio'ya adamıştır. MS 83-84 yıllarında Asia eyaletinde prokonsül olan Lucius Mestrius Florus da dostuydu. Plutarkhos'un Roma yurttaşlığına alınması Lucius Mestrius Florus yardımı ile olmuş ve buna gönül borcunu göstermek için de Plutarkhos adına Mestrius'u eklemiştir. Son yüzyıllarda ele geçirilen bir yazıtta adı Mestrios Plutarkhos olarak yazıldığı görülmektedir.
Plutarkhos bilgisiyle kültürüyle öz Yunan varlığını temsil ettiği için İmparatorluk sarayında bile saygı kazanmıştı. İmparator Trajan ona konsularis rütbesini vermiş ve Akhaia valilerine gönderdiği bir buyrukta eyaletin yönetiminde Plutarkhos'un öğütlerini dinlemelerini istemiştir. Hadrianus ise Plutarkhos'u Akhaia eyaleti için procurator yaparak onu ödüllendirmiştir.
Plutarkhos yüksek mevkilerdeki Romalılarla yakından ilişki kurmasına ve Roma'da onur kazanmasına rağmen kendi şehrine ve bölgesinin basit yaşayışına bağlılığını kaybetmemiştir. Roma'yla kuzey İtalya'dan başka ancak Mısır ile Anadolu'da seyahat yapmıştır. Sart ve Efes'te konferanslar verdiği bilinmektedir. Halbuki isteseydi Roma'da büyük bir idareci rolü oynayabilir yahut uzun gezilere çıkabilirdi. Roma dünyasında unlu bir yazar olduğu halde şehrini ve bölgesini sevmeyi ahlak borcu saymıştır. Bu nedenle Khaironeia'da yapıt denetmeni ve arkhont olmakla yetinip daha yüksek idareci görevleri almadı.
MS 7O'de Plutarkhos Cheronea'li Timossena adında bir kadınla evlilik yaptı. Bazı yorumcular bu evliliğin Eros'a çiftin yaptığı bir kurbandan sonra yapılmasına gelinin ailesini evlilik aleyhinde olduğunu çıkartmaktadırlar. Bu evlikten dördü erkek 5 çocukları oldu. Bunlardan ikisi erkek biri kız olmak üzere üçü çocukken öldü. Yaşayan iki erkek çocuğunun adları Autobulo ve Plutarkhos'tur (bu oğul babasının adını taşımaktadır). Karısı ile aynı adı taşıyan Timossena isimli kızı öldüğü zaman Plutarkhos'un, ölen kızını övmek ve karısının yasını paylaşmak için karısına yazdığı mektup denemelerinin arasında zamanımıza kadar gelmiştir. Plutarkhos'un karısı Timossena'nın, kocasına çok bağlı, kültürel bakımdan güçlü bir kadın olduğu bilinmekte ve kendinin de Aristilla'ya ithaf edilmiş lüks maddelere karşı sevgi hakkında bir denemesi bulunmaktadır.
Kendi şehri Chaeronea'ya çekildiği zaman şehir gençlerinin eğitimi ile yakından ilgilendiği bilinmektedir. Chaeronea şehrinde Atina'da Plato'nun Akademia'sina benzer bir okul kurmuştur. Bu okulda verdiği dersler ve öğrencileriyle yaptığı konuşmaların birçoğunun zamanımıza gelen Plutarkhos denemelerinin köklerinde olduğu kabul edilmektedir. Bu okulun Sokrates ve Plato ile bilimsel ilişkileri olduğunu göstermek için onların doğum günleri için tören yapılırdı. Okulun hiçbir kamu yardımı sağlanmadan ve özel bir örgüt yapısı kurulmadan MS 3. yüzyıl sonlarına kadar devam ettiği bilinmektedir.
Plutarkhos antik Yunan geleneğini ve bu geleneğin bıraktığı anıtları sevip saydığı açıktır. Denemelerinde Yunanların "en soylu, tanrıların en çok sevdiği ulus" olduğuna inandığını bildirmiş ve bu inancıyla hem kendi Yunan ülkesinde hem de Romalılar elinde bulunan diğer ülkelerde Yunan kültürüne sevgi ve saygının canlanmasına çok yardım ettiği aşikardır.
Plutrakhos pagan tanrılarına bağlılığını hayati boyunca korumuştur. Fakat dinsel bakımdan hiçbir zaman tutucu olmamış ve eserlerinde devamlı düşünce aydınlığı göstermiştir.
Ancak yaşlılık çağlarında hazırladığı denemelerinde pagan inanışlarının daha gizemli etkileri altına girmiş olduğu görülmektedir. Plutarkhos'un Delhi’de önemli olarak tapılan tanrı Apollon'a bağlanmış; onun Delfi'deki rahipleriyle yakın ilişki kurmuş olduğu bilinmektedir. MS 95 yılından sonra, ta ölünceye kadar geçerli olarak, Delfi Apollon rahipliği görevi almıştır. Roma İmparatoru Trajan döneminde Apollon'a ve Delfi tapınağına verilen önemin Plutarkhos'un etkisinde olduğu iddia edilmiştir. Plutarkhos'un Delfi için yaptıklarına karşılık tapınakta Plutarkhos adına bir anıt dikildiği bu anıt yazıtının bulunmasıyla anlaşılmıştır. Bulunan bu yazıtta "Amphiktyonların kararına uygun olarak Delfililer Khaironeialılarla birlikte Plutarkhos adına bu yontuyu yaptılar" denilmektedir.
Tarihçi Cesareali Eusebio onun MS 119'da öldüğünü bildirmekle beraber çağımızdaki tarihçiler ölümünün 120-125 arasında olabileceğini kabul etmektedirler.
Felsefe eseri
Plutarkhos'un felsefe eseri olarak kabul edilen Moralia (Yunancası "Ethikà") 60'a yakın sayıda değişik denemeyi içinde toplamaktadır. Genel olarak deneme konuları felsefe ile bağlantılı olmakla beraber içinde sadece felsefe konusunda değil tarih, din, edebiyat, fen, retorik konularını da içeren denemeler bulunmaktadır. Örneğin "Herodot'un Kötülüğü" adlı denemesi antik Yunan aleyhtarlığı ve içinde bulunan hatalar nedeniyle çok tenkit edilmiştir. Dinsel tarihle ilgili "Yunan ve Roma tarihi sorunları (Quasestiones Graecae Romanae) adlı denemesi sadece antik Yunan ve Roma dinlerinin tarihin vermekle kalmayıp kamu hayatına siyasi katkı yapmak kişilere verdiği siyasal nasihatleri da içermektedir. Büyük İskender'in hayatı ile ilgili denemesi Felek (Fortune) tanrısı hakkında retorik konuları ve şansın antik Yunan ve Roma tarihleri üzerindeki etkilerini de incelemektedir.
Felsefe bakımından Orta Platonculuğun, önemli düşünürü, ahlakçı ve tarihçisi kabul edilir. Tarihle ilgili çalışmaları yanında, Platon'un eserleri üzerine şerh ya da yorumlar yazmış olan filozofun düşüncesi, özü itibarıyla eklektik bir nitelik taşır. Buna göre, yalnızca Platon'dan değil, fakat Peripatetiklerden, Stoalılardan ve özellikle de Yeni-Pitagorasçılardan etkilenmiş olan Plutarhos, Orta ve Yeni Akademilerin kuşkuculuğunun bir sonucu olarak, kuramsal spekülasyonun imkânı ya da yararı söz konusu olduğunda kuşkucu bir tavır almış ve Aşkın olanla sezgiye dayanan bir doğrudan temas üzerinde ısrarlı olarak Yeni Platoncu felsefeye çıkan yolda önemli bir adım oluşturmuştur.
Roma imparatorları yaşamları
Plutarkhos'un zamanımızda elimizde bulunan yazmalarının bazılarında Paralel Yaşamlar yazmasına ek olarak; bazen Moralia adlı eserine ek olarak, Roma İmparatorlarından Galba ve Otho'nun yaşam hikâyeleri bulunmakta ve bazı yazmalarda ise bunlarla beraber Damascasius adlı Romalı tarihçinin yazmış olduğu İmparator Tiberius ve Neron yaşamlarını anlatan parçalar bulunmaktadır.
Bunların Plutarkhos'un ana eseri olan Paralel Yaşamlar'in bir kısmı olmadığı; bu eseri yazmadan önce hazırlanmış olduğu ve İmparator Augustus'tan İmparator Vitellius'a kadar Roma İmparatorları Yaşamları eserinin kaybolmamış olan parçaları olduğu kabul edilmektedir. Buna göre bu kayıp eser ya Nerva'nin imparatorluk yıllarında ya da Flaviyen hanedanının hüküm sürdüğü dönemlerde Plutarkhos'un yazıp yayınladığı ilk tarihsel eserdir.
Paralel Yaşamlar
Plutarkhos'un en ünlü tarih eseri Paralel Yaşamlar adlı ünlü antik Yunan ve Romalı kişilerin yaşam öykülerini çifter çifter birbirlerine paralel olarak incelemektedir. Plutarkhos incelediği her antik Yunan ve Romalı çifti arasında etik ile ilgili olarak erdemsellik ve kötülük ilişkileri bulmakta ve bu şekilde karşılaştırmalı yaşam öyküleri ile okuyucuya bir etik ve ahlak dersi vermeyi hedef almaktadır.
Elimize geçen Paralel Yaşamlar eserinde 23 çift kişinin yaşamları ve 4 tane de çift olmadan tek kişi olarak incelenen yaşam bulunmaktadır: Bunlar Solon, Themistocles, Aristides, Pericles, Alcibiades, Nicias, Demosthenes, Philopoemen, Timoleon, Sirakuza'li Dion, Büyük İskender, Pyrrhus Epirudlu, Romulus, Numa Pompilius, Coriolanus, Aemilius Paullus, Tiberius Gracchus, Gaius Gracchus, Gaius Marius, Sulla, Sertorius, Lucullus, Pompey, Jül Sezar, Cicero, Mark Antony ve Marcus Junius Brutus.
Plutarkhos eserinden tarihe verdiği önemi sadece incelediği bir kişinin iyi ve kötü karakterinin diğer kişilerin hayatlarına ve kaderlerine olan etkilerine bağlamaya çalışmıştır. Bazı çok önemli yeni devir açan olaylara sadece dokunmakla yetinmiş ama eserinin büyük bir kısmında incelediği kişi hakkında kısa ilgi çekici fıkralara ve hiç önemsiz tesadüfi ıvır zıvır olaylara büyük yer vermiştir. Bu tutumunu açıklaması, bu önemsiz görünen olayların o kişinin çok unlu olan ve iyi bilinen hareketlerinden çok daha açıkça incelediği kişinin karakterini açığa vurduğu önerisidir. Ortaya çıkardığı kişi tasvirlerini bir ressamın hazırladığı portreyi hazırlarken en küçük ayrıntılara verdiği dikkate benzetmiş ve kişinin yaşam öyküsünde onun fiziksel görünüşüyle ahlaki yapısı arasındaki iliksiyi ortaya çıkartmaya büyük gayret göstermiştir. Bu şekilde sonradan ortaya çıkan moral felsefe incelemelerinin öncüsü olmuştur.
Eserlerinin modern çağlarda önemi
Avrupa'da uzun suren karanlık orta çağlarda ve özellikle 1054'te Hristiyan Kilisesi'nin Katolik ve Ortodoks olarak tümüyle bölünmesinden sonra Plutarkhos'un eserleri Ortodoks Kilisesinin anadili olan Yunanca olduğu için ancak Bizans'ta hala okunmaya devam etmiş ve Bati Avrupa'da unutulmaya yüz tutmuştur.
Plutarkhos 1559'da Fransız yazar Jacques Amyot'un Fransızcaya tercümesi ile tekrar popüler olmaya başladı. Fransız yazarı Montaigne düşüncelerine en önemli tesirin (genç Senecca eserleri yanında) Amyot'un Plutrakhos'un eserinin çevirmiş olduğunu ifade etmiştir. 1579'da bu Fransızca tercümenin İngilizceye tercümesi Thomas Nashe tarafından yayımlanmıştır. Bu eser İngilizce edebiyatına o zamandan beri büyük etkilerde bulunmuştur. Örneğin, 16. yüzyıl büyük İngiliz tiyatro yazarı William Shakespeare yazdığı büyük trajedilerden Julius Caesar, Coriolanus ve Antonius ve Kleopatra adlıların uyarlama kaynağı doğrudan doğruya Plutarkhos'un Paralel Yaşamlar eseridir. Amerikan yazarı Ralph Waldo Emerson Plutrakhos'un gemicisi en büyük yaşam öyküsü yazarı olduğunu ve her çağda yeni okuyucular tarafından tekrar keşfedileceğini bildirmiştir. 17. ve 18. yüzyıllarda Alman edebiyat hayatında çok büyük etkileri olmuştur. Almanya'da 18. yüzyılın sonlarında gelişen Fırtına ve Coşku (Sturm und Drang) akımı, özellikle Franz Schiller, Plutarkhos'tan çok etkilenmişlerdir.
Türkçeye MEB Yunan Klasikleri dizisinde Nilüfer (Bayar) Gürsoy ve Ayşe (Önsay) Sarıgöllü tarafından Yaşamlar adı ile  çevrilmiş; Georg Rohde girişiyle ve "Dünya Klasikleri Dizisi: 56" olarak yayımlanmıştır. Sonra bu çeviri değiştirilerek tekrar "Aydınlanma Kitaplığı" çerçevesi altında basılmış ve internete bir kısmı konulmuştur.
Menteşe Beyliği
Menteşeoğulları Beyliği (kısaca Menteş Beyliği olarak da anılır) Anadolu Selçuklu Devleti'nin çökmesi ve dağılmasıyla başlayan Anadolu Beylikleri döneminde Güneybatı Anadolu’da kurulmuş bir Türk beyliğidir. Sınırları aşağı yukarı bugünkü Muğla iline denk gelen bu beyliğin hakimiyeti, 13. yüzyılın ortalarından 15. yüzyılın başlarına kadar devam etti. Diğer Anadolu Beylikleri gibi Osmanlı İmparatorluğu hakimiyetine girdi. Muğla ili Osmanlı Devleti'nin son dönemlerine kadar Menteşe vilayeti olarak anıldı.
Dionysia
Kırsal Dionysia
Dionysia aslen Eleutherae, Attika'da bir kırsal festivaldi, muhtemelen asma yetiştiriciliğini kutlanırdı. Muhtemelen çok eski bir festivaldi, belki de orijinal olarak Dionysos ile ilişkili değildi. Bu "kırsal Dionysia" kış boyunca, Poseideon ayında (kış gündönümünün iki yanında yer alan ay, yani Aralık-Ocak ) yapılırdı. Ana etkinlik pompe adı verilen alaydır ve phalloi (fallus), phallophoroi tarafından taşınırdı. Ayrıca diğer Pompe katılımcıları kanephoroi (κανηφόροι - sepet taşıyan genç kızlar), obeliaphoroi (ὀβελιαφόροι - uzun somun ekmek taşıyan), skaphephoroi (σκαφηφόροι - başka adaklar taşıyan kişi), hydriaphoroi (ὑδριαφόροι - su taşıyan) veaskophoroi (ἀσκοφόροι - şarap kavanozları taşıyan)dır.
Pompe alayı tamamlandıktan sonra, dans ve şarkı yarışmaları yapılırdı ve koro (bir koregos tarafından yönetilen) dithyramb (bir tür şarkı) söylerdi. Bazı festivaller, muhtemelen önceki yıl Kentsel Dionysia'da sergilenmiş olan trajedi ve komedilerin dramatik performanslarını içermiş olabilir. Bu, Pire ve Eleusis gibi daha büyük şehirlerde daha yaygındı.
Attika'nın çeşitli kasabaları farklı günlerde şenliklerini düzenlediğinden, seyircilerin sezon başına birden fazla festivali ziyaret etmesi mümkün olmuştur. Aynı zamanda, yılın geri kalanında fırsat bulamadıkları takdirde Atina vatandaşlarının şehir dışına seyahat etmeleri için bir fırsattı. Bu aynı zamanda gezici oyuncuların festival süresince birden fazla kasabada performans göstermesine de sebep oldu.
Komedi oyun yazarı Aristophanes , Akhalar adlı oyununda Kırsal Dionysia'nın parodisini yaptı.
Kökeni
Kentsel Dionysia ( Büyük Dionysia olarak da bilinir) şehirde düzenlenirdi ve muhtemelen MÖ 6. yüzyılda Peisistrat tiranlığı sırasında başlamıştı. Bu festival muhtemelen Elaphebolion ayının 10'undan 16'sına kadar (ilkbahar ekinoksunun iki yanında yer alan ay, yani Mart. -Güneş takviminde Nisan), Kırsal Dionysia'dan üç ay sonra, muhtemelen kışın sonunu ve yılın mahsulünün hasat edilmesini kutlamak için yapılırdı. Geleneğe göre festival, Attika ve Boeotia arasındaki sınırda bir kasaba olan Eleutherae'nin Attika'nın bir parçası olmayı seçmesinden sonra başladı. Eleutherean halkı, Atina'ya başlangıçta Atinalılar tarafından reddedilen bir Dionysos heykeli getirdi. Dionysos daha sonra Atinalıları erkek cinsel organını etkileyen bir veba ile cezalandırdı ve Atinalılar Dionysos kültünü kabul ettiğinde hastalıkları tedavi edildi. Bu olay, her festivalde fallus taşıyan vatandaşlar tarafından hatırlatıldı.
Menteşe Beyliği
Kuruluşu
Bölgede 13. yüzyılın ikinci yarısından sonra başlayan Menteşe Beyliği hakimiyeti, Antalya’nın Alakır Çayı batısından itibaren; Finike, Kaş, Elmalı, bütün Muğla, Çameli, Acıpayam, Tavas, Bozdoğan ve Çine’ye kadar yayıldı. Donanmaya sahip olan Beylik, Akdeniz'de faaliyetlerde bulundu.
Dionysia
Kökeni
Kentsel festival nispeten daha yeni bir etkinlikti.
Pompe ve Proagon
Arkon (antik Atina'da yüksek mahkeme yargıcı), seçilir seçilmez, festivalin düzenlenmesine yardımcı olması için iki páredroi (πάρεδροι, "kasaba heyeti başkanı") ve on epimelētai (ἐπιμεληταί, "küratör") seçerek Kentsel Dionysia için hazırlık yapardı. Festivalin ilk gününde, Atina kolonilerinden vatandaşların, yabancıların ve temsilcilerin Akropolis'in güney yamacındaki Dionysos Tiyatrosu'na yürüdükleri ponpon ("ihtişam", "alay") düzenlenirdi. Dionysos Eleuthereus'un heykeli taşınırdı. Kırsal Dionysia'da olduğu gibi, tahtadan veya bronzdan yapılmış fallusu sırıklar üzerinde havada taşıyorlardı ve bir araba çok daha büyük bir fallusu çekerdi. Kırsal Dionysia'da olduğu gibi burada da pompe alayına sepet taşıyıcıları ile su ve şarap taşıyıcıları katılırdı.
Menteşe Beyliği
Genişlemesi
1282 yılından sonra vuku bulan olaylarda, Menteşe Bey'in adına rastlanmamaktadır. Bu durumda onun, 1282 yılı sonunda veya 1283’te öldüğü sanılmaktadır. Fethiye yakınlarında bulunan türbesinde gömülüdür. Menteşe Beyden sonra, yerine oğlu Menteşeoğlu Mesud Bey geçti. Saltanat değişikliğinden faydalanmak isteyen Bizanslılar, tekrar Karya üzerine sefer yaptılarsa da muvaffak olamadılar. Bizanslıları bozguna uğratan Mesut Bey, oluşturduğu güçlü donanmayla Rodos Adasına çıkartma yaptı. 1300’de yapılan çıkartma ile Rodos Adasının Türkler tarafından fethi, Papalığı harekete geçirdi. Papa V. Clemens ile Fransa Kralı Güzel Filip’in teşvik ve yardımları üzerine, yarı korsan yarı tarikat mensubu Sen Jan Şövalyeleri, Rodos’a hücum ettiler. Sen Jan Şövalyelerinin 1310 yılında başlayan hücumu, 1314 yılında Rodos’un tamamını Hristiyanlık adına geri almalarına kadar devam etti. Mesud Bey, 1320’den önce vefat edince, yerine oğlu Menteşeoğlu Şücaüddin Orhan Bey geçti.
Çukur (3. sezon)
Çukur dizisinin üçüncü sezonu, 16 Eylül 2019 tarihinde Show TV'de yayınlanmaya başlandı. İlk sezonda olduğu gibi Ay Yapım'ın yapımını, Kerem Çatay'ın ise yapımcılığını üstlendiği dizide, Aras Bulut İynemli, Ercan Kesal, Perihan Savaş, Öner Erkan, Erkan Kolçak Köstendil, Rıza Kocaoğlu, Necip Memili, Damla Sönmez ve Berkay Ateş rol aldı. Dizinin 2. sezonunda yeni oyuncular katıldı ve önceki sezonlarda dizide yer alan bazı oyuncular ise diziden ayrıldı. Dizinin senaristliğini Gökhan Horzum ve Damla Serim, yönetmenliğini Sinan Öztürk yaptı.
Menteşe Beyliği
Genişlemesi
Şücaüddin Bey de, 1320'de Rodos Adasına sefer tertip edip adayı geri almak istedi, fakat muvaffak olamadı. 1340’larda öldüğü tahmin edilen Şücâüddin Orhan Bey’in yerine oğlu Menteşeoğlu İbrahim Bey geçti.
İbrahim Bey, Latin Haçlıların işgaline uğrayan İzmir’i geri almak için, 1344’te Aydınoğlu Umur Bey'e yardım etti. Menteşe donanması bu dönemde Latinleri devamlı surette taciz etti. Menteşe ve Venedik donanmasının mücadelesi, 1355 antlaşmasına kadar sürdü. İbrahim Bey'in 1360’larda vefatıyla beylik, Musa, Mehmet ve Ahmet adlarındaki üç oğlu arasında taksim olunarak idare edildi.
Yıkılışı
Osmanlı Devleti'nin Anadolu ve Rumeli’nde genişleyip büyümesine paralel olarak, Menteşeoğulları Beyliği toprakları da, Yıldırım Bayezid'in 1390 Anadolu seferi sonunda Osmanlı hakimiyetine geçti ve 1402 Ankara Savaşı'na kadar Osmanlı hakimiyetinde kaldı.
Timur, Anadolu Beyliklerine eski yerlerini iade ettiğinde, Menteşeoğlu İbrahim Bey'in oğlu Menteşeoğlu İlyas Bey'e de Menteşe’yi verip, emir tayin etti. 1402-1413 yılları arasındaki Fetret Devrinden sonra, Menteşeoğulları ailesi, 1414 yılında Osmanlı Sultanı I. Mehmet'in hakimiyetini tanıdı. Menteşe toprakları, 1424 yılında, bütünüyle Osmanlı Devletine katıldı.
Kültür, Sanat ve Mimari
Anadolu’nun güneybatısında 200 yıla yakın hakim olan Menteşeoğullarına ait kültür ve sanat eserleri, hala mevcuttur. Bölgede cami, medrese, türbe ve diğer sosyal müesseseler inşa eden Menteşe Beyliğinin Milas, Muğla, Beçin ve Balat şehirlerinde, zamanına göre fakülte derecesinde, yüksek vasıflı medreseleri vardı. İlyas Bey'in, 1404 yılında Balat’ta (Milet) yaptırdığı İlyas Bey Camii, Türk sanat eserleri arasında orijinal ve nadide bir örnek olarak göze çarpmaktadır.
Çukur (3. sezon)
Teknik ekip
Sezonun yapımcılığı, Ay Yapım şirketi tarafından gerçekleştirildi ve bölümleri Türkiye'de Show TV kanalında yayınlandı.
Menteşe Beyliği
Kültür, Sanat ve Mimari
Menteşe beyleri, ilme, alimlere çok değer verir, himaye ederlerdi. Mevlana'nın torunlarından Ulu Arif Bey'e hürmet gösterip; Mevleviliğin, bölgelerinde yayılmasına müsaade etmişlerdir. Menteşeoğlu İlyas Bey adına İlyasiye fi’t-Tıb adında bir tıp kitabının, Menteşeoğlu Mehmet Bey oğlu Mahmud Çelebi adına da Bazname adında avcılığa dair bir kitabın Farsça’dan tercüme edilmiş olması bir başka örnektir.
Donanma
Menteşeoğulları güçlü bir donanma geliştirme yolunda ciddi çalışmalar yapmış olmaları nedeniyle de diğer Anadolu Beylikleri arasında dikkat çekmektedir. Mısır'daki Memluk Devleti Frenklere karşı Anadolu’dan yardım istediğinde, Menteşeoğulları'nın 200 kadırga gönderme vaadinde bulunmuş olmaları denizlerdeki güç ve seviyelerini göstermesi bakımından önemlidir.
"Buradaki Türkmenlerin beyi olan Menteşe, Karamanlıların mücadelesinde onlarla birlikte hareket etmişti. Hiç Kuşkusuz bu savaştaki veya daha sonra Eşrefoğullarına karşı savaşlarındaki yenilgilerini takiben Ladik'in ötesine göç etmiş ve 1282'de bu yörelerde bulunanlarla savaşarak bölgeye yerleşmişti.
14. Yüzyılın başında Menteşelilerin toprakları Milas, Muğla yani Eski Karya'yı kapsıyordu.
Dionysia
Pompe ve Proagon
MÖ 5. yüzyılın ortalarında Atina İmparatorluğu'nun zirvesi sırasında, Atina'nın gücünü gösteren çeşitli hediyeler ve silahlar da alay esnasında taşındı. Tiyatroda kurban edilecek boğalar da alaya dahil edildi. Alayın en göze çarpan üyeleri, en pahalı ve süslü giysiler giymiş olan chorēgoí (χορηγοί, "sponsorlar", kelimenin tam anlamıyla: "koro liderleri") idi. Pompe alayından sonra; chorēgoíler kendi korolarını yarışmalarda yönetirdi. Bu yarışmalar son derece rekabetçiydi ve en iyi flütçüler ve ünlü şairler ( Simonides ve Pindaros gibi ) müzikal ve lirik faaliyetlerini sundular. Bu yarışmalardan sonra boğalar kurban edilirdi ve Atina'nın tüm vatandaşları için bir şölen düzenlenirdi. Komos (κῶμος) isimli İkinci geçit sokaklar boyunca içkili bir alemdi ve daha sonra yapılırdı.
Ertesi gün, oyun yazarları oynanacak oyunların isimlerini açıklarlardı ve jüri üyeleri kura ile seçilirdi: "proagōn" (προαγών, "yarışma öncesi"). Proagon'un orijinal olarak nerede gerçekleştiği bilinmemektedir, ancak MÖ 5. yüzyılın ortalarından sonra Akropolis'in eteklerinde Perikles'in Odeon'unda yapılmıştır. Proagōn ayrıca, yıl boyunca Atina'ya yararlı bir şekilde hizmet etmiş olan önemli vatandaşlara veya genellikle yabancılara övgüde bulunmak için kullanıldı. Peloponez Savaşı sırasında, savaşta öldürülenlerin yetim çocukları da muhtemelen babalarını onurlandırmak için Odeon'da geçit töreni yapardı. Proagon diğer duyurular için de kullanılırdı; M.Ö 406'da oyun yazarı Euripides'in ölümü orada duyuruldu.
Dramatik Performanslar
Pompe alayından sonra Dionysos Tiyatrosu bir boğa kurban edilerek arındırılırdı. Geleneğe göre, Dionysia'daki ilk trajedi performansı, 534'te oyun yazarı ve aktör Thespis (" thespian/tiyatrocu" kelimesini aldığımız kişi ) tarafından yapıldı. Ödülü, Dionysos için ortak bir sembol olan bir keçiydi ve bu "ödül" muhtemelen "trajedi" ("keçi şarkısı" anlamına geliyor) kelimesinin kökeninidir.
Etkileyici trajedi oyunları, MÖ 4.yüzyılın ilk üç çeyreği boyunca ara vermeden devam etti ve bazı bilim insanları bu zamanı klasik dönemin devamı olarak görmektedir. Bu döneme ait eserlerin çoğu ya kaybolmuş ya da unutulmuş olsa da, oyun yazarı Euripides'e çok şey borçlu olduğu düşünülmektedir. Diğer MÖ 5. yüzyıl yazarlarıyla birlikte oyunları bu dönemde sıklıkla yeniden sahnelendi. Kentsel Dionysia'da her yıl en az bir yeniden canlandırması sunuldu. İzleyicilerin, kalitesi şüpheli yeni oyunları finansal olarak desteklemektense, tanınmış oyunların yeniden sahnelenmesini tercih etmiş olabilecekleri öne sürülmüştür; ya da alternatif olarak, bu yeniden canlandırmalar, Peloponnesos Savaşı'nın yıkımından önce Atina'nın görkemine yönelik bir nostaljiyi temsil ediyordu. Bununla birlikte, hem komedi hem de trajedinin yeni eserleri MÖ 2. yüzyıla kadar yazılmaya ve oynanmaya devam etti. Bu noktadan sonra drama üretilmeye devam edildi, ancak eserleri sergilenen uzun süre önce ölmüş oyun yazarlarından ziyade zengin yapımcılara ve ünlü oyunculara ödüller verildi.
Yargıçların trajedi ve komedi gösterilerinin kazananlarını seçtiği son gün başka bir tören alayı ve kutlama düzenlenirdi. Kazanan oyun yazarlarına bir sarmaşık çelengi verilirdi.
Menteşe Beyliği
Donanma
Sahile Vardıklarında Rodos'a yerleşmekte olan Hospitalier tarikatına bağlı Hristiyan Şövalyelerle karşılaştılar ve onları Mağlup ettiler.
Aichi E13A
Teknik özellikler (E13A1)
Kaynakça:
Menteşe Beyliği
Donanma
Yerli denizcilerin geleneklerini benimsediler ve Türkmenler bölgede deniz ticareti ve korsanlık yapmaya başladılar."
Dionysia
Trajedi
(? = tam yıl bilinmiyor)
Komedi
(? = tam yıl bilinmiyor)
Ateş tanrıları listesi
Bu, ateşle ilgili tanrıların bir listesidir.
Yoshito Kajiya
Yoshito Kajiya (加治屋 義人), Japon siyasetçidir. Japonya Liberal Demokrat Parti'si üyesi olarak Japonya Ulusal Meclisi'nde delege olarak görev yapmıştır. Aslen Kagoshima'lı olan Japon siyasetçi Kajiya, lise mezunu olup siyasi kariyerinde ilk önce 1976'da Kagoshima Şehir Meclisi'nde görev almıştır. 2001'de Meclis Başkanı olarak seçilmiştir.
Bakü-Tiflis-Erzurum Doğalgaz Boru Hattı
Güney Kafkasya Doğal gaz Boru Hattı Projesi (Kısa adı SCP), Şahdeniz Gaz Sahası'nda üretilecek doğalgazın Türkiye-Gürcistan sınırına getirilmesi için tasarlanmıştır.
Bunun için SCPC şirketi kurulmuştur ve bu şirkette TPAO da % 9 payla hissedardır. Projenin en büyük ortakları % 25.5’er hisse ile BP ve Norveç şirketi Statoil’dir. Şirketin inşaatı ve işletmesini gerçekleştirmesi planlanmıştır. Projeye göre doğal gaz hattı da BTC koridorunu kullanacaktır. Bu sayede SCP birçok ekstra masraftan da kurtulmuş olacaktır. Yaklaşık 696 km uzunluğundaki proje 42’ borular öngörmektedir. Borular ile yıllık 8.1 milyar m³ gazın AGSC-BOTAŞ arasındaki SPA şartlarına uygun olarak Türkiye sınırına taşınması beklenmektedir. İlave kompresör istasyonları sayesinde kapasite 22 milyar m³’e kadar çıkabilecektir. Projenin detay mühendislik çalışmaları 2003 yılında yapılmıştır. Proje maliyeti olarak 1 milyar dolar hesaplanmıştır.
Gürcistan sınırına gelecek olan gaz hattı Erzurum’a bağlanarak Türkiye doğal gaz şebekesine ulaşmış olacaktır. Bu alandaki inşaat sorumluluğu BOTAŞ’a aittir. Türkiye Enerji Bakanlığı kaynaklarına göre ilk gaz teslimi Ekim 2006’da gerçekleşecektir.
Giulio Mongeri
Giulio Mongeri (d. 1873, İstanbul, Osmanlı İmparatorluğu – ö. 1953, Venedik, İtalya) Levanten kökenli Türk vatandaşı mimar. Birinci Ulusal Mimarlık Akımı’nın önemli temsilcilerindendir. Giulio Mongeri’nin başta İstanbul olmak üzere Ankara ve Bursa'da 1900 ile 1930’lu yıllar arası inşa edilmiş projeleri bulunmaktadır. Osmanlı mimarisi, Selçuklu mimarisi, İslam mimarisi ve Bizans Mimarisi ile özellikle ilgilenen mimar, bu yöndeki yönelimini Birinci Ulusal Mimarlık Akımı ile özdeşleştirilen birçok yapı ile göstermiştir.
Hayatı
Milano'da mimarlık eğitimi gördüğü, 1897 yılında mezun olduktan sonra Türkiye'ye döndüğü, fotoğraf sanatına da hakimiyetiyle dönemi için belge niteliği taşıyan fotoğraflar çektiği bilinmektedir. Ağabeyi Federico’nun Büyükada’daki evinde yaşarken İtalyan Hayır Derneği eski Başkanı Napoleone Capodaini’nin kızı Cateraine ile tanıştı ve evlendiler. Eşi Caterina, ilk çocukları Guido’nun doğumu sırasında hayatını kaybetti. Eşinin vefat etmesinin ardından Giulio, onun kız kardeşi Christina ile evlendi. Tifo salgını Christiana’nın ölümüne sebep olunca, Giulio üçüncü evliliğini ablasının kızı ile yaptı.
Osman Hamdi Bey'in referansıyla İstanbul Sanayi-i Nefise Mektebi'nde görev aldı. I. Dünya Savaşı sırasında Türkiye'den ayrıldı; ancak savaş sonrasında bu okuldaki görevine döndü ve 1930'a değin Cumhuriyet'in ilk kuşak mimarlarının yetişmesine katkıda bulundu. Bu arada Kemalettin Bey, Vedat Tek, Sedad Hakkı Eldem, Şevki Balmumcu ve Arif Hikmet Koyunoğlu ile birlikte Ankara'da Birinci Ulusal Mimarlık Akımına uygun yapılar gerçekleştirdi. Maçka Palas, Karaköy Palas,St. Antuan Katolik Kilisesi başta olmak üzere iz bırakan işler çıkardı. Türkiye'deki eserlerini tamamlayınca 1941’de Venedik’e göç etti ve orada yaşamını yitirdi.
Abell 370
Kütleçekimsel merceklenme
2002 yılında gök bilimciler merceklenme etkisini kullanarak, 12,8 milyar ışık yılı uzaklıkta bulunan HCM-6A gökadasını keşfettiler. Keşfedildiğinde bilinen en uzak gökadaydı.
Çamalan B.M, Tarsus
Çamalan B.M veya eski adıyla Çamalan, Mersin'in Tarsus ilçesine bağlı bir mahalledir.
Mainichi Film Ödülleri
Mainichi Manga Ödülleri ( Mainichi Eiga Konkūru), Mainichi Shimbun tarafından filmler için verilen bir ödüldür. Ödül 1946 yılından bu yana her yıl verilmekte olup birçok alt kategorisi bulunmaktadır.
Dağkalafat, Çubuk
Dağkalfat, Ankara ilinin Çubuk ilçesine bağlı bir mahalledir.
Coğrafya
Ankara il merkezine 62, Çubuk ilçesine 20 km uzaklıktadır.
Thomas Reid
Thomas Reid, 1710-1796 yılları arasında yaşamış olan İskoç filozofudur. Sağduyu felsefesine çok önemli katkılar yapmış olan Reid, sağduyuyu savunmuş ve her tür bilgiyle bilimin, apaçık ilkelere dayandığını öne sürmüştür. Sağduyusu olan tüm insanların açık ve seçik bir biçimde algıladığını öne sürdüğü bu ilkeler arasında ona göre, matematiğin zorunlu ilkeleriyle sağduyunun, zihinden bağımsız bir dış dünyanın var olduğunu dile getiren ilkeleri vardır.
Mide kanaması
Mide kanaması, ağızdan başlayarak yemek borusu, mide ve bağırsaklardan rektum ve anüse kadar olan bölgeyi kapsayan gastrointestinal sistemde meydana gelen kanamaların genel adıdır. Uzun süreli kanamalar Demir eksikliği anemisine yol açabilmektedir.
Boztepe Barajı (Tokat)
Boztepe Barajı, Tokat'ın Zile ilçesine bağlı Yıldıztepe beldesinde, Boztepe Çayı üzerinde, sulama amacı ile 1978-1983 yılları arasında inşa edilmiş bir barajdır.
Toprak gövde dolgu tipi olan barajın gövde hacmi 1.150.000 m³, akarsu yatağından yüksekliği 33,00 metre, normal su kotunda göl hacmi 14,20 hm³, normal su kotunda göl alanı 1,87 km²'dir. Baraj 4.872 hektarlık bir alana sulama hizmeti vermektedir.
Karşılaşma
Karşılaşma, senaryosunu Ömer Kavur ve Macit Koper' in kaleme aldığı, yönetmenliğini Ömer Kavur'un üstlendiği, yapımı Sadık Deveci ve Ömer Kavur tarafından gerçekleştirilen 2003 çıkışlı dram ve gerilim türünde bir Türk filmidir. Eleştirmenlerden olumlu tepkiler alan Karşılaşma, yönetmen Kavur'un incelikle işlediği bir örgüye sahip olup, 2003 yılında dört ayrı organizasyonda toplam 19 ödül kazanmıştır.
Konusu
Sinan (U. Polat), Mahmut (Ç. Tekindor) tanıştığında her ikisi de ağır bir hastalığın tedavi sürecindedir. Mahmut zamanında yasa dışı işlerle uğraşmış, intiharı düşünmekte, Sinan ise motosiklet kazası sonucu ölen oğlundan kendini sorumlu tutmaktadır. Arkadaşı Mahmut öldürülen Sinan, cinayeti araştırırken oğlundan izlere rastlar. Olaylar karışık ve tehlikeli bir hal alacaktır.
Smithville, Tennessee
Smithville, Amerika Birleşik Devletleri'nin Tennessee eyaletine bağlı DeKalb ilçesinde yer alan bir şehirdir. Nüfus, 2018 nüfus sayımında 4.793, 2000 nüfus sayımında 3.994 idi. DeKalb County'nin ilçe merkezidir. Smithville, 1972'den beri her yıl ev sahipliği yaptığı Smithville Fiddler's Jamboree adlı müzik festivaline ev sahipliği yapmaktadır.
Fiddler's Jamboree
Joe L. Evins, dünyaca ünlü Smithville Fiddler's Jamboree & Crafts Festivali'nin başlamasına yardımcı oldu. İlk Jamboree Temmuz 1972'de DeKalb County Adliye Sarayı'nın merdivenleri üzerine inşa edilmiş bir sahnede yapıldı ve her yıl 4 Temmuz'a en yakın hafta sonu orada yapıldı. İlk Jamboree 16 eyaletten 714 müzisyeni çekti ve tahmini 8.000 seyirci katıldı. Günümüz izleyicilerinin ABD'nin her yerinden ve yurtdışından olmak üzere 100.000'in üzerinde olduğu tahmin edilmektedir.
Royal Aircraft Factory B.E.2
Royal Aircraft Factory B.E.2, Royal Aircraft Factory tarafından üretilen Büyük Britanya yapımı bir keşif uçağıdır. Çoğu uçak, hem yerel uçak üreticileri hem de diğer şirketler olmak üzere çeşitli özel şirketler tarafından sözleşmeyle üretildiler.
Teknik özellikler (B.E.2c – RAF 1a)
Kaynakça:
2009-10 Super League (İsviçre)
Puan Tablosu
ource: axposuperleague.ch (German)
Rules for classification: 1) points; 2) goal difference; 3) number of goals scored
1 Basel, who have already qualified for the 2010-11 UEFA Şampiyonlar Ligi, played Challenge League side Lausanne-Sport in the 2009-10 Swiss Cup final. Basel have won the cup, thus 3.-placed team will qualify for the Play-off turu and the 4.-placed team will be inserted into the Üçüncü ön eleme turu of the UEFA Avrupa Ligi and Lausanne-Sport will be inserted into the 2010-11 UEFA Avrupa Ligi 2. qualifying round.
(C) = Champion; (R) = Relegated; (P) = Promoted; (E) = Eliminated; (O) = Play-off winner; (A) = Advances to a further round.
Only applicable when the season is not finished:
(Q) = Qualified to the phase of tournament indicated; (TQ) = Qualified to tournament, but not yet to the particular phase indicated; (RQ) = Qualified to the relegation tournament indicated; (DQ) = Disqualified from tournament.
Playout/Playoff
21.5.2010 20:15 CEST
AC Bellinzona 2-1 Lugano
Goller; -- Goller;
Feltscher 90+1' -- Kırmızı kart;
-- Preising 78'
---
24.5.2010 16:00 CEST
Lugano 0-0 AC Bellinzona
AC Bellinzona toplamda 2-1 kazandı.
Azınlık hükûmeti
Azınlık hükûmeti, parlamenter sistemde meclis çoğunluğu olmayan partinin veya partilerin oluşturduğu hükûmeti ifade eder. Hükûmetin meclis çoğunluğu bulunmadığı için diğer partiler tarafından desteklenmesi ve güvenoyu alması şarttır.
Türkiye
Türkiye'de 2017 Türkiye anayasa değişikliği referandumu ile birlikte Cumhurbaşkanlığı hükûmet sistemi uygulanmaya başlandı. Cumhurbaşkanı seçilen kişinin hükûmeti kurma yetkisi ve güvenoyu alma ihtiyacı olmadığından günümüzde azınlık hükûmeti kurulma ihtimali bulunmamaktadır. Türkiye siyasi tarihinde azınlık hükûmetleri şunlardır:
Ozie Boo
Ozie Boo, 2-6 yaş arası çocuklar için üretilmiş 3D animasyon televizyon dizisi. Yapımcısı Fransa'nın başkenti Paris merkezli bir şirket olan Cyber Group Animation'dır. Fransa'da ilk sezon Disney Channel ve France 5, ikinci sezon ise Canal J'de yayınlandı. Dizi toplam 80 ülkede yayın yaptı. Çizgi dizinin DVD'si de tüm dünyada piyasaya çıktı.
Karakterler
Ozie Boo'lar 5 bebek penguendir; bunlar Ed (yeşil), Fred (turuncu), Ned (mavi), Nelly (pembe), ve Ted (kırmızı)'dir. Diğer karakterler ise bebek Sibirya kaplanı Rajah, yavru kutup ayıları Mikky ve Nikky, denizyıldızı Mel, yavru morinalar Wally ile Polly ve albatros Sky'dır.
Liz J. Patterson
Elizabeth Johnston Patterson (18 Kasım 1939 – 10 Kasım 2018), Amerikalı siyasetçi.
Yaşamı
Patterson, 18 Kasım 1939'da Amerika Birleşik Devletleri'nin Güney Karolina eyaletinin başkenti Columbia'da doğdu. Demokrat Parti üyesi olarak siyasete girdi. Patterson, Güney Carolina'nın 4. Kongre bölgesinden ABD Temsilciler Meclisi'ne delege olarak seçildi.
Emil Zuckerkandl
İlk yılları ve eğitimi
Emil Zuckerkandl, 1 Eylül 1849 tarihinde Yahudi bir ailenin en büyük oğulları olarak Avusturya İmparatorluğu'nun Győr şehrinde doğdu. Sanayici Victor Zuckerkandl ve üroloji uzmanı Otto Zuckerkandl olmak üzere iki kardeşi vardı.
Tıp alanına ilgisi nedeniyle 1867'de Viyana Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne kaydoldu. Sınıfın popüler ve etkili bir öğrencisi oldu. Dikkat çekici gözlem ve tahlil becerileri ile Viyana Anatomi Okulu'nda anatomist ve profesör olan Joseph Hyrtl'ın favori öğrencisi oldu. Zuckerkandl, Hyrtl'ın rehberliğinde ön plana çıktı ve 1870'e kadar Hyrtl'ın yanında araştırma görevlisi olarak çalıştı. 1874'te Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. Doktorasını aynı üniversitede Carl von Rokitansky ve Karl Langer'ın gözetmenliğinde tamamladı.
Kariyeri
Joseph Hyrtl'ın, kariyerini Amsterdam'daki Utrecht Üniversitesi'nde sürdürmesi yönünde tavsiyesine uyarak Viyanadan ayrıldı. 1875-79 yılları arasında Utrecht Üniversitesi'nde anatomi dalında privatdozent olarak uzmanlaştı. 1879'da Avusturya'ya geri döndü ve Viyana Üniversitesi'ne yardımcı doçent olarak görev aldı. Aynı yıl profesör olarak yükseldikten sonra 1882'de Graz Üniversitesi'ne profesör olarak atandı. 1888'de Viyana'ya geri döndü ve Viyana Üniversitesi'nde betimsel ve topografik anatomi dalında profesör olarak çalışmaya devam etti. Ayrıca Viyana Anatomi Okulu'nun birinci başkanı olarak atandı.
Görev süresi boyunca Zuckerkandl, burun boşluğu, yüz iskeleti, işitsel organlar, dişler, kan damarları, beyin ve kromafin sistemi gibi morfolojinin hemen hemen tüm alanlarına giren çeşitli organ sistemlerini inceledi. Hasta bakımına anatomi uygulaması konusundaki düşüncesi, otorinolarengoloji ve üroloji dahil olmak üzere çeşitli cerrahi alt uzmanlıkların oluşturulması ve yükselmesi ile tutarlı olarak gelişti. Zuckerkandl anatomiyi; "bir hekimin cerrahi operasyonları için savaş haritası" olarak tanımladı.
Ölümüne kadar 164'ün üzerinde kitap ve tıbbı dergilerde yayımlanmak üzere birçok makale kaleme aldı. Ayrıca 600'den fazla baskıya sahip olan ve 2 ciltlik önemli bir referans olan Atlas of Descriptive Anatomy of Man 'i revize etti. Zuckerkandl'ın yüzyılı aşkın bir süre önce keşfettiği bulgular, günümüzde cerrahi operasyonlarda için hâla temel oluşturmaktadır.
Kişisel hayatı
1889 yılında Galiçyalı-Avusturyalı yazar, gazeteci ve eleştirmen Berta Szeps ile evlendi. Çiftin evi, heykeltıraş Auguste Rodin, ressam Gustav Klimt, mimar Otto Wagner, yazar Hermann Bahr, oyun yazarı Arthur Schnitzler ve besteci Gustav Mahler gibi sanat ve bilim alanında öncü olan birçok entelektüel için popüler bir toplantı yeri olarak kullanıldı. 1898 yılında Avusturya Bilimler Akademisi üyeliğine seçildi.
Ölümü
Emil Zuckerkandl, 28 Mayıs 1910 tarihinde koroner arter hastalığı sonrası oluşan komplikasyonlar nedeniyle Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun başkenti Viyana'da 60 yaşında hayatını kaybetti. Cenazesi Döblinger Mezarlığı'na defnedildi.
Arabica kahvesi
“Dağ kahvesi” olarak da bilinen Coffea Arabica veya Arabica kahvesi, dünya kahve tüketiminin neredeyse yüzde 70'ini oluşturan en popüler kahvedir. Pürüzsüz bir aroma ve tada sahiptir.
Arabica kahve çekirdek türleri
Arabica bitkilerinden yapılan çok sayıda kahve çekirdeği vardır. Aslında, yaklaşık yüz çeşit Arabica kahvesi var. Arabica çekirdeğin en popüler çeşitleri şunlardır:
Tipik
Arabica kahvesinin en önemli türlerinden biri Typica'dır. Keşfedilen ilk Arabica fasulyesi türüdür. Hafif bir tada sahiptir ve çoğunlukla diğer türlerle birleştirilir.
Katura
Caturra kahvesi asidik ve kritik aroması ve daha hafif gövdesi ile bilinir.
Katimor
Bir tür Arabica çekirdek olmasına rağmen, Robusta çekirdeklerinin içildiğinde sert tadının ipuçlarını verir.
Kona
Büyük adada iki yanardağın yamaçlarında yetiştirildiği için dünyanın en pahalı Arabica çekirdeklerinden biridir. Hafif bir gövdeye ve meyveli bir tada sahiptir.
Geşa
Gesha kahvesi her geçen gün daha popüler hale geliyor ve diğer türlere göre daha pahalı. Tadı tropikal meyvelerin ipuçlarını verir ve eşsiz bir aromaya sahiptir.
Pacamara
Pacamara kahvesi dengeli bir asitlik ve çiçek tadına sahiptir.
Villalobolar
Asitlidir, ancak tatlı kahve çekirdekleri gibi tadı olan daha tatlı bir tada sahiptir.
Arabica kahvesinin tadı
Arabica kahvenin aroması, türüne göre yumuşak ve tatlıdan keskin ve baharatlıya kadar değişebilir. Ancak genel olarak pürüzsüz ve daha hafif bir tada sahiptir ve her yudumda karamel ve çikolata notaları verir. Arabica çekirdekleri çoğunlukla daha hafif ve daha az acı tadı nedeniyle sevilir. İlginç bir şekilde, Arabica'nın çiğ çekirdeği de yaban mersini ve şekere benzer.
Arabica kahvesinin şekli
Arabica çekirdekleri, Robusta çekirdeklerine göre daha büyük bir şekle sahiptir. Açık kahverengi renkte oval bir şekle sahiptirler.
Arabica kahvesinin Kafein içeriği
Robusta kahve çekirdeklerine kıyasla Arabica çekirdekleri daha az kafein içerir. Ortalama bir fincan Arabica kahvesi yaklaşık 200 miligram kafein içeriğine sahiptir.
Arabica kahvesinin asitlik içeriği
Fasulyelerin asitlik içeriği kavurma seviyesinden yüksek oranda etkilense de genel olarak Arabica çekirdekleri daha asidiktir. Çekirdeklere meyvemsi bir tat veren asitliğidir, ancak asit reflüsü çekiyorsanız Arabica çekirdeklerini daha az tüketmelisiniz.
Arabica kahvesinin Faydaları
Genel olarak, kahvenin herkes için birçok sağlık yararı vardır. Yani Arabica çekirdeklerinin genel avantajlarının yanı sıra faydaları şunlardır:
Arabica kahvesinin tarihi
Arabica çekirdekleri ilk olarak Etiyopya'da ekildi ve hasat edildi. Daha sonra 12. yüzyılda adı oradan alarak Aşağı Arabica'yı gezdiler. İlginç bir şekilde, şimdiye kadarki ilk kahve yapma süreci olarak kaydedildi. Yemen'deki Arap işçiler, bu kahvenin enerjilerini artırdığını ve çalışma saatlerini iyileştirdiğini öğrendi. Böylece içmeye başladılar. O zamandan beri Arabica kahve çekirdekleri Afrika'dan Asya ülkelerine kadar tüm dünyada yaygın olarak kullanılmaktadır.
Arabica kahvesini yetiştirme
Arabica çekirdekleri sadece tropik bölgelerde yetiştirilir ve sert iklim koşullarına karşı çok hassastır. Bitki sadece yüksek nemli iklimlerde ve gölgede yetiştirilir. Arabica bitkisinin meyveleri, kavrulacak fasulye haline gelen iki tohum içerir.
Arabica bitkisinin meyveleri olgunlaşması daha uzun zaman aldığından elle toplanmalıdır. Arabica çekirdeklerinin diğer türlere göre daha pahalı olmasının ana nedenlerinden biri de budur.
Arabica kahve yetiştirme bölgesi
Arabica çekirdekleri, aşağı Arabistan'ın tropikal bölgelerinde doğdu. Ancak günümüzde Arabica kahvesi diğer tropik bölgelerde de yetiştirilmektedir. Arabistan ve Etiyopya'nın yanı sıra en ünlü Arabica kahvesi üreten ülkeler:
İran coğrafyası
İran, Güneybatı Asya'da, Umman Körfezi, Fars Körfezi, Hazar Denizi, Irak, Türkiye ve Pakistan arasında bir coğrafik konuma sahiptir. İran yeryüzündeki en dağlık ülkelerden biridir. Dağlar, üzerlerinde ana tarım ve yerleşim bölgelerinin yer aldığı çok sayıda dar havza veya platoyu çevrelemektedir.
Yüzey Şekilleri
Ülkenin kuzeybatısından başlayıp Basra Körfezine doğru inen Zagros Dağları daha sonra doğuya yönelerek Belucistan içlerine sokulur ve burada Mekran Dağlarıyla birleşir. Mezopotamya ovalarıyla iç plato arasındaki bölümünde, yaklaşık 200 km genişliğinde bir alana yayılan bir dizi paralel sırtı kapsar. Aşılması güç ve engebeli bir yapı gösteren Zagros Dağlarının sularını toplayan akarsular batı yönünde akarak dar boğazları yardıktan sonra verimli vadilerden geçer.
Elburz Dağları Hazar Denizinin güney kıyıları boyunca bir yay biçiminde uzanarak Horasan'ın sınır dağlarıyla birleşir. Horasan ve Belucistan'daki sıradağlar iç platonun doğu kenarını oluşturur. Elburz sistemi üzerinde bir bölümü hala etkin olan çok sayıda volkanik doruk bulunur; bu dorukların en yükseği, tepesi sürekli karla kaplı Demavend Dağıdır (5.604 m). Ülkenin güneydoğusunda yer alan, masif koni biçimli bir başka volkanik doruk olan Teftan Dağı (4.042 m) zaman zaman gaz ve çamur fışkırtır. Kuzeybatıda da sönmüş bir yanardağ olan Sebelan (4.812 m) ve Sehend (3.710 m) dağları yükselir. Lav ve kül örtüsüyle kaplı olan volkanik kuşaklarda sık sık şiddetli depremler olur. İç plato iki küçük sıradağ dışında genelde kıraç ve düz bir yapı gösterir. Platonun en önemli yüzey şekilleri Kevir Çölü (Deşt-i Kevir) ve Lut Çölüdür (Deşt-i Lut). Alçak kesimlerdeki havzalarda biriken suların buharlaşmasıyla çok sayıda çorak alan oluşturmuştur. Yüksek kesimlere doğru kumlu ve çakıllı yüzey, yerini dağ ve tepe yamaçlarındaki verimli topraklara bırakır.
Akarsular ve Göller
İç platodaki tuzlu bataklıklarda kaybolan az sayıda akarsu dışında, ülkedeki akarsular genellikle dağların dış yamaçlarından denizlere doğru bir çığır izler. Zagros Dağlarından doğan Karun Nehri dağlar arasında kıvrılarak ilerledikten sonra düzlük kesimde güneye doğru inerek Şattü'l-Arap'la birleşir. Kuzeyde Elburz Dağlarından kaynaklanan Sefid Nehri Gilan Ovasını geçerek Hazar Denizine dökülür. 1960'ların başında tamamlanan Mencil'deki barajdan hidroelektrik enerji üretiminin yanı sıra sulamada da yararlanılır.
İsfahan'ın can damarını oluşturan Zayende Nehri Zagros Dağlarından çıktıktan sonra güneydoğu yönünde akarak sularını Gavhuni Bataklığına boşaltır. 1971'de Kuhreng Barajı'nın tamamlanmasıyla Karun'un yukarı çığırından Zayende'ye bir tünelle aktarılan sular tarım alanlarını sulamada kullanılır. Ülkenin üç büyük nehrinden yalnızca Karun ulaşıma elverişlidir. Öteki nehirlerin taşıdığı su miktarı mevsimlere göre büyük değişiklikler gösterir. Yaz aylarında iç havzalarda kaybolan sular yerlatında birikerek doğal kaynak biçiminde yeniden ortaya çıkar.
İran'ın en büyük iç su kütlesi kuzeybatıdaki Urmiye Gölüdür; göl yüzeyinin kapladığı alan 5.100-6.000 km2 arasında değişir.