cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Çin'de medya
Çin'in 1949 yılındaki kuruluşundan 1980'lere kadar Çin anakarasındaki neredeyse tüm medya organları devlet tarafından işletilirdi. Bağımsız medya kuruluşları ancak ekonomik reformların başlangıcıyla piyasaya çıkmaya başladı, fakat buna rağmen Xinhua, Çin Merkez Televizyonu ve Halkın Günlüğü gibi devlet tarafından işletilen medya kuruluşları yine büyük oranda pazar payını tutmaya devam etmektedir. Basın ve Yayın Genel Müdürlüğü ve Basın, Yayın, Radyo, Film ve Televizyon Devlet İdaresi gibi düzenleyici kuruluşlar, hükûmetin tabu olarak algıladığı konularda sıkı düzenlemeler uygulamaktadır; (bunlarla sınırlı olmamak üzere) örneğin Komünist Parti'nin meşruiyeti, Tibet ve Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nde uygulanan hükûmet politikaları, pornografi ve Dalai Lama ile Falun Gong gibi yasaklanmış dinî konular.
Bununla birlikte, oldukça sıkı hükûmet denetimine rağmen rekabetin büyümesi, içeriklerin çeşitlendirilmesi ve araştırmacı raporlamanın artmasıyla Çin Anakarası'ndaki medyalar gittikçe ticarileşmiş bir pazar haline gelmiştir. Spor ya da finans gibi alanlar ve gittikçe daha kazançlı olan eğlence sektörü hepsi oldukça az oranda hükûmet düzenlemesine tabidir. Medya kontrolleri 1980'lerde Deng Şiaoping döneminde en gevşek halindeydi, ancak 1989 Tiananmen Meydanı Olayları sonrasında bunlar sıkılaştırıldı. 1990'ların son yıllarında Jiang Zemin altında bunlar tekrar gevşedi, fakat İnternet'in etkisinin çoğalması ve bunun muhalefeti teşvik etme potansiyeli nedeniyle Hu Cintao hükûmeti altında kontroller yine sıkılaştırıldı. Sınır Tanımayan Gazeteciler örgütü, her sene yayımladığı Basın Özgürlüğü Endeksi'nde medya özgürlükleri konusunda Çin'i sürekli çok düşük sıralara koyar ve Çin'in "İnternet'i baskı altında tutmakta dünya lideri olma" ayrıcalığına sahip olduğunu ileri sürer. 2010 sıralamasında Çin, 178 ülke arasında 168. sıradaydı.
Türkiye Devrimci Komünist Partisi
Türkiye Devrimci Komünist Partisi (kısaca TDKP), Türkiye'de faaliyet gösteren yasa dışı siyasi partidir. Parti 2 Şubat 1980'de İzmir'de toplanan I. (Kuruluş) Kongresi'yle Halkın Kurtuluşu hareketinin partileşmesi sonucu kurulmuştur.
Tarihi
Partileşme süreci 1975-1980 yılları arasındaki süreçte yaşadı. Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu, ekim 1978'de topladığı Konferansla Türkiye Devrimci Komünist Partisi-İnşa Örgütü (TDKP-İÖ) adını aldı. Bu inşa örgütünün amacı olarak da partinin kurulması belirlendi. 1975 sonrası THKO dönemi, partinin ideolojik siyasal inşa dönemi olurken, 1978-1980 TDKP-İÖ dönemi partinin örgütsel çizgisinin inşa dönemi olarak tanımlanabilir.
TDKP inşa örgütü döneminde ocak 1979'da Ocak Deklerasyonu olarak bilinen bir ajitasyon ve eylem platformu ortaya koydu. Platform içinde yaşanılan dönemi bir geçiş dönemi olarak değerlendiriyordu. Platform faşist diktatörlük olarak gördüğü politik sistemi ekonomik, siyasal ve çok yönlü toplumsal bir bunalımda olduğunu ve bu bunalımı geliştirmenin partinin görevi olduğunu tespit ediyordu. Bu dönemde TDKP, genel grev ve direniş çağrısı yaptı. Bu dönemdeki mevcut grevleri destekledi.
1987 yılında TDKP'yi maoculukla suçlayan "TDKP/Leninist Kanat" ayrıldı. Sonra "EKİM" sonra da Türkiye Komünist İşçi Partisi adını aldılar. Türkiye'yi emperyalist olarak gördüler ve devrim biçimini "sosyalist devrim" olarak kabul ettiler. Aynı yıl Türkiye Devrimci Komünist Partisi-Sosyalist Birlik (TDKP-SB) örgütten ayrıldı.1989 Yılında TDKİH, 1999 yılında DHH (Devrimci Halk Hareketi) örgütten ayrıldı.
Şubat 1990'de 1. Genel Konferans'ını düzenleyerek bazı politik ve örgütsel kararlar almıştır.
TDKP 1996 yılında 2. Genel Konferansını gerçekleştirdiğini kamuoyuna duyurmuştur.
Parti yapısı
Parti yapısına rağmen 12 Eylül karşısında direnememiştir. 1981 Nisanında örgüt büyük darbe almıştır. Bu nedenle TDKP 1990'ların başına kadar yurt dışında varlık göstermiş, on yıl kadar sonra ise ülke içinde bahar eylemleri ile birlikte özellikle işçi hareketi içerisinde büyük etkinlik sağlamıştır.
Başlangıçta THKO'nun üyelik kıstasları yoktur ancak THKO Konferansında alınan kararla "partiye ancak program ve tüzüğünü kabul eden ve hayata geçiren, parti örgütlerinden birinde aktif olarak çalışan ve üyelik aidatını düzenli olarak ödeyenler üye olarak kabul edilmelidir." kararı alınmış ve partinin yukarıdan aşağıya örgütlenmesi fikri ortaya konmuştur. TDKP, üretim ve bölge esasına göre örgütlenmeyi ve hücrelerin örgütsel temel birim olduğunu savunmakta ve uygulamaktadır.
TDKP, azınlığın çoğunluğa, alt organların üst organlara, tüm örgüt ve üyelerin merkez komiteye ve kongreye tabi olduğu, üyelerin kararların alınması ve uygulanmasına aktif olarak katıldığı, yönetici organları denetleyebildiği demokratik merkeziyetçiliği örgütsel ilke olarak öngörmekte, örgüt içi demokrasinin gizlilik koşulları dikkate alınarak uygulanmasını doğru bulmaktadır.
Türkiye'deki yönetimi faşist diktatörlük olarak tanımlayan TDKP bu nedenle partinin yasa dışı temele sahip yasal bir örgüt olarak inşa edemeyeceğini düşünür. Parti örgütünün tamamen yasa dışı olması ve yasa dışı örgütlerin organik bir toplamı olmasını temel alınmıştır.
TDKP daha çok dar kadroları tutarak, geniş bir kitlesini yasal örgütlenmeye yönlendirmiştir. EMEP kadrolarının çoğu eski TDKP taraftarlarından oluşmaktadır.
Diğer görüşlerle ilgili yaklaşımları
TDKP yöneltilen eleştiriler karşısında Josef Stalin'i savunmakta, Nikita Kruşçev, Leonid Brejnev, Josip Broz Tito, Mihail Gorbaçov gibi isimleri revizyonist olarak tanımlamaktadır. THKO'dan TDKP'ye geçiş sürecinde teorik olarak Marksizm-Leninizm'e sadık kalmış, örgütlenmesini ve kadro politikasını bu şekilde oluşturmuştur. Bir dönem Maoizmin etkisinde kalmış, Çin-Arnavutluk ayrışmasında Arnavutluk Emek Partisi'nin başını çektiği blokla birlikte hareket etmiştir. TDKP, Marksizm temel ilkelerini savunduğunu iddia ederek "çoğulcu", "demokratik", "insancıl" sosyalizm gibi adlarla ortaya çıkan marksizmi revize etmeye yönelik tüm akımları revizyonist olarak nitelemiş, modern revizyonizme karşı mücadele etmiştir. TDKP görüşlerini, eskiden broşür gibi süresiz yayınların yanı sıra periyodik çıkan Merkez Yayın Organı Devrimin Sesi ve Yoldaş gibi yayınlarla yansıtmıştır.
Aston Martin Vanquish
Birinci nesil (2001-2007)
Ian Callum tarafından tasarlanan ilk nesil V12 Vanquish 2001 Cenevre Otomobil Fuarı'nda tanıtıldı ve 2001-2004 yılları arasında üretildi. 2004 yılında Vanquish S adlı daha güçlü bir motora ve geliştirilmiş aerodinamik özelliklere sahip modeli tanıtıldı. Vanquish S 2007 yılında yerini DBS'ye bırakmıştır.
V12 Vanquish, Başka Gün Öl filminde resmi James Bond aracı olarak yer almıştır.
Eric Roberts
Eric Anthony Roberts (d. 18 Nisan 1956; Biloxi, Mississippi) Oscar'a aday olmuş Amerikalı oyuncudur. 1985'te Runaway Train filmiyle En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu Akademi Ödülü'ne aday gösterilmiştir.
Babası Walter Roberts (1933-1977) Annesi Betty Roberts (1934-2015) Julia Roberts ve Lisa Roberts Gillan'ın ağabeyidir. 1991 doğumlu Emma Roberts isminde bir kızı vardır.
Mississippi şehrinde doğdu. 1972'de anne ve babası ayrıldı. Sonrasında annesi başka bir evlilik yaptı ve Nancy adında bir üvey kardeşi daha dünyaya geldi. Roberts Atlanta 'da büyüdü ve Grady Lisesi'ni bitirdi. 20'li yaşlarının başında profesyonel oyunculuğa başlamış, önce TV dizilerinde yer almıştır. King of the Gypsies ve Star 80 dizileriyle Altın Küre adaylıkları kazandı. 1981'de çok ciddi bir trafik kazası geçirerek üç gün komada kaldı. Köprücük kemiğinde, elinde ve yüzünde kırıklar oluşan Roberts'ın kariyerinin seyri değişti, görünüşü ciddi bir değişime uğrayınca daha çok "kötü adam" rolleri almaya başladı. 1985'te Runaway Train'deki Buck McGeehy rolüyle Oscar adayı oldu. Bu yıllarda uyuşturucu problemleri yaşayan Roberts, ana akım filmlerden uzaklaştı. Eric Roberts, Oscar ödüllü kardeşi Julia Roberts ile uzun yıllar görüşmemiş, ancak 2004 yılında barıştıklarını açıklamıştır.
Patagonya
Patagonya, Şili ve Arjantin'in güneyindeki bölgedir. Arjantin'deki Rio Colorado ile Şili'deki Bio Bio nehirlerinin güneyi ile Macellan Boğazı'nın kuzeyi arasında kalır. Magellan Boğazının güneyindeki Ateş Toprakları da Patagonya'ya dâhil edilebilir.
Rivayete göre Ferdinand Macellan, ismini verdiği Macellan Boğazı'ndan geçerken bu topraklarda gördüğü guanako postlarına bürünmüş ve yüzleri boyalı yerlileri bir İspanyol öyküsündeki Patagon adlı bir canavara benzeterek bölgeye bu adı vermiştir.
Patagonya çok az yerleşim olan bir bölgedir. Yerleşim ortama 2 kişi/km²dir. Hatta bu sayı Arjantin'in Santa Cruz eyaletinde 1 kişinin altına düşer.
Coğrafi karakter
Düz alanlarında, pampas denen bu yöreye özgü otluk steplerin hakimiyeti vardır. Arjantin tarafı And Dağları'nın engel teşkil etmesinden dolayı Şili tarafından daha kurak bir iklime sahiptir. Şili kesimi ise Valdivia Yağmur Ormanları'nın etkisiyle oldukça yağmur çeker. Genel karakter olarak çok güçlü rüzgârlar eser. Kutuplardan sonraki yeryüzünün en büyük buzul alanları Şili kısmındadır.
Güneyinde yarı Antarktika ikliminin hüküm sürdüğü Ateş Toprakları (Tierra del Fuego) bulunur. Bölgenin karakteristik hayvanları guanako, bir tür deve kuşu olan nandu ve kondor sayılabilir. Ayrıca çok sayıda deniz kuşuna ve flamingoya ev sahipliği yapar.
Turizm ve ekonomi
Özellikle görülmeye değer yerleri Şili tarafındaki Torres del Paine Millî Parkı ile Arjantin tarafındaki Perito Moreno Buzulu'dur.
Turizm, özellikle Şili için son yıllarda ana gelir kaynağı olmuştur. 2003 yılında 80.000 turistten fazlasını tek başına Torres del Paine Millî Parkı çekmiştir. Patagonya yoğunlukla Kasım-Şubat ayları olan yaz aylarında turist çeker.
Diğer bir ekonomik kaynaksa Arjantin tarafındaki koyun yetiştirmedir. Özellikle 1930 ile 1970 yılları arasında, yün üretimde patlama olmuş, akabinde fiyatların düşmesiyle birçok köylü, çiftliklerini elden çıkarmak zorunda kalmışlardır. Zamanla birçok uluslararası moda şirketi bu çiftlikleri ele geçirerek yenilemişlerdir. Fiyatlar o günkü 0,75 e/kg seviyesindeyken bugün yine 5,75 e/kg'a yükselmiştir.
Hayriye Ünal
Hayriye Ünal (d. 6 Ekim 1973) Afyon Türk yazar.
Aslen Fethiye’li. İlk, orta ve liseyi Ankara`da okudu. ODTÜ Matematik Bölümü 1997 bitirdi. 2005'te Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsünde yüksek lisans yaptı. Matematik öğretmeni, radyo programcısı, redaktör olarak çalıştı. 1980 Eylül’ünden beri, Ankara’da yaşıyor.
Augusto Aubry
Augusto Aubry (28 Nisan 1849 Napoli – 4 Mart 1912 Taranto, Vittorio Emanuele'de ) bir İtalyan deniz subayı ve politikacıydı. Taranto'daki deniz tahkimatlarının bir kısmına adı verilmiştir.
Yaşamı
1866'da İtalyan Donanması'na katıldıktan sonra Lissa Savaşı'na katıldı. Eylül 1893'teki Brezilya askeri ayaklanması sırasında Rio de Janeiro'ya doğru gerçekleştirilen bir yolculukta Dogali'ye komuta etti. 1896 ve 1897 yılları arasında Savoia kruvazörüne komuta etti.
İtalyan-Türk Savaşı'nın başlangıcında, 27 Eylül 1911'de amiral yardımcısı rütbesiyle 1. Filo'ya, 1. Filo'nun 1. Tümen'ine ve bu harekâttaki tüm İtalyan deniz kuvvetlerine komuta etti. 1. Filo komutanı olarak Trablusgarp ve Sirenayka kıyılarını işgal eden kuvvete komuta etti. 4 Mart 1912'de Vittorio Emanuele zırhlısında öldü.
Charles Konan Banny
Charles Konan Banny (d. 11 Kasım 1942 – ö. 10 Eylül 2021 ), Fildişi Sahilli siyasetçi ve ekonomist.
Yaşamı
Banny, 11 Kasım 1942'de Divo, Fildişi Sahili, Fransız Batı Afrikası'nda doğdu. 7 Aralık 2005 ile 4 Nisan 2007 tarihleri arasında Fildişi Sahili Başbakanı yine aynı dönemde Ekonomi ve Maliye Bakanı olarak görev aldı.
Ölümü
Banny, 10 Eylül 2021'de Paris, Fransa'da COVID-19 ile enfekte olarak 78 yaşında öldü.
Evarcha albaria
Evarcha albaria, Evarcha cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Vepsler
Vepsler (Vepsçe: vepsläižed), Rusya'nın kuzeybatısında Onega Gölü'nün güneyinde yaşayan bir Baltık-Fin halkıdır. Toplam nüfusları 6,000 civarındadır.
Balıkçılar, Rize
Balıkçılar, Rize ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1876 yılına tarihlenen Trabzon Vilayeti Salnamesi'nde Xamalyoz olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Rize il merkezine 14 km uzaklıktadır.
Volkan Baydar
1992 yılında pop grubu Orange Blue'u kurdu.
Adını önce yaklaşık 2 yıl önce yayınlanan Okan Bayülgen'ın programı olan Zaga'da sonra da 9 Ekim tarihli Beyazıt Öztürk'ün programı Beyaz Show'da duyurmuştur.
Gecede bir adet parça seslendiren ve piyano çalan Volkan Baydar, salondan büyük alkış almıştır. Bu etkileyici show'undan dolayı Beyaz, Baydar'ı Eurovision adayı ilan etmiş, Eurovision'da Türkiye'yi temsil etmesini istemiştir. Volkan Baydar ise "Türkiye'yi temsil etmeyi çok isterim ve zaten TRT ye 3 adet parça göndermiştim" deyip bu konuda olumlu olduğunu belirtti. Ayrıca Show sonunda Bengü ile düet yapan Baydar, ingilizce şivesi ve ses tonuyla yine ilgi topladı.
Antakya Muharebesi (613)
Antakya Muharebesi, Suriye'de Antakya dışında 613 yılında Herakleios komutasındaki bir Bizans ordusu ile Bizans-Sasani Savaşı (602-628) sırasında Sasani ordusu arasında gerçekleşti. Zafer kazanan Persler yakın zamanda elde ettikleri Bizans topraklarında tutunmayı başardılar.
Tarih
610'dan itibaren generaller Şahrbaraz ve Şahin, tarafından Pers ordusu Mezopotamya'da (bugünkü Irak) ve Kafkasya'da Bizans kontrolündeki toprakları fethettiler. Herakleios'un kendisi, Sasani Şahı II. Hüsrev'e karşı yenilenmiş bir savaş için gerekli finansal kaynakları ve birlikleri bir araya getirebilmek için birtakım iç girişimler uygulamaya zaman ayırması gerektiği için, Bizans İmparatorluğu, işgalci Perslere karşı çok fazla direnç sağlayamadı. Ertesi yıl, başarılarını sürdüren Pers güçleri, Antakya ve Şam gibi Hristiyan şehirleri ele geçirerek Suriye'yi ve Doğu Anadolu'yu istila ettiler. Görünüşte, Pers ordusu merkezi olarak bir araya getirilmiş Bizans ordusuyla yüzleşmeden Bizans topraklarına daha fazla ilerleyemezdi.
Doğu sınırındaki topraklardaki ani kayıplara karşılık olarak, Herakleios yetkin bir ordu düzenledi ve Antakya'ya yürüdü. Ancak, karşı saldırıda 613'te Antakya'nın dışında kesin bir şekilde yenildi. Belirlenen savaşta Bizans mevzileri tamamen çöktü ve Bizans ordusu bozguna uğraması Şarbaraz ve Şahin için kolay bir zafere neden oldu.
Sonrası
Antakya'da kazanılan zafer Perslerin yakın zamanda elde ettikleri Bizans topraklarında tutunmalarını sağladı. Ertesi on yılda, Sasani güçleri daha derinlerde bulunan Bizans topraklarına girdiler. Kudüs ve Filistin 614'te Şahrbaraz'ın eline geçerken
Şahin, orta ve batı Anadolu'ya daha da girdi, ve Persin genişlemesi, 619 baharında Mısır'ın ilhakına yol açan başarılı İskenderiye kuşatılmasıyla doruğa ulaştı.
Arkas Sanat Bornova
Arkas Sanat Bornova; İzmir'in Bornova ilçesinde bulunan bir sanat müzesidir.
Bornova'da yer alan 1780 yılında İngiliz John Maltass tarafından inşa edilen Mattheys Köşkü Arkas Holding tarafından restorasyon amacıyla 2018 yılında satın alınmıştır. Satın almanın ardından beş yıl süren restorasyon çalışmalarının ardından 2023 yılında Arkas Sanat Bornova ve Arcas Arcademia olarak hizmet vermeye başlamıştır.
2000 FIFA Kulüpler Dünya Şampiyonası
2000 FIFA Kulüpler Dünya Şampiyonası 5 Ocak - 14 Ocak 2000 tarihleri arasında Brezilya'da düzenlenmiştir.
Format
Maçlar Sao Paulo ve Rio de Janeiro şehirlerinde oynandı. Dörderli iki grup halinde bölünen takımlardan ilk sırayı alan ekipler finale yükseldi. İkinci sırada kalan takımlar ise 3.lük maçı oynadı.
Tufan Özbozkurt
Tufan Özbozkurt (d. 20 Mart 1993, Utrecht), Hollandalı-Türk futbolcudur. Sol bek ve sol kanat pozisyonlarında görev almakta olup, 2. Lig ekiplerinden Bugsaşspor'da forma giymektedir.
İlk yılları
Hollanda'ya göç etmiş gurbetçi bir ailenin çocuğu olarak 1993 yılında dünyaya gelen Tufan, futbola 1997 yılında İbrahim Affelay, Muslu Nalbantoğlu, Zakaria Labyad, Marco van Basten ve Ismaïl Aissati gibi isimleri yetiştiren USV Elinkwijk takımında 1997 yılında başladı. 2002 yılına kadar burada forma giyen Tıfan, 2002 yılında ülkenin en büyük altyapılarından olan PSV'ye transfer oldu. Takıma geldiğinde E1 seviyesinde forma giyen Tufan, A1 seviyesine kadar yükseldi. Bu süreçte Oğuzhan Özyakup, Kaan Baysal ve Burak Kardeş gibi isimlerle forma giydi. 5 Ekim 2011 tarihinde ise 2 yıllık profesyonel sözleşme imzaladı. Bu gelişmelerin ardından Tufan, "En büyük hayalim Philips Stadion'da A Takım ile forma giymek." ifadelerinde bulundu. PSV Eindhoven U-21 takımında Marco Roelofsen yönetiminde 48 maça çıktı, 3 gol attı ve 3 asist yaptı.
Konyaspor
2014-15 transfer döneminde Konyaspor'a transfer oldu ve 2 yıllık sözleşme imzaladı.
Millî takım kariyeri
İlk olarak Hollanda millî takımı tarafından keşfedilen Tufan, 2011 yılında 19 yaş altı futbol takımında forma giydi. 2012 yılında ise Feyyaz Uçar'ın çalıştırdığı Türkiye U-19 takımına çağrıldı. Bu takım ile ilk maçına 28 Şubat 2012'de İrlanda karşısında çıktı. Daha sonra ise Şubat 2013'te Türkiye U-20 takımında forma giydi.
1938 Avrupa Güreş Şampiyonası
1938 Avrupa Güreş Şampiyonası, 24-27 Nisan günleri arasında, Estonya'nın Tallinn şehrinde düzenlenen Avrupa Güreş Şampiyonası etkinliğidir. Yalnızca erkekler Grekoromen müsabakalarının yapıldığı şampiyonada, takım sıralaması baz alındığında İsveç ilk sırada yer aldı. Bireysel anlamda ise 3 altın ve 1 bronz madalya kazanan Finlandiya ilk sırada yer alırken onu 2 altın, 4 gümüş ve 1 bronz madalyalı İsveç ile birer altın ve gümüş ile 2 bronz madalyalı Almanya izledi.
Championnat National 3
Championnat de France amateur 2 ya da kısacası CFA2, 1998 yılında Fransa Futbol Federasyonu tarafından kurulmuştur. Takımlar sekiz gruba ayrılır (A, B, C, D, E, F, G, ve H). 128 takımdan oluşmaktadır. Fransa'nın en yüksek ve en kaliteli beşinci lig konumundadır. Ligde bir sezonda toplam 2720 maç yapılmaktadır. CFA'ya 14 takım yükselirken, 29 takım ise Division d'Honneur'a düşmektedir.
A Grubu
Amiens AC Bastia (res.) Beauvais (res.) Chartres Dieppe Dives Dunkerque Évreux Grande-Synthe Gravelines Hazebrouck Marck Oissel Pacy VEF (res.) Paris (res.) Saint-Omer
B Grubu
Arras Calais Chambly Créteil (res.) Douai Feignies Les Lilas Lesquin Prix-lès-Mézières Racing Paris Reims (res.) Roye-Noyon Sainte-Geneviève Sedan (res.) Valenciennes (res.) Wasquehal
D Grubu
Andrézieux Chambéry Monts d'Or Azergues Clermont (res.) Cournon-d'Auvergne Feurs Grenoble (res.) Gueugnon (res.) Imphy Decize Le Puy Ornans Pontarlier Saint-Priest Saint-Marcel Thiers Valence Vénissieux
E Grubu
Bagnols Pont Borgo Calvi Corte ÉF Bastia Fréjus Saint-Raphaël (res.) Furiani-Agliani Gardanne Grasse La Valette Marseille Consolat Marseille (res.) Monaco (res.) Montpellier (res.) Nice (res.) Nîmes (res.) Trinité Toulon Le Las
F Grubu
Agen Aurillac (res.) Arcachon Bayonne (res.) Bergerac Béziers Blagnac Brive Libourne-Saint-Seurin (res.) Mont-de-Marsan Saint-Alban Sète (res.) Tarbes Toulouse FC (res.) Tournefeuille Trélissac
G Grubu
Angers (res.) ASA Issy Blois Bourges Chamois Niortais (res.) Châteauroux (res.) Châtellerault Cholet Cognac Le Poiré-sur-Vie Nantes (res.) Sainte-Geneviève Saint-Pryve Saint-Hilaire Saumur Thouars Tours (res.)
H Grubu
Alençon Changé Concarneau Dives Ecommoy La Chapelle-des-Marais Mondeville Montagnarde Saint-Lô Saint-Malo Vertou Vitré Brest (res.) Guingamp (res.) Laval (res.) Lorient (res.)
Dış bağlantılar
Resmî Site
Ecitoptera
Ecitoptera Metopinini oymağına bağlı bir cinstir.
Evarcha alba
Evarcha alba, Evarcha cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Kuzey Vietnam
Kuzey Vietnam, resmî adıyla Vietnam Demokratik Cumhuriyeti (Vietnamca: Việt Nam Dân chủ Cộng hòa), 1945-1976 yılları arasında Güneydoğu Asya'da var olmuş komünist devlet.
II. Dünya Savaşı'nın arkasından gelen Ağustos Devrimi ile, Viet Minh'in komünist lideri Ho Chi Minh, Vietnam'ın Fransız Hindiçini'nden bağımsızlığını ve Vietnam Demokratik Cumhuriyeti'nin kuruluşunu ilan etmiştir. Bu durum üzerine, Vietnam üzerinde yeniden hakimiyet kurmak isteyen Fransa harekete geçmiş ve Aralık 1946'da Birinci Çinhindi Savaşı başlamıştır. Viet Minh'in Vietnam'ın kırsal bölgelerinin çoğunluğunu kontrol etmesi, 1954'te Fransız mağlubiyeti ile sonuçlanmıştır. Cenevre Konferansı'ndaki müzakereler savaşı sonlandırmış ve Vietnam'ın bağımsızlığı tanınmıştır. Cenevre Anlaşması ile geçici olarak Vietnam toprakları 17. kuzey enlemi boyunca ikiye bölünmüş, Temmuz 1956'da yapılması planlanan genel seçimler ile Vietnam'ın birleşmesi taahhüt edilmiştir. Vietnam'ın kuzey bölümü Vietnam Demokratik Cumhuriyeti egemenliğinde kalmış ve yaygın olarak Kuzey Vietnam olarak adlandırılmış; güney bölümü Fransa'nın kurduğu Vietnam Devleti kontrolünde kalmış ve Güney Vietnam olarak adlandırılmıştır.
Temmuz 1955'te Vietnam Devleti Başbakanı Ngô Đình Diệm, Cenevre Anlaşması'nı imzalamadıklarından hükümleri uygulamakla yükümlü olmadıklarını gerekçe göstererek ülkeyi birleştirecek seçimlere Güney Vietnam'ın katılmayacağını açıklamıştır. Ülkenin referandum ile birleştirilememesi 1955'te Vietnam Savaşı'na yol açmıştır. Vietnam Halk Ordusu ve Vietnam Ulusal Kurtuluş Cephesi, Vietnam Cumhuriyeti Silahlı Kuvvetleri'ne karşı savaşmış; başta Sovyetler Birliği ve Çin olmak üzere komünist müttefiklerinden destek görmüştür. Komünizmin diğer ülkelere yayılmasını önlemek için Amerika Birleşik Devletleri; Güney Kore, Avustralya ve Tayland'dan anti-komünist güçler ile birlikte savaşa dahil olmuş ve Güney Vietnam'a askerî destek sağlamıştır. 1973'te ABD'nin Vietnam'dan çekilmesiyle Güney Vietnam zayıflamış ve 1975 bahar taarruzu sonucunda, 30 Nisan 1975'te Saygon'un Düşüşü ile savaş Kuzey Vietnam zaferiyle sona ermiştir. Güney Vietnam'da komünist Güney Vietnam Cumhuriyeti Geçici Devrimci Hükûmeti kurulmuş, 2 Temmuz 1976 günü Vietnam yeniden birleşmiş ve Vietnam Sosyalist Cumhuriyeti kurulmuştur.
2018 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İsveç
Geçmişi
2018 yarışması'ndan önce, İsveç Eurovision Şarkı Yarışması'na yedi kez katılmış, ilk katılımını 1959 yılında gerçekleştirmiştir. İsveç günümüze dek altı kez kazanmıştır. bunlar; 1974 yılında "Waterloo" adlı şarkısıyla ABBA, 1984 yılında "Diggi-Loo Diggi-Ley" adlı şarkısıyla Herreys ve 1991 yılında "Fångad av en stormvind" adlı şarkısıyla Carola, 1999 yılında "Take Me to Your Heaven" adlı şarkısıyla Charlotte Perrelli, 2012 yılında "Euphoria" adlı şarkısıyla Loreen ve 2015 yılında "Heroes" adlı şarkısıyla Måns Zelmerlöw ile almıştır. Yarı final sistemi getirilen 2004 yılından bu yana bir kez finale çıkamamıştır. 2017 yılında Robin Bengtsson'un seslendirdiği "I Can't Go On" adlı şarkı ile finalde 5. olabilmiştir.
İsveçli Ulusal Yayıncısı Sveriges Television (SVT) İsveç'in temsilcisini seçmek için görevlendirilen kanaldır. SVT kanalı ülke'nin yarışmaya katılımını 19 Haziran 2017 tarihinde onaylamıştır. Ülke 1959 yılından bu yana Eurovision Şarkı Yarışması için temsilcisini Melodifestivalen adlı yarışma ile belirlemektedir.
Ali Kaya
Ali Kaya (doğum adı Stanley Kiprotich Mukche; d. 20 Nisan 1994), Kenya asıllı Türk uzun mesafe koşucusu. 5000 ve 10000 metrede yarışmaktadır.
2018 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İsveç
Final
FinaL 10 Mart 2018 tarihinde Friends Arena, Solna'da yapılmıştır. On iki şarkı yarıştı - ikinci yarı finaldeki her iki elemeden iki eleme ve Second Chance turundaki dört eleme oyuncusu. Bir izleyici oyu ile on bir uluslararası jüri grubunun puanları birleşimi kazananı belirledi. İzleyicilerin ve jürilerin her birinin toplam 638 puan ödülü vardı. Uluslararası jüriler Arnavutluk, Ermenistan, Avustralya, Kıbrıs Cumhuriyeti, Fransa, Gürcistan, İzlanda, İtalya, Polonya, Portekiz ve Birleşik Krallık'tan oluşmaktadır..
Ali Kaya
Kaya, Prag'da düzenlenen 2015 Avrupa Salon Şampiyonası'ndaki 7:38.42'lik 3000 m derecesiyle Türkiye ve şampiyona rekoru kırarak altın madalyanın sahibi oldu.
2018 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İsveç
Eurovision'da
2018 Eurovision Şarkı Yarışması, Yarı finalleri 8 ile 10 Mayıs 2018 tarihlerinde, Final ise 12 Mayıs 2017 tarihinde Portekiz'in başkenti Lizbon'da bulunan Altice Arena'da yapılacak. Eurovision kurallarına göre, tüm ülkeler, ev sahibi ülke ve "Big 5" (Fransa, Almanya, İtalya, İspanya ve Birleşik Krallık) ülkeleri dışında iki yarı finalli sistemde yarışarak finale çıkmak üzere; her yarı finalden ilk on'a giren ülkeler finale çıkma şansını yakalamıştır. Avrupa Yayın Birliği (EBU) önceki yarışmaları göz önünde bulundurarak kura çekimi için altı ayrı fanusa koymuş, oylama tarihlerindeki ülkeler kim yakınsa aynı fanusta yer almıştır. 29 Ocak 2018 tarihinde yapılan özel kura çekimi töreninde, ülkelerin hangi yarı finalin hangi yarısında yer alacağı belirlenmiştir. İsveç, 8 Mayıs 2018 tarihindeki ikinci yarı finalde yarışmasına karar verilmiş ve Yarı final'in ikinci yarısında yer alacağı belirlenmiştir.
2018'in bütün katılımcı şarkıları yayınlandıktan sonra yarışmanın yönetmenleri Yarı finallerde hangi ülkenin kaçıncı sırada çıkacağı belirlemiştir. Yarışmanın yönetmenleri İsveç'in Letonya'dan sonra ve Karadağ'dan önce 15. sırada sahne almasına karar vermiştir.
Yarı final
Benjamin, teknik provalarda 2 Mayıs ve 6 Mayıs tarihlerinde, ardından 9-10 Mayıs tarihlerinde kıyafet provalarında yer aldı. Bu, her ülkenin profesyonel jürilerinin yarı finaldeki katılımcıların gösterisini izlediği ve oy kullandığı 8 Mayıs jüri şovunu içeriyordu.
Gösterinin sonunda, İsveç'in ilk 10'da yer aldığı ve daha sonra büyük finale yükseldiği ilan edildi. Daha sonradan Çek Cumhuriyeti'nin 254 puan alarak ikinci olarak finale çıktığı açıklanmıştır.
Final
2. Yarı final'in ardından finale yükselen 10 ülke için Basın Konferansı yapılmıştır. Bu Konferansta yükselen ülkenin katılımcısı fanustan Finalin hangi yarısında çıkacağına dair belirleme amaçlıydı. İsveç'in finalde ikinci yarı'da çıkmasına kararlaştırılmıştır. Finalden bir gün önce yarışmanın yapımcıları Yarı finallerden yükselen ülkeler ve büyük 5'linin hangi sırada çıkacağını belirlemiştir. İsveç finalde Moldova'dan sonra ve Macaristan'dan önce 20. sırada sahne almıştır.
Benjamin finalden önce yani 11 ve 12 Mayıs tarihlerinde yeniden kostümlü provalarda sahne almış, 11 Mayıs'ta yapılan jüri finalinde Jüriler Canlı gösteri öncesi oylarını iletmiştir. Benjamin yarı finaldeki performansını tekrar sergilemiş, İsveç finalde 274 puanla yedinci olmuştur. Bu sonuçla birlikte Çek Cumhuriyeti Eurovision tarihindeki en iyi sonucunu almıştır.
Oylama
Üç şov sırasında oylamada her ülke 1-8, 10 ve 12'den iki set puan veriyor: biri profesyonel jürisinden, diğeri televizyondan. Her ulusal jürisi, temsil ettikleri ülkenin vatandaşı olan beş müzik endüstrisi uzmanından oluşmaktadır. Bu jüri her bir katılımcıyı şu şekilde değerlendirdi: vokal kapasitesi; sahne performansı; şarkının kompozisyonu ve özgünlüğü; ve eylem tarafından genel izlenim. Buna ek olarak, ulusal jüri üyelerinden hiçbirinin, herhangi bir şekilde, taraflı ve bağımlı bir şekilde oy kullanamayacakları şeklinde ve bu durumu yapan jürilerin yarışmaya katılmasına izin verilmemiştir. Her jüri üyesinin bireysel sıralamaları ve ülkenin televizyon sonuçları büyük finalden kısa bir süre sonra açıklandı.
Bölünmüş oylama sonuçları
Beş kişiden oluşan İsveçli jüriler:
Akseki (anlam ayrımı)
Akseki, şu anlamlara gelebilir:
Ln (Unix)
Unix ve Unix benzeri işletim sistemlerinde var olan bir dizine giden sabit veya sembolik link oluşturmaya yarayan bir komuttur.
Mercedes-Benz Vario
Mercedes-Benz Vario,Mercedes-Benz tarafından 1996 ve 2013 yılları arasında üretilen tam boyutlu bir ticari ağır kamyonettir.
Erdem Şen
Erdem Şen (d. 5 Ocak 1989, Brüksel), Belçikalı-Türk futbolcudur.
Kulüp kariyeri
Belçika'da işçi bir Türk ailesinin çocuğu olarak dünyaya gelen Erdem, burada yöresel amatör ekiplerde altyapısı eğitimini aldıktan sonra 2008-09 sezonunda İsviçre'nin 3. Lig ekiplerinden Kreuzlingen'e transfer olarak ilk profesyonel sözleşmesini imzalamıştır. İki yıl burada forma giydikten sonra 2010-11 sezonu başında Belçika'nın 3. Lig ekiplerinden Charleroi-Marchienne'ye transfer olmuştur. Aynı sezonun ara transfer döneminde ise 1. Lig ekiplerinden Çaykur Rizespor'a transfer olarak Türkiye'ye adım atmıştır. Çaykur Rizespor'da forma şansı bulamayan Erdem bu kulüple olan sözleşmesini feshederek 31 Ocak 2012 tarihinde Giresunspor'a imza atmıştır. Burada 7 kez forma giyen futbolcu 2012-13 sezonu başında ise Samsunspor'a bedelsiz olarak transfer olmuştur. Samsunspor'daki ilk resmî karşılaşmasına ise 25 Ağustos 2012 tarihindeki TKİ Tavşanlı Linyitspor karşılaşmasında çıkmıştır. İlk golünüyse yine aynı takıma karşı tam bir yıl sonra oynanan karşılaşmada kaydetmiştir. 31 Mayıs 2014 tarihinde Samsunspor ile sözleşmesi sonlanan futbolcu 55 1. Lig ve 1 Türkiye Kupası karşılaşmasına çıktığı kulüpten ayrılarak Gaziantepspor ile anlaşmıştır. Ağustos 2016'da ise Primeira Liga'da mücadele eden Marítimo'ya transferi gerçekleşmiştir.
Académie des Beaux-Arts
Académie des Beaux-Arts (Türkçe: Güzel Sanatlar Akademisi) Institut de France'ı (Türkçe: Fransız Enstitüsü) oluşturan beş akademiden birisidir.
Tarihçe
Güzel Sanatlar Akademisi aağıdaki üç akademinin 1795 yılında birleşmesiyle kurulmuştur:
Evarcha aegyptiaca
Evarcha aegyptiaca, Evarcha cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Hisset
Hisset, Atiye'nin 20 Temmuz 2018'de çıkardığı single'dır. Sözleri Atiye ve Brenda Berrin'e ait olan müzik ise Atiye bestelenmiştir. Düzenlemeleri İskender Paydaş tarafından yapılmıştır, klip yönetmen Gülşen Aybaba tarafından çekilmiştir.
Mehmet Ali Doğuşlu
Mehmet Ali Doğuşlu, (d. 1933, Selenk, Bingöl), Türk siyasetçi.
Dicle İlköğretmen Okulu mezunudur. Kiğı Bağlarpınarı İlkokul Müdürlüğü, Adaklı Bucak İlkokulu Müdürlüğü, Kiğı İlköğretim Müdür Yardımcılığı ve Müdürlüğü, Almanya ve Kiğı Merkez’de Öğretmenlik, Serbest Ticaret, TBMM XVII. ve XVIII. Dönem Bingöl Milletvekilliği yapmıştır. Evli ve sekiz çocuk babasıdır.
Beckham, Oklahoma
Beckham ilçesi veya Beckham County, Amerika Birleşik Devletleri'nin Oklahoma eyaletinde yer alan bir ilçedir. İlçenin nüfusu 2010 sayımına göre 22.119'dur. İlçenin merkezi Sayre şehridir. İlçenin adı J. C. W. Beckham'dan gelmektedir.
Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı
Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (kısaca TPAO), Türkiye'de bir petrol şirketidir.
Genel şirket tanımı
1954 yılında kurulan Türkiye Petrolleri, yurt içi ve yurt dışında 6 farklı noktada, hidrokarbon arama, sondaj, üretim ve dağıtım faaliyetleri sürdürmektedir. Ana faaliyet alanı petrol arama ve üretim işlerinin yanı sıra; derin deniz aramacılığı, an-konvansiyonel, doğal gaz depolama ve boru hatları ile taşımacılığı alanlarında da çalışmalarına devam etmektedir.
TÜPRAŞ, BOTAŞ, PETKİM, Petrol Ofisi gibi 19 şirketin kuruluşuna öncülük etmiştir.
Kuruluş
12 Kasım 1952 tarih ve 3/15833 sayılı kararname ile daha önce sadece devlet tekelinde olan petrol ve petrol türevleri arama ve işletme hakkı özel sektöre açılır bununla birlikte “özel statülü” bir ulusal petrol şirketi kurulması da gündeme gelir. 7 Mart 1954 tarihinde kabul edilen 6326 sayılı Petrol Kanunu’nun görüşmelerinde dönemin Türkiye İşletmeler Bakanı İbrahim Sıtkı Yırcalı “Yurt Petrolleri Anonim Ortaklığı” adı altında kurulacak teşekkülün faaliyet alanını şöyle özetler:
“Söz konusu Anonim Ortaklık Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü tarafından şimdiye kadar bulunmuş bütün petrollerin işletimi ve arama sahaları üzerinde çalışma hakkının imtiyazlı sahibi olacağı gibi yeni şirketler kurmak ve iktisadi devlet teşekkülleri ve başka yerli ve yabancı şirketlerle ortak olma hakkına sahip olacaktır.”
“Petrol Kanunu hükümleri dâhilinde Türkiye’de petrol ameliyelerini ve icabında petrol ve petrol mahsullerinin alım, satım ve tevziini yapmak ve faaliyet mevzuuna dâhil işler için her türlü ticari muamelelere girişmek, faaliyetiyle ilgili olmak üzere ticaret şirketleri kurabilmek, Türkiye’de ve yabancı memleketlerde kurulmuş bu nevi şirketlere iştirak edebilmektir.”
Her ne kadar 7 Mart 1954 tarihinde resmen kurulsa da 14 Mayıs 1954 tarihinde gerçekleşen seçimlerden dolayı şirketin teşkilatlanması gecikerek 10 Aralık 1954 tarihinde tamamlanabilir.
1958-1967
Kamu adına hidrokarbon arama, sondaj, üretim, rafineri ve pazarlama faaliyetlerinde bulunmak amacıyla kurulan Türkiye Petrollerinin ilk büyük başarısı 1958 yılında keşfedilen Germik Sahası olur.
1960 yılına gelindiğinde ise üretilen ham petrolün işlenerek petrol türevlerine dönüştürülmesi amacıyla Amerikalı Caltex firması ile ortaklaşa kurulan İstanbul Petrol Rafinerisi A.Ş. (İPRAŞ) devreye alınır.
Germik sahasındaki keşfi 1961 yılında Türkiye’nin halen aktif olarak faaliyet gösteren en büyük rezervi Batı Raman Sahasının bulunması izler.
Dünyada hızla gelişen petrokimya sektörü Türkiye’de de bu alanda faaliyet gösteren bir şirket kurulmasını zorunlu kılar. Planlı ve sürdürülebilir büyümenin temellerinin atıldığı Birinci 5 Yıllık Kalkınma Planı ile hayata geçirilen PETKİM Türkiye Petrolleri öncülüğünde 250 milyon TL sermaye ile İzmit Yarımca’da 1965 yılında kurulur. Petrolü işleyerek önemli bir değer haline getiren PETKİM, günlük hayatımızın vazgeçilmezleri olan ilaçtan, kozmetiğe, deterjandan, boyaya, inşaat malzemelerinden, tarım ürünleri ve otomotiv parçalarına kadar geniş bir yelpazede üretim yapar.
Hızlı sanayileşmenin doğurduğu kentleşme ve yollarda yerli ve yabancı arabaların hızla artması ile Türkiye’de fuel oil, diesel, madeni yağ gibi petrol türevlerine ihtiyaç duyulmaya başlanır. Devrim arabalarından sonra Anadol arabaları ile otomobil endüstrisinde kendine yer edinmeye çalışan ve dünya ile hızla entegre olmaya başlayan Türkiye’nin hem bu ihtiyaçlarını karşılayacak hem de sigorta acenteliği yapacak ISILİT Ltd. 1 milyon TL sermaye ile 1965 yılında kurulur.
Dekapolis
Dekapolis (, "On şehir"), Roma İmparatorluğu'nda Ürdün Nehri'nin doğusunda yer alan on şehrin ortak adıdır.
Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı
1958-1967
Sıvılaştırılmış gazların üretim ve tüketiminin artması nedeniyle, 1961 yılında Eureka Metal A.Ş. adıyla kurulan ve Türkiye’de ilk LPG dolumunun yapıldığı İpragaz, 1966 yılında %49’u TP’ye ait 6 milyon TL sermayeli İpragaz A.Ş. adını alır.
1967 yılında sıra ham petrolü işleyerek hızla büyüyen ülkenin ihtiyaç duyduğu benzin, gaz, motorin, jet yakıtı, plastik ve daha pek çoklarını imal edecek bir rafineri kurmaya gelir. İzmir Aliağa’da 3.000 dönüm üzerine SSCB’den alınan 24,5 milyon dolar kredi ve tesis için gerekli bütün mühendislik hizmetleri ve makine donanımının satın alınarak temellerinin atıldığı İzmir Rafinerisi devreye alınır.
Batman Bölgesinde artan petrol üretimi nedeniyle Batman Rafinerisi yetersiz kalır ve çıkarılan petrolün İskenderun’a tankerlerle taşınarak oradan da gemilerle İPRAŞ’a gönderilmesi büyük problemleri de beraberinde getirir. 1963 yılında yapımına başlanan ve 4 Ocak 1967 tarihinde açılan 3,5 milyon ton taşıma kapasiteli Batman-Dörtyol Petrol Boru Hattı yabancı şirketlerin “yapılamaz” raporlarına rağmen Türk mühendis ve işçisinin üstün gayretleriyle tamamlanır. 60’lı yıllarda yıllık 200 milyon TL kazanç sağlayan boru hattı sayesinde Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde üretilen petrol en ekonomik yolla İskenderun’a, oradan da İzmir ve İzmit rafinelerine ulaştırılarak millî ekonomiye büyük bir katma değer sağlanır.
1968-1977
1968 yılında Ahmet Akman öncülüğünde Batman’a çalışmaya gelen mühendis ve diğer çalışanların sosyal hayatlarına renk katmak amacıyla kurulan TPAO Batman Orkestrası cazdan hafif müziğe kadar uzanan geniş arşiviyle petrolle var edilen şehirde adeta efsane haline gelir. Orhan Boran’ın sunuculuğunu üstlendiği, 5 grup 32 müzisyenin katıldığı 1968 Altın Mikrofon yarışmasında “Meşelidir Enginde Dağlar Meşeli” şarkıları ile en yakın rakibine 1592 oy fark atan grup dönemin Anadolu rock ikonları Erkin Koray, Moğollar ve Cem Karaca’yı geride bırakarak 6068 oyla birinci olur.
1969 yılında TP’nin %19, diğer kamu kurumlarının %41 ve Danimarkalı Haldor Topsoe A/S firmasının %40 iştirakleriyle TÜMAŞ kurulur. Türk Mühendisliğinin bilgi ve birikiminin arttırılması, ihtiyaç duyulan know-how ve teknoloji transferinin sağlanması amacıyla kurulan TÜMAŞ, yıllar içerisinde Türk mühendislik hizmetlerinin gelişmesine öncülük eder.
1970 yılında karalarda yürütülen başarılı petrol arama ve üretim faaliyetleri denize taşınır. TP tarihinde ilk kez Batı Karadeniz ve İskenderun Körfezi’nde yapılacak deniz aramaları için Westates ve Gulf Oil Company ile anlaşılır. Böylece Payas-1 Türkiye’nin ilk offshore kuyusu olarak tarihe geçer.
Bugün yaklaşık 350 doğal gaz kuyusu ile Türkiye’de çıkarılan doğal gazın %85’ini karşılayan Trakya Bölgesi’nde ekonomik değer ifade eden ilk doğal gaz keşfi 1970 yılında Türkiye Petrolleri tarafından Hamitabat’ta yapılır. Bugün bölge sanayisinin büyük oranda faydalandığı bu keşif hem ertesi senelerde yapılacak diğer doğal gaz arama ve üretim faaliyetlerini tetikler hem de Türkiye’yi temiz enerji ile tanıştırır.
Sağlamlığı, hafifliği ve estetik dizaynı ev ve işyerlerinde iklim değişikliklerine karşı koymak ve daha iyi yalıtım sağlamak amacıyla kullanılan PVC’ler Türkiye’de ilk kez 1970 yılında PETKİM Yarımca Petrokimya Kompleksinde üretilir. İlerleyen yıllarda kullanım alanı genişleyen PVC bugün oyuncaklardan şişe ve torba yapımına, spor malzemelerinden otomobil döşemelerine, pillere, izolasyon malzemelerine, kredi kartlarına, kablolara, borulara, yiyecek kaplarına, kan torbası, serum tüpü, ameliyat eldiveni gibi tıbbi malzemelere kadar birçok ürünün ham maddesi olarak kullanılır ve bu ürünler TP’nin atılımcı yaklaşımıyla günlük hayatın vazgeçilmezleri arasında yerini alır.
Adıyaman’da ilk petrol keşfi 1958 yılında California Asiatic Oil ve Texaco Overseas Petroleum tarafından 1958 yılında gerçekleşir. TP’nin bölgedeki ilk ticari petrol keşfi 1971 yılında bulunan Adıyaman-2 kuyusudur. 1991 yılına kadar aralıksız süren arama çalışmalarının dönüm noktası 1988 yılında bölgenin halen üretimde olan en büyük keşfi Karakuş sahası ile olur. Özellikle Karakuş ve Cendere sahalarının bulunması ile TP’nin toplam rezervine 120 milyon varillik bir ilave olur.
1970’li yıllarda tarım sektörünün kalkınması için yapılan ve yapımı düşünülen barajlar ve sulama kanalları kimyevi gübre sanayinin gelişimine de ön ayak olur. 1971 yılında dönemin Planlama Müsteşarı Turgut Özal’ın desteği ve Dünya Bankası’ndan alınan kredi ile Türkiye’nin ilk ve Ortadoğu’nun en büyük amonyak ve üre üretim tesisi İGSAŞ’ın kuruluşu ile ilgili çalışmalara başlanır. Benzinin ana maddesi nafta kimyevi gübre sanayinin ham maddesi olarak Kocaeli’nin Körfez ilçesinde 36 ayda yapımı tamamlanarak 1974 yılında hizmete giren İGSAŞ tesislerinde işlenerek Türk tarımının hizmetine sunulur.
1974 yılına gelindiğinde ham petrol ve petrol ürünlerinin taşınması amacıyla DİTAŞ kurulur. İPRAŞ’a ait 4 tankerin DİTAŞ bünyesine alınmasıyla şirket deniz tankerleri satın alarak, kiralayarak ya da inşa ettirerek üretilen petrol türevlerinin dünya pazarları ile buluşmasını sağlar. Böylece TP daha önce boru hatları ile başladığı petrol taşımacılığında yeni bir sayfa açarak Türk petrol sektörünü yenilikçi bir alternatif ile tanıştırır.
1972 yılında petrolün millileştirilmesi ile bölgede etkinliğini artırmaya başlayan Irak, Kerkük petrollerinin taşınması amacıyla Türk Hükûmeti ile görüşmelere başlar. Bu görüşmeler neticesinde Türkiye ile Irak arasında 1973 tarihinde imzalanan “Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması” çerçevesinde Irak ham petrolünün İskenderun Körfezi’ne taşınması amacıyla BOTAŞ kurulur. Petrol boru hatları yaptırmak, satın almak ve kiralamak suretiyle ham petrol nakliyatı yapan şirketin ilk tecrübesi olan Kerkük-Yumurtalık Boru Hattı dönemin Başbakanı Süleyman Demirel tarafından şu sözlerle açılır, “''Büyük Türkiye sağlam ve güçlü bir ekonomiyi gerektirir. İstihdam içinde büyütülen ekonomi doğru yol alır''.” BOTAŞ’ın faaliyetleri ileriki yıllarda sadece Kerkük-Yumurtalık Boru Hattının işletmeciliği ile sınırlı kalmaz ve Ceyhan-Kırıkkale, Batman-Dörtyol ve Şelmo-Batman Ham Petrol Boru Hatlarının ilavesi ile Türkiye’de boru hattı işletmeciliği konusunda en önemli ihtisas kuruluşu olur.
Petro-dolar
Petro-dolar, petrol satışlarından elde edilen geliri tanımlamak için kullanılan terim.
Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı
1968-1977
Üçüncü Beş Yıllık Kalkınma Planı’nda petrol işi ile uğraşan kamu şirketlerinin tek bir çatı altında birleştirilerek entegre bir yapı kurulmasına karar verilir. Faaliyet alanı halk ve millî savunma ihtiyaçları için gerekli her türlü petrol ve türevlerini temin etmek olan Petrol Ofisi ile Türkiye Petrolleri yurt içi ve yurt dışında petrol ürünlerinin pazarlama ve dağıtımını sağlamak üzere ortaklaşa Akaryakıt Dağıtım A.Ş.’yi (ADAŞ) kurar.
Petro-dolar
Petrol satın almak isteyen her ülke ya da kuruluş, karşılığında dolar vermek, bu doları da bir yerden bulmak zorundadır. Petrolün dolar cinsinden fiyatlanması, dolara yönelik uluslararası talebin, dolayısıyla rezerv para olmaya devam etmesinin en güçlü dayanağıdır. Çünkü dünyada enerji talebi sürekli artmaktadır ve bunun için de petrole olan talep belirleyici durumdadır.
Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı
1968-1977
1974 Kıbrıs Barış Harekâtı'nın ardından Türk bölgesinin petrol altyapısını kurmak amacıyla TP’nin %34 hisse ile ortak olduğu 50 milyon sermayeli Kıbrıs Türk Petrolleri Ltd. Şti. kurulur. Savaş sonrasının zorlu şartlarında bin bir güçlükle faaliyetlerine başlayan şirket kısa sürede Kıbrıs’ın birçok noktasına yer üstü tesisleri yaptırır ve ülkenin benzin, motorin, fuel-oil ihtiyacı kısa sürede giderilir. O dönemde Kıbrıs’ta kullanılan 98 oktan benzin özel olarak TP İzmir Rafinerisi’nde üretilir. Ercan Havaalanı’nın yapımının ardından Kıbrıs Türk Petrolleri bu kez de uçakların ihtiyaç duyduğu yakıtı temin ederek ülkenin dış dünyayla olan bağlantısının kopmamasında büyük rol oynar.
On yıllık faaliyet süresi sona eren ISILIT Ltd.’nin tasfiye edilmesinin ardından şirketin yerini almak üzere Petrol Ürünleri Pazarlama ve Taşıma A.Ş. (ISILİTAŞ) 1975 yılında 10 milyon sermaye ile kurulur.
Petro-dolar
1971 yılında Amerikan hükûmetinin doların karşılığını altın olarak veremeyeceği anlaşılınca, 1972-1973 yıllarında Amerikan hükûmeti Suudi kraliyet ailesiyle, kraliyet ailesinin hükümranlığını koruma karşılığında petrolü yalnız dolarla satmaları hususunda bir anlaşma yaptı. Diğer OPEC ülkeleri de bunu takip etti ve petrol karşılığı olarak sadece dolar kabul eder oldular.
Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı
1968-1977
Kurulduğu 21 yıl boyunca Türkiye’de petrol endüstrisinin kurulmasına ve kökleşmesine büyük katkılar sağlayan Türkiye Petrolleri 7 Ekim 1975 tarihinde 100 milyonuncu varil ham petrolü üretir. Petrol endüstrisinin her dalında faaliyet gösteren TP yarattığı istihdam ile de Türkiye’nin öncü şirketleri arasına girer.
Bugün Karadeniz ve Akdeniz başta olmak üzere denizlerimizde yapılan ve devam eden başarılı çalışmaların tohumları 1976 yılında Doluca-1’de yapılan deniz sondajı ile atılır. Doluca-1’de edinilen tecrübeler gelecek yıllarda yapılacak derin deniz sondajlarının da habercisi olur.
1978-1987
1970’li yılların sonuna doğru teknik operasyonlarda yapılan yenilikler, log ünitelerinin kurulması ve yeni arama stratejilerinin ortaya konulması ile keşiflerde büyük artış yaşanmış ve TP 1983 yılında Türkiye’nin en fazla petrol üretimi yapan şirketi olmuştur. Bugün Türkiye’de toplam petrol üretiminin yaklaşık %74’ünü gerçekleştiren TP, 1983 yılında devraldığı liderlik bayrağını her yıl daha da ileriye götürür.
Trakya Bölgesi’nde gittikçe artan gaz arama ve üretim faaliyetleri buradaki işlerin tek elden idare edilmesini zorunlu kılar. 1984 yılında Lüleburgaz’da Trakya Bölge Müdürlüğü’nün kurulmasıyla birlikte birçok doğal gaz sahası keşfedilir. Hamitabat, Kumrular, Değirmenköy, Silivri, Kuzey Marmara ve Çayırdere başta olmak üzere bugün yurt içi toplam doğal gaz üretiminin %55’ini gerçekleştiren TP Trakya Bölge Müdürlüğü bölge sanayinin gelişmesinde büyük rol oynar ve bölgeyi yatırım açısından bir cazibe merkezi haline getirir.
Türkiye Petrolleri kuruluşunun 30. yılında yaptığı büyük yatırımların karşılığını Fortune dergisinin yayımladığı “ABD Dışında Faaliyet Gösteren Uluslararası 500 Şirket” listesinde 6.644 milyar dolar ile 63. sıraya yerleşerek alır. IMF tarafından açıklanan ülkelerin 1984 yılı Gayri Safi Yurt içi Hasılaları ile karşılaştırıldığında TP 6.644 milyar dolar yıllık geliri ile 47 ülkeden daha büyük bir finansal güce erişir.
1986 yılında başta Ankara olmak üzere Orta Anadolu, Doğu Akdeniz ve Doğu Karadeniz Bölgelerinin LPG, benzin, gaz yağı, jet yakıtı, motorin, fuel oil, asfalt gibi petrol ürünlerini karşılamak amacıyla Romanya-ABD teknolojisi ile Kırıkkale Rafinerisi kurulur. TÜPRAŞ rafinerileri arasında en büyük alana sahip tesis “Tüm Kaynaklar Ülke Yararına ve Ülkemiz İçin” sloganı ile temeli atılır ve fiili 24 milyon adam/saat üzerinde insan gücü harcanarak tamamlanır.
1988-1997
Yurt içinde elde etiği bilgi, tecrübe ve teknoloji birikimi ile Türk petrol endüstrisine birçok yeniliği ve ilki kazandıran Türkiye Petrolleri için artık yurt dışına açılma zamanı gelir. Türkiye Petrollerinin yurt dışına açılan kapısı TPIC böylece 1988 yılında kurulur ve kısa sürede büyük başarılara imza atar. Kurulduktan sadece iki yıl sonra Mısır’da başlayan petrol ve doğal gaz aramaları keşifle sonuçlandırır. Bugüne kadar Endonezya, Pakistan, Suriye, Avustralya, Irak, İran, Kolombiya, Gürcistan, Kazakistan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti gibi oldukça geniş bir coğrafyada faaliyet gösteren TPIC, Türkiye’nin enerjide dışa bakan yüzü olur.
1958 yılında Adıyaman Bölgesi’ndeki ilk petrol keşfini 1990 yılına kadar aralıksız süren diğer keşifler takip eder. 1991 yılında bölgenin halen en fazla üretim yapan Karakuş sahasının keşfi ile bölgenin yıldızı daha da parlar. Art arda gelen başarılı keşifler Batman Bölge Müdürlüğüne bağlı kamp şefliği düzeyinde yürütülen faaliyetlerin Bölge Müdürlüğü altında teşkilatlanmasının da yolunu açar ve 1992 yılında Adıyaman Bölge Müdürlüğü kurulur.