cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nikolay Katanov
Yaşamı
1903 yılı sonunda " 'Uryanhay Dilinin Türkçe Kökenli Diğer Dillerle Akrabalık İlişkisini Gösteren Bir Araştırma Denemesi '' başlıklı doktora tezi ile doktorasını tamamladı. 1889-1892 arasındaki seyahati sırasında edindiği bilgiler, çalışmasının temelini oluşturdu. Doktora tezi Katanov’a büyük bir ün getirdi. Eserde 48 tane ölmüş ve yaşayan Türk dil ve lehçelerinin karşılaştırmalı analizine yer verdi.
1907 yılı sonunda Kazan Üniversitesi'nde Karşılaştırmalı Dilbilim alanında ikinci doktora derecesini aldı. 1910 yılında Kazan İlahiyat Akademisi Misyoner Kürsüsü’nde de görev aldı ve 1915’te profesör oldu. 1907-1916 arasında Kazan’da kurulan “Yayın İşleri Komitesi”nin başına getirildi; basılan kitapların kontrolü ve sansür edilmesi görevini yürüttü.
1917'deki Rus Devrimi'nden sonra Kazan Üniversitesi ve diğer yükseköğrenim kurumlarında çalıştı. Komünist dönemin ilk yarısında çarlık idaresinin sansürcüsü olarak karalandı. “Rus olmayan” olarak görüldü ve bu yüzden ötekileştirildi. Ailesinin geçimini sağlamak için ağaç kesme, yük taşıma, bahçe ile ilgilenme, yiyecek kuyruklarında saatlerce bekleme gibi işlerle de uğraşmak zorunda kaldı ve bilimsel araştırmalar ile ilgilenemedi. Son yıllarında 9000 ciltlik kütüphanesini satışa çıkarmak zorunda kaldı. 5000 kadar kitabı 1914’te Osmanlı hükûmeti tarafından satın alındı; İstanbul Üniversitesi bünyesindeki Türkiyat Enstitüsü onun kişisel kitaplığına dayanarak kuruldu. Mart 1922'de felç oldu ve göğsünden rahatsızlandı. 10 Mart 1922'de Kazan'da öldü.
İsmi ve eserleri Stalin’in ölümünden sonra yeniden gündeme gelmiştir.
Akademik çalışmaları
Katanov, Birçok modern Batı ve Doğu dilinin yanı sıra bazı ölü dilleri de biliyor, Göktürk ve Uygur yazılarından başka Sümer çivi yazısını, Mısır hiyerogliflerini, Çin, Arap ve Ârâmî yazılarını okuyabiliyordu. İki yüzün üzerinde yayımlanmış eseri ve günümüzde Rusya Federasyonu’ndaki çeşitli arşivlerde saklanmakta olan 15.000 sayfalık müsvedde çalışması vardır.
Katanov'un yetiştirdiği öğrenciler arasında Sergey Malov, Zeki Validi Toğan gibi önemli Türkologlar vardır. Çuvaş dilbiliminin kurucusu Nikolay Aşmarın'in yetişmesinde katkısı oldu.
Eric Temple Bell
Eric Temple Bell (7 Şubat 1883 – 21 Aralık 1960), hayatının çoğunu Amerika Birleşik Devletleri'nde geçirmiş İskoç doğumlu bir matematikçi ve bilimkurgu yazarıydı. Kurgusal olmayan eserlerini verilen kendi adını kullanarak ve kurgusal eserlerini ise John Taine olarak yayımladı.
Hayatı
Bell, öğretmeni Edward Mann Langley'in matematik, Stanford Üniversitesi, Washington Üniversitesi ve Columbia Üniversitesi (Cassius Jackson Keyser'in öğrencisi olduğu) üzerine çalışmaya devam etmesi için kendisine ilham verdiği Bedford Modern Okulu'nda eğitim gördü. Önce Washington Üniversitesi'nde ve daha sonra California Teknoloji Enstitüsü'nde fakültenin bir parçasıydı.
Sayı teorisini araştırdı; özellikle Bell serisine bakınız. Tamamen başarılı bir şekilde olmasa da, geleneksel umbral hesabı (o zamanlar Blissard'ın "sembolik yöntemi" ile aynı şey olduğu anlaşılan) mantıksal olarak titiz yapmaya çalıştı. Ayrıca, yakınsama kaygısı olmadan, biçimsel kuvvet serileri olarak değerlendirilen üretici fonksiyonları kullanarak çok iş yaptı. Bell polinomlarının ve kombinasyonların Bell sayılarının adı kendisinden gelmektedir. 1924'te matematiksel analiz alanındaki çalışmaları nedeniyle Bôcher Anma Ödülü'ne layık görüldü. 1960 yılında Watsonville, California'da öldü.
Kurgu ve şiir
1920'lerin başında Bell birkaç uzun şiir yazdı. Ayrıca, bilimkurgunun en eski araç ve fikirlerinden bazılarını bağımsız olarak icat eden birkaç bilimkurgu romanı yazdı. O dönemde John Taine takma adıyla yalnızca Mor Safir (Purple Sapphire) romanı yayımlandı; bu Hugo Gernsback ve bilimkurgu türünün yayımlanmasından önceydi. Romanları daha sonra hem kitap şeklinde hem de dergilerde tefrika edildi. The New York Times’da yazan Basil Davenport, Taine'i "[bilimkurgu] eserlerini gezegenler arası polisler ve soyguncular aşamasından çıkarmak için çok şey yapan ilk gerçek bilim adamlarından biri" olarak tanımladı. Ancak "[Taine] bir romancı olarak, üslup ve özellikle karakterizasyon açısından ne yazık ki eksiktir" sonucuna vardı.
Erzurum'da 1930 Türkiye yerel seçimleri
1930 Türkiye yerel seçimleri'nde Erzurum Belediyesi ile 6 ilçenin belediye başkanlarının belirlenmesi için belediye meclis üyelerinin seçimi yapılmıştır. Erzurum il merkezinde 1 Ekim 1930 tarihinde başlayan seçimler, 15 Ekim 1930 tarihinde sona ermiştir. Erzurum il merkezinde gerçekleştirilen seçimlerde 1.519 kadın ve 3.013 erkek olmak üzere toplam 4.532 oy kullanılmıştır. İl merkezinde seçimi kazanan Cumhuriyet Halk Fırkası üyeleri, Erzurum Belediye Başkanlığına Seyfullah Topdağı'nı seçmiştir.
Eric Temple Bell
Matematik hakkında yazmak
Bell, Men of Mathematics (bir bölümü 19. yüzyıl kadın matematikçisi Sofia Kovalevskaya'nın ilk popüler anlatımı olan) başlıklı biyografik denemelerden oluşan bir kitap yazdı ve bu eser hâlâ basılmaktadır. Başlangıçta Matematikçilerin Yaşamları (The Lives of Mathematicians) başlığı altında yazdı; ancak yayıncılar Simon & Schuster, kitabın yaklaşık üçte birini (125.000 kelime) kesti ve (Thomas Craven tarafından yazılan) Men of Art adlı kitaplarıyla bağlantı kurmak için, sevmediği Matematiğin Adamları (Men of Mathematics) adını verdiler. Kitap, Julia Robinson, John Forbes Nash, Jr., ve Andrew Wiles gibi önemli matematikçilere matematik alanında bir kariyere başlamak için ilham verdi. Bununla birlikte, matematik tarihçileri Bell'in tarihinin büyük bir kısmının doğruluğuna itiraz ettiler. Aslında Bell, anekdot ile tarih arasında dikkatli bir ayrım yapmaz. Évariste Galois'i romantikleştirdiği için çok eleştirildi. Örneğin: "[E. T.] Bell'in [Galois'nın hayatıyla ilgili] açıklaması, açık ara en ünlüsü, aynı zamanda en hayali olanıdır." Cantor'un babası ve Leopold Kronecker ile olan ilişkilerini klişelere indirgeyen Georg Cantor'a yönelik muamelesi daha da sert bir şekilde eleştirildi.
Bu kitap basım aşamasındayken, o da The Handmaiden of the Sciences adlı bir kitap yazdı ve yayımladı. Bell'in daha sonraki kitabı Development of Mathematics daha az meşhurdu; ancak biyografi yazarı Constance Reid onun daha az zayıflığı olduğunu fark etti. Fermat'ın Son Teoremi Son Problem (The Last Problem) adlı kitabı, ölümünden bir yıl sonra yayımlandı ve sosyal tarih ile matematik tarihinin bir melezidir.
Lucien Weiler
Lucien Weiler (d. 3 Ağustos 1951, Ettelbruck) Lüksemburglu siyasetçi.
Michael Price (yazar)
Michael Price (d. 22 Ekim 1958) Amerikalı yapımcı ve yazar. Emmy ve Writers Guild of America ödüllü Simpsonlar yapımı ile tanınmıştır. Simpsonlar: Sinema Filmi, F is for Family, Yıldız Komandosu ve Pembe Panter gibi yapımlarda görev aldı.
Lucien Weiler
1984-2013 yılları arasında Hristiyan Sosyal Halk Partisi'nden milletvekili, 1986-1993 yıllarında Diekirch belediye meclisi üyesi ve 1988-1993 yıllarında belediye başkan yardımcısı, 2004-2009 yıllarında meclis başkanı ve 2016-2020 yıllarında Lüksemburg grandüklüğü mareşali (genel sekreteri) olarak görev ifa etmiştir.
Eleni Vitali
Eleni Vitali, 1970'lerin başından beri aktif olan Çingene kökenli Yunan şarkıcı ve bestecidir.
Lucien Weiler
Görevleri
Meclis
Eleni Vitali
Hayatı
Eleni Vitali, 19 Eylül 1954'te Atina'da müzikle ilgili Helenleşmiş - Çingene bir ailede doğdu. Tipik Çingene yaşam tarzıyla büyütüldü. Babası Takis Lavidas santur çalardı ve annesi Lucy Karageorgiou ise festivallerde şarkıcılık yapardı. Vitali, 1960'ların başında santur çalmaya başladı. Selanik Şarkı Festivali'ne ("Without a Dime" şarkısıyla) katıldı ve bu sayede müzik endüstrisine ilk adımını attı. İlk performansını 1973'te Sotiria Bellou ile birlikte "Kimse sabırlı olamaz" şarkısını yorumlayarak yaptı (Yunanca adı "Δεν περισσεύει υπομονή", A. Kounadi-B. Goufas). "Karanfilim" (Yunanca adı "Άι γαρούφαλό μου") şarkısıyla ve aynı zamanda "Manolios ile Festival"e katılımıyla ünlendi.
Lucien Weiler
Görevleri
Diğer
Eleni Vitali
Hayatı
1980'lerin başında, türünün en iyileriyle (Christos Nikolopoulos, T. Soukas ve diğerleri) çalışarak popüler müzikte aktif rol almaya başladı. Eşzamanlı olarak yetenekli bestecilerin (Stamatis Spanoudakis, Notis Mavroudis, Dionysis Savopoulos, George Andrew, Stamatis Kraounakis, George Stavrianos, Nick Portokaloglou, vb.) eserlerinde yer almaya başladı. Eski popüler halk şarkılarının rebetiko uyarlamalarını kaydetti.
1975'te müzisyen Vangelis Xidi ile evlendi.
Şarkıları (Yunanca isimleriyle)
Şarkılar:
Kserigordos Kuşatması
Kserigordos Kuşatması, modern tarih yazımında sıklıkla yanlışlıkla Kserigordon, 1096'da Halkın Haçlı Seferi sırasında Reinald komutasındaki Almanlar ile Anadolu Selçuklu Devleti sultanı I. Kılıç Arslan'ın generali Elchanes komutasındaki Türkler ile çatışmışlardır. Haçlı baskın ekibi, bir yağma karakolu kurmak amacıyla, İznik'ten yaklaşık dört günlük yürüyüş mesafesindeki Türk Kserigordos kalesini ele geçirdi. Elchanes üç gün sonra geldi ve haçlıları kuşattı. Savunucuların su kaynakları yoktu ve sekiz günlük kuşatmadan sonra 29 Eylül'de teslim oldular. Haçlıların bir kısmı İslam'a döndü, reddedenler ise öldürüldü.
Arka plan
Halkın Haçlı Seferi ordusu 6 Ağustos 1096'da Küçük Asya'ya çıktı ve o zamanlar Anadolu Selçuklu Devleti'nın başkenti olan Nicaea'nın kuzeybatısındaki Helenopolis'te (Civetot / Civetote) kamp kurdu. Genç Sultan I. Kılıç Arslan, Dânişmendliler Beyliği ile yaptığı savaş nedeniyle doğuda askeri bir harekâtın ortasındaydı.
Ana haçlı ordusunu beklerken, dağınık "Halkın Haçlı Seferi" ordusu, Nicaea çevresindeki köylere saldırmaya başladı. Reinald, İznik yakınlarındaki yağma sonuçlarından memnun değildi ve bir yağma üssü kurmak için doğuya doğru dört gün uzaklıkta yer alan bir kale olan Kserigordos'a gitti. 18 Eylül 1096'da Reinald, Kserigordos garnizonunu kolayca yendi.
I. Kılıç Arslan, generali Elchanes'e, Haçlıların baskın gruplarıyla, çoğu atlı okçular ile ilgilenmesini emretti.
Muharebe
Elchanes, Reinald'in Kserigordos'u işgalinden üç gün sonra 21 Eylül'de geldi ve haçlıları sıkıca kuşattı. Türk atlı birliklerinin hızı Almanları şaşırttı; kuşatma altına alınmayı beklemiyorlardı, hazırlıksızdı ve yeterli erzakları yoktu. Kalenin içinde su sistemi de yoktu:
"Halkımız susuzluktan öylesine sıkıntı içindeydi ki, atlarının ve kıçlarının kanını akıttılar ve kanı içtiler; diğerleri kuşak ve mendillerini sarnıca soktular ve onlardan suyu ağızlarına sıktılar; bazıları birbirinin oyuk ellerine işedi ve içti; ve diğerleri susuzluğun aşırı kuruluğunu gidermek için nemli zemini kazdılar ve sırtlarına uzandılar ve toprağı göğüslerine yaydılar."
Yardım güçleri asla gelmedi. Bazı anlatımlar, Türklerin Civetot'taki Haçlılar kampına Kserigordos'un hala güvende olduğunu ve hatta İznik'in Reinald tarafından fethedildiğini düşünmelerini sağlamak için iki casus gönderdiklerinden bahseder. Diğer anlatımlar, sahadaki Haçlı liderlerinin birlikleri tarafından ilerlemeye zorlandıklarını, ancak Kserigordos'un teslim haberi Ekim ayında gelene kadar karar veremediklerini belirtir.
Reinald'in kaderi hakkında çeşitli anlatımlar vardır. Bazıları, kuşatmanın başında kale önünde kendi su kaynaklarında Türklere pusu kurmaya çalışırken öldürüldüğünü, diğerleri kuşatma sırasında öldüğünü ve birisi ise Müslüman olduğunu iddia eder.
Neticesi
I. Kılıç Arslan'ın kendine olan güveni arttı ve ordusunu, Nicaea'ya giden yol üzerinde Kırkgeçit Muharebesi'nde Halkın Haçlı Seferi ordusunu pusuya düşürmek için gönderdi.
Anadolu Yakası (albüm)
Anadolu Yakası, Türk rock müzisyeni Cansu Koç'un Sindoma Müzik'ten 1999 yılında yayımladığı ilk müzik albümü.
Güveği Sinan Paşa
Güveyi Sinan Paşa (? – 1504), beylerbeyi ve kaptan-ı deryalık görevlerinde bulunmuş Osmanlı devlet adamıdır.
Hayatının ilk yılları hakkında bilgi yoktur. Arnavut kökenli devşirmedir. Tahminen 1480 yılında II. Bayezid’in şehzade olarak bulunduğu Amasya’da kızı Ayşe Sultan ile evlenmiştir. Bundan dolayı “Damad” veya “Güveyi” lakaplarıyla anılmıştır. Bununla birlikte ilk eşinden kızı Fülâne Hatun’un da II. Bayezid ile evli olduğu belirtilmektedir.
II. Mehmed’in 3 Mayıs 1481’de ölümünden sonra sadrazam Karamanî Mehmed Paşa şehzadeler Cem Sultan ve II. Bayezid’e haberciler yollamıştır. O tarihte Anadolu beylerbeyi olarak görülen Sinan Paşa, sadrazamın adamlarından olan haberciyi Karaman’daki Cem Sultan’a ulaşmadan yakalayarak öldürmüş ve kayınpederi Şehzade Bayezid’e zaman kazandırmıştır.
1486 yılında yeniden Anadolu beylerbeyliğine getirilen Sinan Paşa, 2 Mayıs 1489 tarihinde Hersekzade Ahmed Paşa’nın Anadolu beylerbeyi olmasıyla görevine son verilmiştir. 1491/92’de kaptanıderya olsa da kısa süre sonra 1492/93’de görevden alınmıştır.
1499-1503 Osmanlı-Venedik Savaşı esnasında 1499 yılında Anadolu beylerbeyi sıfatıyla, padişah II. Bayezid’in de katıldığı Mora Seferine katılmıştır. Sinan Paşa 1500 yılı Ağustos’un da Modon kalesini üç haftalık kuşatmadan sonra ele geçirmiş ve kalenin tamiriyle görevlendirilmiştir.
1502 yılında Rumeli beylerbeyi olmuş ve öldüğü tarihe kadar bu görevde bulunmuştur. Eşi Ayşe Sultan’a padişahça gönderilen 14 Ocak 1504 tarihli taziye mektubu dikkate alındığında 1504 yılı Ocak ayı başlarında öldüğü anlaşılmaktadır.
Gelibolu’da kendi adıyla bilinen türbeye gömülüdür.
Sinan Paşa’nın Ayşe Sultandan olan çocuklarında Hanzade Ayşe Sultan 1503 yılında Dukakinoğlu Ahmed Paşa ile evlenmiştir. Diğer kızlarından; Kamerşah Sultan ile Fatma Sultan, Mesih Paşa’nın oğullarıyla evlenmiş, Gevherşah Sultan’ında İbrahim Bey adlı biriyle evlendiği görülmektedir. Ahmed ve Mustafa adıyla iki oğlunun da Ayşe Sultan’dan olduğu bilinmektedir. Bilinen diğer oğullarından; Mehmedşah Bey’in Larende ve Alaiye sancakbeyliği, diğer oğlu Mehmed Bey ise Kangırı, Ankara ve Bayburt sancakbeyliği yapmıştır. Bu çocuklarının ilk eşinden olduğu değerlendirilmektedir.
Vampirina
Vampirina, Chris Nee tarafından yaratılan, İrlandalı-Amerikalı bir komedi korku bilgisayar animasyonlu çocuk televizyon dizisidir. Anne Marie Pace tarafından yazılan ve Disney-Hyperion tarafından yayınlanan Vampirina Balerin serisi kitaplarına dayanan dizi, Mart 2016'da duyuruldu ve 1 Ekim 2017'de Disney Channel ve Disney Junior'da yayınlandı.
Haraki
Ebu Muhammed 'Abd al-Jabbar al-Kharaqī, ayrıca Haraki (1084-1158 ), 12. yüzyılda Merv yakınlarındaki Harak'ta doğmuş bir İranlı astronom ve matematikçidir. İran sarayında Sultan Sencer'in hizmetindeydi. Haraki, Almagest'te Batlamyus'un astronomik teorisine meydan okudu ve gezegenlerin tüplerin içinde hareket ettiği devasa maddi küreler hayal ederek alternatif bir küreler teorisi kurdu.
Guillaume Postel, 1536'da Osmanlı İmparatorluğu'na yaptığı seyahatler sırasında el-Kharaqī'nin Muntahā al-idrāk fī taqāsīm al-aflāk ("Kürelerin Bölünmelerinin Nihai Kavraması") adlı astronomik eserini elde etti, açıkladı ve Avrupaya geri getirdi.
Haraki ayrıca, artık kayıp olan Al-Risala al-Shāmila ("Kapsamlı İnceleme") ve Al-Risala al-Maghribiyya ("Kuzey Afrika İncelemesi", dirhem ve dinar hesabıyla ilgili) adlı matematiksel incelemeler yazdı.
Devlerin İntikamı
Devlerin İntikamı, 1967 yapımı Türk filmidir.
FA Community Shield maçları listesi
Futbol Birliği tarafından düzenlenen ve günümüzdeki formatına göre, tamamlanan son sezonun Premier League ile FA Cup şampiyonlarının karşılaştığı FA Community Shield, 1908-2001 yılları arasında FA Charity Shield adıyla gerçekleştirilirken 2012'den itibaren günümüzdeki adıyla anılır. Tek maçlık müsabakaya, hem ligi hem de turnuvayı aynı kulübün kazandığı durumlarda lig şampiyonu yerine lig ikincisi katılır.
1908'deki ilk müsabakada Manchester United, Queens Park Rangers'ı yenerek şampiyonluğa ulaştı. Müsabakanın formatı, kuruluşundan itibaren birkaç kez değişikliğe uğradı. 1908-1912 yılları arasında Football League ile Southern Football League şampiyonları karşılaşmaktaydı. 1913'teki müsabakada İngiliz profesyonel ve amatör futbolcuların karmaları karşı karşıya geldi. I. Dünya Savaşı nedeniyle verilen aranın ardından 1920'de, Football League First Division ile Football League Second Division şampiyonları arasında oynandı. Ertesi yıl Football League şampiyonu ile FA Cup şampiyonunu karşı karşıya getirmeye başlayan müsabaka, sonuncusu 1929'da olmak üzere 5 kez daha profesyonel ve amatör karma takımlarının müsabakasına sahne olmuştu. 1930 itibarıyla, üç istisnai yıl dışında düzenli olarak Football League ve FA Cup şampiyonları arasında oynanmaya başlandı. 1950'deki müsabakada, 1950 FIFA Dünya Kupası'na katılan İngiltere millî takımı ile aynı yıl Kanada turnesine çıkan karma takım; 1961'deki müsabakada hem lig hem kupa şampiyonu Tottenham Hotspur ile Futbol Birliği tarafından belirlenen karma bir takım; 1971'de ise yine hem lig hem kupa şampiyonu Arsenal'ın, maddi açıdan daha kazançlı olması nedeniyle Avrupa'da hazırlık maçları oynamayı tercih etmesi sebebiyle Second Division şampiyonu Leicester City yer almıştı.
Manchester United, toplamda elde ettiği 21 şampiyonlukla (4'ünü paylaşmıştır) şildi en çok kazanan kulüp konumundadır. Bunun yanında 9 kez de ikinci olan ve toplamda 30 FA Community Shield maçında oynayan kulüp, her iki alanda da birinci sırada bulunur. 1984-1987 yılları arasında kazandığı üç şampiyonlukla üst üste üç kez şampiyon olarak (1986'da paylaşılmıştır) en uzun şampiyonluk serisini ise Everton gerçekleştirmiştir. 2023'teki son müsabakada Manchester City'i normal süresi 1-1 biten maçın penaltılarında 4-1 yenen Arsenal, organizasyonun son şampiyonu konumundadır.
Kulübe göre performanslar
Kapanan kulüpler ya da yalnızca bu müsabaka için oluşturulan takımlar eğik yazılmıştır. Paylaşılan şampiyonluklar için yıldız (*) işareti konulmuştur.
Kültürel ekoloji
Kültürel ekoloji, insanların sosyal ve fiziksel çevrelere adaptasyonlarının incelenmesidir. İnsan adaptasyonu, bir nüfusun belirli veya değişen bir çevrede hayatta kalmasını ve çoğalmasını sağlayan hem biyolojik hem de kültürel süreçleri kapsar. Bu çalışma artzamanlı (farklı dönemlerde var olan unsurların incelenmesi) ya da eşzamanlı (mevcut bir sistemin ve bileşenlerinin incelenmesi) olarak gerçekleştirilebilir. Temel argüman, doğal çevrenin, kısmen ona bağımlı olan küçük ölçekli veya geçimlik toplumlarda, sosyal organizasyona ve diğer insan kurumlarına önemli bir katkıda bulunduğudur. Akademik alanda, ekonomilerin yönetimler olarak incelendiği politik ekonomi çalışmasıyla birleştirildiğinde, başka bir akademik alt alan olan politik ekoloji haline gelir. Ayrıca Paskalya Adası Sendromu gibi tarihsel olayların sorgulanmasına da yardımcı olur.
Kaynakça
<references group="" responsive="1">
Neomura
Neomura, Arkea ve Ökaryotlar üst âlemlerinden oluşan olası bir kladdır. Grup, 2002 yılında Thomas Cavalier-Smith tarafından adlandırıldı. Adı, bakteriden evrimleştiği hipotezini yansıtan "yeni duvarlar" anlamına gelir ve en büyük değişikliklerden biri, peptidoglikan hücre duvarlarının diğer glikoproteinlerle yer değiştirmesiydi. 2017 Ağustos ayından beri neomuran hipotezi bilim insanları tarafından genel kabul görmüş değildir. Moleküler filogenezler, ökaryotların tüm arkelerle bir klad oluşturmak yerine, bir arke grubuyla yakından ilişkili olduğunu, onlardan evrimleştiğini ve Arkeler ile Bakteriler'in kardeş gruplar olduğunu ortaya koymaktadır.
Yeoryos Kandilaptis
'''Georgios Th. Kandilaptis' (Yunanca: Γεώργιος Κανδηλάπτης, romanizasyon: Geórgios Kandiláptis'') Yunan akademisyen, gazeteci ve öğretmendi. Hayatının ilk 44 yılını Osmanlı Devleti'nde, sonrasını Yunanistan'da geçirdi. Yazdıklarının ana konusu Pontus bölgesi olan Kandilaptis, tarihi, folklorik, edebi ve sosyoloji temalı birçok makalenin yazarıdır.
Hayatı
Kandilaptis, 23 Ekim 1881'de Osmanlı İmparatorluğu'nun Gümüşhane kentinde doğdu. 4 çocuğun en küçüğüydü. Ailenin ebeveynleri Theodoros ve Kiparissia (veya Paresa) Kandilaptis'ti. 1899'da Argyropolis Lisesi'nden mezun olduktan sonra, 1899'dan 1914'e kadar Gümüşhane ve Erzincan'ın köylerinde öğretmenlik yaptı. 1914'te I. Dünya Savaşı sırasında Osmanlı ordusuna katılmaya çağrıldı, ancak askere gitmedi. 1920-1922 döneminde Erzurum'a sürüldü.
Türkiye-Yunanistan nüfus mübadelesi sırasında 1924'ün yazında memleketinden ayrıldı. Ailesiyle birlikte Dedeağaç'a yerleştiği Yunanistan'a kaçmak zorunda kaldı. Yunanistan'a giderken Trabzon İmparatorluğu'nun Altın boğalarını, Trabzon Kralı IV. Aleksios'un kemiklerini ve birkaç kütüphane el yazması da dahil olmak üzere Pontus tarihinin önemli tarihi kalıntılarını da yanında götürdü.
Yunanistan'dayken emekli olduğu 1951'e kadar Evros bölgesinin çeşitli bölgelerindeki ilkokullarda öğretmenlik yapmaya devam etti. 29 Haziran 1966'da Yunan devleti, Kandilaptis'in çalışmalarını mektuplarla onurlandırdı ve Atina'da düzenlenen özel bir törende Feniks Nişanı ile ödüllendirdi.
14 Ocak 1971'de Dedeağaç'ta hastalıktan öldü.
Kişisel hayatı
1908'de Angeliki Louka ile evlendi. Bu evliliğinden dört erkek ve üç kız çocuğu oldu. Çocuklarından Teğmen Theodoros Kandilaptis, Yunan-İtalyan Savaşı sırasında çatışmada öldürüldü. Adı Dedeağaç'taki bir askeri kampa verildi.
Yazılı çalışmaları
Yorgos Kandilaptis çocukluğundan beri Pharos tis Anatolis (Trabzon'da), Odessa Dünyası, Batum'un Argonatları ve Paidikos Kosmos gibi gazete ve dergilerde yazarlık yaptı. 1969 yılına kadar çalışmalarına devam eden Kandilaptis, Atina, Makedonya ve Batı Trakya'daki dergi ve gazetelerde yaklaşık 400 makale, deneme ve edebi eser yayımladı. 1971'de öldüğünde on iki kitabı yayınlanmıştı. Diğer çalışmalarının büyük bir bölümü 2001'den sonra yayımlandı.
Yumlu
Yumlu, bir soyadı, şu anlamlara gelebilir:
Woleai
Oleai olarak da bilinen Woleai, Pasifik Okyanusu'ndaki batı Caroline Adaları'ndaki yirmi iki adadan oluşan bir mercan adasıdır ve Mikronezya Federal Devletleri'ndeki Yap Eyaletinde bir yasama bölgesi oluşturur ve yaklaşık uzunluktadır. Ifalik'in batı-kuzeybatısında ve Eauripik'in kuzeydoğusunda olan Woleai, aynı zamanda, atol'ü oluşturan, kuzeydoğuda uzanan adacıkların en büyüğünün adıdır.
Coğrafya
Adalar, toplam uzunluğu olan sekiz sayısını oluşturan çift atolü oluşturur. ve genişliktedir; ancak, güney kenarındaki resifin çoğu sular altında veya zayıf bir şekilde gelişmiştir. Kuzey ve doğu kenarlarında nispeten büyük birkaç adacık bulunur. Batı lagünü, doğudaki muadilinden daha derin ve daha büyüktür. Her iki bileşen de aynı bağlantı noktasının parçasıdır. Her iki bileşen için toplam arazi alanı yalnızca dir.
Tarih
Caroline Adaları'nın yerli nüfusunu oluşturan Mikronezyalıların Avustronezyalıların ataları, MÖ 2000 yıllarında adalara geldi. Woleai daha sonra, 1913'ten önce Wolea dilini konuşan bazı kişiler arasında kullanılan bir yazı nedeniyle Caroline Adaları arasında kültürel olarak benzersiz hale geldi. Woleai, Yap'ın güneydoğusundaki adalar arasındaydı ve MÖ 1500'den itibaren Yapese İmparatorluğu'nun kolları haline geldi.Woleai, 1686'da İspanyol Doğu Hint Adaları'nın bir parçası olarak Caroline Adaları'nın geri kalanıyla birlikte yönetilen İspanyol İmparatorluğu'nun kontrolü altına girdi. İspanya, adaları 1899'da Alman İmparatorluğu'na sattı. 1914'te, I. Dünya Savaşı'nın ilk haftalarında, Japonya İmparatorluğu, Woleai dahil Pasifik'teki Alman mülklerini ele geçirdi. Savaştan sonra 1919 Versay Antlaşması uyarınca adaları yönetmek için bir Milletler Cemiyeti yetkisi atayan Japonya, daha sonra Woleai'yi Güney Denizleri Mandası altında yönetti.
1944'te, Müttefik kuvvetler II. Dünya Savaşı sırasında Mariana Adaları'na yaklaşırken, Japon İmparatorluk Ordusu'nun 50. Bağımsız Karma Tugayı ve Japon İmparatorluk Donanması'nın 44. Üs Muhafız Birimi ve 216. Üs İnşaat Birimi'nden 6.426 kişilik bir birlik ağır bir şekilde güçlendirilmişti. Wolfe Adacığı'nı tamamen düzlediler ve pist ve  taksi yolu yaptılar. Ayrıca Woleai Adacığı'nın güneybatı köşesinde bir deniz uçağı demirleme yeri inşa ettiler. Müttefik uçakları, 1945'in ortalarına kadar atolü ve askeri tesislerini birçok kez bombaladı, savunucularını yer altına sürdü ve onları erzak veya takviye kuvvetlerinden izole etti. 2 Eylül 1945'te Japonya'nın teslim olmasıyla, ilk 6.426 kişilik Japon garnizonundan hayatta kalan yalnızca 1.650 kişi kaldı, geri kalanı büyük ölçüde Müttefik hava saldırılarından çok açlık ve hastalık nedeniyle can verdi.
İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra mercan adası, Amerika Birleşik Devletleri'nin kontrolüne girdi. Amerika Birleşik Devletleri, Woleai'nin bağımsız Mikronezya Federal Devletleri'nin bir parçası olduğu 1947'den 1979'a kadar, bir Birleşmiş Milletler güven bölgesi olan Pasifik Adaları Güven Bölgesi'nin bir parçası olarak yönetti.
Eğitim
Devlet okulları:
Hayrettin Uzun
Hayrettin Uzun (1945, Çubukluosmaniye - 21 Eylül 2000, İstanbul), Türk bürokrat ve eski milletvekili.
Hayatı
93 Harbinden sonra Borçka'nın Güreşen köyünden göç etmiş Laz kökenli bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi mezunudur. Maliye Bakanlığı'nda çeşitli yöneticilik görevlerinde bulunmuş, Türkiye'nin Londra Büyükelçiliği'nde maliye ve gümrük müşaviri, TBMM Başkanlık Müşaviri ve Genel Sekreter Yardımcısı, BOTAŞ (Boru Hatları ve Petrol Taşıma Anonim Şirketi) Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Müdürü olmuştur.
İngilizce bilmekte olup evli ve 2 çocuk babası idi, ziyaret amacıyla geldiği Beşiktaş TBMM Konukevi'nde 21 Eylül 2000 tarihinde kalp krizi geçirerek ölmüştür.
Circuito de Jerez-Ángel Nieto
Circuito de Jerez-Ángel Nieto ya da sadece Circuito de Jerez, İspanya'nın Endülüs özerk topluluğunun Jerez de la Frontera kentinde bulunan bir motor sporları yarış pistidir. Sevilla'nın 90 km güneyinde bulunan pist, motosiklet yarışlarında kullanılmayan 11. virajdaki Senna şikanı dâhil olmak üzere 4,428 km uzunluğundadır. Piste 3 Mayıs 2018'de 2017'de ölen İspanyol motosiklet yarışçısı Ángel Nieto'nun adı verilmiştir.
BelPa
Bel-Pa Ankara Eğitim Sağlık Hizmetleri İnşaat Enerji Gıda Temizlik İthalat İhracat Ticaret A.Ş., Türkiye merkezli bir hizmet şirketidir. Şirket, 20 Şubat 1989 tarihinde kurulmuş olup Ankara Büyükşehir Belediyesi bünyesinde faaliyet göstermektedir. Şirketin merkezi Ankara'nın Sincan ilçesinde yer almaktadır.
BelPA, engelliler, yaşlılara ve dar gelirli vatandaşlara hizmet vermek, cenaze, taziye ve mezarlık hizmetleri sunmak, camilerin ve Ankara Büyükşehir Belediyesi'ne ait binaların temizliklerini sağlamak, evlilik ve sünnet organizasyonlarını sağlamak ve sokak hayvanlarının bakım ve veterinerlik hizmetlerinin sağlanmasından sorumludur.
BelPa, bünyesinde Keçiören'de Yaşlılara Hizmet Merkezi, Sincan'da Engelliler Hizmet Merkezi, Yenimahalle'de Taziye Hizmet Merkezi, BelPa Mutfak ve Kurtboğazı Sosyal Tesisi, Etimesgut'ta Gazipark Sosyal Tesisi, Çubuk'ta Karagöl Sosyal Tesisi ile aynı zamanda Çankaya'da Ankara Buz Pateni Sarayı'nı barındırmaktadır.
Sergey Belov
Sergei Alexandrovich Belov (23 Ocak 1944 - 3 Ekim 2013), CSKA Moskova ve Sovyetler Birliği milli basketbol takımı için oynayan bilinen bir Rus profesyonel basketbol oyuncusu. Tüm zamanların en iyi Avrupalı basketbolcularından biri olarak kabul ediliyor ve Moskova'daki 1980 Yaz Olimpiyatları açılış töreninde Olimpiyat Kazanını Olimpiyat ateşiyle yakma şerefine layık görüldü.
1991'de, FIBA tarafından gelmiş geçmiş en iyi FIBA Oyuncusu olarak seçildi. 11 Mayıs 1992'de Naismith Memorial Basketbol Onur Listesi'ne giren ilk yabancı oyuncu oldu. Ayrıca 2007'de FIBA Onur Listesi'ne eklendi ve 2008'de EuroLeague'e En Çok Katkıda Bulunan 50 Oyuncudan biri olarak seçildi.
Erken dönem
Sergei Belov, Sovyetler Birliği'nin Tomsk Oblastı, Shegarsky Bölgesi, Nashchyokovo köyünde hayata geldi. 1968'de SSCB'nin Onurlu Spor Ustası, 1995'te Rusya'nın Onurlu Antrenörü oldu ve 1993-1998 yılları arasında Rusya Basketbol Federasyonu Başkanı olarak görev yaptı.
Kariyer
Belov, yirmi yaşındayken 1964'ten 1967'ye kadar oynayacağı Uralmash Sverdlovsk takımıyla SSCB Ligi'nde ilk maçına çıktı. Daha sonra on iki yıl CSKA Moskova'da forma giydi. CSKA ile on bir kez SSCB Ligi şampiyonluğu (1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1974, 1976, 1977, 1978, 1979, 1980), iki kez SSCB Kupası (1972, 1973) ve iki kez EuroLeague'i kazandı. (1969 ve 1971)
Miras
2009 yılında Timur Kryachko tarafından keşfedilen asteroide Sergey Belov anısına 296638 Sergeibelov, adını verdi. Minor Planet Center tarafından 16 Mart 2014'te yayınlandı.
11 Nisan Şehir Stadyumu
11 Nisan Şehir Stadyumu Şanlıurfaspor ve Şanlıurfa Büyükşehir Belediyespor'un maçlarını yaptığı 17 Kasım 2012 tarihinde yıkılan stadyum
Lamotrijin
Lamotrijin (Lamotrigine) ya da bilinen ticari ismiyle Lamictal veya  Pinral, epilepsi, tedavisinde ve bipolar bozuklukta depresif atakların tekrarını geciktirmek veya önlemek için kullanılan antikonvülsan bir ilaçtır. Epilepsi kavramına fokal nöbetler, tonik-klonik nöbetler ve Lennox-Gastaut sendromundaki nöbetler dahildir. Bipolar bozuklukta, lamotrijinin akut depresyon safhasını güvenilir bir şekilde tedavi ettiği gösterilememiştir. Ancak günümüzde semptomatik olmayan bipolar bozukluğu olan hastalar için gelebilecek depresyon atakları riskini azaltmada etkili görünmektedir.
Yaygın yan etkileri arasında mide bulantısı, uyku hali, baş ağrısı, kusma, koordinasyon sorunu ve döküntü vardır. Ciddi yan etkileri ise kırmızı kan hücrelerinde azalma, intihar riskinde artış, Stevens-Johnson sendromu ve alerjik reaksiyonlarıdır. Hamilelik veya emzirme döneminde kullanılmasının zarar verebileceğine dair endişeler mevcuttur. Lamotrijin feniltriazin grubu bir molekül olması nedeniyle diğer antikonvülzanlardan kimyasal olarak farklıdır. Etki mekanizması net değildir, ancak nöronlarda voltaja duyarlı sodyum kanalları yoluyla uyarıcı nörotransmitterlerin salınımını engellediği gösterilmiştir.
Lamotrijin ilk olarak 1991'de Birleşik Krallık'ta ticari olarak pazarlanmıştır. 1994'te Amerika Birleşik Devletleri'nde kullanım için onaylanmıştır. Molekül DSÖ'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır. 2018'de, 11 milyondan fazla reçete sayısıyla Amerika Birleşik Devletleri'nde en sık reçete edilen 68. ilaç olmuştur.
Epilepsi
Lamotrijin, birincil jeneralize tonik-klonik nöbetler için birinci basamak ilaç olarak kabul edilnektedir (bu kavram fokal başlangıçlı tonik-klonik nöbetler gibi basit parsiyel, kompleks parsiyel ve sekonder jeneralize nöbetleri içerir). Ayrıca absans nöbet, miyoklonik nöbet ve atonik nöbetler gibi kısmi nöbetler için alternatif veya yardımcı ilaç olarak kullanılır. 2020 tarihli bir incelemede ilaca dirençli jeneralize tonik-klonik nöbetler için ek tedavi olarak Lamotrijin kullanımı istenilen sonuçlara varamamıştır. Kanıt düzeyi zayıf çalışmalar jeneralize tonik-klonik nöbetleri %50 oranında azalttığını öne sürse de gerçek yaşam bulgularının bundan farklı olabileceği düşünülmektedir. İlaca dirençli fokal epilepsi için ek tedavi olarak lamotrijinin kullanımını inceleyen bir başka 2020 Cochrane incelemesi, lamotrijinin nöbet sıklığını azaltmada etkili olduğunu ve iyi tolere edildiğini bulmuştur.
Lennox-Gastaut sendromu
Lamotrijin, Lennox-Gastaut sendromu (LGS) olarak bilinen epilepsi formu için FDA onaylı az sayıda tedaviden biridir. LGS nöbetlerinin sıklığını ve şiddetini azalttığı bilinen iki ilaçtan biridir. Valproat ile kombinasyon yaygın olarak kullanılabilir ancak bu durum lamotrijinin neden olduğu döküntü riskini artırır. Bu ilaçların etkileşimi nedeniyle dozun azaltılmasını gerektirir.
Bipolar bozukluk
Lamotrijin, bipolar bozuklukların idame tedavisi için ABD'de onaylanmıştır. Antikonvülzanl ilaçlardan karbamazepin ve valproat ağırlıklı olarak antimanik etki gösterse de lamotrijin sadece bipolar bozukluğun tekrarlayan depresif atak riskini önlemede veya azaltmada etkinlik göstermiştir. İlaç, bipolar bozukluğun hızlı döngüsünde, akut mani veya akut depresyon tedavisinde etkisiz görünmektedir.
Lamotrijin, mani veya depresyon gibi akut duygudurum epizodlarının tedavisinde net bir etkinlik göstermemiştir. Akut mani tedavisinde etkinlik göstermemiştir ve bu nedenle ilacın akut bipolar depresyon tedavisinde etkinliği konusunda tartışmalar vardır. 2008 yılında Nassir ve arkadaşları tarafından yazılmış bir makalede 2002 APA kılavuzunda yer verilmeyen ve yayımlanmamış çalışmalardan elde edilen veriler gözden geçirilmiş ve lamotrijinin "akut bipolar depresyon tedavisinde sınırlı bir etkinliğe" sahip olduğu sonucuna varılmıştır. Calabrese ve arkadaşlarının 2008 tarihli bir makaleside aynı verileri değerlendirilmiş ve beş plasebo kontrollü çalışmada lamotrijinin bipolar depresyon tedavisinde plasebodan önemli ölçüde farklı olmadığını göstermiştir. Bununla birlikte, 2008 yılında yapılan bu çalışmaların bir meta-analizinde Geddes, Calabrese ve Goodwin, lamotrijinin bipolar depresyonlu bireylerde etkili olduğunu göstermişlerdir.
Lamotrijin hakkında 2013 yılında yapılan bir inceleme, depresyon ağırlıklı bipolar takibinde önerildiği ve akut bipolar depresyon ve tek başına depresyon tedavisinde rolüne ilişkin daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğu sonucuna varmıştır. Diğer psikiyatrik bozukluklarda kullanımını önerecek hiçbir bilgiye rastlanmamıştır.
Şizofreni
Monoterapi olarak lamotrijin, şizofreniye karşı önemli ölçüde etkili değildir. Yine de çeşitli yayınlar ve ders kitapları , kısmi veya yanıt vermeyen şizofreni hastalarına karşı güçlendirme tedavisi olarak lamotrijinin klozapin tedavisine eklenebileceğini önermektedir. Hastalarda pozitif, negatif ve afektif semptomlarda istatistiksel olarak anlamlı iyileşmeler olmuştur. Lamotrijin, klozapin dışındaki olanzapin, risperidon, haloperidol, zuklopentiksol vb. gibi antipsikotiklere karşı değerlendirildiğinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip değildir.
Diğer kullanımlar
Endikasyon dışı kullanımları periferik nöropati, trigeminal nevralji, küme baş ağrıları, migrenler, görsel kar ve nöropatik ağrının azaltılmasını kapsamaktadır. 2013'te yapılan sistematik bir gözden geçirme nöropatik ağrıda lamotrijinin ek bir fayda sağlamadığını belirtmiştir. Endikasyon dışı psikiyatrik kullanımlar ise tedaviye dirençli obsesif-kompulsif bozukluk, duyarsızlaşma bozukluğu, halüsinojen kalıcı algı bozukluğu, şizoaffektif bozukluk, ve borderline kişilik bozukluğunun tedavisini içerir. Travma sonrası stres bozukluğunda yararlı olduğu gösterilmemiştir.
Yan etkiler
Lamotrijin kullanım bilgileri, Stevens-Johnson sendromu (SJS), DRESS sendromu ve toksik epidermal nekroliz (TEN) dahil olmak üzere yaşamı tehdit eden cilt reaksiyonları hakkında uyarılar içermektedir. Tüm vakaların tedavinin ilk iki ila sekiz haftasında ortaya çıktığı belirtilmektedir. Beklenmedik deri döküntüleri ilacın olası ciddi ve hatta ölümcül yan etkisinin bir göstergesi olduğundan, hastalar bu durumlarda tıbbi yardım almalıdır. Lamotrijin alırken ortaya çıkan tüm döküntüler SJS veya TEN'e ilerlemez. Hastaların %5 ila %10'u döküntü geliştirir, ancak bin hastadan yalnızca birinde ciddi döküntü gelişir. Döküntü ve diğer cilt reaksiyonları çocuklarda daha yaygındır, bu nedenle bu ilaç genellikle yetişkinler tarafından kullanılabilir. Döküntü gelişmesinden sonra lamotrijin tedavisi durdurulan hastalar için, lamotrijin ile yeniden tedavi değerlendirilebilir. Ancak çok ciddi vakalar için bu durum geçerli değildir. Valproat tipi bir antikonvülzan ilacı kullanmakta olan veya yakın zamanda bırakan hastalarda bu döküntülerin insidansı artmaktadır. Çünkü bu ilaçlar her ikisinin de atılımını azaltacak ve vücutta etkili lamotrijinin dozunu artıracak şekilde etkileşime girerler.
Döküntü, ateş ve yorgunluk gibi yan etkiler, başlangıç aşamasındaki SJS, TEN, DRESS sendromu veya aseptik menenjiti gösterebileceğinden çok ciddidir. Diğer yan etkiler arasında denge veya koordinasyon kaybı, çift görme, şaşılık, pupil küçülmesi, bulanık görme, baş dönmesi ve koordinasyon eksikliği, uyuşukluk, uykusuzluk, kaygı, canlı rüyalar veya kabuslar, ağız kuruluğu, ağız ülserleri, hafıza sorunları, ruh hali değişiklikleri yer alır. Kaşıntı, burun akıntısı, öksürük, mide bulantısı, hazımsızlık, karın ağrısı, kilo kaybı, kaçırılan veya ağrılı adet dönemleri ve vajinit diğer yan etkilerindendir. Yan etki profili, farklı hasta popülasyonları için değişir. Tedavideki genel yan etkiler erkekler, kadınlar, geriatrik, pediatrik ve ırksal gruplar açısından benzerdir.
Lamotrijin, beyaz kan hücresi sayısında azalma ( lökopeni ) ile ilişkilendirilmiştir. Lamotrijin, sağlıklı deneklerde TQT çalışmalarında QT/QTc'yi uzatmaz.
Antipsikotik alan kişilerde, lamotrijin ile ilişkili nöroleptik malign sendrom vakaları bildirilmiştir.
2018'de FDA, hemofagositik lenfohistiyositoz riski için yeni bir uyarı yayınlamıştır. Bu reaksiyon, tedaviye başladıktan günler ila haftalar sonra ortaya çıkabilir.
Kadınlar
Kadınlarda yan etki görülme olasılığı erkeklerden daha fazladır. Bu, diğer antikonvülzanların çoğunun tersidir.
Hamilelik ve emzirme
Birçok çalışmada lamotrijin maruziyeti ve gebelik arası ilişki bulunulmadığından bahsederken bazı çalışmalar  yarık damak gibi minör malformasyonların ilintili olabileceğini söylemektedir. İnceleme çalışmaları, in utero lamotrijine maruz kalan bebeklerde genel konjenital malformasyon oranlarının, genel popülasyondaki malformasyon oranına benzer şekilde nispeten düşük (%1-4) olduğunu göstermektedir. Lamotrijinin zayıf bir insan dihidrofolat redüktaz (DHFR) inhibitörü olduğu, ancak metotreksat gibi diğer güçlü insan DHFR inhibitörlerinin teratojenik olduğu bilinmektedir.
Lamotrijin anne sütünde gözlenebilir, bu nedenle tedavi sırasında emzirme önerilmez. Bununla birlikte son çalışmalar lamotrijinin emzirme döneminde kullanımının güvenli olduğunu göstermektedir. Sık güncellenen literatürlere göre lamotrijin L3 seviyesinde yani orta derecede güvenli olarak değerlendirmektedir.
Diğer etki türleri
Lamotrijin, gözün irisi veya melaninden zengin cilt dokuları gibi melanin içeren dokulara bağlanır. Bunun uzun dönemli sonuçları bilinmemektedir.
GlaxoSmithKline, DEHB tedavisi için lamotrijin'i araştırmış ve sonuç alamamıştır. Bilişsel işlev üzerinde hiçbir etki gözlenmemiş ancak temel DEHB semptomlarındaki tek istatistiksel gelişme, işitsel işlem hızını ve hesaplama yeteneğini ölçen Paced İşitsel Seri Toplama Testindeki ufak gelişmelerdir. Başka bir çalışmada lamotrijin erişkin DEHB ile komorbid bipolar ve tekrarlayan depresyon için güvenli ve etkili bir tedavi seçeneği olabileceği bildirilmiştir.
Lamotrijinin uykuyu etkilediği bilinmektedir. Az sayıda hastada (10-15) yapılan çalışmalarda lamotrijinin REM uykusu süresini artırdığı, faz kaymalarının sayısını azalttığı ve yavaş dalga uykusunun süresini azalttığı gösterilmiştir. Ayrıca vijilans üzerine herhangi bir etkisinin olmadığı görülmüştür. Gündüz somnolans ve bilişsel işlev üzerine de etkisi yoktur. Bununla birlikte, 109 hastanın tıbbi kayıtlarının retrospektif bir çalışması, hastaların %6.7'sinin, tedavinin kesilmesi gereken insomnia ile sonuçlanan bir "uyarıcı etki" yaşadığını buldu.
Lamotrijin, ilacın kullanımından hemen sonra meydana gelme eğiliminde olan, miyoklonik nöbeti indükleyebilir. Miyoklonik epilepsi tedavisinde kullanıldığında doz ayarlamaları gerekebilir. Olabilecek miyokloni status epileptikusa da neden olabilir.
Doz aşımı durumunda, lamotrijin çoğu insanda kontrolsüz nöbetlere neden olabilir. 15 g'a kadar olan doz aşımlarında bildirilen sonuçlar arasında artan nöbetler, koma ve ölüm yer alır.
Etki mekanizması
Lamotrijin, antiepileptik ilaçlardan sodyum kanalı bloke eden ilaçlar sınıfının bir üyesidir. Bu molekül merkezi sinir sisteminde iki baskın uyarıcı nörotransmitter olan glutamat ve aspartat salınımını baskılayabilir. Genellikle sodyum kanalı bloke edici antiepileptik ilaçlar sınıfının bir üyesi olarak kabul edilir, ancak fenitoin gibi diğer sodyum kanalı antiepileptik ilaçlardan daha geniş bir etki spektrumuna sahip olduğundan ek etkileri olabilir. Ek olarak, lamotrijin, sodyum kanallarını inhibe ettiği bilinen diğer antikonvülzanlarla birkaç benzer yan etkiye sahiptir.
Farmakodinamik etkiler
İlaçların merkezi sinir sistemi üzerindeki etkilerini değerlendirmek için tasarlanmış testlerde, sağlıklı gönüllülere 240 mg lamotrijin kullanımının sonuçları, plasebodan farklı olmamış; ancak gerek 1000 mg fenitoin, gerekse 10 mg diazepam ince görsel motor koordinasyonu ve göz hareketlerini anlamlı ölçüde bozmuş, vücut sallanmasını artırmış ve sübjektif sedatif etkiler yaratmıştır. Başka bir çalışmada, 600 mg tek doz oral karbamazepin ince görsel motor koordinasyonu ve göz hareketlerini anlamlı ölçüde bozarken, vücut sallanmasını ve kalp atım hızını da artırmış, ancak 150 mg ve 300 mg dozlarındaki lamotrijinle elde edilen sonuçlar plasebodan farklı olmamıştır.
Farmakokinetik etkiler
Lamotrijin önemli bir ilk geçiş metabolizması olmaksızın barsaktan hızla ve tamamen emilir. Doruk plazma konsantrasyonlarına ilacın oral yoldan alınmasından yaklaşık 2,5 saat sonra ulaşılır. Maksimum konsantrasyona ulaşma süresi yemekten sonra alındığında hafif gecikirse de, emilim derecesi besinlerden etkilenmez. Kararlı durum maksimum konsantrasyonu, kişiler arasında fazla değişkenlik gösterirse de aynı kişide konsantrasyon nadiren değişir. Maksimum konsantrasyona ulaşma süresi yemekten sonra alındığında hafif gecikirse de, emilim derecesi besinlerden etkilenmez.
Plazma proteinlerine bağlanma oranı yaklaşık % 55’tir. Plazma proteinlerinden ayrılmanın toksisiteyle sonuçlanma olasılığı hemen hiç yoktur.
Lamotrijinin klerensi esas olarak metaboliktir ve glukuronid ile konjüge olmuş materyalin ardından idrarla eliminasyonu şeklindedir. İlacın % 10’undan azı değişmemiş olarak idrarla atılır. İlaçla ilgili maddenin sadece % 2 kadarı feçesle atılır.
Pachystruthio transcaucasicus
Pachystruthio transcaucasicus, çok büyük boyutlu soyu tükenmiş bir koşucu kuş türüdür. Struthionidae familyası içindeki Pachystruthio cinsi içerisinde yer alır ve bayağı deve kuşu ile akrabadır. Pliyosen dönemde Doğu Kafkasya'da yaşamıştır. Aynı cins içerisindeki akrabası P. dmanisensis ile benzer boyutlara sahiptir. Tür 2019 yılından önce Struthio transcaucasicus olarak biliniyordu.
Quoridor
Quoridor (Tr. Koridor), Mirko Marchesi tarafından tasarlanan ve Gigamic tarafından yayınlanan 2 veya 4 oyunculu bir kutu oyunudur. Quoridor 1997'de Mensa Akıl Oyunları ödülünü ve ABD, Fransa, Kanada ve Belçika'da Yılın Oyunu ödülünü aldı.
Oyunun kuralları
Duvarlar, halihazırda bir duvar tarafından işgal edilmemiş bir oyuğa, iki boşluk arasına yerleştirilebilir. Duvarlar koyulurken piyonun kazanmaya gideceği yol tamamen bloklanamaz. Ne kadar uzun olursa olsun en az 1 tane yol bırakılmalıdır.
Oyunun tarihi
Quoridor, 1975'te Philip Slater tarafından icat edilen Blockade (Cul-de-sac olarak da bilinir) adlı eski bir oyundan esinlenek yapılmıştır. Oyunun tasarımcısı Mirko Marchesi, 1995 yılında Epta Games tarafından yayınlanan Pinko Pallino adlı bu oyunun başka bir versiyonunu yaratmıştır. Pinko Pallino, 11x11'lik bir oyun tahtasında 42 duvar ile 2 oyunculu bir oyundur.
Notasyonların tarihi
Gigamic veya Mirko Marchesi tarafından sağlanan bir notasyon olmadığından, oyuncular birçok notasyon ortaya atmıştır. Aşağıda kronolojik sırayla listelenmiştir.
Notasyon
Her kare için bir harf-numara ataması alır. 1. oyuncunun pespektifiyle karelere: soldan sağa a'dan i'ye kadar harfler, aşağıdan yuklarıya 1'den 9'a kadar numaralar verilir. 1. oyuncunun bakış açısından en soldaki kare a1 olarak etiketlenir. Bir hareket, harf-sayı şeklinde kayıt edilir. Oyuncular e1 ve e9 karelerinde başlarlar. Buradaki resme bakın.
Oyunlar satrançta olduğu gibi not edilir: hamle numarası, 1. oyuncunun hamlesi ve 2. oyuncunun hamlesi. Aşağıdaki örnek oyunda, iki kişinin oynuyodur. İki oyuncu da piyonlarını merkeze doğru hareket ettirerek başlayabilirler:
Ardından oyuncular, diğer oyuncunun yolunu uzatmak için duvarlar yerleştirebilirler:
Ödüller
1997'de oyun, Mensa tarafından her yıl beş tane masa oyununa verilen bir ödül olan Mensa Select ile ödüllendirildi. Ayrıca Games Magazine tarafından 1998 Yılın Oyunu olarak adlandırılmıştır.
Müsabakalar
MINDLAB: Sadece 9-12 yaş arası çocuklar bu turnuvaya katılabilir.
İlkokul, Ortaokul ve Lise çağındaki çocuklar için okullarda turnuvalar düzenlenmektedir.
Dylan Levitt
Dylan James Christopher Levitt (d. 17 Kasım 2000), orta saha pozisyonunda görev yapan Galli millî futbolcudur.
Kulüp kariyeri
Profesyonel kariyeri 2019 yılında Manchester United takımında başladı. Daha sonra sırasıyla Charlton Athletic, Istra 1961 ve Dundee United takımlarında forma giydi.
Fort Lauderdale - Hollywood Havalimanı
Fort Lauderdale - Hollywood Havalimanı, Amerika Birleşik Devletleri'nde Fort Lauderdale'e 5 km ve Miami'ye 33 km mesafede bulunan bir havalimanıdır.
Thylacosmilus
Thylacosmilus, Geç Miyosen ile Pliyosen dönemleri arasında yaşamış, yüzeysel olarak kılıç dişli kedilere benzeyen bir borhyaenoid keseli. Thylacosmilus kabaca bir büyük kedi ile aynı şekil ve büyüklükteydi, ancak iskeletinin detaylarında açıkça çok farklıydı ve dev bir opossum benziyordu.
Fort Lauderdale - Hollywood Havalimanı
Havalimanı iki piste sahiptir ve 2021 yılında 28 milyon yolcuya hizmet vermiştir.
Thylacosmilus
Keşif
Bu hayvan ilk olarak 1934'te Chicago'daki Field Müzesi'nden paleontolog Elmer Riggs tarafından Arjantin'de bulunan iki tamamlanmamış iskeletten tanımlanmıştır. Bu soyu tükenmiş keselinin korunmuş kafatasları, fosilleşmeyle biraz bozuldu, ancak bunlar, ortaya çıkarılan iskelet parçalarıyla birlikte, hala thylacosmilusun tek iyi fosil kanıtıdır.
Açıklama
Gerçek kedilerin aksine, Thylacosmilus'un geri çekilebilir pençeleri yoktu. Buna rağmen, uzuvları güçlüydü ve kavrayabiliyordu. Muhtemelen avını yere çekmiştir. Çeneden aşağı doğru büyük koruyucu flanşlar gelişti. Thylacosmilus bunları kılıç dişlerini avının vücuduna yönlendirmek için kullanmış olabilir. Flanşlar ayrıca çeneler kapatıldığında dişleri hasardan korurdu.
Viktorya dönemi paleontologları, thylacosmilus'un etkileyici dişlerini nasıl kullandığına dair her türlü fikri buldular. Daha eğlenceli teorilerden biri, keseli hayvanın köpek dişlerini ve kınlarını konserve açacakları gibi glyptodontların kubbeli kabuklarını açmak için kullanmasıdır. Bir thylacosmilus, bu hayvanlardan birinin kemikli kabuğunu kemirecek kadar aptal olsa bile, çabucak kendini bir çift kırık köpek dişiyle bulurdu.
İkiz açık
Makroekonomi'de, ikiz açık hipotezi veya ikiz açıklar fenomeni, bütçe dengesi ve cari denge arasında güçlü bir nedensellik olduğunu ifade eder.
Tanım
Bütçe açıklarının cari açığa yol açması olarak tanımlanabilir. Bu bağlantı milli gelir modeli üzerinden çözümlenebilir:
Bu formülizasyonda Y milli gelir ya da GSYH'yi, C harcamaları, I yatırımları, G kamu harcamalarını, X-M ise net ihracat yani dış ticaret dengesini gösterir. Formülün sol tarafı ekonomideki toplam üretimi gösterirken sol tarafı toplam harcamaları gösterir. Bu formülizasyon GSYH'nin ya da milli gelirin harcama yöntemiyle elde edilmesidir. Bir diğer yöntem sızıntı enjeksiyon yöntemidir. Sızıntı enjeksiyon yöntemi ile elde edilen milli gelir formülü aşağıdaki gibidir.
Burada ise Y GSYH'yi gösterirken, C tüketimi, S özel tasarrufları, ve T vergileri gösterir. Bu eşitliğin sebebi ise milli gelirin harcama, tasarruf etme veya vergi ödeme dışında bir yere kullanılamamasından kaynaklıdır.
Kanıt
Y=C+I+G+NX, ve Y-C-T=S, buradan da
S=G-T+NX+I,
Eğer (T-G) negatifse, bütçe açığı var demektir.
Milli gelirin sabit olduğu bir ekonomi var sayalım. Bütçe de açık oluşursa ve tasarruflar değişmezse harcama yöntemi ile elde edilen milli gelir formülünde yatırımlar düşecek (dışlama etkisi) veya dış ticaret açığı oluşacaktır.