cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Uğur Mumcu, Yenimahalle
Ankara'nın Yenimahalle ilçesi Batıkent semtine bağlı bir mahalle.
İlk adı Özgür Mahallesi'dir. 24 Ocak 1993 günü gerçekleşen suikast sonucu öldürülen Gazeteci-Yazar Uğur Mumcu'nun adı ile değiştirilmiştir.
Sınırları içerisinde, kooperatifler kanalı ile yapılmış meskun siteler, OSTİM'in devamı niteliğinde işyerleri, Atisan Sanayi Sitesi ve Yıldız Sanayi Sitesi yer alır.
Ümit Atabek
Ümit Atabek, Türk iletişim bilimcisi, 1955 yılında Sinop'ta doğdu. ODTÜ İBF'den lisans (1979), AÜ SBF'den yüksek lisans (1982) ve doktora (1991) dereceleri aldı.
Akademik yaşamına 1980 yılında Gazi Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde asistan olarak başladı. 1983 yılında İtalya'da Perugia Üniversitesi, Istituto di Studi Sociali'de doktora öncesi araştırma bursuyla çalışmalarda bulundu. 1995 yılında basın-yayın tekniği alanında doçent oldu. 2001/2002 döneminde Doğu Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde misafir öğretim üyesi olarak görev yaptı. 2002 yılında Akdeniz Üniversitesi İletişim Fakültesi'ne katıldı ve profesör oldu. Bu fakültede 2005-2008 yılları arasında dekanlık, 2002-2009 yılları arasında da gazetecilik bölüm başkanlığı görevlerini yürüttü. Prof. Dr. Ümit Atabek son olarak 2009-2020 yılları arasında İzmir Yaşar Üniversitesi İletişim Fakültesi dekanı olarak görev yapmıştır. İletişim alanıyla ilgili çeşitli dergilerin yayın kurulunda yer alan Prof. Dr. Atabek ayrıca 2006-2009 yılları arasında SEEDI (South-Eastern European Digitization Initiative) Kurucu Yönetim Kurulu Üyeliği yapmıştır. Prof. Dr. Atabek 2002-2010 yılları arasında UNESCO Türkiye Millî Komisyonu İletişim İhtisas Komitesi üyeliği, 2007-2009 yılları arasında da Antalya Kent Müzesi Danışma Kurulu Üyeliği ve Antalya Basın Akademisi Akademik Koordinatörlüğü görevlerini de yürütmüştür. 2008 yılında Antalya'da İletişim: Sözlü Tarih Projesi' ni yürütmüştür. EUPRERA (European Public Relations Education and Research Association), ECREA (European Communication Research and Education Association) ve İLAD (İletişim Araştırmaları Derneği) üyesidir. Prof. Dr. Ümit Atabek halen İLEDAK (İletişim Eğitimi Değerlendirme Akreditasyon Kurulu) değerlendiricisidir.
İletişim teknolojileri, iletişim araştırma yöntembilimi ve iletişim ekonomi politiği konularında çalışmaktadır.
Quincy Troupe
22 Temmuz 1939 doğumlu Quincy Thomas Troupe, Jr., Amerikalı bir şair, editör, gazeteci ve California Üniversitesi'nde fahri profesördür. En çok caz müzisyeni Miles Davis'in biyografisini yazan kişi olarak bilinir.
Harry Kane (anlam ayrımı)
Harry Kane şu kişileri ifade edebilir:
Bono, İtalya
Bono (Sarduca: Bòno) Sardinya'nın Sassari ilinde bir komün ve küçük kasabadır. Yüzölçümü 74,54 km²'dir. Komünün nüfusu 3.546 kişidir ve nüfus yoğunluğu kilometrekare başına 48 kişidir.
Komşu komünler
Bono komünü şu komünlerle sınır komşusudur: Anela, Benetutti, Bonorva, Bottidda, Bultei, Nughedu San Nicolò, Oniferi ve Orotelli.
Halil Kaya
Halil Kaya (d. 1920), Türk güreşçi.
Türk yönetmenler
Bu madde Türk yönetmenlerin listesidir Not: Lütfen alfabetik sıraya göre ekleyin
Jorginho
Jorginho ile şu maddeler kastedilmiş olabilir:
Sedat Arıtürk
Eğitimi
1956'da Ankara Tıp Fakültesi'nden teğmen rütbesi ile askeri hekim olarak mezun olmuştur.
Kariyeri
1962 yılında GATA'da (Gülhane Askeri Tıp Aka­demisi) asistanlığa başlamıştır. 2 yıl Kanada'da çalışmış, Türkiye'ye dönünce GATA'da Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Has­talıkları alanında uzman olmuştur. 1972 yılında Diyarbakır Askeri Hastanesi'nin intaniye kliniği şefliği görevine getirilmiştir. 1976'da doçent olmuş, Diyarbakır Askeri Hastanesi Başhekimliğini yürütmüştür. 1981 yılında pro­fesör olmuştur. 1982-1983 yıllarında Refik Saydam Merkez Hıfzısıhha Müessesesi'nin müdürü olmuştur. Sonrasında GATA Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı olmuştur. 1984 yılında Tuğgeneralliğe yükselmiştir. Ağustos 1987'de Çamlıca Askeri Hasta­nesi Başhekimliğine atanmış, tümgeneral iken Ağustos 1988'de askeriyeden emekliye ayrılmıştır.
1988-1996 yıllarında iki dönem Dicle Üniversitesi rektörü olmuştur. Ayrıca rektörlükten sonra YÖK Denetleme Kurulu Başkanı olmuştur.
2010'larda 28 Şubat soruşturmaları kapsamında soruşturulmuş ve daha sonra beraat etmiştir.
Evli ve 2 çocuk babası olup İngilizce ve Fransızca bilmektedir.
Witan
Witan, yedinci yüzyıldan 11. yüzyıla kadar Anglo-Sakson İngiltere'de kralın konseyiydi. Hem dini hem de seküler önde gelen kodamanlardan oluşuyordu ve konsey toplantılarına bazen Witenagemot deniyordu. Birincil işlevi, kanunların ilanı, yargı kararları, arazi devrine ilişkin sözleşmelerin onaylanması, anlaşmazlıkların çözümü, başpiskopos ve piskoposların seçimi gibi ulusal öneme sahip diğer konularda krala tavsiyelerde bulunmaktı. Witan ayrıca yeni bir kralın atamasını yapmak ve onaylamak zorundaydı. Üyeleri ealdormanler, thegnler ve kıdemli din adamları da dahil olmak üzere en önemli soylulardan oluşuyordu.
Notlar
Genel
Kızılcıklı, Nilüfer
Kızılcıklı, Bursa ilinin Nilüfer ilçesine bağlı bir mahalledir.
Hatice, Vol. 1
Hatice, Vol. 1, Türk şarkıcı Hatice'nin 2 Temmuz 1999 tarihinde yayımladığı ilk albümüdür.
Bu albümde Türk halk müziğini pop altyapısı ile birleştirerek "Türkülerimizi ölümsüzleştirmek fikrindeyim. Türkülerin özüne dokunmadık. Biraz hareketlilik olsun diye altyapısını pop yaptık" diyerek açıklamada bulundu. Albümün ilk klibi "Fidayda" adlı şarkıya çekilmiştir. Yaptığı dans hareketleri ile büyük ilgi çekmiştir. Albüm yıl sonuna kadar 500.000 adet satarak yılın en çok satan albümler listesine girmiştir.
Şarkı listesi
• Bütün şarkıların aranjörü Barış Engürlü'dür
Zimmermann Telgrafı
Zimmermann Telgrafı veya Zimmermann Notu, Ocak 1917'de Alman Dışişleri Bakanlığı'ndan Meksika'ya gönderilen telgraf.
Pierre Kalulu
Pierre Kalulu (d. 5 Haziran 2000), Milan takımında defans pozisyonunda görev yapan Fransız futbolcudur.
Profesyonel kariyerine 2018 yılında Lyon B kulübünde başladı. Daha sonra 2020 yılında Milan kulübüne transfer oldu.
İskenderiye Feneri
İskenderiye Feneri, Mısır'ın İskenderiye şehrinde inşa edilmiş; ancak günümüzde bulunmayan, Dünyanın Yedi Harikası'ndan biri ve tarihte inşa edilmiş deniz fenerlerinin en yüksek olanı.
İnşaası MÖ 285-246 yılları arasında süren fener, bu devletin ilk iki kralı I. Ptolemaios Soter ve II. Ptolemaios tarafından Mısır'da İskenderiye Limanı'nın karşısındaki Pharos Adası üzerine yaptırılmıştı.
Üç bölümden oluşan fenerin mimarı Knidoslu Sostratus'tur. Kaidesi ile birlikte 135 metre yüksekliğinde olan fener, beyaz mermerden yapılmıştı. Tepesinde bulunan, tunçtan yapılmış büyük bir ayna 70 kilometre uzaklıktan görülüyor ve limana giren gemilere rehberlik ediyordu. Alt bölümü dikdörtgen şeklinde ve yaklaşık 55 metre yüksekliğindeydi. Orta bölüm, yukarıya doğru giden rampası olan bir silindir şeklindeydi. Yaklaşık 27 metre yüksekliğindeydi. Üst bölüm ise silindir şeklindeydi ve üzerinde alevin bulunduğu bir odası vardı.
Kültür, Nilüfer
Kültür, Bursa ilinin Nilüfer ilçesine bağlı bir mahalledir.
İskenderiye Feneri
İskenderiye Feneri, antik çağın yedi harikası içinde günlük yaşam için kullanılan tek eserdir.
Üst kısmı MS 955 yılında bir deprem ve fırtınada kopan fenerin gövde kısmı da 1302'de başka bir depremde yıkıldı. 1500 yılında ise bu yapıya ait kalıntılar tamamen yok oldu.
Üzerinde inşa edildiği adadan dolayı Pharos olarak anılmış ve bu kelime birçok dile yerleşmiştir. İspanyolca, Fransızca ve İtalyancada Pharos, deniz feneri anlamına gelmektedir. Yıkılmadan önce yapılan resimleri, dünyadaki deniz fenerlerine yüzlerce yıldan beri örnek olmuştur.
Hayvan Mezarlığı (film, 1989)
Konusu
Louis, Maine Üniversitesi'nde doktor olarak bir işi kabul ettikten sonra Creed ailesi - Louis, Rachel ve çocukları Ellie ve Gage - Chicago'dan kırsal Ludlow, Maine'e taşınır. Komşuları Jud Crandall ile arkadaş olurlar ve onları Creeds'in yeni evinin arkasındaki ormandaki izole bir evcil hayvan mezarlığına götürür.
Louis, bir kamyon tarafından ölümcül şekilde yaralanan koşucu Victor Pascow ile karşılaşır. Ölmeden önce Louis'i evcil hayvan mezarlığı hakkında uyarır ve Louis'i hiç tanışmamış olsalar da ismiyle çağırır. O gece Pascow, Louis'e bir hayalet olarak görünür ve onu sematere götürür ve onu bariyeri geçmemesi için uyarır. Louis bunun bir rüya olduğunu varsayarak uyanır, ancak ayaklarının kirle kaplı olduğunu fark eder.
Anne Charrier
Anne Charrier (d. 16 Mart 1974), Fransız oyuncu.
Yaşamı ve kariyeri
Oyuncu 16 Mart 1974'te Ruffec, Charente, Fransa'da doğdu. Oyunculuğa 1999'da tiyatro ile başlayan Charrier, kariyerinin 2000-2009 yılları arasını kapsayan aktif döneminde 22 televizyon yapımında ve 7 filmde rol almıştır. Televizyon yapımlarında rol almadan önce Avustralyalı eğitimci Elise Mc Leod'dan özel oyunculuk eğitimi almıştır.
Başrolde yer aldığı Hollanda asıllı Fransız bir kızı canlandırdığı 2006 yapımı Paid adlı film ile dikkat çekmiş yapım 22. Braunschweig Uluslararası Film Festivali'nde yayınlammıştır. Daha öncesinde 20'den fazla televizyon yapımında rol almasına karşın bu film Charrier'in kariyerindeki ilk uzun metrajlı film olarak kayda geçmiştir.
Bonorva
Bonorva (Sarduca: Bonòlva) Sardinya'nın Sassari ilinde bir komün ve küçük kasabadır. Yüzölçümü 149,75 km²'dir. Komünün nüfusu 3.432 kişidir ve nüfus yoğunluğu kilometrekare başına 23 kişidir.
Yirmibeş Mart, Yenimahalle
Yirmibeş Mart, Ankara ilinin Yenimahalle ilçesine bağlı bir mahalledir.
İçerisinde Ankara İl Jandarma Komutanlığı, Maliye Bakanlığı Gelirler İdaresi Başkanlığı, Maliye Bakanlığı bünyesindeki diğer çeşitli birimler, TCK Lojmanları ve DMO Lojmanları yer alır.
15 Temmuz Askerî Darbe Girişimi olduğu gece, mahalle sakinleri, Milli İstihbarat Teşkilatı'na yapılan saldırı esnasında, helikopter ve mermi seslerinden olumsuz etkilenmiş, gece geç saatlere kadar F-16 uçaklarının yarattığı sonik patlamalara maruz kalmıştır.
ARCNET
Tanımı
ARCnet ister pasif ister aktif hub olsun yıldız topolojisinde 93 (ohm) özdirençli RG-62/U kabloyu kullandı. En çok tercih edilen zamanlarında olması Ethernet'e göre büyük bir avantajıydı. Yıldız ağının yapılması ve genişletilmesi doğrusal olmayan ağdan daha kolaydı. Birbiriyle ilişkili ağlar topolojisi tüm İnternet ağını kapatmadan düğüm ekleyip çıkarmayı ve karmaşık lan'lar içindeki hataları tanımlamayı ve ayıklamayı daha kolay hale getirdi. ARCnet'in Ethernet üzerindeki bir başka faydası da kablo mesafesiydi. ARCnet kablosunun uzunluğu aktif hublar arasında ya da aktif bir hub ve son düğüm araasında 610 m'ye kadar çıkabilirdi. Fakat o zamanlar en çok kullanılan 50 dirençlik RG 58'lik ince Ethernet kablosu sadece 1880 m uzunluğa sahipti. İnce Ethernet kablosu düğümlerin doğrusal kablo boyunca her yerde olmasına izin verirken ARCnet, eğer ağda birden fazla düğüm varsa ister aktif ister pasif olsun düğümler arasında hub oluşturma avantajına sahipti.Bununla birlikte ARCnet pasif hub'la çok pahalı değildi. Küçük, basit ve güçsüz dört portlu bir kutuydu. Bundan dolayı çok tercih edilirdi. Pasif hublar düğüm ile 30 metreye varan aktif hub arasındaki mesafeyi azaltır. Pasif bir hub doğrudan bir başka pasif hub'a bağlanamaz. Hub'ların her iki tarafındaki kullanılmayan hub'lar özel bir ayırıcı ile etkisiz hale getirilmelidir. Fiyattan tasarruf için, geniş bir alanı kapsamasına rağmen, her biri 60 m mesafeyi geçmeyecek bir kapsama sağlayan birbirleriyle bağlantılı bir ya da daha fazla aktif hub'la deneme yapılmalıdır. Kablo aktif hubların her bir portundan 30 m mesafeyi geçmeyecek farklı bir yere uzatılır. Daha sonra pasif hub kablonun sonuna eklenir ve kablolar pasif hub'dan yerden 3 tane düğüm bağlanmasına izin verecek şekilde uzatılır. Bu şekilde bir adet 8 portlu aktif hub çap olarak 120 metreyi aşmayacak bir alan üzerinde 24 adet cihaz İnternete bağlanabilmek için kullanılabilir. ARCnet bir ağ için sadece 255 düğüme izin verir.Düğüm kimliği ağ için LAN istasyonları tipik olarak kurulur. Ağ arabirim kartları üzerinde DIP anahtarları tarafından daha geniş ağlar daha küçük çapta ağlara ayrıştırılmalıdır ve köprülenmelidir. Olası düğümlerin küçük bir miktarı ve kimliklerin el ile yapılandırılması gereksinimi Ethernet ile karşılaştırıldığına, özellikle de geniş şirket ağları yaygınlaştıkça ARCnet için bir dezavantajdır. Ağ erişimine aracılık etmek için ARCnet, Token Ring, işaret geçişi zamanı kullanır. Ethernet ise CSMA şemasını kullanır. Eşler aktif değilken, tek bir adet "işaret" mesajı makineden makineye gezdirilir ve hiçbir eşin ağ yolunu kullanmasına izin verilmez eğer işarete sahip değilse. Eğer belli bir eş mesaj göndermek isterse, işaretli alana kadar bekler, kendi mesajını gönderir ve sonra işareti diğer istasyona geçirir. ARCnet dağıtıcı olarak kullanıldığından, işaretleri makineden makineye aktarılmaz. Onun yerine yeni bir düğüm eklenir ve eklendiğinde tekrar tanımlama meydana gelir. Her düğüm yerini öğrenir.Düğümler arası iletişim sağlanmış olur.
Newbie
Newbie veya Noob, terim olarak "yeni yetme" anlamına gelir ve bilişim aleminde lamerlerden farklı olarak; kişiliği düzgün, öğrenmeye açık, zekası yeterli ve yeni olduğu için masumane hatalar yapabilen kişidir. Lamerler gibi yeteneksiz olmadığı gibi, aynı zamanda gelecek vadeder. Ne var ki, işe yeni başladığı için iyi niyetli hatalar yapmakta, bu hatalarını da kabul edip zamanla onları gidermektedir.
Bir newbie'yi lamerden ayıran en büyük özellik "öğrenmesi gerektiği" konusunda bilinçli oluşudur. Newbie; bilgi bazında kendisini yetersiz gibi hissettiği halde, lamer kendisini ileri düzey bilgili ve bir numaralı hacker olarak görmektedir.
Abamüslüm Güven
Prof. Dr. Abamüslüm Güven (1965, Koyunpınar, Hanak, Ardahan - 14 Ocak 2012, Ankara) Türk Akademisyen, Kars Kafkas Üniversitesi eski rektörü.
Eğitimi
1987'te Fırat Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nden mezun olmuştur. Fırat Üniversitesi doktorasını tamamlamıştır.
Kariyeri
Bir süre özel sektörde çalışmış, 1988 yılında Atatürk Üniversitesi'nin Kars Veteriner Fakültesi'nde (Besin Hijyeni ve Teknolojisi Anabilim Dalında) Araştırma Görevlisi olarak akademik kariyerine başlamıştır. 1998'de doçent, 2004'te ise profesör olmuştur.
Akademik ve İdari Görevleri
2005-2006 yıllarında Veteriner Fakültesi Dekanı, 2006-2010 yıllarında ise Rektör olmuştur.
2006 yılında yapılan rektörlük seçimlerinde dördüncü çıkmış ancak rektör atanmış, 2010 yılında ise birinci çıkmasına karşın rektör atanmamıştır.
Ölümü
Ankara'da tedavi görürken kanser hastalığından dolayı 14 Ocak 2012 tarihinde ölmüştür.
Kurtuluş, Nilüfer
Kurtuluş, Bursa ilinin Nilüfer ilçesine bağlı bir mahalledir.
Paul Izzo
Paul David Izzo (d. 6 Ocak 1995), Avustralyalı millî kaleci. Skoda Xanthi'de forma giymektedir.
Adelaide United
Izzo, 1 Aralık 2012 tarihinde Bluetongue Stadyumu'nda Central Coast Mariners takımıyla oynanan mücadelede, millî takımda bulunan as kaleci Eugene Galeković'in yerine bu maçta görev alarak ilk profesyonel karşılaşmasına çıktı. 7 Aralık 2012'de Melbourne Victory takımıyla oynanan maçta, Adelaide United formasıyla ilk iç saha maçına çıktı.
Millî takım kariyeri
Izzo, 2012 yılında Birleşik Arap Emirlikleri'nde organize edilen, 2012 Asya 19 Yaş Altı Şampiyonası'nda U-20 takımıyla mücadele etti. 2013 yılında Türkiye'de düzenlenen 2013 FIFA 20 Yaş Altı Dünya Kupası'nda yine U-20 takımıyla mücadele etti. Avustralya turnuvaya grup aşamasında veda etti.
2021 Dünya Güreş Şampiyonası - Erkekler grekoromen 82 kg
Erkekler grekoromen 82 kg, 2021 Dünya Güreş Şampiyonası'nda yer alan ve 7 ve 8 Ekim tarihlerinde Norveç'in Oslo kentinde düzenlenen bir yarışmadır.
Müsabakalar, ideal sayıda güreşçi, yani 4, 8, 16, 32, 64 vb. ile doğrudan eleme sistemi ile gerçekleşir. Bir kategoride ideal sayıda güreşçi yoksa seçme karşılaşmaları yapılır. Eşleştirme UWW tarafından yapılan kurada belirlenen numara sırasına göre yapılır.
2 Her iki finaliste karşı kaybeden tüm güreşçilerin repesaj maçları olacaktır. İki ayrı repesaj grubu vardır: birinci finaliste karşı kaybeden bir grup güreşçi ve ikinci finaliste karşı kaybeden bir grup güreşçi. İki finalistten biri için ideal sayı elde etmek üzere repesaj maçları ilk turda kaybeden güreşçilerle başlar ve yarı finallerdeki kaybedenlere kadar doğrudan eleme ile devam eder.
Bir siklette 8’den az sporcu olduğu zaman ‘Nordic Sistem’ uygulanacaktır ve sadece 1 bronz madalya verilecektir.
Müsabaka aşağıdaki şekilde gerçekleşir:
Hot Rap Songs
Rap Songs, eski adıyla Hot Rap Tracks, Billboard dergisi tarafından haftalık düzenlenen, hip hop/rap hitlerinden oluşan bir listedir. Sıralamada radyolar ve satışlar dikkate alınmaktadır. Listenin bir numarasında en uzun süre kalan şarkı, 1999 sonu-2000 başında 16 hafta bir numarada kalan Missy Elliott çalışması "Hot Boyz"dur.
Gulca İlçesi
Gulca İlçesi (Uygurca: غۇلجا ناھىيىسى, Ğulca Nahiyisi; Kazakca: قۇلجا, Құлжа, Çince: 伊宁县/伊寧縣; Pinyin: Yīníng Xiàn), Çin'in Sincan Uygur Özerk Bölgesinin kuzeyinde İli Kazak Özerk İli toprakları içinde bir İlçedir.
Konumu
Batısında Korgas İlçesi ile Gulca şehri, kuzeyinde Bortala şehri, kuzeydoğusunda Çing İlçesi, doğusunda Nilka İlçesi, güneyinde Dokuztara İlçesi ve güneybatısında Çapçal Şibe Özerk İlçesi ile sınırdır.
Kasaba ve köyler
Gulca İlçesi, iki kasaba (镇 zhèn), on yedi kırsal belde (乡 xiāng), bir etnik belde (民族乡 mínzúxiāng) ve beş özel kırsal belde (拟乡) gibi yerleşim birimlerinden oluşur. İlçenin ana merkezi Jililyüzi (吉里于孜镇; Jílǐyúzī zhèn) kasabasıdır.
Gulca İlçesinde;
Doğal yapısı
İli Nehri vadisi yağmurlu havadan ırak ve Doğu Türkistan'nın öteki parçası bereketli, verimli otlak ve meralarla kaplıdır.
Tarihi
Diğer verilen isimler: Jelilyuzi Zhen, Jililyuzi, Jelilyüzi Zhen, Yining Xian, Jelilyüzi, Jililyüzi, Gulja, Chi-lin-hsü-tzu-hsiang, Chi-lin-hsu-tzu-hsiang ve I-ning. . 13. ile 15. yüzyılları arasında bu bölgede Almalık diye de tanınan Çağatay Hanlığı hüküm sürmüştür. 1762 yılında ve 1860'lı yıllarda Huiyuan (惠远镇; Huìyuǎn zhèn) kasabasında müslüman ayaklanmaları oluşmuştur. 19. ve 20. yüzyılda Rusya ve Çin arasında sık sık el değiştirmiştir.
Görelilik teorisi
Görelilik teorisi, Albert Einstein'ın çalışmaları sonucu önerilen ve yayınlanan, özel görelilik ve genel görelilik adlarında birbirleriyle ilişkili iki teorisini kapsar. Özel görelilik, yer çekiminin yokluğunda tüm fiziksel fenomenler için geçerlidir. Genel görelilik, yer çekimi yasasını ve bu yasanın diğer doğa kuvvetleri ile ilişkisini açıklar. Astronomi de dahil olmak üzere kozmolojik ve astrofiziksel alem için geçerlidir.
20. yüzyılda, bu teorinin Einstein tarafından ortaya atılmasıyla beraber teorik fizik ve astronomi dünyası çalkalandı; zamanla Isaac Newton tarafından yaratılan, 200 yıllık mekanik teorisinin yerini aldı. Özellikle uzay ve zaman kavramlarına farklı bakış açısıyla bakılması gerektiği gösterdi ve bu ikisinin harmanlanması olan uzayzamanı, eşzamanlılığın göreliliğini, kinematik ve yer çekimsel zaman genişlemesini ve uzunluk daralmasını içeren birçok kavramı tanıttı. Fizik alanında görelilik, nükleer çağın bir habercisi olan temel parçacık biliminin ve temel etkileşimlerini geliştirdi. Görelilikle birlikte, nötron yıldızları, kara delikler ve yer çekimi dalgaları gibi olağanüstü görülen astronomik olaylar önceden öngörüldü.
Kapsam
Fizik alanında izafiyet, temel parçacık bilimi ve onun temel etkileşimi geliştirdi. Kozmoloji ve astrofizik, nötron yıldızlar, kara delik ve ağırlık dalgaları gibi sıra dışı astronomik fenomenlerin izafiyet yardımıyla tahmin edilmesini sağladı.
İki teori
İzafiyet teorisi, yeni fiziksel teoriden daha fazlasıyla temsil edilir. Bunun için birçok açıklama var. İlki 1905’de, son hali 1916’da yayımlandı.
İkincisi, özel izafiyet temel parçacığa ve onun etkileşimlerine uygulanır. Fakat genel izafiyet kozmolojik ve astrofiziksel aleme uygulanır.
Üçüncü özel görelilik fizik aleminde 1920’de kabul edildi. Bu teori, atomik fizik, nükleer fizik ve kuantum mekaniği gibi yeni fizik alanlarında hızlıca teoriciler için önemli ve gerekli bir araç haline geldi. Zıt olarak genel görelilik pek kullanışlı gözükmedi. Deneyciler için biraz uygulanabilir gözüktü. Newton’un yer çekimi teori tahminlerine sadece küçük düzeltmeler yapmak için limitli gözüktü.
Son olarak, genel görelilik matematiği çok zor gözüktü. Sonuç olarak dünyada az sayıda insanın teoriyi tamamen detaylarıyla anlayabileceği düşünüldü. Richard Feynman tarafından önemi yitirildi. Sonra 1960'lara doğru bir kritik canlanma genel göreliliği fiziğin ve astronominin merkezi yaptı. Yeni matematik teknikleri genel görelilikte kullanılabilir oldu. Buradan fiziksel fark edilebilir konular matematiğin kompleksliğinden izole edilmiş oldu. Ayrıca genel görelilikle ilgili egzotik astronomik fenomenlerin keşfedilmesi bu canlanmaya yardımcı oldu.
İzafiyet teorisi
Einstein, izafiyet teorisinin teoriler prensibinin sınıfına ait olduğunu belirtmiştir. Bu demektir ki elementlerin hipotezlere değil deneysel keşiflere dayandığıdır. Doğal işleyişlerin karakteristik özelliklerinin anlaşılmasına bu deneysel keşifler yol açıyor. Doğal işleyişin gözlemlerinin daha doğru olması için matematik modelleri geliştirildi. Böylece analitik anlamlar gerekli durumlarda sonuç çıkarmada tatmin edici olmak zorunda. Ayrı olaylar bu koşulları sağlamak zorundadır. Deneyin sonuçla uyuşması için.
Genel görelilik ve özel görelilik birbirine bağlantılıdır. Aşağıda belirtildiği gibi özel görelilik kanunu yer çekimi hariç bütün fizik fenomenlerine uygulanmaktadır. Genel görelilik kuramı ise yer çekimi kanununu ve onun diğer doğa kuvvetleriyle bağlantısını sağlamaktadır.
Özel Görelilik
Özel Görelilik, uzay-zaman yapısının teorisidir. Einstein’ın "On the Electrodynamics of Moving Bodies" adlı 1905’te yazdığı yazısında tanıtılmıştır. Özel görelilik teorisi, klasik mekaniğe zıt olan iki varsayım üzerine dayanır:
Sonuç, teori klasik mekanikten deneylerle daha iyi başa çıkmaktadır. Örneğin Michelson-Morley Deneyi'nin sonuçları ikinci koşul sağlamaktadır. Ayrıca teorinin birçok sürpriz sonucu var. Bunlardan bazıları:
Özel göreliliğin tanımlanmış özellikleri klasik mekaniğin yer değiştirmesidir.
Genel Görelilik
Genel Görelilik, Einstein tarafından 1907-1915 yılları arasında yer çekimi teorinin geliştirilmesiyle oluşmuştur. Genel göreliliğin gelişimi denklik prensipleriyle başlamıştır. Bu prensipler ivmeli hareket ve yer çekimi alanında kalan durumların altındadır. (örneğin, Dünya'nın yüzeyinde durmak.) Bunun neticesinde serbest düşüş olur. Serbest düşüşteki objenin düşmesi yer çekimi kuvvetinin klasik mekanik olayındandır. Bu klasik mekanik ve özel görelilik ile kıyaslanamaz çünkü bu teorilerde hareket eden objeler birbirine göre ivmelenemez ama serbest düşüşteki hareket yapabilir. 1915’te Einstein, alan denklemlerini buldu. Bunlar kütle, enerji ve momentumun içerisinde uzay zaman bükülmesiyle bağlantıdır.
Teknik olarak genel görelilik yer çekimi teorisidir. Yer çekiminin tanımlanan özellikleri, Einstein’ın alan denklemlerinde kullanımıdır. Alan denklemlerinin çözümleri metrik tansörlerdir bunlar uzay zaman topolojisi ve objelerin nasıl hareket ettiğini tanımlar.
Özel Görelilik Testleri
Çürütülebilir tüm bilimsel teoriler gibi izafiyet test edilebilir tahminler yürütüyor. Özel görelilik halinde, bunlar görelilik prensiplerini içeriyor. Işık hızının sabitliği ve zaman genişlemesi. Özel görelilik tahminleri 1905’te Einstein’ın yazısının yayımlanmasından sonra sayısız test ile onaylandı. Fakat 1881 ve 1938’deki yürütülen üç deney doğrulaması kritikti. Bu deneyler Michelson-Morley deneyi, Kennedy-Thorndike deneyi ve Ives-Stilwell deneyi idi. Einstein ilk prensipten 1905’te Lorentz dönüşümlerini türevledi. Fakat bu üç deney dönüşümlerin deneysel kanıttan elde edilmesine izin veriyordu.
Maxwell’in denklemleri -klasik elektromanyetizmin temeli- ışığı karakteristik hızla hareket eden bir dalga olarak tanımladı. Modern görüş ışığın orta yayılmaya ihtiyaç duymadığıdır. Ama Maxwell ve onun çağdaşları ışık dalgalarının orta yayıldığına ikna olmuştu. Bu varsayımsal orta Luminiferous Aether olarak biliniyordu.
Michelson-Morley Deneyi, Aether rüzgarının ikinci sıradaki etkisini saptamak için tasarlanmıştı.(dünyaya göre aether’ın hareketi). Michealson bunu tamamlamak için Michelson Interferometer adında bir alet tasarladı. Alet tahmin edilen etkileri saptamak için yeterince doğru olmaktan çok 1981’de ilk deney bağlandığında geçersiz sonuçları elde etti. Aether rüzgarını saptama başarısızlığı hayal kırıklığı olmasına rağmen, sonuçlar bilim topluluğu tarafından kabul edildi. Aether paradizmasını kurtarma girişiminde, Fitzgerald ve Lorentz Ad Hoc hipotezini bağımsız olarak yarattı. Bu hipotez, merarial vücütlarının uzunluklarının, onların Aether’e doğru hareketlerine göre değiştiğini söylüyor. Bu Fitzgerald-Lorentz Daralması'nın kökeniydi ve onların hipotezinin teoritik temelleri yoktu. Michelson-Morley deneyinin geçersiz sonuçlarının yorumu ışık için yol-zaman seyahatidir. Fakat yalnız sonuç Aether teorisini kırmak ya da özel görelilik tahminlerini doğrulamak için yeterli değildi.
Michelson-Morley Deneyi, ışığın hızının İstropik olduğunu söylerken, Kennedy-Thondike deneyi hızın değerinin farklı atalet çerçevelerinde nasıl değiştiğini söylüyor. Bu deney bunun için tasarlanmıştı ve ilk 1932’de performans gösterdi. Geçersiz sonuç elde ettiler ve uzaydaki solar sistemin hızı yaklaşık Dünya'nın yarım yörüngesinden fazla değilse etkisi yoktur. Kabul edilebilir bir açıklama yapmak için olasılıkların gereğinden fazla tesadüfi olduğunu düşündüler. Sonuç olarak deneyin geçersiz sonuçlarından ışık-zaman yolculuğunda atalet çerçevelerinin hep aynı olduğu çıkarıldı.
Bu klasik deneyler yüksek tahminlerle defalarca tekrarlandı. Bağıl enerji ve momentum yükselişi, (yüksek hızda) hareket eden parçacığın zaman genişlemesi ve Lorentz ihlalleri için modern araştırmalar gibi deneyler içerir.
Kapsaisin
Kapsaisin (8-metil-N-vanilil-6-nonenamid), Biber cinsine ait bitkiler olan acı biberlerin aktif bileşenidir. İnsanlar da dahil olmak üzere memeliler için tahriş edici ve nörotoksin kimyasaldır ve temas ettiği herhangi bir dokuda yanma hissi üretir. Kapsaisin ve birkaç ilgili alkaloid'e kapsaisinoidler denir ve muhtemelen belirli memelilere ve mantarlara karşı caydırıcı olarak acı biber tarafından ikincil metabolitler olarak üretilir. Saf kapsaisin hidrofobik, renksiz, çok acı, seffaftan mumsu katıya değişen bir bileşiktir.
Türkiye Komünist Fırkası
Türkiye Komünist Fırkası, Kurtuluş Savaşı döneminde, 18 Ekim 1920’de Atatürk'ün emriyle kurulmuş siyasi parti. "Resmî komünist partisi" olarak da bilinir.
Kapsaisin
Kapsaisin (8-methyl-N-vanillyl-6-nonenamide)((CH3)2CHCH=CH(CH2)4CONHCH2C6H3-4-(OH)-3-(OCH3)), acı biberin acı olmasını sağlayan maddedir.
Türkiye Komünist Fırkası
Bu kararın önemli nedenlerinden biri, Ankara Hükûmeti ile Sovyet Hükûmeti arasındaki yakınlaşmaydı. Bu dönemde Sovyet hükûmeti, Kurtuluş Savaşı’nı silah ve cephane göndererek destekliyordu. Ayrıca, yaklaşık bir ay önce Bakü’de kurulan Komintern'e bağlı Türkiye Komünist Partisinin (TKP) de önü kesilmek, ülkede artan Bolşevik sempatisi ve çeşitli sosyalizm eğilimleri de böyle bir parti içerisinde denetim altına alınmak istenmişti. Bu nedenle TKF'in kurulmasıyla birlikte mecliste Halk Zümresi ile temsil edilen Yeşil Ordu Cemiyeti dâhil, tüm Bolşevik, sosyalist ve komünist yapıların yasaklanıp tümü bu partiye katılmaya çağrıldı.
Kapsaisin
İnsan dilinde bulunan kapsaisin reseptörleri (TRPV-1 reseptörleri), bu maddeden etkilenerek acı veya sıcak hissine neden olur. Kuşlar ve yılanlar gibi bazı hayvanlarda bu algılayıcılar olmadığından acıyı hissetmezler.
Türkiye Komünist Fırkası
Partinin kurucuları arasında Tevfik Rüştü Aras, Mahmut Esat Bozkurt, Celal Bayar, Yunus Nadi, Kılıç Ali, Hakkı Behiç Bayiç, İhsan Eryavuz, Refik Koraltan, Eyüp Sabri Akgöl ve Süreyya Yiğit yer aldı. Partinin genel sekreterliğini (umumî kâtipliğini) Hakkı Behiç Bey yapıyordu. Fevzi Çakmak, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele, İsmet İnönü, Celal Bayar ve Kâzım Karabekir de partiye katıldılar. Yunus Nadi'nin Anadolu'da Yeni Gün gazetesi ise partinin yayın organı oldu.
Fakat Yeşil Ordu içindeki birçok İttihatçı kadro resmî partiye katıldıysa da Yeşil Ordu / Halk Zümresi mensuplarından Nâzım Bey ve diğer bazıları ile birlikte Salih Hacıoğlu liderliğindeki Ankara'daki gizli komünist partisi mensupları 7 Aralık 1920’de Türkiye Halk İştirakiyun Fırkasını (THİF) kurdular. Resmî komünist partisi Komintern’e üyelik için başvurduysa da kabul edilmedi.
Bunun üzerine Atatürk yaklaşık üç ay sonra partiyi kapattı.
Kapsaisin
Doğal işlevi
“Capsicum” bitkilerinin tohumları çoğunlukla kuşlar tarafından dağıtılır. Kuşlarda TRPV1 kanalı, kapsaisin veya ilgili kimyasallara yanıt vermez (kuş ve memeli TRPV1, fonksiyonel çeşitlilik ve seçici duyarlılık gösterir). Kuşlar tarafından tüketilen acı biber tohumları sindirim sisteminden geçtiği ve daha sonra çimlenebildiği için bu bitki için yararlıdır, oysa memelilerde bu tür tohumları yok eden ve çimlenmelerini önleyen azı dişleri vardır. Bu nedenle doğal seçilim bitkinin dağılmasına yardımcı olmayan hayvanlar tarafından yenilme olasılığını azalttığı için kapsaisin üretiminin artmasına yol açmış olabilir. Kapsaisinin bir mantar önleyici madde olarak evrimleşmiş olabileceğine dair kanıtlar da vardır. Yabani acı biberleri enfekte ettiği ve dolayısıyla tohum canlılığını azalttığı bilinen mantar patojeni Fusarium, kapsaisin tarafından caydırılır ve bu şekilde dağılma öncesi tohum ölümlerinin bu biçimini sınırlar.
Belirli bir tarantula türünün (Psalmopoeus cambridgei, Trinidad chevron tarantula da denir) vanillotoksinli zehiri, aşağıdakilerle aynı ağrı yolunu harekete geçirir: hem bitki hem de hayvan anti-memeli savunmasında ortak yolun bir örneği olan kapsaisin tarafından aktifleştirilir.
Gıda
Kapsaisinin mukozalar ile temas ettiğinde neden olduğu acılık hissi nedeniyle, genellikle toz biber ve paprika gibi baharatlarla gıdaya lezzet veya doğal bir "acılık" hissi vermek için kullanılır. Kapsaisin, yüksek konsantrasyonlarda cilt veya göz gibi hassas bölgelerde yanma etkisine neden olur. Gıdaki acılık derecesi genellikle Scoville acılık ölçeği ile ölçülür.
Biber gibi kapsaisin baharatlı ürünler, Tabasco sosu ve Meksika salsa gibi acı soslar eskiden beri tüketilir. İnsanların kapsaisin alımından dolayı zevkli ve hatta coşkulu etkiler yaşamasına çok rastlanır. Kendilerini "chiliheads" olarak tanımlayanlar arasındaki insanlar bunu, kapsaisini topikal ağrı kesici etkisi yapan yerel reseptör aşırı yüklemesinden farklı bir mekanizma olan endorfinlerin ağrıyla uyarılan salınımına bağlar.
Gıda sanayinde sık kullanılan kapsaisin maddesi acı seven insanların tercihi olan gıdalarda, ekstra acılık vermek amacıyla da kullanılır.
Araştırma ve farmasötik kullanım
Kapsaisin, ağrıyı hafifletmek için topikal merhemler ve deriye uygulanan yamalarda (yakı) genelde %0,025 ile %0,1 arasındaki konsantrasyonlarda ağrı kesici olarak kullanılır. Artrit, sırt ağrısı, incinmeler ve burkulmalara bağlı kas ve eklem ağrıları'ın geçici olarak giderilmesi için genellikle diğer deri kızartıcı ilaçlarla (rubefacients) bileşiklerde krem şeklinde uygulanabilir.
Zona'nın neden olduğu post-herpetik sinir ağrısı gibi çevresel nöropati belirtilerini azaltmak için de kullanılır. Bu iyileştirici göstergenin (post-herpetik sinir ağrısına bağlı ağrı) idaresi için 2009 yılında hem ABD Gıda ve İlaç İdaresi (FDA) hem de Avrupa Birliği tarafından bir kapsaisin transdermal yama (Qutenza) tedavi edici olarak onaylandı. Qutenza'nın HIV nevraljide analjezik olarak kullanılması için FDA'ya müteakip bir başvuru ise reddedildi. 2017'de sınırlı kaliteli klinik çalışmaların incelemesinde, yüksek dozlu topikal kapsaisin (%8) ile kontrol (%0,4 kapsaisin) karşılaştırıldığında post-herpetik sinir ağrısı, HIV-nöropati ve diyabetik nöropati'den orta ila büyük ölçüde ağrıyı giderdiği bulundu.
Obezite, diyabet, kanser ve kardiyovasküler hastalıklar dahil olmak üzere çeşitli insan bozukluklarında yutulan kapsaisinin rolünü belirlemek için yeterli klinik kanıt yoktur.
Kapsaisin, Capsicum sp.nin olgun kuru meyvelerinde bulunur ve etkindir. Capsicum annuum ile Capsicum frutescens tropikal bölgelerde yetişir ve Dünya'da yaygın olarak kültürü yapılır.
Kapsaisin maddesi sağlık alanında hem lokal bir analjezik olarak kullanılmakta hem de Türkiye'de Yakı adı verilen ve tüm dünyada sıklıkla kullanılan eski bir tedavi yöntemi olan ve ağrıları gidermeye yarayan, sıcak pflasterler alanında etken madde olarak kullanılır. Sadece bu alanlarda kullanımı ile sınırlı kalmayan medikal kapsaisin kullanımı özellikle römatizmal hastalıklar alanında da sıklıkla etken madde olarak kullanılır. Cilde topikal olarak uygulanır, etkisi uygulandıktan sonra 4-6 saat içerinde meydana gelir. Küçük çocuklara uygulanmamalı, tahriş olmuş ciltlerde kullanılmamalıdır.
Biber gazı ve zararlılara karşı kullanımı
Kapsaisin ayrıca zararlıları, özellikle memeli zararlıları caydırmak için kullanılır. Tarla fareleri, geyikler, tavşanlar, sincaplar, ayılar, böcekler ve saldıran köpeklere karşı kapsaisin kovucular kullanılır. Öğütülmüş veya ezilmiş kurutulmuş acı biber kabukları, kuşların kapsaisine karşı duyarsızlığından yararlanarak kemirgenleri caydırmak için kuş yemlerinde kullanılabilir. Elephant Pepper Development Trust, biberleri bariyer ürünü olarak kullanmanın, kırsal Afrikalı çiftçiler için filleri mahsullerini yemekten caydırmak için sürdürülebilir bir yol olabileceğini iddia eder.
2006 yılında Journal of Environmental Science and Health Part B'de yayınlanan makale "Acı biber özü evlerde ve bahçelerde böcek kovucu formüllerin bileşeni olarak kullanılsa da, özün kapsaisinoid elementlerinin onun iticiliğinden sorumlu olup olmadığı açık değildir." diye belirtmiştir.
Yasemin Adar
Yasemin Adar Yiğit (d. 6 Aralık 1991, Balıkesir), Türk güreşçi ve eski gülle atmacı. Serbest stil 76 kiloda mücadele eden sporcu Balıkesir Büyükşehir Belediyespor bünyesinde kariyerini sürdürmektedir. 2 kez dünya (2017, 2022) ve 6 kez Avrupa (2016, 2017, 2018, 2019, 2022 ve 2023 yılları) şampiyonu olmuştur. 2020 Yaz Olimpiyatlarında bronz madalya kazanmıştır.
Kapsaisin
Biber gazı ve zararlılara karşı kullanımı
Aktif bileşen olarak yalnızca kapsaisin kullanan ilk pestisit ürünü, 1962'de ABD Tarım Bakanlığı'na tescil edildi.
Yasemin Adar
Yaşamı
1991 yılında Balıkesir'in Çiçekpınar köyünde doğdu. Babası Naim Adar, annesi Ayşegül Adar'dır. Gaziosmanpaşa Anadolu Lisesi'nde öğrenci iken hentbol oynadı; lise son sınıf öğrencisi iken atletizm takımına girdi. Gülle atma Türkiye Şampiyonası'nda Türkiye dördüncüsü oldu. Profesyonel güreşe 2011'de Balıkesir Gençlik Spor Kulubünde başladı.
Temel güreş eğitimini antrenörler Kemal Kurt ile Aslan Seyhanlı'dan almıştır. Balıkesir Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu'nda öğrenim gördü. Mezuniyetinin ardından Niğde'nin Kiledere kasabasında Şehit Bülent Tunçbilek Ortaokulu'nda beden eğitimi öğretmenliği yaptı. Trakya Üniversitesi Kırkpınar Beden Eğitim ve Spor Yüksekokulu'nda yüksek lisans öğrenimine başladı. 26 Eylül 2021 tarihinde Erdem Yiğit ile evlendi.
Kapsaisin
Biber gazı ve zararlılara karşı kullanımı
Piyasada satılan ve siviller tarafından da herhangi bir belge olmaksızın satın alınabilen biber gazı ürünlerinde çoğu zaman kullanılan etken madde kapsaisin türevleridir.
Binicilik sporları
Kapsaisin, aşırı duyarlılık ve ağrı giderici özellikleri nedeniyle binicilik sporlarında yasaklanmış bir maddedir. 2008 Yaz Olimpiyatları engel atlama yarışmalarında, dört atın kapsaisin testi pozitif çıktı ve atlar diskalifiye edildi.
Yasemin Adar
Kariyeri
Mersin'deki 2013 Akdeniz Oyunları'nda 72 kg kategorisinde altın madalya kazanarak ilk uluslararası başarısını elde etti. Letonya'nın Riga kentinde gerçekleşen 2016 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda 75 kilo finalinde rakibi Rus Alena Starodubtseva'yı 7-0 yenerek altın madalya kazandı. Adar böylece Avrupa Şampiyonası'nda altın madalya kazanan ilk Türk kadın güreşçi oldu.
2016 Rio Olimpiyat Oyunları Türkiye'yi temsil etti; ikinci turda elendi. Sırbistan’ın Novi Sad kentinde düzenlenen 2017 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda 75 kiloda altın madalya kazanarak ikinci kez Avrupa şampiyonu oldu.
Kapsaisin
Binicilik sporları
İnsanların tüketimine sunulmuş bazı gıda takviyelerinde de doğal yağ yakıcı özelliği olmasından ötürü kapsaisin zaman zaman kullanılır.
Yasemin Adar
Kariyeri
Fransa'nın başkenti Paris'te düzenlenen 2017 Dünya Güreş Şampiyonası'nda 75 kiloda altın madalya kazandı. Final maçında 4-2 gerideyken 2 puan kazandı; Beyaz Rus rakip antrenörünün itirazının reddedilmesiyle 1 puan daha almış ve maçı 5-4 galip tamamlamıştı. Böylece, Türkiye'nin dünya şampiyonu olan ilk kadın güreşçisi oldu. Dünya Güreş Birliği başkanından izin alarak bu maçtan sonra elinde çiçek ve yüzükle mindere çıkıp evlilik teklifi yapan güreş takımı antrenörü Erdem Yiğit ile nişanlandı. Bu evlilik teklifi, sosyal medyada çok yer buldu.
2018 yılında ENKA Spora transfer olan sporcu Rusya Federasyonu'na bağlı Dağıstan Özerk Cumhuriyeti'nde düzenlenen 2018 Avrupa Şampiyonası'nda 76 kiloda altın madalya, Macaristan'ın başkenti Budapeşte'deki 2018 Dünya Güreş Şampiyonası'nda 76 kiloda gümüş madalya aldı. 2018 Dünya Güreş Şampiyonası’nda yarı finalde dizi sakat olan rakibi Macar güreşçi Zsanett Nemeth'in sakat dizine hiç hamle yapmadığını ve zarar vermekten kaçındığını belirten Dünya Fair Play Konseyi (CIFP) tarafından Dünya Fair Play Özel Diploması ile ödüllendirildi.
Kapsaisin
Akut sağlık etkileri
Kapsaisin, uygun koruyucu gözlükler, solunum cihazları ve uygun tehlikeli madde taşıma yöntemleri gerektiren güçlü bir tahriş edicidir. Kapsaisin cilt teması (tahriş edici, hassaslaştırıcı), göz teması (tahriş edici), yutma ve soluma (akciğer tahriş edici, akciğer hassaslaştırıcı) üzerine etki eder. Farelerde LD50 47,2 mg/kg'dır.
Yasemin Adar
Kariyeri
2018 yılında Mustafa V. Koç Spor Ödülü'ne layık görüldü. Ödülünü, Olimpiyat tarihinin altın madalya kazanan ilk Müslüman kadın atleti Neval el Mutavekil'in de katıldığı törenle aldı.
Kapsaisin
Akut sağlık etkileri
Kapsaisinli biberlere acı veren maruziyetler, zehir merkezlerine sunulan bitkilerle ilgili en yaygın maruz kalmalar arasındadır. Deride yanma veya batma ağrısına neden olurlar ve yetişkinler tarafından büyük miktarlarda veya çocuklar tarafından küçük miktarlarda yutulursa mide bulantısı, kusma, karın ağrısı ve yakıcı ishal yapabilirler. Göze maruz kalmak yoğun gözyaşı, ağrı, konjonktivit ve blefarospazm yapar.
Yasemin Adar
Kariyeri
Adar, İtalya'nın başkenti Roma'daki Pellicone Spor Salonu'nda düzenlenen 2020 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda 76 kiloda gümüş madalya kazandı.
Kapsaisin
Maruziyet sonrası tedavisi
Birincil tedavi maruziyetten uzaklaştırmaktır. İkincil maruz kalmayı önlemek için kontamine giysiler yakılmadan önce çıkarılmalı ve hava geçirmez torbalara yerleştirilmelidir.
Yasemin Adar
Kariyeri
Yasemin Adar, 2020 Yaz Olimpiyatları'nda serbest stil 76 kilodaki bronz madalya mücadelesinde Kırgız Ayperi Medet Kızı'nı tuşla yenerek, kadınlarda Türkiye'ye güreşte ilk madalyayı getiren sporcu olarak tarihe geçti. Yasemin Adar, son 16 turunda Brezilyalı Aline Silva'yı 6-0 yenerek çeyrek finale yükseldi. Çeyrek finalde ABD'li Adeline Gray'e yenildi. Yasemin Adar, Gray'in akşam seasındaki müsabakalarda Kırgız rakibini yenerek finale çıkmasıyla repesaj hakkı elde etti. Repesaj maçında Tunuslu Zaineb Sghaier ile karşılaşan Adar, rakibini bir dakika 21 saniyede tuş etti. Yasemin Adar ise repesajdan gelerek Kırgız Aiperi Medet Kyzy ile bronz madalya maçına çıktı. Adar, rakibini 24 saniyede tuşla yenerek madalyaya uzandı.
Kapsaisin
Maruziyet sonrası tedavisi
Harici maruz kalma için, kapsaisin ile temas etmiş mukoza zarı yüzeylerini bitkisel yağ, parafin yağı, Vazelin, krem gibi yağlı bileşiklerle veya polietilen glikol ileyıkamak ilgili rahatsızlığı azaltmanın en etkili yoludur. Yağ ve kapsaisinin her ikisi de hidrofobik hidrokarbonlar olduğundan, halihazırda dokulara absorbe edilmemiş olan kapsaisin çözeltiye alınacak ve kolayca uzaklaştırılacaktır.
Yasemin Adar
Kariyeri
Sırbistan'ın Belgrad kentinde düzenlenen 2022 Dünya Güreş Şampiyonası'nda kadınlar serbest stil 76 kilo final maçında Mısırlı Samar Amir'i 6-0 yenerek altın madalya kazandı ve kariyerindeki ikinci dünya şampiyonluğunu elde etti. Dünya şampiyonu tek Türk kadın güreşçi olan Yasemin, Belgrad'da ikinci turda Kazak Gulmaral Yerkebayeva'yı 10-0 teknik üstünlükle, çeyrek finalde Japon Yuka Kagami'yi 4-2, yarı finalde de Ekvadorlu Genesis Reasco Valdez'i 4-3 yenmişti.
Hırvatistan'ın Zagreb kentinde düzenlenen 2023 Avrupa Güreş Şampiyonası'nda kadınlar serbest stil 76 kilo final maçında Avusturyalı Martina Kuenz ile 2-2 berabere kalırken, Adar maçı avantaj puanıyla kazanarak altıncı kez Avrupa şampiyonluğunu elde etti. Yasemin Adar, çeyrek finalde Rumen Cătălina Axente'yi 10-0 ve yarı finalde de Ukraynalı Anastasia Osniach'i 14-4 teknik üstünlüklerle yenerek finale yükselmişti.
Kapsaisin
Maruziyet sonrası tedavisi
Kapsaisin yutulduğunda soğuk süt yanma hissini gidermek için etkilidir (sütte bulunan ve kapsaisin üzerinde deterjan etkisi olan kazein proteinleri nedeniyle) ve %10 şeker solüsyonu ('de neredeyse aynı derecede etkilidir. Herhangi bir işlem yapılmazsa yanma hissi birkaç saat içinde yavaşça kaybolacaktır.
Kapsaisin kaynaklı astım oral antihistaminler veya kortikosteroidler ile tedavi edilebilir.
Kilo verme ve geri alma
2007 itibarıyla, kilo kaybının kapsaisin alımıyla doğrudan ilişkili olduğunu gösteren hiçbir kanıt yoktu. İyi tasarlanmış klinik araştırma yapılmamıştı çünkü araştırma kapsamında öngörülen dozlardaki kapsaisin acılığı, deneklerin çalışmaya uymasını engelledi.
2014 yılında yapılan başka denemelerin meta-analizi, yemekten önce kapsaisin tüketmenin tüketilen yiyecek miktarını biraz azaltabileceğine ve yiyecek tercihini karbonhidratlara yönlendirebileceğine dair zayıf kanıtlar buldu.
Peptik ülser
2006 yılında yapılan bir inceleme, kapsaisinin peptik ülser nedeni olmaktan ziyade belirtilerini giderebileceği sonucuna varmıştır.
Etki mekanizması
Kapsaisin, sıcaklık ve dokunma reseptörlerinin keşfine yol açtığı için 2021'de Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü'nde etkili olmuştur.
Özgür Masur
Özgür Masur, Türk tasarımcı. 1979 yılında İstanbul’da doğan Özgür Masur Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Tekstil Sanatları Bölümü’nde eğitim görmüştür. 2001 yılında Moskova’da düzenlenen Lesshow’da “Geleceğin Tasarım Yıldızı” ve 2002 senesinde İTKİB’in düzenlediği Genç Tasarımcılar yarışmasında üçüncülük ödülünü almasının yanı sıra katıldığı birçok yarışmadan da dereceyle ayrılmıştır.
Özgür Masur’un hayatı, 2008 yılında ilk defa Galata Moda Haftası’na katılmasıyla değişir. Standında mikro bir koleksiyon sergileyen ve festivalin yıldızı olan Masur, gördüğü büyük ilginin de etkisiyle -üniversite yıllarından beri aklında olan- kendi markasını yaratmaya karar verir. Hemen ardından Nişantaşı’nda, neredeyse her şeyini kendi elleriyle yaptığı, ev sıcaklığındaki atölyesini yaratmıştır.
Tasarımlarında daha çok şifon, krep, örgü ve ipek kullanmayı seven tasarımcı; tarzını “minimal parçalar üzerinde hikâyesi büyük detaylardan oluşan sofistike tasarımlar” şeklinde yorumluyor.
Tasarımlarıyla kısa bir süre içinde namı dört bir yana yayılan Masur, bugüne kadar birçok ünlü oyuncu ve tiyatrocuyu giydirmesinin yanı sıra diziler için de özel tasarımlar yapmaktadır. Ünlü modacı ,Türk televizyon tarihinin en çok konuşulan yapımlarından Aşk-ı Memnu dizisi sanatçılarından Beren Saat, Nebahat Çehre ve Hazal Kaya’nın canlandırdığı karakterlerin, kadınlar arasında çok moda olan, gündüz ve gece kıyafetlerini tasarlamıştır. Dizi dışındaki hayatında da Özgür Masur tasarımlarını sıkça tercih eden Beren Saat, tasarımcının takipçileri arasındadır. Ayrıca Lale Devri’nde Emine Sandal ve Serenay Sarıkaya’nın da giysilerini de tasarlamaktadır. En son koleksiyonunda, oyunculuğun yanında mankenlik de yapan Serenay Sarıkaya ile çalışmıştır.
Sadettin Paşa
Sadettin Paşa, (1851 - 1908) Osmanlı paşası. Defterdarlı Mehmet Şükrü Efendi'nin oğludur.
Hayatı
Ailesinden alınan bilgilere ve yayımlanmış bazı kaynaklara göre Hicri 1268'de (M. 1851) İstanbul'da doğdu.
1865 yılında girdiği Bursa Askeri İdadisi'ni 1868 yılında, Mekteb-i Harbiye'yi 1870 yılında, Mekteb-i Erkân-ı Harbiye'yi de 1872 yılında bitirdi. 6 Temmuz 1874 tarihinde kurmay yüzbaşı oldu. Buradaki başarılı hizmetlerinden ardından rütbe bekleme süresi dolmadan 6 Şubat 1875 tarihinde Kolağalığına terfi ettirildi. 1875 yılında patlak veren Hersek İsyanı bastırılmasında görevlendirildi. Ferik Şevket Paşa tümeni ile Edirne, Yanbolu, İskeçe, Eski Zağra taraflarında eşkıya takibine katıldı. 21 Eylül 1875 tarihinde Binbaşı rütbesine terfi etti. 15 Eylül 1876 tarihinde Kaymakam rütbesine terfi etti. Ayastefanos Antlaşması'nı izleyen günleri İstanbul'a gelerek Erkân-ı Harbiye-yi Umumiye karargahı ile Harbiye Nezareti'nin çeşitli birimlerinde çalıştı. Bu arada 18 Nisan 1880 tarihinde Miralay rütbesine terfi etti.
24 Ağustos 1884 tarihinde Mirliva rütbesine terfi ederek Paşa oldu. 18 Ağustos 1891 tarihinde Ferik rütbesine terfi etti. Büyük devletlerin baskısıyla kurulan, Anadolu ıslahatı ile ilgili teftiş heyetlerinden birinin başkanlığına atandı. Asıl görevi Doğu Anadolu'da Ermenilerin yoğun olduğu bölgelerde inceleme yapacak ve devlete ayrıntılı rapor vermekti. 17 Mart 1895 tarihinde Trabzon'dan başlayıp Gümüşhane, Erzurum, Bitlis ve Van bölgelerinde incelemeler yapan heyet, görevini 21 Kasım 1896'da tamamladı. Van'da 1896 yılında Ermeni-Kürt olayları hakkında bir kitap yazdı. 4 Haziran - 11 Haziran 1896 tarihleri arasında süren Birinci Van İsyanı'nı bastırdı. Doğu Anadolu'da görevini tamamlayıp, İstanbul'a geldiğinde bu kez de Rumeli'ye gönderildi. Buradaki görevi de bir önceki görevi gibiydi. Rumeli'deki isyan ve eşkıyalık hareketlerini izleyerek devlete raporlar sunmaktı.
24 Şubat 1901 tarihinde Birinci Ferik rütbesine, 27 Ocak 1902 tarihinde de Müşir rütbesine terfi etti. Son görevi Masarifat-ı Umumiye-i Askeriye Nazırlığıydı. 1908 yılının sonunda öldü ve Fatih Camii haziresine defnedildi.
Makşempınarı, Nilüfer
Makşempınarı, Bursa ilinin Nilüfer ilçesine bağlı bir mahalledir.
Cameron Buchanan
Cameron Roy Marchand Buchanan (d. Eylül 1946 –ö. 25 Haziran 2023), İskoç iş adamı ve siyasetçi.
Yaşamı ve kariyeri
Buchanan, Eylül 1946'da Woking, Surrey, İngiltere'de doğdu. Oxford Aziz Edward Okulu ve Paris Sorbonne Üniversitesi'nde eğitim gördü.
İskoç Muhafazakarlar Partisi'nden (MSP) siyasete girerek David McLetchie'nin Ağustos 2013'te kanserden ölmesi üzerine Lothian seçim bölgesi'nden 4 Eylül 2013'te İskoç Parlamentosu'na delege olarak girerek 24 Mart 2016'ya kadar görev almıştır.
Özel yaşamı ve ölümü
Eşi eski öğretmen olan Emma Buchanan ile evliliğinden dört çocuğu bulunan Buchanan, 25 Haziran 2023'te yaşamını sürdürdüğü Edinburgh, İskoçya'da doğal nedenlerden 76 yaşında vefat etti.