cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gözümün Bebeği
Arka plan ve yayımlanma
Aşkın Nur Yengi'ye Sezen Aksu tarafından düğün hediyesi olarak verilen "Yasak Elmam" şarkısını Aksu, Ahmet Kaya'yı düşünerek yazmıştır. Diğer bir Aksu yapıtı olan "Gözümün Bebeği"'nin ise, Aşkın Nur Yengi'nin, Haluk Bilginer'le olan evliliğinden dünyaya gelen kızı Nazlı'ya yazıldığı bilinmektedir. 2010 yılının yaz aylarında Yengi'nin, Öpeyim Geçsin isminde bir single yayınlayacağı haberi duyuldu. Daha sonra "Yalnızın Biriyim" isimli iddialı bir parçanın listeye eklendiği, fakat bestecisi Günay Çoban'ın şarkıyı daha önce Petek Dinçöz'e verdiği ve bu yüzden okumaları yapıldığı halde piyasaya sürülemeyeceği söylentileri yayıldı. Yengi, yapımcısı Hüseyin Emre'nin de, mutabakata varılmadığı takdirde şarkıyı yayınlamayacağını belirtmesiyle şarkıdan vazgeçti. Günay Çoban, bu durumu unutturmak için "Kibrit ve Alev" şarkısını yazıp sanatçıya armağan etti.
Laplace denklemi
Tanım
Kartezyen koordinatlar da
Mehmed Uzun
Mirası
Aynı zamanda yazarın arkadaşı olan gazeteci Zarathustra Gabar Çıyan, Uzun'la yaptığı söyleşileri ve yabancı basının Uzun'a karşı tutumunu yansıtan eleştiri ve incelemeleri, Mehmed Uzun Anlatıyor isimli kitapta toplamıştır. 2015 yılında Do Yayınları tarafından yayınlanan kitabın önsözü, Mehmed Uzun'un İsveç'teki yayıncılarından biri olan Erik-Jan Pettersson'a ait.
Laplace denklemi
Tanım
Silindirik koordinatlar da
Gözümün Bebeği
Arka plan ve yayımlanma
Hakan Eren'in yoğun ısrarı sonucu albüme son anda giren ve daha önce Atakan isimli yorumcu tarafından söylenen "Ayrı Gayrı" ise albümün dikkat çeken yavaş şarkıları arasındadır. Albümden yayınlanan ilk şarkı olan Öpeyim Geçsin, ilk iki hafta içinde TTNET Müzik'te 33,093 kez dinlenmiştir. 5 Ocak 2011'de piyasaya çıkan albümün resmî tanıtımı, sanatçının 11 Ocak 2011'de, Yekta Kopan'ın sunduğu Gece Gündüz isimli programa katılmasıyla başlamıştır. Albüm düzenlemesini Ozan Çolakoğlu yapmış, Mustafa Ceceli ve Sinan Ceceli kardeşler aranjör olarak katkıda bulunmuştur.
Laplace denklemi
Tanım
Küresel koordinatlar da,
Eğrisel koordinatlar da,
burada ∆ = ∇2 Laplace operatörü veya "Laplasyen"dir
burada ∇ • diverjans işlemcidir ("div" ile sembolize edilir) bu skalerler için vektörler gönderme, ve ∇ gradyan işlemcidir ("grad" ile ifade edilir) bu vektörler için skaler göndermedir. (bu nedenle, Laplasyen Δf ≝ div grad f, bir skaler büyüklük için skaler f fonksiyonu göndermedir ; özellikle bu bir skaler  için (fonksiyon) f'in vektör grad (kısmi türevler) göndermesidir.)
Eğer sağ-el taraf verilen özel bir fonksiyon ise, h(x, y, z), yani, Eğer böyle bir denklem
ise "Poisson denklemi" denir.
Not:Delta sembolü, Δ, ayrıca "bir değişiklik içinde" bazı çokluklar gösterim için yaygın olarak kullanılıyor,yani ∆Q ≝ Q + δ veya ∆Q ≝ Q + εQ bazı çok küçük skalerler δ veya ε için. Laplasyen temsil kullanımı bu kullanım ile karıştırılmamalıdır. Laplace ve Poisson denklemleri eliptik kısmi diferansiyel denklemlerin en basit örnekleridir. Kısmi diferansiyel operatörü olan ve herhangi bir boyutta tanımlanabilen 'ye veya 'ya Laplace operatörü veya kısaca Laplasyen denmektedir.
Sınır koşulları
Laplace denklemi için Dirichlet problemi bir D bölgesi üzerinde tanımlı ve verilmiş başka bir fonksiyona D 'nin sınırı üzerinde eşit olan bir \varphi fonksiyonu bulmaktan ibarettir. Laplace operatörü ısı denkleminde yer aldığı için, problemin bir diğer yorumu da şöyledir: Bölgenin sınırındaki sıcaklık sabit tutulur ve bölgenin iç tarafındaki sıcaklık artık değişmeyecek şekilde beklenilir. İç bölgedeki sıcaklık dağılımı artık ilişkin Dirichlet probleminin çözümü tarafından verilecektir.
Laplace denkleminin çözümlerine harmonik fonksiyonlar denilmektedir ve bu fonksiyonların hepsi denklemin sağlandığı bölge içinde analitiktir. Eğer iki fonksiyon Laplace denkleminin (veya herhangi doğrusal homojen diferansiyel denklemin) çözümüyse, toplamları (veya herhangi doğrusal kombinasyonları) da ayrıca bir çözümdür. Süperpozisyon ilkesi de denilen bu özellik özellikle karmaşık problemlerin basit çözümlerin toplanılması yoluyla yapılan çözümlerinde çok yararlıdır.
İki boyutta Laplace denklemi
İki değişkenli Laplace denklemi
formuna sahiptir.
Analitik fonksiyonlar
Karmaşık analitik bir fonksiyonun gerçel ve sanal kısmının her ikisi de Laplace denklemini sağlar. Eğer z=x+iy ise ve ise, o zaman f(z) 'nin analitik olması için gerekli koşul aşağıdaki Cauchy-Riemann denklemlerinin sağlanmasıdır:
Takip eden ifade ise
olacaktır. Bu yüzden u Laplace denklemini sağlar. Benzer bir hesaplama yine v 'nin de Laplace denklemini sağladığını gösterir.
Aksine diğer taraftan bir harmonik fonksiyon verilirse, bu fonksiyon analitik bir f(z) fonksiyonunun gerçel kısmı olur (en azından yerel olarak). Eğer
olarak alınırsa ve
şartı konulursa, o zaman Cauchy-Riemann denklemleri sağlanacaktır.
Bu ilişki ψ'yi belirlemese de artışlarını belirler:
φ için Laplace denklemi ψ'nin integrallenebilme koşulunun sağlandığını gösterir:
ve bu yüzden ψ bir çizgi integrali yoluyla tanımlanabilir. İntegrallenebilme koşulu ve Stoke teoremi iki noktayı birleştiren çizgi integralinin değerinin takip edilen yoldan bağımsız olduğunu gösterir. Laplace denkleminin sonucunda çıkan çözüm çiftine eşlenik harmonik fonksiyonlar adı verilir. Bu inşa sadece yerel olarak veya takip edilen yolun bir tekilliği çevrelememesi koşuluyla geçerlidir. Örneğin, r ve θ kutupsal koordinatlar olursa ve
ise, o zaman karşılık gelen analitik fonksiyon
fonksiyonudur. Bununla birlikte, θ açısı orijini çevrelemeyen bir bölge içinde tek (bir) değerlidir.
Laplace denklemi ve analitik fonksiyonlar arasındaki yakın ilişki Laplace denkleminin çözümünün her mertebeden türevi olduğunu gösterir ve bu çözüm en azından bir tekilliği çevrelemeyen bir çember içinde kuvvet serilerine genişletilebilir. Bu durum, daha az düzenliliğe sahip ısı denklemi çözümleriyle tezat bir haldedir.
Kuvvet serileri ve Fourier serileri arasında sıkı bir ilişki vardır. Bir f fonksiyonu R yarıçaplı bir çember içinde kuvvet serisine genişletilirse, bu gerçel ve sanal kısımları
şeklinde olan uygun katsayıların olduğu
ifadesi anlamına gelir. Bu yüzden,
olur ki bu da f 'nin Fourier seridir.
Akışkan akımı
olmasıdır ve akımın dönmez olmasının şartı da
olmasıdır. Bir ψ fonksiyonunun diferansiyeli
olarak tanımlanırsa, o zaman sıkıştırılamama şartı bu diferansiyel için integrallenebilme koşulu olur: Sonuçtaki fonksiyona akış fonksiyonu adı verilir çünkü bu fonksiyon akım çizgileri boyunca sabittir. ψ'nin birinci türevi
ifadesini verir.
Bu yüzden her analitik fonksiyon düzlemde durağan sıkıştırılamaz, dönmez bir akışkan akıma karşılık gelir. Gerçel kısım hız potansiyeli olurken sanal kısım akış fonksiyonu olur.
Elektrostatik
Maxwell denklemleri'ne göre, iki uzay boyutunda yer alan ve zamandan bağımsız olan bir elektrik alanı (u,v),
ifadesini ve ρ'nun yük yoğunluğu olduğu
ifadesini sağlar.
Birinci Maxwell denklemi
diferansiyeli için integrallenebilme koşuludur. Böylece elektrik potansiyeli olan φ
ifadesini sağlayacak şekilde inşa edilebilir.
İkinci Maxwell denklemi o zaman Poisson denklemi olarak ifade edilen
denklemini verir.
İki boyutta kullanılana benzer olarak, Laplace denklemi elektrostatik ve akışkan akımının üç boyutlu problemlerinde de kullanılabilir.
Temel çözüm
Laplace denkleminin temel çözümü, Dirac delta fonksiyonu \delta'nın noktasında toplanmış bir birim kaynağı gösterdiği
denklemini sağlar. Hiçbir fonksiyon bu özelliğe sahip değildir ancak yine de bu, integralleri uzay üzerinde birlik olan ve desteği (fonksiyonun sıfır olmadığı bölge) bir noktaya küçülen bir fonksiyonlar limiti olarak düşünülebilir. Temel çözümün tanımı bu yüzden, u 'nun Laplasyeninin kaynak noktasını çevreleyen herhangi bir hacim üzerinde integrali alındığında, o zaman
olduğunu gösterir.
ifadesini verir. O zaman takip eden ifade ise, kaynak noktası etrafında r yarıçaplı bir küre üzerindeki
ifadesidir ve bu yüzden
olur. Benzer bir hesap ise iki boyutta
Green fonksiyonu
Bir Green fonksiyonu da bir V hacminin S sınırındaki uygun şartı sağlayan temel bir çözümdür. Örneğin, ,
ifadelerini sağlayabilir.
olur ve u, S üzerinde g sınır değerlerini alır. O zaman aşağıdaki eşitlikleri veren (diverjans teoreminin bir sonucu olan) Green özdeşliğine başvurulabilir:
un ve Gn gösterimleri S üzerindeki normal türevleri ifade etmektedir. u ve G 'nin sağladığı şartlar bağlamında, bu sonuç
haline gelir.
Bu yüzden, Green fonksiyonu f ve g 'nin noktalarındaki etkisini açıklar. a yarıçaplı kürenin içi düşünüldüğünde ise, Green fonksiyonu yansıtma yoluyla elde edilebilir (Sommerfeld, 1949): Kürenin merkezinden ρ kadar uzaklıkta olan P kaynak noktası,
uzaklıkta bulunan bir N noktasına yarıçapsal doğru boyunca yansıtılır.
Unutulmaması gereken nokta P küre içindeyse, N 'nin küre dışında olması gerektiğidir. O zaman Green fonksiyonu R 'nin P kaynak noktasına uzaklığı ve T 'nin yansıtılmış N noktasına olan uzaklığı gösterdiği
ifadesi tarafından verilir. Green fonksiyonu için olan bu ifadenin bir sonucu ise Poisson integral formülüdür. ρ, θ, ve φ, P kaynak noktası için küresel koordinatlar olsun. Burada θ dikey eksenle olan açıyı göstermektedir. (Amerikan matematik gösterimine uymaz ancak standard Avrupa ve fiziksel uygulamalarına uyum gösteren bir gösterimdir) O zaman, küre içindeki Laplace denkleminin çözümü
olarak alınırsa
tarafından verilir.
Bu formülün basit bir sonucu ise şudur: u harmonikse, o zaman u 'nun kürenin merkezindeki değerleri, u 'nun küre üzerindeki değerlerinin ortalama değerleridir. Bu ortalama değer özelliği ise ivedilikle sabit olmayan bir fonksiyonun maksimum değerini kürenin içinde alamayacağı sonucunu verir.
İmar affı
İlk imar affı
Çarpık şehirleşmenin en önemli nedenlerinden birisi olarak nitelendirilen imar affı, Cumhuriyet tarihinde ilk kez 1949'da gerçekleşmiştir. 5431 sayılı “Ruhsatsız yapıların yıkılmasına" ve 2290 sayılı Belediye Yapı ve Yollar Kanunun 13. Maddesinin değiştirilmesine dair kanunun 1. maddesi ruhsatsız yapılara imar planına uygun olmaları halinde yıkılmamalarına olanak sağlamıştı. Bu kanun sonraki yıllardaki uygulamalara emsal teşkil etmiştir.
NGC 3074
NGC 3074, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Terazi takımyıldızı yönünde bulunur. Sc tipi bir sarmal galaksidir. İngiliz astronom William Herschel tarafından 1786 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Costa da Caparica
Costa da Caparica, Portekiz'de Almada belediyesine bağlı olan, 10,88 km2 yüzölçümüne sahip, 11.707 nüfuslu (2001) bir bucaktır. (Portekizce: freguesia).
Ásgeir Ásgeirsson
Ásgeir Ásgeirsson (d. 13 Mayıs 1894, Kóranes, İzlanda - ö.15 Eylül 1972, Reykjavík) İzlandalı politikacı ve İzlanda Cumhuriyeti'nin ikinci cumhurbaşkanı.
1923 ile 1952 yılları arasında İzlanda parlamentosunda milletvekili olarak görev alan Asgeirsson, 1932 - 1934 yılları arasında Danimarka'ya bağlı özerk İzlanda'nın başbakanı olarak görev almıştır. 1938 yılında devlet başkanı seçildiği 1952 yılına kadar İzlanda bankası olan Utvegsbanki İslands'de yönetici olarak görev almıştır.
1952 yılında cumhurbaşkanı Sveinn Björnsson'un ani ölümü ile İzlanda Cumhuriyeti'nin ikinci devlet başkanı olarak bu makama seçilmiştir. 1956, 1960 ve 1964 seçimlerinde de tek başına bu göreve aday olan Asgeirsson hepsinde de seçilerek 1968 yılına kadar cumhurbaşkanlığı görevini yürütmüştür.
Howard Staunton
Howard Staunton (1810 - 22 Haziran 1874, Londra), İngiliz satranç ustası ve satranç taşı tasarımcısı.
1841'de Chess Player's Chronicle adlı satranç dergisini kurmuştur.
Cova da Piedade
Cova da Piedade Portekiz'de Almada belediyesine bağlı olan, 1,28 km2 yüzölçümüne sahip, 21.154 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
NGC 3075
NGC 3075, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Aslan takımyıldızı yönünde bulunur. Sc tipi bir sarmal galaksidir. İngiliz astronom John Herschel tarafından 1836 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Banaz
Banaz, Uşak ilinin bir ilçesidir.
Tarihçe
Antik dönemlerde Banaz Ovasını oluşturan bölgenin adı "Panasion" olarak bilinmektedir. Bakır Çağına ait yerleşim yerinin az görüldüğü Banaz'da Tunç Çağı yerleşimleri sıklıkla görülebilmektedir. Frigler, Lidyalılar, Persler, Romalılar ve Bizans egemenliğinde bulunan yerleşim 11. yüzyılın sonlarından itibaren Türkler'in yerleşimi başlamıştır.
1391 yılından sonraki ilk Osmanlı hakimiyeti döneminde Anadolu Eyaleti Kütahya Sancağı'nın Uşak kazasına bağlı nahiye olan Banaz, 1429 yılından sonra da bu statüsünü korumuştur. Osmanlı kaynaklarında "Nefs-i Banaz" olarak yerleşimden bahsedilmekte olup, II. Bayezid döneminde yapılan tahrirde yerleşimde 45 hanenin bulunduğu ve 51 neferin yaşadığı kaydedilmiştir. 1520 kayıtlarında 40 hane ve 66 neferin bulunduğu nahiyede 1570 kayıtlarında 83 hane bulunmakta ve 114 nefer yaşamaktaydı.
1671-1672 yıllarında Uşak'ı gezen Evliya Çelebi Banaz'ı, yüz haneli, bir camili, hamamsız ve çarşısı olmayan küçük bir kasaba olarak tarif etmiştir. Ayrıca Banaz'a bağlı 40 köyün olduğu ve nüfusun çoğunun sipahi olduğunu da belirtmiştir.
1870 yılında Uşak kazası Banaz, Göbek ve Gediz nahiyelerinden oluşmaktaydı. 19. yüzyılın sonlarında Uşak halkının Uşak kazasının sancak yapılması ve bu süreçte Banaz'ın da kaza statüsüne yükseltilmesini içeren talepler Hüdavendigâr Vilayeti valisinin olumsuz görüşleri nedeniyle kabul edilmemiştir. 2 Ekim 1887'de Uşak ve çevresini etkileyen depremde Banaz önemli tahribata uğradı. 1912 yılına gelindiğinde ise nahiye merkezi İslam köyüne taşındı.
9 Temmuz 1953 tarihinde Uşak'ın il hâline getirilmesiyle Banaz'da Uşak'a bağlı ilçe merkezi oldu.
İstiklal Savaşı'nda Banaz
23 Mart 1921'de Banaz, Yunan işgaline uğradı. 26 Ağustos 1922'de Atatürk'ün başlattığı Başkomutanlık Meydan Muharebesi'nde düşmanı bozguna uğratan Türk ordusuna bağlı birlikler 29-30 Ağustos gecesi General Vasil komutasındaki Yunan 2. Tümeni'ne bağlı birlikleri Büyükoturak kasabasının güneydoğusunda bozguna uğratıp geri çekilmeye zorlamıştır. 30-31 Ağustos 1922 gecesi Kaplangı ve Yenice dağlarında Türk birlikleri ile Yunan Tümeni arasında çarpışma olmuştur. Yunan birlikleri büyük kayıplar vererek hızla çekilmeye başlamıştır. 31 Ağustos 1922'de Türk ordusunun Banaz'a girmesi ile Banaz Yunan işgalinden tamamen kurtulmuştur. Her yıl 31 Ağustos günü ilçenin kurtuluş günü olarak kutlanmaktadır.
Coğrafya
Banaz, İzmir-Ankara karayolu üzerinde yer almakta ve il merkezine 32 km uzaklıktadır. İlçenin kuzeyinde Kütahya ilinin Gediz ve Altıntaş ilçeleri, doğusunda Afyonkarahisar'ın Sinanpaşa ve Sandıklı ilçeleri, güneyinde Sandıklı ve Sivaslı, batıda merkez ve Kütahya'nın Gediz ilçesi yer almaktadır. Denizden yüksekliği 914 metre olan ilçenin yüzölçümü 1063 km²'dir.
İlçede 33.949 hektar tarım alanı, 66.948 hektar orman ve fundalık alan, 3.000 hektar çayır ve mera arazisi ile 2.403 hektar tarım dışı alan bulunmaktadır.
En yüksek dağı ilçenin kuzeyinde bulunan ve asıl zirve kısmı Kütahya'nın Gediz İlçesi sınırları içinde bulunan, 2312 metre yükseklikteki Murat Dağı'dır. İlçe sınırları içerisinde 1200-1800 metreye kadar olan tepe ve yaylalar bulunmaktadır. Bu tepe ve yaylalar zengin çam ormanları ve otlaklarla kaplıdır. İlçenin adı ile anılan Banaz Ovası kuzeydoğudan güneybatıya uzanır. Yaklaşık 6500 hektar olan ova, Uşak ilinin en büyük ve verimli ovasıdır.
İklim
Banaz'da genellikle Ege Bölgesi'nin yumuşak ve İç Anadolu Bölgesi'nin sert hava şartları bir arada görülür. Yazın Ege'nin yakıcı sıcağı, kışın iç Anadolu'nun sert soğukları Banaz'ı fazla etkilemez. Yıllık yağış 60–70 cm. arasındadır. Nispi rutubet normaldir.
Ekonomi
Banaz ekonomisi tarım, hayvancılık ve sanayiye dayanmaktadır. İlçe ekonomisinin en önemli geçim kaynağını oluşturan tarım faaliyetlerinde şeker pancarı, haşhaş ve ayçiçeği üretimi önemli yer tutmaktadır. Banaz ovasında buğday, arpa, nohut, mercimek, tütün olmak çeşitli tarım ürünleri de yetiştirilmektedir. İlçede meyvecilik de önemli yer tutmakta olup, elma, vişne ve kiraz yetiştirilmektedir. Ayrıca sulak alanların bulunmasından dolayı da kavakçılık ilçede yoğun olarak görülmektedir. Hayvancılık daha çok dağ köylerinde yapılmakta, büyükbaş ve küçükbaş hayvan yetiştirilmektedir. İlçede, Banaz Küçük Sanayi Sitesi bulunmaktadır. 2011 yılı sonu itibarıyla ilçede 1 adet Seramik fabrikası, 1 adet Et Entegre tesisi, 1 adet Yem fabrikası, 1 adet Nişasta fabrikası, 1 adet Ağaç Emprenye tesisi, 1 adet Karton koli fabrikası ve 2 adet Tuğla fabrikası faaliyet göstermektedir.
Mesire Yerleri
İlçe mesire yerleri açısından da oldukça zengindir. Evrendede, Çatalçam ve Yukarı Karacahisar Köyü sınırları içinde bulunan Çokrağan Mesire Yeri bunların başında gelir.
Evrendede Mesire Yeri
2011 yılında "Banaz Evrendede Tabiat Parkı" olarak ilan edilmiştir. 6,7 hektar genişliğinde olup, Banaz'a 4 km, Uşak'a 37 km uzaklıkta yer alan Evrendede mevkiinde bulunmaktadır. Ormanlık alanda; Karaçam, Kızılçam, Sedir, Meşe, Laden vb. değişik türlerde ağaç ve çalı türleri bulunmaktadır. 1.200 metre rakımlı Tabiat parkı içinde gazino, büfe ve yürüyüş parkurları vardır.
Hamamboğazı
Ankara-İzmir yolu üzerinde, Banaz ilçesine 7 km uzaklıktadır. Güneyde ormanlık bir tepe üzerinde olup kaplıcada Gazoz, Sarıkız, Karakız denilen üç ayrı şifalı su bulunmaktadır. Deri hastalıklarına iyi gelen bir kaplıcadır.
Tarihi ve arkeolojik yerler
Ahat Köyü'nde bulunan Akmonia harabeleri ve Banaz Şehitler Abidesi ilçenin tarihi değerleri arasındadır.
Gianluca Pagliuca
Gianluca Pagliuca (d. 18 Aralık 1966, Bolonya) eski millî İtalyan kalecidir. Profesyonel futbol kariyerini Ascoli Calcio takımında sonlandırmıştır.
Emin Taş
Emin Taş (d. 20 Nisan 1972, Çanakkale), Türk eski futbolcu, teknik direktör. Göztepe ile Çaykur Rizespor'un eski futbolcusu.
Kulüp kariyeri
Göztepe'de profesyonel futbolcu oldu ve beş sezon burada oynadıktan sonra 1995 senesinde Sarıyer'ye transfer oldu. Burada bir sezon geçirmesinin ardından Çaykur Rizespor'a transfer oldu. Daha sonra birçok Süper Lig ve 1. Lig ekiplerinde oynadı. 2004 senesinde Bigaspor'da futbola veda etti.
Millî takım kariyeri
8 kez millî takımlara çağrılan Emin Taş, 5 kez Türkiye U-21, 3 kez de Türkiye Olimpik forması olmak üzere toplam 8 kez millî formayı giymiştir. Türkiye 21 yaş altı millî futbol takımı ile 1991 oynanan Akdeniz Oyunları katıldı ve final müsabakasında Yunanistan Olimpik millî futbol takımına yenilerek ikincilik kazanan kadroda bulundu.
Teknik direktörlük kariyeri
Futbola vedasının ardından antrenörlük yapmaya karar verdi 2007-2010 arası Bigaspor'da değişik mevkiilerde antrenörlük yaptı. 2010-2011 sezonunda futbolculuk zamanından takım arkadaşı olan Mesut Dilsöz'un Balıkesirspor'da yardımcı antrenörlüğünü üstlendi.
Nüfus yoğunluğu
Nüfus yoğunluğu, birim alanda yaşayan organizma sayısı olarak ifade edilir.
İnsanoğlu için nüfus yoğunluğu birim alanda yaşayan kişi sayısı olarak ifade edilir, hesaplama yapılırken alandaki su bazen hesaba katılır. Bazen bu hesaplama tüm alan için yapılırken, bazen de yalnızca yerleşim yerleri için, yerleşilebilir alanlar için, tarım yapılan ya da tarım yapılabilecek alanlar için hesaplanır.
Genellikle kilometre karede, mil karede ya da hektarda kişi sayısı olarak hesaplanır. Bu rakam basitçe alanda yaşayan birey sayısı alanın yüzölçümüne bölünerek yapılır.
Bu sayı bir ülke için, bir kent için ya da tüm dünya için hesaplanabilir. Mali değerler yüksektir.
Sakarya Hükûmet Konağı
Bayındırlık Bakanlığı’nın Sakarya Hükûmet Konağı binası için açtığı yarışmayı Enis Kortan, Avyerinos Andonyadis, Nişan Yaubyan ve Harutyun Vapurciyan'dan oluşan proje grubu kazandı. Sami Sisa’nın projesi ise ikinci olmuştur. Bu binanın proje hizmetleri 1956 yılında tamamlanmış, binanın inşaatı ise ilerleyen yıllarda tamamlanmıştır.
Nüfus yoğunluğu
==Nüfus yoğunluğu türleri == Herhangi bir alandaki insan yoğunluğunu ifade etmek için değişik yöntemler kullanılır. Nüfus yoğunluğu: Aritmetik, Tarımsal ve Fizyolojik olmak üzere üç türlü hesaplanır.
Dünyanın en yoğun büyücek ülkesi 134 milyon kişinin Ganj Irmağının aşağı bölümünün çevresindeki yoğun tarım yapılan alandır. Burada nüfus yoğunluğu 900 kişi/km²'dir. Tüm dünyanın nüfus yoğunluğu ise yaklaşık 2 kişi/km²'dir.
Sakarya Hükûmet Konağı
Dönemin modern mimari üslubun en önemli temsilcilerinden olan Le Corbusier’in etkilerini taşıyan yapıda tamamen yerli malzemeler kullanılmıştır. Bu binada kullanılan hafif pano duvar ve cam-metal perde duvarları döneminde oldukça yeni uygulamalardır. Kütlenin yere oturması yerine kolonlar vasıtasıyla yükseliyor izleniminin verilmesi, bağımsız cephe ve esnek kat planları gibi Le Corbusier’in tasarım prensipleri bu yapıda oldukça belirgindir.
Bina 1999 Gölcük Depremi’nde ağır hasara uğradı ve kullanılamaz hale geldiği için yıkıldı ve yerine bir meydan ve yeraltı otoparkı inşa edildi.
Andronovo kültürü
Andronovo kültürü (Rusça: Андроновская культура), MÖ 2000-900 yılları arasında Altay ve Tanrı dağları, Batı Sibirya ve Hazar'ın kuzeydoğusuna kadar uzanan bölgede yaşamış Tunç Çağı toplumları için kullanılan terim. Afanasiyevo kültürü ile başlayan ve İskit, Hunlar, Moğollara devam eden bozkır konfederasyonu yönetiminin temsilcisidir.
Akademisyenlerin çoğu Andronovo kültürünü erken Hint-İran dilleri ile ilişkilendirmekle beraber, kuzey sınır bölgelerinde Ural dilleri konuşulmuş olabileceğini de belirtmektedirler.
Keşif
Andronovo ismi Krasnoyarsk Krai bölgesinde bulunan Rus arkeolog Arkadi Tugarinov'un 1914 yılında kültür hakkındaki ilk kalıntıları yakınında bulduğu Andronovo (Андроново) isimli bir köyden gelmektedir. Bu keşifte seramik süslemeler ve çömelme pozisyonunda duran iskeletler barındıran mezarlar bulunmuştur. Andronovo kültürünün yeni bir kültür olabileceği ilk defa 1920 yılında Sergei Teploukhov tarafından anlaşılmıştır.
Özellikler
Andronovo kültürü hem çoğunluğu Orta Asya'da bulunan küçük köylerden, hem de göçebe halklardan oluşmuştur. Bu köylerde savunma amacıyla inşa edilmiş hendek, yığma tepe ve keresteden çitlere rastlanmıştır. Köyler genellikle 2 ila 20 ev içermiş ancak yaklaşık 100 ev içeren yerleşimler de bulunmuştur. Evler çam, sedir ve huş ağacından yapılmış ve genellikle tepe ve nehirlerin kenarına inşa edilmiştir. 80 ila 300 metrekare evlere de rastlanmış ve bu evlerin erken Hint-İran kavimlerinde sık görülen geniş aileler için olduğu düşünülmüştür.
Andronovo kültürünün bireyleri sığır, at, koyun, keçi ve develere sahip olmuştur. Diğer göçebe halklarda da görüldüğü gibi domuz evcilleştirilmemiştir. At, sürmek ve eşya taşımak için kullanılmıştır. Tarım da Andronovo ekonomisinde büyük rol oynamıştır. Bölgesel olarak metal üretiminde de gelişmiş bir toplum olduğu bilinmektedir. Bakır cevheri MÖ 14. yüzyıl civarında Altay Dağları'ndan çıkartılmaya başlanmıştır. Pek çok tunç obje de kazılarda bulunmuştur.
Genetik ve fiziksel antropoloji
Andronovalıların fiziki açıdan Kafkas ırkları ile benzer olduğu düşünülmektedir. Yapılan çalışmalar Tunç Çağı ve Demir Çağı'nda Kazakistan ve Orta Asya'daki halkların Batı Avrasya kökenli (U, H, HV, T, I ve W mt-DNA haplogruplarına sahip) olduğunu ortaya koymuş ve MÖ 700 yılına kadar bu bölgeden yaşamış bireylerden alınmış her örneğin Kafkasî kökenli olduğuna değinmişlerdir. Y-DNA incelemeleri açısından 3 bireyi incelemiş bir araştırma, 1 C haplogrubu, 2 tane R1a1a haplogrubuna sahip olduğunu bulmuştur. R1a haplogrubu, erken Hint-Avrupalı göçleri ile ilişkilendirilmiştir. Kültür bölgelerinden alınmış 2 birey Mongoloid özellikler gösterirken, 7'sinin Kafkas ırklarına atfedilen, çoğunlukla açık ten, saç ve gözlere sahip olduğu bulunmuştur.
Olası dil ve etnik mensubiyet
Araştırmacıların neredeyse tamamı Andronovo kültürünün Hint-İran kültürü olduğu konusunda hemfikirdir. Kültürün bulunduğu bölgelerde günümüzde İrani kökenli olduğu iddia edilen pek çok yer isimi bulunması ve yaşadıkları bölgelerin son dönemlerinde Sakalar ve İskitler gibi İrani olduğu iddia edilen halklar tarafından hükmedilmesi bu sava önemli bir kanıt olarak gösterilmektedir. Andronovo kültürü hakkında arkeolojik kanıtlar ve Hint-Aryanların metinleri de (Vedalar ve Avesta) bu kültürün Hint-İran kimliğini desteklemektedir. Hindistan ve Orta Asya'daki Pakistan, Afganistan gibi devletlerin Hint Avrupa dilleri konuşmaya başlaması da günümüzde büyük oranda Andronovo kültürünün genişlemesine bağlı olarak açıklanabilmektedir.
Bahaeddin Ögel, Altaylar bölgesinin MÖ. 2. binyılın son çeyreğinde Andronovo kültürünün etkisine girdiğini, dolayısıyla Proto-Türklerin bu kültürden gelmiş olabileceğini söylemiştir.
İstanbul Türk İdman Birliği Ligi
Beşiktaş, B Grubu lideri Darüşşafaka'yı 23 Temmuz 1920 tarihinde 2-1 yendi ve tarihindeki ilk şampiyonluğunu kazandı.
İkinci sezonda yer alan takımlar; Beşiktaş, Hilal, Kumkapı, Bakırköy, Türkgücü, Topkapı, Darüşşafaka, Vefa, Üsküdar, Beylerbeyi, Haliç ve Nişantaşı'ydı. 1920-21 sezonunda da Beşiktaş şampiyon oldu.
1919-20 sezonu
Bu sezon lig 2 gruba ayrılmıştır A. Grubu'nda 12 puanla Beşiktaş B.Grubunda ise 12 puanla Darüşşafaka lider oldu. Daha sonra bu iki takım 23 Temmuz 1920 tarihinde finalde karşı karşıya geldi. Maçı 2-1 kazanan Beşiktaş tarihindeki ilk şampiyonluğunu elde etti.
A GRUBU
B GRUBU
1920-21 sezonu
Beşiktaş geçen sezon olduğu gibi bu sezonu da şampiyon olarak noktalamıştır. Bu ligde Beşikaş, Darüşşafaka, Vefa, Hilal, Kumkapı, Beylerbeyi, Üsküdar, Haliç, Türkgücü, Altınörs, Bakırköy, Topkapı, Nişantaşı takımları mücadele etmişlerdir.
Kapıkaya, Tortum
Kapıkaya, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir mahalledir. 2014'ten önce idari açıdan köy statüsüne sahipti.
Tarihçe
Eski adı Keğik'tir. Bu adı Gürcüce kaynaklarda Keiği (ქეიღი) olarak geçer. Köyün bulunduğu tarihsel Tao bölgesini Osmanlıların Gürcülerden ele geçirmiş olmasına bakarak, bu yer adının Türkçeye Gürcüceden girdiği söylenebilir. Keğik kelimesi "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Kapıkaya olarak değiştirilmiştir.
Kapıkaya'da bulunan ve harç kullanılmadan inşa edilmiş olan iki kale, (Kapıkaya kalesi) köyün çok eski yerleşme olduğunu göstermektedir. Kalenin Urarturlara ait olduğu iddia edilir. Köyün 400 metre kuzeyinde yer alan kalenin (64×44 m) duvar kalınlığı 3 metreyi, yüksekliği 8 metreyi bulur. Kalenin 7 kulesi bulunuyordu. Diğer kale (48 × 41 m) köyün 2 km kuzeybatısında yer alır ve daha küçük bir yapıdır.
Coğrafya
Kapıkaya köyü, Erzurum kentine 78 km, Tortum kasabasına 26 km uzaklıktadır.
Feijó (Almada)
Feijó Portekiz'de Almada belediyesine bağlı olan, 4,20 km2 yüzölçümüne sahip, 16.072 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
Fenerbahçe Dergisi
Fenerbahçe Dergisi, Fenerbahçe Spor Kulübü'nün resmî yayın organlarından birisiydi. Kulüp tarafından 2003 yılı Şubat ayı ile 2019 yılı Aralık ayı arasında aylık olarak yayınlanmıştır.
Dergide kulübün sporcuları, antrenörleri hakkında bilgiler, söyleşiler, kulübün amatör branşları hakkında bilgiler, haberler, Fenerbahçe Spor Kulübü başkanının gündeme dair aylık yazısı, spor ve futbol dünyası hakkında yazılar, haberler bulunmaktaydı.
Karlı, Tortum
Karlı, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir mahalledir. 2014'ten önce idari açıdan köy statüsüne sahipti.
Tarihçe
Eski adı Norşen'dir. Gürcüce kaynaklarda da Noraşeni (ნორაშენი,) olarak geçer. Tarihsel Tao bölgesinde bulunan köyü Osmanlılar 16. yüzyılda Gürüclerden ele geçirmiştir. Bu ad da Türkçeye Gürcüceden girmiş olabilir.
Köyün adı 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde de Norşin (نورشین) olarak geçer. Bu tarihte Norşin, Erzurum vilayetinin merkez kazasının Ilıca nahiyesinin bir köyüydü. 1935 genel nüfus sayımında "Norşen" olarak kaydedilmiş olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 313 kişiden oluşuyordu.
Coğrafya
Karlı köyü, Erzurum il merkezine 84 km, Tortum ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır.
Harmonik fonksiyon
Matematiğin matematiksel fizik alanında ve rassal süreçler teorisinde bir harmonik fonksiyon, Rn'nin U gibi açık bir kümesi üzerinde f : U → R şeklinde tanımlı, Laplace denklemini, yani
denklemini sağlayan iki kere türevlenebilir bir fonksiyondur. Bu denklem aynı zamanda
Harmonik fonksiyonlar aynı zamanda Laplace-de Rham operatörü \Delta kullanılarak herhangi bir Riemann manifoldunda da tanımlanabilirler. Bu bağlamda, bir fonksiyonsa eğer
ise harmonik denilir.
denklemini sağlayan ve A C^2 olan bir fonksiyona altharmonik adı verilir.
Örnekler
n değişkenli harmonik fonksiyon örnekleri şunlardır:
Üç değişkenli harmonik fonkisyonların örnekleri alınarak aşağıdaki tabloda verilmiştir. Harmonik fonksiyonlar tekillikleri tarafından belirlenirler. Harmonik fonksiyonların tekil noktaları aşağıda elektrostatik terminolojisi kullanılarak "yük" ve "yük yoğunluğu" olarak açıklanmıştır ve böylece karşılık gelen harmonik fonksiyon bu yük dağılımlarından dolayı elektrostatik potansiyeline oranlı olacaktır. Aşağıdaki her fonksiyon bir sabit ile çarpıldığında, döndürüldüğünde ve/veya fonksiyona bir sabit eklendiğinde yine başka bir harmonik fonksiyon verecektir. Her fonksiyonun tersi (burada ters, görüntüler metodu anlamında kullanılmıştır) küresel "ayna"da orijinal tekilliklerin görüntüsü olan tekilliklere sahip başka bir harmonik fonksiyonu verecektir.
! Fonksiyon !! Tekillik
Notlar
Açık bir U kümesi üzerindeki harmonik fonksiyonlar kümesi Laplace operatörü Δ'nın çekirdeği olarak düşünülebilir ve bu yüzden R üzerinde bir vektör uzayıdır: Harmonik fonksiyonların toplamları, farkları ve bir katsayıyla çarpımları yine harmonik fonksiyondur.
f eğer U üzerinde harmonikse, o zaman f 'nin bütün kısmi türevleri yine U üzerinde harmoniktir. Laplace operatörü Δ ve kısmi türev operatörü bu fonksiyonlar sınıfında değişmeli olurlar.
Değişik yollarla, harmonik fonksiyonlar holomorf fonksiyonların gerçel analoglarıdır. Bütün harmonik fonksiyonlar analitiktir; yani yerel olarak kuvvet serileri olarak ifade edilebilirler. Bu, Laplasyen'in de büyük bir örneği olduğu eliptik operatörlerin genel bir gerçeğidir.
Yakınsak bir harmonik fonksiyonlar dizisinin düzgün limiti yine harmoniktir. Bu doğrudur çünkü ortalama değer özelliğini sağlayan sürekli herhangi bir fonksiyon harmoniktir. (-\infty, 0) × R üzerinde şeklinde tanımlanmış dizi ele alınsın. Bu dizi harmoniktir ve sıfır fonksiyonuna düzgün bir şekilde yakınsar. Bununla birlikte, kısmi türevler sıfır fonksiyonuna (yani sıfır fonksiyonunun türevi olan sıfır fonksiyonuna) düzgün bir şekilde yakınsamaz. Bu örnek, limitin harmonik olduğunu tartışırken ortalama değer özelliğini ve sürekliliği göz önüne almanın önemini göstermektedir.
Karmaşık fonksiyon teorisiyle bağlantıları
Holomorf herhangi bir fonksiyonun gerçel ve sanal kısmı R2 üzerinde harmonik fonksiyonlar verecektir. Tersine, R2 'deki bir bölgede u gibi harmonik fonksiyonu alıp u 'nun v harmonik eşleniğine götüren ve u+iv 'nin holomorf olduğu bir operatör mevcuttur. v burada gerçel bir sabite kadar iyi tanımlıdır. Bu gerçek uygulamalarda, özellikle Hilbert dönüşümünde iyi bilinen bir gerçektir. Ayrıca, tekil integral operatörleri ile bağlantılı olarak matematiksel analizde de basit bir örnektir. Geometrik olarak, u ve v 'nin, temelde yatan holomorf fonksiyonun sıfırların uzağında dik yörüngeye sahip olmak bağlamında ilişkileri vardır; u ve v 'nin sabit olduğu kontürler birbirlerini dik açı ile keserler. Bu bağlamda, u potansiyel fonksiyon olursa ve v akış fonksiyonu olursa, o zaman u+iv de karmaşık potansiyel olur.
Harmonik fonksiyonların özellikleri
Harmonik fonksiyonların bazı önemli özellikleri Laplace denkleminden çıkarılabilir.
Harmonik fonksiyonlar için düzgünlük teoremi
Harmonik fonksiyonlar sonsuz kere türevlenebilirler. Aslında, harmonik fonksiyonlar gerçel analitiktir.
Ortalama değer özelliği
B(x,r), U içinde tamamen yer alan, x merkezli ve r yarıçaplı bir topsa, o zaman f harmonik fonksiyonunun merkezdeki değeri yani f(x), f 'nin topun yüzeyinde aldığı değerlerin ortalama değeriyle verilir. Bu ortalama değer ayrıca f 'nin topun içindeki değerlerinin ortalamasına da eşittir. Başka bir deyişle, n boyutta \omega_n, birim kürenin yüzey alanı ise
Liouville teoremi
Eğer harmonik bir f fonksiyonu, alttan veya üstten sınırlı bir şekilde Rn 'de tanımlı ise, o zaman f sabittir (Karmaşık değişkenli fonksiyonların Liouville teoremiyle karşılaştırınız).
Genelleştirmeler
Harmonik fonksiyonların genelleştirmelerinden birisi Riemann manifoldları üzerindeki harmonik formlardır ve kohomoloji ile ilgilidir. Ayrıca, vektör değerli harmonik fonksiyonları veya genelleştirilmiş Dirichlet enerji fonksiyonelinin kritik noktaları olan iki Riemann manifoldunun harmonik gönderimlerini de tanımlamak mümkündür (bu harmonik fonksiyonları özel bir durum olarak içerir, Dirichlet ilkesi olarak bilinir). Bu tür harmonik gönderimler minimal yüzeyler teorisinde ortaya çıkmaktadır. Mesela, R 'den bir Riemann manifolduna bir gönderim olan bir eğri, ancak ve ancak jeodeziyse harmonik gönderimdir.
Freight forwarders
Freight forwarders uluslararası kargo taşımacılığı yapan şahıs veya şirketlerdir.
Temel olarak dört farklı çeşitte taşıma hizmeti vermektedirler. Bu taşıma hizmetleri deniz, hava, kara ve Demiryoludur. Bu taşıma çeşitleri kendi aralarında parsiyel ve full olarak ikiye ayrılırlar. Uluslararası freight forwarderlar combine kargo taşımacılığı da yapmaktadırlar. Uluslararası malların gönderiminde kullanılan ticari evrakların düzenlenmesi de uzmanlık alanlarına girer.
Sami Zan
Sami Zan (d. 1921 - ö. 24 Aralık 1984), Anatomi profesörü, akademisyen.
1921 yılında İstanbul’da doğan Zan, Beşiktaş 19. İlkokulu ve Ankara İnkılâp İlkokulu’nda ilköğretimini, Çanakkale’de ortaokulu, İstanbul Haydarpaşa Lisesi’nde ise lise eğitimini tamamladı. 1940'ta, o tarihte Türkiye'nin tek tıp fakültesi olan İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi'ne girdi. 1945 yılında, henüz fakültenin 5. sınıfındayken başkentte Türkiye'nin ikinci tıp fakültesi olan Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi'nin açılması üzerine bakanlık emriyle stajlarını tamamlamak üzere bu yeni fakülteye transfer edildi ve 1946 yılında buradan mezun oldu.
Mezuniyetten sonra pratisyen hekim olarak askerlik görevini yerine getirdi. Askerlik görevi bitince kurada Mardin'in İdil ilçesini çekti ve mecburi hizmetini burada yine pratisyen hekim olarak tamamladı. 1948 yılında İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi Enstitüsü'ne asistan olarak girdi. Dört yıllık ihtisas süresinin sonunda 1952 yılında asistanlık süresi sona erdi ve uzman oldu. Sami Zan Anatomi kürsüsünde çalışmaya devam etti ve 1955 yılında doçent, 1960 yılında da profesör oldu. 1978-1984 yılları rasında aynı kürsünün başkanlığını yürüttü. 1984'te kalp krizinden öldüğünde kürsü başkanlığı görevini sürdürüyordu.
Üniversitenin bu saygın ve çok sevilen hocasının adı İstanbul Tıp Fakültesi'nde temel tıp bilimlerine ait amfilerden birine verilmiştir.
Anekdotlarının yanı sıra sayısız özdeyişleri de olan Prof. Dr. Sami Zan’ın en ünlü sözlerinden biri de şudur: “Hekim olmak, her konuya hâkim olmaktır”
Laranjeiro
Laranjeiro Portekiz'de Almada belediyesine bağlı olan, 3,66 km2 yüzölçümüne sahip, 21.175 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
NGC 3076
NGC 3076, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Suyılanı takımyıldızı yönünde bulunur. Sab tipi bir sarmal galaksidir. İngiliz astronom John Herschel tarafından 1836 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Ahlatlı
Ahlatlı şu anlamlara gelebilir:
Mutfak
Mutfak ya da ocaklık, yemek hazırlamak için kullanılan alandır. Modern mutfak tipik olarak; set üstü ocak, fırın, mikrodalga fırın gibi pişirme aletlerine sahiptir. Bulaşık yıkamak gibi işleri yapabilmek için bir evyesi vardır. Modern mutfaklarda genellikle bulaşık makinesi de bulunur. Yemek depolamak için kullanılan kiler, mutfak dolabı ya da buzdolabı gibi ekler de mevcuttur.
Mutfağın temel işlevi yemek pişirmek olsa da özellikle evlerde büyüklüğüne, içindeki donanıma bağlı olarak değişik faaliyetler de yürütülebilir. Eğer bir çamaşır makinesi varsa, mutfakta yıkama ve kurutma yapılabilir. Mutfak eğer yeterince büyükse ailenin yemek yediği yer olabilir. Bazen ailenin ve misafirlerin bir araya gelmek için tercih ettiği en rahat oda olabilir. Ayrıca yemek (veya kahvaltı gibi küçük öğünler), eğlence ve çamaşır yıkama için de kullanılabilir.
Ticari mutfaklar, restoran, kantin, otel, hastane, ofis ve iş yeri tesisleri, askeri kışla ve benzeri kuruluşlarda bulunur. Bu mutfaklar genellikle daha daha ağır iş ekipmanlarıyla donatılmıştır. Örneğin, büyük bir restoranda büyük bir gömme buzdolabı ve büyük bir ticari bulaşık makinesi olabilir.
Mutfağın evrimi
Mutfağın gelişimi temelde ocağın ateş yeri ve ocağın gelişimiyle bağlantılıdır. 18. yüzyıla kadar, açık ateş yemek pişirmenin yegâne yöntemiydi ve mutfağın mimarisi hep bunu yansıtır. Teknik ilerlemeler yemek pişirmeye 18. ve 19. yüzyıllarda yeni yöntemler getirince, yeni kazanılan bu esneklik mimarlara mutfaklarda temel değişiklikler yapma fırsatını verdi. Musluk suyu sanayileşme dönemi boyunca kademe kademe mümkün hâle geldi; önceleri su en yakın kuyudan çekiliyor ve mutfakta ısıtılıyordu.
Erken tarihi
Antik Yunan’daki evler genellikle avlu biçimliydi; odalar merkezî bir avlunun etrafına yerleştirilmişti. Böyle birçok evde, bu avlu mutfak görevini görürdü. Üst sınıftan insanların evlerinde, genellikle banyonun yanında ayrı bir oda mutfak olarak kullanılırdı (böylece iki oda da mutfak ateşinin yardımıyla ısıtılabilirdi), iki odaya da avludan kolaylıkla ulaşılabilirdi. Böyle evlerde, mutfağın arkasında yiyecek ve kap kacağın bulunduğu ayrı bir oda vardı.
Kazandere, Tortum
Kazandere, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarih
Mahallenin eski adı Zinavor-Tsınavor (Erm) olup karlı demektir.
Mutfak
Erken tarihi
Avrupa’daki soylu sınıfın geniş çiftlik evlerinde, mutfak ana binanın en altında ayrı bir katta bulunurdu.
Bilinen ilk ocaklar Japonya’da ortaya çıktı. En erken bulgular Kofun Dönemine (3.-6. yüzyıllar) aittir. Kamado adı verilen bu ocaklar, kilden ve harçtan yapılıyordu; odun ve mangal kömürüyle ateşleniyor, tepesinde kabın asılabileceği bir delik barındırıyordu. Bu ocak ancak ufak değişikliklerle yüzyıllar boyunca kullanıldı. Avrupa’daki gibi, üst sınıfların evleri yemek pişirme işi için ayrı bir odaya sahiptiler. Mangal kömürüyle ateşlenen, irori adlı bir çeşit açık ateş çukuru, ikinci bir ocak olarak birçok evde Edo dönemine (17.-19. yüzyıllar) kadar kullanıldı. Kamado ana yemekleri (örneğin pirinç) pişirmek için kullanılırken, irori yan yemekleri pişirmek için ve ısı kaynağı olarak kullanılıyordu.
Mutfak Orta Çağ boyunca mimari gelişimden etkilenmedi ve açık ateş yegâne yemek pişirme yöntemi olarak kaldı. Orta çağdaki Avrupa mutfakları karanlık, dumanlı, isli mutfaklardı ve bundan dolayı “dumanlı mutfak” olarak anılıyorlardı.
10. Yüzyıldan 12. yüzyıla, Orta Çağ Avrupa’sının şehirlerinde, mutfaklar hala odanın ortasında açıkta ateş kullanıyorlardı. Üst sınıftan insanların evlerinde, zemin kat ahır olarak kullanılırken mutfak, yatak odası ve hol gibi bir üst katta yer almaktaydı. Bu dönemlerde Japonların evlerinde, mutfak ayrı bir oda haline gelmeye başlamıştı.
Şöminenin gelişiyle, ocak odanın merkezinden, duvara taşındı ve ilk tuğla-harç ocaklar yapıldı. Ateş yapının üzerinde yakılıyor, alt kısım odun koymak için kullanılıyordu. Demirden, bronzdan ya da bakırdan yapılmış kaplar, önceden kullanılan kil kapların yerini almaya başladı. Isının azaltılıp arttırılması, kabı yukarı ya da aşağı asarak ya da bir nihalenin üzerinde doğrudan ateşe yerleştirerek sağlanıyordu.
Leonardo da Vinci ateşin üzerine yerleştirilen şişler için, onların kendiliğinden dönmesini sağlayan otomatik bir sistem icat etti. Bu sistem üst sınıfların evlerinde yaygın olarak kullanıldı.
Isıtmak ve pişirmek için açıktaki ateşin kullanılması riskliydi; tüm şehri yok eden yangınlar çok sık oluyordu.
Kolonyal Amerikan mutfakları
Kolonyal Amerikan mutfaklarında, Orta Çağ Avrupa'sı mutfaklarının özellikleri görülür. Kuzey bölgesindeki erken göçmenlerin genellikle ayrı bir mutfağı yoktu; kulübenin köşesindeki bir ocak, mutfak boşluğu işlevini görürdü. Sonraları mutfak ayrı bir oda haline geldi ama, kulübenin içinde olmaya devam etti.
Güney eyaletlerindeki gelişim tamamen farklıydı ama iklim ve sosyolojik şartlar da buna paralel olarak farklıydı. Güney eyaletlerinde, Orta Çağ Avrupa'sındakine benzer nedenlerden dolayı, mutfak malikânenin dışına sürülmüştü; mutfak köleler tarafından işletiliyordu ve onların çalışma yeri zamanın sosyal standartları nedeniyle efendilerinkinden ayrı olmalıydı. Buna ek olarak, bölgenin sıcak iklimi bir mutfağı işletmeyi, özellikle de yazın, sıkıntılı bir iş haline getiriyordu.
Ana binadan tamamen ayrılmış “yaz mutfakları”, tarlada çalışan işçilere yemek hazırlama ve konserve yapma işleri yüzünden evin ısınmasını önlemek amacıyla uzak kuzey bölgelerindeki geniş çiftliklerde gelişti.
Sanayileşme
Sanayileşme dönemindeki teknolojik ilerlemeler mutfaklara büyük değişiklikler getirdi. Ateşi tamamen kuşatan daha etkili demir ocaklar belirdi. Yeni ocak modelleri 1740’larda belirdi. Bunlar pişirme için değil ısıtma için tasarlanmıştı. İngiltere’de Benjamin Thompson 1800’lerde Rumford ocağını tasarladı. Bu ocak önceki ocaklara nazaran daha etkiliydi; ocağın üzerindeki deliklere asılı ve böylece yalnızca alttan değil tüm yönlerden birçok kabı ısıtmak için tek bir ateş kullanıyordu. Bununla birlikte bu ocak geniş mutfaklar için tasarlanmıştı. Evde kullanmak için çok büyüktü. Bu teknikle üretilmiş daha küçük bir ocak olarak Oberlin ocağının 1834 yılında ABD'de patenti alındı ve sonraki 30 yıl boyunca 90.000 adet satarak ticari bir başarı haline geldi. Bu ocaklar hala odunla ya da kömürle yakılıyordu. 1820’lerin başında Paris’e Londra’ya ve Berlin’e gazlı sokak lambaları yerleştirilmiş ve 1825’te ABD'de ilk gazlı ocağın patenti alınmış olmakla birlikte, kentsel alanlarda aydınlatma ve yemek pişirme için gaz kullanılmasının sıradan bir şey haline gelmesi 19. yüzyılın sonunu buldu.
19. yüzyılın ikinci yarısındaki kentleşme ve diğer kayda değer gelişmeler eninde sonunda mutfağa yansıyacaktı. Koşulların dayatmasıyla, şehir planlamasına, evlere su dağıtım şebekesinin kurulmasına ve atık suyun üstesinden gelmek için kanalizasyon yapılmasına başlandı. Gaz boruları döşendi; gaz başlangıçta aydınlatma için kullanılıyordu ama şebeke yeterli derecede büyüyünce, gazı ısıtmak ve ocakta yemek pişirmek için kullanmak mümkün hale geldi. 20. yüzyıla geçerken, elektrik gazın karşısında önemli bir alternatif olarak belirmişti ve yavaş yavaş onun yerini almaya başladı. Fakat gazlı ocak gibi elektrikli ocağın da başlangıcı yavaş oldu. İlk elektrikli ocak 1893 yılında Chicago dünya fuarında sunuldu ama teknolojinin onu kaldıracak kadar gelişmesi 1930’ları buldu.
Sanayileşme sosyal değişimlere de yol açtı. Burjuvazinin yükselişi sürerken, şehirlerdeki fabrika emekçileri uygun olmayan koşullarda barınıyorlardı. Bütün aileler altı kat ve üstü harap apartmanlarda, kötü mutfak havalandırması'na sahip ve yetersiz ışıklandırılmış tek ya da iki odalı dairelerde kalıyorlardı. Bazen dairelerini evsizler (night sleepers) denilen, yalnızca gece için yatak kiralayan bekar adamlarla paylaşıyorlardı. Böyle bir dairede mutfak, sıklıkla yatak odası, oturma odası ve hatta banyo olarak kullanılıyordu. Su kuyulardan çekilmek zorundaydı ve ocakta ısıtılırdı. Su boruları ancak 19. yüzyılın sonuna doğru döşendi ve bundan sonra bina ya da kat başına bir musluk düşmeye başladı. Kaplar ve mutfak eşyaları genelde açık raflarda saklanıyordu ve odalar basit perdeler kullanılarak birbirinden ayrılıyordu.
Tüm bunların tersine, sömüren sınıfın tarafında dramatik değişiklikler gerçekleşmedi. Bodrum katında ya da zemin kattaki mutfak, hizmetçiler tarafından işletmeye devam edildi. Bazı evlere su pompaları yerleştirildi ve bazılarında lavabo ve su çekicileri vardı (kalelerdeki bazı feodallerin mutfakları dışında henüz su musluğu yoktu). Demir plakalardan yapılan ve odun, mangalkömürü, kömürle ateşlenen ve bacaya bağlı boruları olan ocakların yapılmasıyla, mutfaklar daha temiz yerler haline geldi. Hizmetçiler için mutfak yatak odası görevini de görüyordu; yerde ya da alçaltılmış tavanın arasında buldukları boşluklarda yatıyorlardı, çünkü yeni ocakların bacayla bağlantısı mutfağın yüksek bir tavana sahip olmasını gerektirmiyordu. Mutfağın zemini döşeliydi; eşyalar tozdan ve buhardan korunmaları için kapalı dolaplarda temiz olarak saklanmaya başlandı. Büyük bir masa tezgâh olarak kullanılıyordu; bu masa aynı zamanda hizmetçiler için yemek masası olarak da kullanıldığından, etrafında bir sürü sandalye de olurdu.
Orta sınıf, elinden geldiğince üst sınıfların lüks yemek biçimlerini taklit etmeye çalıştı. Küçük dairelerde yaşayan orta sınıf için mutfak ailenin yaşadığı ana odaydı. Çalışma ya da oturma odası, ara sıra yapılan yemek davetleri gibi özel durumlar için saklanıyordu. Bu nedenle, bu orta sınıf mutfakları, yalnızca hizmetçilerin kullandığı üst sınıf mutfaklarından daha gösterişsizdi. Burası mutfak eşyalarını saklamak için kullanılan dolaplardan başka, ailenin beraber yemek yiyebileceği bir masayı ve sandalyeleri; bazen –eğer yeterince yer varsa– koltuk ya da sediri barındırırdı.
Gaz boruları ancak 19. yüzyılın sonlarında döşendi ve gazlı ocaklar eski kömür ocaklarının yerini aldı. Gaz kömürden daha pahalı olduğu için, bu yeni teknoloji önce burjuvaların evlerinde kullanıldı. Gazlı ocakların kullanıldığı işçi apartmanlarında gaz dağıtımı jetonla çalışan bir makine sayesinde gerçekleşiyordu.
Tarımsal bölgelerde, odun ya da kömür ocakları hatta açık ateşli ocaklar kullanılmaya devam etti. Gaz ve su boruları önce büyük şehirlere döşendi; küçük köyler çok daha sonra bundan yararlanabilir hale getirildi.