cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
İntibah (mayın gemisi)
İntibah, Osmanlı İmparatorluğu tarafından I. Dünya Savaşı'nda römorkör ve mayın dökücü olarak kullanılan gemidir. 1886'da Glasgow'da sivil bir römorkör olarak inşa edilen gemi 1912'de Osmanlılar tarafından satın alındı. 1914'te Tersane-i Amire'de mayın dökücüye dönüştürüldü. Trablusgarp Savaşı, Balkan Savaşları ve I. Dünya Savaşı'nda başta Çanakkale Boğazı'nın mayınlanması olmak üzere mayın dökme, mayın taşıma, kurtarma ve nakliye görevlerinde bulundu. Ekim 1918'de Mondros Mütarekesi'nden sonra İstanbul'da filonun geri kalanıyla beraber enterne edildi. Kasım 1922'de İstanbul'dan kaçırılarak İzmit'e getirildi ve Ankara Hükûmeti emrine girdi. Ekim 1923'te Türkiye Cumhuriyeti hizmetine girdi ve adı Uyanık olarak değiştirildi. 1933-34'te Gölcük'te yeniden donatıldı ve adı yeniden İntibah yapıldı. 1936'ya dek İzmir'de, daha sonra yeniden Çanakkale'de mayın gemisi olarak görevlendirildi. 1956'da donanma hizmetinden çıkan gemi Gölcük'e çekildi ve 1958'de sivil kullanım için satıldı. 1959-1964 yılları arasında kargo gemisine dönüştürüldü ve Ararat M Okan adını aldı. 1997 sonunda İtalya'ya kaçak göçmen taşırken yakalanmış, İtalyan hükûmeti tarafından el konulmuş ve Kasım 1998'de açık arttırma ile satılmıştır. Haziran 1999'da Crotone'da söküldü.
Tasarım
1912'ye dek silahsız olan gemi, 1915 itibarıyla 12 subay ve 46 denizciden oluşan bir mürettebata sahipti ve 1 adet 76 mm Krupp seri ateşli top, 2 adet 47 mm Armstrong seri ateşli top ve 50 mayın taşıyordu.
Osmanlı dönemi
1886'da Glasgow'da büyük bir kurtarma römorkörü olarak inşa edilen gemi 26 yıllık sivil kullanımının ardından 4 Mart 1912'de Osmanlılar tarafından satın alınmıştır. Nisan 1912'de kurtarma römorkörü göreviyle Osmanlı donanmasına katıldı. İntibah, Trablusgarp Savaşı esnasında 18 Nisan 1912'de Çanakkale Boğazı'nı İtalyan gemilerine karşı mayınlama görevinde bulundu. Balkan Savaşları esnasında Osmanlı filosunda destek görevlerinde yer aldı. 21-22 Kasım 1912'de gerçekleşen Varna Deniz Muharebesi'nde hasar alan Hamidiye kruvazörünü 22 Kasım'da İstanbul Boğazı girişinde karşılayıp, onarılacağı Haliç'e çekti. 10 Ocak 1913'te Ege Denizi'ndeki Yunan gücüne karşı gerçekleştirilen harekâtta Çanakkale Boğazı ağzında devriye görevi yaptı. Aralık 1914'te Tersane-i Amire tarafından mayın dökücüye dönüştürülen gemi, I. Dünya Savaşı esnasında bu rolde kaldı.
İntibah, Çanakkale Deniz Savaşı esnasında mayın nakliyesi ve mayın dökme görevlerinde yer aldı. 9 Ağustos 1914'te Goeben ve Breslau'nun Birleşik Krallık gemileri takibi altında boğazdan geçişinin ardından, 14 Ağustos 1914'te İstanbul'dan yüklediği mayın ve parçalarla Çanakkale Boğazı'na gitti. 15 Ağustos 1914'te Birleşik Krallık gemilerini önleme amacıyla Soğanlıdere-Kepez Feneri arasına üçüncü hat olarak 40 mayın döktü, ayrıca üç hatta ek olarak farklı hatlar olduğu izlenimi yaratmak üzere bazı yerlere şamandıralar attı. 6 Eylül'de Nusret ve İntibah, yüzen bir batarya olarak kullanılması planlanan Mesudiye'yi korumakla görevlendirildi. Mesudiye daha sonra 13 Aralık 1914'te Birleşik Krallık denizaltısı B11 tarafından batırılacaktı. Gemi 24 Eylül'de 29 mayından oluşan dördüncü mayın hattını, 1 Ekim'de Anadolu ve Rumeli tabyaları arasına 29 mayından oluşan beşinci mayın hattını döktü. 9 Kasım'da üçüncü hattın kuzeyinde Anadolu tarafına 16 mayından oluşan altıncı hattı döktü. 26 Şubat'ta Çimenlik-Değirmenburnu arasına 53 mayından oluşan 10. mayın hattını döktü. İntibah daha sonra 2 Mart 1915'te İstanbul'daki ihtiyat deposunun son 25 mayınını Çanakkale'ye getirdi. Osmanlılar bu esnada halen Almanya'dan yeni mayın teslimatını beklemekteydi. 8 Mart 05.00'te Nara Burnu'ndan denize açılan Nusret, Erenköy Körfezi'nde eldeki son 26 mayını 11. hat olarak döktü. İntibah, Nusret ve Selanik tarafından dökülen 11 mayın hattı, 18 Mart'taki İtilaf Devletleri taarruzunda Birleşik Krallık zırhlıları Irresistable ve Ocean ile Fransız zırhlısı Bouvetnin kaybedilmesi ve Birleşik Krallık muharebe kruvazörü Inflexibleın ağır hasara uğramasına yol açtı.
20 Ekim 1915'te Marmara Denizi'ne girmeyi başaran Birleşik Krallık denizaltısı H1 saat 09.00'da Şarköy'de demirli olan ve Beşinci Ordu için getirilen malzemeleri boışaltmakla meşgul haldeki Osmanlı gemileri Plevne, Gelibolu ve Hanefiye'ye saldırdı; bu esnada İntibah da yakınlarda demirliydi. Plevne ve Hanefiye torpido isabetleriyle battı, Gelibolu'ya fırlatılan torpido ise ıskaladı. Bir saat süren çatışmada İntibah kazanları sönük ve demirli halde kaldı ve çatışmaya katılmadı. 7 Aralık 1915'te Birleşik Krallık denizaltısı E11 Şarköy yakınlarında İntibah'a ateş açtı, gemi ateşe karşılık verince denizaltı dalarak uzaklaştı; bu çatışmada bir subay ölürken bir subay yaralandı. 8 Aralık'ta Palatya limanına giren İntibah, E11 ile bir kez daha topçu muharebesine girişti, denizaltı uzaklaşmak zorunda kaldı. Bu çatışmada İntibah mürettebatından iki er öldü, gemi hafif hasar aldı.
Gemi, Çanakkale Boğazı'nı savunmak üzere alınan ve 1 Ocak 1917'de İstanbul'a varan 210 mm'lik bir Alman gemi topunu 26 Ocak'ta Çanakkale'ye taşıdı. 14 Temmuz 1917'de gemi, Zonguldak-İstanbul arasında kömür taşıma görevi esnasında Anadolu Karaburnu'nun açıklarında su altında bir nesneye çarptı. Büyük olasılıkla bir batık olduğu değerlendirilen bu çarpışmada önemli hasar gören gemi batmasını önlemek üzere karaya oturtuldu. Daha sonra kurtarma ekipleri tarafından yarası yamanan gemi, uzun sürecek tamiri için İstanbul'a çekildi.
İntibah 20 Ocak 1918'de İmroz Deniz Muharebesi esnasında mayına çarpıp hasar alan ve Çanakkale Boğazı'nda Nara Burnu'nun 200 metre açığında kumluk alanda karaya oturan Yavuz'u kurtarma çalışmalarında yer aldı. 22-26 Ocak arasında gerçekleşen kurtarma operasyonunda geminin pervanelerinin oluşturduğu türbülans ile kumlar temizlendi ve 26 Ocak sabahı Yavuz yeniden yüzdürüldü. Yavuz'u batırması için Boğaz içlerine gönderilen Birleşik Krallık'ın Binbaşı Geoffrey Saxton White komutasındaki E14 denizaltısı, 28 Ocak sabahı 07.00'de Nara Burnu'na vardı. Periskop derinliğine yükselen denizaltı, Yavuz iki gün önce hareket ettiği için ana hedefini bulamamıştı. Dönüşe geçen E14, saat 08.45'te periskopundan gözlemlediği bir Türk gemisine iki torpido attı, ikinci torpidonun fırlatılmasından 11 saniye sonra patlamalarla sarsıldı. Denizaltı, İntibah ve Nusret mayın gemileri ile Kemal Reis gambotuna saldırmış ancak attığı torpido bir gemi batığına çarparak patlamıştı. Patlamanın etkisi ve Osmanlı gemilerinin ateşi ile kontrolsüz şekilde yüzeye çıkan denizaltı ağır hasar aldı ve yeniden dibe battı. derinlikte deniz tabanına çarpan denizaltı, zorlukla kontrol edilebilir halde su altından Boğaz'dan çıkmaya çalıştı. Öğle saatlerinde Kumkale hizasına varan E14, Boğaz'dan çıkmaya çalışırken Kumkale önünde kıyı bataryasının ateşine yakalandı. Doğrudan isabetler alan denizaltı sonunda battı. Gemi komutanı, üç subay ve 20 er ölürken kurtulan dokuz mürettebat esir düştü.
Cumhuriyet dönemi
Gemi Ekim 1918'de Mondros Mütarekesi'nden sonra İstanbul'da filonun geri kalanıyla beraber enterne edilmişti. 1922 sonlarında İntibah mayın gemisi, Sagram, Saika, Kasım Paşa, Rehber buharlı gemileri; Haliç, Beykoz, Darıç motorbotları ve Galata yatı Haliç'ten kaçırılarak İzmit'e götürüldü ve 28 Haziran 1921'de İzmit'in işgal güçlerinden geri alınmasından sonra kurulan İzmit Bahriye Komutanlığı'nda görevlendirildi. İntibah Ekim 1923'te Türkiye Cumhuriyeti hizmetine girdi ve Uyanık olarak yeniden adlandırıldı. 1933'te adı tekrar İntibah yapıldı, 1933-34 yıllarında Gölcük'te yeniden donatıldı. Cumhuriyet donanmasında 1936'ya dek İzmir Müstahkem Mevki Komutanlığı'na bağlı olarak görev yaptı; Montrö Anlaşması'nın ardından Çanakkale Boğazı'nda görevlendirildi. 1956'da donanma hizmetinden çıkmış, 1958'de satılmıştır. 1959-1964 arasında kargo gemisine dönüştürüldü ve Ararat M Okan adını aldı. Gemi 1997 sonunda İtalya'ya kaçak göçmen taşırken yakalandı. İtalyan hükûmeti tarafından el konulan gemi Kasım 1998'de açık arttırma ile satıldı. Haziran 1999'da Crotone'da söküldü.
Gnip
Gnip, Inc., bir sosyal medya API toplama şirketiydi. Merkezi Boulder, Colorado'da bulunan uygulama, düzinelerce sosyal medya web sitesinden tek bir API aracılığıyla veri sağladı. Gnip'in kaynakları arasında Twitter, Facebook, YouTube, Flickr, Google Buzz, Vimeo ve diğerleri vardı. Twitter ile 2010 veri lisansı anlaşmasının ardından, Twitter Nisan 2014'te Gnip'i satın aldı.
Büyük Kırsal Malikane Sahipleri Derneği
Büyük Kırsal Mülk Sahipleri Derneği (Toprak Sahipleri Derneği olarak da bilinir), Galiçya'daki zengin toprak sahiplerinin haklarını savunmak için 3 Mayıs 1848'de Lviv'de kurulan muhafazakar bir örgüttür.
Örgütün kurucusu (aynı zamanda derneğin başkanı olan) Gwalbert Pawlikowski idi, yaklaşık 120 kişi derneğe üyeydi.
Dernek, Avusturya makamlarıyla işbirliği içerisindeydi, demokratik reformlara ve serfliğin kaldırılmasına karşı çıktı. Bu nedenle, Lviv Ulusal Konseyi'ne karşı aktif olarak mücadele verdi.
Doug
Doug Amerika Birleşik Devletleri tarafından yapılmış ve tam 6 sezon boyunca yapılmış bir çizgi film. 2009 ve 2010 sonuna doğru TRT Çocuk kanalında yayınlanmıştır. Doug'un asıl ismi Douglas Yancey Funniedir.
Büyük Kırsal Malikane Sahipleri Derneği
Dernek üyeleri, diğerlerinin yanı sıra, Kazimierz Badeni, Józef Bartmański, Alojzy Borkowski, Seweryn Drohojowski, Sebastian Glixelli, Józef Golejowski, Agenor Gołuchowski, Józef Gorayski, Gustaw Hagen, Karol Jabłonowski, Bonifacy Janiszewski, Józef Golejowski, Józef Gorayski, Gustaw Hagen, Karol Jabłonowski, Bonifacy Janiszewski, Jańowski, Jordan, Ignacy Konarski, Seweryn Korytko, Aleksander Krasicki, Maciej Krasicki, Maurycy Kraiński, Napoleon Listowski, Tadeusz Łoś, Mateusz Miączyński, Antoni Nahujowski, Ksawery Oczosalski, Włodzimierz Piasecki, Napoleon Raciborski, Klemens Raczyński, Edward Radziejowski, Fortunat Skarżyński, Piotr Trzciński, Tadeusz Turkuł ve Michałery Tustanowski derneğin önde gelen isimleriydi.
Daha sonraları Mikołaj Antoniewicz, Leszek Dunin-Borkowski, Kazimierz Dąbski, Gustaw Głogowski, Józef Jabłonowski, Józef Lewicki, Franciszek Moszczyński, Wiktor Obniski, Paweł Rodakowski, Piotr Romaszkanis, Piotr Romaszkan, Edward Stadnicki, Leon Stadnicki, Marcin Smarzewski, Aleksander Uznański ve Franciszek Wilczyński katıldı.
Doug
Doug (Nickelodeon)
Doug çizgi filmi 11 Ağustos 1991'den 16 Aralık 1994 yılında kadar Nickelodeon kanalında yayınlanmıştır.
1991 yılında 12 yaşında olan Doug ailesi(Phil, Theda ve kız kardeşi Judy) ve arkadaşları (Patti, Skeetor, Beebe ve Roger) ile birlikte Bloatsburg şehrinin, Bluffington kasabasında yaşamaktadırlar.
Doug (Disney)
Doug'un yeni bölümleri 1996'dan 1999'a kadar Disney tarafından çekilmiştir. 1996 yılının Şubat ayında Disney'in satın aldığı Jumbo Pictures ve Doug to be Producting adlı prodüksiyon şirketi yeni bölümler çekmeye başladı.(7 Eylül 1996 - 26 Haziran 1999)
Bu yeni çekilen bölümleri ABC Kids 1996'dan 1997 yılına kadar cumartesi sabahları yayınladı.
15 Mart 1999 yılı Disney's Hollywood Studios'da yeni düzenlediği müzikal gösteriyi yani Doug:Live!'i Walt Disney World Resort, Disneyland'da sundu. Bu sunuş tarihi 12 Mayıs 2001'dir.
NVFS
Uçucu Olmayan Dosya Sistemi (NVFS), Palm'in Kişisel Dijital Asistanı el modelleri Palm Tungsten T5, Tungsten E2, Palm TX, Z22, Treo 650/700/680 / 755p ve Palm Centro'nun piyasaya sürülmesiyle sunulan bir flash bellek dosya sistemidir.
Benzer bir özellik, Windows Mobile 5.0 işletim sistemini çalıştıran PDA'lar tarafından da benimsendi ve "Kalıcı Depolama" olarak adlandırıldı.
Beki İkala Erikli
İngiltere’de yönetici koçluğu, Almanya’da yaşam koçluğu eğitimi aldı. Başta Meleklerle Yaşamak olmak üzere yaşamı boyunca 8 kitap yazdı.
Meleklerle Yaşamak adlı kitabın yazarı ve yaşam koçu Beki İkala Erikli evli bir erkek çocuk annesiydi.
Yeni Zelanda Futbol Federasyonu
Yeni Zelanda Futbol Federasyonu, Yeni Zelanda Futbol Federasyonu yeni zelanda'da futbolun en üst yönetim birimidir. 1891 yılında kurulan federasyon, 1948 yılında FIFA'ya üye olmuştur.
Zoma
Zoma, Theridiosomatidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Official Nintendo Magazine
Official Nintendo Magazine ya da kısaca ONM, Avustralya ve Birleşik Krallık'ta, aylık olarak yayımlanan video oyunu dergisi. Future plc'nin sahip olduğu dergide Nintendo DS ve Wii oyunlarıyla ilgili inceleme ve haberler gibi çeşitli içerikler yer almaktadır.
Tarihçe
İlk sayısı EMAP tarafından, 1 Ekim 1992'de, Nintendo Magazine System adıyla yayımlanan dergi, Nintendo Entertainment System, Super Nintendo Entertainment System ve Game Boy konsollarıyla ilgili konulardan oluşmaktaydı. Sık sık isim değişikliğine gidilmesine rağmen, 12 yıl boyunca EMAP tarafından satışa sunuldu.
Daha sonra Future plc tarafından satın alınan derginin yeni firma altındaki ilk sayısı 16 Şubat 2006'da yayımlandı. 23 Kasım 2009'da ise 50. sayıya ulaştı.
15 Aralık 2008'de dergi, Avustralya'da piyasaya sürüldü.
Sulakçayır, Hanak
Sulakçayır, Ardahan ilinin Hanak ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Bugün Sulakçayır adını taşıyan köyün bilinen en eski adı Cvarishevi’dir. Gürcüce “Haç deresi / haç vadisi” anlamına gelen Cvarishevi (ჯვარისხევი), Türkçede Cvarisğev, Cvarishev ve Carishev biçimine dönüşmüştür. Nitekim 1595 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı mufassal defterinde köyün adı Cvarisğev (جوارسغو), Defter-i Caba-i Eyalet-i Çıldır (1695-1732 adlı Osmanlı tahrir defterinde Cvarishev (جوارسخو) biçiminde geçer. 1928 tarihli Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları adlı Osmanlıca köy listesinde ise Carishev (جاریسخو) biçiminde yazılmıştır. 93 Harbi’nde (1877-1878) Cvarishevi köyünün de bulunduğu bölgeyi ele geçiren Ruslar ise 1886 nüfus sayımında köyün adını Carishevi (Джарисхеви) olarak kaydetmiştir.
Cvarishevi adının yazılışının zaman içinde değişikliğe uğraması, Gürcücede “haç” anlamına gelen “cvari” (ჯვარი) ile “ordu” anlamına gelen “cari” (ჯარი) kelimelerinin karıştırılmış olmasıyla ilişkili olabilir. Tao-Klarceti bölgesinde başka yerlerde de Cvarishevi adına rastlanmaktadır. Şavşat ilçesindeki Sebzeli köyünün eski adı da Cvarishevi'dir.
Yaklaşık üç yüzyıl Osmanlı egemenliğinde kalan Cvarishevi 93 Harbi’inde Çarlık Rusyası’nın eline geçti. Köy Rus idaresi sırasında Ardahan sancağı içinde Ardahan kazasına (uçastok) bağlı bir köydü. 1886 yılında yapılan nüfus sayıma göre Cvarishevi köyünde 266 kişi yaşıyordu. Nüfusun %77,1’i (205 kişi) Türk, %22,9’u (61 kişi) ise Kürt olarak kaydedilmiştir. Köyün nüfusu 1896’da 254 kişiye düşmüşse de sonraki on yıl içinde artarak 348 kişiye ulaşmıştır.
Cvarishevi köyü, Birinci Dünya Savaşı'nın sonlarında Rusya'nın bölgeden çekilmesinden bir süre sonra, Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin sınırları içinde kaldı. Sovyet Rusya'nın Bolşevik hükümeti 7 Mayıs 1920'de Gürcistan hükümetiyle imzaladığı Moskova Antlaşması'yla da Ardahan bölgesini bağımsız Gürcistan'ın bir parçası olarak tanıdı. Ancak Kızıl Ordu'nun Gürcistan'ı işgali sırasında Ankara Hükümeti'nin Tiflis hükümetine verdiği ültimatom üzerine Gürcü idaresinin çekilmesinin ardından Ardahan bölgesi ve Cvarishevi köyü fiilen Türkiye'ye katıldı. Gürcistan Demokratik Cumhuriyeti'nin topraklarının işgal edilmesinin ardından Sovyet Rusya ile Ankara Hükümeti'nin 16 Mart 1921'de imzaladığı Moskova Antlaşması'yla, Cvarishevi köyünü de kapsayan Ardahan ile Artvin bölgeleri Türkiye'ye bırakıldı.
Cvarishevi köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Kars vilayetinde Poshof (Posof) kazasının Damal nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında "Carishev" olarak kaydedilmiş olan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 391 kişiden oluşuyordu. Cvarishevi veya Carieshev "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Sulakçayır olarak değiştirilmiştir. Kayabeyi köyünün nüfusu 1965 yılında 602 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 166 kişi okuma yazma biliyordu.
Sulakçayır köyünde iki tarihsel yapının varlığı bilinmektedir. Bunlardan biri bir köy kilisesi olan Cvarishevi Kilisesi, diğeri Cvarishevi Kalesi’dir. Cvarishevi Kilisesi köyün hemen yukarısında, kayalık bir tepede bulunuyordu. Geriye izi kalmamış olan kilisenin olduğu yerde bugün köyün camisi bulunmaktadır. Köyün merkezinin 1 km kuzeyinde, bir derenin sağ kıyısında, kayalık bir tepede yer alan kale, harç kullanılmadan inşa edilmiştir. 128 × 70 m ebatlarındaki Cvarishevi Kalesi'nden geriye sadece yıkıntılar kalmıştır.
Coğrafya
Köy, Ardahan il merkezine 40 km, Hanak ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.
1976 Avrupa Futbol Şampiyonası elemeleri - 1. Grup
1. Grup 1976 Avrupa Futbol Şampiyonası'na katılacak takımların belirlendiği 1976 Avrupa Futbol Şampiyonası elemeleri'ndeki 8 gruptan birisidir. 4 takımlık bir gruptur: Çekoslovakya, İngiltere, Portekiz ve Kıbrıs. Ev sahibi ve deplasmanlı olmak üzere çift devreli lig usulü uygulandı. İngiltere'yi bir puan farkla geçen Çekoslovakya grup birincisi oldu ve çeyrek finallere kaldı.
Eagle
Eagle 90'lı yıllarda Chrysler ve Mitsubishi'nin ortak olarak yaptığı, Mitsubishi tabanlı bir marka. 2000'li yıllarda üretimden kaldırılmıştır 1966-1969 yılları arasında Formula 1'de yarışmış bir markadır.
1976 Avrupa Futbol Şampiyonası elemeleri - 1. Grup
Sonuçlar
(*)NOT: Diğer kaynaklarda seyirci sayısının 12.034 olduğu belirtilmiştir.
'NOT: Aslında 29.10.1975 tarihinde yapılan ama sis nedeniyle 17' dakikada bitmiştir. Bittiğinde skor 0-0'dı.'
A. J. Cook
Andrea Joy "A. J." Cook-Andersen (22 Temmuz 1978), CBS'nin Criminal Minds dizisinde Denetleme Özel Ajanı Jennifer " JJ " Jareau rolüyle tanınan Kanadalı oyuncu. Ayrıca Virgin Suicides, Out Cold ve Final Destination 2 olmak üzere birçok Hollywood filmlerinde rol aldı.
Biyografi
Cook Oshawa, Ontario'da doğdu ve hayatının büyük bir kısmını burada geçirdi. Whitby'da Anderson Collegiate Meslek Enstitüsüne katıldı. Babası Mike, bir öğretmen, ve annesi, Sandra, bir psikiyatrist olarak çalışmaktadır. Cook'ın Nathan, Paul ve Angela adlarında 3 tane kardeşi vardır. Cook, Mormonların İsa Mesih Kilisesi üyesidir. Cook, 4 yaşında caz, tap ve bale dersleri almaya başladı.
Ağustos 2001'de, Cook Utah Valley Üniversitesi'nde uzun süredir tanıdığı erkek arkadaşı olan Nathan Andersen ile evlendi. Daha sonra onunla birlikte olmak için Salt Lake City'ye taşındı ve şu anda Kaliforniya, Los Angeles'ta yaşıyor. Mart 2008'de Cook ve Andersen ilk çocuklarını beklediklerini bildirdiler. Oğulları, Mekhai Allan Andersen 13 Eylül 2008 tarihinde dünyaya geldi. Mekhai, annesinin oynadığı Criminal Minds dizisinde William LaMontagne Jr. ve JJ'in bebeği Henry LaMontagne olarak rol almıştı.
Psikometri
Psikometri, davranışların ölçülmesi ve değerlendirilmesi, istatistik yöntemlerinin psikolojiye uygulanması, davranışın açıklanması ve yorumlanmasında yararlanılabilecek matematiksel modellerin geliştirilmesi ile ilgili bir bilim dalı. Bir diğer adı psikometrik psikolojidir. Psikoloji biliminde tutum, kişilik, zeka, yetenek gibi doğrudan gözlemlenmesi pek mümkün olmayan insan özelliklerinin dolaylı olarak ölçülmesine imkân sağlayacak test, envanter, ölçek, anket gibi ölçüm araçlarının geliştirilmesine ve bunların geçerlik ve güvenirliklerinin belirlenmesine ihtiyaç duyulur. Psikometri alanında çalışanların görevi; kliniklerde, rehberlik ve araştırma merkezlerinde, eğitim kurumlarında, endüstride görev alarak diğer psikologların kullandığı araçları ve yöntemleri geliştirmektir.
Psikometri, Eski Yunanca’daki “psikhe” sözcüğü ile "ölçme" anlamına gelen “metron” sözcüklerinden türetilmiş bir terimdir. Metapsişikte kullanılan “bir nesneye dokunarak, geçmişte o nesneye dokunmuş kişi ya da kişiler hakkında bilgi edinebilme” anlamındaki terimle karıştırılmaması gereklidir.
Lucky Star
Lucky Star, The Lucky Star veya Lucky Starr şu anlamlara gelebilir:
Müzik
Şarkılar
Trichinellidae
Trichinellidae, Trichocephalida takımına bağlı bir hayvan familyasıdır.
Liverpool FC (Montevideo)
Liverpool FC (Montevideo), Uruguay'ın en üst düzey futbol ligi olan Primera División (Uruguay)'da yer alan bir futbol kulübü.
Güncel kadro
Güncelleme: 8 Ocak 2012
Hyalosperma
Hyalosperma Asteraceae familyasına bağlı bir cinstir.
Amonyum
Amonyum NH4+ formülüyle gösterilen bir katyon köktür. Amonyumun molar kütlesi 18.05'dir. Amonyum; güçsüz bir asittir. Doğada amonyum proteinlerde bulunur. Bu nedenle deniz ürünleri başta olmak üzere birçok canlının bir kısmında amonyum kökü mevcuttur. Yine çürükçül canlılar amonyum üretir. Amonyumun eldesi için, amonyak maddesinin içine güçsüz bir asit eklenmelidir:
2004 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Litvanya
Litvanya, Türkiye'nin İstanbul şehrinde düzenlenen 2004 Eurovision Şarkı Yarışması'na katılmıştır. Litvanya'yı Eurovision'da temsil edecek şarkının belirlenmesi için Litvanya yayıncısı ulusal final düzenlemiştir. Yarışmayı "What's Happened to Your Love?" şarkısıyla Linas ve Simona kazanmıştır.
Amoah
Amoah şu anlamlara gelebilir:
2004 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Litvanya
Eurovision'da
19 Mayıs 2005 tarihinde yarı finalde yarışan Litvanya, Avusturya'dan sonra ve Portekiz'den önce 3. sırada sahneye çıkmıştır. Finale yükselememiştir.
True Blue
True Blue ile aşağıdakiler kastedilmiş olabilir:
Wendilgarda
Wendilgarda, Theridiosomatidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Öztürk İlmaz
Öztürk İlmaz (d. 23 Temmuz, 1976; Kars, Türkiye) Türk şarkıcı.
Eğitimi
İlk ve ortaokul öğrenimini İstanbul'da tamamlamıştır.
Kariyeri
Bu albümünden "Kaç Gel" adlı parçasına klip çekti. Albümünün konserlerine devam ederken bir taraftan da Vasiyet albümünün çalışmalarına başladı ve Deniz Yılmaz ile beste çalışmaları yaptı. Birlikte yaptıkları çalışmalardan "Dağlar Dayanmaz" adlı şarkı Demir Demirkan'ın ilk albümünde, "Dön Bana" adlı şarkı da Asrın Tuncer'in albümünde yer aldı. 2002 yılında Deniz Yılmaz'ın prodüktörlüğünü yaptığı Vasiyet albümü piyasaya çıktı.
Bu albümden "Yalnızım", "Vasiyet" ve "Düşman" parçalarına klip çekildi. Vasiyet 'in konser turlarının yanı sıra Hücum Kedi adlı cover grubunun bünyesinde bar programlarında yer aldı. Yapımcılığını a&f'nin, prodüktörlüğünü Gökalp Ergen'in üstlendiği on bir parçalık üçüncü stüdyo albümü Öztürk'ün çalışmalarına 2005 yılında başladı. Grubu (Can Alper, Özcan Karanfil, Koray Erkan ve Can Güngör) ile yaptığı yaklaşık beş aylık bir kayıt sürecinden sonra 2007 yılında Öztürk piyasaya çıktı. Özlem Tekin, Mustafa Kemal Öztürk (Badem) ve Gökalp Ergen gibi konuk sanatçıların da yer aldığı albümden "Aldırma" adlı parçaya klip çekildi. Öztürk 2016 yılında Kadıköy'de vokalistliğini kendi üstlendiği, bas gitarda Barış Koşbay, gitarda Hamid Nejatemin ve davulda Güvenç Kaplan’dan oluşan "İnsan" adlı müzik grubunu kurdu. Grubun ilk çalışmaları ’Sevgililer Günü’ parçası için iki klip çekildi. Söz ve müziğin Öztürk İlmaz’a ait olan şarkının aranjörlüğünü grup üstlendi.
Kraliçe Sisi (roman)
Kraliçe Sisi (Yaprak Yayınları-1991) (Yasaklı)
Ümit Oğuztan'ın müstehcen olduğu gerekçe gösterilerek mahkeme kararıyla yakılarak imha edilen belgesel romanı. Bir zamanın travestiler kraliçesi Sisi ile onun hizmetlerini kullanan ünlülerin adının yer alması nedeni ile popüler olmuştur.
"Siz okurlarım için, Araştırdım..İnceledim..Anlattırdım..Yazdım. Masa başında (düşlerin kurgularıyla) yazılmamış olmasına karşın bu bir (ROMANDIR) Kahramanlarının içimizden birilerinin olduğu.. Kraliçe Sisi hariç lütfen hiç kimse üzerine alımasın.. ÜZÜLÜRÜM.." diye, romanına giriş yapan yazar Oğuztan; elit tabakanın tüm kirli çamaşırlarını ortaya serdiği bu belgesel romanıyla edebiyatımıza, aykırı elitlerin yaşamını kazandırmıştır. Yakılarak imha edilmesinin gerçek nedeni romanın içeriğinde gizlidir."
Kraliçe Sisi romanında yer alan kahramanlar kripto Yahudiler/Sabetaylar, Kripto Ermeniler, beyaz Türkler, ari/elitler süreç içinde teker teker hukuk önünde sanık sandalyesine oturmuş, kimileri de çareyi yurt dışına kaçmakta bulmuştur. Roman toplatılıp yasaklanmış ise de yazar hedefine ulaşmış görünmektedir.
Cystoopsidae
Cystoopsidae, Trichocephalida takımına bağlı bir hayvan familyasıdır.
Access Linux Platform
Access Linux Platform (ALP), Tokyo, Japonya'nın Access Co. firması tarafından geliştirilen ve pazarlanan mobil cihazlar için, bir zamanlar "Palm OS'nin yeni nesil sürümü" olarak adlandırılan, durdurulan bir açık kaynaklı yazılım tabanlı işletim sistemidir. Platform Java, klasik Palm OS ve GTK+ tabanlı yerel Linux uygulamaları için uygulama ortamları içeriyordu. ALP, cihazlarda 3GSM, LinuxWorld, GUADEC ve Mobile’de Açık Kaynak da dahil olmak üzere çeşitli konferanslarda gösterildi.
ALP ilk olarak Şubat 2006’da ilan edildi. Platformun ilk sürümleri ve yazılım geliştirme kitleri Şubat 2007'de resmen yayınlandı. Access, Esteemo, NEC, NTT DoCoMo ve Panasonic tarafından, platformu i.mode Mobil Yönelimli Uygulama Platformu (MOAP) (L) uygulama programlama arayüzlerinin gözden geçirilmiş bir versiyonunu uygulayan paylaşımlı bir platform için temel olarak kullanma konusunda koordineli bir çaba gösterildi. (API), Tizen Derneği'nın teknik özelliklerine uygundur. ALP'yi kullanan ilk akıllı telefon, 2009'un ortalarında yapılması planlanan Emblaze Mobile tarafından Edelweiss olacaktı. Ancak, serbest bırakılmadan önce rafa kaldırıldı. Sharp Corporation tarafından Emblaze Mobile ve diğer yedi ortak ile işbirliği içinde geliştirilen İlk Else (Monolith olarak adlandırılmış) akıllı telefon, 2009 yılı için planlanmış, ancak Haziran 2010'da hiçbir zaman serbest bırakılmamış ve resmen iptal edilmemiştir. Sonuç olarak, platform hiçbir zaman bağımsız olarak cihazlarda başlatılmaz ve artık Access'in web sitesinde referans alınmaz.
Tufan (füze)
Tufan, İran yapımı bir güdümlü tanksavar füzesidir. Füze, ABD yapımı BGM-71 TOW füzesi temelinde geliştirilmiştir. Füzenin 3.5 km'den fazla menzili bulunmaktadır ve daha fazla vurucu güce sahip başka birçok varyant da geliştirilmiştir.
Mitro
Mitro, bireyler ve ekipler için bir şifre yöneticisiydi. kullanıcıların oturum açma bilgilerini güvenli bir şekilde kaydetti ve kullanıcıların oturum açmasına ve erişimi paylaşmasına izin verdi. 6 Ekim 2015'te Mitro hizmeti kapatıldı.
Mitro'nun halefi Passopolis'dir; bu, Mitro kaynak kodu üzerine inşa edilmiş bir şifre yöneticisidir. Açık kaynak Mitro kodunu kullanır, 1Password, Dashlane veya LastPass gibi alternatifler kullanır.
Mitro, 2012 yılında Vijay Pandurangan, Evan Jones ve Adam Hilss tarafından kuruldu. 31 Temmuz 2014'te Mitro ekibi Twitter'a katılacaklarını duyurdu ve aynı zamanda Mitro'nun kaynak kodunu GitHub'da GNU Genel Kamu Lisansı altında ücretsiz yazılım olarak yayınladı.
Keep It Together
Keep It Together şu anlamlara gelebilir:
Hybridella
Hybridella Asteraceae familyasına bağlı bir cinstir.
Robertdollfusidae
Robertdollfusidae, Muspiceida takımına bağlı bir hayvan familyasıdır.
Fever
Fever:
1668 Kuzey Anadolu depremi
1668 Kuzey Anadolu Depremi, 17 Ağustos 1668 tarihinde Kuzey Anadolu'da oluşan çok şiddetli bir depremdi. Dünya'nın büyük depremleri arasında sayılan bu deprem, Anadolu coğrafyasında bilinen en büyük deprem olarak tarihe geçmiştir ve 1668 yılında Dünya'ın çeşitli yerlerinde gerçekleşen 8 Richter ölçeğindeki deprem felaketlerinden birisidir. Depremin merkez üssü Ladik Gölü'nün güney kıyısındaydı.
17 Ağustos 1668'de sabaha karşı, Kuzey Anadolu Fay Hattının 600 km'lik bir bölümü, büyük bir depremle sarsıldı. Tahmini büyüklüğü 7,8–8,0 Ms aralığındaydı ve Mercalli şiddet ölçeğinde IX'du. Depremin merkez üssü, Ladik Gölü'nün güney kıyısındaydı. En batıda Bolu'dan en doğuda Erzincan'a kadar geniş çapta hasara neden oldu ve yaklaşık 8.000 ölümle sonuçlandı. Bu deprem Türkiye'de bilinen en güçlü depremdir.
Tektonik durum
Kuzey Anadolu, esas olarak Anadolu Levhası ile Avrasya Levhası, transform fay sınırının arasında yer alır. Avrasya Levhası'na göre Anadolu Levhası, Arap Levhası'nın kuzeye doğru devam eden hareketiyle batıya doğru zorlanmaktadır. Bu hareket, büyük bir (sağ yanal) yanal atımlı fay sistemi olan Kuzey Anadolu Fay Hattı tarafından barındırılmaktadır. 1.500 km uzunluğundaki Kuzey Anadolu Fay Hattı, doğuda Karlıova Üçlü Kavşağı'ndan batıda Ege Denizi'ne kadar uzanır. Ayrıntılı olarak fay birçok ayrı parçadan oluşur. Bu fay hattının bazı bölümlerindeki hareket, birçok büyük ve zarar verici depreme neden olmuştur. Onlarca yıl sürebilen, genel olarak batıya doğru yayılan deprem dizileri oluşturma eğilimindedirler. En son deprem dizisi 1939 Erzincan depremiyle başlamış, 1942, 1943, 1944, 1949, 1951, 1957, 1966, 1967, 1992 ve 1999'da iki büyük depremle devam etmiştir.
Deprem
Tarihsel kayıtların analizi, 17 Ağustos depreminden önce, kırılma bölgesinin batı ucunda bir dizi öncü depremlerin yaşandığını göstermektedir. Ana şok çok büyüktü ve tahmini büyüklüğü 7,8 Ms (yoğunluk VI'nın sallanmasından etkilenen alanın boyutuna göre) ile 8,0 Ms (yorumlanan kırılma uzunluğuna göre) arasında değişiyordu. Kuzey Anadolu Fay Hattının bu bölümünün kırılma uzunluğu 380 km ile 600 km arasında değişmektedir. Tokat'da depremi, en az altı ay artçı depremler izledi.
Depremin tam tarihinin, şiddetinin ve uzunluğunun kanıtı, birçok yerde fay boyunca hendek açılarak bulunmuştur. Kuzey Anadolu Fay Hattının 600 km'lik bu bölümü boyunca, birkaç küçük kırılma ve yerel deprem yerine, tek bir büyük kırılma ve deprem olduğu varsayımına dayanılmaktadır, ancak bu fayın Niksar'da 10 km'lik büyük bir genişleme sıçraması (yanal kayma) boyunca, yayılan bir kırılma gerektirecektir. Çoğu depremin yaklaşık 5 km'den daha fazla zıplayamadığına dair dinamik kırılma modellemesi ile desteklenen geçmiş olaylardan elde edilen kanıtlara rağmen, 2001 Kunlun depremi çok daha geniş bir sıçrama boyunca yayıldığının açık kanıtlarını göstermektedir ve bu diğer modeller tarafından desteklenmiştir: olgun fay sistemlerinde kırılmaların 8 km veya daha fazla sıçrayabileceğini öne süren daha fazla sayısal modelleme vardır.
1668 depremi, 1719, 1754, 1766, 1859 ve 1893'teki depremler de dahil olmak üzere, 19. yüzyıla kadar devam eden, çoğunlukla batıya doğru yayılan bir deprem dizisinin muhtemelen ilki olarak kabul edilir.
Hasar
Bolu şehrinin depremde neredeyse tamamen yıkıldığı ve 1.800 kişinin hayatını kaybettiği belirtiliyor. Ayrıca fay boyunca daha doğuda ciddi hasar meydana geldi ve Merzifon ile Niksar arasında 6.000 kayıp daha belirtiliyor. Bolu'dan Erzincan'a kadar ve Karadeniz kıyısı boyunca çeşitli noktalarda da bazı hasarlar olduğu belirtiliyor. Samsun Kalesi'nin surları ve kuleleri hasar görmüş ve yapının bazı bölümleri yıkılmıştır.
Tanrıkulu
Tanrıkulu şu anlamlara gelebilir:
1974 İspanya Bisiklet Turu
1974 İspanya Bisiklet Turu,, Büyük Turlar'dan biri olan İspanya Bisiklet Turu'nun 29. sürümü. 23 Nisan'da başladı, 12 Mayıs'ta sona erdi. 19 Etaptan oluşan turu, José Manuel Fuente Kas-Kaskol genel klasmanı lider tamamladı.
Hamburger tarihi
Hamburger ilk olarak 19. veya 20. yüzyılın başlarında ortaya çıktı. Modern hamburger, sanayileşme, işçi sınıfının ve orta sınıfın ortaya çıkması nedeniyle hızla değişen bir toplumun mutfak ihtiyaçlarının bir ürünüydü ve bunun sonucunda ev dışında tüketilebilecek, seri üretim, uygun fiyatlı gıda talebi ortaya çıktı.
Önemli kanıtlar, Amerika Birleşik Devletleri veya Almanya'nın (Hamburg şehri), iki dilim ekmek ve kıyma bifteğinin bir "hamburger sandviçi" haline getirilip satıldığı ilk ülke olduğunu gösteriyor. Hamburgerin kökeni konusunda bazı tartışmalar var, çünkü iki temel bileşeni olan ekmek ve sığır eti, kombinasyonlarından önce farklı ülkelerde uzun yıllar ayrı ayrı hazırlanıp tüketildi. Yaratılışından kısa bir süre sonra, hamburger, soğan, marul ve dilimlenmiş turşu dahil olmak üzere, şu anda tipik olarak karakteristik olan tüm süslemelerini hızla içeriyordu.
1990'ların sonlarında bir beslenme tartışması da dahil olmak üzere 20. yüzyıldaki çeşitli tartışmalardan sonra, burger artık Amerika Birleşik Devletleri ve belirli bir mutfak tarzı, yani fast food ile tanımlanıyor. Kızarmış tavuk ve elmalı turta ile birlikte hamburger, Amerika Birleşik Devletleri'nde bir mutfak simgesi haline geldi.
Hamburgerin uluslararası popülaritesi, İtalyan pizzası, Çin usulü kızarmış pilav ve Japon suşisi dahil olmak üzere diğer ulusal yemeklerin küresel popülaritesindeki artışı da içeren gıdanın daha geniş küreselleşmesini göstermektedir. Hamburger belki de farklı mutfak kültürlerindeki tanıdık unsurlarla eşleştiği için kıtadan kıtaya yayıldı. Bu küresel mutfak kültürü, kısmen 1920'lerde White Castle restoran zinciri ve kurucusu Edgar Waldo "Billy" Ingram tarafından başlatılan ve daha sonra 1940'larda McDonald's tarafından rafine edilen işlenmiş gıda satışı konseptiyle üretildi. Bu küresel genişleme, Big Mac hamburgerinin satıldığı farklı ülkelerin satın alma gücünün karşılaştırılabileceği Big Mac Endeksi gibi ekonomik karşılaştırma noktaları sağlar.
Başlangıç
Amerika Birleşik Devletleri'nde hamburgerin tartışmalı icadından önce, benzer yiyecekler Avrupa'nın mutfak geleneğinde zaten mevcuttu. 4. yüzyılın başlarına tarihlenebilecek antik Roma tariflerinin bir koleksiyonu olan Apicius yemek kitabı, isicia omentata adlı sığır etinin hazırlanmasını detaylandırıyor; Çam fıstıklı sığır etinin çam taneleri, siyah ve yeşil biber ve beyaz şarapla karıştırıldığı pişmiş bir köfte olarak servis edilen isicia omentata, hamburgerin ilk habercisi olabilir.
Biftek tartarının ilk restoran tarifinin ne zaman ortaya çıktığı bilinmiyor. Net bir isim vermemekle birlikte, biftek tartarının ilk tanımı Jules Verne tarafından 1875 yılında Michael Strogoff adlı romanında yapılmıştır. Biftek tartarı ile Alman yemekleri Labskaus ve Mett arasında bazı benzerlikler var. Diğer benzer çiğ, doğranmış etler 20. yüzyılda ortaya çıktı. Hamburgh [sic] Sosis'e yapılan en eski referanslardan biri 1763'te Hannah Glasse'nin Aşçılık Sanatı, Made Plain and Easy'de yer aldı. Hamburgh Sosis kıyılmış et ve hindistan cevizi, karanfil, karabiber, sarımsak ve tuz gibi çeşitli baharatlarla yapılır ve tipik olarak tost ile servis edilir. Köfte, Sırp pljeskavicası, Arap köftesi ve rulo köfte gibi diğer yemekler de kıyma ile yapılır.
Sandviç kelimesi 18. yüzyıla kadar kaydedilmedi. Pek çok kültür sandviçin icat edildiğini iddia ediyor, ancak adı, parmaklarını kirletmeden kağıt oynayabilmek için sandviç yemeyi tercih eden İngiliz aristokrat John Montagu, Sandviç 4. Kontu'nun onuruna 1765 yılı civarında verildi. Ancak, Elizabeth Leslie Cook'un yemek kitabına bir sandviç tarifi eklemesi, Amerika Birleşik Devletleri'nin yerel mutfağında ortaya çıkması 1840 yılına kadar değildi.
Hamburg ve limanı
Kıyma, ortaçağ mutfağında bir incelikti, kırmızı et genellikle üst sınıflarla sınırlıydı. Ortaçağ kasapları tarafından çok az kıyma yapıldı veya belki de eti koruyan sosis yapım sürecinin bir parçası olmadığı için zamanın yemek kitaplarına kaydedildi.
Hamburg bifteği
19. yüzyılın sonlarında, Hamburg bifteği New York limanındaki birçok restoranın menülerinde popüler oldu. Bu, doğranmış dana eti, yumurta, soğan ve baharattan oluşan kızarmış bir köfteden oluşabilir veya hafif tuzlanmış, sıklıkla tütsülenmiş olabilir, soğan ve galeta unu ile birlikte bir tabakta çiğ olarak servis edilebilir. Hamburg bifteğine atıfta bulunan en eski belge, müşterilere Amerikalı şef Charles Ranhofer (1836-1899) tarafından geliştirilmiş 11 sentlik bir Hamburg bifteği tabağı sunan 1873 tarihli bir Delmonico's Restaurant menüsüdür. Bu fiyat o zamanlar için yüksekti, basit bir dana biftek filetosunun fiyatının iki katıydı. Bununla birlikte, yüzyılın sonunda Hamburg bifteği, maliyeti düşüren hazırlık kolaylığı nedeniyle popülerlik kazanıyordu. Bu, günün en popüler yemek kitaplarından bazılarındaki ayrıntılı açıklamasından açıkça görülmektedir. Belgeler, bu hazırlama tarzının 1887'de bazı ABD restoranlarında kullanıldığını ve hastanelerde hastaları beslemek için de kullanıldığını gösteriyor; Hamburg bifteği çiğ veya hafif pişmiş olarak servis edilir ve yanında çiğ yumurta bulunur.
19. yüzyılda birçok Amerikan restoranının menüleri, genellikle kahvaltıda satılan bir Hamburg biftek içeriyordu. Hamburg bifteğinin bir çeşidi, genellikle doku olarak kahverengi sosa benzer bir sos ile servis edilen Salisbury bifteğidir. Dr. James Salisbury (1823–1905) tarafından icat edilen Salisbury bifteği terimi, Amerika Birleşik Devletleri'nde 1897'den beri kullanılmaktadır. Bugünlerde Hamburg şehrinde ve kuzey Almanya'nın bazı bölgelerinde bu tür yemeğe Frikadelle, Frikandelle veya köfteye benzeyen Bulette deniyor. Hamburger biftek terimi 1930'da hamburger ile değiştirildi, bu da daha basit bir terim olan burger ile biraz yer değiştirdi. İkinci terim şimdi, çizburger, domuz burger, domuz pastırmalı burger ve mus burger dahil olmak üzere hamburgerin farklı çeşitleri için yeni kelimeler oluşturmak için yaygın olarak bir sonek olarak kullanılmaktadır. Amerikan İngilizcesinde farklı şekillerde kısaltılan Alman şehirlerinden türetilen isimlere sahip başka yiyecekler de var. Bir örnek, genellikle frank olarak kısaltılan frankfurter'dir.
Buluş
Birçok tarif ve yemek, transatlantik göçmenlerle birlikte Yeni Dünya'daki varış noktalarına gitti. Bazı yazarlar, hamburgerin Yeni Dünya'daki göçmenler arasında ortaya çıkan ihtiyaçları karşılamak için yaratıldığını öne sürerek Hamburg Amerika Hattı'nın bunun bir parçası olup olmadığını sorguluyor. Ancak diğerleri, Hamburg America Hattı'nın Avrupa'dan Amerika'ya ilk Hamburger bifteğini getirdiği tezini destekliyor. Bugün bilindiği gibi hamburger, 1885 ile 1904 arasında değişen birden fazla buluş iddiasına sahiptir, ancak 20. yüzyılın başlarında iyi bir şekilde kurulmuştur. Takip eden 100 yıl boyunca, ortaya çıkan fast food kavramı ve yeni bir iş modeli olan franchise sayesinde hamburger dünyaya yayıldı.
Kuzey Amerika
Mekanik et parçalamanın endüstriyel kullanımı, Hamburg bifteğinin popülerleşmesine yardımcı olan teknik ilerlemeydi. İlk et kıyma makinesi 19. yüzyılın başlarında Alman mühendis Karl Drais tarafından icat edildi. Makine, kıymanın pazarda büyük miktarlarda makul fiyatlarla satılmasını mümkün kıldı. 1845'e gelindiğinde, Amerika Birleşik Devletleri'nde gelişmiş et öğütücüler için çok sayıda patent mevcuttu. Bu makinelerin tümü eti hayal bile edilemeyecek boyutlarda parçalayabilirdi. Bundan önce, kıyma evde özel keskiler, üretilebilecek miktarı ciddi şekilde sınırlayan yoğun el emeği kullanılarak elle hazırlanırdı. Et kıyma makinesinin icadı, Hamburg bifteğinin popülerleşmesine doğrudan katkıda bulunurken, biftek, birçok Amerikalı'nın zihninde Alman köklerinden yavaş yavaş uzaklaştı. Kıyma, sosisli sandviç ve rulo köfte gibi diğer popüler Amerikan yemeklerinde de kullanılmaya başlandı.
Proto-hamburgerin icadını ve popülerleşmesini kolaylaştıran bir diğer gelişme, hayvancılığın yoğunlaştırılması yoluyla sığır eti üretiminin artmasıydı. 19. yüzyılın sonlarında, sığırlara artan miktarda toprak ayrıldı ve artan sayıda insan kovboy olarak istihdam edildi, bu da Amerika Birleşik Devletleri'nin dünyanın en büyük sığır eti üreticilerinden ve tüketicilerinden biri haline gelmesine neden oldu. 1880'ler, kırsal sığır eti üretiminin bolluğunun tarımdan kentsel alanlara demiryolu ile ulaşımını hayati hale getirdiği Sığır Eti Altın Çağı olarak ilan edildi. Bu, Gustavus Swift (1839-1903) gibi sanayiciler tarafından teşvik edilen buzdolabı arabaları ve farklı et paketleme yöntemleri (konserve sığır eti gibi) arasında kentsel ve sanayileşmiş bölgelerde taze et tüketimini mümkün kılmak için çeşitli et muhafaza yöntemlerine yol açtı. Bu süre zarfında, Chicago şehri, Doğu Kıyısındaki diğer şehirlerle birlikte, sığır etinin büyük ölçekli işlenmesi için bir odak noktası haline geldi. Sığır eti o zamanlar zaten ucuzdu ve işçi sınıfı için mevcuttu. Bu, Hamburg bifteğini nüfusun büyük çoğunluğunun ulaşabileceği bir yere getirdi ve bazı yazarların şaka yollu "Amerikan sığır eti rüyası" dediği şeye yol açtı. Bu dönemde, steakhouse konusunda uzmanlaşmış et lokantalarının sayısı önemli ölçüde arttı; Hatta bazı restoranlarda deniz ürünleriyle birlikte Surf and turf olarak bilinen bir yemekte biftek servis ediliyordu.
Amerika Birleşik Devletleri'nde besi sığırlarının yüksek üretimi ve tüketimi, 19. yüzyılın sonunda et endüstrisini giderek daha güçlü hale getirdi. Et endüstrisinde kısa sürede yolsuzluk sorunları ortaya çıktı, hem kaliteyi hem de hijyeni tehlikeye atan sorunlar. 20. yüzyılın başında, Upton Sinclair, Amerikan et endüstrisindeki komplolar ve yolsuzluk hakkında bir roman olan Chicago Mezbahaları'nı yayınladı ve endüstrinin kendisine yönelik örtülü bir eleştiriyi amaçladı. Kitap, et işlemenin güvenliği konusunda popüler farkındalığı artırdı ve Gıda ve İlaç İdaresi tarafından desteklenen Saf Gıda ve İlaç Yasası'nın oluşturulmasına yardımcı oldu. Chicago Mezbahaları, Amerikan halkını restoran zincirlerini pişmiş etlerinin güvenliğini kanıtlamaya zorlamaya yönlendirdiği için, hamburgerin sonraki tarihinde bir kilometre taşıydı. 1933'te Arthur Kallett, 100 milyon kobay başlıklı benzer bir kitap yayınladı; Tüketicileri özellikle hamburgerlerdeki koruyucu maddeler konusunda uyaran Gündelik gıdalar, ilaçlar ve kozmetiklerdeki tehlikeler.
Tartışmalı kökenler
Buluşla ilgili tüm iddialar 1885 ile 1904 yılları arasında ortaya çıkıyor ve bu da hamburgerin bu yirmi yılda bir zamanda yaratılmış olabileceğini gösteriyor. Çeşitliliklere rağmen, tüm anlatılarda ortak unsurlar vardır, en önemlisi hamburgerin elunaparklar, fuarlar, konferanslar ve festivaller gibi büyük etkinliklerle ilişkili bir yemek olarak doğduğudur. Tüm hipotezler aynı zamanda sokak satıcılarının varlığını da paylaşıyor.
İlk "burgerin doğuşu" hikayelerinden biri, Hamburg Fuarı olarak da bilinen Buffalo, New York'un dışındaki 1885 Erie County Fuarında gıda satıcıları olan Canton, Ohio, yerliler Frank ve Charles Menches'e aittir. Efsaneye göre, Mencheler, Fuar süresince kendilerine özel menü öğeleri olan domuz sosisli sandviçlerini tükettiler. Yerel tedarikçileri Hamburglu kasap Andrew Klein, mevsimsiz yaz sonları sıcağında daha fazla domuz kesmeye isteksizdi ve bunun yerine kıyma kullanılmasını önerdi. Kardeşler biraz pişirdi, ancak ikisi de tarifi kuru ve yumuşak buldu. Eşsiz bir tat yaratmak için kahve, esmer şeker ve diğer malzemeleri eklediler. Orijinal sandviçler sadece ketçap ve dilimlenmiş soğan ile satıldı. Etli sandviçleriyle yeni buldukları başarı ile Erie County Fuarı'nın memleketi Hamburg'dan sonra onu “hamburger” olarak vaftiz ettiler. Hamburg Fuarı'nda 1885 yılında burgerin icadını onurlandırmak için 18 Eylül'de "Burger Günü'nün Ulusal Doğumu" kutlanır. 1920'lerde karnaval tarihçisi John C. Kunzog, Frank Menches ile Erie İlçe Fuarı'ndaki deneyimi hakkında röportaj yaptı. Ayrıntılı hamburger hikayesi 1970 yılında yayınlanan “Tanbark & Tinsel” adlı kitapta yayınlandı.
Hamburgerin olası babalarından biri, Wisconsin, Seymourlu Charlie Nagreen (1871–1951) 15 yaşında her yıl düzenlenen Outagamie İlçe Fuarı'nda bir sokak tezgahından Hamburg bifteği sattı. Nagreen, işe Hamburg bifteği satarak başladığını, ancak bunların pek başarılı olmadığını çünkü insanların festivalde kendi standında yemeye gerek kalmadan serbestçe dolaşmak istediklerini söyledi. Buna cevaben 1885'te Nagreen, hamburger bifteğini düzleştirmeye ve iki dilim ekmek arasına yerleştirmeye karar verdi, böylece halk sandviçini yerken kabinden kabine serbestçe hareket edebildi, bu, müşterileri tarafından iyi karşılanan bir yenilikti. "Hamburger Charlie" olarak tanındı ve Nagreen'in eseri 1951'deki ölümüne kadar festivalde satıldı. Bu güne kadar, başarısı memleketi Seymour'da onuruna her yıl bir "Burger Fest" ile kutlanmaktadır.
Hamburgerin bir başka mucidi olduğu iddia edilen aşçı Fletcher Davis (daha çok "Yaşlı Dave" olarak bilinir), müşterilerinden birinin yemek için oturamayacak kadar çok acelesi olduğunda iki parça Teksas Tost arasına kıyma koyma fikrine sahip olduğunu iddia etti. Müşteri Hamburger Biftek ile uzaklaştı ve o kadar memnun görünüyordu ki Yaşlı Dave, 1880'in sonunda Atina, Teksas'ta yeni el yapımı yemeğini temel bir menü öğesi olarak sundu. Fletcher'ın 1904 St. Louis Dünya Fuarı'nda eşiyle birlikte bir tezgahı vardı. Teksaslı gazeteci Frank X. Tolbert, 1880'lerin sonlarında Atina'daki 115 Tyler Caddesi'ndeki bir kafede hamburger servisi yapan Fletcher Davis adında bir satıcıdan bahseder. Yerliler, Davis'in bu süre zarfında icadı için net bir isim olmadan dana eti sandviçleri sattığını iddia ediyor. 1980'lerde, Dairy Queen dondurma zinciri, hamburgerin doğum yeri hakkında Davis'in hikayesini içeren bir belgesel çekti. "Yaşlı Dave'in Hamburger Sandviçi" hikayesinden Ronald L. McDonald's'ın The Complete Hamburger adlı kitabında da bahsedilmiştir.
Charlie Nagreen'in "Hamburger Charlie"sini geliştirdiğini iddia ettiği aynı yıl, Ohio, Akron'dan kardeşler ve sokak aşçıları Frank ve Charles Menches, Erie County Fuarı'nda kıymalı bir sandviç sattıklarını iddia ettiler. Hamburger adının, satıldığı ilk yer olan Erie County'deki Hamburg, New York kasabasından geldiğini iddia ediyorlar. Bu ifade çok zayıf bir şekilde belgelenmiştir veya doğrulanmıştır ve sözlü gelenek söz konusu olduğunda, çelişkileri yoktur. Kahve veya esmer şeker gibi tariflerde kullanılan gizli malzemelerin ünlü açıklaması ilkeldir.
Hamburgerin yaratılışının bir başka versiyonu da, 1891'de iki kızarmış ekmeğin arasında, sahanda yumurta ile servis edilen, tereyağında kızartılmış dana pirzola filetosundan yapılmış çok popüler bir denizci sandviçi yaratan Alman aşçı Otto Kuasw'a ait. Sandviçe Almanca "Alman bifteği" anlamına gelen "Deutsches Beefsteak" adı verildi. Hamburg ve New York arasındaki gemilerde seyahat eden denizcilerin çoğu, Amerikan et lokantalarında benzer bir "Hamburg tarzı" sandviç istedi.
Hamburgerin kökeni hakkında birçok ek iddia var. Bazı meraklılar hamburgerin Brezilya'nın Rio de Janeiro eyaletinde bulunan bir belediye olan São Gonçalo'da 18. yüzyılda Sauerbrown "Little" Victor adlı bir şef tarafından yapılmış olabileceğini iddia ediyor, ancak bu iddianın bu görüşü destekleyecek hiçbir destekleyici kanıtı yok. Yerel bir gazete, 1880'de Amerika'ya gelen Danimarkalı bir göçmen olan Louis Lassen'in sokak satıcısı olarak tereyağı ve yumurta sattığını iddia ediyor. 1974'te The New York Times ile yaptığı bir röportajda, Louis' Lunch olarak bilinen bir restoran için küçük dana eti şeritleriyle nasıl bir hamburger biftekli sandviç yarattığını anlattı. Lassen'in ailesi, 1900'ün icat yılı olduğunu iddia ediyor. Louis'in torunu Kenneth Davis Lassen Fletch ve amcası arasında halka açık bir çatışmada ortaya çıkan, 1900 yılında noter tarafından imzalanan belgeler, "hamburger bifteği" ile "hamburger sandviçi" arasındaki farkı vurguladığı için hamburgerin gelişimini göstermektedir. Louis' Öğle Yemeği alevi, hamburgerleri 1898'de Bridge and Beach, Co., St. Louis, Missouri tarafından üretilen orijinal dikey dökme demir gaz sobalarında pişiriyor. Sobalar, hamburgerleri her iki tarafta aynı anda pişirirken yerinde tutmak için menteşeli çelik tel ızgaralar kullanır. Izgaralar Luigi Pieragostini tarafından yapıldı ve 1938'de patenti alındı.