cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yemen Mütevekkilî Krallığı
El-Veziri Darbesi
Bu darbe Arap ülkeleri tarafından hoş karşılanmamıştır. Özellikle Suudlar ve geri kalan Arap kralları yeni hükûmeti tanımadı. Darbenin ardından oğlu Ahmed bin Yahya Kuzey Yemen'i dolaşarak kabileleri ve Suudi Arabistan'ı kendi ardında topladı ve topladığı kabileler ile San'a'yı kuşattı. Birkaç hafta sonra şehrin kontrolünü ele geçirdi. Ardına aldığı kabilelere başkenti yağmalamasına izin verdi. Sana'a'nın yağmalanması yedi gün sürdü ve 250.000 civarında kabile üyesinin katıldığı varsayılmaktadır. 8 Nisan 1948'de Abdullah el-Vezir kafası kesilerek idam edildi. Darbe sırasında yaklaşık 5000 kişi öldü.
George Washington Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler Profesörü Bernard Reich'e göre İmam Yahya, ataları gibi daha iyisini yaparak Türklere ve İngiliz işgalcilere karşı kuzey yaylalarındaki Zeydi aşiretleri örgütleyerek Yemen'i birleştirerek başka bir mezarlığa çevirebilirdi.
Ahmed bin Yahya dönemi (1948-1962)
İmam Yahya, 1948'de darbede öldürülmesinin ardından oğlu İmam Ahmed bin Yahya iktidara geldi. Saltanatı; artan gelişme, açıklık ve Büyük Yemen'in yaratılmasına yönelik özlemlerinin önünde duran güneydeki İngiliz varlığı konusunda Birleşik Krallık ile yenilenen sürtüşme ile damgasını vurdu. Ahmed bin Yahya, babasından biraz daha ileri görüşlüydü ve dış ilişkilere daha açıktı. Yine de onun rejimi, babasınınki gibi otokratikti; en sıradan durumlarda bile onun onayı gerekiyordu. Ahmed bin Yahya, katılığı, gaddarlığı ve zulmü ile tanınırdı ve Yemenlilerin onu o dönemde Ahmed Ya Canah olarak tanımlamasının nedeni de buydu ve bu özelliğinden dolayı babası, kendisine karşı çıkan isyanları  -özellikle Haşid ve Tihame'de- bastırma görevini ona verirdi.
1952 yılında İmam Ahmed, halka açık yerlerde radyo dinlemeyi yasakladı.
Mart 1955'te, bir grup subay ve Ahmed'in iki erkek kardeşi tarafından yapılan bir darbe, kralı bir süreliğine görevden aldı. Ancak darbe çabucak bastırıldı. Ahmed bin Yahya, Arap milliyetçileri ve pan-Arabistler tarafından desteklenen Mısır Cumhurbaşkanı Cemal Abdünnâsır'ın artan baskılarıyla karşı karşıya kaldı ve Nisan 1956'da Mısır ile karşılıklı bir savunma antlaşması imzaladı. Mart 1958'de Yemen, Birleşik Arap Devletleri'ne katıldı. Ancak, bu konfederasyon Suriye'nin Eylül 1961'de Birleşik Arap Cumhuriyeti'nden ve Aralık 1961'de Birleşik Arap Devletleri'nden çekilmesinden kısa bir süre sonra dağıldı. Bu olaylardan sonra Yemen ile Mısır'ın ilişkileri kötüleşti.
1959 yılında Sovyet Kızılhaç ve Kızılay Derneği, Yemen'in kuraklığın etkilerinin üstesinden gelebilmesi için 10.000 ton buğday gönderdi.
Kuzey Yemen İç Savaşı (1962-1970)
İmam Ahmed, Eylül 1962'de öldü ve yerine oğlu Muhammed el-Bedir geçti. Abdünnâsır'dan ilham alan kraliyet muhafızları komutanı Abdullah es-Sallal tarafından yönetilen Mısır eğitimli subaylar Muhammed el-Bedir'i başa geçtiği yıl onu görevden aldı, San'a'nın kontrolünü ele geçirdiler ve Yemen Arap Cumhuriyeti'ni kurdular. Bu olay Kuzey Yemen İç Savaşı'nı ateşledi. İmam daha sonra Suudi Arabistan sınırına kaçarak yönetimi tekrar ele geçirmek için kuzeydeki Şii aşiretlerin desteğini alarak karşı saldırı başlatması kısa bir süre sonra iç savaşı tırmandırmıştır. Sovyetler; Yemen Cumhuriyetini bu olaylardan hemen sonra, 29 Eylül 1962'de tanıdı. Suudi Arabistan ve Ürdün ise monarşistleri desteklemeye başladı. 5 Ekim 1962'de Prens Hasan, Suudi Arabistan'ın Cidde kentinde kralcı bir sürgün hükûmet kurdu. 40.447 kişilik Krallık Ordusuna karşılık 55.000 Mısır askeri, 3.000 cumhuriyetçi vardı. Sonrasında asker sayısını 130.000'e kadar çıkardığı için Altı Gün Savaşı'ında kaybetmesini hızlandırdı. Kralcılar Cumhuriyetçilerin sayısal üstünlüğünü azaltmak için Yemen aşiretleri ile anlaştı ve 1965 yılında Kralcılar takriben 220.000 kişiye çıktı. Mısır, 1965'in sonlarında kimyasal silah kullanmaya başladı. 11 Aralık 1966'da on beş gaz bombası nedeniyle iki kişiyi öldü ve otuz beş kişi yaralandı. 5 Ocak 1967'de Prens Hasan bin Yahya'nın karargahı olan Kitaf köyüne yapılan gaz saldırısında 140 kişi öldü 130 kişi de yaralandı. Bu olaylardan sonra Birleşik Krallık ile Amerika Birleşik Devletleri Mısır'a baskı kurdu. Mısır iddiaları kabul etmedi ve bildirilen olayların muhtemelen gazdan değil, napalmdan kaynaklandığını öne sürdüler. Kızıl Haç alarma geçti ve 2 Haziran'da Cenevre'de endişelerini dile getiren bir bildiri yayınladı. Bern Üniversitesi Adli Tıp Enstitüsü, Kızıl Haç'ın raporuna dayanarak, gazın muhtemelen halojen türevler - fosgen, hardal gazı, levizit, klorür veya siyanojen bromür- olduğu yönünde bir açıklama yaptı. Gaz saldırıları Altı Gün Savaşları'ndan 3 hafta sonra durdu. Kimyasal saldırılar yüzünden tahminen 1.500 kişi öldü ve 2.000 kişi yaralandı. Çatışmalar Mısır birliklerinin geri çekildiği 1967 yılına kadar devam etti. 1968'e gelindiğinde, Sana'a'daki son bir kralcı kuşatmasının ardından1970 yılında İslam konferansında Suudilerle anlaşma sağlandı ve Cumhuriyetçi rejimi pekiştiren ilk daimi anayasa 30 Aralık 1970 yılında kabul edildi. Çatışma sırasında her iki taraftan 100.000'den fazla kişi öldü. Mısırlı tarihçiler, monarşistlerin kullandığı gerilla savaşı taktikleri nedeniyle bu iç savaşı Mısır'ın Vietnam Savaşı olarak adlandırmaktadır.
Siyaset
Yemen Mütevekkilî Krallığı, mutlak monarşinin uygulandığı üniter devlettir. Yönetimi elinde bulunduran Zeydîlerde imamet anlayışı vardı. İmamet anlayışı yüzünden Yemen imamları 26 Eylül Devrimi'ne kadar siyasetle ilgilenmişlerdir. 10 tane seyyidden oluşan meclis imamın ölümünden sonra sonra başa geçecek imamı seçiyordu. Memlüklere ve Osmanlılara bağlı oldukları dönemlerde bile Yemen'de, özellikle özellikle Zeydi mezhebinin daha yoğunlukta olduğu Kuzey Yemen dağlarında sözleri geçmiştir. 1926 yılında İmam Yahya oğlunu veliaht olarak atayarak hanedanlık ilkesine geçiş yaptı. Böylece imamlık şartları karşılayan değil, babadan oğula geçer oldu. Bu Zeydi geleneğinde imamın atanmasında önemli bir rolü olan Seyyid sınıfının bir kısmından düşmanlık yarattı.
Dış ilişkiler
Yemen Mütevekkilî Krallığı, Arap Birliği (1945), Birleşmiş Milletler (1947) gibi ulusları örgütlerin üyesiydi. Güney Yemen o zaman Birleşik Krallık himayesinde olduğu için bütün Yemen'i temsil ediyordu. Gücü doğrultusunda, Yemen Krallığı çoğu zaman izolasyonist politika yürütmüştür. Yeni kurulmuş olan Yemen'i güçlendirmeye ve devletinin uluslararası tanınırlık kazanmasına yönelik adımlar attı. 2 Eylül 1926'da Yemen uluslararası alanda tanındı ve Sovyetler Birliği ile diplomatik temaslar Ankara'da gerçekleştirdi. İmam Yahya ile Mussolini 1926 yılında San'a Antlaşması'nı imzalayarak bir ortaklık ilişkisi kurdu. Böylece İtalya Krallığı İmam Yahya'yı bütün Yemen'in kralı olarak kabul etti. Bunun yanı sıra, Yemen Krallığı üzerinde emelleri olan Suudi Arabistan'a karşı diplomatik destek sağladı. 15 Ekim 1937 tarihinde bu antlaşma tekrardan uzatıldı. Sovyetler Birliği ile de Sovyet-Yemen Dostluk ve Ticaret Antlaşması imzalayarak ilişkiler geliştirildi. 1934 yılında Suudi Arabistan'la Taif Antlaşması imzalanarak kuzey sınırı belirlendi ve ticaret gibi diğer ilişkiler geliştirildi. Taif Antlaşması her 20 yılda bir yenilenicekti ve geçerliliği 1995 yılında teyit ettirilecekti.
Aden'i kontrolü altında tutan Birleşik Krallık ile bütün Yemen'i kontrol etmek isteyen Yemen Krallığı'nın ilişkileri genellikle gergindi. Hatta İmam Yahya mektuplarında İngilizlerin gerçek istekleri ve esas gayeleri İslamı parçalamak ve dağıtmak, ta ki bizlere hakimiyet kurup kendilerine kul köle yapmak olduğunu yazıyordu. Birleşik Krallık'ın demiryolu yapımı gibi teklifleri reddediliyor, sınır çatışmaları yapılıyordu. 1928'den sonra İngilizlere karşı yürütülen agresif politikalar değiştirilerek Birleşik Krallık ile San'a Dostluk Antlaşması imzalandı. 1948 yılına kadar Birleşik Krallık'a karşı agresif tutum sergilenmedi. Ahmed bin Yahya döneminde bu tutum değişti ve 1950'lerde Birleşik Krallık'ın Güney Arabistan'daki egemenliğini tanımadığını ilan ederek sınır çatışmalarına girdi. 4 Mart 1946'da Amerika Birleşik Devletleri başkanı Harry Truman İmam Yahya'ya yazdığı bir mektupta Yemen Krallığı'nı egemen bir devlet olarak tanıdı. Bununla birlikte Sovyetler Birliği ile birlikte Çin Halk Cumhuriyeti ile ilişkiler güçlendirildi. Bu ülkelerce birçok yardım yapıldı. 26 Eylül Devrimi'nin bir iç savaşa dönmesinin ardından bir çift başlılık meydana geldi. Sovyetler Birliği ve Çin Halk Cumhuriyeti ve Mısır Yemen Arap Cumhuriyeti'ni tanıyorken Suudi Arabistan ve Birleşik Krallık Yemen Mütevekkilî Krallığı'nı tanıyordu. Suudi Arabistan kralcılara bütçe desteği sağladığı için onlara bağımlı hale geldiler. 1970'de yapılan anlaşma sonunda herkes Yemen Arap Cumhuriyeti'ni tanıdı.
İdari bölümler
Osmanlı İmparatorluğu, 1918'de Yemen Vilayeti'ni İmam Yahya'ya bıraktı. İmam Yahya aynı yapılanmayı devam ettirirken bazı değişikliklere gitti. İlk olarak Hacur kazasını, es-Şerfin bölgesini, Kahlan ve Ahnum ilçesini birleştirerek Hacce sancağını kurdu. Habbur ve el-Suda'yı ele geçirdikten sonra isyan çıkartan Muhsin bin Nasır Şeyban'ın ardından başına büyük oğlu Ahmed bin Yahya'yı getirdi. İmam'ın otoritesi yayıldıktan sonra Midi ve Abs bölgesi ihlak edildi. 1922'de Kaim ve İb bölgesini Taiz sancağından ayırdı ve Zamar sancağına atadıktan sonra direkt San'a'ya bağladı. Sonrasında Saada'yı ayrı bir sancak haline getirerek Liva el-Şam sancağını kurdu. Zamar sancağına Zabid bölgesi bağlandı ve başına Abdullah el-Vezir getirildi. Abdullah el-Vezir başka bir işe ayrılınca 1938'de İmam Yahya İbb bölgesine Taiz sancağından da toprak ekleyerek ayrı bir sancak yapıldı. Başına Hasan bin Yahya'yı geçirdi. İbb sancağına Rada kazasından Hübeyşiyye, Riyaşiyye mihlafından bir kısım alınarak eklendi.
Ahmed bin Yahya döneminde Kevkeban, Tavila, Hafaş ve Melhan bölgelerini birleştirerek Mehvit sancağını kurdu. Sonunda Yemen 8 sancağa bölündü.
Ordu
Yemen ordusu iki bölümden oluşur: Kara Kuvvetleri ve Hava Kuvvetleri. Ordunun bir kısmı parası ödenen profesyonel askerler iken geri kalanı savaş zamanı çağrılan aşiret askerleriydi.
Yemen daha bağımsız olmadan önce İmamların prestiji sayesinde aşiretleri yönetme yetkisine sahipti ama bu birlikler düzenli değildi. İlk düzenli Yemen ordusu Osmanlı İmparatorluğu'nun dört jandarma taburu ve üç süvari alayı oluşturmak için aşiret askerlerini toplamaya başladığı 19. yüzyılın sonlarına kadar uzanmaktadır.
Osmanlı İmparatorluğu Yemen topraklarından çekildikten ve İmam Yahya'nın Yemen'de tam kontrole sahip olmasından sonra ilk başta Taiz Tugayı olmakla birlikte Osmanlı'daki Yemen tugayları İmam Yahya'nın safına geçmeye başladı. Osmanlı döneminden kalma Yemen Tugaylarının Arabistan Yarımadasında Yemen'i savunmaya yetmeyeceğini bildiği için İmam Yahya ordu büyüklüğünü arttırdı. San'a, Zamar, Taiz, İbb, Hudeyde, Mehvit, Liva el Şam, Hacı olmak üzere 8 tugay kuruldu.
Kara Kuvvetleri
Yemen Krallığı nispeten küçük bir ülke olduğu için ve 1918'de Osmanlı'nın Yemen'den çekilmesinden sonra yeterli seviyede subay, doktrine sahip olmadan orduda reformlar yapılmaya ve orduyu geliştirilmeye çalışılması yüzünden bir sürü karışıklıklar oluştu. Eğitimde pratikten daha çok teorik yön hakim oldu ve bazı subaylar zekasına,eğitimine göre değil, İmam Yahya'ya yakınlığına göre kademeleri yükseltildi. Bazılarının askeri hiçbir tecrübesi olmadığı halde askeri eğitim vermeye çalışması nedeni ile de eğitimde bir kusura yol açtı. Her ne kadar karışıklar olsa da İmam Yahya'nın askeri tecrübesi ve bölgedeki otoritesi nedeni ile bulunduğu bölgeye göre büyük bir orduya sahiptir. Kara Ordusu 5 kola ayrılmaktadır.
Hava Kuvvetleri
Almanların ve İtalyanların yardımıyla 1926'de Yemen hava kuvvetleri kuruldu. İmam Yahya, 1920'li yıllardaki İngiliz-Yemen sınır çatışmalarında Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin Yemen'i bombalaması ve Yemen'in herhangi bir uçak ya da uçaksavar olmadığından buna karşılık verememesinden dolayı ülkesine uçak temin etmek için İtalya Krallığı kontak kurmuştur. Ocak 1926 yılında, İtalya'yla ilk 3'ü Nisan ayında ulaşacak bir şekilde 6 uçak teslimatı sözleşmesi yapıldı.1926 yılında 12 Yemenli uçuş eğitimi almak için İtalya'ya gönderildi, bir İtalyan ekibinin yardımıyla Yemen'de de bir uçuş okulu kuruldu. İtalya'dan gelen uçakların durumunun kötü olduğu tespit edildikten sonra İmam Yahya bu durumu İtalyanlara şikayet etti. İtalya'da bu durumdan sonra Yemen'e daha iyi uçak vermeyi kabul etti. Ağustos ayında Yemen'e daha iyi olan uçaklardan bir tanesi ulaştı. Aynı yıl Almanya'dan Junkers tasarımı Junkers A 35 ve Junkers F 13 uçaklarını satın aldı. Yemen'e teslim edilen Junkers A35 uçağı iki aydan kısa bir süre sonra düştü, mürettebatın üçü de öldü. Bu olaylardan hemen sonra İngilizlerle sınır çatışmalarına başladığı için İmam Yahya hava kuvveti kurma çabalarını durdurmak zorunda kaldı ve bütün uçakları yasakldı. 1940 yıllarının sonunda Hava kuvvetleri kurma hareketi tekrar canlandı. Lübnan'dan ikinci el Junkers Ju 52/3m nakliye uçağı, Mısır'dan C64 Norseman, İtalya Cumhuriyeti'nden Douglas C-47 Skytrain uçağı alındı. 1955'da 2 tane USAAF AT-6C eğitim uçağı Suudi Arabistan tarafından Yemen Mütevekkilî Krallığı'na bağışladı. Çekoslovakya Sosyalist Cumhuriyeti ile 1957'de 24 tane İlyuşin İl-10 saldırı uçağı bir silah antlaşması yapıldı. Ancak destek malzemesi ve yedek parça eksikliği nedeniyle bu uçakların hiçbiri uçurulamadı. Aynı dönemde, Sovyetler Birliği'nden 2 tane Mil Mi-1 ve 4 tane Mil Mi-4 helikopterleri; İlyuşin İl-14 nakliye uçağı alındı ve bir Sovyet uçuş okulu Yemen'de açıldı. Uçuş okulları Çekoslovak yapımı 10 tane Zlín Z-26 eğitim uçağıyla donatıldı.
Ordu Modernizasyonu
Yemen Krallığı ilk kurulduğunda Osmanlı İmparatorluğu döneminde Arap Yarımadası ve Anadolu'dan daha çok Balkanlara yatırım yaptığı için Yemen'de tarım dışında hiçbir şey bulunmamaktaydı. Osmanlı'dan çaldıkları silahlar ve İtalya Krallığı ve Birleşik Krallık'dan aldıkları tüfekler dışında hiçbir silahı yoktu. İmam Yahya bunu için 1920'lerin başında Yugoslav (veya Alman) ve Avusturya yardımıyla mühimmat fabrikası kurulmasını emretti. 1934'deki Suudi-Yemen savaştaki hezimetten sonra İmam silahlı kuvvetleri modernize etme ve genişletme ihtiyacını gördü. İtalya'dan; 6 hafif tank, 2.000 tüfek, dört uçaksavar, 4 top ve bazı iletişim teçhizatları satın aldı. Irak Krallığı'ndan ise birkaç tüfek ve iletişim teçhizatı alındı. İtalya ayrıca Sana'a'da bir uçuş okulu açtı. Amerika ve Birleşik Krallık olmak üzere Batılı ülkelerin Yemen'in silahlanması hakkında uyguladığı baskılarla rağmen İmam Muhammed el-Bedir Yemen ordusunu güçlendirmekte kararlıydı. Mısır'dan bazı askeri uzmanlar ve subay getirmek için Mısır Başkanı Cemal Abdünnasır ile anlaşma imzalandı. Ayrıca Doğu Bloğu'ndan, başta Sovyetler Birliği, Çekoslovakya ve Çin olmak üzere bazı ülkelerden Yemen'e silah sağlanması, bunların bakımı ve Yemen askerlerinin eğitilmesi üzerine anlaşmalar imzaladı. Antlaşmalar sonucunda 34 tane hafif tank, 50 tane 100mm kalibrelik tank, 100 sahra topu, 70 personel taşıyıcı, bir zırhlı araç ve 70 tane nakliye kamyonu almış oldu. Bu antlaşma, Yemen ordusu tarihinde büyük bir adım olarak kabul edilmektedir. 26 Eylül 1962 devrimi patlak verene kadar bu reformlar devam etti:
Devrimden önceki ordu boyutu
Kuzey Yemen İç Savaşı'ndan önce Yemen Mütevekkilî Krallığı'nın düzenli olarak çeşitli kademelerden 40.447 kişilik bir ordusu vardı.
Coğrafya
Yemen Mütevekkilî Krallığı, bir Asya ülkesiydi. Güneybatı Arabistan'da kalan ülkenin batısında Kızıldeniz, kuzeyde Suudi Arabistan güneyde İngiliz koruması altındaki Aden Protektorası, sonrasında Aden Kolonisi, doğuda Umman, güneybatıda Babülmendep Boğazı vardı. Taif Antlaşması ve San'a Dostluk Antlaşması'nda belirlenen sınırlar dışında ülkenin sınırları belirsizdi.
Yemen Mütevekkilî Krallığı'nın toprakları kabaca bir kare şeklini andırır. 450 kilometre uzunluğunda ve 490 kilometre genişliğindedir. 17° ve 13° kuzey paralelleri ile 43° ve 45° doğu meridyenleri arasına yerleşmişti. Ülke yaklaşık 195,000 km2 kareden oluşmaktaydı. Bunun neredeyse tamamı karadan oluşmaktaydı, göller önemsiz bir kısmını oluşturmaktaydı.
Yemen dağları, dünyanın en yüksek dağlarından biridir. Yemen'deki yaylalar bölgenin en sulak alanlardır. Yıllık yağış miktarı 22 inçin üzerindeydi. Yağışların çoğu yaz aylarında gerçekleşirdi. Dağlık alan olmasından dolayı kış aylarında sıcaklık donma donma noktasına yaklaşabilirdi. Yemen'de kalıcı nehirler, akarsular, göller vb. yoktu. Bölgede sıkça görülen ani sellerin çoğu Kızıldeniz'e dökülüyordu. Ülkede çöl iklimi etkilidir ve yıl içinde toz ve kum fırtınaları görülürdü.
Din
Kuzey yaylalarındaki Zeydîler yüzyıllar boyunca Yemen'de siyasi ve kültürel olarak baskın olmuşlardır. Zeydîlerin kendine özgü bir sosyokültürel yapısı olan Yemen bölgesine intikal edip devlet kurmalarından itibaren günümüze kadar devam eden varlığı, siyasî bakımdan dönem dönem muğlak ve istikrarsız bir seyir izleyerek kesintilere uğramıştır. Zeydîlerin dini-politik yönetimini kabul etmeyen sunni halk kesiminin ilk isyanları, Yemen imamı El-Hadi İla'l-Hakk Yahya döneminde olmuştur.
Yemen Mütevevekkilî Krallığı'nın kontrol ettiği bölgelerderin mezhebi yaklaşık olarak ~55% Zeydî, ~45% Sünniydi. Zeydî imamları Yemenliler tarafından Halife unvanıyla anılırlar. Zeydî kanunları İmam Yahya birlikte imâmet prensibi Zeydîyye’nin mezhep esasları arasında yerini aldı ve Zeydîyye kurumsallaşma sürecine girdi fakat Sünniler bunu kabul etmemiştir. Hz. Ömer'e Zeydîlik hakkındaki fikri sorulduğunda Hz. Ömer hakkındaki fikrini sorulduğunda Hayırdan başka bir şey söyleyemeyeceğini söylediği için diğer mezhepler Zeydîliğe antipati duymaktadır. Bu durum Osmanlıların Zeydîleri kafir ilan etmesine kadar ilerlemiştir. Bu yüzden Yemen'de hiçbir zaman istikrar tamamen sağlanamamıştır.
Yemen Yahudileri
Yahudilik Yemen'e gelmiş olan ilk İbrahimî dindir. Yemen'in İslam ile tanışmasına kadar Hristiyanlık ile çoğunluk diniydi. 1948 yılına kadar yaklaşık 50.000 Yemen Yahudisi Yemen Mütevekkilî Krallığı'nda yaşamaktaydı. El-Mehdi Ahmed bin el-Hasan döneminde Yahudilerin sürülmesi fakat sonrasında ekonomik sebeplerden dolayı zanaatkâr olan Yahudiler şehirden ve Müslümanlardan izole şekilde ayrı mahallelere yerleştirildiler. 18. Yüzyılda Yemen İmamları, Yetim Fermanı olarak bilinen, 18. yüzyıldaki kendi yasal yorumlarına dayanan ve bu yüzyılın sonunda yürürlüğe giren bir kanunu yürürlüğe koydu. Bu Fermana göre Yemen imamları ebeveynleri öldüğünde daha 12 yaşından küçük olan zimmi Yahudi çocukları Zeydi himayesine alıp onları Müslüman koruyucu ailelere teslim edip İslami öğretiyi onlara aşılamakta hükümlü oldu. Bu Ferman İslam Peygamberi Muhammed'in yetimlerin babası olması ve yetimlere bakmayı öğütlemesinden dolayı hükümdarın yetimlere bakması gerektiği anlayışından dolayı böyle düzenlenmiştir. 12 yaşından küçüklere odaklanılmasının sebebi ise Muhammed bin Abdullah'ın "Buluğ çağına ulaştıktan sonra yetimlik kalkar." diye buyurmasından dolayıdır.
Yetim Fermanı Osmanlı yönetimi sırasında (1872–1918) göz ardı edildi. Fakat 1921'de İmam Yahya Yemen'de tamamen egemen hale gelince bu kanunu tekrar yürürlüğe koydu. İngiliz tarihçi Tudor Parfitt bu durumu Yahudi çocukların zorunlu olarak Rusya'daki Çarlık ordusunda askere alınmasını getiren acımasız önlemlere benzetmiştir. Ferman ilk başlarda Osmanlı'da olduğu gibi yetkililer tarafından olabildiğince uygulanmadı. Bazı yerlerde yetkililer kaçan ve saklanan çocuklara göz yumdu fakat imam bu konuda diretkar olduğu için daha merkezi noktalarda kaçan çocukları aramak için birlikler gönderildi. Yahudi çocuk sakladığından şüphelenilen Yahudi cemaat liderleri tutuklandı ve hapishanelerde işkenceye uğradılar. Yetim Fermanı ile müslümanlaştırılan önemli kişilerden birisi de Mishpaha gazetesinin yazarlarından Dorit Mizrahi tarafından Yahudi kökenli olduğu iddia edilen Abdurrahman el-Eryani'dir. İddiasına göre 1910'da İbb'de bir Yahudi ailesinde Zekharia Hadad olarak dünyaya geldi. Anne ve babasının daha o sekiz yaşında iken salgın hastalık yüzünden ölmesiyle 5 yaşındaki kız kardeşi ile Yetim Fermanı'nınca koruma altına aldılar. Kardeşiyle ayrı koruma ailelerine verilmiş ve Abdurrahman el-Eryani olarak değiştirdi. Eryani daha sonra Yemen Arap Cumhuriyeti'nde dini vakıflar bakanı olarak görev yaptı ve Kuzey Yemen'e liderlik yapan tek sivil oldu. Bununla birlikte çevrimiçi bir gazete olan YemenOnline'ın el-Eryani ailesinden birkaç kişiyle yaptığı röportajda Abdurrahman el-Eryani'nin yahudi olduğu iddiasını yalanlamıştır. Onlara göre 1967'de İsrailli gazeteci Haolam Hazeh tarafından ortaya atılan bir çarpıtmadır. Zekharia Haddad'ın aslında Abdurrahman el-Eryani'nin üvey kardeşi ve koruması olan Abdulrahim el-Haddat'tır.
Yahudiler necis olarak kabul edildi ve bu nedenle Yahudilerin bir Müslüman'a veya Müslümanın yemeğine dokunmaları yasaklandı. Bir Müslümanın yanından geçerken ona selam vermeli ve sol tarafından yürümeleri, Müslüman mahallesine girerken ayakkabılarını çıkarıp yalın ayak yürümeleri zorunlulaştırıldı. Eğer bir Yahudi bir Müslüman tarafından saldırıya uğrarsa Yahudilerin onlara karşı koymaya hakkı yoktu. Böyle durumlarda kaçma ya da etraftaki Müslümanlardan yardım isteme seçeneğine sahipti.
Ulaşım
Yemen'in çölleri ve dağlık arazisi nedeniyle ulaşım her zaman zorlayıcı ve uzun olmuştur. Osmanlı İmparatorluğu'nun Yemen'e gelişinin ardından yaptırdığı birkaç yol dışında Yemen Mütevekkilî Krallığı'nda pek yol bulunmamaktaydı. Bu yolların da tamiri genellikle savaş esirleri ya da mahkumlara yaptırılmaktaydı. Osmanlı İmparatorluğu Yemen'e bazı arabalar getirmiş olsa da Mondros Mütarekesi uyarınca askerler Yemen'den çekilirken çoğu arabayı yanlarında götürdü. Yemen'e ilk otomobil Tuğgeneral Yakup'un 1923 yılında İmam Yahya'yı ziyaret ederken hediye olarak Ford model bir otomobil getirmesiyle olmuştur. O zamana kadar Yemen'de sadece atlı araba olduğu için bu otomobil ilk başta hoş karşılanmasa da İmam Yahya bu yabancı icadın kullanımının caiz olduğunu ilan edince şehzadeler, üst düzey yetkililer, zengin tüccarlar ve rütbeli askerler otomobil satın almaya başladılar. Ana yolların ve çevre yollar dışında otomobil kullanımı yasaklandı. Kullananlara ağır para cezaları kesildi. 1950'lerin başına kadar sadece devlette önemli işte bulunanların ve Hudeyde'deki Avrupalı tüccarların arabaları vardı.
Şehirlere gidip mal satmak için giden köylüler ve nakliye için İmam Yahya millî ulaşım ve nakliye şirketi kurdu fakat bu şirketin seferleri tüm Yemen'i kapsamıyordu. Seferin olmadığı daha dağlık bölgelerde patikalar üzerinden genellikle deve, katır ve eşeklerin oluşturduğu kervanlarla ulaşım sağlanırdı. Liva el Şam, Hacı, Ma'rib ve İbb gibi çeşitli tugayların üsleri bu patikaların birleştiği noktalara kuruldu. Böylece kervanlar eşkıyalardan korunabiliniyordu.
Kahire'nin Mor Gülü
Kahire'nin Mor Gülü 1985 ABD yapımı fantastik komedi filmidir. Özgün adı The Purple Rose of Cairo olan film video salgını sırasında Türkiye'ye geldiği için önce Aralık 1985'te VHS ve Betamax formatlarında dağıtımı yapılmış, daha sonra Kasım 1986'da televizyonda gösterilmiştir. Senaryosunu Woody Allen'ın yazıp yönettiği filmin başlıca rollerinde Mia Farrow, Jeff Daniels ve Danny Aiello oynamışlardır. Woody Allen'ın gerçek dünya ile hayal dünyasının sınırlarını birbirine karıştırdığı bu fantezide ABD'deki büyük ekonomik bunalım yıllarında kederli yaşantısından bir süreliğine de olsa uzaklaşmak için sürekli olarak sinemaya giden yoksul bir garson kadının beyaz perdedeki idolü olan aktörün boyut değiştirerek gerçek dünyaya geçişi ile birlikte onunla yaşadığı aşk anlatılmaktadır. Filmin senaryosu 1986 yılında Oscar'a aday gösterilmişti, ama Altın Küre ödülünü kazanabildi. Aynı yıl en iyi film ve en iyi senaryo dallarında BAFTA ödülü kazandı. Cannes Film Festivali'nde FIPRESCI Ödülü'ne layık görüldü. En iyi yabancı film César ödülü de dâhil filme toplam 14 ödül verildi. Woody Allen birçok kereler "Kahire'nin Mor Gülü"nün, filmografisindeki en beğendiği filmi olduğunu ifade etmiştir.
Özet
1930'lu yılların ortalarında ABD'deki "büyük ekonomik buhran" tüm ağırlığıyla hüküm sürerken New Jersey'nin küçük bir kentinde bir lokantada garson olarak çalışan Cecilia (Mia Farrow) geleceği olmayan işinden ve kaba saba bir insan olan işsiz ve alkolik kocasından (Danny Aiello) bunalmış, çaresizce sığınacağı bir şeyler aramaktadır. Buhran yıllarında birçoklarının yaptığı gibi o da gerçeklerden kaçmak, bir süreliğine de olsa hayal dünyasına dalıp mutlu olmak için fırsat buldukça kendini sinemanın loş salonuna atar. Bir karabasana benzeyen yaşantısına ancak bu şekilde katlanabilmektedir. Bir gün "Kahirenin Mor Gülü" adlı bir filmi sekizinci kez izlerken garip bir şey olur, filmin baş oyuncusu olan Tom Baxter (Jeff Daniels) seyircilerin arasındaki Cecilia'ya dönerek "Bunca kez geldiğine göre filmi çok sevmiş olmalısın" der ve perdeden çıkıp salona atlayıverir ve filmdeki rol arkadaşlarının bütün itirazlarına rağmen filme geri dönmeyi reddeder. Filmde havalı bir arkeoloğu canlandıran Tom Baxter ve gerçek dünyadaki hayranı olan Cecilia birlikte şehri gezerler ve birbirlerine âşık olurlar. Ortadaki tek sorun Tom'un gerçek olmamasıdır. Tom'un yokluğunda perdedeki siyah beyaz film kesintisiz olarak devam etmektedir, ancak filmin diğer oyuncuları Tom olmadan konuyu toparlayamazlar ve sürekli olarak kendi aralarında tartışırlar. Filmi yapan şirket de paniktedir, zira başka sinemalarda gösterilen filmlerdeki diğer Tom Baxter'lar da perdeden çıkmaya çalışırlar. Çaresiz kalan film şirketi yetkilileri filmde Tom Baxter'ı canlandıran Gil Shepherd'ı bulurlar (Onu da Jeff Daniels canlandırmaktadır) ve durumu kurtarması için Cecilia'nın yaşadığı kente gönderirler.
Filmin Müziği
Filmde kullanılan müzik parçaları şunlardır:
Byzantium Reborn
Byzantium Reborn (Tam adı: Byzantium Reborn - The Greek and Turkish War 1920-1922 / Bizantium'un Dirilişi - Yunan ve Türk Savaşı, 1920-1922), 2004'te Ben Madison tarafından tasarlanarak 1996-2004 yıllar arasında faaliyet gösteren Kanadalı bir firma olan Microgame Design Group tarafından yayınlanan stratejik savaş oyunu.
Oyun, bir kural kitapçığı, batıda Dedeağaç, Çanakkale, Smyrna (İzmir), Aydın ve Muğla'dan doğuda Samsun, Tokat, Sivas, Maraş, Adana ve Alexandretta'ya (İskenderun) kadar uzanan bölgeleri kapsayan bir harita, Başkomutanlık, Tümen, Alay gibi birlikleri simgeleyen 280 parçalar ve 4 tablodan ibarettir.
Oyun, Yunan Krallığı ve Türkiye (The insurgent nationalist forces of Mustapha Kemal / Mustafa Kemal'in isyancı milliyetçi kuvvetleri) olmak üzere iki oyuncu tarafından oynanır.
Yunan Krallığı oyuncusu duruma bağlı olarak "French Army" (Fransız ordusu), "Armenian Legion" (Ermeni Lejyonu), "Dashnaks" (Taşnaklar), "Milli Tribe" (Milli Aşireti), "Chopur Musa's Army" (Çopur Musa'nın birlikleri) ve "Anzavur Bey's Army" (Kuvâ-yi İnzibâtiye) gibi birliklere de emredebilir.
Türkiye oyuncusu ise yine duruma bağlı olarak "MDRT Guerillas" ve "Italian Army" (İtalyan ordusu) birliklerine de emredebilir. Tarafsız kuvvetler olarak "Army of the Caliphate" (Hilafet Ordusu), "Chapanoglu Family" (Çopanoğlu) ve "Green Army" (Yeşil Ordu Cemiyeti) de oyuna karışabilirler.
Sadomazoşizm
Sadizm, karşısındaki kişiye acı vermek veya eziyet etmekten seksüel bir haz duymanın adıdır. Bu adın kaynağı, Fransız filozof ve sadistik öykü yazarı Marquis de Sade'den gelmektedir. Sadizm'in acıyı duyan taraf açısından karşıtı olan olgu ise mazoşizm olup kendisine acı verilmesinden, eziyet edilmesinden seksüel bir zevk alma duygusudur. Genellikle, dövülme, aşağılanma, bağlanma, işkence edilme, vb. seksüel fanteziler içerir. Bazen de kişilerden biri köle olur ve diğer kişi ona tasma takar. Bu isim ağırlıklı olarak mazoşist bir içeriği olan "Venus in Furs" romanıyla tanınan 19. yüzyıl yazarlarından Leopold von Sacher-Masoch'dan gelmektedir.
Marquis de Sade'in adından alınmış olan "sadizm" ve Sacher-Masoch'un adına izafe edilen "mazohizm" sözcüklerinin her ikisinin de, aynı patolojik süreçte geliştiğinin ve sık sık birbirinin yerine geçtiğinin kabul edilmesinden dolayı, birlikte anılması tercih edilen bir davranış bozukluğu.
WikiLeaks
Wikileaks, anonim kaynaklara dayanarak hassas belgeler yayınlayan ve kâr amacı gütmeyen uluslararası bir sivil toplum kuruluşudur. 2006-2016 arasındaki 10 yıllık süreçte 10 milyon belge yayınladığı belirtilen organizasyonun kurucusu ve yöneticisi Avustralyalı internet aktivisti Julian Assange’dır. Kristinn Hrafnsson, 2018 yılından beri sorumlu editörlüğünü yürütmektedir
Organizasyon başlangıçta, Afganistan’daki savaş harcamaları, Kenya’da yolsuzluk soruşturmaları , Guantanamo Körfezi’ndeki Amerikan hapishanelerinin operasyon bilgilerini  yayınlamıştır. 2012’de “Suriye Dosyaları” ismiyle iki milyondan fazla e-postayı ifşa etmiştir.
Yayınladığı sosyal güvenlik ve kredi kartı numaraları ve sağlık bilgileriyle vatandaşların mahremiyetine özen göstermemenin yanı sıra Panama Belgeleri karşısında aldığı tutum ve Rusya ile ilgili tartışmalı konulardaki pasif yaklaşımı, Wikileaks’in başlıca eleştirilme sebepleri olmuştur.
Yönetimi ve tarihçesi
WikiLeaks'in Çinli muhaliflerin yanı sıra ABD, Tayvan, Avrupa, Avustralya ve Güney Afrikalı gazeteciler, matematikçiler ve şirket teknologları tarafından kurulduğu belirtilmiştir. Avustralyalı gazeteci ve internet aktivisti Julian Assange, organizasyonun görünen yüzüdür.
Site 4 Ekim 2006 tarihinde yayına girmiş olup kayıtlı olduğu ülke ABD'dir. Sitenin ziyaret edilme oranının en yüksek olduğu ülke 29 Kasım 2010 itibarı ile İsveç'tir. İsveç'i İtalya ve Hollanda izlemektedir.
Sızıntılar
Kuruluşundan bir yıl sonra organizasyonun ve wikileaks.org'un veritabanında 1,2 milyondan fazla doküman bulunmaktadır. "İpotek Cinayeti" videosu en kayda değer belgelerin başında gelir. WikiLeaks yayınladığı raporlarla çok sayıda yeni medya ödülü kazanmıştır.
WikiLeaks 26 Temmuz 2010'da Amerikan ordusunun 2004-2009 yılları arasında Afganistan Savaşı'nda tutmuş olduğu 92.000 belgeyi The Guardian, The New York Times ve Der Spiegel gazeteleriyle birlikte açıklamıştır. Bireysel olayları da kapsayan günlükler, sivil kayıplar hakkında ayrıntılı bilgiler içermektedir. Belgeleri sızdıran er Bradley Manning görev yaptığı Kuveyt'teki Camp Arfijan üssünde tutuklanmıştır.
ABD diplomatik belge sızıntısı
WikiLeaks'in 29 Kasım 2010'da yayınladığı diplomatik belgeler dünya çapında ses getirmiştir. Yayımlanacağı söylenen 251.287 belgenin yaklaşık 2000 tanesi yayımlanmıştır.
Suudi Arabistan belge sızıntısı
Wikileaks, 19 Haziran 2015 tarihinde The Saudi Cables kod adıyla, "çok gizli" olarak tasnif edilmiş 500.000 Suudi Arabistan dokümanı paylaşmaya başlamıştır.
St Joseph's FC
Saint Joseph's Football Club Gibraltar Gibraltar Football League'nde mücadele eden amatör bir futbol kulübüdür. Maçlarını, Cebelitarık'ta bulunan diğer tüm kulüpler gibi Victoria Stadyumu'nda oynamaktadır.
Geçmiş
Kuruluşu 1912'li yılların ortalarına dayanmaktadır.
Kitap İlçesi
Kitap İlçesi ; Özbekistan'ın Kaşkaderya ili'indeki ilçe. Merkezi Kitap şehridir.
Nüfusu
İlçenin nüfusu 178900 insan.
Hippolit ve Aricie
Hippolit ve Aricie (Fransızca:Hippolyte et Arıcie) Fransız besteci Jean-Philippe Rameau tarafından 50 yaşında iken Fransa "Palais-Royale Tiyatrosu" ve "Academie Royale de Musique (Müzik Kraliyet Akademisi)" için hazırlanmış "lirik trajedi" janrında bir opera.
Operanın librettosu Racine'in Phedere adlı trajediya oyunundan ve antik Romalı tragedya yazarı Seneca'nın "Phaedra" ve antik Yunan oyun yazarı Euripides'in "Hippolitus" oyunlarından uyarlanmış olup papaz Simon-Joseph Pellegrin tarafından Fransızca olarak yazılmıştır. Eserin kurulma şekli Jean-Baptiste Lully ve onun libertto yazarı Philippe Quinault tarafından 1670'lı ve 1680'li ortaya çıkartılmış olan Fransız operası  müziksel trajedya janrınının kaideleri ve şemasına (çok sayıda karakter olması, tanrıların sahnede bulunmaları, her perde için eğlendirici koro ve dans eki bulunması)  uymaktadır. Bu eser gelişen Fransızca opera geleneklerine uyarak bir prolog ve 5 perdeden oluşmaktadır. Eserin ilk prömiyer sahnelenmesi 1 Ekim 1733'te Paris'te "Palais Royal Tiyatrosu"'da yapıldı.
Hazırlanma ve temsiller
Eserin ilk prömiyer temsili "Palais Royale Tiyatrosu", Paris'te 1 Ekim 1733'te yapıldı. 1742'de ve 1757'de yine bu tiyatroda yeniden yapımladı ama zamanının geleneklerine uyularak bu yeni yapımlamalarda besteci eserine değişiklikler ve eklemeler yapmıştır. <!-- Rameau bu opera eserini hazirladigi zamanda 50 yasinda idi. O zaman muziksel teroi uzerinde ve ozellikle klavyeli calgilara uzertinde kitapklarai ve genellikle klavyesli calgilara icin besteleyip haziraldigi muziksel parcalr ile isim yapmisti. Bir opear gibi dramatik muzik eserine en yakin olan o zaman kadarki eserleri hazirlamais oldugu dinsal konulu olmayan kantta]lar ve Paris Fuari icin haziraldigi birkac populer muzilsel parcalardi. Bu tyasatn sonra yeni bir kariyer olarak opera muzigi besteciligine atilacagi hic beklenmemekte idi.
fakat 1732'de Rameuau Papz Pellegrin'e hazirlayacagi bir opera icin bir libretto hazirlamasi icin istekte bulundu. Pellegrin Subat 1732'de Franszi besteci "Monteclair" icin "Japthe" adli bir "muziksel tragedya" icin libretto yazmitsi ve bundan jazirlanmis olan emuziksel eser Rameau'yu derinden etkilemeisti. Bu libretto hazirlandiktan sonra Rameu opearayi nisbete hizla bestelenmistir. Nisan 1733'te bu eser ilk provasi Remauau' o zamanki asil patronu olan La Pouplinieare'in eozel malikanesinde "" de yapilmisti. Eylul 1733'te Paris Operasi'nda son provalar yapildi. Bu porovalar sirasinad Opear muzisiyenleri "Uc Mireler
Yet some time in 1732, Rameau approached Abbé Pellegrin and asked him for a libretto. Pellegrin had written the words for Montéclair's tragédie en musique Jephté (February, 1732), a work which had greatly impressed Rameau. Hippolyte et Aricie was given a run-through at the house of Rameau's patron, La Pouplinière, in April, 1733 and went into rehearsal at the Opéra in September. To Rameau's annoyance, the musicians at the opera house found the second trio for the Fates (Trio des Parques), some of the composer's most daring music, too hard to play and it was cut. It was just a foretaste of the difficulties to come.
At its creation in 1733, Hippolytus and Aricia gives rise to a controversy between the defenders of Lully tradition, which found that the work was too learned character is a musical composition too complex and too much to the drama, and those who are seduced by the innovations introduced by Rameau (Quarrel of Lullystes and Ramists) 1.
À sa création en 1733, Hippolyte et Aricie donne lieu à une controverse entre les défenseurs de la tradition lullyste, qui trouvent que l'œuvre a un caractère trop savant, est d'une écriture musicale trop complexe et fait trop de place à l'intensité dramatique, et ceux qui sont séduits par les nouveautés apportées par Rameau (Querelle des Lullystes et des Ramistes)1.
Le succès de l'œuvre a contribué à établir la réputation de Rameau. Selon Hugues Maret, le premier biographe de Rameau, André Campra se serait exclamé : « Il y a dans cet opéra assez de musique pour en faire dix ; cet homme nous éclipsera tous ».
Hippolyte et Aricie fut joué 123 fois entre 1733 et 1767. Il disparut ensuite du répertoire de l'Opéra de Paris mais y revint le 13 mai 1908, sous l'influence de la Schola Cantorum et de Vincent d'Indy, à l'occasion d'un spectacle qui anticipa le retour de Rameau sur la scène musicale française. L’orchestre était placé sous la direction d'André Messager et Paul Vidal. Toutefois, cinq ans plus tôt, l’œuvre avait été reprise à Genève2.
ippolyte and Aricia was played 123 times between 1733 and 1767. It then disappeared from the Opera directory Paris but returned there May 13, 1908, under the influence of the Schola Cantorum of Vincent d'Indy and occasionally a show that anticipated the return of Rameau on the French music scene. The orchestra was under the direction of André Messager and Paul Vidal. However, five years ago, the work was resumed at Geneva2.
-->
İyi ve Kötü'nün Bahçesinde Bir Geceyarısı (film)
Konusu
Bir cinayet üzerine konulu filmde John Kelso isimli bir yazar (John Cusack, karakter John Berendt'den esinlenerek yaratılmıştır) gazetede yayınlayacağı bir yazı için Savannah'a parti için gelir. Burada eksantrik bir kişiliğe sahip Jim Williams (Kevin Spacey) ile tanışır. Ama ertesi gün Kelso gitmemeye karar verir, çünkü burada bir cinayet işlenmiştir. Bir erkek jigolo (Jude Law) öldürülmüştür ve baş sanık eşcinsel olduğu ortaya çıkan Williams'dır. Kelso artık olayı çözmeye çalışacaktır.
Hippolit ve Aricie
Roller
"Kor-de-bale" içinde o günlerde ismi iyi bilinen balerina "La Camargo" bulunmakta idi.
İyi ve Kötü'nün Bahçesinde Bir Geceyarısı (film)
Çıkış
Film hem kitabın hayranları hem de eleştirmenler tarafından hoş karşılanmadı. Eleştirmenlerin bazıları olumlu fikirler bildirseler de film gişede de başarıyı sağlayamadı.
Hippolit ve Aricie
Prolog
Bu eserin uvertürü Lully tipi stildedir. Bunu takiben Erymanthus Ormanı sahnededir ve burada tanrıça Diana ve Kupid bu ormanda yaşayanların kimin hükmü altında olacağı hakkında bir tartışma yapmaktadırlar. Bu ikisi arasındaki sözlü kavga en üst tanrı olan Jüpiter tarafından bir hakemlik kararı ile sona erdirilir. Jüpiter ormanda yaşayanların kalplerinde her yılın bir gününde sadece sevginin kendilerini hükmü altında olmasını emreder. Diana Hippolit ve Aricie'yi kendi koruması altında tutacağına yemin eder.
İyi ve Kötü'nün Bahçesinde Bir Geceyarısı (film)
Çıkış
Eleştirmenlerin hemen hemen hepsi başta Kevin Spacey ve Lady Chablis olmak üzere oyuncuların başarısını not ettiler. Kitabın hayranları genel olarak filmde büyük derecede değişikliklerden sinirlendiler. Bunun dışında bazı ufak değişikliklerde mevcuttur. Örneğin kitapta Kelso'nun bir sevgilisi yoktur, ama filmde mevcuttur ve bu Clint Eastwood’un kızı Alison tarafından canlandırılmaktadır.
Hippolit ve Aricie
Perde I
Troezen şehrinde Diana tapınağı
İyi ve Kötü'nün Bahçesinde Bir Geceyarısı (film)
Çıkış
A.I.: Artifical Intelligence filmini tanıtmak için Jude Law, Charlie Rose programına katıldığında filmdeki rolü her ne kadar kısa olsa da John Cusack ve Kevin Spacey ile aynı sahnede olmanın ve yönetmenlik koltuğunda Clint Eastwood'un oturduğu bir filmde bulunmasının kendisine gurur verdiğini söylemiştir.
Hippolit ve Aricie
Perde I
Bu eserin hikâyesi antik Yunan Atina Kralı Theseus, karısı Pheadra ve Theseus'un diğer bir kadından olan oğlu Hippolit'i ele almaktadır. Hippolit Aricia adlı bir bir genç kıza aşık olmuştur. Ama Aricia Theusus'un düşmanı olan Pallas'ın kızıdır. Babası Pallas kızı Arıcia'yı Tanrıça Diana'ya kendini adayıp, hayatı boyunca bakire kalmaya yemin etmeye zorlamaktadır. Fakat Aricia tam bu yemini vermeye hazır iken Hippolit kendine olan aşkını ona bildirmiştir. Diana bir tanrıça olarak bu iki genci korumaya söz verir ve bunu iki gence bildirir. Bu Pheadra'yı çok kızdırır; çünkü o üvey oğlu olan Hippolit'e karşı bir gizli ve cemiyet kurallarına hiç uymayan bir aşk beslemektedir. Bu sırada Atina'ya gelen habere göre Theseus yeraltını ziyarete gitmiştir ve büyük olasılıkla artık hayatta değildir. Bu Phaedra için artık Hipolit'e karşı çılgın aşkını açıkça ifade edip hatta onunla evlenme yapıp ve ona ona Atina Krallığı tacını verebilmek için hiçbir buna karşı gelebilecek sosyal kurallar kalmadığı anlamına gelmektedir.
İyi ve Kötü'nün Bahçesinde Bir Geceyarısı (film)
Film müziği
Filmin müziği Savannah yerlisi John Mercere'ye adanmıştır.
Hippolit ve Aricie
Perde II
Hades: Yeraltı ölüler ülkesi
Theseus Hades yeraltı ölüler ülkesine, oraya götürülen arkadaşı olan Pritous'u oradan kurtarmak için inmiştir. Pritous, Tanrı Plüto'nun karısı olan Proserpine'yi baştan çıkartmak için ona flört yaparken Plüto tarafından yakalanmış ve ölüler ülkesi yeraltına sürgüne atılmıştır. Theseus'un arkadaşını yeraltı ölüler ülkesinden kurtarmak için elinde üç önemli koz bulunmaktadır. Babası olan Tanrı Neptün oğlu Theseus'a söz vermiştir ve onun hayatı boyunca üç özel dilek-duasını hiç itirazsız ve hiç değişmeler yapmadan kabul edecektir. Theseus'un babasına ilk dilek-duası Hades yeraltı ölüler ülkesine kendinin gidebilmesine izin verilmesidir.Bu dilek-duasına uygun olarak Theseus Hades ölüler ülkesi kapısına gönderilir. Burada Theseus bekçilik yapan Erinyelerden olan Tisiphone ile çatışmaya koyulur. Ama sonunda Theseus ölüler ülkesinde bulunan Plüto'nun sarayına yetişmeyi başarır. Burada Tanrı Plüto onu yargılar. Onu suclu bulup ona ceza olarak arkadaşı Piritous ile aynı ölme kaderini paylaşacağı yargısına vardığını ona bildirir. Ama Theseus'e bir ufak ayrıcalık hakkı tanır ve verilen bir bilmeceye doğru yanıt verirse kendini affedilebileceğini bildirir. Theseus bu bilmeceye doğru cevap veremez. Ama babası Tanrı Neptün'den ikinci dilek-duası ile serbest kalıp Hades'ten ayrılmayı ona bağışlamasını ister. Pluto Theseus'un bu dilek-duasını sağlayan Tanrİı Neptün'e karşı güçsüz kalmıştır. Theseus ayrılırken Hades'in kapı bekçilerinden olan Erinyeler bir kehanet yaparak ona, hayatta bulunanlar arasında kendi ülkesinde ve kendi evinde bir cehennem hayatı şartları bulacağını bildirirler.
Perde III
Pheadra üvey oğlu Hippolit ile buluşur ve Hippolit ona kocasını kaybettiği için baş sağlığı diler. Hippolit'in bu yakından ilgisini yanlış anlayıp bunu bir aşk ifadesi olarak yorumlayan Pheadra, Hippolit'e karşı duyduğu yakın aşkı ona itiraf eder. Bu itiraf Hippolit'i şoke etmiştir; Pheadra'ya gayet kızmıştır ve bu kızgısını küfür gibi ifadelerle ona bildirir. Bundan alınan Pheadra bir kılıç çekerek kendini öldürmeye çalışır. Biraz karşı durma ve karşılıklı çekişmeden sonra Hippolit kılıcı Pheadra'nın elinden alır ve onun intihar etmesini önler. Tam Pheadra ile Hippolit karşılıklı olarak çekişme yapmakta iken hiç beklenmedik bir şekilde Theaseau bu olay yerine varır. Karısı ile oğlu arasında gördüğü çekişmeyi yanlış olarak anlar ve Hipolit'in üvey annesine tecavüz etmek istediğini sanır. Pheadra hemen olay yerinden kaçıp ayrılır. Asil karekterli Hippolit üvey annesinin kendine aşk ilan ettiğini babasına açıklamak istemez. Hippolit'in açıklama yapmaktan kaçınmasını babasının ondan daha da fazla şüphe etmesine yol açar. Pheadra'nın sırdaşı olan Oeone'nin yaptığı yersiz ithamlar da Theseus'a şüphelerinin gerçekmiş gibi görünmesine yol açar. Sonunda Theseus babası Neptün'ün kendine kullanması için bahşettiği üçüncü dilek-duayı Neptün'ün Hippolit'i cezalandırması için istek olarak kullanır.
Perde IV
Deniz kenarında Diana için bir kutsal koruluk
Hippolit artık kendi ülkesi olan Atina Krallığı'nda yaşayamayacağını anlamıştır ve sürgüne gitmek istemektedir. Aricia onun karısı olarak onunla birlikte sürgüne gitmeye ant içmiştir. Ormanda yaşayanlar Tanrıça Diana'yı kutlamak için ayin yapmaktadırlar. Birden denizden bir canavar ortaya çıkar. Bu Neptün'ün Theseus'un dileğine göre Hipolit'i cezalandırma vasıtasıdır. Hippolit bu canavarla çatışmaya girişmeye çalışır ve her ikisi de bir büyük ateşin alevleri içinde kaybolurlar. Pheadra gayet üzüntülü olarak bu olay yerine gelir. Hippolit'in yanıp kaybolmasına nedenin kendisi olduğunu itiraf eder.
Perde V
Deniz kenarında Diana için bir kutsal koruluk:
İtalya'da Aricia'nın ormanı
Aricia kendi yaşadığı ormanında Hippolit'i kaybetmenin yasını çekmektedir. Tam bu sırada tanrıça Diana gelir; Arıcia'ya artık yaş çekmemesini çünkü Aricia'ya çok uygun bir koca adayı bulduğunu haberini verir. Fakat bu haber gayet derin yas çeken Arıcia'yi hiç avutmaz. Fakat Tanrıça birden Aricia'ya onun için bulduğu kocayı ifşa eder. Bu yaşayan ve Aricia'yi bulmaktan gayet mesut olan Hippolit'tir ve bundan sonra Hippolit ve Aricia'nin birlikte olacaklardır. Opera herkesin sevinçten düğün bayram etmesi ile sona erer.
Enstrumentasyon
Bu eser için hazırlanan ilk partisyon notaları şu çalgılar bulunan bir orkestra için hazırlanmıştır;
Müziksel parçalar
== Seçilmiş ses ve video kayıtları ==
Fikret Adil
Fikret Âdil ya da gerçek adıyla Fikret Âdil Kamertan, (d. 7 Ocak 1901, İstanbul - ö. 4 Haziran 1973, İstanbul), Türk yazar, gazeteci ve çevirmen.
Hayatı
Fikret Âdil, 7 Ocak 1901'de İstanbul'un Çengelköy semtinde dünyaya geldi. Askerî hekim olan babası Operatör Mahmut Âdil Bey, Tevfik Fikret'e olan hayranlığı sebebiyle oğluna Fikret ismini verdi. Fikret Adil, Mekteb-î Sultânî'ye kaydoldu. 1917 yılında, son sınıftayken Milli Mücadele'ye katılmak üzere okuldan ayrıldı.
İstanbul'a 1923 yılında geri döndü. İlk olarak Tanin gazetesinde çalışmaya başladı. Vakit, Akşam (Fransızca), Milliyet, Cumhuriyet, Son Posta, Politika, İkdam, Son Telgraf, Ulus, Zafer, Yeni İstanbul, Son Havadis gibi birçok gazetede yazdı. Yazarlık yaparken bir yandan da 1930 ile 1936 yılları arasında Anadolu Ajansı'nda, 1937 ile 1966 yılları arasında ise Türkiye İş Bankası'nda memur olarak çalıştı. 1966'da İş Bankası'ndan emekli oldu.
Fikret Âdil'in dergiler için yazdığı ilk yazısı Şebab 'da yayınlandı. Hareket, Yeni Adam, Ağaç, Aydede, Yeditepe, Akis ve Meydan gibi dergilerde de sanat eleştirileri yayınlandı. Yazar ayrıca 1931 yılında Artist başlıklı haftalık bir sanat dergisi ve 1939 senesinde S.E.S. başlıklı sanat, edebiyat ve sosyoloji dergisi çıkardı.
1973 yılında rahatsızlanan Âdil, tedavi için Zürih'e gitti ve orada vefat etti. Cenazesi, Eyüp Mezarlığı'na defnedildi.
Tâmega
Tâmega alt bölgesi, Portekiz'in Avrupa kıtasında bulunan istatistiki alt bölgelerinden biridir. Norte bölgesinde bulunur.
Belediyeler
Bölgede 13 belediye (Por.: concelho) yer almaktadır.
En İyi Fantastik Film Saturn Ödülü
En İyi Fantastik Film Saturn Ödülü kazananların listesi;
NGC 5072
NGC 5072, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Yelken takımyıldızı yönünde bulunur. E-S0 tipi bir merceksi, eliptik galaksidir. Alman astronom Heinrich d'Arrest tarafından 1867 yılında 27,94 cm (11 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Grönland
Grönland, Atlas Okyanusu'nun kuzeyinde, 2.166.086 km² ile kuzey kutbundaki en büyük buz örtüsüyle kaplı, Danimarka Krallığı'na bağlı özerk bir bölgedir. Kanada Arktik Adaları'nın doğusunda, Arktik ve Atlantik okyanusları arasında yer alan dünyanın en büyük adasıdır. Grönland, jeopolitik olarak Avrupa'nın bir parçasıdır. Ülkenin başkenti ve en büyük şehri Nuuk'tur. Fizyografik olarak Kuzey Amerika kıtasının bir parçası olmasına rağmen Grönland, 986'dan başlayarak bin yıldan fazla bir süredir siyâsî ve kültürel olarak Avrupa (özellikle sömürge güçleri olan Norveç ve Danimarka) ile ilişkilendirilmiştir. Sakinlerinin çoğunun ataları Alaska'dan Kuzey Kanada'ya göç eden ve 13. yüzyılda yavaş yavaş adaya yerleşmeye başlayan İnuitlerdir.
Adanın sahilleri hariç her tarafı 3 km kalınlığına varan bir buz tabakasıyla kaplı olup buzun tabanı deniz seviyesinin altındadır. Adanın %81'i buzullarla kaplıdır. Adanın kuzeyinde Arktik Okyanusu (Arktik Deniz), güneydoğusunda İzlanda ve Danimarka Boğazı, batısında Kanada'nın Ellesmere Adası ve Baffin Körfezi yer alır.