cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mustafa Sandal
2000-2002: Akışına Bırak ve Kop
2000 Haziran'ında Akışına Bırak adlı dördüncü albümünü Prestij Müzik etiketiyle dinleyenlerine sundu. Bu albümde müzik direktörlüğünü İskender Paydaş'la paylaştı. Albümdeki "Tek Geçerim" adlı şarkı müzik listelerinde zirveye çıktı ve şarkıya hipodromda hareketli bir klip çekildi. Albümün diğer klipleri ise Yunan şarkıcı Natalia Dussopulos ile "Hatırla Beni" şarkısına yapılan düete, 3. ve son klip ise "Geriye Dönemem" isimli şarkıya çekildi. 2001 Haziran'ında İstanbul Metrosu için "Can Cana" isimli bir şarkı besteledi. İtalyan sanatçı Eros Ramazzotti ile birlikte Ali Sami Yen Stadyumu'nda 25 bin kişi önünde düet yaptı. Daha sonradan yaptığı açıklamada pek çok starla düet yapmasına karşın hayatında en değer verdiği ve unutamadığı düetin Ramazzotti ile yaptığını söylemiştir. Kasım ayında, yeni stüdyosunu kurdu ve beşinci albümünün kayıtlarını burada gerçekleştirdi.
2002 Mayıs'ında Erol Köse Production etiketiyle çıkardığı Kop adlı albümü yılın en çok satan ikinci albümü oldu. Albüm 2002 yazına damgasını vururken özellikle 2002 FIFA Dünya Kupası'na katılan Türkiye millî futbol takımıyla özdeşleşen "Pazara Kadar" şarkısı büyük beğeni topladı ve ülke genelinde geniş yankı uyandırdı. Sonrasında Telsim sponsorluğunda Kop (remix) adlı single çalışması yayınladı ve şarkının klibi bu versiyona çekildi. Kendi yapım şirketi olan Yada Prodüksiyon bünyesinde kurduğu ve altyapı çalışmaları 2 yıllık bir süreyi alan hayran kulübünü, internet sitesi üzerinden faaliyete geçirdi.
2003-2006 : Seven ve İsyankar ile Avrupa'da gelen başarı; Aşka Yürek Gerek ve İste ile Türkiyede'ki yansımaları
Türkiye'de Maxi Sandal 2003 isimli bir maksi single çıkardı. İlk klip "Aşka Yürek Gerek" adlı şarkıya çekildi ve Mustafa Sandal bu klipte bir kez daha Yunan şarkıcı Natalia ile birlikte kamera karşısına geçti. Aynı yıl Universal Music etiketiyle Türk asıllı Alman Vj Gülcan Karahancı ile düet yaptığı "Aya Benzer 2003 (Moonlight)" isimli bir single ve Seven isimli bir albümle Avrupalı müzikseverlerle buluştu. Çalışması Avrupa'da 2.5 ay boyunca en çok satan İlk 10 arasında yer aldı. Sandal, bu albümününde "All My Life" adlı şarkıya çektiği klipte dünya güzeli Azra Akın'la birlikte oynadı ve klip Michael Jackson'ın kendi klibini çekmek için izin alamadığı Topkapı Sarayı'nda çekildi. Mustafa Sandal'ın "Seven" ile Avrupa'da yakaladığı başarı üzerine ünlü Alman 'talk show'cu Stefan Raab 27 kişilik ekibiyle Musti'yle program yapmak için Türkiye'ye geldi ve çekimler Karaköy Limanı'nda gerçekleştirildi. Ayrıca Alman "Bild"e kapak olmayı başaran ilk Türk olurken, "Der Spiegel" dergisi de sanatçıya yer verdi. Avrupa'da da ilgi gören Mustafa Sandal yurt dışında da çok sayıda konser verdi. Önce Moskova'da Gorki Parkı'nda konser veren Sandal ardından 2003 yılında ekibiyle Olympia'da bir konser verdi. Beşiktaş Spor Kulübü'nün kuruluşunun 100. yılı için "100. Yıl Marşı" ve "Hadi Hisset" adlarında besteler yaptı.
13 Temmuz 2004'te İste isimli maksi single'ı piyasaya çıktı. Bu çalışmanın ilk video klibi "İsyankar" adlı parçaya çekildi. Sonrasında bu şarkının Oryantal Remix versiyonu konser görüntüleriyle kliplendirildi. Albümün diğer klibi ise "Kavrulduk" isimli parçaya çekildi. Sanatçı yaz boyu "Volkswagen ile Müzik Aşkına" konserlerinde sevenleriyle buluştu. Hatta bazı konserlerine Wolkswagen otomobillerinin üstünde çıktı. Aynı yıl LR Kozmetik toplam 24 ülkede kendi adına üretilen "7" adlı parfümü piyasaya sundu.
2005 yılının Ocak ayında Alman şarkıcı "Gentleman" ile yaptıkları düetle "İsyankar" isimli şarkısının single çalışmasını Universal Music etiketiyle yurt dışında çıkardı. "İsyankar" Almanya, Avusturya ve İsviçre'de de en çok satanlar listelerinde üst sıralarda yer aldı. . Yurt dışında popülerliğini iyice arttıran Mustafa Sandal 2005 yılında İstanbul'da oynanan UEFA Şampiyonlar Ligi finali için Türkiye'ye gelen kupayı Taksim Meydanı'nda verdiği konser sırasında İstanbul belediye başkanı Kadir Topbaş ile birlikte kaldırdı. Ardından Almanya'nın ZDF televizyonunun Wetten Dass?(Bahse var mısın?) adlı programında Aspendos Tiyatrosu'nda Shakira ile aynı sahneyi paylaştı. Shakira programın ardından sahneyi paylaştığı Mustafa Sandal için "Mustafa Sandal çok iyi bir dost ve güzel bir arkadaş. Bu dostların varlığı yeter." demiştir. Mustafa Sandal da Shakira'ya kendisi için özel aldığı bir saz hediye etti. Tiyatro alanına 5 bin kişi çift arama sonrası girerken dünya genelinde bu program 15 milyon kişi tarafından izlendi. Ayrıca Musti "İsyankar" adlı parçasını Alman rapçi Gentleman ile birlikte söyledi. Programın ardından kuliste Mustafa Sandal Paris Hilton ile bir araya geldi. 7 Mayıs 2005 tarihinde ise resmi web sitesi üzerinden Musti TV yayın hayatına başladı. Ağustos'ta ise "Yamalı Tövbeler" isminde bir maksi single çıkardı. Yamalı Tövbeler'in ilk baskısı henüz ilk gününde tükenirken kısa sürede 180 bin satış rakamına ulaşan single büyük başarı elde etti.
2006 yılında önceki yıl yurt dışında piyasaya çıkardığı “İsyankar” adlı single çalışması ile Almanya'da 150 bin tirajı geçerek "Gold Record (Altın Plak)" ödülünü kazandı. Universal Music etiketiyle piyasaya sürülen İsyankar'ın İstanbul’da çekilen video-klibinde İstanbul Boğazı'nın görüntüleri gözler önüne serilmiş ve klip MTV TRL Charts listesinde Blue ve Avril Lavigne gibi isimleri geride bırakarak MTV listelerinde bir numara olmuştu. Mustafa Sandal bu başarısının ardından 5 Şubat'ta yaptığı Almanya konseriyle dünya turnesine çıktı ve bu kapsamda Almanya, İngiltere, Pakistan, Rusya, Hollanda, Arnavutluk ve Brezilya'da konserler verdi. Mustafa Sandal, İsyankar single'ı ile Almanya resmi satış listelerinde en uzun süre kalan Türk sanatçısı unvanını elinde bulunduruyor.
2007-2012: Devamı Var, Karizma, Organik
13 Haziran 2007 tarihinde Mustafa Sandal Devamı Var adlı albümünü çıkardı. İskender Paydaş, Özgür Yedievli, Sinan Akçıl, Erhan Bayrak ve Tolga Kılıç'tan oluşan aranjör ekibiyle bir yıllık çalışmanın sonunda albümü tamamlayan Mustafa Sandal yeni albümü için "Bunun için 'hayatımın albümü' diyebilirim. Şarkılarım yaza damgasını vuracak. Bir yıl boyunca stüdyoda sabahladık. Konser vermeyi, hayranlarımla olmayı çok özledim." dedi. Albümün çıkış şarkısı söz müziği Sinan Akçıl'a ait olan "İndir" isimli şarkı oldu. İndir'in klibi G.O.R.A., Sınav gibi filmlerin de yönetmeni olan Ömer Faruk Sorak yönetmenliğinde bir şantiyede çeşitli ülkelerden dansçıların eşliğiyle çekildi. Albüm sonrası konserlere başlayan Mustafa Sandal, Arnavutluk'ta 42 derece sıcağa rağmen 8 bin kişiye konser verdi. Yeni Aktüel'de yaptığı bir röportajda kendisine albümün en özel şarkısının sorulması üzerine ise şu cevabı verdi " 'Dayan' var, 'Melek Yüzlüm' var ama 'Çoban'ın yeri bir başka. Bir Türk ressamın yaptığı ve benim de 2.5 yıl önce satın aldığım tablo çok özeldir benim için. 'Çoban' şarkısında bu tablodan ilham aldım. Baktığım zaman kalbimden damlalar aktı. Çobanın o heybetli ve vakur duruşu, arka fondaki dağ silueti... Konserlerimde bile yanımdan eksik etmedim bu tabloyu."
2008 yılında Muhabbet Kart sponsorluğunda gerçekleşen Türkiye turnesine Ordu'da verdiği konserle başladı ve Cumhuriyet meydanında 10 bin kişiye verdiği Muğla konseriyle turne sona erdi.Mustafa Sandal 15 kentte verdiği konserlerle 500 bin kişiye  seslendi. Ayrıca Play Station 2'de bir oyunda sanatçının "İndir", "Aşka Yürek Gerek" ve "İsyankar" adlı şarkılarına yer verildi. Firma yetkilileri oyun konsolunda bir Türk pop starın yer almasının özellikle düşünüldüğünü söylerken, Sandal'ın tercih edilmesinin nedeni olarak sanatçının Avrupa'da büyük ilgi görmesi gösterildi. 2008 yılında Türkiye'deki sanatçılar arasında en fazla 'fan club' üyesine sahip olan Sandal, yeni bir rekora imza attı. Kendine ait internet sitesinde 200 bin hayranı bulunan şarkıcı, Avrupa'da Madonna ve Britney Spears'ın ardından üçüncü sırada yer aldı.
2009 yılı Haziran ayında Karizma adlı albümünü çıkardı. Albümü "Baba olarak çıkardığım ilk albüm benim için milat sayılır" şeklinde tanımlayan Musti bu albümde Britney Spears, Jennifer Lopez ve Sting gibi birçok ünlünün şarkılarını düzenleyen ünlü aranjör Bojan Dugic ile birlikte çalıştı ve albümün çıkış şarkısı olan Ateş Et ve Unut ve albümün isim parçası Karizma'nın düzenlemelerini yine Bojan Dugic'le birlikte yaptı. Ayrıca Dugic'in Jennifer Lopez için hazırladığı bir şarkıyı son anda Mustafa Sandal'a vermesi nedeniyle albüm 2 hafta gecikmeli olarak çıktı. Albümün dört günde 450.000 kişi tarafından internet sitelerinden indirilmesi üzerine 500 bin dolarlık kayba uğrayan Mustafa Sandal, fan club üyelerinden seçilen 300 kişilik ekip tarafından bu sitelerin ve korsan satıcıların tespit edilmesini sağladı. Ünlü popçu bu konuyla ilgili şöyle bir açıklama yaptı "Oğlumun geleceğiyle oynayan emek hırsızlarının en ağır şekilde cezalandırılması içi elimden geleni yapacağım. Korsana engel olması gerekenler suskun kalsa da ben ve gerçek dinleyicilerim bu onur savaşını sonuna kadar sürdüreceğiz." Albümde ilk klip "Ateş Et ve Unut" adlı parçaya yetkililerden özel izin alınarak Haydarpaşa Limanı'nda çekildi ve 50 bin dolara mâl oldu. Öte yandan albüm tanıtım konserleri çerçevesinde çeşitli şehirlerde konserler veren Mustafa Sandal 6 konserde toplam 150.000 kişiye ulaştı. Toplam 16 konserin sonunda da 600 bin seyirciye ulaşan Musti kendi rekorunu egale etti.
Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu UNICEF Almanya komitesi, Pakistan’daki mülteci çocuklar için başlattığı yardım kampanyasının Avrupa’daki sözcüsü olarak Mustafa Sandal’ı seçti. Pakistanlı çocuklar ve çeşitli Avrupa ülkelerinde toplam 50 bin kişi arasında yapılan ankette ‘Avrupa’nın en sevilen Türk sanatçısı seçilen Sandal, 2009 Ramazan Bayramı'da yayınlanan UNICEF broşüründe dünyaya barış mesajı verdi. Mustafa Sandal, sürecini ise şöyle anlattı "Hiç düşünmeden kabul ettim. Doğu ve Güneydoğu Anadolu turnesinde de bizim  çocuklarımızla bir araya geleceğiz." Sandal'ın İngiliz, Alman ve Fransız hayranları da internet sitelerinde "Ateş Et ve Unut" klibindeki hasır şapkaya gönderme yaparak "Müslüman Türkiye'nin Michael Jackson'ı çocuklarımızın iyi niyet elçisi oldu." yorumunu yaptı.
2010 yılında Nostaljik ve yeni jenerasyon sanatçıları bir araya getiren Her Devrin Devleri adlı albümde Mustafa Sandal ile Gökben Nevrin Döner adlı şarkıda düet yaptılar.
2011 yılında Mustafa Sandal ve Gülben Ergen Haziran ayında çıkardıkları Şıkır Şıkır adlı single çalışmasında düet yaptılar. Sözü Mustafa Sandal'a bestesi Mısırlı sanatçı Amr Mostafa'ya ait olan Şıkır Şıkır; 133.253 kişi tarafından indirilerek 2011 yılının digital platformda en çok satış yapan şarkısı oldu ve bunun neticesinde 2012 yılında yapılan 18. Kral Müzik Ödüllerinde "MÜYAP Digital Satış Ödülü"nün sahibi oldu.
2013-günümüz: Single çalışmaları
14 Şubat 2013'te Sevgililer Günü'ne özel olarak 1996 tarihli Gölgede Aynı albümünde yer alan 2 Tas Çorba adlı şarkısını 3 yeni versiyonuyla dinleyicilerin beğenisine sundu. Aynı yıl Gülşen ve Ozan Çolakoğlu ile bir araya gelerek 2 şarkıdan oluşan Tesir Altında isimli single çalışmasını yayınladı ve bu çalışma 2013 yılının en çok satan single'ı oldu.
2015 yılında 2 şarkıdan oluşan "Ben Olsaydım", 2016 yılında 3 şarkıdan oluşan "Dön Dünya", 2018 yılında "Aşk Kovulmaz" ve Eypio ile düet yaptığı "Reset", 2019 yılında "Gel Bana", "Masum Gibi" ve Zeynep Bastık ile düet yaptığı "Mod" adlı single çalışmaları yayınladı. Türkiye'deki resmi müzik listesine girdi ve Reset ve Mod ile birinci Gel Bana ile ikinci sırada yeraldı.
2019 yılı Kasım ayında Asya-Pasifik Yayın Birliğince Tokyo'da düzenlenen; Güney Kore’den Twice ve Kazakistan’dan Dimash Kudaibergen ile birlikte 11 ülke yıldızlarının katıldığı 8. ABU Şarkı Festivalinde Mustafa Sandal, Aya Benzer adlı şarkısının yeni düzenlemesini seslendirerek Türkiye'yi temsil etti.
2020 yılı Nisan ayında koronavirüs ile mücadele kapsamında sağlık çalışanları için yapılan ve tüm dijital gelirleri onlara bağışlanan Melis Fis ve Defkhan ile düet yaptığı, Yanında adlı single çalışması yayınladı. Şarkı müziğin yeni teknolojisi 8D ile kaydedilmiştir. Aynı yıl Eylül ayında Damar adlı single çalışması yayınladı ve bu single çalışması ile Türkiye'deki müzik listelerinde 1 numara olmayı başardı. Yıl sonunda ise Kazakistan Televizyonu Astana Tv'de 2021 yılı yılbaşı özel programı için, Kazak şarkıcı Indira Elemes ile Mod adlı şarkısının Kazakça - Türkçe versiyonunda düet yaparken, Araba ve İsyankar adlı şarkılarında ise solo performans sergiledi.
2021 yılı Ocak ayında Doğu Demirkol ile düet yaptığı Tekrar adlı single çalışmasının normal ve kısa film olmak üzere 2 versiyonunun yayınlandığı skeç tadındaki farklı tarzıyla dikkat çeken klibinde Musti'nin eski kliplerine göndermede bulunuldu. Türkiye millî futbol takımı'nın Euro 2020 şarkısını yapması için TFF tarafından görevlendirilen Mustafa Sandal, 2021 yılı Haziran ayında Derya Uluğ, Irmak Arıcı ve Eypio ile birlikte Bizim Çocuklar adlı Milli Takım resmi şarkısını seslendirdi. Aynı yıl Aralık sonunda Indira Elemes ile düet yaptığı Türk - Kazak ortak yapımı Yoksay adlı single çalışması yayınlandı.
2022 yılı 10 Kasım'da Atatürk'ün anısına 1996 yılında Ferda Anıl Yarkın'ın seslendirdiği kendi bestesi olan "Sonuna Kadar" adlı şarkıda, Devlet Opera ve Bale Genel Müdürü Murat Karahan ile birlikte düet yaptı.
2023 yılı Temmuz ayında bestesi Harun Sürek'e ait olan Tamam Tamam adlı single çalışması yayınladı.
Sinema ve televizyona yöneliş
1993 yılında Power FM'de "Hakan Akay" ile birlikte "Kırmızı Işık" adlı radyo programı yaptılar. Mustafa Sandal "Musti" lakabını ilk kez bu programda kullanmaya başladı.
1995 yılında Bay E adlı sinema filminde konuk oyuncu olarak yer aldı ve filmin müziğini seslendirdi.
2010 yılının 5 Kasım'ında vizyona giren ve 3.455.089 izleyici sayısıyla 2010 yılının en çok izlenen filmi olan New York'ta Beş Minare'de başrol oynayan Mustafa Sandal, Acar adlı bir terörle mücadele polisini canlandırdı. Mustafa Sandal Star TV' de yayınlanan Kimsin Sen adlı yarışma programının sunuculuğunu yaptı.
2011 yılında Dolunay Soysert ile TRT 1'de yayınlanan Başrolde Aşk adlı dizide başrol oynayan Mustafa Sandal "Gani Galip" adında bir menajeri canlandırdı.
2012 yılında yapımcılığını ve sunuculuğunu Acun Ilıcalı'nın yaptığı, Star Tv'de yayınlanan O Ses Türkiye adlı yarışma programında Mustafa Sandal; Hülya Avşar, Hadise ve Murat Boz ile juri olarak yeraldı. Bu program büyük ilgi gördü ve Mustafa Sandal'ın takımının üyesi olan İbrahim Şevki finale kaldı ve yarışmayı 2. olarak tamamladı. 2013 yılındaki yarışmanın 2. sezonunda ise Mustafa Sandal'ın Jüri üyesi olduğu Mustafa Bozkurt yarışmayı 1. olarak tamamladı. Bu yarışmadaki hedefi 1. çıkarmak olan Sandal, bunu 2. sezonda başarınca yarışmanın 3. sezonundan itibaren yarışmanın jürisinde yer almamıştır.
Mustafa Sandal, Disney’in 23 Ağustos’ta 2013'te vizyona giren animasyon filmi Uçaklar'ın seslendirmesi için stüdyoya girdi. Sandal, filmde şampiyon olma hayali kuran ama yükseklik korkusuna sahip Dusty isimli uçağı seslendirdi.
2014 yılı yılbaşı gecesi özel programı için Kanal D'de yayınlanan Arkadaşım Hoşgeldin programına özel konuk olarak katılan Mustafa Sandal "Romada Aşk" adlı skeçte sahnede Tolga Çevik ve Ezgi Mola'ya eşlik etti. Skeç sonunda Tesir Altında adlı şarkısını seslendirdi.
2015 - 2016 yıllarında TV8'de yayınlanan Öykü Serter'in sunuculuğunu yaptığı Rising Star Türkiye adlı yarışmanın 2 sezonunda da yer alan Mustafa Sandal; 1. sezonda Gülben Ergen, Demet Akalın ve Fuat Güner; 2. sezonda ise Yılmaz Morgül, İrem Derici ve Emina Jahovic ile birlikte jüri üyesi olarak yer aldı.
2018 yılında Cem Yılmaz'ın Arif V 216 adlı filminde "Mıstık" adlı bir mahalleliyi canlandırdı.
Mustafa Sandal; Bir Dilek Tut Derneği (Make a Wish)'nin tehlikeli hastalıklarla mücadele eden çocukların 2021 yılında hayallerini gerçekleştirmek için "Yıldızlı Hikayeler Projesi" kapsamında, Kidsnook Masal Seti'ndeki 20 ünlünün seslendirdiği sessiz kitap hikâyelerden biri olan "Bayan Tavşanın Sebzeleri" masalını seslendirdi. 2021 Mayıs ayında ise bu sefer TRT Çocuk kanalında yayınlanan "Kız Kulesi Masalları" adlı çocuk programında "Üç Arkadaş" adlı masalı seslendirdi.
Oynadığı reklamlar
1990'lı yıllarda da reklam filmlerinde oynayan Mustafa Sandal 2000'li yıllara "Tek Geçerim" şarkısı eşliğinde "Turkport" reklamıyla başladı.
2004 yılında Volkswagen firmasının yeni arabası için İsyankar şarkısı eşliğindeki reklam filminde hem arabayı hem de şarkısını tanıtmış oldu.
Kendi yazdığı senaryolarda kılıktan kılığa girdiği Muhabbet Kart reklamları en dikkat çeken reklamları oldu. 2005 yılında "İtalyan", "Hint", "Rus" ve "Fransız" karakterleri canlandırdı. 2006 yılında Digiturk - Muhabbet Kart ortaklığında "Digi Muhabbet" konulu reklam filmini çekti. Aynı yıl Doğuş Otomotiv'in sosyal sorumluluk projesi çerçevesinde "Trafik Hayattır" ana temalı; "arka koltuk" ve "kırmızı ışık" konulu reklam filmleri çekti.
2007 yılında ise Muhabbet Kart için dedesi Hüseyin İleri ile birlikte "İndir" şarkısının da tanıtıldığı, gerçek hayatlarından esinlenerek çektikleri reklam dizisi beğenilince sonrasında Mustafa Sandal'ın psikolog dedesinin hasta olduğu "antilfüs" ana temalı, "leke testi", "deney" ve "iskelet" adlarında reklam dizisi de çekildi. 2008 yılında ise tiplemelere devam eden sanatçı "Laz balıkçı", "Rockçı" ve "Tiki" karakterlerini canlandırdı. 2008 - 2009 yılları arasında meşhur telefonla konuşuyormuş gibi yapan karakteriyle "trafik", "park", "gece", "bar", "Alpler" ve "Ramazan" konulu reklamlar çekti. Mustafa Sandal, bu reklamıyla 2008 yılının en iyi reklam filmi ödülünü aldı. 2010 yılında ise Tır Şoförünü canlandırdığı "Atla arkaya", " Tır şoförü 1", "Tır Şoförü 2", "Osman Konuşuyor" adlı reklam filmleri yayınlandı.
2012 ve 2013 yıllarında Emina Jahovic ile birlikte "Akıllı telefon harekatı" konulu 3 adet Turkcell reklamı çekti.
2013 - 2016 yılları arasında BP için kamera karşısına geçen Mustafa Sandal 8 reklam filmi çekerken "Araba", "Ben Olsaydım", "Vardır Bir Numarası" ve "Bombacı" adlı şarkılarının müziklerini kullandı ve Fuat Güner, Gülse Birsel ve Rüştü Reçber gibi ünlülerle birlikte oynadı.
2014 yılında 8 yıl sonra yeniden "Trafik Hayattır" temasıyla bu kez Doğuş Otomotiv ile birlikte BP Türkiye'nin de işbirliğinde emniyet kemeri kullanımına vurgu yapan " Hayata bağlı kal" isimli reklam filminde oynadı. Aynı yıl Emina Jahovic ile birlikte Zekeriyaköy reklam filminde oynadı. Reklam filmi görüntüleriyle "Organik" adlı albümde yer alan "Çek Gönder" adlı şarkıya bir de klip çekildi. 2016 yılında Emina Jahovic ile birlikte bu kez Golf Dondurması için "Bravo Mustafa", "Bravo Emina", "Bravo Yaman" ve "sorbe" isimli 4 reklam filmi çekti.
2017 yılında "Jestiniyap" uygulaması için "1. Ay dönümü" ve "2. Ay dönümü" isimli 2 reklam filmi çekti.
2021 yılında Yumoş deterjan reklamında, Suç Bende şarkısının, sözleri markaya uyarlanmış versiyonunu seslendirdi. Aynı yıl mayıs ayında e-ticaret platformu n11.com'a bağlı; ikinci el otomobil platformu olan garaj11 için seneryolarını kendisinin yazdığı ve Araba şarkısının eşlik ettiği 3 farklı reklam filminde oynadı.
2023 yılında "Portal Çelik Kapı" reklam filminde oynadı.
Mustafa Sandal ayrıca reklamlarında oynadığı sponsor firmalar eşliğinde başta " Muhabbet Kart Konserleri" ve "Volkswagen'le Müzik Aşkına" olmak üzere yaptığı konser turnelerinin reklamlarında da oynadı.
Milli Sporcu kimliği
Mustafa Sandal, Türkiye Kayak Federasyonu tarafından 17 yıl sonra tekrar kurulan ve 11-13 Nisan 2019'da Amerika’nın Colorado eyaletindeki Aspen şehrinde düzenlenen ve 3 farklı disiplinde gerçekleşen Dünya Senkronize Kayak Şampiyonası’na Milli Sporcu olarak katıldı. Musti ile birlikte Cem Hakko, Doruk Kaya, Doç. Dr. Fatih Kıyıcı, Atakan Alaftargil, Arif Alaftargil, Metin Polat, Tunç Taşdemir ve Çetin Şirvani’nin yer aldığı Türkiye Senkronize Kayak Milli Takımı şampiyonada birinci gün yapılan paralel slalom yarışlarında 2. ve 3., bombeli inişte ise 8. oldu. İkinci gün yapılan senkronize inişlerde ise mecburi senkronize inişte 4. oldu.
Otobiyografi kitabı
Mustafa Sandal 25. Sanat Yılında 50. doğum günü olan 11 Ocak 2020 günü Beni Ağlatma adlı otobiyografi kitabı çıkardı. Musti kitapta doğumundan, okul hayatına, besteci ve söz yazarı olarak başladığı ve sonra solist olarak devam ettiği sanat hayatından, ilişkileri ve özel yaşamına dair başından geçen birçok olay ve konular hakkında anektodlar paylaşmıştır.
Yada Prodüksiyon
Yada Prodüksiyon, Mustafa Sandal'ın 1997 yılında kendi ismi adı altında kurduğu ve 2000 yılının Ekim ayında unvan değişikliği yaparak uzun zaman üzerinde çalıştığı bir prodüksiyon şirketidir. Yada'da Mustafa Sandal prodüksiyonlarının yanı sıra başka prodüksiyonlar ve çeşitli organizasyonlar da yapılmıştır.
Mustafa Sandal kendi şirketinde 4 albüm ve 3 maxi single çıkardı. Ayrıca eski eşi olan Emina Sandal-Jahović'in albüm kayıtları da bu şirkette yapılmıştır.
2012 yılı Kasım ayında Barış Koç - Küçük Şeyler albümü, 2021 yılı Şubat ayında Samet Nohut - Aşk Makamı ve 2023 yılı Ağustos ayında Sarp İkiler - Acı Biber Single çalışmaları Ya da stüdyolarında kaydedilmiştir.
Milano
Milano (Milano lehçesinde: Milan), Kuzey İtalya'da bulunan Lombardiya bölgesinde kendi ismini taşıyan Milano ilinde bulunan bir şehir ve bir komündür. Milano Lombardiya bölgesinin ve Milano'nun başkentidir.
Milano komünu nüfusu 1.372.000 kişi olup 2.370 km²'lik alanı ile (Roma'dan sonra) İtalya'nın ikinci büyük nüfuslu komünüdür. Milano çok büyük bir şehirleşmiş metropoliten bölgenin merkezindedir. Bu metropoliten bölgenin yüzölçümü İtalya'daki metropoliten bölgeler içinde en büyüktür. Nüfus bakımından Milano metropolitan alan nüfusu yaklaşık 8.247.000 kişi olup sırasıyla Istanbul, Moskova, Londra ve Paris'ten sonra Avrupa'nın en büyük metropoliten alanıdır.
Otomotiv ve moda sektörü şehrin en önemli gelir kaynağıdır.
Şehrin merkezinde dünyanın en büyük Gotik tarzdaki katedrali olan Duomo di Milano, dünyanın en eski alışveriş merkezlerinden biri olan Galleria Vittorio Emanuele II ve dünyanın en büyük tiyatro binalarından La Scala bulunur.
Milano'nun 15 km kuzeyinde bulunan Monza şehri otomobil sporları pistine sahiptir. Ülkenin en büyük spor kulüplerinden olan AC Milan ve Internazionale bu şehrin takımlarıdır. Ayrıca Expo 2015'e de ev sahipliği yapmıştır.
Milano-Torino arasında Trenitalia tarafından işletilen Eurostar hızlı trenleri vardır. Eurostar Avrupa'nın çoğu ülkesinin aksine İtalya'da hatların eski olması nedeniyle yavaş çalışmaktadır. 2008 yılı bitmeden tamamlanması olası olan Alta Velocità ray yenileme projesi bittiğinde Milano-Bologna arası 1 saate inecektir. Yeni terminali Benito Mussolini tarafından yaptırılmış olan Milano Merkez Tren İstasyonu en büyük tren istasyonudur.
Lombardiya'nın başkenti ve ulaşım merkezidir. Şehrin prestij sahibi kültürel geleneklerini, sayısı dörtten fazla olan üniversiteleri, Müzik Konservatuvarı, Sanat Akademisi, dünyanın en meşhur opera binalarından birisi olan La Scala, meşhur sanat galerileri ve kütüphanelerine emanet edilmiştir. Milano ayrıca, İtalyan basın yayınının başkentidir. İtalya'nın en modern kenti olan Milano'da hayatın yoğun olarak yaşandığı iki bulvar bulunmaktadır: Bu bulvarlardan daha kısa olanı, bugün kuzeyde Porta Ticinese ve güneyde Porta Nuova olmak üzere bazı kalıntılarına rastlanan 14. yüzyıl rampalarının yerini almıştır. Kale, şehrin savunma sistemlerinin bir parçası durumundaydı.
Geçmişin artistik gerçeğinin yanı sıra Milano, modern kent planı ile övünç duymaktadır. Modern binalar, özellikle Piazza Cavour, Via Turati, 30'dan fazla katı bulunan Piazza della Repubblica ve çevresinde yeni iş merkezleri kurulmakta olan 36 katlı Pirelli Gökdeleni'nin bulunduğu Piazza Duca d'Aosta gibi caddelerde görülebilir. 1964 yılından beri hizmet veren yeraltı metrosu bugün 3 hatlıdır.
Bir Avrupa ticaret merkezi olan Milano, ev sahipliği yaptığı uluslararası fuarlarına her yıl on binlerce iş adamını konuk etmektedir. İpek ticaretinde Lyon'u gerilerde bırakan Milano'da Orta Çağ Avrupası'nın meşhur Lombardia'lı sarraf ve faizcileri, yerlerini bugün sayısı 465'i bulan çeşitli bankalar ile onların şubelerine bırakmıştır.
31 Mart 2008'de dünyanın en büyük ve kapsamlı fuar organizasyonu kabul edilen Expo yarışını diğer aday olan İzmir'i 65'e karşı 86 oyla geride bırakarak kazanmış ve Expo 2015'e ev sahipliği yapma hakkını elde etmiştir.
Milano'da bulunan Dominiken Santa Maria della Gracia Manastiri ve Kilisesi ve manastır yemekhane duvarı üzerindeki Leonardo da Vinci'nin Son Aksam Yemegi tablosu UNESCO Dünya Mirasları listesinde bulunmaktadır.
Coğrafi konumu
Milano şehri yukarı Po Nehri ovasının batı-merkez bölümünde yerleşmiştir. Yakında bulunan Po Nehri'ne Alplerden inen Ticino Çayı ve Adda Çayı'nın katılma noktaları da şehre yakınındadır.
Milano'nun genel olarak, bazı kara iklimi nitelikleri de olan, nemli subtropik iklimi bulunmaktadır. Diğer önemli Kuzey İtalya ova şehirleri gibi, Milano'da da sıcak, nemli ve çok bunaltıcı yazlar ile soğuk ve yağışlı kışlar ortaya çıkar. Şehir merkezindeki ortalama ısı Ocak ayında 3 °C (Ocak minimumu −2 °C) ve Temmuz ayında 25 °C (maksimum 30 °C) olur. Kaşın kar yağışları baklenir ama karlı hava kısa sürer. Ortalama kar yağışı şehir merkezinde 21 cm olmuştur ve en fena kış olan Ocak 1985'te kar yağışı rekoru 70 cm olmuştu. Nemlilik tüm yıl içinde yüksektir. Şehirde çok yüksek kirlilik görülür. Şehir Po ovasında hava soğuk olduğu zamanlar çok kere çok keşif dumanla karışık sise bürünür. Genellikle şehir merkezinde rüzgâr fazla esmez ancak bazı ilkbahar günleri Alplerden gelen "Tramontanta" fırtanaları ve kuzeydoğudan "Bora" rüzgârlarına benzer fırtınalı havalar olur.
Tarihçe
Şehir ilk Insubres tarafından kurulduğunda adı Medhlan idi. Daha sonra M.Ö 222 civarında şehri işgal eden Roma İmparatorluğu ile Milano hızlı bir şekilde gelişmiştir.
Nüfus gelişimi
19. yy. son çeyreğinde İtalya birleştirildiğinde Milano nüfus itibarıyla İtalya'nın ikinci büyük şehri idi ve 21. yüzyılda da bu ikinci büyük şehir olma sırasını korumaktadır. 1936 yılına kadar nüfus bakımından Napoli birinci sırayı almaktaydı ve bundan sonra birinci sırayı Roma almıştır. Milano'nun belediye sınırları içinde nüfusu (1.743.427 kişi olan) zirve değerine 31 Aralık 1973'te yetişmiş ve bundan sonra (şehir belediye sınırları içindeki, yüksek ve yüksek-orta sınıfların varoşlara kaymaları dolayısıyla) nüfusu düşme göstermiştir. Bu şekilde metropoliten büyük Milano içinde bulunan civar şehir ve komünler alanı genişleyip daha yüksek sayıda nüfus taşımaya başlamışlardır. 19. yy ve 20.yy da Milano'nun belediye sınırları içindeki nüfusunun gelişmesi şu gösterimde görülebilir:
Kişi
Spor
Her iki takım da UEFA tarafından 5-yıldızlı stad olarak değerlendirilmiş, gerçek ismi "Giuseppe Meazza Stadı" olan, ama genellikle San Siro olarak anılan stadda oynamaktadırlar. Bu stad Avrupa'nın en büyük stadlarından biri olup oturmalı seyirci kapasitesi 80.000 üzerindedir.
Milano şehri yakınlarında bir büyük parkta Monza Formula 1 otomobil yarışı yapılma pisti ve yarışma merkezi bulunmaktadır. Bu pistin F1 yarışları için seyirci kapasitesi günümüzde yaklaşık 250.000 kişidir ama 1950'li yıllarda bu pist stadyumları 250.000 kişiye seyirci olarak yer sağlamaktaydılar. Monza F1 yarışlarının 1960'ta yeniden başlamasından beri, 1980 hariç, hemen hemen her yıl F1 yarışına sahne olmuştur.
Milano şehrinde İtalya'da bir popüler seyirci sporu olan basketbol sporunda ülkede en başarılı takım olan Olimpia Milano takımı bulunmaktadır. Bu takım kapasitesi 12.000 seyirci olan Mediolanum Forum arenasında oynamaktadır. Bu Milano takımı 28 defa İtalyan Serie A (basketbol) şampiyonluk kupası ve 3 defa EuroLeague kupasını kazanmıştır.
Milano şehri diğer spor karşılaşmaları arasında 1934 v2 1990'da FIFA Dünya Kupası, 1980'de Avrupa Futbol Şampiyonası; 2003'te "Dünya Kürek Şampiyonası"; 2009 Dünya Boks Şampiyonası ve 2010'da Erkekler Dünya Voleybol Şampiyonası turnuvaları için misafir şehir olmuştur.
Eğitim
Milano'da bulunan yüksek eğitim kurumları sayısı 39 üniversiteden oluşmaktadır. Bu üniversitelerde 44 fakülte bulunmaktadır. Milano yüksek eğitim kurumları her yıl yaklaşık 174.000 yeni öğrenci almakta ve bu İtalya'nın tümü için üniversite öğrenci girişlerinin %10'una eşit olmaktadır. Milano yüksek eğitim kurumlarından her yıl mezun olup üniversite diplomasi alan sayısı 34.000 üzerinde ve bu kurumlarda diplama üstü eğitim gören öğrenci saysı 5.000 civarında olup bunlar İtalya'da en yüksek sayılardır.
Ulaşım
Milano İtalya'nın demiryolları ağının merkezlerinden biridir. Şehirde 5 tane ana tren garı bulunmaktadır. Bunlardan en çok yolcu çekini "Milano Santral İstasyonu"dur ve gelen-giden yolcu sayısı bakımından bu gar İtalya'nın en büyük istasyonlarından biridir. Milano'ya gelen ilk demiryolu 4 Ağustos 1840'ta sefere açılan Milano-Monza hattı idi.
16 Aralık 2009'dan itibaren 300 km/saat hıza uygun yüksek hızlı demiryolu hatları üzerinde Milano - Bologna - Floransa - Roma - Napoli - Palermo yönünde ve Torino - Milano yönünde hızlı tren seferleri başlamıştır. Hızlı tren servisi ile yolcu seyahat zamanları Milano-Torino arası 45 dakikaya; Milano-Bologna 1 saate; Milano-Floransa 1 saat 40 dakikaya; Milano-Napoli 4 şaate ve Milano-Salerno 4 saat 25 dakikaya düşürülmüştür.
Milano Metropoliten bölgesinde kamu taşıma ulaşımı olan 3 metropoliten demiryolu hattı; tramvay sistemi; troleybüs sistemi ve otobüs hatlarının işletmecisi "Azienda Trasporti Milanesi (ATM)" adlı kamu şirketidir. Bu şirket 86 komüne hizmet veren 1400 km uzunlukta bir kamu ulaşım sistemi işletmektedir. ATM bundan başka ana ulaşım değişim merkezlerinde bulunan otoparkları; şehrin tarihsel merkezindeki sokak otomobil park etme sistemini ve ticari merkezlerdeki oto-parkları "SostMilano" park-kardi sistemi ile idare etmektedir.
Milano'da "Milan Metro" adı verilen ve üç hattan oluşan ve 80 km uzunlukta olan yeraltı hızlı transit sistemi bulunmaktadadır. Hâlen 2015 Expo sergisine yetiştirmek üzere iki yeni hattın yapımı devam etmektedir. Şu andaki işletilen üç metro hattı şunlardır: kuzeydoğu-batı yönünde işleyen "Kırmızı Hat 1"; kuzeydoğu-güneydoğu yönünde işleyen "Yeşil Hat 2" ve kuzey-güney yönünde işleyen "Sarı Hat 3"
Milano şehri tramvay ağı yaklaşık 160 km uzunlukta 17 hattan oluşmaktadır. ATM tramvay sistemi hala sorun vermeden çalışmakta olan 1928 yılı yapısı tramvay vasıtaları kullanmaktadır.
Milano otobüs sistemi hatları uzunluğu yaklaşık 1.070 km'dir.
İtalya Bölgesel demiryolları tarafından işletilen Milano merkezinden varoşlarına giden sistemde 10 hat bulunmaktadır. 2011 sonunda yeni bölgesel demiryolları hatlarının servise girmesi planlanmıştır.
Milano Komün idaresi tarafından verilen ruhsatlarla kontrol edilen şehir taksi servisi özel şirketler tarafından işletilmektedir. Tüm Milano şehri ruhsatlı taksileri tek örnek beyaz renklidir. Taksi ücretleri önce bir sabit ücret ve sonra geçen zamana ve katedilen uzaklığa göre değişen ücretten oluşur. Şehir taksi şoförleri politik gücü dolayısıyla Milano belediyesi tarafından verilen ruhsat sayısı çok sınırlıdır.
Milano metropoliten şehri için uçak servisi yapan üç havaalanı bulunmaktadır:
Komşu komünler
Milano komünü şu komünlerle sınır komşusudur:Assago, Arese, Baranzate, Bollate, Bresso, Buccinasco, Cesano Boscone, Cologno Monzese, Corsico, Cormano, Cusago, Novate Milanese, Opera, Pero, Peschiera Borromeo, Rho, Rozzano, San Donato Milanese, Segrate, Sesto San Giovanni, Settimo Milanese, Trezzano sul Naviglio, Vimodrone
Kardeş şehirler
Milano şu kentlerle kardeş şehir bağlantısı kurmuştur:
Atmalı, Besni
Atmalı, Adıyaman ilinin Besni ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1817 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Adıyaman il merkezine 36 km, Besni ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.
Ana Kokkinos
Ana Kokkinos, (d. 3 Ağustos 1958, Melbourne) Yunan asıllı Avustralyalı film yönetmeni. Yönetmenlik kariyerine Victorian College of the Arts'da başlayan Kokkinos, Avustralya'da Young Lions ve The Secret Life Of Us gibi birçok televizyon programının da yönetmenliğini üstlenmiştir.
NGC 4745B
NGC 4745B, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Berenis'in Saçı takımyıldızı yönünde bulunur. S0 tipi bir merceksi galaksidir. Alman astronom Heinrich d'Arrest tarafından 1865 yılında 27,94 cm (11 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
2005 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İsrail
İsrail, Ukrayna'nın başkenti Kiev'de gerçekleştirilen 2005 Eurovision Şarkı Yarışması'na katılan otuz dokuz ülkeden biri idi. İsrail'i temsil eden şarkıcı, Şiri Meymon, ülkenin kamusal yayın kuruluşu İsrail Yayın Kurumu (IBA) tarafından gerçekleştirilen Kdam Eurovision isimli ulusal finalin galibi oldu; böylece "Haşeket şeniş'ar" isimli şarkıyı yarışmada İsrail adına söylemeye hak kazandı. Meymon, yarı finali geçti ve finalde 154 puan toplayarak dördüncü geldi.
Kdam Eurovision 2005
IBA, 2001 yılından beri ilk defa 2005 yılında birden fazla şarkıcının katılımıyla bir Kdam Eurovision (Ön Eurovision) organize etti; önceki yıllarda çoğunlukla temsilci kanal tarafından görevlendiriliyor ve yarışmada söyleyeceği şarkı bir televizyon yayınında seçiliyordu. Kdam Eurovision, 2 Mart 2005 tarihinde ülkenin başkenti Kudüs'te bulunan Neve İlan televizyon stüdyolarında gerçekleştirildi ve Moran Atyas ile Didi Harrari tarafından sunuldu.
Katılımcılar arasında (2003 yılında bir yetenek yarışmasında ikinci gelen) Şiri Meymon ile (daha önce pek çok defa İsrail ulusal finaline katılan ve 1998 yarışmasında galip gelen "Diva" isimli şarkıyı besteleyen) Svika Pik gibi ülkede halihazırda oldukça popüler olan isimler de bulunmakta idi. Pik'in kızları Şarom ve Daniella Pik de Pik kardeşler ismi altında ulusal finalde bir katılımcı olarak yer aldı.
Ulusal finalin sonuçları dört bölgesel jüri (yüzde kırk), stüdyodaki izleyiciler (yüzde on) ve tele oylamanın (yüzde elli) kombine edilmesi sonucunda belirlendi. Şiri Meymon tarafından seslendirilen "Haşeket şeniş'ar" (Devam eden sessizlik) isimli şarkı Kdam Eurovision'u oldukça büyük bir puan farkı ile 116 puan toplayarak birinci sırada tamamladı.
Eurovision'da
Finalde İspanya temsilcisinden sonra, Sırbistan-Karadağ temsilcilerinden önce olmak üzere on birinci sırada sahneye çıkan Meymon, 154 puan toplayarak dördüncü geldi ve bu sayede İsrail, 2006 yılında yarı finallerde yarışmadan finale katılmaya hak kazandı. Şiri Meymon'a yarışma sahnesinde üç kadın arka vokal (Renana Kohen, Yael Şahar ve Anastasya Kozakov), bir erkek piyano sanatçısı/arka vokal (Eyal Mezig) ve bir erkek gitarist/arka vokal (Guy Mezig) eşlik etti. Meymon'un yarışmada söylediği şarkının sözleri Ben Green, Eyal Şahar ve Pini Aronbayev tarafından yazılmış; şarkı, söz yazarları arasında bulunan Aronbayev tarafından bestelenmişti. Şiri Meymon şarkıyı yarışmada İbranice ve İngilizce olarak seslendirdi.
Yarışma finalinde İsrail'in oyları gazeteci Dana Herman tarafından bildirildi. Yarı final ve final ülkede, bir yerel yorumcu olmadan Kanal 1 üzerinden İbranice alt yazılar ile yayınlandı.
Nikos Kunduros
Nikos Koundouros (15 Aralık 1926 – 22 Şubat 2017) (Yunanca: Νίκος Κούνδουρος), 1926 yılında Girit'te dünyaya gelmiş bir film yönetmeni. Yunanistan içinde oldukça meşhur olan yönetmenin, belgesel filmeleri de vardır. Ünlü yönetmen 22 Şubat 2017'de 90 yaşında ölmüştür.
Mercedes-Benz Tourismo
Mercedes-Benz tarafından Türkiye'de üretilen Tourismo, Travego'dan motor, yükseklik, uzunluk ve kapasite bakımından ayrılmaktadır. Daha önceleri de üretilen Tourismo, 2007 yılında yenilerek piyasaya sunulmuştur. 2007 yılından itibaren üretilen 15RHD ve 17RHD modellerine, 2010 yılının sonu 2011 yılının başında 16RHD modeli eklenmiştir.
Modeller hakkında bilgiler
Tourismo 15RHD : Euro 5, 11.967 m³ motor hacmine sahip, 349 HP ve 1600 NM tork güç üreten bir motora sahip olan bu araç, 12.140 mm uzunluğa, 3.620 mm yüksekliğe, 2.550 mm genişliğe ve 2.010 mm iç yüksekliğe sahiptir. Koltuk adedi 46, bagaj hacmi 8.2 m³'tür. Azami yüklü ağırlığı 18.000 kg olan bu aracın 493 litre yakıt deposu ve 61 litre AdBlue deposu vardır.
Tourismo 16RHD : Euro 5, 11.967 m³ motor hacmine sahip, 354 HP ve 1600 NM tork güç üreten bir motora sahip olan bu araç, 12.960 mm uzunluğa, 3.620 mm yüksekliğe, 2.550 mm genişliğe ve 2.010 mm iç yüksekliğe sahiptir. Koltuk adedi 50, bagaj hacmi 9 m³'e yakındır. Azami yüklü ağırlığı 18.000 kg olan bu aracın 370 litre yakıt deposu ve 61 litre de AdBlue deposu vardır.
Selim Temo
Selim Temo (d. 1972, Batman), Kürt şair, yazar, akademisyen ve çevirmen.Tam adı Selim Temo Ergül'dür. 27 Nisan 1972'de Batman'ın Mêrîna köyünde doğdu. İlkokulu doğduğu köyde, ortaöğrenimini Batman'da tamamladı. 2000 yılında Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Sosyal Antropoloji ve Etnoloji Bölümü'nden mezun oldu. Yüksel lisansını "Cemal Süreya Şiirinde Bedenin Yazınsallaşması" başlığıyla, Bilkent Üniversitesi Türk Edebiyatı Bölümü'nde tamamladı (2003). Aynı bölümde "Türk Şiirinde Taşra: 1859-1959" başlıklı çalışmasıyla doktorasını tamamladı (2009). Mardin Artuklu Üniversitesi'nde Yardımcı Doçent Doktor olarak görev yaptı. Uzun süre Türkiye'de açılacak ilk Kürt Dili ve Edebiyatı Bölümü'nün kuruluş çalışmalarını yürütmüştür. Ancak YÖK'ten söz konusu bölüm yerine Türkiye'de Yaşayan Diller Enstitüsü adlı bir enstitü ve Kürt Dili ve Kültürü Anabilim Dalı gibi bir birim verilmesi üzerine buradan istifa ederek ayrıldı. Kürt ve Türk edebiyatları hakkında önemli çalışmalara imza atan Temo'nun son yıllarda daha çok inceleme ve araştırmaları öne çıkmaktadır. 2011'de Exeter Üniversitesi'ndeki (İngiltere) Centre for Kurdish Studies'de konuk öğretim görevlisi olarak çalıştı. Hrant Dink Vakfı tarafından "dünyanın dört bir yanında attıkları küçük adımlarla geleceğe dair umudu çoğaltan kişilerden" biri olarak 2011'in "Işıklar"ı arasında sayıldı. Ekim 2013-Ekim 2014 arasında Radikal gazetesinde köşe yazıları yazdı. Mardin Artuklu Üniversitesi'nde, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde çalıştı. 6 Ocak 2017’deki 679 sayılı KHK ile üniversiteden ihraç edildi. 2017-2019 yılları arasında Gazete Duvar'da, 2019-2020 yılları arasında ise Xwebûn gazetesinde haftalık yazılar yazdı. 2020-2021 yılları arasında Fransa'nın Montpellier şehrindeki Paul Valéry Üniversitesinde çalışan Selim Temo, halen Paris'te yaşamaktadır.
Çocuk Kitapları
12 kitaplık bir dizidir. Her geceye bir masal içermektedir. Kitapların ilk sayfalarında Kürt alfabesi bulunmaktadır, çocukların Kürtçe (Kurmancî-Zazakî) okuma yazma öğrenmeleri amaçlanmıştır. Kitaplardaki masalların yarısı Kürt masalı, geri kalanlar İngilizce ve Türkçe gibi dillerden Kürtçeye (Kurmancî) çevrilmiş masallardır. Her sayıda bir masal klasiği, bir çocuk şiiri, ünlü bir ismin tanıtımı ve bir Kürt halk destanı yer almaktadır. Kitaplar Diyarbakır Sur Belediyesi tarafından basılmakta ve ücretsiz dağıtılmaktadır. Söz konusu belediyeye yönelik yoğun baskılar nedeniyle 2006'da ancak 6 tanesi yayımlanabilen dizi, Nisan 2010'da tam edisyon olarak yayımlanabilmiştir.
Arabuluculuk
Türleri
Arabuluculuk tarafların kendi çözümlerine bulmalarına yardımcı olan kolaylaştırıcı arabuluculuk (facilitative mediation) şeklinde olabileceği gibi, bazı durumlarda arabulucunun uygun bir çözüme dair önerilerde bulunabileceği değerlendirici arabuluculuk (evaluative mediation) şeklinde de gerçekleşebilir. Üçüncü bir arabuluculuk türü ise dönüştürücü arabuluculuktur (transformative mediation). Kolaylaştırıcı arabuluculukta; arabulucu tarafları yönlendirmez, tavsiyede bulunmaz, hakim ya da hakem gibi karar vermez. Değerlendirici arabuluculukta ise arabulucu tarafların görmediği hususları onlara göstermeye çalışır, taraflara muhtemel bir davanın sonucu hakkında tavsiyelerde bulunabilir, dosyanın zayıf ve güçlü yanlarından bahsedebilir ve dosyanın içeriğini değerlendirerek, teknik ve hukuki bilgi sağlayabilir. Dönüştürücü arabuluculuk, akran arabuluculuğunda sıklıkla kullanılmaktadır. Güçlendirme, doğası itibarıyla dönüşümü sağlama konusunda ayrımcılık ve baskıyla baş etmeyi, bunu başarmak için var olan diğer sistemlerle ilişkilenmeyi ve ortaklık içerisinde çalışmayı içerdiğinden bambaşka bir alt yapıyı, süreci ve eğitimi gerektirmektedir.
Arabuluculuk Sürecinin İşleyişi
Arabulucu taraflar arasındaki diyaloğu geliştirmek ve açmak için birçok teknik kullanır. Arabulucu çoğunlukla tarafların birbirlerini daha iyi anlamalarını sağlayacak ama yönlendirici olmayan sorular yöneltir. Arabuluculuğun başarısı tarafların anlaşmaya yönelik niyetleri kadar arabulucunun yeteneğine ve aldığı eğitime bağlıdır. Arabuluculuk müzakereleri aksi kararlaştırılmadıkça gizlidir. Arabuluculuk sırasında görüşülenler ne taraflarca ne de arabulucu tarafından açıklanabilir. Arabuluculuk sürecinin anlaşmazlık ile sonuçlanması halinde, müzakerelerde elde edilen bilgi ve belgeler daha sonra açılması muhtemel bir davada delil olarak kullanılamaz. Taraflar arabuluculuğa gitmeye zorlanamaz. Taraflar arabuluculuk sürecine bizzat katılabilecekleri gibi avukatları aracılığıyla da kendilerini temsil ettirebilirler. Avukatların arabuluculuk sürecinde taraf vekili olarak üstlenebilecekleri roller taraf müzakereciliği ve danışmanlığıdır.
Taraflar, eğitimli bir arabulucu eşliğinde kendilerini rahatça ifade etme imkânı bulurlar. Böylece, iletişim eksikliğinden kaynaklanan yanlış anlaşılmaların da ortadan kaldırıldığı bir süreç yaşanır. Arabulucunun mesleki becerileri, görünürdeki sorunlardan çok, tarafların gerçek ilgilerini ortaya çıkarmakta kullanılır. Böylece birbirini daha iyi anlayan taraflar, gelecekteki pozisyonlarını daha doğru alma imkânı bulurlar. İsteklerin ve ilgilerin netleştiği arabuluculuk sürecinde karşılıklı çözüm önerilerinin müzakeresi ile mahkemede ulaşılması hayal bile edilemeyecek etkili ve tarafların menfaatlerini tatmin eden anlaşmalara ulaşmak mümkün olmaktadır. Arabuluculuğun bu özelliği, tarafların arabuluculuk sonucunda varılan anlamalara kanun zoruyla değil gönüllü olarak uymalarını sağlamaktadır. Arabuluculuk gücünü; gelecek odaklı olmasından ve sürecinin sonunda tarafların çoğunlukla ilişkilerini devam ettirmesinden, mutluluk ve barış sağlamasından alır.
Mahkemede yapılan yargılamada, tarafların haklı olup olmadıklarına geçmişteki olaylar ve buna uygun hukuk kuralları tartışılarak karar verilir. Mahkemelerin verdiği karar çoğunlukla haklı görülen tarafı bile tam manasıyla tatmin etmez. Uzun ve stresli yargılama süreci, tarafların gelecekte tekrar ilişki kurmalarını da büyük olasılıkla imkânsız hale getirmiştir. Arabuluculuğun en önemli avantajı; taraflara, geçmişteki sorunlardan sıyrılarak geleceği, bir daha aynı sorunların yaşanmasını önleyecek şekilde planlama imkânı vermesidir. Bununla birlikte arabuluculuk süreci maddi hukuktan bağımsız değildir. Özellikle bir tarafın birden fazla kişiden oluşması halinde bunların birlikte hareket etmek zorunda olup olmadıkları, maddi hukuktan kaynaklanan nedenlerle dava arkadaşlığı kurallarına paralel olarak belirlenir.
Arabuluculuğun Tarihi
Arabuluculuk, çok eski çağlardan beri kullanılan bir uyuşmazlık çözüm yöntemidir. Uzak Doğu ve Afrika’da arabuluculuğun tarihçesinin eski çağlara kadar gittiği bilinmektedir. Hatta pek çok kültürde arabuluculuk, alternatif değil, temel uyuşmazlık çözüm yöntemi olarak kullanılmıştır. Osmanlı’da ulemanın bazı faaliyetleri, modern anlamda arabuluculuğu çağrıştırmakta ve Anadolu kültürü içinde bu yöntemin aslında hiç yabancı olmadığını göstermektedir. Dolayısıyla arabuluculuk, yeni bulunmuş bir barışçı çözüm yöntemi değildir. Yeni olan, arabuluculuğun ayrı bir kurum, usul ve meslek olarak düzenlenmesidir. Modern anlamda arabuluculuk, Amerika Birleşik Devletleri’nde 1960’lı yılların sonunda sıklıkla kullanılmaya başlamıştır. Özellikle ticari, etnik ve dinî grupların kendi aralarında uyuşmazlık çözümünde kullanılan bu yöntem, modern arabuluculuğa örnek teşkil etmiştir. Bu alanda 1976 yılında yapılan Roscoe Pound Konferansı, milat olarak kabul edilmektedir. Bu konferans sonrasında mahkemelerin, sadece yargılama yapan bir yer değil, aynı zamanda uyuşmazlıklar için en uygun çözüm yolunu yönetecek bir uyuşmazlık çözüm merkezi hâline getirilmesine karar verilmiştir.
Tarihçiler ise arabuluculuğun ilk kez Fenike'de resmi olarak ise Babylon'da kullandığını kabul etmektedirler. Uygulama Antik Yunanistan'da aile arabuluculuğu dışında bir arabuluculuk türü olan proxenetas arabuluculuk olarak biliniyordu. Arabuluculuk daha sonra Antik Roma'da, Roma hukukundan başlayarak, özellikle I. Justinianus ile birlikte tanınmıştır. Romalılar, arabulucuları internuncius, medium, intercessor, philantropus, interpolator, conciliator, interlocutor, interpres ve mediator olarak çok çeşitli isimler altında ifade etmişlerdir.
Bazı kültürler arabulucuları kutsal şahsiyetler, saygıdeğer kişilikler, akil adamlar olarak kabul etmişlerdir. Bazı barışçıl toplulukların üyeleri yerel uyuşmazlıkları, sık sık yerel liderler ya da akil adamların önce götürerek çözüme kavuşturmaya çalışırlardı. Bu barışçıl yöntem çatışmaların çözümünde özellikle Konfiçyüsçü ve Budist topluluklarda yaygın olarak kabul görmüştür.
Kullanım Alanları
Uyuşmazlık çözümüne ek olarak arabuluculuk, sözleşme müzakere sürecinin kolaylaştırılmasında olduğu gibi, anlaşmazlıkları önleme aracı olarak işlev görebilir. Hükûmetler arabuluculuğu politikaları hakkında paydaşları bilgilendirme yöntemi olarak kullanabilirler. Arabuluculuk pek çok alandaki anlaşmazlıklar için geçerli bir yöntemdir. Arabuluculuğa elverişli uyuşmazlıklar her ülkede farklılık gösterebilir. Dünya genelinde arabuluculuk ile çözüme kavuşturulan uyuşmazlıklar şunlardır:
Aile Uyuşmazlıkları:
İş (Hukuku) Uyuşmazlıkları:
Kamusal uyuşmazlıklar:
Diğer Uyuşmazlıklar:
Arabuluculuğun Alternatifleri
Arabuluculuk, uyuşmazlıkların çözümünde başvurulan yollardan sadece birisidir. Ekonomik olması, sürecin gizli yürütülmesi, esnek yapısı diğer çekişmeli çözüm yollarından ayrılmasını sağlar. Taraflarından ve içinde bulunulan uyuşmazlığın kendine has yapısından kaynaklanan nedenlerle bütün uyuşmazlıkların arabuluculuğa uygun olduğu söylenemez. Farklı ihtiyaçlara cevap verebilmesi nedeniyle arabuluculuğun bazı alternatifleri vardır: