cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ay Prensesi
Hayatında maddi ve manevi ne varsa bırakmaya zorlanan küçük kız, yaşadığı Londra'dan ayrılıp Sir Benjamin ile yaşamak zorunda kalmıştır. Daha öncesinde var olduğunu bilmediği amcası, gizemli bir yer olan Moonacro Manor 'da yaşamaktadır. Maria kasabaya vardıktan sonra burasının yüzyıllar önce lanetlendiği gerçeğini öğrenecektir.
Burayı yıkımdan kurtacak olan da kendisidir. Şimdi bunun için sadece bir dahaki dolunaya kadar vakti kalmıştır.
Timsahlar
Timsahlar, sıcak bölgelerde bataklıklar ve su kenarlarında yaşayan vücudu kemiksi pullarla örtülü sürüngenleri içeren bir grup. Bu takımın familyaları Alligatoridae (Aligatorgiller), Crocodylidae (Timsahgiller) ve Gavialidae'dir (Gavyaller).
Kuşların yaşayan en yakın akrabalarıdır. Kuşlar ve timsahlar, Archosauria grubunun yaşayan son üyeleridir. Crocodilia takımı, 220 milyon yıl önce Trias Döneminde ortaya çıkmış olan ve Mezozoik dönemde çok çeşitli şekillere ayrılan Crurotarsi grubunun üyelerindendir.
Köken bilimi
Timsah sözcüğü köken olarak Arapça bir sözcüktür. Peçenekler, Kumanlar, Kıpçaklar, Basmıllar, Oğuzlar, Karluklar, Türgeşler, Hazarlar, Göktürkler, Uygurlar, Tuna Bulgarları, Kimekler timsaha alavan demişlerdir. Kâşgarlı Mahmud tarafından Bağdat'ta 1072 - 1074 yılları arasında yazılan Türkçe - Arapça sözlük olan Divânu Lügati't-Türk'te timsahın Türkçe karşılığı alavan olarak geçer.
Fizyoloji ve biyoloji
Timsah, sıcak bölgelerdeki akarsularda yaşayan, Timsahgiller takımından iri yapılı, kalın ve kabuksu derili sürüngen türlerinin genel adıdır. Uzaktan bakıldığında kertenkeleye benzerler. Vücutlarının üzeri, sert kemiksi plakalarla örtülüdür. Ön ayaklarında beşer, arka ayaklarında dörder parmak bulunur. Parmak araları tamamen veya kısmen perdelidir. Uzun, yandan basık kuyrukları suda kürek vazifesi görür. Güçlü dişlerle bezenmiş, çok kuvvetli çeneleri vardır. Yalnız üst çene açılır. Etli dil, alt damağa yapışıktır. Gözleri, burunları ve kulakları başlarının üst kısmında bulunur. Suda yüzerken rahatça etraflarını görür, işitir ve solunum yaparlar. Karada vücutlarını zor taşımalarına rağmen, suda çok iyi yüzerler. Gündüzleri dinlenir, çoğunlukla gece avlanırlar. Gözbebekleri dikey olduğundan gece de iyi görürler. Timsahlar renk körüdür ve dillerini dışarı çıkaramazlar.
Avlanma ve beslenme
Balık, kuş ve suya gelen memelilerle beslenirler. İnsanlara da saldıranları vardır. Timsahlar avına saldırmadan önce yaklaşık 2 metrelik bir alana girmesini beklerler. Avı saldırabileceği kadar yakına gelen timsah, yaklaşık 12 m/s bir hız ile avını yakalar. Bu hıza; vücutlarının yapısı, arka bacakları ve de en önemlisi kaslı kuyrukları sayesinde ulaşırlar. Avlarını güçlü çeneleri arasına sıkıştırıp suya çekerek boğarlar. Kendilerinden büyük olan avlarını 200 kg bir kuvvet uygulayabildikleri ve avını ağzı ile kavrayıp kendi etrafında birkaç kez dönerek gerçekleştirdikleri ölüm dönüşü adı verilen yöntemle daha küçük parçalara ayırırlar. Çeneleri sağa sola hareket etmediği için besinleri çiğneyemeden büyük parçalar hâlinde yutarlar. Sindirim için çakıl ve taş da yutarlar. Sonra dişlerinin arasındaki artıkları dışarı çıkarırlar. Dişlerinin arasında sıkışan atıkları atamadıklarında ağızlarını açık tutarlar. Bu sayede bazı kuş türleri ağza konar ve atıkları yer ve buna Protokooperasyon denir. Taze etin sindirimi zor olduğu için bazı türler avlarını gömerek çürümelerini bekler.
Gözleri üç perdelidir. Suya daldıkları zaman burun ve kulak delikleri birer kapakla örtülür. Ağız gerisinde bulunan bir kıvrımı damaklarına yapıştırarak soluk ve yemek borularını birbirinden ayırabildiklerinden su altında bile ısırıp yiyebilirler. Konik yapılı dişler aşındıkça yenileri sürer. Derilerinden bavul, ayakkabı, çanta iskarpin yapılır. Bu bakımdan bol miktarda avlanılırlar.Yürekleri dört gözlüdür. Aort kökleri Panizza kanalı vasıtasıyla birleştiklerinden vücutlarında kirli kan dolaşır. Diğer sürüngenler gibi soğukkanlı hayvanlardır. Vücut ısıları çevre ısısına göre değişir.
Üreme
Yumurtayla çoğalırlar. Çiftleşmeden sonra dişi, kıyıdaki bir kumlukta açtığı çukur içine kaz yumurtası iriliğinde 50 kadar yumurta yumurtlar. Yumurtaların üzerini kumla örterek yakınlarında nöbet bekler. Bazen bu süre üç ayı bulur. Dişi bu sürede hiçbir şey yemediğinden kilo kaybeder. Zaman zaman erkek de dişinin yakınına gelir. Ama dişisini beslemeyi akıl edemez. Yavrular, yumurta kabuğunu kırmaya hazır olunca 20 metre kadar uzaklıktan duyulan sesler çıkararak annelerini yardıma çağırırlar. Dişi, kumları açarak yumurtalardan yavruların çıkmasına yardım eder. İnce derili yavrular büyük bir titizlikle tek tek annenin ağzında su kıyısına taşınır. Bakıma muhtaç yavrular altı ile sekiz haftalık bir süre içinde anne ve baba tarafından dış tehlikelerden büyük bir dikkatle korunur. Yırtıcı kuşlar ve vahşi memeliler timsah yavrularına düşkündür.
Yavrular kendilerine bakacak duruma gelince anne ve babalarından uzaklaşarak kendilerine av sahaları ararlar. Büyük timsahlardan uzak olmak zorundadırlar. Hatta bazen sonraki karşılaşmalarda anne ve babalar yavrularını tanıyamamakta, onlara av gözüyle bakmaktadır. Yavrular, balık yumurtaları, salyangoz ve su böcekleriyle beslenirler.
Coğrafi dağılım
Timsahlara çoğunlukla Amerika, Afrika, Madagaskar, Güney ve Doğu Asya ile Orta Avustralya'da rastlanmaktadır. Tuzlu sularda yaşayanları da vardır. Nil timsahının anayurdu Nil Nehri olduğundan bu adla anılır. Eski Mısırlılar bunlardan korkar ve mukaddes sayarlardı. Bugün Nil kıyılarında bu timsahlar kalmamıştır. Madagaskar'da mevcuttur. Uzunluğu 7 metreye ulaşabilir. Bu timsahlar 1500 kg'a kadar ulaşabilirler. Bunların eskiden yaşamış onlarından bir tanesinin fosilinin boyu 15 metre civarında tahminen de 4000 kg kadardı.
Yaşam
Timsahlar insanlara da saldırabilir. Amerikan timsahının (Crocodylus acutus) boyu 50 cm - 3,8 m arasında değişir. 4 metre olanları da bulunmuştur. Ağırlık olarak da 2000 kg'a kadar ulaşabilirler. Denizde de yaşayabilir ve insan için tehlikelidir. Hindistan ve Sri Lanka'da yaygın olan Hint timsahı tatlı suda yaşar. Uzunluğu 5 metre kadar olabilir. Çoğunlukla balıkla beslenir. İnsana nadir saldırır. ABD'nin güneydoğusundaki bataklık, göl ve ırmaklarda yaşayan Amerika aligatorunun (Alligator misisipiensis) derileri ayakkabı ve valiz yapımında değerli sayılır. En çok Florida bataklıklarında yaşar. Üreme dönemlerinde avlanmaları yasaklanmıştır. Boyları 3-4 metreye ulaşabilir. Timsahlar yok edilmediği takdirde uzun süre yaşayabilmektedir. Hayvanat bahçelerinde 80 yaşını aşanlar vardır. Bazı kuşlar timsahların açık ağızlarının arasına çekinmeden girerek artık etleri ve damağa yapışmış sülükleri yerler. Timsahlarla bu kuşlar arasında âdeta ortak bir yaşam göze çarpar. Tehlike anında timsahları çığlıklarıyla uyarırlar.
2006 FIFA Dünya Kupası A Grubu
2006 FIFA Dünya Kupası A Grubu maçları 20 Haziran'da tamamlandı. Grup birincisi Almanya ile grubu ikinci sırada bitiren Ekvador bir üst tura yükseldi. Polonya ve Kosta Rika ise elendi.
Karşılaşma saatleri yerel saat ile gösterilmiştir (UTC+2).
Live ?!*@ Like a Suicide
Live ?!*@ Like a Suicide, Amerikalı hard rock grubu Guns N' Roses ın ilk alübümüdür fakat vinil şeklinde yayınlanmıştır. Vinil, Guns N' Roses'ın kendi yarattığı şirket UZI Suicide tarafından Aralık 1986'da yayınlanmıştır. Vinil'in kapağında Axl Rose ve Duff McKagan bulunmaktadır.
Yağcılar, Kargı
Coğrafya
Köy, Çorum il merkezine 142 km, Kargı ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.
Propaganda (film)
Propaganda, 1999 yapımı Türk sinema filmi. Kemal Sunal'ın oynadığı son, oğlu Ali Sunal ile oynadığı tek filmdir.1948 yılında gerçek yaşanan bir hikayeden yola çıkılarak çekilen Propaganda filminin çekimleri Aksaray'ın Yalman Köyü'nde yapıldı.
Konusu
Yıl 1948. Doğup büyüdüğü Hisli Hisar kasabasına, Gümrük Muhafaza Müdürü olarak dönen Mehdi ve çocukluk arkadaşı Rahim'in ailelerinin kasabanın ortasından geçen sınır telleri ile parçalanan hayatlarını anlatıyor. Neredeyse yüzyıllardır birlikte yaşayan Hisli Hisarlıların altüst olan sosyal yaşamlarını, aşklarını, ticaretlerinin önünde duran dikenli telleri ve merkezi otoriteye karşı hayatlarını nasıl savunduklarını görüyor, 1948'de yaşanan bu trajikomik öykünün yarım asırdır çok fazla değişime uğramadığına tanık oluyorsunuz. Bu arada Mehdi'nin oğlu Âdem ile Rahim'in kızı Filiz arasındaki tutkulu aşk, aralarından geçen sınır çizgisi nedeniyle iyice imkânsızlaşır.
Teitur Lassen
Teitur Lassen (d. 4 Ocak 1977), Faroeli şarkıcı-söz yazarı. İlk albümü Poetry & Aeroplanes çıktıktan sonra tüm Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri'nde konserler verdi. En çok, Aquamarine ve My Super Ex-Girlfriend filmlerinde çalınan ve 2004'te Shortlist Music Prize'a aday gösterilen "One and Only" şarkısıyla bilinmektedir. 2007 ve 2009'da Danimarka'nın En İyi Erkek Sanatçısı ödülünü alan Teitur, 2008'de Roskilde Festival'da Radiohead'in açılış sanatçısı olarak sahneye çıktı.
NGC 4726
NGC 4726, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Güneyhaçı takımyıldızı yönünde bulunur. S0 tipi bir merceksi galaksidir. Alman astronom Wilhelm Tempel tarafından 1882 yılında 27,94 cm (11 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Goodrich, Kuzey Dakota
Goodrich, Amerika Birleşik Devletleri'nin Kuzey Dakota eyaletinde yer alan ve Sheridan ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 26 Kasım 2009 tarihinde 98'dir.
2010 Sayımı
15 Mart 2010 tarihinde yapılan bir nüfus sayımına göre şehrin nüfusunun 98 kişiden 62 aileden ve 20 evden oluştuğu tespit edilmiştir. Şehrin nüfus dağılımı %96,8 Beyaz, %0,1 Afrikan Amerikan, %0,9 Yerli Amerikan, %0,2 Asyalı, %0,4'ünün ise diğer halklardan oluştuğu tespit edilmiştir.
Amphion
Yunan mitolojisinde Amphion adında birçok karakter vardır:
Şifreciler
Şifreciler Phil Alden Robinson'ın yönettiği 1992 tarihli bir macera filmidir. Filmin başrollerinde Robert Redford, Dan Aykroyd, Sidney Poitier, River Phoenix, Ben Kingsley gibi birçok yıldız barındırır.
Konu
Martin Bishop (Redford) güvenlik sistemleriyle uğraşan hacker'lardan oluşan bir grubun lideridir. Bir gün hükûmet görevlileri ona santaj yaparlar ve ondan siyah bir kutuyu bulmasını isterler. Bishop ve grubu kendilerini tehlikeli bir göreve atıp bu kutuyu bulmaya çalışırlar. Bulduklarında bu kutunun dünya üzerindeki tüm şifreleri kırabilecek bir mekanizma olduklarını anlarlar. Daha sonra ise onları bu iş görevlendiren kişilerin artık hükûmet için çalışmadıklarını da öğrenirler.
Bilgiler
Ekip, film için şifreleme konusunda uzmanlardan biri olan Leonard Adleman'dan yardım istemiştir. Adleman karısının Robert Redford ile tanışması halinde bu görevi kabul etmiştir. Dan Aykroyd filmi bir sahnesinde Aleka's Attic t-shirt'ü giymiştir. Aleka's Attic, River Phoenix'in müzik grubunun adıydı. Ayrıca bu film Phoenix ile Poitier'in beraber oynadıkları ikinci filmdir.
John Gormley
John Gormley (d. 4 Ağustos 1959, Dublin), İrlandalı politikacı. İrlanda Yeşiller Partisi'nin şu anki lideri olup Güneydoğu Dublin'de Teachta Dala (TD) olarak hizmet verdi. 2007-2011 arası Çevre, Kültür Mirası ve Yerel Yönetimler Bakanı olarak görev yaptı. Daha önce Dışişleri, Savunma ve Sağlık ve Çocuk üzerinde parti sözcüsü ve parti başkanı oldu.
Gormley St Munchin's College, Limerick, Dublin Üniversitesi ve Freiburg Üniversitesi'nde eğitim gördü. Tam zamanlı siyasete girmeden önce Avrupa dillerinde akademik kariyer yaptı. 1980'li yıllarda hava kirliliği kampanyası için kampanya direktörlüğü dahil İrlanda Yeşiller Partisi'nde birçok pozisyonda bulundu. Ama Dublin Güneydoğu seçim bölgesinde, 1989 yılında ilk genel seçimde seçilemedi. 1990 yılında çevre konusunda tavsiyeler ve kampanyalar içeren, İrlanda için Yeşil Rehber'i yazdı. 1991 yılında Dublin Şehir Konseyi'ne seçildi ve 1994-1995 arası Dublin Belediye Başkanı oldu.
Karısı Penny, oğulları ve kızları ile Ringsend'de yaşıyor.
Dış bağlantılar
John Gormley Resmi Websitesi
Mariehamn
Mariehamn, Finlandiya'ya bağlı Åland Adaları'nın başkentidir. Şehir, 1861 yılında kurulmuş olup adını zamanın Rus İmparatoru II. Aleksandr'ın eşi Mariya Aleksandrovna'dan almıştır. Yüzölçümü 11.80 km² olan şehrin nüfusu 1 Ocak 2016 tarihi itibarı ile 11,658'dir. Şehirde Åland halkının %40'ı yaşamakta olup, halkın %88'inin anadili İsveççe'dir.
Demografi
1980 yılından itibaren Mariehamn'ın nüfusu:
Otto Struve
Otto Struve (12 Ağustos 1897 - 6 Nisan 1963 ), Ukraynalı–Amerikalı bir astronomdur. Rusça'da, adı bazen Otto Lyudvigovich Struve (Отто Людвигович Струве) olarak geçmektedir; ancak hayatının çoğunluğunu geçirdiği ve tüm bilimsel kariyerini yaptığı yer Amerika Birleşik Devletleri'dir. Struve ailesi'nin ünlü astronomlarıyla aynı ailedendir; Ludwig Struve'ün oğlu, Otto Wilhelm von Struve'ün torunu ve Friedrich Georg Wilhelm von Struve'ün büyük torunudur. Aynı zamanda Karl Hermann Struve'ün yeğenidir.
900'den fazla akademik makale ve kitabı bulunan Struve, 20. yüzyılın ortalarının en çok tanınan ve en üretken astronomlarından biriydi.Yerkes, Mcdonald, Leuschner gözlemevleri ve Ulusal Radyo Astronomi Gözlemevi'nde yöneticilik yapmıştır. Bu gözlemevleri, dünya çapında sahip oldukları prestiji ve Yerkes ve Mcdonald gözlemevlerinde yetenekli bilim insanları için okullar açılmasını Struve'e borçludur. İşe aldığı bilim insanları arasında, Subrahmanyan Chandrasekhar ve Gerhard Herzberg, sonradan Nobel Ödülü kazanmışlardır. Struve'ün çalışmaları daha çok çift ve değişen yıldızlar, yıldızsal dönme ve yıldızlararası madde üzerinedir. Uzaya gidiş öncesindeki dönemde, dünya dışı zeki yaşam formlarının varlığına inandığını halka açık olarak belirten az sayıdaki ünlü astronomdan biriydi. Dolayısıyla, Struve, dünya dışı yaşam üzerine yapılan araştırmaların, erken dönemdeki bir destekçisidir.
Rusya'da erken yılları
Struve, 1897 yılında, Sloboda Ukraynasının(Sonra Rus İmparatorluğu, şu anda ise Ukrayna olarak bilinen bölge) en büyük şehri olan, Harkiv'de, Ludwig Struve ve Elizaveta Khrystoforovna Struve'ün(1874-1964) ilk çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. Astronomi alanında, erken yaşlarda tecrübe edinmiştir: Sekiz yaşından itibaren, babasına teleskop kulesinde eşlik etmeye, 10 yaşından itibaren ise, karanlık boşluklardan korkmasına rağmen, kendi küçük çaplı gözlemlerini yapmaya başlamıştır. Evde aldığı eğitimin ardından, Struve 12 yaşındayken Kharkiv'de bir okula başlamış ve matematik alanındaki yeteneklerini göstermiştir. Otto, Struve ailesinde, Almanca konuşulan bir okula değil, Rusça konuşulan bir okula giden ilk çocuk olmakla beraber, Almanca ve Rusça'yı iyi bir biçimde bilmekteydi. 1914 yılında mezun olduktan sonra, astronomi alanında çalışmaya devam etmiştir. Haziran 1914'te, 8 Ağustos 1914'te gerçekleşen tam Güneş tutulmasının gözlemlenmesi için yapılan çalışmalara katılmış; sonrasında bu deneyimleri ve elde ettiği sonuçları, 1919 yılında Kharkiv Üniversitesi'nde sunduğu yüksek lisans derecesi çalışmalarında kullanmıştır.
Struve 1915'te, Rusya'da politik huzursuzlukların olduğu ve savaşın sürdüğü bir dönemde, Kharkiv Üniversitesi'ne girmiştir. 1916'nın başlarında, henüz birinci akademik dönemini bitirmişken, çalışmalarına ara vermiş ve Sankt-Peterburg'daki bir topçu okuluna yazılmıştır. Hızlandırılmış eğitim programını bitirmesinin ardından, Şubat 1917'de Türk cephesine gönderilmiştir. Brest Litovsk Barış Antlaşması'nın imzalanmasının ardından, Struve 1918 baharı ile 1919 baharı arasında, bir yıl için Kharkiv'e dönmüş ve üniversiteyi tamamen bitirmiştir. Haziran 1919'da, Kharkiv Üniversitesi rektörü tarafından bizzat imzalanmış olan bir sertifika eline ulaşmıştır: Buna göre, Struve üniversitede kalarak, astronomi ve jeodezik bölümünde profesör olmak için hazırlanacaktır. Bu dönemde, Struve aynı zamanda "uygulamalı mekanik okulu"nda çalışmış ve uygulama eğitmeni lisansı almıştır. Uygulamalo eğitim, Struve'ün babası tarafından, Rusya'da astronomi mühendisleri yetiştirme "geleneği" yaratmak amacıyla organize edilmişti. Bu mühendisler o zaman henüz yoktu ve yabancı mühendisler, yurtdışından, kaliteli mekanik çalışmaları için bizzat davet edilmekteydi.
ABD'ye taşınışı
Struveler'in Alman kökeni ve Otto Struve'ün Beyaz Rus Ordusu ile olan askeri geçmişi, aile için yaşamı zorlaştırmaya başladı. Aile, Boşlevikler'in baskılarından kaçınmak amacıyla, Kharkiv'den, o sırada hala Beyaz Ordu'nun hakimiyetinde olan Sivastopol'e taşınmak zrounda kaldı. Ancak burada, ailenin çoğu bir dizi talihsiz olay sonucunda kaybedildi: Struve'ün en küçük kız kardeşi Elizabeth boğuldu, erkek kardeşi Werner tüberküloza yakalanarak öldü ve babası 4 Kasım 1920'de kalp krizi geçirerek hayatını kaybetti. Annesi ve kız kardeşi 16-17 Kasım 1920'de Kharkiv'e geri dönerken, Otto Rus İç Savaşı sırasında, Wrangel'in ordusunun kaçışına katıldı. Askeri taşımayla, Sivastopol'den Türkiye'ye kaçtı ve Rusya'ya bir daha dönmedi. Daha sonrasında, Sovyetler Birliği'ndeki bazı konferanslara davet edildiyse de, çeşitli sebeplerle bunları geri çevirmiştir.
Otto, Gelibolu'da ve sonrasında Konstantiniyye'de geçirdiği bir buçuk yıllık sürgün boyunca, yardım kuruluşlarında yemek yiyen ve bulabildiği her işte çalışan, beş parasız bir mülteci haline gelmiştir. Bir süre boyunca, odun keserek geçimini sağlamış, 6 başka Rus memurla beraber bir çadırı paylaşmıştır. Ancak bir akşam, yanlarındaki çadıra yıldırım düşmüş ve içindeki herkesin ölümüne sebep olmuştur. Struve bunun üzerine Almanya'daki amcası Hermann Struve'e, onun birkaç ay önce, 12 Ağustos 1920'de hayatını kaybettiğinden habersiz, akıl danışmak amacıyla bir mektup yazmıştır. Mektubu alan amcasının dul eşi Eva Struve, Hermann'ın ölümünden sonra Berlin-Babelsberg Gözlemevi'nin başına geçen Paul Guthnick'le iletişime geçmiştir. Ancak, Almanya da savaştan ötürü zor durumda olduğundan, bir Rus için orada iş ayarlamak oldukça zordur. Bu yüzden, Guthnick 25 Aralık 1920'de, Williams Bay, Wisconsin'deki Yerkes Gözlemevi müdürü Edwin B. Frost'a bir mektup yazarak, Struve için bir pozisyon ayarlanmasını istemiştir. 27 Ocak 1921'de gelen cevapta, Frost elinden geleni yapacağını belirtmiştir. 2 Mart 1921'de, Frost Struve'e bir mektup yazmış ve onu Yerkes'te çalışmaya davet etmiştir. Aslında, Struve'ün Türkiye'de yaşadığı şartlar düşünülünce, mektubun eline geçmiş olması büyük bir şanstır. 11 Mart'ta Struve, teklif için teşekkürlerini sunduğunu ve kabul ettiğini yazdığı mektubu göndermiştir. Mektup, resmi bir dille, İngilizce olarak yazılmış, ancak Alman dilbilgisi kullanılmıştır: Bu da Struve'ün o zamanki zayıf İngilizce hakimiyetini göstermektedir.(Sonrasında, ABD'deki tanışmalarında, Almanca konuşarak iletişim kurmuşlardır.) Struve, ayrıca, tayfsal astrofizik konusunda hiçbir tecrübesi olmadığını da belirtmiştir. Yine de, Frost Struve’e bir pozisyon açılması için yaptığı başvuruda, “Onu yalnızca soyağacını düşünerek bile işe almaya büyük bir memnuniyetle hazırım… Otto Struve’ü birinci sınıf bir sprektroskopist ve astrofizikçi olarak görüyoruz” demiş, Kharkiv’deki eğitiminin doktora derecesine denk olduğunu ifade etmiştir (Struve bunu hiç iddia etmemiştir ve muhtemelen durum bu değildir). Yolculuk belgelerinin ve maddi kaynakların ayarlanması birkaç ay sürmüştür. Ağustos 1921’in sonlarında, Struve vizesini ve yolculuk biletlerini, Türkiye’deki ABD Konsolosluğu’ndan almıştır. Eylül’de ‘’S.S. Hog Island’’ gemisine binmiş ve 7 Ekim 1921’de New York’a ulaşmıştır. Orada karşılanmış ve trene bindirilmiştir. 2 gün sonra ise, Chicago’ya varmıştır.
ABD'deki hayatı
1921 sonlarına doğru Struve, Yerkes'te yıldızsal spektroskopi asistanı olarak, ayda $75'a çalışmaya ve aynı zamanda da yetiştirme kursu almaya başlamıştır. Gözlemevi düşüşte olduğundan, Struve sınıftaki tek öğrenciydi. 1922'de, yalnızca yaz dönemi için üç yeni öğrenci katılmış, içlerinden biri sonrasında devam etmiştir. Bu kursta, ders anlatımı yoktu; öğrenciler okuma yaparak, uygulamalar ve profesörlerle yaptıkları tartışmalar aracılığıyla öğreniyordu.
Struve, yetenekli bir bilim insanı ve hızlı öğrenen bir öğrenci olduğunu kanıtladı. ABD'ye varışının üzerinden beş ay geçtikten sonra, Gamma Ursae Minoris'teki bir zonklayan yıldızı keşfederek, bunun üzerine Eylül 1922'de bir makale yayınladı. Gözlem yapmak için Yerkes'teki herkesten daha fazla vakit harcıyor, orada bulunan her türlü teleskopla denemeler yapıyordu. Aynı zamanda Williams Bay'de de hava durumu gözlemleri yapmaktaydı. 24 Ekim 1922'de, 991 McDonalda asteroidini ve aynı yıl 14 Kasım'da 992 Swasey adlı başka bir asteroidi keşfetti.
1923 Aralık ayında Struve, Chicago Üniversitesi'nde, kısa-dönem spektroskopik çift yıldızlar üzerine olan doktora tezinin savunmasını yaptı. Frost, Struve'ün zorunlu bazı doktora sınavlarından muaf tutulmasına yardım etmiştir. Örneğin, Almanca ve Fransızca sınavları için, Struve'ün Rusya'dayken bolca bilimsel literatür okuması yaptığını ve bu dilleri iyi bildiğini bildirmiştir. Struve, sonradan üniversitede öncelikle bir eğitmen (Ocak 1924), sonra asistan profesör (1927) ve en sonunda profesör (1932) olarak görev yapmıştır.
Frost, Struve'ün hızlı yükselişine yardım etmesinin yanında, başka gözlemevlerinden gelen iş teklifi mektuplarını ona göstererek, Struve'e, Chicago Üniversitesi'nde kalması gereken, ne kadar değer verilen bir bilim insanı olduğunu kanıtlamıştır. 1932 ve 1947 yılları arasında, Struve Yerkes Gözlemevi'ni yönetmiştir; 1939'dan 1950'ye kadar, McDonald Gözlemevi'nin kurucu yöneticisi olarak görev yapmış; 1 Haziran 1952'den 1962'ye kadar ise, Virginia Üniversitesi'ndeki, Ulusal Radyo Astronomi Gözlemevi'nin ilk yönetisi olmuştur. Tüm bu yıllar boyunca, hep Amerika'da kalmış, yalnızca konferanslar ve Cambridge Üniversitesi'ne, Ağustos 1928 ile Mayıs 1929 arasında, 8 aylık bir maaşlı ziyaret için ülkeden ayrılmıştır. Bir Guggenheim Ödülü için başvurmuş ve kazanmıştır; bu sayede de yolculuğu ve Cambridge'deki yaşama masrafları için maddi kaynak yaratmıştır. Cambridge'deyken, Struve daha çok yıldızlararası madde üzerine çalışmıştır. Ayrıca Leiden'e küçük bir ziyarette bulunarak, Jan Oort ile buluşmuştur.
Struve, Yerkes Gözlemevi'ne ün kazandıran ve Chicago Üniversitesi'nin astronomi bölümü yeniden şekillendiren, oldukça başarılı bir yöneticiydi. Özellikle, durgunlaşmış ve önemli katkıları bulunmayan ama fakültede konumu bulunan, kalıcı araştırmacıları işten çıkartarak, yavaş yavaş bilimsel kadroyu yenilemiştir. Ancak bu biraz zorlu olmuştur. Struve, gözlemevine ilk gidip, son çıkan kişi olarak, çalışanların çalışma saatlerine dair notlar almış, sonrasında da bunları kullanarak bürokratik adımlar atmıştır. İşten çıkardığı kişilerin yerine, sonradan dünyaca ünlü bilim insanları haline gelen, genç ve yetenekli araştırmacıları almıştır. İşe aldığı bu araştırmacıların arasında, Subrahmanyan Chandrasekhar (1983 Nobel Fizik Ödülü'nü almıştır), Gerard Kuiper (meşhur Kuiper Ödülü'nün başkahramanıdır), Bengt Strömgren, Gerhard Herzberg (1971 Nobel Kimya Ödülü), William Wilson Morgan ve Jesse L. Greenstein bulunmaktadır. II. Dünya Savaşı'nın sonrasında, aralarında Pol Swings, Jan Oort (radyo astronomisinin "babası"), H. C. van der Hulst, Albrecht Unsöld ve Marcel Minnaert'in de bulunduğu, önde gelen bazı Avrupalı araştırmacıları da davet etmiştir. Bu kişilerin çoğunluğunun yabancı olması, atamalara karşı, Büyük Buhran sırasında, Amerikalılar’ın işlerinden ediliyor olması gibi sebeplerle, bilimsel memurların şiddetli itirazına sebep oldu. Hindistan doğumlu, bir süre Sovyetler Birliği’nde de kalmış olan Chandrasekhar’ın komünist bağlantıları olduğundan da şüphe ediliyordu. Struve, her vakada, yeni çalışanlarını savunmak ve aklamak için inanılmaz bir çaba göstermiştir ve bu çabaları, sonradan Yerkes’te ve Chicago Üniversitesi’ndeki bilimsel okulun kurulması sırasında meyvelerini vermiştir. Örneğin, Chandrasekhar, tüm kariyerini Chicago Üniversitesi’nde bir bilim insanı ve idareci olarak, Struve’e yardım ederek geçirmiş, sonunda da 1949 yılından itibaren, onun American Astronomi Derneği’ndeki başkanlığını ve ‘’Astrophysical Journal’’ ’daki (Astrofizik Dergisi) baş editörlük görevini devralmıştır.
1940'ların sonuna doğru, çoğunu Struve’ün bizzat davet etmiş olduğu genç araştırmacılar, tanınmış bilim insanları haline geldi. Ancak bu durum, Struve’ün her dediğini yapmak istememeleri ve kendi kariyerlerini ilerletme aşamasında olmalarından ötürü, bir miktar sürtüşmeye sebep olmuştur. 1947 yılında, Struve Yerkes Gözlemevi’ndeki yöneticilik görevinden istifa ederek, Berkeley'deki astronomi bölümünün başkanı ve Leuschner Gözlemevi'nin yöneticisi olarak işe başlamıştır. Yerkes'teki yerini Kuiper almıştır; ancak ikilinin ilişkisi, Struve'ün Yerkes yönetimini kontrol altında tutma eğiliminden ötürü, zaman zaman gerginleşmiştir. Benzer gerginliklerin, Chandrasekhar'la da olduğuna dair söylentiler olsa da, bu iddialar, Struve'ün meslektaşlarıyla olan bilimsel ilişkilerini, idari ilişkilerin üzerinde tuttuğunu söyleyen Kaliforniya Üniversitesi, Berkeley Chandrasekhar tarafından yalanlanmıştır. Struve'ün Berkeley'e gitmesinin bir sebebi, bürokrasiden sıkılmış olmasıydı. Berkeley'de, kişisel araştırmaları ve öğrencileri için harcayabileceği daha çok zamana sahip olmuştur.
Araştırmaları
1937 yılında, Struve sonradan Struve-Sahade etkisi(S-S etkisi) olarak adlandırılan bir olayı keşfetmiştir: büyük kütleli çift yıldızlarda, ikinci yıldız geri çekilirken oluşan, çizgilerinin görünür zayıflığı olayını. Bu etki, ayrılmış birincil ve ikinci tayfın yeniden oluşturulmasında sorunlara yol açmaktadır. Aynı yıl, yıldızlararası hidrojeni, iyon halinde keşfetmiştir.
1959'a gelindiğinde, Struve, en üretken astronomlardan biri olarak 900'den fazla akademik makale ve kitap yayınlamıştı (Muhtemelen sadece Ernst Öpik 1094 yayınıyla onu geçmektedir. ). Yayınlarının çoğunluğu, astronomiyi popülerleştirmek adına yapılmıştır. Özel olarak, Popular Astronomy 'de(Popüler Astronomi)(1923–1951, dergi 1951 yayın hayatını bitirmiştir) 39 makale (ve 10 başka yayın), Sky and Telescope 'ta(Gökyüzü ve Teleskop)(1941–1963, dergi 1941'de kurulmuştur) 154 makale ve başka astronomların kitap ve çalışmaları üzerine 83 eleştiri yazmıştır. Beraber yazılmış bilimsel makalelerinin çoğunda, Pol Swings ile beraber yazmış, bunları da sıradışı yıldızların tayfsal çalışmalarına adamıştır. Bu konuya olan ilgisini açıklamak için, Struve bir keresinde, bir yıldızın tayfında üzerinde çalışılamayacak tek bir şey bile bulamadığını ifade etmiştir.
Struve’ün en büyük keşfi, yıldızsal dönmenin tespiti ve dönme hızının yıldızsal spektral sınıfa, yani sıcaklığa, olan bağımlılığıdır. Bunlar, yıldız evrimi teorisinin gelişimini büyük ölçüde "teşvik etmiştir". Yıldız dönmesinin yanında, yıldızsal tayfta Stark etkisi, yani tayfsal çizgilerin, yıldızsal atmosferdeki elektrik alan tarafından genişletilmesi üzerine de çalışmıştır. Ayrıca, yıldızsal atmosfer,n türbülansı ve yıldızların etrafındaki kabukların genişlemesi konusunda da çalışmaları vardır. Ancak bu konuda çalışma yapabilmesi için, erişiminin olduğu teleskoptan daha büyük bir teleskop gerekmekteydi. Bu sebepten ötürü, 1933 ve 1939 yılları arasında, McDonald Gözlemevi'nde, 82 inçlik bir teleskop kurmuştur. Bu teleskop, o zaman için dünyanın en büyük ikinci teleskobuydu (ilki Wilson Dağı teleskobuydu).
Dünyadışı hayat üzerine görüşleri
Struve'ün, evrende genel bir yaşam ve zekanın varlığına olan inancı, yavaş dönen yıldızlar üzerine olan çalışmalarından beslenmektedir. Güneş de dahil olmak üzere, pek çok yıldız, o dönemin erken dönem yıldız evrimi teorilerinden yola çıkılarak yapılan tahminlerden daha düşük hızlarda dönmektedir. Bunun sebebi, Struve'ün iddiasına göre, yıldızın orijinal açısal momentumunu alıp götüren gezegen sistemleri tarafından sarılmış olmalarıdır. O kadar çok yavaş dönen yıldız vardı ki, 1960 yılında, Struve'ün yaklaşık hesaplarına göre, yalnızca bizim galaksimizde 50 milyar gezegen olması olasıdır. As to how many might harbor intelligent life, he wrote:
Kişisel yaşamı, aile bağlantıları ve son yılları
Struve Rusya'dayken, genç yaşta ölen kendisinden küçük bir erkek kardeşe ve iki kız kardeşe sahipti: Werner (1903-1920), Yadviga (1901-1924) ve Elizabeth (1911-1920). Yadviga'nın 1924'teki ölümünün ardından, annesinin Rusya'da yakın bir akrabası kalmamıştır. Struve'ün vize belgelerini ayarlamasının üzerine, annesi Ocak 1925'te, ABD'ye göç etmiştir. Önemli bir biçimde, annesi, ABD'de astronomi üzerine çalışmaya başlamış ve ölçümlerin işlenmesinde yardımcılık yapmıştır. Otto'nun evlenmesinden sonra da onunla yaşamaya devam etmiiştir. 25 Mayıs 1925'te, Struve kendini bir müzisyen olarak gören ancak Yerkes'te bir sekreter olarak çalışan, Mary Martha Lanning ile evlenmiştir. Lanning'in önceden bir evliliği olmakla beraber, yaşça Struve'den biraz daha büyüktü. Çiftin çocukları olmamıştır; bu da meşhur Struve astronomi hanedanının sonu olmuştur. Struve ailesinin, Otto Wilhelm von Struve'ün soyundan gelen dal dışındaki başka dalları soyunu sürdürmüş ancak tanınmış bilim insanı aile üyeleri yetiştirmemiştir. 26 Ekim 1927'de, Struve ABD vatandaşlığına kabul edilmiştir. O zamana kadar, çoktan artık İngilizce'yi akıcı konuşabilir ve iyi derecede yazabilir hale gelmişti ancak hayatı boyunca konuşmasında bir Alman aksanı kalmıştır. Evlendikten sonra bile, Struve gece gündüz çalışmaya devam etmiştir; ancak bu bilim insanı olmayan eşinin kolaylıkla kabul edebileceği bir durum değildir. Eşiyle ayrılmasalar bile, Struve ve Lanning'in arası sonradan soğuklaşmıştır. Struve'ün sağlığı, 1950'lerin sonunda kötüleşmeye başlamıştır. Önceleri Rusya ve Türkiye'de temellerinin atıldığı hepatite yakalanmıştır. Struve 1956 yılında, Wilson Dağı'ndaki teleskobu kullanırken, kötü bir düşüş yaşamış, birkaç kaburgasını kırmış ve iki omurunu çatlatmıştır. Yaklaşık iki aylığına hastanede kalmış ve iyileşmesinin ardından, bir aylığına vücut alçısı takmak zorunda kalmıştır. 1963 civarında, kalıcı olarak hastaneye yatırılmış ve 6 Nisan 1963'te, Berkeley'de hayatını kaybetmiştir. Annesi ve eşi tarafından kurtarılmıştır. Annesi 1 Ekim 1964'te, doksan yaşında ölmüştür. Mary ise, 5 Ağustos 1966'da ölü bulunmuştur, ancak Haziran 1966'da öldüğü tahmin edilmektedir.
1925 yılında, Struve kuzeni olan astronom Georg Hermann Struve ile, Lick Gözlemevi'nde tanışmıştır. 1930'larda, Yerkes Gözlemevi'nde tekrat buluşmuş ve karmaşık çoklu yıldız sistemi Zeta Cancri'ne dair büyükbabaları Otto Wilhelm von Struve'ün verilerini yeniden analiz etmişlerdir.
Kişisel özellikleri
Struve pek çok kez büyük ve göz korkutan bir adam olarak tarif edilmiştir. Kendisine göre, ellilerindeyken, yaklaşık 1.83 m boyunda, 87.89 kg'lık, gri saçlı ve gri gözlü bir adamdı. Struve ayrıca ısrarcı, kendini işine adamış ve hem kendisine hem de başkalarına karşı talepkâr bir insandı; ki bunlar ailesinde nesiller boyu korunmuş özelliklerdi. Gözlemevine gelen ilk kişi olan Struve, ofiste geç saatlere kadar çalışıp, geceleri de vaktini bir teleskopla geçirmekteydi. "Tek bir ilgisi ve kaygısı vardı, o da astronominin geliştirilmesi ve mümkün olan maksimum kapasitesine itilmesiydi." Sonuçta, Struve çoğunlukla fazla çalışmasının sonucunda insomnia(uykusuzluk hastalığı) geliştirmiştir; çoğunlukla 2-3 saatlik bir uykunun ardından sersemlemiş görünmekteydi.
Struve pek iyi bir öğretmen sayılmazdı: Araştırmalarına olan kendini adamışlığı ve sık sık yaptığı geziler, ders saatlerinin üçte ikisini kaçırmasına sebep olmuştur. Kimsenin yerini almasına izin verilmiyordu ve öğrenciler onun yokluğunda kişisel olarak araştırma yapmak zorundaydı. Yine de, niteleyici sınavlarda en yüksek bilgi standardını elinde tutmaktaydı. Öte yandan, derslere düzensiz gelişlerinde, pek çok öğrenciyi astronomiye olan tutkusuyla çekmeyi başarmıştır. Yerkes'teki yılları boyunca, bir gözüyle mikrografi aletlerinin mikroskoplarına bakarken, ötekiyle de yakındaki sayısal tabloya bakma uygulamasını geliştirmiştir. Bu da büyük olasılıkla, gözlerinin biraz farklı yönlere bakmasına sebep olmuştur.
Kendisini fazla önemsemese de, Struve insanlar için kaygılanmaktaydı. Yayınlanan ilk makalesi, Rusça idi ve başlığı "Rus Bilim İnsanlarına Yardım"dı. Rus İç Savaşı, Rusya'daki pek çok bilim insanının bilimle ilgisi olan ailelerine zorluklar getirmişti. Frost, Struve and George Van Biesbroeck, bir "Rus Astronomlara Yardım Komitesi" kurarak, yiyecek ve giysi paketlerinin gönderilmesini organize etti. Maddi kaynaklar ve giysiler, ABD'nin her yanından astronomlar tarafından sağlanmıştı.
Büyük Buhran sırasında, çoğu Amerikalı işsiz kalırken, yabancıları işe almak konusunda endişeleri vardı. Bu dönem civarında, vekili olan Van Biesbroeck'in eşi, Belçika'ya bir mektup göndererek, Yorkes Gözlemevi'nin iki Avrupalı tarafından yönetilmesine değinmiştir. Mektup yayınlanmış ve Struve'ün keyfini kaçırmıştır. Sonuç olarak, Van Biesbroeck'in konumuna Amerika doğumlu William Wilson Morgan getirilmiştir.
Ödül ve onurları
Struve, 1944'teKraliyet Astonomi Topluluğu Altın Madalyası'nı, 1948'de Bruce Madalyası'nı , 1949'da ABD Ulusal Bilimler Akademisi'nin Henry Draper Madalyası'nı , ve 1957'de Amerikan Astronomi Topluluğu'nun Henry Norris Russell Okutmanlığı'nı kazanmıştır. Royol Society madalyası, Friedrich Georg Wilhelm, Otto Wilhelm ve Hermann Struve'dan sonra, dördüncü, Struvelar'ın kazandığı sonuncu Royal Society madalyasıydı. 768 Struveana asteroidi, Otto Wilhelm von Struve, Friedrich Georg Wilhelm Struve ve Karl Hermann Struve anısına adlandırılmıştır. Ayrıca, bir Ay krateri, Struve ailesinin başka üç astronomu anısına adlandırılmıştır: Friedrich Georg Wilhelm, Otto Wilhelm ve Otto. 2227 Otto Struve asteroidi, Struve'ün adını 13 Ekim 1955'ten bu yana tutarken; McDonald Gözlemevi'ndeki araştırmalarında kullandığı 82 inçlik teleskop, ölümünden üç yıl sonra, 1966'da onun anısına adlandırılmıştır.
1925 yılında, Struve Astrophysical Journal(Astrofiziksel Dergi) için eleştiri yapmaya ve yayınları gözden geçirmeye başlamış ve 1932'den 1947'ye kadar baş editör görevini yapmıştır. 1946'dan 1949'a kadar, Amerikan Astronomi Topluluğu'nun başkanı olmuştur. 1948 ve 1952 arasında, Uluslararası Astronomi Birliği'nin yardımcı başkanlığını, 1952'den 1955'e kadar ise başkanlığını yapmıştır. Nisan 1954'te, Royal Society'e üye olarak seçilmiştir. 1939-1961 aralığında, Avrupa ve Amerika'daki dokuz farklı üniversiteden onursal doktora dereceleri vardır.
Propaganda
Bilginin benzer bir manipülasyonu örneğin reklamda kullanılır ama buna genellikle propaganda denilmez. Propaganda sözcüğü reklamın tersine kuvvetli bir olumsuz anlam taşır.
Propaganda ve halkla ilişkiler
Propaganda ve halkla ilişkiler, her ikisi de ikna etmeye yönelik çalışmalar yürüten disiplinler olması ve bunun yanında benzer kitle iletişim araçlarını kullanması nedeniyle gerek toplum gerekse bazı uzmanlar tarafından karıştırılan disiplinlerdendir. Oysa amaç ve ilkeler yönünden ayrışırlar. Halkla ilişkiler gerçeği abartarak farklılaştırarak doğru olmayanı yaymak değildir. Abartı ve gerçeği saklama propaganda teknikleri içinde yer alır, hatta etki bırakmak için oldukça fazla kullanılır. Propaganda ikna yoluyla kitleleri etkilemeye çalışırken, halkla ilişkiler açıklama yapıp doğruları söyler. Propaganda tek yönlü, halkla ilişkiler ise çift yönlü bir iletişim uygular.
Propaganda çeşitleri
Propaganda reklamla birçok benzer tekniği kullanır. Reklama, bir ticari ürün için yapılan propaganda denilebilir. Ancak, propaganda genellikle tüm tayftan politik, ideolojik veya örgütsel aidiyet temaları içerir. Propaganda broşürler, posterler, TV, gazete veya radyo yayınları ve bunların dışındaki her türlü bilgi taşıyan medya aracılığıyla yapılır.
Sözcüğün daha dar ve sık kullanılan anlamıyla propaganda politik bir amacı veya iktidarın çıkarlarını destekleyen bilerek çarpıtılmış veya saptırılmış bilgiye denir. Propagandacılar bir grubun istekleri yönünde halkın bir konu veya olayla ilgili görüşlerini değiştirmeyi amaçlarlar. Bu anlamda propaganda, aynı amacın insanlara istenen bilgilerin verilmesi yerine, istenmeyen bilgilerin kısıtlanmasını amaçlayan sansürün tersidir. Propagandayı diğer yöntemlerden ayıran, propagandacının halkın fikrini ikna etme ve anlatma yerine kandırma ve kafa karıştırmayla değiştirme isteğidir. Organizasyonun liderleri bilginin tek taraflı veya doğru olmadığını bilmelerine rağmen propagandayı yayan daha düşük rütbeli üyeler durumu bilmeyebilirler.
Sözcüğün dinî kökenlerine uygun olarak yeni dinî hareketler için de bu hareketlerin hem taraftarları hem de karşıtları tarafından kullanılır. Kült karşıtları kült liderlerini yeni üyeler kazanmak için propaganda kullanmakla suçlarlar.
Propaganda savaşta çok güçlü bir silahtır. Bu durumda amaç genellikle içerideki veya dışarıdaki düşmanı insanlık dışı olarak göstermek ve ona karşı nefret yaratmaktır. Bazı özel sözcükler kullanarak veya bazı özel sözcükleri kullanmaktan sakınarak düşman hiç yapmadığı şeyler için suçlanır ve bu sayede zihinlerde hatalı bir imaj oluşturulur. Çoğu propaganda düşmanın gerçek veya hayali bir haksızlığın sebebi olduğu hissini vermek ister. Aynı zamanda halkın kendi milletinin haklı olduğuna da inanması gerekir.
Brett Dennen
Brett Dennen (d. 28 Ekim 1979 ), Oakdale, Kaliforniya'da doğmuş folk/pop şarkıcısı ve söz yazarı.
Propaganda
Propaganda çeşitleri
Propaganda psikolojik savaş yöntemlerinden biridir.
Politik propaganda örnekleri:
Sözcüğün daha da dar ve daha az kullanılan anlamıyla propaganda zaten inanan insanlara onlara inançlarını destekleyecek yanlış bilgi vermek anlamına gelir. Varsayıma göre insanlar doğru olmayan bir şeye inanırlarsa sürekli kuşkular yaşayacaklardır. Bu kuşkular rahatsız edici olduğundan onlardan kurtulmak isteyecekler ve dolayısıyla güç sahiplerinin onaylamalarına açık olacaklardır. Bu yüzden propaganda çoğunlukla amaca halihazırda inananlara yönelik yapılır.
Propaganda kaynağına göre sınıflandırılabilir. Beyaz propagandanın kaynağı bellidir. Kara propaganda dost bir kaynaktan geliyormuş gibi görünür ama gerçek tersidir. Gri propaganda nötr bir kaynaktan gelir gözükür ama aslında karşı taraftan gelmektedir.
Propaganda çok sinsi yollarla uygulanabilir. Örneğin yabancı ülkelerle ilgili yanlış enformasyon eğitim sisteminde desteklenebilir. Çok az insan okulda öğrendiklerini kontrol etme ihtiyacı duyacağından bu yanlış enformasyon gazeteciler ve aileler tarafından tekrar edilecek ve yanlış enformasyonun herkes tarafından bilinen bir gerçek olduğu fikri medyaya direkt bir müdahale olmadan kimse gerçeği veya kaynağı fark etmeden yayılacaktır.
Bu tip yayılan propaganda politik amaçlar için kullanılabilir. Vatandaşa ülkelerinin politikaları hakkında yanlış bir görüntü verip aksi görüşleri reddetmeleri veya görmezden gelmeleri sağlanabilir.
Rus Devrimi
Propaganda Marksizm'in öğretileri, kuramsal ve pratik temel ekonomik bilgiler gibi devrimci fikirlerin yayılması anlamına geliyordu. Bunun yanında ajitasyon kamuoyu oluşturma veya politik rahatsızlık yaratma anlamında kullanılıyordu.
Propagandanın tarihçesi
Propaganda teknikleri ilk kez 20. yy'ın başında gazeteci Walter Lippmann ve halkla ilişkilerin babası kabul edilen Edward Bernays (Sigmund Freud'un yeğeni) tarafından tanımlanmış ve bilimsel bir şekilde uygulanmıştır. I. Dünya Savaşı sırasında, Lippman ve Bernays ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından görevi İngiltere yanında savaşa girmek için kamuoyunun fikrini etkilemeyi amaçlayan Creel Komisyonu'na katılmak üzere tutulmuşlardır.
Mevcut Halkla ilişkiler endüstrisi Lippman ve Bernays'ın çalışmalarının direkt sonucudur ve hâlâ ABD hükûmeti tarafından kullanılmaktadır. 20. yy'ın ilk yarısından sonra Bernays ve Lippman çok başarılı bir halkla ilişkiler şirketi işletmişlerdir.
II. Dünya Savaşı propagandanın bir silah olarak hem Hitler'in propagandacısı Joseph Goebbels hem de İngiliz Politik Savaş İdarecisi tarafından sürekli kullanıldığı bir savaş olmuştur.
Nazi Almanyası
Almanya'daki çoğu propaganda Halkı Aydınlatma ve Propaganda Bakanlığı (Almancadaki kısaltmasıyla "Promi") tarafından yapılmıştır. Joseph Goebbels, Hitler 1933 senesinde göreve geldikten kısa bir süre sonra bu bakanlıktan sorumlu olmuştur. Tüm gazeteciler, yazarlar ve sanatçılar bakanlığın basın, güzel sanatlar, müzik, tiyatro, film, edebiyat veya radyo alt odalarından birine kayıt olmak zorundaydı.
Naziler amaçlarına ulaşmak için propagandayı hayati bir araç olarak görmüşlerdir. Almanya'nın Führer'i Adolf Hitler, I. Dünya Savaşı'ında Müttefiklerin yaptığı propagandanın gücünden çok etkilenmiş ve moralin çökmesi ve 1918 senesinde deniz kuvvetleri ile cephede çıkan isyanların ana sebebinin bu olduğuna inanmıştı. Hitler hemen her gün Goebbels ile buluşup haberleri tartışmak için bir araya gelir ve Goebbels konuyla ilgili Hitler'in fikirlerini alırdı. Goebbels daha sonra üst düzey bakanlık yetkilileriyle görüşüp dünyada gelişen olaylarla ilgili resmi parti görüşlerini iletirdi. Yayıncılar ve gazeteciler çalışmalarını yayınlamadan önce onay almak zorundaydılar. Buna ek olarak Adolf Hitler ve Reinhard Heydrich gibi üst düzey Naziler yanlış olduğunu bildikleri bilgileri yaymakta ahlaki bir problem görmezlerdi. Gerçekten de bilerek yanlış bilgi vermek Büyük Yalan denilen doktrinin bir parçasıydı.
II. Dünya Savaşı'nın başlamasından önce nazi propagandasının hitap ettiği birkaç ayrı grup vardı:
Stalingrad'dan sonra ana tema Almanya'nın "Batı Avrupa kültürü"'nü "Bolşevik çeteler"'den koruyan yegane güç olmasına dönüştü. V-1 ve V-2 "intikam silahları" İngilizleri çaresizliğe ikna etmek için kullanıldı.
Soğuk Savaş propagandası
ABD ve Sovyetler Birliği Soğuk Savaş sırasında propagandayı yoğun olarak kullanmıştır. Her iki taraf da film, televizyon ve radyo programlarıyla kendi halklarını, karşı tarafı ve Üçüncü Dünya milletlerini etkilemeye çalışmışlardır. ABD Enformasyon Ajansı, resmi hükûmet istasyonu olarak Amerikanın Sesi radyosunu işletmiştir. Radio Free Europe (Özgür Avrupa Radyosu) ve Radio Liberty (Özgürlük Radyosu) kısmi olarak Central Intelligence Agency (Merkezi Haberalma Ajansı) tarafından desteklenmiş, Doğu Avrupa ve Sovyetler Birliği'ne haberler ve eğlence programlarında gri propaganda yapılmıştır. Sovyetler Birliği'nin resmi istasyonu, Radyo Moskova, beyaz propaganda yaparken, Radio Peace and Freedom (Barış ve Özgürlük Radyosu) gri propaganda yapmıştır. Her iki taraf da kriz dönemlerinde kara propaganda da yapmıştır.
Amerika kıtasında Küba hem kara hem de beyaz propagandanın hem kaynağı hem de hedefi olmuştur. Radio Habana Cuba (Radyo Havana Küba), CIA ve Kübalı gruplara karşı orijinal programlar, Moskova Radyosu'nun yayınları ve Vietnam'ın sesi yayınlarını yapıyordu.
Soğuk Savaş'ın işgörüsü en fazla olan yazarlarından biri George Orwell'dır. Onun Animal Farm ve 1984 romanları propaganda kullanımı ile ilgili bir tür ders kitabıdır. Sovyetler Birliği'nde geçmese de, roman karakterleri dilin sürekli politik amaçlar için çarpıtıldığı totaliter bir rejimde yaşarlar.
Rusya ve Çin arasındaki ideolojik tartışmalar ve sınır sorunları bazı sınır ötesi operasyonlara yol açmıştır. Bu dönemde geliştirilen tekniklerden birinde radyo programları kayıt ediliyor ve daha sonra sondan başa, yani tersine yayınlanıyordu.
Küba CIA ve sürgündeki Kübalı gruplar tarafından hem siyah hem de beyaz propagandanın kaynağı ve hedefi olmuştur. Radio Havana Cuba, bunun karşısında, Radyo Moskova'nın orijinal programlarını aktarmış ve Vietnam'ın Sesi ile ABD gemisi USS Pueblo'nun mürettebatına ait olduğunu iddia ettiği itirafları yayınlamıştır.
Propaganda oluşturma teknikleri
Sosyal psikoloji araştırmalarına dayanan bazı teknikler propaganda oluşturmak için kullanılır.
Propaganda mesajlarının hangi yollarla ulaştırılacağı önemlidir ama bilgi yayılımı stratejileri sadece propaganda mesajı ile birleştikleri zaman propaganda strateji halini alırlar. Bu mesajları tanımlamak, mesajların hangi yollardan yayıldığını çalışabilmek için şarttır. Bu yüzden propaganda oluşturmak için aşağıdaki teknikleri bilmek gereklidir:
Propagandanın yayılması için teknikler
Propagandayı yaymak için kullanılan yaygın yöntemler arasında haberler, hükûmet raporları, tarihin tekrar yazılması, uydurma bilim, kitaplar, broşürler, propaganda filmleri, radyo, televizyon ve posterleri sayabiliriz. Radyo ve televizyonda propaganda haberlerde, güncel olaylarda, konuşma programlarının içinde veya reklam olarak yer alabilir.
Vikipedi'deki içeriklerin kolayca değiştirilebilir oluşu, taraflı kaynaklara ve yayınlara yer verilmesi ve bu yüzden doğru olmayan bilgilerin yayılması Vikipedi'nin de bir propaganda aracı haline gelmesine sebep olmaktadır.
Euronext Lizbon
Euronext Lizbon, 2002 yılında uluslararası borsa kuruluşu Euronext N.V.'nin Lizbon Borsası "Bolsa de Valores de Lisboa e Porto (BVLP)"'nin çoğunluk hisselerini eline geçirmesi sonucu Lizbon Borsası'nın ismidir.
Ukrayna Devrimci İsyan Ordusu
Ukrayna Devrimci İsyan Ordusu, Mahnovistler ya da Kara Ordu (Ukraynaca: Революційна Повстанська Армія України / Rusça: Революционная Повстанческая Армия Украины Revolyutsiyonnaya Povstançeskaya Armiya Ukrayin), Nestor Mahno, Simon Karetnik ve Fedir Shchus gibi önde gelen komutanlarca yönetilen anarşist, anarko-komünist, Mahnovist hareket. Ordunun amacı "Bağımsız Sovyetler" ve "Liberter Komünler" kurmaktır. Hükumetsiz (anarşist) kontrolü altındaki yerler olan Özgür Bölge'de de bunu yapmışlardır.
Geçmiş
Özgür Bölgeyi kuran Ukrayna'daki anarşist eylemlerin kökeni Zaporijya kazaklarına kadar dayanır. Anarşist militanlar 19.Yüzyılın başlarına kadar Rus İmparatorluğuna tarafından yenilgiye uğratılana kadar merkezi olmayan, demokratik ve eşitlikçi bir örgütlenme yaptı. Ukrayna 'daki sonraki isyanlar, radikal Güney Aralıkçı isyancıları tarafından yönetildi, bu isyanlar kısa ömürlü olan Çernigov Alayı isyanı olayına sebep oldu ve Ukrayna' nın Chyhyryn kentindeki popülist köylü isyanına yol açtı.
Çarlık otoritesine karşı terör eylemleri başlatan Kara Bayrak gibi örgütlerle İsyancı Anarşizm Ukrayna'da ilk defa 1905 Rus devrimi sırasında yayıldı, genç Nestor Mahkhno Huliaipole kasabasında Yoksul Köylüler Birliği adındaki örgüte katıldı. Örgütün büyük kısmı yakalanıp hapise atılmadan önce varlıklı toprak ağalarının topraklarını zorla kamulaştırma eylemleri düzenledi. 1917 Şubat Devrimi'nin ardından Makhno serbest bırakıldı ve memleketine döndü, memleketine döner dönmez bölgedeki köylüleri örgütlemeye başladı. Rus Devrimini tehlikeye atacak Kornilov Darbesinin patlak vermesiyle, Makhno, "Bütün yerel burjuvaziyi silahsızlandırmak ve halkın malları üzerindeki haklarını ortadan kaldırmak" için devrimci bir müdafaa komitesi kurdu. Bu çok sayıda tarım komünlerinin kurulmasıyla sonuçlanmıştır. 10 Eylül'de, Ukraynalı anarşist Maria Nikiforova Kornilov darbesine karşı Orikhiv'deki bir Rus alayını silahsızlandırmak ve kasabayı ele geçirip silahlara el koymak için Huliaipole'den sadece 10 tüfek ve birkaç çift tabanca ile donatılmış 200 kişilik bir müfrezeye liderlik ederek saldırı başlattı.
Ekim Devrimi sırasında Bolşeviklerin iktidarı ele geçirmesi büyük bir iç savaşı tetikledi, Don kazakları ve Ukraynalı milliyetçiler gibi karşı-devrimciler yeni Bolşevik hükümete karşı ayaklandı. Maria Nikiforova, 60 kişilik bir Kara Muhafız müfrezesi kurarak polis karakollarına,trenlere,depolara saldırılar yaparak silah ve mühimmat ele geçirdiler. Kasım 1917'de Nikiforova Oleksandrivsk'te yakalanmasının ardından, anarşistler Kara muhafızların gönüllü seferberliğini kordine etmek için devrimci bir komite kurdular, bu olay Ukrayna'daki anarşist hareketin militarize olmasının ilk adımlarındandır.