cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Halit Barış Can
Ankara İTİA Maliye bölümünü bitirdi. Serbest müşavirlik, mümessillik ile XVII. Dönem Sinop Milletvekilliği yaptı. Evli ve iki çocuk babasıdır.
Inoue Orihime
Orihime Inoue (井上 織姫), Bleach manga ve anime serisinin önemli karakterlerinden biridir. Başroldeki Ichigo Kurosaki’nin sınıf arkadaşıdır. Ichigo’nun diğer arkadaşları gibi Orihime de Ichigo şinigami olduktan sonra kendi ruhani güçlerini çabucak geliştirmiştir. Adını, Tanabata festivalinin üzerine kurulduğu bir Japon efsanesinden almıştır.
Karakter çizgisi
Orihime Inoue, kâküllerini kulaklarının arkasında saç tokaları ile tutturduğu uzun, turuncu-kahverengi saçları olan bir kızdır. Tatsuki Arisawa’nın, onu koruyacağına söz vermesinin onuruna uzattığı saçlarından uyumak haricinde tokalarını çıkarmaz (64. bölümde uyandığı zaman onlarsızdır) çünkü abisinin hatırası için takmaktadır. Orihime, mangadaki resimlerde kahverengi gözlere sahiptir fakat animede gri.
Orihime arkadaş canlısı, hassas ve iyi kalplidir. Tahminler konusunda budala ve toydur, aldığı yüksek puanlar istisnai bir durumdur. Görünüşte teknoloji konusunda ümitsiz vakadır. Elişi Kulübü’nün üyelerinde biri, onun cep telefonu kullanabilecek kadar akıllı olmadığını bu yüzden cep telefonunun olmadığı söyler. Bununla beraber, Tatsuki’ye göre Orihime fiziksel olarak, resmen bir eğitim almamasına rağmen karatede birinci derece olan siyah kuşak seviyesinde dövüşebilir.
Orihime bazı normal yiyecekleri de sevmesine rağmen evde acayip yiyecekler pişirip yer. Rangiku Matsumoto ve muhtemelen bir Tessai Tsukabishi haricinde hiç kimse Orihime’nin damak tadını beğenmez. En sevdiği yiyecek barbunya ezmesidir ve tatlı patateslerin üzerine tereyağı koymayı sever.
Orihime, olaylara düşünmeden girişmeye eğilimlidir ve bu huyu bazen can sıkıcı sonuçlara yol açmaktadır. Bir noktada, okuldaki kızlar Rukia’ya Ichigo’dan hoşlanıp hoşlanmadığı sorarlar; Rukia inkâr ettiği zaman Orihime, Rukia onun duygularını paylaşmadığı için hayal kırıklığına uğrar. Çünkü eğer Rukia da aynı duygulara sahip olsaydı bir erkeğe karşı iki kız olacaktı ve kızlar takımı kazanacaktı (hiçbir anlam içermiyor). Orihime ayrıca aşırı hareketli bir hayal gücüne sahiptir ve inanılması güç senaryoların düşüncesi (Mesleklerle ilgili bir “Gelecekte kendinizi nasıl görüyorsunuz?” ödevinde kendini geleceğe ait ve görünüşte oldukça yıkıcı bir robot olarak görmesi gibi ) onu kolayca alıp götürür. Orihime, anlayışlı biri olarak gösterilmektedir, çoğu zaman da konu Ichigo ise. Ichigo’ya âşıktır ve hem mangada hem de anime de zaman geçtikçe yalnızca duyguları daha da belirginleşmektedir. Bu duygularını hem Rangiku Matsumoto’ya hem de Ichigo’nun kendisine (o sırada uyuyor olsa da) açmıştır. Ayrıca, Ichigo’yu sezgileri ile bulmak gibi esrarengiz bir kabiliyeti de vardır ve vizard tarafından maskelendiği zaman bile ruhsal baskısını hissetmiştir.
Mangadaki genişleyen rolü boyunca Orihime ilk örnek modelinden çok daha karmaşık bir karaktere dönüşmüştür. Orihime, dizinin başlarında daha mutlu ve budala bir karakterdi, daha sonraki bölümlerde kendi yetersizlik hissiyle ve iç kargaşasıyla başa çıkmaya başladı. Ruh Cemiyeti bölümlerinden sonraki ikinci ana bayan karakterdir.
Okul
Orihime okulda Uryū Ishida ve Ryō Kunieda’dan sonra en yüksek puanları alır. Zekasına rağmen açıkgöz değildir. Ayrıca Uryū ile birlikte Elişi Kulübü’nün üyelerinden biridir ve görünüşte oynamak için oldukça saçma sporlar icat etmeyi sevmektedir (beyzbol (İng: baseball) ve futbol (İng: soccer) karışımı olarak uydurduğu "baseccer" gibi, futbol topuna ayakları yerine beyzbol sopası ile vuruyorlar). Chad ve Ishida gibi Ichigo ile aynı sınıftadır. Sıklıkla, kendisinin en iyi arkadaşı ve Ichigo’nun da çocukluk arkadaşı olan Tatsuki ile birlikte vakit geçirir.
Geçmişi
Orihime, hikâyenin geçtiği Karakura Kenti’nde yalnız yaşamaktadır ve bir yerlerde yaşamakta olan akrabaları tarafından destek görmektedir. Önceden, on beş yaş büyük olan abisi Sora ile yaşamaktaydı. O ve abisi, birbirleri ile kavga edip hırslarını almak için çocuklarını döven sarhoş bir baba ve aldatan bir anne tarafından yetiştirilmişlerdi. Ebeveynlerinin hala hayatta olup olmadıkları bilinmemektedir.
Güçleri
Orihime’nin güçleri ilk olarak Ichigo ile Ishida arasındaki düello esnasında, arkadaşı Tatsuki’yi Numb Chandelier’den korumaya çalışırken ortaya çıkar. Rukia Kuchiki’yi Ruh Cemiyeti’ndeki idamından kurtaramaya teşebbüs etmeden önce Yoruichi Shihouin tarafından eğitilir. Tuhaf olarak, Orihime’nin güçleri vizard Hachigen Ushōda’nınkilere benzemektedir. Orihime, genelde güçlerinin doğası nedeniyle iyileştirme yeteneği ile görevini yapar. Öldürücü zarar verme yeteneğine rağmen rakibini hayatta bırakmak için sadece yaralar çünkü barışçıl biridir.
Periler, Orihime’nin ruhunun ayrı gösterimleridir, her biri kendine özgü bir görünüşe ve kişiliğe sahiptir ve her biri bir çiçekle adlandırılmıştır:
Teknikleri
Orihime'nin teknikleri, Shun Shun Rikka'yı çeşitli gruplara ayırarak bunu sesli olarak ifade eden büyülü sözler içerir. Orihime'nin başlangıçta tekniklerini kullanabilmek için sözleri söylemesi gerekiyordu fakat sonradan aldığı eğitim bu durumu gereksiz kıldı. Sözler, kullanılacak üyelerin isimlerini ve -güçlerinin doğasına bir kaynak teşkil eden- "Reddediyorum" (私は拒絶する) tümcesini içerir.
Santen Kesshun (三天結盾), Orihime'nin savunma tekniğidir. Söz; Hinagiku, Lily ve Baigon'u bir üçgen oluşturacak şekilde dizer ve oluşan bariyer, uzaktan gelen herhangi birşeyi geri püskürtür. Bariyer, olumsuz olayları reddeder, ayrıca bir çeşit hava yastığı olarak da işlev görür: Orihime ve yakınındaki birinin ölümcül bir düşüşten hiç yara almadan kurtulmalarını sağlar.
Sōten Kisshun (双天帰盾), Orihime’nin iyileştirme tekniğidir ve bu, basit bir iyileştirmenin çok ötesinde bir yöntemdir. Sözler, Ayame ve Shun'ō’yu çağırır ve Orihime’nin iyileşmesini dilediği her ne/kim ise onun üzerinde yarım-oval bir bariyer oluşur. Bariyer aktifken, kapsama alanı içindeki tüm negatif olayları kovar. Zarar ne kadar büyük olursa olsun (canlı/cansız fark etmez) bariyer, o alandaki uzayı ve zamanı geri çevirerek sanki zarar hiç görmemiş gibi tam çalışır duruma getirir. Ölüyü bile diriltebilir. Teknik, ciddi yaralanmalarda daha çok zaman alır ve büyük miktarlarda yabancı ruhsal basınç da iyileştirmeyi çok daha güç hale getirir.
Sōsuke Aizen’in ilgisini uyandıran, "tanrıların tahtını sarsıyor" sözüyle de dile getirdiği gibi", Orihime’nin bu gücüdür.İlk başta, tekniğin iyileştirilmesi gereken parçaların bulunmasına bağlı olduğu düşünülüyordu. Tsubaki parçalandıktan sonra, bulunamayacak kadar küçük parçalara ayrıldığı için iyileştirememişti. Bununla beraber, benzer güçlere sahip bir vizard olan Hachigen Ushouda, aslında bir parçası olmadan da herhangi birşeyi eski haline getirebileceğini belirtmişti.
Koten Zanshun (孤天斬盾), Orihime’nin saldırma tekniğidir. Sözler, kendisinin her iki tarafında da ince bir kalkan oluşturan Tsubaki’yi çağırır. Düşmanın üzerine uçar ve her iki tarafındaki şeyleri reddeden kalkan, bir kılıç gibi düşmanı keser. Temel olarak Tsubaki her şeyi kesebilirken Orihime’nin dövüşe karşı olan genel nefreti ve tereddütü, tekniğin ölümcül kuvvetini azaltmaktadır. Bu da onu karşılaşması ve yaralaması kolay bir rakip haline getirmektedir.
Krizol
Krizol, metilfenol sınıfından organik bileşiklerdir. Çoğunlukla, doğal halde ya da aromatik bileşiklerin üretimiyle elde edilirler. Bazen fenol ya da fenolikler olarak adlandırılırlar. Sıcaklığa bağlı olarak krizol katı ya da sıvı halde bulunabilir.
Krizol, en çok Lysol isimli markayla bugün tuvaletlerde dezenfekte edici olarak kullanılan keskin kokulu temizlik maddesinin kimyasal ismidir.
Oluşum
Kresoller ve bunların türevleri (örn. Ksilenoller ) doğada yaygındır. Memelilerin idrarında, kömür ve kayın katranında olduğu kadar çeşitli mikroorganizmalarda metabolit olarak bulunurlar.
Sunum
Başlangıçta türetilmemiş kresoller, kömür ve kayın katranından izole edildi. Trikresol denilen sıvı, sarı-kahverengi bir izomer karışımı elde edilir. Tek damıtma, ham karbolik aside yol açar. Üç kresolün saf üretimi, sodyum hidroksit çözeltisi ile ekstraksiyon yoluyla karbolik yağ temelinde gerçekleşir. Alternatif olarak, ekstraksiyon için bir sodyum fenolat çözeltisinin ve diizopropil eterin kullanıldığı fenoraffin işlemi kullanılır.
Endüstriyel ölçekte kresol, diğer şeylerin yanı sıra, klorotoluenin yüksek sıcaklıklarda (~ 250 °C) ve basınçta (~ 300 bar) sodyum hidroksit çözeltisi ile reaksiyona sokulmasıyla bir tüp reaktörde sentezlenir.
Özellikler
Kresoller ışığa ve havaya karşı çok hassastır. 80 °C'nin üzerindeki sıcaklıklarda hava ile patlayıcı karışımlar oluşur. Suda idareli çözünürler ve çok fazla kurumla yanarlar. Cresollerin katran gibi bir kokusu vardır. M- kresol, timol oluşturmak için propen ile reaksiyona girer.
pK s değeri
Metil grubu aromatik üzerinde (zayıf) + I etkiye sahiptir, bu da halkadaki elektron yoğunluğunu arttırır. Bu u. a. asitliği fenolik OH zayıflar. Bu nedenle pK s değerleri fenolden biraz daha yüksektir. (9.99)
Reaktivite
Bununla birlikte, metil grubunun (zayıf) + I etkisine ek olarak, hidroksil grubunun + M etkisi, kimyasal reaktivite için daha belirleyicidir. Her iki etki de halkadaki elektron yoğunluğunu önemli ölçüde artırır. Arasında -I etkisi hidroksil grubunun krezoller özellikleri üzerinde çok az etkisi vardır. Bu nedenle kresoller, görece kolaylıkla elektrofilik aromatik ikamelere girer.
Kullanım
Cresoller, bakterisit, böcek ilacı ve mantar ilacı görevi görür. Bu nedenle genellikle dezenfektanların bir parçasıdırlar. m -Kresol, tarımda fungisit olarak kullanılmaktadır. 8 µl / g, 30 °C depolama sıcaklığında 60 gün boyunca tahılın mantar saldırısından uzak tutulması için yeterlidir. Farmasötik bir eksipiyan olarak m- kresol, örneğin, insülin glarjinin bir bileşenidir. Tipik konsantrasyonlar, enjeksiyonluk çözelti ml'si başına 1.5 ila 3 mg aralığındadır.
Cresoller ayrıca sentetik ve boyalar, sentetik reçineler (kresol reçineler ) ve farmasötikler yapmak için kullanılır. Gelen homeopatiye, bir ham kresol elde gelen kömür katranının, bilinen adıyla Cresolum crudum, bir inflamasyon, deri hastalıkları ve felç için kullanılır.
Toksikoloji
Cresol zehirlenmesi, oldukça spesifik olmayan semptomlara neden olur. Kronik zehirlenmenin belirtileri baş ağrısı, öksürük ve bulantı, iştahsızlık, yorgunluk ve uykusuzluktur. Emilim yoluyla dermal çok hızlıdır. Böbrek hasarı ile akut zehirlenme ve kramplar, bilinç kaybı ve solunum felci gibi merkezi sinir sistemi bozuklukları ortaya çıkabilir. Cresollerin kanserojen olduğu düşünülmektedir.
Genel olarak fenollerde olduğu gibi, ağızdan alındığında (beyazımsı), fenollerin anestezik etkisi olduğu için ağrısız olan kimyasal yanıklar meydana gelir. İnsanlarda zehirlenme belirtileri yaklaşık 3 g'dan itibaren ortaya çıkar, yaklaşık 10 g'dan itibaren ölümcül bir şok olasılığı vardır.
Ayrıca fenollerin ve özellikle kresollerin güçlü bir protein parçalayıcı etkisi vardır. Oldukça korozif oldukları için ciltle temas halinde akut cilt hasarına neden olurlar, cilt hücrelerindeki proteini yok ederler ve cildin hafif asidik olan koruyucu mekanizmasının hemen üstesinden gelirler. Açık mukoza zarları (ağız boşluğu, burun, anüs) kontamine olursa, doğrudan kana karışarak vücutta hızla dağılır ve iç organlarda çok sayıda protein hasarına yol açar. Acil karşı önlemler olmadan, kresollerin küçük miktarlarda bile yaşamı tehdit eden etkileri olabilir.
Risk değerlendirmesi
2012 yılında p -Kresol, madde değerlendirmesinin bir parçası olarak 1907/2006 (REACH) sayılı Tüzük (EC) uyarınca AB'nin devam eden eylem planına (CoRAP ) dahil edildi. Maddenin insan sağlığı ve çevre üzerindeki etkileri yeniden değerlendirilir ve gerekirse takip tedbirleri başlatılır. P- kresol alımının nedenleri, tüketici kullanımı, yüksek (toplu) tonaj ve yaygın kullanım ile ilgili endişelerin yanı sıra, CMR maddeler grubuna olası bir atamadan ve potansiyel bir endokrin bozucu olarak ortaya çıkan tehlikelerdi. Yeniden değerlendirme 2015 yılında başlamış ve Birleşik Krallık tarafından yapılmıştır. Daha sonra nihai bir rapor yayınlandı.
Kanıt
Kresoller halihazırda metreküp hava başına birkaç mikrogramlık konsantrasyonlarda kokulabilir.
Keşiş Gölü
Keşiş (Rusa- Turna) Gölü, Van ili, Gürpınar ilçesi sınırlarında yer alan Urartular kalan antik baraj. Baraj gölü zamanla doğal göl haline gelmiş, kuş cennetine dönmüştür. Van merkeze 30 km uzakta, Kuh, Erek ve Kazan dağlarının tepesinde bir düzlükte bulunur.
Denizden yüksekliği 2.550 m, alanı yağışlara bağlı olarak 4–7 km2 kadardır. 20 milyon m3 su depolanabilen gölün, su toplama havzası 100 km2'dir. Göl soğuk kaynak sularının olduğu bir yaylada bulunur. Göl çevresi bahardan sonra çevre köylerin yaylası haline gelmektedir. Göle, yapımcısının adıyla Rusa Gölü, yoğun şekilde turna yaşadığından Turna Gölü, yöredeki insanlar tarafından Keşiş Gölü veya Geniş Göl isimleri verilmektedir.
Urartu kralı II. Rusa (MÖ 685-645) zamanında küçük bir akarsuyun önü, iki bent ile kapatılması ile baraj gölü oluşturulmuştur. Zamanının mühendislik şaheseri olan göl, 2700 yıldan beri çalışan sulama sistemidir. Van Gölü Kapalı Havzası içinde bulunan göl, yağışlar, kaynak suları ve geçici dereler ile beslenir. Gölün fazla sularını Karamağara Deresi dışarı gönderir. Göl çok fazla sayıda su kuşunun yaşama ve üreme alanıdır.
Urartular, bu alandan getirdikleri su ile Van Ovasını sulamışlar, kanallar ile Tuşba Kalesi ve Toprak Kale'ye su gönderilmiştir.
Murat Konuk
Murat Konuk (d. 18 Şubat 1972), Türk spor yöneticisi ve eski millî basketbolcu. Kara Murat lakaplı oyuncu, Türkiye Basketbol Ligi takımlarından Tofaş ve Galatasaray'da uzun forvet pozisyonunda oynadı.
Kariyeri
197 kez A millî takım forması giyen Murat Konuk, Tofaş Basketbol Takımı´nın 2000 yılında kapanmasının ardından Galatasaray´a transfer olmuştur. Galatasaray´da oynadığı yıl dizinden sakatlanarak aktif basketbol yaşantısını noktalayan Murat Konuk, 2002-2007 seneleri arasında tekrar basketbol yapılanmasına giden Tofaş Basketbol Takımında A Takım menajerliği yapmıştır. 2008 yılında Bursa’da, Maya Sport Club adında bir spor merkezi kurmuş olan Murat Konuk, Manolya Konuk ile evli ve iki çocuk babasıdır.
Takımları
(TBL : 4328 Sayı, 10 Yıl A millî takım - 197 Maç, )
Grampa vs. Sexual Inadequacy
"Grampa vs. Sexual Inadequacy", Amerikan televizyon dizisi Simpsonlar'ın altıncı sezonunun onuncu bölümüdür. Bölümün Türkçe ismi, Büyükbaba Cinsel Yetersizliğe Karşı 'dır. Bölüm, Fox Broadcasting Company tarafından ilk olarak 6 Aralık 1994 tarihinde yayınlanmıştır. Bu bölümde, Homer'la Marge'ın cinsel hayatında durgunluk yaşanmaktadır. Büyükbaba, hazırladığı özel bir karışım ile Homer'la Marge'ın cinsel hayatındaki durgunluğu ortadan kaldırır. Homer, büyükbabayla beraber karışımın tanıtımını ve satışını yapmak için Springfield'ı gezmeye başlar; ancak Homer'la büyükbaba arasında yaşanan bir tartışma nedeniyle karışımın satışı yarıda kalır.
Bölüm Bill Oakley ve Josh Weinstein tarafından yazılmış, Wes Archer tarafından yönetilmiştir. Bu bölüm, 1999 yılında piyasaya çıkarılan Simpsonlar - Televizyon İçin Fazla Ateşli (The Simpsons - Too Hot For TV) adlı koleksiyonda da yer almıştır. Bölümde Aşk Hocası filmine ve Celebration şarkısına göndermeler bulunmaktadır. Bölüm, ilk yayınlandığı hafta Nielsen reytinglerine göre 9.5 puanlık bir reyting oranına ulaşmıştır ve bölüm, eleştirmenlerden ağırlıklı olarak olumlu yorumlar almıştır.
Bölümün Konusu
Homer ve Marge, cinsel hayatlarının durgunlaşması üzerine cinsel hayatlarını tekrar renklendirmenin yollarını aramaktadırlar. Marge, Paul Harvey'in Bay ve Bayan Erotik Amerikalı (Mr. and Mrs. Erotic American) adlı kitabı okumanın kendileri için yararlı olacağını düşünmektedir. Kitapta, evli çiftlerin cinsel hayatlarını canlı tutmak üzere çeşitli tavsiyeler yer almakta ve çiftlerin beraber banyo yapmalarının, cinsel hayatın canlı tutulması adına etkili bir yol olduğu yazmaktadır. Bunun üzerine Homer'la Marge, evde beraber banyo yapmaya karar verirler ancak küvete sığamazlar. Ertesi gün Homer'la Marge, başbaşa romantik vakit geçirmek için bir otele giderler. Ancak otelde boş oda kalmadığı için kalorifer dairesinde konaklamak zorunda kalırlar.
Büyükbaba, Homer'la Marge'ın cinsel hayatını yeniden renklendireceğini söylediği bir karışım hazırlar. Karışımı içen Homer, karışımın gerçekten de işe yaradığını görür. Bunun üzerine Homer ve büyükbaba, Simpson ve Oğlu Canlandırıcı Tonik (Simpson & Son Revitalizing Tonic) adını verdikleri karışımı tanıtmaya ve satmaya başlarlar. Satış için yola çıktıkları bir gün Homer ve büyükbaba, eskiden yaşadıkları çiftlik evinin önünden geçerler. Çiftlik evini ziyaret ettikten sonra Homer'la büyükbaba atışmaya başlarlar ve büyükbaba, Homer'ın planda olmayan bir hamilelik sonrasında doğduğunu söyler. Bunun üzerine çok sinirlenen Homer, arabayı durdurur ve büyükbabayı arabadan indirir.
Bu sırada karışımı kullanmaya başlayan çiftlerin tamamının cinsel hayatında bir hareketlenme yaşanmaktadır. Bundan dolayı da karışımı kullanan ailelerin çocukları, anne - babalarının hal ve hareketlerinden şüphelenmeye başlarlar. Bart, Lisa, Milhouse, Ralph ve arladaşları Bart'ın ağaç evinde toplanıp çeşitli komplo teorileri üzerine konuşmaya başlarlar. Lisa, alay etmek amaclıyla anne-babasının karışımın etkisiyle erken uyumaya başladığını ve karışımın onları birer "vampire" dönüştürdüğünü söyleyince diğer çocuklar, RAND Corporation'ın işin içinde olduğunu düşünmeye başlarlar.
Büyükbabayı affetmeyen Homer, çocukları için daha iyi bir baba olmaya kadar verir. Daha sonra Homer, eski çiftlik evine gider ve çocukluğunu düşünmeye başlar. Homer'ın elinde küçüklüğünden kalma bir fotoğraf vardır. Fotoğrafta Homer, Noel Baba ile beraberdir ve babası yanında olmadığı için mutsuz durmaktadır. Fotoğrafa bakan Homer, biraz daha dikkatli baktığında babasının Noel Baba kılığına girdiğini görür. Bu sırada büyükbaba da tıpkı Homer gibi çiftlik evine gelir ve geçmişi düşünmeye başlar. Fotoğrafa baktıktan sonra babasıyla barışması gerektiğini düşünen Homer, yanına gelen babasına sarılır ve barışırlar.
Bölümün Yapımı
Homer'la Marge, cinsel hayatlarına renk getirmesi ümidiyle Afrodit Otel'e gitmektedirler. Afrodit Otel, Kaliforniya'da bulunan Madonna Inn adlı otelden esinlenilerek yapılmıştır. Yine aynı şekilde Homer'ın küçüklüğünde yaşadığı çiftlik evi, 1993 yapımı Et ve Kemik adlı filmde geçen çiftlik evinden esinlenilerek yapılmıştır. Bölümün yazarları Bill Oakley ve Josh Weinstein, küçük yaştaki birçok çocuğun UFO'lara ve çeşitli paranormal olaylara merak saldığını gözlemlemişlerdir ve bundan dolayı da Bart'la arkadaşları üzerine bir komplo teorisi sahnesi yazmışlardır. Nitekim Bill Oakley, küçük bir çocukken kendisinin de UFO'lara ve komplo teorilerine oldukça ilgili olduğunu söylemiştir.
Bölümdeki Kültürel Referanslar
Bölümde Lisa, eski ABD başkan yardımcısı Al Gore'un yazdığı Akıllı Planlama, Mantıklı Yarın (Sane Planning, Sensible Tomorrow) adlı kitabı almaktadır. Bunun üzerine Al Gore, Celebration şarkısı eşliğinde kitabının satılmasını kutlamaktadır. Bölümdeki kovalamaca sahnesinde, 1967 yapımı Bonnie ve Clyde filminin müziğini anımsatan bir müzik çalmaktadır. Profesör Frink'in sesi ve görünüşü, karışımı içtikten sonra değişir. Profesör Frink'in değişimi, Aşk Hocası filmindeki bir sahneye yapılan bir göndermedir. Büyükbaba, İngilizce'deki en uzun sözcük olan pneumonoultramicroscopicsilicovolcanoconiosis sözcüğünü kusursuz bir şekilde telaffuz etmektedir.
Bölüme Yönelik Eleştiriler
Bölüm, ilk yayınlandığı haftayı elli sekizinci sırada tamamlamıştır. Bölüm, Nielsen reytinglerine göre 9.5'lik bir reyting oranına ulaşmıştır ve bu oranla Simpsonlar, bölümün yayınlandığı hafta Fox'un en çok izlenen üçücü yapımı olmuştur. Bölüm, ağırlıklı olarak olumlu eleştiriler almıştır.
I Can't Believe It's a Bigger and Better Updated Unofficial Simpsons Guide kitabının yazarları Warren Martyn ve Adrian Wood, bölüm için "Homer'ın birisiyle geri adım atmadan tartışmaya girdiği ilginç bir bölüm. Homer'la babasının arasının açılmasıyla birlikte ne Homer ne de büyükbaba nasıl hareket etmesi gerektiğini bilemez. Simpson ailesinin tarihinin ateşler içinde kaldığı sırada büyükbaba için üzülmemek elde değil." yorumunda bulunmuşlardır.
Digitally Obsessed yazarlarından Nate Meyers, bölümde Dan Castellanete'nın rolü için "Dan Castellaneta'nın Homer ve büyükbabaya yapmış olduğu seslendirme, duygusal bir tona ve muhteşem bir zamanlamaya sahip. Homer'ın çocukluğuna dönndüğü sahneyi dikkatlice izleyin; Dan Castellaneta, duygusal bir baba - oğul ilişkisi ile komedi arasında incelikle gdip geliyor." demiştir.
DVD Movie Guide yazarlarından Colin Jacobson, bölüm "Bu bölümü çok iyi bir bölüm olarak hatırlamıyordum, ancak aslında bölüm oldukça güçlü bir yapıya sahip. Homer'la Marge'ın cinsel hayatı üzerine oldukça komik sahneler ver, bunun yanında Homer'ın babasıyla olan kavgası da hem komik hem de derinlikli. Ayrıca çocukların vampirlere duyduğu korkuyu ortadan kaldırmak da oldukça zor." yorumunda bulunmuştur.
Bölüm, 1999 yılında piyasaya sürülen Simpsonlar - Televizyon İçin Fazla Ateşli (The Simpsons - Too Hot For TV) adlı koleksiyonda yayınlanmıştır. Bunun yanında bölüm, 2005 yılında piyasaya sürülen altıncı sezon özel DVD seti içerisinde de yer almaktadır.
Ziyad Ceziri
Ziyad Ceziri (d. 12 Temmuz 1978), Tunuslu eski millî futbolcudur.
Tunus millî futbol takımında da oynayan Jaziri takımıyla 2002 ve 2006 Dünya Kupaları'na katılmış, 2004'te Afrika Uluslar Kupası'nı kazanan kadroda yer almıştır. Millî formayı 55 kez giyen Jaziri 14 gol kaydetmiştir.
Tongliao
Tongliao ( Tüŋliyou qota), Çin'in İç Moğolistan Özerk Bölgesi'nde bulunan bir il düzeyi şehirdir. Yüzölçümü 59,535 km² olan şehrin nüfusu 2010 yılı itibarı ile 3,139,153'tür.
Tongliao, güneybatıda Chifeng il düzeyi şehri, batıda Xilin Gol ile Hinggan aymakları ile doğuda Jilin ve Liaoning eyaletleri ile komşudur.
İdari bölümler
Tongliao şehri, bir semt, bir ilçe düzeyi şehir, bir ilçe ile beş sancağa ayrılmaktadır.
Sulu
Sulu, Filipinler'in güneybatısında Bangsamoro Özerk Bölgesi içinde yar alan il. 19 belediyesi olan ilin merkezi Jolo'dur. Toplam kara yüzölçümü 1600 km²'dir. Sulu Takımadalarının orta bölümününde yer alan ilin nüfusu 2015 yılı tahminlerine göre 824,731 civarındadır. Halkın % 97'si Müslüman % 2,6'sı Hristiyandır.
Sulu ilinde halk geçimini ağırlıklı olarak tarım ve balıkçılıktan sağlar. İlde ayrıca geniş bir inci endüstrisi vardır.
Anytime You Need a Friend
"Anytime You Need a Friend", Amerikalı şarkıcı ve söz yazarı Mariah Carey'nin bir şarkısı. Şarkı, üçüncü stüdyo albümü Music Box (1993) için Carey ve Walter Afanasieff tarafından yazıldı ve üretildi. 31 Mayıs 1994'te Columbia Records aracılığıyla albümün beşinci ve son single'ı olarak yayımlandı. Şarkı pop, R&B ve gospel tarzlarındadır.
Parça listeleri
Avusturya CD Maxi-Single
Avrupa 7" Vinyl
Biçimbilim
Biçimbilim, yapıbilim, biçim bilgisi, şekil bilgisi,  morfoloji veya yapı bilgisi dilbilimde sözcüklerin içyapısını inceleyen alt dalıdır. Temel inceleme nesnesi, dilin anlam taşıyan en küçük parçaları olan biçimbirimlerdir. Biçimbilim, sözcükleri, nasıl oluşturulduklarını ve diğer sözcüklerle ilişkilerini inceler ve sözcüklerin kök, gövde ve ek gibi bileşenlerinin yapısını çözümler. Modern dilbilimin alt alanı olan biçim bilimi, bir dilin anlam taşıyan en küçük parçalarının (biçim birimi, morfem) araştırmasını yapar. Biçim birimleri farklı biçimlerde kullanılır, anlam ayırıcı en küçük birimlerden (fonem) oluşur ve bunların kelimelerini oluşturur. Biçim birimi kelimelerin iç yapısındaki dil olgularına ilişkin kurallarla ilgilenir.
Anytime You Need a Friend
Parça listeleri
Avrupa CD maxi-single
Biçimbilim
Morfoloji kavramının kökeni
Morfoloji geleneksel dil bilgisinde, bükün biçimlerinin ve kelime türlerinin çözümlemesini kapsayan ve söz yapısını da dikkate alan biçim bilgisidir.
Anytime You Need a Friend
Parça listeleri
ABD CD maxi-single 1
Biçimbilim
Morfoloji kavramının kökeni
Morfoloji kavramı, tipik sözcük yapılarını tanımlamak için dil bilimciler tarafından 19. yüzyılda ele alınmıştır. Bu kavram köken olarak, özellikle Botanik’teki biçim bilgisini başlatan Goethe'den gelmektedir. August Schleicher bu kavramı, dilbilim için 1860 yılında sadece başlık olarak benimsedi. Morfemleri ise ilk olarak Leonard Bloomfield konulaştırdı. Bloomfield (1933) ve Harris (1951) bu konuya ayrı birer bölüm ayırarak eserlerinde yer vermiştir. Morfoloji, konum açısından sürekli bir değişime uğrarken hem hangi dil betimsel alanların ona dahil edilip edilmeyeceği sorusu, hem de değişik gramer sınıflarının düzenleyici sistemlerine nasıl dahil edileceği konusu farklı yaklaşımlarla ele alınmıştır.
Söz türetme
Söz türetme temelbirim ve eklerin birleştirilmesiyle oluşturulan kelime yapılarıdır. Misalen; iyi-lik, güzel-lik gibi… İyi sözüne –lik eki getirilerek sıfattan isim türetilmiştir.
Anytime You Need a Friend
Yapım görevlileri
Şarkıda görev alan isimler ve görevleri albüm kitapçığından alınmıştır
Biçimbilim
Birleşik kelime yapma
Birleşik kelimeler en az iki sözün bir araya getirilmesiyle oluşur, ama bu sözler istenildiği kadar öğe içerebilir. Mesela; dil-bilim sözü dil sözü ile türemiş isim olan bil-im sözü bir araya getirilerek 'dilbilim' şeklinde birleşik kelime yapılmıştır.
Kısaltmalar
Kısaltmalar şu şekilde ayrılabilir:
Evrişim
Kimi dil bilimcilere göre evrişim konusu biçim bilgisi içerisinde ele alınır. Evrişim, bir kelimenin biçim değişikliği olmadan kelime türünün değişmesidir. Örneğin; “Adam güzel konuştu” ile "güzel çiçeklerden bir demet aldı" cümlelerinde "güzel" sözü biçimsel bir değişikliğe uğramadan ilk cümlede zarf, ikinci cümlede sıfat görevindedir.
Almancada kimi isimlerin tekil ve çoğul halleri aynıdır. Das Kissen (tekil), die Kissen (çoğul), bu sözcükte de hiçbir biçimsel değişiklik yoktur ve evrişime uğramış bir sözcüktür.
Evrişimin başka bir tanımı ise, morfemde hafif bir değişiklik olabileceği yönündedir, böyle sözler de bükün konusuna dahil edilebilir. Bu bağlamda evrişimin ilk belirttiğimiz tanımı Sıfır-türetme olarak adlandırılır.
Sözlerdeki biçimsel olaylar, başka hiçbir değişiklik olmadan sadece önek ve soneklerden oluşuyorsa kurallara uygun olan ifadelerle betimlenir. Arapçadaki bâzı sözcük türetme kurallarında olduğu gibi bâzı durumlar kurallara uygun olan dillerle anlaşılmaz.
Sınırlamalarda ortaya çıkan sorunlar
Söz bilgisi ve bükünün bölümlenebilirliğine dair tartışmalar hala sürmektedir. Kimi okullarda sözcük bilgisi kendine özgü bir alan olarak, kimi okullarda ise biçim bilgisinin alt alanı olarak öğretilmektedir. Ama biçim bilgisi sözcük bilgisinin alt alanı olarak alınırsa söz bilgisini biçim bilgisinden ayırmanın hiçbir mantığı yoktur. Bir basit ve belirleyici kurala göre söz bilgisi ile bükün arasındaki fark şudur: Sözcük bilgisinde yeni kelimeler türetilir, bükünde ise sözcüklerin anlamlarına katkı yapılarak kelimelerin cümledeki işlevleri dile getirilir. Mesela; Söz bilgisi, hareket sözüne –siz eki getirilerek yeni bir kelime oluşturulan alandır. Bükünde ise yeni bir kelime türetilmez, sadece uyumluluk aranır, mesela; özne-yüklem uyumu, çoğul isimlerde yüklem de çoğul olur ya da yazmak fiilinin özneye göre (yazıyorum, yazıyorsun) çekimi gibi durumlar bükünün ilgilendiği konulardır.
Bükün ve cümle bilgisinde aynı dilbilgisel ve anlambilimsel işlevler söz konusu ise sınırlandırmalarda sorunlar ortaya çıkabilir. Örneğin; bükünlü diller grubunda olan Almancada şöyle bir kategori vardır: Almancada bütün isimlerin tanımlığı (Artikel) vardır. Bu tanımlıklar adların cinsini, çekimlerini, tekil ya da çoğul biçimlerini, belirli ya da belirsiz olduklarını ve aynı zamanda adla birlikte çekilen sıfat ve zamirlerin çekimini belirtir. Bu tanımlıklar “der, die, das”tır. Mesela; Löwe (arslan) sözü söz bilgisindeki –in ekini alarak Löwin (dişi arslan) olur. Bir cümlede kullanılan Artikeller her zaman çekimlenir, ama Almancadaki çok az isim cinse göre değişir.
Bir dilin anlam taşıyan en küçük birimi olarak tanımlanan morfem, biçim bilgisi dahilinde parçalara ayırma imkânları sunar ve bilimsel tartışmalara yol açar.
Biçim birimi
Örnek 1: “Annemler geldi.” ve “Annemgil geldi.” Bu cümlelerdeki “anne” sözcüğüne eklenen “-ler” ve “-gil” sözcükleri aynı anlamı vermektedir.
Örnek 2: “Öğrenciler yarın gelecekler.” ve “Arkadaşlarım bu sınavı başaracaklar.” Bu cümlelerde “öğrenciler” ve “arkadaşlarım” sözcüklerinde “-ler” ve “-lar” ekleri aynı çoğul anlamını vermektedirler. Aynı zamanda “gelecekler” ve “başaracaklar” sözcüklerindeki “-ecek” ve “-acak” ekleri aynı gelecek zaman kipini belirtmektedirler. Bu durum başka dillerde de meydana gelmektedir. Örneğin; Kinder kelimesindeki –er, Hunde kelimesindeki –e, Fragen kelimelerindeki –n, CDs kelimeleri –s, çoğul biçimi değişmeyen Wagen kelimesi çoğul biçimbirimlerin Allomorfemidir. Bu biçimde farklı biçimbirimler Senkretizm adı verilir.
Bükün ve kelime yapısı kuralları
Bükün, kelime yapısında gözlemlenen farklı yöntem ve kurallara göre gruplara ayrılır.
Sıfat, isim ve fiil çekimi bükün sınıfına girer. Birçok yazar, sıfatlarda karşılaştırma ve bu karşılaştırma derecesini de bükün sınıfına koyarlar. Örneğin; “ Çay içiyorum” cümlesinde birinci tekil şahıs ve şimdiki zaman olarak kullanılan “-yor” ve “um” çekim morfemi vardır.
Son zamanlarda yapılan çözümlemelerde bükün, sözdizimsel düzeyde bir role sahip olduğu için biçim birimi sınıfından sayılmamaktadır, ama bu görüşle, anlambilimsel düzeyde çoğul yapı ve Genus (cins durumu) çelişmektedir.
Kadir Bozkurt
Kadir Bozkurt (d. 1992, İstanbul, Türk İş Adamıdir.
İstatistik mezunudur. Flo ve Lcwaikiki'de Alokasyon departmanlarında çalışmıştır. İş hayatına Lcw’da Planlama müdür yrd. olarak devam etmektedir. Aslen Rize’lidir. Galatasaray Kürek kulübü eski sporcusu olmakla beraber 1. kademe kürek antrenörüdür.
Algoz
29 Eylül 2013 tarihinde Algoz ve Tunes belediyeleri birleştirilerek yeni União das Freguesias de Algoz e Tunes belediyesi kuruldu. Algoz, yeni kurulan bu belediyenin merkezidir.
Kadir Bozkurt
Kaynakça
Milletvekillerimiz
NGC 7072
NGC 7072, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Turna takımyıldızı yönünde bulunur. SBcd tipi bir çubuklu sarmal galaksidir. İngiliz astronom John Herschel tarafından 1834 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Under Construction (Missy Elliott albümü)
Under Construction, Amerikalı rapçi Missy Elliott tarafından The Goldmind Inc. ve Elektra Records etiketleriyle 12 Kasım 2002'de Amerika Birleşik Devletleri'nde yayımlanan dördüncü stüdyo albümüdür.
Albüm, ilk haftasında 259.000 kopya satarak ABD Billboard 200 listesine üçüncü sıradan giril yaptı. Albüm ayrıca Amerika Kayıt Endüstrisi Birliği (RIAA) tarafından çift platin sertifika ile ödüllendirildi. Albüm, En İyi Rap Albümü ve Yılın Albümü dallarında Grammy Ödülü'ne aday gösterildi.
Physciaceae
Physciaceae Teloschistales takımına bağlı bir mantar familyasıdır.
1.1"/75 kalibre silah
1.1"/75 kalibre silah 2. Dünya Savaşı'nda ABD'nin kullandığı anti uçak silahıdır. Bu araç 28 mm'lik kalibreye sahipti ve uzunluğu 2.1 m. idi. 2.Dünya Savaşı sırasında kısmen kullanımıştır ve bazı ABD savaş gemilerine verilmiştir. Bofors 40 mm'lik topla değiştirilmesi gündeme gelmişti, savaş bitene dek bazı gemilerde kullanılmıştır.
1973 Petrol Krizi
1973 Petrol Krizi, 15 Ekim 1973 tarihinde Petrol İhraç Eden Arap Ülkeleri Birliği'nin (OAPEC) Yom Kippur Savaşında ABD’nin İsrail Ordusuna destek vermesine karşılık olarak ilan ettiği petrol ambargosudur. OAPEC, ABD ve savaşta İsrail’den yana tavır sergileyen ülkelere artık petrol ihraç etmeyeceğini bildirir. Bununla beraber OPEC üyesi ülkeler dünya petrol fiyatlarını yükselterek ülkelerine giren kaynakları artırmaya karar verirler. Gelişmiş ülke sanayileri petrole bağımlı durumda olduğu için OPEC ülkelerinin önde gelen müşterileri durumundadır. 1973 yılında petrol fiyatlarındaki şaşkınlık verici artış ve 1973-4 dönemindeki borsanın çöküşü olan 1929 Wall Street iflası'ndan beri yaşanan küresel bir ekonomik krizdi ve sadece fiyat artışlarıyla açıklanamayacak mekanizmalara ve uzun dönem etkilerine sahipti.
OPEC'in kuruluşu
Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) 13 ülkeden oluşmaktadır. Bu ülkeler İran, 7 Arap ülkesi ve Ekvador, Endonezya, Nijerya, Angola ile Venezuela’dır. OPEC 14 Eylül 1960 tarihinde Bağdat Konferansında, önde gelen ABD ve Hollanda petrol şirketlerinin baskılarına karşı çıkmak amacıyla kurulmuştur. Örgüt sayesinde petrol ihraç eden ülkeler Batılı şirketler tarafından üretilen petrolden daha yüksek pay almakta ve üretim seviyesini belirlemektedirler. Örgüt gittikçe daha birlikte davranmaya başlayacak ve 1970'lere gelindiğinde Batılı petrol şirketleri karşılarında birleşik bir blok olarak petrol üreticilerini bulmuşlardır.
Bretton Woods'un sonu
15 Ağustos 1971’de ABD altın borsasında tek geçerli değişim birimi olan ABD doları olarak belirten Bretton Woods Antlaşmasından çekildiğini açıklar. Değeri 1944 yılındaki antlaşmayla sabitlenmiş olan dolar bu kararla beraber dalgalı olacaktır. Bu kararın hemen ardından İngiltere benzer bir kararla İngiliz poundunu dalgalı kura geçirir. Sanayileşmiş ülkeler de benzer kararlarla kendi para birimlerini dalgalı kura geçirirler. Birbirleriyle bağlı şekilde kararlar alan sanayileşmiş ülkeler ayrıca rezervlerini de artırarak önceden görülmemiş seviyelerde para basacaktır. Sonuçta ABD dolarının ve diğer para birimlerinin değeri düşer. Petrol fiyatları dolar üzerinden olduğu için petrol üreten ülkeler aynı fiyata daha az net gelir elde eder hale gelmekteydi. OPEC karteli ise yaptığı açıklamayla bundan sonra petrolün fiyatının dolara değil altın değerine göre hesaplanacağını belirtecektir. Bu kararla beraber 1970'lerdeki Petrol Şoku başlamış olur. 1971 yılını izleyen dönemlerde OPEC bu değer kaybını telafi edebilmek için ağır hareket etmiştir. 1947-1967 yılları arasında petrolün ABD doları üzerinden fiyatı yılda %2’den az artmıştı. Petrol Şokuna gelinceye kadar petrol fiyatı sabit olagelmiş ancak bu olaydan sonra çok dengesiz hale gelmiştir. OPEC ülke bakanları yükselen fiyatların hızıyla aynı anda tepki verebilecek bir mekanizma kuramamış ve piyasanın hızına yetişemeyince kazançları hep geriye düşmüştür. 1973-74 yılındaki fiyat artışları sayesinde Bretton Woods zamanındaki gelir seviyeleri altına referansla sağlanmıştır.
Yom Kippur Savaşı
Ana Madde:Yom Kippur Savaşı
6 Ekim 1973'te Suriye ve Mısır koordineli bir şekilde İsrail’e saldırarak Yom Kippur Savaşını başlattılar. Arap-İsrail savaşlarından dördüncüsü olan savaş zaten çıkmak üzere olan büyük krizi tetikler. Batı açısından bakıldığında yolun sonuna gelinmişti; enerji sarfiyatını yılda %5 artırmaya devam edip, petrolü düşük fiyattan almayı sürdürdüler. Buna rağmen petrol üreten 3. Dünya ülkelerine işlenmiş ürünleri enflasyonlu fiyatlarla satamaz hale geldiler. Bu gerçeklik o dönem bölgedeki ABD’nin en sadık müttefiki ve dünyanın en büyük ikinci petrol ihracatçısı olan İran Şahı tarafından New York Times’da dile getirilmiştir:
Bunu izleyen günlerde 17 Ekim 1973 günü Arap ülkeleri ABD’ye Yom Kippur Savaşında İsrail’e verdiği askeri destek (Nickel Grass Operasyonu) yüzünden cezalandırma olarak petrol ambargosu başlatırlar. Ambargo hemen Batı Avrupa ve Japonya’yı da içerecek şekilde genişletilir.
Arap petrol ambargosu
16 Ekim 1973 tarihinde OPEC petrol üretimini düşürüp, Batılı ülkelere özellikle de ABD ve Hollanda’ya petrol taşıyan sevkiyatlara ambargo koyar. Savaş sırasında Hollanda, İsrail’e silah sağlamış ve ülkesindeki havaalanlarından ABD’nin yardım uçuşları yapmasına izin vermiştir. OPEC ayrıca petrol fiyatlarını yükseltmiş ve arz azalmasına rağmen talep sabit kalınca fiyatlar muazzam artmıştır. Üretimin de sınırlanmasıyla petrol fiyatı sınırsızca artmaya başlar. Bretton Woods Antlaşmasının bozulmasıyla dünya finans sistemi zor durumdayken 1980'li yıllara kadar ekonomik durgunluk ve yüksek enflasyon çok sık yaşanacaktır.
Ambargonun kısa vadeli ekonomik etkileri
Ambargonun kısa vadede çok çarpıcı etkileri olmuştur. OPEC, petrol şirketlerinden ödemeleri artırmalarını isteyince petrol fiyatı dört kat artarak varil başına 12 dolara çıkar. Petrol fiyatındaki bu artış petrol ihraç eden ülkeleri çok etkilemiş, yıllarca Batılı devletlerin kontrolündeki petrol gelirleri Ortadoğu ülkelerine akmaya başlamıştır. Bu gelirin bir kısmı gelişmekte olan ülkelerde ortaya çıkan ekonomik mali darboğazın etkilerini hafifletmek için kullanılacaktır. Kendi ihraç mallarının fiyatı düşen ve petrole yüksek fiyat ödemek zorunda kalan gelişmekte olan ülkeler bu açmazdan çok etkilenecektir. Petrol gelirlerinin çoğu artan silahlanma yarışında harcanacak ancak OPEC ülkeleri kendi ülkelerinde petrol çıkartan ve işleten yabancı firmaları kamulaştırma hamlesini yapmayacaklardır. Buna rağmen Suudi yetkililer ülkede petrol çıkartan ve işleyen Aramco şirketini 1980 yılında kamulaştıracaktır. Petrol fiyatlarının artmasıyla Suudi Arabistan iddialı beş yıllık kalkınma planları oluşturmaya başlayacaktır. 1980 yılı için öngörülen harcamalar 250 milyar dolardır! Diğer ülkeler de petrol gelirleri sayesinde büyük ekonomik gelişme programlarına başlarlar. Öbür yandan petrol fiyatları Batı ülkelerinde kaos yaratır. ABD’de tüketiciye satılan benzinin galon fiyatı Mayıs 1973'te 38.5 sentten Haziran 1974'te 55.1 sent olacaktır. New York Borsası ise bu dönemde 97 milyar dolar değer kaybetmiştir. Avrupa’daki ülkelere uygulanan ambargo her ülkeye eşit değildir. Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyesi 9 ülkeden Hollanda tamamen ambargo altındayken, ABD’ye askeri üslerini operasyon için kullandırmayan İngiltere ve Fransa petrolünü kesintisiz şekilde almaktaydı. İsrail’in geleneksel destekçisi olan İngiltere’de baştaki Edward Heath, kendinden önceki yönetimin tersine İsrail’i Araplara karşı desteklememiş ve İsrail’in 1967 sınırlarına çekilmesini talep etmiştir. Yom Kippur Savaşı karşısında AET üyeleri ortak bir tutum alamamıştır. Topluluk sonunda 6 Kasımda yayınladığı bildiride Fransa-İngiltere hattında açıklama yapınca, Arap yanlısı tutum sonucunda AET üyeleri ambargo kapsamından çıkartılır. Avrupa’da ambargonun etkisinden çok fiyat artışları yıkıcı olur. Özellikle İngiltere’de 1973-74 kışında yaşanan madenci grevi enerji kriziyle birleşerek hükûmet değişikliğine yol açacaktır. Birkaç ay sonra durum rahatlayacak ve ambargo Washinton’da yapılan Petrol Zirvesiyle Mart 1974'te kaldırılacaktır. Enerji fiyatının dalgalanması ise daha uzun süre sürecektir.
Fiyat kontrolü ve karne uygulaması
Kriz ABD’de devletin petrol fiyatlarını kontrol etmesiyle büyüyecektir. ABD’de önceden bulunan petrolün fiyatı sabitlenirken, yeni bulunmuş olan petrol kaynaklarından elde edilen petrol yüksek fiyattan satılarak yapay bir yokluk yaratılacaktır. Petrol aramanın özendirilmesini amaçlansa da önceden bulunan petrol piyasada bulunmamaya başlayacaktır. Yokluğa çare olarak piyasadaki benzine karne uygulaması getirilecektir. Plakaları tek numarayla biten araç sahipler ancak ayın tek günlerinde benzin alabileceklerdir. Aynı durum çift numaralı plakalı araçlar için de geçerliydi. Bazı ABD eyaletlerinde benzin satışı için üç renkli bayrak uygulaması yapılmıştır; yeşil bayrak karnesiz satış, sarı bayrak karneyle satış, kırmızı bayrak ise benzinin bulunmadığını simgelerdi. 1974-75 yıllarında Enerji Bakanlığınca kuponlar basılsa da kullanıma girmeyecektir.
Tasarruf ve talepte azalma
1973 yılında ABD Başkanı Nixon Enerji Bakanlığına William Simon’ı atar. Petrol tüketimini azaltmak için 1974 yılında otoyollarda hız limiti olarak saatte 55 mil (90 km) belirlenir. 1974 yılının Ocak ayından itibaren 1975 Şubatına kadar güneş ışığından daha fazla yararlanmak için uygulamalar başlatıldı. Bu uygulama sonucunda çok erken saatlerde yola düşen çocuklar yüzünden hükûmete şikayetler gelse de 1976 yılına kadar uygulamada ısrar edildi. Petrol bulunmayan istasyonlar başka işler için kullanılır oldu. Ülke çapında enerji tasarrufu konulu ilanlar, reklamlar ve kampanyalar düzenlendi. Yakıt tasarrufu zorunluluğu yüzünden ABD’deki üç büyük otomobil üreticisi firma yeni modellerinde yakıt tasarrufuna önem vermek zorunda kaldılar. 1980'li yıllara gelindiğinde artık önceki geniş hacimli ve büyük motorlu otomobillerin yerini daha verimli, küçük, önden çekişli ve küçük motor hacimli araçlar aldı. 1974 yılında ünlü araba yarışı Daytona 24 Saat iptal edildi ve Nascar Yarışlarının mesafesi kısaltıldı. İndianapolis 500 yarışlarında eleme ve sıralama turları iptal edildi.
Çayırbağı Zeliha, Düzköy
Çayırbağı Zeliha, Trabzon ilinin Düzköy ilçesine bağlı bir mahalledir.
1973 Petrol Krizi
Alternatif arayışları
Enerji krizi yenilenebilir enerji kaynakları arayışına yol açmış ve bu yönde yapılan araştırmalar daha çok güneş ve rüzgar enerjisine yönelik olmuştur. Ayrıca Kuzey Amerika petrollerini çıkartılması yönünde baskı yapmış, Avrupa kıtasında ise kömür ve nükleer reaktörlerden enerji elde etme yolları araştırılmaya başlanmıştır. Avustralya’da kışın ısınmak için petrol ürünleri kullanımı durdurulacaktır. Bu yüzden özellikle önceden sık kullanılan yakıt yağı için tasarlanmış kazan daireleri veya yanma odaları artık gündemden düşmüştür. Evlerde doğalgaz veya havagazı dönüşümleri yapılmaya başlanmıştır. Enerji ihraç eden az sayıda ülke için petrol krizi çok önemli gelir elde edilen zamanlar olmuştur. Kanada’nın durumu ABD’ninkiyle aynı olsa da petrol zengini Alberta eyaleti bir anda en zengin eyalet olacaktır. Merkezi hükûmet bu gelirin ortak dağıtılmasını savunsa da bu eşitsiz dağılım konusu bugün bile hala gündemdedir. Enerji ihraç eden bir diğer ülke de Sovyetler Birliğiydi. Yıllardır durgunluk yaşayan Sovyet ekonomisi için artan petrol fiyatları olumlu etki sağlamıştır. Artan döviz gelirleri sayesinde dışarıdan buğday ve gıda maddesi alımı gerçekleştirilmiş ve tüketim madde üretimi artmış, askeri harcamalara kaynak ayrılabilmiştir. Brezilya hükûmeti ise araçlar için alternatif yakıt arayışına girerek etanol ile çalışan motorlar üretilerek krizin etkisi sınırlanabilmiştir. Bugün Brezilya’da hala şeker kamışından etanol üretimi devam etmektedir.
Makro ekonomik etkileri
1973 Petrol Krizi, Japon ekonomisinin petrole bağlı sanayiden elektroniğe yönelmesinde belirleyici olmuştur. Batı Merkez Bankaları büyümeyi hızlandırmak için faiz oranlarını düşürecek, artan enflasyon önemsenmeyecektir. Uygulanan bu politikalarla krizin uzun dönem etkileri önlenememiştir. 1974 yılında dünyadaki en zengin 15 şirket arasında 7 tanesi petrol şirketleriydi.
Uluslararası ilişkilerdeki etkisi
Petrol ambargosundan sonra Nixon yönetiminin Soğuk Savaş politikaları büyük darbe alacaktır. Çin ve Sovyetler Birliğine yoğunlaşılan durumda ABD’ye tehdit 3. Dünya ülkelerinden gelmiştir. ABD çıkarları Latin Amerika’da bile tehdit altındadır. Petrol Krizi yaklaşık olarak Şili’de seçimle işbaşına gelmiş olan sosyalist Cumhurbaşkanı Salvador Allende’ye karşı yapılan ABD destekli Pinochet darbesiyle eş zamanlıdır. Pinochet rejimine verilen destek bölgedeki yoğun solcu gerilla faaliyetini engelleyememiştir. Latin Amerikada çoğunlukla Venezuela tarafından ihraç edilen petrol sayesinde bölgesel bir ekonomi yaratılacaktır. Krizden sonra Batı Avrupa ve Japonya İsrail’e açıktan destek verdikleri dış siyaset eğilimlerini Arap yanlısı olacak şekilde değiştireceklerdir. ABD ‘nin İsrail’i her ne pahasına olursa olsun destekleme kararlılığı yüzünden Avrupa ile arasında siyaset farklılığı oluşacaktır. Krizden sonraki yıl Birleşmiş Milletlerde temsil eden bağlantısız ülkeler Kuzey ülkeleri tarafından elde edilen gelirin bir kısmının Güney ülkelerine aktarılmasını ilk kez dile getirmişlerdir.
OPEC'in düşüşü
1973 yılından sonra OPEC eski önemini yitirmeye başladı ve 1981 yılına gelindiğinde OPEC ülkelerinin petrol üretimi diğer ülkeler tarafından geçilecektir. Ayrıca OPEC üyesi ülkeler arasında herhangi bir birlik kalmamış durumdadır. Petrol piyasasındaki pazar payını tekrar yakalamak isteyen Suudi Arabistan petrol üretimini artırınca petrol fiyatlarının düşmesi yönünde bir baskı oluşmuş, yüksek maliyetli petrol işletmeleri zararlı hale gelmiştir. 1979 Enerji Krizinde 80 dolar mertebesine yükselen varil başına petrol fiyatı 1980’lerde 38 dolar seviyelerine düşecektir. OPEC örgütünün gücünün azalmasında ve petrol fiyatlarının düşmesinde alternatif enerji arayışları da etkili olmuştur. OPEC petrole bağımlılığa güvenmiş ancak yükselen petrol fiyatları karşısında karlı hale gelen alternatif enerji kaynaklarının kullanımının artmasıyla bağımlılığın azaldığını görmüştür. Nükleer enerji ve doğal gazdan elektrik üretimi ile beraber konut ısınmasında gaza geçilmesi, otomobiller için etanol gibi yakıtların ortaya çıkması petrole olan talebi azaltmıştır. Petrol fiyatlarının azalması ise petrol üreten ülkeler için büyük sorun haline gelmiştir. Yoksulluğun yoğun olduğu petrol ihracatçısı ülkeler (Meksika, Nijerya, Cezayir ve Libya) geçiş dönemine hazırlıksız yakalandıkları için zor durumda kalacaklardır. Talep azaldıktan ve aşırı üretim başladıktan sonra kartel petrol alanındaki hakimiyetini kaybedecektir. 1970'lerde petrol sayesinde ekonomisi büyüyen Meksika, Nijerya ve Venezuela gibi ülkeler durum normale dönünce ekonomik krize gireceklerdir.
Uzun dönem etkiler
Arap ülkelerinin petrolü silah olarak kullanmak istemelerine rağmen sonuçta Arap ülkeleri diplomatik alanda Batılı ülkeleri kendi saflarına çekmiş olsalar da ekonomik ve askeri olarak daha da Batı bağımlısı duruma gelmişlerdir. Ambargodan önce bölgedeki ABD-SSCB çekişmesi ve ucuz petrol fiyatı yüzünden aranamayan alternatif enerji kaynakları Arap ülkelerine finansal anlamda bir güvence ve ortalama bir gelişme hızı vermekteydi. Ambargoyu izleyen dönemde ise yüksek petrol fiyatları yeni petrol alanlarının araştırılmasına ve Alaska, Kuzey Denizi, Hazar Denizi ve Kafkaslarda petrol çıkartılmasına yol açacaktır.
Sovyetler Birliği'nin tepkisi
Mısır’da Enver Sedat’ın 1970 yılında iktidara gelmesinden önce Ortadoğu dünya çapında süper güçlerin mücadele ettiği önemli alanlardan birisiydi. Bu önemi ABD’nin silah sattığı İsrail, Suudi Arabistan, İran ile Sovyetler Birliğinin silah sattığı Mısır, Suriye ve Irak örneklerinden görebiliriz. ABD’nin silah sattığı hiçbir ülke NATO’ya girmese de iki süper gücün bölgeye verdiği önem yüzünden bu ülkeler durumdan iyi faydalanma çabasında olmuşlardır. Ancak bu durum değişecektir. 1970 yılında Sedat’ın Sovyet teknik personeli ülkeden kovması bir dönüm noktasıdır. Hidrokarbon ürünlerinin fiyatlarının artmasıyla beraber Sovyet petrol ürünlerine bölgede ihraç pazarları açılmış ve Hazar Denizi ile Sibirya’da petrol arama faaliyetleri pahalı olmaktan çıkmıştır. Bu seviyede petrol ihracatı artan Sovyetler Birliği 1980 yılında dünyadaki en fazla petrol üreten ülke olacaktır. bu sayede Batılı ülkelerdeki arz sorunları ve OPEC ülkelerinin örgütsüzlüğünden faydalanılmıştır. Ancak Afganistan’ın işgalinden sonra bölge ülkeleri savunma amacıyla ABD’ye yaklaşmaya başlamışlardır.