cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Arnavutluk
Ekonomi
Ülkenin önemli sorunlarından birisi altyapının zayıf olmasıdır. Ana yolların birçoğunda iyileştirme çalışmaları yapılmasına rağmen yolların çoğu çok kötü durumda. Su, gün içerisinde çok az bir zaman için kısıtlı bir şekilde verilmekte, elektrik kesintileri ise özellikle kış aylarında günlük olağan bir durum arz etmektedir. Bu durum yalnızca yabancı yatırımcıları etkilemekle kalmayıp, yerli işletmelerin de verimli ve az maliyetli iş yapmalarını engellemektedir. Kosloduj'daki Bulgaristan Nükleer santralın 2006 Aralık ayı sonlarında kapatılması, altyapıyı çok daha zor bir hale getirmiştir. Elektriğin neredeyse tümünü sadece Hidroelektrik santrallerden sağlayan Arnavutluk, komşularının çoğunun yaptığı gibi Bulgaristan'dan elektrik ithal etmek zorundaydı. Son yıllarda kış aylarının sert geçmesi, barajların dolmasına yol açtığından, elektrik üretimi giderek düzenli hale gelmektedir. Ayrıca birçok Hidroelektrik Santraller'in ve elektrik şebekelerinin yenilenmesi de bir yandan elektrik üretimini arttırırken, diğer yandan taşımadaki kayıpları aza indirmiştir.
2006 yılındaki gayrisafi millî hasıla 9,1 Milyar USD tutarındadır. Bu 2006 yılında %5'lik bir büyümeyi göstermektedir. (2005: %5,5) Ekonominin büyümesi İnşaat sektörünün gelişmesi ve küçük işletmelerle hizmet sektörünün verimliliği nedeni iledir. Tarım sektörü ve madencilik, enerji krizi nedeni ile yaşadığı kayıplardan dolayı bu büyümeye çok az bir katkıda bulunmuşlardır. Tarım sektörü %20,7 ile eskiden olduğu gibi gayrisafi millî hasıla içerisinde önemli bir yere sahiptir. En büyük pay %46,4 ile hizmet sektöründe olurken, %14,3 ile inşaat sektörü onu takip etmektedir. Sanayini payı %9,7, Taşımacılığın payı ise %8,9 olmuştur. Gayrisafi millî hasılanın büyümesi 2002 yılında %4,7, 2003 yılında %6.
2006 yılında işsizlik oranı %13,8'dir. 2007 yılında bu oran: %13,8. Resmi açıklamalar gerçek işsizlik oranlarını göstermemektedir. Örneğin, küçük çiftlik işletmelerinde çalışan aile fertleri işşiz sayılmıyorlar. Halbuki buralarda yaklaşık 6 yetişkin kişinin birlikte yaşadığı bir aile en fazla iki, üç dönümlük bir tarlayı işlemektedirler.
Merkez Bankası (Banka e Shqipërisë) para politikasından, emisyondan ve bankaların denetiminden sorumludur. Eski merkez bankası Banka e Kursimeve 2004 yılında Avusturya bankası Raiffeisen International tarafından satın alınmış ve Raiffeisen Bank Albania adı ile ülkenin önde gelen bir finans kuruluşu haline gelmiştir.
Önümüzdeki yıllarda, yakın geçmişte keşfedilen petrol ve doğalgaz kaynaklarının ekonomiye yön veren faktörlerden birisi olması bekleniyor. 3,014 Mia. m3 doğalgaz ve 2,987 Mia. varil petrol çıkarılması tahmin ediliyor.
Tarım
Geleneksel bir tarım ülkesi olan Arnavutluk'da tarım, ülkenin çok önemli bir sektörlerinden birisidir. 28.748 km2 olan ülke yüzölçümünün yaklaşık dörtte biri tarım alanı olarak kullanılabilir durumdadır. Hava koşulları her türlü tarımı ve hayvancılığı yapmaya müsaittir. Toprak kalitesi bölgeden bölgeye değişim göstermektedir.
Kalite standartlarının uygulamaya konması, eğitimin iyileştirilmesi, ürün çeşitliliği ve yeni dağıtım kanallarının devreye sokulması kısa ve orta vadede kalite ve miktar açısından tarımsal ürünlerde iyileşmeye yol açacaktır ve ülkenin temel gıda (Meyve, sebze,süt, tahıl) ve yarı mamül ve mamül (Et ve süt ürünleri, meyve ve sebze konserveleri, bal ve baharat) ihtiyaçlarını karşılayacaktır.
Dış ticaret
Önemli ithalât ve ihracat ülkeleri sırasıyla İtalya, Yunanistan, Almanya ve Türkiye
Bilim ve teknoloji
Beyin göçüne neden olarak kötüleşen ekonomik yaşam koşulları gösterilmektedir, araştırma için ciddi engel oluşturan parasal fonların ve sanat altyapısının eksikliği mevcuttur. Bununla beraber 2009-2015 yıllarını kapsayan "Arnavutluk'ta Bilim, Teknoloji ve İnnovasyonda Ulusal Strateji"yi, 2009'da hükûmet kabul etti. Belge, Eğitim ve Bilim Bakanlığı'nın iş birliği ve UNESCO'nun yardımı ile, Başbakanlık Kabinesi Donör Koordinasyonu ve Strateji Departmanı tarafından düzenlenmektedir.
Bu belge, 2015 için beş stratejik hedef içerir:
Bu strateji, diğer sektörel stratejiler ile sinerji içinde ve 2008'de kabul edilen Arnavutluk Yükseköğretim Stratejisi ve Ulusal Gelişme ve İntegrasyon Stratejisi (2007-2013) dikkate alınarak uygulanacaktır. Üstünde durulan diğer bir konu, tarım-gıda endüstrisi ve turizm gibi ekonomik sektörlerin modernize edilmesinin önemidir. Ayrıca, enerji, çevresel ve su kaynaklarının kullanımının stratejik önemi, üzerinde durulan diğer konulardır. Taraflar; tarım ve gıda, bilgi ve iletişim teknolojileri (BİT), halk sağlığı, Albanoloji ve beşeri bilimler, doğal kaynaklar, biyoteknoloji, savunma ve gücenlik gibi araştırma alanlarına öncelik verilmesini önermiştir.
Avrupa Birliği (AB), dünyada en rekabetçi ekonomi olmak için Lizbon Stratejisinin parçası olarak innovasyon ve araştırma için net hedefler belirledi. Batı Balkan ülkelerinin diğerleri gibi AB'ye katılmayı hedefleyen Arnavutluk, son yıllarda ekonomik büyüme için temelleri atmaya odaklanan, gelişme sürecinde yol almakta.
Başbakan Yardımcı Genc Pollo, "Arnavutluk'un NATO'ya üyelik sürecinde (şimdi üye) yüksek sosyo-ekonomik gelişme oranları lazım ve AB'ye katılım toplumumuzda innovasyon, teknoloji ve bilimin rolünün güçlendirilmesi gerekli" olduğunu belirtmekte.
Ağustos 2009'da, hükûmet bu politikanın uygulanmasının iyileştirilmesi (kolaylaştırılması, daha iyi uygulanması anlamında güzel bir Türkçe bulamadım) için, Arnavut Araştırma Teknoloji ve İnnovasyon Kurumunun kurulmasını onayladı.
2006'da, Arnavut hükûmeti bilimsel araştırma sisteminde ciddi bir reformu ele aldı. Bilim Akademisi, diğer birçok Avrupa ülkesinin modeli doğrultusunda yeniden düzenlendi; yeni düzenlemeyle, seçilmiş bilimadamlarıyla idare edilecek ve bundan böyle araştırma enstitülerinin yönetimini yapmayacak, bunlar yükseköğretim sistemine entegre edilecek. İki yeni fakülte kurulmuştur: Tiran Tarım Üniversitesi'nde (Agricultural University of Tirana) Biyoteknoloji ve Gıda Fakültesi ve Tiran Politeknik Üniversitesi'nde (Polytechnic University of Tirana) Bilgi Teknolojileri Fakültesi. Tiran Üniversitesi, ayrıca Uygulamalı ve Nükleer Fizik merkezi ve Biyoteknoloji Bölümü'ne de sahip oldu. On iki, teknoloji transferi merkezi ve devlet kurumu da kurulmuştur.
Yakın zamana kadar, Arnavutluk'ta AR-GE ve innovasyon istatistikleri, OECD, Eurostat veya UNESCO stadartlarına ulaşmış değildi. Akademik ve kamu kurumlarının ilk çalışması bu yılın başlarında başladı ve işdünyasında AR-GE ve innovasyon incelemesi hâlen sürmektedir, UNESCO'nun desteği de vardır.
Kısıtlayıcı vize düzenlemeleri de, bilimsel değişim ve yurt dışında geçici çalışan olmayı engellemektedir.
Arnavutluk'ta toplamda 578 bilimsel çalışan vardır:
Arnavutluk'ta AR-GE personeli sayı yaklaşık 1000 kişi başına 0,2'dir.
Demografi
Milliyetler: Arnavutlar: %79,9, Ulahlar: %9,5, Yunanlar: %3,2, Çingeneler: %2,7, Sırplar: %1,2, Makedonlar: %1,1, kalan: %2,4. Kaynak: "Operation World".
Din
Ülkenin %58.79'ini Müslümanlar, %17'sini Hristiyanlar ve %2'sini ateistler oluşturur. Ülkede, Ortodoks mezhebi Katolikliğe nazaran daha baskındır. Ortodoks mezhebinden olanlar 500 bini aşarken Katolik nüfusu tahmini olarak 300 bin civarındadır. Enver Hoca döneminde bütün kilise ve camiler kapatılmış ve Arnavutluk, 1967 yılında resmi olarak dünyadaki ilk ateist devlet olmuştur, fakat 1990'ların başlarında bu terim anayasadan kaldırılmıştır. Günümüz anayasasına göre ülke, din ve inanç özgürlüklerinin gözetildiği laik bir devlettir.
Eğitim
Komünist yönetim iktidara gelmeden önce Arnavutluk'ta halkın %85'i okuma yazma bilmiyordu. I. ve II. Dünya Savaşı yılları arasında okul sayısı oldukça azdı. Komünist yönetim 1944 yılında iktidara geldiğinde öncelikli olarak cehaleti ortadan kaldırmaya çalıştı. Sıkı düzenlemeler getirildi ve 12 ile 40 yaş arasında okuma yazma bilmeyen herkes okuma yazma öğrenmek için derslere katılmakla görevlendirildi. 1955 yılına gelindiğinde, erişkin nüfustaki cehalet büyük çoğunlukla ortadan kaldırılmıştı.
Günümüzde Arnavutluk'ta genel okuryazarlık oranı %98.7 olup, bu oran erkeklerde %99.2 ve kadınlarda ise %98.3'tür. Kentsel alanlara doğru 1990'larda büyük nüfus hareketleri ile eğitim hizmetleri dönüşüm geçirmiştir. Ekim 1957'de kurulan Tiran Üniversitesi, Arnavutluk'un en eski üniversitesidir.
Sağlık
Sağlık sistemi ülkede komünizmin çöküşünden sonra keskin bir düşüş yaşamıştır, ancak 2000 yılından bu yana modernleşme süreci olmuştur. 2000'lerden itibarıyla ülkede bir askerî hastane ve uzman tesisleri dahil 51 hastane bulunmaktaydı. Arnavutluk başarıyla sıtma gibi hastalıkları önlemiştir.
Yaşam beklentisi 77.59 yıl ile Macaristan ve Çekya gibi Avrupa Birliği ülkeleri ile aynı göstergelere sahip olup dünyada 51. sıradadır. En sık ölüm nedenleri ise dolaşım ve kanser hastalıklarıdır. Nüfus ve Sağlık Araştırması, 2009 Nisan ayında Arnavutluk'ta erkek sünneti, kürtaj ve daha fazlasını içeren çeşitli sağlık istatistikleri detaylandıran bir anket hazırlamıştır.
Tiran Üniversitesi Tıp Fakültesi ülkede ana tıp okuludur. Diğer şehirlerde hemşirelik okulları da vardır. Newsweek'in 2010 yılı listesinde dünyadaki en iyi 100 ülke arasından Arnavutluk 57. sırada yer aldı.
Semboller
Arnavutluk bayrağı merkezde siyah çift başlı kartal bulunan kırmızı bir bayraktır. Kırmızı renk, Arnavut halkının cesaretini, gücünü ve görkemini, siyah rengi ise özgürlük ve kahramanlığın sembolü olarak gösteriyor. Kartal, Arbër Prensliği'nin ve Kastrioti, Muzaka, Thopia ve Dukagjini gibi sayısız yönetici ailenin de dahil olduğu Orta Çağ'dan beri Arnavutlar tarafından kullanılmıştır.
Mutfak
Tavë kosi ("ekşi sütlü casserole"), Arnavutluk'un ulusal yemeği olup, yoğurt ile kalın, ekşi bir örtü altında pişirilmiş kuzu ve pirinçten oluşur. Fergesë, biber, domates ve süzme peynir ile yapılan başka bir ulusal yemektir. Ispanak ve gjizë (lor) veya mish (kıyma karışımı ile doldurulmuş pişmiş bir hamur işi olan pite de popülerdir.
Geleneksel bir kızarmış hamur olan Petulla da popüler bir spesiyalitedir ve pudra şekeri veya beyaz peynir ve farklı türde meyve reçeli ile servis edilir. Flia, krema sürülüp ekşi krema ile servis edilen Krep benzeri katmanlardan oluşur. Berliner donuts'a benzer Krofne, reçel veya çikolata ile doldurulur ve genellikle soğuk kış aylarında yenir.
Kahve, Arnavut yaşam tarzının ayrılmaz bir parçasıdır. Ülkede kişi başına düşen kahvehane sayısı dünyadaki diğer tüm ülkelerden daha fazladır. Hem evde hem de dışarıda kafelerde, barlarda veya restoranlarda çay içilir. Çay Mali (Sideritis çayı) çok sevilir ve çoğu Arnavut için günlük rutinin bir parçasıdır. Güney Arnavutluk'ta yetiştirilmektedir ve tıbbi özellikleri ile dikkat çekmektedir. Siyah çay bir dilim limon ve şeker, süt veya bal ile de popülerdir.
Kodlar
Arnavutluk'un uluslararası kodları:
Arap Alevileri
Arap Alevileri Şii inancının bir kolu olarak kabul edilirler. veya Nusayriler (Arapça: نصيرية) Aleviler, Oniki İmamcı okulun ilk İmamı olarak kabul edilen Ali'ye (Ali ibn Abi Talib) saygı duyarlar. Grubun 9. yüzyılda İbn Nusayr tarafından kurulduğuna inanılıyor. İbn Nusayr, onuncu Oniki İmam Ali el-Hadi'nin ve on birinci Oniki İmam Hasan el-Askeri'nin bir öğrencisiydi. Bu nedenle Alevilere Nusayri de denilmektedir. Başka bir isim olan Ensari'nin "Nusayri"nin yanlış tercümesi olduğuna inanılıyor. Nusayriler, Sami kökenli topluluklardandır. Günümüzde Arap Alevileri, Hatay, Adana, Mersin, Lazkiye, Tartus gibi kıyı illerde yaşamaktadırlar.
Mehrdad Izady'nin anketlerin sonuçlarına göre, Nusayriler, Suriye nüfusunun yüzde 17,2 temsil ettiğini, 2010 yılında 11,8 yüzde artışla  ve önemli bir azınlık olarak Hatay'ın ait Türkiye ve Kuzey Lübnan civarında bulunduklarını saptamıştır. Bugün Golan tepelerinde yine Nusayri yerleşimlerini görmekteyiz. Arap Alevileri, Suriye kıyılarında ve kıyıya yakın kasabalarda Sünniler, Hıristiyanlar ve İsmaililerin de yaşadığı baskın bir dini grubu oluşturmaktadır. Arap Alevileri, Türkiyede'ki Aleviler ile isim benzerliğinden dolayı karıştırılmaktadır. Arap Alevileri, Nusayri veya El-Alaviyyun olarak hitap edilmektedirler.
Nusayriler kendilerini ayrı bir etnik-dini grup olarak tanımlarlar. Kur'an başlıca kutsal kitap ve metinlerden biri olarak kabul edilir. Bu metinlerin yorumlanması Galiyye ve Bâtinîlik yolu ile sağlanmaktadır. Alevi teolojisi ve ritüelleri, ana inanç Şii İslam'dan birkaç önemli hususlarda ayrılmaktadır. Arap Alevileri ritüellerinde işlenmemiş üzüm suyu içilmektedir ; Diğer Müslümanlar alkolden uzak dururken, Aleviler sosyal olarak ılımlı bir yaklaşımla alkol kullanmaktadırlar. Son olarak, reenkarnasyon inanışı da bu kültürün kadimliğini gözler önüne sermektedir.
Arap Alevileri, tarihsel olarak inançlarını yabancılardan ve inisiye olmayan Alevilerden gizli tutmuşlar, bu yüzden onlar hakkında söylentiler ortaya çıkmıştır. İnançlarına ilişkin Arap medyasında basın açıklamaları partizan olma eğilimini ortaya koymuştur (olumlu ya da olumsuz). Bununla birlikte, 2000'lerin başından beri, Alevi dinine ilişkin Batılı araştırmalar önemli ilerlemeler kaydetti. Alevi inancının özünde, tek Tanrı'nın üç yönünü içeren ilahi bir üçleme vardır. Tıpkı ilk zamanlarda (Nasuralılar) Hristiyan inancında olduğu gibi. Bu yönler veya yayılımlar, tarih boyunca insan biçiminde döngüsel olarak ortaya çıkmaktadır.
Suriye'de, Fransız Mandası'nın kurulmasıyla Nusayri tarihinde bir dönüm noktası oldu. Fransızlar, Suriyeli sivilleri süresiz olarak silahlı kuvvetlerine alma yetkisi verdi ve bir Nusayri Devleti de dahil olmak üzere azınlıklar için özel alanlar yarattı. Nusayri Devleti daha sonra dağıtıldı, ancak Arap Alevileri, Suriye Silahlı Kuvvetlerinin önemli bir parçası olmaya devam etti.
Etnik Köken
Arap Alevileri, on birinci İmam Hasan el-Askeri (873) ve öğrencisi İbn Nusayr'ın (868) takipçilerinin soyundan geldiklerini görmekteyiz. .  Daha da geriye gidecek olursak 19. ve 20. yüzyıllarda, bazı Batılı bilim adamları Nusayrilerin, Aramiler, Kenanlılar, Hititler ve Mardaitler gibi eski Orta Doğu halklarının soyundan geldiğine inanıyorlardı. Birçok önde gelen Alevi şehyleri de M.Ö. 13. yüzyılda Sincarlı 'dan geldiklerini iddia etmektedirler. M.Ö 13. yüzyılda Sami kökenli Aramilerin, Hurri ve Hititerin yaşadığı Hatay, Adana, Lazkiye ve Mersin çevresine yerleştiğini görüyoruz. Alevi din adamlarının savlarını doğrular niteliktedir.
Antik dönemde ise; Plinius'un  Doğa Tarihi  eserinin V. Kitabında şunları dile getirmektedir:
Şimdi Suriye'nin iç kısmından söz etmeliyiz. Coele Suriye'de Marsyas nehri tarafından Nazerini Tetrarşisinden ayrılan Apamea kasabası vardır.
—  Yaşlı Plinius , "Nazerini" adı verilen küçük bir dağ silsilesinin günümüzde de An-Nusayrileri Dağları olarak kabul edilmektedir. Günümüzde de olduğu gibi bu dağlar civarında yaşayanlar Nazerani (Nasrani) yani Ansari - An Nusayriler yaşamaktadır. Bununla birlikte, bazı bilim adamları Nazerini ve Nasuralılar arasında bağlantı kurmaktan kaçınsalarda "Nazerini" 'nin Sami dil ailesine mesnub olduğu unutulmamalıdır. Nasrani veya Nusayr Sami kökenli kelime olup üç harfli kök olan , n-S-R 'dan gelir. Anlam olarak Nasır veya Nazzara (Ansar) ilginçtir ki Doğu Aramice ve Arapça'da "Koruyucu, Bekçi, Gözcü " anlamını taşımaktadır. Tartışmalı olsa da Massignon'un Nusayrilerin, Nazaretliler olduğunu iddia etmesi yadsınacak gibi değildir. Nitekim Nasuralıların, Nusayriler ile aynı coğrafyada aynı kökende olması ve nedense günümüzde varlıklarının olmaması şüphe uyandırıcıdır. Nassura-Nusayri ilişkisi önümüzdeki akademik araştırmalarda ön plana çıkacak ve muhtemel aralarındaki sır perdesi çözülecektir.
Nüfus ve dağılımı
Dünya genelinde yaşayan Arap Alevileri; Suriye (1.500.000 - 2.000.000), Lübnan (100.000) ve Türkiye'dedir (1.000.000). Ancak Dünya'nın farklı bölgelerinde, özellikle Almanya, Fransa, Yunanistan, ABD, Kanada, Meksika, Arjantin, Panama, Brezilya, Irak, Kuveyt, Ürdün, Sudan, Mısır, İran, Azerbaycan, Rusya, Yeni Zelanda ve Avustralya'da da Nusayrîler yaşamaktadır.
Türkiye'deki Arap Alevileri
Çukurova bölgesinde yaşayan Nusayriler, Sünni nüfus tarafından Fellah ve Arabuşağı olarak adlandırılmış ve ötekileştirilmişlerdir. Arap kökenlerini gizlemek adına 1930'larda Türk yetkililer Eti Türkleri ("Hitit Türkleri") siyasi lakabını kullanmıştır. Bu terim modası geçmiş olmasına karşın, bazı Türk köktenciler tarafından günümüzde bir örtmece olarak kullanılmaktadır.
Nusayriler, Türkiye'de Hatay’dan, Adana ovasına kadar yerleşimlerinin olduğu bilinmektedir. 1939'da Aleviler, Hatay ilinin nüfusunun yaklaşık yüzde 40'ını oluşturuyordu. Fransız coğrafyacı Fabrice Balanche'a göre Türkiye Arap Alevileri ile Suriye Alevileri arasındaki ilişkilerin bağı sınırlı olmuştur. Türkleştirme politikası ve Suriye-Türkiye sınırının onlarca yıldır kapanmasıyla bu ilişkilerin sınırlandığını görmekteyiz.
Türkiye'deki Arap Aleviler geleneksel olarak Suriye Arap Alevileri ile aynı Levanten Arapça lehçesini konuşurlar. Arapça, kırsal topluluklarda ve Samandağ'da ve Arsuz'da korunmuştur. Adana ve Hatay illerinde gençler kendi ana dillerini konuşamayacak durumdadırlar. Arap Alevilerin konuştuğu Türkçe vurgular ve konuşmalarıyla ayırt edilebilmektedirler. Arap alfabesinin bilinirliği önemli oranda az olduğu gözükmektedir.
Aleviler kayda değer bir sosyal hareketlilik sergilemektedir. 1960'lara kadar Antakya civarındaki Sünni ağalara (toprak sahiplerine) bağlıydılar ve yoksuldular. Aleviler, ulaşım ve ticaret sektörlerinde öne çıkmış ve büyük, profesyonel bir orta sınıf olarak ortaya çıkmıştır.
Dil
Ana dilleri Arapça'dır. Suriye'deki Gebel ve Ensari'ye bağlı Süryânî/Lübnan lehçelerini konuşurlar. Yaşlı kuşak, günümüzde Arapça konuşmaktadır.
Türkiye'de ise 1939'da Hatay'ın katılmasından sonra doğmuş olan kuşakça Türkçe konuşulmaktadır. Bugün Arapça ile Türkçe’nin bir karışımı konuşulur. Yaşlı nüfusun bir bölümü yaşadıkları bölgenin bir zamanlar Fransız hakimiyetinde olmasından dolayı Fransızca da bilmektedir.
Din
İmamiye-i Gâl’îyye'den olan Nusayr’îyye tarikâtının asıl kurucusu, Irak'ta Kûfe ile Vâsit arasında bir yerde bulunan Canbelâ Köyü doğumlu, Hasan el-Askerî ile yakın ilişkileri bulunan okumuş bir ailenin mensubu, "Şeyh Bayrak" nâmıyla ün salan ve Nusayr’îyye Tarikâtı'nın ulûsu olarak addedilen, yaklaşık olarak 957/968 yılları arasında Halep'te vefât eden "Ebû Abd-Allâh el-Huseyin ibn Hemdân’ûl-Canbûlânî El-Hasîbî" adındaki zâttır. Bu Tarikâtın bâtıni i'tikadı, Şeyh Bayrak'ın Antakya köylüklerindeki hâlife ve mürîdlerinden olan "Muhammed bin Âliyy’ûl Cillî" ile "Meymûn bin Kâasım’ıt Tabarânî" tarafından çevreye yayılmıştır. (Nusayr’îyye Tarikâtı şeceresi .) Ayrıca, "Muhammed ibn-i Cündeb" ve "Muhammed’ûl Cennân’îl Cünbûlânî" adındaki kişiler de Nusayr’îyye Tarikâtı bâtıni-i'tikadının neşriyâtına büyük ölçüde katkıda bulunmuşlardır.
Nusayr’îyye Tarikâtı
Adını On birinci İmâm Hasan El Askeri'nin öğrencisi Ebû Şu'ayb Muhammad ibn Nusayr'dan alan, Câferiyye Şiîliği ile Anadolu Alevîliği'nden inanç yönüden ayrılarak, İsmâilîyye, Dürzîlik, Hristiyanlık ve Suriye'deki diğer inançları da içeren ve Kitâb el-Mecmû adındaki duâ kitabını dînî eğilimlerinin ana kaynağı olarak kabul eden Ehl-i Beyt inancı.
Nusayrî i'tikadı
Günümüzde, Nusayr’îyye Tarikâtı'nın müntesiplerinin büyük çoğunluğunu Nusayrîler'in oluşturmasına rağmen, Nusayrîler'in tamamının kesin olarak bu oluşum üyelerinden olduklarını söylemek olanaksızdır. Nusayrî nüfus içerisinde değişmik mezheplerden olan kişilere de sıklıkla bulmak olanaklıdır.
Tarikâtın özellikleri
İnancın kurucusu Ebû Şu'ayb Muhammad ibn Nusayr (Muhammed bin Nusayrul Abdiyy'in Numayrî)'dir. Ancak Nusayrîliği sistemleştirip yayan kişi olarak Hamdam büyük saygı görür. Nusayrîlerin kutsal kitabı Kur'an-ı Kerîm'dir. Nusayrîler kendilerini Alevi olarak kabullenirler. Aleviler de Nusayrîleri kendilerinden tanırlar. Ancak Anadolu Alevîliği ile Nusayrîlik farklıdır. Haydarî ve Klâzî olarak iki gruba ayrılırlar. Klâzîler Türkiye'deki topluluğun % 30'unu oluştururlar ve daha tutucudurlar. Suriye'de ise Klâzîler çoğunluktadır. Suriye yönetimindeki Esad ailesinin de mensubu olduğu Nusayrîler, Suriye'de toplam nüfusun % 14'ünü oluştururlar.
Kitabu'l-Mecmu
Kitabu'l-Mecmu, bilinenin aksine Hamdan El-Hasibi tarafından değil Adanalı Süleyman Efendi tarafından 19. Yüzyılda yazılan kitaptır. Her ne kadar Nusayrîler'in kutsal kitabı olarak gösterilse de bilinenin aksine böyle bir şey yoktur. Adanalı Süleyman Efendi İmam olmak istemiş, o dönemdeki kıdemli Nusayrîler buna karşı çıkmıştır. Çünkü Nusayrîlik'te imam olmak için  imam Soyundan  olunması gerekmektedir. Buna karşı çıkan Adanalı Süleyman Efendi, Nusayrîliği terk ederek bu kitabı yazmıştır. Daha sonra Hristiyan olan Adanalı Süleyman Efendi, bir tandır kazası sonucunda yanarak ölmüştür. Kitab-ul Mecmu ise Nusayrîler'in kutsal kitabı olarak gösterilmiştir. Aksine Nusayrîlik'te tek kutsal kitap Kur'an’dır.
Nusayri Devleti
Fransız mandası altında 1920'de Nusayri Devleti (Fransızca: Le territoire autonome des Alaouites) kurulmuş ve 5 Aralık 1936'da Suriye'ye ilhak edilmiştir.
Esenköy, Of
Esenköy, Trabzon ilinin Of ilçesine bağlı bir mahalledir.
Yarı Kurak Bölgeler İçin Uluslararası Bitki Araştırma Enstitüsü
Yarı-Kurak Bölgeler İçin Uluslararası Bitki Araştırma Enstitüsü, İngilizcesi International Crops Research Institute for the Semi-Arid-Tropics (ICRISAT ya da I.C.R.I.S.A. T.) olan Hindistan Haydarabat’ta görev yapan ve kâr amacı gütmeyen kuruluştur.
Çalışmalarını darı, yerfıstığı, nohut ve bezelye genetik kaynakları üzerinde yoğunlaştırmıştır.
Indore
Indore (Hindi dili:इंदौर) merkezi Hindistan'da Madhya Pradesh eyaletinin en büyük şehri ve ticaret merkezidir. Indore, eyalet başkenti olan Bhopal şehrinin 190 km batısında bulunmaktadır. 2011 Hindistan Nüfus Sayımına göre Indore şehri nüfusu 1.516.918 kişi olup nüfus olarak Hindistan ülkesindeki 15. büyük şehirdir ve 2009 tahminleri itibarıyla nüfusu tüm dünya şehirleri listesi üzerinde 147. sıradadır. Indore şehri, yerel idare olan Indore bölgesi (district) ve Indore Bölümü (division) merkez şehri görevlerini de taşır.
İklimi
Indore, "nemli ve kuru tropik iklimi" ile "nemli subtropik iklimi" arasında bir geçiş noktasında bulunur. Şehirde iyice hissedilen üç değişik mevsim vardır. Yaz mevsimi, Muson mevsimi ve kış mevsimi:
Tarihçe
<!-- The founders of Indore were the ancestors of the present zamindars of the region which spread from the banks of Narmada to the borders of Rajputana. Their headquarters were at a village called Kampel. In Mughal times, the founders of these families received the title of Chaudhari, which established their claim to the land. In the 18th century, the control of Malwa passed to the Peshwa clan, and the Chaudharis came to be known as "Mandloi"s (derived from Mandals meaning districts). The Holkars conferred the title of Rao Raja upon the family. The family retained its possessions of royalty, which included having an elephant, Nishan, Danka and Gadi even after the advent of Holkars and also retained the right of performing the first puja of Dushera (Shami Pujan) before the Holkar rulers.
Under Mughal rule, the family enjoyed great influence and was accorded confirmatory sanads by the Emperors Aurangzeb, Alamgir, and Farukhshayar, confirming their 'Jagir' rights. Rao Nandlal Chaudhary Zamindar, upon visiting the court of Delhi, received a special place in the emperor’s court along with two jewel studded swords (now on display in the Royal British Museum under the family's name) and confirmatory sanads. Raja Savai Jai singh of Jaipur, a personal friend of his, gifted him with a special "Gold Langar" which guaranteed a special place to him in all the Durbars of India. The family’s respectability and influence over Malwa was instrumental in the ascent of the Peshwas and Holkars to rulership of this region.
Rao Nandlal Chaudhary, the founder of Indore, was the Chief Zamindar (landlord), and had an army of 2000 soldiers. In 1713, Nizam was appointed as the controller of the Deccan plateau area, which renewed the struggle between the Marathas and the Mughals.
While visiting the temple of Indreshwar near the banks of river Saraswati, Rao Nandlal found the location to be safe and strategically located, being surrounded by rivers on all sides. He started moving his people in, and constructed the fort of Shree Sansthan Bada Rawala to protect them from harassment by Mughals. The city was named Indrapur (after Lord Indreshwar), and eventually came to be known as Indore.
Baji Rao Peshwa finally took control of Malwa in 1733 A.D. Malhar Rao Holkar was one of the four signatories who guaranteed the proper fulfillment of the conditions. Upon victory the Peshwas appointed Malhar Rao Holkar as a “Subhedar”, which marked the beginning of Holkars' reign in Malwa.
Thus, Indore came to be ruled by the Maratha Maharajas of the Holkar dynasty. The dynasty's founder, Malhar Rao Holkar, (1694–1766), was granted control of Malwa Maratha armies in 1724, and in 1733, was installed as the Maratha governor of the region. By the end of his reign, the Holkar state was de facto independent. He was succeeded by his daughter-in-law Ahilyabai Holkar who ruled from 1767 to 1795. She ruled from a palace-fort at Maheshwar, south of Indore on the Narmada River. Ahilyabai Holkar was an architectural patron who donated money for the construction of Hindu temples across India. In 1818, the Holkars were defeated by the British in the Third Anglo-Maratha War, and the Holkar kingdom became a part of the British Raj. As a result of this defeat in the Battle of Mahidpur, the treaty of Mandsaur was signed, through which the Cantonment town of Mhow was handed over to the British. The treaty also decreed that the capital of the Holkar state would shift from Maheshwar to Indore.
After India's independence in 1947, Indore, along with a number of neighbouring princely states, became part of the Indian state of Madhya Bharat. Indore was designated the summer capital of this newly created state. On November 1, 1956, Madhya Bharat was merged into Madhya Pradesh and Bhopal was chosen as the capital. The city palace was the seat of administration of the rulers of the Malwa region – The Holkars (26 May 1728 to 20 April 1948). -->
Yorel ve yerel idare
Indore, "Indore Belediye Kurumu (IMC - Indore Municipal Corporation)" tarafından idare edilir. Şehrin etrafındaki bazı varoşların idaresi "Indore Gelişme Otoritesi (IDA - Indore Development Authority)" idaresi altındadır. IMC, 1956'da çıkarılan bir eyalet kanunu ile kurulmuştur. İdare için şehir 69 mahalleye (ward) bölünmüş ve bu mahalleler ise ise 11 bölgeye (zone) bölünmüştür.
Indore şehir ve varoşlarının uzun vadeli planlaması ve geliştirilmesi IDA kurumuna verilmiştir. Bu kuruma fonksiyonel olarak 9.718 km² bir alan kaplayan metropoliten Indore şehirsel bölgesi için master-planlar hazırlayıp bunların uygulanmasını kontrol etme yetki ve görevi verilmiştir.
IMC için her mahalle seçimle temsilci seçilmekte ve bunlar da şehir meclisi olarak şehrin belediye reisini seçmektedirler. Belediye reisi, şehrin günlük hizmetleri (şehir hizmetleri, şehir eğitim kurulu, şehir otobüs servisleri, şehir hastanesi ve şehir kütüphanesi) idaresi ile görevlidir. Madhya Pradesh eyaleti hükûmetinin tayin etmiş olduğu bir genel idareci "Belediye Komiseri" bu şehrin sivil idaresinden yetkilidir. Indore Şehir Polis'in idaresinden yetkili olan kişi ise merkezi "Hindistan Polis Servisi" memuru olan "Genel Polis Müfettişi"'dir.
Demografi
Indore toplam nüfusu 2011 Hindistan Nüfus Sayımına göre 1.516.918 kişidir.
2009 itibarıyla erkek nüfus, tüm nüfusun %53'ünü ve kadın nüfus %47'sini oluşturur.
2001 Nüfus Sayımına göre Indore'de yıllık ortalama nüfus büyüme hızı %2,85'tir. 6 yaşından küçük olan nüfus oranı %12,72'dir. Şehrinde okuryazarlık oranı %75 olup Hindistan ortalaması olan %59,5'ten yüksektir. Şehirde okuryazarlık oranı erkek nüfus için %75 ve kadın nüfus için %64'tür.
Indore'de Mahdya Pradesh eyaleti resmi dili olan Hindi dili en çok kullanılan dildir. Bunun yanında "Marathi" ve "Malwi" dilleri konuşulmaktadır.
Ekonomi
Indore şehri civarında pamuk, mısır, buğday, darı ve koza tarımı önemlidir. Indore, Madhya Pradesh eyaletinin ticaret ve sanayi merkezidir. Bu ticaretin çoğunluğu küçük, orta boyutlu ve bazı büyük boyutlu sanayilerden ve hizmet sektöründen kaynaklanıp ortaya çıkmaktadır. Indore'de bulunan sanayiler: "otomotiv sanayi", "kimya endüstrisi", "ecza maddeleri sanayi" ve hizmet sektöründe "bilgisayar yazılımı" ve "tüketici için perakende ticaret"tir.
Şehirde bulunan sanayiler "Pithamor Özel Ekonomik Bölgesi" ve "Sanwar Sanayi Bölgesi"'dir. Bunlardan Pithmar bölgesi, Hindistan'in gelişen otomotiv sanayi merkezi olup "Hindistan Detroit'i" olarak anılmaktadır.
Eğitim
"Devi Ahilya Vishwavidyalaya" veya "Indore Üniversitesi", Madhya Pradesh eyaletinin en önemli üniversitesidir. 1964'te kurulmuştur. 153 bağlı kolejle hem temel bilimler hem de mesleki eğitim için lisans ve lisans üstü eğitim sağlamaktadır. Üniversite kampüsünde 6.000 öğrenci ve bağlı kolejlerde 120.000 öğrenci kayıtlıdır.
Indore şehrinde lisans üstü işletmecilik eğitimi sağlayan özel kuruluşlu "Hindistan İşletmecilik Enstitüsü (Indian Institute of Management)" ve ileri teknoloji, fen bilimleri lisans ve lisans üstü eğitimi sağlayan "Hindistan Teknoloji Enstitüsü (Indian Institute of Technology)" kurumlarının her ikisinin de bulunduğu tek şehirdir.
"Mahatma Gandhi Memorial Tip Koleji" ve "Shri Govindram Seksaria Teknoloji ve Fen bilimleri Enstitüsü"'de Indore'de tıp ve mühendislik yüksek eğitimi sağlayan kurumlardır.
Görülebilecek yerler
Indore'de görülebilecek yerler şunlardır:
Resimler
Indore
Birsen Bekgöz
Birsen Bekgöz, evlilik dönemlerinde Birsen Yavuz ve Birsen Engin (18 Ekim 1980, Berlin), Türk kısa mesafe koşucusudur. Enka sporcusudur.
Bekgöz hâlen Türkiye 4x100 ve 4x400 bayrak takımlarının sırasıyla 44.71 (Sema Aydemir, Meliz Redif ve Nimet Karakuş ile birlikte) 3:29.42'lik (Merve Aydın, Meliz Redif ve Pınar Saka ile birlikte) dereceleri 2 Türkiye rekoru sahibidir.
Kariyeri
Birsen Bekgöz kariyeri boyunca birçok Türkiye şampiyonluğu yaşadı. 200 metrede 2004 ve 2005, 400 metre engellide 2004-2006-2010-2013 yıllarında zirvede yer almıştır.
Bekgöz, 2004 Cezmi Or Kupası'nda 400 metre engellide altın madalya kazanmıştır. İspanya'nın Almería kentinde düzenlenen 2005 Akdeniz Oyunları'nda 200 m, 400 m engelli, 4x100 m bayrak ve 4x400 m bayrak dallarında yarışmıştır. Takım arkadaşları Özge Gürler, Pınar Saka ve Binnaz Uslu'yla beraber 4x400m bayrak yarışında bronz madalyanın sahibi olmuştur.
Bekgöz, 2012 Londra Olimpiyatları'nda Türkiye kafilesinde yer aldı. Türkiye olimpiyatlar tarihinde ilk kez bayrak yarışlarında temsil ediliyordu. Türkiye takımı 4x400 metre yarışının ikinci eleme serisinde 3:34.71lik dereceyle takım arkadaşlarıyla (Pınar Saka,Meliz Redif ve Sema Aydemir) son sırada kalarak finali görememiştir.. Bekgöz Mersin'deki 2013 Akdeniz Oyunları'nda 400, 400 engelli ve 4x400 metrede yarıştı. 400 metreyi dördüncü, engelliyi ise beşinci sırada tamamladı. Saliha Özyurt, Sema Aydemir ve Derya Yıldırım'la birlikte koştukları 4x400'de ise mücadeleyi 3:43.61le üçüncü sırada bitirdi. Takım, ikinci olan Fas takımının kulvar hatası yüzünden diskalifiye olmasıyla gümüş madalya kazandı. İslam Oyunları'nda 4x100m bayrak takımında altın (Sema Apak, Nimet Karakuş ve Saliha Özyurt ile birlikte), 4x400m bayrak takımında (Sema Apak, Özge Gürler ve Esma Aydemir ile birlikte) gümüş madalya sahibi olmuştur.
Bankalar Caddesi
Bankalar Caddesi, İstanbul'un Beyoğlu ilçesi Karaköy semtindeki Voyvoda Caddesi ile çevresindeki sokakları kapsayan bölgeye verilen ad.
THK-2
THK-2, tek kişilik, tek motorlu havada akrobasi ve savaş eğtim uçağı Türkiye'de 1944 yılında olası savaş pilotları için gelişmiş eğitmen olarak geliştirilmiştir. Yapımında, düşük kanat konsol bir eliptik planform kullanılmıştır. Kokpitte tailwheel iniş temel birimleri kapalı olduğunu geriye kanat içine yerleştirilmiştir.
Türkiye için, Türk Hava Kurumu'na fabrika kurmaya yardımcı olmak için gelen Polonyalı mühendisler tarafından tasarlanan, ilk prototip 1944 yılında uçtu. Bu seri uçaktan altı tane üretildi fakat seri üretime geçilemedi. Ne zaman THK ve MKEK tarafından alınmış olduğunu, bu tasarımlar daha fazla çalışması için seçilmiş olduğu bilinmemektedir. Ancak, her ne kadar atamada MKEK-2 tahsis oldu ve bu hale geldi. Bu THK-2'ler Türk Hava Kuvvetleri tarafından tasarlanmıştır. 1950'lerin ortasına kadar kullanılmıştır.
UEFA kulüp turnuvaları şampiyonları listesi
UEFA, Avrupa futbolunun en yüksek idari ve kontrol organıdır. UEFA Şampiyonlar Ligi, UEFA Avrupa Ligi, UEFA Konferans Ligi ve UEFA Süper Kupası gibi önemli futbol turnuvalarını düzenlemektedir. UEFA Kupa Galipleri Kupası, UEFA Intertoto Kupası ve Kıtalararası Kupa gibi feshedilmiş ve artık oynanmayan turnuvaların da sorumluluğu kendisinde idi.
İtalyan kulübü Juventus, tüm UEFA kulüp turnuvalarını kazanan ilk kulüptür. Bu nedenle 12 Temmuz 1988 tarihinde UEFA Plaketi'ne layık görülmüştür. Juventus, bu başarısından sonra UEFA Intertoto Kupası'nı da 1999 yılında kazanmıştır.
UEFA'nın en önem verdiği kulüp turnuvası olan UEFA Şampiyonlar Ligi'ni en fazla kazanan kulüp ise İspanyol Real Madrid'tir. Real Madrid 14 kez şampiyon olduğu turnuvada, en yakın rakibi İtalyan Milan'ın 7 şampiyonluğu bulunmaktadır. Tüm UEFA kulüp turnuvalarında en fazla şampiyonluğu 65 kez ile İspanyol kulüpleri yaşamıştır. İtalyanlar ise 48 şampiyonluk ile İspanyollardan sonra gelmektedir.
Feshedilmiş bir turnuva olan Fuar Şehirleri Kupası, şimdiki ismi UEFA Avrupa Ligi olan UEFA Kupası'nın selefi olarak kabul edilmektedir. Fakat UEFA'nın bu durumu reddetmesinden dolayı Fuar Şehirleri Kupası'nın istatistikleri UEFA Avrupa Ligi'ne dahil edilmez. 1972 Avrupa Süper Kupası da bu durumdadır. De Telegraaf'ın maddi desteği ile oynanan bu kupa resmî olarak UEFA tarafından kabul edilmemekte ve istatistiklere dahil edilmemektedir.
Kulüplere göre
Bu tabloda kulüplerin kazandığı UEFA kulüp turnuvalarının istatistiği verilmiştir. Real Madrid farklı UEFA turnuvalarında kazandığı toplamda 24 şampiyonluk ile UEFA'nın en başarılı futbol kulübüdür. Ayrıca UEFA'nın kulüp bazında en önemli turnuvası olan UEFA Şampiyonlar Ligi'ni de 14 defa kazanarak bu alandaki rekorlarını da ellerinde bulundurmaktadır. Real Madrid'i ise kazandığı 17 kupa ile Milan takip etmektedir. Barcelona ise toplamda 14 kez kazandıkları UEFA turnuvalarının en başarılı üçüncü kulübüdür. Barcelona, UEFA Kupa Galipleri Kupası'nda kazandığı 4 şampiyonluk ile de farklı bir rekoru elinde bulundurmaktadır. Sevilla ise 7 şampiyonluk ile UEFA Avrupa Ligi'nin en başarılı kulübüdür.
Bugüne kadar tüm UEFA kulüp turnuvalarında şampiyonluğa ulaşan üç takım bulunmaktadır. Juventus, Ajax ve Bayern München bu anlamda farklı bir yerde bulunmaktadır.
Ülkelere göre
Bu tabloda kulüplerin kazandığı UEFA kulüp turnuvaları şampiyonluklarına göre ülke istatistikleri verilmiştir. İspanyol kulüpleri toplamda 65 şampiyonluk ile UEFA turnuvalarının en başarılı kulüpleridir. Aynı zamanda toplamda kazandıkları 19 UEFA Şampiyonlar Ligi şampiyonluğu ile birinci sırada yer alır. İtalyan kulüpleri 48 kez şampiyon oldukları UEFA turnuvalarının en başarılı ikinci, İngiliz kulüpleri ise 43 UEFA turnuvası şampiyonluğu ile üçüncü sıradadır.
'' # = Feshedilen federasyon ve ülke. ''
'' * = Batı Almanya'nın istatistikleri Almanya ile birlikte verilmiştir. ''
Not: Sovyetler Birliği, Çekoslovakya, Doğu Almanya ve Yugoslavya gibi artık mevcut olmayan federasyonların istatistikleri korunmaktadır.
Yenidoğan, Gaziosmanpaşa
Yenidoğan, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda bulunan Gaziosmanpaşa ilçesine bağlı 16 mahalleden biridir. İdari sınırlarına bakıldığında kuzeyinde ve doğusunda Yıldıztabya; güneyinde Karlıtepe; batısında ise Sarıgöl mahalleleri bulunmaktadır.
Oscar Wendt
Oscar Wendt (d. 24 Ekim 1985; Skövde, İsveç), İsveçli futbolcudur. Allsvenskan takımlarından Göteborg takımında forma giymektedir.
Tersine matematik
Tersine matematik, belirli bir teoremi ispatlamak için gerekli olan en az sayıdaki aksiyomların belirlenmesiyle ilgili matematik dalıdır. Çoğunlukla taban (kurucu) aksiyomları zayıf olan matematiksel kuramlarda ortaya atılan birçok teoremin teoremi kanıtlamak için gerekli olan (ve taban aksiyomlara eklenen) ek aksiyoma denk olduğu ortaya çıkmaktadır.
Tersine matematik teoremleri, modern matematiğin mantıksal yapısının dayandığı ikinci dereceden aritmetiğin (Z2) alt dallarına göre sınıflandırarak hangi teoremin hangi Z2 alt dalında tanıtlanabileceğini inceler.
Konusu nedeniyle tersine matematik matematiğin temelleri ve matematiğin felsefesi dallarıyla yakından ilgilidir.
Bu dalın başlıca kurucuları arasında Harvey Friedman ve Stephen G. Simpson sayılır.
Google Arama Trendleri
Google Arama Trendleri (İngilizce: Google Insights for Search), Google'da aratılan kelimelerin aranma oranlarının öğrenilmesi ve bunun ülkelere, yıllara ve çeşitli kategorilere göre gösterilmesi.
Osmaniye'de 1999 Türkiye genel seçimleri
18 Nisan 1999 Genel Seçimleri''' Osmaniye ili sonuçları;
Libretto
Libretto, opera, operet, oratoryo, bale, müzikal, mask gibi müziksel sahne eserlerinin metinlerine verilen ad. Hristiyan dinî ayinlerinde sesle şarkı şeklinde söylenen dua, ilahi, kantata vb. için yazılan metinlere de libretto denilmektedir.
Köken
Dilimize İtalyancadan giren sözcük Latince kitap anlamına gelen libro (kitap) sözcüğünden türetilmiştir. Ancak libretto ile konu özeti veya senaryo arasında fark vardır. Libretto sahnede kullanılan tüm sözcükleri ve sahne düzeni direktiflerini de kapsar; halbuki konu özeti sadece konu ile ilişkili metindir.
Şiir veya nesir
Operanın yaklaşık 1600'den itibaren gelişmesi içinde libretto edebi bir janr olarak şiirsel olarak yazılmıştır. Bu 19. yüzyıl ortalarına kadar değişmemiştir. 19. yüzyıl sonlarından itibaren bazı opera bestecileri müziği bestelemek için serbest vezinde şiir veya nesir librettolar kullanmışlardır. Örneğin, George Gershwin'in bestelemiş olduğu Porgy ve Bess adlı operada liberetto düz yazıdır. Opera' Porgy adlı nesirsel oyun yazarları "DuBose Hayward" ile "Dorothy Hatyward"'un nesir düz yazısına müzik eklemesiyle oluşturulmuştur. Bu opera içinde bazı şiirsel parçalar da bulunmakla beraber, liberetto, yani sahnede şarkı olarak söylenenler, genellikle nesirseldir.
Libretto yazarı ile besteci ilişkileri
Bir müziksel opera eserini sahnede yaratabilmek için libretto yazarı ile besteci arasında ilişkilerin değişik şekiller alması mümkün olup ilişkiler yüzyıllar içinde değişiklikler göstermiştir.
Genel olarak 17. ve 18. yüzyıllarda operalar, oratoryolar ve kantatalar için liberettolar çok kere besteciden ayrı olarak ünlü şair kişiler tarafından yazılmıştır. Pietro Trepoassi (1698-1782) "Metastasio" adı altında Avrupa'da çok ünlü bir libretto yazarıydı ve birçok değişik opera bestecisi için opera librettosu yazmıştır. Mozart'ın en ünlü üç operası için libretto yazmış olan Lorenzo di Ponte 18. yüzyılda birçok bestecinin opera eserinin librettosunu hazırlamıştır. 19. yüzyılda Eugène Scribe ise Meyerbeer, Auber, Bellini, Donizetti, Rossini ve Verdi için librettolar yazmıştır. Fransız Henri Meilhac ve Ludovic Halévy ikilisi birçok libretto hazırlamışlar ve hazırladıkları opera ve operet librettolari  Jacques Offenbach, Jules Massenet ve Georges Bizet tarafından bestelenmiştir. "Arrigo Boito", aralarinda Giuseppe Verdi ve Amilcare Ponchielli bulunan, besteciler için birçok libretto hazırlamakla yetinmemiş, kendisi 2 tane opera bestelemiştir.
Libretto her zaman bestelenen müzikten önce hazırlanmamıştır. Mikhail Glinka, Alexander Serov, Rimsky-Korsakov, Puccini ve Mascagni gibi besteciler ellerinde hiç yazılı metin olmadan müziksel pasajlar bestelemişler ve sonra bunların melodilerine uygun librettolar yazılmıştır.
Bazi besteciler kendi müzikleri için kendi librettolarını yazmışlardır. Bunlar arasında en ünlüsü kendine has bazı müziksel ve sosyal tezlerine uygun olmak üzere eser hazırlayan Richard Wagner'dir. Alman milliyetçiliği tezlerini savunan mitolojik konularda kendi opera ve müzik dramlarına kendi librettolarını yazmıştır.
Bazen liberetto yazarı ile besteci librettoyu ortaya çıkartmak için çok yakın iş birliği ile sanki ortak olarak hazırlanmıştır. Örneğin, besteci Rimsky-Korsakov ve libretto yazarı "Bel'sky" arasındaki yakin iş birliği sonucu tamamıyla orijinal bir eser ortaya çıkartılmıştır.
Liberetto ve opera bestesi hazırlaması devamlı birbirine uygun bir şekilde gelişmemiştir. Bir konu seçildikten ve bu konu ile ilgili aksiyonlar bir senaryo şekle sokulduktan sonra ortaya çıkartılan librettolar ve besteler provalar ve ilk sahneleme tiyatrolarında uzaktaki tiyatrolarda denemeler sırasında devamlı değişmelere uğrama olasılığı göstermiştir. Bazen bu değişme prömiyer yapıldıktan sonra, bazen yıllar sonra, yapılmıştır. Örneğin Verdi'nin Don Carlos operası için çeşitli versiyonlar bulunmakta ve yapımcılara bunlar arasında seçim yapmak imkânları olmaktadır.
Kullanılan metin dili
Opera sanatı İtalya'da doğmuş ve gelişmiş olduğu için genellikle 18. yüzyılın sonlarına kadar opera librettoları İtalyanca olarak yazılmaktaydı. 18. yüzyılda bu geleneğe karşı olarak ilk defa millî dille opera yazma uğraşları önem kazandı. Özellikle İngiltere'de Henry Purcell'in İngilizce operaları, Fransa'da daha önceden beri gelişen Fransızca librettolu operalar, Alman devletlerinde Singspiel ve ballad opera girişimleri ve Hamburg opera temsilleri, İspanya'da Zarzuela janrının geliştirilmesi millî dille liberetto yazımına başlangıç olmuştur. Özellikle Avusturya-Macaristan İmparatorluğu Almanca opera libretto yazılmasına önem vermiş ve Mozart'ın Almanca operaları ve bunların popülerliği bu yönde büyük değişikliklere öncü olmuştur. 19. yüzyıl sonunda Rusça librettolu operalar bestelenmesi de bir libretto ve operada millî dil kullanılmasında büyük gelişmelere işaret etmiştir.
Diğer taraftan elde bulunan opera eserleri için librettonun asıl metninin yazılma dili ile sahnelenen opera eserinde kullanılan dil arasındaki fark sorunu için çeşitli değişik çözümler bulunmuştur.
Osmanlı İmparatorluğu döneminde, 1840'ta, Gaetano Donizettinin Belisario operası İstanbul'da sahnelenmek için Türkçeye çevrilmiş ve İstanbul'da İtalyan mimarı Bosco tarafından yeni yapılan tiyatro binasında oynanmıştır. Bu tiyatro 1844'te Tütüncüoğlu Mikail Naum Efendi'ye devir edilmiş ve bu tiyatroda 1870'e kadar opera temsilleri verilmiştir. Cumhuriyet döneminde Ankara'da kurulan ilk devlet operası için prensip olarak çeviri opera librettosu kullanılması kararı uygulanmıştır. 1940'ta Ankara'daki konservatuvar öğrencilerinin ilk sahnelediği opera eseri olan Mozart'in Bastien ve Bastienne operası Türkçe libretto ile oynanmış ve bunu yine Türkçe çevirili libretto ile oynanan Pucinni'nin Madam Butterfly ve Tosca yapımları izlemiştir. 20. yüzyıl ünlü Türk opera şarkıcısı ve öğretmeni Saadet İkesus'un İtalyanca, Almanca ve İngilizce'den çevirdiği yaklaşık 50 opera arasında La Traviata, "Maça Kızı", Don Carlos, "Hansel ve Gretel", "Salome", Maskeli Balo, "Yevgeni Onegin", "Alayın kızı" operaları da bulunmaktadır.
Niketas Ooryphas
Niketas Oryphas ya da Oöryphas ( ya da, görev zamanı 860–873), Bizanslı seçkin subay, patrikios ve Bizans imparatorları III. Mihail ve I. Basileios  zamanlarında Giritli Sarazen akıncılarına karşı zaferler kazanmış amiral.
III. Mihail yönetiminde
Niketas Ooryphas'ın erken yaşı hakkında hiçbir şey bilinmiyor. 9. yüzyılın ilk yarısı boyunca hepsi yüksek deniz kuvvetleri pozisyonlarında, Ooryphas olarak adlandırılan birçok kişi kaynaklarda kaydedilir, ancak herhangi bir aile ilişkisi varsayımsaldır.
860 yılında Boğazın girişinde bir Rus filosu aniden görünüp ve şehrin banliyölerini yağmalamaya başladığında, Niketas Ooryphas, Konstantinopolis şehrinin praefectus urbisi (baş yönetici, vali) olarak kaynaklarda ilk kez görülür. Ooryphas, praefectus urbi sıfatıyla Küçük Asya'da Araplara karşı savaşan İmparator III. Mihail'e bir rapor hazırladı. Daha sonraki bir tarihte Bizans donanmasında görevlendirildi ve 867'de İmparatorluk Filosundan (Drungarios tu ploimu) sorumluydu. Bu nedenle, 15 ay süren bir Arap kuşatmasına karşı Ragusa'nın yardımına 100 gemi ile yola çıktı, ve Dalmaçya kıyılarında imparatorluk hakimiyetini tekrar tesis etti. Bununla birlikte, Ooryphas'ın zaten deniz deneyimine sahip olması mümkündür, zira Dimyat'taki 853 saldırısının komutanlarından biri olarak tanımlanabilir.
I. Basileios yönetiminde
III. Mihail'in altında yükselmiş olmasına ve 867 yılında I. Basileios'un Bizans tahtını gasp etmesini protesto etmesine rağmen, Ooryphas hızlı bir şekilde eski durumunu kazanmış ve makamında kalmıştır, ve belki de döneminin en başarılı Bizans amirali olma yoluna girmiştir.
869 yılında, Ooryphas, Müslüman bir emirliğin elinde olan Bari'yi kuşatan II. Ludwig'i destekleyen Bizans filosunu yönetti; ancak oraya varmak için Frank ordusunu kış mevsiminde dağılmış buldu ve sadece "kral" olan Romalıların imparatoru unvanı iddiasında bulunan Ludwig ile ilgili diplomatik bir olaya neden oldu. Tartışmanın bir sonucu olarak, Bizans kuvvetinin ana kısmı kentin kuşatılmasına katılmadan ayrıldı.
Yaklaşık 873 yılında Ooryphas, Saros Körfezi'ndeki Girit Sarazenlerini, yenmiş, ve kısa süre sonra bu başarıyı başka bir seferle takip etmiştir: Sarazenler Yunanistan'ın batı kıyılarına sefer yaparken, adamlarına gemilerini Korint Kıstağı'nda karadan çektirtmiş, böylece Korint Körfezi'nde bulunan Sarazenler şaşırtmış ve onları yenmiştir.
Bundan sonra Drungarios Nasar'ın yerini alana kadar, Bari'nin ve kısaca Kıbrıs'ın yeniden ele geçirilmesi de dahil olmak üzere birkaç yıl İmparatorluk Filosunu komuta etmiş, sonra tarih sahnesinden kaybolmuştur.
Döllük, Şarkışla
Döllük, Sivas ilinin Şarkışla ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün eski adı 1907 yılı kayıtlarında Düllek olarak geçmektedir.
Araştırmalar Döllük köyünde Geç Tunç Çağı ve Orta Çağ yerleşimlerinin bulunduğunu göstermektedir. Köyün günümüzden geriye doğru tespit edilebilen tarihi 650-700 yıldır. Köyde 1940 senesinde bulunan Bronzdan yapılmış 12 cm. uzunluğunda Hitit Heykelciği de hâlen Ankara Etnografya Müzesi’nde muhafaza edilmektedir.
Köyün adı
Çok önceleri Şarkışla'dan Döllük köyünün bulunduğu bölgeye Koç (Kasım) - Aralık aylarında koyunları çiftleştirmek için gelindiği ve bu etkinlikten dolayı buraya Döllük ismi verildiği en yaygın bilinen bilgidir. Ve daha sonraları Anadolu'nun değişik bölgelerinden gelen insanların yerleşmesiyle bölge ismi köy ismi olarak kalmıştır.