cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Antonio Cesaro
The Real Americans (2013–2014)
Kemeri kaybettikten sonra Cesaro, Main Event'ta, Raw'da, Superstars'ta ve NXT'te maçlara çıkmaya devam etti. Kısa bir feud'u ise NXT'te Sami Zayn ile yaşadı. 22 Mayıs'taki şovda Zayn'e yenilen Cesaro bunun karşılığını ise 14 Haziran'da Zayn'i yenerek verdi. Cesaro, daha sonra Payback'te John Cena ve Ryback arasında geçen maçta Lumberjack üyesi olarak bulundu. Cesaro, Haziran ayında Zeb Colter'ın yanına geçti ve Jack Swagger ile takım arkadaşı oldu. "The Real Americans" olarak anılan takıma geçiş sebebini "Amerika'ya üstün insan olduğu için gelen son göçmen" olmasıyla açıklıyor ve Colter'ın sürekli dillendirdiği Amerika'nın yeni göçlerle bozulduğu tezini desteklediğini söylüyordu. İkilinin ilk işi Money In The Bank'teki çanta maçına katılmak oldu. Cesaro ve Swagger epey ilginç görüntüler verdikleri maçta başarılı olamadılar. Ertesi günkü Raw'da ilk kez takım maçına çıktılar ama The Usos'a kaybettiler. Cesaro bir yandan da NXT'de görünmeye devam ediyordu. 3 Haziran tarihli NXT'de Bo Dallas'a NXT Championship mücadelesini kaybederken 21 Ağustos'ta uzun süredir feudda olduğu Sami Zayn'i müthiş bir 2-Out-of-3-falls maçında mağlup etmeyi başardı. Real Americans ile Night of Champions'ın ön şovunda Takım Şampiyonluğuna Contenders olmak için maça çıktı. Ancak Tag Team Turmoil maçtan o dönem yükselişte olan Prime Time Players (Darren Young & Titus O'Neil) galip ayrıldı. Real Americans bundan sonra Santino Marella ve The Great Khali ile feuda girdi. Santino ilerleyen haftalarda hem Swagger'ı hem de Cesaro'yu tekli maçlarda yenince ikiliyi epey kızdırdı. Battleground'ta Real Americans, Santino Marella ve The Great Khali'yi yenerken geceye Cesaro'nun The Great Khali'ye yaptığı "Cesaro Swing" damga vurdu. Bu geceyle birlikte Cesaro da seyirciden sağlam bir olumlu reaksiyon almaya başladı. Ama bu senaryolarda ona pek katkı sağlamadı. Yeni gelen takım Los Matadores ile olan feudlarında Hell in a Cell'deki maçı kaybeden Real Americans bir Raw şovunda Takım Şampiyonları Cody Rhodes ve Goldust'ı yenmeyi başardı ancak bu maçta kemer ortada değildi.
2014 ile birlikte Cesaro seyirci desteğini arttırmayı başardı. Ancak Real Americans birçok takımla karşılaşıp büyük çoğunluğundan yenik ayrıldı. Cesaro, Royal Rumble maçına katıldı ancak Roman Reigns tarafından elendi. Büyük kalıplı isimlere yaptığı Cesaro Swing'ler ile ile büyük destek alan Cesaro en büyük süksesini Elimination Chamber'daki altı kişilik WWE Dünya Ağırsıklet Şampiyonluk maçı serüveninde yaptı. Dolph Ziggler'ı yenip maça katılma hakkı kazandı. SmackDown'da şampiyon Randy Orton'ı yenerken taraftarın da büyük desteğini aldı. Ayrıca bu maçta da ilk kez sadece "Cesaro" olarak anıldı ve ilk adı olan Antonio'yu kullanmayı bıraktı. Elimination Chamber maçına ilk sıradan giren Cesaro 30 dakika boyunca dayansa da John Cena'ya pes etti ve elendi. Cesaro, NXT'deki Sami Zayn ile olan feudunu da Şubat ayındaki NXT Arrival şovunda bitirdi. Zayn'ı o gece bir kez daha yendi ama maçtan sonra onu kucaklayarak seyircinin gönlündeki tahtını sağlamlaştırdı.
Paul Heyman Guy ve Çeşitli Hikayeler (2014–günümüz)
Elimination Chamber gecesi Cesaro'nun takım arkadaşı Jack Swagger, Big E'ye Kıtalararası Şampiyonluk mücadelesinde kaybeder. Ertesi Raw şovunda Cesaro ve Big E maça çıkar. Cesaro tam kazanacakken Swagger dayanamayıp Big E'ye saldırır ve maçın diskalifiye ile bitmesine neden olur. Bu maçla birlikte araları açılan Cesaro ve Swagger her seferinde sinirlenirken Zeb Colter ikisinin arasını düzeltmek için çabalar. Ancak WrestleMania XXXWrestleMania 30'un ön şovunda Real Americans bir kez daha WWE Takım Şampiyonluk maçını kaybedince işler tamamen bozulur. Maçtan sonra Swagger, Cesaro'ya saldırmaya başlar fakat Cesaro kurtulur ve Swagger'a Cesaro Swing yapar. WrestleMania XXX'un ilerleyen saatlerinde Cesaro, WWE kariyerinin en büyük başarısına imza atar ve André the Giant anısına yapılan büyük Battle Royal maçından galip ayrılır. Son sırada büyük bir güçle Big Show'u kaldırıp ring dışına gönderen Cesaro'ya ödül olarak André the Giant Kupası verilir.
WrestleMania 30'dan sonraki gün gerçekleşen Raw şovunda büyük bir sürpriz vardı. Herkes Cesaro'nun Real Americans'ı arkasında bırakıp face olduğunu düşünürken Cesaro o gece "Paul Heyman Guy" olduğunu açıkladı ve heel olarak devam etti. Bu zamanda Jack Swagger ile olan mücadelesi de devam etti. Bu mücadele yüzünden Kıtalararası Şampiyonluğu contender turnuvasından elenen Cesaro, Extreme Rules'ta Jack Swagger ve Rob Van Dam ile üçlü maça çıktı. Cesaro son olarak Van Dam'i eleyerek maçı kazandı. Cesaro bundan sonra Birleşik Devletler Şampiyonluğu için şampiyon Sheamus ile feuda girdi. İkili Main Event'te oldukça iyi bir maç çıkardı. Bu maç Double count-out ile biterken Payback'teki kemer maçı da bir o kadar iyi geçer, fakat Cesaro maçı roll-up ile kaybeder. Ardından bu feud Money in the Bank'te iki ismin de 8 kişilik büyük merdiven maçına katılmasıyla devam etti. Maçı ve ana kemerleri kazanan isim John Cena oldu.
Cesaro bundan sonra tekrar Kıtalararası Şampiyonluğuna yöneldi. şampiyon Bad News Barrett sakatlanmış ve kemer boşa çıkarılmıştı. Battleground'ta şampiyonluk için yapılan Battle Royal'de Cesaro büyük favori görülmeye başladı. Ancak tuhaf bir şekilde haftalık şovlarda Kofi Kingston'a ve Big E'ye üst üste maçlar kaybetti. Battleground'taki Battle Royal maçında büyük bir şok yaşattı ve Heath Slater tarafından elendi. Battleground'dan sonra Cesaro artık bir Paul Heyman Guy olmadığını açıkladı. Cesaro heel olarak devam etti ve Heyman ile olan dostluğunu da sürdürdü. Zaten bu sadece SummerSlam döneminde Heyman'ın Brock Lesnar ile rahatça ilgilenmesi için alınan bir karardı. 28 Temmuz tarihli Raw şovunda John Cena ile müthiş bir maç çıkardı ancak kazanamadı. 2 Ağustos tarihli SmackDown'da ise eski takım arkadaşı Jack Swagger'a kaybetti. SummerSlam ön-şovunda Cesaro, Rob Van Dam'e mağlup olur fakat 1 hafta sonraki Raw'da Rob Van Dam'i yenerek Night of Champions şovunda WWE Birleşik Devletler Şampiyonluğu için şampiyon Sheamus ile maça çıkmaya hak kazanır, fakat bu sefer de kemeri kazanamaz. Cesaro, 26 Eylül tarihli SmackDown şovunda gerçekleşen Battle Royal maçını kazanır ve WWE Kıtalararası Şampiyonluğu için bir numaralı aday olur, ama gecenin ilerleyen saatlerinde şampiyon Dolph Ziggler'a yenilerek bu fırsatını da kaybeder. Ardından Tyson Kidd ile WWE Tag Team Şampiyonu olurlar. Onu da Extreme Rules 2015'te The New Day'e kaybederler.
I Ain't a Judas
I Ain't a Judas, kıyamet sonrası korku televizyon dizisi The Walking Dead 'in üçüncü sezonunun on birinci bölümüdür. İlk olarak Birleşik Devletler'de 'te AMC'de yayımlanmıştır. Bölüm, Angela Kang tarafından yazılmış ve Greg Nicotero tarafından yönetilmiştir. Bölümde cephane ve yemek stoğu sıkıntısı çeken Rick Grimes (Andrew Lincoln) ve grubu, bir sonraki adımlarını planlarken Vali (David Morrissey) Woodbury'i savaşa hazırlamaktadır. O sırada Andrea (Laurie Holden) hapishaneye giderek Rick'in grubu ile müzakere etmeye karar verir.
Özet
Vali'nin (David Morrissey) hapishaneye düzenlediği kısa ancak etkili saldırısının ardından, Hershel (Scott Wilson) gitmek istemektedir. Merle (Michael Rooker) bunun için çok geç olduğunu söyler, zira Vali'nin tüm çıkış yollarını kapatacak kadar vakti olduğuna inanmaktadır. Daha da önemlisi Vali, tüm hapishaneyi kuşatarak içeridekileri aç bırakarak onları teslim olmaya zorlayabilecek kapasiteye sahiptir. Rick ve Glenn, grubun kalması taraftarıdır ancak aylaklarla savaşmaya yetecek kader cephanelikleri yoktur. Rick tartışmayı terk etmeye kalkar ancak Hershel Rick'ten aklını başına toplamasını ve gruba liderlik etmesini ister. Carl bile, babasının biraz ara vermesi ve liderliği Hershel ile Daryl'e devretmesi taraftarıdır.
Vali, Woodbury'i topyekün savaşa hazırlamaktadır. Aralarında kadınların ve ergenlik çağındaki gençlerinde bulunduğu kasaba sakinlerine silahlar verilmiş ve onları nasıl kullanacakları öğretilmiştir. Andrea tüm bunlardan rahatsızdır ve hapishaneye giderek oradakilerle müzakere etmek istediğini söyler ancak Vali buna pek razı değildir ve eğer hapishaneye giderse tekrar kasabaya kabul edilemeyeceğini söyler.
Andrea gizlice kaçabilmek için Milton'ın yardımını ister. Milton, daha önce Vali'dan aldığı "Andrea'ya göz kulak olması gerektiği" talimatı gereği Andrea'nın bu isteğini Vali'ye bildirir. Vali, Milton'dan Andrea'ya yardım etmesini ister. Ormanda Milton, Andrea'ya bir aylağı yakalamada ve onun kollarını kesmesinde ve çenesini koparmasında yardım eder. Andrea'nın Michonne'den öğrendiği bu teknik, diğer aylakların kendisine yaklaşmasını engellemektedir. Bunu yaparken Tyreese'nin grubu gelir ve onlara doğru yaklaşan birkaç aylağı öldürür. Milton Tyresse'nin grubunu Woodbury'e götürmeyi kabul eder. Andrea ise aylağı ile birlikte hapishaneye doğru yola koyulur.
Hapishanede Glenn, Merle'yi Vali'nin gerginliğini azaltmak adına ona teslim etmeyi önerir. Merle ise o sırada Michonne ile konuşarak, daha önce onu öldürmeye kalkıştığı için Michonne'nin gönlünü almaya çalışmaktadır ve Michonne, kendisinin o sırada kendisine verilen emirleri yerine getirdiğini ve yaptıklarından memnun olmadığını söyler.
Andrea'nın hapishaneye gelmesinin ardından grubun kendisine olan güvensizliği belirgindir. Özellikle Rick, Andrea'nın üzerinde herhangi bir silah olup olmadığını anlamak için kendisine oldukça sert davranır. Andra gruptan ayrıldıktan bu yana geçen süre içerisinde gruptan kimlerin hayatını kaybettiğini öğrendikten sonra Andrea, grubu, Woodbury'nin kendilerine yönelik bir savaş hazırlığı içerisinde olduğu konusunda uyarır ve kendilerine ateşkes antlaşması yapmaları gerektiği önerisinde bulunur. Barışın bir seçenek olmadığına inanan Rick, Andra'dan kendilerinin Woodbury'e gizlice girerek sürpriz bir saldırı yapmaları konusunda yardım etmesini ister ancak Andrea bunu kabul etmez. Michonne daha sonra Andrea'ya Vali'nin kendisini öldürmek için Merle'yi üzerine saldığını söyleyerek Vali'nin kendi kontrolü altında olmayan kimsenin Woodbury'den ayrılmasına ya da yaşamasına izin vermeyeceğini bir kez daha söyler.
Woodbury'de Tyresse'nin grubu bir revir binasına getirilmiştir ve orada Vali kendilerine dostça bir konuşma yapar. Allen, grubun daha önce bir hapishanede olduğunu ve oradaki grubun Rick adındaki "deli" bir lider tarafından yönetildiğini ve Rick'in kendilerini kovaladığını söyler. Tyresse, Vali'ye, daha önce Rick'e söylediği gibi Woodbury'de kalabilmeye hak kazanmak için ne yapmaları gerekiyorsa yapmaya hazır olduklarını söyler. Vali, gruptan hapishanenin planının oluşturulmasında kendilerine yardımcı olup olamayacaklarını sorar. Woodbury'de kalmak isteyen Allen ve Tyresse, Vali'ye yardımcı olmayı kabul eder ancak Sasha bu konuda sessiz kalmayı tercih eder.
Andrea Judith'i ziyaret ederken Carol, Andrea'dan Vali'yi gizlice öldürmesini ister. Grup, Andrea'nın Woodbury'e geri dönebilmesi için ona gizlice bir araba verir. Andrea Woodbury'e vardığında bir grup silahlı adamla karşılaşır ancak grup ona saldırmaz. İçeri girdikten sonra Andrea, Vali'ye hapishanede olanları anlatır. Daha sonra Vali'nin yatak odasında Vali ile uyuyan Andrea uyanır. Yataktan kalkıp bıçağını alan Andrea bıçağını Vali'nin boğazına doğru yaklaştırarak onu uykusunda öldürmeyi düşünür ancak son anda bu düşüncesinden vazgeçer.
Eleştirel karşılama
The A.V. Club yazarı Zack Handlen, bölüme A'dan F'ye kadar olan puanlama sisteminde B notunu vererek "The Walking Dead dizisinin belirsizlik mekanizması işletmede iyi olduğu ancak mükemmelr bir hikayede ölü bedenlerden çok daha fazlası olması gerektiği" yorumunda bulunmuştur. IGN'den Eric Goldman bölüme daha eleştirel yaklaşmış ve bölümün Andrea üzerinden odaklanması ve kendisinin Andrea'nın bu sezonda oynadığı rolü beğenmemesi sebebiyle bölüme 10 üzerinden 6.8 puan vermiştir. Ancak Handlen, Tyresse'nin geri dönüşünü ve Carol'ın Valit'yi öldürme planlarını beğenmiştir.
Reytingler
24 Şubat 2013'te yayınlandığı gün bölüm 11.01 milyon kişi tarafından izlenmiştir. Bu izlenme oranı bir önceki bölüme oranla bir miktar daha azdır.
Akustik
[[Dosya:Anechoic chamber.jpg|küçükresim|Yankısız bir odanın fotoğrafı.
Alexis Glass tarafından çekilmiştir.]] Akustik (ses bilimi), sesi inceleyen bir bilim dalıdır. Katı, sıvı veya gaz halindeki maddelerde dalga yayılımının fiziksel özelliklerini inceler. Bunlar arasında gürültüye yol açan titreşimlerin ve gürültünün kontrolü de vardır.
Çalışmalar
Mühendisler, uygun seste iletişim sistemleri ve binaları tasarımda bulunurlar. Zararlı yüksek seslerden insanları koruma yollarını bulurlar. Tüm çalışmalar insanların duymak istemedikleri zararsız seslere yöneliktir. Gürültüyü kontrol etmenin bir yolu, gürültü kaynağını daha sessiz hale getirmektir. Gürültü ile çalışan bir serinletici yanında hiç bulundunuz mu? Düşük hızda dönen büyük bir pervane, yüksek hızda dönen küçük bir pervaneden daha az gürültü çıkarır. Gürültü, bir yerden diğer bir yere geçmesini önlemekle azaltılabilir. Gürültü gelen bir odanın kapısını hiç kapattığınız oldu mu? Böyle yapmakla, perdeler ve akustik gereçler sesi soğururlar (yutarlar).
Yansımış bir sesi işitirseniz buna yankı (akis) adı verilir. Geniş bir odayı uygun bir şekilde döşemekle yankılar giderilebilir. Bir sesten sonra saniyenin 1/20 si kadar bir süre içinde kulağınıza ulaşan bir yankı hiçbir problem yaratmaz. Zaman aralığı uzadığı takdirde, yankı sinirlendirici olabilir. Rahatsız edici diğer bir seste çoklu yankıdır. Reverberasyon adı verilen bu ses, yansımış birçok seslerin birleşip, yavaş yavaş sönümlenmesidir. Bir müzik salonunda bunlar bir saniyeden fazla sürmemelidir. Uzun perdelerin asılması, döşeme ve koltukların, duvarların yumuşak malzemelerden yapılması yankıları ve reverberasyonları azaltır. Çünkü ses daha kolaylıkla yutulmuş olur.
Mehmet Erdemoğlu
Mehmet Erdemoğlu (d. 1931, Besni, Adıyaman – ö., Gaziantep), Türk iş insanı, Merinos A.Ş.(Erdemoğlu Holding) eski yönetim kurulu başkanı.
Eğitim
Mehmet Erdemoğlu, okula evden dönme bir ilkokul binasında başladı. Besni'ye Dumlupınar İlkokulu'nun yapılmasının ardından 3. ve 4. sınıfı burada okudu. O yıllardaki sınıf arkadaşı Mehmet Yazgan, Erdemoğlu'nu "Çok zeki ve terbiyeli bir arkadaşımızdı. Yaramaz değildi. Biz sınıfın çalışkanlarındandık. Ortaokul olmadığı için okuyamadık." diye anlatmıştır.
Ölümü
73 yaşındaki Erdemoğlu 16 Aralık 2006 da  "karaciğer " sebebiyle öldü.
Doğramacızade Ali Sami Paşa Camii
Doğramacızade Ali Paşa Camii Ankara'nın Çankaya ilçesinde, Bilkent semtinde bulunan cami.
İhsan Doğramacı tarafından babası Doğramacızade Ali Paşa adına yaptırılmıştır. Erkut Şahinbaş'ın mimarı olduğu Türkiye'nin ilk teknolojik camisi sadece ibadet hizmeti vermemektedir. Resim sergisi, konser ve seminerlerin yapılacağı cami, Osmanlı’da olduğu gibi hem ibadet, hem de kültür merkezi şeklindedir. Seminer salonlarının ikisi, talebe göre sinagog ve kilise olarak kullanılacak şekilde tasarlanmış, böylece binanın 3 semavi dine birden hizmet edebilmesi sağlanmıştır.
Doğramacızade Ali Paşa Camisi'nde akıllı bina sistemi uygulanmıştır. Caminin aydınlatma, ısıtma ve soğutma sistemleri bilgisayar kontrollü organize edilmekte, ısıtma, soğutma ve havalandırma sistemleri namaz vakitlerine göre çalışmaktadır. Yapılacak programa göre ısıtma ya da soğutma sistemi ile havalandırmayla ilgili sistemler namaz vaktinden 30-45 dakika önce devreye girmektedir
İhsan Doğramacı'nın 25 Şubat 2010 tarihinde vefatından sonra 28 Şubat 2010 tarihinde caminin arka tarafında bulunan anıt mezara defnedilmiştir.
Soy gaz
Soy gaz veya asal gaz, standart şartlar altında her biri, diğer elementlere kıyasla daha düşük kimyasal reaktifliğe sahip, kokusuz, renksiz, tek atomlu gaz olan kimyasal element grubudur. Helyum (He), neon (Ne), argon (Ar), kripton (Kr), ksenon (Xe) ve radon (Rn) doğal olarak bulunan altı soy gazdır ve tamamı ametaldir. Her biri periyodik tablonun sırasıyla ilk altı periyodunda, 18. grubunda (8A) yer alır. Grupta yer alan oganesson (Og) için ise önceleri soy gaz olabileceği ihtimali üzerinde durulsa da günümüzde metalik görünümlü reaktif bir katı olduğu öngörülmektedir.
Soy gazlar, belirli ekstrem şartlar haricinde çok düşük reaktifliğe sahiplerdir. Bu inert yapıları sayesinde, kimyasal reaksiyon istenmeyen durumlarda kullanılmaya uygundurlar. Soy gazların özellikleri, atom yapısının modern teorileri ile açıklanmaktadır. En dış elektron kabukları tamamen değerlik elektronlarla dolu olduğundan dolayı reaksiyona girme eğilimleri düşüktür ve bu nedenle birkaç yüz soy gaz bileşiği elde edilebilmiştir. Her bir soy gazın erime ve kaynama noktaları birbirine en fazla yakın olduğundan, bu gazlar yalnızca bu sıcaklık aralığında sıvı hâlde bulunurlar.
Neon, argon, kripton ve ksenon; bir hava ayırma ünitesi yardımıyla, gazların sıvılaştırılması ve ayrımsal damıtma yöntemleri kullanılarak havadan; helyum, yüksek yoğunlukta bulunduğu doğalgazdan, kriyojenik gaz ayırma teknikleri kullanılarak; radon ise genellikle çözünmüş radyum, toryum ya da uranyum bileşiklerinin radyoaktif bozunumundan izole edilerek elde edilir. Soy gazlar; aydınlatmada, dalgıçlıkta, eksimer lazerlerde, gaz balonlarında, kriyojenikte, tıpta ve diğer bilimsel araştırmalarda kullanılır.
Tarihi
Türkçedeki "soy gaz" veya diğer kullanımıyla "asal gaz" ifadesi Almanca Edelgas sözcüğünün çevirisi olup bu terim ilk kez 1898'de ilgili elementlerin kimyasal reaksiyona girme eğilimlerinin düşüklüğüne işaret etme adına Hugo Erdmann tarafından kullanıldı. Soy gazlar geçmişte inert gazlar (atıl, durgun ya da ölü gaz) olarak da anılmış ancak birçok soy gaz bileşiğinin tespit edilmesinden sonra bu tanımlama uygun bulunmadığından kullanılmamaya başlamıştır. Daha önceleri bu elementleri tanımlayan diğer bir terim olan "nadir gazlar" ise radyoaktif potasyum-40'ın bozunması sebebiyle argonun, Dünya atmosferinin hacimce %0,94'ünü, kütlece %1,3'ünü oluşturmasından ötürü nadir olmadığının tespit edilmesi sonrasında kullanılmamaktadır.
Helyumun varlığına dair ilk gözlem 18 Ağustos 1868'de, Güneş'in renk yuvarının emisyon spektrumunda 587,49 nanometre dalga boyuna sahip sarı bir çizgi gören Pierre Janssen tarafından gerçekleştirilse de o dönem bu çizginin sodyum olduğu düşünüldü. Aynı yılın 20 Ekim günü, Güneş spektrumunda sarı bir çizgi gözlemleyen Norman Lockyer; çizgiyi, hâlihazırda bilinen sodyumun D1 ve D2 Fraunhofer çizgilerinin yanında olacak şekilde D3 olarak adlandırdı ve buna, Güneş'te var olsa da Dünya'da varlığı bilinmeyen bir elementin yol açtığı kanısına vardı. Lockyer ile Edward Frankland bu elemente, Yunancada Güneş anlamına gelen "ήλιος" (ilios) sözcüğünden esinlenerek helyum (İngilizce helium) adını verdiler. Argonun varlığına dair ilk bulgulara 1784'te Henry Cavendish'in; havanın, azottan daha az reaktif ve daha az oranda bir madde içerdiğini tespit etmesiyle ulaşıldı. 1894'te John William Strutt ile William Ramsay yaptıkları deneyle havadaki azot, oksijen, karbondioksit ve suyu ayırması sonrasında bu şekilde elde ettikleri azot yoğunluğunun, kimyasal reaksiyonlar sonucunda oluşan azot yoğunluğundan farklı olduğunu keşfetti ve havadan elde edilen azotun başka bir gaz ile karışık olduğu kanısına vardılar. Ardından yaptıkları deneyde izole etmeyi başardıkları yeni elemente Yunancada "tembel" anlamına gelen "αργός" (argos) sözcüğünden yola çıkılarak argon ismini verdiler. Bu keşifle birlikte periyodik tabloda bir gaz sınıfının tamamen eksik olduğunu fark ettiler. Bu dönemde argon üzerindeki çalışmalarını sürdüren Ramsay, bir taraftan da kleveyit mineralini ısıtması sonucunda helyumu ilk kez izole etmeyi başardı. 1902'de helyum ve argon elementleri için kanıtların kabul edilmesiyle Dmitri Mendeleyev bu gazları, daha sonra periyodik tablo olacak olan element dizilimine 0. grupta yer alacak şekilde yerleştirdi.
Ramsay, bu gazlar üzerindeki çalışmalarına Morris Travers ile birlikte, sıvı havayı çeşitli bileşene ayırdığı ayrımsal damıtma yöntemini kullanarak devam etti. 1898'de ikili; kripton, ksenon ve neon elementlerini keşfederek elementlere sırasıyla Yunancada "gizli" anlamına gelen "κρυπτός" (kriptos), "yabancı" anlamına gelen "ξένος" (ksenos) ve "yeni" anlamına gelen "νέος" (néos) isimlerini verdi. Radon, ilk kez Friedrich Ernst Dorn tarafından 1898'de tanımlandı ve radyum emanasyonu olarak adlandırıldı. Ancak özelliklerinin diğer soy gazlara benzediğinin William Ramsay tarafından 1904 yılında tespit edilmesine dek soy gaz olarak kabul edilmedi. Strutt ve Ramsay 1904'te, soy gazların keşfinden ötürü sırasıyla fizik ve kimya dallarında Nobel Ödülü kazandılar.
1962'de Neil Bartlett, ilk soy gaz bileşiği ksenon hekzafloroplatinatı keşfetti. Devamında diğer soy gaz bileşiklerinin de keşifleri gerçekleşti. 1962'de radon diflorür, 1963'te kripton diflorür keşfedildi. sıcaklık altında oluşturulan argonun ilk kararlı bileşiği argon florohidrürün varlığına 2000 yılında ulaşıldı.
Ortak Nükleer Araştırma Enstitüsündeki bilim insanları, 1998'de plütonyum (Pu) elementine kalsiyum (Ca) bombardımanı uygulayarak tek atomlu 114. element olan fleroviyum (Fl) elementini elde etti. Başlangıç deneyleri bu elementin periyodik tablonun 14. grubunda yer almasına karşın anormal soy gaz benzeri yapıya sahip olan ilk süper ağır element olabileceğini gösterse de elementin soy gaz olup olmadığı bilinmemektedir. 2006'da Ortak Nükleer Araştırma Enstitüsü ve Lawrence Livermore Ulusal Laboratuvarı'ndaki bilim insanları, kaliforniyum (Cf) elementine kalsiyum-48 bombardımanı yaparak oganesson (Og) adlı 18. gruptaki yedinci elementi yapay olarak elde ettiler. Oganessonun yapısı kesin olarak bilinmese de; önceki beklentilerin aksine bir soy gaz değil, metalik görünümlü reaktif bir katı ve bir yarı iletken (muhtemelen yarı metal) ya da bir zayıf metal olduğu öngörülmektedir.
Fiziksel ve atomik özellikleri
Soy gazlar, diğer elementlere kıyasla sahip oldukları zayıf atomlar arası kuvvet nedeniyle daha düşük erime ve kaynama noktalarına sahiptir. Normalde katı olan elementlerin çoğundan daha büyük atom kütlesine sahip olanlar da dâhil olmak üzere soy gazların tamamı standart şartlar altında tek atomlu gazlardır. Helyum, bilinen diğer tüm kimyasal maddelerden daha düşük erime ve kaynama noktasına sahip olması, süperakışkanlık gösteren ve standart şartlar altında soğutularak katılaştırılamayan tek element olması (helyumu katılaştırmak için basınç,  sıcaklıkta uygulanmalıdır) bakımından diğer elementlere göre birtakım eşsiz özelliklere sahiptir. Ksenona kadarki soy gazların birden çok kararlı izotopu bulunmaktadır. Radonun ise kararlı izotopu bulunmamakla birlikte en uzun ömürlü izotopu olan 222Rn'nin yarı ömrü 3,8 gün olup önce helyum ve polonyuma, nihayetinde de kurşuna bozunur.
Elektron sayısındaki artışa bağlı olarak periyot arttıkça soy gaz atomlarının atom yarıçapı yükselir. Atom yarıçapının artması, değerlik elektronların atom çekirdeğinden daha uzakta olmasına yol açacağından iyonlaşma enerjisi azalmasıyla sonuçlanır. Soy gazların her biri, kendi periyodundaki elementler arasında en büyük iyonlaşma enerjisine sahiptir. Bu durum, onların elektron dizilimlerinin kararlılığını gösterir ve soy gazların kimyasal tepkimeye girme eğilimlerinin diğer elementlere kıyasla daha düşük olmasına yol açar. Yine de bazı ağır soy gazlar, diğer elementler ve moleküllerle karşılaştırılmalarına yetecek kadar küçük iyonlaşma enerjisine sahiptir. Ksenonun iyonlaşma enerjisinin oksijen molekülününki ile benzer olduğunu fark eden Neil Bartlett, oksijenle yeterince güçlü bir şekilde reaksiyona girdiği bilinen bir yükseltgen madde olan platin hekzaflorür kullanarak ksenonu yükseltme denemesinde bulunmuştur. Ancak negatif elektron ilgisine sahip olan soy gazlar, kararlı anyonlar oluşturacak bir elektronu kabul edemez yapıdadırlar.
Soy gazların makroskobik fiziksel özelliklerinde, atomlar arasındaki van der Waals kuvvetleri hâkimdir. Kutuplanabilirlikteki artış ve iyonlaşma enerjisindeki düşüşün sonucu olarak atomun boyutu ve çekici kuvvet artar. Sistematik bir biçimde, 18. gruptan aşağı gidilirken atom yarıçapı ile atomlar arası kuvvetler artarak erime ve kaynama noktaları, buharlaşma entalpisi ve çözünürlüğün de yükselmesine yol açar. Atom kütlesinin artmasıyla yoğunluk da artar.
Kimyasal özellikleri
Soy gazlar; standart şartlar altında renksiz, kokusuz, tatsız ve yanmazdır. Bu elementler eskiden, sıfır değerliğe sahip olduklarına ve bu sebepten ötürü diğer elementlerle bileşik oluşturamayacakları düşünüldüğünden periyodik tabloda 0. grup olarak sınıflandırılmaktaydı. Ancak zaman içinde bazılarının bileşik oluşturabildiği tespit edildi ve bu sınıflandırma kullanımdan kaldırıldı.
Elektron dizilimleri
Diğer gruplar gibi bu gruptaki elementler de elektron dizilimlerinde belli bir şablon taşımaktadır ve özellikle en dıştaki elektron kabukları, elementlerin kimyasal davranıştaki eğilimlerini belirleyicidir. Soy gazların her biri, tamamen dolu değerlik elektron kabuğuna sahiptir. Değerlik elektronlar bir atomun en dış elektronları olduğundan kimyasal bağa iştirak eden yegâne elektronlardır, dolayısıyla tamamen dolu değerlik elektron kabuğuna sahip atomlar kararlıdır ve bu yüzden kimyasal bağ oluşturma eğilimi göstermedikleri gibi elektron kaybetmeye ya da kazanmaya daha az meyillidirler. Ancak radon gibi daha ağır soy gazlarda elektromanyetik kuvvet, helyum gibi daha hafif soy gazlara oranla elektronları daha zayıf bir şekilde bir arada tutar. Bu nedenle daha ağır soy gazların en dış elektronlarının çıkarılması daha kolaydır.
Bileşikleri
Soy gazlar, diğer elementlere kıyasla daha düşük kimyasal reaktiflik göstermektedir ve bundan ötürü birkaç yüz soy gaz bileşiği bulunur. Ksenon, kripton ve argon düşük düzeylerde reaktiflik gösterirken, helyum ve neonun dâhil olduğu kimyasal bağlarda yüksüz bileşik oluşmaz (yine de birkaç helyum bileşiğinin varlığına dair teorik kanıtlar mevcuttur). Soy gazların reaktiflik sıralaması Ne < He < Ar < Kr < Xe < Rn şeklindedir.
1933 yılında Linus Pauling, daha ağır soy gazların flor ve oksijen ile bileşik oluşturabileceğini öngördü. Pauling, kripton hekzaflorür ve ksenon hekzaflorür  bileşiklerinin varolduğunu ve ksenon hekzaflorürün kararsız bir bileşik olabileceğini öngörerek ksenik asitin perksenat tuzları oluşturabileceği fikrini ortaya attı. İlerleyen dönemlerde, hem termodinamik hem de kinetik olarak kararsız olduğu düşünülen ksenon oktaflorür dışında bu öngörülerin genel olarak doğru olduğu tespit edildi.
Ksenon bileşikleri, soy gaz bileşiklerinin en kalabalık grubudur. Ksenon diflorür, ksenon tetraflorür , ksenon hekzaflorür , ksenon tetroksit ve sodyum perksenat  bileşiklerinde olduğu gibi bu bileşiklerin çoğunda yükseltgenme seviyesi +2, +4, +6 veya +8 olan, oksijen ve flor gibi elektronegatifliği yüksek atomlarla bağ oluşturan ksenon atomu bulunur. Özellikle florinasyon maddesi olarak kullanılan ve ticari olarak satılan ksenon diflorür başta olmak üzere bu bileşiklerin bazıları kimyasal sentezde yükseltgen madde olarak kullanılır. 2007'ye kadar, organoksenon bileşikleri (karbona bağlı olan ksenon bileşikleri) ile azot, klor, altın, cıva ve ksenonun kendisine bağlı olanları da içeren diğer elementlere bağlı hâlde yaklaşık beş yüz ksenon bileşiği belirlenmiştir. Ksenonun bor, hidrojen, brom, iyot, berilyum, sülfür, titanyum, bakır ve gümüşe bağlandığı bileşikler de tespit edilmiş olup varlıklarına yalnızca düşük sıcaklıklardaki soy gaz matrislerinde veya süpersonik soy gaz jetlerinde rastlanmaktadır.
Teoride radonun, ksenondan daha reaktif olmasından dolayı ksenona kıyasla daha kolay kimyasal bağ oluşturması gerekse de izotoplarının yüksek radyoaktivitesi ve görece kısa yarı ömrü sebebiyle pratikte birkaç florür ve oksit oluşturabilmektedir. Kripton, ksenondan daha az reaktif olsa da +2 yükseltgenme seviyesine sahip kripton bileşiklerine rastlanmıştır. Kriptonun, azot veya oksijen ile tek bağ oluşturduğu bileşikler, sırasıyla ve  altındaki sıcaklıklarda kararlıdır. Kripton atomlarının diğer ametaller (hidrojen, klor, karbon) ve bazı geçiş metalleriyle (bakır, gümüş, altın) kimyasal bağlar gerçekleştirdikleri gözlemlense de bunların varlıklarına ya düşük sıcaklıklardaki soy gaz matrislerinde ya da süpersonik soy gaz jetlerinde rastlanmaktadır. Benzer koşullar 2000'de, argon florohidrür (HArF) gibi argonun ilk birkaç bileşiğinin ve bazı geçiş metalleriyle oluşturduğu bağların elde edilmesinde kullanıldı. 2007 itibarı ile bilinen helyum ve neonun dâhil olduğu kovalent bağlı herhangi bir kararlı nötral molekül bulunmamaktadır.
Soy gazlar, gaz hâlinde kararlı moleküler iyonlar oluşturabilirler. Bu iyonların ilki, 1925'te keşfedilen helyum hidrit moleküler iyonudur (HeH+). Evrende en yaygın bulunan iki element olan hidrojen ile helyumun bileşiminden oluştuğu için bu iyonun, henüz saptanmamış olsa da yıldızlararası ortamda doğal olarak bulunabileceği düşünülmektedir. Bu iyonlara ek olarak soy gazların bilinen nötr eksimerleri bulunmaktadır. Bunlar, yalnızca uyarılmış elektron hâlinde kararlı olan argon florür ve kripton florür gibi bileşiklerdir ve bu bileşiklerden bazıları eksimer lazerlerde kullanılmaktadır.
Soy gazlar, kovalent bağ oluşturdukları bileşiklere ek olarak kovalent olmayan bağla da bileşik oluşturabilirler. İlk kez 1949'da tanımlanan kafes bileşikler, belli başlı organik ve inorganik maddelerin kristal kafeslerindeki boşluklarda kıstırılmış soy gazlar içerirler. Bunların oluşumu için gerekli şart, ziyaretçinin (soy gaz), ev sahibi kristal kafesin boşluğuna yerleşebilmesi için uygun boyutta olmasıdır. Örneğin argon, kripton ve ksenon; hidrokinon ile kafes bileşik oluşturabilirken helyum ve neon, görece daha küçük olduğundan veya tutulabilmesi için yeterince kutuplanabilir olmadığından oluşturamaz. Neon, argon, kripton ve ksenon, soy gazın buz içinde kıstırıldığı klatrat hidratlar da meydana getirebilir.
Soy gazlar, soy gaz atomunun fulleren molekülü içinde kıstırıldığı endohedral fulleren bileşikleri oluşturabilmektedir. 1993'te, 60 karbon atomu içeren bir küresel molekül olan, yüksek basınç altında soy gazlara maruz bırakıldığında gibi koordinasyon bileşiklerinin oluşabileceği keşfedildi (@ gösterimi helyumun  içerdiğini ancak ona kovalent olarak bağlanmadığını belirtmektedir). 2008 itibarı ile helyum, neon, argon, kripton ve ksenonlu endohedral bileşikler elde edildi. Bu bileşikler, soy gaz atomunun nükleer manyetik rezonansı vasıtasıyla fullerenlerin yapısı ve reaktivitesinin incelenmesinde kullanılmaktadır.
Ksenon diflorür gibi soy gaz bileşikleri, oktet kuralını ihlâl ettikleri için hipervalent olarak kabul edilir. Bu bileşiklerdeki bağlanmalar, üç merkez dört elektron bağı modeli kullanılarak açıklanabilmektedir. İlk olarak 1951'de önerilen bu model, üç doğrudaş atomun bağlanmasını göz önünde bulundurur. Örneğin ksenon diflorürdeki bağlanma, her atomun p orbitalinden kaynaklanan üç moleküler orbital ile tanımlanır. Bağlanma, ksenondan gelen dolu bir p orbitali ile her bir flor atomundan gelen yarı dolu p orbitallerinden meydana gelir ve bu da dolu bir bağ orbitali, dolu bir bağ yapmayan orbital ve bir karşıt bağlayıcı orbital ile sonuçlanır. En yüksek dolu moleküler orbital iki uç atomda yerelleşir.
Varlıkları ve oluşumları
Soy gazların atom numaraları arttıkça evrendeki bollukları azalır. Yaklaşık %24'lük kütle kesri ile helyum, hidrojenden sonra evrendeki en yaygın elementtir. Evrendeki helyumun büyük kısmı Büyük Patlama nükleosentezi sırasında oluşmuştur ve yıldız nükleosentezindeki hidrojen füzyonu ile görece daha az olacak şekilde ağır elementlerin alfa bozunması yaşamaları sebebiyle helyum miktarı sürekli olarak artmaktadır. Soy gazların Dünya'daki bollukları ise farklı eğilimlere bağlıdır. Örneğin, atomunun küçük kütleli olması nedeniyle yerçekimi alanında tutulamadığından atmosferde hiç ilksel helyum bulunmamakta ve bu da helyumun atmosferdeki en bol üçüncü soy gaz olmasına yol açmaktadır. Dünya'daki helyum; yerkabuğunda bulunan radyum, toryum ve uranyum gibi ağır elementlerin alfa bozunması sonrası meydana gelir ve doğalgaz birikintilerinde toplanma eğilimindedir.
Diğer taraftan argonun bolluğu, yine Dünya'nın kabuğunda bulunan potasyum-40'ın beta bozunmasına uğrayarak Güneş Sistemi'nde göreli olarak seyrek bulunmasına rağmen Dünya'daki en bol argon izotopu olan argon-40'ı oluşturmasıyla artar. Bu süreç, potasyum-argon yaş tayini yönteminin temelini oluşturmaktadır. Bilinmeyen nedenlerden ötürü ksenonun atmosferdeki bolluğu beklenenden düşüktür ve bu durum "kayıp ksenon sorunu" olarak tanımlanmaktadır. Bir teoriye göre ksenonun, yerkabuğunda bulunan mineraller tarafından hapsedilmesi bu duruma yol açmaktadır. Ksenon dioksidin keşfi sonrasında yapılan araştırmalar, kuvarsın yapısından silisyumun ksenon ile değişebildiğini göstermiştir. Radon, yerkabuğunda bulunan radyumun alfa bozunmasına uğraması sonucunda oluşur. Binaların temelindeki yarıklardan içeri sızabilen radon, yeterince iyi havalandırılmayan alanlarda birikebilir. Yüksek radyoaktifliği dolayısı ile canlı sağlığını tehdit eden radon, yalnızca Amerika Birleşik Devletleri'nde yılda tahminen 21.000 akciğer kanseri kaynaklı ölüme sebep olmaktadır.
Neon, argon, kripton ve ksenon gazların sıvılaştırılması yöntemi kullanılarak havadan elde edilir. Böylece elementler sıvı hâle getirilir ve ayrımsal damıtma yöntemi ile de karışım bileşenlere ayrılır. Helyum, genellikle doğalgazdan ayrılarak üretilir. Radon ise radyum bileşiklerinin radyoaktif bozunmasından izole edilir.
Kullanım alanları
Soy gazlar, diğer elementlere göre sahip oldukları düşük erime ve kaynama noktaları nedeniyle kriyojenik soğutucu olarak kullanılmaktadır. Özellikle kaynama noktası olan sıvı helyum, manyetik rezonans görüntüleme ve nükleer manyetik rezonansta ihtiyaç duyulan süperiletken mıknatısların soğutulması için kullanılır. Sıvı helyum kadar düşük sıcaklıklara ulaşamamasına karşın sıvı neon; sıvı helyumdan 400, sıvı hidrojenden ise 3 kattan daha fazla soğutma kapasitesine sahip olduğundan kriyojenikte kullanılmaktadır.
Helyum, özellikle lipitlerde olmak üzere sıvılardaki görece düşük çözünürlüğü nedeniyle solunum gazı bileşeni olarak azotun yerine kullanılır. Gazlar, aletli dalışta olduğu gibi basınç altında kan ve doku tarafından emilir ve derinlik sarhoşluğu olarak bilinen anestezik etkiye sebep olurlar. Düşük çözünürlüğü nedeniyle az miktarda helyum, hücre zarlarından içeri alınır ve helyum trimiks ve helioksta olduğu gibi solunum gazı parçası olarak kullanılırsa gazın derindeki narkotik etkisinde düşme meydana gelir. Vücutta çözünmüş gazın daha düşük miktarda bulunması, yükselme esnasında basıncın düşmesiyle birlikte daha az gaz kabarcığının oluşmasını sağlar. Helyumun düşük çözünürlüğü ayrıca, vurgun olarak bilinen durumda ek faydalar sağlamaktadır. Diğer taraftan argon, aletli dalıştaki elbisenin şişirilmesinde kullanılan en iyi gaz olarak kabul edilmektedir.
1937'deki Hindenburg Felâketinin ardından helyum, yüzme özelliğindeki %8,6 düşüşe rağmen hafifliği ve yanıcı olmaması sebebiyle zeplin ve balonlarda kaldırma gazı olarak hidrojenin yerine kullanılmaya başlanmıştır.
Çeşitli uygulamada soy gazlar, inert atmosfer ortamı yaratmak amacıyla kullanılır. Argon, azota hassas olan havaya duyarlı bileşiklerin sentezinde kullanılır. Katı argon, reaksiyon ara ürünleri gibi çok kararsız bileşiklerin araştırılmasında, bileşikleri çok düşük sıcaklıklarda bir inert matriste hapsetme amacıyla da kullanılır. Helyum; gaz kromatografisinde taşıyıcı ortam, termometrelerde gaz dolgusu, kabarcık odası ve Geiger sayacı gibi radyasyon ölçmeye yarayan aletlerde kullanılır. Helyum ve argon ark kaynaklarında, kaynak ve kesme esnasında ana metalin etrafını sararak koruma oluşturmanın yanı sıra diğer metalurjik süreçlerde ve yarı iletken sanayiindeki silisyum ve germanyum üretiminde koruyucu olarak kullanılırlar. Diğer taraftan helyumdan, nükleer reaktörlerdeki yakıt çubuklarında da gaz dolgusu olarak yararlanılır.
Soy gazlar, diğer gazlara kıyasla sahip oldukları düşük reaktiflik nedeniyle aydınlatmada yaygın olarak kullanılır. Argon ile azot karıştırılarak ampuller için gaz dolgusu olarak kullanılır. Filamanın buharlaşma oranını argondan daha fazla düşüren kripton, daha yüksek renk sıcaklığı ve verimliliğe sahip daha yüksek performanslı ampullerde kullanılır. Halojen lambalarda kripton, iyot ve brom bileşikleri ile karıştırılarak kullanılır. Soy gazlar, gaz deşarj lambalarında kullanıldığında birbirinden farklı renklerde gözükür. Neon lambası olarak adlandırılan lambalarda neonun yanı sıra kullanılan diğer gazlar ve fosfor, neonun turuncu-kırmızı rengine farklı tonlar eklemektedir. Neredeye sürekli spektrumları sayesinde gün ışığını andıran, film projektörleri ve otomobil farlarında kullanılan ksenon ark lambaları ise içeriğinde ksenon barındırır.
Soy gazlar; eksimer olarak bilinen kısa ömürlü, elektronik olarak uyarılmış molekülleri temel alan eksimer lazerlerde kullanılır. Lazerde kullanılan eksimerler Ar2, Kr2 veya Xe2 gibi soy gaz dimerleri olabileceği gibi daha yaygın olarak soy gazların ArF, KrF, XeF veya XeCl gibi bir halojenle birlikte kullanılmasıyla da olabilir. Bu lazerler, görece kısa dalga boyları sebebiyle (ArF için 193 nm, KrF için 248 nm) morötesi ışık üretir. Eksimer lazerler, entegre devre imalatı ile lazer anjiyoplasti ve göz cerrahisi gibi lazer cerrahisinde temel gereksinim olan mikrolitografi ve mikrofabrikasyon için kullanılır.
Resitaller-2
Resitaller - 2, 12 Mayıs 1990'da yayınlanan Ahmet Kaya albümüdür.
Turgut Reis (zırhlı)
Turgut Reis veya SMS Weißenburg, Alman İmparatorluğu Donanması'nın ilk okyanus ötesi savaş gemilerinden biridir. Alman İmparatorluğu Donanması'nın ardından son olarak Osmanlı donanmasında görev yapmıştır. Alman İmparatorluğu'nda 1890'larda yapılan Brandenburg sınıfı dört ön-dretnot zırhlısından üçüncüsüdür (Diğer üçü Brandenburg, Wörth ve Kurfürst Friedrich Wilhelm (Barbaros Hayreddin)). 1890 yılında AG Vulcan firmasının Stettin tersanesinde inşası başlamış, 1891'de denize indirilmiş, 1894 yılında tamamlanmıştı. Brandenburg sınıfı zırhlılar, üç adet ikiz tarette taşıdıkları altı büyük kalibre top ile, dönemin standardı olan iki adet ikiz taret taşıyan zırhlılardan farklıydılar. İngiliz Kraliyet Donanması, bu gemilere "whaler" (balina gemisi) adını vermişti. Turgut Reis, kendisiyle aynı sınıftan gemiler olan SMS Brandenburg, SMS Wörth, ve SMS Kurfürst Friedrich Wilhelm (sonraki Barbaros Hayreddin) ile aynı yıllarda suya indi.
Weissenburg Alman Donanması'ndaki görev süresi boyunca az sayıda aktif görevde bulundu. Üç kardeş gemisiyle beraber 1900-01 yıllarında Çin'deki Boxer Ayaklanması'nda görev yaptı. Gemi 1902-1904 yılları arasında büyük çaplı bir modernizasyondan geçti. 1910 yılında Weissenburg Osmanlı İmparatorluğu'na satılarak Turgut Reis adını aldı. Osmanlı hizmetinde Balkan Savaşları'nda görev aldı, Aralık 1912 ve Ocak 1913'te Yunan donanmasına karşı iki muharebeye katıldı. Gemi, görece düşük hızı sebebiyle I. Dünya Savaşı'nda önemli rol oynamadı. I. Dünya Savaşı sonunda savaş tazminatı olarak Japon İmparatorluğu'na verildi; ancak Japon İmparatorluğu gemiye el koymayarak 1924'te Türkiye'ye iade etti. 1924-1933 yılları arasında Gölcük'te sabit okul gemisi olarak görev yaptı. 1933-1950 yılları arasında tersane işçileri için yatakhane olarak kullanıldı. 24 Haziran 1936'da sökülmüş silahlarından ikisi Çanakkale'de Çanakkale Boğazı'nı savunmak üzere Turgut Reis Bataryası adı ile Güzelyalı sırtlarında bir tabyaya monte edildi. Günümüzde de ikiz 28 cm'lik top tareti görülebilmektedir. Turgut Reis 1956-57 yıllarında hurdaya ayrılarak söküldü.
İnşası
Weissenburg, Burdenburg sınıfında inşa edilen üçüncü gemiydi. Savaş gemisi C adı altında ısmarlandı, Stettin'deki AG Vulcan tersanesinde 1890 yılında 199 inşa numarasıyla kızağa kondu. 30 Haziran 1891'de denize indirildi. Sınıfında denize indirilen üçüncü gemi olan Weissenburg, Alman filosuna kardeş gemisi Branderburg ile birlikte 29 Nisan 1894'te katıldı.
Weissenburg, 115.7 m uzunluğa, 19.5 m genişliğe sahipti, daha sonra torpido şebekesinin de eklenmesi ile 19.74 m oldu. Geminin su çekimi burunda 7.6 m, kıç kısmında ise 7.9 m idi. Geminin tasarım ağırlığı 10,013 ton, maksimum deplasmanı 10,670 ton idi. Gemi iki adet üç silindirli üçlü genleşmeli motora sahipti, toplamda 10,228 beygir gücünde idi ve 16.9 knot (31.3 km/s; 19.4 mph) hız yapabiliyordu.
Gemi, üç zırhlı tarette taşıdığı altı adet ağır topuyla döneminin zırhlılarından farklıydı. Zamanın gemileri iki tarette dört top taşımaktaydı. Geminin baş ve kıç kısımlarındaki taretlerde 28 cm'lik K L/40 toplar bulunuyordu. Geminin ikincil silahları kazamatlara monte edilmiş sekiz adet 10.5 cm SK L/35 hızlı ateşlemeli top ve sekiz adet 8.8 cm SK L/30 hızlı ateşlemeli toptan oluşuyordu. Weissenburg'un silah sistemi su kesimi üstündeki hareketli kundaklara monte edilmiş altı adet 45 cm'lik torpido tüpü ile tamamlanmıştı. Ana bataryası döneminin diğer zırhlılarına kıyasla daha güçlü olmasına rağmen, ikincil silahları daha zayıftı.
Hizmet dönemi
Hizmete girişinin ardından Weissenburg, üç kardeş gemisiyle birlikte I. Savaş Filosu'nun I. bölüğüne atandı. Brendenburg sınıfı gemiler I. Bölük'te yer alırken, daha eski dört Sachsen sınıfı zırhlı firkateyn II. Bölük'te görevliydi. Brandenburg sınıfı gemiler Çin'deki görevlerinden döndüklerinde II. Bölük'teki Sachsen sınıfı gemiler daha yeni olan Kaiser Friedrich III sınıfı zırhlılarla değiştirilmişti.
Boxer ayaklanması
Weissenburg'un katıldığı ilk büyük operasyon, 1900 yılında I. Bölük'ün Çin'deki Boxer Ayaklanması'nı bastırmakla görevlendirilmesi oldu. Alman denizaşırı gücü Mareşal Alfred von Waldersee komutasında dört Brandenburg sınıfı zırhlı, altı kruvazör, on ikmal gemisi, üç torpido botu ve altı deniz piyade alayından oluşuyordu. Amiral Alfred von Tirpitz, gereksiz ve maliyetli olduğu gerekçesiyle bu gücün konuşlandırılmasına karşı çıkmıştı. Filo Pekin kuşatmasının bitmesinden sonra Çin'e varmasına rağmen Kiaochow çevresindeki ayaklanmaların bastırılmasında görev aldı. Operasyon, Alman hükûmetine 100 milyon marktan daha pahalıya mal oldu.
Modernizasyonu ve Osmanlı Donanması'ndaki hizmeti
1902 yılında Çin'den dönen Weissenburg, Wilhelmshaven'deki Kaiserliche Werft tersanesinde kapsamlı olarak yeniden inşa edildi. Yeniden donatımının ardından 1904 yılında aktif donanma görevine geri döndü. Yenilenmesine rağmen Brendenburg sınıfı zırhlılar modern İngiliz gemisi HMS Dreadnought'un 1906 yılında göreve başlamasıyla demode hale geldiler. Sonuç olarak Alman donanmasındaki hizmet kariyerleri kısa sürdü. 12 Eylül 1910'da sınıfının en gelişmiş gemileri olan Weissenburg ve Kurfürst Friedrich Wilhelm Osmanlı İmparatorluğu'na satılarak 16. yüzyıl Osmanlı amiralleri Turgut Reis ve Barbaros Hayreddin anısına sırasıyla Turgut Reis ve Barbaros Hayreddin olarak adlandırıldılar. Bir yıl sonra, Eylül 1911'de İtalya, Osmanlı İmparatorluğu'na savaş ilan etti. Turgut Reis, Barbaros Hayreddin ve eski bir zırhlı olan Mesudiye Temmuz ayından beri yaz eğitimleri için açık denizde oldukları için savaşa hazırdılar; ancak gemiler savaş boyunca limanları terk etmediler.
Balkan Savaşları
İlk Balkan Savaşı, Balkan Birliği ülkelerinin Osmanlı Devleti'ne Ekim 1912'de saldırmasıyla başladı. Osmanlı Donanması'ndaki çoğu gemi gibi Turgut Reis de bakımsızlık sebebiyle kötü durumdaydı. Savaş boyunca Turgut Reis filonun diğer gemileriyle beraber ağır silah eğitimleri, asker taşıyan konvoyların korunması ve kıyı tesislerini bombalama gibi görevlerde kullanıldı. 17 Kasım 1912'de Barbaros Hayreddin ve Mesudiye, Birinci Ordu'yu destekleme görevinde bulundular. Bu görevde kıyıdaki topçu gözlemcilerinin yardımıyla Bulgar pozisyonlarına ateş açıldı. Atışlar etkisiz olmasına rağmen Çatalca'da savunma hattında bulunan Osmanlı askerleri için moral desteği sağladı. Saat 17.00 itibarıyla Bulgar piyadeleri bombardımanın psikolojik etkisiyle hücumdan vazgeçip başladıkları noktaya geri döndüler.
1912 yılının sonlarına doğru Osmanlı filosu, Çanakkale Boğazı'nı ablukaya alan Yunan filosuna karşı saldırı denemesinde bulundu. Bu dönemde filonun amiral gemisi Barbaros Hayreddin'di. İki filo, 16 Aralık 1912'de İmroz Deniz Muharebesi ve 18 Ocak 1913'te Mondros Deniz Muharebesi olmak üzere iki muharebeye girdi. İlk muharebe Osmanlı'nın kıyı bataryalarının menzili dahilinde gerçekleşti, iki tarafın gemilerinin de hafif hasar aldığı bu muharebede Osmanlı filosu ablukayı yarmayı başaramayarak Çanakkale Boğazı'na geri çekildi. Osmanlı filosu Çanakkale'den sabah 09.30'da açıldı, küçük gemiler boğazın girişinde kalırken zırhlılar kıyıyı takip ederek kuzeye doğru ilerlediler. Limni adasından yola çıkan, zırhlı kruvazör Georgios Averof ve üç Hydra sınıfı demir zırhlıyı da içeren Yunan filosu, rotalarını kuzeydoğuya çevirerek Osmanlı filosunun ilerlemesini engellemeye çalıştı. Saat 09.50'de Osmanlı gemileri Yunan filosuna yaklaşık 14,000 metre mesafeden ateş açtı. Yunan gemileri on dakika sonra ateşe karşılık verdi, bu sırada iki filo arasındaki mesafe 7,800 metreye inmişti. Saat 10.04'te Osmanlı filosu on altı noktalı bir dönüş yaparak rotasını Çanakkale Boğazı'na çevirdi. Bir saat içinde Osmanlı filosu boğazın güvenli kısmına ulaşmıştı. Bu muharebe, Osmanlı filosunun ablukayı delememesi sebebiyle Yunan zaferi olarak belirtilmektedir.
8 Şubat 1913'te Osmanlı donanması, ordunun Şarköy'e yaptığı çıkartmaya destek sağladı. Turgut Reis ve Barbaros Hayreddin, iki küçük kruvazör ile kıyının bir kilometre açığından topçu desteği sağladı. Kıyıya çıkan Osmanlı ordusunun sağ kanadını donanma korudu. Turgut Reis, kardeş gemisi Barbaros Hayreddin'in arkasında ikinci sıradan ateş açtı. Bulgar ordusunun sert direnişi, Osmanlı ordusunun geri çekilmesine sebep oldu. Geri çekilme operasyonu Turgut Reis ve diğer gemilerin ateş desteği sayesinde başarılı oldu. Savaş sırasında Turgut Reis 10.5 cm'lik toplarından 225, 8,8 cm'lik toplarından ise 202 mermi attı. Mart 1913'te gemi Karadeniz'e dönerek Çatalca'da Bulgar saldırılarına direnen Osmanlı ordusuna destek verdi. 26 Mart'ta Turgut Reis ve Barbaros Hayreddin, 28 cm ve 10,5 cm'lik toplarından attıkları mermilerle Bulgar 1. Piyade Tümeni'ne bağlı 2. Tugay'ın saldırısını geri püskürttüler. 30 Mart'ta Osmanlı cephesinin sol kanadı geri çekilen Bulgar ordusunu takibe başladı. Ordunun takibi hem sahra topçusu, hem de Turgut Reis'in ağır topları ile desteklendi. Osmanlı ordusunun hücumu, geceye kadar 1,500 metreye yakın bir ilerlemeyle sonuçlandı. Bu ilerleme üzerine Bulgar ordusu 1. Tugay'ı cepheye çekerek Osmanlı ordusunun ele geçirdiği bölgeyi aldı, böylece Osmanlı ordusunu başladığı noktaya geri sürdü.
I. Dünya Savaşı
I. Dünya Savaşı, 1914 yazında Avrupa'da patlak vermiş; ancak Osmanlı Devleti, sonradan kendi donanmasına kattığı SMS Goeben gemisinin Sivastopol'ü bombalamasıyla Rusya, Fransa ve Büyük Britanya'ya karşı savaş ilan ettiği Kasım ayı başlarına kadar tarafsız kalmıştır. 1914 ve 1915 yılları arasında geminin bazı silahları sökülerek, Çanakkale'de kıyı savunmasında kullanılmıştır. 19 Ocak 1918'de Yavuz Sultan Selim ve hafif kruvazör Midilli, Çanakkale Boğazı'ndan çıkarak İngiliz monitör tipi gemilerine saldırdılar. Osmanlı gemileri hızlı saldırılarıyla HMS Raglan ve HMS M28'i batırdıktan sonra Çanakkale'ye dönüşe geçtiler. Dönüş yolunda Midilli beş mayına çarpıp battı, Yavuz Sultan Selim ise üç mayına çarparak hasar aldı ve iskeleye doğru yatmaya başladı. Gemi kaptanının hatalı emirleri sonucu Yavuz Sultan Selim karaya oturdu. Gemi, 25 Ocak'ta Turgut Reis bölgeye ulaşıp kurtarma çalışmasına başlayana dek karaya oturmuş durumda neredeyse bir hafta geçirdi. Turgut Reis, aynı günün öğleden sonrasında Yavuz Sultan Selim'i yedeğe alarak kurtardı.
Terry Gilliam
Terrence Vance "Terry" Gilliam (d. 22 Kasım 1940, Minnesota), İngiliz senarist, yönetmen, animatör, oyuncu ve Monty Python tiyatro grubu üyesi.