cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pers-Yunan savaşları
Atina
Yoksulların desteğine dayanan Themistokles, Miltiades'in ölümünden doğan boşluğu doldurdu ve izleyen on yıl boyunca Atina'da en güçlü politikacı oldu. Bu dönem boyunca Themistokles, Atina'nın güçlü bir donanmaya sahip olması gerektiği görüşünü sürekli savunmuştur. Esasen Themistokles'in çıkış noktası MÖ 491 yılında gelişen bir dizi olaya dayanmaktadır. Bu sene I. Darius'un Grek kent devletlerine elçiler göndererek kendisine boyun eğmelerini istemişti. Aegina Darius'un iradesini kabul etmiştir. Bu durumda Atina'nı limanının hemen karşısındaki Aegina'nın bir Pers deniz üssü halline getirilebileceği endişesi doğmuştur. Bunun üzerine Sparta'dan destek istendi. Sorun Sparta tarafından çözümlendiyse de Themistokles, Aegina Donanması karşısında güçlü bir donanmaya sahip olmayı savunmaya başlamıştır. Destek sağlamak için olanakları da vardı, çünkü Aegina, deniz ticaretinde Atina'nın en güçlü rakiplerinden biridir. Aegina'nın Pers talepleri karşısında takınabileceği tutum, elverişli bir siyasi bahane olarak kullanıldı. Atina, Aegina'yı Yunanistan'a ihanet etmekle, Pers askerî gücünü davet etmekle suçladı. Kısa süre sonra Atina'nın Laurium'daki maden ocaklarında MÖ 483'te büyük bir gümüş damarı bulunmuştur. Themistokles, gümüş madeninin yeni bir trireme filosu yapılmasında kullanılmasını öneriyordu ve böyle bir filonun Aegina ile uzun süreli bir savaşı destekleyeceğini savundu. Plutarkhos, Themistokles'in bilinçli olarak Pers İmparatorluğu'ndan söz etmediğini ileri sürmektedir. Bir bakıma, Pers İmparatorluğu'nun Atinalılar gözünde uzak bir tehdit olduğunu görüyordu. Yine de bu filonun asıl amacı Pers gücüne karşı koymak olacaktı. Ancak pek çok Atinalının böyle bir filoya Pers tehdidine karşı koyabilmek için ihtiyaçları olduğunu kabul ettikleri ileri sürülebilir. Atinalılar bu sürede, Pers İmparatorluğu'nun Yunanistan'ı istila etme niyetini açıkça görebiliyorlardı. Themistokles'in deniz gücüne ilişkin politikası, Pers tehdidinin varlığıyla daha da güçlü bir politik tutum olarak görünüyordu. Sonuçta bu gümüş madeninden yararlanılarak Atina Donanması 200 triremeden oluşan bir deniz gücü haline getirilmiştir.
Themistokles'in donanma konusundaki politik görüşü, Aristides'in güçlü karşı çıkışlarına rağmen kolaylıkla kabul görmüştür. Orta sınıf bir aileden gelen ve Themistokles'in en büyük rakibi olan Aristides, bu politikaya kesin olarak karşıdır. Esasen bu teklifin kolayca kabul edilmesi, bir ölçüde en yoksul Atinalılar için, donanmada kürekçi olarak iş olanağı sağlayacağı içindi. Sonuç olarak gümüş madeni, güçlü bir donanma inşası için kullanıldı. Aristides Themistokles'in politikasına karşı çıkmayı sürdürdü. Kış boyunca oluşan bu iki karşıt siyasi fraksiyon arasındaki gerilim giderek arttı. Sonuç olarak MÖ 482'de Themistokles ile Aristides arasındaki karşıtlık, açık bir mücadeleye dönüştü. Aynı yıl Holland'a göre tarihin ilk referandumuyla Aristides sürgüne gönderildi ve Themistokles'in politikası benimsendi. Öyle ki Atinalılar, Pers istilası hazırlıklarının farkında olduklarından Themistokles'in istediğinden daha çok geminin yapımı için onay vermiş oldular. Böylece Pers saldırısı yaklaşırken Themistokles, Atina'nın politik liderliğini elde etmişti. Donanmanın kaç gemiye çıkarılacağı konusunda antik kaynaklarda açık bir ifade yoktur. Bazı tarihçiler, başta 100 gemi öngörüldüğünü, İkinci Pers İstilası girişimi sırasında ikinci bir oylamayla bu sayının arttırıldığını ileri sürmektedirler.
Sparta
Sparta Kralı Demaratus MÖ 491 yılında yerini kuzeni Leotychides'e devretmek zorunda kalmıştı. Ancak bu yeterli olmadı, MÖ 490'dan kısa bir süre sonra, geçmişte Pers Sarayı'na bağlılık gösteren Aegina Adası karşısındaki tutumu nedeniyle ağır baskı altında kaldı. Bu baskıyla sürgünü seçti ve Perslere sığındı. Demaratus daha sonra I. Darius'a ardından da I. Serhas'a, Yunanistan'la ilgili konularda danışmanlık yaptı. İkinci Pers İstilası sırasında I. Serhas'ın yanındaydı. Herodot'un 7. kitabının sonunda Demaratus'un, Yunanistan'ı hedef alan ikinci saldırısı başladığında Sparta'ya balmumu kaplanmış boş bir tablet gönderdiğinden söz edilir. Balmumu kazındığında, I. Serhas'ın planını gösteren, böylece Spartalıları uyaran bir mesaj ortaya çıkmıştır. Kleomenes'in kızı, Leonidas'ın karısı olan Gorgo dışında hiç kimse balmumunu kazımayı akıl edememişti, bir o akıl etmişti. Ancak pek çok tarihçi bu bölümün, 7. kitabın sonu ile 8. kitabın başı arasındaki boşluğu doldurmak için başka bir tarihçi tarafından sonradan eklendiğini düşünmektedir. Dolayısıyla Herodot'un bu anlatımının doğruluğu kesin değildir.
Grek İttifakı
I. Serhas, MÖ 481 yılında özellikle Atina ve Sparta'yı hariç tutarak diğer Grek kent devletlerine elçiler göndererek, "toprak ve su" sunulmasını istedi. Çağın geleneklerine göre bu, bağlılık anlamındaydı. Yunanistan'ın kuzey kesimindeki pek çok kent devleti, Pers topraklarına daha yakın olmalarının verdiği endişeyle bu isteği kabul etmiştir. Bu yaklaşımın Yunanistan'ın güney kesimde yarattığı tepki, bu iki kent devleti etrafında bir araya gelme süreci başlattı. MÖ 481 baharında bazı Grek kent devletleri Korint'te toplanarak bir ittifak oluşturdular. Bu ittifakın yardım talep etmek için elçi göndermek ve ortak görüşe varıldığında katılan kent devletlerinden savunma noktalarına asker sevk etme yetkisi vardır. Herodot'da bu ittifaka özgün bir ad geçmez. Kısaca "οἱ Ἕλληνες" olarak adlandırır. Genel anlamda "Perslere karşı ittifak yemini etmiş olan Grekler" olarak anlaşılabilir. Buradan itibaren "Grek İttifakı" olarak bahsedilecektir. Sparta ve Atina bu ittifakta lider güç konumundaydılar. Yine de tüm kent devletlerinin görüşleri, bir savunma stratejisi oluştururken belirleyici rol oynamıştır. Müttefikler kongresinin iç işleyişi ya da oturumlardaki tartışmalar hakkında fazla bir bilgi yoktur. Sadece, hemen hemen 700 olan Grek kent devletlerinin 70'inin delege gönderdiğini biliyoruz. Bununla birlikte, birçok kent devleti halihazırda birbirleriyle teknik olarak savaş durumundayken bu birlik dikkate değerdir.
Trakya, Makedonya ve Teselya MÖ 480 başları
Tüm ordunun Çanakkale Boğazı kıyılarında toplanmasından sonra I. Serhas ordusunu, burada kurulan iki yüzer köprüden Çanakkale Boğazı'nı geçirerek (karşıda, günümüzde Akbaş Limanı yakınlarındaki Sestos'a ) karşıya geçirilerek ileri harekete başlattı. Ordu'nun Çanakkale Boğazı'nı geçişi muhtemelen MÖ 480 yılının Mart ayındadır. Bu yüzer köprüler toplam 600 teknenin birbirine bağlanmasıyla oluşturulmuştur. Gemiler, akıntıya dik olarak birbirine bağlanmış, üzerlerine kalaslar uzatılıp kenetlenmiş, daha sonra tahta bir taban döşenmiştir. Bu tahta taban üzerine toprak atılmıştır. Son olarak da iki yana korkuluklar yapılmıştır. Köprülerin üç yerinde, gemilerin geçebilmesi için açıklık vardır. Yüzer köprüler üzerinden asker ve malzeme sevkiyatı yapılırken bu açıklıklar muhtemelen çekilen halatlar yardımıyla kapatılıyordu. Yine de akıntı ve rüzgar için iki yanlarda denize demir atılmıştır.
Avrupa Kıtası'na geçişi tamamlanan Pers Ordusu Yunanistan üzerine yürümeye başlamıştır. Ordunun, Avrupa Kıtası'na geçirildiği bölge olan Hellespont'dan (bugünkü Gelibolu Yarımadası) Therme'ye (günümüz Orta Makedonya'nın doğu sınırlarında) ulaşması üç ay sürmüştür. Bu arada Doriskos'ta duraklayıp donanmanın ulaşması beklenmiştir. Burada I. Serhas, ilk yürüyüşe geçildiğinde etnik kökene göre düzenlenmiş orduyu, taktik birimler olarak yeniden tertipledi.
Grek İttifakı Kongresi MÖ 480 yılı baharında yeniden toplandı. Bu toplantıda Pers ilerleyişini durdurmak için savunmanın, Tesalya'daki dar Tapınak Vadisi'nde yapılmasına karar verilmiştir. Sparta Kralı Euenetus ve Themistokles komutasında 10 bin kişilik bir kuvvet geçide gönderildi. Ancak geçide ulaştıklarında Makedonya Kralı I. Alexander'dan habercileri kampa gelmiştir. Bu haberciler, Pers Ordusu'nun ve Donanması'nın büyüklüğünü anlatarak "ayaklar altında çiğnenmemelerini, oradan ayrılmalarını" tavsiye etmişlerdir. Bu arada Tapınak Vadisi'nin Teselya'ya ulaşan tek yol olmadığı, Makedonya'nın tepelik bölgesinden geçen bir başka yol daha olduğu keşfedildi. Bu durumda Pers ordusunun vadiyi hiç kullanmadan Sarantoporo Geçidi üzerinden yürüyebileceği, Grek kuvvetlerinin gerisine sarkarak bu orduyu imha edeceği açıktır. Bunun üzerine vadiyi tutmak için gönderilen Grek kuvvetleri geri çekilmiştir.
Kısa bir süre sonra da Pers Ordusu'nun Çanakkale Boğazı'nı geçtiği haberi ulaştı. Bu durum üzerine Themistokles, Müttefikler'e ikinci bir strateji önermiştir. Themistokles'e göre Yunanistan'ın güneyine, Boeotia, Attika ve Mora Yarımadası'na inmek için Pers Ordusu, yine aynı şekilde dar bir geçit olan Termopylae Geçidi'nden geçmek zorunda olacaktı. Burada Grek hoplitler, sayıca çok üstün de olsa Pers Ordusu'nu kolaylıkla durdurabilirdi. Öte yandan, Pers Ordusu'nun Termopylae Geçidi gibi dar bir geçitten kaçınmak için deniz yolunu seçmesi durumunda, Atina ve Müttefik donanması Eğriboz'un kuzeyindeki Artemision Boğazı'nı tutmalıydı. Bu taktik olarak da zorunluydu çünkü, Pers Donanması Thermopylae kuvvetlerinin gerisine asker çıkarabilirdi. Karada Termopylae Geçidi'ni, denizde de Artemision Boğazı'nı, savunmanın dayanak noktaları olarak almak şeklindeki bu ikili strateji Kongre'de kabul edilmiştir. Ancak Mora Yarımadası halkı, yarımadayı Korint Kıstağı'nda savunmak için bu planın dışında kaldılar. Bu yüzden Atina'nın çocuk ve kadın nüfusu, Salamis Adası'na tahliye edilmek zorunda kalınacaktır.
Termopylae ve Artemision Deniz muharebeleri (MÖ 480 Ağustos)
I. Serhas, Termopylae'ye ulaşma zamanının hem Olimpiyat Oyunları'na hem de Sparta'nın önemli bir ulusal kutlaması olan Carneia'ya denk geleceğini hesaplamıştı. Spartalılar açısından bu dönemde savaşmak, kutsal değerlere saygısızlık sayılmaktadır. Bu uygun olmayan koşullara karşın topraklarına yaklaşan tehdidi ciddiyetini gören Sparta, Kral I. Leonidas'ı kişisel korumasını oluşturan 300 hippeisi (kraliyet muhafızları) savaşa sevk etmiştir. Geleneksel olarak seçkin savaşçılar olan hippeislerin yerine, halen çocuk yaşta sayılacak acemiler alındı. Leonidas, Grek İttifakı'na katılmış olan Mora'dan ve Termopylae yolundaki diğer kentlerden katılan kuvvetlerce güçlendirildi. Bu kuvvetler Termopylae Geçidi'ne ulaştıklarında, en dar yerinde daha önce Fokida'lıların inşa etmiş olduğu savunma duvarını işgal ettiler. Duvar, onarıldı ve Pers Ordusu'nu karşılamak üzere hazırlıklara girişildi.
Pers Ordusu Termopylae'ye Ağustos ayı ortalarına ulaşmıştır. Serhas, Grek İttifakı'nı oluşturan birliklerin gevşemeleri beklentisiyle dört gün saldırıya geçmeyerek hareketsiz kalmıştır. Ama bu beklemede daha gerçekçi nedenler, fırtına nedeniyle Donanma'nın halen bölgeye ulşamamış olmasıdır. Sonunda I. Serhas, Müttefiklerin geçidi savunmakta kararlı olduğuna inandı, Donanma da bölgeye ulaşmıştı ve birliklerine saldırı emri verdi. Ancak Geçit, falanks düzeni için neredeyse ideal bir durum yaratıyordu. Pers saldırıları savunma hattını yaramadı. İki gün boyunca Grek savunması, Ölümsüzleri'in taarruzları da dahil olmak üzere tüm Pers saldırılarını durdurmayı başarmıştır. Ancak ikinci günün sonuna doğru Ephialtes adında bir köylü Perslere, Grek hatlarının gerisine çıkabilecekleri bir dağ patikasında rehberlik edebileceğini söylemiştir. Gözcüler kuşatılmak üzere olduklarını bildirdiğinde Kral Leonidas Grek kuvvetlerinin büyük bölümünü geri göndererek, muhtemelen iki bin adamıyla artçı kuvvet olarak kaldı ve geri çekilmeyi örttü. Muharebenin son gününde Kral Leonidas ve adamları duvarlardan ileri çıkarak Pers saldırılarını göğüsledi. Geçidin geniş bir bölümünde, yapabildikleri kadar Pers askerini öldürmeye çalıştılar. Sonuçta Kral Leonidas ve tüm adamları öldürülmüştür.
Salamis Deniz Muharebesi (MÖ 480)
Pers Ordusu bu aşamada Yunanistan'ın büyük bir bölümünü istila etmiştir. Ancak I. Serhas Termopylae Geçidi'ndeki ve Artemision Boğazı'ndaki gibi bir karşı koyuşu muhtemelen beklemiyordu. Artık savaşı olabildiğince kısa sürede sona erdirmek kararındadır. I. Serhas, eğer Grek İttifakı Donanmasını imha edebilseydi, Grek dünyasını teslim olmaya zorlamak için avantajlı bir durumda olabileceğini söylemek olanaklıdır. Diğer yandan Themistokles'in umduğu gibi Grek Donanması Pers Donanması'nı imha edebilirse, Yunanistan'ın istilasını o aşamada engelleyebilecekti. Bu nedenle Grek İttifakı Donanması, Pers Donanması'nın gelişi yakın olmasına karşın Eylül ayında Salamis Körfezi'nde kalmıştır. Hatta Atina düştükten sonra bile Pers Donanması'nı Themistokles'in hilesi ile savaşa çekmek için özellikle Salamis sahilleri açığındadır. Ancak Donanma'nın Salamis'te topluca kalması, görünüşe göre bütünüyle Themistokles'in çaba ve gayretleriyle olmuştur. Esasen Grek komutanlar, Korint Kıstağı'nı dahi bırakıp, kentlerinin savunması için çekilmek kararındaydılar. Yine Themistokles'in ustaca bir hilesi ile Pers Donanması Salamis Boğazına girmiş ve Salamis Deniz Muharebesi'ni başlatmıştır. Bu sıkışık alanda kalabalık Pers Donanması manevra yapmakta zorlandı ve savaş düzeni bozuldu. Bu fırsattan yararlanan Grek İttifakı Donanması saldırıya geçti ve en az 200 Pers gemisini batırdı ya da ele geçirdi. Bu deniz zaferi, Mora Yarımadası'nı bir istiladan kurtarmıştır.
Pers deniz gücünün üstünlüğü ortadan kalkınca I. Serhas, Grek İttifakı Donanması'nın Çanakkale Boğazı'na yelken açarak duba köprüyü imha etmesinden endişe etmeye başlamıştır. Generallerinden Mardinaus, seçkin piyade ve süvari birliklerinden oluşan bir orduyla Yunanistan'da kalmaya ve istilayı tamamlamaya gönüllü oldu. I. Serhas ise ordunun büyük bir bölümüyle Asya'ya geri çekilmiştir. General Mardonius, kışı Boeotia ve Tesalya'da geçirirken Atinalılar bu sayede yakılıp yıkılmış kentlerine geri dönme ve kışı orada geçirme fırsatı buldular.
Platea Muharebesi ve Mykale Muharebesi (MÖ 479 Haziran)
Kış süresince Grek İttifakı içinde bazı gerginlikler kendini belli etmeye başlamıştı. Gerginlik bir bakıma Atina'dan kaynaklandı. Atina, Korint Kıstağı'nın gerisinde güvenlik altında değildi. Grek İttifakı savunma stratejisi kentin bir işine yaramıyordu. Oysa Atina Donanması, Mora Yarımadası'nın güvenliğinde kilit rol oynamaktadır. Böyle olunca Atina'yı da içine alacak bir savunma stratejisi belirlenmesini istediler. Ancak bu istekleri karşılık bulmamıştır. Bunun verdiği rahatsızlıkla baharda, Grek İttifakı Donanması'ndan çekilmeye karar verdiler. Grek İttifakı Mora Kıstağı'ndan ileriye bir ordu göndermeyi riskli bulurken diğer yandan General Mardonius da Kıstağa saldırmayı yarasız görerek bu yüzden Tesalya'da hareketsiz kalmıştır. Bir ara, Atina'ya Makedonya Kralı I. Aleksander'in arabuluculuğuyla bir barış önerisinde bulunarak Grek İttifakı'nı kırmak için harekete geçti. Ancak Atina, Sparta'nın bu öneriden haberi olduğundan emindi ve bu yüzden öneriyi geri çevirdi. Bunun üzerine Pers kuvvetleri yeniden Atina üzerine yürüdü ve bir kez daha tahliye edilmiş olan kenti ele geçirdi. General Mardonius, Salamis'e çekilmiş olan Atinalılara barış teklifini bir kez daha yeniledi. Ancak bir kez daha reddedildi. Atina, Megara ve Plateaa Sparta'ya elçi göndererek yardım istediler. Eğer Sparta yardım etmeyecek olursa Pers taleplerini kabul etmekle tehdit ediyorlardı. Buna karşılık Sparta, Mora kent devletlerinden topladığı büyük bir orduyla Perslerin üzerine yürüdü.
Üzerine bir ordunun geldiğini öğrenen General Mardonius, Boeotia'ya Plateaa yakınlarına çekilmeye başladı. Amacı, Grek İttifakı kuvvetlerini, süvarilerini kullanabileceği açık bir araziye çekmekti. Sparta kral naibi Pausanias komutasındaki müttefik ordusu, böylesi bir taktikle karşılaşmaktan kaçınarak Plateaa dışında yüksek bir arazide kamp kurmuştur. Çatışmalar ve menavralarla geçen birkaç günden sonra Pausaias, bir gece vakti kuvvetlerin başlangıç mevzilerine çekilmesi emri verdi. Bu manevra durumu olumsuz hale getirdi. Atina, Sparta ve Tegean birlikleri birbirinden koparak farklı tepelerde kalmış oldular ve böylece güçleri yayıldı. Saldırmak için daha iyi bir fırsat olamayacağını gören Mardonius, tüm ordusuna ileri hareket emri vermiştir. Ancak Pers piyadesi, ağır zırhlı Grek hoplitleri karşısında etkili olamadı ve Spartalılar General Mardonius'un muhafız hattını yararak onu öldürdüler. Pers ordusu bozgun halinde dağıldı. Dağılan birliklerden 40 bin asker Tesalya üzerine çekilmeyi başardı. Artabazus komutasındaki bu birlikler Byzantion üzerinden Asya'ya geçtiler. Fakat askeri kampa çekilenler orada tuzağa düştüler ve kılıçtan geçirildiler.
Herodot, Plateaa Muharebesi'nin öğleden sonrasında, zafer kazanıldığı haberinin Grek İttifakı Donanmasına ulaştığını yazmaktadır. Donanma bu sırada İyonya kıyılarında, Mykale Dağı açıklarındaydı. Bu haber Grek Donanması'ndaki askerlerin morali üzerinde olumlu bir etki sağladı. Aynı gün gerçekleşen Mykale Muharebesi kesin bir Grek zaferiyle sonuçlandı. Pers Donanması'nın kalıntıları da, ki bu gemiler sahile çekilmişti, imha edilince I. Serhas'ın deniz gücü tümüyle ortadan kalktı. Artık Grek deniz gücü Ege Denizi'nde duruma hakimdi. Günümüz tarihçileri her iki savaşın da aynı gün gerçekleşmiş olmasından kuşkuludur. Mykale Muharebesi'nin, Platea haberi Grek kuvvetlerine ulaştığı gün gerçekleşmiş olabileceği ileri sürülmektedir.
Grek karşı saldırısı (MÖ 479–478)
Mykale Muharebesi savaşın bir dönüm noktasını oluşturmaktadır. Savaşın yeni bir evresinin başlangıcı sayılır ve bu noktadan itibaren Grek İttifakı kuvvetleri Yunanistan dışındaki Pers gücüne karşı taarruzi bir strateji izleyecektir. Esasen Grek kuvvetleri Platea'de de karşı taarruzdaydı. Ancak Platea Yunanistan topraklarında olduğundan "savunma" bağlamında değerlendirilir. Mykale zaferinin ilk etkisi, Önasya'daki Grek kent devletlerinin Pers baskısına karşı ikinci kez ayaklanmaya hazır hale getirmesidir. Sisamlılar ve Miletliler, Mykale Muharebesi'nde Pers kuvvetleriyle canla başla savaşmışlardı. Kendilerine güveni gelen bu kentler İyonya'daki ayaklanmaya öncülük etti ve diğer kent devletleri de onlara katıldı.
Sestos Kuşatması
Mykale Muharebesi'nden kısa bir süre sonra, Grek İttifakı Donanması duba köprüyleri tahrip etmek için Çanakkale Boğazı'na hareket etti. Ancak bu zaten yapılmıştı. Grek İttifakı Donanması'nın Peloponez kent devletlerine bağlı gemileri Yunanistan'a döndüler. Atina Donanması ise halen Perslerin elinde olan Gelibolu Yarımadası açıklarında, savaş durumunda kalmıştır. Persler ve onların müttefikleri, bölgenin en iyi tahkim edilmiş kenti olan Sestos'a sığındılar. Bögeye ulaşınca Atinalılar kenti kuşattı. Uzun bir kuşatmadan sonra kent düşmüştür. Herodot'un çalışması da Sestos Kuşatması'ya sona ermektedir. Bu olayları izleyen otuz yıl içinde başta Atina egemen Attik Delos Deniz Biriliği olmak üzere Grek yayılması, Pers kontrolünü tüm Trakya'dan, Makedonya'dan, Ege Adaları'ndan ve İyonya'dan sürüp atacaklardır. Pers İmparatorluğu ile Yunanistan arasında barış MÖ 449 yılındaki Kallias Barışı ile kurulmuş ve yarım yüzyıllık savaşı sona erdirmiştir.
Sestos'un alınmasından sonra Atina kuvvetleri bölgedeki Pers kuvvetlerinin izini sürmüştür. Uzun bir mücadelenin ardından Pers kuvvetleri imha edilmiştir. Tutsaklar arasındaki Artayctes, Elaeus kentini yağmalamış olmasının bir karşılığı olarak çarmıha gerildi.
Kıbrıs
Halen devam eden Grek İttifakı koşulları altında MÖ 478 yılında, 20 Peloponez ve 30 Atina gemisinden oluşan, fakat sayısı bilinmeyen asker taşıyan bir filoyu, General Pausanias genel komutasında harekete geçirildi. Tukidides'e göre bu filo Kıbrıs'a yelken açmıştı ve "adanın daha büyük bir bölümünü kontrolü altına almıştı". Ancak Tukidides'in bununla ne kastettiği açık değildir. Bir görüşe göre bu sefer esasen Kıbrıs'taki Pers garnizonunu basmak ve olabildiğince fazla savaş ganimeti ele geçirmek içindi. Grek kuvvetlerinin adayı ele geçirme girişimi yönünde herhangi bir kaynak yoktur. Zaten kısa süre sonra Byzantion'a yelken açmışlardır. Esasen Ada'ya MÖ 478 yılında Attik Delos Birliği'nin bir seferi olmuştu. Bu seferde, Ada'da bir Grek garnizonunun var olmadığı görülmüştür. Olmuşsa bile kısa sürede tasfiye edildiği anlaşılıyor.
Byzantion
Grek Donanması Byzantion'a ulaştıktan sonra, kenti bir kuşatmanın ardından ele geçirmiştir. Sestos ve Byzantion'un ele geçirilmesi Greklere hem Asya'yı Avrupa'ya bağlayan bu iki önemli boğaz üzerinde kontrol sağladı, hem de ticaret alanlarını Karadeniz'e kadar yayma olanağı verdi. Kuşlatmanın başlamasıyla, General Pausanias için mesleki kariyeri yönünden bir yıkıma yol açacak olaylar da yaşanmaya başlamıştır. Neler gerçekleştiği bugün için tam olarak bilinmiyor. Tukididis, az sayıda detay vermiştir. Ondan sonraki tarihçiler ise pek çok ürkütücü imalarda bulunmaktadır. Tüm kibirli ve keyfi uygulamalarıyla (Tukididis "zorbalık" olarak tanımlanmaktadır) General Pausanias birçok müttefik birliğinin tepkisini çekmiştir. Özellikle Pers tahakkümünden henüz kurtulmuş olanlar kentlerden birliklerinde bu böyledir. Bu olaylar üzerine Sparta Pausanias'ı yargılanmak üzere geri çağırmak zorunda kalmıştır. İyon kentleri ve diğerleri Atina'nın harekâtın komutasını üstlenmesini istediler, Atina da komutayı üstlendi. Pausanias ise her ne kadar sonuçta aklandıysa da itibarı yıpranmıştı. Bu olaylar nedeniye yeniden Byzantion'a general olarak atanmadı. Daha sonra Sparta General Dorkis'i, komutayı müttefik kuvvetlerden devralmak için Byzantion'a göndermiştir. Ancak müttefik kuvvetlerin artık Sparta liderliğini kabullenmeye razı olmadıklarını görerek ülkesine geri döndü.
Attik Delos Birliği
Byzantion Muharebesi'nden sonra Sparta, Perslera karşı savaşa devam etmekte isteksiz görünmektedir. Sparta'ya göre, Yunanistan'ın ve Önasya'daki Grek kent devletlerinin Pers baskısından kurtarılmasıyla savaşın amacına zaten ulaşılmıştı. Muhtemelen bu tutum, Asya'da Grek varlığının uzun vadede güven altına alınmasının olanaksız bir amaç olduğu yönünde bir yargıya dayanıyordu. Mykale Muharebesi sonrasında Sparta Kralı Leotychides, Önasya'daki tüm Grek nüfusun Avrupa topraklarına nakledilmesini önermişti. Bu Grek nüfus böylece Pers boyunduruğundan kalıcı olarak kurtarılacak ve Yunanistan Grek kent devletleri üzerinden ağır bir sorumluluk kaldırılmış olacaktı. Mykale Muharebesi'nin Atinalı Komutanı Xantihippus bu öneriye şiddetle karşı çıkmıştır. Esasen İyonya'da yer alan kentler, Atinalı yerleşimciler tarafından kurulan kentlerdi ve Atina, destek görmese bile bu kentleri savunmaya kararlıydı. Olayların bu aşaması, Grek İttifakı'nda Atina'nın liderliği kesin olarak üstlendiği bir dönüşümü ifade etmektedir. Sparta'nın Byzantion Muharebesi'nden sonra Grek İttifakı'ndan çekilmesi, bir bakıma kaçınılmaz olarak liderliği Atina'ya terk etmesiyle sonuçlanmıştır.
Pers topraklarına sefer
Attik Delos Birliği, MÖ 470'lerde Trakya'da ve Ege Adaları'nda sefere başladı. Seferin bu ilk evresinde komuta Atinalı politikacı Kimon tarafından üstlenilmişti ve bu bölgede kalan Pers garnizonları imha edildi. Kimon hemen sonra, bölgede Grek askerî gücünü pekiştirmek amacıyla Önasya'ya girmiştir. Pamfilya'daki Eurymedon Deniz Muharebesi'nde Atina ve müttefik donanması Pers Donanması karşısında şok edici bir zafer kazandı. Ardından karaya çıkan birlikler, giriştikleri saldırı sonucunda Pers Ordusu'nu bozguna uğrattılar. Muharebeden sonra Pers tarafı, olabildiğince savaşa girmekten kaçınan pasif bir tutum almıştır.
Atina, MÖ 460'lı yılların sonunda doğru, Mısır'daki Pers Satraplığı'na karşı ayaklanmayı desteklemek yönünde harekete geçmiştir. Bu amaçla bölgeye görevlendirilen Grek görev kuvvetinin ilk manevraları başarılı geçtiyse de, Memfis'teki Pers kuvvetlerini üç yıllık kuşatmaya karşın ele geçiremediler. Dahası bir Pers karşı saldırısı sonucu bu kez Grek kuvvetler kuşatıldı. On sekiz aylık kuşatmanın ardından da imha oldular. Bu felaket Yunanistan'da devam eden savaşla birleşince Atina, Pers İmparatorluğu ile olan savaşı bıraktı. Ancak MÖ 451 yılında Yunanistan'da sağlanan ateşkes, Atina'nın yeniden Pers İmparatorluğu'na karşı bir savaşa atılmasını sağladı ve Kıbrıs'a Kimon komutasında, müttefiklerin de katıldığı bir sefer düzenlendi. Ancak, Kıbrıs'ın güney sahillerinde antik bir yerleşim olan Kition (günümüzde Larnaka) kuşatması sırasında Kimon öldü. Ölümü Atina birliklerinden gizlendi ve yatakta emir veriyor izlenimi yaratıldı. Bununla birlikte Atina kuvvetleri Kıbrıs'ın kuzey sahilindeki Salamis'e geri çekilmeye karar vermiştir. Kition'dan ayrıldıktan 30 gün sonra Grek ittifak kuvvetleri, Kilikya, Fenike ve Kıbrıs unsurlarını da içeren bir Pers Donanması'na Salamis açıklarında saldırı düzenlendi. Bu muharebede kazanılan zafer üzerine seferin amacına ulaştığına karar verilerek Yunanistan'a geri dönüldü. Bu son muharebe Attik Delos Birliği ile Pers İmparatorluğu arasındaki çatışmaların, dolayısıyla Grek – Pers Savaşı'nın sonunu teşkil etmektedir.
Barış
Kıbrıs'taki Salamis Deniz Muharebesi'nden sonrası için Tukididis Perslerle herhangi bir çatışmadan söz etmemektedir. Kestirmeden, Greklerin kentlerine döndüğünü yazmıştır. Diğer yandan Diodorus, Salamis Muharebesi sonrasında Pers İmparatorluğu ile "Kallias Barışı" olarak bilinecek olan bir barış antlaşması yapıldığını yazmıştır. Diodorus muhtemelen Epiros'un tarih çalışmasını izleyerek – ki öğretmeni İsokrates'ten muhtemelen etkilenmiştir – barış antlaşmasına atıfta bulunmaktadır. MÖ 4. yüzyılda dahi barış antlaşması, bir kavram olarak yerleşmiş değildi. Bu dönemin iki tarih yazarı Kallisthenes ve Theopompus bunun varlığından söz etmez.
Muhtemelen ilk önce Atinalılar Perslerle bir pazarlık görüşmesi için girişimde bulunmuşlardı. Plutarkhos'a göre, Eurymedon Muharebesi'nden sonra, Serhas'ın ardılı I. Artaxerxes, Atina elçisinin hazır bulunduğu bir görüşmede, Greklerle bir barış antlaşması üzerinde görüşmüş ve anlaşmıştı. Ancak Plutarkhos da, Grek tarihçi Kallisthenes'ı böyle bir barış antlaşmasının varlığını reddettiğini kabul etmektedir. Herodot da bir Atina elçisinin başkanlığında bir heyetin Artaxerxes'le bir görüşme için Suşa'ya gönderildiğinden söz etmektedir. Bu heyette Argos'tan delegelerin bulunması tarihlendirmenin MÖ 461 olarak öngörülmesini gerektirmektedir. Atina ile Argos, bu tarihten sonra ilttifak kurmuşlardır. Argoslu delegelerin, bir çeşit barış antlaşması sağlama yolları aradıkları ve bu girişimin başarısız olmasının, Atina'nın Mısır ayaklanmasını destekleme kararında rol oynadığı ileri sürülebilir. Bu nedenle antik kaynaklar, bu şekilde resmi bir barışın olup olmadığı, varsa tarihi konusunda net değildir.
Modern tarihçiler arasında da görüş birliği yoktur. Antlaşmanın varlığını kabul edenler olduğu gibi kabul etmeyenler de vardır. Holland, Atina ile Pers İmparatorluğu arasında uzlaşmaya varan bir sonuç elde edildiğini, ancak bunun gerçek bir antlaşma olmadığını savunmaktadır. Bir görüşe göre, Kallisthenes'in Eurymedon Muharebesi'nden sonra bir antlaşma yapıldığını reddetmesi, başkaca bir antlaşmanın yapılmamış olduğunu gerektirmez. dahası, yine bir Grek tarihçi olan Theopompus, gerçekte bir görüşmenin Pers Sarayı ile MÖ 423'te yapıldığını öne sürmektedir. Bu görüşler doğru ise bir antlaşmanın varlığının kabul edilmesi önünde büyük bir engel ortadan kalkacaktır. Antlaşmanın varlığı konusunda bir başka argüman ise Atina kuvvetlerinin Kıbrıs'tan MÖ 449 yılındaki ani çekilmesidir. Bu durum, bir barış antlaşmasının yapılmış olması ya da olasılığının doğması ile açıklanabilir. Bütün bu tartışmalar bir yana, Diodorus antlaşmanın koşullarını ayrıntılı olarak vermiştir. Antlaşmanın ayrıntıların veren diğer antik kaynaklar bu çerçevede tutarlıdır.
Sonuçları ve daha sonraki çatışmalar
Pers İmparatorluğu ile girişilen bu savaşın sonlarına doğru Attik Delos Birliği, Atina İmparatorluğu'na dönüşme yoluna iyiden iyiye girmiştir. Savaşın sona ermesine karşın Atina'nın müttefiklerinin, hem parasal hem de gemi yönünden Atina'yı destekleme yükümlülükleri devam ettirilmiştir. Yunanistan'da iki güç odağı Atina ve Sparta arasındaki Birinci Peloponez Savaşı, MÖ 460 – 445 yılları arasında sürmüş, nihayetinde otuz yıllık bir antlaşmayla ateşkes sağlanmıştı. Ancak bu ateşkes, Atina ile Sparta arasındaki çekişmeyi sona erdirmemiş, sadece 14 yıl sonra bu iki güç, Peloponez Savaşı'nda yeniden çatışmaya girmiştir. Bu yıkıcı savaş 27 yıl sürmüş, sonuçta Atina gücünün tümüyle kırılmasına yol açmıştır. Atina İmparatorluğu parçalanmış ve Yunanistan'da artık Sparta hegemonyası oluşmuştur. Ancak bu savaşlar sadece Atina'yı değil tüm Yunanistan kent devletlerini önemli ölçüde zayıflatmıştır.
Attik Delos Birliği Savaşları Grek dünyası ile Pers İmparatorluğu arasındaki güç dengesini Yunanistan lehine değiştirmişti. Bununla birlikte Yunanistan'da taraflar arasında sonraki yarım yüzyıl boyunca süren iç çekişmeler yıpratıcıydı. Bu çatışmalarla Pers İmparatorluğu'nun güç dengesindeki konumunu önemli ölçüde düzeltilmiş oldu. Pers İmparatorluğu'nun MÖ 411'de Peloponez Savaşı'na katılması, Sparta ile karşılıklı bir savunma işbirliğiyle şekillendi. Böylece deniz güçlerini Atina'ya karşı harekete geçirmesiyle, İyonya'da Pers kontrolüne zemin oluşturdu. Pers prensi Kiros, MÖ 404'te tahtı ele geçime girişimi için Yunanistan'dan 13 bin paralı asker toplamıştır. Grek askerler –ki, 700 - 800 kadar Spartalı asker de vardı- antlaşmanın şartları gereği savaşa katıldıklarını düşünüyorlardı ve ordunun gerçek amacından habersizdiler. Ancak Kiros'un bu girişimi başarısız oldu. Fakat bu arada İyon kent devletleri yeniden ayaklanmışlardı. Pers İmparatorluğu bunun üzerine dikkatini tekrar Önasya'ya çevirmiştir. Teslim olmayı kabul etmeyen İyon kent devletleri Sparta'dan yardım istediler. Sparta bu isteğe MÖ 396 - 395 yıllarında karşılık vermiştir. Ancak Atina Pers İmparatorluğu yanında yer alınca Yunanistan'da yeniden Korint Savaşı olarak bilinen geniş çaplı bir savaşa yol açıldı. Savaşın sonuna doğru MÖ 387'de Sparta, durumunu desteklemek için Pers İmparatorluğu'ndan yardım istemek durumda kalmıştır. "Kral Barışı" olarak anılacak bir antlaşma savaşın sonunu getirecekti. II. Artakserkes, Sparta'dan Önasya'daki kentleri geri istedi ve bu isteğini elde etti. Bu küçük düşürücü antlaşma, önceki yüzyıldaki tüm Grek kazanımlarını silip götürmüştür. Sparta, Yunanistan üzerindeki hegemonyası uğruna Önasya'daki Grek varlığını feda etmişti. Grek dünyasıyla Akamenid İmparatorluğu arasındaki nihai hesaplaşma, bundan 53 yıl sonra Büyük İskender'in Asya Seferi'ne çıkmasıyla başlamış, Akamenid İmparatorluğu yıkılarak hem Grek dünyasında, hem de Asya içlerinde Helenistik Dönem başlamıştır.,
Niko Pirosmani
Niko Pirosmani ya da Niko Pirosmanaşvili (5 Mayıs 1862 - 1918), ünlü Gürcü halk ressamıdır. Naif sanatın öncüsü kabul edilir.
Hayatı
Pirosmanaşvili, daha çok hayvanları, sofradaki ve yemek servisi yapan insanları resmetmiştir. Hiçbir resim eğitimi almamıştır. Ressam sağlığında Gürcistan ve Rusya dışında pek tanınmamaktadır. Pirosmani, yaşadığı kasabayı ziyaret eden bir Fransız aktrise âşık olmuş ve onun resimlerini yapmıştır. Bu aşk öyküsü, Andrey Voznesenski’nin bir şiir ve Alla Pugaçeva'nın söylediği bir şarkıyla ünlü bir öyküye dönüşmüştür. Ressam, en ünlü tablosu olan Aktris Margarita da âşık olduğu aktrisi resmetmişti. Dünyaca ünlü diğer tabloları kız kardeşini resmettiği Çiçekli Şemsiyeli Kadın, Bira Kupalı Kadın, Baba ve Oğul adlı tablolarıdır.
Hakkında neredeyse hiçbir şey bilinmeyen Aktris Margarita kendisini terk ettikten sonra Pirosmanaşvili yoksul düşmüş, yaşamını bir evsiz olarak sürdürmüştü. Ancak resim yapmayı sürdürdü ve resimlerini karnını doyurduğu lokantalara bıraktı. Resim malzemesi almak için dükkân boyamaktaydı. Malzeme bulamadığı zaman siyah muşamba üzerine resim yaptı ve zamanla muşamba onun orijinal materyali oldu. Şair İlya Zdaneviç'in gayreti ile 1913 yılında bir gazetede hakkında yazı yayımlanmasından sonra tanınmaya ve resimlerinin değeri anlaşılmaya başladı. Ressam yine de hayatını yoksulluk ve yalnızlık içinde İspanyol gribi'ne yakalanarak tamamlamıştır. Mezarının yeri bilinmemektedir. Eserleri, ölümünden sonra bir araya getirilmiştir.
Pirosmani'nin eserleri Türkiye'de ilk defa İrina Arsenişvili küratörlüğünde İstanbul'daki Suna ve İnan Kıraç Vakfı Pera Müzesi'nde Ağustos 2007'de sergilenmiştir. . Ayrıca İstanbul'da, 2007 - 2010 arasında, adını bu ressamdan alan Türkçe ve Gürcüce olarak Pirosmani dergisi yayımlanmıştır ve adına açılmış bir sanat galerisi bulunmaktadır.
Beyza'nın Kadınları
Konusu
Hayatının gidişatından memnun görünen, psikiyatr kocası Doruk'a âşık Beyza Türker'in hayatı, yaşamaya başladığı bilinç kayıplarıyla altüst olur. Bu arada İstanbul'un çeşitli semtlerinde kesilmiş bacaklar bulunmaktadır. Polis katilin peşine düşerken Beyza da kendi gerçeğiyle yüzleşir.
Amblyomma glauerti
Amblyomma glauerti, Amblyomma cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Dış borca göre ülkeler listesi
Bu dış borca göre ülkeler listesi, yurt içinde ikamet etmeyenlere olan, toplam kamu ve özel sektör borçlarını (döviz, mal ya da hizmet cinsinden) göstermektedir. Burada kamu borcu olarak devletin merkezi ya da yerel herhangi bir birimi tarafından alınmış para ve krediler; özel sektör borcu olarak ise hanehalkı veya şirketler tarafından alınmış para ve krediler göz önüne alınmaktadır.
Bağımsız olmayan bazı yönetim birimleri de bu listeye bilgilendirmek amacıyla dahil edilmiştir. Bu listedeki değerlerin net değil brüt borç olduğuna dikkat ediniz.
Celal Sandal
Celal Sandal (d. 1942, Kayseri-ö. 12 Aralık 2006), 1963-1971 yılları arası Türkiye şampiyonu olmuş boksördür. 5 Balkan şampiyonluğu, 1 Avrupa üçüncülüğü, 1 Akdeniz Oyunları şampiyonluğu, olimpiyat dördüncülüğü dereceleri vardır. Boks sporuna Kayseri Emniyet Müdürlüğü'nde başlamıştır. Boksör olmasının yanında polistir.
Celal Sandal polislik mesleğine başladıktan sonra boks sporunu emniyet kulübünde devam ettirmiştir. Sandal emniyet teşkilatından başkomiser olarak emekli olduktan sonra da genç sporcuların yetişmesine katkıda bulunmuştur. Celal Sandal evli ve 3 çocuk babasıdır. Yakalandığı amansız kanser hastalığı sonucu 2006 yılında ölmüştür.
Seyfi Tatar
Seyfi Tatar 12 yıllık boks hayatında elde ettiği başarılarla Türk spor tarihinin en başarılı boksörlerinden biri olurken, katıldığı her turnuvada turnuvanın en teknik boksörü olarak kendini kabul ettirmiştir. Seyfi Tatar 1969’da Bükreş’te yapılan Avrupa Boks Şampiyonası’nda 57 kilo finali yapılırken rakibinden daha iyi dövüşen ve daha fazla puan alıcı yumruk atan boksör olduğu halde hakemler tarafından (ikisi lehine ikisi aleyhine, birisi beraberlik kararı verdikleri için) 3-2 yenik ayrılmış ve Romanyalı seyircilerin görülmemiş protestolarına neden olmuştur. O turnuvanın sonunda 57 kilo için tören yapılırken Romanya’lı seyirci, şampiyon ilan edilen Macar Orban için çalınan milli marşı dinlememiş ve ‘’Ta-tar’’ diye dakikalarca tempo tutmuştur.
Seyfi Tatar yedi yıl üst üste sikletinin Türkiye şampiyonluğunu kazanan boksördür.
Seyfi Tatar 1967 yılında İtalya’da Roma’da yapılan Avrupa Şampiyonasının 57 kilo finalinde yine rakibinden üstün dövüştüğü halde Polonya’lı rakibine karşı yenik ilan edilince kararı saygı ile karşılayan ve sonradan  gazetecilere’’Bu öyle bir boks maçıydı ki ikimiz de kazanmış olmalıydık. Ama boksta bir taraf kazanıyor, onu da hakemlerin kararı tayin eder’’ diyen kişidir.
Seyfi Tatar katıldığı her iki Avrupa boks Şampiyonası’nda finallerde haksız yenik ilan edildiği halde her ikisinde de organizatörlerin ‘’En centilmen boksör’’armağanını alan kişidir. 1946 yılında Sivas’ta doğmuş ve boksa 18 yaşında iken Ankara’da başlamıştır. Daha sonra sırasıyla Konya Yolspor, İzmit SEKA ve Galatasaray takımları adına eldiven giymiştir. En son Ankara’da Emniyet takımının formasını giymiş, 1975’te de bu takımla boks yaşamını kapatmıştır.
Başarılı bir boks hayatı olan Seyfi Tatar’ın 203 Resmi maçı vardır. Bunların 190 tanesini kazanmıştır. Milli formayı giydiği 8 yıl içinde 38 milli maç yapmıştır. Münih ve Meksika Olimpiyatları’nda dövüşmüş, Meksika Olimpiyatları’nda çeyrek finalde Bulgar Mihailov’la karşılaşması sonucunda hakem puanlarına göre galip gelmesine rağmen yenik ilan edilince ortalık karışmış, Meksika’lı seyircilerin ve kafiledeki diğer sporcuların protestolarından dolayı 1.5 saat müsabakalar yapılamamıştır. Olimpiyat şampiyonluğu yolunda ilerlerken orta hakemin hatası sonucu yenik ilan edilince şampiyonluğa veda eden Seyfi Tatar, ilk beşe girmiştir. Olay dünya basınında ‘’Olimpiyatların ilk skandalı ‘’olarak yer almış ve boks tarihine geçmiştir.
Boks yaptığı süre içinde gerek Avrupa gerekse Balkanlar’da şöyle anılmıştır: ’’Tekniği en büyük Türk’’. Boks yaşamı boyunca Balkan Şampiyonaları’nda altı birincilik ve iki ikincilik, Akdeniz Oyunları’nda iki ikincilik kazanan Seyfi Tatar Türk boksunun gururu olurken, katıldığı her turnuvada turnuvanın en teknik boksörlerinden birisi olarak adından söz ettirmiştir.
1967 Roma - Avrupa Şampiyonası 57 kilo ikincisi .(Türk Boks tarihinde ilk en büyük başarı)
1967 Tunus-  Akdeniz Oyunları Boks Turnuvası 54 kilo ikincisi.
1967 İstanbul- Balkan Boks Şampiyonası 57 kilo birincisi.
1969 Bükreş- Avrupa Şampiyonası 57 kilo ikincisi
1969 Galati-Romanya : Balkan Boks Şampiyonası 57 kilo birincisi
1968 Varna : Balkan Boks Şampiyonası 60 kilo birincisi
1971 İzmir : Akdeniz Oyunları Turnuvası 60 kilo ikincisi
1971 Titograt-Yugoslavya: Balkan Boks Şampiyonası 60 kilo birincisi.
1973 Atina :  Balkan Boks Şampiyonası 60 kilo birincisi.
6 kez ferdi 6 kez de kulüpler arası olmak üzere toplam 12 defa Türkiye Şampiyonu olmuştur. Toplam 38 defa milli formayı giyerek Türkiye’nin en çok milli olan boksörü olma unvanına sahiptir.
Dositej Obradović
Dositej Dimitrije Obradović (, ; 17 Şubat 1742 – 7 Nisan 1811), Sırp yazar, filozof, linguist, gezgin, poligot ve Sırbistan'ın ilk eğitim bakanı. Sırp ulusal ve kültürel rönesansına ilham veren bir kişi olmakla birlikte Sırp vatanseveri olmaya ve Sırp Ortodoks Kilisesi'ne bağlı kalmaya devam etti ve Aydınlanma ve rasyonalizmin savunucularından bir tavır takındı. Modern Sırp edebiyatının kurucusu olan Obradović daha sonra Srem bölgesindeki Hopovo manastırına keşiş olarak Dositej (Dositheus) adını almıştır. Ezop Masalları gibi birçok Avrupa klasiğini Sırpça'ya çeviren kişidir.
Ventspils Uluslararası Havalimanı
Ventspils Uluslararası Havalimanı (IATA:VNT, ICAO:EVVA) Letonya'nın Ventspils şehrinin 5 km. güneybatısındadır. Letonya'nın en önemli havalimanlarındandır.
Havalimanı 1975'te inşa edilmiştir. Bir tane pisti vardır. Havalimanından tarifeli olarak Ventspils - Riga ve Ventspils - Sankt-Peterburg arası uçuşlar yapılmaktadır.
11 Nisan 2008'de Letonya ulusal havayolu şirketi airBaltic havalimanından başkent Riga'ya düzenli ilk uçuşu başlatmıştır.
Memet Ali Alabora
Memet Ali Alabora (d. 25 Kasım 1977, İstanbul), Türk oyuncu.
1999'da Yılan Hikayesi adlı televizyon dizisinde canlandırdığı Memoli karakteri ile şöhret oldu. Türk sinemasının popüler komedi filmlerinde rol aldı. 2007'de Garajistanbul'un, 2011'de Oyuncular Sendikası'nın kurucuları arasında yer aldı.
2013'teki Gezi Parkı protestolarına destek verdi. Olayları provoke ettiği ve sahnelediği fantastik tiyatro oyunuyla olayların provasını yaptığı iddia edildi. Bu iddialardan sonra ölüm tehditleri alan ve Gezi Parkı davasında yargılanan sanatçı; yaşamını Galler'de sürdürmektedir.
İlk yılları ve eğitim hayatı
25 Kasım 1977 tarihinde İstanbul'da doğdu. Oyuncu Betül Arım ve Mustafa Alabora çiftinin oğludur. Çift, Nazım Hikmet'in Memleketimden İnsan Manzaraları’ şiirindeki ‘Memetçik Memet’ bölümünden etkilenip ona ‘Memet Ali’ ismini koydu. Besteci Selahattin Pınar'ın kızkardeşi olan babaannesi Nurhayat Pınar, onun yetişmesinde önemli rol oynadı.
İlk tiyatro deneyimini, okulun tiyatro kolunda İngilizce oynadıkları, Çöpçatan, Damdaki Kemancı, Batı Yakasının Hikayesi oyunları ile yaşadı. Ortaokulu bitirdiğinde oyuncu olmaya karar verdi. Lise yıllarında da “Shakespeare Çeşitlemeler”, “Biz, Orhan Veli” gibi oyunlarda rol aldı.
Lisede öğrencisi olduğu Özel Boğaziçi Lisesinin desteği ile 1994 yılında Evren Ergeç ile "Boğaziçi Sanat" adında yarı profesyonel bir tiyatro kurdu. Bu ekiple birkaç temsil oynadı.
İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda oyunculuk eğitimi aldı. Konservatuar öğrenciliği sırasında 1995-1997 yılları arasında bir yandan da atv'de yayımlanan A Takımı programında muhabir olarak çalıştı.
1999 yılında konservatuvardan mezun oldu. Oyunculuk yaşamına başladıktan sonra Yıldız Teknik Üniversitesi Sanat ve Tasarım Fakültesi’nde yüksek lisans yaptı. "Tiyatro üzerinden Türkiye modernleşmesi" (2004) başlıklı tezi ile yüksek lisans derecesi aldı.
Türkiye'deki oyunculuk yaşamı
İlk televizyon deneyimi, konservatuar öğrencisi iken 1995-1997 arasında babası ile birlikte rol aldığı Kara Melek adlı televizyon dizisidir. 1999'a kadar rol aldığı bu dizide, Hakan rolünü canlandırarak tanınmaya başladı.
1998'de Türk-Yunan ortak yapımı Kayıkçı isimli filmde  sağır ve dilsiz bir balıkçıyı canlandırarak ilk defa bir sinema filminde rol aldı. Sinema yaşamı sonraki yıllarda çok izlenen komedi filmleri olan Hababam Sınıfı serisinde, Maskeli Beşler serisinin ilk filminde (2007), Yedi Kocalı Hürmüz'deki (2009)  rolleri ile devam etti. 2006'da ise 1980 ihtilalini konu alan Eve Dönüş filminde rol aldı.
1999'da Yılan Hikayesi adlı televizyon dizisinde başrolde oynadı. Alabora'nın canlandırdığı, jöleli saçları ve kirli sakalı ile aykırı bir polisi olan Memoli karakteri çok sevildi ve Alabora bu dizdeki rolü ile şöhret oldu. "Canım Kocacığım”, “Karınca Yuvası” ve “Hayalet” yapımlarında dizi oyunculuğunu sürdürdü.
İlk profesyonel tiyatro deneyimini Tiyatro İstanbul'un sahnelediği Acaba Hangisi? adlı oyunla yaşadı
Oyunculuk faaliyetlerinin yanı sıra Müjdat Gezen Sanat Merkezi’nde ders verdi; Andante klasik müzik dergisinin yayın kurulunda çalıştı. 2007'de Beyoğlu'nda kurulan Garajistanbul'un kurucuları arasındaydı ve Mayıs 2010 yılına kadar yönetiminde görev aldı.
29 Mart 2011 tarihinde kurulan Oyuncular Sendikası'nın kuruluşunda Geçici Yönetim Kurulu başkanlığını üstlendi,  10-11 Eylül 2011'de yapılan Oyuncular Sendikası'nın 1. Olağan Genel Kurulu'nu takip eden ilk yönetim kurulu toplantısında Genel Başkan seçildi; bu görevi 6-7 Eylül 2014 tarihinde yapılan 2. Olağan Genel Kurul'a kadar sürdürdü.
Meltem Arıkan’ın 2011yılında yazdığı Mi Minör adlı fantastik tiyatro oyununu sahneye koyan Alabora,  her şeye başkanın karar verdiği hayalî Pinima ülkesinin başkanı rolünü canlandırdı. Oyun, 1 Aralık 2012 ile 14 Nisan 2013 arasında 23 kez oynandı.
Gezi Parkı Protestoları
Toplumsal haklar ve çevre aktivisti olan Alabora 2013 yılında Gezi Parkı protestolarına destek verdi. Kimi basın organları, Alabora'nın sosyal medya mesajları ile olayları provoke ettiği ve Gezi Parkı olayları ile Mi Minör adlı tiyatro eseri arasında bağlantı olduğuna dair iddialar yayınladı. 10 Haziran 2013'teki "Mesele sadece Gezi Parkı değil arkadaş, sen hala anlamadın mı? Hadi gel ' mesajıyla takipçilerini "suç işlemeye alenen tahrik ettiği" ileri sürüldü.
Bu iddialardan sonra ölüm tehditleri alan sanatçının valilikten talebi üzerine koruma tahsis edildi. 2013 yılında ülkeden ayrılarak Galler'in Cardiff kentine yerleşti.
Aralık 2018 yılında Memet Ali Alabora hakkında Gezi Parkı eylemlerinden dolayı "Türkiye Cumhuriyeti Hükûmeti'ni ortadan kaldırmaya veya görevini yapmasını engellemeye teşebbüs etme" suçlamasıyla tutuklamaya yönelik yakalama kararı çıkartıldı. Şubat 2020'de Gezi Parkı davasında hakkında beraat kararı verildiği söylendi. Kendisi ise DW Türkçe'de gazeteci Nevşin Mengü ile yaptığı bir röportajda bu kararın kendisi ve yurt dışındaki diğer sanıkları kapsamadığını söyledi.
Galler'deki yaşamı
Alabora, Galler'e yerleştikten sonra eşi Pınar Öğün’ün öncülüğüyle kurulan ‘Be Aware Production’ bünyesinde yazar Meltem Arıkan ile beraber oyuncu ve yönetmen olarak çeşitli üretimler ortaya koydu. Exhibit isimli kısa film, kadın hikayelerini konu alan Enough is Enough (Yetti Artık), Arıkan’ın hayatının konu edildiği ‘Kargalar / Y Brain’ isimli oyun gerçekleştirdiği çalışmalardandır.
Galce öğrenen Alabora, Fflam adlı dizide Türkiye'den siyasi nedenlerden dolayı ayrılmak zorunda kalan Deniz karakterini canlandırdı.
Kişisel hayatı
Alabora, oyuncu Pınar Öğün ile 19 Kasım 2009 tarihinde evlendi. Çift 2021 yılında ortak alınan karar ile boşandı..
Göktürk, Eyüpsultan
Göktürk, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda bulunan Eyüpsultan ilçesine bağlı 21 mahalleden biridir. Kemerburgaz, Mithatpaşa, Odayeri, Pirinççi mahalleleriyle komşudur.
Tarihçe
Mahallenin adı, 1561 yılında Rumcada horozköy anlamına gelen Pektinaxôrion, 1890 yılı kayıtlarında Petinaxori, 1928 yılı kayıtlarında ise Petnaxor olarak geçmektedir. 12 Ocak 1993 tarihinde belediye statüsü alarak beldeye dönüştü.
Kırım Tatar Millî Meclisi
Kırım Tatar Millî Meclisi (Kırım Tatarca: Qırımtatar Milliy Meclisi), anayurtları Kırım'da yaşayan Kırım Tatarları'nın en yüksek temsil ve yürütme organıdır.
26 Haziran 1991 tarihinde Akmescit'de II. Kırım Tatar Millî Kurultayı'nın I. Toplantısı'nda alınan kararla kurulmuştur. Bu toplantıda Kırım Tatar Milli Meclisi Başkanlığı'na seçilen Mustafa Abdülcemil Kırımoğlu, 28 Kasım, 2013 tarihine kadar görevini sürdürdü.
Kırım Tatar Millî Kurultayı tarafından seçilen 33 üyeden teşekkül eden Kırım Tatar Millî Meclisi, Kırım Tatarları'nın haklarını, Ukrayna Merkezi Hükûmeti, Otonom Kırım Yönetimi ve tüm Uluslararası Toplum Örgütleri nezdinde temsil etmektedir.
30 Haziran 1991'de Kırım Tatarları üzerindeki egemenliğini ilan eden Kırım Tatar Milli Meclisi, Kırım Ulusal Marşı'nı (Ant Etkenmen) ve Kırım Ulusal Bayrağı'nı kabul etmiştir.
Sakallı Nureddin Paşa
Mehmed Nureddin Paşa ya da bilinen adıyla Sakallı Nureddin (1873, Bursa - 18 Şubat 1932, İstanbul), Türk asker ve siyasetçi.
Osmanlı Dönemi
Müşir İbrahim Edhem Paşa'nın oğludur. 1890 yılında girdiği Pangaltı'daki Mekteb-i Fünun-u Harbiyye-i Şahane'ye girdi. 1893 yılında piyade sınıfının 31. olarak bitirerek Mülâzım-ı sânî rütbesiyle mezun oldu. Arapça, Fransızca, Almanca ve Rusça biliyordu.
1893 yılının Mart-Nisan ayları arasında 5. Ordu'ya bağlı 40. Piyade Taburunda görev yaptı. Nisan 1893-Ekim 1898 tarihleri ​​arasında Hassa Ordusu (1. Ordu) karargâhı'nda görev yaptı. 31 Ocak 1895 tarihinde Mülazım-ı Evvel, 22 Temmuz 1895 tarihinde de Yüzbaşı rütbesine terfi etti.