cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Azerbaycan
Tarım
Azerbaycan bölgedeki en büyük tarım havzasına sahiptir. Azerbaycan'ın yaklaşık yüzde 54,9'u tarım arazisidir. 2007 yılı başında 4.755.100 hektarlık tarım alanı kullanılmıştır. Aynı yıl toplam ahşap kaynakları 136 milyon m³'tü. Azerbaycan'ın tarımsal bilimsel araştırma enstitüleri çayırlar ve meralar, bahçecilik ve subtropikal ürünler, yeşil sebzeler, bağcılık ve şarapçılık, pamuk yetiştirme ve tıbbi bitkiler üzerine odaklanmıştır. Bazı bölgelerde tahıl, patates, şeker pancarı, pamuk ve tütün yetiştirmek kârlıdır. Hayvancılık, süt ürünleri, şarap ve alkollü içkiler de önemli çiftlik ürünleridir. Hazar balıkçılık endüstrisi, mersin balığı ve morina balığının azalan stoklarına odaklanmaktadır. En son verilere göre Azerbaycan'da 1,5 milyon sığır, 5 milyon koyun, 30 milyon kümes hayvanı bulunmaktadır. Arıcılık gelişmiştir. 2002'de Azerbaycan deniz ticaretinin 54 gemisi olmuştur.
Daha önce yurt dışından ithal edilen bazı ürünler yerel olarak üretilmeye başlandı. Bunlar arasında Coca-Cola tarafından Coca-Cola Bottlers LTD., Baki-Kastel tarafından bira, Nehir tarafından parke ve EUPEC Pipe Coating Azerbaijan tarafından petrol boruları bulunmaktadır.
Turizm
Turizm Azerbaycan ekonomisinin önemli bir parçasıdır. Ülke 1980'lerde tanınmış bir turistik yerdi. Ancak, Sovyetler Birliği'nin çöküşü ve 1990'larda Dağlık Karabağ Savaşı, turizm endüstrisine ve Azerbaycan'ın turistik yer imajına zarar verdi.
2000'li yıllar sonrası turizm endüstrisi toparlanmaya başlamıştır ve ülke o zamandan beri turist ziyaretleri ve geceleme sayısında yüksek oranda büyüme yaşamıştır. Son yıllarda Azerbaycan din, spa ve sağlık turizmi için de popüler bir yer haline gelmiştir. Kış aylarında, Şahdağ Dağ Tesisi en son teknolojiyle donatılmış kayak olanakları sunmaktadır.
Azerbaycan hükûmeti Azerbaycan'ın gelişmesini elit bir turizm merkezi olarak öncelikli hale getirdi. Azerbaycan ekonomisine turizmin en büyük olmasa da büyük bir katkıda bulunması ulusal bir stratejidir. Bu faaliyetler Azerbaycan Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından düzenlenmektedir. Bu ülkeye vizesiz seyahat hakkı olan 63 ülke var. 10 Aralık 2020'de Türkiye ile imzalanan protokol ile iki devlet karşılıklı olarak 1 Nisan 2021 tarihinden itibaren sadece kimlik ile seyahat etmeye başladılar. E-vize ise vize alınması gereken ülkelerin yabancılarının Azerbaycan Cumhuriyeti'ne ziyareti için kullanılan çevrimiçi sistemdir.
Dünya Ekonomik Forumu'nun 2015 Seyahat ve Turizm Rekabet Raporu'na göre Azerbaycan 84. sırada yer alıyor.
Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi'nin raporuna göre, 2010-2016 yılları arasında ziyaretçi ithalatında en güçlü artışı gösteren Azerbaycan ilk on ülke arasında yer aldı. Buna ek olarak, yüzde 46.1 oranla Azerbaycan en hızlı gelişmekte olan ülkeler arasında ilk sırada yer aldı.
Ulaşım
Azerbaycan'ın önemli uluslararası trafik yollarının kavşağında bulunması, İpek Yolu ve Güney-Kuzey koridoru üzerinde yer alması ülke ekonomisi için ulaşım sektörünün stratejik önemini artırmaktadır. Ülkedeki ulaşım sektörü, yollar, demiryolları, hava ve deniz taşımacılığını içerir.
Azerbaycan hammadde taşımacılığında da önemli bir ekonomik merkezdir. Mayıs 2006'da faaliyete başlayan 1.774 kilometre uzunluğundaki Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı (BTC), Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye topraklarından geçmektedir. BTC, yılda 50 milyon ton kadar ham petrol taşımak için tasarlanmıştır ve Hazar Denizi'ndeki petrolü küresel pazara aktarmaktadır. Ayrıca 2006 yılı sonunda faaliyete başlayan, Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye topraklarından geçen Güney Kafkasya Boru Hattı ise Şahdeniz doğal gazını Avrupa pazarına ek gaz olarak sunmaktadır.
Yapımı devam eden Bakü-Tiflis-Kars demiryolu, Türkiye'nin İstanbul Boğazı'ndaki Marmaray projesini de hayata geçirilmesiyle birlikte Avrupa demiryollarını Kazakistan ve Çin demiryolları bağlantıları ile Asya demiryollarına bağlayacaktır.
Bilim ve teknoloji
21. yüzyılda yeni bir petrol ve gaz patlaması Azerbaycan'ın bilim ve teknoloji sektörlerindeki durumu iyileştirmeye yardımcı oldu ve hükûmet modernleşme ve yeniliği hedefleyen bir kampanya başlattı. Hükûmet, bilgi teknolojisi ve iletişim endüstrisinden elde edilen kârın büyüyeceğini ve petrol üretiminden elde edilecek karla karşılaştırılabilir olacağını tahmin ediyor.
Azerbaycan, 2007-2008 mali krizinden etkilenmeyen büyük ve istikrarlı bir şekilde büyüyen bir İnternet sektörüne sahiptir; hızlı büyümenin en az beş yıl daha süreceği tahmin edilmektedir. Ülke ayrıca telekom sektörünü geliştirmede de ilerleme kaydetmektedir. İletişim ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı (MCIT), hem politika yapıcı hem de düzenleyicidir. Genel ankesörlü telefonlar telefon santralinden veya bazı mağaza ve büfelerden token satın alınarak yerel aramalar için kullanılabilir. Belirteçler süresiz çağrı yapılmasına izin verir. 2009 yılı itibarıyla 1.397.000 ana telefon hattı ve 1.485.000 internet kullanıcısı bulunmaktadır. Dört GSM sağlayıcısı: Azercell, Bakcell, Nar Mobile, Naxtel mobil şebeke operatörleri ve bir CDMA vardır.
21. yüzyılda Elçin Halilov ve diğer temel çalışmalarından esinlenilen önde gelen Azerbaycan jeodinamiği ve jeotektonik bilim insanı, şimdi Cumhuriyetçi Sismik Hizmetin büyük kısmını oluşturan yüzlerce deprem tahmin istasyonu ve depreme dayanıklı binalar tasarlamıştır.
Azerbaycan Milli Havacılık ve Uzay Ajansı, ilk uydu AzerSat 1'i 7 Şubat 2013'te Fransız Guyanası'ndaki Guyana Uzay Merkezi'nden 46° Doğu yönü pozisyonlarında yörüngeye başlatıldı. Uydu Avrupa, Asya ve Afrika'nın önemli bir bölümünü kapsıyor, TV ve radyo yayınlarının yanı sıra internet'in yayınına da hizmet ediyor. Bir uydunun yörüngeye fırlatılması, Azerbaycan'ın gelecekte kendi uzay endüstrisi ile ulus olma hedefini gerçekleştirme yolunda hayata geçirdiği ilk adımdır ve gelecekte daha fazla projeyi başarıyla uygulayabileceğinin göstericisidir.
Demografi
Ocak 2019 itibarıyla Azerbaycan'ın toplam 9.981.457 nüfusunun %52.8'i kentsel, %47.2'si kırsaldır. Toplam nüfusun %50,1'i kadındır. Aynı yıldaki cinsiyet oranı kadın başına 0,99 erkek olmuştur.
Azerbaycan diasporası 42 ülkede bulunur ve Alman kültür toplumu "Karelhaus", Slav Kültür Merkezi, Azerbaycan-İsrail Topluluğu, Kürt Kültür Merkezi, Uluslararası Talış Derneği, Lezgi Ulusal Merkezi, Azerbaycan-Tatar topluluğu, Kırım Tatarları topluluğu da dahil olmak üzere Azerbaycan içinde etnik azınlıklar için birçok merkez bulunmaktadır.
Etnik azınlıklar
2009 nüfus sayımına göre, ülkenin nüfusunun %91.60 Azerbaycanlılar, %2.02 Lezgiler, %1.35 Ermeni (hemen hemen tüm Ermeniler ayrılıkçı Dağlık Karabağ bölgesinde yaşıyor), %1.34 Rus, %1.26 Talış, %0.56 Avar, %0.43 Türk, %0.29 Tatar, %0.28 Tat, %0.24 Ukraynalı, %0.14 Sahurlar, %0.11 Gürcü, %0.10 Yahudi, %0.07 Kürt ve %0.21'nu diğer azınlıklar oluşturmaktadır.
Kentleşme
Azerbaycan'da toplam olarak 77 şehir, 64 daha küçük rayon düzeyi şehirler ve bir özel statülü şehir bulunmaktadır. Bunları 257 şehir tipi yerleşim ve 4620 adet köy tarafından takip edilmektedir.
Dil
Azerbaycan'ın resmi dili Azerice olup nüfusun %92'sinin ana dilidir. Azerice Türk dil ailesi'nin Oğuz grubu içerisindedir ve Türkçe, Kaşkayca ve Türkmence ile yakından ilgilidir. Buna karşın Türk Dil Devrimi gibi bir devrim Azerbaycan'da yaşanmadığı için Türkçeye oranla daha fazla Arapça-Farsça sözcük içermektedir. Türkiye Türkçesi ile olan yakınlığı kökensel açıdan etkinliği en fazla olan etken olsa da tarih çizelgesinde Fars ve Doğu dilleri ile olan teması hep yüksek düzeyde olmuştur. Ancak tüm bunlara rağmen halkın konuştuğu dil Balkanlardan Hazar Denizi'ne (klasik Türk-Osmanlı-Azerbaycan Türkleri yayılım alanı) kadar "anlaşılabilirlik" düzeyinde kalmıştır. Rus işgali ile sonuçlanan 19.yy ile birlikte Rusça tüm Kafkasya'da tanınırlık kazanmış ve bu durum Sovyet döneminde hızlanarak artmıştır. Günümüzde Rusça ikinci dil işlevi görmektedir (nispeten azalmış da olsa). Bununla birlikte Rusça ve İngilizce eğitim ve iletişimde ikinci ya da üçüncü dil olarak önemli rol oynamaktadır. Ülkede anadil olarak konuşulan çok sayıda diğer diller de vardır. Avarca, Buduhça, Gürcüce, Ermenice, Cuhuri, Hınalıkca, Krızca, Lezgice, Rutulca, Talışça, Tatça, Tsahurca, ve Udince diğer etnik gruplar tarafından konuşulmaktadır. Azerbaycan'da dil toplulukların çoğu küçüktür ve konuşanların sayıları azalmaktadır ve bu yüzden bu dillerin çoğu soyu tükenme tehlikesi ile karşı karşıyadır. Ermenice ise hemen hemen tamamıyla ayrılıkçı Dağlık Karabağ bölgesinde konuşulur.
Din
Nüfusun yaklaşık %97'si Müslümandır. Müslümanların %85'i Şii Müslümanlar ve %15'i Sünni Müslümanlardan oluşur ve Azerbaycan Cumhuriyeti dünyanın en yüksek ikinci Şii nüfusu yüzdesine sahiptir. Diğer inançlar ülkenin çeşitli etnik grupları tarafından uygulanmaktadır. Anayasa'nın 48. maddesi uyarınca, Azerbaycan laik bir devlettir ve dini özgürlük sağlamaktadır. 2006-2008 Gallup anketinde Azerbaycan'dan yanıt verenlerin sadece %21'i dinin günlük yaşamlarının önemli bir parçası olduğunu belirtmiştir. Bu Azerbaycan'ı dünyadaki en az dindar Müslüman çoğunluklu ülke yapar.
Ülkenin dini azınlıklarından tahmini 280.000 Hristiyan (%3.1) çoğunlukla Rus ve Gürcü, Doğu ve Ermeni Apostolik'dir (neredeyse tüm Ermeniler ayrılıkçı Dağlık Karabağ bölgesinde yaşamaktadır). 2003 yılında burada 250 Roma Katoliği vardı. 2002 itibarıyla diğer Hristiyan mezhepleri arasında Lüteranlar, Baptistler ve Malakanlar bulunmaktadır. Ayrıca küçük bir Protestan topluluğu da vardır. Azerbaycan ayrıca 2000 yıllık bir geçmişe sahip eski bir Yahudi nüfusa sahiptir; Yahudi örgütleri Azerbaycan'da 12.000 Yahudi'nin kaldığını tahmin ediyor. Yehova'nın Şahitleri topluluklarının yanı sıra diğer dini toplulukların taraftarları da burada vardır. Ülkedeki bazı dini cemaatler gayri resmi olarak dini özgürlüklerden kısıtlanmıştır. ABD Dışişleri Bakanlığı konuyla ilgili bir raporda, bazı Müslüman ve Hristiyan grupların katı üyelerinin tutuklandığından ve birçok katı dindar grubun Devlet Dini Organizasyonlarla Çalışma Komitesine kaydolmakta zorlandığı belirtiliyor.
Eğitim
Azerilerin yüksek bir yüzdesi, özellikle bilimsel ve teknik konularda bir tür yükseköğrenim görmüştür. Sovyet döneminde okuryazarlık ve ortalama eğitim seviyeleri, standart alfabedeki iki değişikliğe rağmen, 1920'lerde Arap alfabesi'nden Latin alfabesi'ne ve 1930'larda Latin alfabesi'nden Kiril alfabesi'e geçilmiştir. 1992 yılında ise Latin alfabesine geri dönüldü.
Sovyet verilerine göre, erkek ve kadınların yüzde 100'ü 1970 yılında okuryazardı. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı Raporu 2009'a göre Azerbaycan'daki okuma yazma oranı %99,5'tir. Bu oranla, Azerbaycan, Türk ülkeleri arasında en çok okuryazarlık oranına sahip ülkedir.
Bağımsızlıktan bu yana, Azerbaycan Parlamentosu'nun kendisini Sovyetler Birliği'nden ayırmak için kabul ettiği ilk yasalardan biri, Kiril alfabesi'nin yerini almak için değiştirilmiş Latin alfabesi'ni benimsemek olmuştur. Bunun dışında Azerbaycan sistemi çok az yapısal değişikliğe uğramıştır. İlk değişiklikler arasında din eğitiminin yeniden kurulması (Sovyet döneminde yasaklandı) ve Azerbaycan dilinin kullanımını yeniden vurgulayan ve ideolojik içeriği ortadan kaldıran müfredat değişiklikleri yer almıştır. Eğitim kurumları: anaokul, ortaokul, lise ve meslek liseleri dahil olmak üzere binlerce okul içerir. 9. sınıfa kadar eğitim zorunludur. Azerbaycan'da eğitimin tüm diğer Türk devlet ve topluluklarına göre çok ileri düzeyde olduğu görülür. 1991 istatistiksel verilere göre 4.775 okulda 1.503.000 öğrenci okumaktadır. Bugün okul sayısı 5.000'e, öğrenci sayısı 1.600.000'e ulaşmıştır. Azerbaycan'da 6.500 kültür tesisi, 4.605 kütüphane, 125 müze, 125 müzik okulu, 43 halk tiyatro salonu, 3.680 kültür evi bulunmaktadır.
Bakü-Azerbaycan Devlet Üniversitesi ve bağlı enstitüleri bütün Uygulamalı Matematik ve Ekonomik Sibernetik, Kimya, Jeoloji, Biyoloji, Tarih, Filoloji, İlahiyat, Coğrafya, Gazetecilik, Hukuk, Mekanik ve Matematik, Fizik, Sosyal Bilimler ve Psikoloji, Felsefe, Kütüphane Çalışmaları, Uygulamalı Matematik Bilimsel Araştırma Enstitüsü, Doğu Çalışmaları kollarında eğitim-öğretim yapmaktadır.
Özel ve devlet olmak üzere toplam 49 tane kanuni üniversite mevcuttur ve bu üniversiteler özellikle Türk ve birçok yabancı öğrenciye eğitim vermekte, eski doğu bloğu ülkeler arasında kaliteli eğitim veren ülkeler arasında sayılmaktadır.
Azerbaycan'da 38 devlet ve 11 özel üniversite bulunmaktadır. Bakanlık tarafından yayınlanan raporlar, 2016 yılında 34.224 öğrencinin sınavdan geçtiğini ve bir üniversiteye yerleştiğini bildirdi. Üniversiteler ülkede 11.566 profesör ve 12.616 öğretim üyesi istihdam etmektedir. Azerbaycan kültürü her zaman seküler öğrenmeye büyük saygı duyduğundan, ülke geleneksel olarak eski Sovyetler Birliği Müslüman halkları için bir eğitim merkezi olmuştur. Bu nedenle ve petrol endüstrisinin Azerbaycan ekonomisindeki rolü nedeniyle, Azerbaycanlıların nispeten yüksek bir yüzdesi, özellikle bilimsel ve teknik konularda bir tür yükseköğrenim görmüştür. Birçok meslek enstitüsü, petrol endüstrisi ve diğer birincil endüstriler için teknisyen yetiştirmektedir.
Kültür
Azerbaycan kültürü birçok etkinin sonucu olarak gelişmiştir. Günümüzde, küreselleşmiş tüketim kültürü de dahil olmak üzere Batı etkilerine rağmen ulusal gelenekler ülkede iyi korunmaktadır. Azerbaycan kültürünün ana unsurlarından bazıları şunlardır: müzik, edebiyat, halk oyunları ve sanat, mutfak, mimari, sinematografi ve Nevruz. Aile tatili olan Nevruz, eski İran Zerdüştlük dininde Yeni Yıl geleneksel kutlamalarından türemiştir.
Azerbaycan nüfusu, yukarıda belirtildiği gibi, Azerbaycanlıların yanı sıra ülkenin çeşitli bölgelerinde sıkıca yaşayan diğer milletlerden veya etnik gruplardan oluşmaktadır. Azerbaycan'ın ulusal ve geleneksel kıyafetleri Çuha ve Papak'dır. Ayrıca, ülkede devlet bütçesinden finanse edilen Rusça, Gürcüce, Kürtçe, Lezgice ve Talışça radyo yayınları var. Balaken ve Haçmaz'daki bazı yerel radyo istasyonları Avar ve Tat dillerinde de yayın düzenlemektedir. Bakü'de Rusça, Kürtçe, Lezgice ve Talışça gazeteler yayınlanmaktadır. Ayrıca, Yahudi toplumu haftalık "Sokhnut" Aziz gazetesini yayınlıyor.
Müzik ve halk dansları
Yaklaşık bin yıllık geçmişi olan Azerbaycan müziği ritmik ve farklı melodiler üretmiş, müziğinin konularını Azeri halkının yaşantıları ve karşılaştıkları sosyal olaylarından konu almıştır. Azeri dili çoğunlukla Türkçe, Arapça ve Farsça kökenli sözlerden etkilendiğinden yapılan geleneksel Azeri müziklerde de Kafkas, Orta Asya ve İran ağırlıklı etkiler göze çarpmaktadır. Geleneksel Azeri müziklerinde çalgı olarak tar, kemençe, ut, bağlama, balaban, zurna, kaval, nağara, garmon, tütek, tef ve davul kullanılmaktadır. Ayrıca davul, garmon (küçük akordeon), tutek (düdük flüt), daf (davullar) ve nagara çalgılarıda melodilerde sıkça kullanılabilen enstrümanlardandır. Muğam, Meyhana ve Âşık sanatı Azerbaycan'ın birçok müzik geleneği arasındadır. Muğam genellikle şiir ve enstrümantal araları olan bir süittir. Muğam okurken, şarkıcılar duygularını şarkı ve müziğe dönüştürmek zorundadır. Orta Asya ülkelerinin muğam geleneklerinin aksine, Azerbaycan muğamı daha serbest biçimli ve daha az katıdır; genellikle doğaçlama caz alanı ile karşılaştırılır. UNESCO, Azerbaycan muğam geleneğini 7 Kasım 2003 tarihinde Sözlü ve Somut Olmayan İnsanlık Mirasının Başyapıtı ilan etti. Meyhana, genellikle belirli bir konuda doğaçlama yapan birkaç kişi tarafından gerçekleştirilen bir tür geleneksel Azerbaycan halkının eşliksiz şarkısıdır.
Âşık, şiir, hikâye anlatımı, dans, vokal ve enstrümantal müziği Azerbaycan kültürünün bir sembolü olarak duran geleneksel bir performans sanatında birleştirir. Saz Azerbaycan müziğinin ayrılmaz bir parçasıdır. Bu geleneğin kökeni eski Türk halklarının Şamanistik inançlarından kaynaklanmaktadır. Âşıkların şarkıları ortak üslerde yarı doğaçlamadır. Azerbaycan Âşık sanatı 30 Eylül 2009 tarihinde UNESCO tarafından Somut Olmayan Kültürel Miras listesine dahil edilmiştir.
Hepatit E
Hepatit E, gıda ya da dışkı ile kirlenmiş su yoluyla bulaşan bir hepatit virüsü. Gebelerde hastalığın ölüm oranı %20'dir.
Azerbaycan
Müzik ve halk dansları
1960'lı yılların ortalarından bu yana, Batı'dan etkilenen Azerbaycan pop müziği, çeşitli şekillerde, Azerbaycan'da popülerlik kazanırken, rock ve hip hop gibi türler yaygın olarak üretildi ve popülerlik kazandı. Azerbaycan pop ve Azerbaycan halk müziği Alim Kasımov, Reşid Behbudov, Vakıf Mustafazade, Müslüm Magomayev, Şövket Alekberova gibi sanatçıların uluslararası popülaritesi ile ortaya çıktı. Azerbaycan, Eurovision Şarkı Yarışması'na hevesli bir katılımcıdır. Azerbaycan 2008 Eurovision Şarkı Yarışması'nda ilk övgüye değer yer tutmuştur. Ülke, 2009 yılında üçüncü, ertesi yıl beşinci oldu. Eldar ve Nigar, Azerbaycan'ın 2012'de Bakü'de yarışmaya ev sahipliği yapma hakkı veren "Running Scared" şarkısıyla 2011 Eurovision Şarkı Yarışması'nda birincilik kazandı.
Düzinelerce Azerbaycan halk dansı vardır. Genelde resmî kutlamalarda sergilenirler ve dansçılar çuha gibi iyi korunmuş ulusal kıyafetler giyerler. Çoğu dansın çok hızlı bir ritmi vardır. Ulusal dans, Azerbaycan ulusunun özelliklerini göstermektedir.
Edebiyat
Bugünkü Azerbaycan topraklarında doğan şair ve filozof Nizami (Gencevî) Orta Çağ yazarları arasında yer alır. Eserleri arasında "Hemşah", "Esrar Hazinesi" "Hüsrev ve Şirin", "Leyla ile Mecnun" yer alır. Azerbaycan'ın erken dönem edebî figürleri arasında yer alan diğer isim de İzzeddin Hasanoğlu'dur. Türkçe ve Farsça gazeller yazmıştır. Farsça gazellerinde takma isim kullanırken Türkçe gazellerde kendi adını kullanır.
Klasik edebiyat ise 14. yüzyılda Tebriz ve Şirvan'a ait farklı lehçelerde şekillendi. Kadı Buhaneddin, Hakiki ve Habibi bu dönemin şairleri arasındadır. 14. yüzyılın sonunda ise Nesimi’nin edebi çalışmaları öne çıkar. 15. yyın başında da etkin olan şair Türk edebiyat tarihinin en önemli divan şairleri arasında yer alır. Aynı zamanda Farşca ve Arapça şiirleri de vardır. Divan edebiyatı ve gazel türünün gelişimine katkı sağlayan 2 önemli isim de Fuzuli ve Hatayi'dir. Hayati Şah İsmail'in mahlasıdır.
16. yüzyılda, Dede Korkut hikâyeleri kopyalanmıştır. Bu hikâyeler Oğuz göçebe geleneğine ait sözlü hikâyelerdir ve 12 öyküden oluşurlar. 16. yüzyıl şairi Fuzuli, de bu süreçte Arapça Farça ve Azerice felsefi ve lirik gazeller yazmıştır. Aynı yüzyılda, Azerbaycan edebiyatında ozan geleneği de gelişmiştir. Koşma adıyla billinen spesifik bir tarz da bu dönemde edebiyata girmiş ve Şah İsmail ile oğlu Şah Tahmasb tarafından geliştirilmiştir.
Azerbaycan modern edebiyatı ise Şirvani lehçesine dayanır. Azerice ilk gazete Ekinci 1875’te yayımlanmıştır.
Heykel
1940'lı ve 50'li yıllarda Azerbaycan'da heykellerin yaygınlığı artmıştır. Önemli eserler arasında Mirza Fetali Ahundov (Pinhos Sabsay, 1930), Nizami Genceviye (Fuad Abdurrahmanov, 1949), Hükûmet Evi'nin karşısında Lenin'e (Celal Karyağdı, 1954), Hurşidbanu Netəvana (Ömer Eldarov, 1960), Üzeyir Hacıbeyova (Tokay Memmedov, 1960), Mikail Müşfik (Münevver Rızayeva, 1968), Kara Karayev (Fazıl Necefov, 1968) gösterilebilir.
Sinematografi
Şimdiye kadar Azerbaycan'da 3000'den fazla film çekilmiştir. Bunlardan 300 kadarı uzun metraj sinema filmi, 100'den fazlası kısa metraj sinema filmi, 20'den fazlası uzun metraj televizyon sinema filmi, 30'dan çoğu kısa metraj televizyon sinema filmi, 20 kadarı dizi, 10 kadarı uzun metraj müzikal, 100'den fazlası televizyon tiyatro oyunu, 50 kadarı televizyon sinema-tiyatro oyunu, 100 kadarı çizgi film, 20 kadarı televizyon çizgi film, 50 kadarı uzun metraj belgesel, 1100'den çoğu kısa metraj belgesel, 20 kadarı uzun metraj televizyon belgeseli, 600'den fazlası ise kısa metraj televizyon belgeselidir.
Spor
Azerbaycan millî futbol takımı uluslararası arenada düşük bir performans sergilemektedir. Bunun başlıca nedenlerinden birisi Azerbaycan merkezli futbol kulüplerinde oynayan yabancı uyruklu futbolcular olarak görülmektedir. 2009 yılının şubat ayında açılan Azerbaycan Futbol Akademisi'nin gençlerin futbola olan ilgisinin artmasında büyük bir adım atılmasının sağlayacağı düşünülmektedir. Azerbaycan merkezli en başarılı futbol kulüpleri Neftçi, Bakı, İnter Bakü, Karabağ ve Hazar Lankaran takımlarıdır. Neftçi 2012 yılında play-off maçlarında Güney Kıbrıs Rum Kesimi'nin APOEL takımını eleyerek 2012-13 UEFA Avrupa Ligi gruplarına kalarak Azerbaycan futbolunda bir ilki gerçekleştirmiştir. Ülke 2012 FIFA 17 Yaş Altı Kadınlar Dünya Kupası'nın düzenlemiştir. Futsal da Azerbaycan'da popüler olan sporlardan birisidir. Azerbaycan millî futsal takımı 2010 yılında Macaristan'da düzenlenen UEFA Futsal Şampiyonasında dördüncü olmuştur. Azerbaycan takımı Araz Nahçıvan UEFA Futsal Kupasının 2009-10 ve 2013-14 sezonlarında bronz madalya kazanmıştır.
Tavlanın Azerbaycan kültüründe önemli bir yeri bulunmaktadır. Tavla, Azeriler arasında çok popüler bir oyundur. Bu oyunun Azerbaycan'da birçok farklı oynanış tarzı vardır. Sovyetler Birliği döneminde olduğu gibi satranç Azerbaycan'da hâlen yaygındır. Teymur Recebov, Şehriyar Memmedyarov, Vladimir Makogonov, Vügar Haşimov, Zeyneb Mehmedyarova ve Garri Kasparov ülkede yetişen dünya çapında tanınmış satranç oyuncularıdır. Azerbaycan birçok uluslararası satranç turnuvasına ev sahipliği yapmış ve 2013 tarihli Avrupa Takım Satrancı Şampiyonası'nda ipi göğüslemiştir.
Dünya çapında üne sahip olan diğer Azeri atletler şunlardır: güreşte Namık Abdullayev, Tuğrul Askerov, Ruşen Bayramov, Şerif Şerifov, Mariya Standik, Ferid Mansurov, atletizmde Hayle İbrahimov, judoda Elnur Memmedli, Mevlüd Miraliyev, karatede Rafael Ağayev, voleybolda Valeriya Korotenko, Natalya Mammadova, halterde Nizami Paşayev, Intigam Zairov, Serdar Hasanov ve K-1 dövüşçüsü Zabit Samedov.
Ara nesil (edebiyat)
Ara nesil, Türk Edebiyatı'nda Tanzimat sonrası ikinci kuşak olan, Recaizade Mahmud Ekrem, Muallim Naci ve Abdülhak Hâmid’le Servet-i Fünûn edebiyatı arasında yer alan yazarlara verilen addır. 1884-1896 dönemi için söylenir. Beşir Fuad, Fazlı Necib, Mehmed Celal, Nâbizâde Nâzım, Hasan Fehmi adları ara nesilde anılanlardan birkaçıdır.
Servet-i Fünun ile Tanzimat ikinci kuşağı arasında köprü vazifesi gören Ara Nesil ile ilgili ilk bilgileri Mehmet Kaplan'ın Tevfik Fikret Şiiri üzerine yaptığı çalışma ile vermiştir. Servet-i Fünun Dönemi yeniliklerinin başlangıcını içeren Ara Nesil, Tanzimat Dönemi'nin yerini yeni bir edebi oluşuma bırakmaya başladığının sinyallerini vermektedir. Servet-i Fünun edebiyatını hazırlayan pek çok tartışmanın yaşandığı bu dönemde ekol olarak öne çıkan sanatçılar; Abdülhak Hamid Tarhan, Recaizade Mahmut Ekrem ve Muallim Naci'dir. 2.Abdülhamid'in baskıcı yönetiminin ilk zamanına denk geldiği için bu edebi oluşumda politik ve sosyal konulara rastlanılmaz.
Gazetenin yerini dergiciliğe, toplum için sanat anlayışının yerini sanat için sanat anlayışına bırakmaya başlamış olduğu dönemde Batı'dan alınan yeni edebi şekiller denenmiş, Servet-i Fünun'da sıklıkla görülen tablo altına şiir yazma Ara Nesil sanatçıları tarafından geliştirilmiştir. Klasik edebiyat anlayışından beri devam eden kafiye göz için mi kulak için mi tartışmaları "kulak için kafiye" anlayışı ile bu dönemde netlik kazanmıştır. Eski şiir anlayışı devam ederken yeni şiir anlayışının da yerleştiği bu dönemde Türk edebiyatının ilk kadın romancısı olarak kabul edilen Fatma Aliye, Muhadarat romanı ile dikkat çekmektedir.
Dönem sanatçıları eleştiri türünde de eser vermeye vermiş, edebi türleri tanıtmaya çalışmışlardır. Türk edebiyatının ilk pozitivisti olan Beşir Fuat Haver, Güneş adlı iki dergi çıkarmıştır bu dönemde. Beşir Fuat'ın başlatmış olduğu Hayaliyyun- Hakikiyyun bu dönemin önemli edebi tartışmaları arasında yer almaktadır.
Batılı gibi düşünüp Türk gibi yazmaya önem verilen döneme çeşitli adlandirmalar yapılmış, Ahmet Rasim içinde yer aldığı bu oluşuma 'Mutavassıtîn' demiştir. Ara Nesil adlandırması ise Mehmet Kaplan tarafından yapılmıştır.
Kongo Demokratik Cumhuriyeti devlet başkanları listesi
Kongo Demokratik Cumhuriyeti devlet başkanı, Afrika ülkesi Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin bağımsızlığını kazandığı 1960 yılında bu yana ülkenin en üst makamında yer alan kişiye verilen unvandır. Ülke 1960 ile 1964 yılları arasında Kongo Cumhuriyeti, 1964 ile 1971 yılları arasında Kongo Demokratik Cumhuriyeti, 1971 ile 1997 yılları arasında Zaire ve 1997 yılından itibaren de tekrar Kongo Demokratik Cumhuriyeti olarak adlandırılmıştır. Ülkede devlet başkanı olarak görevde bulunan kişilerin listesi şu şekildedir:
Mahalleye Gelen Gelin
Mahalleye Gelen Gelin, Bülent Oran'ın senaryosunu yazdığı, Osman F. Seden'in yönettiği 1961 yapımı Türk filmidir.
Oyuncular
Filmin başlıca oyuncuları,
Paulo Mendes da Rocha
Mendes da Rocha (25 Ekim 1928 - 23 Mayıs 2021), Brezilyalı mimar. özel konutlardan toplu konutlara, kiliselerden müzelere, stadyumlardan kentsel meydanlara kadar geniş bir çeşitlilikte yapılar tasarlamıştır.
Emreler, Seydiler
Emreler, Kastamonu ilinin Seydiler ilçesine bağlı bir köydür.
Paulo Mendes da Rocha
Özgeçmiş
28 Ekim 1928 yılında Brezilya'da doğmuştur. Kariyerine 1950’de São Paulo’da başlayan Mendes da Rocha São Paulo Üniversitesi’nde eğitmenlik görevinin yanı sıra, Brezilya Mimarlar Enstitüsü’nün Başkanlığını da yapmış ve Güney Amerika ve Avrupa’da dersler vermiştir.
Emreler, Seydiler
Tarihçe
Köy, 1487 yılı kayıtlarında Emirali adıyla geçmekte olup, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Devrekani ilçesine bağlıyken, 20 Mayıs 1990'da Seydiler ilçesine bağlandı.
Paulo Mendes da Rocha
Özgeçmiş
2006 yılında mimarlık alanındaki en prestijli ödüllerden birisi kabul edilen Pritzker Mimarlık Ödülü’nü kazandı.
Emreler, Seydiler
Coğrafya
Köy, Kastamonu il merkezine 33 km, Seydiler ilçe merkezine 3 km uzaklıktadır.
İki Aşk Arasında
İki Aşk Arasında, şu anlamlara gelebilir,
Arzu Ceylan
Arzu Ceylan (d. 1967, Sidney), Türk tekvandocudur. Kariyerini sonlandırmıştır.
Rogues en Vogue
Şarkı Listesi
Digipak bonus parçaları:
Neotropikal biyocoğrafik bölgesi
Neotropikal biyocoğrafik bölgesi ya da Neotropikal ekozon, dünyanın sekiz karasal biyocoğrafik bölgesinden birini temsil eder. Bu bölge, çok sayıda bitki ve hayvan grubunun paylaştığı Güney ve Orta Amerika, Meksika'nın ovaları, Karayip adaları ve Florida'nın güneyini kapsar.
Gürbey İleri
Gürbey İleri (d. 13 Şubat 1988, İstanbul), Türk dizi oyuncusudur.
Neotropikal biyocoğrafik bölgesi
Güney Amerika'nın ılıman kısmını da kapsamasına rağmen, bölge bazen Güney Amerika'nın tropikal kuşağı ile eşanlamlı olarak kullanılır. Neotropikal floristik bölgesi, Antarktik floristik bölgesine dahil olan Güney Amerika'nın en güneyini kapsamaz.
Sekreter kuşu
Sekreter kuşu veya kâtip kuşu (Sagittarius serpentarius), monotipik Sagittarius cinsine ve Sagittaridae familyasına bağlı, Afrika'da yaşayan, yırtıcı bir kuş türüdür.
Bacağı uzun, vücudu ince yapılı ve genellikle uzunluğu 1,2 metre, kanat açıklığı ise 2 metredir.
Böcekler, sürüngenler, küçük memeliler ve kuş yumurtalarıyla beslenir.
Ali G
Ali G (Alistair Leslie Graham), İngiliz komedyen Sacha Baron Cohen tarafından yaratılan ve canlandırılan hayali bir karakterdir. İlk olarak Channel 4'un Eleven O'Clock Show programında ortaya çıkan karakter daha sonra kendi şovu olan Da Ali G Show’a geçti ve Ali G Indahouse adlı bir film çekti. Fakat Cohen artık Ali G ve Borat karakterini emekli etti.
Arkadaşları arasında " Katil " olarak da bilinir
Karakter Özellikleri
Ali G, Jamaika ve Afrikalı-Amerikalı kültürüne sahip, hip hop tarzını seçen, kendini siyahmış gibi gören beyaz tenli bir karakterdir.
Iğdır, Cumayeri
Iğdır, Düzce ilinin Cumayeri ilçesine bağlı bir köydür.
Coğrafya
Köy, Düzce il merkezine 24 km, Cumayeri ilçe merkezine 4 km uzaklıktadır.
Okaliptüs
Okaliptüs, (diğer adıyla Sıtma ağacı) mersingiller (Myrtaceae) familyasından birçok türü bulunan geniş bir ağaç (nadiren çalı) cinsi.
Türleri Avustralya'nın ağaç florasında egemendir. Çoğu Avustralya'ya özgü olan, 700'den fazla türü mevcuttur; bazı türler de Yeni Gine ve Endonezya'da bulunur. Kıtanın neredeyse tüm bölümlerinde bulunan okaliptüs, Avustralya'daki her türlü iklim koşuluna adapte olmuştur. Okaliptüs dünyanın en uzun boylu ağaçlarından olup 100 metrenin üzerinde boya sahip bireyleri olduğu bilinmektedir. Uzun ve iri gövdeleri sayesinde diğer ağaç türlerinden farklı olarak yetişkin bir okaliptüs ağacı bünyesinde 200 ila 1000 litre su bulundurabilir. Bu özelliğinden dolayıda bazı bataklık alanlara dikilerek o bataklık kurutulabilir.
Karabucak ormanı Mersin ili Tarsus ilçe merkezi güneyinde yer alan okaliptus ağırlıklı bir ormandır. Bölgede bulunan bataklığın kurutulması için dikilmiştir.
Eskiden Tarsus'un güneyinde geniş bir bataklık vardı bu bataklığın okaliptus ağaçları dikilerek kurutulması projesinin başında olar.
Okaliptusların yapraklarından (Folia eucalypti)csubuharı distilasyonu yoluyla okaliptus yağı elde edilir. Bu yağ Cineol bakımından zengindir. Cineolun bir diğer adı Eucalyptol'dur.
1963-64 Serie A
1963-64 Serie A İtalya'da en üst düzey futbol ligidir. Bu sezonun sonunda Bologna FC takımı 7.şampiyonluğunu kazanmıştır.
Baloğlu, Refahiye
Baloğlu, Erzincan ilinin Refahiye ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün eski adı 1928 yılı kayıtlarında Kürd Baloğlu olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Erzincan il merkezine 111 km, Refahiye ilçe merkezine 42 km uzaklıktadır. Köy, 1953 yılında heyelan sebebi ile şimdiki yerine taşınmıştır. Köy, Karadeniz Bölgesi sınırları içerisinde kalmaktadır.
İstanbul'daki kiliseler listesi
İstanbul'daki kiliselerin listesi. İstanbul'daki kiliseler, çoğunlukla Katolik, Ortodoks, Anglikan veya Protestan kilisesidir.
Kilise isimlerinin anlamı
Kilise isimlerinin başında kullanılan Mar (Mor) ve Mart (Mort) sıfatları Aziz anlamına gelir
Bu kiliselerin hepsi ibadete açık değildir. Birçoğu (özellikle Rum Ortodoks Kiliseleri) ya müze, ya başka amaçlarla kullanılmakta ya da harap durumdadır.
Esenler, Karadeniz Ereğli
Tarihçe
Köy, Zindancılar köyüne bağlı Sakalar ve Piller mahallelerinin birleştirilmesiyle kuruldu.
Coğrafya
Köy, Zonguldak il merkezine 82 km, Karadeniz Ereğli ilçe merkezine 42 km uzaklıktadır.
Sagittarius
Sagittarius (Latince çoğulu Sagittarii) şu anlamlara gelebilir:
2007 Avrupa Salon Atletizm Şampiyonası - Erkekler 3000 metre
2007 Avrupa Salon Atletizm Şampiyonası'nda erkekler 3000 metre etkinliği 2 ve 3 Mart 2007 tarihlerinde gerçekleştirilmiştir.
Elemeler
First 2 of each heat (Q) and the next 4 fastest (q) qualified for the semifinals.
Stadyum
Stadyum veya stat, çeşitli spor müsabakalarının yapılabilmesi için özel olarak yapılmış spor tesisleri.
Eski Yunan'da koşu için yapılan stadyumlar ilk zamanlarda dar ve fazla uzun olmayan pistten oluşuyordu. Bu pistin kenarlarında seyircilerin oturduğu basamaklar bulunuyordu. Müsabakalara olan ilginin artmasıyla stadyumların boyutları değişti. MÖ 4. asırdan itibaren stadyumlar abidevi bir görünüm almaya başladı.
Yunanistan'da büyük stadyumlar yapıldı. Romalılar stadyumlar yerine arenaları tercih etti.
İlk modern stadyumlar açık hava stadyumlarıydı. Daha sonraları tamamen kapalı stadyumlar yapıldı. Günümüzde inşa edilen stadyumların ana mekanını dikdörtgen seklinde çimlendirilmiş bir saha ile bu sahanın etrafında yer alan pistler oluşturur. Sahanın kenarlarında seyircilerin müsabakaları seyretmesi için tribünler bulunur. Ayrıca sporcuların soyunma odaları, revir, çalışma ve toplantı salonları, radyo ve televizyon muhabirlerinin, naklen yayın ekiplerinin maçları takip ettiği kısımlar, VIP salonları, restoranlar, büfeler ve gişeler de stadyumların bölümlerini oluşturur.
Pietro Mennea
Pietro Mennea (d. 28 Haziran 1952, Barletta - ö. 21 Mart 2013, Roma), İtalyan kısa mesafe koşucusu ve siyasetçi.
Mennea, ilk İtalya şampiyonluğunu 1971'de kazanmıştı. 200 metredeki 20.19'luk performansıyla 1980 Moskova Olimpiyatları'nda şampiyon oldu. 1979'da Meksiko'da 19.72'yle 200 metre dünya rekorunu kırmıştı ve bu rekoru 17 yıl boyunca (1996'da Michael Jonhson tarafından kırılıncaya dek) elinde tuttu. 1974 ve 1978'de 200 metrede, 1978'de 100 metrede Avrupa şampiyonluklarını kazandı.
1999 ile 2004 arasında Avrupa Parlamentosu'nda Demokratlar listesinden üyelik yaptı. 21 Mart 2013 tarihinde, 60 yaşındayken Roma'da öldü.
Irène Joliot-Curie
Irène Joliot-Curie (12 Eylül 1897 - 17 Mart 1956), Fransız bilim insanı. Marie Skłodowska-Curie ve Pierre Curie'nin kızı ve Frédéric Joliot-Curie'nin karısıydı. Kocası ile ortak çalışmaları olan yapay radyoaktivite keşfi ile 1935'te Nobel Kimya Ödülü kazandı. Bu ödül Curieleri en fazla Nobel kazanmış aile yaptı. Joliot-Curie'nin iki çocuğu Hélène ve Pierre de saygın bilim insanları arasındadır.
Yıldız Geçidi Evren
Yıldız Geçidi Evren (Özgün adı: Stargate Universe ya da kısaca: SGU) Kanada ve Birleşik Devletler ortak yapımı askerî bilimkurgu televizyon dizisi ve MGM'nin Stargate serisinin bir parçasıdır. Dizi, Brad Wright ve Robert C. Cooper tarafından yazılan "Air" adlı üç bölümlük parçanın ilk ikisi, 2 Ekim 2009 tarihinde Syfy kanalında yayınlanarak başladı. Ansambl oyuncu kadrosu esasına göre ilerleyen ve çekimleri Vancouver, Kanada'da yapılan dizinin, 2010 yılının aralık ayı içerisinde, yayıncı kuruluşu SyFy tarafından iptal edildiği duyurulmuştur.
Yıldız Geçidi Evren dizisi, çok uluslu araştırma ekibiyle Dünya'ya dönemeyip evrenin uzak bir köşesinde Kadim halkına ait Destiny uzay gemisinde seyahat yapmak zorunda kalan kişilerin günümüz odaklı maceralarının anlatıldığı bir yapımdır.
Öncesi ve teması
Yıldız Geçidi Evren, milyonlarca yıl önce insansız yolculuğa başlamış olduğu varsayılan Kadim gemisi Destiny'de geçmektedir. Kadimler, evrenin uzak yerlerindeki yaşamı araştırmak için gönderdikleri bu gemiye belli zaman sonra keşfetmek için gelmeyi planlıyorlardı. Fakat yükselmek ile meşgul olduklarından bu planlarını unuttular. Daha önceden de birkaç gemiyi başlangıç amacıyla Stargate evrenine göndermişlerdi. Gemiye ulaşmak için daha önce hiçbir Stargate serisinde geçmemiş olan dokuz sembollü adresi tuşlamak gerekmektedir.
Dizi, günümüz odaklı ilerlerken kim tarafından yapıldığı belli olmayan bir saldırı sonrasında bir grup bilim insanı ve askerin Yıldız Geçidi'nden geçerek Destiny adlı gemiye ulaşmaları ile başlar. Destiny gemisine ulaşmalarından sonra ilk fark ettikleri geminin yeterli gücü olmadığından Dünya'ya dönemeyecekleri ve birincil sistemlerinin çoğunun bozuk ve yetersiz olduğudur. Ancak, Destiny periyodik aralıklarla onların ihtiyaçlarını temin edebilecekleri Yıldız Geçidi olan gezegenlerde durmaktadır. Yazarlar ise her sezon Destiny'nin ulaşabileceği farklı galaksilerdeki olayları işleyeceklerdir.
Yıldız Geçidi Evren dizisinin hem kıdemli hem de yeni hayranlarına hitap etmesi amaçlandı. Sıkı bir şekilde kurgulanan Stargate mitolojisinde çok fazla olmasa da yerleşik düzenlemeler yapılması planlanmaktadır. Diğer serilerdeki gibi macera ve keşif gibi tanıdık temalar üzerinden gidilse de gemideki insanların psikolojik durumlarına da yoğunlaşılacaktır.
Fikir
Yıldız Geçidi üreticileri Brad Wright ve Robert C. Cooper "tamamen ayrı, üçüncü bir dizi" olarak Yıldız Geçidi Evren'i tasarladı.
Suprême NTM
Suprême NTM, 1989 yılında kurulan bir Fransız rap müzik grubudur.
İsmini Fransızca "Nique Ta Mere" cümlesinin kelimelerinin baş harflerinden oluşan kısaltmadan alır.
Grup Joey Starr (asıl adı Didier Morville) ve Kool Shen (asıl adı Bruno Lopes) tarafından Fransa'nın Seine-Saint-Denis şehrinde kurulmuştur.
Grup Hakkında
NTM polise karşı duruşu, otoriteyle olan çatışması ve saldırgan, küfürlü sözleri ile tanınır. Yaptığı müzik başlarda hardcore rap olarak tanımlanabilir, sonraki albümlerinde ise funk, soul ve reggae etkileri de görülür.
Şarkı sözleri ve duruşlarıyla Fransa'da ırkçılık ve sınıfsal eşitsizliğe bir başkaldırı yapmışlardır. 2005 yılında Paris'te başlayarak bütün Fransa'ya ve kısmen Avrupa'ya yayılan şiddet eylemleri şeklinde patlayan varoş gençliğinin rahatsızlığını anlatır. Paris'in hemen yanında yer alan ve eylemlerin çok yoğun şekilde yaşandığı Seine-Saint-Denis'den gelen grup oldukça saldırgan müziğinin yanı sıra polisle olan mahkemeleri ve defalarca hapse girip çıkan elemanları ile ünlenmiştir.
Sabuncular, Seydiler
Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Devrekani ilçesine bağlıyken, 20 Mayıs 1990'da Seydiler ilçesine bağlandı.
Coğrafya
Köy, Kastamonu il merkezine 38 km, Seydiler ilçe merkezine 8 km uzaklıktadır.
Gülünün Solduğu Akşam
Gülünün Solduğu Akşam yazar Erdal Öz'ün 1986 yılında yayınlanan anı-roman türündeki eseridir. Aslında eser, tam anlamıyla roman sayılmaz. Anıların, kurgusal ve gerçekçi öykülerin, mektupların ve günlüklerin birleşiminden oluşan türler arası bir eserdir. Adını Turgut Uyar'ın dizelerinden alır. Bu dizeler kitabın girişinde de verilmiştir.
Konusu
Yazar Erdal Öz, Deniz Gezmiş'in kendi isteği üzerine bu kitabı yazmıştır. Kitapta THKO (Türkiye Halk Kurtuluş Ordusu) adlı devrimci örgütün önderlerinin, Deniz'in ve arkadaşlarının yaptığı eylemleri ve bunları takiben cezaevi günlerini birinci kişi ağzından, yer yer devrimcilerin ağzından anlatır. Öz, 12 Mart 1971 Muhtırası'nın ardından tutuklanır, 1 Numaralı Ankara Mamak Askeri Cezaevi'ne götürülür ve burada Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan gibi devrimcilerle tanışır. Onların hikâyelerini dinler, amacı dönemin romanını yazmaktır. Erdal Öz, kısa bir süre içerisinde günlük ve notlar tutar. Bu eser o tuttuğu günlük ve notların derlemesidir. Yazar, idam edilen Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan'a ek olarak Mehmet Asal, Mustafa Yalçıner, Mete Ertekin, Sinan Cemgil, İrfan Uçar ve 1968 kuşağının diğer devrimcilerinin hikâyelerine de yer vermektedir. Ayrıca anılarından derlediği bir öykü şeklinde yazdığı romanında asılan devrimcilerin avukatlarından notlar, son istekleri ve son mektuplarına da yer vererek romanını belgelemiştir.
İki Aşk Arasında (film, 1961)
İki Aşk Arasında, Osman F. Seden ve Bülent Oran'ın senaryosunu yazdığı 1961 yapımı Türk filmidir. Filmin yönetmeni Osman F. Seden'dir.
Oyuncular
Filmin başlıca oyuncuları,
Family Guy (1. sezon)
Bir komedi çizgi dizisi olan Family Guy ' ın birinci sezonu Fox kanalında ile  tarihleri arasında yayımlandı ve sezon dahilinde yedi bölüm yer aldı. Dizi, bozuk bir aile düzenine sahip Griffin ailesi'nin babası Peter, annesi Lois, kızı Meg, oğlu Chris, bebeği Stewie ve insanî köpekleri Brian'ın yaşadıkları Quahog'daki maceralarını ele alır. Programda Griffin ailesini, dizinin yaratıcısı Seth MacFarlane'in yanı sıra, Alex Borstein, Seth Green ve Lacey Chabert seslendirmektedir. Dizinin ilk sezonun yönetici yapımcılığını David Zuckerman ve MacFarlane üstlenmektedir.
Sezon prömiyeri "Death Has a Shadow" Super Bowl XXXIII'ün hemen ardından yayımlandı ve 22.01 milyon kişi tarafından izlendi. Dizi, eleştirmenlerin büyük bir kısmı tarafından olumlu karşılanırken eleştirmenler "I Never Met the Dead Man" ve "Brian: Portrait of a Dog" bölümlerini beğenmedi. Birinci sezonun yedi bölümünü ve ikinci sezonun bölümlerini içeren Sayı Bir DVD kutu seti, 1. bölge'de 'te, 2. bölge'de 'de ve 4. bölge'de 'te yayımlandı. Dizi o günden bu yanda farklı televizyon kanallarında da yayımlandı.
MacFarlane Family Guy fikrine 1995 yılında Rhode Island Tasarım Okulu'nda (RITO) öğrenciyken vardı. Orada, tez filmi The Life of Larry ' i yaptı ve daha sonra RITO'daki profesörü bu filmi Hanna-Barbera'ya gönderdi. Şirket bunun üzerine MacFarlane'i işe aldı. Fox yöneticileri Larry kısa filmlerini gördükten sonra bu kısa filmlerin temel alındığı Family Guy isimli filmi oluşturmayı tekli fetti. Larry'deki karakterlerden Larry ve köpeği Steve, Family Guy dizisinde sırasıyla Peter ve Brian karakterlerine dönüştü ve diğer karakterler daha sonra diziye dahil oldu.
Fikir
Seth MacFarlane, Family Guy fikrine 1995 yılında Rhode Island Tasarım Okulu'nda (RITO) öğrenciyken vardı. Orada, tez filmi The Life of Larry ' i yaptı, ve daha sonra RITO'daki profesörü bu filmi Hanna-Barbera'ya gönderdi. Şirket bunun üzerine MacFarlane'i işe aldı. 1996 yılında MacFarlane, The Life of Larry ' nin devamı niteliğindeki Larry and Steve ' i yaptı. Bu animasyon filminde orta yaşlarındaki Larry karakteri ve onun entelektüel köpeği Steve yer alıyordu. Bu kısa film, 1997 yılında Cartoon Network'ün World Premiere Toons isimli programında yayımlandı.
Fox kanalının yöneticileri Larry kısa filmlerini izledikten sonra MacFarlane ile iletişime geçerek, kendisinden bu karakterleri temel alarak Family Guy isminde bir program oluşturmasını istedi. Fox, MacFarlane'e 50.000$ bütçe verdi ve kendisinden 15 dakikalık bir kısa film oluşturmasını istedi. Family Guy ' ın bazı kısımları Larry kısa filmlerinden esinlendi. Dizi üzerinde çalışırken Larry ve Steve karakterleri yavaşça Peter ve Brian karakterlerine dönüştü. Pilot bölüm yayımlandıktan sonra dizinin sonraki bölümlerinin yapılmasına yeşil ışık yakılmış oldu.
Ekip
Sezonun yazar kadrosunda MacFarlane, Chris Sheridan, Neil Goldman, Garrett Donovan, Ricky Blitt, Andrew Gormley, denetçi yapımcılar Danny Smith ve Gary Janetti, ortak yapımcılar Matt Weitzman ve Mike Barker ve ses oyuncusu Mike Henry yer aldı. Yedi bölümün yönetmenliğini altı farklı yönetmen yaparken Michael DiMartino iki bölümü yönetti. Peter Shin, sezondaki tüm bölümler için denetçi yönetmenlik görevini üstlendi. Walter Murphy, sezonun müziklerini yaparken müziklerin düzenlemesi Stan Jones tarafından yapıldı.
Ab Band ilçesi
İlçenin 2002 yılı nüfusu 41,340'dir. Nüfusunun büyük çoğunluğunu Peştunlar oluşturur. İlçe Kandehar ile Kâbil arasındaki kara yolu üzerinde yer alır. İlçe merkezi olan Ab Band kasabası hariç tüm köyleri Taliban kontrolü altındadır. İlçe halkı geçim kaynakları yetersiz olduğu için İran ve Pakistan'a gitmektedir.
Family Guy (1. sezon)
Oyuncular
Birinci sezonda dört adet ana oyuncu yer aldı. MacFarlane, ailenin mavi yakalı işçisi ve reisi Peter Griffin'i seslendirdi. Ailenin şeytani ve bir o kadar da ileri zekaya sahip bebeği Stewie ve insanî evcil köpeği Brian da MacFarlane tarafından seslendirildi. Ailenin diğer üyeleri arasında bulunan Peter'in karısı Lois Griffin Alex Borstein tarafından, kendisinden nefret eden kızı Meg, Lacey Chabert tarafından ve sosyal olarak garip oğulları Chris ise Seth Green tarafından seslendirildi.
Sezonda bir grup ikincil karaktere de yer verildi. Bu karakterler arasında yerel bir televizyon kanalında haber muhabirliği yapan ve Lori Alan tarafından seslendirilen Diane Simmons; Mike Henry tarafından seslendirilen ve Griffinlerin komşusu ve arkadaşı olan Cleveland Brown; Patrick Warburton'ın seslendirdiği ve engelli bir polis memuru olan Joe Swanson; ve Joe'nun hamile eşi Bonnie Swanson'ı seslendiren Jennifer Tilly yer aldı. Dizide düzenli olarak yer alan diğer karakterler arasında Peter'ın patronu Jonathan Weed'i seslendiren Carlos Alazraqui, ve Ollie Williams karakterini seslendiren Phil LaMarr yer almaktadır. Karikatürist Butch Hartman, diğer bazı karakterlerin seslendirmesini yaptı..
Mariano Rivera
Mariano Rivera (d. 29 Kasım 1969), ABD Ulusal Beyzbol Ligi kariyerinin tamamını New York Yankeesler ile geçirmiş olan, beyzbol topunu sağ elini kullanarak vurucuya atan Panamalı bir oyuncudur. "Mo" lâkaplı Rivera meslek hayatının çoğunda beyzbol topunu vurucuya atan kurtarma oyuncusu olarak görev yapmış ve 1997'den bu yana Yankeelerin kapanış oyuncusu olmuştur. Son yaşlı ve yeteneğini büyük oranda kaybetmiş oyuncuları kayda geçirmek için oyunların son vuruşlarındaki duruşu, özellikle takımın 1990'lı yılların sonundaki beyzbol hükümranlığı, Yankees'in başarısında etkili bir rol oynamıştır. Yankee olarak Dünya Şampiyonasında kendi dalında beş şampiyona kazanmıştır.Rivera 1990 yılında Yankee örgütü tarafından sözleşmeyle alındı ve oyunlardaki başlangıç oyuncusu olarak 1995'teki Büyük Liglerde sahaya ilk çıkan oyuncu oldu. Hapishanelerde yaptığı topu vurucuya atan kurtarma oyunculuğuna atandıktan sonra başarıya ulaştı. Beyzbol oyunlarında topu vurucuya atmayı tertip eden bir oyuncu olarak 1996'da büyük ilerleme sezonunu izleyen 1997 yılında Yankees'in kapanış oyuncusu oldu.
Family Guy (1. sezon)
Yazım
Birinci sezon için dizinin yazarları, kendilerine King of the Hill yapım ekibi tarafından kiralanan bir ofisi kullandı. Senaryo MacFarlane'in onayına sunulmadan önce ilgili bölümün yazarlarının çoğu bölümün fikri konusunda anlaşmaya varmaları gerekti. Bölümün genel kavramı, bölümün üretimi başlamadan önce Fox ekibinin onayından geçmek zorundaydı. Kendisi ile yapılan röportajlarda ve birinci sezonun DVD'sinin bölüm yorumlarında MacFarlane, kendisinin 1930'ların ve 1940'ların radyo programlarının ve özellikle de Suspense isimli radyo programını beğendiğini söylemiş, bu yüzden sezonun erken bölümlerinin isimlerinin "Death Has a Shadow" ve "Mind Over Murder"  olduğunu söylemiştir. Ekip bir süre sonra bölümleri bu şekilde isimlendirmeyi bıraktı.
Karşılama
IGN'den Ahsan Haque, Family Guy ' ın birinci sezonunu "çok kısa ancak bir o kadar da ezber bozan bir sezon" olarak özetledi. Haque ayrıca "Brian: Portrait of a Dog" ve "I Never Met the Dead Man" bölümlerini sezonun en iyi bölümlerinden ikisi olarak nitelendirdi. 2008 yılında IGN, Peter'ın I Never Met the Dead Man isimli bölümünde beline bağladığı kartondan televizyon fikrini "Peter Griffin'in En Deli 10 Fikri" listesine dahil etti. Aynı site yine aynı bölümdeki Stewie'nin brokoli otlarını dondurma fikrini ise "Stewie'nin En Şeytani 10 fikri" listesine dahil etti. Bir diğer IGN editörü Jeremy Conrad: "Televizyonda bu kadar sivri dilli ya da bu dünyadaki herkesi rahatsız edebilecek cesarete sahip başka hiçbir program yok. [...] Eğer saldırgan mizahı beğenen birisiyseniz, muhtemelen bu programı çok seveceksiniz." yorumunda bulundu.
DVD Movie Guide sitesinden David Williams, Family Guy ' ın birinci setini, dizinin karakterleri tanıtmada iyi iş çıkardığını söyleyerek olumlu buldu ve incelemesini "eğer The Simpsons, South Park, Futurama ya da Married With Children gibi programlardan ve güncel ve kuru mizahtan hoşlanıyorsanız, o zaman Family Guy tam size göre." sözleri ile noktaladı. DVD Talk'tan Aaron Beierle, incelemesinin sonunda "Genellikle muhteşem, son derecede esprili ve eğlenceli olan Family Guy, Fox kanalı diziyi altı ya da yedi farklı zaman dilimi üzerinde yayımladıktan sonra yayından kaldırıldı. Programın severleri bu muhteşem setleri satın almalılar. Diziyi izlememiş olanlar ise kesinlikle bir göz atmayı düşünmeliler. Kesinlikle öneriyorum." Entertainment Weekly ' den Josh Wolk, dizinin birinci setine B notunu vererek "Family Guy Sayı Bir: 1. & 2. sezonları sınırları zorlayan espriler, TV referansları ve fantazi kısımları içeriyor ancak Fox'un diğer soytarıca ailesi The Simpsons kadar iyi yürekli değil. Homer ve ailesinin gösterdiği üzere bir çizgi film daima bir çizgi film gibi olmak zorunda değil.