cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Osmanlı lirası
Osmanlı lirası, Osmanlı İmparatorluğu'nda 1844'ten 1 Kasım 1922'ye kadar kullanmış resmî paradır. Saltanatın kaldırılmasından sonra Türkiye'de 23 Ekim 1923'e kadar kullanıldı. Lira ana paraydı, mecidiye, kuruş ve para alt birimleriydi. 1 lira = 5 mecidiye, 1 lira = 100 kuruş, 1 lira = 4000 para idi.
Osmanlı Bankası, ilk kâğıt parasını 1862 yılında Kaimeyi tanıtarak başladı. Bu para 200 kuruş'a denk gelmekteydi. Banknotlar Türkçe ve Fransızca olarak basılmaktaydı. 1873 yılında 1, 2 ve 5 liralar tanıtıldı. 1876 yılında daha küçük değerlerde 1, 5, 10, 20, 50 ve 100 kuruşlar tanıtıldı. 1908 yılında 50 ve 100 liralar tanıtıldı.
1912'de Osmanlı Maliye Nezareti kâğıt paraları tanıttı. İlk olarak 5 ve 20 kuruşlar ve ¼, ½, 1 ve 5 liraların tanıtımıyla başlandı daha sonra 1 ve 2½ kuruş, 2½, 10, 25, 50, 100 ve 500 liranın tanıtımı ertesi yıl yapıldı. 1914 yılında 1000 liranın tanıtımı yapıldı.
Acıpayam (anlam ayrımı)
Acıpayam aşağıdaki anlamlara gelebilir:
INS Vikramaditya (R33)
INS Vikramaditya (Sanskrit: , "Güneş gibi cesur"), değişikliğe uğramış bir dir. 2013 yılında hizmete giren gemi, Hindistan Donanmasının amiral gemisidir.
Başlangıçta Baku adıyla inşa edilen ve 1987'de hizmete giren uçak gemisi, 1996'da hizmetten çekilmeden önce Sovyet Deniz Kuvvetleri'nde ve daha sonra Rusya Deniz Kuvvetleri'nde (Admiral Gorşkov adıyla) görev yaptı. Uçak gemisi, Hindistan tarafından 20 Ocak 2004'te yıllarca süren müzakerelerin ardından 2.35 milyar dolarlık nihai fiyatla satın alındı. Gemi, deniz testlerini Temmuz 2013'te, havacılık testlerini ise Eylül 2013'te başarıyla tamamladı.
16 Kasım 2013 tarihinde Rusya'nın Severodvinsk kentinde düzenlenen bir törenle hizmete alındı. 14 Haziran 2014'te, Hindistan Başbakanı INS Vikramaditya'yı Hindistan Donanmasına resmen kabul etti ve ulusa adadı.
Satın alma
Baku 1987'de hizmete girdi ve 1991'de Admiral Gorşkov olarak yeniden adlandırıldı, ancak 1996'da gerçekleşen Soğuk Savaş sonrasındaki bütçeyle işletmek çok pahalı olduğu için hizmet dışı bırakıldı. Hizmetten çekilen bu gemiyle, havacılık alanındaki becerilerini geliştirmek isteyen Hindistan ilgilenmeye başladı. 20 Ocak 2004 tarihinde, yıllar süren müzakerelerin ardından, Rusya ve Hindistan, geminin satışı için bir anlaşma imzaladılar. Anlaşmaya göre gemi ücretsiz olarak verilecek, Hindistan ise geminin modernizasyonu ve yenilenmesi için $800 milyon ile ayrıca uçak ve silah sistemleri içinde ek $1 milyar daha ödeyecekti. Donanma geminin E-2C Hawkeye ile donatılmasına baktı ancak daha sonra bu fikirden vazgeçti. Northrop Grumman, 2009 yılında Hindistan Donanmasına gelişmiş E-2D Hawkeye'ı teklif etti.
Anlaşma ayrıca 12 adet tek koltuklu Mikoyan MiG-29K 'Fulcrum-D' ve dört adet çift koltuklu MiG-29KUB uçağının $1 milyar karşılığında, altı Ka-31 "Helix" keşif ve denizaltı karşıtı helikopter, torpido tüpleri, füze sistemleri ve topçu ünitelerinin satın alınmasını içermekteydi. Pilotların ve teknik personelin eğitimi için tesisler ve prosedürler, simülatörlerin teslimi, yedek parçalar ve Hindistan Donanması tesislerinin kurulum bakımı da sözleşmenin bir parçasıydı.
Modernizasyon, Gorşkov'u hibrit bir uçak gemisinden/kruvazörden sade bir uçak gemisine dönüştürmek için geminin ön güvertesindeki tüm silahların ve füze fırlatma tüplerinin "kısa kalkış ancak yakalamalı iniş" (STOBAR) yapılandırmasını sağlayabilmek için sökülmesini içermekteydi.
INS Vikramaditya için açıklanan teslim tarihi Ağustos 2008 idi ve böylece Hindistan Donanmasının sahip olduğu emekliye ayrılacak olan tek hafif uçak gemisi INS Viraat'ın yerine hizmete girmesine izin verecekti. Viraat'ın emekliliği 2010-2012'ye ertelenirken, 2016 yılına kadar hizmet vermesini sağlayan son bir onarımdan geçti.
Gecikmelerle ilgili sorun, devam eden maliyet aşımlarıyla daha da karmaşık hale gelirken, üst düzey diplomatik alışverişlerin yaşanmasına yol açtı. Hindistan sonunda proje için ek $1.2 milyar daha ödemeyi kabul etti, bu da orijinal maliyeti iki katından fazlasına çıkardı. Ancak Vikramaditya'nın teslimat programında devam eden gecikmeler, teslimatı 2013'e itti. Yerli Vikrant sınıfı uçak gemisi en az bir yıl ertelendi ve en erken 2013 yılında teslim edilmesi ön görülen geminin 2012'den itibaren hizmete alınması beklenmekteydi.
Temmuz 2008'de, Rusya'nın geminin kötüleşen durumu nedeniyle beklenmedik maliyet aşımları yaşadığını, benzer tipte yeni bir uçak gemisinin maliyetinin $3–4 milyar olduğunu ve devam eden bakım ve modernizasyonun, yeni bir uçak gemisi maliyetinin %60-70'ini oluşturduğunu gerekçe göstererek fiyatı $2 milyar artırmak istediğini bildirdi. Hindistan, Kasım 2008 itibarıyla $400 milyon ödemişti. Bununla birlikte, Hindistan artan miktarı ödemediği takdirde Rusya anlaşmayı tamamen iptal etmekle tehdit etti. Aralık 2008'de, Hindistan'daki hükümet kaynakları, Kabine Güvenlik Komitesi'nin (CCS) en sonunda Amiral Gorshkov'u halihazırda en iyi seçenek olarak satın almaya karar verdiğini bildirdi. Hindistan Komptrolörü ve Baş Denetçisi (CAG), Vikramaditya'nın sınırlı bir ömre sahip ikinci el bir savaş gemisi olacağını, bu geminin yenisinden %60 daha pahalı olacağı ve teslimatında daha fazla gecikme riski olduğu gerçeğini eleştirdi. Hindistan Deniz Kuvvetleri Komutanı Amiral Sureesh Mehta, savaş gemisinin fiyatını savunarak: "CAG hakkında yorum yapamam. Ama hepiniz savunma analistisiniz, bana 2 milyar dolardan az bir uçak gemisi bulabilir misiniz? Yapabilirseniz, hemen şimdi bir çek imzalayacağım" açıklamasında bulundu.
O sırada Deniz Kuvvetleri Komutanlığından yapılan açıklama, nihai anlaşmanın $2 milyarı aşabileceğini gösterdi. CAG'nin donanmanın gemiye girmeden önce risk analizini yapmadığı yönündeki bulgusu sorulduğunda, "Böyle bir şeyin olmadığından emin olabilirsiniz. Hiç şüphe yok ki, 90'ların sonlarından beri gemiye bakıyoruz" açıklamasını yaptı.
2 Temmuz 2009'da Rusya Devlet Başkanı Dmitri Medvedev, 2012 yılında Hindistan'a teslim edilebilmesi için geminin onarımının mümkün olan en kısa sürede tamamlanması gerektiğini söyledi. 7 Aralık 2009'da Rus kaynakları, son şartların kararlaştırıldığını, ancak teslim tarihi belirlenmediğini bildirdi. 8 Aralık 2009'da, Hindistan ve Rusya'nın Admiral Gorshkov'un fiyat anlaşması konusundaki çıkmaza $2.2 milyar tutarında bir fiyat üzerinde anlaşarak son verdikleri bildirildi. Moskova, uçak gemisi için, 2004 yılında iki taraf arasında başlangıçta kararlaştırılan fiyatın neredeyse üç katı olan $2.9 milyar talep etmekteydi. Öte yandan Yeni Delhi, fiyatın $2.1 milyar seviyesine çekilmesini istedi. Her iki hükümet de Admiral Gorshkov'un fiyatını, Rusya Başbakanı Vladimir Putin'in Hindistan'a yapacağı iki günlük ziyaretten bir gün önce 10 Mart'ta, $2.35 milyar olarak belirledi.
Nisan 2010'da, Admiral Gorşkov'un Hindistan'a maliyeti ile ilgili müzakereleri etkilemek için kıdemli bir Hint Donanması subayına muhtemelen şantaj yapıldığı duyurulduğunda, proje üzerinde bir skandal ortaya çıktı. Amiral Sukhjinder Singh, projenin baş yöneticisi olarak çalışan, geminin onarımını denetleyen kıdemli bir şahsiyetti. Bu olay nedeniyle görevden alındı.
Yenileme
Gövde çalışması 2008'de tamamlandı ve Vikramaditya 4 Aralık 2008'de denize indirildi. Yapısal çalışmaların yaklaşık %99'u ve kablolama işinin neredeyse %50'si, Haziran 2010'a kadar tamamlandı. Motorlar ve dizel jeneratörler de dahil olmak üzere büyük ekipmanların neredeyse tamamı kuruldu. 2010 yılında Vikramaditya'nın güverte sistemlerini test etmek için, bir askeri MiG-29K prototip uçağı kullanıldı.
Tüm yeniden yapılandırma çalışmaları Rusya'nın Severodvinsk şehrinde tamamlandı; ancak ihtiyaç duyulan kablo miktarının eksik öngörülmesi nedeniyle üç yıl ertelendi. Sorunları çözmek için Hindistan ve Rusya arasında teknik ve mali konularda uzman düzeyinde bir tartışma yapıldı. MiG-29K, Şubat 2010'da Hindistan ile operasyonel hizmete girdi. Uzlaşma sonuçlandırıldı ve Hindistan açıklanmayan bir miktar daha ödemek zorunda kaldı. Rusya eskilerini onarmak yerine yeni sistemler kuracaktı.
1 Haziran 2010'da The Times of India bir deniz subayının şunları söylediğini bildirdi: "Hindistan bu yılın başlarında, Ocak 2004'te imzalanan önceki anlaşmada $974 milyon olarak belirlenen ancak üç yıl süren sert çekişmelerin ardından Gorşkov için $2.33 milyarlık revize edilmiş yenileme maliyetini kabul ederken, Rusya gemi üzerindeki çalışmaları denetlemek üzere üst düzey bir apeks komitesi atadı." Geminin, Hindistan'a Aralık 2012'ye kadar teslim edilmesi için, 2011'in başlarında limân testlerine başlaması ön görülmekteydi. Limân testleri 1 Mart 2011'de başladı. Bu denemelerin odağı, Hindistan'da üretilen ana güç üretim birimleri ve radyo-elektronik silah sistemleri üzerineydi. Hindistan Donanması personeli, Nisan 2011'de Vikramaditya'da eğitime başladı. 19 Nisan 2012'de, tüm iç sistemlerin çalıştığı ve geminin tamamen kendi kendine yeterli olduğu açıklandı. Geminin manyetik alanı ve ağırlık merkezinin ölçümü, deniz denemeleri başlamadan önce yapıldı.
Tasarım
Vikramaditya modernizasyonu tamamlandıktan sonra, 1982'de Baku adıyla hizmete girdiğindeki kapasitesinden daha büyük bir tam yük deplasmanına sahiptir. Geminin 2.500 kompartımanından 1.750'si yeniden imal edildi ve yeni radar ve sensörleri desteklemesi için kapsamlı bir şekilde yeniden kablolama yapıldı. Asansörler geliştirildi ve iki sınırlama sehpası takılarak savaş uçaklarının ski-jump destekli kısa bir kalkış yapmadan önce tam güce ulaşması sağlandı. Açılı güvertenin kıç tarafına üç durdurma dişlisi takıldı ve sabit kanatlı "kısa kalkış ancak yakalamalı iniş" (STOBAR) operasyonlarını desteklemek için navigasyon ve taşıyıcı iniş yardımcıları eklendi.
Yapısal değişiklikler
Üst yapı profili, Sovyet Donanmasının Mars-Passat 3 boyutlu hava arama radar sisteminin sabit fazlı dizi tarayıcılarını ve hava harekatı yürütmek için kapsamlı komuta ve kontrol tesislerini barındıracak şekilde tasarladı. Uzun menzilli hava gözetleme radarları ve geminin etrafındaki 500 km'den fazla bir gözetim balonunun bakımını sağlayan gelişmiş elektronik harp süitleri takılarak kapsamlı bir sensör yenilemesi gerçekleştirildi. Çeşitli iletişim antenlerini barındırması amacıyla bir kıç direği kuruldu. Bu değişiklikler için 2.300 km yeni kablo ve 3.000 km yeni boru gerekmekteydi.
Sekiz orijinal kazan, her biri saatte 100 ton buhar kapasitesi sağlayan, fırın akaryakıtı yerine LSHSD kullanarak dizel yakıt almak için dönüştürülmüş yeni nesil, yüksek basınçlı kazanlar ile değiştirildi. Yeni kazanlar oldukça verimli ve yüksek düzeyde otomasyona sahiptir. Dört şaft konfigürasyonunda dört pervaneye güç verirken, şafta toplam sağlayarak 30 knot'un üzerinde bir maksimum hız sağlarlar. Altı turbo alternatör ve altı dizel alternatör, çeşitli ekipmanlara güç sağlamak için 18 MW elektrik üretmektedir. Uluslararası standartları karşılamak için modern yağ-su ayırıcıları ve bir kanalizasyon arıtma tesisi kuruldu. Altı yeni Fin Wärtsilä 1.5 MW dizel jeneratör, bir Global Marine iletişim sistemi, Sperry Bridgemaster navigasyon radarı, yeni bir telefon santrali, yeni veri bağlantısı ve bir IFF Mk XI sistemi eklendi. Günde 400 ton tatlı su üreten iki adet ters osmoz tesisi, güncellenmiş soğutma ve iklimlendirme ile otel hizmetleri iyileştirildi. İyileştirilmiş iç hizmetler ve 10 kadın subay için konaklama ile birlikte yeni bir mutfak kuruldu.
Savaş sistemleri
Gemideki savaş sistemleri, bilgisayar destekli harp bilgi sistemi olan LESORUB-E tarafından kontrol edilmektedir. Bu sistem geminin sensörlerinden ve veri bağlantılarından veri toplayarak kapsamlı durumsal farkındalık yaratmaktadır. Harici iletişimi sağlamak için CCS Mk II iletişim kompleksi kurulurken, Link II taktik veri sistemi, Hindistan Donanmasının Ağ merkezli savaşağ merkezli operasyonlarına entegrasyonu sağlamaktadır. MiG-29K'lar için LUNA iniş sistemi ve Sea Harrier'lar için DAPS Landing sistemi gibi farklı uçakları idare etmek için modern fırlatma ve yakalama sistemleri kuruldu. Pilotlara uçuş güvertesinden 30 metre kısa mesafeye kadar yaklaşma, iniş ve kısa mesafeli seyir sırasında yardım sağlayan Resistor-E otomatik hava trafik kontrol sistemi kuruldu. Bu kompleks, diğer çeşitli alt sistemleri ile birlikte, ana gemiden uzak menzillerde görev yapan gemi kaynaklı uçaklara navigasyon ve uçuş verileri sağlamaktadır.
Vikramaditya tesliminden sonra henüz herhangi bir yerleşik silaha sahip değildi ve böylece kendini savunabilmek için savaş grubuna bağımlı hale geldi. Ancak bu durum, geminin Nisan-Haziran 2015'te gerçekleşen kısa onarımında, kendisine dört adet lisanslı AK-630 CIWS ve hizmet dışı bırakılan INS Godavari'den çıkarılan bir Barak 1 SAM sistemi takıldıktan sonra sona erdi. Geminin 2017'de planlanan ilk büyük onarımında, Barak 1 sisteminin, yeni geliştirilen Barak 8 uzun menzilli hava savunma sistemi (LR-SAM) ile değiştirilmesi plânlandı. Bu füze dikey fırlatma hücrelerinden fırlatılabilmektedir ve 0,5–100 km'lik bir operasyonel menzile sahiptir. Gemi toplamda 48 adete kadar füze taşıyabilecektir.
Geminin resmî olarak beklenen ömrü 40 yıldır ve en az on yıl boyunca herhangi bir büyük onarım yapılması beklenmemektedir. Geminin ve teçhizatının %70'inden fazlası yenidir ve geri kalanı ise yenilenmiştir. Gemiyi yenileyen Sevmaş Tersanesi, önümüzdeki 20 yıl boyunca bakım da dahil olmak üzere garanti hizmeti sağlayacaktır.
Hava grubu
Vikramaditya, hem konvansiyonel sabit kanatlı uçakları hem de helikopterleri işletebilen ve barındırılabilen bir STOBAR uçak gemisi olarak tasarlandı ve 34 uçak taşıma kapasitesine sahiptir. Birincil uçak tipi, Mikoyan MiG-29M'nin donanma versiyonu olan Mikoyan MiG-29K'dır. MiG-29K, hem filo hava savunması, hem düşük seviye saldırı hem de gemi karşıtı rolleri üstlenebilen gelişmiş, tüm hava şartlarında çok rollü bir avcıdır. Birincil ASW platformu Westland Sea King, AEW ise Kamov Ka-31 tarafından üstlenilmektedir. Gemi için verilen taşıma aralıkları, 16-24 MiG-29K ve 10 Kamov Ka-31 veya Dhruv helikopterleridir. Ancak Vikramaditya, bir STOBAR gemisi olarak yapılandırılması nedeniyle sabit kanatlı AEW uçağını kullanma yeteneğine sahip değildir. Genel maksat ve uçak koruma görevleri HAL Chetak (ya da HAL Dhruv) tarafından üstlenilmektedir.
İlk deniz denemeleri
Rusya'nın Vikramaditya'yı 4 Aralık 2012'de Hindistan'a teslim etmesi, deniz denemelerinin ise 29 Mayıs 2012'de başlaması planlanmaktaydı. Aslında deniz denemeleri 8 Haziran'da başladı. Gemi, Rusya'nın kuzeyindeki Severodvinsk kentindeki Sevmaş Tersanesi'nin rıhtımından teslimat öncesi denenmek üzere yola çıktı. Bu denemeler, savaş uçaklarının geminin güvertesinden iniş ve kalkışlarını da içerecekti.
17 Eylül 2012'de yapılan denemeler sırasında arızalar tespit edildi. Resmi bir rapora göre, tahrik makinelerinin sekiz buhar kazanından yedisi arızalıydı. Bu nedenle, geminin Hindistan Donanmasına teslim edilmesi için verilen tarih Ekim 2013'e kadar tekrar ertelendi. Daha sonraki araştırmalar, motor arızasının nedeninin kötü işçilik ve denetimden kaynaklandığını ortaya çıkardı. Gorşkov ve 1143.4 sınıfındaki diğer gemiler, birden fazla kazan arızası geçmişine sahipti, ancak Rus gemi yapımcıları sorunun kaynağının, kazan izolasyonunda asbest yerine kullanılan düşük kaliteli Çin yapımı ateş tuğlaları olduğunu iddia etti.
İkinci deniz denemeleri
Deniz denemeleri üç ay sürdü. Suhoy-33, Kamov, MiG-29, A-50 erken uyarı uçakları, radarlarını kullanarak gemiyi "tespit edemediklerinde" ve gelen uçaklar ise gemi tarafından 'lik bir mesafeden tespit edildiğinde, geminin elektronik harp ve karıştırma kabiliyeti gösterilmiş oldu. Gemi, her iki denemede de toplam yol kat etti, 778 uçak ve helikopter uçuşlarını kontrol etti ve Rus pilotlar tarafından 88 iniş gerçekleştirildi. İkinci deniz denemesinde, 'lik kısmı geminin Hint kaptanı Commodore Suraj Berry komutasında olmak üzere toplam mesafe kattetti.
NATO tarafından gözetim
Deniz denemeleri sırasında, bir P-3 Orion uçağı Vikramaditya'yı gözlemledi. Uluslararası sulardayken, fotoğraf çekmek için geminin yakınına geldi. Bunun yanında geminin akustik imzasını kaydetmek için de sonobuoylar bıraktı. Uçak, bir Rus MiG-29'u geldiğinde bölgeyi terk etti. Bir Norveç gemisinin de Vikramaditya'yı gözlemlediği görüldü.
Hizmet geçmişi
Gemi, işletmeye alındıktan sonra 27 Kasım 2013 tarihinde Severodvinsk'ten INS Kadamba'daki bağlama limanına gitmek üzere, 10.212 deniz mili uzunluğunda 26 günlük kesintisiz bir yolculuğa başladı ve Lizbon'da kısa bir mola verdi. Gemi, Hint kaptan Amiral Suraj Berry'nin komutası altındaydı. Gemide Hint mürettebatın yanı sıra, tersaneyle yapılan 20 yıllık garanti sonrası hizmet sözleşmesi kapsamında, bir yıl boyunca gemide kalacak olan Sevmaş'tan 177 Rus uzman da yer almaktaydı. Yolculuk sırasında, Barents Denizi'nde bir fırtınayla karşılaştı ve burada eskort fırkateyn INS Trikand ve filo tankeri INS Deepak ile bağlantı kurdu. Gruba Manş Denizi'nden geçerken Kraliyet Donanması fırkateyni HMS Monmouth eşlik etti ve Cebelitarık yakınlarındaki muhrip INS Delhi'ye katıldı. Filo Akdeniz'de yelken açtı, Süveyş Kanalı'nı geçti ve 1 Ocak 2014'te Aden Körfezi yakınlarında Umman Denizi'ne girdi. INS Vikramaditya, INS Viraat uçak gemisi, iki Delhi sınıfı muhrip, üç Talwar sınıfı fırkateyn, INS Godavari fırkateyni ve INS Subhadra'nın da aralarında bulunduğu birkaç açık deniz devriye gemisinden oluşan Batı filosuna bağlı büyük bir filo tarafından, Hint kıyılarından yaklaşık 1.200 deniz mili uzaklıkta karşılandı. Böylece Hint Donanması 20 yıldan sonra ilk kez aynı anda iki uçak gemisini kullanmış oldu. Vikramaditya, kendisini karşılayan filo ile temel deniz tatbikatları yaptıktan sonra 7 Ocak 2014 tarihinde Karwar'a ulaştı.
MiG-29K'yı işleten INAS 303 "Kara Panterler" flosunun donanma pilotları, INS Hansa, Dabolim, Vasco-da-Gama'daki Kıyı Tabanlı Test Tesisi'nde (SBTF) uçak gemisi operasyonlarını gerçekleştirdiler. Bir Hint Donanması pilotu tarafından uçurulan ilk uçak, 8 Şubat 2014 tarihinde uçak gemisine indi. O tarihten sonra, pilotlar ve hava kontrolörleri gece inişleri de dahil olmak üzere uçak gemisinin güvertesinden MiG-29K avcı uçaklarının işletimi için onay aldılar. Geminin hava kuvveti, dört KUB eğitim uçağı, altı Kamov Ka-31 havadan erken uyarı ve kontrol (AEW&C) ve Kamov Ka-28 anti-denizaltı savaş (ASW) helikopterleri dahil olmak üzere 16 MiG-29K'dan oluşacaktı.
Mayıs 2014'te uçak gemisi, MiG-29K'lardan oluşan hava grubuyla birlikte operasyonel olarak konuşlandırıldı ve Batı Deniz Kuvvetleri Komutanlığı tarafından yürütülen bir savaş oyununda yer aldı. 14 Haziran 2014'te Hindistan Başbakanı uçak gemisini ülkeye ithaf etti.
8 Aralık 2015 tarihinde, Hindistan Savunma Bakanlığı kaynakları, INS Vikramaditya'nın "Make in India" girişiminin bir parçası olarak Eylül 2016'da ilk büyük revizyonunu alacağını açıkladı. Devlete ait Cochin ve Pipavav tersaneleri, gemiyi kuru havuza aldıktan sonra elden geçirecekti.
Vikramaditya 21-22 Ocak 2016'da, INS Mysore ile birlikte Sri Lanka'daki Kolombo'ya yaptığı ziyaretle birlikte ilk denizaşırı limân ziyaretini gerçekleştirdi. Bu 30 yıldır şehre gelen ilk Hint savaş gemisi olurken, 40 yıldan fazla bir süre sonra bir uçak gemisi ile şehre yapılan ilk ziyaretti.
Vikramaditya 15-18 Şubat 2016 tarihlerinde, INS Mysore ve INS Deepak adlı iki gemi ile Maldivler'in başkenti Malé'ye bir iyi niyet ziyareti gerçekleştirdi.
Vikramaditya, Eylül 2016'da, Cochin Tersaneleri tarafından bir ay süreyle tamir edilmek üzere Kochi'de kuru havuza alındı; onarım, planlanandan bir ay önce Kasım ayında tamamlandı.
21 Ocak 2017'de Vikramaditya'da bir State Bank of India ATM'si kuruldu ve böylece bir ATM'ye sahip ilk Hint Donanması gemisi oldu.
Vikramaditya 2020 yılının Ocak ayında, HAL Tejas hafif muharebe uçağının deniz versiyonunun ilk uçak gemisi denemelerini gerçekleştirmek amacıyla kullanıldı. Tejas, sekiz ila on gün boyunca ilk test aşamasının bir parçası olarak, birkaç kez fırlatıldı ve yakalandı. Tejas, bir Hint uçak gemisine hem iniş hem de kalkış yapan ilk yerli Hint uçağıydı.
Bağlantılar
17 Ocak 2018'de Vikramaditya törenle aşağıdaki oluşumlara bağlandı:
Kazalar ve olaylar
10 Haziran 2016'da, INS Vikramaditya'nın planlanlanan büyük bir onarımına geçilirken, Karwar'da Kanalizasyon Arıtma Tesisi bölümünde bakım çalışmaları sırasında meydana gelen zehirli gaz sızıntısı nedeniyle iki kişi öldü. İki kişi daha yaralandı ve deniz hastanesine kaldırıldı.
26 Nisan 2019'da, uçak gemisinin makine ve kazan dairesinde çıkan yangına müdahale etmek isteyen bir deniz subayı duman zehirlenmesinden dolayı hayatını kaybetti ve yedi kişi de yaralandı.
Theumella
Theumella, Gnaphosidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Henry Perry
Harry Perry (d. 2 Aralık 1934, Dublin - ö. 23 Ocak 2021, Dublin), İrlandalı eski profesyonel boksör.
Yaşamı
Perry 2 Aralık 1934'te Dublin'de doğdu. 1956 Yaz Olimpiyatları ve 1960 Yaz Olimpiyatları'nda İrlanda kadrosunda yer aldı. Ayrıca 1955 ve 1959'da Avrupa Amatör Boks Şampiyonası'nda mücadele etti. 1959'daki şampiyonada orta sıklette üçüncü olarak bronz madalya kazandı. Boks sporuna katkılarından dolayı 2007'de İrlanda Boksu Şöhretler Listesi'ne adı dahil edildi.
Perry 23 Ocak 2021'de, doğum yeri Dublin'de 86 yaşında öldü.
Valdes Pasolini
Valdes Pasolini , (d. 3 Haziran 1962, San Marino) San Marinolu eski futbolcudur.
1990-1996 yılları arasında San Marino millî futbol takımıyla 14 maça çıkıp bir gol atmıştır.
Komandor Adaları
Komandor Adaları ya da Komandorskiy Adaları (, Komandorskiye ostrova), Uzak Doğu Rusyası'nda Kamçatka Yarımadası'nın doğusunda Bering Denizi'nde bulunan adalar. En büyüğü Bering Adası (95 km) ile Mednıy Adası (55 km) olan adalarda ayrıca 15 kadar da ufak adacık bulunur.
Yerli halk
Adaların ana yerli halkı Aleutlardır, fakat Rus egemenliğinde köleleştirmeye maruz kalıp asimile olmuşlardır. Mednıy Adası'ndaki Aleutlar Ruslarla yapılan evliliklerle kreolleşmişler ve Rus Unanganları (Kasakam Unangangis) adıyla anılırlar. Dilleri ise Rusça temelli Sasignan kreolüdür.
Satrap Lahdi
Satrap Lahdi, MÖ 5. yüzyıla ait adı bilinmeyen bir Pers Satrabına ait lahittir. Lahit Sayda kral mezarlarından Osman Hamdi Bey tarafından 1887 yılında çıkarılmış (Sayda Kral Nekropolü 6 Nolu mezar odası) ve İstanbul'a getirilmiştir. İstanbul Arkeoloji Müzelerinde sergilenmektedir.
Özellikleri
Sayda lahitlerinin önemli bir parçası olan bu lahdin üzerinde Pers dünyasına ait olduğunu gösteren motifler vardır. Pers dünyasında günlük hayatın en önemli olayları av, savaş ve cenaze ziyafetleridir. Persler geleneklerine o kadar bağlıdırlar ki, ölümlerinden sonra da günlük hayatlarındaki bu alışkanlıklarını anlatabilmek ve devam ettirmek için eserlerin üzerlerine bu konuları işletirlerdi. Pers kralı tarafından atanan Satraplardan biri tarafından yaptırıldığı tahmin edilmektedir. Lahdin dört yüzünde sakallı betimlenen satrap ava, harbe çıkarken ve cenaze ziyafetinde göstermektedir. Kapak ve alınlıkta motifler yoktur, sadece işlemeler bulunmaktadır.
Eserin üzerindeki işçilikten MÖ 5. yüzyılın ilk yarısında yapıldığı anlaşılmıştır.
Betimlemeler
Bir yüzünde satrap tahta oturmuş şekilde, başına bir taç giymiş, elinde bir asa tutmakta, sarayın avlusunda görülmektedir. Karşısında dört atlı araba ile bir binek atı vardır. Sağ eliyle atı istemektedir. Atları tutan hizmetçiler satrabın emirlerini yerine getirmeğe hazırlanmaktadırlar. Diğer uzun yüzde bir av sahnesi görülür. Orta yerde satrap bir dişi geyik vurmuş ve geyik yere düşmüştür. Ancak satrap o esnada karşısına çıkan bir pars ile mücadeleye hazırlanmaktadır. Atlar parstan ürkmüş vaziyette, süvariler atları zaptetmeğe çalışmaktadır. Sağ uçtaki süvari attan düşmüş vaziyette tasvir edilmiştir. Dar yüzlerinden birinde dört hizmetkâr tasvir edilmiş, diğer yüzünde ise satrap karısı ve yakınları arasında bir ziyafet sahnesinden gösterilmiştir.
Uzunoluk, Korkuteli
Uzunoluk, Antalya ilinin Korkuteli ilçesine bağlı bir mahalledir.
Theuma
Theuma, Gnaphosidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Pazartesi
Pazartesi, haftanın pazar ile salı arasındaki günü.
Yordan Nikolof
Hayatı
1901'den 1902'ye kadar Selanik Bulgar Erkek Lisesi'nde öğretmenlik yapmıştır.
1905 - 1906'da Serez Bulgar Pedagoji Okulu'nda öğretmenlik yapmıştır. Ertesi yıl, 1907, Selanik'e döndü ve 1910'a kadar yine erkek lisesinde ve ticaret lisesinde ders vermiştir. 1910-1911 öğretim yılında Selanik'te kız lisesinin müdürlüğünü yapmıştır.
Pazartesi
Bu gün için Anadolu'da kullanılan üç başka sözcükten birincisi Farsça-Süryanice "ikinci gün" anlamına gelen dûşanba sözcüğünden çarşanba gün adına uyaklı olsun diye turşamba; ikincisi, pazar gününe girey ya da girâ denmesi yüzünden gireyertesi ya da giraertesi; üçüncüsü de balat ya da balad adıdır. Pazar gününü pazartesi gününe bağlayan geceye balat akşamı ya da turşamba akşamı denir.
Yordan Nikolof
Hayatı
20-22 Nisan 1910 tarihleri ​​arasında Selanik'teki Bulgar Anavatanı Birinci Genel Kurulu'na Ohri'den delege olmuştur.
Pazartesi
Pazartesi gününe Eski Türkçede "ikinç" (ikinci) denir. Arapça, Ermenice, Yunanca, İbranice, Farsça, Eski Türkçe ve Portekizcede ikinci gün anlamına gelir.
Yordan Nikolof
Hayatı
1912 seçimlerinde Meclis-i Mebûsan Selanik mebusu seçilmiştir.
Mantar Kaya
Mantar Kaya ya da Maltalılar tarafından bilindiği adı ile Il-Ġebla tal-Genel, Malta takımadalarında bir ada olan Gozo kıyısındaki Dwejra'daki neredeyse dairesel bir kara lagünün girişinde, 60 metre yüksekliğinde (200 ft) büyük bir kireç taşı topağı şeklinde küçük bir adacıktır. Mantar Kaya koordinatlarında bulunur ve San Lawrenz kasabasının yetki alanında yer almaktadır.
Tarihi
Hospitaler Şövalyeleri, kayanın düz tepesinde büyüyen, halk arasında Malta Mantarı olarak bilinen şeyi keşfetti. Bu bitki bir mantar değildi, parazitik çiçekli bir bitki idi ve iğrenç kokusu vardı. O zamanki doktorlar, bu bitkinin tıbbi özelliklere sahip olduğuna inanıyordu. Şövalyeler onu yaralar için stiptik bir pansuman ve dizanteri için bir tedavi olarak kullandılar. Bu bitki Şövalyeler o kadar değerli idi ki, seçkin soylulara ve Malta adalarını ziyaret edenlere sık sık Malta Mantarını hediye ediyorlardı.
Büyük Usta Pinto, 1746'da kayayı sınırların dışına çıkardı; adaya izinsiz gidenler, Şövalyelerin kadırgalarında kürekçiler olarak üç yıllık bir ceza alacaklardı. Adada kalıcı bir bekçi görevlendirildi ve hatta kayadan anakaraya, 50 metre (160 ft) uzunluğunda bir teleferik inşa edildi.
Pinto'nun çabaları belki de gereksizdi. Farmakologlar bugün Fucus coccineus melitensis 'in tıbbi etkilerini incelemeye devam etmektedir.
Günümüzde, Mantar Kaya bir doğa koruma alanıdır. Bununla birlikte, yakındaki kıyı şeridi yüzücüler için erişilebilirdir ve denizde şnorkelle yüzme etkinlikleri gerçekleştirilir.
Mantar Kaya, gün batımını içindeki açıklıktan fotoğraflamak için de çekim imkanı sağlamaktadır. Bununla birlikte, bu yalnızca giriş noktasından ve yalnızca güneşin doğru yönde alçaldığı belirli zamanlarda gerçekleşebilmektedir.
Odessa Kuşatması (1941)
Odessa Kuşatması, II. Dünya Savaşı'nın Doğu Cephesi'nde Odessa kentinin Mihver kuvvetlerince kuşatılmasıdır. Kuşatma, Romanya kuvvetleri ile Alman 11. Ordu'su tarafından yapılmıştır. Odessa'daki Sovyet Karadeniz Donanması unsurlarının, bölgedeki 9. Ordu'nun ve bu ordunun sahil grubu olarak hızla tertiplenen Bağımsız Sahil Ordusu'nun sert direnişi nedeniyle kentin kuşatılması Romanya birliklerinin 73 gününü almıştır. Rumen birlikleri hem kuşatma hem de kentin alınması için girişilen dört taarruzda toplam 93 bin zayiat verdiler.
Harekât öncesi
Hitler, 27 Temmuz 1941 tarihinde General Ion Antonescu'ya yazdığı bir mektupla Dinyeper gerisinde Rumen kuvvetlerinin daha fazla işbirliğini talep etmiş ve Dinyeper ile Bug arasında kalan arazinin Romanya'nın yönetimine bırakılacağını bildirmiştir. Antonescu 31 Temmuz'daki yanıtında bu talebe olumlu karşılık verdi. Aslında Rumen 3. Ordusu 17 Temmuz'da zaten Dinyester'i geçmişti.
Rumen 4. Ordusu nehir üzerinden ilerlemeye 3 Ağustos'ta başladı. Öte yandan 15. Piyade Tümeni ve 1. Süvari Tugayı'ndan oluşan 5. Kolordu, nehri Dubăsari ile Bender arasında zorlamaya başladı. Rumen 1. Zırhlı Tümeni 5 Ağustos gecesi 5. Kolordu ile temas sağlamıştır. Romanya Genelkurmayı 8 Ağustos'ta 31 Sayılı Harekât Emri'ni yayınladı. Emirde, Dinyester ile Tiligulskiy arasındaki Sovyet birliklerinin yok edilmesi ve Odessa'nın alınması emredilmiştir. Kent garnizonunun, küçük bir birlik olması nedeniyle kısa sürede teslim olacağı düşünülüyordu. Gerçekte Odessa, Sovyet Karadeniz Filosu'nun varlığına dayanan, esasen tam olarak kuşatılamayacak denli güçlü bir müstahkem mevki sayılmaktadır. Savunma, üç hat halinde siperlerle, tank engel ve çukurlarıyla, makineli tüfek yuvaları ve diğer savunma düzenekleriyle güçlü bir şekilde tertiplenmişti. İlk savunma hattı kentten 25 – 30 km ileride ve 80 km boyunca uzanmaktadır. İkinci ve esas savunma hattı kenttin 6 – 8 km dışında ve yaklaşık 30 km uzunluğundaydı. Üçüncü ve son savunma hattı ise kent sınırları içinde düzenlenmişti. Başlangıçta mevzilere yerleşen kuvvetler 25. Piyade Tümeni, 95. Piyade Tümeni, 421. Piyade Tümeni, 2. Süvari Tümeni, 54. Piyade Alayı ve NKVD Alayı idi. Toplam Kızıl Ordu kuvvetleri yaklaşık 34.500 subay ve erat, 240 parça toptan oluşmaktadır. Hava desteği, iki deniz uçağı ve bir bombardıman filosundan oluşan bir hava birliği tarafından sağlanmaktadır. Daha sonra bir İlyuşin Il-2 avcılardan oluşan bir filo daha savunmaya katılmıştır. Ayrıca Kırım'dan ve Nikolaev'den kalkan bombardıman uçakları da muharebeye katıldı.
Rumen 4. Ordu'su karargâhı karma bir taarruz planı hazırlamıştır. Bu plana göre 3. Kolordu, Razdelyana - Odessa istikametinden bir cephe taarruzu yapacaktır. Bu arada 5. Kolordu, kuzeyden, Katargi ve Bolsçaya Buzhalyk yönünden bir çevirme hareketi yapacak ve devamında güneye yönelecektir. 3. Kolordu'ya bağı 3. Piyade Tümeni'nin keşif grubu, Razdelyana yönünde ilerledi ve kentin, Sovyet birliklerinin mevzilendiği demiryolu istasyonunun ve kasabanın yanmakta olduğunu bildirdi.
Muharebe
Rumen kuvvetlerin taarruzu 16 Ağustos'ta tüm cephe boyunca yeniden başladı ve 17 Ağustos'ta Odessa'nın su depolarını ele geçirdiler. Kızıl Ordu kuvvetleri, ağır kayıplarla sonuçlansa da tekrarlanan karşı taarruzların yanı sıra inatla savunmayı sürdürdüler. Romanya Kraliyet Hava Kuvvetleri kara kuvvetlerini etkin biçimde destekledi ve Odessa'nın, hem içeri hem dışarı deniz trafiğini kesti. Ayrıca 20 Ağustos'ta bir zırhlı treni tahrip etti. İki Rumen torpido botu 18 Ağustos gecesi Odessa'nın güneyinde bir Sovyet destroyerine saldırarak batırdılar. Bu olay, Romanya Donanması'nın, kuşatmayı desteklemek için giriştiği birkaç manevradan biridir.
Sürekli girişilen taarruzlara karşın Rumen kuvvetleri, 24 Ağustos'a gelindiğinde Sovyet ana savunma hattı önünde batağa saplanmışlardı. Rumen 4. Ordu'sunun kayıpları 5.329 ölü olmak üzere 27.307 olmuştur. Bununla birlikte Sovyet kuvvetleri de güç kaybetmişti, Kubanka'nın elden çıkmasıyla, Romanya ağır topçusu artık Odessa limanını ateş altına alacak durumdadır. İzleyen üç gün boyunca Odessa'da silahlar suskundu.
Rumen kuvvetleri 28 Ağustos'ta bir Alman hücum taburu ve on ağır top taburu ile takviye edilmiş olarak taarruzlarını yenilediler. Bu taarruzda 4. Ordu, 11. Ordu ve 1. Kolordu Gnileakovo ve Vakarzhany yönünde ilerlemiştir. Ancak ertesi gün Kızıl Ordu birliklerinin giriştiği sert karşı taarruzlarla bazı bölgelerden geri atıldılar. İnisiyatifi 30 Ağustos'ta yeniden ele geçirmişlerdi ama bu arada çok az arazi ele geçirdiler. Bir Kızıl Ordu taarruzu Kubanka'yı geri almayı başardı fakat karanlık çöktüğünde geri atıldılar. Vakarzhany'deki Sovyet birlikleri kuşatıldılar ve 3 Eylül'e kadar çarpışmaya devam ettiler. Bu tarihte Alman ve Rumen birlikleri kasabaya taarruz ederek direnişi kırmayı başardı.
Bu arada Rumen taarruzu, takviye kuvvetlerinin bölgeye ulaşmasını beklemek için ertelenmiştir. Bu erteleme süresi içinde General René von Courbier komuta ettiği bir piyade alayı, bir taarruz istihkam alayı ve iki topçu alayından oluşan Alman müfrezesi bölgeye ulaştı. Alman müfrezesi bölgeye ulaştığı sıralarda Sovyet savunması da mühimmat yönünden ikmal edilmiş ve 15 bin kişilik bir takviye kuvveti almıştı. 4. Ordu Komutanı General Ciupercă 9 Eylül'de görevden alınarak yerine General Iosif Iacobici atandı. Yeni ordu komutanı, genel karargâh emirlerine sorgusuz uyulmasını emrederek göreve başladı. Rumen taarruzu 12 Eylül'de yeniden başladı. Fakat 14 Eylül'de Alman ve Rumen topçusunun mühimmatı azaldığı için yeniden durduruldu. İki tabur Kızıl Ordu birlikleri tarafından kuşatıldıysa da kuşatmadan kurtulmayı başardılar.
Sovyet birlikleri, 15 Eylül akşamı Rumen 1. Kolordusu ile teması kesip güneydoğu yönünde geri çekildiler. Ertesi gün 16 Eylül'de 1. Kolordu Gross-Liebenthal'ın kuzeybatısındaki tepeleri aldılar. Rumen birlikleri de Sukhoy'un güneyindeki bölgeyi işgal ettiler. Kızıl Ordu'nun 3 binden fazla askeri esir alındı. Fakat 12.600 mevcutlu 157. Piyade Tümeni'yle bölge takviye edildi. Ayrıca Novorossiysk'den 18 Sovyet bölüğü gönderildi.
Sonuçları
Mihver devletlerine bağlı kuvvetlerin Sovyetler Birliği topraklarında ilerlemesi üzerine Stavka Odessa savunmasının tahliyesine karar vermişti. Sovyet Karadeniz Filosu 14 - 15 Ekim 1941 gecesi kentteki garnizonu Sivastopol'a tahliye etmiştir. Daha sonra bu birliklerin çoğu bu bölgede imha edildi. Bu tahliyede 350 bin asker ve sivil kentten tahliye edilmiştir.
Odessa kuşatması sırasında uğranılan kayıplar
Pipo
Pipo, tütün içmeye yarayan, ahşap, taş, metal, cam, kil benzeri malzemeden yapılan gereçtir.
Söke
Söke, Ege Bölgesi'nde Aydın ilinin batısında yer alan Ege Denizi'ne kıyısı olan bir ilçedir. İlçenin kuzeyinde İzmir ilinin Selçuk ilçesi kuzeydoğusunda Germencik doğusunda Koçarlı kuzeybatısında Kuşadası güneyinde Didim bulunmaktadır.1064 km²'lik yüzölçümü bakımından ilin en büyük, nüfus bakımından ise Efeler, Nazilli ve Kuşadası'ndan sonra 4. büyük ilçesidir. İlçede 49 mahalle bulunmaktadır.
Pipo
Günümüzde genellikle briar veya lületaşı gibi malzemelerden yapılmaktadır. El yapımı iyi bir pipo oldukça yüksek fiyatlardan alıcı bulabilir.
Söke
Tarihçe
Eski adı: Yunanca: Σώκια, Sokia, Aneon olan Söke, Bizans İmparatorluğu egemenliğinin sonlarına doğru, 1300 yıllarında, Aydın Bey'in Türkmen aşiretlerini buraya getirdiği ve Söke'yi bu aşiretlerden birinin başkanı olan Süleyman Şah'ın dedesi adına aşiretin merkezi yaptığı söylenir. 1426'da Menteşe Beyliğinin merkezi olan Söke, Osmanlılar döneminde Aydın Vilayeti'nin Menteşe Sancağının merkezi olmaya devam ettiyse de 17. yüzyıldan itibaren Kaptanpaşa Eyaleti'nin sancağı, 1841'de Aydın Eyaleti'nin Sığla sancağına bağlı kaza olarak kaldı. 1924'ten sonra Aydın'ın ilçesi oldu.
Söke'den 19. yüzyıl ile 20. yüzyıllar arasında Bozdoğan Aşireti'ne mensup Yörük aşiretleri Kozan Postkabasakal köyü, Zeytinbeli kasabası, Tarsus gibi Çukurova gibi yörelerine Osmanlı Devleti tarafından zorunlu göç ettirilmiştir.
Eğitim
=== İlkokul Kurumları ===
=== Ortaöğretim Kurumları ===
Yükseköğretim Kurumları
Adnan Menderes Üniversitesi Söke Sağlık Yüksekokulu
Pipo
Pipolarda özel olarak harmanlanmış, belirli nem oranına sahip tütün karışımları kullanılır.
Yapı
Geleneksel bir pipo, içine tütün konularak tutuşturulan yanma haznesi ve ebonit veya benzeri maddelerden yapılan ağızlıktan oluşur. Klasik pipoda ağızlığın pipo gövdesine bağlandığı kısmın ucunda yanma sırasında ortaya çıkan su buharını yoğuşturmak ve dumanı bir miktar soğutmak için genellikle alüminyum ya da pirinçten yapılma bir filtreleme elemanı bulunur.
Söke
Yükseköğretim Kurumları
Adnan Menderes Üniversitesi Söke Meslek Yüksekokulu
Acı Dünya
Acı Dünya, Ümit Efekan'ın yönettiği 1986 yapımı Türk filmidir. Filmin başrollerinde Tarık Akan ve Harika Avcı oynamıştır.
Söke
Yükseköğretim Kurumları
Adnan Menderes Üniversitesi Söke İşletme Fakültesi
Adnan Menderes Üniversitesi Söke Mimarlık ve Tasarım Fakültesi
Spor
İlçede kurulan Sökespor isimli spor kulübü vardır. 2019-2020 itibarıyla, Bölgesel Amatör Lig'de mücadele etmektedir.
Karayolu
İlçede 404 numaralı otobüs ile Germencik, İncirliova, Efeler, 601 numaralı otobüs ile İncirliova, Koçarlı ilçelerine gidilebilir. 271 ile Davutlar ve Güzelçamlı'ya, 273 ile Balat ve Didim'e, 275 ile Söke - Akbük'e gidilebilir.
Demiryolu
Söke'ye Basmane-Denizli Bölgesel Treni, Basmane-Söke Bölgesel Treni, Söke-Denizli Bölgesel Treni ve Söke-Nazilli Bölgesel Treni hatları tarafından kullanılmakta olan 2 istasyon bulunmaktadır. Bunlar Söke ilçe merkezinde bulunan Söke Tren İstasyonu ve İsabeyli mahallesinde bulunan Sazlıköy Tren İstasyonu'dur.
Pipo
Yapı
Günümüzde üretilen pipolarda yoğuşturucu yerine balsa ağacından yapılma ahşap ya da karton kılıflı, içinde aktif karbon bulunduran filtreler kullanılır. Bu tür filtreler piponun yapısına göre 4–9 mm gibi kalınlık 30–35 mm gibi uzunluklarda üretilir. Aktif karbon veya balsa filtre kullanımı tütün içiminin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerini bir miktar azaltır.
Balsa filtreler %90 civarı koruma sağlar daha çok bu filtre tercih edilir.
Tütünün yanması ile açığa çıkan dumanı içinde su bulunan bir kaptan geçirmek sureti ile filtre eden nargile benzeri çok parçalı pipolar da mevcuttur.
Tarihçe
Tütün içmek için kullanılan ilk pipo benzeri gereçler MÖ 1500'lerde Amerika kıtası yerlileri tarafından kullanılmıştır. Yerliler için tütün içimi daha çok törensel amaçlıydı. Barış çubuğu adını verdikleri pipo benzeri gereçler özel toplantılarda kullanılırdı. Avrupalıların Amerika kıtasına ayak basmalarından sonra eski kıtaya gelen tütün kısa sürede yaygınlaştı. 16. yüzyılda tütün bitkisi eski kıtada da üretilmeye başlanmıştı. Bu dönemlerde tebeşir taşından yapılan pipolar ile tütün içilmesi özellikler gemiciler arasında çok yaygındı.
Sağlığa etkileri
Diğer tüm tütün tüketim biçimleri gibi pipo içiminin de sağlığa zararlı olduğu kesindir. Bulundurduğu nikotin maddesinin bağımlılığa yol açtığı klinik olarak kanıtlanmış olan pipo; dil, dudak ve gırtlak kanserinin de tetikleyicisi olabilmektedir. Tütünün yanması sonucu açığa çıkan duman karbonmonoksit, kadmiyum, siyanür, kloroform, DDT ve Etanol içermediği halde astım, nefes darlığı ve en önemlisi anfizeme yol açmaktadır. Birçok ülkede tütün ürünleri üzerine 'hastalıklara yol açabilir' uyarısı konulması zorunludur ve topluma açık yerlerde kullanılması yasaktır.
Acı Dünya
Konusu
Sokak ortasında bıçakla çevresine saldırarak yedi kişiyi yaralayan Yusuf mahkemede hayat öyküsünü anlatmaya başlar. Küçük yaşta yetim kalan Yusuf yoksulluk yüzünden acı dolu bir hayat sürmüştür. Okuyamamış, para kazanmak için tombalacılık yapmıştır. Sürekli haksızlığa uğrayan, itilip kakılan, gençliğini hapislerde harcayan genç adamın her tövbesi bozulur. Yaşamının bir bölümü hapishanede geçen mutsuz bir tombalacı gençle, genelevden kaçıp namuslu bir hayata dönmek isteyen bir kadının öyküsü filmi oluşturur.
Yıldızlı Gece
Yıldızlı Gece (Felemenkçe: De sterrennacht), Hollandalı art izlenimci ressam Vincent van Gogh tarafından yapılan yağlı boya tablo. Haziran 1889'da yaptığı tabloda ressam, sanatoryumdaki odasının doğuya bakan pencereden görünen Saint-Rémy-de-Provence köyünün gün doğuşundan hemen önceki görünüşünü resmetmiştir.
Tablo, 1941 yılından beri New York'taki Museum of Modern Art müzesinin kalıcı koleksiyonunda bulunmaktadır. Van Gogh'un en ünlü eserleriden biri olan Yıldızlı Gece, aynı zamanda Batı kültürünün en ünlü tablolarından biridir.
Cellat Skurge
Cellat ismi daha sonra başka iki karakter tarafından kullanıldı: Crazy Gang'ın baltalı bir android üyesi ve Prenses Python'un oğlu Daniel DuBois adında bir kanun kaçağıdır.
Skurge, animasyonlu televizyon dizileri, video oyunları ve Karl Urban tarafından canlandırıldığı Marvel Sinematik Evren filmi Thor: Ragnarok (2017) gibi medyada çeşitli şekillerde yer aldı.Bu filmde Skurge, Heimdall'ın sürgün edilmesinin ardından Loki tarafından Bifrost Köprüsü'nün koruyucusu olmakla görevlendirilen eski bir Einherjar savaşçısı olarak gösterilir.Hela, Asgard'ı ele geçirmesinin ardından, Skurge'u işe alır ve ona Cellat adını verir. Bununla birlikte,Skurge yavaş yavaş ikinci düşüncelere sahip olmaya başlar ve nüfusunun geri kalanıyla birlikte kaçmaya çalışır. Hela onları durdurmaya çalıştığında, Skurge Hela'nın güçlerini geri çekerek Asgardlı dostlarını kurtarmak için kendini feda eder.
Talanitoides
Talanitoides, Gnaphosidae familyasına bağlı bir örümcek cinsidir.
Azucena Hernández
Azucena Hernández Iglesias (22 Mart 1960; Sevilla, İspanya- 4 Aralık 2019; Madrid, İspanya), İspanyol aktris.
Yaşamı ve kariyeri
22 Mart 1960'ta Sevilla, İspanya'da doğdu. Kariyerinin en aktif dönemi olan 1970'li ve 1980'li yıllarda sinema, tiyatro ve televizyon yapımlarında yer aldı. Oyunculuk kariyerine 1970'lerin sonunda başladı 1980'ler en parlak dönemi oldu. Oyunculuk kariyeri zirvedeyken 1986'da geçirdiği bir trafik kazası sonrası inme geçirmesi sonucu tekerlekli sandalyeye bağımlı kalmasıyla sekteye uğrasa da oyuncu 1990'yıllarda bazı yan rollerde bazı yapımlarda rol almaya devam etmiştir.
Azucena oyunculuğa adım atmadan önce bir süre model olarak faaliyet göstermiştir. Kendisi 3 Ağustos 1977'de Agramunt kasabasında düzenlenen güzellik yarışmasında "Katalonya Güzeli" seçilmiştir.
Birkaç yıl Blanes kentinde yaşayan Hernández 1978'de müzikli operet türünde yapım olan Las eróticas vacaciones de Stela ile oyunculuğa adım atmıştır. 1970'li ve 1980'li yıllar boyunca İspanya'da popüler olan "S filmler" olarak bilinen erotik, romantik ve dram türünde film ile dizilerde boy göstermiştir.
1980'de Paul Naschy'nin yönettiği “El Retorno del Hombre Lobo” adlı korku filminde oynadı. Film daha sonra Dünya'nın farklı ülkelerinde The Craving ve The Night of the Werewolf adıyla ihraç edilip gösterilince Azucena'nın yurtdışında adı duyulmuştur. Sonradan geçirdiği kaza sonrası azalan popülerliği yıllar sonra internet siteleri aracılığıyla yeniden canlanmıştır.
Sinema ve televizyon çalışmaları dışında 1980'lerin başlarında, Luigi Pirandello'nun IV Enrico adlı eserinden alınan İspanyolca uyarlaması aynı isimli "IV Enrique" adlı tiyatro oyununda sahne almıştır. Ayrıca bazı televizyon programları ve Fernando Garcia de la Vega'nın Zarzuela Antolojisi (Anthology of Zarzuela) adlı mizi dizisinde yer almıştır. Oyuncu 1990'ların sonunda aktif kariyerini sonlandırana kadar bazı televizyon dizilerinde yan rollerde görülmüştür.
Sağlık durumu ve ölümü
Aktif kariyeri 16 Ekim 1986 tarihinde Las Rozas de Madrid yakınlarında geçirdiği trafik kazası sonrası meydana gelen ciddi omurilik yaralanması ve inme sonucu tekerlekli sandalyeye bağımlı kalmasıyla kesintiye uğramıştır.
1986'daki kazadan sonraki dönemde katıldığı bazı televizyon yayınlarında geçirdiği kazanın yol açtığı sağlık sorunlarıyla ile ilgili önemli açıklamaları olmuştur. İspanyol kadın oyuncu Azucena Hernández yıllardır mücadele ettiği inmeye bağlı nedenlerden 4 Aralık 2019'da Madrid, İspanya'da 59 yaşında yaşama veda etmiştir.
Peggy Lee
Norma Deloris Egstrom (26 Mayıs 1920 - 21 Ocak 2002) profesyonel adı ile Peggy Lee, 70 yıllık bir kariyeri boyunca Amerikalı bir caz ve popüler müzik şarkıcısı, söz yazarı, besteci ve oyuncuydu. Yerel radyoda Benny Goodman'ın büyük grubuyla vokalist olarak şarkı söylemesine başlaması ile, Lee sofistike bir kişilik yarattı, filmler için müzik yazdı, oyunculuk yaptı ve şiir ve müziği birleştiren kavramsal kayıt albümleri kaydetti.
Lee 1.100'den fazla orijinal şarkı kaydetti ve 270'in üzerinde şarkı besteledi.
Erken dönem
Lee, Norma Deloris Egstrom olarak 26 Mayıs 1920'de Kuzey Dakota, Jamestown'da, Selma Emele (kızlık soyadı Anderson) Egstrom ve Midland Kıta Demiryolu için bir istasyon ajanı olan Marvin Olaf Egstrom'un sekiz çocuğunun yedincisi olarak dünyaya geldi. Ailesi Luthercilerdi. Babası İsveçli Amerikalı ve annesi Norveçli Amerikalıydı. Lee dört yaşındayken annesi öldükten sonra, babası Minnie Schaumberg Wiese ile evlendi.
Lee ve ailesi, Midland Kıta Demiryolu boyunca (Jamestown, Nortonville ve Wimbledon) birkaç kasabada yaşadı. 1937'de Wimbledon Lisesi'nden mezun oldu. Ailesiyle birlikte yaşadığı ve çalıştığı Wimbledon depo binası, 2012 yılında The Peggy Lee Sergisi'nin yer aldığı Midland Kıta Deposu Taşımacılık Müzesi oldu. Egstrom ailesinin bir zamanlar yaşadığı müzenin üst katında, Lee'nin kariyerinin ve onun bölgesel ve eyalet bağlarının izini süren sergiler yer alıyor.
Wimbledon'da Lee, lideri Lyle "Doc" Haines ile toplam altı kişilik bir kolej dans grubunun kadın şarkıcısıydı. Cuma günleri okuldan sonra ve hafta sonları Haines'in beşlisi ile çeşitli yerlere seyahat etti.
Lee 1936'da ilk kez Kuzey Dakota, Valley City'de KOVC radyosunda profesyonel olarak şarkı söyledi Daha sonra, maaşını yiyecek olarak ödeyen yerel bir restoranın sponsorluğunda 15 dakikalık Cumartesi radyo şovu yaptı. Lee, lise yıllarında ve sonrasında yerel radyo istasyonlarında küçük meblağalarda şarkı söyledi.
Ekim 1937'de, Fargo'daki (Kuzey Dakota'da en çok duyulan istasyon) WDAY'den radyo sunucusu olan Ken Kennedy, adını Peggy Lee olarak değiştirdikten sonra Egstrom'u seçti ve o gün Lee'yi yayına soktu.
Lee, Mart 1938'de 17 yaşındayken evden ayrıldı ve Kaliforniya, Hollywood'a gitti. İlk işi Newport Beach, Balboa Adası'nda Harry's Cafe'de kısa süreli aşçı ve garson olarak mevsimlik bir işti. İşi Paskalya'dan sonra sona erdiğinde, Balboa Eğlence Bölgesi'nde karnaval havcısı olarak işe alındı. Bu deneyimi, Dave Grusin ile birlikte 1974 yapımı aynı adlı film için bestelediği "The Nickel Ride" adlı şarkıda yazdı.
Daha sonra 1938'de Lee, The Jade'deki MC seçmelerine katılmak için Hollywood'a döndü. Fazla çalışma ve yetersiz beslenme nedeniyle sahnede bayıldığından dolayı işi yarıda kaldı. Hollywood Presbiteryen Tıp Merkezine götürüldükten sonra bademcik ameliyatına ihtiyacı olduğu söylendi. Lee operasyon için Kuzey Dakota'ya döndü.