cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Germiyanoğulları Beyliği
I. Murat döneminde bazı toprakları (Simav, Emet, Tavşanlı ve çevresi) çeyiz olarak Osmanlılara verildi. Ankara Savaşı’ndan sonra yeniden kurulurken, 1428 yılında II. Yakub Bey memleketini kız kardeşinin torunu II. Murad'a vasiyet ederek vefatını müteakip Germiyanoğulları beyliği, Osmanlılara katıldı.
Türk/Türkmen
İbn Şeddat'ın Baybars tarihinde Germiyanoğlu Ali-şir Beg "Ali-şir et-Türkmani", İbn Bîbî'nin El-Evamirü’l-Alâ’iyye fi’l-Umûri’l-Alâ’iyye adlı eserinde ise Germiyanoğulları aşireti "Türkan-ı Germiyan" olarak tanımlanmıştır. Neşri'nin Kitab-ı Cihannüma adlı eserinde "Germiyan Türkini getürdüb" ifadesi geçmektedir.
Diğer boylar
Fuat Köprülü Germiyanoğullarının kökeninin Moğol istilasından sonra önce Malatya'ya sonra ise Kütahya'ya göçen bir Afşar boyu olduğunu nakleder. Zeki Velidi Togan ise aşiretin Harezem'den çıktığını iddia ederek Kanglı-Kıpçak kökene bağlıyor.
Kürt-Türk iddiası
Claude Cahen "Nates Paur l'Histaire des Turcamans" adlı makalesinde geçen Kürt köken iddiaları orijinal dilin yanlış çevrilmesinden kaynaklanan hatalı çıkarımlar olduğundan dolayı herhangi bir birincil kaynak dayanağı olmayan iddialardır. Hanedanın Kürt kökenli olduğu iddiası genel kabul görmese de bazı akademisyenler mevcut savı nakletmektedirler. Kürt-Türk kökenli olduğunu söyleyen kaynak.
Germiyanoğulları Beyliği’nin kuruluşu
Cimri olayı sırasında (1277) Batı Anadolu’da bulunan ve Anadolu Selçukluları’nın hizmetinde hareket eden Germiyanlılara bu hizmetleri karşılığında Kütahya ve civari iktâ, yani timar olarak verilmiştir. Bu hadise sırasında Sâhipataoğulları Beyliği emrinde olduğu görülen Germiyanlılar, bu tarihten itibaren güçlü bir beylik haline gelmeye başladılar. Nitekim Batı Anadolu’daki Aydın, Menteşe, Saruhan, Denizli beyleri ilk zamanlarında Germiyanoğulları’na tâbi idiler.
1287'de II. Gıyaseddin Mesud kuvvet toplayarak tekrar Germiyanlılar'ın üzerine yürüdü. Germiyan kuvvetleri hiç gözükmediler. Mesud, Germiyan vilayetini yağma ederek ve birçok ganimet malı alarak Kayseri'ye döndü.
1288'de II. Mesud İlhanlılar'ın yanında iken I. Yakub Bey'in kız kardeşinin çocuğu Bedreddin Murat Selçuklular'la barışmak üzere Konya'ya geldi. Gıyaseddin Mesud'un ümerasından Hasbalaban Konya dışında ordugah kuran Germiyanlılar'ın yanına giderek onlarla görüştü ve kendilerine ikram ile gönüllerini aldı ve bu suretle mücadele sona erdi.
Keseli sansargiller
Yayılım
Keseli sansargiller Avustralya, Yeni Gine, Tazmanya ve yakınlarında bulunan adalarda yaşar.
Germiyanoğulları Beyliği
Germiyanoğulları Beyliği’nin kuruluşu
1289 senesinde Selçuklular ile Germiyanoğulları arasında harp tekrar başladı, hatta sınırlardaki emirler de harekete geçtiler. Mesud'un ümerasından İzzeddin Beylerbeyi, Germiyanoğulları üzerine yürüdü ve Bedreddin Murat'ın kuvvetlerine Denizli merkez kazası yakınlarında saldırdı. Germiyan askeri bozuldu ve Bedreddin Murat öldü. Bedreddin'in başı Konya'ya getirilerek teşhir edildi. Germiyanlılar bu mağlubiyetle yılmadılar; Germiyan eyaleti yağma edildi, bazen Mesud'un kuvvetleri bazen Germiyanoğulları galip geldi. 1290 senesinde kavga yatıştı. Bu olaylardan sonra Selçuklular ile Germiyanoğulları arasındaki münasebetin ne olduğu bilinmiyorsa da 1299 tarihli bir kitabeden Germiyanlılar'ın görünüşte de olsa Selçuklular'ın hakimiyetini tanıdıkları görülür.
Keseli sansargiller
Özellikleri
Yırtıcı keseli türlerinin vücut yapısında birbirlerinden fazla büyük farkları yoktur, ancak vücut ölçüleri gayet farklıdır. Çoğu keseli fareler sadece bir fare büyüklüğüne ulaşır ve en küçük keseliler olarak sayılır. Tazmanya şeytanı ise kuyruğu ile birlikte 1 metre uzunluğa ve 10 kg ağırlığa ulaşır. Ön ve arka ayakları neredeyse aynı uzunluktadır. Ön ayaklarında beş, arka ayaklarında dört veya beş parmakları olur. Ayak parmakları iki ön dişliler'de (Diprotodontia) olduğu gibi birleşmiş değildir. 42 - 46 adet olan keskin dişleri et koparıp yemeğe uygundur.
Germiyanoğulları Beyliği
Germiyanoğulları'nın diğer beyliklerle ilişkileri
Aydınoğlu Mehmed Bey'in I. Yakub Bey'in emiri olduğu, Rumlar'la harp etmek üzere batıdaki İzmir Vilayeti ve etrafına gönderildiği bilinmektedir.
Keseli sansargiller
Yaşam şekli
Keseli sansargillerin çoğu türleri gece aktifdir, ve gündüzleri inlerin veya boş ağaçların içinde yapraklar ve otlar ile yaptıkları yuvada uyurlar. Çoğu türler yerde yaşar. Sadece keseli farelerin bazıları ağaçlarda da yaşar. Her birisi keskin duyulara sahip, yetenekleri avcıdır. Kendi vücut ölçülerine göre, bazıları sırf böcek ve eklembacaklılar ile beslenirken diğerleri kendi büyüklüğünde veya hatta kendinden büyük hayvanları avlayıp yerler. Bazı türler nektar veya leş de yerler.
Germiyanoğulları Beyliği
Germiyanoğulları'nın diğer beyliklerle ilişkileri
Menteşeoğulları'ndan Menteşe Bey'in damadı olan Emir Sasa Bey batıya daha evvel gelmiş, Tire ve Ayasuluğ (Selçuk)'u almış Sakız Adası'nı yağma etmişti. Sasa Bey, kendi fethine ortak olmak isteyen Germiyan kumandanı Mehmet Bey'in Birgi (Ödemiş) Kalesi'ni elde etmesini çekemedi. Aydın oğlu ile yalnız başa çıkamayacağını anlayan Sasa Bey Hristiyanlarla ittifak ettiyse de aralarında meydana gelen savaşta Sasa Bey öldürüldü (1310). Mevlânâ'nın torunu Ulu Arif Çelebi'nin ilk defa Birgi'yi ziyareti esnasında oranın yeni zaptedilip Aydın oğlu Mehmet Bey'in Birgi'de Germiyan emirinin subaşısı olarak bulunduğu yazar. Bu olaylardan Aydınoğulları Beyliği'nin Germiyan emirlerinden Mehmet Bey tarafından tesis edildiğini açıkça gösterir. Zaten Saruhan Bey ve Karesi Bey gibi hükûmet teşkil eden emirlerin de Germiyanoğulları emirlerinden olmaları pek muhtemeldir.
VIII. Friedrich
'''VIII. Frederik (veya VIII. Friedrich veya Frederick VIII''') ile şunlardan biri kastedilmiş olabilir:
Keseli sansargiller
Üreme
Keseli sansargiller keselilere dahil olsa da hepsinin bir kesesi yoktur. Kesesi olmayan bazı türler yavrularını sadece karnında bulunan deri kırışıklıkları arasında taşır. Bazı diğerlerinde ise ancak gebe olduktan sonra bir kese gelişmeye başlar. Dişilerin altı ila sekiz memesi vardır ve gebelikleri diğer keseliler ile karşılaştırıldığında daha uzun sürer. Bazı türlerin (Genişayaklı keselifare, fırçakuyruklu keseli) diğer bir ilginç özelliği ise, erkeklerin ilk çiftleşmeden sonra derhal ölmesidir. Böylece bu türlerde erkeklerin sadece 10 - 11 aylık bir ömürü olur. Ancak keseli fareler gibi bazı diğer türlerin de 1 - 2 yıl olan ömürü de fazla uzun sayılmaz.
Germiyanoğulları Beyliği
Germiyanoğulları'nın diğer beyliklerle ilişkileri
İzmir etrafına kadar kuvvet gönderen Germiyan hükümdarlarının, Alaşehir ve Simav bölgesine kadar yayıldığı malumdur. Manisa ve Balıkesir civarına yayılan Karesi ve Saruhan Beyleri'nin her tarafı Germiyan kuvvetleri ile çevrilen bu bölgeye nereden geldiklerinin bilinmemesi de bu beylerin Germiyanoğulları'nın emirleri olduğunu doğrular. Gerek Aydın oğlu Mehmet Bey ve gerek diğer uç beyleri zaptettikleri yerlerde hükûmet ederek bir müddet için Germiyanoğulları'nın hakimiyetini tanımışlardır. Aydınoğlu Mehmet Bey'in damadı olan Emir Sadeddin Mübârek Kâbız'ın Germiyan emiri olması Mehmet Bey'in Germiyanoğulları'yla olan münasebetini açıklar.
Keseli sansargiller
Sınıflandırma
Keseli sansargiller şu cinslere bölünür:
Germiyanoğulları Beyliği
Germiyanoğulları'nın diğer beyliklerle ilişkileri
Ertuğrul Bey'in uca yerleşmesinden ve Osmanoğulları'na sınırdaş olmasından dolayı Germiyanoğulları Osmanoğulları'yla rekabet içerisindeydi. Bundan dolayı aralarındaki münasebet, I. Yakub Bey zamanında daimi surette düşmanca olmuştur. Hatta bu anlaşmazlıktan Rumlar memnun idi. Germiyan hükümdarı Bilecik taraflarına akın ederek Rum memleketlerini yağmalamış, sonradan Ertuğrul Gazi'nin o bölgeye yerleşmesiyle Germiyan oğlu bundan sonra Bilecik Rumları üzerine saldırılarından vazgeçmiştir. Ertuğrul Gazi'nin vefatı yaklaşık 1289 tarihlerinde olduğu için iki beylik arasındaki düşmanlığın başlangıcı Yakub Bey'den önceye dayanmaktadır.
1315 senesinde Germiyan oğlunun teşviki ile Çavdar Tatarları Orhan Gazi'nin Eskişehir'de bulunduğu ve askerinin de terhis edildiği sırada Osman Bey'in arazisine hücum ederek Karacahisar şehrini ve pazarını yağmaladı. Bunu duyan Orhan Bey tedarik ettiği bir kuvvetle Tatarlar'ın arkalarından yetişerek Çavdar oğlunu mağlup etmiş ve esir almıştır.
Germiyanlılar'dan bir mültezim, Eskişehir pazarında alış-veriş eden halktan gümrük vergisi almaya kalkmış ve buna engel olunarak mültezim Eskişehir'den kovulmuş ve bu olay iki hükûmet arasında savaşa sebebiyet vererek Germiyanoğulları mağlup olmuştur.
1318 senesinde Osman Bey'in ihtiyarlığına rahatsızlığı da eklenmiş, ordu kumandasına Orhan Bey geçmiştir. Orhan Bey, Bizans İmparatorluğu arazisine esaslı bir saldırı hazırlamış ve bu planın tatbiki için mühim bir kuvvet gönderdiği sırada Germiyanoğulları'nın saldırısından dolayı bu teşebbüs neticesiz kalmıştır.
1361'de Orhan Gazi, Dimetoka'nın fethini belirten fetihnâmeyi Sarı Laçin vasıtasıyla Germiyanoğulları'na göndermiş, Germiyanoğulları da karşılık olarak Mevlânâ Ali Fakih ile cevapnâme göndermiştir.
Süleyman Şah: "Karaman oğluna kız vireli Osman oğlu diyarımıza el uzattı" diyerek Osmanoğulları'ndan şikayet etmiştir. Bu durum, bu tarihlerde Süleyman Şah ile I. Murad'ın aralarının bozuk olduğunu gösterir. Karaman ve Osmanlı Devleti gibi iki kuvvetli hükûmetin arasında kalmış olan Germiyan Devleti, bu iki hükûmetin saldırılarına daima açıktı. Bu tehlikeli vaziyeti gören ve her iki hükûmetle de dostluk ilişkileri çok iyi olmayan ve bilhassa Karamanoğlu'nun düşmanca vaziyetinden son derece tedirgin olan Süleyman Şah, kızını I. Murad'ın oğlu Yıldırım Bayezid'e vermek isteyerek Edirne'ye bir heyet gönderdi ve en güzel memleketlerini Osmanlılara hediye etti.
I. Yakub Bey
İlhanlı hükümdarı Olcaytu’nun Anadolu'daki beylikleri itaat altına almak için gönderdiği (1314) Emir Çoban’ın davetine gelerek itaatlerini bildiren beyler arasında Germiyanlı Alişiroğulları ve Germiyanoğulları’na tâbi beyler de vardı. Daha sonra Emir Çoban oğlu Timurtaş Noyan (Demirtaş), Anadolu’ya geldiğinde (1325) Eşref ve Hamidoğulları Beylikleri'ni ortadan kaldırmış, diğerlerini zaptetmek için Eğridir’de hazırlık yaparken maiyyetindeki beylerden Eretna’yı da Karahisar-i sahip taraflarına göndermişti. Yakub Bey’in damadı olan Karahisar Bey’i kayınpederinin yanına Kütahya’ya sığınmıştır. Yakub Bey ile Eretna Bey arasında bir savaş çıkmak üzere iken Timurtaş Noyan (Demirtaş)’tan gelen emir üzerine Eretna Bey Sivas’a çekilmişlerdir (1327). Yakub Bey’in 1340’larda vefat ettiği tahmin edilmektedir. El-Ömerî, Yakub Bey devrinde Germiyan Beyliği'nin talimli düzenli ordusu olduğunu kaydetmektedir.
Mehmed Bey (1340-1361)
Yakub Bey'den sonra Germiyanoğulları Beyliği'nin başına oğlu Mehmed Bey geçmiştir. Mehmed Bey, mücadeleci ve savasçı anlamına gelen Çahsedan veya Çağsadan lakabıyla anılıyordu. Onun zamanında, daha önce Katalanlar tarafından işgal edilen Küldi (Kula) kasabası Rumlardan, Angir (Simav) kasabası Bizans İmparatorluğu'ndan geri alınmıştır. Mehmed Bey hakkında bilinenler çok azdır. Germiyanoğulları Beyliği Yakub Bey'den sonra eski üstünlüğünü kaybetmiş, hatta "Mehmed Bey" devrinde Aydınoğulları bağımsız hale gelmişlerdir. Mehmed Bey 1361'de ölmüştür.
Süleyman Şah (1361-1387)
Sah Çelebi olarak da anılan Süleyman Şah, babası Mehmed Bey'in vefatı üzerine Germiyan hükümdarı olmuştur. Onun hükümdarlığının ilk yılları olaysız geçmiştir. Karamanoğulları Alaaddin Bey ile Hamidoğlu İlyas Bey arasındaki mücadelelerde İlyas Bey'in tarafını tutmuştur. Karamanoğlu'nun saldırısına uğrayan İlyas Bey kendisine sığınınca ona yardım etmiş ve topraklarını geri almasını sağlamıştır. Bu durum Süleyman Şah ile Karamanoğlu Alaaddin Bey'in arasını açmıştır.
Bu dönemde Germiyan beyliği iki önemli Anadolu beyliği arasında sıkışmıştır. Süleyman Sah, kuzeyde devamlı topraklarını genişleten Osmanlılar'dan ve güneydoğuda Karamanlılar'dan gelecek saldırılara karşı topraklarını koruyabilmek için bazı imkanlar aramıştır. Bu maksatla kızı Devlet Şah Hatun'u I. Murad'ın oğlu Yıldırım Bayezid ile evlendirmiş ve kızının çeyizi olmak üzere Kütahya, Tavşanlı, Simav ve Eğrigöz dolaylarını Osmanlılar'a bırakmıştır. Böylece büyük fedakârlıklarla dostluk ilişkisi kurmaya çalışan Süleyman Şah, kendisi Kula'ya çekilmiştir (1381). Yıldırım Bayezid ise Kütahya valiliğine getirilmiştir.
Süleyman Şah 1387'de Kula'da vefat etmiş ve orada yaptırdığı Gürhane Medresesi'ne defnedilmiş ve yerine oğlu II. Yakub Bey Germiyan Beyi olmuştur.
II. Yakup Bey
Babası Süleyman Şah zamanında Uşak ve Suhud bölgesinde vali bulunan Yakub Bey onun ölümü üzerine (1387) Germiyan beyi olmuştur.
Osmanlı Padişahı I. Murad'ın I. Kosova Muharebesi'ne diğer bazı beylikler gibi yardımcı kuvvet gönderen II. Yakub Bey, I. Murad'in savaş meydanında şehit düşmesi üzerine Osmanlı nüfusundan kurtulmak istedi. Karamanoğulları başta olmak üzere bazı toprakları Osmanlılar tarafından alınan Hamid, Saruhan ve Menteşe beyliklerinin oluşturdugu ittifakı destekledi. Ayrıca bu durumdan istifade ederek babası tarafından kız kardeşinin çeyizi olarak verilen yerlerden geri aldı ve Kütahya'yı ele geçirdi.
Bu durum karşısında Yıldırım Bayezid, Rumeli'de sulh ve sükunu sağladığı gibi Sırplarla da anlaşma yaptı. Daha sonra hemen Anadolu'ya geçen Bayezid, kısa zamanda kendi aleyhine gerçekleştirilen ittifakı dağıttı. Saruhan, Aydin ve Menteşe beyliklerini işgal ettikten sonra Kütahya'ya yöneldi. II. Yakup Bey bu durumdan endişeye düştüğü için Yıldırım Bayezıd'i pek çok hediyelerle karşıladı. Ancak Osmanlı Padişahı, kayınbiraderine güvenmediği için yakalatmış, veziri Hisar Bey ile birlikte Rumeli'de Ipsala kalesine hapsetti.
Böylece bütün Germiyanoğulları'na ait topraklar Osmanlı ülkesine katılmış oldu (1390).
Yakub Bey 1399'a kadar Ipsala'da kaldı ve sonunda bir fırsatını bularak kaçtı ve deniz yoluyla Şam'a gitti. O sırada Şam'a gelmiş olan Timur'a sığınan Yakup Bey, maiyyetinde olanlarla birlikte Ankara Savaşı'na katıldı (1402). Yıldırım Bayezid'in Timur'a mağlup olmasıyla Osmanlı Devleti'nin parçalanması üzerine diğer beylikler gibi Germiyan Beyliği de yeniden teskil edildi ve idaresi II. Yakup Bey'e verildi. Böylece Yakub Bey On İki yıllık bir aradan sonra yeniden beyliğinin başına geçmiş oldu. Timur, Ankara Savaşı'ndan sonra Kütahya'ya gelmiş ve bir ay kadar burada ikamet etmiştir.
Yıldırım Bayezıd'in ölümünden sonra onun sehzadeleri arasında ortaya çıkan karışıklıklar sırasında önce Karamanoğlu ile bir ittifaka giren Yakub Bey, daha sonra Çelebi Mehmed'in tarafina geçti (1410). Ancak bu duruma tepki gösteren Mehmed Bey, Germiyan ili üzerine giderek Kütahya'yı zaptetti. Bu suretle Yakub Bey, ikinci defa ülkesini terk etmek zorunda kaldı. Çelebi Mehmed'in Rumeli'de asayişi sağladıktan sonra Anadolu'ya geçmesi üzerine Bursa'ya kadar ilerlemiş olan Karamanoğlu derhal geri çekilmiş, hatta Germiyan topraklarını da terk etmiştir. Osmanlı Padişahı Çelebi Mehmed Karamanoğlu üzerine yürürken Yakub Bey de yardımcı olmaya çalısmış, zahire ve levazım tedarik ederek harekâtı kolaylaştırmıştır. Böylece Yakub Bey İkinci defa ülkesine sahip olmuş ve Osmanlı hakimiyetini tanımıştır (1413).
II. Murad devrinde de Osmanlılar'la iyi geçinmeye çalışan Yakub Bey bir oğlunun olmaması ve yaşının ilerlemesi sebebiyle ülkesini Osmanlı Padişahı'na bırakmayı düşündü. Bu maksatla yaşı sekseni mütecaviz iken Bursa üzerinden Edirne'ye seyahat etti. II. Murad'la görüşmesi sırasında hüsn-i kabul gördü ve merasimle karşılandı. Germiyan ilini II. Murad'a vasiyet ederek tekrar ülkesine döndü. Yakub Bey, Kütahya'ya dönüşünden bir sene sonra öldü (Ocak 1429) ve kendi imaretinin mescidindeki mihrabın arkasına defnedildi. Yakub Bey, aradaki fasılalarla birlikte 42 yıl hükümdarlık yaptı.
Germiyanoğulları Beyliği'nin sınırları
Germiyanoğulları Beyliği'nin sınırları içerisinde yaklaşık yedi yüz kale bulunuyordu. Batı sınırları Menderes Nehirleri'ni kapsıyordu ve halk bu nehirlerden oldukça istifade ediyordu. Germiyanoğulları'na tâbi başlıca yerleşim yerleri: Kütahya, Uşak, Gediz, Kula, Eşme, Alaşehir, Tavşanlı, Simav, Emet, Sarayköy, Banaz, Çivril, Denizli, Honaz, Dinar, Sarıgöl, Buldan, Afyonkarahisar'dır.
Sosyal ve Ekonomik Hayat
Germiyanoğulları devrinde "Germiyan kumaşları" olarak meşhur dokumalar çok kıymetli idi. Anadolu'nun her tarafında tanınan ve Bursa pazarlarında da bulunan Germiyan kumaşları Osmanlı sarayına giden hediyelik eşyalar arasında da yer alıyordu. Yine Denizli'de dokunan ve ak alemli denilen kumaştan hil'at yapılırdı. Sarıklık bezler de yine bu bölgede dokunuyordu ve I. Murad'ın kullandığı beyaz sarık ile kırmızı kaftan ve cübbesi Germiyan dokumalarındandı. Alaşehir'in kırmızı kumaşlarından da sancak yapılırdı. Germiyan askerlerinin elbiseleri mücevherli, kırmızı atlaslı ve buna benzeyen süslü elbiselerdendi.
Kütahya'nın "Gümüş" kasabasında bolca gümüş, şimdiki Şaphane ilçesinde de bolca şap çıkıyordu. "Serköy" kasabasında da bolca pirinç ekimi yapılırdı. Menderes nehirleri sayesinde de gemilerle ticaret yapılırdı. Şecereli meşhur Germiyan atları vardı ve bunlar dışarılara da sevk edilirdi.
Germiyanoğulları'ndan Osmanlılar'a intikal eden vakfiyelerden anlaşıldığına göre tesis edilen imaret ve zaviyelerde yolcu ve fakirlere en iyi şekilde hizmet ediliyordu.
O dönemde halk yerleşik ve konar-göçer olmak üzere iki kısımdı. Köy ve kasabalarda yasayanlar zirai ekonomiye sahip oldukları halde, şehirdekiler ticaret yapıyorlardı. Konar-göçerler ise hayvan besiciliği ile meşguldüler. Meyve, süt, yoğurt ve bal oldukça ucuzdu ve ziraatle uğraşanlar refah içerisindeydi.
Germiyan hükümdarı Süleyman Şah ve II. Yakub Bey adına bastırılmış gümüş sikkeler bulunmaktadır. Ayrıca Yakub Bey, Timur'un himayesinde iken onun adına, Osmanlı himayesinde iken II. Murad adına da para bastırmıştır.
Ayrıca Germiyan hükümdarlarının Denizli'de yazlıkları vardı.
Ordu
Diğer Anadolu Beylikleri'nde olduğu gibi Germiyanoğulları'nda da askerî kuvvet timarli sipahi idi. Ayrıca beylerin iktalarına göre silahlı kuvvet beslemeleri gerekiyordu. Ordu kumandanına Subaşı deniliyordu. Germiyanoğulları'na tabi beyliklerle birlikte 200.000 atlı ve yayadan ibaretti. Beyliğin kendi ordusu ise 40.000 idi. Germiyanoğulları Beyliği ordusunda kargı kullanan ve ok atan birlikler bulunmakta, savaş haricinde ordu zaman zaman askerî manevralar yapmaktaydı. Ayrıca Germiyanlılar sınırlarının korunması maksadıyla ve savaşa karşı tedbir olmak üzere mevziler kazdırıp buralara topladıkları kuvvetlerle harp hazırlıkları yapıyorlardı.
İlmî ve kültürel faaliyetler
Germiyanoğulları devrinde Kütahya ilmî ve edebî faaliyetlerin merkezi idi. Burada, bugün Demirkapı Medresesi olarak bilinen Vâcidiye Medresesi ve II. Yakub Bey Medresesi en önemli ilim müesseseleridir. Fıkıh âalimi ve aynı zamanda Germiyanoğulları Vakfı'nın mütevellisi olan İshak Fakih'in inşa ettirdiği medrese de bu devirde faaliyet göstermiştir. Bu medreselerde nakli ilimlerin yanında heyet ve astronomi de okutuluyordu.
Umur bin Savcı'nın yaptırdığı Vâcidiye Medresesi'ne adını veren Müderris Abdülvâcid, uzun yıllar hocalık yapmış ve bazı eserler kaleme almıştır. Fıkıh dalında Serhu'n-nikaye adlı eseri telif eden (1403) Abdülvacid, astronomi konusunda Çagmini'nin Mülahhas adlı kitabına şerh yazmıştır.
Germiyanoğulları zamanında yetişen ilim ve fikir adamlarının varlığı bize bu devirde beylik merkezinin ne derece canlı bir kültür hayatına sahip olduguna delalet etmektedir. Germiyan beylerinin ilim ve fikir adamlarını korumaları ve onlara deger vermeleri bu ortamin gelişmesini saglamıştır. Germiyan ilinin Osmanlılar'a geçmesiyle bu dönemde yetişen ilim ve fikir adamları, edebiyatçı ve şairler de Osmanlı idaresinde hayatlarını sürdürmüşler ve eserler vermeye devam etmişlerdir.
Edebî sahada ise Şeyhoğlu Mustafa, Ahmedî, Şeyhî, Ahmed-i Dâî, Abdullah-ı İlahi, Cemâlî Germiyanî, Kasım İzarî, Rahîmî, gibi isimler yetişti.
Şeyhoğlu Mustafa, Süleyman Şah'ın emriyle Farsça Merzübannâme ve Kabusnâme'yi Türkçeye tercüme etmiştir. Yine Süleyman Şah'ın isteği üzerine kaleme aldığı Hursidnâme adlı mesneviyi onun ölümü üzerine Osmanlı Padişahı Yıldırım Bayezıd'e takdim etmiştir. Siyasetnâme tarzındaki eseri Kenzü'l-Kübera ise Türkçe mensur bir eserdir. Şeyhî Yusuf Sinan ise hem kabiliyetli bir saray doktoru olup hem de başta Hüsrev ü Şirin ve Harnâme olmak üzere önemli eserler vermiştir.
Ahmedî'nin İskendernâme'si de yine bu dönemde kaleme alınmıştır. Ahmed-i Daî ise Yakub Bey'in emriyle rüya tabirine dair Tabirnâme adıyla Farsça'dan bir eser tercüme etmiştir.
Al Neri
Albert "Al" Neri, Mario Puzo'nun Baba isimli kitabında ve bu kitaptan uyarlanan filmlerde yer alan kurgusal bir kişidir.
Eski bir polistir, kendisini hapisten kurtaran Baba Vito Corleone ve Michael Corleone'ye minnettardır. Çok acımasız ve yetenekli bir katildir. Sadakati ve üstün yetenekleri sayesinde Michael Corleone'nin en güvendiği adam haline gelir. Barzini Aile'sinin başındaki adam olan Don Emilio Barzini'yi Michael Corleone'nin emriyle öldürür. Ayrıca Corleone Aile'sinin en güçlü Capo'su Tessio'nun Michael'i öldürmek amacıyla Barzini'yle ortaklık kurduğunun anlaşılmasından sonra Sally Tessio'yu öldürür. Sal Tessio öldükten sonra Corleone Ailesi nin güvenliğinden sorumlu hale getirildi. Don Michael Corleone nin en güvendiği adamlarından biridir. İlk başlarda Clemenza'nın altında çalışan bir asker olmasına rağmen, çok yetenekli ve özel birisi olması nedeniyle direkt olarak Michael Corleone'ye bağlandı. Tessio öldürüldükten sonra ise ailenin Las Vegas'ta sahibi olduğu kumarhanelerin güvenlik örgütünün başına getirildi.
Baba'nın roman versiyonunda sık sık Luca Brasi'ye benzetilir.
Star Wars: The Force Unleashed
Konu (Ayrıntılı)
Darth Vader Emir 66'yı uygulamak üzere Wookiee'lerin yurduna saldırı düzenler. Saldırı sırasında bir Jedi ile karşılaşır. Onu öldürmek üzereyken küçük bir çocuk Vader'ın kılıcını "Force" gücüyle alır. Çocuğun çok güçlü olduğunu hisseden Vader çocuğu yanına alır ve İmparator'un haberi olmadan eğitir. Vader çocuğa tüm galaksiyi yönetmeyi vadeder fakat asıl amacı, İmparator'a suikast düzenlemek ve tahta geçmektir. Planı uyguladıktan sonra çocuğu öldürüp ondan kurtulacaktır.
Yıllar sonra çocuğa Starkiller adı verilir. Vader Starkiller'a gücünü test etmek bahanesi ile görevler verir. Bu testler tamamlandığında İmparator'u öldürmek üzere harekete geçecektir. Vader, casuslarının bir jedi bulduğunu söyler. Bu jedi General Rahm Kota'dır ve "Tie Fighter Factory"i ele geçirmiştir. Starkiller pilotu Juno Eclipse yardımı ile oraya gider ve Kota ile savaşır. General çocuğun içinde iyilik sezmiştir fakat daha anlatamadan Starkiller tarafından uzay boşluğuna atılır. Vader onu bir göreve daha yollar. Starkiller'ın yeni hedefi Raxus Prime gezegenindeki Kazdan Paratus'tur. Bu görevi de başarıyla tamamlayarak döner ve hazır olduğunu söyler fakat Vader, yaşlı bir adamla dışlanmış bir yaratığın yeterli olmadığını söyler. Starkiller bunun üzerine son bir görev daha alır. Felucia gezegenindeki usta Shaak Ti'yi öldürecektir. Rahm Kota gibi Shaak Ti de Starkiller'ın yanlış saflarda savaştığını söyler. Starkiller görevini tamamlayıp Vader'a haber verdiğinde Vader ondan yanına gelmesini ister. Starkiller Vader'ın gemisine vardığında Vader'ın gelen gemileri izlediğini görür. Starkiller "İmparatoru buraya mı getirdin? Ne zaman saldırıyoruz?" der. Vader'ın cevabı "Onu ben çağırmadım... Casusları seni buraya kadar izlemiş." diyerek kılıcı Starkiller'a saplar. Aynı anda İmparator içeri girer ve Vader'a onu öldürmesini söyler. Vader çocuğu biraz hırpalayıp uzay boşluğuna atar. İmparator gittiğinde ise bir gemi gönderip onu kurtarır ve yeniden hayata getirir.
Starkiller kendine geldiğinde çok kızgındır fakat Vader "Öldüğünü sanması gerekiyordu. Unutma, hâlâ bana hizmet ediyorsun" der. Bunun üzerine çocuk, Vader'ın ne istediğini sorar. Vader'ın bu seferki isteği, İmparator'un düşmanlarını bulup onları birleştirmesidir. Böylece İmparator bu sorunla uğraşırken Vader ve Starkiller sözde yeni ataklarını planlayacaklardır.
SummerSlam (2006)
SummerSlam (2006), WWE tarafından düzenlenen on dokuzuncu SummerSlam profesyonel güreş izle ve öde etkinliği. 20 Ağustos 2006 tarihinde 2006 Boston, Massachusetts'teki TD Banknorth Garden'da yapılmıştır. Raw, SmackDown! ve ECW brand'lerinde bulunan güreşçiler yer almıştır. ECW brand'indeki güreşçilerin yer aldığı ilk brand'lerarası ortak etkinliktir.
Star Wars: The Force Unleashed
Konu (Ayrıntılı)
Kota Senato'daki arkadaşlarıyla görüşmeye çalışırken Starkiller Jedi Tapınağı'na gider. Orada Vader ve bir Jedi'ın dövüştüğü hayalini görür. Hayalindeki adam Vader'ı yenmek üzereyken Starkiller araya girer ve adamla savaşmaya başlar. Yaptıkları düello sonucunda adam Starkiller'a oğlum diye hitap eder. Starkiller şoka uğrar. Ona sarılacakken ortadan kaybolur (Starkiller babasının "Force" biçimindeki hayaletini görmüştür). Bu sayede Starkiller Jedi olmaya biraz daha yaklaşmıştır.
Kota, Starkiller'a Kashyyyk gezegeninden Leia Organa'yı kurtarmasını söyler. Starkiller döndüğünde onun kim olduğunu sorar ve Bail Organa'nın kızı olduğunu öğrenir. Kota olanları anlatır. Senatör Organa'nın kızını kurtarma konusunda yardım istemek için Kota'ya geldiğini fakat görme engeli olduğu için reddettiğini, bunun üzerine Bail'in Usta Shaak Ti'ye gittiğini söyler. Starkiller hemen rotayı Felucia gezegenine ayarlar. Burada Shaak Ti'nin padawanı Maris Brood ile karşılaşır. Usta Shaak Ti öldükten sonra gezegen karanlığa gömülmüş ve bu karanılk ta Maris'i etkilemiştir. Maris, Vader'ın onu bulması için Senatör Organayı tutsak etmiştir. Uzunca bir mücadele sonrası Brood, Starkiller'a onu öldürmemesi için yalvarır. Karanlık tarafla işinin bittiğini söyler. Starkiller onu serbest bırakır. Senatör Organa'yı alıp gemisine döndüğünde Kota ile Organa kısa bir konuşma yaparlar. Senatör Organa bir savaşa hazır olmadıklarını düşünse de Starkiller'a destek çıkacağnı söyler. Başka Senatörlere de haber vereceğini ama çok umutlanmaması gerektiğini söyler. Kota ise İmparatorluğa yapılacak büyük bir saldırının iş göreceğini düşünüyordur. Starkiller Vader'a danışır. Vader Raxus Prime'da Star Destroyer'lar yapıldığını söyler. Fabrikayı çökertirse büyük bir başarı elde edeceğini söyler.
Starkiller, Raxus Prime fabrikasını yok ettiğikten sonra Clouded City'e gider. Senatör Garm Bel Iblis ile görüşecektir. Şehir kanun kaçakları tarafından saldırıya uğramıştır. Liderleri Chop'aa Notimo'dur. Starkiller şehri suçlulardan temizler ve Garm ile görüşür. Garm hemen kabul eder.
Senatörler kendi aralarında birkaç arkadaşlarını daha aralarına alırlar ve Corellia gezegeninde toplanma kararı alırlar. Asi Birliği resmi olarak kurulmak üzereyken Vader'ın ordusu bütün senatörleri kaçırır. Söylediğine göre İmparator onları kendi elleriyle öldürmek istiyordur.
Starkiller yapılan saldırıdan kaçarak kurtulur. Artık bir Jedi'dır. Juno'yla Asi birliği'ni kurtarmak için Ölüm Yıldızı'na giderler. Juno Starkiller'ı bir daha görememekten korktuğu için onu öper ve görevine uğurlar. Starkiller zor bela İmparator'un taht odasına ulaşır. İlk olarak Vader ile zorlu bir düello yapar. Vader zayıf düşer. İmparator, Vader'ın zayıf olduğunu, onu öldürmesini ve kendisinin öğrencisi olmasını söyler. Kota Starkiller'ı karanlık tarafa kaybetmek istemez ve İmparator'a saldıracakken İmparator "Force Lightning (Şimşek)" gücü ile Kota'yı yere serer. Organa "Ona yardım et!" dedikten sonra oyun bize iki seçenek sunar. İmparatorla savaşarak asıl senaryoyu devam ettirmek ya da Vader'ı öldürüp İmparator'un çırağı olmak.
Starkiller'ın ölümü üzerine (İkinci oyun'a açılış): Darth Vader: Öldü... İmparator: O zaman her zamankinden de güçlüdür.
İnceleme
Oyunda yeni bir motor bulunuyor. Bu motor güçle ilgili hareketler yapmamızı sağlıyor fakat Force Grip gibi bazı hareketlerde hedef vurulamayabilir. İşte bu oyunun zayıf yönlerinden biridir. Oyunda hikâye dışında Force Unleashed Adlı bir bölüm bulunuyor ve bu bölümde Emir66, Güç Düellosu ve Historic Missionlar var. Karakterlerden birini seçip orada oynayabiliyoruz. Emir 66 bölümünde klon askerlerini öldürüyoruz. Güç Düellosunda Jedi veya Sith'leri öldürüyoruz. Historic Missionlarda ise hikâyeye bağlı kalarak bazı bölümler oynuyoruz (Anakin'in karanlığa geçtiğinde Obi Wan'la olan savaşı gibi). Marek, Juno ve Kota gibi bazı karakterler gerçek insanlardan esinlenilmiş.
Rony Martínez
Rony Darío Martínez Alméndarez (d. 16 Ağustos 1987), Baoding Rongda takımında forvet pozisyonunda görev yapan Honduraslı millî futbolcudur.
Profesyonel kariyerine Unión Sabá kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Real Sociedad ve Baoding Rongda kulüplerinde oynadı.
Philip Zwiener
Philip Zwiener (d. 23 Temmuz 1985, Rotenburg), Alman 2,01 m boyundaki profesyonel basketbolcudur. Kısa forvet ve uzun forvet pozisyonlarında oynamaktadır. Şu anda Alman ekibi Eisbären Bremerhaven takımında forma giymektedir.
Şükrü Ünal Ülkü
Şükrü Ünal Ülkü, Türk bürokrat
1982-1983 yılları arasında Kâhta,1983-1987 yılları arasında Erciş, 1987-1989 yılları arasında Çermik, 1989 - 1991 yılları arasında Emirdağ, 1991-1993 yılları arasında Gömeç, 1993-1996 Ürgüp kaymakamlıkları, 1996-1999 yıllarında Sivil Savunma Genel Müdür Yardımcılığı, 1999-2003 yılları arasında Bilecik Valiliği, ayrıca 1983-1984 arası Erciş Belediye Başkanlığı yapmıştır.
"Beylikten İmparatorluğa, İmparatorluktan Kurtuluşa: Bilecik" projesiyle 2002 yılında Mülkiyeliler Birliği İstanbul şubesi tarafından Vali Vefik Kitapçıgil Kamu Yönetimi Ödülü kendisine verilmiştir.
Ocean Spray (Manic Street Preachers şarkısı)
Şarkı ismini James Dean Bradfield'in o zamanlarda kanser tedavisi gören annesi Sue'ya götürdüğü yaban mersini içeceğinden gelmekte olup, bu sürecin sonunda James annesini bu hastalık nedeni ile kaybetmiştir. Bu şarkı ayrıca James Dean Bradfield'in söz yazarı olarak gruba yaptığı ilk katkıdır.
16 Haziran 2001 tarihinde şarkı İngiltere listesinde 15. sıraya kadar yükselmiştir.
Bellapais Manastırı
Bellapais Manastırı, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nin Beylerbeyi köyünde bulunan tarihi bir manastır.
12. yüzyılda Roma döneminde inşa edilen temeller üzerine inşa edilmiş olup orta çağda yapılan eklentiler bütününde yapı gotik mimarinin doğudaki örneklerinden birisidir. Girne şehir merkezine yaklaşık 10 dakika mesafede Girne Dağlarının eteklerinde yer alır.
Genel özellikler
Manastırın günümüze kadar ulaşmış en sağlam yapısı kilisesidir. Yapının ön yüzünde dikkatleri çeken freskler 15. yüzyılın ortalarında yapılmıştır. Yemekhane kısmı gotik sanatının önemli özelliklerini içinde barındırır. Orta avlunun doğusunda yer alan ve rahiplerin kullandığı çalışma ve sohbet odaları ziyaretçilere etkili bir tarih yolculuğu sunmaktadır. Sohbet odalarının ortasında yer alan sütunun Bizans Kilisesine ait olduğu sanılmaktadır. Manastırın üst katında rahiplerin yatak odaları ve değerli eşyaların bulunduğu bir alan yer alır.
Günümüz
Girne'nin hemen hemen her yerinden görülebilen manastır turistlerin büyük ilgisini çekmektedir. Manastır, dönem dönem klasik müzik konserleri ve çeşitli müzik festivallerine ev sahipliği yapmaktadır.
I. Otto
I. Otto aşağıdaki anlamlara gelebilir;
Ahmet Elbeyli
Ahmet Elbeyli, (d.1 Temmuz 1931, Gaziantep, ö. 5 Nisan 2018, İstanbul) Türk bürokrat.
1961-1963 yılları arasında Çan, 1965-1966 yılları arasında Eşme kaymakamlıkları, 1981-1985 yılları arasında Bilecik, 1985-1987 yılları arasında Diyarbakır valilikleri yapmıştır. 1 Temmuz 1996 tarihinde yaş haddinden emekli olmuştur.
Vali Ahmet Elbeyli 5 Nisan 2018 tarihinde İstanbul’da vefat etti. Merhumun cenazesi 6 Nisan 2018 tarihinde Selamiçeşme Camiinde ikindi namazını müteakip kılınan cenaze namazından sonra Ihlamurkuyu Mezarlığında toprağa verildi. Merhum evli olup bir çocuk babası idi.
IX. Friedrich
'''IX. Frederik (veya IX. Friedrich veya Frederick IX''') ile şunlardan biri kastedilmiş olabilir:
Turbalık
Turbalık, asidik torf toprağından oluşan, ölmüş bitkilerden meydana gelmiş sulak alanların genel adıdır. Dünya'nın en büyük turbalığı 600,000 km² yüzölçümüyle Batı Sibirya'dadır. İrlanda'daki Achill adasının ise %87'si turbalıktır. Diğer büyük turbalıklar Kanada, Alaska, İskoçya, Hollanda, İrlanda, İsviçre, Estonya (%20'si), Finlandiya (%26'sı) ve kuzey Almanya'dadır. ABD'nin Kuzey eyaletlerinde Minnesota ve Michigan'da turbalıklar görülür. Yoğun turbalık görülen İngiltere'de %90'ı yok edilmiştir.
Ziya Nuri Birgi
5 Ağustos 1872'de İstanbul’da doğdu. İlk ve Orta Öğrenimini İstanbul’da tamamladıktan sonra, Askeri Tıbbiye’ye kaydoldu ve 11 Şubat 1888'de Tıp Doktoru Diploması’nı aldı. 6 ay Haydarpaşa Askeri Hastanesi'nde Tabip Muavinliği yaptıktan sonra, 1890 yılında Müsabaka Sınavı ile Emraz-ı Umumiye Ders Muavinliğine tayin edildi. 1892’de İstanbul'daki kolera salgını sırasında Fatih Bölgesinden sorumlu Kolera Mücadele Hekimliği yaptı. 1894 yılında Mekteb-i Tıbbiye Muallimler Meclisi’nin seçme sınavı ile Berlin’e gönderilir. Burada, Kaiser Wilhelm Akademisi’nde ilk sınıftan başlayarak Tıp Fakültesini yeniden okudu ve 15 Mart 1898’de bu Akademi’den yeniden Tıp Doktoru Diplomasını aldı.
Hemen sonrasında, Kulak ve Boğaz Kliniğine Asistan kabul edilerek, bir yıl Charité Hastanesi Kulak Kliniğinde Prof. Trautmann ile ve bir yıl da Kulak-Boğaz Kliniğinde Prof. Fraenkel yanında Asistanlık yaparak KBB Uzmanı oldu. Bu eğitimi sırasında Hartmann ve Babinski Poliklinikleri’ne de devam etti. Bir ay süreyle Paris’e giderek Lermoyez ve Castexin Servislerinde gözlemlerde bulunur. Asistanlığının bitiminde Leipzig ve Halle’ye giderek bilgi ve birikimini arttırdı. Viyana’da Urbantisch ve Chiari Klinikleri’nde incelemelerde bulundu.
Andrzej Wajda
Andrzej Witold Wajda (6 Mart 1926, Suwalki - 9 Ekim 2016, Varşova), Polonyalı sinema yönetmeni.
Ziya Nuri Birgi
1900 yılı Şubat ayında İstanbul’a dönerek Gülhane Hastanesi’nde Üzniye, Enfiye ve Hançereviye tedrisine tayin edildi ve bu Servisi yeniden kurdu. 1902 yılında ilave-i memuriyetle Şişli Etfal Hastanesi’ne tayin edildi. 1908’de II. Meşrutiyet’in ilanında, Mekteb-i Tıbbiyelerin birleştirilmeleriyle oluşturulan Tıp Fakültesi’nde Seririyat-ı Üzniye ve Hançereviye Muallimliği’ne seçildi. Haydarpaşa’daki Kliniği yeniden düzenledi. Balkan Savaşı ile Selanik mıntıkasında Ordu Sıhhiye Müşaviri ve Merkez Hastanesi Mütehassıslığı ile vazife yaptı. Eylül ayında, Fakülteye yeniden tayin edildi. Harb-i Umumi Seferberliği’nde İhtiyat Asker Hastanesi ilan edilen Tıp Fakültesi Hastanesi’ne Sertabip (başhekim) olarak tayin edildi ve Çanakkale Savaşının sonuna kadar bu görevde kaldı. Ardından İzmir Fırkası Askere alma ve Sıhhiye İşlemlerini teftişle memur Heyet Reisi olarak gönderildi ve bu vazifesinin sonunda tekrar Fakülte Başhekimliği ile görevlendirildi. 1918 yılında, I. Dünya Savaşı sonrasında Livalık (Tuğgeneral) rütbesiyle askerlikten emekliye ayrıldı. 1919 senesi Kasım ayında Fakülte Riyasetine (Dekanlık) seçildi ve bu görevi 1,5 yıl sürdü. İstiklal Savaşı sırasında Fakültede öğretimine devam etti.
Andrzej Wajda
Hayatı
16 yaşından itibaren Polonya Direnişi ile birlikte savaştı. Savaştan sonra, Kraków Güzel Sanatlar Akademisi'nde (1945-48) resim öğrenimi, Lodz Ulusal Sinema Okulu'nda (1950-52) yönetmenlik eğitimi gördü. Daha sonra Barska Sokağında Beş Çocuk filminde Alexander Ford'un asistanı olarak çalıştı.
Ziya Nuri Birgi
1933 yılında Atatürk’ün Üniversite Reformu sırasında Fakültedeki kadrosuna yaş haddinden son verildi, ancak 1 yıl sonra fahri sıfatla Kürsüye yeniden davet edildi. 1933 emekliliğinden sonra seçimlere katıldı ve CHP Kocaeli Milletvekili seçildi. 7 Aralık 1936'da Ankara’da vefat etti.
Andrzej Wajda
Çalışmaları ve sinemaya bakışı
Sinema alanında hem Polonya hem de Avrupa'nın önemli yönetmenleri arasında sayılır. Kanal (1957) filminde Polonya'nın kaderini ve 1944 Varşova Ayaklanması'ndaki kahramanlığını yansıtır.
Wajda'nın fimleri, batıda yaygın bir şekilde izlenen savaş sonrası Polonya filmleri arasında yer aldı. Daha sonra, sinema ve TV için gerçekleştirdiği filmler tema ve içerik açısından büyük çeşitlilik gösterdi.
1972'de genç sinemacıları yüreklendirmek amacıyla Film Polski'nin bir dalı olarak kurulan Film Unit X'in başkanlığına, Polonya Sinemacılar Sendikası Başkanlığı'na seçilen Wajda, Polonya'daki politik durum nedeniyle 1981'de her iki görevinden de istifa etti. Daha sonra, çalışmalarını tiyatro ve yabancı stüdyolarla ortak film yapımları üzerinde yoğunlaştırdı. Kısa süre sonra Paris'e yerleşti. Polonya dışında birkaç film yönettikten sonra, 1986'da ülkesine döndü. 1989'un başında, yeni Polonya Halk Cumhuriyeti'nde senatörlüğe seçildi.
Andrzej Wajda, çağımızın en çok ödül alan yönetmenlerinden biridir. İlk dönem filmlerinden Wajda'nın, duygusal bir tarih yaklaşımı ve romantik bir insan yazgısı kavramından oluşan kendi sanatçı damgasının yaratma yönteminin temellerinin atıldığını görürüz.
Wajda'nın eserleri çağımızın birçok biçimini ve katmanını ortaya koyar. Tarih filmlerini çağdaş konulu filmler; geniş bir toplumsal yelpazeyi tarayan filmleri de insanların en mahrem deneyimleri üzerinde yoğunlaşan filmler izler. Wajda'nın tüm eserlerinin diğer bir birleştirici ögesi de, onun edebiyat ve sanat kaynaklarına bağlı kalışıdır. Filmlerinin hatırı sayılır bir bölümü edebiyattan gelirken; resimsel yönü de romantik sanat geleneğinden esin bulur. Filmlerinin ortak noktasını, onun büyük tarihsel sentezleri, mecazları ve sembolleri betimlemesini sağlayan tema seçimi tayin eder. Bireylerin ve toplumların kaderlerinde, trajik biçimde sonuçlanan olayların kesişme noktasını oluşturan anlar, hep onu çekmiştir. Filmlerinde, insan varoluşunun ana motifleri iç içe geçmiştir: Ölüm ve hayat, aşk, yenilgi, seçim yapmak zorunda kalmanın trajik ikilemi ve büyük hayalleri gerçekleştirmenin olanaksızlığı. Tüm bu motifler, hatta aşk gibi son derece öznel bir duygu bile, Wajda filmlerinde tarih bağlamında ele alınmıştır. Ünlü Polonyalı yönetmen 9 Ekim 2016 günü solunum yetmezliği nedeniyle Varşova'da hayatını kaybetti.
Kişisel Yaşamı
Wajda dört kez evlendi. Üçüncü eşi aktris Beata Tyszkiewicz dir. Ondan 1967 yılında Karolina adında bir kızı olmuştur. Dördüncü eşi tiyatro kostümü tasarımcısı ve aktris Krystyna Zachwatowicz dir.
Aarhus
Aarhus, 1948'den 1 Ocak 2011'e kadar Århus, Danimarka'nın ikinci büyük kentidir. Kattegat denizinde Jutland'ın doğu kıyısında ve Kopenhag'ın yaklaşık 187 kilometre kuzeybatısında yer almaktadır.
Yutland'ın en büyük şehri olan Aarhus, 8. yüzyılda bir fiyordun kuzey kıyılarında, Aarhus Nehri'nin ağzında bir Viking kalesi olarak kuruldu. Danimarka boğazlarında kesişen ticaret yolları üzerinde yer alan, esasen askeri bir tesisten bir ticaret merkezine dönüştü ve 1441'de ona Market kasabası ayrıcalıkları verildi. Bölgesel ticaretle desteklenmiş ve piskoposluk nüfusunun merkezi olarak, 19. yüzyıla kadar süren siyasi açıdan istikrarsız bir dönemde istikrarlı kaldı. Sanayi, hızlı nüfus artışını bölgesel rakipleri geride bırakırken, sanayi devrimi bir dönüm noktası haline geldi. 1934'te Jutland'daki ilk üniversite Aarhus'ta kuruldu ve bugün bir üniversite şehri ve Jutland'daki ticaret, hizmetler, sanayi ve turizm için en büyük merkez.
Kentin başlıca kültürel kurumları arasında Den Gamle By, ARoS Aarhus Kunstmuseum, Moesgård Müzesi, Kvindemuseet, Musikhuset ve Aarhus Tiyatrosu bulunmaktadır. Danimarka'nın en genç ve en hızlı büyüyen demografiye sahip şehridir ve İskandinavya'nın en büyük üniversitesi olan Aarhus Üniversitesi'ne ev sahipliği yapmaktadır. [2] [11] Ticari olarak şehir, ülkedeki başlıca konteyner limanıdır ve Vestas, Arla Foods, Salling Group ve Jysk gibi büyük Danimarka şirketlerinin genel merkezleri burada bulunmaktadır.
Bir liman kenti olan Århus, ülkenin Yülen (İngilizce Jutland ya da Danca Jylland) yarımadasının kuzeydoğusunda yer alır. 2004 Sayımına göre 228.547 kişinin yaşadığı kent, Århus ilinin de merkezidir. Kent düz, verimli ve ormanlık bir alan üzerinde kuruludur. Tarımsal ürünlerin dışsatımı ile, kömür, demir gibi madenlerin dışalımında kentin limanının önemi büyüktür.
Kentte gezilip görülecek yerler arasında; 13. yüzyıldan kalma, ülkenin ve kuzey Avrupa'nın en büyük kilisesi olan katedral, Danimarka'nın geçmişindeki yapıların yakın zamanda yapılmış tıpkılarının bulunduğu eski Dan yaşamını canlandıran Den Gamle By ("eski kent"), Bitkibilimi (Botanik) bahçesi, Tivoli Friheden eğlence parkı ve kentin sanat müzesi ARoS sayılabilir. Kent ayrıca, ülkenin önemli üniversitelerinden birini de barındırır.
Nüfus
Aarhus, 2.874 / km2 (7.444 / sq mi) yoğunluk için 91 kilometrekarede (35 sq mi) 261.570'lik bir nüfusa sahiptir. [2] Aarhus belediyesi 706 / km2 (1.829 / sq mi) yoğunluğa sahip 468 km² üzerinde 330.639 nüfusa sahiptir. Belediye nüfusunun beşte birinden azı şehir sınırlarının ötesinde ikamet ediyor ve neredeyse tamamı kentsel bir alanda yaşıyor. [122] Aarhus'un nüfusu, ulusal ortalamaya göre hem daha genç hem de daha eğitimli ve bu da eğitim kurumlarının yoğunluğuna atfedilebilir. [123] Nüfusun %40'ından fazlası üniversite mezunu olup, şehrin sadece %14'ü ilkokul veya ortaokul mezunudur. [124] En büyük yaş grubu 20-29 yaş arasındadır; şehirdeki ortalama yaş 37,5 olup, Aarhus Danimarka'daki en genç şehir ve en genç belediyelerinden biridir. [125] [126]
Şehrin çoğunluğu sırayla Hristiyan ve Müslüman dinine mensuptur. Budist, Hindu ve Yahudi cemaati de dahil olmak üzere şehir 75 farklı dini grup ve mezhebe ev sahipliği yapmaktadır. Nüfusun çoğunluğu, hem şehirdeki hem de bir bütün olarak ülkenin en büyük dini kurumu olan Protestan devlet kilisesi, Danimarka Kilisesi'nin üyeleridir. Nüfusun yaklaşık %20'si resmi olarak herhangi bir dine bağlı olmamakla beraber, bu oran yıllardır yavaş yavaş artmaktadır. [129]
Birçok göçmen, 2000 yılından bu yana yabancı kökenli sakinlerin yüzdesinin %66 arttığı Brabrand, Hasle ve Viby banliyölerinde yerleşmiştir. Bu da şehirde gettolaşmayla sonuçlanmıştır; batılı olmayan ülkelerden gelen göçmenler Danimarkalılar'a göre nispeten daha yoksul ve daha yüksek suç oranına sahiplerdir.[131] [132] [133]
Hint keneviri
Hint keneviri (Cannabis sativa), kendirgiller (Cannabaceae) familyasından lif ve yağ eldesinde kullanılan Cannabis cinsine ait, bir yıllık bitki(en) türü.
Türkiye'de genellikle Kastamonu'da tarımı yapılmaktadır. Bitkinin yaprak ve çiçek kısımlarının özel bir kokusu vardır. Kimyasal birleşimini rezin, az miktarda da uçucu yağ içerir. Rezin içerisinde THC ve türevleri bulunmaktadır. Bu bileşiğin miktarı, bitkinin yetişme ortamına ve iklimine bağlı olarak büyük oranda değişiklik gösterir.
Hammadde kaynağı olarak kullanılan lifler, kaba dokumacılıkta (çuval, halat çanta, ağ yapımı gibi) kullanılır. Lifleri dayanıklı ve oldukça uzundur. Liflerde lignin maddesi biriktiğinde esneklik özelliği azalır.
Kubar
Dişi hint kenevirinin genellikle tohumları ile yaprakları, uyarıcı veya uyuşturucu madde olarak kullanılmaktadır. Bu amaçla bitkinin çiçekleri ve tohum yataklarının ince elekle toz haline getirilmiş haline kubar denilir. Bitkinin THC oranının en yüksek olduğu kristal tozu alındığında yüksek kaliteli bir ürün (Esrar) elde edilmiş olur. Bu toz su buharı ve sıcaklıkla beraber sıkıştırıldığında tütünle beraber içilecek etkili bir şekil almış olur. Özellikle Anadolu'da geçmişten gelen yaygın kullanım biçimidir..
Muhammed Behişti
Muhammed Hüseyin Behişti (d. 24 Ekim 1928 - ö. 28 Haziran 1981), İranlı din âlimi ve yazar, İslam devrimi'nin kurucularındandır.
Ailesi
Babası İsfahan şehrinin önde gelen âlimlerinden birisiydi, din üzerine araştırmalar yapmış, sonrasında İslami tebliğ çalışmalarında bulunmuştu. Lumban mahallesinde cami imamlığı yapıyordu. Annesi Muhammed Sadık Hatunabadi’nin kızı idi. Oğullarının adını Muhammed ve Hüseyin Bin Ali’ye olan sevgilerinden dolayı Muhammed Hüseyin koydular.
Eğitimi
İlk ve orta öğrenimini İsfahan’da tamamladı, ortaokulu bitirdikten sonra 15 yaşında İslami eğitim almaya başladı.
Hüccetiye medresesinde Murtaza Mutahhari, Musa El Sadr ve Ali Hamaney gibi arkadaşlarıyla, ilim ve tezkiye eğitimi gördü. 1948 yılında hariç dersleri ve Muhammed Hüseyin Tabatabaî’den felsefe dersleri almaya başladı. Bu dersler Mutahhari tarafından “Felsefenin Temelleri ve Realizm Metodu” adı altında kitap haline getirildi.
Kum'daki derslerini ilerlettikten sonra Tahran Üniversitesine kayıt yaptırarak yüksek öğrenimini burada tamamladı. Sonrasında 1951 yılında Kum’a döndü ve bir lisede İngilizce öğretmenliği yapmaya başladı.
1953 yılında yine kendisi gibi ulemadan olan bir ailenin kızıyla evlendi ve bu evlilikleri sonucu iki erkek iki de kız çocuğu oldu. Dört yıl sonra İlahiyat fakültesinde felsefe doktorluğu derecesini aldı.
Siyasal mücadelesi
1964 yılında Ayetullah Burucerdi tarafından Almanya’da İslami tebliğde bulunması için gönderildi ve burada Hamburg camiini kurdu, kiliseler, üniversiteler ve çeşitli kurumlarda birçok konferans verdi. Arabistan, Suriye, Lübnan ve Türkiye’ye seyahatlerde bulundu. 1969 yılında Irak’a giderek burada sürgünde bulunan Humeyni ile görüştü, İran’a döndüğünde ulemayı siyasi bir organizasyon etrafında toplama konusunda yoğunlaştı. “Ulemayı halkla birleştirme” tasarısını bir model biçiminde gerçekleştirdi ve bir yıl sonra Humeyni’nin emri ve diğer âlimlerin katılımıyla İslam Devrim Konseyi kuruldu.
Beheşti, İslam Konseyi üyeliğinin yanı sıra, anayasayı hazırlamakla görevlendirildi ve bu işi uzmanların yardımıyla gerçekleştirdi. Birçok liberal görüşlünün karşı olmasına rağmen kesin delillerle “velayeti fakih”i anayasaya yerleştirdi.
İslam devriminin başarıya ulaşmasından sonra Ayetullah Hamaney ile birlikte İslami Cumhuriyet Partisi'ni kurdu. Ölümüne kadar da bu partinin başkanlığını yürüttü. Ayrıca Humeyni tarafından 1979 yılında Yüksek Mahkeme Başkanlığına getirildi.
Öldürülüşü
28 Haziran 1981 yılında İslami Cumhuriyet Partisi'nde büyük bir patlama sonucu 72 arkadaşıyla birlikte öldü. Mezarı Tahran’da Beheşti Zehra kabristanında bulunmaktadır.
Karsten Tadda
Karsten Tadda (d. 2 Kasım 1988, Bamberg, Almanya) Alman 1.90 m boyundaki profesyonel basketbolcu, Point guard ve Şutör gard pozisyonlarında oynamaktadır. Şu anda Alman ekibi Brose Baskets takımında forma giymektedir.
Roger Espinoza
Roger Aníbal Espinoza Ramírez (d. 25 Ekim 1986), Sporting Kansas City takımında orta saha pozisyonunda görev yapan Honduraslı millî futbolcudur.
Profesyonel kariyerine Arizona Sahuaros kulübünde başladı. Daha sonra sırasıyla Sporting Kansas City, Wigan Athletic ve Sporting Kansas City kulüplerinde oynadı.
Uluköy, Dinar
Uluköy, Afyonkarahisar ilinin Dinar ilçesine bağlı bir köydür.