cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Yıldız Savaşları gezegenleri ve uyduları listesi
Tatooine
Tatooine, George Lucas tarafından tasarlanmış, Yıldız Savaşları (Star Wars) serisinin geçtiği kurgusal evrendeki gezegenlerden biridir. Tatooine, serinin en önemli kahramanları olan Luke Skywalker'un Anakin Skywalker'ın belli bir süre yaşadıkları gezegendir. Her ikisi de farklı gezegenlerde doğmuştur. Gezegen serinin altı filminde de geçmektedir.
Endor
Ewokların(yaklaşık 60 cm boyundaki karadeniz türkülerine benzer şekilde konuşan yaratıklar) yaşadığı gezegen olan Endor, 6. Star Wars filminde Galaktik İmparatorluğun üs olarak kullandığı Death Star yapay gezegeninin kalkan üssü bulunduğundan asiler tarafından işgal edildi. Küçük ewokların sayı üstünlüğü sayesinde asiler imparatorluğu gezegenden defetti.
Rodia
Klon Savaşlarında gözüken bir gezegendir.
Christophsis
Klon Savaşlarının ilk sezonunda gözüken bir gezegendir.
Dathomir
Klon Savaşlarında ve Jedi : Düşmüş Düzen oyununda gözüken bir gezegendir. Gezegende tehlikeli Nightbrother ve Nightsister'lar yaşamaktadır.
Kashyyk
Bu gezegen tıpkı Naboo gibi jeolojik ve ekolojik anlamda en üst gezegenlerden biridir. Wookie'lerin ana vatanıdır.
Bogano
Jedi : Düşmüş Düzen oyununda bulunan bu gezegen uzaydan sarı gözükür ve gezegenin yüzeyinde Jedi Ustası Eno Cordava yaşamıştır.
Ilum
Jedi ve Sith'lerin ışın kılıçlarını yaptıkları bir gezegendir. Karlıdır ve gezegen donmuş buzlardan oluşan bir kar küresi olarak kategorize edilebilir. Jedi'ların Ilum gezegenini ele geçirmesinden sonra Sith'ler mor yerine kırmızı Kyber Kristalleri kullanmaya başlamışlardır.
Gümüşhane'de 1991 Türkiye genel seçimleri
20 Ekim 1991 Genel Seçimleri Gümüşhane İli sonuçları;
Ada çayı türleri listesi
Burada ada çayı (Salvia) taksonunun listelenmesi yapılmıştır. Yaklaşık 900 kadar türü bilinmektedir.
2011 UEFA Şampiyonlar Ligi Finali
2011 UEFA Şampiyonlar Ligi Finali; 28 Mayıs 2011 tarihinde İngiltere'nin başkenti Londra'da bulunan Wembley Stadyumu'nda oynanacak olan ve UEFA Şampiyonlar Ligi'nin 2010-11 sezonunun şampiyonunu belirleyen maç. Ayrıca bu maç Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla başlayan turnuvanın toplamda 56., Şampiyonlar Ligi adıyla ise 19.finalidir.
Finalde karşılaşan Barcelona ve Manchester United, Roma'da oynanan 2009 Finalinde de karşılaşmış ve maçı 2-0 kazanan Barcelona 2009 yılının Şampiyonlar Ligi şampiyonu olmuştu.
Finale ev sahipliği yapacak olan Wembley Stadyumu 2007 yılında yıkılan eski Wembley Stadyumu'nun yerine yapılmıştır. Eski Wembley Stadyumu daha önce 1963, 1968, 1971, 1978 ve 1992 yıllarında Şampiyon Kulüpler Kupası finallerine ev sahipliği yapmıştı.
UTC-02.30
[[Dosya:Timezones2008G UTC-230.png|küçükresim|upright=2|
2011 UEFA Şampiyonlar Ligi Finali
Finalist iki takım da bu kupayı daha önce 3 kez müzesine götürdü. Manchester United 1968, 1999 ve 2008 yıllarında; Barcelona ise 1992, 2006 ve 2009 yıllarında şampiyonluğa ulaşmıştı.
Maçın sonunda Manchester United'ı Pedro, Messi ve David Villa'nın golleriyle 3-1 yenen Barcelona şampiyon oldu. Manchester United'ın tek golünü ise Wayne Rooney kaydetti. Barcelona böylece son altı sezonda üçüncü, toplamda ise dördüncü şampiyonluğuna ulaştı.
UTC-02.30
]]
UTC−02:30, UTC'den (Eşgüdümlü Evrensel Zaman) 2 saat 30 dakika geri zaman dilimi.
2011 UEFA Şampiyonlar Ligi Finali
2010-2011 UEFA Şampiyonlar Ligi Şampiyonu Barcelona, 2010-11 UEFA Avrupa Ligi Şampiyonu Porto ile Monako'da 26 Ağustos 2011 tarihinde 2011 UEFA Süper Kupası'nı kazanmak için mücadele edecek. Ayrıca Aralık ayında oynanacak 2011 FIFA Kulüpler Dünya Kupası'na Avrupa'yı temsilen yarı finalden itibaren katılacak.
Maç
Barcelona, finalde Manchester United'ı Pedro Rodriguez, Lionel Messi ve David Villa'nın attığı gollerle 3-1 mağlup etti ve UEFA Şampiyonlar Ligi 2010-11 sezonunun şampiyonu oldu.
Marco Delvecchio
Marco Delvecchio (d. 7 Nisan 1973, Milano) eski İtalyan futbolcudur. Kariyerinin büyük bölümünü AS Roma takımında geçirdi. Hâlen Roma kentindeki bir özel radyoda futbol yorumculuğu yapmaktadır.
Hürriyet Partisi
Hürriyet Partisi, ispat hakkı tanınması meselesinde parti yönetimiyle ters düştükleri için DP'den ayrılan 19 muhalif milletvekili tarafından 20 Aralık 1955'te kurulan merkez partisi.
Marco Delvecchio
Kulüp kariyeri
Delvecchio 1995'te Roma'ya gelmeden önce, Internazionale (1992 ve 1994-95), Venezia (1992-93) ve Udinese'de (1993-94) oynamıştı. Kariyeri 2001'de Roma'yla yaşadığı lig şampiyonluğuyla zirveye ulaştı. 2004-05 sezonunu Brescia'da geçiren İtalyan futbolcu, buradan Parma'ya transfer oldu. 2006'da Parma'dan ayrılarak Ascoli'ye geçti.
Beydeba'nın eserleri
bu ne şimdi piççççççççççç
Marco Delvecchio
Kulüp kariyeri
10 Mayıs 2007'de, Delvecchio kulübü Ascoli'yle sözleşmesini, dizindeki sakatlık ve Ascoli'nin Serie B'ye düşmesi sonrasında, karşılıklı olarak feshetti. Takımdaki on maçında iki gole imza atmıştı.
Hürriyet Partisi
Kuruluşu
1954 genel seçimlerinden sonra DP içinde, partinin ekonomik politikaları ve muhalefete karşı izlenen tutum nedeniyle önemli bir muhalefet baş göstermişti. 6-7 Eylül Olayları'ndan sonra Fuad Köprülü, Fevzi Lütfi Karaosmanoğlu, Kasım Küfrevi, Fethi Çelikbaş, Feridun Ergin ve Mükerrem Sarol gibi DP'nin önde gelenleri parti yönetimini çok sert bir biçimde eleştirdiler. Bazı milletvekillerinin ceza yasasına "ispat hakkı" getirilmesini istemesi parti içinde kargaşaya neden oldu. Karaosmanoğlu ve Çelikbaş Ekim 1955'te yapılan Genel İdare Kurulu'nda partinin basına baskı uyguladığını belirterek ispat hakkını savundular.
Marco Delvecchio
Kulüp kariyeri
Bir sezonluk aradan sonra, yerel lig Eccellenza Lazio takımlarından Pescatori Ostia'da oynamaya başladı; sezon boyunca 34 gol kaydetti. 2009-10 sezonunda ise Lazio amatör ligde mücadele eden Tarquinia'da oynadı.
Hürriyet Partisi
Kuruluşu
DP içindeki muhalefetin büyümesi üzerine, parti yönetimi 19 milletvekilini Haysiyet Divanı'na verdi. 12 Ekim 1955'te toplanan Haysiyet Divanı bu milletvekillerinden dokuzunun ihracına karar verince, öteki 10 milletvekili de istifa etti. Bu milletvekilleri birbiri ardına toplantılar düzenleyerek izlenecek stratejiyi tartıştılar. 7 Kasım 1955'te ayrı bir parti olarak örgütlenmeye karar veren Ondokuzlar, 20 Aralık 1955'te partiyi kurdular.
Marco Delvecchio
Millî takım kariyeri
Delvecchio 1994 ve 1996 Avrupa 21 Yaş Altı Şampiyonalarıyla, Atlanta'da yapılan 1996 Olimpiyatları'nda İtalya kadrosunda yer aldı.
Hürriyet Partisi
Kuruluşu
Genel başkanlığa başlangıçta Ekrem Hayri Üstündağ getirilse de, kısa süre sonra rahatsızlanınca yerini Fevzi Lütfi Karaosmanoğlu'na bıraktı. Genel sekreterliğini İbrahim Öktem'in üstlendiği partinin kurucuları arasında Turan Güneş, Ekrem Alican ve Fethi Çelikbaş gibi isimler de vardı.
Marco Delvecchio
Millî takım kariyeri
millî takımdaki ilk golünü Euro 2000 finalinde Fransa'ya attı. Delvecchio Japonya ile Güney Kore'deki 2002 Dünya Kupası'na da götürüldü ancak forma şansı bulamadı.
Hürriyet Partisi
Kuruluşu
Siyasal açıdan liberal bir merkez partisi görünümünde olan parti, demokratik ve dengeli bir meclis çalışmasına olanak verecek ölçüde anayasal değişiklikler yapılmasını, yargı bağımsızlığını, özgür ve bağımsız sendikaların kurulmasına olanak verilmesini, yönetimin yansızlığının sağlanmasını, üniversite özerkliğini, basın özgürlüğünü ve temel hak ve özgürlüklerin güvence altına alınmasını savunmaktaydı. Ekonomik alanda ise devletçilik ve liberalizm arasına somut bir eğilim belirtmeden sadece klasik demokrasi ilkelerine bağlı kalınacağı belirtilmekteydi.
Muhalefet yılları
Meclis içinde önemli bir muhalefet partisi görünümü çizen Hürriyet Partisi'nin kendisine daha sonra katılan DP milletvekilleriyle birlikte, meclisteki üye sayısının CHP'nin üye sayısını geçmesi üzerine ana muhalefet partisi konumuna yükselmesi kaçınılmaz oldu. Başta DP'nin muhalefete karşı tutumu olmak üzere birçok konuda CHP'yle birlikte iktidara karşı tavır aldı.
Valongo (bucak)
Valongo Portekiz'de aynı adı taşıyan Valongo belediyesine bağlı olan, 20,66 km² yüzölçümüne sahip, 18.698 nüfuslu (2001) bir bucaktır (Portekizce: freguesia).
Hürriyet Partisi
Muhalefet yılları
Parti, Mart 1957'de Cumhuriyetçi Millet Partisi'yle birleşme girişiminde bulunduysa da, bu girişim sonuçsuz kaldı. 22 Ekim 1957 genel seçimleri öncesinde de CHP ve CMP ile seçimlerde ittifak yapma olanağı arandı. Ancak, DP iktidarı seçim yasasında bir değişiklik yaparak seçimlerde partiler arasında ittifak kurulmasını engelledi. Seçimlerde oyların %3,8'ini alan Hürriyet Partisi, sadece Burdur'da çoğunluğu sağlayarak bu ilden 4 milletvekili çıkardı.
Kapanışı
Seçimlerden yenik çıkan partide, zamanla ayrı bir parti olarak kalmanın yarar sağlamayacağı yolundaki görüş ağırlık kazandı. Seçimlerden 13 ay sonra, 24 Kasım 1958'de toplanan olağanüstü parti kurultayında 5 muhalife karşı 175 oyla partinin feshine ve bütün mal varlığının CHP'ye devrine karar verildi. Bu kararların ardından parti üyelerinin çoğu CHP'ye katılırken çok az sayıda üye ise DP'ye döndü.
Diyarbakır'da 2002 Türkiye genel seçimleri
3 Kasım 2002 Genel Seçimleri Diyarbakır İli sonuçları;
Kaçamak
Kaçamak şu anlamlara gelebilir
Brohiler
Brohiler veya Brahuiler (Brohice/Urdu: بروہی), büyük çoğunluğu Pakistan'ın Kalat bölgesinde yaşayan ancak çok az sayıda da olsa Afganistan ve İran'da da yaşayan 2,5 milyonluk bir nüfusa sahip etnik bir topluluktur. Hindu kültürü ile benzerlik taşıyan Brohi kültüründe Hint ve Elam kültürü önemli bir yer tutmaktadır.
Ben Ondrus
Benjamin Ondrus (25 Haziran 1982, Sherwood Park, Alberta, Kanada) Kanadalı bir buz hokeyi oyuncusu (sağ açık). Kanada Ulusal Hokey Ligi'nde, Toronto Maple Leafs takımında oynamaktadır.
HALE
HALE, "High Altitude Long Endurance" kelimelerinin kısaltması olup yüksek irtifada uzun süre uçma kabiliyetine sahip insansız hava araçlarını tanımlamak için kullanılır. HALE tipi insansız hava araçları çeşitli şekillerde olabilir. Balon şeklinde hava akışına bırakılabileceği gibi, Global Hawk gibi itki sağlayan motorları da olabilr.
UTC-03.00
[[Dosya:Timezones2008 UTC-3 gray.png|küçükresim|upright=2|
]]
UTC−03:00, UTC'den (Eşgüdümlü Evrensel Zaman) 3 saat geri zaman dilimi.
Gutai
Gutai (具体； "somut, materyal, beton"), 1954 yılında Jiro Yoshihara tarafından Japonya'da kurulan ve 1972 yılına kadar etkinlik gösteren Japon sanatçı topluluğu. Shozo Shimamoto'nun resmî sitesinde Gutai'yi Shimamoto ve Yoshihara'nın 1954'te beraber kurduğu ancak, gruba ismini Yoshihara verdiği yazımaktadır. Topluluğun üyeleri arasında; Sadamasa Motonaga, Atsuko Tanaka ve Akira Kanayama da bulunmaktaydı. Sözcüğün kimyasal anlamında son derece ince referanslardan oluşan bir karışım gerçekleştiren topluluk, manifesto yayımlayarak bir dergi çıkarmaya başladı. Üyeleri ortak yapıtlar oluşturup sergiler, gösteriler ve çeşitli etkinlikler düzenledi. Grubun tüm faaliyetleri, Yoshihara'nın 1972'deki ölümüyle son bulmuştur.
Tehdit (risk yönetimi)
Tehdit veya tehlike, çalışma çevresinin fiziki kusurları ve uygun olmayan şartları ile insanların hatalı davranışları gibi, çalışma ortam ve koşullarında var olan ya da dışarıdan gelebilecek, kapsamı belirlenmemiş, maruz kimselere, işyerine ve çevreye zarar ya da hasar verme potansiyelidir. Çalışanların yaralanma ve sağlık sorunlarına neden olabilen güvenli olmayan iş ortamı ve uygulamalardır. İnsanların yaralanması veya sağlığının bozulması veya bunların birlikte gerçekleşmesine sebep olabilecek kaynak, durum veya işlemdir. İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanı veya işyerini etkileyebilecek zarar veya hasar verme potansiyelidir.
Tehlike; muhtemel, potansiyel zarar kaynağıdır.
Bilgi, işlem, süreç ve sistem gibi varlıklara ve neticesinde organizasyona zarar verme potansiyelinde olandır.
Tehdit; hayata, bilgiye, her türlü faaliyete, çevreye ve/veya mülkiyete zarar verme potansiyeline sahip ve tehlike oluşturacağını işaret eden doğal veya insan yapımı olay, birey, tüzel varlık veya eylemdir.
Tanımda da görüldüğü üzere tehdit; bir kişi, tüzel varlık, eylem veya olaya işaret eder; bununla birlikte, risk hesaplaması bakımından, kasıtlı, niyetli bir tehlikenin tehditlik derecesi genellikle karşıt bir unsur tarafından teşebbüs edilen bir saldırı ihtimali (hem karşıtlık niyeti ve hem de kapasitesinin bulunması anlamında) olarak değerlendirmeye alınır; diğer tehlikelerde ise tehdit genellikle tehlikenin ortaya çıkma, etki etme olasılığı şeklinde değerlendirmeye alınmaktadır.
Tehdit ve tehlike ayrımı
Tehlike etkin olmayan, ortaya çıkmamış ya da içinde tehdit bulunan bir potansiyeldir. Tehlike ve tehdit aynı potansiyel kaynağın farklı durumlarıdır. Tehlike zararsız halde, tehdit zararlı haldedir. Tehlike tehdide dönüşmeden hiçbir zarar vermez. Örneğin, bir akarsu ya da nehir bizi tehdit etmedikçe zararsız bir tehlikedir. Fakat aynı akarsu ya da nehir hayatımıza ve mülkiyetimize zarar verecek bir sele dönüştüğünde, biz içine düştüğümüzde veya sahip olduğumuz bir eşyamız içine düştüğünde bir tehdide dönüşmektedir. Hayatımız veya sahip olduğumuz değerler sudan zarar görmediği sürece bizim için su bir tehlikedir, tehdit değildir. Tehlikeler zararsız haldeyken karşılaştığımızda harekete geçip aktifleşerek bizim için zararlı hale geldiklerinde tehdide dönüşürler.
The Beyoncé Experience Live
The Beyoncé Experience Live!, Amerikalı R&B şarkıcısı Beyoncé'nin 20 Kasım 2007'de Columbia Records etiketiyle satışa sunduğu DVD'sidir. Birleşik Krallık'ta 26 Kasım 2007 tarihinde piyasaya sunulmuştur. 2 Eylül 2007 tarihinde Staples Center, Los Angeles'ta, The Beyoncé Experience turnesi sırasında çekilmiştir. Konserlerde Jay-Z, Michelle Williams ve Kelly Rowland da yer almıştır.
Audio Disk
=== Canlı Enstrümantal Audio Disk ===
===Japonya DVD Bonus Disk ===
2011 Bahreyn Grand Prix
2011 Bahreyn Grand Prix (resmî adıyla 2011 Formula 1 Gulf Air Bahreyn Grand Prix), 2011 Formula 1 sezonunun açılış yarışı olması planlanmış Grand Prix'dir. 13 Mart 2011'de Bahreyn'in Sakhir bölgesindeki Bahreyn Uluslararası Pisti'nde düzenlenmesi beklenen yarış, 21 Şubat'ta ülkedeki karışıklıklar sebebiyle iptal edildi.
Yarışın iptali
16 Şubat 2011 tarihinde Bahreyn'de Kuzey Afrika ve Arap dünyasındaki halk hareketlerinin bir parçası olarak ülke içi hareketler başladı. Gösteriler yüzünden Bahreyn'de yapılan GP2 Asya Serisi antrenmanlarında görevli sağlık ekipleri Manama'daki hastanelere gönderildi; bu durum perşembe günü antrenmanlarının iptaline yol açtı. Günün ilerleyen saatlerinde yerel federasyonunun isteği üzerine tüm yarış haftasının iptal edilebileceği duyuruldu.
Bahreyn Uluslararası Pisti'nin baş sorumlusu Prens Salman bin Hamad bin İsa El-Halife yarışların yapılabilmesi için gereken her şeyin yapılabileceğini belirtti. Formula 1 Yönetimi başkanı Bernie Ecclestone da El-Halife ile yapılan görüşmelerin organizasyonun iptali edilebileceğine yönelik endişeleri gidermesini umduğunu söylemişti. Bahreyn İnsan Hakları Merkezi başkan yardımcısı Nabel Rajab ise protestoların çabucak bitmesinin mümkün olmadığını vurguladı. Ecclestone sonraki açıklamasında ilgili kararın 23 Şubat'ta verileceğini ve bölgedeki durumun sakinleşmemesi halinde yüksek ihtimalle kararın iptal olacağını ekledi. Protestoculardan ise Prens'in sadece ve sadece yarışların yapılabilmesini sağlamak için kendileriyle görüşmeyi istediği yorumları geldi.
21 Şubat 2011 günü Bahreyn yarışının ülkede devam eden gösteriler sebebiyle ertelendiği ve Dünya Şampiyonası'nın Avustralya'da başlayacağı açıklandı. Yarış organizatörlerinden 1 Mayıs'a kadar yarışın başka bir tarihte düzenlenip düzenlenemeyeceğine dair karar vermeleri istendi.
Hong Sa-ik
Hong Saik (Korece: 홍 사익, Hanja: 洪 思翊, Japonca: Kō Shiyoku, 4 Mart 1889; Anseong, Gyeonggi-do, Kore İmparatorluğu - 23 Aralık 1948; Manila, Filipinler), Kore asıllı Japon asker. Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri'nin korgeneral'i.
4 Mart 1889'da Kore İmparatorluğu'nun Gyeonggi-do eyaletine bağlı Anseong'da fakir bir çiftçinin üç çocuğunun sonuncusu olarak doğmuştur. 17 Kasım 1905 tarihli Japonya-Kore Himaye Antlaşması (Eulsa Antlaşması) imzalandıktan sonra 1908'de Büyük Kore İmparatorluğu Kara Harp Okulu'na girmiş ve Eylül 1909'da Japon İmparatorluğu'na gönderilerek Rikugun Chūō Yōnen Gakkō (陸軍中央幼年学校 / Kara Kuvvetleri Merkez İdadisi)'ne kaydolmuştir. Mayıs 1912'de sınıfın Kore asıllı öğrencilerin birincisi olarak mezun olup Rikugun Shikan Gakkō (陸軍士官学校 / Kara Kuvvetleri Subay Okulu / Kara Harp Okulu)'ya kaydolmuştur. 22 Ağustos 1910'da memleketinin Japonya tarafından ilhak edildiğinde Ji Cheong-cheon başta olmak üzere bazı Kore asıllı sınıf arkadaşları okulu bırakıp bağımsızlık hareketine girmişlerdir. 28 Mayıs 1914'te 26. sınıfın 31cisi (toplam 742 öğrenci içinde) olarak mezun olmuş ve 25 Aralık 1914'te birliğe verilmiştir.
1916'da Kim Kwangseo (김광서 / 金光瑞), Yi Yengjun (이응준 / 李應俊,　香山武俊), Yun Sangpil (윤상필 / 尹相弼) ve Kim Chongsik (김종영 / 金鐘暎) ile birlikte Chun Uihoe (전의회 / 全誼會, Zen Gi Kai) adlı Kore asıllı subayların dostluk ve yardımlaşma derneğini kurmuştur.
7 Aralık 1923'te Rikugun Daigakkō (陸軍大学校 / Kara Kuvvetleri Üniversitesi)ne kaydolmuş ve 29 Kasım 1926'da (35. sınıf) mezun olmuştur. Gwangbokgun (Kore Kurtuluş Ordusu)'nun genel kumandanı olmuş sınıf arkadaşı Ji　Daehyeong　(지대형 / 池大亨, Ji Cheongcheon 지청천 / 池靑天 takma adıyla bilinir) tarafından Kore Cumhuriyeti Geçici Hükûmetine katılmasını tavsiye edildiyse de bağımsızlık hareketi için henüz erken olduğunu düşünerek katılmamıştır. Ancak bağımsızlık hareketiyle bağlantı kesmemiştir.
II. Dünya Savaşı sırasında Filipinler'de konuşlandırılan 14. Bölge Ordusu'nun Lojistik Müffetişliğine getirilmiştir. Bu görev Filipinler'de bulunan savaş tutsak kamplarından da sorumluydu.
Savaş sonrası kurulan Manila Askerî Ceza Mahkemesi tarafından B Sınıf savaş suçlusu olarak mahkûm edilmiş ve 26 Eylül 1946'da asılarak idam edildi.
Prelude FLNG
Prelude FLNG dünyanın ilk yüzebilir sıvılaştırılmış doğalgaz platformu olmasının yanında inşa edilen en büyük offshore tesisidir. Prelude Güney Kore'de bulunan Technip   /  Samsung Consortium (TSC) tarafından Royal Dutch Shell, KOGAS, ve Inpex şirketleri arasındaki ortak girişim sonucu inşa edilmiştir. Boyu  488 metre (1,601 ft)  uzunluğundadır. 74 metre (243 ft)  genişliğe sahiptir ve yapımında 260,000 tondan fazla çelik kullanılmıştır. Tam yüklü durumda, 600,000 tondan fazla deplasmanıyla Nimitz-class  uçak gemisinin 5 katından daha fazla deplasmana sahip olmaktadır.
Yapımı
Çift cidarlı ana yapı Technip Samsung Consortium tarafından Samsung Heavy Industries Geoje tersanesinde Güney Kore'de imal edilmiştir. Yapım resmi olarak yapının tabanı için kesilen ilk çelik parçası ile Ekim 2012'de başladı. Taret bağlama sistemi, taşeron olarak SBM'e devredilmiş ve Birleşik Arap Emirlikleri'nde Dubai Drydocks'ta imal edilmiştir. Denizaltı kuyu başları gibi diğer ekipmanlar dünyanın çeşitli yerlerinde inşa edilmiştir. Güverte üstyapısı ve işlem tesisi olmadan 30 Kasım 2013'te denize indirildi.
Deniz altı ekipmanları FMC Technologies tarafından üretildi, kesintisiz güç kaynağı sistemleri ve otomasyon sistemleri ana sağlayıcısı ise Emerson şirketi olmuştur. Temmuz 2015 itibarıyla, 14 doğalgaz işleme modülü yüklendi.
Mum
Mum ( Farsça : موم ), parafin, donyağı ya da bunlara benzer, yavaş yanan bir maddenin, genellikle pamuktan yapılan bir fitilin üzerine döküldükten sonra katılaştırılması yöntemiyle hazırlanan, genellikle silindir biçimindeki ışık kaynağıdır.
Kullanımı
Elektriğin icadından önce, mumlar, gaz lambalarıyla birlikte aydınlanmanın en önemli araçlarından olmuşlardır. 21. yüzyılda ise mumlar daha çok süs eşyası konumundadırlar. Doğum günü pastalarının üzerinde, şık görünmesi istenen yemek masalarında, yumuşak, ılık bir ambiyans yaratılmak istenen her yerde mumlara rastlanmaktadır. Mumlar geçmişten bugüne, pek çok dinde ve dinsel ayinlerde kullanılmaktadır.
İslam
Camilerde Osmanlı zamanında akşam ve yatsı namazlarında aydınlatma görevi gören, mihrab'ın sağında ve solunda genellikle bakır mumluk üzerinde birer büyük mum bulunurdu.
Musevilik
Musevilikte genellikle, cuma akşamları, Şabat başlangıçlarında yapılan Havdalah ritüeli esnasında mum yakılır.
Budizm
Budistler meditasyon sırasında rahatlamak ve gevşemek için mum kullanırlar.
Hinduizm
Hinduizm'de mum, ruhsal aydınlanmanın ve başarının sembolü olarak pek çok ritüelde kullanılmaktadır.
Hümanizm
Hümanizmde mum, mantığın ve akılcılığın sembolüdür.
Vika
Vikalıkta mum, dört temel element ateş, toprak, su, havanın geçtiği büyü törenlerinde ve diğer genel maji ayinlerinde kullanılır.
Zaman
İlk olarak Çin’de yapılan ve sonra tüm dünyaya yayılan mum güngelleri, zamanın belirlenmesinde kullanılır. Aynı zamanda çok zor yanan mum takvimleri, günün belli olmasında da kullanılırlar. Bu takvimler, bir yıl boyunca yanabilen mumlardır.
Diğer
Citronella yağı içeren bir mum türü etrafa böcekleri rahatsız edici bir koku yayarak haşerelerin uzaklaşmasını sağlar. Mum, ayrıca resim yapımında ve terzilikte de kullanılır. (bkz. Mum boyası)
Garipler, Sorgun
Garipler, Yozgat ilinin Sorgun ilçesine bağlı bir köydür.
Yoboki (il)
Yoboki (merkez)
Yoboki, Cibuti'nin, Dikhil Bölgesi'nin, Yoboki İli'nde bulunan, ortalama 823 nüfuslu bir şehirdir. Aynı zamanda Yoboki İli'nin başkentidir. Başkent, Cibuti'nin 100 km. batısında yer almaktadır. Dikhil Bölgesi'nin başkenti Dikhil'in ise 40 km kuzeybatısında bulunur. Nüfus olarak şehirde 645 kişi ikamet etmektedir ancak ortalama nüfus 823'tür.
Garipler, Sorgun
Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Yozgat il merkezine 53 km, Sorgun ilçe merkezine 20 km uzaklıktadır.
İnsan ticareti
İnsan ticareti, en yaygın şekilde tacirler veya başkaları için cinsel kölelik, zorla çalıştırma (emek sömürüsü) ya da cinsel istismar için gerçekleştirilen ticarettir. Bu ticaret aynı zamanda zorla evlilik kapsamında kişilere eş sağlanması amacıyla, organların veya dokuların çıkarılması amacıyla, veya taşıyıcı annelik ya da yumurtaların çıkarılması da dahil olmak üzere bir ülkede/uluslararası alanda yapılabilir. İnsan ticareti baskı yoluyla mağdurun özgür olarak hareketini engellediğinden dolayı kişiye karşı işlenen bir suçtur ve kişilerin istismarı söz konusudur. İnsan ticareti suçunun gerçekleşmesi için mutlaka kişinin bir yerden, başka bir yere hareket ettirilmesine gerek yoktur.
İnsan ticaretinin uluslararası sınırları aşan suç örgütlerinin en hızlı büyüyen faaliyetlerinden birisi olduğu düşünülmektedir. Suç örgütlerinin yalnızca 2004 yılı içerisinde bu suçtan dolayı tahmini olarak 7 milyon dolar ile 9,5 milyar dolar arasında gelir elde ettikleri tahmin edilmektedir.
İnsan ticareti, uluslararası sözleşmeler tarafından insan hakları ihlali olarak nitelendirilmektedir. Buna ek olarak insan ticareti, Avrupa Birliği'nde bir yönergeye tabidir.
Tanımı
İnsan ticareti yerel düzeyde de ortaya çıkabilmesine rağmen onun uluslararası etkileri bulunmaktadır. Birleşmiş Milletler, Sınıraşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi'ne (Kısaca UNTOC) ek olarak 25 Aralık 2003 tarihinde yürürlüğe giren İnsan Ticaretinin, Özellikle Kadın ve Çocuk Ticaretinin Önlenmesine, Durdurulmasına ve Cezalandırılmasına İlişkin Protokolü (Aynı zamanda İnsan Ticareti Protokolü veya BM TIP Protokolü olarak da anılmaktadır. (Kısaca CTOC) yürürlüğe koymuştur. Bu protokol 3 UNTOC protokolünden birisidir. Protokol aslında 12-13 Kasım 200 tarihinde imzalanmıştır fakat 25 Aralık 2003 tarihinden itibaren yürürlüğe konulmuştur. Protokol küresel olarak bir ilktir ve insan ticareti konusunda üzerinde anlaşma sağlanmış bir tanımlama yapmış olması nedeniyle tektir. Amaçlarından birisi insan ticareti konusunun soruşturulması ve kovuşturulması konusunda uluslararası alanda iş birliğini kolaylaştırmaktır. Bunun yanı sıra İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nde de insan ticareti mağdurlarının haklarına tam olarak saygı gösterilmesi ve yardımcı olunması amacıyla koruma hükümleri yer almaktadır. İnsan Ticareti Protokolü ise Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda 169 taraflarca onaylanmıştır ve bu protokol doğrultusunda insan ticareti şu şekilde tanımlanmaktadır (Madde 3- Tanımlar);
"(a) “İnsan ticareti”, kuvvet kullanarak veya kuvvet kullanma tehdidi ile veya diğer bir biçimde zorlama, kaçırma, hile, aldatma, nüfuzu kötüye kullanma kişinin çaresizliğinden yararlanma veya başkası üzerinde denetim yetkisi olan kişilerin rızasını kazanmak için o kişiye veya başkalarına kazanç veya çıkar sağlama yoluyla kişilerin istismar amaçlı temini, bir yerden bir yere taşınması, devredilmesi, barındırılması veya teslim alınması anlamına gelir. İstismar terimi, asgari olarak, başkalarının fuhuşunun istismar edilmesini veya cinsel istismarın başka biçimlerini, zorla çalıştırmayı veya hizmet ettirmeyi, esareti veya esaret benzeri uygulamaları, kulluğu veya organların alınmasını içerecektir.
(b) İnsan ticaretinin (a) bendinde belirtilen yöntemlerden herhangi biriyle yapılmış olması halinde, mağdurun bu istismara razı olup olmaması durumu değiştirmeyecektir.
(d) Onsekiz yaşının altındaki herkes “çocuk” kabul edilecektir."
Gelir
Birleşmiş Milletler 2008 yılında tahmini olarak Dünya'nın çeşitli 127 farklı ülkesinde yaşayan, yaklaşık 2,5 milyon kişinin 137 farklı ülkeye kaçırıldığı tahmininde bulunmuştur. Günümüzde bir insan ticareti kurbanının örgüte maliyetinin yaklaşık olarak 90 dolar kadar olduğu tahmininin bulunduğu göz önüne alındığında, 1800'lü yıllarda Güney Amerika'da gerçekleşen köle ticaretine göre bu miktarın az olduğu belirgin şekilde ortaya çıkmaktadır. 1800'lü yıllarda ABD'de gerçekleşen köle ticaretinde, kölelerin ortalama olarak maliyetleri günümüzdeki 40.000 dolara eş değerdedir.
Terimin kullanımı
İnsan ticaretinde mağdurlar gizlice uluslararası sınırlardan farklı ülkelere taşınabileceği gibi bu nakil kurbanın gönüllü talebi ile de olabilir ve genellikle insan ticareti ülkeye kaçak yollardan giren şahıslar veya ülkeye izinle girmiş kişilerdir. Elbette bu suçun aynı ülke içerisinde gerçekleşmesine de engel teşkil etmez. Ayrıca insan ticaretinde bir kuvvet kullanma tehdidi veya zorlama, kaçırma, hile, aldatma, nüfuzu kötüye kullanma, kişinin çaresizliğinden yararlanma ya da denetim yetkisi bulunan bir kişinin rızasının kazanılması için kazanç/çıkar sağlama yöntemleri kullanılmış olabilir. Bu nedenlerden dolayı insan ticareti ile insan kaçakçılığı birbirlerinden farklıdırlar. Avusturya ve İsveç ülkeleri tarafından kurulmuş olup, günümüzde 14 üye devletin oluşturduğu "Göç Politikaları Geliştirme Merkezi" (İngilizce: International Centre for Migration Policy Development)'ne göre insan kaçakçılığı hedef ülkenin ulusal göç yasalarının ihlali anlamına gelir ve kaçak kişinin haklarının ihlal edilmesini gerektirmez. Diğer taraftan insan ticareti ise zorlama veya istismar vb. yollar ile mağdurun haklarını ihlal ettiğinden dolayı kişiye karşı bir suçtur.
İnsan ticaretinde kişileri zorlayan eylemler, iradesine karşı düzenlenir ve sonuç olarak insan tacirinin veya başkalarının amaçlarına hizmet eden işler ya da işlemlerde kullanılırlar. Bu iş ve işlemler cinsel sömürüye bağlı ya da zorunlu çalışma türünde fiiller içerebilir. Ayrıca zorunlu çalışma yasal sözleşme yapılarak yapılandırılmış olabilir ancak ücret ödememe, düşük ücret ödeme ya da son derece sömürücü koşullarda çalıştırılma şekillerinde bir ortamda gerçekleşiyor olabilir. Hatta bazı durumlarda kurban mevcut borcunu ödeme imkânı bulunmamasına rağmen kurulan düzen ile borç köleliği kullanılarak sömürülüyor ve insan ticaretine maruz bırakılıyor olabilir.
Bağlı işgücü veya borç köleliği günümüzde muhtemelen işgücü ticaretinin en az bilinen biçimi olmasına rağmen, insanların köleleştirilmesinde kullanılan en yaygın yöntemlerden birisidir. Bir kişi bağlanarak aldığı krediyi geri ödemek için ödeme aracı olarak kendisinden işgücü talep edilir ve böylece kişi bağlı işçi haline gelir. Hatta borçları gelecek kuşaklar üzerine geçirilebilir. Ancak kurbanların ödeme için ürettikleri iş güçleri ve verdikleri hizmetler genellikle borçların yeniden düzenlenmesi amacıyla kullanılmaz. Genelde yapılan işin değeri, var olan toplam borcu ödemeye yetmez.
Zorla çalıştırma veya emek sömürüsü, mağdurların şiddet ya da diğer bazı ceza türlerinin tehdidi altında kendi iradesi doğrultusunda çalışmak zorunda kaldığı bir durumdur. Özgürlükleri sınırlandırılmıştır ve sahiplenilmişlerdir. Uluslararası Çalışma Örgütü'ne göre erkeklerin vasıfsız işler için insan ticaretine maruz kalma durumları bulunmaktadır ve küresel olarak bu durumun pazar payı 31 milyar dolar olarak hesaplanmıştır. Zorla şekilleri arasında yerel kölelik, tarım işçiliği, kötü çalışma şartlarına sahip fabrika veya bina işçiliği, yemek servisi, diğer hizmet sektörlerindeki emekler ya da dilencilik olabilir. Zorla çalıştırma neticesinde elde edilen işgücü ile üretilen bazı ürünlere şunlar örnek olarak verilebilir: kakao, tuğla, kahve, pamuk, altın ve diğer giyim eşyaları.
Uluslararası Göç Örgütü (IOM), insan ticareti mağdurlarına hizmet eden en büyük küresel sağlayıcıdır ve vaka raporlarında giderek artan sayılarda kurbanların zorla çalıştırılmasının söz konusu olduğu belirtilmiştir. 2012 yılında örgütün yaptığı çalışmada, 2010 yılında IOM raporlarında kurbanlarda ilk dönemde cinsel sömürü amaçlı insan ticaretinin yoğunluğu söz konusu iken daha sonra emek sömürüsünün bu olaydan daha fazla meydana geldiği tespitini yapmıştır.
Çocuk işçilik, çocukların fiziksel, zihinsel, ruhsal, ahlaksal ya da toplumsal gelişimi için zararlı olması muhtemel ve eğitimlerini engelleyen bir çalışma biçimidir. Uluslararası Göç Örgütü'ne (IOM) göre küresel kapsamda çocuk işçilerin sayısında son on yıl içerisinde düşüş gözlenmiş ve 3/1 oranında azaldığı rapor edilmiştir. 2000 yılında rapor edilen çocuk işçi sayısı 246 milyon iken 2012 yılında bu sayı 168 milyona düşmüştür. Aşağı Sahraaltı Afrikası'nda çocuk işçilerin görülme sıklığı artarken bu bölgeyi büyük sayılar ile Asya ve Pasifik izlemektedir.
Türkiye'deki siyasi partiler listesi
Bu maddede, Türkiye'de resmî olarak faaliyet gösteren siyasi partiler listelenmektedir. Türkiye, cumhurbaşkanlığı hükûmet sistemli cumhuriyet ile yönetilmektedir ve 1945 yılından beri çok partili sistem uygulanmaktadır. Siyasi partilerin kuruluşları, teşkilatlanmaları, işleyişleri, faaliyetleri ve denetlenmeleri gibi esaslar 22 Nisan 1983 tarihinde kabul edilen Siyasi Partiler Kanunu ile düzenlenmektedir. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı herkes, yasa ile belirlenen şartları sağladığı sürece önceden izin almaksızın siyasi parti kurma hakkına sahiptir.
Siyaset bilimcilerine göre Türkiye'de siyasi partilerin oluşumu, Osmanlı İmparatorluğu'ndan günümüze uzanan bir geçiş süreci olarak ortaya çıkmıştır. Bu nedenle, Türkiye'de kurulan siyasi parti sisteminin geçmişi, Osmanlı'dan devralınan parlamenter geleneğin oluşum süreçlerine bakılarak anlaşılmalıdır. Türk toplumlarında meclis kavramı, ilk devletlerin kurulduğu dönemlerden beri var olmuştur. Ancak anayasal bir süreç olarak parlamenter sistemin oluşumu, 19. yüzyılın sonlarına doğru Osmanlı siyasi sisteminde görülmeye başlamıştır. Bu anlamda Türkiye'nin ilk yazılı anayasası, 1876 yılında yürürlüğe giren Kanun-i Esasi'dir. Kanun-i Esasi'ye giden yolda ise 1808 Sened-i İttifak, 1839 Tanzimat Fermanı, 1856 Islahat Fermanı gibi gelişmeler, anayasa sürecine geçişte atılan önemli adımlar olarak kabul edilebilir.
Türkiye'de etkin parti sayısı her yıl değişkenlik göstermektedir. Bir yıl içinde birçok parti kurulurken, bazıları da çeşitli nedenlerle siyasetten çekilmektedir. Etkin parti sayı çeltiğini İçişleri Bakanlığı tutmaktadır. Her parti kuruluşu sırasında İçişleri Bakanlığı'na dilekçe verir ve İçişleri Bakanlığı partilerin kongrelerini yapıp yapmadığını ve sürekliliğini takip eder. Etkin olmaktan kasıt, "siyasi düşüncelerini ortaya koymaya devam eden ve olağan toplantılarını yapan parti" anlamındadır.
Partilerin seçime girebilmesi için siyasi partiler kanununun 36. maddesine göre, illerin en az yarısında oy verme gününden en az altı ay evvel yani 41 ilde teşkilat kurmuş ve büyük kongrelerini yapmış olması gerekmektedir. Ancak etkin olan partilerin birçoğu bu sayıya sahip değildir. Bu partiler, "tabela partisi" olarak adlandırılan, belli bir seçmen kitlesi olmayan ve seçimlere girme yeterliliğini sağlamayan küçük partilerdir. Partilerin adları eğer Yüksek Seçim Kurulu'nun şartlarını yerine getirirse oy pusulalarında bulunur. Genel seçimlerde oyların %7'sinden fazlasını alan ve parlamentoda temsil edilir.
Mart 2023 itibarıyla Türkiye'de 126 siyasi parti etkin durumda bulunmaktadır.
Yüksek Seçim Kurulu
Yüksek Seçim Kurulu, özel kanunlara göre yapılacak milletvekilliği, il genel meclisi üyeliği, cumhurbaşkanlığı, belediye başkanlığı, belediye meclisi üyeliği, muhtarlık, ihtiyar heyeti üyeliği seçimlerinde ve Anayasa değişikliklerine ilişkin kanunların halk oylamasına sunulmasında genel yönetim ve yargısal denetimi sağlar.
Seçimlere katılma yeterliliği bulunan siyasi partiler
11 Mart 2023 itibarıyla seçime katılma şartlarını yerine getiren partilere ilişkin genel bilgiler burada listelenmektedir.
Seçimlere katılma yeterliliği bulunmayan siyasi partiler
3 Ağustos 2023 itibarıyla İçişleri Bakanlığı'nda kayıtlı diğer siyasi partilere ilişkin genel bilgiler burada listelenmektedir. Bu partiler, resmi olarak seçime katılma yeterliliğini henüz sağlayamamışlardır.
Mahkeme sürecinden dolayı faaliyette bulunamayan siyasi partiler
Bu partiler Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın yayımladığı faaliyette olan siyasi partiler arasında yer almamaktadır. Ayrıca resmi olarak kapatılmış, kapanmış ya da resmi olarak kurulmuş değillerdir. Devam eden bir mahkeme süreçleri bulunmaktadır. Türkiye'deki yasa dışı siyasi partiler listesi arasında da listelenmemektedirler.
Çift yarık deneyi
Young deneyi olarak da bilinen çift-yarık deneyi, ışığın dalga özelliği sergilediğini gösterir. Fotoelektrik etkisi ışığın dalga özelliğinin yanı sıra parçacık özelliği de sergilediğini gösterir. Deneyin basit versiyonunda lazer ışını gibi bağdaşık (eş fazlı) bir ışık kaynağı, iki paralel yarık açılmış ince bir levhayı aydınlatır, ve yarıktan geçen ışık levhanın arkasındaki bir ekranda gözlemlenir. Işığın dalga doğası ışık dalgalarının iki yarıktan da geçerek girişim yapmasını, ve ekranda aydınlık ile karanlık bantlar oluşturmasını sağlar, ki bu sonuç ışık tamamen parçacıklı yapıda olsa beklenemez. Fakat, parçacıklardan veya fotonlardan oluşuyormuş gibi, ekranda her zaman ışığın soğurulduğu görülür. Bu durum dalga-parçacık ikiliği olarak bilinen prensibi ortaya koyar.
Genel bakış
Eğer ışık tamamen sıradan parçacıklardan oluşsaydı ve bu parçacıklar bir yarıktan geçirilip ekrana çarptırılsaydı, yarığın büyüklüğüne ve şekline bağlı bir desen görürdük. Hâlbuki tek yarık deneyi gerçekleştirildiğinde, ekrandaki desen bir dağılma desenidir, ortada dar bir merkezi bant ve ona paralel olarak dizilmiş daha karanlık bantlar olarak görünür.
Benzer şekilde, ışık sadece parçacıklardan oluşsaydı ve iki paralel yarıktan geçirilseydi, ekrandaki desen basitçe iki adet tek yarığın oluşturduğu desenlerin toplamı olurdu. Fakat gerçekte, desen daha geniş ve daha detaylı hale gelir, bir dizi aydınlık ve karanlık bant içerir. Thomas Young bu olguyu ilk defa ispatladığında, ışığın dalgalardan oluştuğuna işaret ediyordu, ki aydınlık bölgelerin dağılımı dalga cephelerinin girişimiyle açıklanabilir. Young deneyi, Isaac Newton tarafından öne sürülen ve 17. ve 18. yüzyılda ışığın yayılma modeli olarak kabul edilen ışığın parçacık teorisini mağlup ederek 1800'lerin başında ışığın dalga teorisinin kabul edilmesinde çok önemli bir rol oynadı. Yine de, fotoelektrik etkisinin daha sonraki keşfi, farklı şartlar altında ışığın parçacıklardan oluşuyormuş gibi davranabileceğini gösterdi. Birbiriyle çelişiyormuş gibi görülen bu keşifler klasik fiziğin ötesine geçerek ışığın kuantum doğasını hesaba katmayı gerekli hale getirdi.
Çift-yarık deneyi ışıktan başka bir şey ile denenmemişti, ta ki 1961 yılında Tübingen Üniversitesi’nden Clauss Jönsson bunu elektronlarla deneyene kadar. 2002 yılında, Physics World okuyucuları tarafından Jönsson’un çift-yarık deneyi ’en güzel deney’ olarak seçildi.
1999’da mikroskopta görülebilecek kadar büyük parçacıkların- buckyball molekülleri (0.7 nm çapında, protondan yarım milyon kat daha büyük)- dalga-tipi girişim sergiledikleri bulundu.
Young'ın düzeneği
Thomas Young tek ışık kaynağı olarak iğne deliğinden geçen güneş ışığını kullanmıştır. İğne deliğinden yayılan ışık, üzerinde birbirine yakın iki iğne deliği bulunan ve deliklerin ilk kaynağa uzaklıkları eşit olacak şekilde yerleştirilen saydam olmayan bir engele düşürülür. Birinci iğne deliğinden herhangi bir anda çıkan ışık diğer iki iğne deliğinden aynı anda geçeceği için iki iğne deliğinden çıkan ışık o anda aynı fazda olur ve ekranda girişim çizgilerinin yeri değişmez; girişim saçakları gözlemlenir.
Şekil A, girişimi meydana getiren dalgaların çizgi halindeki kaynağa ve yarıklara üstten bakılmış halini gösterir. İmgede düğüm çizgileri açıkça seçilmektedir. Bunlar dalga hareketinin ve bu nedenle ışığın bulunmadığı alanlardır; perdeyle ara kesitleri siyah olarak çizilmiştir. Perdede bir parlak bir karanlık olarak sıralanan renklerde girişim çizgileri görülmektedir. Tıpkı ışığın dalga modelinde kestirildiği gibi ortadaki parlaktır ve bu çizgiler yarıklara paraleldir.
Ayrı parçacıkların girişimi
Bu deneyin önemli bir versiyonu tek parçacıklardır (veya dalgalar, burada tutarlılık adına parçacık diyeceğiz). Çift-yarıktan tek seferde parçacıklar yollamak, bekleneceği gibi ekranda tek tek parçacıklar görmemize neden olur. Hâlbuki, bu parçacıklar teker teker gönderilirse bir girişim deseni oluşur. Örneğin, her seferinde çift-yarıktan bir elektron gönderebilen bir laboratuvar aleti yapıldığında oluşan girişim deseni, her elektronun kendisi ile girişim yaptığını ve bu yüzden iki yarıktan birden geçmesi gerektiğini gösterir, ki bu fikir ayrı objelerle olan günlük deneyimlerimizle çakışır. Bu olgunun, buckyball molekülleri gibi moleküller veya atomlar ile de gerçekleştiği gösterilmiştir. Böylece, elektronlarla yapılan deneyler Dirac’ın; elektron, proton, nötron ve hatta daha büyük varlıkların kendi dalga doğaları olduğu ve hatta kendi özel frekansları olduğu görüşünü teyit eder.
Bu deneysel gerçek tekrar türetilebilirdir ve kuantum mekaniğinin matematiği elektronun ekranda belli bir noktaya çarpma olasılığını tam olarak öngörmemizi sağlar. Fakat, elektronlar ekrana beklenen bir düzende ulaşmazlar. Diğer bir deyişle, ekranda beliren diğer tüm elektronların nerede ve hangi düzende olduğu gelecek olan elektronun nereye çarpacağı hakkında bilgi vermez, yine de belirli noktalardaki olasılıklar hesaplanabilir. Bu yüzden, girişim deseninin çok düzenli ve öngörülebilir bir formülasyonu olsa da nedensiz bir seçilim olayı görürüz. Bu bazı teorikçileri, bilindikleri takdirde hedef ile her ayrı etkileşimin konumunun sebebini gösterecek olan sistemdeki ek determinantları veya ’gizli değişkenler’i bulmaya teşvik etmiştir.
Kuantum mekaniğinde çift-yarık deneyinin matematiğine detaylı bir yaklaşım Englert-Greenberger ikiliği konusundaki makalede yer alır.
Yarıklarda parçacık dedektörleri olması
Çift-yarık düzeneği yarıklara parçacık dedektörleri yerleştirilerek değiştirilebilir. Bu deneyi yapan kişinin parçacığın ekrana çarptığında değil yarıklardan geçerken ki konumunu bulmasını sağlar- parçacığın yapacağı gibi tek bir yarıktan mı geçti, yoksa dalganın yapacağı gibi her ikisinden de mi? Sayısız deney göstermiştir ki, parçacığın hangi yarıktan geçeceğini tayin eden herhangi bir değişiklik eklenmesi ekrandaki girişim deseninin görünürlüğünü azaltır ve bütünleyicilik prensibini aydınlatır: ışık (ve elektronlar, vb.) parçacık veya dalga gibi davranabilir, fakat aynı anda ikisi de olmaz. 1987’de yapılan bir deney girişim desenini bozmadan bir parçacığın hangi yolu izlediği hakkında bilgi edinilebileceğini gösteren sonuçlara ulaştı. Bu da parçacıklara daha düşük bir seviyede dokunmanın girişim desenini ufak bir çapta etkilediği ölçümlerin etkisini gösterir.
Bir fotonun bir yarıktan geçip geçmediğine karar vermenin birçok yöntemi vardır, örneğin, her yarığa bir tane atom yerleştirilebilir. Bu tipte deneyler foton ve nötronlarla yapılmıştır.
Geç seçim ve kuantum silme çeşitlemeleri
Geç-seçim deneyi ve kuantum silme, çift-yarık deneyinde dedektörlerin yarıklardan başka yerlere yerleştirilmiş çeşitleridir. İlki, bir parçacık yarıktan geçtikten sonra hangi yolu izlediği bilgisinin elde edilmesinin, yarıklarda daha önceki davranışını geriye dönük olarak etkileyebildiğini gösterir. İkincisi, dalga davranışının, hangi yolun izlendiği bilgisinin silinmesi ile geri kazanılabileceğini gösterir.
Diğer çeşitler
1967’de Pfleegor ve Mandel, ışık kaynakları olarak iki lazer kullanarak çift-kaynak girişimi yaptılar.
1972’de deneysel olarak, sadece bir yarığın her zaman açık olduğu bir çift-yarık deneyinde, yol farkı fotonun her iki yarıktan da gelebileceği gibi olduğu sürece girişimin gözleneceği ortaya konmuştur. Bu deneysel şartlarda sistemdeki foton yoğunluğu bir birimden azdı. Deney, C60 kadar büyük parçacıklar ile gerçekleştirildi.
Klasik dalga-optiği formülasyonu
Klasik dalga teorisi kullanılarak ışığın birçok davranışı modellenebilir. Bu modellerden biri Huygens-Fresnel prensibidir; dalga cephesindeki her noktanın ikinci bir küresel dalga yarattığını ve takip eden bir noktadaki bir bozulmanın bu noktada oluşturduğu katkıların toplanmasıyla bulunabileceğini söyler. Bu toplam ayrı dalgacıkların genlikleri kadar fazlarını da hesaba katmalıdır. Şunu da not etmek gerekir ki bir ışık alanının sadece yoğunluğu ölçülebilir- genliğin karesiyle orantılıdır.
Çift-yarık deneyinde, iki yarık tek bir lazer ışınıyla aydınlatılır. Eğer yarık genişliği yeterinde küçükse(lazer ışığının dalgaboyundan küçük), yarıklar ışığı silindirik dalgalar ayırır. Bu iki silindirik dalga cephesi ilave edilir ve herhangi bir noktadaki genlik ile yoğunluk bu iki dalga cephesinin hem büyüklüğüne hem de fazlarına bağlıdır. iki dalga arasındaki faz farkı iki dalganın aldığı yolların farkı ile bulunur.
Görüş mesafesi yarıklar arası uzaklıktan çok fazla ise, faz farkı aşağıda gösterilen şekildeki geometri ile bulunur. açısı ile hareket eden iki dalga arasındaki yol farkı:
İki dalga aynı fazda ise, diğer bir deyişle yol farkı dalgaboyunun tam katları ise, toplanan genlik ve yoğunluk maksimum olur, eğer zıt fazda iseler, yani yol farkı dalgaboyunun yarısının katları ise iki dalga birbirini yok eder ve bulunan yoğunluk sıfır olur. Bu etki girişim olarak bilinir. Maksimum değerde girişim saçağı şu açılarda olur:
λ ışığın dalgaboyunun gösterir. Saçaklar arası açısal boşluk ise;
Yarıklardan z kadar uzaktaki saçaklar arası boşluk:
Örneğin, iki yarık 0.5mm kadar ayrı ise ve 0.6 μm lik dalgaboyunda bir lazerle aydınlatılıyorsa, 1 metre uzaktan bakıldığında saçaklar arası uzaklık 1.2m olur.
Yarık genişliği,b, dalgaboyundan büyükse Fraunhofer dağılım denklemi dağılan ışığın yoğunluğunu şöyle verir:
Yukarıdaki resimde ilk desen tek yarık ile oluşan girişim desenidir, fonksiyonda ile verilmiştir. İkinci şekil iki yarıktan girişimin toplam yoğunluğunu gösterir, fonksiyonu ayrıntılı yapıyı temsil eder ve kaba yapı ise iki yarığın ayrı ayrı girişim desenlerini gösterir.
Daha yakın alan için benzer hesaplamalar Fresnel dağılım denklemi ile yapılabilir. Gözlem düzlemi yarık düzlemine yaklaştıkça, her yarık için dağılım deseni boyut olarak küçülür, böylece girişimin olduğu alan azalır ve iki dağılım deseninde üst üste binme yoksa yokolur.
Ekran üzerinde herhangi bir noktanın merkezi aydınlık saçağa olan dik uzaklığı (X)
Burada;
\Delta S\,: Ekran üzerinde herhangi bir noktanın yarıklara olan uzaklıkları farkı,
L\,: Fant ile ekran arasındaki uzaklık,
d\,: Yarıklar arasındaki uzaklık,
n\,: Fant ile ekran arası ortamın ışığı kırma indis'idir (birimi yok).
Not: Bu formülde Uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.
Herhangi bir aydınlık saçağın numarası (k)
Burada;
k\,: Aydınlık saçağın numarası (Kaçıncı aydınlık saçak olduğunu gösterir.), birimi yok, k=0, 1, 2, 3, ...olmalıdır
\Delta S\,: Ekran üzerinde herhangi bir noktanın yarıklara olan uzaklıkları farkı,
Not: Bu formülde uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.
Herhangi bir karanlık saçağın numarası (k)
Burada;
k\,: Karanlık saçağın numarası (Kaçıncı karanlık saçak olduğunu gösterir.), birimi yok, k=1, 2, 3, 4, ...olmalıdır
\Delta S\,: Ekran üzerinde herhangi bir noktanın yarıklara olan uzaklıkları farkı,
\lambda\,: Kullanılan ışığın dalga boyudur.
Saçak aralığı formülü
Ekran üzerindeki girişim deseninde, art arda gelen aynı cins iki saçak arasındaki uzaklığa saçak aralığı ya da saçak genişliği denir.
2. Tanım: Herhangi bir saçağın ekran üzerindeki genişliğine denir. Yani saçak genişliği anlamına gelir. Çift yarıkta girişimde bütün saçakların boyu birbirine eşittir.
Burada;
x_{S.G.}\,: Örneğin; birinci karanlık saçak ile ikinci karanlık saçak arasındaki uzaklık,
\lambda\,: Kullanılan ışığın dalga boyu,
L\,: Fant ile ekran arasındaki uzaklık,
d\,: Yarıklar arasındaki uzaklık,
n\,: Fant ile ekran arası ortamın ışığı kırma indisidir (birimi yok).
Not: Bu formülde uzunluk birimleri, aynı cinsten olmalıdır.
The Hooters
The Hooters, Amerika Birleşik Devletleri'nin Pensilvanya eyaletinin Philadelphia şehri çıkışlı rock müzik grubu.
Çift yarık deneyi
Deneyin özellikleri
Bu durum;
Deneyin yorumlanması
Schrödinger'in kedisi düşünce deneyinde olduğu gibi, çift-yarık deneyi kuantum mekaniğinin çeşitli yorumlanmaları arasındaki fark ve benzerlikleri açığa kavuşturmakta kullanılır.