cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 7689
NGC 7689 Anka takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 85 milyon ışık yılı uzaklıkta bulunan bir çubuklu sarmal gökada. James Dunlop tarafından 5 Eylül 1826 tarihinde keşfedilmiştir. 22 Temmuz 1996'da gökada içerisinde tip II süpernova SN 1996al keşfedilmiştir.
Keriman Davran
Keriman Davran (16 Mayıs 1936 - 10 Ocak 2015) Türk opera sanatçısı ve akademisyeni. İzmir'de doğdu. İzmir Kız Lisesi'nde okurken müzik okulunun açtığı sınavı kazanarak Nazime Aybirtek'in sınıfına şan öğrencisi olarak girdi. İzmir Konservatuvarının ilk mezunlarındandır. Ankara Devlet Konservatuvarı yüksek bölümünü pekiyi derece ile bitirdi. Eğitimi süresince Saadet İkesus ile şan çalıştı. Ankara Devlet Opera ve Balesinde solist sanatçı olarak göreve başladı. İtalya'ya gitti ve Milano'da Maestro Zita Fumagalli'nin sınıfında çalıştı.
Yurt dışında Yugoslavya, Bulgaristan, Polonya, Romanya, Azerbaycan, KKTC. ve Rusya'nın çeşitli kentlerinde; yurt içinde ise İzmir ve İstanbul operalarında başrolde misafir sanatçı olarak temsiller verdi.
Sevil Berberi, Don Pasquale, La Bohem, İl Tabarro, Rigoletto, La Traviata, Figaronun Düğünü, Faust, Aşk İksiri, Satılmış Nişanlı, Palyaço, Gılgamış, La Serva Padrona operalarında ve Orfeus Cehennemde, Venedik'te Bir Gece, Yarasa, Viyana Kanı, Fakir Öğrenci, Çardaş Prensesi, Arşın Mal Alan Operetlerinde de başrol oynadı.
Operadaki solistlik görevinin yanında 1974 yılında Gazi Eğitim Fakültesi Müzik Bölümünde, 1979 yılında da Ankara Devlet Konservatuvarında şan eğitimcisi olarak görev aldı. 1984 yılında Sanatta Yeterlik, 1986 tarihinde de Doçentlik unvanını aldı. 2002 yılında Ankara Devlet Opera ve Balesinden emekli oldu. Bilkent ve Hacettepe Üniversitesi Konservatuvarları ile Gazi Üniversitesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü, Müzik Öğretmenliği Anabilim Dalı 'nda öğretim üyesi olarak görev yapmış;                                                   10 Ocak 2015'te 79 yaşında ölmüştür.
Akka Kuşatması (1799)
Akka Kuşatması ya da Akka Müdafaası, 1798-1802 Osmanlı-Fransız Savaşı'nda evre.
Oscar Zeta Acosta
Kendisi en çok Hunter S. Thompson'un Fear and Loathing in Las Vegas eserindeki Dr. Gonzo olarak bilinmektedir. 1974'te kaybolmuştur. Kavga edip, öldürüldüğü düşünülmektedir. İlk kitabı 1972 yılında çıkmıştır. Kendisini Fear and Loathing in Las Vegas filminde Benicio Del Toro canlandırmıştır.
Akka Kuşatması (1799)
Bugün İsrail sınırlarında olan Akka şehri yakınlarında yapılmıştır. Fransa'nın Mısır ve Suriye seferi sırasında yapılan bu başarısız kuşatmada Fransız kuvvetlerini Napolyon Bonapart, Osmanlı kuvvetlerini ise Cezzar Ahmet Paşa yönetiyordu.
Osmanlı'nın savaş öncesi durumu
Osmanlı Devleti'nin o günlerde çok sıkıntısı vardı. Dışarıda Avusturya ve Rusya'ya karşı savaşılıyordu. İçerideyse, ekonomik nedenler ve milliyetçilik akımından dolayı çıkan isyanlar bastırılmaya çalışıyordu. Bir de bunun üzerine ekonomik buhran vardı. Askerlerin akçe değeri azaltılmıştı ve dış harcamalar artmıştı.
Bunları bir nebze azaltabilmek için çalışmalar yapılıyordu. Yakın bir zaman önce Lale Devri yaşanmıştı.Patrona Halil İsyanı nedeniyle, bu devir kapandı. Avrupa ülkelerinde elçilikler açılmaya başlandı. Bu yolla, Avrupa'daki gelişmeler yakından takip edilmek istenmiştir. Kağıt ve kumaş fabrikaları açıldı.
Askeri alanda, diğer alanlara nazaran çok daha fazla gelişme yaşandı. "Nizam-ı Cedid" adında yeni bir piyade ordusu kuruldu. Avrupa'dan (özellikle Fransa'dan) subay getirildi. Bu subayların askeri ve teknik bilgileri ışığında orduları yenilemeye çalıştılar. "Mühendishane-i Hümayun" adında yeni bir subay okulu açıldı. Selimiye Kışlası ve Levent'te de bir kışla açıldı. Avrupa'dan modern silahlar alındı. Tersaneler geliştirildi; yeni gemiler yapımına başlandı ve var olan gemiler onarıma alındı.
Bu kadar gelişmeye rağmen, devletin çöküşü engellenemiyordu.
Mısır Savaşı
Napolyon, Mısır'ın alınmasıyla İngilizlerin gücünün azalacağını biliyordu. Çünkü Mısır'ı alırsa, tüm Afrika Kıtası'nı hiç zorlanmadan ele geçirebilecekti. Afrika'yı ele geçirdiği zaman, diğer Avrupalıların sömürgeleriyle olan bağlantısını kesebilecekti. Bu durum, Avrupalılar arasında en fazla İngiltere'ye tersti. Çünkü Uzak Doğu ve Okyanusya onun kontrolü altındaydı. O yüzden, savaş boyunca Osmanlı'nın yanında olacaktı.
Bu planını hayata geçirebilmek için Napolyon,19 Mayıs 1798 tarihinde Tolon Limanı'ndan donanmasıyla birlikte ayrıldı. Saldırı planı çok gizli yapıldı. Kimsenin duymaması istendi. Buna rağmen, saldırı planı Paris'teki Türk elçiliği tarafından duyuldu. Saldırıyı durdurabilmek için her şeyi yapıldı; ama sonuç alamayınca savunma hazırlıklarına başlandı. Kıbrıs ve Girit'teki kuvvetler güçlendirildi.
280 gemili ve 40.000 kişili ordusuyla gelen Napolyon, önce yol üzerindeki Malta Adası'nı ele geçirdi. Sonra yoluna devam etti. Mısır'daki İskenderiye Limanı'na ulaşınca, hiç beklemeden hemen karaya asker çıkarttı. Burada durdurulamayan Fransızlar, İskenderiye Limanı'nı ele geçirdi. Sonra hemen Kahire'ye yöneldi.
Kahire'ye giden Napolyon, yolda yerel yöneticilere "Dünyaya düşman olsam, Osmanlılar'ın dostuyum" deyip, halka tam tersini söyleyerek ikiyüzlülük etmeye başladı. Yol üzerinde direnen Kölemenler, düzenli olmadıklarından Fransız ordusunu püskürtemiyordu. Ordu sürekli ilerliyordu.
Mısır'ın işgal altında olduğunu duyan Cezzar Ahmed Paşa, herhangi bir işgal ihtimaline karşı bulunduğu bölge Sayda'yı kuvvetlendirmeye başladı.
Napolyon'un Mısır'a sorunsuz hükmetmesi kısa sürdü. Saldırı planın açığa çıkmasından sonra, İngilizler bir donanma hazırlayıp, Horatio Nelson amiralliğinde Mısır'a gönderdi. Abukır'da Fransız donanmasını aniden basan İngilizler, donanmanın büyük bölümünü batırdı, kalanın küçük bir kısmı hariç gerisi İngilizler tarafından esir alındı (Nil Savaşı). Bu ani baskın, Fransızlar açısından kuşatmanın yönünü değiştirdi. Böylece Mısır Savaşı bitmiş oldu.
Akka Müdafaası
Abukır'da donanmasının batırılmasından dolayı Napolyon, ana vatanından uzak bir yerde sıkışıp kalmıştı. Elinde küçük bir donanma kalmıştı; ama donanma tüm askerleri taşımaya yetmezdi. Bu yüzden, bulunduğu bölgeye en yakın tersanedeki donanmayı alması gerekliydi. O bölge de Sayda'ydı. Eğer buradaki donanmayı ve tersaneleri alırsa, kuşatmaya devam etmek daha kolay olacaktı. Ama bir sorun vardı. Sayda'da Cezzar Ahmed Paşa komutasındaki Akka Kalesi vardı. O kaleyi almadan Sayda'daki tersaneleri ve donanmayı alamazdı. Dolayısıyla, Mısır'da kalan yerel birlikleri de alarak, 10 Şubat 1799'da Akka Kalesi'ne doğru yola koyuldu. İngiliz donanması da bu kalenin önüne konuşlanmıştı.
20 Şubat'ta Elariş Kalesi'ni ele geçirdi ve yola devam etti. Yol üstünde ara ara Kölemenlerin ayaklanmaları oldu ama ordunun ilerlemesini durduramadı. 24 Şubat'ta Gazze'yi, 5 Mart'ta da Yafa'yı ele geçirdi. Burada göz dağı vermek için 4000 Müslüman idam edildi. Sonra da Fransız ordusunda veba salgını baş gösterdi. Ama veba salgını atlatıldı. Halkın idam edilmesi, kalan halkın Napolyon'a karşı nefret beslemesine neden oldu. Ayrıca burada, kalan Fransız donanması da İngilizler tarafından yakalandı.
Hareketin 40. gününde, Fransız ordusu Akka'nın önüne vardı. Daha sonra da kaleyi her taraftan kuşattı. Sonra da aralıksız saldırı başlattı. Napolyon, burada Cezzar Ahmed Paşa'nın çetin bir kumandan olduğunu duymuştu. O yüzden saldırılara başlamasından kısa bir süre sonra, ona iki kere mektup yolladı. İkisinde de vaatlerde bulundu. Ama Cezzar Ahmed Paşa, gelen iki elçiyi de idam ettirince, Napolyon küplere bindi ve saldırıları sertleştirdi. Sert saldırılara rağmen, kaledeki ordu hala direniyordu. Ayrıca, İngiliz donanmasından da topçu ateşi yardımı alınıyordu.
Napolyon, saldırılarının yanında propagandaya da başladı. Halkı kendi yanına çekip, kesin bir zafer elde etmek istiyordu.
Giderek sertleşen Fransız saldırıları, kuşatmanın başlamasından 1.5 ay sonra sonra sonuç vermişti. Fransızlar kalenin Ali Burcu'nu ele geçirmişti. Ondan sonra, Fransız askerleri şehre sızmaya başladı. Ama aynı günün sonunda, Cezzar Ahmed Paşa'nın o bölgedeki cephaneliği patlatmasıyla, Fransız saldırıları yarıda kaldı ve Ali Burcu'ndan çekilmek zorunda kaldılar. Bu sıralarda Fransızların kaleye sızdığını gören ve kuşatma sırasında topçu ateşiyle Osmanlı birliklerine destek vermekle görevli birliğin başındaki İngiliz amirali Horatio Nelson, yaptığı topçu ateşini kesti. Ama ertesi gün kalede duran Türk bayrağını görünce, topçu ateşine devam etti.
Kuşatmanın 52. gününde, kaleye Rodos Adası'ndan 3000 kadar Nizam-ı Cedid askeri geldi. Zaten yıpranmış olan Fransız ordusu, bunu duyunca iyice demoralize oldu. Karşısında daha büyük bir ordu vardı. Artık Napolyon'un aklına yapabilecek bir şey gelmiyordu.
Kuşatmanın 64. gününde, Napolyon ani bir geri çekilme kararı aldı. Çünkü bu kaleyi ele geçirilemeyeceğini anlamıştı. Uzakdoğuyu sömürgeleştirme planı Akka Kuşatmasının yenilgiye uğramasıyla başarısızlığa uğradı; geri çekildi ve Paris Barış Senedi imzalanarak savaş son buldu.
1974-75 Division 1
Saint-Étienne, topladığı 58 puanla Division 1'in şampiyonu olmuştur.
Akarçay Tepe Höyük
Akarçay Tepe Höyük ya da Akarçay Höyük, Şanlıurfa il merkezinin batısında, Birecik ilçesinin 15 km. güneyinde bulunan bir höyüktür. Yaklaşık 350 x 150 metre büyüklüğündeki höyük 6 metre yüksekliktedir. Çanak çömlek yayılımına göre yerleşmenin 2,9 hektarlık bir alana yayıldığı belirtilmektedir.
Kazılar
Guillermo Algaze başkanlığındaki yüzey araştırmaları sırasında saptanmış olan höyükte kazı çalışmaları 1999 yılında Şanlıurfa Müzesi başkanlığında, İstanbul Üniversitesi Prehistorya Anabilim Dalı, Barcelona Otonom Üniversitesi ve Tsukuba Üniversitesi öğretim üye ve öğrencilerinden oluşan karma bir ekip tarafından başlatılmıştır. Kazı çalışmalarına 2001 ve 2002 yılında da devam ettirilmiştir. Bu kazı dönemlerinde ODTÜ - TAÇDAM (Tarihsel Çevre Değerlerini Araştırma Merkezi), mali destek sağlamıştır. Kazılara 2003 ve 2004 yıllarında "idari ve mali sorunların aşılamaması nedeniyle" ara verilmiştir. Bu aradan sonra 2005 yılında, İstanbul Üniversitesi Rektörlüğü Bilimsel Araştırma Fon Sekreterliği ile Kültür ve Turizm Bakanlığı DÖSİMM’den sağlanan araştırma desteğiyle yeniden başlamıştır.
Tabakalanma
Kazılar sırasında höyükte, kesintisiz olarak birbirini izleyen üç ana yerleşme evresi saptanmıştır. Bunlar eskiden yeniye doğru Çanak Çömleksiz Neolitik Dönem'in B Evresi (PPNB), Çanak Çömlekli Neolitik Dönem'e Geçiş Evresi ve Halaf-öncesi Çanak Çömlekli Neolitik Dönem olarak görülmektedir. Bu ana evreler höyük genelindeki sınıflandırmaya göre altı alt evreye ayrılmaktadır.
Buluntular
Çanak Çömleksiz Neolitik tabakaların mimarisi geniş ve tek odalı yapılarla temsil edilmektedir. Kazılan odalardan biri 45 metrekaredir. Çanak Çömlekli Neolitik tabakaların mimarisi ise çok odalı, küçük yapılar olarak görülmektedir. Taş temeller üzerine çıkılan kerpiç duvarlar balçık ya da kerpiç toprağıyla sıvanmıştır. Birbirlerine uzun ve dar geçitlerle bağlanmışlardır.
Çanak çömlek buluntularına göre bir tarihlendirme Halaf öncesini, günümüzden 8 bin yıl öncesini göstermektedir.
Yontma taş endüstrisi hem çakmak taşı hem de obsidiyen kullanmıştır. İki farklı kalitede çakmak taşı üzerinde çalışıldığı görülmektedir. Bunlardan biri yakın civardan bulunabilen çakmaktaşlarıdır. Diğer grup ise yerleşmeden en az 25 km. mesafedeki kaynaklardan sağlanan, çukulata renkli, daha iyi kalitede olan malzemedir ve bunlardan genellikle ok uçları yapılmıştır. Obsidiyen kullanımının yeni evrelere doğru azaldığı gözlenmiştir.
Bitki kalıntıları üzerinde yapılan incelemede Çanak Çömleksiz Neolitik Dönem'de tarıma alınmış tahıl türleri olarak Kaplıca buğdayı (Triticum monococcum), emmer buğdayı (Triticum dicoccum) ekmeklik buğday (Triticum aestivum) ve iki sıralı arpa (Hordeum distichum) saptanmıştır. Diğer yandan mercimekgiller'den mercimek (Lens culinaris), bezelye Pisum sativum) ve acı baklanın (Vicia ervilia) tarıma alındığı anlaşılmaktadır. Hayvan kemikleri ise keçi, sığır ve domuzun evcil ve yabanıl türleri ile eşek (Equus asinus/ Equus hemionus), karaca (Gazella gazella. Sp./ Gazella subguturosa) ve yabani tavşan gibi (Leporolus sp.) yabanıl türlere aittir.
Değerlendirme
Geç Çanak Çömleksiz Neolitik B yapı katı buluntuları üzerinde yapılan Karbon-14 tarihlendirmesi MÖ 8. binyılın ilk yarısını göstermektedir.
Tüm evreler açısından GÖ tarihlendirme (günümüzden önce) şu şekildedir;
Bu veriler ışığında höyükte yerleşmenin MÖ 8. binyılda Önasya terminolojisi ile Çanak Çömleksiz Neolitik Dönem'in B Evresi'nin (PPNB) Orta aşamasında (Orta PPNB) başladığı, MÖ 6. binyıla, Halaf Öncesi Dönem'e kadar devam ettiği ileri sürülmektedir. Bu bağlamda, Orta Fırat Bölgesi'nde Neolitik Devrim'i gerçekleştiren ilk köy yerleşimlerinden biridir. Akarçay Tepe Höyüğü'nün arkeoloji açısından bir önemli yanı da Çanak Çömleksiz Neolitik Dönem'den Çanak Çömlekli Neolitik Dönem'e geçiş evresinin kesintisiz olarak izlenebildiği ender yerleşimlerden biri olmasıdır.
Yerleşmede Obeyd Kültürü Dönemi ve Geç Kalkolitik Çağ izlerine rastlanmış olmakla birlikte uzun süreli bir yerleşmeye işaret eden bulgular yoktur. Her iki kültür dönemine ilişkin izler, çukurlar, çukurlarda ve yüzey toprağında rastlanan çanak çömlek ile sürtme taş bulgulardır. Akarçay Tepe'nin Kalkolitik Dönemde yerleşme dışı alan olarak kullanıldığı düşünülmektedir.
Fas
Resmi ve baskın dini İslam olan ülkenin resmi dilleri ise Arapça ve Berberice'dir. Fas; Afrika Birliği'nin, Arap Ligi'nin, Büyük Mağrip Birliği'nin, Frankofon'nun, İslam Konferansı Örgütü'nün, Akdeniz Diyaloğu grubunun ve G77'nin üyesidir.
Etimoloji
Tam Arapça ismi El-Memleke El-Mağribiyye (Batı Krallığı)'dır. Genellikle El-Mağrip (Batı) ismi kullanılır. Tarihî referanslarda, Orta Çağ Arap tarihçileri ve coğrafyacılar, Fas'ı El-Mağrip el Aqşá (En Uzak Batı) olarak anmışlardır. Aynı şekilde Cezayir için El-Mağrib al Awsat (Orta Batı) ve Tunus için de El-Mağrip al Adna (Yakın Batı) denmiştir.
"Morocco" kelimesi; Latince'deki "Morroch" kelimesinden gelir. Morroch, Latince'de Murabıtlar ve Muhavvidler'in başkentleri olan Marakeş'e verilen isimdir. İranlılar "Marrakech" ve Türkler de antik İdrisî ve Marinî başkent Fes'ten dolayı bu ülkeye Fas demişlerdir.
Marakeş ismi büyük ihtimâlle Berberice'de Tanrı'nın Toprakları anlamına gelen Mur-Akush kelimesinden gelmektedir.
Tarih öncesi ve Antik dönem
Bugünkü Fas topraklarındaki ilk yerleşimler Cilalı Taş Devri'ne tarihlenen MÖ 8000 yıllarından kalma, Capsian kültürüne ait kalıntılara aittir. Kalıntılar, o devirde Fas'ta büyük bir kuraklık yaşandığını göstermektedir.
Birçok teorisyen, Berberîlerin ataları olarak kabul ettikleri Amazigh adında bir halkın bu devirde var olduğuna inanır. Büyük ihtimalle, bu halkın Fas topraklarına gelişi ve bu topraklarda tarımın başlaması aynı tarihlerdir. Daha sonraları, klasik dönemde Fas, Mauretania olarak anılmaya başlanmıştır.
Kuzey Afrika ve Fas, Akdeniz uygarlığına erken klasik dönemde Fenikeli tüccarlar ve koloniler sayesinde -oldukça yavaş ve geç- dahil olmuştur. Fenikelilerin gelişiyle, Akdeniz'in bu stratejik köşesi Roma'nın ilgi alanına girmiş ve kısa süre sonra da bu bölge Mauretania Tingitana adıyla Roma'ya dahil olmuştur. 5. yüzyılda bölge Vandallar ve Vizigotların eline geçti. Bunu, Bizans idaresi izledi. Ancak hiçbirisi, Fas'ın yüksek dağlarındaki Berberîleri hüküm altına alamadılar.
Orta Çağ
Müslümanların Mağrip'i ele geçirmesi 7. yüzyılda meydana geldi. Emevîler gücünün doruğundayken, Fas'taki ilk ele geçirmeyi Şam Emevileri'nin hizmetindeki bir komutan olan Ukbe bin Nafi komutasındaki İslam ordusu yaptı. 670 yılındaki bu ilk ele geçirmenin ardından Ukba ibn Nafi'nin halefleri ilerleyen dönemde Fas'ın tamamını kontrolleri altına aldılar ve 683 yılında ülkeye "Maghreb al Aqsa" (En Uzak Batı) adını verdiler. Uygulanan asimilasyon yaklaşık olarak bir asır sürdü.
Fas'ın Arap ve İslam hâkimiyetine girmesinden sonra, yedinci asır boyunca, Arap kültürünün etkisi altında kalmış olan Berberîlerin büyük çoğunluğu; Arapların kıyafet geleneklerini, kültürlerini ve İslam dinini benimsediler. Devletlerini bu kültüre göre şekillendirip, ilk örneklerini Nekor ve Bergavata devletleriyle verdiler. Ancak bu devletlerin kuruluşları beraberinde uzun iç savaşları da beraberinde getirdi. İdrisî Hanedanı'nın kurucusu olan İdris ibn Abdallah, ülkenin Bağdat'taki Abbasi halifeleriyle ve Endülüs Emevîleriyle olan bağını kopardı ve yollarını ayırdı. İdrisîler Fes şehrini alıp, bu şehri başkent haline getirdiler ve Fas bir bilim kültür merkezi ve bölgesel bir güç haline geldi.
İdrisîler'in ardından Arap göçmenler Fas'taki politik güçlerini yitirdiler. Berberîler yönetimleri şekillendirmeye başladılar ve yeniden ülkenin hakim gücü haline geldiler. Fas, bu Berberî yönetimleri zamanında belki de tarihteki en parlak dönemini yaşadı. Arap İdrisîler 11. yüzyılda tehcir edildiler. Murabıtlar, Muvahhidler, daha sonra Marinîler ve son olarak Saadîler; Kuzeybatı Afrika'nın büyük bölümünü, Müslüman İberya'yı ve Endülüs'ü içine alan büyük devletler kurdular.
Alevî Hanedanı idâresi (1666-1912)
Saadîler'in ardından Alevî Hanedanı yönetime geldi. Bu sıralarda Fas, İspanya ve Osmanlı'nın nüfuz mücadeleleri ile baskılarına mâruz kalıyordu. Alevî Hanedanı kısa süre için, kendisinden önce gelen hânedanlara nazaran daha küçük bir alanda, sessiz bir zenginlikte hüküm sürdüler ve pozisyonlarını korudular. 1684 yılında Tanca'yı ilhâk ettiler. Hânedanın başındaki İsmail ibn Şerif, yerel güçlere karşı birleşik bir krallığı savundu ve bunu da gerçekleştirdi.
Avrupalı nüfûzu
15. yüzyılda, Atlantik kıyılarındaki başarılı Portekiz saldırı ve istilâları Fas'ı derinden etkilememişti. Napolyon Savaşları'nın ardından gittikçe İstanbul'dan bağımsız hareket etmeye başlayan Mısır ve Kuzey Afrika ile Beylerin hükmü altındaki korsanlar Avrupa için kolonicilik bakımından cazip hale geldiler. İlk olarak Fransa, 1830'lu yılların başlarında Fas ile ciddi şekilde ilgilenmeye başladı. Birleşik Krallık'ın Fas'taki Fransız nüfûzunu 1904 yılında tanıması Alman İmparatorluğu'nu kızdırdı. Haziran 1905 krizi Algeciras Konferansı'nda çözüldü. Buna göre, 1906 yılında Fransa'nın özel durumu tanındı ve Fas'ın geleceği Fransa ile İspanya'nın ortak kararlarına bırakıldı. İkinci Fas Krizi Berlin tarafından çıkarıldı ve Avrupa büyük güçlerinin arasını açtı. Krizin ardından imzalanan Fes Antlaşması'yla Fas tam olarak bir Fransız sömürgesi haline geldi ve Kuzey ile Güney Sahra sınır bölgeleri İspanya'ya bırakıldı.
Modern dönemler
1963'te Cezayir'in Atlas okyanusuna bir çıkış koridoru istediği için Fas ile Cezayir arasında La guerre des sables diye bilinen ve beş ay süren Kum Savaşı yaşandı.
Coğrafya
Fas, Afrika'nın kuzeybatısında bir ülkedir. Atlantik okyanusu kıyıları Cebelitarık boğazı ile Akdeniz kıyılarını ayırır. Güneyinde tartışmalı Batı Sahara bölgesi ile güney ve güneydoğusunda Cezayir bulunmaktadır. Batısında atlantik kıyılarına yakın Kanarya adaları ve Madeira Adaları bulunmaktadır. Kuzeyinde Cebelitarık İspanya'yı Fas'tan ayırır.
Başkenti Rabat'tır. Büyük şehirleri Kazablanka, Agadir, Fez, Marakeş, Meknes, Tetouan, Tanca, Oujda, Ouarzazate ve Laayoune'dir (Batı Sahra).
Yer şekilleri
Kuzeydeki ilk sıra Akdeniz'e sınır oluşturur. Cebel Tihithin ile 2,456 metrelik doruğa ulaşır. Rif Sıradağları bu bölgede sıralanır. Orta Atlaslar, Fas'ın su kuleleri olup doğudaki çorak düzlüklerle batıdaki verimli arazileri birbirinden ayırır. Doğuya doğru 3,100 metreyi geçen doruklar (örneğin Cebel Bou Naceur) bulunmakta. Batıda yükseklikler azalarak platolara ve düzlüklere izin verir. Güneyde Yüksek Atlaslar ile sınırlanır. Ülkedeki en önemli dorukları şöyledir:
Ovalar genellikle Rif ve Atlas sıradağları arasında kalan bölgede bulunmaktadır. Sebou Havzası 36,000 km² yüzölçümü ile alçak platoları, nehirleri, tepeleri ve verimli ovaları ile burada bulunur. Garb ovasında şeker pancarı, pirinç, şeker kamışı ve tütün yetiştirilir ve bu ova içindeki mantar meşesi ve okaliptüs işletmelerinin olduğu Maâmora ormanı ile diğerlerinden ayrılır.
Geniş düzlükler ve fosfat platoları Kongo DC sınırına kadar uzanır. Şaouya, Dukkala ve Tadla ovalarına Orta Atlas sıradağları sırtlarında bulunur. Daha güneydeki Haouz ovasına, Marakeş yakınlarında, Souss ovasına okyanus, Yüksek Atlaslar ve Orta Atlaslar arasındaki üçgende rastlanılır. Kuzeyde Lukos, Nekkor, Trifa, Ouergha, Baht, Inaouen gibi daha küçük ova ve verimli vadileri de bulunmaktadır.
Güneyde, Erg Çebbide, Cezayir sınırı yakını, Fas'ın taş ve kumla kaplı en büyük bölgesidir. Burada kumulların yüksekliği 200 metreye ulaşmaktadır.
Su
Fas su kaynakları, Dünya su kaynakları endeksi ortalamasına göre (ortalama 9,1'e göre), su kaynaklarında 5,4 puanla ve su zenginliği endeksine göre 46. sırayla, orta ila zayıf arasında addedilir. . Toplam yenilenebilir su kaynağına göre sıralandığında yıllık 20~23 milyar m³lük hacimle 174 ülke arasında 114. sırada yer alır ve temiz su kaynağında yıllık 12,6 km³'lük hacimle de 41. sırada yer alır.
Bitki örtüsü
Ağırlıklı olarak Akdeniz bitki örtüsü karakteri gösterir. Dağlık bölgeleri ağaçlara, (ardıç, meşe, sedir vd.) ve diğer dağ bitkilerinin büyümesine olanak verir. Ovalarında zeytin, sakız ağaçları yetişir. Ayrıca Atlas dağları ağaçların büyümesi için uygun ortama olanak sağlamaktadır. İç bölgelerde Alafh ve Binalşibh'de ağaçlara ev sahipliği yaparken ve güney bölgelerde ise vahalar palmiye ağaçlarının büyüme için ideal yerlerdir.
Fas çölleşme sorunu yüzünden yılda 31 hektarlık ormanlık alanını kaybetmektedir. Sorun sadece güney bölgelerinde değil, kuzeyde de sarî olup sadece 1920 yılından bu yana kuzeydeki orman alanlarının yarısından fazlasını kaybetmiştir, özellikle 1951 (yüzbin hektar) ile 1992 (altmış bin hektar)arasındaki dönemde. Güneyde ise kumlar280 bin hektarı süpürdü ve sadece Fas'ta mevcut olan pek çok türün de dahil olduğu 1500 bitki nesli tükenme tehlikesi ile karşı karşıya kaldı.
Siyaset ve yönetim
Fas’ın, Batı Sahra’yı işgal etmesi sebep gösterilerek, Afrika Birliği’nden geçici süreliğine çıkarılmıştır. 2011 başlarında meydana gelen demokrasi ayaklanmalarından Fas da etkilenmiş, halkın idareye karşı rahatsızlıkları çeşitli yürüyüş ve gösterilere sebep olmuştur. Fas, Temmuz 2016'da yaptığı açıklamada yeniden Afrika Birliği içerisinde yer almayı hedeflediğini açıklamıştır. Ülke Aralık 2016'da yaptığı yeni üyelik başvurusu ile birlik içerisinde yeniden yer almak istediğini ifade etmiştir. 30 Ocak 2017 tarihinde gerçekleştirilen 28. Afrika Birliği toplantısında Fas yeniden üyeliğe dahil edilmiştir. 20 Şubat 2011'de Rabat'ta yapılan (katılımında Facebook gibi İnternet sitelerinin de etkisinin olduğu) büyük mitingden sonra Kral Muhammed El-Hamis (VI. Muhammed) halka yaptığı ilk ulusa seslenişle reform sözü vermiştir. Kral Muhammed, komisyonun başkanlığına Abdüllatif Menuni'nin getirildiğini, Menuni'nin haziran ayına kadar kendisine anayasa reformu önerilerini sunacağını kaydetmiştir. VI. Muhammed anayasada reform sözünü tutmuş, yapılan reformla yetkilerinin devrini referanduma sunmuştur. Halkın Krala karşı büyük saygısının olmasının nedeni babası II. Hasan'dan sonra baskıcı rejime son vermesi ve İslam peygamberi Muhammed'in soyundan gelmesidir. (Kazablanka'daki II. Hasan Camii'nde altından yapılan levhada şeceresinde gösterilmektedir)
İdari yapılanma
Fas idari olarak 16 bölgeye ve altında 62 vilayete ve alt bölgeye  bölünmüştür.
Bölgeler
2015'te yerel yönetimi güçlendirme/Bölgeselleştirme Kanununun yürürlüğe girmesi ile, 12 bölge oluşturulmuştur. Buna göre bölgeler:
Vilayetler
Fas 37 vilayet ve iki büyük şehre* bölünmüştür: Agadir, Al Hoceima, Azilal, Beni Mellal, Ben Slimane, Boulemane, Casablanca*, Chefchaouen, El Jadida, Sraghna El Kelaa, Er Rachidia, Essaouira, Fes, Figuig, Guelmim, Ifran, Kenitra, Khemisset, Rommani, Khenifra, Khouribga, Laayoune, Larache, Marakeş, Meknes, Nador, Ouarzazate, Oujda, Rabat-Sale*, Safi, Settat, Sidi Kacem, Tanca, Tan-Tan, Taounate, Taroudannt, Tata, Taza, Tetouan, Tiznit; ayrıca üç province/alt bölge Ad Dakhla (Oued Eddahab) Boujdour ve Es Smara.
Ekonomi
Fas Afrika'nın en büyük beşinci ekonomisine sahiptir. Cezayir'den sonra, Mağrip'in ikinci büyük ekonomisidir. 2008 yılında Fas büyüme oranı yaklaşık %6,5 idi. Fas Afrika ortalamasına göre güçlü bir gayri safi yurt içi hasılaya sahiptir. 2008'de 8.52 milyar dolar civarında olan ya da kıtanın toplam GSYİH'nin% 9'u Fas'a aittir. Fas da 1999 yılında Kral VI Muhammed tahta çıkmasından bu yana her yıl ortalama %8 büyüme oranı yakalamıştır. Bu büyüme yıllık hasat gibi değişken sonuçlara bağlı olduğundan sürdürülebilir değildir.
Avrupa kıtası ile Fas'ın yakınlığı, Avrupa şirketlerinin yer değiştirmelerinde Fas'a yönelimlerine yol açmış, bu da büyük ölçüde ekonomiye katkısı olmuştur. 2000'lerin başından bu yana, yürüttüğü tutarlı maliye politikası offshore için cazip bir ülke konumuna gelmiştir. OECD 2008'de yarattığı iş hacmi ile krallığı Estonya ve Çin'den sonra 3. sıraya yerleştirmiştir.
Ülkede tarıma dayalı besin endüstrisi kollarının yanı sıra, kimya ve gübre sanayi ile küçük el sanatları gelişmiştir. Yeraltı kaynakları ülke ekonomisinde önemli bir yer tutmaktadır. Fas'ta çıkarılan madenlerin başında fosfat gelir. Fosfat dışında, manganez, arsenik,nikel, kobalt ve demir de bulunmaktadır. Ayrıca az miktarda kömür ve petrol gümüşlü kurşun da çıkarılır. Ülke sanayinin ihtiyacı olan enerji büyük ölçüde hidroelektrik santrallerden sağlanır.
Tanca'nın İspanya'ya yakın olması ve bu sayede iki ülke arasında yapılan ve 45 dakika süren feribot seferleri sayesinde İspanya ile ticaret gelişmiştir. Bunun yanında günlük olarak Fransa'nın Güney ve liman kenti olan Marsilya şehrine de seferler düzenlenmektedir.
Sosyal Güvenlik Ulusal Fon (La Caisse Nationale de Sécurité Sociale-CNSS), Nisan 1961 tarihinden itibaren, ücretliler için Fas sosyal güvenlik programını yönetmektedir. Bu kamu kurumu, şirketlerden prim toplamaktan ve ayrıca ekonominin temel sektörlerinde çalışan işçilerin (sanayi ve ticaret, tarım, balıkçılık ve esnaf) sosyal güvenlik şemsiyesi altındaki masraflarını karşılamaktan sorumludur. Sosyal güvenliğin şemsiyesi; hastalıklar, hamilelik, sakatlık ya da yaşlılık bir sonucu olarak ücret kaybına karşı, işçileri (ve ailelerini) korur. Yaklaşık 5.000 personeli ile, kurum, ülke genelinde 50 ofis ile yayılıdır.
Tarım
Fas'ta tarım için ülkenin iş gücünün yaklaşık %40'ını kullanır. Ve böylece, tarım ülkenin en iş kolu konumunda yer alır. Arpa, buğday ve diğer hububat ana ürünler arasında yer almaktadır. Atlantik kıyısında, geniş ovalarda zeytin, narenciye ve üzüm yetiştirilmektedir.
Turizm
Fas'ta genel olarak çöl turizmi yaygındır. Fas 2018 yılında Afrika'nın en çok ziyaret edilen ülkesi olmuştur.
Demografi
Arap ülkeleri içerisinde Fas, Mısır, Sudan ve Cezayir'den sonra dördüncü kalabalık nüfusa sahip ülkedir. Çeşitli doğal çevrelerin çok eşitsiz yapılaşma sunması sonucunda nüfus, ülke içinde çok düzensiz olarak dağılım göstermektedir. Çorak ya da çöl bölgelerinin hemen hemen ıssız olmasına karşın Akdeniz kesimi ovaları ya da Atlas Okyanusu’na yakın kuzey kesimlerdeki ovalar oldukça yoğun nüfus barındırmaktadırlar. Rif ve Anti Atlaslar gibi bazı dağ kütlelerinin de nüfusu yoğundur.
Kentleşme de çok eşitsizdir; Kuzey Fas’ın Atlas Okyanusu kesiminde, özellikle Casablanca-Kenitra ve Fas-Rabat eksenlerinde kentleşme yoğundur. Bununla birlikte, kentleşme hızla ilerlemektedir: 1926’da nüfusun %10’dan azı kentlerde yaşarken 1981’de bu oran yaklaşık % 40’a çıktı. Kazablanka, Rabat, Asfi ya da Agadir gibi modern kıyı kentlerinin gelişmesi, Fes ve Marakeş gibi iç kesimlerdeki geleneksel eski kentlerde oranla çok daha belirgindir.
Din
Faslıların çoğunluğu Müslüman ve Maliki mezhebindendir. Geçmişte özel bir öbek oluşturan Fas’taki Musevi nüfus, 1956’da başlayan göçler sonucu bütünüyle ortadan kalkmıştır. Sömürge döneminde çok olan Avrupalıların sayısı günümüzde 50.000’i aşmamaktadır. Avrupalılar daha çok Rabat ve Casablanca’da toplanmıştır.
Dil
Resmî dilleri Arapça olmasına rağmen devlet dairelerinde Fransızca kullanılmaktadır. Halk arasında kullanılan Arapça'ya Darija denilir ve diğer Arap ülkeleriyle karşılaştırıldığında değişiktir. Nüfusun büyük bir bölümü Berberilerden oluşur ve çeşitli Berberi dilleri halkın üçte birince konuşulur, ancak özellikle dağlık kesimlerde Araplaşma sürmektedir. Bunların başında Sheluh veya Shelha dili, güneyde Sousi halkı tarafından konuşulmaktadır. Kuzeyde ise Tamazigt dili Kuzey Berberileri tarafından kullanılmaktadır.
Ülkenin kuzey kesimi İspanyolların etkisi altında kaldığından buralarda İspanyolca konuşanlara rastlamak mümkündür. Bugün sorunlu olan Batı Sahra topraklarında da İspanyolca konuşulmaktadır.
Mimari ve dekorasyon
Geçen yüzyılın altmışlarında popüler olan ve ortaklaşa yapılan sergilerle gelişen, manda döneminin sanatta etkisini bu dönemin Fas resimlerinde görülebilir.
Fas'ta dekorasyonda görülen çeşitlilik ve renklerdeki kontrast, ülkedeki ve çevresindeki medeniyetlerin çeşitliliğinin yansımasıdır. Geleneksel Fas modası pek çok kültür ve geleneğin çeşitliliğinin sonucu olarak Fas millî giyimini karakterize eder.
Mağribi mimarisi bu bölgede özelliklerini kazanırken diğer mimari akımlara göre daha yavaş bir gelişim göstermiştir. Seville, Granada, Marakeş ve Fes gibi şehirlerin yapıları bu mimari tipinden (doğal olarak) etkilenirken dünyanın pek çok farklı bölgesinde de Mağribi mimarisinin etkilerini görmek mümkündür.
Ginnungagap
İskandinav mitolojisine göre, Dokuz Diyar yaratılmadan önceki büyük, belirsiz boşluk. Kendisinden oluşan dokuz diyar şunlardır:
NGC 4917
NGC 4917, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Güneyhaçı takımyıldızı yönünde bulunur. SBb tipi bir çubuklu sarmal galaksidir. İngiliz astronom John Herschel tarafından 1828 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Nükleer Başlıklı Kız
Nükleer Başlıklı Kız, Türk rock müzik grubudur ve 2005 yılında Ankara’da kurulmuştur.
Grup; 2006 yılında Nokia Super Sound yarışmasının finallerine gelmiştir, 2007 yılında da Sony Ericsson Unistar yarışmasını kazanmıştır. Grubun kadrosunda ilk kurulduğu günden bu yana bulunan Billur Yapıcı ve 2009 yılında son olarak grubun kadrosuna dahil olan gitarist Tansel Turna, Volkan Başaran prodüktörlüğündeki “1” isimli ilk albümünü 2010 yılında yayınlamıştır. Albümün gitar, vokal, bas gitar, klavye ve synth'lerini Volkan Başaran ev stüdyosunda, akustik gitar ve davulları Ankara Mars Stüdyosu'nda ve arka vokalleri Earth Productions'da kaydedildi. Mix Uğur Memiş, mastering Hakan Akesson tarafından yapıldı. Grubun üyeleri Billur Yapıcı ve Tansel Turna kariyerine Londra'da devam etmektedir.
Python
Python, nesne yönelimli, yorumlamalı, birimsel (modüler) ve etkileşimli yüksek seviyeli bir programlama dilidir.
Girintilere dayalı basit söz dizimi, dilin öğrenilmesini ve akılda kalmasını kolaylaştırır. Bu da ona söz diziminin ayrıntıları ile vakit yitirmeden programlama yapılmaya başlanabilen bir dil olma özelliği kazandırır.
Modüler yapısı, sınıf dizgesini (sistem) ve her türlü veri alanı girişini destekler. Hemen hemen her türlü platformda çalışabilir (Unix, Linux, Mac, Windows, Amiga, Symbian). Python ile sistem programlama, kullanıcı arabirimi programlama, ağ programlama, web programlama, uygulama ve veri tabanı yazılımı programlama gibi birçok alanda yazılım geliştirebilirsiniz. Büyük yazılımların hızlı bir şekilde prototiplerinin üretilmesi ve denenmesi gerektiği durumlarda da C ya da C++ gibi dillere tercih edilir.
Python 1980'lerin sonunda ABC programlama diline alternatif olarak tasarlanmıştı. Python 2.0, ilk kez 2000 yılında yayınlandı. 2008'de yayınlanan Python 3.0, dilin önceki versiyonuyla tam uyumlu değildir ve Python 2.x'te yazılan kodların Python 3.x'te çalışması için değiştirilmesi gerekmektedir. Python 2 versiyonun resmi geliştirilme süreci, dilin son sürümü olan Python 2.7.x serisi versiyonların ardından 1 Ocak 2020 itibarıyla resmi olarak sona erdi. Python 2.x geliştirilme desteğinin sona ermesinin ardından, Python dilinin 3.7.x ve sonraki sürümlerinin geliştirilmesi devam etmektedir.
Geçmiş
Geliştirilmeye 1990 yılında Guido van Rossum tarafından Amsterdam'da başlanmıştır. Adını sanılanın aksine bir yılandan değil Guido van Rossum’un çok sevdiği, Monty Python adlı altı kişilik bir İngiliz komedi grubunun Monty Python’s Flying Circus adlı gösterisinden almıştır. Günümüzde Python Yazılım Vakfı çevresinde toplanan gönüllülerin çabalarıyla sürdürülmektedir. Python 1.0 sürümüne Ocak 1994'te ulaşmıştır. 2.0 sürümü 16 Ekim 2000'de yayınlanmıştır. 3 Aralık 2008 tarihinden itibaren 3.x serisi yayınlanmaya başlamıştır; ancak 3.x serisi 2.x serisiyle uyumlu değildir.
Kullanım
Django, Zope uygulama sunucuları, YouTube ve orijinal BitTorrent istemcisi Python kullanan önemli projelerden bazılarıdır. Ayrıca Google, NASA ve CERN gibi büyük kurumlar da Python kullanmaktadır. Pygame ile 2D oyun yapılabilir, Blockchain uygulamaları kodlanabilir, uzaktan kontrol veya görüntü işleme yapılabilir, veri analizi veya veri kontrolü yapılabilir, TensorFlow, PyTorch, Keras gibi kütüphanlerle derin makine öğrenmesi uygulamaları yapılabilir.
Ayrıca OpenOffice.org, GIMP, Inkscape, Blender, Scribus ve Paint Shop Pro gibi bazı programlarda betik dili olarak kullanılır.
Pek çok Linux dağıtımında ve Apple macOS işletim sisteminde Python öntanımlı bir bileşen olarak gelir.
Söz dizimi
Python'un son derece kolay okunabilir olması düşünülmüştür. Bu yüzden örneğin küme parantezleri yerine girintileme işlemi kullanılır. Hatta bazı durumlarda girintileme işlemine dahi gerek kalmadan kodun ilgili bölümü tek satırda yazılabilir. Böylece Python, program kodunuzu en az çaba ile ve hızlıca yazmanıza imkân tanır. Sade sözdizimi ile diğer programlama dillerinden üstündür.
Girintileme
Python'da ifade bloklarını sınırlandırmak için süslü ayraçlar ya da anahtar kelimeler yerine beyaz boşluk girintileme kullanılır. Belli ifadelerden sonra girinti artar; girintinin azalması geçerli blokun sonlandığını gösterir.
İşleçler
işleci, çarpma işlemleri için
işleci, bölme işlemleri için
işleci, tam sayı bölme işlemleri için
işleci, toplama işlemleri için
işleci, çıkarma işlemleri için
işleci, mod alma işlemleri için
işleci, 'küçüktür' anlamına gelir
işleci, 'büyüktür' anlamına gelir
işleci, 'eşittir' anlamına gelir
işleci, 'küçük eşittir' anlamına gelir
işleci, 'büyük eşittir' anlamına gelir
işleci, 'eşit değil' anlamına gelir
işleci, 'üs alma' anlamına gelir
işleci, 'doğru' anlamına gelir
işleci, 'yanlış' anlamına gelir
işleci, 've' anlamına gelir
işleci, 'veya' anlamına gelir
işleci, 'değil' anlamına gelir.
İfadeler ve akış kontrolü
Python ifadeleri şunları içerir:
Her ifadenin kendi sözdizimi vardır, örneğin  ifadesi diğer ifadelerin genelinin aksine blokunu anında çalıştırmaz.
Metotlar
Nesneler üzerindeki metotlar nesnenin sınıfına eklenmiş fonksiyonlardır;  sözdizimi, normal metot ve fonksiyonlar için   ifadesi için bir sözdizimsel şekerdir. Python metotlarının örnek verisine ulaşmaları için açık  parametresine sahip olmaları gerekir. Bu durum Java, C++, Ruby gibi bazı diğer nesne tabanlı programlama diliyle farklılık gösterir.
Standart kütüphane
Python'un çok büyük bir standart kütüphanesi vardır. Bu, dilin artı özelliklerinden biri olarak kabul edilir.
Örnekler
Python 3 ve üstü sürümler için uygundur.
İsim Kaynağı
Python'un ismi, dilin yaratıcısı olan Guido van Rossum'un dili geliştirirken keyif aldığı İngiliz komedi grubu Monty Python 'dan gelmektedir. Monty Python’a ait birçok atıf Python kodunda ve kültüründe sıklıkla görülebilir. Örneğin, Python literatüründe sıklıkla kullanılan metasentaktik değişkenler, diğer dillerde bulunan geleneksel “foo” ve “bar” yerine “spam” ve “eggs” olarak geçer. Resmi Python belgeleri ayrıca Monty Python rutinlerine çeşitli referanslar içerir. Py- ön eki, bir şeyin Python ile ilgili olduğunu göstermek için kullanılır. Python uygulamalarının veya kitaplıklarının adlarında bu ön ekin kullanımına için Pygame, Qt ve GTK'yi Python'a bağlayan PyQt ve PyGTK ve orijinal olarak Python dilinde yazılmış bir Python uygulaması olan PyPy bunlara örnek olarak verilebilir.
Popülerlik
2003 yılından itibaren PythonTIOBE Programlama Topluluğu Endeksi'nde en popüler 10 programlama dili arasında istikrarlı bir şekilde yer alırken, Ekim 2021 itibarıyla Java ve C programlama dillerini geçerek en popüler dil konumunda bulunmaktadır. 2007, 2010, 2018 and 2020 yıllarında ise bir yıl içerisindeki en yüksek kademe artışı çatısı altında “Yılın Programlama Dili” seçilmiştir ve bunu 4 kez yapabilen tek dildir.
Deneysel bir akademik çalışma, Python gibi komut dosyası yazma dillerinin, dize işlemeyi ve sözlükte aramayı içeren programlama sorunları için C ve Java gibi geleneksel dillerden daha üretken olduğunu raporlamış, bellek tüketiminin genellikle "Java'dan daha verimli ve C veya C++’dan çok daha verimsiz” olmadığını saptamıştır.
Python kullanan büyük kuruluşlar arasında Wikipedia, Google, Yahoo! CERN, NASA , Facebook , Amazon, Instagram ve Spotify gibi bazı kuruluşlar yer almaktadır. Sosyal haber ağı sitesi Reddit, çoğunlukla Python ile yazılmıştır.
Python'dan Etkilenen Programlama Dilleri
Python programlama dilinin tasarımı ve felsefesi, diğer birçok programlama diline de ilham vermiş veya bu dillere etki etmiştir:
Python'un geliştirme uygulamaları diğer diller tarafından da taklit edilmiştir. Örneğin, Python'da “PEP” olarak geçen, bu dile yönelik bir değişikliğin gerekçesini ve bununla ilgili konuları açıklayan belge talep etme uygulaması, Tcl, Erlang, ve Swift'de de kullanılmaktadır.
Otomatik Tanımlama Sistemi
Otomatik Tanımlama Sistemi-OTS (Automatic Identification System - AIS) Deniz Trafiğinde ve GMDSS (Global Maritime Distress and Safety System) Küresel Denizcilik Tehlike ve Emniyet Sistemi) içinde A1 Alanında-VHF (Very High Frequency) eriminde- bulunan Gemilerin/İstasyonların kendilerine ait;
SABİT VERİLERİNİ (Kimlik Bilgileri, Teknik Ölçüleri ve Karakter/Özellikleri),
SEFER BİLGİLERİNİ (Draft, Tehlikeli Yük, Varış Limanı, ETA (Tahmini Varış Zamanı),
DEVİNGEN BİLGİLERİNİ (Pozisyon, Pozisyon Doğruluk Kodu, Pozisyon Zamanı, Gerçek Rota, Pruva Değeri, Gerçek Hız, Hareket Durumu)
VHF-Telsiz Telefon Cihazının sistem için belirlenmiş kanallarından otomatik olarak yayınlamasına ve bu bilgilerin alıcı istasyonlar tarafından otomatik olarak algılanmasına, işlenmesine ve ayrıca karşılıklı mesajlaşma özelliklerine sahip bir yazılım ve donanım sistemi.
Avni Okumuş
Avni Okumuş (d. 26 Ocak 1960, Trabzon), Türk eski futbolcu, teknik direktör. Gençlerbirliği, Çanakkale Dardanelspor, MKE Kırıkkalespor ve Hacettepe'un eski oyuncularındandır.
Kulüp kariyeri
1980'li ve 1990'lı yıllarda Gençlerbirliği, Çanakkale Dardanelspor, MKE Kırıkkalespor ve Hacettepe'da forma giymiştir.
Otomatik Tanımlama Sistemi
Sistemin Amacı
Alıcı Ais İstasyonu kendi monitöründe; Gönderici Ais İstasyonunun kendisine olan Kerterizini, Mesafesini, CPA-Azami Yaklaşma Mesafesini, TCPA-Azami Yaklaşma Mesafe için Süresini görerek muhtemel bir Çatışmayı önlemek üzere iletişim (sesli/mesaj) kurabilir, rota düzeltmesi/sakınma manevrası yapabilir.
Avni Okumuş
Kulüp kariyeri
Gençlerbirliği için oynadığı 317 lig karşılaşması ile Gençlerbirliği için en fazla forma giyen futbolcu sıralamasında 3. sıradadır ve "En Çok Gol Atan Futbolcular" sıralamasında 73 gol ile Andre Ngole Kona'nın ardından ikinci sırada yer almaktadır.
Otomatik Tanımlama Sistemi
Sistemin Amacı
Geleneksel olarak radar bazlı olarak çalışmaya devam edecek olan VTS Merkez ve Ripiter İstasyonlarının AIS donatımı ve entegrasyonuyla radar monitörlerinden bağımsız olarak ECDIS (Electronic Chart Display and Information System)- Elektronik Harita Gösterim ve Bilgi Sistemi- monitörlerinde ikinci bir izleme boyutu yaratır. ECDIS ve Radar sistemleri eşlenerek tek monitör üzerine hibrit bir gösterimle üstün özelliklere sahip bir izleme gerçekleşir. AIS’in sağladığı sessiz elektronik bilgi akışı ile SILENT VTS-Sessiz Vts- ortamında acil ve tehlikeli durumlar için sesli çağrı ve haberleşme etkinliği artar.
Avni Okumuş
Millî takım kariyeri
Avni Okumuş, 1 kez Türkiye Olimpik millî takımı formasını giymiştir.
Teknik direktörlük kariyeri
1990'ların ortasından beri Türkiye profesyonel futbol liglerinde altyapı antrenörlüğü, yardımcı antrenörlüğü ve teknik direktörlük yapan bir futbol adamıdır. Antrenörlük kariyerine 199 senesinde Gençlerbirliği altyapısında başladı ve bu görevini 2008 senesine kadar sürdürdü. 2008-2010 arası Kastamonuspor'u çalıştırdı. Son olarak 2010 yılında Kırşehirspor teknik direktörlüğüne getirildi fakat 5 gün sonra görevinden alındı. 2012-2013 sezonu başında yeniden Kastamonuspor teknik direktörlüğü görevine getirildi.
Toop Toop
"Toop Toop", Fransız elektronik müzik grubu Cassius tarafından kaydedilen bir şarkı. 2006'da grubun 15 Again albümünün çıkış single'ı olarak yayımlandı. 2008'de Amerikalı şarkıcı Madonna, şarkıyı Sticky & Sweet Tour adlı turnesindeki "Into the Groove" performansı sırasında kullandı.
Otomatik Tanımlama Sistemi
Sistemin Amacı
Seyir Yardımcılarının (Şamandıralar, Fenerler), kendilerine ait Kimlik, Teknik-Karakter, Pozisyon, Pozisyondan Kayma, Pozisyon Referans, UTC Zaman Bilgilerini,
Bunlara ek olarak;
Hidrografik Amaçlı Yardımcılarda(Yüzer ve Sabit Sensörler) Akıntı Yönü-Kuvveti, Gelgit ve Datum Bilgilerini,
Meteorolojik Amaçlı Yardımcılarda(Yüzer, Sabit, Uçar Sensörler) Rüzgar Yönü-Kuvveti, Hava ve Su Sıcaklığı, Dalga boyu ve Dalga Yüksekliği bilgilerini
alıcı istasyonlara otomatik olarak göndererek seyir bilgi akışı ve seyir emniyeti görevlerini yerine getirirler.
KlasA AIS bulunan gemilerde AIS PILOT PLUG-Kılavuz Kaptan Bağlantı Soketi SOLAS standardı gereğidir. Son nesil cihazlarda bu soketi kendi Monitor Ünitesi üzerinde bulunur. Gemiye çıkan Kılavuz Kaptan PPU (Portable Pilot Unit) Kılavuzluk için Taşınabilir Cihazını (Bölgeye ait Elektronik Harita, Özel Bilgi ve Manevra Yazılımı olan Tablet Bilgisayar) geminin AIS cihazına bağlar (Kablo/Mavidiş) ve elindeki tablet bilgisayarını aynı ECDIS Monitorü gibi kullanarak görevini daha etkin ve emniyetle yerine getirebilir.
Yukarıda numaralandırılan her madde, kendi başına detay ve açıklamaları olan konulardır.
Tarihçe
Gemi-gemi, gemi-kara haberleşmesinde VHF menzili içinde karşılıklı otomatik veri aktarımının seyir emniyetine getireceği yararlar uzun bir süreden beri fark edilmesine rağmen; gelişen teknolojiyle birlikte GMDSS içinde 01.02.1999 tarihinde DSC (Digital Selective Calling) tekniği ile hayat buldu.
DGNSS(Differential Global Navigation Stallite Service) kara istasyonlarının getirdiği yeni olanaklarla temelleri atılarak ilk etapta 4S tanımı ile projelenerek daha sonra Automatic Identification System-AIS adını aldı.
Uluslararası Denizcilik Örgütü‘nün (International Maritime Organization - IMO) uygulama programına aldığı AIS, performans ve standartları belirlenerek; SOLAS (Denizde Can Güvenliği Uluslararası Sözleşmesi) (Böl:V,Kural:19)’a dahil edildi.
AIS’in gemilere donatılma tarihi 2008 yılı olarak belirlenirken; 11 Eylül 2001 tarihiyle dünyada beliren güvenlik krizinde alınan kararlarla, ISPS (International Ship and Port Facility Security) - Uluslararası Gemi ve Liman Tesisleri Güvenliği Kodu ile birlikte eşzamanlı olarak dört senelik öncelleme ile yürürlüğe girmiştir. Bu bağlamda AIS; ISPS içinde GÜVENLİK gereklerini tamamlamak gibi önemli bir görevi de yerine getirir.
Tüm Dünya'da 31 Aralık 2004 Tarihinden itibaren uluslararası sefer yapan 300GRT üzerinde tüm gemiler Ais Klas-A bulundurmak zorundadır.
Savaş gemilerinde Ais Bulundurma zorunluluğu bulunmamaktadır.
Çalışma ve Teknik Özellikler
SOTDMA-Self Organizing Time Division Multiple-Access yayın teknolojisini kullanır ve her 2 saniyede bir çıkışla, veri kontrolü ve düzeltmesi yaparak güvenli ve sağlam bir yayın gerçekleşir.
kesintisinde otomatik olarak Acil Akü Gücü devreye girer.
Ais İstasyonu Yayın Periyotları
Statik/Sabit Bilgilerini;
Her 3 Dakikada bir kontrol ve düzeltmesini yaparak devamlı yayınlar.
Dinamik Bilgilerini-Kendi Sürat ve Pozisyon Değişimlerine göre-;
Demirli veya manevrada sürati 3Knts’dan daha küçükse her 3 Dakikada bir
Demirli veya manevrada sürati 3Knts’dan daha büyükse her 10 Saniyede bir
Seyirde sabit rotada sürati 0-14Knts arasında ise her 10 Saniyede bir
Seyirde rota değiştiriyorsa ve sürati 0-14Knts arasında ise her 3.33 Saniyede bir
Seyirde sabit rotada sürati 14-23Knts arasında ise her 6 Saniyede bir
Seyirde rota değiştiriyorsa ve sürati 14-23Knts arasında ise her 2 Saniyede bir
Seyirde/Rota değiştiriyorsa sürati >23Knts ise her 2 Saniyede bir
Kontrol ve düzeltmesini yaparak devamlı yayınlar.
Uzun Erimli Tanımlama ve Takip Sistemi (Long Range Idendification and Tracking-LRIT)
Gemilerin, A1 Bölgesi dışında -uzun erimde- kayıtlı bulundukları Bayrak devleti ve talep eden kıyı otoritelerince, izlenmesine ve hareketlerinin denetlenmesine olanak sağlar. LRIT gerçek zamanlı hareket izlemesi yerine gemiden otomatik olarak gönderilen şifreli format raporların 1 saat içinde 2 ila 4 kez güncellenmesi esasına dayanır. LRIT rapor gönderme gereğini yerine getirecek bir gemide mevcut AIS cihazı, uygun bir aktif arayüzle uzun erim haberleşme cihazı ile entegrasyonu yapılır. Bu bağlamda; genel çağrı, grup çağrı, belirli bölge için çağrı özellikleri ve diğer teknik-ekonomik avantajları ile INMARSAT-C haberleşme sistemi en uygun bir seçim olduğu kabul edilir.
Gemi tanıma ve izleme sistemlerini, Can-Mal-Çevre ve Ulusal Emniyet adına LRIT ile titizlikle yürüten kuruluşların başında;
AUSREP(Australian Ship Reporting System),
REEFREP(Great Barrier Reef and Torres Strait Ship Reporting System),