cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Turbojet
Turbojet, hava solumalı, havacılık sektöründe kullanımı olan bir jet motorudur. Motorun termodinamik çevrim patenti 19. yüzyılda Brayton tarafından alınmış olmasına rağmen, İngiltere'de Frank Whittle ve Almanya'da Hans von Ohain tarafından birbirinden bağımsız olarak 1930'lu yılların sonlarında çalışır prototipleri geliştirilmiştir. Günümüzde daha çok askerî uçaklarda ve süpersonik yani "ses üstü" hızlarda uçuş yapan hava taşıtlarında kullanılır. Geçmişte ise 70'li yıllardan 2003 yılına dek hizmet veren Concorde uçağı, turbojet kullanan ve seri üretimi yapılan yegane yolcu uçağı olmuştur. Turbojet motorlar, çok yüksek miktarda itiş gücü üretirler ve böylece çok kısa sürede ivmelenme sağlayarak monte edildiği uçağı ses üstü hızlara çıkartır. Ekstra hız ve ivme sağlamak için turbojet motorlara artyakıcılar eklenir.
Turbo, Latince "yüksek hızda dönen" demektir. Jet ise Latincede "fırlatmak" anlamına gelir. Newton 'un 3. Yasası uyarınca bir turbojet motor, sıkıştırılmış gazları yüksek hızda geriye iterek bir etki oluşturur, bu da kendisine ters yönde bir tepki kuvveti doğurur.
== Tarihi == Bir uçağa güç sağlamak için gaz türbini kullanma konsepti 20. yüzyılın başlarına kadar uzanmaktadır. Fransız mühendis Maxime Guillaume 1921 yılında eksenel akışlı bir turbojet motoru için patent başvurusunda bulunmuş, ancak tasarım dönemin teknolojik sınırlamaları nedeniyle hiçbir zaman inşa edilememiştir.
1920'lerin sonlarında İngiliz RAF Koleji Cranwell öğrencisi Frank Whittle bir turbojet motoru için fikirlerini geliştirdi ve rafine etti. Tasarımı için 1930 yılında patent başvurusunda bulundu ve motorları daha da geliştirmek ve üretmek için Power Jets şirketini kurdu. Başarıyla çalışan ilk turbojet motoru 1937'de Power Jets WU oldu.
Almanya'da Hans von Ohain de 1930'larda bir turbojet motoru geliştirdi ve tasarımı 1950'lerde çoğu üretici tarafından benimsendi. Heinkel He 178, 1939 yılında von Ohain'in motorunu kullanarak uçan ilk uçak olmuştur.
İkinci Dünya Savaşı sırasında hem Almanlar hem de İngilizler operasyonel turbojet uçaklarını tanıttı. Messerschmitt Me 262 1944 yılında hizmete girmiş, onu Gloster Meteor izlemiştir. Bu ilk turbojet motorlar, santrifüj kompresör ya da eksenel kompresör kullanımıyla karakterize ediliyordu.
Savaş sonrası dönemde turbojet motorunun gelişimi devam etmiş, tasarım ve teknolojideki gelişmeler turbojet motorunun çekirdeğini bir fan ve ilave bir türbin kademesi ile birleştiren turbofan motorunun geliştirilmesine yol açmıştır. Turbofan motorlar turbojet motorlara göre daha fazla yakıt tasarrufu sağlar ve daha az gürültü üretir, bu da onları ticari uçaklarda kullanım için çok uygun hale getirir.
1960'larda Concorde süpersonik yolcu uçağı Olympus 593 turbojet motoruyla hizmete girmiştir.
Mahmatlar, Eğirdir
Mahmatlar, Isparta ilinin Eğirdir ilçesine bağlı bir köydür.
Coğrafya
Isparta il merkezine 50 km, Eğirdir ilçe merkezine 17 km uzaklıktadır.
Jerzy Kirchmayer
Jerzy Maria Kirchmayer (1895-1959) bir Polonyalı tarihçi ve ordu komutanı, Polonya ordusunda tuğgeneral ve 1944 Varşova Ayaklanması sırasındaki ilk tarihçilerden.
Hayat
Jerzy Kirchmayer Ağustos 29, 1895 yılında Krakov'da doğmuş, sonra Avusturya-Macaristan Galiçya'da yerleşmiştir. Yerel ticaret lisesinden Lwów (şimdi Belediye, Ukrayna) mezun olduktan sonra Cizvit gymnasium Chyrów'a katıldı. 1914'te mezun olduktan sonra için tatil için gittiği Rusyanın -Polonya tarafından kontrol edilen, 1.Dünya Savaşı'na tanık oldu. Ruslar tarafından Avusturya-Macaristan vatandışı olarak tutuklandı, Kirchmayer stajyını yaptı  ve Rusya'ya gönderildi. Orada  Polonya 3. doğu kolordusuna katıldı ve Polonya'ya aralık 1918'de geri döndü. Kendisi ve birliğinin kalan mensupları ile Polonya ordusuna katıldı ve Polonya-Bolşevik Savaşı sırasında  7. Topçu alayında hizmet etti.
Anderson (1988 doğumlu futbolcu)
Anderson Luís de Abreu Oliveira (d. 13 Nisan 1988, Porto Alegre) Brezilyalı futbol antrenörü ve eski futbolcudur. Süper Lig takımlarından Adana Demirspor'un altyapı antrenörüdür.
DMOZ
DMOZ, insanlar tarafından sınıflandırılmış Web içeriğini barındıran en geniş kapsamlı veritabanıdır. İnternet kullanıcılarından oluşan editör kadrosu, Web'deki kaynakların keşfini sağlayan kolektif beyni oluşturur. DMOZ, Web'in en büyük ve en popüler arama motorlarının ve portallarının dizin hizmetlerini güçlendirmektedir. Bunlara Netscape Search, AOL Search, Google, Lycos, HotBot, DirectHit ve daha yüzlercesi dahildir.
DMOZ, kendi resmi web sitesi üzerinden yayınladığı haberde belirttiği gibi 17 Mart 2017 tarihinde kapanmıştır. Web sitesinin 2017 yılı Eylül ayından itibaren dmoztools.net web sitesinde düzenlenemeyen bir yansısı bulunmaktaydı, 2018 yılı Ocak ayından itibaren Curlie.org web sitesi DMOZ'un halefi olduğunu belirterek ağ üzerinde yerini almıştır.
Anderson (1988 doğumlu futbolcu)
Futbolculuk kariyeri
Henüz daha 5 yaşındayken futbolla tanıştı. 16 yaşına kadar Grêmio'da yetişti. Sonrasında Portekiz ekibi FC Porto'ya transfer oldu. 1 sezonunu burada geçirdi. Başarılı performansı ile büyük kulüplerin dikkatini çekti. Daha sonra Alex Ferguson'un yönettiği Manchester United'a transfer oldu. Sonrasında Fiorentina, Internacional, Coritiba ve Adana Demirspor kulüplerinde oynadı.
Millî takım ile Pekin'de düzenlenen 2008 Yaz Olimpiyatları kadrosunda yer aldı.
Eylül 2019'da futbolu bıraktığını duyurdu.
Teknik direktörlük kariyeri
2020 yılında Adana Demirspor'un altyapısında antrenörlüğe başladı.
Ahiret
Âhiret hayatı Kıyâmet ile başlar. Yer ve göğün şekli değişir ve mahşer âlemi kurulur. Mahşerde herkes hesap verip Cennet ve Cehennem'e gidince sonsuz Âhiret âlemi başlar. Cehennem'dekilerin bir kısmı günahları miktarı ceza çekip Cennet'e giderler. Allah'a inanmayanlar ve ortak koşanlar ise Cehennem'de ebediyyen kalırlar. Cehennem, azap ve elem yurdu iken Cennet nimet, mutluluk ve rahatlık yurdudur.
Yahudilik
Yahudilikte ahiret inancı, dinî kaynaklarının tamamında içerisinde yaşanılan çağa, coğrafyaya ve kültürel ortama göre yeni şekiller alarak ortaya çıkmıştır. Ancak öldükten sonra hayatın devam ettiği düşüncesi daima var olmuştur. Ya'akov dönemiyle öldükten sonra insanların gittiği yere ‘Şeol’ denmekteydi. Otantik bir İbranice kelime olan Şeol, Tanah'ta 66 kere geçmektedir ve "Ölüler Diyarı" demektir. Yahudi mezheplerinden olan Rabinik Yahudiliğin Tanah'tan sonra en önemli kaynağı sayılan Mişna'da, ahiret için Abot:4:22 "…zira unutma ki, sen sana rağmen var edildin, sana rağmen yaşıyorsun, sana rağmen ölüyorsun ve yine mahkemeye çıkarılacak ve Kuddüs ve Aziz olan Kralların Kralı önünde hesap vereceksin." Ölüm, insanların küllî dirilişi, bireysel olarak mahkeme önünde hesap verme ve adaletli hükmün sonuçlarını üzerine almaktır.
Hristiyanlık
Hıristiyanlıkta genelde bir Âhiret hayatına inanç mevcuttur. İsa'nın çarmıhta inananların ölür ölmez göğe kabul edileceğine inanılır. Burada İsa'nın çarmıhta onunla beraber idam edilenlere verdiği "Sana doğrusunu söyleyeyim, sen bugün benimle birlikte Cennet'te olacaksınız" sözü esas alınır (Luka: 23/43). Burada kullanılan paradeisos kelimesi Adn bahçesi olarak anlaşılır. Ancak bâzı kiliselere göre Kitab-ı Mukaddes ve sair kaynaklar farklı yorumlanır. Mesela Yehova Şahitleri'ne göre Yunanca Bölüm'de (Eski Ahit) 12 kere geçen Gehena kelimesinin aslında cesetlerin yakıldığı yer demek olduğu esasından hareketle hak inançta olmayanların ebedî hayat için dirilmeyeceklerine inanırlar. Yine başka kiliselere göre bu kaynak ve ifadeler farklı anlaşılmaktadır. Musevilikte Şeol olarak bilinen "Hades" veya "ölüler diyarı", günahlıların gittiği son ceza veya cehennem değil, geçici bir bekleme yeridir. Bir nezarethaneye benzetilen bu yerde bekleyenler, yargılamadan sonra (Esin. 20:11-15) gidecekleri ateş gölü cezasıdır.
Antik Mısır
Ölümden sonra dirilme ve yeni bir yaşama uyanma, Antik Mısır inancında temel figürlerden birisidir. Antik Mısır'da ölüler sonraki hayatlarında kullanacaklarına inanılarak özel eşyaları ile birlikte gömülürlerdi. Ölüler kitabı ölenlerin bir sonraki hayatta yaşamlarını kolaylaştırmak için uyulması gereken kuralları bir araya getirmektedir.
Hinduizm
Hinduizm'de hayat, yeniden doğum döngüleriyle devam eder. Bu döngülerde mutlak adalet hakimdir: İnsan her kötülüğü bir sonraki hayatta çekerek öder. Bu döngülerde hayvandan nihayet insan olunca önce kastsız olarak Dünya'ya gelir, daha sonraki döngülerde eğer hayatta iyi bir insan idiyse daha üst kastlara geçer. En son basamak, İbrâhimî Dinler'deki Âhiret inancı yerine Nirvana'da tanrıyla bir olmaktır.
Budizm
Aslında bir hayat felsefesi olan Budizm, sanki Hinduizmde bir reform hareketi gibi acılarla dolu yeniden doğuş silsilelerini bir çırpıda atlatarak bu hayatla doğrudan nirvanaya gitmenin, hayatın acılarına son vermenin yolunu çizer.
Ahmet Mücahid Ören
Ahmet Mücahid Ören (d. 28 Nisan 1972, İstanbul ), Türk iş insanı. İhlas Holding'in Yönetim Kurulu Başkanı ve genel müdürüdür.
Enver Ören ve Dilvin Ören'in tek çocuğu olarak 28 Nisan 1972'de dünyaya gelmiştir. 1993'te Eskişehir Anadolu Üniversitesi İktisat Fakültesi'nden mezun olmuştur. Ayşe Nazlı ve Ahmet Faruk isminde 2 çocuğu vardır. 1998 yılında İhlas Holding CEO'luğuna atanmıştır. İhlas Yayın Holding'in kurulmasında büyük etkisi olmuş, bir dönem TGRT genel müdürlüğü yapmıştır.
2001 yılında BDDK tarafından yönetimine el konulan İhlas Finans'ın yönetim kurulu başkanıydı. Yönetime el konulmasının ardından ABD'ye gitmiş ve ABD vatandaşı olmuştur.
Babası Enver Ören'in vefatı üzerine 25 Şubat 2013'te alınan kararla İhlas Holding'in başına geçmiştir.
2008'den beri haber spikeri Aslıhan Yeltekin Ören'le evlidir. Biri kız ve biri erkek 2 çocuğu vardır.
Port Royal, Güney Karolina
Port Royal, Amerika Birleşik Devletleri'nin Güney Karolina eyaletinde yer alan ve Beaufort ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 26 Kasım 2009 tarihinde toplam nüfusu 10.678'dir.
2010 Sayımı
15 Mart 2010 tarihinde yapılan nüfus sayımına göre şehrin nüfusunun 65.496 kişi, 26.845 ev ve 17.835 aileden oluştuğu tespit edilmiştir. Şehirdeki nüfus dağılımının ise de %64,0 Beyaz, %33,0 Afrikan Amerikan, %0,1 Yerli Amerikan, %1,2 Asyalı, %0,6'sının ise de diğer halklardan oluştuğu tespit edilmiştir.
Azrail
TDV İslâm Ansiklopedisi AZRÂİL عزرائيل Dört büyük melekten can almakla görevli olanı. İlişkili Maddeler MELEK Allah’ın emirlerine tam itaat eden iyi nitelikteki ruhanî varlıklara verilen ad. MUKARREBÎN Meleklerden ve insanlardan Allah’a yakın kılınanlar anlamında bir Kur’an terimi.
Müellif: AHMET SAİM KILAVUZ Ahd-i Atîk’te ölüm Tanrı’nın gönderdiği bir meleğin faaliyeti olarak kabul edilmektedir. Rab ile İsrâiloğulları arasındaki diyalogu sağlayan “rabbin meleği” (Yahve’nin meleği) insanların ölümle cezalandırılmasında zaman zaman görev almakta (II. Krallar, 19/35; I. Tarihler, 21/15), bu işi yapan melek bazan da “helâk edici” (Çıkış, 12/23; II. Samuel, 24/16) diye adlandırılmaktadır. “Ölüm melekleri” (mal’ake ha-mawet) ifadesi ise sadece bir yerde zikredilmektedir (Süleyman’ın Meselleri, 14/16). Rabbiler (yahudi din bilginleri) “ölüm meleği” (mal’ak hamot) kavramını Mezmurlar’daki (89/48) ifadeyle temellendirmişlerdir. Rabbiler’e ait eserlerde ondan fazla ölüm meleği adı yer alır ki bunlardan biri de Azrael’dir. Yahudilik’te ölüm meleğinin yaratılışın ilk gününde var edildiğine inanılır. Mekânı göklerde olup on iki kanadı vardır. Ölüm anında kılıcını çekmiş olarak kişinin baş ucuna gelir. O, Mesîh tarafından yok edilecektir. Yahudi geleneğine göre ölüm meleği, ruhunu almak üzere Hz. Mûsâ’ya geldiği zaman Mûsâ onu reddetmiş ve onun ruhu Tanrı tarafından alınmıştır (JE, IV, 480-481). Daha ayrıntılı olmak üzere benzer bir rivayet de hadislerde yer almaktadır (Buhârî, “Cenâʾiz”, 69, “Enbiyâʾ”, 31; Müslim, “Feżâʾil”, 157, 158). Hıristiyanlık’taki umumi melek inancı Yahudilik’ten alınmadır. Bu sebeple onlarda da ölüm meleğinin varlığına ve görevlerini ifa edişine Yahudilik’te olduğu gibi inanılmaktadır (Michl, I, 511).
Azrâil kelimesi muhtemelen İbrânîce asıllı olup Kur’ân-ı Kerîm’de ve sahih hadislerde geçmemektedir. Secde sûresinde (32/11) insanların canını almakla görevli olan melekten “melekü’l-mevt” (ölüm meleği) diye bahsedilir. Hadislerde de “melekü’l-mevt” tabiri geçmektedir (Buhârî, “Cenâʾiz”, 69, “Enbiyâʾ”, 31; Müslim, “Feżâʾil”, 157, 158; Tirmizî, “Tefsîr”, 7; İbn Mâce, “Cihâd”, 10; Müsned, II, 269, 351; IV, 287; V, 395). Ancak ilk iki halife döneminde müslüman olan Kâ‘b el-Ahbâr ile Vehb b. Münebbih gibi şahıslardan nakledilen İsrâiliyat arasında Azrâil ile ilgili bazı rivayetler de tefsir kitaplarına girmiştir. Ebü’l-Leys es-Semerkandî’nin ölüm meleği hakkında verdiği bilgiler (Ḥaḳāʾiḳu’d-deḳāʾiḳ, s. 507) bu nevi rivayetlerdendir. Secde sûresinde ve öteki bazı âyetlerde can almakla görevli melekten tekil sîgasıyla bahsedildiği halde diğer âyetlerde (el-Enfâl 8/50; en-Nahl 16/32-33) çoğul şekliyle (melâike) bahsedilir. Bu sebeple Azrâil’in ruhları almakla görevli melekler topluluğunun reisi olduğunu veya meleklerden yardımcıları bulunduğunu söylemek mümkündür. Nâziât sûresinin baş tarafında geçen (79/1-2) “nâziât” (çekip çıkaranlar) ve “nâşitât” (incitmeden alanlar) kelimelerinin ölüm melekleri (nâziât kâfirlerin ve günahkârların, nâşitât da müminlerin canlarını almakla görevli melekler) mânasına geldiği görüşü kesin değildir. Çünkü müfessirlerin kanaatine göre aynı kelimelerin ruhları, yıldızları, gazileri veya onların atlarını nitelendirmiş olması da mümkündür.
Kur’an’da ölüm meleğinin can almakla görevli olduğu açıkça belirtilmekle birlikte (es-Secde 32/11) bu fiil, her işin gerçek fâili olan Allah’a da nisbet edilir (ez-Zümer 39/42). Nitekim başka âyetlerde (el-En‘âm 6/61; el-A‘râf 7/37) ölüm meleklerinden “elçilerimiz” (rusulünâ) diye bahsedilmektedir. İbn Mâce’nin rivayet ettiği bir hadise göre ise (“Cihâd”, 10) ölüm meleği bütün ruhları almakla görevlendirilmiştir. Yine Kur’ân-ı Kerîm’de belirtildiği üzere ölüm melekleri, kötülüklerden korunan müminlerin ruhlarını alırken şefkat ve nezaketle hareket ederler ve kendilerine selâm verirler (en-Nahl 16/32); kötülük işlemek suretiyle kendilerine zulmedenlerin canlarını alırken de yüzlerine ve arkalarına vurarak onlara karşı sert ifadeler kullanırlar (el-Enfâl 8/50; Muhammed 47/27; en-Nisâ 4/97; el-A‘râf 7/37).
Kur’an ve sahih hadislerde Azrâil hakkında ayrıntılı bilgi yoktur. Bundan dolayı A. J. Wensinck gibi bazı âlimlerin ölüm meleğini tasvir biçimi, onun gücü, bulunduğu yer, canlıların ruhunu alış şekli ve zamanı hakkındaki iddiaları (bk. İA, II, 156-157; EI2 [İng.], IV, 292-293) İslâmî değildir. Ölüm gibi çok önemli bir hadise etrafında insanlık tarihi boyunca oluşan ortak yorum ve yakıştırmalardan ve kısmen de İsrâiliyat’tan ibaret olan bu tür rivayetler bazı müslüman müellif ve ediplerin eserlerine de girmiştir. Nitekim Türk edebiyatında ve halk hikâyelerinde de Azrâil motifi aynı unsurlarla işlenmiştir.
Buhârî, “Cenâʾiz”, 69, “Enbiyâʾ”, 31.
Müslim, “Feżâʾil”, 157, 158.
Tirmizî, “Tefsîr”, 7.
Mukātil b. Süleyman, et-Tefsîrü’l-kebîr, Bursa Eski Yazma ve Basma Eserler Ktp., Hüseyin Çelebi, nr. 27, vr. 128a, 189a-b, 266a.
Taberî, Câmiʿu’l-beyân, Kahire 1388/1968, I, 203; XXI, 97-98; XXX, 27-29.
Ebü’l-Leys es-Semerkandî, Ḥaḳāʾiḳu’d-deḳāʾiḳ (John Macdonald, “The Angel of Death in Late Islamic Tradition”, içinde), IS, III/4 (1964), s. 507-513; krş. Abdürrahîm b. Ahmed el-Kādî, Deḳāʾiḳu’l-aḫbâr fî ẕikri’l-cenneti ve’n-nâr, Beyrut 1404/1984, s. 9-16.
Zemahşerî, el-Keşşâf, Kahire 1387/1968, III, 242; IV, 212.
Fahreddin er-Râzî, Mefâtîḥu’l-ġayb, II, 163; XXXI, 27-32.
Beyzâvî, Envârü’t-tenzîl ve esrârü’t-teʾvîl, Kahire 1388, II, 536.
L. B., “Death Angel of”, JE, IV, 480-482.
J. Michl, “Angels”, New Catholic Encyclopedia, New York 1967, I, 509-514.
A. J. Wensinck, “ʿIzrāʾīl”, EI2 (İng.), IV, 292-293.
a.mlf., “ʿİzrâʾîl”, UDMİ, XIII, 314-315.
a.mlf. – Halim Sabit Şibay, “Azrâil”, İA, II, 156-157.
Etimoloji
İsmin Süryanice veya İbranice olduğunu söyleyenlere göre azer ve el veya îl kelimelerinden oluşan bir terkiptir ve El'in yardımcısı manasına gelir.
Aslının Arapça olduğunu söyleyenlere göre ise a-ze-ra ve el (îl) kelimelerinden oluşmuştur ve manası da güçlü kuvvetli, salabetli demektir. Kelimenin diğer kullanımları Azeryahu, Azer-el, Azra-el (Yahvenin veye El'in yardımcısı) şeklindeydi ve Yahudilikte Ezra için kullanılmıştı.
Yahudilikte
Yahudi Angelojisinde birbirinden farklı canlıların ölümleriyle ilgili farklı ölüm melekleri bulunur: Cebrâil kralların, Kapzil gençlerin, Maşbir hayvanların, Maşhit çocukların, Af ve Hemah da insanların ve büyük hayvanların canlarını alır.
Ölüm meleklerinden biri Şeytan ve Samael denir. Günahkarları Tanrı'nın önünde başarılı bir şekilde suçladığında onları öldürür. Yahudilikte Mesih geldiği zaman, ölüm ortadan kalkacak ve Mesih ölüm meleğini yok edecektir.
İslamiyette
İslamda Azrail kelimesi, Kuran veya hadislerde geçmemektedir, ama tefsirle sabittir. Müslüman alimler bu meleğin adının "Azrail" olduğunu bildirmektedir. O ve onun emrindeki meleklerin hepsi ölüm melekleridir. Azrail, İslam dinindeki dört büyük melekten biridir. İnsanların canını almakla görevlidir. Ölüm Meleği, Kur’an ve sahih hadislerde, melekül-mevt (ölüm meleği) şeklinde de anılmıştır. (Secde Suresi: 11)
Onun emrinde de bazı melekler vardır. Bu melekler de kendilerine Allah tarafından ulaştırılan emirleri yerine getirirler. "Nihayet birinize ölüm gelince elçilerimiz onun canını alırlar, onlar hiç geri kalmazlar" (el-En'âm, 6/61) Kur'an'da, meleklerin kâfir olan bir kul ile mümin olan bir kulun canlarını alışları tasvir edilmektedir. Kâfirlerin can verişleri şöyle tarif edilmektedir: "Melekler, kâfirlerin canlarını alırken onları görseydin, onların yüzlerine ve arkalarına vuruyorlar: Haydi, yangın (Cehennem) azabını tadın diyorlardı" (el-Enfal, 8/50) Nâşitat meleklerinin müminlerin canlarını da tatlılıkla alışları şöyle ifade edilmektedir: "Melekler iyi insanlar olarak canlarını aldıkları kimselere de: Selâm size, yaptıklarınıza karşılık Cennet'e girin' derler" (en-Nahl, 16/32)
Hadislerde
Ölüm meleği Musa‘ya ruhunu alması için gönderilir. Musa, melekul mevt’e tokat atıp bir gözünü çıkarır. Melekul mevt Rabbine dönerek: “Beni öyle bir kula gönderdin ki, ölümü istemiyor" der Allah O’na gözünü iade eder."
Zita Gurmai
Zita Gurmai (1 Haziran 1965'te Budapeşte'de doğdu), 2004'ten 2014'e kadar Avrupa Parlamentosu Üyesi olarak görev yapan Macar bir politikacı. Avrupa Sosyalistler Partisi'nde Macar Sosyalist Partisi'nin üyesi olarak görev yapmıştır.
Siyasi kariyeri
1990'lardan itibaren Gurmai sivil toplumda aktif olarak yer aldı, birçok vakıf kurdu: Nők a valódi esélyegenlőségért Alapítvány (Kadınların Hakiki Eşitlik Vakfı), Nők a közéletben Alapítvány (Kamu Hayatında Kadınlar Vakfı) bu vakıflar arasındadır. Eşitlik üzerine birçok rapor hazırlayarak organizatör ve ortak yazar olarak araştırmalara katıldı.
Avrupa Parlamentosu Üyesi, 2004–2014
2015'ten 2018'e kadar Gurmai, Avrupa Uluslararası İşbirliği ve Kalkınma Komiseri Neven Mimica'nın Kalkınma İşbirliğinde Cinsiyet Politikası Özel Danışmanı olarak görev yaptı.
Macaristan Parlamentosu Üyesi, 2018-günümüze
2018 seçimlerinden bu yana Gurmai, yeniden Macaristan Parlamentosu'na üye oldu.
Gurmai, parlamentodaki rolüne ek olarak, 2018 yılından bu yana Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi Macar heyetinin bir üyesi olarak görev yapmaktadır. Mecliste, o zamandan beri Eşitlik ve Ayrımcılık Karşıtlığı Komitesi ve Avrupa Konseyi Üye Devletlerinin Yükümlülük ve Taahhütlerinin Yerine Getirilmesi Komitesi üyesidir. Ayrıca, 2020'den bu yana Meclis'in kadına yönelik şiddetle ilgili Genel Raportörü olarak görev yapmaktadır.
Kişisel hayat
Gurmai, Mihály Gulyás ile bir dönem evli kaldı fakat daha sonra boşanmıştır. Mihály Balázs ve Bálint Imre adında iki oğlu vardır.
11. İzmir Kısa Film Festivali
== Jüriler == Sevda Alankuş (İzmir Ekonomi Üniversitesi İletişim Fakültesi Dekanı)
Mehmet Hadi Baran (Mardin Sinema Derneği Başkanı)
Joel Foulet (Kurgucu, Yönetmen)
Canan Demet Kebapçılar (Haber Türk gazetesi yazarı)
Theron Patterson (Yönetmen)
Zeynep Özbatur (Yapımcı)
Volga Sorgu (Oyuncu), Yeşim Tabak (Sabah Gazetesi sinema yazarı)
Burcu Tatlises (Müzisyen, Söz Yazarı, Kısa filmci)
Andreas Treske (Kurgucu, Yaşar Üniversitesi İletişim Fakültesi Öğretim üyesi)
Festivalde Yarışan Filmler
Festival bu yıl bir yeniliğe gitti ve 11. İzmir Kısa Film Festivali kapsamında gerçekleştirilecek yarışmada yerli ve yabancı yapımlar bir arada yarıştı.
En İyi Film
Aprilis Suskhi / Nisan Serinliği / April Chill - Tornike Bziava (Gürcistan)
Aşağıkayabaşı, Hınıs
Aşağıkayabaşı, Erzurum ilinin Hınıs ilçesine bağlı bir kentsel mahalledir.
Coğrafya
Mahalle, Hınıs ilçe merkezinde, Erzurum il merkezine 150 km, uzaklıktadır. Mahalle, şehrin güneydoğusunda yer almaktadır.
Guma İlçesi
Guma İlçesi (Uygurca: گۇما ناھىيىسى, Guma Nahiyisi, Guma Nah̡iyisi, Çince: 皮山县/皮山縣; Pinyin: Píshān Xiàn), Çin'de Sincan Uygur Özerk Bölgesi'nin güneyinde, Hotan İli'inde bir ilçedir.
Kasaba ve köyler
Guma Nahiyesi, iki kasaba (镇 zhèn), on bir kırsal belde (乡 xiāng), ve iki (Tacik ve Kırgız) etnik kırsal belde (民族乡 mínzúxiāng) gibi yerleşim birimlerinden oluşur. Nahiyenin ana merkezi Guma (固玛 Gùmǎ) kasabasıdır.
Tarihi
Diğer verilen isimler: Pishan, Ku-man, Ku-ma, P'i-shan-hsien, P'i-shan-chen ve Guma Bazar.
Karaman milletvekilleri listesi
Karaman milletvekilleri, Türkiye Büyük Millet Meclisinin 19. döneminden beri Karaman şehrini temsil eden milletvekillerinin listesidir. Karaman, 21 Haziran 1989 tarih ve 20202 sayılı Resmî Gazete'te yayımlanan 15 Haziran 1989 tarih ve 3578 sayılı Kanunla il olmuştur.
Kiki Bertens
Kiki Bertens (Felemenkçe telaffuzu:ˈkiki ˈbɛrtəns; d. 10 Aralık 1991), 2009'da profesyonel olan Hollandalı eski bir profesyonel tenisçidir. 2021 yılında profesyonel kariyerini sonlandırmıştır. Eriştiği en yüksek WTA tekler sıralaması, 13 Mayıs 2019'da ulaştığı ve aynı zamanda şimdiye kadar bir Hollandalı kadın tenisçi tarafından erişilmiş olan en üst basamak olan dünya 4 numarasıdır. Bertens, vatandaşı Betty Stöve'e ait tüm zamanların en yüksek dereceli Hollandalı kadın tenisçisi unvanını elinden almıştı. Çiftlerde kariyerinin en yüksek sıralaması ise, Nisan 2018'de elde ettiği dünya 16 numarası pozisyonudur. Bugüne kadar WTA Tour'da 2018 Western & Southern Açık ve 2019 Mutua Madrid Açık da dahil olmak üzere teklerde 10, çiftlerde 10 şampiyonluk kazandı. Bertens yaygın olarak toprak kort tenisçisi olarak kabul edilir, ancak aynı zamanda sert zeminlerde de başarılıydı. Koçluğunu Raemon Sluiter yapmaktaydı.
Kariyer istatistikleri
(W) Kazandı; (F) finalist; (SF) yarı finalist; (QF) çeyrek finalist; (#R) turlar 4, 3, 2, 1; (RR) lig usulü aşaması; (Q#) eleme turu; (A) yok; (NH) yapılmayanlar. SR=kazanma oranı (kazanılanlar/tamamlananlar)
Sezon sonu WTA sıralamaları
Kaynak : (İngilizce) Uluslararası Tenis Federasyonu resmi internet sitesi'nde ITF İstatistik Sıralaması
Rüya Oyunu
Konu
Oyunun ana karakteri Brahmanizm tanrısı Indra'nın Agnes adlı kızıdır. İnsanlığın karşılaştığı sorunları gözlemlemek üzere yeryüzüne gönderilmiştir. Bünyesinde 40'a yakın karakter barındırmaktadır.
Sıvı itici yakıtlı roket
Sıvı yakıtlı roket motoru, oksitleyici ve yakıtı sıvı fazda olan bir roket motoru tipidir.
Nikola Jekov
Nikola Todorov Jekov (d. 1865, İslimiye, Osmanlı İmparatorluğu – ö. 1 Kasım 1949, Füssen, Batı Almanya), I. Dünya Savaşı sırasında Bulgaristan Savaş Bakanı (1915) ve Genelkurmay Başkanı (1915-18).
Yaşamı
1865'te İslimiye'de dünyaya geldi. Sofya Harp Okulu'na kabul edildi ve 1885'teki Sırp-Bulgar Savaşı sırasında bir yedek alayda gönüllü olarak hizmet verdi. 1886'da Prens Aleksandır'a karşı gerçekleştirilen başarısız darbe girişimine katıldı. Darbe girişiminin ardından rütbe düşürme cezası aldı ve 12. piyade alayına gönderildi. Kısa süre sonra affedildi ve Harp Okulu'ndan mezun oldu. 1887'de teğmenliğe terfi etti ve Şumnu'daki 2. topçu alayında görevlendirildi. 1894'te yüzbaşı olarak terfi etti ve aynı yıl, 1898'de mezun olacağı Torino'daki askeri akademiye gönderildi. Bulgaristan'a dönüşünde 3. topçu alayında görevlendirildi. 1901'de binbaşılığa yükseltildi ve Sofya'daki harp okulunda dersler vermeye başladı; 1912'de okulun müdürü oldu. 1910-12 arasında 1. piyade alayının komutanlığını yaptı.
Birinci Balkan Savaşı sırasında Edirne'yi önce kuşatan, ardından şehre saldıran 2. Ordu'nun kurmay başkanıydı (Edirne Kuşatması). Yaşadığı hastalık yüzünden İkinci Balkan Savaşı'na katılamadı, iyileştikten sonra Batı Trakya'daki Bulgar kuvvetlerinin komutanı olarak görevlendirildi.
1913-14'te, Bulgaristan ile Osmanlı İmparatorluğu arasında İstanbul'da düzenlenen müzakerelerde Bulgar heyetinin üyesiydi. Daha sonra Genelkurmay başkan yardımcılığı yaptı. Ağustos 1915'te tümgeneralliğe yükseltildi ve savaş bakanlığına atandı.
Balkan savaşlarındaki deneyimi nedeniyle Çar Ferdinand tarafından 24 Eylül 1915'te genelkurmay başkanlığına atandı ve savaşın sonuna değin bu görevini sürdürdü.
Jekov, Bulgaristan'ın İttifak Devletleri tarafında I. Dünya Savaşı'na katılması taraftarıydı. August von Mackensen'in ordu grubuna katılan Bulgar 1. Ordusu Alman ve Avusturya-Macaristan kuvvetleriyle birlikte Sırbistan'da Sırp kuvvetlerini yenerken, doğrudan Bulgar komutanlığının emrindeki Bulgar 2. Ordusu Makedonya'yı ele geçirerek Sırbistan'a ulaşacak İtilaf yardımını kesti. Mackensen komutasındaki Bulgar ordusu Romanya Cephesi'nde de başarılı oldu.
Jekov, 1916 sonbaharındaki Selanik ve 1917 ilkbaharındaki Florina ile Prespa Gölü muharebelerinde İtilaf saldırılarını püskürtmeyi başardı. Jekov'un birlikleri ayrıca Ağustos-Eylül 1916'daki başarılı Kavala Limanı saldırısına da katıldı. Ekim 1916'da korgeneralliğe yükseltildi. 1918 yazında hastalandı ve eylül ayında tedavi için Viyana'ya gitmek zorunda kaldı. Görevini yardımcısı general Georgi Todorov'a bıraktı. Bu sırada Dobro Pole'deki İtilaf saldırısı Bulgar hatlarını kırmayı başararak, Bulgaristan'ın teslim olmasıyla sonuçlanacak süreci başlattı. 4 Kasım 1918'de general Jekov aktif görevden uzaklaştırıldı.
Savaştan sonra Almanya'ya sürgüne gitmeyi tercih etti. 1921'de saygınlığını geri kazanmak için Bulgaristan'a döndü ve Aleksandır Stamboliyski'nin Bulgar Halk Çiftçi Birliği hükûmeti tarafından 10 yıl hapis cezasına çarptırıldı. 1923'teki darbeden sonra affedildi ve serbest bırakıldı.
Bundan sonraki yıllarda askeri akademide dersler verdi, askerlik bilimi ve anılarıyla ilgili kitaplar yazdı. 6 Mayıs 1936'da Bulgaristan ordusunda en yüksek rütbe olan piyade generalliğine yükseltildi. Jekov iki dünya savaşı arası dönemde Bulgar milliyetçiliğinin önde gelen figürlerinden biri oldu.
Ziba Mir-Hüseyni
Ziba Mir-Hüseyni (Farsça: زیبا میرحسینی) (d. 3 Nisan 1952), İranlı Müslüman feminist ve antropolog.
Nikola Jekov
Yaşamı
II. Dünya Savaşı sırasında Adolf Hitler ile dostça bir ilişki kurdu; Fransa'nın yenilgisinin ardından 1940'ta Hitler tarafından Paris'te misafir edildi. 1944'teki komünist hükümet darbesinden sonra siyasi baskıdan korkarak Almanya'ya iltica etti. Şubat 1945'te Bulgar Vatan Cephesi tarafından kurulan mahkemece gıyabında idam cezasına çarptırıldı.
1949'da Bavyera'daki Füssen kasabasında yaşamını kaybetti. Bulgaristan'daki komünist yönetimin sona ermesinden sonra, 1992'de naaşı ülkesine getirilerek Sofya'daki askeri mozoleye defnedildi.
Nicolás Maduro
Nicolás Maduro Moros (d. 23 Kasım 1962, Caracas), Venezuela Devlet Başkanı.
Eski devlet başkanlarından Hugo Chávez'in altında Ekim 2012 tarihinden itibaren Devlet Başkan Yardımcısı olarak görev yapmış bir Venezuelalı politikacıdır. Chavez'in ölümünün ardından geçici başkan olarak görev yapmış, 14 Nisan 2013 günü yapılan genel seçimlerin ardından devlet başkanlığına seçilmiştir.
Devlet başkanlığı döneminde ülke yüksek enflasyon, işsizlik ve ulusal paranın değerini yitirmesi gibi sorunlarla uğraşmaktadır. Buna yanlış uygulanan ekonomi politikaları, yolsuzluk ve liyakatsız yönetimin sebep olduğu düşünülmektedir.
Aile geçmişi
Nicolás Maduro Moros, Caracas, Venezuela'da 23 Kasım 1962 tarihinde işçi sınıfı bir ailede doğdu.
Önde gelen bir sendika lideri olan babası Nicolás Maduro García, 22 Nisan 1989'da motorlu taşıt kazasında öldü. Annesi Teresa de Jesús Moros, Venezuela sınırındaki bir Kolombiya sınır şehri olan Cúcuta'da "Kolombiya Ulusal Sicili'ne göre, 1929 yılının Haziran ayının ilk günü doğdu.
Nicolás Maduro, 2012 yılında Hint guru Sathya Sai Baba'nın bir takipçisi olduğu ve daha önce 2005 yılında Hindistan'daki guruyu ziyaret ettiği bildirilmiş olmasına rağmen, bir Roma Katoliği olarak yetiştirilmiştir.
Irk bakımından, Maduro kendisini mestizo (“karışık [ırk]”) olarak tanımladığını söyleyerek, Amerika yerlileri ve Afrikalı halklarının mestizaje (“ırksal karışım”) karışımının bir parçası olduğunu belirtmiştir. 2013 yılında yapılan bir röportajda “büyük annelerim ve dedelerim Sefarad Moro kökenli bir Yahudi idi ve Venezuela'da Katolikliğe dönüştü” diye belirtti.
Evlilikleri ve ailesi
Maduro, iki kez evlendi. İlk evliliği tek oğlu Nicolás Maduro Guerra'nın annesi olan Adriana Guerra Angulo iledir. "Nicolasito" olarak da bilinen Maduro Guerra, Başkanlık Özel Müfettişleri Kurumu başkanı, Ulusal Film Okulu başkanı ve Ulusal Meclis'te bir koltuk gibi birçok üst düzey hükûmet görevine atandı.
Kariyeri
Sendikaların yasak olduğu 1970'ler ve 1980'lerde Karakas metro işçilerini temsil eden Maduro, bir otobüs şoförü olarak çalışırken siyasi kariyerine başladı. Beşinci Cumhuriyet Hareketi'nin (MVR) kurucularından biri oldu. Nicolás Maduro, Hugo Chavez'in 1992 yılında yaptığı başarısız darbeden sonra, 1994 yılında hapishaneden serbest kalmasındaki rolü ile bilinmektedir. Chavez'in 1998 yılındaki devlet başkanlığı seçimleri sırasında bölgesel siyasi koordinatörlerinden biri olarak onun hizmetindeydi. 2012 cumhurbaşkanlığı seçimlerinden 3 gün sonra, 10 Ekim 2012 tarihinde, Başkan Chavez'in Yardımcısı olarak atandı. Dışişleri Bakanı görevinden ayrılarak 12 Ekim 2012 tarihinde yeni görevine başladı.
1. Başkanlık Dönemi
5 Mart 2013 tarihinde Devlet Başkanı Hugo Chavez, tahminen kansere bağlı komplikasyonlar sonucu nedeniyle hayatını kaybetti. Venezuela yeni devlet başkanlığı seçimlerine hazırlanana kadar Başkan Yardımcısı Nicolas Maduro, bir ay süre için geçici olarak başkanlık görevini devraldı. 14 Nisan 2013 tarihinde yapılan Başkanlık seçiminde %50.6 oy oranıyla galip gelerek devlet başkanlığına seçildi.
6 Aralık 2015 tarihinde yapılan Parlamento seçimlerinde muhalefet, Ulusal Parlamento’da çoğunluğu büyük farkla ele geçirdi. Demokratik Hareket öncülüğündeki merkez ve sağ partilerden oluşan Demokratik Birlik Masası adlı muhalefet ittifakı, %56.2 oy oranıyla (3 yerli kontenjanıyla birlikte) 112 sandalyeye ulaşırken, Venezuela Birleşik Sosyalist Partisi liderliğindeki sosyalist blok %40.9 oy oranıyla yalnızca 55 sandalyede kaldı. Fakat Venezuela Anayasa Mahkemesi, seçimlerde parlamentoya girmeye hak kazanan üç kişinin milletvekilliğini düşürerek muhalefetteki Demokratik Birlik Masası (MUD) koalisyonunun parlamentoda üçte ikilik "süper çoğunluğu" elde etmesine engel olmuştur.
2. Başkanlık Dönemi
20 Mayıs 2018 tarihindeki Başkanlık Seçimi'nde Maduro %67.8 oy oranıyla ilk turda rahatça kazanarak bir dönem daha Devlet Başkanlığı görevini sürdürme yetkisi aldı. Ancak seçime katılım %46 ile Venezuela tarihindeki en düşük seviyede kaldı.
Foro Penal Venezuela, Súmate, Voto Joven, Venezuela Seçim Gözlemevi ve Vatandaşların Seçim Ağı gibi bazı Venezuelalı STK'lar, seçim programlarının usulsüzlükleri konusundaki endişelerini dile getirdiler, muhalefet partilerinin katılımının engellendiğini ve standart seçim işlevlerine yeterli zaman ayrılmadığını iddia ettiler.
Dioecesis Aegypti
Dioecesis Aegypti Geç Roma İmparatorluğu (395'den itibaren Doğu Roma İmparatorluğu) Mısır ve Sirenayka eyaletlerini kapsayan dioecesis'i. Başkenti İskenderiye idi ve valisi, sıradan vicarius yerine, eşsiz praefectus augustalis ("Augustal Prefect", vir spectabilis rütbesi; daha önce imparatorluk 'taç bölgesi' eyaleti Mısır) unvanını aldı. Dioecesis başlangıçta Dioecesis Orientis'in bir parçasıydı, ancak ayrıldığı yaklaşık 380'den, 640'lı yıllarda Müslümanların Mısır'ı fethine kadar ayrı bir varlık halinde kaldı.
İdari tarihi
Sivil yönetime paralel, Roma ordusu tek bir general ve Tetrarşi döneminde dux (dux Aegypti et Thebaidos utrarumque Libyarum) şeklinde askeri vali altında bulunmuştur. Mısır'ın ayrı bir dioecesis haline gelmesinden hemen sonra (384 ile 391 arası) makam Aşağı Mısır'dan doğrudan sorumlu komis limitis Aegypti olurken, ona bağlı dux Thebaidis Yukarı Mısır'dan (Thebais) sorumlu olmuştur. 5. yüzyılın ortalarında sonraki comes (comes Thebaici limitis) rütbesine terfi etmiştir. Her iki subay vilayetlerinde bulunan limitanei (sınır garnizonları) birliklerinden sorumlularken, I. Anastasius zamanına kadar comitatenses kara ordusu, magister militum per Orientem ve palatini (muhafızlar) Konstantinopolis'de bulunan iki magistri militum praesentales komutasındaydılar.
Comes limitis Aegypti dioecesis içinde büyük bir kuuevte ve etkiye sahipti, oranın praefectus augustalis ile rekabet halindeydi. 5. yüzyıldan itibaren, comes bazı sivil görevleride üstlendi 470 ve sonrası comes ve praefectus augustalis makamları bazen bir kişi altında birleştirildi.
İbrahim Kürşat Tuna
İbrahim Kürşat Tuna (d. 1976, Çanakkale), Türk iş insanı, siyasetçi ve akademisyendir. TBMM 25. dönem Milliyetçi Hareket Partisi Çanakkale milletvekilidir.
Hayatı
Ertuğrul Tolga Orhan 1976 yılında Çanakkale'de doğdu. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümünü bitirdi. Meslek hayatına aile şirketinin başına geçerek başladı. ÇOMÜ Biga İİBF Uluslararası İlişkiler Bölümünde öğretim üyeliği yaptı. Çeşitli gazetelerde köşe yazarlığı da yapan Ertuğrul Tolga Orhan, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinin çeşitli kademelerinde görev almıştır.
Siyasi kariyeri
7 Haziran 2015 genel seçimlerinde Milliyetçi Hareket Partisi Çanakkale milletvekili olarak seçildi.
Charles Gravier (Vergennes kontu)
Vergennes Kontu Charles Gravier (20 Aralık 1717- 13 Şubat 1787), Fransız devlet adamı ve diplomat.
1780'li yıllarda Fransa politikasında çok etkili olmuş bir kişidir. XVI. Louis döneminde, Fransa’nın Osmanlı İmparatorluğu büyükelçisi olarak 14 yıl görev yaptı, 1774 yılında dışişleri bakanlığına yükseldi. Amerikan Bağımsızlık Savaşı sırasında Fransa’nın Amerikan kolonilerinin yanında yer almasında rol oynadı. 1783'te Dışişleri Bakanlığı'nın yanı sıra Mali Konsey Başkanı olarak atandı.
ABD'nin Vermont eyaletinin Vergennes şehri adını Vergennes Kontu Charles Gravier'den almıştır.
Bahçe, Hınıs
Bahçe, Erzurum ilinin Hınıs ilçesine bağlı bir kentsel mahalledir.
Coğrafya
Mahalle, Hınıs ilçe merkezinde, Erzurum il merkezine 150 km, uzaklıktadır. Mahalle, Hınıs şehrinin batı kısmında yer almaktadır.
Berç Turan
Sahak Berç Turan (1920, Kahramanmaraş - 3 Ağustos 1997) Ermeni asıllı Türk siyasetçi.
Serpilköy, Eğirdir
Serpilköy, Isparta ilinin Eğirdir ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1901 yılı kayıtlarında Serpe olarak geçmektedir.
Coğrafya
Isparta il merkezine 49 km, Eğirdir ilçe merkezine 19 km uzaklıktadır.
Reenkarnasyon
İskandinav mitolojisinde ruh göçü
Reenkarnasyon kavramına İskandinavya veya Viking mitolojisi de denilebilecek İskandinav mitolojisinde, manzum olarak yazılmış Edda destanında rastlanır. Edda destanını kaleme alan, Helgi Hjörvarðsson ve üstadı valkür Sváfa’nın aşk hikâyelerinin Helgakviða Hjörvarðssonar’da anlatıldığını söyler. Onlar Helgi Hundingsbane ve valkür Sigrún olarak yeniden doğmuşlardı. Helgi and Sigrún’un aşk hikâyesi Völsunga destanının bir kısmına ve kahraman I. ve II. Helgakviða Hundingsbana’nın maceralarına konu teşkil eder. Onlar ikinci kez Helgi Haddingjaskati ve valkür Kára olarak doğmuşlardı. Fakat ne yazık ki, hikâyeleri olan Káruljóð, yalnızca Hrómundar saga Gripssonar (Hromund Gripsson) destanında ve muhtemelen değiştirilmiş bir biçimde bulunmaktadır. Vikingler’de ruh göçü inanışının olağan (sıradan) bir inanış olması gerekir. Nitekim Edda Destanı’nın yorumcusu insanların ruh göçüne inanmaya alışkın olduklarını yazar.
Şamanizm'de ruh göçü
Asya şamanizminde, bazı Kuzey Amerika ve Güney Amerika Kızılderililerinde ve kimi Afrika kabilelerinde ölüm olayı ile bedenini terk edenlerin yaşadığı öte-âleme ruhlar diyarı adı verilir. Kuzey Asya halkları, insanın birden fazla, üç ya da yedi “can”ı olduğuna inanırlar. Örneğin Yakut Türkleri, Çukçiler ve Yukagirler, insanın üç “can”ı olduğuna inanırlar. Ölüm olayında biri mezarda kalır, biri “ruhlar diyarı”na iner, üçüncüsü “Göğe” çıkar. İnsanın “ruhlar can”ı öte-âlemin eşiğini bekleyen eşik bekçisine rastlar; sonra kayıkla öte yakaya geçer. Gölgeler diyarı’nda ölü, yeryüzünde sürdüğü yaşamı sürer. Ölüler, bir süre sonra, yeryüzünde tekrar doğabilirler. Uygurlar, inandıkları sürekli olarak tekrar doğma olgusuna “sansar” adını verirler.
Taoizm’de Ruh Göçü
Ruh göçünden bahseden en erken Taoist belgeler Han Sülalesi dönemine dayanır. Bu belgelerde “Lao Zi’nin Üç Hükümdar ve Beş İmparator Dönemi”nden itibaren farklı dönemlerde farklı kişiler olarak yaşadığı anlatılır. Taoizm’in kutsal kitaplarından Chuang Tzu’da (M.Ö.4.yy.) şöyle denir: “''Doğum başlangıç değildir, ölüm de son değildir. Varoluş sınırsız, sonsuzdur; bir başlangıç noktası olmayan süreklilik söz konusudur. Sınırı olmayan varoluş (varlık) uzaydır. Başlangıç noktası olmayan süreklilik zamandır. Doğum da vardır, ölüm de; biri dışarı doğru olan sonuçtur, diğeri içeriye doğru olan sonuçtur. Böylece, biçimini görmeksizin, 'İlâhî Olanın Kapısı'ndan bir içeri bir dışarı geçilir''.” (Zhuang Zi, 23)
Grek kültüründe ruh göçü
Ruh göçü inanışının Batı tarihindeki kökenleri bir yandan Kelt rahipleri Drüidler’e ve diğer pagan gruplara bir yandan Grek kültürüne dayanır. Grek uygarlığında ruh göçü inanışının adı «ruhların göçü» anlamına gelen «metempsycose» (Latince’de metempsychosis) idi. Tarihçi Herodot’a göre Grek uygarlığındaki bu inanışın kökeni eski Mısır’dı. Hermes Trismegistus'a dayandırılan Hermetika’da reenkarnasyon doktrini merkezî konumdadır. Bu inanışın Grek uygarlığında M.Ö. 8. yy. ile M.Ö. 6. yy. arasında yeşerdiği sanılmaktadır. Kökeni tam olarak bilinmemekteyse de birçok araştırmacı Orfe ve Pisagor’la başladığı düşüncesindedir. Sokrat ve Platon da ruh göçüne inanmışlar ve Pisagor ile Platon reenkarnasyon doktrinini çevrelerine inisiyatik eğitimle açıklamışlardır. Birçok eski kaynak Pisagor’un önceki yaşamlarını hatırlayabildiğini doğrulamaktadır.
Orfecilik (Orfizm) ve Pisagorculuk ruh göçü doktrininin antik çağdaki temel taşlarını oluştururlar. Bu öğretinin daha sonra Pindar gibi şairleri ve Platon gibi filozofları etkilediği görülmektedir. Platon benimsediği reenkarnasyon ilkesinden Phédon, Ménon, «Şölen» (Le Banquet) adlı eserlerinde ve özellikle «Er’in Öyküsü»nde doğrudan veya dolaylı olarak söz etmiştir. Romanlaştırdığı Phédon adlı diyaloglarının son kısmında Platon, Sokrat’ın şu sözlerine yer verir: “Yeniden yaşamak… Eminim ki gerçekten böyle bir şey var; bu, ölüden çıkan bir yaşam.”
Buna karşılık Sokrat’ın yaşamı hakkında bilgi veren diğer kaynak olan Xenophon Sokrat’tan ruh göçüne inanan biri olarak söz etmez. Platon çalışmalarında reenkarnasyon hakkında ayrıntılı açıklamalarda bulunmuştur.
Orfe’den ve Pisagor’dan esinlenen akımlar Roma uygarlığında her zaman mevcut olmuşlardır. Roma uygarlığında ruh göçü kavramına inanlar özellikle maddi durumu iyi sınıflar, filozoflar ve sanatçılardan oluşuyordu. Virgilius ünlü “Aeneide” eserinde ruh göçüne birçok yerde göndermelerde bulunur (örneğin VI, 713)
Yahudilikte ruh göçü
Ruh göçü doktrini kıyamet inanışına sahip geleneksel Yahudilikte bulunmamakla birlikte, popüler Yahudi inanışlarında ruh göçü kavramına ilişkin bazı unsurların yer aldığı görülmektedir. Örneğin birçok Yahudi; Âdem’in önce Nuh, sonra İbrahim, sonra Musa olduğuna inanır.
Ayrıca vaktiyle inisiyatik bir örgütlenme içinde olmuş Esseniler adlı Yahudi topluluğunun ruh göçünü kabul ettiği bilinmektedir. Öte yandan Yahudiler’in mistik ve ezoterik tradisyonu olan Kabala’da ruh göçü kavramının bulunduğu görülür. Ruh göçüne özellikle Sha'ar Ha'Gilgulim’de değinilmektedir. İbranice’de bu kavram ruhların devreleri anlamında kullanılan Gilgulei Ha Neshamot terimiyle ifade edilir. Eserde ruhların tekâmül için çeşitli enkarnasyonlardan (doğumlardan, yaşamlardan) geçmesi gerektiği kavramı işlenir.
Hristiyanlıkta ruh göçü
19. yüzyılda doğmuş birçok akım ruh göçü inanışını benimsemiş durumdadır. Bunlar arasında spiritüalistler, okültizmden esinlenen teozofi, antropozofi gibi akımlar sayılabilir. Özellikle teozoflar ve New Age Hristiyanları geçmişteki birçok din ve inanışta ruh göçü kavramının yer almış olduğunu ileri sürerler. Onlara göre, ilk Hristiyanlar reenkarnasyona inanmaktaydı, fakat yanlış çeviriler ve önyargılar bu inanışın yer aldığı metinlerin kaybolmasına veya tahrif edilmesine neden olmuştur. Nitekim II. İstanbul Konsilinde bu inanış politik nedenlerle sansürlenmiş ve «heretik» olarak ilan edilmiştir. Politik nedenler arasında, Doğu Roma İmparatorluğu ile Batı Roma İmparatorluğu arasındaki iktidar çatışması, ilk yüzyıllardaki farklı kiliseler ve patrikler arasındaki güç çatışması ve özellikle Hristiyanlık öğretisinin henüz hararetli münakaşalar yaşadığı dönemdeki origencilik, monofizizm, nasturilik, ortodoksluk vs. farklı teolojik görüşler arasındaki çatışmalar sayılabilir.
İlk Hristiyanların ruh göçüne inandığını ileri süren teozoflar ve Batılı spiritüalistler İncil’lerdeki bazı pasajları da iddialarına örnek olarak gösterirler. «Kilise Babaları»nın çoğu ruh göçü inanışını mahkûm etmişlerse de, bu inanışa ait birçok imalı söz hâlen kayıtlarda bulunmaktadır. Örneğin Kilise Babaları’nın en etkilisi sayılan Augustinus «İtiraflar»ında şöyle der: «''Söyle bana Tanrım, söyle bana çocukluğum daha önce yaşamış olduğum, önceki ölümümle ayrılmış olduğum bir neslin devamı mıdır? (…) Bu yaşamdan önce neredeydim ey Tanrım, başka bir bedende mi''?» Augustinus Contra Academicos diyaloglarında ise şöyle der : "Tüm felsefenin en saf ve en aydınlığı olan Platon’un mesajı sonunda hatanın gölgesini dağıttı ve şimdi özellikle Plotin’de parlıyor. Belki de üstadına benzeyen Plâtoncu Plotin onunla vaktiyle aynı dönemde yaşamıştır ve hatta belki de Platon Plotin olarak yeniden doğmuştur. »
Fakat Teozofların bu yaklaşımı teologlar tarafından, özellikle Katolik teologlar tarafından şiddetle reddedilmiştir.
Ruh göçünü kabul eden Kilise Babaları’ndan, üçüncü yüzyılda ölen Origen’den kaynaklanan Origencilik de 553’deki II. İstanbul Konsili’nde «anatema» olarak ilan edildi.
Sonuç olarak, öyle görünüyor ki, Hristiyanlığın erken dönemindeki Sethianism ve Valentinus’un Gnostik Kilisesi gibi bazı Hristiyan mezhepleri reenkarnasyonu gerçekten ilke edinmişler ve bu yüzden Romalılar tarafından zulme uğramışlardır.
19. ve 20. yüzyılda Hristiyanlık ile ruh göçünü bağdaştırmaya çalışan girişimler olmuştur. Bu konuda Geddes Macgregor’ın “Hristiyanlık ve Reenkarnasyon: Hristiyan Düşüncede Yeniden Doğmaya Yeni Bir Bakış” (Reincarnation in Christianity: A New Vision of Rebirth in Christian Thought) adlı kitabı, Antropozofi’nin kurucusu Rudolf Steiner’in “Hristiyanlık ve Mistik Hakikat” (Christianity as Mystical Fact) adlı kitabı ve Tommaso Palamidessi’nin, önceki yaşam kayıtlarını edinebilmeye yardımcı bazı yöntemlerin önerildiği “Önceki Yaşamların Hafızası ve Kendiliğinden Hatırlama Tekniği” (Memory of Past Lives and Its Technique) adlı kitabı belirtilebilir. Günümüzde reenkarnasyonu kabul eden birçok Hristiyan kurum ve mezhep bulunmaktadır. Bunlar arasından Christian Community, Liberal Catholic Church, Unity Church, Christian Spiritualist Movement, Rosicrucian Fellowship ve Lectorium Rosicrucianum örnek olarak gösterilebilir.
Gnostisizm'de ruh göçü
Ruh göçünü kabul eden akımlardan biri de Gnostisizm’dir. Gnostikler, özellikle Ürdün, Anadolu ve Mısır’da yaşamışlardır. Gnostik öğretiler çeşitli olmakla birlikte ortak hareket noktalarının şu ilkelerde toplandığı söylenebilir:
Gnostik bilgelerin hemen hemen hepsi, reenkarnasyonu kabul eder. Bu bağlamda gnostikler dünya yaşamının kendilerini kurtuluşa götürecek “gnosis”in elde edilmesine bir araç olarak görürler. Kurtulanlar ilahi âleme nüfuz eder, o âlemle birleşirler; kurtulamayanlar da kurtuluşa kadar bu dünyada yeniden doğarlar.
En önemli gnostik üstatlar arasında Simon Magus, Valentin, Basilide, Carpocrade, Saturnin, Marcion’un isimleri sayılabilir. M.S. I ve II.yy.’larda okutulan gnostisizmi Kilise hep sapkın bir yol olarak görmüş ve göstermiştir. Gnostisizm’den Orta Çağ’da etkilenen topluluklar arasında Katharlar ve Bogomiller sayılabilir. Bunların görüşlerini heretik kabul eden Kilise tarafından yok edilmişlerdir.
Katharlarda ruh göçü
Katharizm ya da Katarcılık (-okunuşu "katar"-) Orta Çağ’da Fransa’nın Albi bölgesinde ortaya çıkan, 12. ve 13. yüzyıllarda Avrupa’nın batı kısmındaki ülkelerde etkili olan bir tarikattır. Din tarihçilerinden bazıları bu tarikatı Hristiyan tarikatlar sınıfına sokmaya çalışmışsa da, Kilise’nin görüşlerine karşı çıkmış ve reenkarnasyonu kabul eden bir tarikattır. “Kathar” adı, sözcük anlamıyla arınmış anlamına gelir. Albigeois olarak da adlandırılan Katharlar’ın (Cathares) temel görüşleri şöyle özetlenebilir:
Kilise ve krallık Katharlar’ı birkaç kez imha girişiminde bulunmuş ve bunu sonunda 13. yy.’da Haçlı orduları başarmıştır. 20.000 kişinin katledilmesi ve keşişlerin yakılmasından sonra, Kathar tradisyonu kısmen Trubadur’lar tarafından sürdürülmeye çalışılmışsa da, bunların yaymaya çalıştıkları öğreti de yine Engizisyon tarafından yasaklanmıştır.
İslam’da ruh göçü
Kıyamet kavramını kabul eden diğer tek tanrılı dinlerde olduğu gibi, İslam’da da genel olarak ruh göçü kavramı yoktur.
Tenasühü reddedenlerin delilleri
Birçok İslam bilgini, bu öğretiyi İslamiyet kapsamında görmez. İslâm'da tenasüh olmadığını savunanların argümanları şu âyetlerdir:
"'Nihâyet onlardan birine ölüm gelip çattığında der ki, Rabbim beni geri gönder! Ta ki boşa geçirdiğim dünya hayatımda artık iyi ameller işleyeyim. Hayır! O, söylediği boş bir lâftan ibarettir. Onların arkalarında ise, yeniden diriltilecekleri güne kadar bir berzah vardır.”"
"'Görmediler mi ki, kendilerinden önce nice kuşakları helak etmişiz. Onlar artık kendilerine dönüp gelmiyorlar.'"
"'Can boğaza dayandığı zaman, ki o zaman siz (ölmek üzere olana) bakar durursunuz. Biz ona sizden daha yakınız, fakat siz görmezsiniz. Eğer cezalandırılmayacak iseniz, onu geri çevirsenize; şayet iddianızda doğru iseniz. Fakat ölen kişiye gelince, eğer o (Allah'a) yakın kılınanlardan ise, Ona rahatlık, güzel rızık ve Naîm cenneti vardır. Eğer O, sağın adamlarından ise, '(ey sağcı), sana sağcılardan selam!' (denir) Ama yalanlayıcı sapıklardan ise; İşte ona da kaynar sudan bir ziyafet vardır. Ve cehenneme atılma vardır. Kesin gerçek budur işte."