cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kamboçya Soykırımı
Etnik kurbanlar
Etnik Vietnamlılar, etnik Taylar, etnik Çinliler, etnik Çamlar, Kamboçyalı Hristiyanlar ve diğer azınlıklar da zulüm ve soykırımın hedefi oldu. Kızıl Kmerler azınlık gruplarını zorla yerlerinden etti ve dillerini yasakladı. Kızıl Kmerler bir kararname ile Kamboçya nüfusunun %15'ini oluşturan 20'den fazla azınlık grubunun varlığını yasakladı. Genel olarak Kamboçyalılar Kızıl Kmer rejiminin kurbanı olsa da etnik ve dini azınlıklar Pol Pot ve rejimi tarafından sistematik olarak hedef alındığı için Kızıl Kmerler tarafından işlenen zulüm, işkence ve cinayetler Birleşmiş Milletlere göre soykırım eylemi olarak kabul edilmektedir.
Akademisyenler ve tarihçiler, Kızıl Kmerlerin yönetimi sırasında meydana gelen zulüm ve cinayetlerin soykırım olarak kabul edilip edilmeyeceği konusunda farklı görüşlere sahiptir. Bu çelişkili görüşler, Kızıl Kmer rejiminin 1979'da yıkılmasından hemen sonra Kamboçya'da araştırma yapan akademisyenlerin, kurbanların içinde bulundukları koşullar nedeniyle öldürülmüş olabileceklerini iddia etmelerinden kaynaklanmaktadır. Örneğin Michael Vickery, cinayetlerin "büyük ölçüde intikamcı, disiplinsiz bir köylü ordusunun kendiliğinden taşkınlıklarının sonucu" olduğu görüşündedir.
David Chandler, etnik azınlıkların Kızıl Kmer rejiminin kurbanı olmalarına rağmen, etnik kökenleri nedeniyle özel olarak hedef alınmadıklarını, bunun yerine rejimin düşmanı olarak görüldükleri için hedef alındıklarını savunmuştur. Chandler ayrıca, Hitler ile olası paralelliklerden kaçınmak için "şovenizm" ve "soykırım" terimlerinin kullanılmasını da reddetmektedir. Bu da Chandler'ın Kızıl Kmer rejiminin soykırım suçuyla itham edilmesi argümanına inanmadığını göstermektedir. Benzer şekilde, Michael Vickery de Chandler'ınkine benzer bir tutum sergilemekte ve Kızıl Kmer rejiminin zulmünü soykırım olarak kabul etmeyi reddetmektedir. Vickery, Kızıl Kmerleri Vietnam ve din karşıtı politikaları nedeniyle "şovenist" bir rejim olarak görmektedir. Stephen Heder da Kızıl Kmerlerin soykırımdan suçlu olmadığına inanmakta ve rejimin zulmünün ırkçılıktan kaynaklanmadığını belirtmektedir.
Ben Kiernan, bunun gerçekten bir soykırım olduğunu savunmakta ve Kamboçya'daki Çam halkının tarihinden örnekler vererek bu üç akademisyene katılmmamaktadır; tıpkı uluslararası bir mahkemenin Nuon Chea ve Khieu Samphan'ı sırasıyla 92 ve 87 kez söz konusu suçtan suçlu bulması gibi.
Vietnamlılar
Kızıl Kmerler ülkenin kötü gidişatından resmi olarak azınlık gruplarını, özellikle de Çam ve Vietnamlıları sorumlu tuttular. Rejim başlangıçta etnik Vietnamlıların Kamboçya'dan sürülmesini emretti ancak daha sonra Kamboçya dışına sürülen çok sayıda Vietnamlı sivili büyük çaplı katliamlardan geçirdi. Rejim daha sonra geriye kalan 20.000 etnik Vietnamlının kaçmasını engelledi ve bu grubun çoğu da idam edildi. Kızıl Kmerler soykırım hedeflerini desteklemek için medyayı da kullandı. Punom Pen Radyosu Kamboçyalıları "50 milyon Vietnamlıyı yok etmeye" çağırdı.
Ayrıca Kızıl Kmerler Vietnam'a çok sayıda sınır ötesi baskın düzenleyerek tahminen 30.000 Vietnamlı sivili katletmiştir. En önemlisi, Nisan 1978'deki Ba Chúc Katliamı sırasında Kızıl Kmer ordusu sınırı geçerek Ba Chúc köyüne girdi ve 3157 Vietnamlı sivili katletti. Bu durum Vietnam hükûmetinin acil tepkisine yol açarak Kızıl Kmerlerin nihai olarak yenilgiye uğratıldığı Kamboçya-Vietnam Savaşı'nın başlamasına neden oldu.
Çinliler
Kızıl Kmer rejiminin yönetimi sırasında Çinli Kamboçyalıların durumunun "Güneydoğu Asya'daki herhangi bir etnik Çinli topluluğun başına gelen en kötü felaket" olduğu iddia edildi. Çin kökenli Kamboçyalılar, Kızıl Kmerler tarafından "Kamboçya halkını sömürdükleri" gerekçesiyle katledildiler. Çinliler, kapitalizmle ilişkili tüccarlar ve tefeciler olarak klişeleştirilirken, tarihsel olarak grup daha açık ten rengi ve kültürel farklılıkları nedeniyle nefret çekmiştir. Yüzlerce Çam, Çinli ve Kmer aile 1978 yılında toplandı ve yeniden yerleştirilecekleri söylendi, ancak aslında idam edildiler.
Çam Müslümanları
Ben Kiernan'a göre, "en şiddetli imha kampanyası Kamboçya'nın Müslüman azınlığı olan etnik Çamlara yönelikti." İslam, yeni komünist sisteme ait olmayan "yabancı" bir kültür olarak görülüyordu. Başlangıçta Kızıl Kmerler, nüfusun dağıtılması yoluyla Çamların "zorla asimilasyonunu" hedefledi. Pol Pot daha sonra Çamlara karşı köyün ileri gelenlerinin öldürülmesini de içeren sindirme çabalarına girişmiş, ancak en sonunda Çam halkının toplu olarak öldürülmesini emretmiştir. Amerikalı profesör Samuel Totten ve Avustralyalı profesör Paul R. Bartrop, 1979'da Kızıl Kmerler devrilmeseydi Çam nüfusunun tamamen ortadan kaldıracağını tahmin etmektedir.
Çamlar, 1950'lerin başlarında komünistlere katıldıklarında öne çıkmaya başladılar. Çam yaşlılarından Sos Man, Çinhindi Komünist Partisine katıldı ve Parti güçlerinde binbaşı olmak için rütbesini yükseltti. Daha sonra 1970 yılında Doğu Bölgesi'ndeki evine dönerek Kampuçya Komünist Partisine (CPK) katıldı ve oğlu Mat Ly ile birlikte Doğu Bölgesi İslami Hareketini kurdu. Birlikte Kızıl Kmerlerin sözcüsü oldular ve Çam halkını devrime katılmaya teşvik ettiler. Sos Man'ın İslami Hareketi de 1970-1975 yılları arasında Kızıl Kmerler tarafından hoşgörüyle karşılandı. Çamlar, 1972 gibi erken bir tarihte güneybatıda başlatılan bir kampanya ile kademeli olarak inançlarını ve kendilerine özgü uygulamalarını terk etmeye zorlandılar.
On Çam köyü 1972-1973 yıllarında Kızıl Kmerler tarafından ele geçirilmiş, buralara yeni Çam liderleri yerleştirilmiş ve köylüler memleketlerinden uzakta bulunan tarlalarda çalışmaya zorlanmışlardır. Kiernan'ın görüştüğü bir tanık, o dönemde Kızıl Kmerler tarafından iyi muamele gördüklerini ve 1974 yılında evlerine dönmelerine izin verildiğini ileri sürmektedir. Dahası, Çamlar "emanetçi temel halk" olarak sınıflandırılmış ve bu da onları zulme karşı savunmasız hale getirmiştir. İçinde bulundukları kötü duruma rağmen Çamlar ve yerel halk birçok bölgede yan yana yaşamakta, Kmer dilini konuşmakta ve hatta çoğunluktaki Kmerlerin yanı sıra azınlıktaki Çinli ve Vietnamlılarla da evlenmektedirler. Kamboçyalıların farklı etnik ve kültürel uygulamaları 1972'de Kızıl Kmerler'in yükselişi sırasında bozulmaya başladı ve Çamların inanç ve kültürlerini uygulamaları yasaklandı. Çam kadınlarından saçlarını Kmerler gibi kısa tutmaları istenmiş, Çam erkeklerinin sarong giymelerine izin verilmemiş, çiftçiler koyu renk ya da siyah giysiler giymeye zorlanmış, namaz gibi dini faaliyetler yasaklanmıştır. Vickery, Kamboçyalı Çamların savaş başlamadan önce "bazı bölgelerde" Kmerler tarafından ayrımcılığa uğradığını, bunun sebebinin de kısmen Çamların kara büyü uygulayıcıları olarak kalıplaştırılması olduğunu belirtiyor. Diğer bölgelerde ise Çamlar ev sahibi topluluklar içinde iyi bir şekilde asimile olmuş, Kmer dilini konuşmuş ve Kmerler, Vietnamlılar ve Çinlilerle evlenmişlerdir.
1972 ve 1974 yılları arasında Kızıl Kmerler, Çamların kendilerine özgü dilleri, kültürleri, inançları ve bağımsız komünal sistemlerinin varlığı nedeniyle komünist gündemleri için bir tehdit oluşturduklarına inandıkları için Çamlara uyguladıkları kısıtlamaları yoğunlaştırdılar. Buna ek olarak, Çamları atalarının mirasından ve etnik kökenlerinden koparmak ve onları daha büyük ve Kmer egemenliğindeki Demokratik Kampuçya'ya asimile olmaya zorlamak amacıyla "İslami Kmerler" olarak yeniden adlandırıldılar. Kızıl Kmerler, Çamların herkesin kolayca izlenebileceği birbirine sıkı sıkıya bağlı topluluklar kurma girişimlerini tehlikeye atacağına inanıyordu. Sonuç olarak rejim, Çamları kendi bölgelerinden sürerek ve Kamboçya genelinde köylü olarak çalışmaya zorlayarak dağıtmaya karar verdi, böylece onları yeni Kamboçya ekonomisinin yaratılmasına ve sürdürülmesine doğrudan katkıda bulunmaya zorladı. Bu hamle, rejimin merkezi ekonomik kooperatifler kurma planını baltalayacak olan Çamların yeniden kendi topluluklarını oluşturmak için bir araya gelmemelerini sağlamak amacıyla yapıldı. Kızıl Kmerlerin kendilerine dayattığı kısıtlamalara karşı çıkan Çamlar yavaş yavaş rejim tarafından tutuklandılar. Bu nedenle, Ekim 1973'te Doğu Bölgesi'ndeki Çam Müslümanları Kızıl Kmerlerin kısıtlamalarından duydukları hoşnutsuzluğu yerel camilerde davul çalarak gösterdiler - geleneksel olarak namaz zamanının geldiğini yerel halka bildirmek için davul çalarlar. Bu toplumsal meydan okuma eylemi, birçok Çam Müslüman liderinin ve din öğretmeninin toplu olarak tutuklanmasına yol açtı.
Şubat 1974'te Batı Bölgesi'nde yer alan 31. Bölge'de yaşayan Çamlar, Kızıl Kmerlerin balıkçıların günlük avladıkları balıkları yerel kooperatife kaydettirmelerini ve kooperatife düşük fiyattan satmalarını zorunlu kılan politikasını protesto ettiler. Aynı zamanda yerel halk da bu balıkları kooperatiften daha yüksek bir fiyata satın almak zorunda bırakılıyordu. Bu politika, yerel halkın hoşnutsuzluklarını dile getirmek için kooperatifle karşı karşıya gelmesine neden oldu, yerel halka ateş açıldı ve 100'den fazla kişi öldü ve yaralandı. Aralık 1974'e gelindiğinde, topluluk liderlerinin tutuklanmasının ardından Doğu Bölgesi'nin 21. Bölgesi'nde Kızıl Kmerlere karşı Çamlar tarafından bir isyan başlatıldı. İsyan, rejim tarafından zorla bastırıldı ve herhangi bir kayıp kaydı belgelenmedi.
Bu kısıtlamalar, direniş ve baskılara dair kayıtlar olduğu kadar; Çam topluluğu üyelerinin 1970 ile 1975'in başları arasında rejim tarafından maruz bırakıldıkları baskıyı reddeden anlatıları da mevcuttur. Bu dönemde ticaret ve seyahat gibi bazı faaliyetlere kısıtlamalar getirilmiş olsa da bunların devam eden iç savaşın yan ürünleri olduğu anlaşılmıştır. Dahası, bazı Çamlar da Kızıl Kmerlerin askerleri ve üyeleri olarak devrime katılmıştı. Bazı yerel anlatılara göre, Kızıl Kmerler köy topluluklarına ilk geldiklerinde insanlar onlara güven duymuş, yiyecek ve erzak sağlayarak yerel halka yardımcı olmuş, yerel kültürlere veya dinlere yönelik herhangi bir yasak getirilmemiş; kısıtlamalar getirilse bile bunların sonuçları ağır olmamıştır. Birçok kişi Kızıl Kmerleri kahraman olarak görüyordu çünkü Kızıl Kmerlerin Amerika Birleşik Devletleri destekli hükümete karşı savaşında köylülüğü desteklediğine inanıyorlardı. Çam toplulukları Kamboçya'nın dört bir yanında bulunabildiğinden, farklı Çam toplulukları Kızıl Kmerlerin 1975 öncesi yönetiminin etkilerini farklı şekillerde deneyimlemiş olabilirler. Bazı topluluklar baskı ve kısıtlamalara maruz kalırken diğer topluluklar bunu yaşamamıştır. Pol Pot 1975'in sonunda gücünü pekiştirdiğinde, zulüm daha şiddetli hale geldi ve ayrım gözetmeksizin tüm Çam halkını etkiledi. Kamboçya hükümetinin ve Kamboçya Mahkemelerindeki Olağanüstü Dairelerin (ECCC) 1975 öncesi dönemde, yani Pol Pot'un iktidarını pekiştirmesinden önceki dönemde zulüm yapan Kızıl Kmer üyelerini yargılamamasının en basit nedenlerinden biri bu olabilir. Sonuç olarak, 1975 öncesi baskılara maruz kalan Çamların anlattıkları soykırımın bir parçası olarak değerlendirilmedi çünkü bir halkın etnik veya dini profillemeye dayalı olarak sistematik bir şekilde yok edilmesine ilişkin dava yeterince somut değildi.
1975 yılında Kızıl Kmerlerin Kmer Cumhuriyeti güçlerine karşı kazandığı zaferin ardından, Kızıl Kmerlere asker olarak katılan Çam kökenli iki kardeş, en büyük Çam Müslüman topluluğunun bulunduğu Kampong Çam ilindeki 21. Bölgeye, evlerine döndüler. Kardeşler daha sonra, babalarını komünist davaya katılmaya ikna edebilecekleri umuduyla, devrime katılanlar olarak yaşadıkları maceraları, Kmerlerin öldürülmesi ve domuz eti tüketimini de içeren maceraları babalarına anlattılar. Sessiz kalan babanın, oğullarının anlattıklarından etkilenmediği açıktı. Bunun yerine eline bir satır almış, oğullarını öldürmüş ve köylülere düşmanı öldürdüğünü söylemiştir. Köylüler kendi oğullarını öldürdüğüne dikkat çekince, Kızıl Kmerlerin İslam'a ve Çam halkına olan nefretinden bahsederek oğullarının daha önce kendisine anlattığı hikâyeleri tekrarladı. Bu olay üzerine köylüler o gece bölgede bulunan tüm Kızıl Kmer askerlerini öldürmek üzere oybirliğiyle anlaştılar. Ertesi sabah, daha fazla Kızıl Kmer askeri ağır silahlarla bölgeye geldi ve köyü kuşatarak içindeki her bir köylüyü öldürdüler.
Benzer şekilde, Haziran veya Temmuz 1975'te Doğu Bölgesi 21. Bölge'deki Kızıl Kmer yetkilileri halkın elindeki tüm Kuran nüshalarına el koymaya ve aynı zamanda Çam kadınlarına zorunlu kısa saç kesimi dayatmaya çalışmıştır. Yetkililer, rejim askerleri tarafından ateş açılan yerel Çam topluluğu üyeleri tarafından düzenlenen kitlesel bir gösteriyle karşılaştı. Çamlar kılıç ve bıçaklarla karşılık vererek birkaç askeri öldürdüler, ancak rejimin askeri takviyeleri tarafından misilleme yapılarak köylüler ve malları yok edildi. Malezya'daki Çam mültecileri tarafından anlatılan bir başka olaya göre, Haziran 1975'te Müslüman Çam topluluğunun önde gelen on üç ismi rejim tarafından öldürüldü. Öldürülmelerinin sözde nedeni, bazılarının "CPK toplantısına katılmak yerine namaz kıldırmaları", diğerlerinin ise "evlilik törenlerine izin verilmesi için dilekçe vermeleri" idi.
İsyan nedeniyle 1976 yılının ortalarında olaylar daha da kötüye gitmiş, etnik azınlıkların sadece Kmer milliyetine ve dinine bağlılık yemini etmelerine izin verilmiştir: Kmer kimliği dışında başka bir kimlik olmayacaktı. Sonuç olarak, Çamca konuşulmadı, herkesin aynı yemeği yemesi zorunlu hale geldi ve Çam Müslümanları domuz yetiştirerek ve domuz eti tüketerek dini inançlarını ihlal etmeye zorlandılar. İsyanların ortaya çıkmasının yerel halk tarafından öne sürülen bir nedeni, Kızıl Kmerlere asker olarak katılan bazı Çamların, Pol Pot'un iktidarını sağlamlaştırmasının ardından güçlü pozisyonlar elde etmeyi beklemesidir. Bu askerler 1975 yılında Kızıl Kmer güçlerinden atılmış, İslami pratiklerinden mahrum bırakılmış ve etnik kimlikleri ellerinden alınmıştır.
Çam halkına yönelik cinayetler boyunca tutarlı olan kalıplar şunlardı: Birincisi; müftüler, imamlar ve diğer nüfuzlu kişiler de dahil olmak üzere Çam Müslüman liderlerinin öldürülmesi sonucunda toplumsal yapılar dağıtıldı. İkinci olarak; Çamları, Kmerlerden ayıran uygulamalar kısıtlandığında Çamların hem İslami hem de etnik kimlikleri ortadan kaldırıldı. Üçüncüsü; Çamlar topluluklarından dağıtıldı, ya tarlalarda çalışmaya zorlandılar ya da Kızıl Kmerlere karşı direniş veya isyan eylemlerini kışkırtmakla suçlanıp tutuklandılar. Kızıl Kmerlerin Kamboçya'yı yönettiği dönemde Budizm, Hristiyanlık ve İslam da dahil olmak üzere tüm dinler yasaklanmış ve bu dinlerin mensuplarına zulmedilmiştir. Çam kaynaklarına göre, Kızıl Kmerler döneminde 132 cami yıkıldı, diğer birçok camiye saygısızlık edildi ve Müslümanların inançlarını uygulamalarına izin verilmedi. Müslümanlar domuz eti yemeye zorlanmış ve bunu reddettiklerinde öldürülmüşlerdir. Bütün Çam köyleri yok edildi. Çamların kendi dillerini konuşmalarına izin verilmedi. Çam çocukları ailelerinden koparıldı ve Kmer olarak yetiştirildi. Kızıl Kmer hükûmeti tarafından 1979 yılında verilen emirlerde şöyle deniyordu: "Çam ulusu artık Kmerlere ait olan Kampuçya topraklarında yaşamıyor. Buna göre, Çam milliyeti, dili, gelenekleri ve dini inançları derhal ortadan kaldırılmalıdır. Bu emre itaat etmeyenler Angkar'a muhalefet eylemlerinin tüm sonuçlarına katlanacaklardır."
Kızıl Kmerlerin yönetiminin sona ermesinin ardından tüm dinler yeniden tesis edildi. Vickery 1980'lerin ortalarında Kamboçya'da yaklaşık 185.000 Çam'ın yaşadığına ve cami sayısının 1975'ten önce olduğu gibi o zaman da yaklaşık aynı olduğuna inanıyor. 1988'in başlarında Punom Pen bölgesinde altı cami vardı ve taşrada da "iyi sayıda" cami bulunuyordu, ancak Müslüman ileri gelenler çok azdı; Kamboçya'da daha önce önde gelen 113 Çam din adamından sadece 20'si Kızıl Kmerler döneminden sağ çıkabilmişti.
Ben Kiernan'a göre, sömürge ve sömürge sonrası dönemlerde Çamların ırksallaştırılması, Kızıl Kmerlerin Çam halkına yönelik nefretinin arkasındaki ana neden olabilir. Yanlış bilgiler ve ırksal stereotipler, sömürgeci akademisyenler tarafından ortaya atılan Çam yok oluş teorisi de dahil olmak üzere, Çamları atalarının topraklarından koparmak için kullanıldı. Bu teoriye göre "gerçek" Çamların soyu tükenmişti. Kiernan şöyle yazıyor: "Yirminci yüzyılda Çamlar iki efsaneden muzdarip oldu: 'imparatorluklarının' ihtişamı abartıldı ve bugünkü kötü durumları da öyle. Romantikleştirilmiş bir Çam kıyameti görüşü, 1975-79'da haklarından mahrum bırakılmalarına yardımcı oldu. Fransızlar tarafından 'Malaylar' olarak adlandırıldılar ve Kamboçya'nın bağımsızlığından sonra, aynı derecede yanlış olan yeni bir etiket aldılar: 'İslami Kmerler'. Bir kez daha etnik kökenleri inkar edildi, ters bir şekilde Çamlar tarihin kurbanları oldular. "Akademisyenler ayrıca Kızıl Kmerlerin Çamlara yönelik soykırımının ırkçı motivasyonunun inkarını Holokost'un inkârına benzetmektedir; her iki soykırım inkâr biçimi de soykırım faillerinin eylemlerini haklı çıkarmak için kurbanların dinlerini kullanmaya çalışan benzer anlatısal uydurmalardır, daha geniş ırk ve etnik nefretleri ve ayrımcı geçmişleri göz ardı etmektedirler.
Dini gruplar
Ateşli bir Marksist ateist olan Pol Pot liderliğindeki Kızıl Kmerler, devlet ateizmi politikası uygulamışlardır. Catherine Wessinger'e göre, "Demokratik Kampuçya resmi olarak ateist bir devletti ve Kızıl Kmerler tarafından dine yapılan zulüm, ancak komünist Arnavutluk (bkz. Komünist Arnavutluk'ta din) ve Kuzey Kore (bkz. Kuzey Kore'de din özgürlüğü) devletlerinde dine yapılan zulümle eşdeğerdi." Tüm dinler yasaklanmıştı ve İslam, Hristiyanlık ve Budizm taraftarlarına yönelik baskılar çok geniş çaplıydı. Kızıl Kmerler tarafından 50.000 kadar Budist rahibin katledildiği tahmin edilmektedir.
Dahili tasfiyeler
1978 yılında Pol Pot, Doğu Askerî Bölgesi'ni Vietnamlılar tarafından kirletildiğini düşündüğü kişilerden temizlemek için Güneybatı Bölgesi'nden askeri birliklere doğu Kampuçya'ya geçmeleri ve "gizli hainleri" ortadan kaldırmaları emrini verdi. Kampuçya Hükûmetinin saldırısına dayanamayan So Phim intihar etti, yardımcısı Heng Samrin ise Vietnam'a iltica etti. Doğu Bölgesi'ndeki katliamlar dizisi, Pol Pot rejiminin soykırımı sırasında gerçekleşen katliamlar arasında en ciddi olanıydı. "Parti, ordu ve halkın kitlesel ve ayrım gözetmeksizin tasfiyesi" olarak tanımlanmıştır.
Çocukların kullanımı
Kızıl Kmerler, soykırım sırasında ve sonrasında toplu katliam ve diğer zulümleri işlemek için binlerce duyarsızlaştırılmış, onlu yaşlarının başında askere alınmış çocuğu kullandılar. Endoktrine edilen çocuklara her türlü emri tereddüt etmeden yerine getirmeleri öğretildi.
İşkence ve tıbbi deneyler
Kızıl Kmer rejimi aynı zamanda mahkumlar üzerinde işkenceli tıbbi deneyler uygulamasıyla da tanınmaktadır. İnsanlar sadece rejime karşı oldukları şüphesiyle ya da diğer mahkumlar işkence altında isimlerini verdikleri için hapsedilmiş ve işkence görmüşlerdir. Bütün aileler (kadınlar ve çocuklar da dahil olmak üzere) hapse atıldı ve işkence gördü çünkü Kızıl Kmerler bunu yapmazlarsa kurbanlarının akrabalarının intikam alacağından korkuyorlardı. Pol Pot, "eğer otları öldürmek istiyorsanız, köklerini de öldürmek zorundasınız" demişti. Mahkumların çoğu, neden hapsedildiklerini bile bilmiyordu ve gardiyanlara sormaya cesaret ettiklerinde gardiyanlar sadece Angkar'ın (Kampuçya Komünist Partisi) asla hata yapmadığını söyleyerek cevap veriyordu, bu da yasa dışı bir şey yapmış olmaları gerektiği anlamına geliyordu.
Hem S-21 kayıtlarında hem de mahkeme belgelerinde çok sayıda işkence anlatısı bulunmaktadır; hayatta kalan Bou Meng'in kitabında (Huy Vannak tarafından yazılmıştır) anlattığı gibi, işkenceler o kadar korkunç ve iğrençti ki, mahkumlar kaşıkla bile olsa intihar etmek için her yolu deniyorlardı ve intihar etmelerini veya kaçmaya çalışmalarını önlemek için elleri sürekli arkadan bağlıydı. Daha fazla yararlı bilgi veremeyeceklerine inanıldığında, gözleri bağlanarak Ölüm Tarlaları'na gönderiliyorlardı; buralar, mahkumların geceleri tırpan ya da çivi ve çekiç gibi metal aletlerle öldürüldüğü toplu mezarlardı (çünkü mermiler çok pahalıydı). Çoğu zaman çığlıkları, Demokratik Kampuçya'nın propaganda müziğini çalan hoparlörler ve jeneratör setlerinin gürültüsüyle örtülüyordu. S-21'in içinde bebeklere ve çocuklara özel bir muamele yapılıyordu. Annelerinden ve akrabalarından koparılıp Ölüm Tarlaları'na gönderiliyor ve burada Çankiri Ağacı denilen ağaca çarptırılıyorlardı. S-21 gibi Demokratik Kampuçya'nın dört bir yanına yayılmış diğer hapishanelerdeki bebeklere de benzer bir muamele yapıldığı sanılmaktadır. S-21'de rejim tarafından yakalanan birkaç Batılı da vardı. Bunlardan biri, bir yattayken Kızıl Kmerler tarafından yakalanan İngiliz öğretmen John Dawson Dewhirst idi. S-21'in gardiyanlarından Cheam Soeu, Batılılardan birinin diri diri yakıldığını söyledi ama Kang Kek Iew ("Yoldaş Duch") bunu yalanladı. Pol Pot'un kendisinden (öldükten sonra) cesetlerini yakmasını istediğini ve "kimsenin emrimi ihlal etmeye cesaret edemeyeceği"ni söyledi. İşkenceler sadece mahkumları itirafa zorlamak için değil, gardiyanları eğlendirmek için de yapılıyordu. Mahkumlara iyi davranırlarsa kendilerinin de mahkum olacağından korkuyorlardı.
Kızıl Kmerler döneminde önceki doktorlar öldürüldü ya da çiftçi olarak çalışmak üzere kırsal bölgelere gönderildi ve Punom Pen'deki Tıp Fakültesi kütüphanesi ateşe verildi. Rejim daha sonra hiç eğitim almamış ya da çok az eğitim almış ergenlik çağındaki çocuk doktorları işe aldı. Batı tıbbı hakkında hiçbir bilgileri yoktu (kapitalist bir icat olarak görüldüğü için yasaklanmıştı) ve kendi tıbbi deneylerini yapmak ve kendi başlarına ilerleme kaydetmek zorundaydılar. Batılı ilaçlara sahip değillerdi (çünkü Kızıl Kmerlere göre Kamboçya'nın kendi kendine yetmesi gerekiyordu) ve tüm tıbbi deneyler sistematik olarak uygun anestezikler olmadan yapılıyordu. S-21'de çalışan bir sağlık görevlisi, 17 yaşındaki bir kızın dövülmeden önce boğazının kesildiğini ve karnının delindiğini ve bütün bir gece boyunca suya sokulduğunu anlattı. Bu işlem birçok kez tekrarlanmış ve anestezi yapılmadan gerçekleştirilmiştir.
Kampong Çam ilindeki bir hastanede, çocuk sağlık görevlileri rızası olmayan canlı bir kişinin bağırsaklarını keserek çıkardı ve iyileşme sürecini incelemek için uçlarını birleştirdi. Hasta "operasyon" nedeniyle üç gün sonra öldü. Aynı hastanede, Kızıl Kmerler tarafından eğitilen diğer "doktorlar" sadece kalp atışını görmek için yaşayan bir kişinin göğsünü açtılar. Operasyon hastanın ani ölümüyle sonuçlandı. Diğer tanıklıklar ve Kızıl Kmerlerin politikası bunların münferit vakalar olmadığını göstermektedir. Ayrıca, örneğin canlı bir insanın vücuduna hindistan cevizi suyu enjekte ederek ve etkilerini inceleyerek uyuşturucu testi de yaptılar. Hindistan cevizi suyu enjeksiyonu genellikle ölümcüldür. Mahkeme duruşmasındaki bir tanık da Tbong Khmum ilinde, hastanedeki bir sağlık personelinin gece sessizliğinde tutuklanan kadroların eşleri üzerinde deneyler yaptığını gördüğünü açıkladı. Kurbanların vücutları kesilerek açılmış ve bazı sıvılar enjekte edilmiştir ki diğer raporlarda bu enjeksiyonun bir çeşit hindistan cevizi sıvısı olabileceği belirtilmiştir.
Ölü sayısı
Ben Kiernan, Kızıl Kmerlerin politikaları sonucunda 1,671 milyon ila 1,871 milyon Kamboçyalının ya da Kamboçya'nın 1975 nüfusunun %21'i ila %24'ünün öldüğünü tahmin etmektedir. Fransız nüfus bilimci Marek Sliwinski tarafından yapılan bir çalışmada, 1975 yılında 7,8 milyon olan Kamboçya nüfusunun 2 milyondan biraz daha azının Kızıl Kmerler döneminde doğal olmayan yollardan öldüğü hesaplanmıştır. Kamboçyalı erkeklerin %33,5'i Kızıl Kmerler döneminde ölürken, bu oran Kamboçyalı kadınlar için %15,7'dir. 2001 tarihli bir akademik kaynağa göre, Kızıl Kmerler dönemindeki aşırı ölümlere ilişkin en yaygın kabul gören tahminler 1,5 milyon ila 2 milyon arasında değişmektedir, ancak 1 milyon kadar düşük ve 3 milyon kadar yüksek rakamlar da belirtilmiştir. Kızıl Kmerlerin infazlarından kaynaklanan ölümlere ilişkin geleneksel olarak kabul edilen tahminler 500.000 ila 1 milyon arasında değişmektedir, bu da "dönemdeki aşırı ölümlerin üçte biri ila yarısı" anlamına gelmektedir. Ancak 2013 tarihli bir akademik kaynak (2009 tarihli bir araştırmaya atıfta bulunarak) infazların toplam ölümlerin %60'ını oluşturmuş olabileceğini ve 23.745 toplu mezarın yaklaşık 1,3 milyon şüpheli infaz kurbanı içerdiğini belirtmektedir. Kamboçya Dokümantasyon Merkezinden (DC-Cam) Craig Etcheson, Kızıl Kmerlerin infazlarına ilişkin daha önceki ve daha yaygın kabul gören tahminlerden oldukça yüksek olsa da bir milyondan fazla infaz tahminini "toplu mezarın doğası ve DC-Cam'in aşırı bir tahminden ziyade eksik ceset sayımı üretme olasılığı daha yüksek olan yöntemleri göz önüne alındığında makul olduğunu" savunmuştur. Nüfusbilimci Patrick Heuveline 1970 ile 1979 yılları arasında 1,17 milyon ile 3,42 milyon arasında Kamboçyalının doğal olmayan yollardan öldüğünü ve bu ölümlerin 150.000 ile 300.000'inin iç savaş sırasında meydana geldiğini tahmin etmektedir. Heuveline'in merkezi tahmini 2,52 milyon fazla ölümdür ve bunun 1,4 milyonu doğrudan şiddetin sonucudur. Kamboçyalılarla ev ev yapılan bir ankete dayanmasına rağmen, Kızıl Kmerlerin halef rejimi Kampuçya Halk Cumhuriyeti (KHC) tarafından ilan edilen 3,3 milyon ölüm tahmini genellikle abartılı olarak kabul edilir; diğer metodolojik hataların yanı sıra, KHC yetkilileri kısmen gömülmüş toplu mezarlarda bulunan tahmini kurban sayısını ham anket sonuçlarına eklemiştir, bu da bazı kurbanların iki kez sayıldığı anlamına gelir.
Anma
Eski rejimin kamu görevlilerinin infazları Punom Pen düştükten sonra gerçekleşmiş olsa da 20 Mayıs 1975 Kamboçya'da Kızıl Kmerlerin özel vatandaşlara yönelik kampanyasının başladığı tarih olarak anılmaktadır ve 20 Mayıs "Ulusal Anma Günü"dür ve ulusal bir bayramdır.
Savaş suçları davaları
Vietnam'ın Kamboçya'yı istilası, Ocak 1979'da Kızıl Kmer rejimini yenerek ve devirerek soykırımı sona erdirdi. 15 Temmuz 1979'da Vietnam tarafından kurulan yeni Kamboçya hükûmeti "1 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname"yi kabul etti. Bu, Pol Pot ve Ieng Sary'nin soykırım suçundan yargılanmasına izin verdi. Kendilerine Amerikalı savunma avukatı Hope Stevens verildi ve gıyabında yargılanarak soykırım suçundan mahkum edildiler.
Savaş 1989 yılına kadar Kızıl Kmerler ve diğer bazı gruplar tarafından Vietnam işgaline karşı bir isyan olarak devam etti. Vietnamlıların çekilmesinin ardından 1991 Paris Barış Anlaşmaları imzalanarak savaş resmen sona erdi. Kızıl Kmerleri de anlaşmaya dahil edebilmek için büyük güçler 1975 ve 1979 yılları arasındaki eylemlerini tanımlamak için "soykırım" kelimesini kullanmaktan kaçınmayı kabul ettiler. 1991'de Kamboçya'daki neredeyse her büyük lider bir noktada Pol Pot'un Kızıl Kmerleri ile ittifak kurmuştu, bu nedenle onu yargılamayı savunmak konusunda isteksizdiler. Amerika Birleşik Devletleri 1989 yılına kadar Kızıl Kmerlerin zulmünü soykırım olarak tanımlamaktan kaçınmış, bunun "barışın sağlanmasına ters etki yapacağını" iddia etmiş ve Pol Pot'un yakalanıp yargılanmasını ancak 1997 yılında onaylamıştı. Mahkemenin Vietnam Savaşı sırasında ABD'nin Kamboçya'yı bombalamasını da inceleyebileceği yönünde spekülasyonlar vardı.
1997 yılında Kamboçya'nın iki eş başbakanı Birleşmiş Milletler Genel Sekreterine bir mektup yazarak Kızıl Kmerlerin üst düzey liderlerinin yargılanması için yardım talebinde bulundu. Ocak 2001'de Kamboçya Ulusal Meclisi, Kızıl Kmer rejiminin diğer üyelerini yargılamak üzere bir mahkeme kurulmasını öngören yasayı kabul etti. Uzun müzakerelerin ardından Kamboçya Kraliyet Hükûmeti ile Birleşmiş Milletler arasında bir anlaşmaya varıldı ve 6 Haziran 2003 tarihinde imzalandı. Anlaşma daha sonra Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından onaylandı.
1999 yılında Nic Dunlop ve Nate Thayer tarafından röportaj yapılan Duch, 17.000 kadar siyasi mahkumun idam edildiği Tuol Sleng Hapishanesinde işlenen suçlardan dolayı suçlu olduğunu kabul etti. Yaptıklarından duyduğu üzüntüyü dile getirerek yargılanmaya ve eski yoldaşları aleyhinde ifade vermeye hazır olduğunu belirtti. Şubat ve Mart 2009'daki duruşması sırasında Duch, Tuol Sleng'de işlenen suçlardan sorumlu olduğunu kabul etti. 26 Temmuz 2010 tarihinde insanlığa karşı suç, işkence ve cinayet suçlarından suçlu bulundu ve 35 yıl hapis cezasına çarptırıldı. 3 Şubat 2012'de önceki cezası ömür boyu hapis cezasıyla değiştirildi. Duch, Eylül 2020'de akciğer hastalığından öldü.
Ieng Sary, Punom Pen'de zengin bir villada bulunduktan sonra 12 Kasım 2007 tarihinde tutuklandı ve rejimin gayri resmi danışmanı olan eşi Ieng Thirith gibi insanlığa karşı suç işlemekle itham edildi. 17 Kasım 2011 tarihinde, tıbbi uzmanların değerlendirmelerinin ardından, Thirith'in zihinsel durumu nedeniyle yargılanmaya elverişli olmadığına karar verildi. Sary, yargılaması devam ederken 2013 yılında kalp yetmezliğinden öldü.
Bir diğer üst düzey Kızıl Kmer lideri Khieu Samphan 19 Kasım 2007 tarihinde tutuklandı ve insanlığa karşı suç işlemekle itham edildi. Kendisi 2014 yılında suçlu bulundu ve ömür boyu hapse mahkum edildi. Samphan, 23 Haziran 2017'deki duruşmada, suçsuz kurbanlarının anısı önünde eğilme arzusunu dile getirirken, aynı zamanda daha parlak bir geleceğe sahip olma idealleri için savaşanlar adına acı çektiğini iddia etti.
Soykırımın inkârı
1979 yılında Komünist İşçi Partisi (Kanada) Kamboçya'ya yaptıkları ziyaretin ardından yayınladıkları broşürde, toplu katliam ve diğer vahşet haberlerinin ABD tarafından uydurulduğunu ve daha sonra Sovyetler Birliği ve Vietnam tarafından kullanıldığını belirttiler. Onlara göre, ölü sayısının bir kısmı Tayland'daki ABD elçiliği tarafından uydurulmuş ve François Ponchaud tarafından popüler hale getirilmiştir. Ayrıca raporların ya da görüntülerin Tayland istihbaratı ve Lon Nol destekçileri tarafından uydurulduğunu iddia etmektedirler.
Pol Pot, 15 Nisan 1998'deki ölümünden birkaç ay önce Nate Thayer ile bir röportaj yapmıştır. Röportaj sırasında vicdanının rahat olduğunu belirtmiş ve soykırımdan sorumlu olduğunu inkâr etmiştir. Pol Pot "insanları öldürmek için değil, mücadeleyi yürütmek için geldiğini" iddia etmiştir. Alex Alvarez'e göre Pol Pot "kendisini yanlış anlaşılmış ve haksız yere kötülenmiş bir figür olarak tasvir etti". 2013 yılında Kamboçya Başbakanı Hun Sen, Kamboçya Soykırımı'nın ve Kızıl Kmerler tarafından işlenen diğer savaş suçlarının inkârını yasaklayan ve Holokost'un sona ermesinin ardından Avrupa ülkelerinde kabul edilen yasaları yansıtan bir yasayı oybirliğiyle kabul etti.
Yasa, Kamboçya Ulusal Kurtarma Partisinin başkan yardımcısı olan muhalefet lideri Kem Sokha'nın açıklamalarına rağmen kabul edildi. Sokha, Tuol Sleng Soykırım Müzesi'ndeki sergilerin uydurma olduğunu ve eserlerin 1979'daki istilanın ardından Vietnamlılar tarafından sahte olarak üretildiini ifade etmişti. Sokha'nın partisi yorumlarının bağlamından koparıldığını iddia etti.
Çin'in Kızıl Kmerlere desteğini inkâr etmesi
1988 yılında, bir zamanlar Kızıl Kmerlerin bir üyesi olan Kamboçya Başbakanı Hun Sen, Çin'i Kamboçya'da "kötülük olan her şeyin kaynağı" olarak tanımladı. Ancak Temmuz 1997'de kanlı bir hizip darbesiyle yerel rakiplerini devirip Batı'da öfkeye yol açtıktan sonra Çin derhal statükoyu tanıdı ve askeri yardım teklif etti. Kısa süre sonra yeni çıkarlar aynı hizaya geldi. Ardından 2000 yılında ÇKP Genel Sekreteri ve Çin Devlet Başkanı Jiang Zemin resmi bir ziyaret için Kamboçya'ya geldi. 1963'ten bu yana ilk kez bir Çinli lider Kamboçya'yı ziyaret etmiş oldu.
Aralık 2000'de Jiang, Kamboçya'yı ziyaret ederken Çin Dışişleri Bakanlığı bir açıklama yayınlayarak Pekin'in Kamboçya'yı yönetirken Kızıl Kmerlerin yanlış politikalarını asla desteklemediğini iddia etti ve özür dilemeyi reddetti. O dönemde Çin Dışişleri Bakanlığı Asya Departmanı Müdür Yardımcısı olan Yang Yanyi şu iddiada bulunmuştur:
"Bu, Kamboçyalıların kendileri tarafından ele alınması gereken bir iç meseledir. Çin hiçbir zaman başka bir ülkenin iç işlerine karışmamıştır. O tarihi dönemdeki yardım ve desteğimiz Kamboçya'nın egemenliğini ve ulusal bağımsızlığını koruma çabalarını desteklemek içindi. Biz asla başka ülkelerin yanlış politikalarını desteklemeyiz."
Ziyaret sırasında Jiang, Norodom Sihanuk ve Kamboçya Başbakanı Hun Sen ile bir araya gelerek Kamboçya'ya 12 milyon ABD doları yardım yapılmasını öngören bir anlaşma imzaladı. Kamboçya hükûmeti Jiang'ın ziyareti sırasında Kızıl Kmerler konusuna hiç değinmemiş olsa da protestocular Çin'den özür dilemesini ve hatta tazminat talep ettiler ve bu talep hâlâ devam ediyor. 2015 yılında Kamboçya Dokümantasyon Merkezi İcra Direktörü Youk Chhang: "Çinli danışmanlar hapishane gardiyanlarıyla birlikte en üst düzey lidere kadar oradaydılar. Çin bunu hiçbir zaman kabul etmedi ya da özür dilemedi." dedi. 2009 yılında, bazı eski Kızıl Kmer liderlerinin mahkemeleri sırasında, Çin Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Jiang Yu şunları iddia etti: "'Çin uzun bir süredir Demokratik Kampuçya hükûmeti de dahil olmak üzere önceki Kamboçya hükümetleriyle normal ve dostane ilişkiler içinde olmuştur. Herkesin bildiği gibi Demokratik Kampuçya hükûmeti Birleşmiş Milletlerde yasal bir koltuğa sahipti ve 70'ten fazla ülkeyle geniş dış ilişkiler kurmuştu.'"
Kurtarıcıların tanınması
2011'den 2015'e kadar devam eden Kurtarıcılar sergisi, başkalarını kurtarmak için hayatlarını riske atan kişileri ödüllendirdi. Kamboçyalı kurtarıcılar, diğer dünya soykırımlarından benzer cesaret profilleriyle birlikte eşleştirilmiştir.
Kamboçya Soykırımı'ndaki kurtarıcılara yönelik benzer bir takdir, konuyla ilgili bir eğitim kaynağı yayınlayan Avustralyalı sosyal uyum grubu Courage to Care tarafından da gösterilmiştir.
Notlar
<references group="lower-alpha" responsive="1">
Göllü, Kırşehir
Göllü, Kırşehir ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1928 yılından beri aynı adı taşımaktadır.
Coğrafya
Köy, Kırşehir il merkezine 40 km uzaklıktadır.
Erzincan'da 1943 Türkiye genel seçimleri
1943 Türkiye genel seçimleri Erzincan ili sonuçları;
Umutlu, Alaçam
Umutlu, Samsun ilinin Alaçam ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Mahallenin adı, 1928 yılı kayıtlarında Alamet olarak geçmektedir. Umutlu; daha önceleri bir köy iken, 12 Kasım 2012'de TBMM'de kabul edilen 6360 sayılı kanun ile mahalle oldu.
Coğrafya
Mahalle, Samsun il merkezine 106 km, Alaçam ilçe merkezine 26 km uzaklıktadır.
Lou Scheimer
Lou Scheimer (d. 19 Ekim 1928, Pittsburgh; ö. 17 Ekim 2013, Los Angeles ), Amerikalı Dünya'ca ünlü yapım şirketi Filmation Studios 'un kurucusu, yapımcı ve animatör.
Özellikle Türkiye'de uzun yıllar yayınlanan artık kült olmuş yapımlar Fat Albert, Sabrina The Teenage Witch gibi dizilerin yanı sıra He-Man, Star Trek, She-Ra çizgi filmlerinin de yapımcılığını üstlenen Lou Scheimer’in birçok Emmy ve Grammy ödülü kazanmıştır. Dünya'ca bilinen birçok dizi ve çizgi filmin yaratıcısı olan yapım firması Filmation Studios ’un kurucusu olan Lou Scheimer, 85 yaşında Parkinson hastalığı nedeniyle öldü.
Pedro Pascal
Jose Pedro Balmaceda Pascal veya bilinen adıyla Pedro Pascal (d. 2 Nisan 1975), Şili asıllı Amerikalı oyuncudur. Game Of Thrones adlı dizide Oberyn Martell'i, Netflix yapımı Narcos dizisinde Javier Peña, Disney+ dizisi The Mandalorian'da Mandalorian (Din Djarin)'ı ve bir oyun uyarlaması olan, HBO dizisi The Last of Us'ta ise Joel karakterini canlandırdı.
2015 yılında şarkıcı Sia'nın Fire Meet Gasoline adlı şarkısının klibinde, Heidi Klum ile birlikte rol aldı.
Erken yaşamı
José Pedro Balmaceda Pascal, çocuk psikoloğu Verónica Pascal Ureta ve doğum kliniğinde doktorluk yapan José Balmaceda Riera'nın oğlu olarak 2 Nisan 1975'te Şili'nin başkenti Santiago'da dünyaya geldi. Javiera adında bir ablası, Nicolás adında küçük bir erkek kardeşi ve aktris ve transseksüel aktivist olan Lux adında küçük bir kız kardeşi vardır. Annesi, sosyalist Şili Devlet Başkanı Salvador Allende'nin yeğeni Andrés Pascal Allende ile kuzendi. Andrés, Augusto Pinochet'nin askeri diktatörlüğünü devirmeye adanmış bir şehir gerillası hareketi olan, Devrimci Sol Hareket'in ilk liderlerinden biriydi.
Pascal'a göre, ailesi Allende'nin radikal bir takipçileriydi ve Pinochet diktatörlüğüne karşı direniş gruplarında aktifti. Bu nedenle, doğumundan dokuz ay sonra ailesi, Santiago'daki Venezüella büyükelçiliğine sığındı ve daha sonra Danimarka'da siyasi sığınma hakkı aldı. Aile en sonunda Pascal'ın Orange County, Kaliforniya ve çocukluğunu geçireceği San Antonio'ya taşındı.
İlk yıllarında profesyonel yüzme ile uğraşsa da, daha sonraları oyuncu olmaya karar veren Pascal, New York Üniversitesi'e başladı. Hem Balmaceda adının amerikalılar tarafından zor teleffuzu hem de 1999 yılında intihar eden annesinin anısına onun soyadı olan Pascal'ı kullanmaya başladı.
Kişisel yaşamı
Pascal, hem İngilizce hem de İspanyolca bilmektedir. 1993'ten beri New York'ta yaşayan Pascal,  Amerikalı aktris Sarah Paulson  ve Guatemalalı-Amerikalı aktör Oscar Isaac ile yakın arkadaştır.
Pascal, LGBTQ+ haklarının açık bir savunucusudur. Kız kardeşi Lux Pascal'ın transseksüel olduğunu açıkladığında onu desteklemiştir.
Pascal kendisini agnostik ve liberal olarak tanımlıyor. Ayrıca 2021 Şili cumhurbaşkanlığı seçimlerinde sosyalist aday Gabriel Boric'i destekledi.
Ekibastuz-Kokshetau iletim hattı
Ekibastuz-Kokshetau iletim hattı, dünyanın en yüksek DC (doğru akım) gerilim değerine(1150 KV) sahip enerji iletim hattıdır. 1101 numaralı bu hat 432 km boyunca ilerleyerek Kazakistan`ın Ekibastusz (Pavlodar bölgesi) şehrini Kokshetau şehrine bağlar. İletkenlerinin ortalama ağirlığı 50 ton, hattın ortalama yüksekliği ise 60 metredir.
Karl Krumbacher
Karl Krumbacher (23 Eylül 1856, Bavyera - 12 Aralık 1909, Münih), Alman Bizantolog. En önemli çalışması 1891 tarihinde yayınladığı "Geschichte der byzantinischen Literatur von Justinian bis zum Ende des oströmischen Reiches" (Bizans yazın tarihi) adlı eseridir.
Dünya Boks Organizasyonu
Dünya Boks Organizasyonu (İng: World Boxing Organization kısaca WBO) merkezi San Juan, Puerto Rico bulunan Dünya Boks Organizasyonu, Uluslararası Şöhretli Boksörler Salonu (IBHOF) tarafından tanınan WBA, WBC ve IBF ile birlikte, dünya boks şampiyonası düzenleyen dört büyük kuruluşundan biridir.
Linné Ahlstrand
Linné Nanette Ahlstrand (d. 1 Temmuz 1936 Chicago – ö. 18 Ocak 1967 Pasadena, California) Amerikan model ve aktris. Playboy dergisinin Temmuz 1958 sayısına kapak oldu. Ahlstrand modellik ve oyunculuk kariyerine devam etmek için New York'tan Hollywood'a taşındı. 7 Eylül 1965'te evlenen Ahlstrand kanserden ölümüne kadar modellik ve oyunculuk kariyerine devam etmiştir.
Serdivan Spor Salonu
Serdivan Spor Salonu, Sakarya ili Serdivan ilçesinde, yazlık köprübaşının karşısında bulunan çok amaçlı kapalı tesistir. Beş bin kişilik seyirci kapasitesi ile Sakarya ilinin en büyük kapalı spor salonudur.
Erzurum'da 1943 Türkiye genel seçimleri
1943 Türkiye genel seçimleri Erzurum ili sonuçları;
Dartmouth Koleji mezunları listesi
Bu Dartmouth Kolej mezunları listesi mezunlar, okuldan mezun olmayıp burada bir süre eğitim görmüşler ve hâlâ öğrenci olanları içerir. 1769 yılındaki kuruluşundan beri, Dartmouth 236 sınıf mezun etmiştir. Hâlen hayatta 66.500 Dartmouth mezunu vardır.
Eğitimciler
(Tuck 1955) (Tuck)
Birleşik Devletler Kongre Üyeleri
164'ten fazla Darmouth mezunu ABD Senatosu'nda ve ABD Temsilcileri arasında çalışmıştır.
Bozburun, İdil
Bozburun, Şırnak ilinin İdil ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün eski adı 1928 yılı kayıtlarında Süryanice kökenli Zinarix olarak geçmektedir. Daha önceleri Mardin ili İdil ilçesine bağlı olan köy, 1990 yılında yeni kurulan Şırnak ili İdil ilçesine bağlanmıştır.
Coğrafya
Köy, Şırnak il merkezine 90 km, İdil ilçe merkezine 17 km uzaklıktadır. Köy, İdil'in güneybatısında olup, numaralı Mardin-Şırnak (Midyat-İdil) devlet yoluna 3,9 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Pyriphlegethon
Pyriphlegethon (Πυριφλεγέθων, Türkçesi: "Alev") veya Phlegethon nehri (Φλεγέθων, Türkçesi: "Alev alev yanan") Yunan mitolojisinde, yeraltı dünyasının cehennem bölgesindeki Stiks, Lethe, Cocytus ve Acheron'la beraber 5 nehrinden biriydi. Plato, nehri "dünyanın etrafında dolaşan ve Tartarus'un derinliklerine dökülen ateşten bir ırmak"[1] olarak tanımlar. Styx nehrine paralel uzanır. Rivayete göre Tanrıça Styx, Phlegethon'a aşıktı ancak onun aşkının ateşiyle yanıp kül oldu ve Hades'e gönderildi. Sonunda Hades, Styx'e izin verdiğinde nehirleri birleşti.
Kaynakça
1. ^ Plato. Phaedo 112b.
Mehmet Uygun (hukukçu)
Mehmet Uygun (d. 1934, Gaziantep - ö. 19 Temmuz 2006, Ankara), Türk hukukçu. Eski Yargıtay Başkanı
Gaziantep Lisesi'ni bitirmiş ve Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden 1959 yılında mezun olduktan sonra, Gaziantep Hakim Adayı olarak mesleğe başlayan Uygun, sırasıyla; Uludere Cumhuriyet Savcılığı, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Asistanlığı, Oğuzeli Hakimliği, Gaziantep Ağır Ceza Mahkemesi Üyeliği ve Gaziantep Ceza Hakimliği ile Gaziantep Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlığı görevlerinde bulunmuştur. İyi derecede Fransızca bilmektedir. 19 Temmuz 2006 tarihinde kalp krizi geçirerek Ankara'da İbni Sina Hastanesi'nde ölmüştür.
25 Ocak 1979 tarihinde Yargıtay Üyeliğine seçilerek Dokuzuncu Ceza Dairesi Üyeliği görevinde bulunan Mehmet Uygun, Yargıtay Büyük Genel Kurulu'nca 2 Temmuz 1986 tarihinde Yargıtay Birinci Başkanvekilliğine, bu görevini sürdürürken 11 Temmuz 1997 tarihinde de Yargıtay Birinci Başkanlığına seçilerek, 1 Temmuz 1999 tarihinde yasal yaş sınırı nedeniyle emekliye ayrılmıştır. 1998 Adli Yılı açılış konuşmasında sarfettiği 'maalesef Türkiye'de hukuk yargıcın cüzdanıyla vicdanı arasında sıkışmıştır' sözüyle tartışmalara neden olmuştur.
Roomrama
Roomrama, Asur (Süryani) halkının fiili milli marşıdır. Asur Evrensel İttifakı ve Asur bağımsızlık hareketi (Assyrian Independence Movement) için Yosip Bet Yosip tarafından yazılmış ve Nebu Juel Issabey tarafından bestelenmiştir.
Kaynakça
http://www.atour.com/education/20000602b.html
Angluslar
Angluslar (Almanca: Angeln, İngilizce: Angle, Latince: Anglus / [çoğulu] Angli), 5. yüzyılda, günümüzde İngiltere olarak bilinen bölgeye yerleşen, Saksonlar ve Jütlerle karışarak Anglosaksonları meydana getiren Cermen halkı.
NGC 1425
NGC 1425, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir çubuksuz sarmal galaksidir. Gökyüzünde Ocak takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak uzaklıkta bulunur. İngiliz astronom William Herschel tarafından 1790 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Angluslar
Köken bilimi
Anglus halkının kökeni kuzey Almanya'daki tarihi Angul (modern Angeln) bölgesine dayanır. Anglus sözcüğü Latincede Angullu anlamına gelir. Sözcüğün bilinen en eski hali Anglii ' dir.
İngiltere ve İngiliz kelimelerinin kökeni Anglus sözcüğüne dayanır.
Köy enstitüsü
Köy enstitüsü, Türkiye'de ilkokul öğretmeni yetiştirmek üzere 17 Nisan 1940 tarihli ve 3803 sayılı yasa ile açılan okul türü. Tamamen Türkiye'ye özgü olan bu eğitim projesini 28 Aralık 1938 tarihinde milli eğitim bakanı olan Hasan Âli Yücel bizzat yönetti.
Türkiye'de köy enstitüsü fikri ilk kez Amerikalı eğitim filozofu John Dewey tarafından savunuldu. Dewey, özellikle kırsal bölgelerdeki okulların toplum yaşam merkezi haline getirilmesi gerektiğini vurguladı. Türkiye'de okulun yerel koşullara uyarlanması sorunu eğitim felsefesinin özünü oluşturuyordu. Köy Enstitüleri, John Dewey'in iş ve eğitimi birleştirme fikrini yerine getirmek için tasarlanmıştır. Mezunların aynı anda hem okul öğretmenleri hem de toplumun eğitmeni olması bekleniyordu. Öğrenciler aslında kendi okullarını, evlerini, kışlalarını, iş yerlerini vb. inşa ettiler ve birlikte yaparak ve yaşayarak üretim ile eğitimi kaynaştırdılar.
Köy enstitülerinin kapatılmasına ilişkin çeşitli tartışmalar vardır.
Kuruluşu
Neredeyse tüm Anadolu'nun okulsuz ve öğretmensiz olduğu gerçeği göz önüne alınarak, dönemin cumhurbaşkanı İsmet İnönü'nün himayesinde, Millî Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel tarafından İsmail Hakkı Tonguç'un çabalarıyla köylerden ilkokul mezunu zeki çocukların bu okullarda yetiştirildikten sonra yeniden köylere giderek öğretmen olarak çalışmaları düşüncesiyle kuruldular. Geleneksel öğretmen okullarında yetişmiş öğretmenler için köylerde öğretmenlik yapmak, istenerek yapılacak bir görevden çok zorunluluk olarak algılanıyordu. Gönüllü ve özverili öğretmenlerin sayısı azdı. Oysa okuma yazma oranı Cumhuriyet ilk kurulduğu yıllarda %5 bile değildi. Bunun yanında nüfusun %80'lik bölümü köylerde yaşıyordu. Köy Enstitüleri'nin kurulması ve yaygınlaşması konusunda pedagoji uzmanı Halil Fikret Kanad'ın önemli çalışmaları vardı. Kanad, zorunluluktan değil özveriyle öğrenci yetiştirecek köye göre öğretmen fikrini savunmuştu.
1940 yılından başlayarak, tarım işlerine elverişli geniş arazisi bulunan köylerde veya onların hemen yakınlarında Köy Ensititüleri açıldı. Türkiye'de seçilen şehirlerden uzak ancak tren yollarına yakın tarıma elverişli 21 bölgede köy ilkokullarına öğretmen yetiştirmek üzere açılmıştı. Öğretmenler köylülere hem örgün eğitim verecek, okuma yazma ve temel bilgileri kazandıracak hem de modern ve ilmi tarım tekniklerini öğretecekti. Öğretmenler gittiği yörelerde bilinmeyen tarım türlerini de köylülere öğretecekti. Kitaba deftere dayalı öğretim yerine iş için, iş içinde eğitim ilkesi tatbik ediliyordu. Her köy enstitüsünün kendisine ait tarlaları, bağları, arı kovanları, besi hayvanları, atölyeleri vardı. Derslerin %50'lik bölümü temel örgün eğitim konularını içeriyordu. Geri kalanı ise uygulamalı eğitimdi.
Genel bilgiler
1940-1946 arasında köy enstitülerinde 15.000 dönüm tarla tarıma elverişli hale getirilmiş ve üretim yapılmıştı. Aynı dönemde 750.000 yeni fidan dikilmişti. Oluşturulan bağların miktarı ise 1.200 dönümdü. Ayrıca 150 büyük inşaat, 60 işlik, 210 öğretmen evi, 20 uygulama okulu, 36 ambar ve depo, 48 ahır ve samanlık, 12 elektrik santrali, 16 su deposu, 12 tarım deposu, 3 balıkhane, 100 km. yol yapılmıştı. Sulama kanalları oluşturularak enstitü öğrencilerinin uygulamalı eğitim gördüğü çiftliklere sulama suyu öğrenciler tarafından getirilmişti.
Köy Enstitülerinin listesi
Listedeki adlar köy enstitüler kurulduğunda sahip olduğu adlardır.
Öğretmen ve öğrenci sayısı
Yıllara göre enstitülerin, bu enstitülerde görevli öğretmenlerin ve öğrencilerin sayılarındaki artış tabloda görülmektedir.
1939-1950 yılları arasında Köy enstitülerinde yetişen köy öğretmenlerinin toplam köy öğretmenleri içindeki yeri.