cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Death in Heaven
Konu
Missy, tutsaklıktan kaçar ve UNIT bilimcisi Osgood'u öldürür. Uçan bir Siber sürüsü uçağa saldırır. Clara, TARDIS'in telefonunda Doktor'u arar. Hanım, Clara'ya onu ve Doktor'u bir araya getirmek için telefon numarasını verdiğini itiraf eder. Daha sonra uçağın kargo kapılarından birini patlatarak Baş Bilimsel Görevli Kate Stewart'ı yere doğru çekerken Hanım güvenliği için ışınlanır. Doktor, TARDIS'i mezarlığa götürür. Danny, kendi duygularını silen bir inhibitörü aktif etmeden Hanım'ın planlarını göremediği için Clara bunu aktive eder. Danny, ikinci bir yağışın yaşayan insanları Sibere dönüştüreceğini açıklar.
Hanım, Doktor'un Siber ordusunu kontrol etmesini önerir ve Hanım aynı kişi olduğunu gösterir. Doktor, "iyi bir adam" olmadığını kabul ederek armağanı reddeder ve kontrol bileziğini kişiliğini koruyan Danny'ye verir. Danny, Siberlerin kendilerini havaya uçurup yağmurları durdurması için onlara emreder. Bu arada Hanım, Gallifrey'nin asıl konumunda buldunuğunu iddia eder. Clara, Danny'nin ölümü için Hanım'ı öldürmeye çalışır, ancak Doktor Clara'nın intikamcı olmasını önlemek için onu durdurur. Siber olarak görünen Brigadier Lethbridge-Stewart, Hanım'ı görünürde buharlaştırır. Ardından kurtardığı bayılmış olan kızı Kate'i işaret eder.
Danny, Siber ordusuna yönelik ölen zihinleri saklayan bir veri bulutu olan Nethersphere'den Clara ile temasa geçer. Nethersphere kapanmadan önce sadece bir kişiyi geri getirme gücüne sahip olan Danny, yanlışlıkla öldürdüğü çocuğu getirir. Clara'dan çocuğu ailesine iade etmesini ister. Clara daha sonra Doktor ile görüşür. Danny'nin hâlâ hayatta olduğunu sanan Doktor, Clara'ya Gallifrey'yi bulacağı ve eve döneceği hakkında yalan söyler. Ayrıca Clara da Danny ile beraber olduğu yalanını söyler.
Önceki bölümlerle bağı
Hanım'ı asıl kimliğiyle ön plana çıkaran ilk bölüm olan "Death in Heaven", Usta'nın yer aldığı önceki bölümlerle ilgili çeşitli göndermeler içermektedir. Osgood, "The Sound of Drums" (2007) bölümünde başbakan olarak görev yapan Usta'nın önceki olaylarına atıfta bulunmuştur. Doktor hava üssüne binerken, "The Sound of Drums" bölümünde Usta tarafından tasarlanan bir hava aracı uçak gemisi olan Valiant'a gideceğine inanır. Hanım, İkinci Doktor ile ilişkili bir ifade olan "Ah, sersem teyzem", repliğini söylemiştir.
Gallifrey gezegeninin "Kasterborous takım yıldızındaki" 10-0-11-00:02 galaktik koordinatlarındaki konumundan ilk kez Dördüncü Doktor'un Pyramids of Mars (1975) hikâyesinde bahsedilmiştir.
Yapım
"Death in Heaven" bölümünün okumaları 12 Haziran 2014 tarihinde gerçekleştirildi. Bölümün yapımı "Dark Water" ile çakışırken, UNIT ile ilgili açılış sahnesi önceki bölümdeki son sahneden önce çekildi. Bölümün ana fotoğrafçılığı 21 Temmuz 2014 tarihinde sona erdi.
Yayınlanma
Bölüm, yayınlandığı gece Birleşik Krallık'ta 5,45 milyon seyirci tarafından izlendi. Bölümün izlenmesi en son 7,60 milyon izlenmeye ulaştı. Bölümün AI puanı 83 olarak belirlendi. Bu puan, hikâyenin ilk kısmından daha düşük bir puandı.
Rachel Maddow
Rachel Anne Maddow (d. 1 Nisan 1973), Amerikalı televizyon sunucusu, yorumcusu ve yazar. MSNBC'de yayınlanan The Rachel Maddow Show programını hazırlamaktadır. Oxford Üniversitesi'nde siyaset doktorası yapmıştır.
Bursa Bölge Devlet Senfoni Orkestrası
1999-2000 sanat sezonundan itibaren Bursa ve çevresinde, Polonya, Malta, Japonya, Suriye gibi ülkelerde konserler veren BBDSO, Türkiye'nin ilk ve tek "Bölge Senfoni Orkestrası"dır. Atatürk Kongre ve Kültür Merkezi'nde düzenli haftalık konserler vermektedir.
Tarihçe
Bursa'da Bursa Uludağ Üniversitesi'nce kurulan oda orkestrası ile, Bursa Büyükşehir Belediye Meclisi'nin kararı doğrultusunda oluşturulan nefesli ve vurmalı çalgılar grubunun 1998 yılında birleşmesi sonucu Bursa Senfoni Orkestrası doğmuştur. 1995 yılında Uludağ Üniversitesi bünyesinde dönemin rektörü Ayhan Kızıl'ın desteği ile Eğitim Fakültesi'nin Müzik Bölümünde görevli Azerbaycanlı sanatçı eğitmenler ve Türk öğretim görevlilerinin yer aldığı bir "yaylı çalgılar oda orkestrası" kurulmuştu. Oluşturulacak senfonik bir orkestrayı desteklemek amacıyla aynı yıl Bursa Filarmoni Derneği de kuruldu. 1996 yılında ise dönemin Büyükşehir Belediye Başkanı olan Erdem Saker'in öncülüğü, "Bursa Kültür Sanat ve Turizm Vakfı"'nın mali desteğiyle bir "nefesli ve vurma çalgılar topluluğu" kuruldu. Birer yıl arayla kurulan iki müzik topluluğu üniversite ve belediyenin desteği ve ortak kararı ile 1998 yılında birleştirilip "Bursa Senfoni Orkestrası" adını aldı. Bu orkestra Azerbaycanlı besteci Hasan Adıgüzel'in yönetiminde düzenli olarak konserler vermeye başladı. Orkestranın danışmanlığını Hikmet Şimşek üstlendi.
Hikmet Şimşek'in girişimi ve çalışmaları sonucu, 23 Eylül 1998 tarihli resmî gazetede yayınlanan karar ile Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde "Bursa Bölge Devlet Senfoni Orkestrası (BBDSO)" resmen kuruldu. Türkiye'nin ilk "bölge orkestrası" olarak kurulan BBDSO için Cumhurbaşkanlığı Senfoni Orkestrası (CSO)'nın tabi olduğu kuruluş yasası gereği yurt geneline açık sınavla sanatçı alımı yapıldı. Bursa Senfoni Orkestrası'nın mevcut sanatçılarının da girdiği sınavda kazanan müzisyenlerle oluşturulan BBDSO, 1999-2000 sanat sezonunda faaliyete geçti. Hikmet Şimşek'in önerisi ile Orhan Şallıel orkestra şefliğine, Ahmet Borova orkestranın kurucu müdürlüğüne getirildi. CSO'da uzun yıllar bürokratik deneyimi olan Borova, emekli olduğu 2003 yılına kadar kurumda gerekli idari yapılanmayı sağladı.
BBDSO kuruluşundan sonraki ilk üç-dört yıl içinde çeşitli uluslararası festivallerde yer aldı. Uygarlıklar Beşiği Anadolu 2000 (Kapadokya), İstanbul Uluslararası Gitar Festivali'nin açılış konseri, Hattuşaş (Boğazkale) 1. Uluslararası Sanat ve Kültür Festivali, 1. Side Uluslararası Festivali'nin açılış konseri, KKTC "Bellapais festivali" orkestranın katıldığı festivallerden bazılarıdır. Orkestra, 1999 yılından bu yana geleneksel olarak her yıl Bursa Kültür Sanat ve Turizm Vakfı Bursa Uluslararası Festivali'nin  açılış konserini yapmaktadır.
Çocuklara ve genç kuşaklara yönelik ücretsiz eğitim konserleri veren orkestra, kendisi için özel olarak yazılan "Yaramaz Notalar" adlı senfonik çocuk oyununu kendi sanatçılarından oluşan bir oyuncu kadrosu ücretsiz sahneleyerek  2009-2011 yılları arasında 16.000 çocuğa ücretsiz ulaştı. Orkestra, eğitim konserlerini düzenli olarak sürdürür.
BBDSO, yönetmenliğini Dağhan Celayir'in yaptığı "Tek Notalık Adam" adlı kısa filmde de oyunculuk yapmış, ayrıca filmin müziklerini de seslendirmiştir. Film, pek çok ulusal ve uluslararası yarışmada birincilikler almış, Los Angeles, ve Cannes gibi festivallerde gösterime girmiştir.
21 Mayıs 2012'de düzenlenen 3. Donizetti Klasik Müzik Ödülleri töreninde Yılın Orkestrası ödülü ile ödüllendirilen orkestra, bu ödülü alan ilk devlet orkestrası olmuştur.
Yurtiçi turneleri ve "bölge" konserleri kapsamında Türkiye'nin birçok ilinde konserler veren orkestra, yurtdışı turnelerle Polonya, Suriye, Yunanistan, Bulgaristan, KKTC, Malta'da konserler gerçekleştirdi. Ağırladığı şefler arasında Emil Tabakov, Aleksandr Rudin, Benoit Fromanger, Taedusz Strugala, Howard Griffiths, Gürer Aykal, Rengim Gökmen bulunur. İdil Biret, Suna Kan, Fazıl Say, Ayla Erduran, Ayşegül Sarıca, Ayhan Baran, Gülsin Onay, Yıldız Kenter, Müşfik Kenter, Genco Erkal, Valerie Oistrakh, Shlomo Mintz, Vanessa-Mae, Alexander Markov, Gilles Apap, Soyoung Yoon, Wenzel Fuchs, Rafael Wallfisch, Stefan Schilli, Maurice Steger, Isabelle van Keulen, Roby Lakatos, George Dalaras, The Swingle Singers, Glass Duo, Janoska Ensemble orkestranın eşlik ettiği tanınmış solistlerdendir. 2020-2021 yılı yönetim kurulu üyeleri ise müdür Umut Çanakçı (keman), Müdür yardımcısı Tuna Bozkaya (klarnet), Aslıhan Kupşi (Viyola), Zeynep Soyberk (keman), Çağatay Kılıçaslan (keman) şeklindedir.
Lynn Chadwick
Yaşamı
Lynn Chadwick Londra'da doğdu ve okul eğitimini özel okul olan "Merchant Taylor's Okulu"'nda tamamladı. Okuldan sonra mimarı çizimci olarak eğitime başladı ve 1939a kadar mimari firmalarda çalıştı. II. Dünya Savaşı başında 1940'ta bir yıl bir tarım alanında bir komünde tarımcı olarak çalıştı. Sonra askere alındı ve Britanya "Fleet Air Arm (Donanma Hava Gücü)" 'nde pilot olarak askerlik yapmaya başladı. Kanada ve ABD'de de askeri hizmette bulundu. Bu arada Amerikan heykelci Alexander Calder'in "mobil" eserlerinden etkilendi. Savaştan sonra sivil hayata geçtikten sonra, önce "Rodney Thomas" adlı bir mimarının ofisinde ve 1947'de de Gloucestershire'da yerleştip kendi hesabına serbest desinatör olarak çalışmaya başladı. Bu sıralarda "mobil" heykeller yapmaya başladı. Aluminyum metal levha ve tahtadan yaptığı bu çeşit heykellerden biri "Ev Yapımcılar" Sergisi'nde "Aluminyum Geliştirme Pavyonu"'nda sergilendi.
Bu heykel Londra'da önemli bir sanat galerisi olan "Gimpel Fils Gallery"'nin dikkatini çekti. Lynne Chadwick 1950'de bu galeride tertip edilen bir karışık modern sanat sergisi için heykel siparişleri aldı ve bundan sonra da tek başına kendi eserleri de sergilendi. Chadwick 1954'e kadar çok sayıda çok değişik maddeler kullanarak (metal, tahta, kumaş..) eserler hazırlamaya başladı. 1951 "Britanya Festivali" için üç heykel içeren önemli ile sipariş aldı. Aynı yıl Londra Battersea Park'ta açık hava sergisi ve yarışması için büyük bir sipariş aldı. Bu siparişler için hazırladığı eserler çok büyük çaplı anıtsal modern abstre heykel şekilindeydiler. 1952 Venedik Bienali için diğer Britanyalı heykelciler olan Reg Butler, Bernard Meadows ve Eduardo Paolozzi ile birlikte heykel eseri katkısı yaptı. 1956'da ise Venedik Uluslaraşarası Heykel için Ödülü'nü kazandı. Ayrıca 1959'da Padova'da ve 1960'ta Lugano'da eserleri sergilerde ödüller aldı.
1960'lı yıllar ve sonraki yıllar için de Chadwick demir ve çelikten büyük ölçekli, kaynaklama yöntemi kullanarak yapılan abstre şekilli heykel yapma ustası oldu. Hazırladığı heykeller ululuslarası güzel sanat eserleri piyasasında çok tutuldu ve Chadwick devamlı heykel siparişi aldı.
Fakat modaya dayanan uluslararası güzel sanatlar piyasalarında abstre heykel modası geçmeye başladı ve Lynne Chadwick'in eserlerinin popülerliği azalmaya başladı. Onun yerine "pop sanatı", "minimalizm", "kavramsal sanat". "enstalasyon sanatı" gibi yeni daha "moda" sanat akımları ortaya çıktı.
Lynne Chadwick 1964'te CBE (Commander of the British Empire) onuru ile Britanya devleti tarafından onurlandırılmıştır ve 1985'te Fransa "Officier de l'Ordre des Arts et des Lettres" onurunu Chadwick'e vermiştir.
Lynne Chadwick üç evlilik yapmış ve dört çocuğu olmuştur.
Lynn Chadwick 1959'da daha popülerliği devam etmekte iken Gloucestershire'da Stroud kasabası yakınlarında bulunan tarihsel olarak 1220 yıllarından kalma ama 20 yüzyıl başlarından itibaren ilgisilik dolayısıyla metruk ve hemen hemen yıkıntı halinde bulunan "Lypiatt Park" malikanesini satın aldı. Bu tarihten itibaren servetinin ve vaktinin önemli kısmını bu harap malikaneyi yenilemeye adadı. Bu malikane onun bu tutumu ve pratik görüşü dolayısıyla tamamen restore edilip yeniden bir malikane haline dönüştü. Lynne Chadwick 25 Nisan 2003'te bu malikanede hayata gözlerini yumdu.
Mirasçıları "Lypiatt Park" malikanesini ve etrafında bulunan büyük araziyi "Lynn Chadwick" anısına ve onun eserlerini devamlı sergileyen bir heykel ve sanat müzesine dönüştürmek için girişiminde bulunmuşlardır; ama günümüzde daha bunlar bir başarılı sonuç vermemişlerdir.
Eserleri
Katıldığı sergiler listesi:
Lynn Chadwick'in eserleri birçok müzenin ve heykel parkının koleksiyonlarında bulunmaktadır. Bunlardan başlıcaları şöyle listelenebilir:
Koma Dengê Azadî
Koma Dengê Azadî (Türkçe: Grup Özgürlüğün Sesi), 1990 yılında İstanbul'da kurulan, müzik grubu.
Hakkında
Koma Dengê Azadî, 90'lardaki diğer müzik grupları gibi, eski müzik tarzlarından ayrışan bir stile sahipti. Grup, Koma Amed ile birlikte ortaya çıkan ilk "Kom" (Kürtçe: grup) kategorisinde topluluk idi. Bu yeni stil geleneksel Kürt müziğinin modern sesler ve sosyalist gerçekçilik akımı ile harmanlanması ve caz-folk müzik karşımı bir türden oluşmaktaydı. Ayrıca grup enternasyonal bir marş olan Çav Bella'yı Kürtçe diline çevirerek bestelemişlerdir.
1991-1998 yılları arasında 4 albüm yayınlayan grubun tüm albümleri Türkiye tarafından yasaklanmıştır. Bu yasaklara rağmen albümlerin yüzbinlere varan kopya sattığı belirtilmiştir. Bununla birlikte Türkiye'de konser düzenlemesi de yasak olan grup Almanya, Belçika, Hollanda, İngiltere gibi ülkelerde birçok konser vermiştir.
Grup üyeleri:
Penye
Penye, sadece taranmış kaliteli pamuğu örerek yapılan bir kumaş. Adını Fransızca taramak fiilinden alır. Türkçede tişört anlamını kazanmıştır.
The Age
The Age, 1854'ten beri Melbourne, Avustralya'da yayımlanan günlük bir gazete. Aralık 2013 itibarıyla hafta içi her gün 131.000, pazar günü 196.000 adet satmaktadır.
Haber sunucusu
Aynı zamanda çalışan bir gazeteci olabilir, haber materyallerinin toplanmasına yardımcı olabilir ve ayrıca program sırasında yorum yapabilir. Haber sunucuları çoğunlukla televizyon stüdyosundan veya kayıt stüdyosundan çalışır, ancak belirli bir büyük haber olayıyla ilgili alandaki uzak konumlardan haberleri de sunabilir.
Avni Akyol Güzel Sanatlar Lisesi
Avni Akyol Güzel Sanatlar Lisesi,16 Ekim 1989 tarihinde dönemin Millî Eğitim Bakanı Avni Akyol tarafından açılan Türkiye'nin ilk güzel sanatlar lisesidir.Aynı zamanda Türkiye'de güzel sanatlar liselerinin açılmasını sağlayan okuldur.
Müzik ve Resim alanlarında eğitim verilmektedir.Millî Eğitim Bakanlığı'nın yönetmeliğince ortaokul diploma notu %30 ağırlıklı ve yetenek sınavı %70 ağırlıklı not ortalamasıyla yapılan sıralama ile öğrenci almaktadır. Yetenek sınavında başarılı olan öğrenciler okula girmeye hak kazanır.
Her yıl Haziran ayında Geleneksel Yıl Sonu Konseri yapılır.
Tarihçe
Balta Limanı Behçet Kemal Çağlar Lisesi bünyesinde Resim ve Müzik Bölümleri olmak üzere açılmıştır. Sayın Avni Akyol kurdeleyi kesmesini Türkiye Cumhuriyeti Devlet Sanatçısı Ahmet Adnan Saygun’ dan rica etmiştir. Ahmet Adnan Saygun “Heyecandan ölebilirim. Ama ölmeyeceğim, çünkü bu okuldan yetişecek gençlere hizmet etmek istiyorum.” diyerek kurdeleyi kesmiştir.
Okul diploma ortaöğretim notu ile başvuru almaktadır TEOG ile değil. Müzik bölümüne başvuru için ortaokul diploma notu ve müzik dersi not ortalaması resim bölümüne başvuru için de aynı şekilde resim notları baz alınmaktadır.
Okulun ilk açılışında Müzik ve Resim Bölümlerinden ikişer sınıf oluşturulmak üzere 96 öğrenci alınmıştır. Daha sonraki yıl 31 Ağustos 1990’da Erenköy Kız Lisesi’nin yatakhane binası, okul binası olarak tahsis edilmiştir.
Yönetmeliğin kabul edilmesiyle birlikte 1991-1992 Öğretim Yılından itibaren Resim ve Müzik Bölümlerine 24 kişiden oluşan birer sınıf alınmaya başlanmıştır.
Eğitim
Müzik Bölümü Alan Dersleri
Klasik Avrupa Müziği ile Türk Müziği eğitimi birlikte verilir. Piyano Keman Viyola Viyolonsel Kontrbas Gitar Klarnet Flüt Bağlama Kanun Ud
Resim Bölümü Alan Dersleri Avni Akyol Güzel Sanatlar Lisesi alan dersleri bakımından en geniş öğretmen kadrosuna sahiptir. Ayrıca Eurovision Şarkı Yarışmasında 3. olarak dereceye giren Şebnem Paker bu kadroya dahildir.
Kızılgöz
Kızılgöz (Rutilus rutilus), sazangiller (Cyprinidae) familyasına ait bütün Avrasya'da yaygın olan bir tatlı su balığı türü.
Kızılgöz su kalitesine fazla önem vermez ve bu yüzden bazı kirlenmiş göllerde ya da ırmaklarda bile hala sağlıklı bir yaşam sürdürmeye devam eder. Hatta ırmakların denize aktığı bölgelerde denizin acı suyunda bile bulunur. 25 ila 45 cm uzunluğa ve 1,5 kilo ağırlığa kadar varabilir. Gümüşümsü renkte vücudu, beyaz renk karnı, kızıl renkli gözleri ve yüzgeçleri vardır. Birbirlerine benzerliklerinden dolayı kızılgöz ile kızılkanat sık karıştırılırlar. Bu ikisini birbirinden ayrıt edebilmek için sırt ve karın yüzgeçlerine bakmak gerekir. Kızılgözün sırt ve karın yüzgeçleri aynı seviyede bulunur, ama kızılkanadın karın yüzgeci sırt yüzgecinden daha geridedir.
Von Neumann Dar Geçidi
Von Neumann dar geçidi, Von Neumann mimarisinin günümüz teknolojisi ilerledikçe büyüyen bir sorunudur. İşlemci hızlarının artmasıyla oluşur. Belleğe göre daha hızlı olan işlemci, komutları aldıktan sonra bellekten verileri kullanmak için beklemeye başlar. Teknoloji ilerledikçe hızlanan işlemcilere yetişemeyen bellek teknolojisi bu sorunun büyüklüğünü artırmıştır.
Kızılgöz
Sınıflandırma
Rutilus cinsinin alt türleri şunlardır:
Von Neumann Dar Geçidi
Fakat sorun sadece Von Neumann mimarisinde var olmaktan ziyade, genel olarak bilgisayarların yapısında yatar. Çünkü Harvard Mimarisi ile geliştirilen bir işlemci bile, bir yerde bellekten veri bekliyor olacaktır. Yapılabilecek en mantıklı çözüm önbellek kullanımıdır. Önbellekler, işlemcinin son zamanlarda kullandığı veriyi tuttukları için işlemci belleğe ulaşma gereği duymaz ve beklenen zaman telafi edilmiş olur.
Şiir Eloğlu
Şiir Eloğlu (6 Aralık 1965, İstanbul ), Almanya vatandaşı Türk oyuncu. Şair ve ressam Metin Eloğlu'nun kızıdır. Annesinin adı Güzin olup Hasan adında bir kardeşi vardır.
Matt Pokora
Matthieu Totta (26 Eylül 1986, Strazburg), bilinen adıyla M.Pokora ya da Matt Pokora, Fransız şarkıcı ve söz yazarı.
Matt Pokora, 18 yaşında Fransa'nın Strazburg kentinden katıldığı Popstar Fransa yarışmasıyla ilk olarak M. Pokora adlı albümünü yayımladı ve böylece ilk başarısını yakaladı. İlk klibini "Showbiz" adlı R&B tarzı şarkıya çekti. Daha sonra "Elle me Controle" ve "Pas Sans Toi" klipleri ile albüm sona erdi. İkinci olarak Player adlı albümünü piyasaya çıkardı. Bu albüm ile de çok iyi bir başarı elde etti. Ricky Martin, Blue, Sweety, Ciara, Ret Rad, Timbaland gibi birçok dünya starı ile düet yapmıştır. En son olarak prodüktörü Timbaland olan MP3 adındaki üçüncü albümünü piyasaya sürmüştür. Bu albümün ilk klibini Timbaland & Sebastian ile yaptığı "Dangerous" adlı şarkıya çekmiş ve iyi bir başarı sağlamıştır. Dördüncü albümü "Mise À Jour" 23 Ağustos 2010 tarihinde yayımlanacak.Prodüktörleri Gee Futuristic ve X-Plosive olan "Juste Une Photo De Toi" adlı single çalışması ise 9 Haziran 2010 tarihinde yayımlanmıştır.
Çataklı, Gölova
Çataklı, Sivas ilinin Gölova ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı 1522 yılı kayıtlarında Kündük  olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy; Sivas il merkezine 191 km, Gölova ilçe merkezine 7 km uzaklıktadır.
Indecent Proposal (albüm)
Indecent Proposal, Amerikalı hip hop ikilisi Timbaland & Magoo'nun 2001 yılında çıkardığı ikinci stüdyo albümü. Indecent Proposal, 1993 yapımı bir filmin de adıdır.
William Houghton
William Houghton şu anlamlara gelebilir:
Mardin'de 2002 Türkiye genel seçimleri
3 Kasım 2002 Genel Seçimleri Mardin İli sonuçları;
Kaesong Endüstri Bölgesi
Kaesong Endüstri Bölgesi veya Kaesong Endüstri Parkı Kuzey Kore’nin Güney Kore sınırındaki Kaesong şehrinde kurulan ve Güney Kore firmalarının Kuzey’in işgücünü kullanarak üretim yapmalarına imkân veren sanayi tesisleridir. Bölge, Kuzey ve Güney Korelilerin fiziki temasta bulunduğu tek yer olması açısından önem taşımaktadır.
Kaesong Endüstri Parkı’nda 2006 yılı itibarıyla 6.000 Kuzey, 500 Güney Koreli çalışmakta ve 11 Güney Kore firması faaliyet göstermektedir. Çalışan sayısının 2012 yılında 700 bine, firma sayısının ise 500’e çıkartılması hedeflenmektedir. Güney Kore’nin parka yaptığı yatırım miktarı 2 milyar dolar civarındadır.
Güney Kore, Kaseong Sanayi Parkı sayasinde iki ülke arasında yaşanan siyasi gerginlikleri azaltmayı ve Kuzey’in ucuz işgücünü kullanarak Çin malları ile rekabet edebilir hale gelmeyi hedeflemektedir. Kuzey Kore ise, ekonomisini dış dünyaya sınırlı miktarda açarak geliştirmeyi amaçlamaktadır. Kaseong Sanayi Parkı’nın Kuzey Kore’nin nükleer silah programına ve ABD’ye karşı gösterdiği düşmanca tavırlara son vermesi yönünde bir adım oluşturabileceği de uzmanlarca dile getirilmektedir.
Park’ta çalışan bir Kuzey Korelinin aylık maaşı 57,50 dolardır. Bu para doğrudan Kuzey Kore Hükûmeti’ne ödenmektedir. Kuzey Kore, çalışanlara bu paranın sadece 8 Dolarını dağıtmaktadır. Güney Kore firmaları, çalışanlarına doğrudan ödeme yapmayı talep etse de bu istek Kuzey Kore yönetimi tarafından reddedilmektedir.
Kaesong Endüstri Parkı'nda Güney Kore parası olan Won geçmemekte ve Güney Koreliler ile Kuzey Koreli çalışanların ayrı tutulmasına özen gösterilmektedir. Güney Korelilerin kendilerine ait yemekhane, kantin, kafeterya, hastane, postane vb. imkânları bulunmakta, bu imkânlardan Kuzey Koreli çalışanlar yararlanamamaktadır.
Dere kaya balığı
Yaşam alanı
Hem hızlı akan ırmaklarda hem göllerde, hem dibi kumlu hem fazla su bitkilerinin bulunduğu yerlerde bulunur.
Üreme
Dere kaya balığı yazın başlarında, 12-18 derece su sıcaklığında geceleyin çiftleşirler. Yumurtaları su bitkilerine ve taşlara dört hafta boyunca yapışık kalır. Bu yumurtalardan çıkan yavrular plankton ile beslenirler.
'03 Bonnie & Clyde
12 Kasım 2002 tarihinde piyasaya sürülen bu tekli, ABD Billboard Hot 100 listesinde 4 numaraya yükselerek, Jay-Z'nin listede ilk ona giren ikinci, Beyoncé'nin ise ilk şarkısı olmuştur.
Video
Şarkının video klibinin yönetmeni Chris Robinson'dır. 2003 MTV Video Müzik Ödülleri'nde "En İyi Hip-Hop Videosu" dalında ödüle aday gösterilmiş, fakat ödülü Missy Elliott'ın "Work It" videosu kazanmıştır.
Babaî Ayaklanması
Babai Ayaklanması ya da Babai İsyanı ya da Baba Resul Ayaklanması / İsyanı, Vefaiyye takipçilerinden Baba İlyas Horasani ve müridi Baba İshak’ın 1240 yılında Anadolu Selçuklu Devleti topraklarında çıkardığı ayaklanmadır. Ayaklanma Maraş, Adıyaman, Kahta, Gerger, Elbistan, Kefersud (günümüzde adı Doğanyol), Harran, Urfa, Amasya ve Tokat bölgelerindeki Türkmen kitleleri arasında yayılmıştır. Anadolu Selçuklu tarihindeki en büyük Türkmen ayaklanmasıdır. Başlangıçta Güneydoğu Anadolu’da ortaya çıkan, daha sonra Orta Anadolu’ya yayılan ayaklanmada kadın, erkek, çocuk ve yaşlılarla birlikte bir araya gelen kalabalık Türkmen grupları etrafı yağmalayarak ilerledi ve karşılarına çıkan Anadolu Selçuklu kuvvetlerini birçok kez yenilgiye uğrattı. En sonunda Malya Ovası’nda, Anadolu Selçuklu ordusu içinde yer alan Frenk paralı askerlerinin atılganlığı sayesinde Türkmen savaşçıların büyük çoğunluğu imha edilerek ayaklanma bastırılmıştır. Devlet büyük bir tehlikeyi bu şekilde atlatmış olmasına karşın bu başarının ağırlığı altında kalmış, Anadolu Selçuklu Devleti’nin Moğol İmparatorluğu’nun vassalı haline gelmesinin önünü açmıştır. Dahası bu olayı izleyen yüzyıllarda ortaya çıkan ve Babai hareketi, Babailer Hareketi ya da Babailik olarak bilinen siyasi, toplumsal ve dini nitelikteki hareketin etkisi yıllarca sürmüştür. Yerli ve yabancı araştırmacılar, muhtemelen Mehmet Fuat Köprülü ve Abdülbaki Gölpınarlı’nın etkisinde kalarak Baba İlyas tarafından kurulmuş bir tarikatın var olduğu konusunda hemfikirdir. Buna karşın Ahmet Yaşar Ocak'a göre böyle bir tarikatın varlığını kabul ettirecek herhangi bir ipucuna rastlanmamaktadır.
Kaynakça
Günümüze ulaşan kaynaklar içinde en önemlisi sayılan İbn Bibi’nin el-Evâmirü'l-Alâiyye fi'l-umûri'l-Alâiyye adında bir eseri vardır. Anadolu Selçuklu sarayında görev yaptığı ve dönemin olaylarına bizzat tanık olduğu için çok önemli ayrıntılar vermektedir. Birinci elden bir kaynak olmasına karşın, yüksek bürokrat ve Anadolu Selçuklu resmi tarihçisi misyonu nedeniyle tarafsızlığı tartışma götürmektedir. Örneğin Türkmenler hakkında yazdıkları son derece olumsuz satırlardır. Hatta peygamberlik iddiasında olduğu savı da İbn Bibi’nin Türkmenlere karşı düşmanca duygularından kaynaklandığı ileri sürülmektedir. İranlı bir aileden gelen İbn Bibi’nin babası Harzem sarayında bürokrat olarak hizmet görmüş, Moğol istilası nedeniyle Anadolu’ya gelmiştir. İbn Bibi, I. Alaeddin Keykubat’ın daveti üzerine Anadolu Selçuklu hizmetine girmiştir. Söz konusu eserini, Eski baba dostu İlhanlı tarihçisi Alaüddin Atamelik Cüneyvi’nin direktifi üzerine yazmaya başlamıştır. Cüneyvi’nin İlhanlı sarayı hizmetinde ve İran’da İlhanlı hakimiyetini meşrulaştırmayı amaçlayan bir aile dostu olması nedeniyle İbn Bibi de onun çizgisine içeriğine, tarzına ve amacına uygun bir eser yazmak zorundaydı. Sadece Cüneyvi’ye yakınlığı dolayısıyla değil, Anadolu’daki noyanlarla da yakın temas halinde olmasından ötürü Moğol işgaline sempatik görünmek zorundadır. Öyle ki eserinin bir yerinde İlhanlı hakimiyeti zamanını kastederek “tüm rum ülkesine (Selçuklu ülkesi) bolluk, bereket ve asayiş gelmişti” demektedir.
Latince kaynak olan Simon de Saint-Quentin’in çalışması orijinalde günümüze ulaşmamıştır. Elimizdeki eser bir Fransız tarihçinin büyük kısmını kendi çalışmasında vermesine dayanır. Daha sonra Fransızca olarak Histories des Tartares adıyla yayımlanmıştır. Saint-Quentin, Moğollar’a Hristiyanlığı anlatma görevi verilen bir Dominiken misyoner grubunda, doğu dillerini çok iyi bildiği için yer almıştır. Anadolu’da birkaç yıl kalmıştır.
Genel olarak
Ayaklanmanın propaganda, örgütlenme ve yönetilmesinde etkin olan unsurlar heterodoks dervişlerdir. Farklı tarikatlara mensup olsalar da, Melamilik akımının etkilerinin görüldüğü belirli bir tasavvuf anlayışına sahip kimselerdir. Moğol istilası nedeniyle Anadolu'ya göç eden bu dervişlerden bir kısmı kentlere yerleşirken, diğerleri kırsal alana yönelmiştir. Kırsal alanda faaliyet gösterenler Türkmen babaları olarak karşımıza çıkmaktadır. Bir kısmı aynı zamanda Türkmen boy şefleridir. Ayaklanmanın esas önderi Baba İlyas da böyledir. Şamanizmin kam – ozanlarına benzeyen, medrese eğitimi görmemiş bu dervişler bir halk İslam'ı anlatmaktadırlar. Bu halk İslamı Müslüman hükümdarlıkların desteklediği, yaygın, geleneksel, bu haliyle ortodoks olarak tanımlanan Sünni anlayışının dışında, bu haliyle heterodoks olarak bilinen inanç sistemidir. Her zaman siyasi otoriteye muhalif ve ayaklanmaya eğilimli bir takım akımlar içinde görülmektedirler. Babai Ayaklanmasına katılan dervişlerin içinde, şeriat ve ahlak kurallarına uymayan, dini yasakları umursamayan, şarap ve esrar kullanan, aralarında homoseksüellerin de bulunduğu Kalenderi'in bulunduğu, belki de çoğunlukta olduğu belirtilmektedir. Kalenderiler dışındaki dervişlerin, boy şefleri olmalarının da sayesinde birer zaviye açtıkları görülmektedir. Bu zaviyeler merkezi yönetim tarafından resmen tescil edilmiştir ve mali yönden vakıf arazileriyle desteklenmiş, ayrıca vergi bağışıklığı da sağlanmıştır. Böylece çok sayıda zaviye sahibi şeyh, varlıklı ve geniş bir aileye sahip oluyor, böylelikle önemli bir güç elde ediyorlardı. Bir kısmı tarih boyunca varlıklarını sürdürmüş ve Osmanlı dönemine kadar, hatta günümüze kadar gelebilmiştir.
Baba İlyas
Baba İlyas'ın da temasta olduğu anlaşılan Türkmen babalarının Kalenderi (Abdallar), Haydariler ve Vefailer gibi tarikatlardır. Zaman zaman söz edilmiş olmakla birlikte Yeseviler (Hacı Bektaş Veli), Babai Ayaklanması’nda etkili bir grup olarak görülmezler. Vefailer özellikle önemlidir. Tarihi kaynaklardaki ipuçlarından anlaşıldığı kadarıyla Babai Ayaklanması'nın esas yönetici kadrosu, Baba İlyas ve Baba İshak da dahil Vefai tarikatına bağlı oldukları ileri sürülmektedir. Baba İlyas Elbistan yöresinde faaliyet gösteren Vefai Tarikatı Türkmen şeyhi Dede Garkın’ın müridi olduğu kabul edilmektedir. Kısa sürede Dede Garkın’ın en değer verdiği müridlerinden biri olan Baba İlyas onun tarafından Samsat yakınlarındaki bugünkü adı Doğanyol olan Kefersud Köyü’nde görevlendirilmiştir. Burada görevi gereği Türkmenler arasında dolaşmış, halkı kendine bağlamak için onların sosyoekonomik sorunlarıyla ilgilenmiş, muskalar yazmış olduğu İbn Bibi tarafından ileri sürülmektedir.
Babai Ayaklanması’na varacak olan asıl faaliyetleri Amasya’ya bağlı, bugünkü adı İlyas Köyü olan Çat Köyü’nde başlamış görünmektedir. Burada bir zaviye kurmuştur. Sultan I. Alaeddin Keykubat’ın kendisini ziyarete geldiği ve takdir ettiği anlatılmaktadır. Burada evlenmiş, beş oğlu olmuştur.
Baba İshak
Baba İshak’ın Ayaklanma’nın ikinci ve fiili başlatıcısı, idare edicisi olduğu dışında hakkında tek bir kaynak dışında hiçbir yazılı kaynak günümüze ulaşmamıştır. Bu tek kaynağa (Hüseyin Hüsameddin, “Amasya Tarihi”) göre Trabzon doğumludur ve asıl adı Izak’dır. Trabzon’daki Komninos Hanedanı’ndan bir Rum olduğu, bir Rum imparatorluğu kurmak amacıyla Müslüman görünümü altında faaliyet gösterdiği ileri sürülmekte, fakat kaynak gösterilmemektedir. Bu yüzden bu kaynakta Baba İshak hakkındaki bilgilerin bir olasılık olarak görülmesi daha doğru olacaktır.
Kitle tabanı
Günümüze ulaşan tarihi belgelerde ayaklanmanın kitle tabanına ilişkin bilgiler ne yazık ki yetersizdir. Yakın tarihte bu konuyu kapsayan üç çalışma, önemli bilgiler sağlamıştır. Bunlar, Ahmet Refik Altınay'ın Anadolu'da Türk Aşiretleri (966-1200), Faruk Sümer'in Oğuzlar (Türkmenler) Tarihleri – Boy Teşkilatları - Destanları ve Rudi Paul Lindner'in Nomands and Ottomans in Medieval Anatolia çalışmalarıdır. Tüm bu kaynaklardan derlenen bilgilerimize göre Babai Ayaklanmasının en geniş ve en aktif kitle tabanını konar-göçer Türkmenler oluşturmaktadır. Yoğun bir Türkmen göçü, XIII. yüzyıl başlarında Karahıtaylar'la Harzemşahlar arasındaki savaşlarla ağır bir şekilde tahrip olan Fergana bölgesinden Anadolu'ya olmuştu. Diğer bir göç dalgası Maveraünnehir, ardından Harzemşah ülkesine yönelen Moğol istilalarının sonucu gerçekleşmiştir. Bu göç dalgalarıyla Anadolu'ya büyük sayıda Oğuz toplulukları yanı sıra Harzemşah ordusunu oluşturan Kıpçak Türkleri büyük gruplar gelmiştir. Bu yoğun göç dalgasını Anadolu'ya yerleştirmek Anadolu Selçuklu yönetimi için bile güçlükler getirmiştir. Ahmet Yaşar Ocak, kaynaklardaki bazı ifadelerden yola çıkarak ayaklanmanın kitle tabanının yalnızca konar göçer Türkmen grupları olmadığını, diğer önemli bileşenin Orta Anadolu'dan ve Güneydoğu Anadolu'dan köylüler, hatta bir kısmının Hristiyan köylüler olduğunu belirtmektedir. Ayaklanmaya katılanlar içinden bir kısmının da elde edilen ganimetten pay almak isteyen ganimetten pay almak isteyen maceracı insanlar ile kentlerdeki işsiz kesimin olabileceğini belirtmektedir. Genel olarak ifade edilirse bunlar ganimetten pay almak isteyen, ganimet peşindeki unsurlardır. Bu bağlam içinde, Babai Ayaklanması’nın konar göçer Türkmenler ile yerleşik köylüler olduğu kabul edilebilir.
Ayaklanmaya katılan kitlenin önemli bir kısmının Kalenderi grupları olduğu ileri sürülmektedir. Anadolu’ya göçlerle akıp gelen Kalenderilerden büyük kısmı, tek başlarına ya da küçük gruplar halinde dolaşan, yiyecek dilenen kimseler olduğu, diğerlerinin ise görece daha yüksek tasavvuf düşüncesine sahip Kalenderi şeyhleri olup, kentlere yerleşen, zaviyeler kuran unsurları içerdiği kabul edilmektedir. Kentlere yerleşerek zaviyeler kuranlar büyük saygı görmüş, saray tarafından kendilerine vakıf araziler bağlanmışken, başıboş dolaşanların istenmeyen kimseler olduğu, örneğin I. Alaeddin Keykubat tarafından toplatılıp buğday tarlalarında ya da maden ocaklarında çalıştırıldığı ifade edilmektedir. Bu Kalenderi kesimin ayaklanmaya büyük ölçüde katılmış olmaları muhtemeldir. Dolaşan Kalenderi unsurların şeriat ve ahlak kurallarına uymadıkları, dini yasakları reddettikleri, namaz kılmadıkları, hatta şarap içip esrar kullandıkları, aralarında homoseksüel ilişkilerin bile pervasızca sürdürüldüğü, bu yüzden hemen her kesim tarafından istenmeyen kimseler olduğu bilinmektedir.
Ayaklanmanın nedenleri
Pek çok araştırmacı ayaklanmanın çeşitli nedenleri üzerinde durmuşlardır. Bu nedenler, her tarihsel olayın içinde cereyan ettiği ortamdan doğmuş olduğu dikkate alınırsa, ekonomik ve sosyal şartlar olarak gruplandırılabilir.
Sosyal – dini ortam
Babai Hareketi’nden günümüze, onların ideolojilerini, görüşlerini yansıtan yazılı hiçbir belge kalmamıştır. Bu yüzden inançlarını, yönettikleri hareketin ilkelerini ve hedeflerini birinci elden kaynaklardan bulamıyoruz. Bununla birlikte Babai Hareketi’nin tüm geleneğinin mirasçısı olan Kalenderiler, sonraki yıllarda menkıbeler, deyişler ve nefesler şeklinde bir geleneği kaleme almışlardır. Bu inanç sisteminin Babai Ayaklanması’nın ideolojik yaklaşımları olduğu, bu haliyle heterodoks özellikler göstermesi gerektiği düşünülmektedir. Bu tarz inanç sistemlerinde ortak üç özelliğin, bir kurtarıcı olarak mehdi inancı, İslam öncesi inançlarla İslam inancını bir arada harmanlayıp yaşatmak ve güçlü bir mistik yapıya sahip olmanın Babailik inanç çerçevesinde de görüldüğü ileri sürülmektedir.
Babai Ayaklanması’nın yayıldığı iki ana bölgeden biri olan, Tokat, Çorum, Sivas ve Yozgat kesimini içine alan İç Anadolu Bölgesi’nin, I. Alaeddin Keykubat saltanatı yıllarında en gelişkin seviyeye ulaşan uluslararası transit ve yerel ticareti sayesinde kentlerde yüksek bir yaşam standartına erişilmişti. Kentlerin dışında ise göçlerle gelen Türkmen grupları, tüm kırsalı yazlak ve kışlak olarak kaplamıştı. II. Gıyaseddin Keyhüsrev’in basiretsiz yönetiminde bu bölge gelir yönünden gerileme gösterdi. Konar göçer Türkmenler de bu durumdan doğal olarak etkilenmiştir. Diğer yandan bölgede geçmiş yüzyıllarda Hristiyan heterodoks akımlar ortaya çıkmış ve geniş bir kesimi etkilemiştir. Özellikle Kızılırmak kavsinin içinde kalan bölgede 8. ve 9. yüzyıllarda ortaya çıkan, Maniheizm ve Hristiyanlık inanç unsurlarını birleştiren heterodoks bir inanç yapısı geniş kitleleri etkilemişti. Ana belkemiği dünyanın iyi ve kötü güçler arasında bir mücadele arenası olduğu, günün birinde bir kurtarıcının ortaya çıkarak iyi güçlerin hakimiyetini sağlayacağı inancıdır. Hızla yayılmış, Trakya – Ermenistan arasında etkileri görülmüştür. Birçok yerde kendine özgü kiliseler kurulmuştur. Ayaklanmanın etkin olduğu ikinci bölge Güneydoğu Anadolu Bölgesi’dir. Her şey bir yana bölge bir yüzyıldır Anadolu Selçuklu – Eyyubi çatışma bölgesiydi. Böyle olunca hem yerleşik halkın, hem de konar göçer Türkmenlerin yaşam koşulları değişkendir. Diyarbakır, Urfa ve Mardin gibi şehirlerin dışındaki alanlar göçebe sürücü toplulukların hakim kitle oldukları alanlardır. Bu gruplardan Döğerler, Bayatlar ve günümüzdeki adı Tahtacılar olan Ağaçerleri büyük bir nüfusa sahiptir. Bu bölgelerde kökleri çok eskilere dayanan heterodoks inançlar yayılmıştır. Bilinen en eskileri II. yüzyılda Marcion adında bir dini şahsiyetin, Zerdüştlük’den esinlenen, iyi ve kötü güçlerin mücadelesine dayanan bir inanç sistemini yaydığı bilinmektedir. En son heterodoks inan İsmailik olarak karşımıza çıkmaktadır. Güneydoğu Anadolu Bölgesi konusunda, II. Gıyaseddin Keyhüsrev’in icraatleriyle topluca yağma hareketlerine yönelen Harezmli toplulukların bu bölgeye göç ederek yağmaları burada sürdürmeleri de göz önünde tutulmalıdır.
Propaganda ve kitle tabanı oluşturma safhası
Dönemin sultanı olan II. Gıyaseddin Keyhüsrev hakkında günümüze ulaşan hemen hemen bütün kaynaklarda onun ve yönetimi hakkında olumlu bir şey bulmak olanaksızdır. Devlet işlerini bütün bütün, onu tahta geçirmekte esas rol oynayan emirlerin en çok çaba harcıyanı olan Sadeddin Köpek’e bırakmış, tüm zamanını zevk ve eğlencede geçiren, bu yüzden de halkın nefretini kazanan bir hükümdar olarak söz edilmektedir. Baba İlyas, muhtemelen zaten Türkmenler arasında var olan hoşnutsuzluğu körüklemiş, parlak bir gelecek umudu yaratmış olmalıdır. Bu şekilde geniş Türkmen kitlelerinin bağlılığını kazanmıştır. Öte yandan Gıyaseddin Keyhüsrev’in tahta geçmesinin ananeye aykırı bir şekilde bazı emirlerin oldu bittiye getirmesi, bunların dışındaki emirleri kızdırmış, devlet ricali arasında birbirine diş bileyen iki grup ortaya çıkmıştır. Bu çekişme kuşkusuz devlet idaresinde halkın aleyhine gelişmeleri de doğurmuştur.
Sultan I. Alaeddin Keykubat döneminde ise halkın genel durumunun çok daha iyi olduğu anlaşılmaktadır. Baba İlyas için de durum sorunsuz görünmektedir. Keykubat’ın zaviyesinde Baba İlyas’ı ziyaret ederek ona yakınlık ve saygı göstermiştir.
O dönemin kaynaklarında ayaklanmayı Baba İshak’ın başlattığı yazılmaktadır. Oysaki 15. ve 16. yüzyıllardan günümüze ulaşan Osmanlı kaynaklarında II. Gıyaseddin Keyhüsrev’in Baba İlyas üzerine bir ordu göndermesinin ayaklanmanın başlamasında esas neden olduğu belirtilmektedir. Anlatılanlara göre genç sultan, Baba İlyas’ın zaman içinde büyüyen gücünden çekinmeye başlamış, Baba İlyas’ın Anadolu Selçuklu tahtına karşı ayaklanacağını ileri süren telkinlere değer vermiş, ondan önce harekete geçerek Baba İlyas’ı bertaraf etmek istemiştir. Nitekim Aşıkpaşaza’de, Çat Köyü Kadısı Köre Kadı’nın Sultan nezdinde kışkırtmaları etkili olmuştur. Yine de Baba İlyas’ın en yakın müridini Güneydoğu Anadolu’ya göndermesi ve onun oralardaki faaliyetleri Anadolu Selçuklu Sarayı tarafından tespit edilmiş, bir ayaklanma hazırlığında olan bu büyük gücün merkezinin imha edilmesi amaçlanmış olmalıdır.
Ancak faaliyet gösterdiği bölgede başkaca bir harekete geçmeyen Baba İlyas, birden bire ortadan kaybolmuştur. Bir süre sonra yine Türkmenlerin yoğun bulunduğu Amasya civarlarında, bugünkü adı İlyas olan köyde ortaya çıkmıştır. Üçüncü göbekten torunu Âşıkpaşazâde, yanına dört müridini veren Dede Garkın tarafından Amasya’ya gönderildiğini yazmaktadır. Buradaki köyde köyün sürüsüne karşılıksız çobanlık yaparken münzevi bir hayat sürmekteydi. Kısa süre sonra köylülerin ve çevredeki Türkmenlerin güvenini kazanmış, sonra da evlenmiştir. Art arda beş çocuğunun olduğu belirtilmektedir.
Amasya dolaylarında müritlerinin sayısı arttığında yetenekli ve kendisine bağlı bulduğu bazı müritlerini farklı bölgelerdeki Türkmen grupları içine göndermiştir. Bu müritler Maraş, Elbistan, Kefersud, Adıyaman, Gerger, Kâhta, Harran ve Urfa yörelerine gönderilmiştir.
Ayaklanmanın başlaması
Baba İlyas’ın gönderdiği müritleri görev bölgelerinde gizlice ayaklanma hazırlıklarına başlamışlardır. Birçok Türkmen hayvanlarını satıp at ve silah edindiler. Ayaklanmanın başlatılması zamanı geldiğini düşünen Baba İlyas, İbn Bibi’nin sözcükleri ile ifade edilirse, müritler vasıtasıyla kendisine bağlı kitlelere iki hedef gösteren bir emir vermiştir. “fesatların kökünü kazımak”, “insanların halini düzeltmek”. Bu hedefler için yöntem de belirtilmiştir, “Karşı gelenler ise, hiç tereddüt etmeden öldürülecek…” Bu iki hedef dışında bir de ödül vardır, elde edilecek ganimetten eşit pay almak”.
Ayaklanmanın yayılması ve Baba İlyas’ın idamı
Baba İshak kuvvetleri Malatya üzerine yürüdüklerinde Malatya subaşısı Alişiroğlu Muzafferiddin ya da Muzafferüddin Ali Şîr karşılarına çıkmıştır. Malatya subaşısı Babailer karşısında yenilgiye uğramıştır. Ancak subaşı yeniden asker toplayıp karşılarına çıktı, lakin yine yenilgiye uğradı. Baba İshak kendisine katılan yöre halkından insanlarla daha büyük bir kuvvet haline gelmiştir. Haber saraya ulaştığında Sultan II. Gıyaseddin Keyhüsrev korkuya kapılarak emirlere bırakarak ailesiyle birlikte Beyşehir Gölü kıyısındaki Kubadabad Sarayı’na çekilmiştir.
İsyancı ordusunun Malatya’dan sonra Elbistan üzerine bölgeyi yağmalamış, karşı koyanları öldürmüştür. Kendilerine katılanlarla daha da güçlenerek en iyi savaşçılarını önden Sivas yönüne göndererek geriden onları izlemişlerdir. Kentteki garnizon komutanı arka arkaya Konya’ya gönderdiği ulaklarla takviye kuvvet istediyse de cevap alamamıştır. İsyancılar kent önlerine gelince kararlı bir saldırıyla kenti düşürdüler, yağmaladılar ve ileri gelenleri öldürdüler. Sivas’ta işlerini bitirince bu kez Amasya yönünde ilerlemişlerdir.
Baba İshak ve isyancı ordusu, Baba İlyas’a ulaşmak için Amasya üzerine ilerlerken Baba İlyas da bölgede sözü geçen Türkmenleri topladı, onlara mücadelelerinde hiç birinin yaralanmayacağını, ölmeyeceğini söyledi. Çevreyi kontrol altına aldıktan sonra, kaleyi bir an öne ele geçirerek hem kuvvetlerini emniyete almak, hem de bu müstahkem mevkiyi bir harekat üssü haline getirmek için Amasya Kalesi’ne saldırmıştır. Kale, Amasya subaşısı Hacı Armağanşah komutası altındadır. Çatışmaların haftalarca sürdüğü belirtilmektedir. Şiddetli çatışmalarda iki taraftan da yaralı ve ölü olunca müritleri Baba İlyas’tan hesap sordular. Baba İlyas ise şeytan işi bir rüya gördüklerini söylemekle yetinmiştir. Ardından hata yaptığını fark etmiş, “Yarın huzurunuzda tanrı ile konuşmaya gideceğim. Neden fikrini değiştirdi. Öğrenip size söyleyeceğim” demiştir. Daha sonra çatışmalara kendisi de katılmış, ağır biçimde yaralanmış, müridleri kendisini, eşini ve çocuklarını uzaklaştırarak emniyete almışlardır. Kısa süre sonra kale komutanı Hacı Armağanşah bir huruç hareketine girişerek kuşatmacıları püskürttü ve yaralı haldeki Baba İlyas’ı ele geçirdi, hemen ardından kale burçlarından birine astırdı. Fakat Babailer onun ölmediğine, geri döneceğine inandılar.
Malya Muharebesi ve ayaklanmanın bastırılması
Amasya ve Tokat civarına hakim olan isyancılar Konya üzerine ilerlemeye başladıklarında Sultan Gıyaseddin Keyhüsrev, Babai şeflerine bir elçi göndererek ayaklanmadan vazgeçtikleri takdirde Kayseri’i onlara bırakacağını bildirmiştir. Ancak Babai şefleri bu öneriyi geri çevirdiler. Bunun üzerine Konya’dan ve Erzurum’dan kuvvetler 6 gün içinde Sivas’ta toplanmıştır. En seçme askerlerden bir araya getirilen bir öncü birlik Emir-i Candar Necmeddîn Behramşah ve Gürcüoğlu Zahireddin Şir komutasında isyancıların üzerine gönderilmiştir. Öncü kuvvet, Malya Ovası’na hakim bir tepe üzerinde henüz kamp kurmuş olan Babailer karşısında savaş durumu almıştır. İki ordunun
Baba İshak’ın güçlerine ayaklanan Türkmenler'in yanı sıra, Halep ve Antep yöresine sürülmüş olan Harezm Türkleri de katılınca ayaklanma daha da geniş bir bölgeye yayılmış oldu. Elbistan’da yenilen Anadolu Selçuklu ordusu Sivas’ı ayaklanmacılara bırakmak zorunda kaldı. Ardından Amasya ve Kayseri de ayaklanmacıların eline geçti. Ayaklanmacılar başkent Konya’yı tehdit etmeye başlayınca, II. Gıyaseddin Keyhüsrev buradan ayrılmak zorunda kaldı. Baba İlyas'ın Amasya Kalesi'nde öldürülmesi ayaklanmacıları daha da kışkırttı. Ayaklanmacılar Kırşehir'e doğru ilerlemeye başlamışlardı. 1240 tarihide Baba İshak kumandasındaki Babailer, aileleri, sürüleri ve bütün ağırlıklarıyla Kırşehir’in doğusunda yer alan "Malya" Ovası’nda "Emîr Necm’ed-Dîn" komutasındaki Selçuklu Ordusu ile karşı karşıya geldiler. Kumandan Emîr Necm’ed-Dîn'in zırhlı kuvvetlerden oluşan kiralık Frank askerlerini öne almak suretiyle saldırması neticesinde "Babailer Ordusu" darmadağan oldu. Muharebenin sonunda Baba İshak ta hayatını kaybetmişti. Mağlup olan Babailer'in tamamı kadın ve çocuklar hariç herkes kılıçtan geçirildi.
Babai ayaklanmasının belli başlı sonuçları
Babai Ayaklanması, Anadolu Selçuklu Devletini iyice güçsüz duruma düşürdü ve Anadolu Selçukluları Anadolu’ya giren Moğollara 1243’teki Kösedağ Savaşı’nda teslim olmak zorunda kaldı. Babai Ayaklanması bastırılmasına karşın, bu harekete bağlı olarak yayılan Babailik inancı etkisini uzun zaman sürdürmüştür. Babai Ayaklanmasının meydana getirdiği tesirleri aşağıdaki maddeler halinde sıralanabilir:
Renée Estevez
Renée Estevez (d. 2 Nisan 1967, New York) Amerikalı oyuncudur. Jason Thomas Federico isimli bir golfçü ile evli olan Renee, Martin Sheen ve Janet Sheen'in kızı Charlie Sheen, Emilio Estevez ve Ramon Luis Estevez'in kız kardeşidir. Michael Landon Ödülünü almıştır. Cehennem Silahı filminde küçük bir rolü vardır. Çoğu zaman filmlerde kameo rollerde yer alan Renee Estevez, en son babasının başrolünde oynadığı The West Wing isimli televizyon dizisinde Nancy karakterini canlandırmıştı.
Çocukluk ve gençlik
Renee Estevez 2 Nisan, 1967 tarihinde New York'ta sanatçı Janet Templaton ve aktör Martin Sheen (gerçek ismiyle Ramon Gerardo Antonio Estevez) tarafından dünyaya geldi. Üç erkek kardeşi vardır: Charlie Sheen, Ramon Estevez ve Emilio Estevez. Bir süre sonra Santa Monica, Californiada bir restoranda yemek tarifleri öğrenen Renee Estevez, oyuncu olmak istemesine rağmen yemeklere büyük bir ilgi gösterdi.
Kariyer
Yiyicek ve gida konusunda kariyer yapmak isteyen Renee, bir süre sonra Kalifornia Yemek (Culinary) Akademisine dahil oldu. Burada tatlılar gibi şeyleri öğrenen Estevez, bir süre sonra Arizona Cafesinde özel yemek ve ticaret partilerinin püf noktalarını öğrendi. Fakat gida işinde fazla yer almayan Renee Estevez, daha sonra Los Angelesa döner. Fakat yine de gida ve yemek pişirmeye olan ilgisini kayb etmez ve hatta bazı yemek tarifleri bazı dergilerde ve kitaplarda çıkar. Ancak doğal olarak babası gibi oyuncu olmak yolunu tuttu.
Ancak Renee Estevez, Charlie veya Emilio kadar ünlenemedi daha çok filmlerde ve dizilerde küçük rollerde yer aldı. Lethal Weapon isimli hit-aksiyon filminde yönetmenin kestiği versiyonda ufak olarak görülen Renee, henüz önemli bir rol alamamışdı. Sleepaway Camp filminin devamında, başrol olmasa da yine de önemli bir rol alır ve daha sonra yine bir korku filmi olan Marked for Murderde de yer alır. Running Wild ve Touch and Die gibi babasının rol aldığı filmlerde ufak rollerde göründü. Ancak Dead Silence isimli gerilim filminde ve komedi-aksiyon filmi Good Girls Don't gibi filmlerde başrolde görünür. Kardeşi Charlie Sheen'in rol aldığı Deadfall filminde çok kısa bir rol alır, ardından yine kardeşi Charlie Sheenin rol aldığı Loose Women, No Code of Conduct, Shadow Conspiracy ve Good Advice filmlerinde cameo rollerde görünür. Yine babasının filmlerinde görünmesinin yanı sıra, ağabisi Emilio Estevezin yönetip başrolünde oynadığı The War at Home filminde de rol alır. Addams Family Reunion dahil olmakla daha çok küçük rollerde yer alan Estevez, babasının rol aldığı ünlü NBC dizisi The West Wing dizisinde Josiah Bartlet karakterinin asistan sekreterlerinden biri olan Nancyi canlandırdı ve daha birkaç dizide de yer aldı. Aynı zamanda Mercy of the Sea ve Going Down filmlerinde önemli roller alır.
Özel hayatı
1997 yılında Jason Thomas Federico isimli bir golfçü ile evli olan Renee Estevez, aileden özellikle anne ve babasıyla yakındır. Çoğu zaman babası ile birlikte ödül törenlerine katılır. Yemek pişirmekten ve başka ülkelere seyahat etmekten zevk almaktadır. Murderers Anonymous ve Macbeth gibi tiyatro oyunlarında da rol almıştır.
Bulanık mantık
Bulanık mantık, bulanık eseme ya da puslu mantık, 1965 yılında Lütfü Aliasker Zade'nin yayınladığı bir makalenin sonucu oluşmuş bir mantık yapısıdır.
Klasik kümelerin aksine bulanık kümelerde elemanların (nesnelerin) üyelik dereceleri [0, 1] aralığında sonsuz sayıda değişebilir. Bunlar üyelik derecelerinin devamlı ve aralıksız bütünüyle bir kümedir. Kesin kümelerdeki soğuk-sıcak, hızlı-yavaş, aydınlık-karanlık gibi ikili değişkenler, bulanık kümelerde biraz soğuk, biraz sıcak, biraz karanlık gibi esnek niteleyicilerle genişletilerek gerçek dünya problemlerine benzetilir. Kesin kümelerden farkı ise böyle bir çatıda bilginin kaynağındaki küme üyeliğinin, kesin tanımlanmış ön koşullarının olmayışı ve değişkenlerin belli bir aralıkta bulunmasıdır.
Bir şeyin varlığı kendisine ait bir isimle doğar. Evrendekilerin tamamı hem (ya) tek (1) hem de (ya da) sonsuz eksi tektir (sonsuz -1).
Klasik mantık ile bulanık mantık arasındaki temel farklılıklar :
Yapay zekâ uygulaması olarak bulanık mantık
Bulanık mantık bir yapay zekâ uygulaması oluşturma prensibidir. Bulanık mantıkta temel olan bir sonuca varmaktır. Normal bir programın yapısı: