cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kahramanmaraşspor 2013-14 sezonu
Sezon özeti
Türkiye Kupasında ise üçüncü turda 2. Lig ekiplerinden Bandırmaspor'a deplasmanda uzatmaya giden maçı 3-0 kaybederek elenmiştir.
Takımdaki yabancı oyunculardan Azeri Farid Guliyev ve Nijeryalı Izu Azuka ilk devre bitmeden takımdan ayrılmıştır. Nijeryalı Ganiyu Oseni, Senegalli Moustapha Dabo devre arasında takımdan ayrıldılar.
Transferler
Son Güncellenme Tarihi: 7 Ağustos 2013
Leucophysalis
Leucophysalis, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Luciosudis
Luciosudis, Notosudidae familyasına bağlı bir balık cinsidir.
Bölcek, Bergama
Bölcek, İzmir ilinin Bergama ilçesine bağlı bir mahalledir.
Leptoglossis
Leptoglossis, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Beşinci Doktor
Beşinci Doktor, İngiliz bilimkurgu dizisi olan Doctor Who'nun baş karakteri olan Doktor'un beşinci enkarnasyonu. Peter Davison tarafından canlandırılmıştır.
Doktor, yüz yıllardır TARDIS aracılığıyla yol arkadaşlarıyla beraber uzay ve zamanda yolculuk eden bir Zaman Lordu'dur. Doktor ölümcül bir yara aldığında vücudu fiziksel ve kişisel olarak yenilenmeye başlar. Bu duruma rejenerasyon denir. Davison, bu zaman lordunun beşinci enkarnasyonunu canlandırmıştır. Yol arkadaşları zeki biri olan Adric (Matthew Waterhouse), soylu bir uzaylı olan Nyssa (Sarah Sutton) ve Avustralyalı hostes Tegan Jovanka (Janet Fielding) önceki rejenerasyondan beri yanında olmuştur. Daha sonraki maceralarda ona bir okul çocuğu Vislor Turlough (Mark Strickson) ve Amerikan kolej öğrencisi Peri Brown (Nicola Bryant) yol arkadaşlığı yapmıştır.
Ahliesaurus
Ahliesaurus, Notosudidae familyasına bağlı bir balık cinsidir.
Chris Cooper (beyzbol)
Christopher Daniel Cooper (d. 31 Ekim 1978 – ö. 13 Mart 2023), İtalyan asıllı Amerikalı beyzbol oyuncusu.
Yaşamı ve kariyeri
Cooper, 31 Ekim 1978'de Pittsburgh, Pensilvanya'da doğdu. New Mexico Üniversitesi'nde eğitim gördüğü esnada Ulusal Amerikan Beyzbol Ligi'nde (MLB) 2000'de atıcı pozisyonunda başladığı aktif spor kariyerini 2014 yılına İtalyan Beyzbol Ligi'nde sürdürdü. Ayrıca İtalya milli beyzbol takımıyla 2009 ve 2013 yıllarında Dünya Klasik Beyzbol Turnuvası'nda oynadı.
Ölümü
Cooper, 13 Mart 2023'te hayata veda etti.
Bayuvi Dupki-Cinciritsa
Bayuvi Dupki-Cinciritsa, aynı zamanda Doupki-Djindjiritza olarak da bilinir, Bulgaristan'ın güney batısındaki dağlık bölgede yer alan Pirin Milli Parkı'nda bir yer alan doğa koruma alanıdır. Blagoevgrad ili, Razlog Belediyesinde yer almaktadır. Bayuvi Dupki-Cinciritsa, her ikisi de Balkan endemik türü olan Makedon çamı (Pinus peuce) ve Bosna çamı (Pinus heldreichii) ormanlarını korumak için 1934'te kurulan ülkenin en eski koruma alanları arasında yer almaktadır. Toprakları 1976 ve 1980'de daha da genişletilmiş ve 2873 ha (28,73 km2) alan kaplamıştır. 1977 yılında UNESCO Biyosfer Rezervi ilan edildi. Koruma alanı 1200 ile 2907 metre rakım arasında yer almaktadır. Bölgeye jeolojik olarak Proterozoik mermerler hakimdir ve çok sayıda mağara ve karst oluşumu ile geniş karstik araziye sahiptir.
Flora
Flora yaklaşık 500 tür vasküler bitkiden oluşur. Nadir ve endemik vasküler bitkiler arasında Avrupa yabanmersini (Vaccinium myrtillus), Aquilegia aurea, büyük sarı yılan otu (Gentiana lutea), altın kök (Rhodiola rosea), edelweiss (Leontopodium alpinum) ve Pirin haşhaşı (Papaver degenii) bulunur.
Rezervin yaklaşık %60'ı esas olarak Makedon çamı (Pinus peuce) ve Bosna çamı (Pinus heldreichii) içeren ormanlarla kaplıdır. Diğer ağaç türleri İskoç çamı (Pinus sylvestris), karaçam (Pinus nigra), Norveç ladini (Picea abies) ve Avrupa gümüş köknarıdır (Abies alba). Ormanın ortalama yaşı 150 yaşın üzerindedir, kimi ağaçlar 500 yıldan daha yaşlı olabilmektedir. Malka Dzhindzhiritsa ormanının bazı bölgelerinde 500 ila 550 yaş arasında ağaçlar bulunmaktadır. Bazı Makedon çamları 45 m'nin üzerinde yüksekliğe ulaşır, çapı 2'den fazladır. Bazı ağaçların yaşı 1000 yıldan fazladır.
Koruma alanın yüksek bölümleri 100 yaşına ulaşan cüce dağ çamı (Pinus mugo) oluşumu ile kaplıdır. Bu çalıların ortalama yüksekliği 1,5 ila 2 m iken bazı kesimlerde bazı ağaçların boyu 3 m'ye ulaşmaktadır.
Fauna
Güderi, faunanın tipik bir temsilcisidir ve koruma alanının simgelerinden biridir. Diğer önemli korunan türler arasında boz ayı, gri kurt, Avrupa çam sansarı, kayın sansarı, kızıl tilki, karaca, yaban domuzu, kızıl sincap, batı capercailliesi, altın kartal, hazel orman tavuğu, Avrasya üç parmaklı ağaçkakanı, benekli fındıkkıran vb. türler bulunur. Sürüngenlerin ve amfibilerin tipik temsilcileri bayağı Avrupa engereği, Aesculapian yılanı, canlı kertenkele ve bayağı kurbağadır.
Colne, Cambridgeshire
Colne, Cambridgeshire, İngiltere'nin Cambridgeshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Bathysaurus
Bathysaurus, Bathysauridae familyasına bağlı bir balık cinsidir.
Bistrişko Branişte
Bistrişko Branişte, Bulgaristan'daki Vitoşa Dağı'nda yer alan ve Golyam Rezen (2277 m), Malak Rezen (2191 m) ve Skoparnik (2226 m) doruklarının doğu yamaçlarını, Golyam Kupen Zirvesi'nin (1930 m) kuzey yamaçlarını ve Vitoşka Bistritsa Nehri ile Yançevska Nehri'nin üst vadilerini kapsayan bir doğa koruma alanıdır. Yüzey alanı 1061.6 ha, rakımı 1430 ve 2277 m arasındadır. Koruma alanı, 1934 yılında, parçası olduğu Vitoşa Tabiat Parkı ile birlikte kuruldu. 1977'den beri Bistrişko Branişte, UNESCO İnsan ve Biyosfer Programı (MAB) kapsamında bir biyosfer rezervi olmuştur.
Bölgenin %50'sinden fazlası, ortalama 100 ila 120 yaşında olan orman (ağırlıklı olarak ladin) ile kaplıdır. Subalpin bölgesinde, kısmen ormana da nüfuz eden birkaç taş nehri vardır. Koruma alanında bulunan büyük hayvanlar arasında geyik, yaban domuzu, kurt ve ayı gösterilebilir.
Bistrişko Branişte, koruma alanının kuzeybatı sınırında bulunan bitişik Aleko Merkezi'ne birçok turist çekmektedir. Ziyaretçilerin Aleko, Bistritsa Köyü (Bistritsa Nehri, Yançevska Nehri ve Pogledets bölgesi üzerinden uzanan üç hat), Çerni Vrıh ve Jeleznitsa Köyü'nü birbirine bağlayan az sayıdaki parkurdan uzaklaşmasına izin verilmez.
Jaltomata
Jaltomata, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Taksonomi
Jaltomata cinsine bağlı türler (2022):
Cybaeus morosus
Cybaeus morosus, Cybaeus cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Mark Stent
Mark 'Spike' Stent (d. 3 Ağustos 1965), İngiliz yapımcı, miksaj mühendisi. Aralarında Madonna, Lady Gaga, U2, Moby, Beyoncé, Björk, Depeche Mode, Spice Girls, Coldplay, Muse, Lily Allen, Gwen Stefani, No Doubt, Usher, Linkin Park, Maroon 5, Yeah Yeah Yeahs, Oasis, Keane, Massive Attack ve Bastille'in bulunduğu pek çok sanatçıyla çalışmıştır.
Bathysauroides
Bathysauroides, Bathysauridae familyasına bağlı bir balık cinsidir.
Kemik gözlük
Kemik gözlük, bir tür gözlüktür. Başlangıçta boynuz veya kaplumbağa kabuğundan yapılmış, daha sonra bu malzemeleri taklit etmek için tasarlanmış kalın plastiklerden yapılmışlardır.
Bozyerler, Bergama
Bozyerler, İzmir ilinin Bergama ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Bozyerler; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
FNMTV
FNMTV (resmî olarak Feedback New MTV; gayriresmî olarak Friday Night MTV), MTV'de yayınlanan bir video klip programı. Yeni çıkan video kliplere odaklanmıştır. 13 Haziran ile 5 Aralık 2008 tarihleri arasında gösterilmiştir.
Cybaeus multnoma
Cybaeus multnoma, Cybaeus cinsine bağlı bir örümcek türüdür.
Jaborosa
Jaborosa, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Alpay Çelebi
Alpay Çelebi (d. 4 Nisan 1999, Derince, Kocaeli), stoper mevkiinde forma giyen Türk genç millî futbolcudur. 2. Lig ekiplerinden Belediye Derincespor'da forma giymektedir.
Jaborosa
Taksonomi
Jaborosa cinsine bağlı türler (2022):
Alpay Çelebi
Derincespor
Futbola 28 Eylül 2010 tarihinde Derincespor alt yapısında başladı.
Fenerbahçe
14 Ekim 2011 tarihinde Fenerbahçe alt yapısında transfer olsa da 2 sezon sonra tekrar Derincespor alt yapısına transfer oldu.
Körfez SK
11 Eylül 2014 tarihinde Kocaeli Birlikspor alt yapısında transfer oldu.
Beşiktaş
20 Şubat 2015 tarihinde Beşiktaş alt yapısında transfer oldu ve 27 Kasım 2017 tarihinde Beşiktaş kulübü ile Profesyonel sözleşme imzaladı. 2019-2020 sezonu öncesi tecrübe kazanması için Kayserispor'a kiralansa da sakatlanıp sezonun ikinci yarısı Beşiktaş'a geri döndü.
→ Kayserispor (kiralık)
5 Ağustos 2019 tarihinde tecrübe kazanması için Kayserispor'a kiralık olarak verildi. Sezonun ilk maçında, ilk 11 başladığı Alanyaspor karşılaşmasının 6. dakikasında çağraz bağ yırtılması sonucu sezonun diğer maçlarında forma giyemedi.
→ Alanyaspor
2020-21 sezonunda tecrübe kazanması için Alanyaspor'a kiralık olarak verildi. Alanyaspor Başkanı Hasan Çavuşoğlu, Beşiktaş Kulübü Başkanı Sayın Ahmet Nur Çebi ve transferin gerçekleşmesinde emeği geçenlere teşekkür ederek, "Transferin son gününde Beşiktaş'tan Alpay Çelebi'yi 2 yıllığına kiralık olarak kadromuza dahil ettik. Alpay'ın 2 yıl boyunca burada çok güzel işlere imza atacağına ve daha sonra kulübünde de başarı olacağına inanıyoruz. Alpay zaten yetenekli ve kaliteli bir oyuncu olduğu için daha çok çalışarak gelişimini burada da sürdürecektir" dedi.
→ Kocaelispor
28 Temmuz 2021 tarihinde Beşiktaş kulübünden yapılan açıklamada 2 sezonluğuna Kocaelispor'a kiralandığı belirtildi.
Kocaelispor
7 Temmuz 2022'de Beşiktaş kulübünden yapılan açıklama ile Alpay Çelebi'nin kiralık olarak forma giydiği 2.Lig ekibi Kocaelispor ile 2+1 yıllık sözleşme imzaladığını duyurdu. Kocaelispor'un Alpay Çelebi'nin transferi için Beşiktaş'a transfer bedeli ödemeyeceği, bunun yerine bir sonraki satışından %30 pay vereceği yapılan yeni sözleşmede belirtildi.
Christchurch, Cambridgeshire
Christchurch, Cambridgeshire, İngiltere'nin Cambridgeshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Seven Nation Army
"Seven Nation Army", Amerikalı alternatif rock grubu The White Stripes'ın Elephant adlı albümlerinin ilk parçası. 2003'te single olarak yayımlandı. "Seven Nation Army" Modern Rock Tracks listesinde bir numaraya yükseldi ve 2004 Grammy Ödülleri'nde En İyi Rock Şarkısı ödülünü aldı.
Yunus Emre Yalçın
Yunus Emre Yalçın (d. 12 Eylül 1994, Konak), Türk futbolcudur. Orta saha pozisyonunda görev almaktadır.
Kulüp kariyeri
Yunus Emre Yalçın 12 Eylül 1994'te Konak'ta doğdu. Futbola 9 yaşında Atillaspor'da başlayan oyuncu, 2012 yılında Konyaspor'a transfer oldu. Bu takımda 2 sezon boyunca 52 maça çıktı ve 9 gol attı. 2013 yılında ise Konyaspor ile 5 yıllık profesyonel sözleşme imzaladı.
Konyaspor
2013-14 sezonunun sonunda Theofanis Gekas, Alexander Hleb ve Hasan Kabze gibi isimleri bulunduran Konyaspor A Takımı kadrosuna Mesut Bakkal tarafından alındı. Sezonun son maçında 16 Mayıs 2014 günü Eskişehirspor karşısında Ali Çamdalı'nın yerine oyuna girerek "25" numaralı formasıyla kariyerindeki ilk resmi maçına çıktı. Maçtan sonra ise "Bu benim ilk Süper Lig maçımdı. Heyecanlıydım. Ama elimden geleni yapmaya çalıştım. Mutluyum. İnşallah bundan sonra daha fazla fırsat bulacağım ve bunu da en faydalı şekilde kullanacağım. Sezonu bizim için iyi bir yerde tamamladığımıza inanıyorum. Emeği geçen herkese katkısından dolayı teşekkür ediyorum." ifadelerinde bulundu.
Kermit Love
Kermit Ernest Hollingshead Love (d. 7 Ağustos 1916 – 21 Haziran 2008), Amerikan kuklacı, kostüm tasarımcısı ve aktördür. Çocuk televizyon programları ve Broadway yapımlarında yer aldı. Sanatçı daha çok Muppets yapımı eserler ve çocuk programı  Sesame Street  (Susam Sokağı) ile tanınır.
Love, çok genç yaşlarda kariyerine başladı, İlk başlarda Broadway yapımları için kukla tasarımları yapmaya başladı. Broadway'de ve bale ile ilgilendiiği dönemlerde çok sayıda tanınmış yıldız isimle çalıştı.
1960'larda, Don Sahlin vasıtasıyla Love ünlü Muppet kuklaları yaratıcısı sanatçı Jim Henson'la tanıştı. Tiyatrodaki çalışmaları nedeniyle, Love, tam vücut kuklalarının nasıl iyi yapılacağını biliyordu. Kısa bir süre sonra, Susam Sokağı karakteri Minik Kuş ve diğer kuklaları dizayn etmeye başladı. Sanatçı, Henson'un Love ile buluşmadan önce yaptığı Kurbağa Kermit'in ismi daha sonra onunla anılır olmuştur.
Amerikalı kukla sanatçısı ve tasarımcı Kermit Love 2000'lerin başına kadar Susam Sokağı' dışında başka kukla karakterlerin tasarlamaya devam etti. Sanatçı New York'taki Poughkeepsie'de 21 Haziran 2008'de kalp yetmezliği nedeniyle öldü. Hayat arkadaşı kendisi gibi gey olan Christopher Lyall tarafından terkedilmiştir.
Zaimoğlu
Zaimoğlu şunlara karşılık gelebilir:
Poeciloconger
Poeciloconger, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Çorum'da 1965 Türkiye genel seçimleri
10 Ekim 1965 Genel Seçimleri Çorum İli sonuçları;
Devlet çöküşü
Devlet çöküşü, egemen devletin ani bir şekilde dağılmasıdır. Genellikle devlet kurumlarının hızla çözüldüğü aşırı durumları tanımlamak için kullanılır. Yeni bir rejim, genellikle asker liderliğinde, devraldığında, sivil toplum genellikle merkezi hükümet etrafında birleşemez ve toplumsal aktörler yerel düzeyde kendi başlarına mücadele eder. Komşu devletler siyasi müdahalede bulunur, bazen muhalifleri sınırları içinde barındırır ve kayıt dışı ekonomi baskın hale gelir, devletin kontrolü dışında faaliyet gösterir ve potansiyel yeniden yapılanmayı daha da zayıflatır.
Tanımlar ve örnekler
"Başarısız devlet" ve "kırılgan devlet" terimlerinin "çok genel ve belirsiz" olduğu gerekçesiyle tartışmalı olduğu halde, Charles T. Call gibi dış politika uzmanları, yerine "çökmüş devletler" gibi aşırı durumları odaklanmanın savunucusu olmuştur. Çökmüş devletler, "devlet aygıtının birkaç ay süreyle var olmadığı ülkeler" olarak tanımlanmaktadır. Call'a göre, 1995 ile 2005 yılları arasında çökmüş devletlerin başlıca örnekleri arasında 1990 ile 2004 yılları arasında sürekli bir çöküş yaşayan Somali, 1991'de Sovyetler Birliği, 1992'de Yugoslavya ve 1992 ile 1995 yılları arasında Afganistan bulunmaktadır.
Son dönemdeki akademik çalışmalar, Max Weber'in kurumsalcı yaklaşımıyla ilişkilendirilen ölçülebilir devlet kapasitesi boyutlarını belirlemeye odaklanmıştır. Daniel Lambach, Eva Johais ve Markus Bayer, devlet çöküşünü bağlayıcı kurallar koyma ve uygulama yetisizliği, şiddetin tekeline sahip olamama ve vergi toplama olarak tanımlamışlardır. Bu çerçeve kullanılarak Lambach ve diğerleri, 1960 ile 2007 yılları arasında 17 çökmüş devlet belirlemiştir. Vakaların çoğu, Çad, Uganda, Liberya, Somali, Angola, Zaire, Gine-Bissau ve Sierra Leone gibi ülkelerde silahlı isyanları içeren Sahra-altı Afrika'da meydana gelmiştir. Ayrıca Sovyetler Birliği'nin dağılması Gürcistan, Bosna-Hersek ve Tacikistan'da devlet çöküşüne neden olmuştur. Devlet çöküşüne ilişkin diğer örnekler arasında ABD'nin desteğiyle gerçekleşen saldırının ardından Laos'un etkisi bölgelere ayrılması, tam ölçekli bir iç savaşın yaşandığı Lübnan ve komünist rejime karşı mücadele eden isyancıların Sovyet müdahalesine karşı hareket ettiği Afganistan bulunmaktadır.
Teoriler ve nedenler
Johais, Bayer ve Lambach, 2020 yılında devlet çökmesinin nedenlerine ilişkin dinamik bir model önerdiler. Global Change, Peace & Security dergisindeki makalelerinde, devlet çökmesinin şu durumlarda gerçekleştiğini savunuyorlar: 1) muhalefet grupları hükümete karşı silahlanır ve harekete geçer; 2) sömürgeleşme veya rejim değişikliği gibi siyasi geçişler mevcut güç yapılarının sorgulanmasına neden olur; 3) politika, güç mücadelelerini uzatır ve mevcut kurumları zayıflatır; 4) baskı, yöneticiler ile toplum arasında aşırı güvensizliğe yol açar; 5) gruplaşma, devlet politikalarının güçlendirilmesini engeller; 6) yönetici elit içindeki birlik kaybı, şiddetin, kuralların oluşturulmasının ve vergi toplamanın tekelinin erozyona uğramasına yol açar; ve 7) dış müdahaleler istikrarsızlaşmaya katkıda bulunur.
Döngüsel teoriler
İslam alimi İbn Haldun (1332-1406), devlet çökmesinin genel bir teorisini ortaya koyarak tarihin bir "yeni bilim" haline gelmesini sağlamıştır. Ona göre, hanedanlıklar tekrar tekrar "yerleşik, yaşlı, baskıcı, gösterişli, arzulara boyun eğen... hanedan içinde bölünmelere eğilimli" hale gelirler. Grup duygusu (assabiye, grup düşüncesi) hanedanlık yaşlandıkça kaybolur. Üç nesil sonra, "huzursuz, uyanık ve cesur" yeni bir istila eden grup, eski hanedanlığın, Mısır Kitabı, 20. bölüm, 4. ayeti uyarınca çökmesine neden olur: Tanrı, "babaların günahlarını, çocuklarına, ona karşı düşmanlık besleyenlerin üçüncü ve dördüncü kuşağına kadar ulaşır." İbn Haldun fatalisttir: "Bu yaşlılık, doğal bir şey olduğu için tedavi edilemeyen kronik bir hastalıktır." Profesör Geoff Mulgan, İbn Haldun'u detaylı bir şekilde ele alır ve zaman çerçevesinde anlaşır: "Bireylerin ömürleri ile yönetici grupların ömürleri arasında açık paralellikler vardır."
SSCB'nin durumunda, Marksist devrimci bir dalga oluşmuş ve Doğu Avrupa ve Afrika'daki birçok bağımlı rejim, merkezi güçle neredeyse aynı anda çökmüştür.
Kitle psikolojisi
Japon filozof Hajime Tanabe, devletin ölümlü bireylerle sonsuz evren arasında arabuluculuk yapma işlevini quasi-dinsel bir rol olarak işaret eder ve bu nedenle devletler düzenli olarak çöker; dinî figürler gibi, ölüm ve diriliş sürecinden geçmek zorundadırlar.
Psikologlar, fanatikleri intihar ederek şiddetli son bir direnişe sürükleyebilecek "Masada kompleksi"nden bahseder. Totaliter bir devlette veya bir ideokraside, bireyler kapalı bir zihin yapısı ve otoriter bir kişilik geliştirerek, mevcut rejime yönelik tehditlere karşı daha dirençli olma eğilimindedir.
Psikolog Erich Fromm'a göre, bir ulusun tüm bireyleri aynı kötülükleri ve hataları paylaşıyorsa, bir "milyonların deliliği" olarak adlandırılan bir akıl hastalığına dönüşmesi mümkündür. Yöneticiler tarafından insanlık dışı muamelelerin uygulanması kaçınılmaz olarak çöküşe yol açar."Zalimler ve hükümet çevreleri, insanları egemenlikleri altında tutarak ve sömürerek başarılı olabilir... ancak onların halkı tepki gösterir... tepkiler ya kayıtsızlık, zeka eksikliği, inisiyatif ve becerilerin körelmesi şeklinde olur... ya da biriktirdikleri nefret ve yıkıcılık, kendilerine, yöneticilerine ve sistemlerine son verir... insan doğasına ve insanın büyümesine ve sağlıklı olmasına aykırı koşullar altında yaşarsa, tepki göstermekten kaçınamaz."
Demokratik çürüme
Mark Blyth'e göre bir demokrasi, "seçmenler istediklerini elde edemezse ve sadece mevcut durumu onaylarsa" çökebilir. Bu durumlarda, gerçek seçeneklerden mahrum bırakılan seçmenler en az demokratik seçeneği tercih edebilir. Bölünmüş, çökmekte olan bir ülkede sivil kurumların eksik olduğu durumlarda veya reform ve açıklık denemelerinde olan kapalı bir ülkede demokratikleşme süreci "tehlikeli" olabilir ve çöküşü hızlandırabilir.
Artan baskı ve diktatörlük
SSCB ve Apartheid yönetimi altındaki Güney Afrika'da devlet "kötü veya zorba hâline gelerek... sivil toplum kurumlarını yok etti"; Uganda'da ise 1970-1991 yılları arasında Siad Barre "peygamberlikten otokrasiye, otoriterliğe" dönüştü. Bu bağlamda John Kenneth Galbraith, siyasi gücün doğası hakkında yapılan "çok az" miktarda araştırmadan üzüntü duyar. Güç, "en büyük inançla bilinmeyeni iddia edenlere geçer... zeka ile mutlaka ilişkili değildir." Bizim "güç" dediğimiz şey, "uygulamada güç illüzyonudur." "Güçsüz" olarak nitelendirdiğimiz Mahatma Gandhi'nin, askeri olarak "güçlü" olan Britanya Hindistanı'nın çökmesine yol açtığını tartışırken, Galbraith gücün, çoğunlukla devletlere ve liderlerine ait olarak görülen bir mülkiyet değil, "onu uygulayan araçlara doğru akış" olarak daha iyi anlaşılması gerektiğini düşünür. Martin Wight, iki dünya savaşında yenilen ülkelerin "şeytani güç yoğunlaşmalarını" kınadı. Dindar bir Hristiyan olarak, onların "zafer dolu kendini yok etmelerini" "Antikrist anları" olarak görür.
Karizmatik liderlik tarzı
Politik bilimcilere göre, bir ideokrasi içinde acımasız bir karizmatik lider olmalıdır: "lider harekettir" ve tüm bireyler ona boyun eğmeli ve ona tapmalıdır. "Kısır, güvensiz, hayal kırıklığına uğramış bir yaşam süren takipçiler, lideri, bir 'Vadedilmiş Topraklar' vizyonuna olan inançlarından değil, onları istenmeyen benliklerinden uzaklaştırması nedeniyle takip ederler". Çöküş tehdidiyle karşılaşıldığında, lider "sonuna kadar mücadele" ı ısrar edebilir.
Walter Langer'a göre Hitler, Mesih kompleksi olan biriydi ve kendisini "Almanya'nın Kurtarıcısı" olarak görüyor, ekonomiyle "mucizeler" yaptığını iddia ediyordu. Annesine olağanüstü derecede düşkündü, bu yüzden Almanya bir "anne sembolü" haline geldi. Yahudileri, komünizmi ve Avrupa'yı yok etme arzusu, bilinçsiz bir şekilde Oedipus kompleksini çözmek ve çocuklukta yaşadığı haksızlıkları giderme çabasıydı. "Alman devletini parçaladı... ve yerine bir savaş makinesi koydu". Olayların akışına kapılmıştı.
Denis Mack Smith'e göre Mussolini, "İtalyanların ondan beklediği rolü oynayan bir oyuncuydu". İntikamcı, sadist, dürtüsel, gururlu ve zalimdi, "şeytani isteklilik"le doluydu ve doğru ile yanlışı ayırt edemezdi. 1944'te Kuzey İtalya'da bir kukla devlet yönettiğinde, "İtalya'yı ikiye böldü ve korkunç bir iç savaşın başlamasına yol açtı." Ken Livingstone, Slobodan Miloşeviç'i ırkçılığı ve yayılmacı hedefleri nedeniyle Hitler'e benzetti. Aynı şekilde Mesih kompleksi yaşayan Saddam Hüseyin de benzerdi: "Hitler tek bir örnekti. Onun geri dönmesini tutkuyla arzulayan milyonlarca insan olduğu sürece, bu sadece zaman meselesidir."
John Sweeney'e göre Nicolae Ceaușescu, 1971'de "delirdi" ve kendi Mesihçilik hissinden habersiz olarak Romanya'da Kuzey Kore totalitarizmini yeniden oluşturmaya çalıştı. Kendini "kral" olarak sundu ve "seçilmiş kişi" ve "kurtarıcı" rolünü üstlendi.
İhmal, yolsuzluk ve yetersizlik
Yönetimsel yeteneksizlik, halkın ihtiyaçlarını karşılamada başarısızlık memnuniyetsizliğe yol açar. Eğer hükümet gerekli seçimlerden kaçınır, yalnızca savunmacı politikalar uygular ve protestoları zorbalıkla bastırırsa, devlet muhtemelen çöker. Bu durum 1980'de Çad'da ve 1981'de Gana'da yaşandı.
26 yaşında tahta çıkan II. Nikolay, yönetim konusunda eğitimsizdi. Veliaht Prens Vladimir'in oğlu Kiril taht için rakip bir adaydı. Liberal ve devrimci gruplar otoriterliğine meydan okudu. 1916'ya gelindiğinde, Çar II. Nikolay apatik hale gelmiş, Çarina ve Rasputin tarafından yönlendirilen bir "reddedilmiş ve acı çeken monarşinin görüntüsünde bir Mesih" haline gelmiştir. Sovyetler Birliği'nin çöküşünü gerçekçi bir şekilde öngören veya nedenler konusunda anlaşan çok az sayıda siyaset bilimcisi bulunmaktadır: Leonid Fituni geriye dönüp baktığında, 'yoksulluk, açlık, bölgesel çatışmalar, etnik savaşlar, sanayinin gerilemesi, dış borç, elit yolsuzluk, salgın hastalıklar, mülteci sorunları, çevresel sorunlar' gibi nedenleri listelemektedir.
Askeri yönetim
Ordu, bir çökmekte olan devleti darbe ile ele geçirebilir. Bazı askeri rejimler düşüş eğilimini tersine çevirebilirken, bunu başaramazlarsa giderek daha fazla zorlama ve kontrol yöntemlerine başvurmak zorunda kalır. Rejim, yaratmış olduğu boşluğa düşer. Bu durum, 1979'da Idi Amin'in liderliğindeki Uganda'da ve 1991'de Somali'de meydana gelmiştir.
Meşruiyet eksikliği
Meşruiyet, bir otoriteye olan halkın inancını veya kabulünü ifade eder; bu nedenle, herhangi bir liderin herhangi bir anda popülerlik kazanması da içerir. Devlet, insanlara sivil haklar, katılım, sorumluluk ve denetimle ödüllendirmediğinde meşruiyet zayıflar ve çökme meydana gelebilir. Afganistan'da, 2004 anayasasının kapsayıcılık eksikliği, uluslararası koalisyonun demokrasiye zarar vererek güç birleştirme odaklanması ve Cumhurbaşkanı Ashraf Ghani'nin dar bir destek çevresi, rejimin 2021 yılında "halkın gözünde meşruiyetini yitirdiği" şekilde çökmesine neden oldu. SSCB'de 1991'deki Sovyet darbe girişimi, Gorbachev rejimi değil Boris Yeltsin ve diğer reformcular tarafından engellendi: Gorbachev, meşruiyetine bu darbeyle vurulduktan sonra asla toparlanamadı.
Yeni bağımsız devletler
Bu tür devletler, halkın meşruiyet veya ulusçuluk prensiplerini kabul etmemesi veya anlamaması nedeniyle özellikle çökme riskine maruz kalır. Mozambik'te, FRELIMO hükümeti ordunun iç savaşta savaşmayı reddetmesiyle meşruiyetini kaybetti. Devlet çökmesi, sömürge sonrası Afrika'nın büyük bir bölümünde yaygındır ve iki dalgada gerçekleşmiştir: bağımsızlığın ikinci on yılı olan 1980'lerde Çad, Uganda ve Gana'da; ve on yıl sonra, Somali ve Liberya'da.
Müdahale
Çöküş, siyasi alanın kontrolünün kaybedilmesiyle belirginleşir. Komşu devletler, çökme sürecinde doğrudan müdahale edebilir veya muhalif hareketlere ev sahipliği yapabilir. Afganistan'ın 2021'deki çöküşü, Taliban'ın Pakistan'da barınması sayesinde mümkün olmuştur. Idi Amin, Tanzanya'nın müdahalesiyle birleşen Uganda sürgünleri tarafından Uganda'dan uzaklaştırılmıştır.
Ekonomik çöküş
Çökme sürecinde ekonomi küçülebilir çünkü a) gölge ekonomi, daha kontrollü olan resmi ekonomiyi gölgede bırakır ve b) çökme yaşayan bölgeler, komşu bir devletin para birimini tercih edebilir, örneğin 1980'lerde Çad, Etiyopya ve 1990'larda Zaire'de olduğu gibi. Birinci Dünya Savaşı sonrası Avusturya örneğinde, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'ndaki savaş öncesi pazarların kaybı, ekonomik gerileme korkularını teşvik etti ve bu nedenle Almanya ile Anschluss fikri ortaya çıktı ve Avusturya'nın 1938'de Alman istilasıyla çöküşü gerçekleşti.
Sovyetler Birliği'nde 1985 ve 1986 yıllarında petrol fiyatlarının dramatik bir şekilde düşmesi ve Reagan yönetiminin silahlanma yarışını tırmandırması ('onlar bizim gibi askeri harcamaları sürdüremez') SSCB ekonomisini aşırı gerdi: apartheid dönemi Güney Afrika ekonomisi ise yaptırımlar, bankacılık ve diğer boykotlar, varlık satışı ve hissedar aktivizmi nedeniyle zayıfladı.
Etnik ve bölgesel gerilimler
Toprak kontrolünün kaybedilmesi, devletin çökmesinin "hayati bir özelliği" olarak kabul edilir. Eğer toplumun bileşenleri ihmal edilirse, merkezi güce karşı çıkabilir ve kendi başlarına hareket edebilirler. Eğer iç savaş ortaya çıkarsa, devlet şiddetin tekelini kaybeder ve güç savaş ağaları, paramiliter veya gerilla birimleri altında özelleştirilir. Sosyalist Federal Yugoslavya Cumhuriyeti, 1990'larda altı sosyalist cumhuriyetinin ayrı ülkeler haline gelmesiyle çökmüştür; Slovenya barışçıl bir şekilde ayrılırken, Hırvatistan, Bosna-Hersek ve Sırbistan'ın bir parçası olan Kosova'da, milliyetçi elitlerin toplumsal gerilimleri manipüle etmesi sonucunda iç savaşlar çıkmıştır.
Apartheid sisteminin etnik ayrımcılığı sonucunda Güney Afrika'da hükümetin Ulusal Partisi, Afrika Ulusal Kongresi ve diğer siyasi örgütler arasındaki müzakereler sonucunda sona erdi ve Güney Afrika'nın ilk ırksal olmayan seçimleri gerçekleşti. Bu seçimleri Afrika Ulusal Kongresi kazandı.
Savaş
Robert Kaplan, "yanlış anlaşılmış savaşlar, genel ulusal çöküşün doruk noktaları olarak hizmet ettiklerinde ölümcül olabilir" diyor. Birinci Dünya Savaşı'na katılım, Osmanlı, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ve Rusya'nın 1917'de çökmesinde belirleyici bir faktördü.
Taht iddiaları
Mutlak monarşilerde taht üzerindeki tartışmalı bir halefiyet, "kraliyet otoritesinin tamamen çökmesine" neden olabilir. Gül Savaşları, 1471'de Tewkesbury Muharebesi'nde Lancaster hanedanının sonunu getirdi.
Dış desteğe bağımlılık
Angola'da 1980'lerde SSCB'den gelen yardım, "çöküşün başlıca nedeni" olmuş ve yönetici elitleri halkın sevgisini kaybeden "yabancı tanrılara tapınanlar" haline getirmiştir. Kısa bir süre sonra SSCB kendisi çökmüş, bunun bir kısmı ise "ana destekçinin talepleri" olan ABD'nin etkisiyle gerçekleşmiştir. 2010 Haiti depremi, yardım akışını artırmış ve bu da: STK'lar ve müteahhitler tarafından yönetilen büyük bir paralel hükümetin oluşmasına neden olmuş; zayıf kurumları yok etmiş; ücretleri, kiralık fiyatlarını ve yerel işletmelerin ulaşamayacağı düzeyde fiyatları şişirmiştir; ve Haiti hükümetine gerekli reformları yapma teşviki vermemiştir.
Yeniden oluşum
İktidardaki rejim veya performansından memnun olmayan gerici bir grup, çöküşü ertelemek veya önlemek amacıyla halk desteğini yeniden kazanmaya çalışabilir; "Bir hanedanlık sona ererken, hanedanlığın ihtiyarlığının ortadan kaldırıldığı izlenimi veren bir güç gösterisi ortaya çıkabilir. Sönmek üzere olan bir mum gibi, söndürülmeden önce parlak bir şekilde aydınlanır."
Bunu yapabilmek için 'kahramanca' önlemler almak zorunda kalabilirler; "Tarih boyunca, yenilginin ardından iki eylem yolculuğu her zaman vardır; biri mümkün olan en fazla maddeyi kurtarmayı hedefler, diğeri ise etkileyici bir efsane bırakmayı amaçlar." Piekalkiewicz ve Penn'e göre, ideolojiyi yeniden düşünebilir veya uyarlayabilir, veya tamamen yeni bir idealler kümesiyle değiştirebilirler. Örneğin, Piekalkiewicz ve Penn'e göre, Polonya'da komünist ideokrasi 1980 yılında başarısız oldu; Lech Walesa'nın Dayanışma Sendikası'nın tanınması askeri bir darbeye ve otoriter askeri yönetimine yol açtı.
Sabrina Ramet'e göre, Yugoslavya'da 1980'lerde regeneratif değişiklikler gerçekleşti ve komünist ideoloji, Büyük Sırbistan için ulusalcı bir hareket ve Slobodan Milosevic'i destekleyen anti-bürokratik bir devrime dönüştü. 1908'de Jön Türk devrimi, 1991 Sovyet darbe girişimi ve Sergei Witte'nin İmparatorluk Rusya'sındaki mali/sanayi reformları, çökmek üzere olan nedenleri yeniden canlandırmayı amaçlıyordu.
Marina Ottaway, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ve Osmanlı İmparatorluğu'nun 1918'de, Britanya Hindistanı'nın 1947'de, Sovyetler Birliği'nin 1991'de, Güney Afrika'nın beyaz üstünlükçü hükümetinin 1993'te, Çekoslovakya'nın ise takip eden yıl ve Yugoslavya'nın çöküşünü tartışmaktadır.
Devlet çökmesinin sonuçları
Devletin çöküşü 'mutlaka anarşi değildir'.
Başarısız devlet
İçeriden veya dışarıdan yapılan yeniden yapılandırma girişimleri başarısız olduğunda, uzun vadeli bir geçerli hükümetin olmaması durumu ortaya çıkar. Kurumlar yok olur ve ulusal sınırlar korumasız hale gelir, bu durum Somali, Yemen ve Güney Sudan gibi ülkelerde görülebilir. Bir başarısız devlet parçalanabilir, dış güçler tarafından ele geçirilebilir veya kaosa sürüklenebilir.
Parçalanma
1947 yılında Hindistan'ın bölünmesi, Hindistan ve Pakistan adlı iki bağımsız ülkenin kurulmasına yol açmıştır. Birinci Dünya Savaşı'nın sonunda Türkiye'nin çökmesiyle, Suriye, Irak ve Filistin olarak bilinen topraklar dahil olmak üzere birçok toprak kaybedilmiştir; Avusturya-Macaristan İmparatorluğu'nun çökmesiyle Çekoslovakya, Macaristan ve Avusturya Cumhuriyeti ortaya çıkmış, Slovenya ve Hırvatistan ise Yugoslavya'nın bir parçası haline gelmiştir. 1945 yılında Nazi Almanyası Doğu ve Batı Almanya'ya bölünmüş, Pomeranya ve Silezya ise Polonya'ya dahil olmuştur. SSCB'nin dağılması, Tacikistan, Moldova, Azerbaycan ve Gürcistan gibi yeni kurulan devletlerde bölgesel savaşlara yol açmıştır.
Soykırım
Devlet çöküşünün olası sonucu ve kaos, korkan elitlere toplu katliam yapma fırsatı ve motivasyon sağlar. Yenilgi kaçınılmaz göründüğünde, Hitler, Son Çözüm olarak bilinen süreçte, sakatlar, Çingeneler, Ruslar ve Yahudilerin öldürülmesini emretmiştir.
Hindistan'ın bölünmesi, 10 ila 12 milyon Sih, Hindu ve Müslümanın yerinden edilmesine yol açarak büyük bir mülteci krizine neden oldu. Büyük çaplı şiddet olayları yaşandı ve bölünmeyle ilişkili ölüm sayıları hakkında tahminler tartışmalıdır ve birkaç yüz binden iki milyona kadar değişmektedir. Eski Yugoslavya'nın çöküşü ise devletin başarısızlığına yol açtı. Etnik temizlik ve soykırım yaşandı, bunlar arasında Srebrenitsa katliamı ve Bosna soykırımı yer aldı.
Yeniden yapılanma ve rejim değişikliği
Çökmüş devletlerin bu aşamada çok taraflı kuruluşlar ve çift taraflı bağışçıların yardımıyla, toprak bütünlüğünü koruyarak ve demokratik prensipler doğrultusunda yeniden inşa edilmesi beklenir. Devletin yeniden yapılanması beş temel unsuru içerir: 1) merkezi bir siyasi otorite, 2) sınırların kontrolü, 3) ulusal toprakların kontrolü, 4) devletin sürdürülmesi için yeterli kontrol ve kaynak sağlanması, 5) politikaların uygulanması için yeterli sayıda devlet görevlisinin bulunması. Bu, Somali'de denenecek olsa, binlerce silahlı kişinin silahsızlandırılması, silah kaçakçılığının durdurulması, bir adalet sisteminin kurulması ve ekonominin yeniden inşa edilmesi gerekecektir; bunların hepsi savaş ağaları, aşırılık yanlıları ve kaçakçılar tarafından engellenmektedir.
1946 yılında Japonya Dieti tarafından yeni bir Anayasa onaylandı. Amerikalılar tarafından hazırlanan yeni anayasa, Japon askeri üzerindeki erişimi ve kontrolü, MacArthur ve Müttefiklerin Japonya işgali aracılığıyla sağladı. "Bu siyasi proje, Amerika Birleşik Devletleri İnsan Hakları Bildirgesi, Yeni Anlaşma sosyal yasaları, birkaç Avrupa devletinin liberal anayasalarından ilham almıştır."
Mekkizade Mustafa Asım Efendi
Yaşamı
Yüzüncü Osmanlı Şeyhülislamıdır. I. Abdülhamid ve III. Selim devri şey­hülislâmlarından olan Mekkî Mehmet Efendi'nin oğludur. İstanbul'da doğdu, tahsilini özel olarak tamamladıktan son­ra 1785'te genç yaşta hâriç derecesiy­le ilmiye mesleğine girdi.
1797'de Galata kadısı, 1809'da İstan­bul kadısı, 1812'de Rumeli kazaskeri oldu.
27 Ocak 1818'de ise birinci kez şeyhülislâm oldu. Fakat II. Mahmud'un zamanında rikab-ı hümayun kethüdası olan Hâlet Efendi'nin isteklerine tam olarak yerine getirmeyip, gelecekte ortaya çı­kabilecek mahzurları olduğunu hissederek bu isteklere karşı çekin­gen bir tutum gösterdi. Bu nedenle 3 Eylül 1819'da bu görevden azle­dildi.
25 Eylül 1823'te ikinci kez şeyhü­lislâmlığa getirildi ve II. Mahmud tarafından takdir edilmeye başlandı. Fakat padişah Yeniçeri Ocağı'nı kaldırmaya karar vermişti. Bu nedenle meşihat makamında daha sert ve karar­lı birinin bulunmasını istemekteydi. Halbuki şeyhülislâm olan Mustafa Asım Efendi yeniçeri ocağına yakınlığı­ ile bilinmişti. Bu nedenle padişah 3 Eylül 1825'te Mustafa Asım Efendi'yi görevinden azletti.
Asım Efendi, sekiz yıllık bir ara­dan sonra 8 Şubat 1833'te II. Mahmut onu üçüncü de­fa şeyhülislâmlifa getirdi. Sultan Abdülmecid tahta çıktığında onu görevinde bıraktı. Bu üçüncü şeyhülislâmlığı 19 Kasım 1846 tarihinde ölümüne kadar devam etti.
Ölünce Fatih'te babasının yanına defnedildi.
Mustafa Asim Efendi çok tutumlu olduğu için öldüğünde büyük bir servet miras bırakmıştir. Fakat bir varis çocuğu bulunmadığı için bu geride bıraktığı servet, vasiyeti üzerine, Ayasofya Cami'nin tamirine harcanmıştır.
Değerlendirme
Mustafa Âsim Efendi siyasal olayları yakından takip eden ileri görüşlü bir devlet adamı idi. On üç yıl sürenüçüncü şey­hülislâmlığı sırasında yenilikleri benim­semiştir. Ama, hem Tanzimatçılarla hem de Tan­zimat aleyhtarı olanlarla iyi geçinmiştir. Ölümünden sonra yerine Arif Hikmet Bey'nin tayini münasebetiyle Sultan Abdülmecid çıkardığı fermanda Mustafa Asim Efendi'nin iffet ve ahlâk sahibi bir şahsiyeti olduğunu takdirle belirtmiştir.
Chippenham, Cambridgeshire
Chippenham, Cambridgeshire, İngiltere'nin Cambridgeshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Schizanthus
Schizanthus, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Taksonomi
Schizanthus cinsine bağlı türler (2022):
Paraconger
Paraconger, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Parabathymyrus
Parabathymyrus, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Çakırlar, Bergama
Çakırlar, İzmir ilinin Bergama ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Çakırlar; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Saracha
Saracha, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
SGK VİK (kadın voleybol takımı) 1997-98 sezonu
Kulüp sezonu on beşinci olarak tamamlamış ve ligden düşmüştür.
1997-98 Sezonu
Kulüp bu sezon Türkiye Kadınlar Voleybol Ligi'nde mücadele etmiştir.
Cheveley
Cheveley, İngiltere'nin Cambridgeshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Senato (Fransa)
Senato, Fransa Parlamentosu'nu oluşturan üst kanattır. Senatonun toplandığı yer Palais du Luxembourg'dur. 348 senatörden oluşmaktadır.
Senato seçimi Ulusal Meclis'e oranla daha farklıdır: Büyük Seçiciler adı verilen milletvekilleri, belediye meclisi üyeleri, bölgesel konsey üyeleri, genel konsey üyeleri oy kullanmaktadırlar yaklaşık 144 bin üye Büyük Seçicileri oluşturmaktadırlar. Ayrıca senatonun %26,5'i çoğunluk sistemi ile seçilirken %73,5'i nispi temsil sonucu seçilmektedir.
Mevcut Senatörler (bazı isimler)
Senato Başkanı Gérard Larcher, Cumhuriyetçiler Grup Başkanı Bruno Retailleau, Senato Başkanvekili ve Eski Parlamento ile İlişkiler Bakanı Roger Karoutchi, Senato İdare Amiri ve Eski Sağlık Bakanı Philippe Bas, Eski Savunma Bakanı Gérard Longuet, Eski İşbirliği Bakanı Alain Joyandet, Eski Konut Bakanı Marc-Philippe Daubresse, Eski Yurtdışındaki Fransızlar Bakanı Édouard Courtial, Pierre Charon, Valérie Boyer
Sosyalist Grup Başkanı ve Eski Şehir Bakanı Patrick Kanner, Senato Başkanvekili ve Eski Aile Bakanı Laurence Rossignol, Senato İdare Amiri ve Eski Yerel Yönetimler Bakanı Jean-Pierre Sueur, Eski Yurtdışındaki Fransızlar Bakanı Hélène Conway-Mouret, Eski Parlamento ile İlişkiler Bakanı André Vallini, Eski Denizaşırı İller Bakanı Victorin Lurel
Merkezci Birlik Grup Başkanı ve FED Genel Başkanı Hervé Marseille, Senato Başkanvekili ve Eski Dayanışma Bakanı Valérie Létard, Eski Kültür ve Eğitim Komisyonu Başkanı Catherine Morin-Desailly
RDPI Grup Başkanı François Patriat, Senato Başkanvekili ve Eski Savunma Bakanı Alain Richard
Senato Sekreter Üyesi ve Komünist Parti Eski Genel Sekreteri Pierre Laurent, Eski Konut Bakanı Marie-Noëlle Lienemann
Senato Başkanvekili ve Radikal Hareket Genel Sekreteri Nathalie Delattre
Açığa yakın merkez ünlü
Açığa yakın merkez ünlü sesi bazı konuşulan dillerde kullanılan bir ünlü sestir. IPA’da bu ses olarak gösterilir.
Senato (Fransa)
Mevcut Senatörler (bazı isimler)
Senato Sekreter Üyesi Esther Benbassa
Arıza (dizi)
Arıza, O3 Medya imzalı, ilk bölümü 13 Eylül 2020 tarihinde yayınlanan, yönetmenliğini Recai Karagöz'ün yaptığı, senaryosunu ise Yılmaz Şahin ve Çağla Kızılelma’nın kaleme aldığı Türk yapımı aksiyon ve dram türündeki televizyon dizisidir. Dizi, 11 Nisan 2021 tarihinde yayınlanan 30. bölümüyle final yaparak sona erdi.
Konusu
Taksici Ali Rıza (Tolga Sarıtaş) ile Doktor Halide'nin (Ayça Ayşin Turan) yolları bir taksi macerasıyla kesişir ve farklı dünyanın iki insanı tehlikeli bir aşka yelken açar. Haksızlıklar karşısında arkasında kimsecikler olmayan Ali Rıza, mafyatik kralların karşısına çıkmaya karar verir ve tüm zorluklara rağmen bu zor yolculukta yanında Halide ve sevdikleri vardır.
Açığa yakın ön düz ünlü
Açığa yakın ön düz ünlü sesi bazı konuşulan dillerde kullanılan bir ünlü sestir. IPA’da bu ses olarak gösterilir.
Araplı, Sorgun
Araplı, Yozgat ilinin Sorgun ilçesine bağlı bir beldedir.
Büyüme ağrıları
Büyüme ağrıları, 3-12 yaş arasındaki çocuklarda nispeten yaygın görülen tekrarlayan ağrı semptomlarıdır. Bu ağrılar normalde geceleri ortaya çıkar ve her iki bacağın baldır veya kalça kaslarını etkiler. Ağrı, sabah olmadan önce kendiliğinden geçer.
Büyüme ağrıları, çocuklarda tekrarlayan ağrının en yaygın nedenlerinden birisidir. Bu ağrılar, çocuk tamamen büyüdükten sonra ortadan kalkmalarına rağmen büyümeyle herhangi bir ilişkiye sahip değildir.
Belirtiler ve semptomlar
Büyüme ağrıları genellikle her iki bacağı da etkiler, bu ağrıdan özellikle baldır kası veya kalçaların önündeki kaslar etkilenir. Bu ağrıdan daha nadiren kollar etkilenir. Bu ağrılar normalde her iki tarafta da hissedilir. Bu ağrılar genellikle eklemler yerine kaslarda hissedilir. Ağrının şiddeti, hafif ile çok fazla arasında olabilir.
Bu ağrılar akşam veya gece başlayabilir. Bu ağrılar normalde çocuk uyurken ortaya çıktığı için genellikle çocuğun uykudan uyanmasına neden olur. Bu ağrılar genellikle 30 dakika ile 2 saat arasında sürer ve genellikle sabah olana kadar ortadan kalkar. Genellikle bu ağrılar haftada bir veya iki kere ortaya çıkar ancak daha sık veya daha seyrek olabilir.
Nedeni
Büyüme ağrılarının nedeni bilinmemektedir. Bu ağrılar, ergenlikte görülen gelişim parlamasıyla ilişkili değildir ve bazı yazarlar büyüme ağrılarına daha doğru bir tanım sağlamak için tekrarlayan bacak ağrısı, paroksismal nokturnal ağrılar veya çocukluk dönemindeki idiopatik paroksismal nokturnal bacak ağrısı gibi başka adlar önermektedir.
Büyüme ağrılarının nedenleriyle ilgili teoriler, şunları içerir:
Bazı ebeveynler, ağrı ataklarını çocukların fiziksel egzersiz veya ruh hali değişimleriyle ilişkilendirebilmektedir.
Tanı
Büyüme ağrısı tanısı normalde çocuk ve aile üyeleri tarafından verilen bilgiler göz önüne alınarak ve çocukta bu durum dışında başka bir sorun olmadığından emin olunmasını sağlayan fiziksel muayene yapılarak konur. Çocuğun bu hastalığın genel semptomlarına sahip olduğu ve bunun dışında sağlıklı göründüğü durumlarda diğer olası tanıları eleyen laboratuar testlerinin yapılması gerekmez.
Büyüme ağrıları olan bir çocukta şişmiş eklemler gibi klinik olarak herhangi bir iltihaplanma belirtisi yoktur. Büyüme ağrıları olan çocuklarda (ateş veya deri kızarıklıkları) gibi herhangi bir sistemik hastalık belirtisi, herhangi bir anormal ağrı hissi, dokunmaya hassas noktalar veya eklem hastalıkları yoktur. Çocuklarda zaman içerisinde kötüleşen, gün boyu süren, sadece bir uzvu etkileyen veya bir eklemde olan bir ağrı varsa bu ağrı büyüme ağrısı değildir. Bir çocuğa büyüme ağrısı tanısı konulabilmesi için çocukta yürüme sırasında aksama, yürüme yetisini kaybetme veya diğer tıbbi durumlarrı işaret eden fiziksel belirtiler olmaması gerekir.
Çocukluk döneminde başlayan huzursuz bacak sendromu bazen büyüme ağrısı olarak yanlış teşhis edilebilir. Ekstremitelerde (uzuv) ağrıya neden olan diğer muhtemel nedenler arasında yaralanmalar, enfeksiyonlar, osteoid osteom gibi benign (iyi huylu) tümörler, osteosarkom gibi malign (kötü huylu) tümörler ve genu valgum gibi bacakların şeklini ve işlevini etkileyen sorunlar bulunur.
Tedavi
Ebeveynler ve çocuklar, büyüme ağrılarının benign olduğu ve kendiliğinden geçtiği söylenerek büyük oranda rahatlatılabilir. Lokal masaj, sıcak duş, sıcak su şişeleri veya ısıtma yastıkları ve parasetamol (asetaminofen) gibi analgesik ilaçlar ağrı atakları sırasında sıklıkla kullanılır. Quadriceps, hamstrings ve gastrosoleus kaslarının günde iki kere esnetilmesi, bacak ağrılarının başladıktan daha kısa bir süre sonra ortadan kalkmasını sağlayabilir.
Prognoz
Büyüme ağrıları başka ciddi hastalıklarla ilişkili değildir ve genellikle ileri çocukluk dönemine kadar ortadan kalkar. Genellikle, büyüme ağrısı atakları zamanla daha hafif ve daha seyrek hale gelir ve çoğu çocuk bir veya iki yıl sonra bu dönemi geride bırakır. Sık ataklar, çocukların yaşamı üzerinde büyük bir etki yaratabilir.
Polanyi Madalyası
Polanyi Madalyası, gaz kinetiği alanına olağanüstü katkılarından dolayı Kraliyet Kimya Derneği'nin (Royal Society of Chemistry) iki yılda verdiği bir kimya ödülüdür. Madalya, ödül sahibi tarafından verilen genel bir konferansın ardından Uluslararası Gaz Kinetiği Sempozyumu'nda takdim edilir.
Büyüme ağrıları
Epidemiyoloji
Büyüme ağrıları çocukların yaklaşık olarak 10-20%'sini etkilemektedir ve bu oran 4-6 yaşlarındaki çocuklar arasında 40% civarı kadar olabilir. Çocukların büyüme ağrılarını yaşadığı zaman büyük oranda değişiklik gösterebilir.
Polanyi Madalyası
Ödül adını, araştırmaları gaz kinetiği ve reaksiyon dinamikleri konusunu oluşturmaya yardımcı olan Macar-İngiliz hezârfen (polimat) Michael Polanyi'den (1891-1976) almıştır. Oğlu John Polanyi, 1988'de Polanyi Madalyası'nı aldı.
Kazananlar
Kaynak:
Büyüme ağrıları
Geçmiş
Büyüme ağrıları ilk olarak 1823'te Fransız doktor Marcel Duchamp tarafından tanımlanmıştır ve bu ağrıların nedeni büyüme sürecine bağlanmıştır. Bir yüzyıl sonra ana akım tıp, bu ağrılara hafif bir romatizmal ateş vakasının neden olduğunu düşünmüştür.
Kenyaconger
Kenyaconger, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Açık ön düz ünlü
Açık ön düz ünlü sesi bazı konuşulan dillerde kullanılan bir ünlü sestir. IPA’da bu ses olarak gösterilir.
Çalıbahçe, Bergama
Çalıbahçe, İzmir ilinin Bergama ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Çalıbahçe; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Salpiglossis
Salpiglossis, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Taksonomi
Salpiglossis cinsine bağlı türler (2022):
Chiloconger
Chiloconger, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Açık ön yuvarlak ünlü
Açık ön yuvarlak ünlü sesi bazı konuşulan dillerde kullanılan bir ünlü sestir. IPA’da bu ses olarak gösterilir.
Chesterton, Huntingdonshire
Chesterton, Huntingdonshire, İngiltere'nin Cambridgeshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
José María Aznar
José María Alfredo Aznar López (d. 25 Şubat 1953) 1996'dan 2004'e kadar İspanya Başbakanı olarak görev yapmış siyasetçi. News Corporation'ın direktörlüğünü yapıyor.
Gençliği
Aznar 1953'te Madrid'de doğdu. Gazeteci ve radyo yayıncısı Manuel Aznar Acedo'nun oğlu, ve eski bir Bask milliyetçisi yayın organı olan Manuel Aznar Zubigaray'ın torunuydu. Dedesi Franco döneminde Falangçı propagandacı ve tanınmış bir gazeteciydi. Hem babası hem de dedesi, Franco döneminde İspanya yıllarında devlet görevleri üstlendi. Madrid Complutense Üniversitesi'nde hukuk okudu, 1975'te mezun oldu, 1976'da bir Vergi müfettişi oldu.
Açık arka düz ünlü
Açık arka düz ünlü sesi bazı konuşulan dillerde kullanılan bir ünlü sestir. IPA’da bu ses olarak gösterilir.
2023 Avrupa Oyunları'nda bisiklet
2023 Avrupa Oyunları'nda bisiklet mücadeleleri, 21-25 Haziran 2023 tarihleri arasında Polonya'in Krynica-Zdrój ve Krzeszowice kentlerinde düzenlenmiştir. 25 June (MTB) Dağ bisikleti kros yarışları Krynica-Zdrój Hill Park'ta, BMX serbest stil yarışları ise Krzeszowice'deki yeni kaykay parkında gerçekleştirilmiştir. Krzeszowice BMX Park (BMX Freestyle)
Bathymyrus
Bathymyrus, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Salpichroa
Salpichroa, Solanaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Taksonomi
Salpichroa cinsine bağlı türler (2022):
Chatteris
Chatteris, İngiltere'nin Cambridgeshire kontluğunda bulunan bir civil parish.
Sana Kul Köle Olmuştum / Kader Bu, Çekeceksin
Sana Kul Köle Olmuştum / Kader Bu, Çekeceksin, Nazan Öncel'in ilk 45'liği.
Yüce şehit
Yüce Şehit ya da Büyük Şehit (, megalomartir, kökeni megas, "yüce, büyük" + "martir", şehit) Konstantinopolis Riti'ni benimseyen Doğu Ortodoks Kiliseleri'nde aziz ilan edilenlere verilen bir unvan.
Yüce Şehitler genellikle acı veren işkencelere katlanmış, kimi zaman mucizeler yaratmış ve inanmayanları Hristiyan yapmış kilise tarafından aziz ilan edilmiş kişilerdir. Yüce Şehitler genellikle Milano Fermanı öncesinden kişiler olup bu unvan hieromartir ve protomartir ile karıştırılmamalıdır.
Ariosoma
Ariosoma, Bathymyrinae altfamilyasına bağlı bir balık cinsidir.
Rovereto
Rovereto İtalya'nın Trentino-Alto Adige/Südtirol bölgesinde bulunan bir komündür. Komünün nüfusu 31 Mart 2017 tarihi itibarıyla 39,915'tir.