cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sabit bir eksen etrafında dönme
Bu bölümde, önce sabit bir eksen etrafında dönen katı bir cismin açısal yer değiştirme, açısal hız ve açısal ivme nicelikleri türetilecek ve dönme hareketi ile açısal hareket arasındaki ilişki ve benzerlikler elde edilecektir. Daha sonra dönme hareketi yapan katı bir cismin dönme kinetik enerji ifadesi türetilecektir. Bir kuvvetin bir cismi bir nokta etrafında döndürme etkisinin ifadesi olan tork kavramı tanımlanacaktır. İki vektörün vektörel çarpımı tanımlanarak tork kavramı kuvvet ve uzunluk vektörleri ile vektörel çarpım olarak ifade edilecektir. Son olarak da bir kuvvetin döndürme etkisi ile açısal ivme arasında nasıl bir ilişki olduğu incelenerek Newton’un 2. yasasının dönüş hareketi için ifadesi elde edilecektir.
Bu makale dönmenin sabit olduğunu varsayar; yani cismi tutmak için hiçbir tork gerekli değildir. Katı bir cismin sabit bir eksen etrafında dönmenin kinematiği ve dinamiği matematiksel olarak ifade edilişi katı cismin serbest bir şekilde dönmesinden daha basittir; bir tek sabit yön boyunca doğrusal harekete bütünüyle benzer, ama serbest dönme yapan katı cisimler için bu durum geçerli değildir. Bu açıklama ayrıca nesnenin kinetik enerjisi için, nesnenin parçaları üzerinde oluşan kuvvetler için sabit bir eksen etrafında dönmesi genel dönme hareketine bakılarak daha basittir. Bu nedenle, öğrenciler doğrusal harekete hakim olduktan sonra sabit bir eksende dönme hareketi genellikle fizik derslerine giriş olarak düşünülür; ancak daha genel olan dönme hareketi fizik derslerine giriş olarak sayılacak kadar basit değildir.
Doğrusal öteleme
Bu harekette katı cisim icerisindeki her nokta birbirine paralel doğrular çizer. Katı cismin tanımı gereği tüm parçacıkların hızları ve ivmeleri her an birbirine eşittir.
Eğrisel Ötelenme
Katı cisim içerisindeki her nokta hareket boyunca birbirine paralel eğriler cizer. Bu hareket düzlemde sabit bir nokta (veya bu sabit noktadan geçen ve hareket düzlemine dik olan sabit bir eksen) etrafındaki dönme hareketiyle karıştırılmamalıdır. Çünkü dönme hareketinde katı cismin üstündeki her nokta eş merkezli çemberler çizer. Eğrisel ötelemede ise her nokta ayrı bir eğri çizer ve bu eğriler birbirine paraleldir.
Öteleme ve dönme
Katı cisim sonlu ölçüde bileşen taneciklerinin arasındaki mesafelerin sabit olduğu bir cisimdir. Katı cisimin varlığı tamamen doğru değildir; dış kuvvetler herhangi bir katı cismi rahatlıkla bozabilir. Ama burada bizim anlatmak istediğimize göre, katı cisimleri deforme etmek için kayda değer büyük kuvvetlerin uygulanması gerektiği yönündedir. Üç boyutlu uzayda bir noktanın konum değişikliği için tamamen üç koordinatlı bir sistem ile belirlenebilir. Katı cismin konumundaki değişim anlatılandan her zaman daha karmaşıktır. Bu hareket iki farklı tip hareketin kombinasyonu olarak kabul edilir: öteleme hareketi ve dönme hareketi.
Cismin her parçacığı diğer parçacıklarıyla aynı anlık hıza sahip olduğunda, öteleme hareketi meydana gelir; daha sonra cisimdeki herhangi bir parçacık tarafından takip edilen yol diğer parçacıklar tarafından takip edilen yola tamamıyle paraleldir. Öteleme hareketinin altında, katı cismin konumundaki değişiklik tamamen bu üç koordinatla; x, y ve z belirlenir. Örneğin, katı cisimde sabit kütle merkezi gibi, bu koordinat sistemi herhangi bir noktanın yerdeğiştirme vektörünü verir.
Eğer cisimdeki her parçacık tek bir düzlemde dairesel şekilde hareket ederse, dönme hareketi meydana gelir. Bu düzlem de dönme ekseni olarak adlandırılır. Ve bütün parçacıkların ekseninde yarıçap vektörü aynı zamanda aynı açısal yerdeğiştirmeye sahiptir. Dönme ekseninin cisme doğru olması gerekmez. Genelde, x, y ve z koordinatlarına bağlı olarak herhangi bir rotasyon üç tane açısal yerdeğiştirmeyle belirlenebilir. Katı cismin konumundaki herhangi bir değişim üç öteleme ve üç dönme koordinatıyla tanımlanabilir.
Açısal yerdeğiştirme
Matematik ve fizikte genellikle birimi derece ve devinimlerdense radyan olarak kullanılır.Birimler aşağıdaki gibi dönüştürülebilir:
Nermin Tuğuşlu
Nermin Tuğuşlu (d. 1960, Batman) Türk televizyon spikeri. 1980 yılından beri TRT'de görev yapmaktadır.
Bazarek
Bazarak (Farsça:  بازارک), Afganistan'ın doğusunda, Pençşir Vilayeti'nin merkezi olan şehir.
Nermin Tuğuşlu
İlk yılları
1960'ta o zamanlar Siirt'in bir ilçesi olan Batman'da doğdu. Dört kardeşin ikincisi olan Tuğuşlu'nun babası Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı'nın Batman'daki bir petrol rafinerisinin elektrik atölyesinde şef olarak çalışıyordu. 16 yaşına kadar burada yaşadı ve babasının emekli olmasıyla birlikte ailesiyle önce Lüleburgaz'a daha sonra da Ankara'ya taşındı. İki yıllık lisans eğitimini Ankara Yabancı Diller Yüksekokulu'nun İngilizce bölümünde tamamladı.
TRT kariyeri
Nermin Tuğuşlu, 1980 yılında TRT sınavlarını kazanmasıyla birlikte eğitimine devam etmedi ve TRT Erzurum Radyosu'nda çalışmaya başladı. Burada eşi Nesim Tuğuşlu'yla tanıştı ve evlenerek İzmir'e gitti. TRT İzmir Radyosu'nda yaklaşık 1,5 yıl boyunca görev yaptı. Daha sonra haber merkezinin açtığı sınavı kazanarak İzmir haber müdürlüğünde redaktör spiker sıfatıyla çalışmaya başladı. Bunun yanında 5 yıl boyunca Ege bölgesinde muhabirlik de yaptı. Zaman zaman Ankara Televizyonu'nda yaşanan spiker yokluklarında geçici olarak Ankara'da çalıştı. Daha sonra kesin olarak Ankara Televizyonu'na geçen Tuğuşlu, burada haber sunmanın yanı sıra 60 Dakika adında bir programı da sundu.
Halildede
Halildede, Kırıkkale ilinin Çelebi ilçesine bağlı bir köydür.
Nermin Tuğuşlu
TRT kariyeri
Tuğuşlu, özel televizyon kanallarının kurulmasıyla birlikte 1992 yılının ortalarında meslektaşı Zafer Kiraz'la birlikte yayın hayatına yeni başlayan HBB TV'ye geçti. Burada Kiraz'la birlikte yaklaşık 10 ay boyunca ana haber bültenini sundu. Haziran 1993'te tekrar TRT'ye döndü ve 13 Haziran 1993 tarihinden itibaren haber sunmaya başladı.
Halildede
Tarihçe
Köyün adı, 1925 yılı kayıtlarında Türbe olarak geçmektedir. Daha önceleri Keskin ilçesine bağlıyken, 20 Mayıs 1990'da Çelebi ilçesine bağlandı.
Nermin Tuğuşlu
TRT kariyeri
TRT'de birçok seçim yayınlarını da sunan Tuğuşlu, 2010 yılında mesleğinde 30. yılını doldurdu. Başarılı spiker emekliliğinin geçmesine rağmen halen kurumda çalışmaktadır.
Halildede
Coğrafya
Köy; Kırıkkale il merkezine 53 km, Çelebi ilçe merkezine ise 9 km uzaklıktadır.
Nermin Tuğuşlu
TRT kariyeri
Ayrıca, Başkent İletişim Bilimleri Akademisi'nde diksiyon, spikerlik ve sunuculuk eğitimleri vermektedir.
Özel hayatı
Nermin Tuğuşlu kendisi gibi bir TRT çalışanı olan Nesim Tuğuşlu ile evli olup, çiftin Deniz adında bir erkek çocukları vardır. Tuğuşlu annesini 2008 yılında kaybetmiştir.
Sabit bir eksen etrafında dönme
Açısal yerdeğiştirme
Açısal bir yer değiştirme açısal konumun değişimidir:
açısal yerdeğiştirme, \theta_1 açısal ilk konumu ve \theta_2 açısal son konumudur.
Açısal sürat ve açısal hız
Açısal hız birim zamandaki açısal yerdeğiştirmedeki değişimdir.Açısal hızın sembolü; \omega ve birimi tipik olarak rad s−1 şeklinde ifade edilir. Açısal sürat açısal hızın büyüklüğüdür.
Anlık açısal hız;
ve aynı zamanda bu formülü elde ederiz;
v parçacığın ötelenme hızı.
Açısal hız ve açısal frekans şunlarla alakalıdır;
Açısal ivme
Açısal hızdaki değişim bize katı cisimde açısal ivmenin varlığını gösterir. Genellikle rad s−2 şeklinde ölçülür. Ortalama açısal ivme; bir zaman aralığına bölündüğünde Δt ;
Anlık açısal ivme α(t);
Bir nesne üzerindeki bir noktanın öteleme ivmesi; r yarıçap ya da dönme eksenine olan uzaklığıdır. Bu aynı zamanda ivmenin teğetsel bileşeni olarak da adlandırılır: noktanın hareket yönüne teğettir. Eğer bu bileşen 0 olursa, hareket türü düzgün dairesel hareket olur ve hız sadece yön bakımından değişir.
Radyal ivme (hareket yönüne diktir); Dairesel hareketin merkezine doğrudur ve sıklıkla merkezcil ivme olarak adlandırılır.
Açısal ivme positif ya da negative değere sahip olabilen torktan dolayı kaynaklanır. Bu tork da positif ve negative açısal frekans ile uyum içerisindedir. Tork ve açısal ivmenin oranları bize eylemsizlik momentini verir; yani dönmenin nasıl başladığı durduğu ya da değiştiği hakkında bilgi verir.
Açısal ve Doğrusal Nicelikler
Dönen bir cismin açısal hız ve ivmesi ile cismin üzerindeki bir noktanın çizgisel hız ve ivmesi arasında bir bağlantı vardır. Daha önce dairesel yörüngede dönen bir noktanın merkeze yönelik v2/r büyüklüğünde a merkezcil ivme ile hareket ettiğini görmüştük. a ivmesinin büyüklüğünü ω açısal hız cinsinden yazarsak: a = (V^2)/r = ((rω)^2)/r = r(ω^2)
Bağıl Hareket Analizi
Parçacığın kinematiğinde bağıl hız bağıntısını çıkarırken A ve B gibi birbirinden bağımsız hareket eden iki parçacık incelenirse eğer, bu parçacıklar arasındaki bağıl hız bağıntısı bulunabilir. A ve B aynı katı cisim üzerindeki iki nokta ise aralarındaki mesafe sabit olursa ve bu noktalardan biri üzerinde duran bir gözlemci diğer noktanın dairesel hareket yaptığını görebilir. Aynı katı cisim üzerindeki A ve B noktalarını göz önüne alırsak eğer, hareketli koordinat sisteminin orijini B noktasında olsun, bu durumda A’ nın hareketi iki şekilde oluşuyormuş gibi düşünülebilir. Cisim önce AB doğrusuna paralel olarak A′’B′ konumuna ötelenir.
Kinematik eşitlikleri
Daha önce doğrusal hareket için türettiğimiz kinematik eşitlikleri dönme hareketine uyarlayabiliriz. Doğrusal harekette türettiğimiz formüllere dönü hareketini tanımlayan x, v ve a yerine açısal yerdeğiştirme(Δθ), açısal hız(ω) ve açısal ivme(α) niceliklerini yazarsak: Açısal ivme sabit olduğu zaman, beş büyüklük; açısal yerdeğiştirme, \theta, açısal ilk hız, \omega_i, açısal son hız, \omega_f, açısal ivme, \alpha ve zaman t dört kinematik eşitliğinde rol oynar:
Eylemsizlik momenti
Bir nesnenin eylemsizlik momentinin sembolü I harfidir ve nesnenin dönmeye karşı oluşturduğu dirençtir. Eylemsizlik momentinin birimi kilogram metre² (kg m²) ‘dir. Nesnenin kütlesine bağlı olarak oluşur: kütleyi arttırdığımızda eylemsizlik momenti artar ve kütleyi azalttığımızda da eylemsizlik moment azalır. Ve aynı zamanda kütle dağılımına parallel bir şekilde de eylemsizlik momenti oluşur: eğer kütlenin dağılımı dönme merkezinden çok uzaktaysa daha büyük bir oranla eylemsizlik momenti artar ama eğer kütlenin dağılımı dönme merkezine daha yakınsa eylemsizlik momenti daha küçük bir değere sahip olur. Kütlenin tek bir parçacığı için m uzaklık r dönme ekseninden, şu eylemsizlik momentini elde ederiz;
Tork
Tork kuvvetin F dönme ekseninden r kadar uzaklıkta bulunan dönen bir nesneye uyguladığı büküm etkisidir. Matematiksel olarak; × çapraz çarpımı belirtir. Nesne üzerindeki net tork nesnenin açısal ivmesini meydana getirir; F = ma doğrusal dinamikteki formüldür.
Nesne üzerindeki tork tarafından yapılan iş tork ile tork tarafından yapılan açının çarpımına eşittir;
Tork’un gücü birim zamanda tork tarafından yapılan işe eşittir. Yani;
Açısal momentum
Açısal momentum L is dönen nesneyi dinlenme haline getirmedeki zorluğun ölçümüdür. Bu da bize şu formülleri verir; Açısal momentum açısal hız ile ilişkilidir; p = mv doğrusal dinamikteki formüldür.
Doğrusal momentumun dairesel hareketteki karşılığı açısal momentumdur. Dönen cismin açısal momentumu daha büyükse mesela o cisim için maksimum seviyede ise açısal momentum, dönmeye devam etme eğilimi daha büyüktür. Ancak dönen cismin açısal momentumu daha küçükse mesela o cisim için minimum seviyede ise açısal momentum, dönmeye devam etme eğilimi daha küçüktür.
Dönen cismin açısal momentum cismin kütlesi ve ne kadar hızlı döndüğüyle doğru orantılıdır. Buna ek olarak, açısal momentum kütlenin dönme eksenine nasıl dağıtıldığına da bağlıdır: eğer ortada dönme ekseninden daha uzakta yoğunlaşan bir kütle söz konusuysa, açısal momentum daha büyüktür; ancak eğer ortada dönme eksenine daha yakın bir noktada yoğunlaşan bir kütle söz konusuysa, açısal momentum daha küçüktür. Düz bir disk olarak bir kayıt pikabını ele alırsak pikabın aynı kütlede olan ve aynı dönme hızına sahip bir boş silindirden daha az açısal momentum sahip olduğunu görürüz.
Doğrusal momentum gibi, açısal momentumda vektörel bir büyüklüktür ve açısal momentumun korunumu dönme ekseninin yönünün değişmeden kalma eğiliminde olduğunu ima eder. Bu nedenle,For this reason, dönen cisim yukarıda asılı bir şekilde dönmeye devam eder ve sabit olan cisimde aniden yere düşer.
Açısal momentum eşitliği cisim üzerinde olan eksendeki bileşke kuvvetin (bazen tork da denir) momentiyle ve bu eksen çerçevesinde dönme oranıyla ilişkilendirmek için kullanılır.
Tork ve açısal momentum şu şekilde ilişkilidir; F = dp/dt doğrusal dinamikteki formüldür. Dış torkun yokluğunda, cismin açısal momentumu sabit kalır. Açısal momentumun korunumu özellikle artistik patinajda sıklıkla gösterilir: dönme sırasında vücuda yaklaşacak şekilde kollar çekildiğinde, when pulling the arms closer to the body during a spin, eylemsizlik momenti azalır, ve açısal hız artar; dönme sırasında vücuttan uzaklaşacak şekilde kollar açıldığında, eylemsizlik momenti artar, ve açısal hız azalır.
Kinetik enerji
Kinetik enerji Krot cisim dönmeden dolayı; Ktrans = 1⁄2mv2 doğrusal dinamikteki formüldür.
Vektör ifadesi
Yukarıdaki gelişme genel dönme hareketinin özel bir durumudur. Genel durumda, açısal yerdeğiştirme, açısal hız, açısal ivme ve tork vektör olarak kabul edilir.
Açısal yerdeğiştirme vektör olarak kabul edilir; çünkü, eksen boyunca, açısal yerdeğiştirmenin büyüklüğü;. Sağ el kuralı eksen boyunca hangi yolu işaret ettiğini bulmak için kullanılır; eğer sağ elin parmakları nesnenin döndüğü noktaya doğru kıvrılıyorsa sağ elin başparmağı vektörün yönünü belirtir.
Açısal yerdeğiştirmede olduğu gibi açısal hızda da vektör dönme eksenini gösterir. Eğer disk saat yönünün tersine doğru dönüyorsa, diskin açısal hız vektörü yukarıyı gösterir. Benzer şekilde, açısal ivme vektörü eğer açısal ivme uzun bir süre boyunca korunursa dönme ekseni boyunca aynı yöndeki açısal hızı belirtir.
Tork vektörü torkun dönmeye neden olduğu ekseni belirtir. Sabit eksen boyunca dönmeyi sürdürmek için, toplam tork vektörü eksen boyunca uzanmalı ve sadece büyüklüğünü değiştirir ve açısal hız vektörünün yönünü değiştirmez. Esas noktaya göre, sadece tork vektörünün bileşeninin eksen boyunca dönme üzerinde etkisi vardır. Diğer kuvvetler ve torklar cismin yapısına göre şekillenir.
Sabit açısal sürat
Sabit bir eksen etrafında dönmenin basit bir durumu sabit açısal sürattir. Ve toplam tork sıfıra eşittir. Eğer Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesinden örnek verecek olursak, çok az bir sürtünme vardır. Mekanik bir fan için, fanın motoru sürtünmeyi karşılamak için bir tork uygular. Dönme açısı zamanın doğrusal fonksiyonudur The angle of rotation is a linear function of time ve açı 360° periyodik fonksiyonudur.
Bunun bir örneği dairesel yörüngeli iki cisim problemidir.
Merkezcil çekim kuvveti
İç, çekme gerilmesi dönen nesneyi yörüngede tutmak için merkezcil çekim kuvvetini sağlar. Katı bir cisim modeli malzeme bilimine eşlik eden gerginliği ihmal eder. Eğer cisim katı bir cisim değilse, bu gerilme cismin şekil değiştirmesine neden olur; ancak eğer cisim katıysa, gerilmeyle birlikte bir şekil değişikliği meydana gelmez. Cisimlerin şekil değiştirmesi merkezkaç kuvvetiyle açıklanır.
Birbirlerinin etrafında dönen gök cisimleri genellikle eliptik yörüngeye sahip olurlar. Dairesel yörüngenin özel bir durumu sabit bir eksen etrafında dönmenin bir örneğidir: bu eksende kütle merkezine doğru olan bir çizgi ve hareket düzlemi birbirlerine diktir. Merkezcil çekim kuvveti yerçekimiyle sağlanır, ayrıca bakınız iki cisim problemleri. Bu da genellikle dönen bir gök cismi için geçerlidir, bu yüzden açısal hızı yoğunluğuna göre çok yüksek olmadığı halde, bir arada tutmak için aşırı katı olması gerekmez. (Bununla birlikte üstten ve alttan basık olma eğiliminde olacaktır.) Örneğin, boyutu ne olursa olsun suyun bir gök cismini döndürmesi için en az üç saat on sekiz dakika zaman geçmelidir, ya da su ayıracaktır. Eğer akışkanın yoğunluğu yüksekse, zaman azalır; ancak eğer akışkanın yoğunluğu düşükse zaman artar. Ayrıca bakınız yörünge periodu.
Amikasin
Amikasin aminoglikozid grubu bir antibiyotiktir ve bakteriyel enfeksiyonların farklı türlerinin tedavisinde kullanılır. Amikasin bakteriyel 30S ribozomal alt birine bağlanarak etki eder. Bakteriyel mRNA da yanlış okunmaya neden olur ve bu sayede bakteriler çoğalması için gerekli proteinlerini sentezleyemezler.
Molekül DSÖ'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır.
Kullanım alanları
Amikasin ; Pseudomonas aeruginosa, Acinetobacter , Enterobacter , Serratia marcescens ve Providencia stuartii gibi çoklu ilaç direnci olan Gram negatif bakterilerle oluşan ağır hastane kökenli enfeksiyonların tedavisinde kullanılır. Amikasin ayrıca non-tüberküloz mikobakteriyel enfeksiyonların tedavisinde ve ilk grup ilaçların başarısız olduğu tüberküloz tedavisinde de kullanılabilir. Amikasin nötropenik ateşin ampirik tedavisi için bir beta-laktam antibiyotik ile birlikte kullanılır.
Macide Tanır
Macide Tanır, (1 Ocak 1922 - 6 Şubat 2013, İstanbul ) Türk tiyatro ve sinema sanatçısı.
Hayatı
Macide Tanır, 1 Ocak 1922'e doğdu. Babası, İbrahim Birmeç, Yanya'dan İstanbul'a göç etmiş bir veteriner subayı idi. Pendik'te büyüdü. Lise öğrenimini Erenköy Kız Lisesi'nde tamamladıktan sonra babasının teşviki ile Ankara Devlet Konservatuvarı'na girdi. Eğitimine Şan Bölümü'nde başladı. Bir yıl sonra sınıf atladı ve bölüm değiştirerek tiyatro bölümüne geçti. Yüksek lisans sonrası 1943 yılında Devlet Tiyatroları'na katıldı. İlk defa Moliere'in Kibarlık Budalası ile sahneye çıktı. Altmıştan fazla eserde rol aldı. 1985 yılında Devlet Tiyatrosu'ndan emekli edildi. İki yıl kadar Tiyatro Kare'de oyunculuk yaptı.
Emekli olduktan sonra Yer Demir Gök Bakır, Yengeç Sepeti ve Cumhuriyet gibi sinema filmleri ile Baharın Bittiği Yer, Şehnaz Tango gibi televizyon dizilerinde rol aldı. Radyo tiyatrosu ve seslendirmeler sayesinde oyunculuğunun yanı sıra sesi ile de tanındı. Pek çok oyunculuk ödülüne layık görülen sanatçı 1991 yılında Devlet Sanatçısı unvanı aldı. Anılarını anlattığı "Tiyatronun Cadısı" isimli kitabı 2000 yılında yayımlandı.
Ölümü
6 Şubat 2013'te yoğun bakım ünitesinde solunum yetmezliğinden hayatını kaybetti. Tanır'ın cenazesi Emirgân Mezarlığı'na defnedildi.
Sony Xperia Z5 Compact
Sony Xperia Z5 Compact, Japon telefon üreticisi Sony Mobile şirketi tarafından tasarlanan, geliştirilen ve pazarlanan, Sony Xperia Z serisi ve Sony Xperia ailesine ait Android işletim sistemli bir akıllı telefondur. Sony Xperia Z5'in türevidir. Sony Xperia A4 ve Sony Xperia Z3 Compact'ın halefidir. Sony Xperia X Compact'ın selefidir.
Xperia Z5 Compact, 2 Eylül 2015 tarihinde IFA konferansında düzenlenen bir etkinlikte tanıtılmıştır. Grafit Siyah, Beyaz, Sarı ve Mercan renk seçenekleriyle son kullanıcıya sunulmuştur.
Tasarım
Xperia Z5 Compact, seleflerinden farklı olarak daha keskin kenarlı ve ekranı kasaya oranı daha büyük bir tasarıma sahiptir. Güç tuşu, parmak izi okuyucu eklendiğinden dolayı değiştirilmiş, ses açma kapama tuşu daha aşağıda konumlandırılmış ve kamera tuşu biraz büyütülmüştür. Ayrıca telefonun sol alt kısmında "Xperia" baskısı yer almaktadır. Arkasında ise buzlu cam arka yüzey kullanılmış, bu sayede telefona mat bir görünüm kazandırılmıştır. Ön yüzünde iki adet yenilenmiş hoparlör bulunmaktadır. Selefinden 0.3 mm daha kalındır.
Donanım
Sony, Xperia Z5 Compact'ta daha çok kamera ve müzik deneyimleri üzerinde çalışmıştır. Selefinden 2 kat daha yüksek depolama alanına, 3.12 kat daha yüksek hafıza genişletme imkanına sahiptir. Xperia Z5'in kamerası ve video dengeleme sisteminde önemli değişiklikler olmuştur. Arka kamera geniş açılı 23 MP, ön kamera geniş açılı 5.1 MP olarak güncellenmiştir. Arka kamerası 0,03 sn netleme hızıyla Z5 ve Z5 Premium ile birlikte en hızlı netleme yapan akıllı telefondur. Ayrıca Xperia Z5 Compact, yeni tasarlanan yüksek çözünürlüklü, gürültü engelleyicili kulaklıklarla birlikte satışa sunulacaktır.
Yazılım
Xperia Z5, Sony Xperia UI arayüzlü Android Lollipop (Android 5.0) ile piyasaya sürüldü. Daha sonra Android Marshmallow (Android 6.01) ve Android Nougat (Android 7.1.1) için bir güncelleme aldı.
Çivizade Camii
Çivizade Camii, İstanbul'un Fatih ilçesi Şehremini'de Kalburcu Mehmed Çeşmesi sokağındadır. Dikdörtgen planlı kâgirdir. Minaresi tuğladır. Avluya iki kapıdan girilir. Caminin sağında Kalburcu Mehmed Efendi'nin kabri vardır. Kıbledeki kapıdan avluya girilince bir sundurma ve bitişinde bir çeşme, çeşmeden sonra alt katta tuvalet bulunmaktadır.
Caminin son cemaat yeri kapalı, camekanlıdır. İç kapıdan girdikten sonra klasik olarak kürsü sol köşededir. Sağ ve solda müezzin mahfili parmaklıklı bir setle ayrılmıştır.
Kurban kesim yerlerinden biri olan caminin son cemaat yeri kapısının karşısında Kuran Kursu binası vardır. Cami duvarı alçak ve üzeri parmaklıklıdır.
Michel de Montaigne
Montaigne (28 Şubat 1533, Dordogne, Fransa - 13 Eylül 1592, Guyenne, Fransa), 16. yüzyıl Fransız deneme yazarıdır.
Ailesi onun iyi bir eğitim almasını sağladı. Alman bir eğitmen tarafından yetiştirildi. Eğitim süresince Yunan ve Latin edebiyatını ve dilini öğrendi. Bordeaux Edebiyat Fakültesi'nde felsefe okudu. Bir süre bulunduğu yörede Belediye Başkanlığı görevini üstlendi. Ailesinden kalan geniş bir malikanede günlerini kitaplarıyla ve yazılarıyla geçirdi. Kilisenin insanların aklını sürekli çelmesini eleştiren içerikler yayımladı. Avrupalıların coğrafi keşiflerde tanıdığı yeni uygarlıkları köleleştirme, yok sayma girişimlerine karşı çıkmıştır. Keşfedilen yeni medeniyetlere  barbar, yamyam  nitelemelerine hiddetle karşı çıkmıştır. Şu düşünce tarzı onu çok etkilemişti:  İnsanlar zırdeli, daha bir tırtılı nasıl yaratacaklarını bilmezken binlerce tanrı yaratmışlar . Bu çalışmaların sonucu olarak ünlü Denemeler adlı kitabı oluştu. Klasik kuşkuculuğu yeniden gündeme getirmiştir. Bilgiyi keşfetmenin yeni yollarını bulmayı denedi. Montaigne, Denemelerinde başta insan sevgisi olmak üzere iyimserlik, dayanışma, özgürlük ve okuma alışkanlığı üzerine çok özgün yazılar kaleme aldı. Sürekli eleştirel inceleme fikrini yeniden insanlara tanıttı. Bu yazıları herkesin anlayabileceği sade bir anlatımla okura ulaştırdı. Montaigne, deneme türünün yaratıcısı olarak kabul edilir.
Scare Force One
Scare Force One, Lordi isimli Hard Rock grubunun 7. stüdyo albümüdür. 31 Ekin 2015 tarihinde yani Cadılar Bayramı'nda yayınlanmıştır.
Üyeler
Misafir Sanatçılar
This Is Me (Demi Lovato şarkısı)
"This Is Me", Disney Channel orijinal filmi Rock Kampı'nın resmî single'ı ve film müziği. 6 Haziran 2008 tarihinde Radio Disney'de ve 17 Haziran 2008 tarihinde Walt Disney Records tarafından iTunes Store'da çıkarılmıştır. Nielsen SoundScan'e göre 848.000 kopya satmıştır.
The Spaghetti Incident?
The Spaghetti Incident?, Guns N' Roses'ın beşinci albümüdür. 1970 sonu 1980 başı punk ve glam rock şarkılarının yorumlarından oluşur.
Şarkıların çoğu otijinal gitarist Izzy Stardlin ile Use Your Illusion zamanında 3 CD'lik olması beklenen albüm için kaydedilmiştir. 1992'de grup kullanmayan bu şarkıları yeni gitaristleri Gilby Clarke ile EP olarak yayınlamak ister. Daha sonra yeni şarkılarla beraber tam bir albüm olması kararını verirler.
Bas gitarist Duff McKagan albümün birçok şarkısında şarkı söyler ve Hanoi Rocks grubu vokalisti ve Axl Rose'un idolü Michael Monroe da "Ain't It Fun" şarkısında konuk vokalist olarak yer alır.
Albüm Bilboard 200 listesine 4 numaradan giriş yapar, diğer albümlere kıyasla az bir rakam olan 190 000 ilk hafta satışına sahiptir.
Albüm adı
Albüm adı Axl Rose ve Steven Adler'ın karıştığı bir yemek kavgasından gelmektedir. Bu kavganın çoğu 1993'te gruptan ayrılan Adler'ın davaları sırasında meydana gelmiştir. Bu olay 1994'te Matt Sorum tarafından açıklanmış ve Slash'in otobiyografisinde de doğrulanmıştır. Albüm 1993'ün başında sonra eren Use Your Illusion Dünya Turnesi'nin bitiminden kısa süre sonra yayınlanmıştır.
Tartışmalar
Rose'un grup arkadaşlarının karşı çıkmasına rağmen, Rose'un isteğiyle Charles Manson yorumu "Look at Your Game, Girl" reklamı yapılmadan yer almıştır. CD versiyonunda şarkının bir şarkı numarası yoktu, 12 şarkıdan sonraki boş alanda yer alıyordu. 2000'lerin başında Rose albümün yeni basımlarından bu şarkıyı kaldıracağını çünkü kritiklerin ve popüler medyanın kendisinin Manson'a duyduğu ilgiyi yanlış anladıklarını ve yanlış anlayan bir toplumun bu şarkıyı duymayı haketmediğini söylemiştir. Ancak yeni basımlarda şarkı ayrı bir 13. şarkı olarak yer almaktadır.
Şarkı Listesi
"Hair of the Dog" sonunda The Beatles şarkısı "Day Tripper" nakaratı duyulmaktadır.
Personel
Diğer:
Merkez, Güngören
Merkez, İstanbul'un Avrupa Yakası'nda bulunan Güngören ilçesine bağlı 11 mahalleden biridir. İdari sınırlarına bakıldığında kuzeyinde Gençosman; batısında Güneştepe; güneyinde Güven ve Akıncılar; doğusunda Sanayi, kuzeybatısında ise Bağcılar ilçesine bağlı Merkez, Bağcılar mahalleleri bulunur.
Uyuyan Güzel (film, 1959)
Uyuyan Güzel (Özgün adı: Sleeping Beauty), 1959 yapımı, efsanevi Uyuyan Güzel masalının Disney stüdyoları tarafından animasyon olarak yapılan uyarlaması. Walt Disney Animasyon Klasiklerinin 16. filmidir. Wolfgang Reitherman ve Clyde Geronimi'nin yönetmenliğinde çekilmiştir. Seslendirme kadrosunda Mary Costa ve Bill Shirley yer almıştır. 2014'te hikâyenin bir yeniden anlatımı olan Malefiz'le canlı çekim olarak yeniden çevrilmiştir.
Kürkçübaşı Ahmet Şemsettin Camii
Şehremini'de Millet caddesi ile Topkapı caddesi kavşağındaki cami 1571'de yapılmıştır. kâgir, ahşap kırma çatılıdır, minaresi sağdadır. Son cemaat yeri 4 sütunludur ve sütun başlıkları korent tipidir.
I. Süleyman zamanında, Kürkçübaşı Ahmet Bey tarafından yaptırıldı. Bina kâgirdir. Kubbesi zamanla ahşap çatıya çevrildi. Son cemaat yerinin sütun başlıkları korinthos tarzındadır. Minaresi taştandır.
Birbirine yakın iki kapıdan avluya girilir. Soldaki kapıdan girilince tuvalet aşağıdadır. Sağdaki kapıdan sağa doğru uzayan bahçenin üstü mezarlıktır.
Minaresinde bir güneş saati vardır.
Ebu Musa
Ebu Musa Adası, Basra Körfezi'nin doğusunda, Hürmüz Boğazı'nın girişi yakınında, Hürmüzgan Eyaleti'ne bağlı adadır.
1921-1971 yılları arasında İngiliz idaresi altında olan ada, İngiltere tarafından Birleşik Arap Emirlikleri'ne bırakılmış ancak aynı yıl İran tarafından stratejik önemi nedeniyle işgal edilmiştir. Günümüzde Birleşik Arap Emirlikleri tarafından hak iddia edilen ada zaman zaman iki ülke arasında krize neden olmaktadır. Toplam yüzölçümü 12 km² olan adada bulunan tek yerleşim olan Ebu Musa şehrinde 1.868 kişi yaşamaktadır.
Mysterious Woman
"Mysterious Woman", (Türkçe:Gizemli kadın) 1997 Eurovision Şarkı Yarışması'nda İrlanda'yı temsil eden Marc Roberts tarafından seslendirilen İngilizce şarkıdır. İrlanda, yarışma sonunda 157 puanla ikinci olmuştur.
Blekinge (il)
Blekinge ili (İsveççe: Blekinge län), İsveç'in güneyindeki Baltık Denizi kıyılarında bulunan bir idari bölgedir. İlin komşuları Skåne, Kronoberg ve Kalmar illeri olup yönetim merkezi Karlskrona'dır.
Siyaset
Blekinge İl Meclisi veya Landstinget Blekinge, diğer illerden bağımsız bir idari birim olup belediyedeki diğer kamu kuruluşlarıyla ve yönetim kuruluyla ortak çalışır. Belediyenin amacı, içindeki yerleşimlerdeki sağlık ve ulaşım ihtiyaçlarını, ülke yasaları çerçevesinde karşılamaktır.
Bernocchi
Bernocchi ile şu maddeler kastedilmiş olabilir:
Sağır Oda
Sağır Oda , yönetmenliğini Serdar Akar'ın ve konsept danışmanlığını Soner Yalçın'ın yaptığı, istihbarat ve aksiyon türündeki Türk televizyon dizisidir. Dizi, 34. bölümü ile final yaparak sona erdi.
Konu
II. Dünya Savaşı'nda Adolf Hitler toplama kamplarında Yahudilerden aldığı altınları eritip külçe haline getirtir, daha sonra savaşı kaybedeceğini anlayan Naziler altınları korumak için güvendikleri insanlara emanet ederler. Bunlardan biri de Türktür. Dizide altınların Türkiye'de olup olmadığı Kırımlı ailesinin etrafında işleniyor.
SS Mann
SS Mann 1925 ve 1945 arasında Nazi Partisi tarafından oluşturulan paramiliter örgütler tarafından kullanılan bir rütbeydi. Bu rütbe en sık SS ile ilişkilidir ve aynı zamanda özel SA'ya kayıtlı kişilerin en düşük rütbesini de gösterir.
Cezmi Or
Cezmi Or (d. 1921, İstanbul - ö. 13 Aralık 1945), kısa mesafede yarışmış Türk atlettir.
Cezmi Or, atletizme 1939 yılında Galatasaray Lisesi'nde başladı. 100 ve 200 metrelerde pek çok kez Türkiye rekoru kırdı. Galatasaray Spor Kulübü sporcusuydu. Henüz 24 yaşında iken, tifoya yakalanarak hayatını kaybeden atlet adına, 1946'dan başlayarak kesintisiz olarak Uluslararası Cezmi Or Kupası düzenlenmektedir.
Amblyomma chabaudi
Amblyomma chabaudi, Amblyomma cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Peynirli, Ardanuç
Peynirli, Artvin ilinin Ardanuç ilçesine bağlı bir köydür.
Animax
Animax, 24 saat anime ağırlıklı yayın yapan ilk ve en büyük kanaldır. Animax, Japonya, Asya (Güneydoğu Asya, Filipinler, Hong Kong ve Tayvan) ve Güney Kore için 24 saatlik ayrı TV kanalları ve Birleşik Krallık, Almanya, Avusturya ve İsviçre'de VOD platformlarına ek olarak faaliyet göstermektedir.
Peynirli, Ardanuç
Tarihçe
Peynirli köyünün eski adı Kaptahor'dur. Bu yer adı Türkçeye Gürcüce Kaptahori'den (კაპტახორი) girmiştir. Nitekim 1574 tarihli Osmanlı tahrir defterinde ve Artvin vilyati üzerine 1927'de yayımlanmış olan Osmanlıca bir kaynakta köyün adı Kaptahor (قاپتاخور) olarak geçer. Ruslar ise, 1886 nüfus tespiti sırasında köyü iki adla, Kantahor / Kaptahor (Кантахор / Каптахор) olarak kaydetmiştir.
Kaptahori, orta çağda Gürcistan'ın güneybatı topraklarını oluşturan bölgelerden biri olan Klarceti'de yer alır. Erken ve geç orta çağda Gürcü devletleri yönetiminde olan köyü Osmanlılar 16. yüzyılın ortasında, Gürcülerden ele geçirdi. 1574 tarihli Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre köyün nüfusu 70 haneden (yaklaşık 350 kişi) oluşuyordu. Bu tarihte, sekizi boşalmış olmakla birlikte 58 köyü kapsıyan Ardanuç nahiyesinin nüfus açısından en büyük köylerinden biriydi. Bu defterde 64 hane Hristiyan, 6 hane Müslüman olarak kaydedilmiştir. Sonraki yirmi yıl içinde köyün nüfusu iyice azalmıştı ve 1595 tarihli Defter-i Mufassal-i Liva-i Ardanuç adlı Osmanlı tahrir defterine göre 25 haneye (yaklaşık 125) düşmüştür. Bu tarihte nüfusun tamamı Hristiyan olarak kaydedilmiştir. Hristiyan 39 hane ile Müslüman 6 hanenin köyden göç ettiği bu kayıttan anlaşılmaktadır.
Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi tahsil etme amacıyla 1835 yılında gerçekleştirdiği nüfus tespitinde Kaptahori'de 58 hanede 159 erkek yaşıyordu. Bu tarihte Osmanlı idaresi sadece erkek nüfus tespit ediyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun 318 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. Rus idaresinin 1886 yılında gerçekleştirdiği nüfus tespitinde 594 kişi kaydedilmiştir. Günümüzde de Şavlaturi (შავლათური), Çalati (ჭალათი), Karkeşeti (ქარქეშეთი), Salesavi (სალესავი), Agara (აგარა), Lomisagara (ლომისაგარა), Zvari (ზვარი), Çalisagara (ჭალისაგარა), Zemo Zvari (ზემო ზვარი), Kvemo Zvariani (ქვემო ზვარიანი), Datviçala (დათვიჭალა), Leketi (ლეკეთი) gibi Gürcüce yer adlarının hakim olduğu köyde nüfusun % 79,5'inin (472 kişi) "Türk", % 20,5'inin (122 kişi) "Kürt" olarak kaydedilmiş olması dikkat çekicidir. Müslüman olmuş Gürcüler "Türk" adıyla kaydedilirken, köye Kürt nüfusu yerleştirilmiş olmalıdır. Bu sırada Kaptahori, Artvin sancağının (okrug) Ardanuç kazasına (uçastok) bağlıydı. Bu kazada Tanzoti nahiyesinin dört köyünden biriydi.
Kaptahori, 1922 yılında Artvin livasında yapılan nüfus tespiti sırasında Artvin livasının Ardanuç nahiyesine bağlıydı. "Kapdahor" adıyla kaydedilmiş olan köyün nüfusu 77 hanede yaşayan 317 kişiden oluşuyordu. 1886 yılındaki nüfusla kıyaslandığında, Kaptahori'nin nüfusunun iyice azalmış olduğu görülmektedir. Bununla birlikte Kaptahori'nin nüfus 1935 yılında 637 kişi olarak tespit edilmiştir. Bu sırada köy, Rize ve Artvin vilayetlerinin yerine kurulmuş olan Çoruh vilayetinin Artvin kazasının Ardanuç nahiyesine bağlıydı.
Kaptahori / Kabdahor Türkçe olmadığı için köyün adı 1925 yılında Peynirli olarak değiştirildi. 1904 yılında Klarceti ve Şavşeti bölgelerini gezen Nikolay Marr, Kaptahori'nin peyniriyle ünlü olduğunu ve uzak çevresinde bile bu peynirin bilindiğini yazmıştır. Köye bundan dolayı Peynirli adı verildiği anlaşılmaktadır. Adının değişmiş olmasına karşın, köyün eski adı yeni adıyla birlikte "Peynirli (Kaptahor)" biçiminde geç döneme kadar resmi yayınlarda kullanılmıştır.
Peynirli köyünde, mahzen veya depo olarak kullanılan yeraltı yapıları, bir kayada savunma amaçlı iki yapı kalıntısı ve Eminağagil mahallesinde yarı yıkık bir kale bulunmaktadır.
Coğrafya
Peynirli köyü, Artvin il merkezine 58 km, Ardanuç ilçe merkezine 16 km uzaklıktadır.
Osman Denizci
Osman Denizci (d. 13 Ekim 1957, Trabzon), Türk eski millî futbolcu ve teknik direktör. Ali Kemal Denizci'nin kardeşidir.
Kulüp takım kariyeri
1975-1979 arasında Atatürk Üniversitesi'nde Ziraat Mühendisliği okurken aynı zamanda Erzurumspor'da futbol oynadı ve bu takımla 1979'da 3. Lig şampiyonluğu kazandı. 1979'da Çaykur Rizespor'a transfer olan Osman Denizci burada 2 sezon oynadı. 1981'de Fenerbahçe'den ayrılmak isteyen ağabeyi Ali Kemal Denizci'nin aracılığıyla Fenerbahçe'ye transfer oldu. Fenerbahçe'nin hem Federasyon Kupası hem de lig şampiyonu olduğu 1982-1983 sezonu kadrosunda yer aldı. Aynı sezon, sezonu bitmesine beş hafta kala Fenerbahçe'nin şampiyonluk için çekiştiği Trabzonspor'a transfer olmasına karşın sezonun son maçında Bursaspor'a karşı takımının ikinci golünü attı. Trabzonspor'daki ilk sezonunda lig şampiyonluğu yaşamasına rağmen Trabzonspor'daki ikinci sezonunda genelde sakatlıklarından ötürü as kadrodaki yerini kaybetmeye başladı. Bunun üzerine Bursaspor'a kiralık olarak gönderildi. 1986-1987 sezonunda Fenerbahçe'ye dönen Osman Denizci, burada 2 sezon oynadıktan sonra 1988-1989 sezonunda Giresunspor'a kiralandı ve sezon sonunda futbola veda etti.
Millî takım kariyeri
Türkiye millî futbol takımı formasını 3 kez giydi.
Eşref Apak
Eşref Apak (d. 3 Ocak 1982, Kalecik), Türk çekiç atma sporcusu. Şu anda Enka adına yarışmaktadır.
Hayatı
2004 yılında Atina'da yapılan Olimpiyatları dördüncü olarak tamamlayan Apak, üçüncü olan Macar atlet Adrián Annus'un dopingli çıkması ile bronz madalya alma hakkını kazandı. Ancak 2004'ten sonra doping suçları nedeniyle spordan uzaklaştırıldığı için Uluslararası Olimpiyat Komitesi (IOC) gümüş ve bronz madalyaları vermeme kararı aldı.
2005 yılında İspanya'nın Almería kentinde yapılan Akdeniz Oyunları'na katıldı ve 77,88 metre atarak altın madalya kazandı.
Üst düzey bir turnuvada iyi bir derece elde etmek için gerekli olan 80 metre üstü atma başarısına ulaştığı takdirde çok daha başarılı sonuçlar elde edeceğini iddia eden Apak, 4 Haziran 2005'te Cezmi Or anısına yapılan müsabakalarda 81,45 m. atarak hem kendisini en iyi derecesini elde etti, hem de Türkiye rekoru kırdı.
Apak; doping kontrolleri sonucu yasak madde kullandığı gerekçesiyle Türkiye Atletizm Federasyonu tarafından Ağustos 2013'te iki yıl spordan men edildi.
2021 yılında Smederevo'daki Balkan Şampiyonasını 74.60m ile kazandı. Tokyo 2020 ile birlikte beşinci kez olimpiyatlara katılım hakkı elde etti. 2008, 2012 ve 2016 olimpiyatlarında finallere kalamayan sporcu, 2020 Tokyo Olimpiyatlarında finallere kaldı ve 76.71 metrelik atışla yarışı 9. sırada tamamladı.
Apak, 2001'de, 2008'den 2011'e kadar ve 2013, 2018 ve 2021'de çekiç atmada Türkiye şampiyonu oldu.
Hellas Sat
Hellas-Sat Consortium Limited, Yunanistan'da etkinlik gösteren bir telekomünikasyon şirketidir. 13 Mayıs 2003 tarihinde 39° doğu boylamına yerleştirilen Hellas-Sat-2 uydusunu yönetmektedir.
Hellas-Sat 100'ün üzerinde televizyon kanalı ve internet protokolü tabanlı servisleri ile Avrupa, Asya ve Güney Afrika için gelişrtirilmiş bir ağ yapısına sahiptir. Doğrudan ev kullanıcılarına yönelik yüksek kaliteli görüntü beslemesi ve internet erişim hizmeti sunmaktadır.
Televizyon ve radyo servisleri
Hellas-Sat'ın önde gelen stratejik ortaklarından biri olan STN (Satellite Telecommunications Network), televizyon ve/veya radyo dağıtım hizmeti vermektedir. Şifreleme ve altyazı gibi hizmetleri de bulunmaktadır. STN ayrıca Hellas-Sat-2 üzerinden Euro1080-HD1 dönüşümünde Avrupa'nın ilk HDTV kanalıdır.
Obermann
Obermann ya da Oberschütze, 1942 ve 1945 yılları arasında kullanılan  Alman SS rütbesi.
Kırmızı lori
Kırmızı lori, Endonezya'ya özgü bir türdür.
Zazaca
Zazaca, Hint-Avrupa dil ailesinin İran dilleri grubunda bulunan Kuzeybatı İran koluna bağlı bir dildir. Zazalar tarafından Türkiye'nin doğusunda, Tunceli, Elâzığ, Çermik, Bingöl, Siverek, Erzincan ve Muş'un Varto ilçesinden oluşan üçgende ve Bitlis'in batısında Mutki ilçesi civarındaki köylerde yoğunlukla konuşulur. Zazacaya gramer, genetik, dilbilimsel ve söz varlığı açısından en yakın diller Hazar Denizi kıyılarında konuşulan Talişçe, Tatça, Gilekçe, Simnanca, Sengserce ve Mazenderanca'dır.
Adlandırma
Zazaların dillerini ve kendilerini tanımlamaları bölgeden bölgeye farklılıklar gösterir. Zazaların tanımlama şekli ulusal olmayıp, etnik ya da dini niteliktedir. Zazaca için kullanılan başlıca isimlendirmeler şunlardır:
Zazaca araştırmasının tarihçesi
Zazaca üzerine ilk araştırmalar 1856 yılında dilbilimci Peter I. Lerch'in derlemeleri ile başladı. Kırım Savaşında Ruslara esir düşen Osmanlı askerlerinin tutulduğu Roslow'a giden Lerch, buradaki Zaza kökenli Osmanlı askerleri arasında gezerek Zazaca birçok derlemeler yaptı. Lerch, bu çalışmalarını üç cilt halinde kitaplaştırarak sırasıyla 1856, 1857 ve 1858 yıllarında Rusça olarak yayınladı. Lerch, kitabının Almanca tercümesini de iki cilt halinde sırasıyla 1857 ve 1858 yıllarında yayınladı. Lerch, derlediği metinleri Kurmanca ile karşılaştırarak kısmen analiz etmiş, ayrıca kitabının sonuna Zazaca sözlük eklemiş, Rusça ve Almanca karşılıklarını yazmıştır. Dilbilimci ve etnolog Robert Gordon Latham, Dr. H. Sandwith'in derlediği bir Zazaca sözlük listesini 1856 ve 1860 yıllarında yayınlamıştır. 1862'de Wilhelm Strecker ve Otto Blau tarafından Dersim Zazacasına ait bazı notlar yayınlandı. Daha sonra Friedrich Müller (1864) Zazaca üzerine "Zaza-Dialekt der Kurdensprache" adıyla dilbilimsel bir analiz yayınladı. Albert van Le Coq ise derlediği bazı Kurmancca ve Zazaca metinleri 1903 yılında iki ciltlik "Kurdish Texte" kitabında kısmi bazı karşılaştırmalar dışında dilbilgisel analizini yapmadan yayınlamıştır. Bu zamana kadar adı geçen dilbilimciler Zazaca'yı Kürtçenin bir lehçesi olarak değerlendirdiler.
1905/1906 yıllarında Alman dil bilimci Oskar Mann, Prusya Bilimler Akademisi tarafından batı İrani dillerinin dokümantasyonu ve dilbilimsel analizi için görevlendirildi. Oskar Mann, Bingöl ve Siverek bölgelerinde kapsamlı Zazaca derlemeler ve dil kayıtları gerçekleştirmiştir. Oskar Mann yaptığı araştırmaları sonucunda: "Daha evvel de tarafımdan savunulan görüş tasdik edildi, yani Zazaca'nın kesinlikle Kürtçe ile ilgisi olmadığını, turfan metinlerindeki Orta Farsçanın kuzey lehçesinin tüm garip fiil çekimlerini burada Zazaca'da tekrar görüyorum." demiştir.
O. Mann'ın ölümünden sonra yarım bıraktığı çalışmaları devralarak ilerleten Karl Hadank, 1932 yılında bu çalışmaları yaptığı gramer analizleriyle beraber "'Mundarten der Zaza" adıyla kitaplaştırdı. Hadank bu kitabında Zazaca'yı açıkça Kürtçe'nin dışında sınıflandırdı. Vladimir Minorski de tarihsel süreç içinde, Hazar Denizi’nin Güney-Batısında MS 5. ve 11. yüzyıllarda önemli rol oynayan Deylemi kavmine ilişkin yaptığı araştırmada, Dımıli-Deylem ilişkisini irdelerken, dil hususunda; "Zazaların, Diyarbakır’dan Palu ve Dersim’e kadar uzanan bölgede yaşadıklarını ve bugün hala İrani (Ari) kökenli bir dil konuştuklarını" belirtir. Zazacanın dil bilimi tarihindeki yeri O. Mann (1906) ve K. Hadank (1932)'dan sonra David. N. MacKenzie (1961–95), Gernot Ludwig Windfuhr (1989), J.Gippert (1996) ve birçok yabancı dil bilimci araştırmacı tarafından incelenmiş olup ve aynı şekilde tespit edilmiştir.
1933'te Kürt dilbilimci Celadet Bedirxan, derlediği bazı Zazaca metinleri Hawar dergisinde yayınlayıp Zazacanın ağızları üzerine bazı karşılaştırmalar yaptı. 1977'de Kanat Kalashevich Kurdoev'in Zazacadaki cinsiyet ve sayılar üzerine bir çalışması yayınlandı. 1985 yılında Terry Lynn Todd Zazaca grameri üzerine bir doktora tezi yazdı. Todd'un bu eserine kadar modern anlamda kapsamlı bir gramer kitabı yayımlanmamıştı. Daha sonra 1998 yılında Ludwig Paul ve Zülfü Selcan tarafından doktora çalışması şeklinde iki kapsamlı gramer kitabı yayımlandı. Aynı yıl yayımlanan bir diğer çalışma da I. Anatolʹevna Smirnova ve K. Rakhmanovich Ayyoubi'nin Dersim Zazacasını esas alan ortak çalışmasıdır.
Coğrafi dağılım
Zazacanın en yoğun olarak konuşulduğu ve Zazaların en yoğun olarak yaşadığı yerleri Tunceli (bütün ilçelerde), Bingöl (bütün ilçelerde), Elâzığ (doğu bölgesi, kuzeyi ve güneyi), Diyarbakır (kuzey ve batı bölgeleri Çermik, Çüngüş, Ergani, Eğil, Dicle, Lice, Hani, Kulp, Hazro), Urfa (Siverek, Hilvan ilçeleri), Muş (Varto ilçesi), Sivas (Zara, Ulaş, Kangal ilçeleri), Adıyaman (Gerger ilçesi), Erzincan (Merkez, Tercan, Çayırlı, Refahiye ve yer yer diğer ilçelerde), Batman (Batman, Kozluk), Bitlis (Mutki, Tatvan), Malatya (doğu bölgesi), Ardahan (Göle'nin iki köyünde), Aksaray (Ekecik bölgesinde ) ve Erzurum (Hınıs, Tekman, Aşkale, Çat ve yer yer diğer ilçelerinde) oluşturur.
Sınıflandırma
Zazaca dilbilimsel olarak Hint-Avrupa dil ailesinin Hint-İran ana grubunun İran koluna aittir. Bir Batı İran dili olan Zazaca bu grubun kuzeybatı koluna mensuptur. Zazaca dil biliminde başlı başına ayrı bir dil olarak kabul edilip  Kürtçeden ayrı olarak Gorani diliyle beraber Zaza-Gorani olarak adlandırılan genetik bir alt grubun parçasıdır.
Alman dil bilimci Jost Gippert ve LeCoq Beluçça ve Sengserceyi de aynı alt gruba ait saymış ve bu gruba tarihi Hyrkania bölgesini anımsatan Hyrkan dilleri (Gurgan, Cürcan) grubu adını vermiştir. Hazar Denizi kıyısında konuşulan Kuzeybatı İran dilleri ve Zazaca arasında da dilbilgisi ve sözcük dağarcığı bakımından önemli benzerlikler bulunur.
Ethnologue'a göre Kuzeybatı İran dilleri ve Zazacanın yeri:
Alfabe
Zazacanın bütün Zazalar tarafından ortak kullanılan bir alfabesi yoktur. Jacabson alfabesi olarak adlandırılan bir alfabe, Amerikalı dilbilimci C. M Jacobson'un katkıları ile geliştirilmiştir ve Zazacanın standartlaştırolması üzerine çalışmalar yapan Frankfurt Zaza Dil Enstitüsü tarafından kullanılmaktadır. Aynı zamanda Zazaca Vikipedinin yazı sistemidir. Zülfü Selcan tarafından hazırlanmış ve 2012 itibarıyla Munzur Üniversitesi'nde de kullanılmaya başlanan Zaza alfabesi, 8’i sesli ve 24’ü sessiz olan 32 harften oluşan başka bir yazı sistemidir. Yayınlarda çoğunlukla kullanılan Bedirhan alfabesidir. Yazı, Kürt dilbilimci Celadet Bedirhan tarafından Kürtçe için geliştirilmiş olup, Latin harfleri temellidir. Günümüze kadar Zazacaya yer veren gazetelerin kullandıkları alfabelerin karşılaştırıldığı bir araştırmaya göre, 22 gazeteden 20'si Zazaca yayınlarında bu alfabeyi kullanmıştır. 1996'dan beri Zazacanın standartlaştırılması üzerine çalışmalar yapan Vate Çalışma Grubu da yayınlarında Kürt alfabelerinden Bedirhan alfabesini kullanmaktadır. Dilin yazımı için tarihi olarak farklı alfabeler kullanılmıştır. 1899'da Diyarbakır'da Zazaca yayımlanmış olan Ahmedi Hasi'nin Mevlid eserinde dönemin Arap karakterli Kürt alfabesi ile aynı bir yazı sistemi kllanılmıştır. Günümüzde dini içerikli kitaplar dışında bu alfabe pek kullanılmamaktadır. Bu alfabeye normal Arapça alfabede olmayan پ (p), چ (ç), ژ (j), ڤ V (W ve Û için normal "و" harfi kullanılır) ve گ (g) harfleri eklenmiştir.
Lehçeleri
Dil sınıflandırma otoritelerinden biri olan SIL International'e göre Zazaca (zza) bir makro-dil (macrolanguage) olup iki (ISO 639 diq & kiu) ayrı dil olarak sınıflandırılır.
Prof. Dr. Ludwig Paul ve Frankfurt Zaza Dil Enstitüsü’ne göre Zazaca; kuzey, merkez ve güney kolları olmak üzere üç ana lehçeye ayrılır, bunun yanı sıra özel bir konuma sahip olan ve hiçbir lehçe grubuna tam olarak dâhil edilemeyen geçiş ve kenar şiveleri de mevcuttur. Bölgeden bölgeye kelimeler çeşitli ses değişimlerine uğramışlardır, telaffuz farkından öte Zaza lehçeleri sözcük dağarcığında da farklılıklar gösterir. Zamanla bazı kelimeler önemini yitirmiştir, ya tam unutulmuştur ve başka kelime biçimlerine değiştirilmiştir ya da kullanımı ikinci veya üçüncü plana düşmüştür.
Kuzey, Merkez ve Güney lehçelerini birbirlerinden ayrı tutan karakteristik özellikler tespit edilebilir. Zazaların üç mezhebe (Şafi, Hanefi, Alevi) bölünmesi lehçelerin oluşmasına katkıda bulunmuştur. Zaza ana lehçelerinin arasında şivesel farklılıklar da var, bazı yöreler komşu dillerden daha çok etkilenebilmiştir. Örneğin Dersim ağzı fonetik bakımından hayli yenilikler yaşamıştır, bundan Ermenicenin sorumlu olduğu tahmin ediliyor. Aynı lehçe grubuna ait olan Varto şivesi bu değişimden uzak kalmıştır.
Ses bilgisi
Dilin ses yapısındaki ünlüler olan a, e, ê, ı, i, o, u, ü/û, Güney Zazacasında olan û hariç genelde kısa telaffuz edilmekte ve ünlülerde uzun : kısa karşıtlığı yoktur. Bazı ağızlardaki ö ünlüsü -ew- çift ünlüsünden dönüşmüştür (> öw~ öy), örn. Doğu-Dersim dewe, Batı-Dersim döwe ~ döe “köy” veya komşu heceden etkilenmeden ötürüdür, örn. Bingöl-Genç yeno > yön “geliyor”. Tarihsel gelişme açıdan e, ı, u ünlüleri Eski/Orta İrancanın kısa a, i, u’nun, a, ê, i, o, û/ü ise Eski İranca uzun ā, ai (> Oİ ē), ī, au (> Oİ ō), ū ünlülerin devamıdır.
Dilbilgisi
Zazacanın komşu dillerle etkileşim içinde olmasına rağmen Orta İrani dönemden bu yana dilbilgisel olarak ve miras sözcükler açısından yapısını gayet iyi koruduğu söylenebilir. Komşu veya egemen dillerden kelime alışverişi dışında dilin diğer alanlarında fazlasıyla etkileşim gözlenmemektedir. Kültürel açıdan da yerli halk olarak komşu halklarla birçok ortak özelliği taşımaktadır. Bulunduğu ve geliştiği şartlara göre değerlendirilecek olursa, zengin bir kelime dağarcığına sahiptir.