cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Michael Myers
Cadılar Bayramı
Boogeyman diye adlandırılan öcü, aslında Michael Myers'dır. Michael ilk önce Paul'le buluşmak üzere arabasına binen Annie'yi arabada boğazını keserek, daha sonra da Laurie'nin arkadaşı Lynda ve erkek arkadaşı Bob'u öldürür. Michael Lynda'yı telefonda Laurie ile konuştuğu esnada öldürdüğü için Laurie şüpheye kapılır ve Lynda'nın bulunduğu eve gider, orada arkadaşlarının cesetleriyle karşılaşır. Michael, Laurie'yi kolundan yaralar. Laurie, Michael'dan kaçar. Bu sırada Dr. Loomis, Şerif Brackett kasabada Michael'ı aramaktadırlar. Michael'dan kaçan Laurie tekrar Tommy'nin bulunduğu eve gelir. O sırada Michael evin penceresinden içeri girmiştir. Zorlu bir mücadeleden sonra Laurie, Michael'ın boynuna Michael'ın bıçağını saplar. Michael yeniden kalkar. Tam Laurie ile boğuşurken Laurie Michael'ın maskesini çıkarır. Michael maskesini geri takar. Bunlar olmadan önce Laurie Tommy ve Lindsey'i yardım istemeleri için Mackenzie'lerin evine göndermiştir. Dr. Loomis, Laurie'nin bulunduğu evde karmaşa olduğunu anlar. İçeri girer. Michael orada Laurie'yi öldürmeye çalışmaktadır. Dr. Loomis Michael'e altı el ateş eder. Michael evin balkonundan aşağı düşer. Dr. Loomis aşağı baktığında ise Michael hiçbir şey olmamış gibi yerinden kalkıp gitmiştir.
Cadılar Bayramı 2
Bir önceki filmde Dr. Loomis'in ateş etmesiyle balkondan aşağı düşen Michael bu bölümde hiçbir şey olmamaış gibi yerinden kalkarak gözden kaybolur. Dr. Loomis ve Şerif Leigh Brackett, Michael'ı aramaktadır. Şerif kızının öldürüldüğünü duyunca eve gider. Michael'ı aramakta Dr. Loomis'e Şerif Yardımcısı Gary Hunt yardım eder. Laurie ise ambulans ile Haddonfield Hastanesi'ne kaldırılmıştır. Ambulansta ona refakatçilik eden Jimmy ile Laurie arasında bir yakınlaşma da söz konusudur.
Dr. Loomis ve Haddonfield polisi, Michael'a benzer bir kostüm giymiş olan Bennett "Ben" Tramer'ın ölümüne sebep olurlar. Dişçi kayıtlarına bakıldığında bu gencin 16-17 yaşlarında olduğu tahmin edilir, oysaki aranan adam Michael 21 yaşındadır. Daha sonra Dr. Loomis ve polis ilkokula birinin zorla girdiği ihbarını alırlar. İlkokula Michael girmiştir. Bir resim çizmiş, resimde evin küçük kızı olduğu anlaşılan kızın üstüne bir bıçak saplanmıştır. Bu onun Laurie'ye olan öfkesini göstermektedir. Ama Laurie'nin Michael'ın kız kardeşi olduğunu Dr. Loomis ve Laurie de bilmemektedir. Laurie hastanede Jimmy ile konuşurken Jimmy, Laurie'yi öldürmek isteyenin Michael olduğunu söylemiş, aynı gece Laurie Michael'ı rüyasında görmüş ve ona kendisine zarar vermemesi için yalvarmaktadır.
Michael ise radyodan Laurie'nin hastaneye kaldırıldığını duyunca hastaneye gider. Hastanede herkesi öldürür. Validen gelen bir emirle Dr. Loomis'in Islahevine geri dönmesi gerekmektedir. Hemşire Marion ve Dr. Loomis Islahevine giderken Marion, Laurie'nin Michael'ın kardeşi olduğunu söyler. Bunun üzerine Dr. Loomis silah zoruyla arabayı Haddonfield Hastanesi'ne yönlendirir. Michael de bu sırada Laurie'yi kovalamaktadır. Dr. Loomis, yine Michael'a ateş eder. Polis memuru Michael'ın öldüğünü sanır. Ama Michael ölmemiştir ve polis memurunu öldürür. Hemşire Marion yardım istemeye gider. Dr. Loomis ile Laurie bir ameliyathaneye saklanırlar. Dr. Loomis Laurie'ye de silah verir, o esnada Michael kilitli kapıyı kırarak odaya girer. Dr. Loomis tam ateş edeceği zaman tabancada mermi kalmamıştır. Michael, Dr. Loomis'i bıçaklar. Laurie Michael'ın gözlerine ateş eder. Kör olan Michael elindeki neşteri boş yere savurur. Bu sırada Laurie ve Dr. Loomis odadaki oksijen tanklarındaki gazı açar. Laurie odadan kaçar. Dr. Loomis Zamanı geldi Michael diyerek odayı patlatır. Dr. Loomis ve Michael yanarak öldü zannedilir.
Mönch Dağı
Mönch (anlam: "Keşiş"), İsviçre'nin Bern Alpleri'nde deniz seviyesinden 4.107 m yükseklikte bir dağ. Eiger ve Jungfrau ile birlikte çok uzaklardan görülebilen üçlü bir grup oluşturur.
Mönch'e ilk tırmanış, 15 Ağustos 1857'de Christian Almer, Christian Kaufmann, Ulrich Kaufmann ve Sigismund Porges tarafından gerçekleştirilmiştir.
Borderline kişilik bozukluğu
Borderline kişilik bozukluğu Amerikan Psikiyatri Birliği tarafından nevrozlarla psikozlar arasında sınırda olan kişilik olarak kendini belli eden kişilik bozukluğu olarak tanımlanmıştır. Neredeyse her zaman bunalım içindedir. Mikropsikotik davranışlar, disosiyatif belirtiler gösterebilir. Kendine zarar verici davranışlardan kaçınmaz. İntihara eğilimlidir. Kişiler arası iletişimleri çalkantılıdır. Tutarsız davranışlar sergiler.
BPD'nin nedenleri belirsizdir ancak genetik, nörolojik, çevresel ve sosyal faktörleri içerdiği görülmektedir. Etkilenmiş bir yakın akrabası olan bir kişide yaklaşık beş kat daha sık görülür. Olumsuz yaşam olaylarının da rol oynadığı görülüyor. Altta yatan mekanizma, nöronların frontolimbik ağını içeriyor gibi görünmektedir. BPD, American Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM) tarafından bu tür dokuz başka bozuklukla birlikte bir kişilik bozukluğu olarak kabul edilmektedir. Bu durum, diğer olasılıkların yanı sıra, bir kimlik sorunu veya madde kullanım bozukluklarından ayırt edilmelidir. BPD tipik olarak bilişsel davranışçı terapi (CBT) veya diyalektik davranış terapisi (DBT) gibi psikoterapi ile tedavi edilir. DBT, bozuklukta intihar riskini azaltabilir. BPD tedavisi bire bir veya grup halinde gerçekleşebilir. İlaçlar BPD'yi tedavi edemezken, ilişkili semptomlara yardımcı olmak için kullanılabilirler. Ketiapin ve SSRI antidepresanları, ikinci sınıf ilaçların etkinliğine ilişkin hiçbir kanıt olmamasına rağmen, bu durum için yaygın olarak reçete edilmeye devam etmektedir. Bozukluğun şiddetli vakaları hastanede bakım gerektirebilir. Belirli bir yılda insanların yaklaşık %1.6'sı BPD'ye sahiptir ve bazı tahminler %6'ya kadar çıkmaktadır. Kadınlar, erkeklere göre yaklaşık üç kat daha sık teşhis edilir. Bozukluğun yaşlı insanlar arasında daha az yaygın hale geldiği görülmektedir. BPD'si olanların yarısına kadarı on yıllık bir süre içinde iyileşir. Etkilenenler genellikle yüksek miktarda sağlık hizmeti kaynağı kullanır. Bozukluğun adlandırılması, özellikle de borderline kelimesinin uygunluğu konusunda süregelen bir tartışma vardır.
== Belirtiler == -İlişkilere kafa yormak ya da onları aynı hızla bitirmek gibi gerçek ya da algılanan terk edilmekten kaçınma çabaları.
-Aile, arkadaşlar ve sevdiklerinizle yoğun ve istikrarsız ilişkiler örüntüsü.
-Çarpık ve kararsız bir benlik imajı veya benlik duygusu.
-Para harcama, güvensiz seks, madde bağımlılığı, dikkatsiz araba kullanma ve aşırı yemek yeme gibi dürtüsel ve genellikle tehlikeli davranışlar.
-Lütfen unutmayın: Bu davranışlar çoğunlukla yüksek ruh hali veya enerjinin olduğu zamanlarda meydana geliyorsa, bunlar sınırda kişilik bozukluğu değil, duygudurum bozukluğunun belirtileri olabilir. Kesme gibi kendine zarar verme davranışı.
-Tekrarlayan intihar davranışları veya tehditleri düşünceleri.
-Birkaç saatten birkaç güne kadar süren ataklarla, yoğun ve oldukça değişken ruh halleri.
-Kronik boşluk hissi.
-Uygunsuz, yoğun öfke veya öfkeyi kontrol etme sorunları.
-Kendinden kopmuş hissetmek, kendini vücudunun dışından gözlemlemek veya gerçek dışılık duyguları gibi ayrışma duyguları.
Risk faktörleri
Araştırmacılar borderline kişilik bozukluğuna neyin neden olduğundan emin değiller, ancak araştırmalar genetik, çevresel ve sosyal faktörlerin onu geliştirme riskini artırabileceğini öne sürüyor. Bu faktörler şunları içerebilir :
-Aile öyküsü: Hastalığı olan yakın bir aile üyesi (ebeveyn veya kardeş gibi) olan kişilerde borderline kişilik bozukluğu geliştirme riski daha yüksek olabilir.
-Beyin yapısı ve işlevi: Araştırmalar, borderline kişilik bozukluğu olan kişilerin beyinlerinde, özellikle dürtüleri ve duygu düzenlemeyi kontrol eden alanlarda yapısal ve işlevsel değişiklikler olabileceğini göstermektedir. Bununla birlikte, çalışmalar, bu değişikliklerin hastalık için risk faktörleri olup olmadığını veya bu değişikliklerin hastalıktan kaynaklanıp kaynaklanmadığını göstermemektedir.
-Çevresel, kültürel ve sosyal faktörler: Borderline kişilik bozukluğu olan birçok kişi, çocukluk döneminde istismar, terk edilme veya zorluk gibi travmatik yaşam olayları yaşadığını bildirmektedir. Diğerleri dengesiz, geçersiz kılan ilişkilere veya çatışmalara maruz kalmış olabilir. Bu faktörler bir kişinin riskini artırabilse de, bu onların borderline kişilik bozukluğu geliştireceklerinin kesin olduğu anlamına gelmez. Aynı şekilde, bu risk faktörlerine sahip olmayan kişiler, yaşamları boyunca bu bozukluğu geliştirebilirler.
Michael Corleone
Michael Corleone, Mario Puzo'nun 1969 yıl çıkışlı Baba isimli kitabında ve bu kitaptan uyarlanan filmlerde yer alan kurgusal bir kişidir. Francis Ford Coppola tarafından yönetilen 3 Baba filminde Michael karakteri Al Pacino tarafından oynandı ve 2 kez Akademi ödülüne aday gösterildi. Michael; İtalyan göçmen, mafya babası Vito Corleone'nin en küçük oğludur.
Baba I
2 abisinin aksine Michael, Corleone aile işine girmek yerine Amerikan tarzı hayat sürdürmeyi hedeflemektedir. Babası bu konuda ona destek verir, politikaya girerek önemli bir isim olmasını istemektedir. Michael üniversiteye kaydolur ancak Pearl Harbor Saldırısından sonra Amerikan Deniz Kuvvetlerine katılır. 2. Dünya Savaşı sırasında yaralanır. Gösterdiği yüksek cesaretten dolayı ötürü yüzbaşı olur ve 2 adet madalya ile devlet tarafından ödüllendirilir.
1945 yazında babası, Michael'dan habersiz, politik bağlantıları sayesinde oğlunu ordudan erken terhis ettirir. Michael kız kardeşi Connie'nin düğününe katılmak için üniversiteden kız arkadaşı Kay Adams ile eve döner. Burada ailesinden habersiz yeniden üniversiteye kayıt olma fikri ile birkaç hafta kalacaktır.
1946 Yılbaşından önce babası Vito Corleone, uyuşturucu satıcısı mafya Virgil Sollozzo'nun talimatı ile suikast girişimine uğrar. Bu olayla birlikte suç dünyasından uzak durmaya çalışan Michael bu dünyaya itilmesi başlar. Hastaneye babasını ziyarete giden Michael babasına 2. kez suikast girişimi ihtimalini görür ve babasını Corleone Ailesinin adamları hastaneye ulaşmadan önce korur. Babasına sadakatini bu olayla kanıtlayan Michael, hastanenin önünde Solozzo'nun rüşvet alan yozlaşmış Polis Amiri Mark McCluskey tarafından yediği yumrukla çenesi kırılır.
Babanın iyileşmesiyle Solozzo Michael'ı ateşkes sağlamak amacıyla toplantıya çağırır. Fakat o dönem aileyi yöneten Sonny bunun bir tuzak olduğunu düşünerek bu toplantı çağrısını reddeder. Michael ise bu toplantıyı halka açık bir restoranda Solozzo ve Mark McCluskey ile yapmayı ve ikisini de öldürmeyi planlayabileceklerini söyler. İlk başta polis öldürülmeyeceğini savunan diğer aile üyeleri Michael'ın ikna etmesiyle planı kabul ederler.
Titiz bir hazırlıktan sonra Michael, Solozzo ve Mark bir İtalyan restoranında buluşurlar. Tuvalete önceden Pete Clemenza tarafından yerleştirilen tabanca ile Michael ikisini öldürür. Bu olay New York yeraltı dünyasının yeni savaşını ateşler.
Michael Sicilya'ya kaçar ve burada Corleone Ailesinin dostu Don Tommasino korumasında 2 sene geçirir. Michael burada genç bir kadına (Apollonia Vitelli) aşık olur ve evlenir. Michael'a abisi Sonny'nin öldürüldüğü bildirildikten sonra karısı ile birlikte Siraküza adasına gitmeye karar verirler ancak Michael için arabaya kurulmuş bomba Apollonia'yı öldürür. Bu olay diğer mafya ailelerinin Michael'ın nerde olduğunu bildiklerini açığa çıkarır.
Babası Don Vito Corleone'nun ölümünden sonra cenaze töreninde Vito'nun da tahmin ettiği gibi Barzini, Tessio aracılığıyla toplantı teklifini Michael'a iletir. Michael New York'lu mafya ailelerinin reislerini öldürme planını başlatır. Barzini, Philip Tattaglia, Carmine Cuneo, Victor Stracci ayrıca Las Vegas'da Corleone Ailesine otelleri satmayı reddeden Moe Greene, Michael'ın Connie'nin çocuğuna Vaftiz babası olduğu sırada öldürülür. Aynı günün sonrasında kız kardeşi Connie'nin kocası Carlos Rizzi'yi Sonny'nin öldürülmesine yardım ettiği için öldürülür ve aile işleri halledilerek Corleone Ailesi ülkenin en büyük suç ailesi olur.
Baba II
Anthony'nin "First Communion" töreninden birkaç saat sonra görünmeyen silahlı kişiler tarafından Michael ve Kay'in yatak odasına saldırı olur ve ikisi kıl payı kurtulur. Michael Roth'un yaptığından şüphelenir ve ailenin içinden bir hain olduğu kanısına varır. Michael, Fredo ve Roth Küba'ya kumar işlerini büyütmek için hareket ederler. Yılbaşı gecesinden önce Michael korumasını Roth'u öldürmek için görevlendirir fakat suikast başarısız olur. Aynı gecenin ilerleyen saatlerinde Fredo istemeden kendisinin hain olduğunu belli eder. Michael abisi Fredo'ya Sicilya Ölüm Öpücüğü vererek filmin en etkili sahnelerinden birini ortaya çıkarır. Bu olaydan sonra Fredo Michael'dan korkar ve kaçar.
Bu arada Frank Pentangeli Michael'ın onu öldürme talimatını verdiğini düşünerek Senato'ya Corleone Ailesinin suç organizasyonunu açıklar. Michael mahkeme salonuna Pentangeli'nin abisini Sicilya'dan getirir ve beraber mahkemeye katılırlar. Pentangeli eğer itirafta bulunursa abisinin öldürüleceğini anlar ve yaptığı tüm yeminli ifadeleri reddeder. Fredo Michael'ın ailenin başına geçtiğine katlanamadığını ve ödüllendirme karşılığında Michael hakkında bilgileri Hyman Roth'un adamına verdiğini itiraf eder. Michael onu aileden uzaklaştırır ve annesi ölene kadar ona bir şey olmasını istemediğini korumasına iletir.
Kay, Michael'ın sonsuza dek yeraltı dünyasından çıkamayacağını düşünür. Gebe olduğu çocuğu aldırır Michael'ın oğlunu doğurmak istemez ve Michael'a ayrılmak istediğini ve çocukları alacağını söyler. Michael tekrar düşünmesi gerektiğini söyler, Kay vazgeçmez ve kararında emin olduğunu söyler. Kay kürtajı söyledikten sonra Michael Kay'e tokat atar ve ayrılırlar; çocukların velayetini Michael alır.
Baba III
Film 1979 ve 1980 yıllarını içerir Michael New York'a dönmüştür ve ailenin adını temizlemek adına başarılı adımlar atıyordur. New York'taki suç yapılarını Joey Zasa'ya devretmiştir. Acımasız davranarak iktidara yükselişinden dolayı suçluluk duymuş ve babası adına hayır kurumu kurmuş ve yüksek bağışlar yaparak itibarını iyileştirmek istemiştir. 10 yıl önce çocukların velayetini yeniden evlenmiş olan Kay'a vermiş. Kumarhane hisselerini diğer mafya ailelerine satmış ve yaptığı büyük işleri 'Corleone Grubu' olarak yeniden organize etmiştir.
Michael'ın yeni kilise bağlantısı Avrupa'nın en büyük gayrimenkul şirketlerinden olan Immobiliare'nin hissedarı olması için Michael'a olanak verir. Bu hisseyi alarak Michael bütün hisselerini legal bir yatırıma geçirmeyi ve ailenin ismini temizlemeyi hedeflemektedir. Bu arada Michael Zaza'nın birliğinde olan Sonny'nin gayrimeşru oğlu Vincent Mancini'yi yanına koruma olarak alır ve Michael fark eder ki Vincent babası gibi kontrolsüz öfkelidir sonunun babası gibi olmasından korkar. Michael ayrıca kızı Mary ile Vincent'in arasındaki ilişkiyi reddeder, kızının eski eşi Apollonia gibi olmasından korkar kızının mafya işinden biriyle birlikte olmasını istemez.
Bir akşam Michael Atlantic City'deki kumar organizasyonlarını dağıttığını patronlara bildirir. Bu işten zararla çıkacak olan Zasa toplantının yapıldığı yere helikopterlerle silah saldırısı gerçekleştirir ve çoğu komisyon üyesi öldürür. Michael, Vincent ve Neri'nin yardımıyla çıkar. Michael'a saldırı sonrası şeker hastalığı yüzünden İnme iner. (Yönetmen Francis Ford Coppola ilk iki filmde Michael'ı sürekli su içerken gördüğümüzü belirterek bunun Michael'da diyabet olduğuna dair küçük bir ipucu olduğuna işaret eder. ) Michael iyileşme sürecindeyken Connie Vincent'ın Zasa'yı öldürmesine razı olur. Michael bunu öğrendiğinde böyle bir emirin yaşadığı süre boyunca verilmeyeceğini söyler.
Michael Sicilya'ya oğlunun opera gösterisini izlemek için geri döner. Burada Kay'i gezintiye çıkarır ve ona kendisini bağışlamasını istediğini söyler. Kay ise gözyaşlarıyla onu her zaman sevdiğini söyler ve ilişkileri tekrar alevlenmeye başlar. Bu sırada Immobiliare işi durur, onay vermesi gereken papa 6.Paulus ağır hastadır. Michael bu aşamada kilise bağlantısının kendisine tuzak bir anlaşma sunduğunu anlar ve anlaşmayı kurtarmak için uğraşır fakat geçmişteki olaylar ve mafya bağlantıları onu yeniden haksız çıkarır.
Kanlı ve yalnız hayatından sonra Michael emekli olur ve Vincent'ı veliahtı yapar fakat kızıyla ilişkisini kesmesi şartıyla. Vincent kabul eder ve yeni Don (Reis) olur. Anthony'nin opera gösterisi sonrası Michael'ı Atlantic City'de öldürmek isteyen aynı kişinin emriyle Michael'a suikast girişimi olur ancak mermi, kızı Mary'ye isabet eder. Mary'nin ölümü Michael'ın ruhunu parçalar ve 3 film boyunca Michael ilk defa bu kadar üzgün görülür. Film Michael'ın Apollonia ile evlendiği yerde yapayalnız oturduğu sandalyesinde ölmesiyle biter.
Bulgurlu, Horasan
Bulgurlu, Erzurum ilinin Horasan ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.
Tarihçe
Mahallenin eski adı 1902 yılı kayıtlarında Ermenicede "küçük otlak" anlamına gelen Hodig, 1928 yılı kayıtlarında ise  Hadig olarak geçmektedir.
1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum’da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Horasan Belediyesi’nin bir mahallesi olmuştur.
Coğrafya
Mahalle, Erzurum il merkezine 115 km, Horasan ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır. Mahalle, Horasan'ın kuzeydoğusunda olup, / numaralı Erzurum-Kars (Horasan-Sarıkamış) devlet/uluslararası yoluna, Hızırilyas Mahallesi üzerinden 19,5 km.'lik bir köy yoluyla bağlıdır.
Bronz
Bronz veya tunç, bakırın önemli bir alaşımıdır. Önceleri bakır ve kalaydan meydana gelen bakır alaşımlarına bronz denilmekteydi. Bununla birlikte bronz terimi modern kullanımda bakırın bakır-nikel, bakır-berilyum ve bakır-çinko (pirinç) alaşımı dışındaki bütün alaşımları için kullanılmaktadır. Pirinç bakırın çinkoyla yaptığı alaşımdır. %10 çinko ihtiva eden pirince ticari bronz da denilmektedir.
Bronz bakırdan daha serttir, daha kolay erir ve kalıba daha kolay dökülür. Bazı bronzlar demirden de serttir. Bu tür bronzlar silah namlusu ve makine yataklarının imalinde kullanılır. Alet ve silahlarda demir alaşımlarının daha çok kullanılmakta olması, demirin bakır ve kalaya oranla daha bol bulunmasındandır. Bakırın içinde bazı metallerin çözünebilme sınırları vardır. Mesela berilyum %2, silisyum %5, kalay %15 ve çinko %38 nispetinde çözünebilir. Bir metalin miktarı çözünme sınırının üzerinde olduğu zaman alaşım homojen olmaz. Bunun yanında nikel ve alüminyum gibi sınırsız olarak bakırla karışabilen metaller de vardır.
Silisyum, alüminyum ve kalay bronzda en fazla bulunan elementlerdir. Bu metallerin nispeti arttıkça alaşımın sertlik ve direnci artar; ancak parlaklığı azalır. Bronzda az bir miktarda bulunabilen diğer mühim elementler de mangan, demir, kurşun ve fosfordur. Fosfor bronzu, pompaların, vanaların ve burçların yapımında kullanılır. Bronzun çok kullanıldığı alanlardan biri de metal para imalidir.
Etimoloji
Tunç, Eski Türkçe aynı anlama gelmiş tuç sözcüğünden evrilmiştir. İlk olarak literatürde Kâşgarlı Mahmud'un Dîvânu Lugâti't-Türk eserinde, aş-şabahu'l-aṣfar (sarı bronz) sözcüğünün karşılığı olarak verilmiştir.
Tarihçe
Bronz tarihi bir öneme sahiptir. Bilinen en eski alaşımlardandır. Eldeki tarihi bilgilere göre ilk defa MÖ 3500 yıllarında Orta Doğu'da imal edilmiştir. Ancak yaygın bir şekilde kullanımı MÖ 1000 yıllarında başlar. Bu devirlerde bronz, silah ve alet yapımında (özellikle bıçaklar, makaslar, çekiçler vs.) bunun yanında sanat eserlerinde ve süslemelerde kullanılmıştır.
NGC 2939
NGC 2939, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Aslan takımyıldızı yönünde bulunur. Sbc tipi bir çubuklu sarmal galaksidir. İngiliz astronom William Herschel tarafından 1784 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
2004 Yaz Olimpiyatları'nda halter
2004 Yaz Olimpiyatları'nda halter müsabakaları, 14-25 Ağustos 2004 tarihleri arasında Yunanistan'ın Atina kentindeki Nikaia Olimpik Halter Salonu'nda düzenlendi.
Katılımcı ülkeler
79 ülkeden toplam 249 halterci katıldı:
Balmer serileri
Atom fiziğinde Balmer serileri veya Balmer çizgileri hidrojen atomunun tayf  çizgilerini emisyonu olan isimlendirilmiş altı serinin gösterimidir.. Balmer serileri Johann Balmer tarafından 1885'te deneysel olarak bulunmuş olan Balmer folmulü sayesinde hesaplanır.
Hidrojen kaynaklı görünür tayf  ışığı dört dalga boyu nda gözlemlenir:410 nm, 434 nm, 486 nm, 656 nm, ve bu elektron kaynaklı foton  yayılımı uyarılmış durumunun baş kuantum sayısı  2'ye geçerken gözlenir. Dalga boyunun 400 nm'den kısa olduğu yerlerde de morötesi Balmer çizgilerinin sayısı vardır.
Genel Bakış
Balmer serileri elektron un n ≥ 3'ten n = 2'e geçişinde gözlenir, n baş kuantum sayısı nı ifade eder. Geçişler sırasıyla Yunan harfleriyle gösterilir: n = 3'ten n = 2'ye H-α, 4'ten 2'ye H-β, 5'ten 2'ye H-γ,ve 6'dan 2'ye H-δ. İlk tayf çizgileri elektromanyetik tayfın görünür kısmındaki seriler ile ilgilidir ve bu çizgiler tarihsel olarak "H-alfa", "H-beta" ve "H-gama" olarak adlandırılır ki "H"  da hidrojen atomunun temsil eder. Fizikçiler 1885'ten önce atomik yayılımı bilmelerine rağmen, tayf çizgilerinin tam olarak nerede çıkacağını ölçecek ayetleri yoktu. Balmer hesaplamaları hidrojenin dört görünür yayılım çizgilerini yüksek doğrulukla öngördü. Balmer'in hesaplamaları Rydberg formülü nü genellenmesine ilham verdi ve hidrojenin diğer görünür tayfları olan Lyman, Paschen ve Brackett serilerinin bulunmasına öncülük etti.
Hidrojen gazının n=3'ten n=2'ye geçerken ürettiği H-alfa kırmızısı dünyanın belli renklerinden biridir. Bu, H II bölgesi ndeki Orion bulutsusundaki gibi, tayf yayımındaki parlak kırmızı rengini ortaya çıkmasına yardımcı olur. Normalde bu bulutsu Balmer serilerinin kombinasyonları sonucu belirgin olarak pembe gözükür.
Daha sonra, hidrojen tayfının çizgileri çok yüksek kararlılıkta incelendiğinde yakın aralıklarla ayrılmış çiftler olduğu bulundu. Bu ayrım ince yapı olarak adlandırılır. Aynı zamanda uyarılmış elektronlar Balmer serilerinin n=2'den n'in 6'dan büyük olduğu orbitallere kadar sıçrayabilir.
Balmer'in formülü
Balmer görünür ışık bölgesinde hidrojen tayfındaki her çizginin ilgili olduğu bir sayı fark etti. Bu sayı 364.50682 nm'dir. Karesi olınmış ve 2'den büyük her sayı kendisine bölünüp eksi 4'le karesi alınır, sonra bu sayı 364.50682 ile çarpılarak hidrojen tayfındaki diğer çizgi bulunur(hesaplamalar aşağıda).Bu formülle Johann Balmer kendi zamanında spektroskopi yle yapılan ölçümlerin az miktarda hatalı olduğunu gösterebildi ve bu formül o zaman gözlemlenememiş ve daha sonra bulunacak olan bir takım çizgileri de öngördü. Johann Balmer'in sayısı serilerin limiti olduğunu da kanıtlamış oldu.
Balmer serisi dalga boyu yayılımını bulmakta kullanılır ve aşağıda belirtildiği (B Balmer sabitini tanımlar) gibi sunulmuştur: 1888'de Johannes Rydberg adlı fizikçi bütün hidrojen dönüşümleri için Balmer denklemlerinin genellemesini yaptı. Balmer serilerini hesaplamak için kullanılan bu denklem Rydberg formülü nün özgün bir örneğidir ve aşağıdaki basit işteş matematiksel düzenlemedir (genelde basit integral sabiti gerektiğinde m yerine n kullanılır):
λ yayılan ışığın dalga boyu, RH ise hidrojen için Rydberg sabitidir. Rydberg sabiti Balmer formülünde 4/B iolarak alınır ve ağır atom çekirdeği için bu değer  metre) = 10,973,731.57 metre−1'dir.
Astronomideki rolü
Balmer serileri astronomi de oldukça önemlidir, çünkü evren deki birçok yıldızımsı cisimde hidrojen bolluğu vardır ve genel olarak diğer elementlerle karsılaştırıldığında nispeten daha kuvvetlidir.
Yıldızları sınıflandırılmasında ilk olarak yüzey sıcaklığına bakılır, yüzey sıcaklığı  tayfsal çizgilerin göreceli kuvvetine bağlıdır ve Balmer serileri burada çok önemlidir. Yıldızların diğer özellikleri yüzey kütleçekimi, yapısı dahil tayfının detaylı incelemesi sonucu belirlenir.
Balmer serileri genelde birçok cisimin tayfında kullanıldığı için, sık sık dikeyhız ı Balmer çizgilerindeki doppler etkisi yle belirlemekte kullanılır. Bunun astronomide çift yıldız ları, güneş dışı gezegen leri, nötron yıldızı ve kara delik  gibi sıkıştırılmış cisimleri(hidrojenin toplanma disklerinde ve etrafındaki hareketinden) belirlemede, benzer hareketleri olan cisim gruplarını(hareketli gruplar,yıldız kümeleri, galaksi kümeleri ve çarpışma enkazları) tanımlamada, galaksilerin ve kuasar ların mesafelerini belirlemede, bilinmedik cisimleri tanımlamada tayfları analiz ederek yapılan önemli kullanımları vardır.
Yıldız tayfında, H-epsilon çizgisi (7'den 2'ye) sıklıkla astronomların "H"(orijinal isim Joseph von Fraunhofer tarafından verilmiştir) diye bildiği iyonize kalsiyum  diğer emilim çizgileriyle karışmasına sebep olur. Yani, H-epsilon'un dalga boyu 396.847 nm'deki CaH'a çok yakındır. H-zeta çizgisi(8'den 2'ye) benzer bir şekilde sıcak çizgilerde görülen nötr helyum çizgisiyle karışmıştır.
Retiküler bağ doku
Retiküler bağ doku; çoğunluğu retiküler fibrillerden oluşan, bunları sentezleyen retiküler hücreler ve ince kollajen fibril ağları bulunduran bağ dokusu çeşididir.
Bulunduğu organlara destek verir. Karaciğer sinuzoitleri etrafında, timus, lenf, dalak ve hemopoietik organlarda retiküler bağ dokusuna rastlanır.
Parinacota Yanardağı
Parinacota, Şili ve Bolivya sınırında, Atacama Çölü'nde bir volkandır. Parinacota, Merkezi Andlar'ın Batı-Kordilleri'nde, Arica'nın 145 km doğusunda, Lauca Milli Parkı içinde yer alır. Kuzeydoğusunda kalan Pomerape Volkanı ile beraber Payachata kompleksini oluşturur. Dağın eteğinde, Lago Chungará bulunur.
1975 İtalya Bisiklet Turu
1975 İtalya Bisiklet Turu, 1975 yılı 17 Mayıs-7 Haziran tarihlerinde yapıldı. Tur İtalyan bisikletçi Fausto Bertoglio tarafından kazanıldı.
İtalya Bisiklet Turu'nun 58. si olan bu turnuva, 3.933 km ve 21 etaptan oluşmakta hız ortalaması ise 35,266 km/saatti.
Aitkin, Minnesota
Aitkin, Amerika Birleşik Devletleri'nin Minnesota eyaletinde yer alan ve Aitkin ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 2.165'tir. Şehir 1870 yılında kurulmuştur.
Ott Lepland
Ott Lepland (d. 17 Mayıs 1987; Tallinn), Eston şarkıcı. 2012 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Estonya'yı temsil etmiş ve yarışmayı 120 puanla altıncı sırada tamamlamıştır.
Yaşam öyküsü
Müzisyen, 17 Mayıs'ta Tallinn'de dünyaya gelmiştir. Ünlenmesi, 2009 yılında yayınlanan Estonya Idol yarışmasının üçüncü sezonuyla birlikte olmuştur. Tanel Padar'ın jüri koltuğunda olduğu, Malcolm Lincoln grubuyla tanınan Robin Juhkental'in yarı finalde elendiği, Getter Jaani'nin ise dördüncü bitirdiği yarışmayı Lepland birincilikle tamamlamıştır. Küçüklüğünden beri şarkıcı olmak isteyen müzisyen, 1995 ve 1996'da dört tane çocuk albümü yayınlanmıştır. On yıl boyunca piyano eğitimi alan müzisyen, hâlen Georg Ots' Tallinn Müzik Okulu'nda pop ve caz şarkıcılığı eğitimi almaktadır.
NGC 2940
NGC 2940, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Aslan takımyıldızı yönünde bulunur. E-S0 tipi bir merceksi, eliptik galaksidir. Alman astronom Wilhelm Tempel tarafından 1877 yılında 27,94 cm (11 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Titreşim
Titreşim bazen arzu edilir. Örneğin; bir akort çatalının, üflemeli çalgılarda veya mızıkada dilin, veya bir hoparlörde koninin hareketi birçok aletin doğru kullanılması için gerekli olan arzu edilir titreşimdir.
Daha sıklıkla, titreşim istenmeyen bir harekettir, çünkü boşa enerji harcar ve istenmeyen ses ve gürültü oluşturur. Örneğin, motorların, elektrik motorlarının ya da herhangi mekanik aracın çalışma esnasındaki hareketi istenmeyen titreşimler üretir. Böyle titreşimler motorlardaki dönen parçaların balanssızlığından, düzensiz sürtünmeden, dişli çarkların hareketinden kaynaklanabilir. Dikkatli tasarımlar genellikle istenmeyen titreşimleri minimize ederler.
Ses ve titreşim çalışmaları birbirleriyle oldukça yakın şekilde bağlantılıdır. Ses, basınç dalgaları, ses telleri gibi yapıları titreştirerek oluşturulur ve basınç dalgaları da kulak zarı gibi yapıların titreşimine sebep olur. Bu yüzden, gürültüyü azaltmaya çalışmak sıklıkla bir titreşimi azaltma problemidir.
Titreşim türleri
Serbest titreşim, bir başlangıç hareketi verilen ve sonra serbestçe salınmaya bırakılan sistemlerde oluşan titreşim türüdür. Bir çocuğu salıncakta sallarken ardından ittirmek ve sonra serbest bırakmak veya bir akord çatalına vurmak ve sonra salınmaya bırakmak bu titreşim türünün örnekleridir. Mekanik sistem, doğal frekansları ve sönümlemelerin bir veya daha fazlasında hareketsiz olana kadar titrer.
Zorlamalı titreşim, mekanik bir sisteme zamanla değişen bir etki (yük, yer değiştirme, hız veya ivme) uygulandığı zamandır. Bu etki, periyodik ve kararlı durum girişi, geçici giriş veya rastgele giriş olabilir. Periyodik girdi, harmonik veya harmonik olmayan bir etki olabilir. Bu tür titreşimlere örnek olarak, bir dengesizlik nedeniyle çamaşır makinesinin sallanması, bir motorun veya bozuk yolun neden olduğu taşıma titreşimi veya depremde binanın titreşimi verilebilir. Doğrusal sistemler için periyodik, harmonik bir girdinin uygulanmasından kaynaklanan kararlı durum titreşim tepkisinin frekansı, uygulanan kuvvetin veya hareketin frekansına eşittir ve tepki büyüklüğü gerçek mekanik sisteme bağlıdır.
Sönümlü titreşim: Titreşimli sistemin enerjisi sürtünme ve diğer dirençler tarafından kademeli olarak dağıtıldığında, titreşimlerin sönümlendiğinden bahsedilir. Titreşimler kademeli olarak azalır veya frekansı veya yoğunluğu değişir veya durur ve sistem denge konumunda kalır. Bu tür titreşime bir örnek, amortisör tarafından sönümlenen araç süspansiyonu'dur.
Titreşim analizi
Titreşim analizinin temelleri, basit kütle-yay-sönüm elemanı modeli incelenerek anlaşılabilir. Aslında bir otomobil gibi karmaşık bir yapı dahi bir basit kütle-yay-sönüm modellerinin toplamı olarak modellenebilir. Kütle-yay-sönüm modeli ise bir basit harmonik osilatör örneğidir ve bu yüzden bunun davranışını tanımlamak için kullanılan matematik RLC devresi gibi diğer basit harmonik osilatörlerdeki ile aynıdır.
Not: Bu sayfada adım adım matematik temellerden bahsedilmemektedir, fakat titreşim analizindeki önemli eşitlikler ve konseptlerden bahsedilecektir. Daha detaylı matematik için sayfanın sonundaki referanslara bakınız.
Sönümsüz serbest titreşim
Kütle-yay-sönüm modelini incelemek için sönümün göz ardı edilebilir olduğunu ve kütleye hiçbir dış kuvvetin etkimediğini varsayıyoruz. (örnek: serbest tireşim)
Yay tarafından kütleye uygulanan kuvvet yayın uzaması “x” ile orantılıdır (Yayın kütlenin ağırlığı dolayısıyla sıkıştırıldığını varsayıyoruz). Orantı sabiti, k, yayın direngenliğidir ve birimi kuvvet/uzama cinsindendir. (Örneğin: lbf/in veya N/m)
Kütle tarafından üretilen kuvvet ise Newton’un ikinci hareket kanununda verilen kütlenin ivmesiyle orantılıdır:
Kütle üzerindeki kuvvetleri toplayıp aşağıdaki adi diferansiyel denkleme ulaşırız:
Eğer sistemi, yayı “A” çekerek titreşime başlattığımızı ve sonra serbest bıraktığımızı varsayarsak, kütlenin hareketini tanımlayan yukarıdaki denklemin çözümü şöyle olur:
Bu çözüm şu anlamdadır: kütle “A” genliğinde ve f_n frekansında salınmaktadır, burada f_n titreşim analizindeki en önemli değerlerden biridir ve sönümsüz “doğal frekans” olarak adlandırılır.
f_n basit kütle-yay sistemi için aşağıdaki gibi tanımlanır:
Not: Açısal frekans \omega (birimi rad/sn) sıklıkla denklemlerde kullanılır çünkü denklemleri kolaylaştırır, fakat sistemin frekansından bahsederken standart frekansa(birimi Hz veya devir/sn) dönüştürülür.
Eğer sistemin kütlesini ve yay sabitini biliyorsanız, sisteme bir ilk hareket verildiğinde hangi frekansta titreyeceğini yukarıdaki formülü kullanarak bulabilirsiniz. Titreyen her sistem, tahrik edildiğinde titreşeceği bir veya daha fazla doğal frekansa sahiptir. Genel olarak bu basit ilişki daha kompleks bir sisteme bir kütle veya direngenlik eklediğimizde ne olduğunu açıklar. Örneğin, yukarıdaki formül bir arabanın veya bir kamyonun tamamıyla yüklü olduğunda neden daha yumuşak hissettirdiğini açıklar; çünkü kütle artmıştır ve bu yüzden sistemin doğal frekansı düşmüştür.
Sistemin kuvvet etkisi altında olmadan titremesinin sebebi nedir?
Bu formüller sistemin son hareketini tanımlamakla beraber sistemin neden salındığını açıklamazlar. Bu salınım(osilasyon) enerjinin korunumundan kaynaklanmaktadır. Yukarıdaki örnekteki yayı “A” kadar uzattık ve böylece yayda bir potansiyel enerji depoladık. Serbest bıraktığımızda ise yay uzatılmamış durumuna dönmek ister ve bu yüzden kütleyi ivmelendirir. Yayın uzatılmamış ilk haline döndüğü nokta artık depolanmış enerjiye sahip değildir fakat kütle maksimum hızına ulaşmıştır ve bu yüzden tüm enerji kinetik enerjiye dönmüştür. Ardından kütle ivmesini kaybetmeye başlar çünkü şimdi yayı sıkıştırıyor ve kinetik enerjisini potansiyel enerjiye dönüştürüyordur. Kütledeki kinetik enerjinin yaydaki potansiyel enerjiye ve yaydaki potansiyel enerjinin kütledeki kinetik enerjiye dönüşümü salınıma sebep olmaktadır.
Basit modelimize göre kütle sonsuza kadar aynı genlikte salınacaktır, gerçek sistemde daima sönüm denen enerjiyi harcayan ve en sonunda sistemin durmasına neden olan etkiler vardır.
Sönümlü serbest titreşim
Şimdi sisteme kütlenin hızıyla orantılı olarak kuvvet üreten viskoz bir sönümleyici ekliyoruz.Sönümleme viskoz olarak adlandırılmaktadır çünkü bir akışkanın içindeki bir objeyi modellemektedir. Orantı sabiti “c” sönüm katsayısı olarak adlandırılır ve kuvvet/hız birimindedir (lbf s/ in veya N s/m).
Kütle üzerindeki kuvvetleri toplayarak aşağıdaki adi diferansiyel denlemi elde ederiz:
Bu denklemin çözümü sönümün miktarına bağlıdır. Eğer sönüm yeterince küçükse sistem titreşecek fakat zaman geçtikçe titremesi sona erecektir. Bu durumda sistem az sönümlü olarak ifade edilir—titreşim analizinin en çok ilgi çeken kısmıdır. Eğer sönümü sistemin artık salınmadığı noktaya kadar arttırırsak kritik sönüme ulaşmış oluruz(eğer sönümü kritik sönümün üzerine de çıkarırsak sistem aşırı sönümlü sistem olarak adlandırılır). Kütle yay sönüm modelinde kritik sönüm için sönüm katsayısının ulaşması gereken değer şudur:
Sistemdeki sönümü tanımlamak için sönüm oranı(sönüm faktörü ve % kritik sönüm de denir) denen bir oran kullanılır. Bu oran sistemdeki gerçek sönümün, kritik sönüme ulaşması için gereken sönüme oranıdır.Kütle yay sönüm modeli için sönüm oranı (\zeta) formülü ise şöyledir:
Örneğin; metal yapılar(uçak gövdeleri, motor krank milleri gibi) 0.05 den daha küçük sönümleme faktörlerine sahipken, otomotiv süspansiyonları 0.2-0.3 aralığındadır.
Az sönümlü kütle yay sönüm sistemi için çözüm aşağıdaki gibidir:
Başlangıç genliği “X” ve faz farkı \phi yayın ne kadar sıkıştırıldığına göre değişir. Bu değerlerin formülleri referanslarda bulunabilir.
Bu çözümde fark edilmesi gereken önemli nokta eksponansiyel terim ve kosinüs fonksiyonudur. Eksponansiyel terim sis temin ne kadar hızlı sönümleceğini belirleyen terimdir-sönüm oranı büyüdükçe sistem daha hızlı sönümlenir. Koisinüs fonksiyonu ise çözümün salınım yapan kısmıdır ve salınımın frekansı sönümsüz durumdan farklıdır.
Bu durumdaki frekansa sönümlü doğal frekans, f_d, denir ve aşağıdaki formüle göre sönümsüz doğal frekansla ilişkilidir:
Sönümlü doğal frekans sönümsüz doğal frekanstan daha düşüktür, fakat birçok pratik durumda sönüm oranı göreceli olarak küçüktür ve bu yüzden aradaki fark göz ardı edilebilir. Bu yüzden sönümlü ve sönümsüz tanımlamalar, doğal frekanstan bahsedildiğinde, büyütülmüş olur. (Örneğin: 0.1 lik sönüm oranında; sönümlü doğal frekans sönümsüz doğal frekanstan %1 küçüktür.)
Yandaki çizimler 0.1 ve 0.3 lük sönüm oranlarının zaman geçtikçe sistemin sönümlenmesini nasıl etkilediğini gösterir. Pratikte sıklıkla yapılan ise bir darbeden sonra (örneğin; bir çekiçle vurduktan sonra) deneysel olarak serbest titreşimi ölçmektir ve bundan sonra salınım oranını ölçerek sistemin doğal frekansı hesaplanır ve düşüş oranı ölçülerek sönüm oranı bulunur. Doğal frekans ve sönüm oranı sadece serbest titreşimde önemli değildir. Aynı zamanda sistemin zorlama altındaki titreşiminde nasıl davranacağını da belirlerler.
Sönümlü zorlamalı titreşim
Bu bölümde kütle yay sönüm modeline formülü aşağıdaki gibi olan, harmonik değişen bir kuvvet eklediğimizde modelimizin nasıl davranacağına bakacağız. Böyle bir kuvvet örneğin dönmede dengesizlikten kaynaklanabilir.
Bu problemin kararlı durum çözümü şu şekilde yazılabilir;
Sonuç, kütlenin uygulanan kuvvetle aynı frekansta, f, salınacağını fakat arada bir faz farkı \phi olacağını gösterir.
Burada “r” harmonik kuvvetin frekansının sönümsüz kütle-yay-sönüm modelinin doğal frekansı olarak tanımlanır.
Faz farkı, \phi, ise aşağıdaki formülle tanımlanır:
Bu fonksiyonların çizimi, sistemin frekans cevabı denir, zorlamalı titreşmin en önemli özelliklerinden birini gösterir. Zorlama frekansının doğal frekansla hemen hemen aynı olduğu(r \approx 1) çok az sönümlü sistemlerde titreşimin genliği çok yüksek olabilir. Bu olgu rezonans-mekanik rezonans olarak adlandırılır. (Böyle bir durumda sistemin doğal frekansı sıklıkla rezonans frekansı olarak adlandırılır)
Aşağıdakiler ise zorlamalı titreşimin frekans cevabı çizimleri ile ilgili diğer noktalardır:
Rezonansın sebebi nedir?
Eğer kütle ve yayı enerji depolama elemanları olarak görürseniz rezonansı anlamak çok kolaydır—kütle kinetik enerji depolarken yay ise potansiyel enerji depolar. Daha önce de bahsedildiği gibi, kütle ve yay üzerinde hiçbir kuvvet yoktur, onlar enerjilerini doğal frekansa eşit oranda bir ileri bir geri dönüştürürler. Diğer bir deyişle eğer enerji verimli bir şekilde kütle ve yayın içerisine pompalansaydı enerji kaynağının doğal frekansa eşit oranda beslenmesi gerekirdi. Bir kütle ve yaya bir kuvvet uygulamak bir çocuğu salıncakta sallamaya benzer, eğer daha yükseğe sallamak istiyorsanız doğru zamanda ittirmek zorundasınız. Salıncak örneğinde olduğu gibi daha büyük bir hareket elde etmek için uygulanan kuvvetin illaki çok yüksek olması gerekmemektedir. Bu itmeler sadece enerjinin sistemin içine eklenmesini sağlar.
Sönüm ise enerji depolamak yerine enerjiyi harcar.Sönüm kuvveti hızla orantılı olduğundan, hareket büyüdükçe enerji daha fazla sönümlenir. Böylece sönüm elemanı tarafından sönümlenen enerji ile kuvvet tarafından beslenen enerjinin eşit olduğu bir noktaya ulaşılır.Bu noktada sistem kendi maksimum genliğine ulaşır ve uygulanan kuvvet aynı kaldığı sürece bu genlikte titremeye devam eder.Eğer hiç sönüm yoksa, enerji yutacak hiçbir şey yoktur ve böylece hareket teorik olarak sonsuza gider.
Kütle-Yay-Sönüm Modeline Kompleks Bir Kuvvet Uygulamak
Kare dalganın fourier dönüşümü kare dalgayı oluşturan harmoniklerinin genliklerini gösteren bir frekans spektrumu oluşturur(Aynı zamanda faz farkı da oluşur ancak genellikle bununla daha az ilgilenilir ve bu yüzden sıklıkla da çizilmez). Fourier dönüşümü aynı zamanda geçici (Örneğin: darbeler) veya karışık fonksiyonlar gibi periyodik olmayan fonksiyonların incelenmesinde de kullanılabilir. Modern bilgisayarların avantajlarını kullandığımız günümüzde Fourier dönüşümü daima Hızlı Fourier Dönüşümü(FFT) denen, bir pencere fonksiyonunun kombinasyonu olan bir algoritma kullanılarak bilgisayar ile uygulanır.
Kare dalga kuvvet durumuna döndüğümüzde, birinci öğe 0.5 N’luk sabit bir kuvvettir ve frekans spektrumunda “0” Hz’lik bir değerle temsil edilir. Sonraki öğe ise 1 Hz’lik ve 0.64 genliğinde bir sinüs dalgasıdır. Bu 1 Hz’deki çizgiyle gösterilmiştir. Takip eden öğeler alakasız frekanslardadır ve mükemmel kare dalgalar üretmek için sonsuz sayıda sinüs dalgası içerir. Böylece Fourier dönüşümü bize kuvvetimizi daha kompleks kuvvetler (örneğin kare dalga) yerine uygulanan sinüzoidal kuvvetlerin bir toplamı olarak anlamamızı sağlar. Geçen bölümde tek bir harmonik kuvvet için titreşim çözümü verilmişti fakat Fourier dönüşümü genellikle çoklu harmonik kuvvetlerde uygulanır. İkinci matematik aracımız ise Süperpozisyon prensibidir. Bu prensip, eğer sistem lineerse kuvvetlerin çözümlerinin toplanmasına izin verir. Kütle-yay-sönüm modelinde eğer yay kuvveti deplasmanla ve sönümde ilgilenilen hareket menzilinde hızla orantılıysa sistem lineerdir. Böylece, kare dalgalı problemin çözümü kare dalganın frekans spektrumunda bulunan harmonik fonksiyonlardan tahmin edilen her bir titreşimin toplanmasıdır.
Frekans Cevabı Modeli
Bir titreşim probleminin çözümünü bir girdi/çıktı ilişkisi olarak görebiliriz—burada kuvvet girdi titreşim ise çıktıdır. Eğer kuvveti ve titreşimi frekans tabanında gösterirsek(genlik ve faz) aşağıdaki ilişkiyi yazabiliriz:
H(\omega) frekans cevabı fonksiyonu olarak adlandırılır (aynı zamanda transfer fonksiyonu olarak da adlandırılır fakat teknik olarak çok doğru değildir) ve hem genlik hem de faz bileşenlerini (eğer kompleks sayı olarak gösterilirse reel ve sanal bileşenler) içerir. Frekans cevabı fonksiyonunun (FRF-Frequency Response Function) genliği daha önce kütle-yay-sönüm modeli için gösterilmişti.
FRF’nin fazı da aynı zamanda daha önce aşağıdaki gibi gösterilmişti:
Örneğin; kütlesi 1 kg, yay direngenliği1.93 N/mm ve sönüm oranı 0.1 olan bir kütle yay sönüm sisteminin FRF’sini hesaplayalım. Bu sistem için verilen kütle ve yay değerleri 7 Hz lik bir doğal frekans verir. Eğer önceki 1 Hz lik kare dalgayı sisteme uygularsak kütlenin tahmin edilen titreşimini hesaplayabiliriz. Şekil nihai titreşimi göstermetedir. Bu örnekte kare dalganın dördüncü harmoniği 7 Hz e denk düşer. Girdi kuvveti görece düşük 7 Hz lik bir harmoniğe sahipken kütle yay sönüm yüksek bir 7 Hz lik titreşim oluşturur. Bu örnek çıkış fonksiyonunun hem zorlama fonksiyonuna hem de kuvvetin uygulandığı sisteme bağlı olduğunu açığa çıkarır.
Şekil aynı zamanda çıkış fonksiyonunun zaman tabanı gösterimini de içerir. Bu ters bir Fourier analizi kullanılarak frekans tabanından zaman tabanına geçerek yapılmıştır. Uygulamada, bu pek yapılmaz çünkü frekans spektrumu bütün gerekli bilgileri sağlar.
Frekans cevabı fonksiyonunun(FRF) illaki sistemin kütlesi, direngenliği ve sönümü bilinerek hesaplanması gerekmez; deneysel olarak da ölçülebilir. Örneğin; eğer bilinen bir kuvvet uygularsak ve frekansı tararsak ve ardından çıkış fonksiyonunu ölçersek frekans cevap fonksiyonunu hesaplayabilir ve böylece sistemi karakterize etmiş oluruz. Bu teknik bir yapının titreşim karakteristiklerini belirlemek için deneysel modal analiz alanında kullanılır.
Vibrasyon (titreşim) motorları
Vibrasyon motorları çeşitli enerji biçimlerinden hareket enerjisi elde etmek ve bu enerjiyi salınım enerjisine çevirmek maksadıyla oluşturulan mekanizmaların genel ismidir. Çeşitli sektörlerde özellikle elektrikli vibrasyon motorları için vibratör ve vibro-motor isimleri de kullanılmaktadır.
T-24
T-24 bir Sovyet orta dereceli zırhlı tankıdır. 1931'de üretildi. Denemeler için 24 tane üretildi. Ancak kimse binemedi. SSCB devrindeki Ukrayna bölgesindeki KhPZ fabrikasında üretildi. Daha sonraları SSCB'nin en çok T-34 ve T-55 üreten fabrikası oldu. T-24 Rus anlatımı ile savaş traktördür. Kullanılabilirliği fazladır.
-T-24'ün ana silahı 45 mm topudur. Topun çapı 7.62 mm'dir. DT makineli tüfeği tankın savunmasında görevlidir ve tankın en üstünde kapak hizasında bulunur.İçeriden ateş açılabilmesi için toplamda 3 delik vardır. Birinde top görüşü diğerinde makineli tüfek diğerinde ise serbest atış için boşluk bulunmaktadır. Tankın zırhı kalındır ancak kalınlığından dolayı tankın mekanik problemlerinin tamir edilmesi güçleştiğinden çok kullanılmadı.
Üretim Tarihi
Harkiv Lokomotif Fabrikası'nda(KhPZ) 1928'de üretildi. KhPZ'nin ilk tankı T-12 idi.Daha sonra gelişmiş versiyonu T-18 ortaya çıktı. Daha güçlü bir motoru vardı. Prototipi 1930'da hazırlandı. Ancak bekleneni veremedi.
Proje T-24 tasarlandı. Yeni versiyonuna eklenenler:
Performansı tatmin edici görüldü. Fakat pototipin motoru yandı, T-12'den parçalar eklendi. 24 tane üretildi. Savaşlara göre tatmin edici bulunmadı ve tecrübesiz askerlere tank eğitimi yaptırmak üzere kullanılmasına karar verildi. Ancak böylece KhPZ tank yapmak için yeterli deneyimi kazandı ve SSCB'ye büyük yararları oldu. Hatta 1931 model yeni Amerikan tanklarından bile iyi tanklar yapıldı.
KhPZ 1930'da 50 tane T-12 tankı üretti. Daha sonra 2000 tane T-24 üretti. (1935-1941)
T-24'ler 131 dizel motorlarla yapıldı.
T-24 tankı, T-34 tankının atası oldu. 1939'a kadar 230 tane Stalingrad Traktör Fabrikası'nda üretildi. Almanların fabrikayı işgal etmesi ile üretim durdu. Savaş traktörü adını Stalingrad Traktör Fabrikası'nda üretilmiş olmasından alır.
Topçu traktörleri
1935 yılında T-24 tankının, topçu traktörü versiyonları tasarlandı. Stalingrad Traktör Fabrikası'nda 1939'a kadar 230 tane Komintern topçu traktörü ve Voroşilovets ağır topçu traktörü üretildi. Almanların fabrikayı işgal etmesi ile üretim durdu. Savaş traktörü adını Stalingrad Traktör Fabrikası'nda üretilmiş olmasından alır.
John Tukey
John Wilder Tukey ForMemRS (16 Haziran 1915-26 Temmuz 2000) 20. yüzyılın en ünlü Amerikalı istatistikçilerinden biridir. FFT algoritmasını ve kutu grafiğini geliştirmiştir. Ayrıca kendi adını taşıyan çoklu karşılaştırma testi Tukey Testi'ni ve Tukey'in Lambda dağılımını geliştirmiştir.
Hayatı
Tukey 1915'te New Bedford, Massachusetts'de doğdu. Brown Üniversitesi'de kimya bölümünü bitirdi, ardından Princeton Üniversitesi 'nde matematik doktorasını tamamladı(1937-1938). Hayatının büyük bir kısmını Princeton Üniversitesinde geçirdi. Üniversitenin İstatistik Bölümünü kurdu ve yıllarca burada öğretmenlik yaptı.
II. Dünya Savaşı devam ederken Fire Control Research Office'de Samuel Wilks ve William Cochran ile çalıştı. Savaştan sonra Princeton Üniversitesine döndü. Zamanını üniversite ve AT&T Bell Laboratories ile paylaştırdı.
1982'de 'rassal süreçlerin spetral analizine katkısı ve FFT algoritmasından dolayı Tukey'e IEEE Medal of Honor verildi.
1985'te emekli oldu. 26 Temmuz 2000'de New Brunswick, New Jersey'de öldü.
Bilimsel katkıları
Tukey'in bilimsel ilgi alanı çok geniş ve çeşitlidir. Özellikle James Cooley ile geliştirdiği Hızlı Fourier dönüşümü ile hatırlanır. Cooley ve Tukey, Carl Friedrich Gauss'un kullandığı FFT algoritmasını geliştirdiler.
Tukey kariyerinin başlarında bilgisayar için istatistik metodları geliştirdi. 1950'de Microsoft kurulmadan önce software ve bit kelimelerini uydurdu.