cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lamellipodia
Lamellipodium (çoğulu lamellipodia), hücrenin hareketi sağlayan yüzeylerindeki aktin proteini içerikli hücre iskeleti uzantısıdır. Yalancı iki boyutlu aktin ağı içerir. Bütün olarak bu yapı, hücreyi bir zemin üzerinde hareket ettirir. Lamellipodia içerisinde aktin kolları gibi görülen mikro-dikenler vardır. Lamellipodiumun sınırları dışına uzandıklarında filopod adını alırlar. Lamellipodium hücre zarındaki aktin kümelenmelerinden meydana gelir ve hücredeki en önemli düzenli aktin yapılanması veya mikrofilaman oluşumu alanıdır.
Kökeni
Latincede ince tabaka anlamındaki "Lamina" ve ayak anlamındaki "pod" kelimelerinden türetilmiştir.
Megaskepasma
Megaskepasma, Acanthaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Deregümü
Deregümü, Isparta ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Coğrafya
Isparta il merkezine 3 km uzaklıktadır.
Miss Suomi
Miss Suomi (Türkçe: Miss Finlandiya), her yıl düzenlenen ve Miss Universe yarışması için resmi temsilcilerinin seçildiği Finlandiya'nın güzellik yarışması.
Miss Suomi'de ayrıca Miss Maailma Suomi adı verilen ayrı bir etkinlikle Miss World ve Miss International temsilcileri de seçilir.
Kazadi Mwamba
Robert Kazadi Mwamba (6 Mart 1947 - 1998), kaleci pozisyonunda görev yapmış Demokratik Kongolu eski millî futbolcudur.
Zaire'nin 1974 FIFA Dünya Kupası kadrosunda yer aldı.
Kendisiyle aynı dönemde millî formayı giyen Bwanga Tshimen ile kuzendir.
2006 yılında Afrika Futbol Konfederasyonu tarafından "Son 50 Yılın En İyi 200 Afrikalı Futbolcusu" arasında gösterildi.
Academia Puerto Cabello
Mevcut Kadro
17 Ekim 2022 itibarıyla
Cicely Tyson
Cicely Tyson (19 Aralık 1924 - 28 Ocak 2021 ) Amerikalı oyuncu ve mankendi. Sipsey rolünü canlandırdığı 1991 yapımı komedi-dram tarzında film Fried Green Tomatoes ve Mamma Kay karakterini canlandırdığı 2013 yapımı televizyon filmi The Haunting in Georgia ile bilinir.
Carrie Grace Battle karakterini canlandırdığı televizyon dizisi Sweet Justice ile ekranlarda yer alan Cicely Tyson, New York şehri doğumludur.
Panicum sumatrense
Panicum sumatrense Panicum cinsine bağlı bir türdür.
Panicum subulatum
Panicum subulatum Panicum cinsine bağlı bir türdür.
Cerrina Monferrato
İtalya'nın Piyemonte bölgesine bağlı Alessandria ilinde bulunan bir komündür.
Durak, Ulubey
Durak, Ordu ilinin Ulubey ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Durak; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Arpalı, Dumlupınar
Arpalı, Kütahya ilinin Dumlupınar ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köy, 1910 yılından beri aynı adı taşımaktadır. Daha önceleri Altıntaş ilçesine bağlıyken, 4 Temmuz 1987'de Dumlupınar ilçesine bağlandı.
Coğrafya
Köy, Kütahya il merkezine 70 km, Dumlupınar ilçe merkezine 14 km uzaklıktadır.
Direkli, Isparta
Direkli, Isparta ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1928 yılı kayıtlarında Geyran olarak geçmektedir.
Coğrafya
Isparta il merkezine 12 km uzaklıktadır.
Elmaçukur, Ulubey
Elmaçukur, Ordu ilinin Ulubey ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Elmaçukur; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Tekrar eden eklem incinmesi
Tekrar eden eklem incinmesi, sabit bir pozisyonda tekrarlanan hareketler, titreşimler veya baskılar nedeniyle kas-iskelet sistemi veya sinir sisteminin bir bölümünde meydana gelen bir yaralanmalardır.
Monocrepidium
Monocrepidium, Bubaridae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Tekrar eden eklem incinmesi
Belirtiler ve bulgular
Tekrar eden eklem incinmesi hastalarının yaşadığı bazı semptom örnekleri, başlangıçta aralıklı rahatsızlık ve ardından daha yüksek derecede sıklıkta görülen ağrı, nabız atan ağrı, karıncalanma ve ekstremite güçsüzlüğüdür.
Tedavi
Tekrar eden eklem incinmeleri için hızlı bir tedavi yoktur. Erken teşhis, hasarı sınırlamak için çok önemlidir. RICE tedavisi, birçok kas suşu, bağ burkulmaları veya diğer morluklar ve yaralanmalar için ilk tedavi olarak kullanılır. RICE, bir yaralanma meydana geldikten hemen sonra ve yaralanmadan sonraki ilk 24 ila 48 saat boyunca kullanılır. Bu yöntemler şişliği ve ağrıyı azaltmaya yardımcı olabilir. Erken evre eklem incinmeleri için yaygın olarak reçete edilen tedaviler arasında analjezikler, miyofeedback, biofeedback, fizik tedavi, gevşeme ve ultrason tedavisi bulunur. Düşük dereceli eklem incinmeleri, tedaviler semptomların başlamasından kısa bir süre sonra başlarsa bazen kendiliğinden çözülebilir. Bununla birlikte, bazı eklem incinmeleri, ameliyat dahil daha ciddi müdahale gerektirebilir ve yıllarca sürebilir.
Aşk Çeşmesi
Aşk Çeşmesi, Kalben'in 12 Haziran 2019 tarihinde çıkarılan ilk EP albümü. Biri remix olan 4 şarkının bulunduğu albüm 16 dakikadır.
Megacerops
Megacerops ("büyük boynuzlu yüz", méga- "büyük" + kéras "boynuz" + ōps "yüz"), atlarla akraba, soyu tükenmiş tarayıcı bir gergedan grubu olan Brontotheriidae familyasının tarih öncesi tek toynaklı (toynaklı memeli) soyu tükenmiş bir cinsidir. Geç Eosen döneminde (38–33,9 milyon yıl ) Kuzey Amerika'ya endemikti ve yaklaşık var oldu.
Açıklama
Tüm türlerin burunlarında bir çift kör boynuz vardı (boyut türler arasında değişir), erkeklerin boynuzları dişilerinkinden çok daha büyüktür. Bu, üreme ayrıcalıkları için kafa atan sosyal hayvanlar olduklarını gösterebilir.
Gergedana benzemesine rağmen, yaşayan herhangi bir gergedandan daha büyüktü: yaşarken günümüzün üçüncü en büyük kara hayvanı olan Afrika orman filinin boyutuna kolayca yaklaştı. civarıydı omuzlarda uzun, toplam uzunluğu (kuyruk dahil)  Kafatası en büyük uzunlukta 89.5 cm'ye ulaştı, bazı örneklerde 70 mm uzunluğa kadar önemli köpek dişleri bulunur. Megacerops, burnunda 43 cm uzunluğa kadar kör Y şeklinde boynuz benzeri çıkıntılara sahip olan büyük bir gergedanı andırıyordu. Kütlesinin aralığında olduğu kestirilmektedir.
Omuzlarının üzerindeki sırt omurları, ağır kafatasını taşımak için gereken devasa boyun kaslarını desteklemek için ekstra uzun dikenlere sahipti. Dişlerinin şekli, sert bitki örtüsü yerine yumuşak saplar ve yapraklar gibi yiyecekleri tercih ettiğini gösteriyor. Yiyecekleri dikkatle seçmek için etli dudakları ve uzun bir dili olabilirdi.
Paleobiyoloji
Yetişkin bir erkeğin iskeletinde bir dereceye dek iyileşmiş kaburga kırıkları bulundu, bu da erkeklerin 'boynuzlarını' birbirleriyle savaşmak için kullandıkları teorisini destekliyor. Başka bir Megacerops dışında Megacerops'un zaman ve bölgesinde yaşayan hiçbir canlı böyle bir yaralanmaya neden olamazdı. Solunum hareketleri kırıkların tamamen iyileşmesini engelledi. Yetişkinler ayrıca boynuzlarını kendilerini ve buzağılarını hyaenodonts, entelodonts, Bathornis veya nimravids gibi yırtıcı hayvanlardan korumak için kullanmış olabilirler.
Keşif
Kuzeyli düzlük ovalarda fosiller ortaya çıkarıldı. Megacerops ailelerinin (bir erkek, dişi ve genç) gerçek boyutlu modelleri James E. Martin Paleontolojik Araştırma Laboratuvarı, Güney Dakota Maden ve Teknoloji Okulu'nda ve farklı bir set Kanada Doğa Müzesi'nde sergileniyor.
Güney Dakota ve Nebraska'da birçok kalıntı bulundu. Geçmişte, Sioux kabilelerinin Yerli Amerikalıları tarafından şiddetli yağmur fırtınalarına tutulan örnekler bulundu. Siouxlar onlara "gök gürültüsü canavarları" adını verdiler, bu ad eski Yunanca çeviride korunmuştur (bronto-, gök gürültüsü; therion, canavar). Siouxlar tarafından bulunan iskeletlerin çoğu, o sırada volkanik olarak aktif olan Rocky Dağları'nın volkanik patlamaları tarafından öldürülen sürülere aitti.
Taksonomi
Megacerops, Leidy (1870) tarafından adlandırılmıştır. Tip türü Megacerops coloradensis'tir. Clark ve Beerbower (1967) tarafından sübjektif olarak Menodus ile eş anlamlı hale getirilmiştir. Leidy (1870), Carroll (1988), Mader (1989) ve Mader (1998) tarafından Brontotheriidae'ye atanmıştır.
Mihlbachler ve diğerlerine göre, Megacerops, Menodus, Brontotherium, Brontops, Menops, Ateleodon ve Oreinotherium cinslerinin türlerini içerir.
Argas moreli
Argas moreli, Argas cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Homicide (film)
Homicide David Mamet tarafından yazılan ve yönetilen suç-drama filmi. 1991'de yayınlanmıştır. Filmin oyuncuları arasında Joe Mantegna, William H. Macy, ve Ving Rhames bulunur. 1991 Cannes Film Festivaline katıldı.
Amar Singh Mangat
Amar Singh Mangat (d. 26 Nisan 1935 - ö. 28 Eylül 2022), Kenyalı çim hokeyi oyuncusuydu.
Yaşamı ve kariyeri
Mangat, 28 Eylül 2022'de yaşamını sürdürdüğü Calgary'de 87 yaşında ölmüştür.
Krystyna Skarbek
Maria Krystyna Janina Skarbek, Christine Granville olarak da bilinir, İkinci Dünya savaşi sırasında İngiliz Özel Harekat İdaresinin (SOE) Polonyalı bir ajanıydı. Nazi işgali altındaki Polonya ve Fransa'daki istihbarat ve düzensiz savaş görevlerindeki cesur başarılarıyla ünlendi. 2012 yılında kendisini Skarbek'i tanıyan ve hâlâ hayatta olan birkaç kişiden biri olarak tanımlayan gazeteci Alistair Horne, onu "cesurların en cesuru" olarak nitelendirdi.
Temmuz 1940'ta SOE'nin kurulmasından aylar önce bir İngiliz ajanı oldu. İngilizlerin sahada görev yapan ilk kadın ajanıydı ve Britanya'nın tüm savaş zamanı kadın ajanları arasında en uzun süre hizmet veren kişiydi. Onun becerikliliği ve başarısı, örgütün Nazi işgali altındaki ülkelerde ajan olarak daha fazla kadını işe alma kararını etkilemesiyle ilişkilendirildi. 1941'de, Aralık 1946'da İngiliz vatandaşı olarak vatandaşlığa kabul edildikten sonra yasal olarak benimsediği bir ad olan Christine Granville takma adını kullanmaya başladı.
Skarbek'in en ünlü başarısı, SOE ajanları Francis Cammaerts ve Xan Fielding'in idam edilmelerinden saatler önce bir Alman hapishanesinden serbest bırakılmasını sağlamaktı. Bunu, Fransa'nın Digne-les-Bains kentindeki Gestapo komutanıyla (büyük bir kişisel risk altında) görüşerek, ona bir İngiliz ajanı olduğunu söyleyerek ve onu tehditler, yalanlar ve KİT'i serbest bırakması için iki milyon frank rüşvetle ikna eder. Olay, İngiliz televizyon dizisi Wish Me Luck'ın son bölümünde kurgulanmıştır.
21P/Giacobini-Zinner
Kuyruklu yıldız Giacobini–Zinner (resmi olarak 21P/Giacobini–Zinner olarak adlandırılır) Güneş Sistemindeki bir periyodik kuyruklu yıldız'dır. 20 Aralık 1900'de Kova takımyıldızında gözlemleyen Michel Giacobini tarafından keşfedildi. İki yörünge sonra Ernst Zinner tarafından 23 Ekim 1913'te Beta Scuti yakınlarında değişen yıldızları gözlemlerken bulundu.
Kuyruklu yıldızın çekirdeğinin 2.0 kilometre çapında olduğu tahmin edilir. Görünüşleri sırasında Giacobini–Zinner 7-8 kadire kadar ulaşabilir, ancak 1946'da onu 5. kadir kadar parlak yapan bir dizi patlama yaşadı. Giacobinids meteor yağmurunun (Drakonidler olarak da bilinir) ana gövdesidir. Kuyruklu yıldızın şu anda Dünya'ya minimum yörünge kesişme mesafesi 0.035 astronomik birim (5,200,00 km; 3,300,000 mil) uzaklıktadır.
Giacobini–Zinner, 11 Eylül 1985'te plazma kuyruğundan geçen International Cometary Explorer uzay aracının hedefiydi. Aynı ayın başlarında kuyruklu yıldız Pioneer Venus Orbiter tarafından gözlemlendi. Ayrıca, Japon uzay yetkilileri Sakigake gezegenler arası sondasını Giacobini-Zinner ile 1998 karşılaşmasına yönlendirmeyi düşündüler ancak bu sonda gerekli manevralar için itici güçten yoksundu ve projeden vazgeçildi.
2018'deki ortaya çıkışında, optik spektrum, kuyruklu yıldızın karbon zinciri moleküllerinde ve karbondioksitte tükendiğini ortaya çıkardı, bu da muhtemelen Güneş sisteminin nispeten sıcak kısmındaki onun kökenini gösteri.
Katrancı, Ulukışla
Katrancı, Niğde ilinin Ulukışla ilçesine bağlı bir köydür.
Karya Köse
Karya Köse (d. 20 Ocak 1997 İzmir, Türkiye), Türk sutopu oyuncusu. Ege Su Sporları ve Tenis İhtisas Kulübü ve Türkiye kadın millî sutopu takımında oynamaktadır.
Karya Köse, 2016 Avrupa Kadınlar Sutopu Şampiyonası'nda millî takımın bir parçası olarak katıldı.
Beytüllahim Mağarası
Beytüllahim Mağarası, Gürcistan'daki Kazbek Dağı'nda yer alan bir mağaradır. Mağara, deniz seviyesinden yaklaşık 4100 m yükseklikte konumlanmıştır. Mağaranın girişi, kırmızımsı andezit bir kayalıktadır (kayanın tabanından yaklaşık 300–400 m yükseklikte). Beytüllahim mağarasından, Vahuşti Batonişvili'nin Gürcistan Krallığının Tanımı adlı eserinde bahsedilmiştir.
Tarihi
Mağaradan ilk kez, bir Gürcü kroniği olan Kartlis Tshovreba'da bahsedilmiştir. Esere göre, Timur'un ordusundan korkan yüzlerce Hevşyalı asker buraya saklanmıştır. Mağarada bulunan Tamar'ın gizli hazinelerinin açığa çıkmaması için askerler birbirlerini öldürmüşlerdir.
Bir grup araştırmacıya göre, en son ziyaretçiler mağara tapınağını yaklaşık 100 yıl önce terk etmiştir. Mağaraya çok uzak olmayan bir yerde, keşişlerin kulübeleri, bir mezar taşı, taş bir haç ve kayaya oyulmuş bir sütun bulunmuştur. Bu bulgularla, mağaranın dünyadaki en eski ve en uzun "bir dağ mağarasında bulunan Hristiyan tapınak"larından biri olduğu, ve manastır kompleksinin 6. ila 7. yüzyıllardan kalma olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Mağaranın keşfedilmesi
Dağcı Levan Sudcaşvili, 1947'de yazdığı günlük kayıtlarında, Kazbek tepesinin kuzeydoğusundaki kayada demir kapısı ve aşağıya inen bir zinciri olan bir mağara gördüğünü yazmıştır. Ocak 1948'de, Alexandra Dcaparidze liderliğindeki bir grup dağcı, mağaranın girişine asılı 5.5 metre uzunluğunda bir metal zincir bulmuştur. Mağarada kubbe şeklinde bir tonoz, yuvarlatılmış duvarlar ve kare fayanslarla döşeli bir zemin vardır. Kilisenin sunağı, Orta Çağdan kalma kilise malzemeleri ve kilisenin sembolü 10 ve 11. yüzyıllardan kalmadır, ayrıca 15-18. yüzyıl paraları ve nesneler de bulunmuştur.
Literatür
Gürcistan Sovyet Ansiklopedisi, Cilt 2, s. 268, Tiflis, 1977. Giaparides A. W., Tannick Pigeon Bethlehem, Jr. :: The Poorest Versus, M., 1948.
Panicum tamaulipense
Panicum tamaulipense Panicum cinsine bağlı bir türdür.
Hymerhabdia
Hymerhabdia, Bubaridae familyasına bağlı bir hayvan cinsidir.
Argas monolakensis
Argas monolakensis, Argas cinsine bağlı bir hayvan türüdür.
Eymür, Ulubey
Eymür, Ordu ilinin Ulubey ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Eymür; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Daena Soares
Daena Soares (d. 22 Mart 1999, Jamaika), Jamaikalı manken. 2021 yılında 'Miss Universe Jamaika' tacını takmıştır. Miss Universe güzellik yarışması'nda Jamaika'yı temsil edecektir.
Panicum trichidiachne
Panicum trichidiachne Panicum cinsine bağlı bir türdür.
Ankara Keçiörengücü 2021-22 sezonu
Ankara Keçiörengücü SK 2021-22 sezonu, eflatun beyazlı ekibin 1. Lig'deki 11. sezonu, kuruluşunun ise 77. yılıdır.
Quaternary Science Reviews
Quaternary Science Reviews, Elsevier tarafından ayda iki kere yayımlanan, Kuvaterner bilimiyle ilgili içerik barındıran akademik bir dergidir. 1982'de yayın hayatına başlamıştır.
Justicia
Justicia, Acanthaceae familyasına bağlı bir bitki cinsidir.
Panicum trichocladum
Panicum trichocladum Panicum cinsine bağlı bir türdür.
Federalist No. 43
Federalist No. 43 James Madison tarafından yazılmış bir denemedir. Federalist Yazıların kırk üçüncüsüdür. 23 Ocak 1788'de Publius takma adıyla yayınlandı.
Makale ayrıca ulusal hükûmetin yeni ulusal başkent üzerindeki yargı yetkisine karar vermesine ve Treason Clause ile anlaşma yapma kararına bir referanstır.
Suomen Neito
Suomen Neito, Finlandiya'da düzenlenen geleneksel Fin güzellik yarışmasıdır. Finlandiya'daki en meşhur güzellik yarışması olmasına rağmen Miss Suomi (Miss Finlandiya)'nin yanında sönük kalmıştır.
1952'de Armi Kuusela, daha sonradan da birinci olacağı ilk kez düzenlenen Miss Universe'e kapıları açan Suomen Neito'yu kazanmıştır.
Odero Gon
Odero Gon (15 Nisan 1933 - 2 Haziran 2021) İtalyan futbolcudur. Defans ve orta saha pozisyonlarında görev yapmıştır.
Profesyenel kariyerine AC Palmanova takımıyla başladı. Sonrasında ise Udinese ve A.S.D. Vittorio Falmec San Martino Colle takımlarında oynadı. Gon, 2 Haziran 2021'de 88 yaşında öldü.
Aşağıdamlapınar, Selim
Aşağıdamlapınar, Kars ilinin Selim ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün eski adı 1920 yılı kayıtlarında Aşağı Çapik olarak geçmektedir.
Gelincik, Isparta
Gelincik, Isparta ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1911 yılı kayıtlarında Geresin olarak geçmektedir.
Coğrafya
Isparta il merkezine 12 km uzaklıktadır.
Malezya tarihi
Malezya, onu küresel ticarete ve çeşitli kültürlere maruz bırakan stratejik bir deniz şeridi üzerinde yer almaktadır. Kesinlikle, "Malezya" adı, 20. yüzyılın ikinci yarısında yaratılan modern bir kavramdır. Bununla birlikte, çağdaş Malezya, binlerce yıl öncesine tarih öncesi zamanlara uzanan Malaya ve Borneo'nun tüm tarihini kendi tarihi olarak kabul eder ve bu nedenle bu sayfada işlenir. Malezya Yarımadası'nın erken tarihi gizemle örtülüdür. Ancak sonraki yüzyılların kayıtları, bol doğal zenginliği ve Hindistan ile Çin'in kilit deniz ticaret merkezleri arasındaki stratejik konumu nedeniyle yabancı işgalciler tarafından kuşatılmış büyük bir ticaret ulusunu tasvir ediyor. Malezya ve Singapur, bağımsızlıklarını takiben hızla ekonomik ilerleme ve modernleşme modelleri olarak ortaya çıktılar.
Bölgenin erken dönem batılı bir anlatımı, Ptolemy'nin, şimdi Malay Yarımadası olarak tanımlanan bir "Altın Khersonese "den bahseden Geographia adlı kitabında görülmektedir. Hindistan'dan Hinduizm ve Çin'den Budizm, erken bölgesel tarihe egemen oldu ve nüfuzu Sumatra, Cava, Malay Yarımadası ve Borneo'nun çoğuna 7. yüzyıldan 13. yüzyıla kadar uzanan Sumatra merkezli Srivijaya uygarlığının saltanatı sırasında zirveye ulaştı. 1958'de Saravak'taki Niah Mağaraları'nda bir insan kafatasının keşfi ve Perak'tan taş aletler, bölgenin MÖ 40.000'e kadar uzanan insan işgaline işaret ediyor. MÖ 2800 ile 500 yılları arasına tarihlenen hem yarımadada hem de Malezya Borneo'da bulunan çanak çömlek ve taş objelerin buluntuları, bu bölgede Neolitik bir kültürün varlığını kanıtlıyor. Malezya'da çok az demir ve bronz nesne bulunmasına rağmen, devasa Tunç Çağı Dongson davulları şeklindeki kanıtlar, Malezya Yarımadası'nı MÖ 500-300 civarında Kuzey Vietnam'a bağlar. Yarımadada bulunan ve aynı döneme tarihlenen Hindistan ve Çin'den gelen boncuk ve çanak çömleklerle birlikte davullar, uluslararası ticaret ağlarının zaten iyi kurulmuş olduğunu ve bölgenin kalay, altın, aromatik ağaçlar ve baharatlar gibi zengin kaynakları için yabancı malların değiş tokuş edildiğini gösteriyor.
Müslümanlar Malay Yarımadası'ndan 10. yüzyıl gibi erken bir tarihte geçmiş olsalar da, İslam'ın kendisini ilk kez sağlam bir şekilde kurması 14. yüzyıla kadar değildi. 14. yüzyılda İslam'ın kabulü, birkaç saltanatın yükselişini gördü, en belirginleri Malakka Sultanlığı ve Brunei Sultanlığı idi. İslam'ın Malay halkı üzerinde derin bir etkisi oldu ama aynı zamanda onlardan da etkilendi. Portekizliler, kendilerini Malay Yarımadası ve Güneydoğu Asya'da kuran, 1511'de Malakka'yı ve ardından 1641'de Hollandalıları ele geçiren ilk Avrupalı sömürgeci güçlerdi. Bununla birlikte, başlangıçta Jesselton, Kuching, Penang ve Singapur'da üsler kurduktan sonra, nihayetinde şu anda Malezya olan topraklardaki hegemonyalarını güvence altına alan İngilizlerdi. 1824 Anglo-Hollanda Antlaşması, İngiliz Malayası ile Hollanda Doğu Hint Adaları (günümüzde Endonezya) arasındaki sınırları tanımladı. Öte yandan, 1909 İngiliz-Siyam Antlaşması, İngiliz Malayası ve Siam (Tayland oldu) arasındaki sınırları tanımladı. Yabancı etkisinin dördüncü aşaması, Malay Yarımadası ve Borneo'daki sömürge ekonomisinin yarattığı ihtiyaçları karşılamak için Çinli ve Hint işçilerin göçüydü. Bu ticaret o kadar zengindi ki, Kızılderililer yarımadaya MÖ 200 kadar erken bir tarihte suvarnabhumi ya da altın diyarı adını verdiler. Hindistan ile ticari ilişkilerin büyümesi, Malakka Boğazı'nın kıyı halklarını Budizm ve Hinduizm'in yanı sıra Hint krallık kavramlarıyla temasa geçirdi. Örneğin, hükümdar anlamına gelen Malayca kelime raja, Sanskritçe'den ödünç alınmıştır. Sanskritçe yazıtlar ve Hindu ve Budist heykelleri (özellikle kuzeybatı Malezya'daki Kedah'ta) gibi önemli arkeolojik buluntular, Hint etkisinin MS 5. yüzyılda yarımadanın batı kıyısındaki bir dizi yerleşimde iyi bir şekilde yerleştiğini göstermektedir. 2. yüzyıldan başlayarak, etkisini kuzey yarımadaya kadar genişleten Kamboçya'daki Funan krallığı aracılığıyla Çin ticareti de önemliydi. Batı Asya'dan Çin'e mal taşımak için denizin artan kullanımı, Malezya dünyasında liman krallıklarının ortaya çıkmasına daha fazla ivme kazandırdı.
Dünya Savaşı sırasında Japon işgali, Malaya'daki İngiliz egemenliğine son verdi. 1942'den 1945'e kadar Malaya, Kuzey Borneo ve Saravak'ın müteakip işgali, bir milliyetçilik dalgasını serbest bıraktı. Japonların Müttefikler tarafından yenilmesi nedeniyle Malaya'dan teslim olmasının ardından, Malaya Birliği, 1946'da İngiliz yönetimi tarafından kuruldu, ancak etnik Malayların muhalefetinin ardından, birlik 1948'de Malaya Federasyonu olarak 1957'ye kadar bir koruyucu devlet olarak yeniden düzenlendi. Yarımada'da Malaya Komünist Partisi İngilizlere karşı silaha sarıldı ve gerginlik 1948'den 1960'a kadar 12 yıl boyunca olağanüstü hal ilanına yol açtı. 1955'teki 1955'teki Baling Müzakerelerinin yanı sıra komünist ayaklanmaya ciddi bir askeri tepki, İngilizlerle diplomatik müzakereler yoluyla 31 Ağustos 1957'de Malaya'nın bağımsızlığının kurulmasına yol açtı. Tunku Abdul Rahman, Malezya'nın ilk Başbakanı oldu. 1960 yılında, komünist tehdidin azalması ve Malaya ile Tayland arasındaki sınırlara çekilmesiyle olağanüstü hal sona erdi. Mart 2008'de Enver, Halk İttifakı (Pakatan Rakyat; PR) adı verilen ve Malezya parlamentosunun alt kanadındaki sandalyelerin üçte birinden fazlasını kazanan, yine de aday olamamasına rağmen muhalefet partilerinden oluşan bir koalisyona liderlik etti. Enver o yıl resmi olarak siyasete geri döndü ve Ekim ayında, seçimden kısa bir süre önce yeniden cinsel tacizle suçlanmasına rağmen, parlamento ara seçimlerinde sağlam bir zafer kazandı. Bu arada Abdullah, büyük ölçüde yolsuzluğu azaltmadaki başarısızlığı nedeniyle artan eleştirilerle karşı karşıya kaldı ve Ekim 2008'de, bir sonraki Mart ayında istifa etme niyetini açıkladı. Abdullah, Nisan 2009'da başbakan yardımcısı Najib Razak (Abdul Razak'ın oğlu) tarafından göreve getirildi.
1970 yılından bu yana, Birleşik Malay Ulusal Örgütü (UMNO) başkanlığındaki Barisan Ulusal koalisyonu, 2018 Malezya genel seçimlerinde Pakatan Harapan koalisyonuna karşı yenilinceye kadar Malezya'yı yönetmişti. Şubat 2020'de Malezya'daki son siyasi kriz, BERSATU, BN, PAS, GPS ve GBS parti üyelerinin bir araya gelerek BERSATU lideri Muhyiddin Yassin liderliğindeki Perikatan Ulusal adlı bir hükûmet kurmasıyla Pakatan Harapan koalisyonunun düşmesiyle başladı. Başbakan Yardımcısı Enver'in görevden alınması Malezya içinde yoğun bölünmelere neden oldu, ancak Mahathir, ekonomik iyileşmeden yararlanarak siyasi güç üzerindeki kontrolünü elinde tutmayı başardı. 2003 yılında Mahathir başbakanlıktan istifa etti ve yerine, ertesi yıl ezici bir zafer kazanan Abdullah Ahmed Badawi (kendi seçtiği halefi) geldi. Mahathir görevden alındığında, Enver'in mahkumiyeti 2004'te bozuldu ve serbest bırakıldı.
Tarih öncesi dönem
Lenggong'da erken hominoidlerden, muhtemelen Homo erectus'tan kalma taş el baltaları gün ışığına çıkarıldı. 1.83'e kadar uzanıyorlar Milyonlarca yıl, Güneydoğu Asya'daki en eski insansı yerleşim kanıtı. Malezya'daki modern insan yerleşiminin en eski kanıtı, bugünün Saravak'ındaki Niah Mağaralarından çıkarılan ve "Derin Kafatası" olarak adlandırılan 40.000 yıllık kafatasıdır. 1958'de Barbara ve Tom Harrisson (İngiliz etnolog) tarafından ortaya çıkarılan derin bir hendekten kazılmıştır bu aynı zamanda Güneydoğu Asya'daki en eski modern insan kafatasıdır. Kafatası muhtemelen 16-17 yaşlarında bir ergen kıza aittir. İlk toplayıcılar Niah Mağaraları'nın Batı Ağzı'nı ( Miri'nin güneybatısında) 40.000 yıl önce Borneo, Güneydoğu Asya anakarasına bağlandığında. Niah Mağaraları'nın etrafındaki manzara şimdi olduğundan daha kuru ve daha açıktı. Tarih öncesi zamanlarda, Niah Mağaraları, çalı, park alanı, bataklık ve nehirlerle birlikte kapalı ormanların bir kombinasyonu ile çevriliydi. Toplayıcılar yağmur ormanlarında avlanarak, balık tutarak ve yumuşakçalar ve yenilebilir bitkiler toplayarak hayatta kalmayı başardılar. Bölgede ayrıca Mezolitik ve Neolitik mezar alanları da bulunmuştur. Niah Mağaraları'nın etrafındaki alan, Niah Ulusal Parkı olarak belirlenmiştir. 1958'de Saravak'taki Niah Mağaraları'nda bir insan kafatasının keşfi ve Perak'tan taş aletler, bölgenin MÖ 40.000'e kadar uzanan insan işgaline işaret ediyor. MÖ 2800 ile 500 yılları arasına tarihlenen hem yarımadada hem de Malezya Borneo'da bulunan çanak çömlek ve taş objelerin buluntuları, bu bölgede Neolitik bir kültürün varlığını kanıtlıyor. Malezya'da çok az demir ve bronz nesne bulunmasına rağmen, devasa Tunç Çağı Dongson davulları şeklindeki kanıtlar, Malezya Yarımadası'nı MÖ 500-300 civarında Kuzey Vietnam'a bağlar. Yarımadada bulunan ve aynı döneme tarihlenen Hindistan ve Çin'den gelen boncuk ve çanak çömleklerle birlikte davullar, uluslararası ticaret ağlarının zaten iyi kurulmuş olduğunu ve bölgenin kalay, altın, aromatik ağaçlar ve baharatlar gibi zengin kaynakları için yabancı malların değiş tokuş edildiğini gösteriyor. Bu ticaret o kadar zengindi ki, Kızılderililer yarımadaya MÖ 200 kadar erken bir tarihte suvarnabhumi ya da altın diyarı adını verdiler. Hindistan ile ticari ilişkilerin büyümesi, Malakka Boğazı'nın kıyı halklarını Budizm ve Hinduizm'in yanı sıra Hint krallık kavramlarıyla temasa geçirdi. Örneğin, hükümdar anlamına gelen Malayca kelime raja, Sanskritçe'den ödünç alınmıştır. Sanskritçe yazıtlar ve Hindu ve Budist heykelleri (özellikle kuzeybatı Malezya'daki Kedah'ta) gibi önemli arkeolojik buluntular, Hint etkisinin MS 5. yüzyılda yarımadanın batı kıyısındaki bir dizi yerleşimde iyi bir şekilde yerleştiğini göstermektedir. 2. yüzyıldan başlayarak, etkisini kuzey yarımadaya kadar genişleten Kamboçya'daki Funan krallığı aracılığıyla Çin ticareti de önemliydi. Batı Asya'dan Çin'e mal taşımak için denizin artan kullanımı, Malezya dünyasında liman krallıklarının ortaya çıkmasına daha fazla ivme kazandırdı.
Asya genetiği üzerine yapılan bir araştırma, Doğu Asya'daki orijinal insanların Güneydoğu Asya'dan geldiği fikrine işaret ediyor. Malezya'da bulunan en eski tam iskelet, 1991 yılında ortaya çıkarılan 11.000 yaşındaki Perak Man'dır Yarımadadaki yerli gruplar, Negritos, Senoi ve proto-Malays olmak üzere üç etnik kökene ayrılabilir. Malay Yarımadası'nın ilk sakinleri büyük olasılıkla Negritos'tu. Bunlar Mezolitik avcılar muhtemelen atalarıydılar Semang, bir etnik Negrito Malay Yarımadası'nda uzun bir geçmişe sahip grubun. 1958'de Saravak'taki Niah Mağaraları'nda bir insan kafatasının keşfi ve Perak'tan taş aletler, bölgenin MÖ 40.000'e kadar uzanan insan işgaline işaret ediyor. MÖ 2800 ile 500 yılları arasına tarihlenen hem yarımadada hem de Malezya Borneo'da bulunan çanak çömlek ve taş objelerin buluntuları, bu bölgede Neolitik bir kültürün varlığını kanıtlıyor. Malezya'da çok az demir ve bronz nesne bulunmasına rağmen, devasa Tunç Çağı Dongson davulları şeklindeki kanıtlar, Malezya Yarımadası'nı MÖ 500-300 civarında Kuzey Vietnam'a bağlar. Yarımadada bulunan ve aynı döneme tarihlenen Hindistan ve Çin'den gelen boncuk ve çanak çömleklerle birlikte davullar, uluslararası ticaret ağlarının zaten iyi kurulmuş olduğunu ve bölgenin kalay, altın, aromatik ağaçlar ve baharatlar gibi zengin kaynakları için yabancı malların değiş tokuş edildiğini gösteriyor.
Senoiler, maternal mitokondriyal DNA soylarının yaklaşık yarısının Semang'ın atalarına ve yaklaşık yarısı ile Çinhindi'nden sonraki ata göçlerine kadar uzanan bir bileşik grup gibi görünmektedir. Bilim adamları, onların hem dillerini hem de teknolojilerini yaklaşık 4.000 yıl önce yarımadanın güney kısmına getiren erken Avustralasya dili konuşan tarımcıların torunları olduklarını öne sürüyorlar. Yerli halkla birleştiler ve birleştiler. 1958'de Saravak'taki Niah Mağaraları'nda bir insan kafatasının keşfi ve Perak'tan taş aletler, bölgenin MÖ 40.000'e kadar uzanan insan işgaline işaret ediyor. MÖ 2800 ile 500 yılları arasına tarihlenen hem yarımadada hem de Malezya Borneo'da bulunan çanak çömlek ve taş objelerin buluntuları, bu bölgede Neolitik bir kültürün varlığını kanıtlıyor. Malezya'da çok az demir ve bronz nesne bulunmasına rağmen, devasa Tunç Çağı Dongson davulları şeklindeki kanıtlar, Malezya Yarımadası'nı MÖ 500-300 civarında Kuzey Vietnam'a bağlar. Yarımadada bulunan ve aynı döneme tarihlenen Hindistan ve Çin'den gelen boncuk ve çanak çömleklerle birlikte davullar, uluslararası ticaret ağlarının zaten iyi kurulmuş olduğunu ve bölgenin kalay, altın, aromatik ağaçlar ve baharatlar gibi zengin kaynakları için yabancı malların değiş tokuş edildiğini gösteriyor.
Proto Malaylar daha çeşitli bir kökene sahiptir ve Avustronezya genişlemesinin bir sonucu olarak MÖ 1000'de Malezya'ya yerleşmişlerdir. Denizcilik Güneydoğu Asya'daki diğer sakinlerle bazı bağlantılar gösterseler de, bazılarının yaklaşık 20.000 yıl önce Son Buzul Maksimum zamanında Çinhindi'de bir ataları vardır. Antropologlar, Proto-Malays'ın bugün Çin'in Yunnan kentinden geldiği fikrini destekliyor. Bunu, Malay Yarımadası'ndan Malay Takımadaları'na erken Holosen bir dağılma izledi. MÖ 300 civarında, kısmen Kamboçya ve Vietnam Çamları'ndan gelen bir Demir Çağı veya Tunç Çağı halkı olan Deutero-Malays tarafından iç bölgelere itildiler. Yarımadada metal aletler kullanan ilk grup olan Deutero-Malays, günümüz Malezya Malaylarının doğrudan atalarıydı ve yanlarında ileri tarım tekniklerini getirdiler. Malaylar, ortak bir kültür ve sosyal yapı paylaşılsa da, Malay takımadaları boyunca siyasi olarak parçalanmış halde kaldılar. Büyük bir pan-Malay konfederasyonu haline gelen liman krallıklarından ilki, Srivijaya'nın Hindu-Budist, deniz ticaretine dayalı imparatorluğuydu. 7. yüzyılda ortaya çıktı ve başkentini güneydoğu Sumatra'da Palembang yakınlarında kurdu. Srivijaya, Malakka Boğazı ve Sunda Boğazı (Cava ve Sumatra arasındaki) çevresindeki deniz geçişlerine ve günümüzde Nakhon Si Thammarat kadar kuzeyde Nakhon Si Thammarat'a kadar uzanan Malezya Yarımadası'ndaki kara taşıma yollarına hakim olan zengin ve güçlü bir Malay krallığına dönüştü. Tayland. Stratejik konumundan Srivijaya, Güneydoğu Asya deniz taşımacılığı için büyük bir antrepo olarak ve kokulu ağaçlardan altına kadar nadir ve değerli mallar için bir kaynak olarak hareket ederek Hindistan ve Çin arasındaki denizaşırı ticareti kendine çekmeyi ve tekelleştirmeyi başardı.
Erken Hintleştirilmiş Hindu-Budist krallıklar
MS birinci binyılda Malay, yarımadada baskın etnik köken haline geldi. Kurulan küçük erken devletler, Güneydoğu Asya'nın çoğunda olduğu gibi Hint kültüründen büyük ölçüde etkilendi. Bölgedeki Hint etkisi, en azından MÖ 3. yüzyıla kadar uzanmaktadır. Güney Hindistan kültürü, 4. ve 5. yüzyıllarda Güney Hindistan Pallava Hanedanı tarafından Güneydoğu Asya'ya yayıldı. Srivijaya'nın yöneticileri, Malakka gibi sonraki krallıklar arasında popüler hale gelen hükûmet yöntemleri geliştirdiler. Bu kavramlardan en önemlisi, tanrısal güçlerle ilişkilendirilen hükümdara tam bağlılıktı ve sadakatsizliğin şiddetli bir şekilde cezalandırılmasıydı. Srivijaya'da Hinduizm, Budizm ve yerli ruh inancının bir karışımı uygulanırken, Budist öğrenmenin merkezi olarak öne çıktı.
Hindistan/Çin ile erken Malay ticareti
Eski Hint edebiyatında, Ramayana 'da Suvarnadvipa veya "Altın Yarımada" terimi kullanılır ve bazıları bunun Malay Yarımadası'na bir referans olabileceğini savundu. Eski Hint metni Vayu Purana, altın madenlerinin bulunabileceği Malayadvipa adlı bir yerden de bahsetti ve bu terimin muhtemelen Sumatra ve Malay Yarımadası anlamına geldiği önerildi. Malay Yarımadası, Batlamyus'un haritasında " Altın Herson " olarak gösterildi. Malakka Boğazı'nı Sinus Sabaricus olarak adlandırdı. Srivijaya 11. yüzyıla kadar zenginleşti, ardından düşüşe geçti, hem Cava hem de Güney Hindistan Çola Krallığı ile olan savaşlar nedeniyle zayıfladı. Hindu-Budist racaların gücü de İslam tarafından baltalanıyordu. Aynı zamanda,
Çin ve Hindistan ile ticari ilişkiler MÖ 1. yüzyılda kuruldu. Borneo'da, Han Hanedanlığı'nın güneye doğru genişlemesini takiben 1. yüzyıldan kalma Çin çanak çömlek parçaları bulunmuştur. İlk binyılın ilk yüzyıllarında, Malay Yarımadası halkı, Malezya'da yaşayanların dili ve kültürü üzerinde büyük etkisi olan Hint dinleri Hinduizm ve Budizm'i benimsedi. Sanskritçe yazı sistemi 4. yüzyılın başlarında kullanıldı. Çin gemilerinin artan varlığı, Srivijaya'nın vasallarını Palembang'ın pençesinden kurtulmaya teşvik etti. 13. yüzyılın sonlarında, Sukotay ve Ayutthaya'nın Tayland krallıkları, güneydoğu Sumatra üzerinde Hindu Majapahit imparatorluğu gibi yarımada üzerinde önemli bir etki elde etmişti.
Hint Hindu Malay krallıkları (3. ila 7. yüzyıllar)
2. ve 3. yüzyıllarda, çoğunlukla Malay yarımadasının Doğu yakasına dayanan 30 kadar çok sayıda Malay krallığı vardı. Malay Yarımadası'nda yerleşik olduğu bilinen en eski krallıklar arasında, kuzey Malay Yarımadası'nda bulunan ve batı kıyısında bir yere dayanan Langkasuka Krallığı vardır. 6. yüzyıla kadar kuzey Malezya'nın bir bölümünü de yöneten Kamboçya'daki Funan ile yakından bağlantılıydı. 5. yüzyılda, Şarkı Kitabı'nda Pahang Krallığı'ndan bahsedildi. Sejarah Melayu'ya ("Malay Annals") göre, Kızıl prens Raja Ganji Sarjuna 700'lerde Gangga Negara (günümüz Berualar, Perak) krallığını kurdu. MS 5. yüzyıla ait Çin kronikleri, güneyde Malakka Boğazı'nda olduğu düşünülen Guantoli adlı büyük bir limandan bahseder. 7. yüzyılda, Shilifoshi adında yeni bir limandan bahsedilir ve bunun Srivijaya'nın Çince bir yorumu olduğuna inanılır. Büyük bir pan-Malay konfederasyonu haline gelen liman krallıklarından ilki, Srivijaya'nın Hindu-Budist, deniz ticaretine dayalı imparatorluğuydu. 7. yüzyılda ortaya çıktı ve başkentini güneydoğu Sumatra'da Palembang yakınlarında kurdu. Srivijaya, Malakka Boğazı ve Sunda Boğazı (Cava ve Sumatra arasındaki) çevresindeki deniz geçişlerine ve günümüzde Nakhon Si Thammarat kadar kuzeyde Nakhon Si Thammarat'a kadar uzanan Malezya Yarımadası'ndaki kara taşıma yollarına hakim olan zengin ve güçlü bir Malay krallığına dönüştü. Tayland. Stratejik konumundan Srivijaya, Güneydoğu Asya deniz taşımacılığı için büyük bir antrepo olarak ve kokulu ağaçlardan altına kadar nadir ve değerli mallar için bir kaynak olarak hareket ederek Hindistan ve Çin arasındaki denizaşırı ticareti kendine çekmeyi ve tekelleştirmeyi başardı.
Gangga Negara
Murex Negara kayıp bir yarı efsaneleşmeyi inanılmaktadır Hint bahsedilen Britanya Malay Yıllıkları bugünkü kaplı Berualar, Dinding ve Manjung eyaletindeki Perak, Malezya kralları olarak Raja Murex Şah Johan. Gangga Negara, Sanskritçe'de "Ganj üzerinde bir şehir" anlamına gelir, adı türetilmiştir. Hindistan'ın kuzeybatısında, Kambuja halklarının yaşadığı Sri Ganganagar'dan. Araştırmacılar krallığın Beruas merkezli olduğuna inanıyor. Hikayat Merong Mahawangsa Kedah Annals olarak bilinen bir diğer Malay annal, Gangga Negara tarafından kurulan olabilir Merong Mahawangsa ait oğlu Raja Ganji Sarjuna Kedah'taki ait olduğu iddia edilen soyundan, Büyük İskender veya tarafından Khmer en geç 2 yüzyıldan daha telif. Çin gemilerinin artan varlığı, Srivijaya'nın vasallarını Palembang'ın pençesinden kurtulmaya teşvik etti. 13. yüzyılın sonlarında, Sukotay ve Ayutthaya'nın Tayland krallıkları, güneydoğu Sumatra üzerinde Hindu Majapahit imparatorluğu gibi yarımada üzerinde önemli bir etki elde etmişti.
Beruas krallığına ilişkin ilk araştırma Albay James Low tarafından 1849'da ve bir asır sonra HG Quaritch Wales tarafından yapıldı. 1000 CE - Müze ve Eski Eserler Bakanlığı'na göre, her iki araştırmacılar Gangga Negara krallığı 100 arasında var olduğunu kabul etti ancak kesin siteyi tespit edemedi. Köylüler yıllarca, çoğu şu anda Beruas Müzesi'nde sergilenen antik krallıklardan olduğuna inanılan eserler ortaya çıkardılar. Sergilenen eserler arasında 128 kg top, kılıç, kris, madeni para, teneke külçe, Ming Hanedanlığı ve çeşitli dönemlere ait çanak çömlekler ve büyük kavanozlar. 5. ve 6. yüzyıllara tarihlenebilirler. Bu eserler aracılığıyla, Pengkalan (Ipoh), Kinta Vadisi, Tanjung Rambutan, Bidor ve Sungai Siput'un krallığın bir parçası olduğu varsayılmıştır. Eserler ayrıca krallığın merkezinin birkaç kez kaymış olabileceğini gösteriyor. Gangga Negara, İslam'ın orada kurulmasından sonra Beruas olarak yeniden adlandırıldı. Çin gemilerinin artan varlığı, Srivijaya'nın vasallarını Palembang'ın pençesinden kurtulmaya teşvik etti. 13. yüzyılın sonlarında, Sukotay ve Ayutthaya'nın Tayland krallıkları, güneydoğu Sumatra üzerinde Hindu Majapahit imparatorluğu gibi yarımada üzerinde önemli bir etki elde etmişti.
Kedah
Yunan coğrafyacı, astronom ve astrolog Ptolemy, Malezya'yı Altın Chersonese olarak gösterdi.
MS 1. yüzyılın başlarında, Güneydoğu Asya, merkezi şimdi Vietnam'ın güneyindeki eski Khmer Funan krallığı olan bir kıyı şehir devletleri ağının yeriydi.
Yavaş yavaş, takımadaların batı kesiminin yöneticileri Hint kültürel ve politik modellerini benimsediler, örneğin 5. yüzyılda Endonezya sanatı üzerindeki bu tür Hint etkisinin kanıtı. Bu yazıtlar, düşmanlarına karşı bir sefere öncülük eden ve yasalarına uymayanları lanetleyen Srivijayalı bir Dapunta Hyang'ın (efendisi) varlığını ortaya koyuyor.
Srivijaya imparatorluğunun vassalı olarak Hintleştirilmiş Hindu-Budist Malay krallıkları (7 - 13. yüzyıl)
7. ve 13. yüzyıllar arasında, Malezya Yarımadası'nın çoğu Budist Srivijaya imparatorluğunun altındaydı. Srivijaya'nın merkezinin, doğu Sumatra'da, şu anda Palembang'ın yakınında bulunan bir nehir ağzında olduğu düşünülüyor. Altı Yüzyıllar boyunca Maharajahs Srivijaya ile adalar ana güç oldu bir deniz imparatorluğu yönetti. İmparatorluk, yerel kralların (dhatus veya topluluk liderleri) karşılıklı kâr için merkezi efendiye bağlılık yemini ettiği ticarete dayanıyordu. Büyük bir pan-Malay konfederasyonu haline gelen liman krallıklarından ilki, Srivijaya'nın Hindu-Budist, deniz ticaretine dayalı imparatorluğuydu. 7. yüzyılda ortaya çıktı ve başkentini güneydoğu Sumatra'da Palembang yakınlarında kurdu. Srivijaya, Malakka Boğazı ve Sunda Boğazı (Cava ve Sumatra arasındaki) çevresindeki deniz geçişlerine ve günümüzde Nakhon Si Thammarat kadar kuzeyde Nakhon Si Thammarat'a kadar uzanan Malezya Yarımadası'ndaki kara taşıma yollarına hakim olan zengin ve güçlü bir Malay krallığına dönüştü. Tayland. Stratejik konumundan Srivijaya, Güneydoğu Asya deniz taşımacılığı için büyük bir antrepo olarak ve kokulu ağaçlardan altına kadar nadir ve değerli mallar için bir kaynak olarak hareket ederek Hindistan ve Çin arasındaki denizaşırı ticareti kendine çekmeyi ve tekelleştirmeyi başardı.
Srivijaya imparatorluğunun Hint Tamil Chola imparatorluğu ile ilişkisi
Srivijaya ve Güney Hindistan'ın Çola İmparatorluğu arasındaki ilişki, Raja Raja Chola I'in saltanatı sırasında dostane idi, ancak Rajendra Chola I'in saltanatı sırasında Chola İmparatorluğu, Srivijaya şehirlerini işgal etti (bkz. Srivijaya'nın Chola işgali). 1025 ve 1026'da Gangga Negara, şimdi Kota Gelanggi'yi boşa harcadığı düşünülen Tamil imparatoru, Çola İmparatorluğu'ndan Rajendra Chola I tarafından saldırıya uğradı. Kedah bilinen Kadaram Tamilce kelime (கடாரம்), Cheh-Cha istilalar direkt yol olduğu (I-Ching göre) tarafından yönetildiği Çolalar 1025. İkinci bir istila, 11. yüzyılın sonlarında Kedah'ı fetheden Chola hanedanından Virarajendra Chola tarafından yönetildi. Kıdemli Chola'nın halefi Vira Rajendra Chola, diğer işgalcileri devirmek için bir Kedah isyanını bastırmak zorunda kaldı. Chola'nın gelişi, Kedah, Pattani ve Ligor'a kadar nüfuz etmiş olan Srivijaya'nın görkemini azalttı. Kulothunga Chola I'in saltanatı sırasında Chola, 11. yüzyılın sonlarında Srivijaya eyaleti kedahı üzerinde kuruldu. Çola İmparatorlarının seferi, ortaçağ döneminin Malay halkı üzerinde o kadar büyük bir izlenim bıraktı ki, ortaçağ Malay kronikleri Sejarah Melaya'da adları Raja Chulan olarak yozlaşmış biçimde anıldı. Bugün bile Chola kuralı Malezya'da hatırlanır, çünkü birçok Malezyalı prensin isimleri Cholan veya Chulan ile biter, bunlardan biri Raja Chulan olarak adlandırılan Perak'ın Raja'sıydı.
Srivijaya'nın yöneticileri, Malakka gibi sonraki krallıklar arasında popüler hale gelen hükûmet yöntemleri geliştirdiler. Bu kavramlardan en önemlisi, tanrısal güçlerle ilişkilendirilen hükümdara tam bağlılıktı ve sadakatsizliğin şiddetli bir şekilde cezalandırılmasıydı. Srivijaya'da Hinduizm, Budizm ve yerli ruh inancının bir karışımı uygulanırken, Budist öğrenmenin merkezi olarak öne çıktı.
Srivijaya 11. yüzyıla kadar zenginleşti, ardından düşüşe geçti, hem Cava hem de Güney Hindistan Çola Krallığı ile olan savaşlar nedeniyle zayıfladı. Hindu-Budist racaların gücü de İslam tarafından baltalanıyordu. Aynı zamanda,
Srivijaya imparatorluğunun düşüşü ve vasal devletlerin parçalanmasının iç kavgaları (12. - 13. yüzyıl)
Zaman zaman, Khmer krallığı, Siyam krallığı ve hatta Cholas krallığı, daha küçük Malay devletleri üzerinde kontrol sağlamaya çalıştı. Srivijaya'nın gücü, başkent ve onun vasalları arasındaki ilişki bozulduğu için 12. yüzyıldan itibaren azaldı. 11. yüzyılda, gücün merkezi, muhtemelen Sumatra kıyılarında Jambi Nehri yakınında bulunan bir liman olan Malayu'ya kaydı. Budist Mihracelerin gücü, İslam'ın yayılmasıyla daha da zayıfladı. Aceh gibi erken Müslüman olan bölgeler Srivijaya'nın kontrolünden çıktı. 14. yüzyılda, Hindu Java merkezli Majapahit imparatorluğu yarımadaya sahip oldu.
Onlarca yıl süren Cava egemenliğinden sonra, Sumatra hükümdarları tarafından Malay-Srivijayan Mandala'nın eski prestijini ve servetini canlandırmak için son birkaç çaba sarf edildi. Sang Sapurba'nın iki küçük erkek kardeşiyle birlikte Seguntang Tepesi'ne katılmasından sonra Palembang'ın yerli hükümdarı Demang Lebar Daun ile kutsal bir antlaşmaya girdiği söylendi. Yeni kurulan hükümdar daha sonra Seguntang tepesinden Musi nehrinin büyük ovasına indi ve burada yerel şef Demang Lebar Daun'un kızı Wan Sendari ile evlendi. Sang Sapurba'nın Minangkabau topraklarında hüküm sürdüğü söyleniyordu.
1324'te bir Srivijaya prensi, Sri Maharaja Sang Utama Parameswara Batara Sri Tribuwana (Sang Nila Utama), Singapur Krallığı'nı (Temasek) kurdu. Geleneğe göre Sang Sapurba ile akrabaydı. 1401'de, son hükümdar Paduka Sri Maharaja Parameswara, Majapahit veya Ayutthaya'dan gelen kuvvetler tarafından Temasek'ten kovuldu. Daha sonra kuzeye yöneldi ve 1402'de Malakka Sultanlığı'nı Malakka Sultanlığı, takımadalarda bir Malay siyasi varlığı olarak Srivijaya İmparatorluğu'nu başardı.
Müslüman devletlerin yükselişi
İslam, 13. yüzyılda Arap ve Hint tüccarlar aracılığıyla Malezya Takımadaları'na geldi ve Hinduizm ve Budizm çağına son verdi.
Kuruluş
Malay Yarımadası'nın batı kıyısındaki Malakka limanı, Temasek'ten (şimdi Singapur) kaçan bir Srivijayan prensi olan Parameswara Parameswara özellikle zulümden kaçmak için Temasek'e gitti. Orada, Siam kralı tarafından Temasek'in naibi olarak atanan Patanili Malay şefi Temagi'nin koruması altına girdi.
.
Parameswara yeni bir yerleşim yeri bulmak için kuzeye yöneldi. At Muar, Parameswara ya yaptığı yeni krallığını siting kabul Biawak Busuk veya en Kota Buruk. Muar'ın bulunduğu yerin uygun olmadığını anlayınca kuzeye doğru yolculuğuna devam etti. Malakka Sultanlığı olacak olanı kurduğu bildirildi. Zamanla bu, günümüz Malakka Kasabası'na dönüştü. Malakka Sultanlığı, genellikle yarımadadaki ilk bağımsız devlet olarak kabul edilir.
1404'te Amiral Yin Qing liderliğindeki ilk resmi Çin ticaret elçisi Malakka'ya geldi. Daha sonra, Parameswara'ya başarılı ziyaretlerinde Zheng He ve diğer elçiler eşlik etti. Malakka'nın Ming ile ilişkileri, Malakka'ya Siam ve Majapahit'ten gelen saldırılara karşı koruma sağladı ve Malakka resmen Ming Çin'in koruyucusu olarak sunuldu. Bu, Malakka'nın Çin ile Hindistan, Orta Doğu, Afrika ve Avrupa arasındaki ticaret yolu üzerinde büyük bir ticaret yerleşimi haline gelmesini teşvik etti. Malakkan imparatorluğunun Siyam ve Majapahit'e düşmesini önlemek için, koruma için Çin'in Ming hanedanı ile bir ilişki kurdu. Bu ilişkinin kurulmasının ardından, Malakka antreposunun refahı, Amiral Zheng He ile birlikte seyahat eden ilk Çinli ziyaretçi Ma Huan tarafından kaydedildi. 15. yüzyılın başlarında Malakka'da Ming Hanedanı'nda Çin,, Hint Okyanusu'na yaptıkları hazine yolculukları için aktif olarak bir ticaret merkezi ve bir operasyon üssü geliştirmeye çalıştı. Malakka nispeten önemsiz bir bölgeydi, hem Ma Huan hem de Fei Xin'e göre seferlerden önce bir devlet olarak bile nitelendirilmiyordu ve Siam'ın bir vasal bölgesiydi. 1405'te Ming mahkemesi, Amiral Zheng He'yi Malakka'nın Batı Dağı'nı süsleyen bir taş tabletin yanı sıra limanın statüsünü bir ülkeye yükselten bir imparatorluk emriyle gönderdi. Çinliler ayrıca askerleri için müstahkem bir kanton olarak bir hükûmet deposu (官廠) kurdular. Ma Huan, Siam'ın bundan sonra Malakka'yı işgal etmeye cesaret edemediğini bildirdi. 1411'deki Parameswara gibi Malakka hükümdarları, Çin imparatoruna şahsen haraç öderlerdi.
İslam, Güneydoğu Asya'ya bir fetih dini olarak değil, bir ticaret dini olarak geldi. Arap tüccarlar ve misyonerler tarafından 11. yüzyılda tanıtılan din, Hint-Müslüman tüccarlarla birlikte Malezya Yarımadası'na hızla yayıldı. 1899'da yarımadanın kuzeydoğu eyaletinde keşfedilen Terengganu Taşı, Malay Arap alfabesiyle İslam hukukunun 1303 gibi erken bir tarihte burada kurulduğunu düşündüren bir yazıt taşıyor. Ancak İslam, en büyük desteğini Saltanatın devlet dini haline getirildiğinde aldı. 15. yüzyılda Malakka. Malakka imparatorluğunun en uzak köşelerine yayılan İslam, yavaş yavaş Malayların ulusal kimliğiyle ilişkilendirilmeye başlandı.
Çin'in Ming hanedanının imparatoru, ticareti genişletmek için gemi filoları gönderiyordu. Amiral Zheng He Malakka'yı aradı ve Malakka'nın meşru hükümdarı olarak konumunun tanınmasıyla Çin'e dönüşünde yanında Parameswara'yı getirdi. Düzenli haraç karşılığında, Çin imparatoru Melaka'ya sürekli bir Siyam saldırısı tehdidine karşı koruma teklif etti. Stratejik konumu nedeniyle Malakka, Zheng He'nin filosu için önemli bir durak noktasıydı. Çin'in katılımı nedeniyle Malakka, diğer önemli ve yerleşik limanlara önemli bir alternatif olarak büyümüştü. Bu dönemden önce ve bu dönemde Malay Yarımadası'na yerleşen Çinliler ve Hintler, bugünkü Baba-Nyonya ve Chitty topluluğunun atalarıdır. Bir teoriye göre, Parameswara, Paşai Prensesi ile evlendiğinde Müslüman oldu ve kendisine İskender Şah adını vererek modaya uygun Farsça "Şah" unvanını aldı. Çin kronikleri, 1414'te Malakka'nın ilk hükümdarının oğlunun, babasının öldüğünü bildirmek için için Ming imparatorunu ziyaret ettiğinden bahseder. Parameswara'nın oğlu daha sonra resmi olarak Çin İmparatoru tarafından Melaka'nın ikinci hükümdarı olarak tanındı ve Raja Sri Rama Vikrama, Temasek ve Malakka'nın Parameswara'sının Raja'sı olarak adlandırıldı ve Müslüman tebaası tarafından Sultan Sri Iskandar Zulkarnain Shah veya Sultan Megat Iskandar Shah olarak biliniyordu. Malakka'yı 1414'ten 1424'e kadar yönetti. Hint Müslümanların ve daha az ölçüde Çin'den gelen Hui halkının etkisiyle İslam, 15. yüzyılda giderek yaygınlaştı.
Çin gemilerinin artan varlığı, Srivijaya'nın vasallarını Palembang'ın pençesinden kurtulmaya teşvik etti. 13. yüzyılın sonlarında, Sukotay ve Ayutthaya'nın Tayland krallıkları, güneydoğu Sumatra üzerinde Hindu Majapahit imparatorluğu gibi yarımada üzerinde önemli bir etki elde etmişti.