cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Malezya tarihi
Malakka'nın Yükselişi
Ayutthaya'ya haraç ödeyen bir ilk dönemden sonra, krallık hızla daha önce Srivijaya'nın elindeki yeri aldı, Çin ile bağımsız ilişkiler kurdu ve giderek daha önemli hale gelen Çin-Hindistan deniz ticaretini kontrol etmek için Boğazlara hakim konumundan yararlandı. Moğol fetihleri Çin ile batı arasındaki kara yolunu kapattığında. 1400 civarında, Palembang prensi Parameswara, nihayet Malakka'da yeni bir krallık kurmadan önce, günümüz Singapur'unda Tumasik'e kaçarak krallığı üzerindeki Cava egemenliğini atmaya çalıştı. Malakka Boğazı'nda ideal bir konuma sahip olan ve Endonezya'nın baharat adalarına kolayca ulaşılabilen yeni devlet, Asya'nın her yerinden ticareti kendine çekmiştir. 1405 yılında, büyük Çinli Ming amirali Zheng He, Güneydoğu Asya ve Hint Okyanusu'ndaki keşiflerine başladı ve Malakka'yı filosu için ana karakol yaptı. Bu, Çin ile bir ticaret anlaşmasının güvence altına alınmasına ve aynı zamanda imparatorundan sürekli Siyam saldırıları tehdidine karşı korunmaya yardımcı oldu. Malakka şehri gerçekten kozmopolit hale geldi: mevsimsel rüzgarlar göz önüne alındığında, Çin, Japonya, Hindistan ve İran'dan gelen gemiler limanında en az bir yıl geçirebilirdi. İslam'ın Malakka'da yayılmasının, Parameswara'nın haleflerinin İslam'ı devlet dini haline getirdikleri ve Sultan unvanını aldıkları ve böylece Malakka Sultanlığı'nın ortaya çıkmasına neden olan 1425 ile 1445 yılları arasında gerçekleştiğine inanılıyor. İslam'ın benimsenmesi, Malakka'nın uçsuz bucaksız Müslüman ticaret dünyasına bağlanmasına yardımcı oldu ve 15. yüzyılın sonunda, Malay dünyasının çoğuna hakim olan bölgenin en büyük antreposuydu. Çin'deki İmparatorluk Sarayı ile bağlar daha fazla koruma için teşvik edilmiş olsa da, saltanat, mutlak hükümdar olarak padişah ile bağımsız ve merkezi bir yönetim haline geldi. Krallığın istikrarını sağlayan oldukça karmaşık bir yasal ve idari yapıyı denetledi. Devletin üst düzey yetkilileri arasında bendahara ya da başbakan, laksamanalar ya da orduya ve donanmaya komuta eden amiraller, temenggung ya da savunma ve adaletten sorumlu bakan ve syahbandar ya da liman başkanı yer alıyordu. Hükümet Undang–Undang Malakka'da veya birbirini izleyen padişahlar altında sürekli gelişen Malakka'nın kodlanmış yasalarında resmileştirildi. Malakka hukukunun temeli üç yönlüydü - Hindu-Budist gelenek, İslami gelenek ve uyarlama veya yerli gelenek. Aynı zamanda Malakka, günümüz Malezya, Endonezya ve Brunei boyunca İslami yayılma merkezi haline geldi. Devletin etkisi, Malay dilinin bölge genelinde ticaret dili olarak ortaya çıkmasına yansıdı.
Malakka, kuruluşundan birkaç yıl sonra resmen İslam'ı kabul etti. Parameswara Müslüman oldu ve Malakka Müslüman bir prensin altında olduğu için Malayların İslam'a dönüşümü 15. yüzyılda hızlandı. Malakka Sultanlığı'nın siyasi gücü, İslam'ın takımadalarda hızla yayılmasına yardımcı oldu. Malakka, bu süre zarfında bölgenin dört bir yanından ticareti çeken önemli bir ticaret merkeziydi. 16. yüzyılın başlarında, Malay yarımadasındaki Malakka Sultanlığı ve Sumatra'nın bazı kısımları, Cava'daki Demak Sultanlığı, ve Malay takımadaları çevresindeki diğer krallıklar giderek İslam'a dönüşüyor, Malay arasında etkili din olmak ve bırakarak kadar günümüz Filipinler gibi ulaştı Bali izole bir karakol olarak Hinduizm bugün. 1400 civarında, Palembang prensi Parameswara, nihayet Malakka'da yeni bir krallık kurmadan önce, günümüz Singapur'unda Tumasik'e kaçarak krallığı üzerindeki Cava egemenliğini atmaya çalıştı. Malakka Boğazı'nda ideal bir konuma sahip olan ve Endonezya'nın baharat adalarına kolayca ulaşılabilen yeni devlet, Asya'nın her yerinden ticareti kendine çekmiştir. 1405 yılında, büyük Çinli Ming amirali Zheng He, Güneydoğu Asya ve Hint Okyanusu'ndaki keşiflerine başladı ve Malakka'yı filosu için ana karakol yaptı. Bu, Çin ile bir ticaret anlaşmasının güvence altına alınmasına ve aynı zamanda imparatorundan sürekli Siyam saldırıları tehdidine karşı korunmaya yardımcı oldu. Malakka şehri gerçekten kozmopolit hale geldi: mevsimsel rüzgarlar göz önüne alındığında, Çin, Japonya, Hindistan ve İran'dan gelen gemiler limanında en az bir yıl geçirebilirdi. İslam'ın Malakka'da yayılmasının, Parameswara'nın haleflerinin İslam'ı devlet dini haline getirdikleri ve Sultan unvanını aldıkları ve böylece Malakka Sultanlığı'nın ortaya çıkmasına neden olan 1425 ile 1445 yılları arasında gerçekleştiğine inanılıyor. İslam'ın benimsenmesi, Malakka'nın uçsuz bucaksız Müslüman ticaret dünyasına bağlanmasına yardımcı oldu ve 15. yüzyılın sonunda, Malay dünyasının çoğuna hakim olan bölgenin en büyük antreposuydu. Çin'deki İmparatorluk Sarayı ile bağlar daha fazla koruma için teşvik edilmiş olsa da, saltanat, mutlak hükümdar olarak padişah ile bağımsız ve merkezi bir yönetim haline geldi. Krallığın istikrarını sağlayan oldukça karmaşık bir yasal ve idari yapıyı denetledi. Devletin üst düzey yetkilileri arasında bendahara ya da başbakan, laksamanalar ya da orduya ve donanmaya komuta eden amiraller, temenggung ya da savunma ve adaletten sorumlu bakan ve syahbandar ya da liman başkanı yer alıyordu. Hükümet Undang–Undang Malakka'da veya birbirini izleyen padişahlar altında sürekli gelişen Malakka'nın kodlanmış yasalarında resmileştirildi. Malakka hukukunun temeli üç yönlüydü - Hindu-Budist gelenek, İslami gelenek ve uyarlama veya yerli gelenek. Aynı zamanda Malakka, günümüz Malezya, Endonezya ve Brunei boyunca İslami yayılma merkezi haline geldi. Devletin etkisi, Malay dilinin bölge genelinde ticaret dili olarak ortaya çıkmasına yansıdı.
Malakka'nın saltanatı bir yüzyıldan biraz fazla sürdü, ancak bu süre zarfında Malay kültürünün yerleşik merkezi oldu. Gelecekteki Malay devletlerinin çoğu bu dönemden kaynaklanmıştır. Malakka, modern Malay kültürünün matrisini yaratan bir kültür merkezi haline geldi: yerli Malay ile ithal Hint, Çin ve İslami unsurların bir karışımı. Malakka'nın edebiyat, sanat, müzik, dans ve giyimdeki modaları ve kraliyet sarayının süslü unvanları, tüm etnik Malaylar için standart olarak görülmeye başlandı. Malakka sarayı, başlangıçta Sumatra'da gelişen ve kurulduğu sırada Malakka'ya getirilen Malay diline de büyük prestij kazandırdı. Zamanla Malayca tüm Malezya eyaletlerinin resmi dili haline geldi, ancak yerel diller birçok yerde varlığını sürdürdü. Malakka'nın düşmesinden sonra Brunei Sultanlığı İslam'ın ana merkezi haline geldi. 1400 civarında, Palembang prensi Parameswara, nihayet Malakka'da yeni bir krallık kurmadan önce, günümüz Singapur'unda Tumasik'e kaçarak krallığı üzerindeki Cava egemenliğini atmaya çalıştı. Malakka Boğazı'nda ideal bir konuma sahip olan ve Endonezya'nın baharat adalarına kolayca ulaşılabilen yeni devlet, Asya'nın her yerinden ticareti kendine çekmiştir. 1405 yılında, büyük Çinli Ming amirali Zheng He, Güneydoğu Asya ve Hint Okyanusu'ndaki keşiflerine başladı ve Malakka'yı filosu için ana karakol yaptı. Bu, Çin ile bir ticaret anlaşmasının güvence altına alınmasına ve aynı zamanda imparatorundan sürekli Siyam saldırıları tehdidine karşı korunmaya yardımcı oldu. Malakka şehri gerçekten kozmopolit hale geldi: mevsimsel rüzgarlar göz önüne alındığında, Çin, Japonya, Hindistan ve İran'dan gelen gemiler limanında en az bir yıl geçirebilirdi. İslam'ın Malakka'da yayılmasının, Parameswara'nın haleflerinin İslam'ı devlet dini haline getirdikleri ve Sultan unvanını aldıkları ve böylece Malakka Sultanlığı'nın ortaya çıkmasına neden olan 1425 ile 1445 yılları arasında gerçekleştiğine inanılıyor. İslam'ın benimsenmesi, Malakka'nın uçsuz bucaksız Müslüman ticaret dünyasına bağlanmasına yardımcı oldu ve 15. yüzyılın sonunda, Malay dünyasının çoğuna hakim olan bölgenin en büyük antreposuydu. Çin'deki İmparatorluk Sarayı ile bağlar daha fazla koruma için teşvik edilmiş olsa da, saltanat, mutlak hükümdar olarak padişah ile bağımsız ve merkezi bir yönetim haline geldi. Krallığın istikrarını sağlayan oldukça karmaşık bir yasal ve idari yapıyı denetledi. Devletin üst düzey yetkilileri arasında bendahara ya da başbakan, laksamanalar ya da orduya ve donanmaya komuta eden amiraller, temenggung ya da savunma ve adaletten sorumlu bakan ve syahbandar ya da liman başkanı yer alıyordu. Hükümet Undang–Undang Malakka'da veya birbirini izleyen padişahlar altında sürekli gelişen Malakka'nın kodlanmış yasalarında resmileştirildi. Malakka hukukunun temeli üç yönlüydü - Hindu-Budist gelenek, İslami gelenek ve uyarlama veya yerli gelenek. Aynı zamanda Malakka, günümüz Malezya, Endonezya ve Brunei boyunca İslami yayılma merkezi haline geldi. Devletin etkisi, Malay dilinin bölge genelinde ticaret dili olarak ortaya çıkmasına yansıdı.
Malaya Yarımadası'nda 16-17. Yüzyıl Siyaseti
15. yüzyıldan itibaren Portekizliler Asya'ya doğru bir deniz yolu aramaya başladılar. 1511'de Afonso de Albuquerque, Malakka'yı güneydoğu Asya'daki faaliyetler için bir üs olarak kullanmak amacıyla Malakka'yı ele geçiren Malaya'ya bir sefer düzenledi. Bu, şimdi Malezya'nın ne olduğuna dair ilk sömürge iddiasıydı. Malakka'nın son sultanının oğlu Sultan Alauddin Riayat Şah II, yarımadanın güney ucuna kaçtı ve burada Johor Sultanlığı haline gelen bir devlet kurdu. Başka bir oğul kuzeyde Perak Sultanlığı'nı yarattı. 16. yüzyılın sonlarında, kuzey Malaya'nın kalay madenleri Avrupalı tüccarlar tarafından keşfedilmişti ve Perak, kalay ihracatından elde edilen gelirlerle zenginleşti. Malakka nüfusunu agresif bir şekilde Katolikliğe dönüştürmeye çalıştıkları için Portekiz etkisi güçlüydü. 1571'de İspanyollar Manila'yı ele geçirdi ve Filipinler'de bir koloni kurarak Brunei Sultanlığı'nın gücünü azalttı. Malakka dışında, Malaya ve kuzey Borneo'da Batı etkisi, Britanya'nın bölgeye ilgi duymaya başladığı 18. yüzyılın sonlarına kadar önemsizdi. İngilizler Çin'de satılacak mallar için bir kaynak aradılar ve 1786'da İngiliz Doğu Hindistan Şirketi, Malaya'nın kuzeybatı kıyısındaki Penang adasını (Pulau Pinang) Kedah sultanından satın aldı. Ada, kısa süre sonra, esas olarak Çinli bir nüfusa sahip büyük bir ticaret antreposu haline geldi. İngiliz temsilcisi Sir Stamford Raffles, 1819'da yarımadanın güney ucundaki Singapur adasını işgal etti ve 1824'te ticaret haklarını elde etti; Malakka Boğazı'nın güney ucundaki stratejik konumu ve güzel bir limanı, Singapur'u Britanya'nın yarımadadaki ekonomik ve siyasi hamlesinin merkezi haline getirdi. İngilizler, Çinli göçmenleri seyrek nüfuslu adaya çekti ve kısa süre sonra ağırlıklı olarak Çin limanı, bölgenin baskın şehri ve Güneydoğu Asya'daki Çin ekonomik faaliyeti için önemli bir üs haline geldi. O zamana kadar Avrupa'daki baskın endüstriyel kapitalist güç olan İngiltere, Malakka'yı 1824'te Hollandalılardan aldı ve daha sonra Malakka Boğazı'nın üç büyük limanını (Penang, Malakka ve Singapur) yönetti ve bunlar topluca Boğazlar Yerleşimleri olarak adlandırıldı. İngiliz Sömürge Ofisi 1867'de doğrudan kontrolü ele geçirdi.
Malakka'nın Portekiz'e düşmesinden sonra, güney Malay yarımadasındaki Johor Sultanlığı ve kuzey Sumatra'daki Açe Sultanlığı geride kalan güç boşluğunu doldurmak için harekete geçti. Üç güç, Malay yarımadasına ve çevresindeki adalara hakim olmak için mücadele etti. Bu arada, Malakka Boğazı'nın bir Doğu-Batı nakliye rotası olarak önemi artarken, Güneydoğu Asya adaları, sakinleri küresel ekonomiye daha fazla çekilen doğal kaynakların (metaller, baharatlar, vb.) kendileri için değerli kaynaklardı. Avrupa ile Güneydoğu Asya arasında çok daha kısa bir deniz yolu sağlayan Süveyş Kanalı'nın 1869'da açılmasıyla, Avrupa'nın teknolojik gelişiminin tüm etkisi bölgeyi sardı. Güçlü, kurnaz ve ilerici padişah Ebu Bekir tarafından yönetilen Johor dışında, kan davası içindeki Malay devletleri artan Avrupa ticari faaliyetinin siyasi sonuçları için pek hazırlıklı değildi. Diğer devlet idareleri genellikle zayıftı ve Çinlilerin sürekli göçü de dahil olmak üzere artan sorunlarıyla baş edemediler. 19. yüzyılın başlarında, anavatanlarında artan yoksulluk ve istikrarsızlık nedeniyle göç etmeye zorlanan Çinliler, yarımadanın batı kıyısındaki saltanatlara çok sayıda yerleşmeye başladılar ve burada yerel Malay hükümdarlarıyla kalay çıkarmak için işbirliği yaptılar. Çinliler kendilerini sıkı sıkıya bağlı topluluklar halinde örgütlediler ve rakip Malay şefleriyle ittifaklar kurdular ve Çinli hizipler minerallerin kontrolü için birbirleriyle savaştılar. Çinli yerleşimciler ayrıca daha sonra büyük şehirlere dönüşen Kuala Lumpur ve Ipoh gibi kasabalar kurdular. Çinliler ve Malaylar, iki toplum arasında sürekli olarak sürtüşme yaratan yetersiz bütünleşmiş bir sosyopolitik yapıya giderek daha fazla yerleştiler.
1607'de Açe Sultanlığı, Malezya Takımadaları'nın en güçlü ve en zengin devleti olarak yükseldi. İskender Muda'nın saltanatı altında, saltanatın kontrolü bir dizi Malay devletine genişletildi. Dikkate değer bir fetih oldu Perak, Yarımadası'nda bir kalay üreten devlet. Iskandar Muda'nın 1629'da Malakka'ya karşı feci kampanyasında, birleşik Portekiz ve Johor kuvvetleri, bir Portekiz hesabına göre müthiş filosunun tüm gemilerini ve 19.000 askerini yok etmeyi başardı. Ancak Aceh güçleri aynı yıl içinde Kedah'ı fethetmeyi başardığı ve vatandaşlarının çoğunu Aceh'e götürdüğü için yok edilmedi. Padişahın damadı Iskandar Thani, eski Pahang prensi daha sonra İskender Muda'nın halefi oldu. Boğazların kontrolü üzerindeki çatışma, Hollandalıların (Johor müttefiki) Malakka'nın kontrolünü ele geçirdiği 1641 yılına kadar devam etti. İngiliz yatırımcılar kısa süre sonra Malaya'nın potansiyel maden zenginliğine ilgi duydular, ancak siyasi huzursuzluk konusunda endişeliydiler. Sonuç olarak, 1870'lere gelindiğinde yerel İngiliz yetkililer, çeşitli Malaya saltanatlarının iç işlerine müdahale etmeye başladılar ve bir İngiliz sakinleri (danışmanlar) sistemi aracılığıyla siyasi nüfuz (bazen zorla veya güç tehdidiyle) kurdular. İlk müdahale kaba ve yetersizdi; Perak'ın ilk İngiliz sakini, iddialı eylemleri nedeniyle öfkelenen Malaylar tarafından öldürüldü. Yavaş yavaş, İngilizler tekniklerini geliştirdiler ve daha yetenekli temsilciler atadılar; Bunlar arasında dikkate değer olan, 1896'da başkenti Kuala Lumpur olan Perak, Selangor, Negeri Sembilan ve Pahang'dan oluşan bir Malay federasyonunun ilk mukim generali olan Sir Frank Swettenham'dı. 1909'a gelindiğinde İngilizler Siam'a (şimdi Tayland) kuzey Malay eyaletleri Kedah, Terengganu, Kelantan ve Perlis üzerinde egemenliği devretmesi için baskı yapmıştı; Johor 1914'te bir İngiliz vatandaşı kabul etmek zorunda kaldı. Ancak bu beş saltanat Malay federasyonunun dışında kaldı. İngiltere artık dokuz saltanat üzerinde resmi veya gayri resmi sömürge kontrolü elde etmişti, ancak din, gelenekler veya padişahların sembolik siyasi rolüne müdahale etmeyeceğine söz verdi. Çeşitli devletler ayrı kimliklerini korudular, ancak İngiliz Malaya'sını oluşturmak için giderek daha fazla entegre oldular.
17. yüzyılın başlarında, Hollanda Doğu Hindistan Şirketi (Vereenigde Oost-Indische Compagnie veya VOC) kuruldu. Bu süre zarfında Hollandalılar, İber Birliği nedeniyle Portekiz İmparatorluğu'nu emen İspanya ile savaş halindeydi. Hollandalılar takımadalar boyunca genişlediler, Johor ile bir ittifak kurdular ve bunu Portekizlileri 1641'de Malakka'dan çıkarmak için kullandılar. Hollandalılar tarafından desteklenen Johor, Malay devletleri üzerinde gevşek bir hegemonya kurdu, ancak Perak, Johor'u kuzeyde Siyam'a karşı oynamayı ve bağımsızlığını korumayı başardı. Hollandalılar Malakka'daki yerel meselelere müdahale etmediler, ancak aynı zamanda ticaretin çoğunu Cava'daki kolonilerine yönlendirdiler. Asya ticaretinin kavşağı olarak Malakka'nın ünü 16. yüzyılın başlarında Avrupa'ya ulaşmıştı. Bir asırdır Doğu Asya'ya giden bir deniz yolu arayan Portekizliler, nihayet 1509'da Malakka'ya vararak Güneydoğu Asya'da yeni bir Avrupa faaliyeti çağını başlattılar. Kuzey Borneo da dahil olmak üzere Güneydoğu Asya'nın çoğu 19. yüzyıldan önce çok az Batı etkisi yaşamış olsa da, Malaya kesintiye uğrayan ilk bölgelerden biriydi. 1511'de Afonso de Albuquerque liderliğindeki bir Portekiz filosu Malakka'yı ele geçirdi. Malakka'nın az sayıda tüccarı, fatihlerin yüksek vergilerine ve İslam'a karşı hoşgörüsüzlüğüne katlanmayı seçtiğinden, şehir sonunda Portekiz kontrolü altında kaldı. Kuzey Sumatra'daki Aceh (Acheh) saltanatı daha sonra Malakka'nın düşüşünün yarattığı siyasi boşluğa sıçradı ve 16. ve 17. yüzyılın başlarında Acehnese, çeşitli saltanatlara karşı savaşarak ve zaman zaman bazı veya çoğunu kontrol ederek yarımada işlerine derinden dahil oldu. onlara. Gerçekten de Malakka'daki yeterli personele sahip olmayan Portekiz otoritesi, Aceh saltanatı tarafından tekrarlanan saldırıları zar zor geri püskürtebildi. Bu arada, 1602'de Hollanda Doğu Hindistan Şirketi'ni kuran Hollandalılar, Güneydoğu Asya'da baskın Avrupa gücü olarak ortaya çıktı. 1641'de Hollandalılar Malakka'yı ele geçirdiler ve ticaretini canlandırmaya çalışsalar da şehir eski ihtişamını asla geri kazanamadı.
Johor Sultanlığı
Johor Sultanlığı, Malakka Sultanı Mahmud Şah'ın oğlu, 1528'de Malakka Sultanı II. Alauddin Riayat Şah tarafından kuruldu. Johor, Portekizliler 1511'de liman kenti Malakka'yı fethetmeden önce Malakkan Sultanlığı'nın bir parçasıydı. Saltanat, zirvesinde, günümüz Johor'unu, Klang ve Linggi nehirleri, Singapur, Bintan, Riau, Lingga, Karimun, Bengkalis, Kampar ve Sumatra'daki Siak tarafından çeşitli bölgeleri kontrol etti. Portekizliler ve Johor, 16. yüzyılda sık sık çatışırdı, çatışma en belirgin şekilde 1587 Johor kuşatmasında patlak verdi. "Üçgen savaş" olarak adlandırılan bu savaşta Aceh, boğazlar üzerindeki kontrolünü sıkılaştırmak için hem Johor hem de Portekiz kuvvetlerine karşı birden fazla baskın düzenledi. Aceh'in yükselişi ve genişlemesi, Portekizlileri ve Johor'u dikkatlerini Aceh'e yönlendirmek için bir ateşkes imzalamaya teşvik etti. Ancak ateşkes kısa sürdü ve Aceh ciddi şekilde zayıfladığında, Johor ve Portekizliler yeniden birbirlerini gördüler. Sultan İskender Muda'nın hükümdarlığı sırasında Aceh, 1613'te ve 1615'te tekrar Johor'a saldırdı. Malakka dışında, Malaya ve kuzey Borneo'da Batı etkisi, Britanya'nın bölgeye ilgi duymaya başladığı 18. yüzyılın sonlarına kadar önemsizdi. İngilizler Çin'de satılacak mallar için bir kaynak aradılar ve 1786'da İngiliz Doğu Hindistan Şirketi, Malaya'nın kuzeybatı kıyısındaki Penang adasını (Pulau Pinang) Kedah sultanından satın aldı. Ada, kısa süre sonra, esas olarak Çinli bir nüfusa sahip büyük bir ticaret antreposu haline geldi. İngiliz temsilcisi Sir Stamford Raffles, 1819'da yarımadanın güney ucundaki Singapur adasını işgal etti ve 1824'te ticaret haklarını elde etti; Malakka Boğazı'nın güney ucundaki stratejik konumu ve güzel bir limanı, Singapur'u Britanya'nın yarımadadaki ekonomik ve siyasi hamlesinin merkezi haline getirdi. İngilizler, Çinli göçmenleri seyrek nüfuslu adaya çekti ve kısa süre sonra ağırlıklı olarak Çin limanı, bölgenin baskın şehri ve Güneydoğu Asya'daki Çin ekonomik faaliyeti için önemli bir üs haline geldi. O zamana kadar Avrupa'daki baskın endüstriyel kapitalist güç olan İngiltere, Malakka'yı 1824'te Hollandalılardan aldı ve daha sonra Malakka Boğazı'nın üç büyük limanını (Penang, Malakka ve Singapur) yönetti ve bunlar topluca Boğazlar Yerleşimleri olarak adlandırıldı. İngiliz Sömürge Ofisi 1867'de doğrudan kontrolü ele geçirdi.
17. yüzyılın başlarında, Hollandalılar Güneydoğu Asya'ya ulaştı. O sırada Hollandalılar Portekizlilerle savaş halindeydiler ve Johor'la ittifak kurdular. Amiral Cornelis Matelief de Jonge tarafından Dutch Estates General adına ve Johorlu Raja Bongsu (Raja Seberang) tarafından Mayıs ve Eylül 1606'da iki anlaşma imzalandı. Kombine Johor-Hollanda kuvvetleri sonuçta 1606'da Malakka'yı ele geçirmeyi başaramadı. Sonunda 1641'de Bendahara Skudai başkanlığındaki Hollandalılar ve Johor Malakka Savaşı'nda Portekizlileri yendi. Hollandalılar Malakka'nın kontrolünü ele geçirdiler ve Johor ile bölge aramamayı veya savaş açmamayı kabul ettiler. Malakka'daki kale teslim olduğunda, kasabanın nüfusu zaten kıtlık ve hastalıktan büyük ölçüde kırılmıştı. Avrupa ile Güneydoğu Asya arasında çok daha kısa bir deniz yolu sağlayan Süveyş Kanalı'nın 1869'da açılmasıyla, Avrupa'nın teknolojik gelişiminin tüm etkisi bölgeyi sardı. Güçlü, kurnaz ve ilerici padişah Ebu Bekir tarafından yönetilen Johor dışında, kan davası içindeki Malay devletleri artan Avrupa ticari faaliyetinin siyasi sonuçları için pek hazırlıklı değildi. Diğer devlet idareleri genellikle zayıftı ve Çinlilerin sürekli göçü de dahil olmak üzere artan sorunlarıyla baş edemediler. 19. yüzyılın başlarında, anavatanlarında artan yoksulluk ve istikrarsızlık nedeniyle göç etmeye zorlanan Çinliler, yarımadanın batı kıyısındaki saltanatlara çok sayıda yerleşmeye başladılar ve burada yerel Malay hükümdarlarıyla kalay çıkarmak için işbirliği yaptılar. Çinliler kendilerini sıkı sıkıya bağlı topluluklar halinde örgütlediler ve rakip Malay şefleriyle ittifaklar kurdular ve Çinli hizipler minerallerin kontrolü için birbirleriyle savaştılar. Çinli yerleşimciler ayrıca daha sonra büyük şehirlere dönüşen Kuala Lumpur ve Ipoh gibi kasabalar kurdular. Çinliler ve Malaylar, iki toplum arasında sürekli olarak sürtüşme yaratan yetersiz bütünleşmiş bir sosyopolitik yapıya giderek daha fazla yerleştiler.
Portekizli Malakka'nın 1641'de düşmesi ve Hollandalıların artan gücü nedeniyle Aceh'in gerilemesi ile Johor, Sultan III.). Üçgen savaş sırasında Jambi, Sumatra'da bölgesel bir ekonomik ve siyasi güç olarak da ortaya çıktı. Başlangıçta Johor ve Jambi arasında vadedilen bir evlilik yoluyla bir ittifak girişimi vardı. Ancak ittifak bozuldu ve Johor ile Sumatra devleti arasında 1666'da başlayan 13 yıllık bir savaş başladı. Batu Sawar'ın 1673'te görevden alınmasından sonra, Johor'un başkenti Jambi'nin saldırı tehdidinden kaçınmak için sık sık taşındı. Sultan Pahang'a kaçtı ve dört yıl sonra öldü. Halefi Sultan İbrahim (1677-1685), daha sonra Jambi'yi yenmek için mücadelede Bugis'in yardımını yaptı. Johor sonunda 1679'da galip gelecekti, ancak Bugiler geldikleri yere Makassar'a dönmeyi reddettiği için zayıf bir pozisyonda sona erdi. Bunun üzerine Sumatra'nın Minangkabaular'ı da etkilerini göstermeye başladı. İngiliz yatırımcılar kısa süre sonra Malaya'nın potansiyel maden zenginliğine ilgi duydular, ancak siyasi huzursuzluk konusunda endişeliydiler. Sonuç olarak, 1870'lere gelindiğinde yerel İngiliz yetkililer, çeşitli Malaya saltanatlarının iç işlerine müdahale etmeye başladılar ve bir İngiliz sakinleri (danışmanlar) sistemi aracılığıyla siyasi nüfuz (bazen zorla veya güç tehdidiyle) kurdular. İlk müdahale kaba ve yetersizdi; Perak'ın ilk İngiliz sakini, iddialı eylemleri nedeniyle öfkelenen Malaylar tarafından öldürüldü. Yavaş yavaş, İngilizler tekniklerini geliştirdiler ve daha yetenekli temsilciler atadılar; Bunlar arasında dikkate değer olan, 1896'da başkenti Kuala Lumpur olan Perak, Selangor, Negeri Sembilan ve Pahang'dan oluşan bir Malay federasyonunun ilk mukim generali olan Sir Frank Swettenham'dı. 1909'a gelindiğinde İngilizler Siam'a (şimdi Tayland) kuzey Malay eyaletleri Kedah, Terengganu, Kelantan ve Perlis üzerinde egemenliği devretmesi için baskı yapmıştı; Johor 1914'te bir İngiliz vatandaşı kabul etmek zorunda kaldı. Ancak bu beş saltanat Malay federasyonunun dışında kaldı. İngiltere artık dokuz saltanat üzerinde resmi veya gayri resmi sömürge kontrolü elde etmişti, ancak din, gelenekler veya padişahların sembolik siyasi rolüne müdahale etmeyeceğine söz verdi. Çeşitli devletler ayrı kimliklerini korudular, ancak İngiliz Malaya'sını oluşturmak için giderek daha fazla entegre oldular.
1690'larda, yirmi yıl önce Jambi'yi yenmede önemli bir rol oynayan Bugis, Johor üzerinde büyük bir etkiye sahipti. Hem Bugiler hem de Minangkabau, Sultan II. Mahmud'un 1699'daki ölümünün onlara Johor'da güç kullanma şansı verdiğini anladılar. Minangkabau, Sultan II. Mahmud'un ölümünden sonraki oğlu olduğunu iddia eden Siak'tan bir Minangkabau prensi Raja Kecil'i tanıttı. Raja Kecil daha sonra Bugis'in bilgisi olmadan kendisini Johor'un yeni Sultanı (Sultan Abdul Jalil Rahmat Shah) olarak yerleştirdi. Raja kecil katılımına, Raja Sulaiman memnun kalmadınız sordu Daeng Parani ait Bugis'te tahtını geri almak için onun arayışı içinde ona yardım etmek için. 1722'de Raja Kecil, Bugis'in yardımıyla Raja Süleyman'ın destekçileri tarafından tahttan indirildi. Raja Süleyman Johore'un yeni Sultanı oldu, ancak zayıf bir hükümdardı ve Bugis'in kuklası oldu. İngiliz yatırımcılar kısa süre sonra Malaya'nın potansiyel maden zenginliğine ilgi duydular, ancak siyasi huzursuzluk konusunda endişeliydiler. Sonuç olarak, 1870'lere gelindiğinde yerel İngiliz yetkililer, çeşitli Malaya saltanatlarının iç işlerine müdahale etmeye başladılar ve bir İngiliz sakinleri (danışmanlar) sistemi aracılığıyla siyasi nüfuz (bazen zorla veya güç tehdidiyle) kurdular. İlk müdahale kaba ve yetersizdi; Perak'ın ilk İngiliz sakini, iddialı eylemleri nedeniyle öfkelenen Malaylar tarafından öldürüldü. Yavaş yavaş, İngilizler tekniklerini geliştirdiler ve daha yetenekli temsilciler atadılar; Bunlar arasında dikkate değer olan, 1896'da başkenti Kuala Lumpur olan Perak, Selangor, Negeri Sembilan ve Pahang'dan oluşan bir Malay federasyonunun ilk mukim generali olan Sir Frank Swettenham'dı. 1909'a gelindiğinde İngilizler Siam'a (şimdi Tayland) kuzey Malay eyaletleri Kedah, Terengganu, Kelantan ve Perlis üzerinde egemenliği devretmesi için baskı yapmıştı; Johor 1914'te bir İngiliz vatandaşı kabul etmek zorunda kaldı. Ancak bu beş saltanat Malay federasyonunun dışında kaldı. İngiltere artık dokuz saltanat üzerinde resmi veya gayri resmi sömürge kontrolü elde etmişti, ancak din, gelenekler veya padişahların sembolik siyasi rolüne müdahale etmeyeceğine söz verdi. Çeşitli devletler ayrı kimliklerini korudular, ancak İngiliz Malaya'sını oluşturmak için giderek daha fazla entegre oldular.
Perak Sultanlığı
Salasilah Raja-Raja Perak'a (Perak Kraliyet Soykütüğü) dayanan Perak Sultanlığı, 16. yüzyılın başlarında, Malakka'nın 8. Sultanı Mahmud Şah'ın en büyük oğlu tarafından Perak Nehri kıyısında kuruldu. 1511'de Portekizliler tarafından Malakka'nın ele geçirilmesinden sağ kurtulduktan ve Sumatra adasındaki Siak'ta bir süre sessizce yaşadıktan sonra Perak'ın ilk padişahı I. Muzaffer Şah olarak tahta çıktı. Perak ve Klang arasında yerel bir lider ve tüccar olan Tun Saban'ın çabalarıyla padişah oldu. Tun Saban, Sumatra'daki Kampar'dan bölgeye ilk geldiğinde Perak'ta padişah yoktu. Bölge sakinlerinin çoğu Malakka, Selangor ve Sumatra'dan tüccarlardı. Perak, geleneksel bölge, kuzeybatı Batı Malezya (Malaya), kuzeyde Tayland sınırında ve batıda Malakka Boğazı'na cephe. Alanı, Batı Malezya'nın batı kıyısı ovalarının büyük bir bölümünü içerir ve doğuda Keledang Sıradağları ile batıda Bintang Sıradağları arasında kuzeyden güneye akan Perak Nehri üzerinde merkezler; bu dağ sıralarının her ikisi de batı kıyısı ovalarının doğusunda yer alır. Perak adı "teneke" anlamına gelir.
Perak'ın yönetimi, saltanat kurulduktan sonra daha organize hale geldi. Demokratik Malakka'da hükûmet feodal sisteme dayanıyordu.
17. yüzyılın başlarında, Açe Sultanlığı Malay Yarımadası'nın çoğu bölümünü sürekli tacize maruz bıraktı. Perak, Acehnese Sultanlığı'nın otoritesi altına girmiş olsa da, komşusu Kedah ve kuzeydeki birçok Malay saltanatının aksine, 1612'den itibaren iki yüz yıldan fazla bir süre boyunca Siyam kontrolünden tamamen bağımsız kaldı Malay Yarımadası'nın bir parçası olan ve Siam'a bağlı devletler haline geldi. Özellikle kalay birikintileri nedeniyle bölge birçok yabancı ve yerli akınlara maruz kaldı. Malakka 1511'de Portekizlilerin eline geçti ve o zaman Perak bağımsız bir devlet olarak ortaya çıkmaya başladı. Bölge, özellikle Perak'ın dört padişahını ve 1575-1675 yılları arasında binlerce tebaasını ele geçirmeyi başaran ve fiilen Perak'ın derebeyleri olan Acehnese tarafından taciz edildi. Hollanda'nın kalay ihracatını kontrol etme girişimleri, Perak sultanı ile 1765 anlaşmasıyla sonuçlandı, ancak devlete yönelik en ciddi tehdit aslında güneydeki Bugis komşularından geliyordu. 1818 tarihli bir ticaret anlaşmasıyla başlayan İngiliz nüfuzu, 1826'da Dindings kıyı şeridi ve Pangkor Adası açıklarında korsanların bastırılması için üs olarak onlara devredildiğinde genişletildi. Pangkor Nişanı'nda (1874), şefler bir İngiliz vatandaşı kabul etti ve Perak 1896'da Federe Malay Devletleri'nden biri oldu. Dindings ve Pangkor, 1935'te II. Dünya Savaşı'ndan sonra Malaya Federasyonu'na katılan Perak'a iade edildi.
Malakkan soyundan Perak'ın son ve 9. padişahı Sultan Sallehuddin Riayat Şah 1635'te varissiz vefat edince Perak'ta bir belirsizlik durumu hakim oldu. Bu, devleti kasıp kavuran ve birçok kraliyet ailesi üyesini öldüren ölümcül bir kolera salgınıyla daha da kötüleşti. Perak reislerinin, akrabası Raja Sulong'u yeni Perak Sultanı II. Muzaffer Şah olması için gönderen Aceh Sultanı Iskandar Thani'ye başvurmaktan başka seçeneği kalmamıştı. Bölgede, özellikle Kinta Vadisi'nde kalay madenciliği devam etmektedir. Bölgenin çoğu ormanda kalıyor ve Keledang ve Bintang sıradağları yolsuz ve seyrek yerleşimli; bununla birlikte, bu sıraların eteklerinde Malaya Demiryolu tarafından desteklenen iyi bir yol ağı vardır. Kuzey-orta Perak'taki Chenderoh Gölü, Kinta Vadisi'ne güç sağlayan Perak Nehri üzerindeki bir hidroelektrik barajının yeridir. Kauçuk üretimi, çeltik (pirinç) tarımı, hindistancevizi tarlaları ve balıkçılık da önemlidir. Tütün, çeltik alanlarında sezon dışı nakit mahsul olarak yetiştirilmektedir. Demir çıkarılıyor ve bölgede kömür yatakları var.
Hollandalıların gelişi
Aceh'in Perak üzerindeki etkisi, 17. yüzyılın ortalarında Hollanda Doğu Hindistan Şirketi (VOC) geldiğinde azalmaya başladı. Perak, kuzey komşularının yaptığı gibi VOC ile bir sözleşme yapmayı reddettiğinde, Perak Nehri'nin ablukası kalay ticaretini durdurdu ve Aceh'in tüccarları arasında acılara neden oldu. 1650'de Aceh Sultanı Taj ul-Alam, Perak'a, kalay ticaretinin yalnızca Aceh'in tüccarlarıyla yapılması şartıyla VOC ile bir anlaşma imzalamasını emretti. Ertesi yıl, 1651, VOC, Perak'ta bir mağaza kurarak kalay ticareti üzerinde bir tekel sağladı.> Aceh ve VOC arasında Perak'ın kalay ticareti üzerine uzun süren rekabetin ardından, 15 Aralık 1653'te iki taraf Perak ile birlikte Hollanda'ya eyalette bulunan madenlerden çıkarılan kalay üzerinde münhasır haklar veren bir anlaşma imzaladı.
Cohar'un yeni krallığı, hem Portekizlilerin hem de Açe'nin kendi payına düşen saldırılarla karşı karşıya kaldı ve 16. yüzyılın sonlarına doğru Hollandalıların gelişine kadar, konumunu sağlamlaştırmayı başaramadı.
Düşmanlarına karşı kendini korumak isteyen padişah, Hollandalılarla ittifak kurdu. 1602'de, Asya'daki tüm Hollanda ticaret işletmeleri, baharat ticaretinin tekelini elde etmek için Malakka'nın kontrolünü ele geçirme ihtiyacını kabul eden Hollanda Doğu Hindistan Şirketi'ni (VOC) oluşturmak için birleşti. 1640 yılında Hollandalılar, Cohar Sultanı'nın yardımıyla Malakka'ya saldırdı ve bir yıl süren kuşatmanın ardından Portekizliler'i yerinden etmeyi başardı. Desteğine karşılık Cohar'a ticaret ayrıcalıkları verildi ve 17. yüzyılın sonunda güçlü bir krallık haline geldi. Gücünün zirvesinde, güney Malezya Yarımadası'nı ve doğu Sumatra'nın bir bölümünü kontrol etti.
sağ|küçükresim|[[Hollanda Doğu Hindistan Şirketi
Hannibal King
Hannibal King, Marvel Comics yayınlarında görülen doğaüstü güçleri bulunduğunu düşündüren, kurgusal karakterdir. İlk olarak 1970'lerde yayınlanan The Tomb of Dracula isimli çizgi romanda yardımcı bir karakter olarak ortaya çıktı.
Malezya tarihi
Hollandalıların gelişi
tarafından bir kalay cevheri deposu olarak inşa edilen Pangkor Adası'ndaki 1670 Hollanda Kalesi>
1670 yılında Pangkor Adası'nda Perak'ta çıkarılan kalay cevherini depolamak için bir depo olarak bir kale inşa edildi.> ancak yerel yerliler tarafından 1690'da başka saldırılarda yok edildi. Hollandalı takviye ile geri döndüğünde daha sonra onarıldı. 1747'de, Yukarı Perak bölgesinde iktidarı elinde tutan Sultan III. ve Hollandalıların Perak Nehri ağzında yeni bir depo kalesi inşa etmesine izin verdi. Hollandalılar devraldığında, Malakka'nın çoğu 1640-41 kuşatması nedeniyle harabeye döndü. Onların yönetimi sırasında, Hollandalılar şehri yeniden inşa ettiler ve bu yapıların çoğu şehri ve bu yapıların çoğu bu güne kadar hayatta kaldı. Öne çıkan binalar arasında Güneydoğu Asya'daki en eski Hollanda binası olan Stadthuys yer alıyor.
Pahang Sultanlığı
Günümüz Pekan merkezli Eski Pahang Sultanlığı, 15. yüzyılda kuruldu. Etkisinin zirvesinde, Saltanat Güneydoğu Asya tarihinde önemli bir güçtü ve Pattani Sultanlığı ve Johor Sultanlığı sınırındaki tüm Pahang havzasını kontrol etti. Saltanatın kökenleri Malakkan Sultanlığı'na bir vasal olarak gelir. İlk Sultanı, Pahang'ın Malakkan öncesi son hükümdarı Dewa Sura'nın torunu olan bir Malakkan prensi olan Muhammed Şah'dı. Yıllar geçtikçe, Pahang Malakkan kontrolünden bağımsız hale geldi ve bir noktada kendisini Malakka'ya rakip bir devlet olarak kurdu, ta ki Malakka'nın 1511'deki ölümüne kadar. 1528'de, son Malakkan Sultanı öldüğünde, Pahang, Portekizlileri Malay Yarımadası'ndan kovmak için Johor'da kurulan halefi Alauddin Riayat Shah II ile güçlerini birleştirdi. 1547'de Muar'da ve 1551'de Portekiz Malakkası'nda iki girişimde bulunuldu. Ancak, üstün Portekiz silahları ve gemileri karşısında, Pahang ve Johor kuvvetleri her iki durumda da geri çekilmek zorunda kaldılar. Pahang, bölge, doğu Batı Malezya (Malaya). Doğu kıyı şeridi Güney Çin Denizi boyunca uzanır. Pahang, batıda Main Range ve kuzeyde doğu yaylaları tarafından çevrelenen geniş Pahang Nehri havzasını kaplar. Cha Ju Kua (c. 1225) tarafından yazılan bir Çin vakayinamesi, Pahang bölgesinden Sumatra Śrivijaya krallığına tabi olduğundan bahseder. 15. yüzyıldan sonra Malakka krallığının bir parçasıydı ve daha sonra güneyde Johore'un kontrolü altına girdi. Johore temsilcileri sonunda 1887'de İngiliz koruması alan bağımsız bir saltanat kurdular. Pahang, 1895'te Federe Malay Devletleri'nden biri oldu ve II. Dünya Savaşı'ndan sonra Malaya Federasyonu'na katıldı.
Brunei İmparatorluğu
İslam'a dönüşmeden önce Brunei, Poni olarak biliniyordu ve Majapahit İmparatorluğu'na bağlı bir devletti. 15. yüzyılda, ticaret yapmak ve İslam'ı yaymak için Güneydoğu Asya'nın diğer bölgelerinden gelen Müslüman Hintler ve Arap tüccarlar tarafından getirilen Brunei Kralı İslam'ı seçtiğinde imparatorluk Müslüman bir devlet haline geldi. Beşinci Sultan olan Bolkiah'ın yönetimi sırasında, imparatorluk kuzeybatı Borneo'nun (bugünkü Brunei, Saravak ve Sabah) kıyı bölgelerini kontrol etti ve Filipinler'e Seludong'da (bugünkü Manila), Sulu Takımadaları'na ulaştı. ve Mindanao adasının bazı kısımlarını içeriyordu. 16. yüzyılda Brunei imparatorluğunun etkisi Batı Kalimantan'daki Kapuas Nehri deltasına kadar uzandı. Saravak, İngiliz maceracı James (daha sonra Sir James) Brooke'un Brunei sultanına (teorik olarak) saltanatın kontrolü altındaki birkaç Iban grubunun yerel isyanını bastırmasına yardım etmesiyle de yeni bir tarihsel döneme girdi. Brunei sultanı minnetle 1841'de Saravak Nehri havzasının Brooke raja'sını (vali) atadı. Brooke sadece yeni bir imparatorluk girişiminin açılışını yapmakla kalmadı, aynı zamanda dikkate değer bir İngiliz ailesinin birbirini takip eden nesiller tarafından yönetildiği bir yüzyılı da başlattı. Brooke Raj. Geleneksel Borneo hükümdarları, genellikle yardımsever otokratlar ve ihtiyatlı modernleştiriciler olarak Brookes, kendilerini Saravak halkının koruyucuları olarak gördü. James Brooke, 1868'de ölümünden önceki yıllarını, çevredeki bölgelerin kontrolünü pekiştirmek ve hükûmetini çeşitli zorluklara karşı savunmak için harcadı. Saravak, ikinci raja Charles Brooke (James Brooke'un yeğeni) döneminde İngiliz koruması altında bağımsız bir devlet statüsü kazandı. Bununla birlikte, Britanya ile ilişkiler, esas olarak, 19. yüzyılın sonlarında bir İngiliz himayesi haline gelen, azalan Brunei saltanatının pahasına toprakları birleştirmeye yönelik tutarlı bir Brooke politikası nedeniyle, genellikle gergindi. Saravak'ın bugünkü sınırlarına 1906'da ulaşıldı.
Bölgedeki diğer saltanatların Brunei Kraliyet Evi ile yakın ilişkileri vardı, bazı durumlarda etkili bir şekilde Brunei yönetici ailesinin hegemonyası altındaydı, örneğin Pontianak Malay sultanları, Samarinda ve Banjarmasin gibi. Liderleri olarak Brunei Sultanı. Günümüz Batı Kalimantan'daki Malay Sambas Sultanlığı ve özellikle Güney Filipinler'deki Sulu Sultanlığı, Brunei kraliyet hanedanıyla hanedan ilişkileri geliştirmişti. Saravak Sultanlığı (günümüzde Portekizli haritacılar tarafından Cerava olarak bilinen ve Borneo adasındaki beş büyük limandan biri olan Kuching'i kapsayan), Brunei'nin etkisi altında olmasına rağmen, tam olarak kurulmadan önce Sultan Tengah altında kendi kendini yönetiyordu. 1641'de Tengah'ın ölümü üzerine Bruneian İmparatorluğu'na katıldı. Kuzeydoğu Borneo, şimdi Sabah olan bölge, İngiliz kontrolüne giren son bölgeydi. 1700'lerin başında Brunei, bölgenin çoğu üzerindeki iddialarını Sulu Takımadaları'ndan (şimdi Filipinler'in bir parçası) doğuya hükmeden Sulu sultanına devretti. Uzak kuzeydoğu hariç, gerçek Sulu gücü sınırlı kaldı. Brunei veya Sulu etkisine ara sıra yerel direnişin yanı sıra kapsamlı kıyı baskınları ve hükümranlığın karışıklığı, 18. yüzyıldan itibaren Batı'nın ilgisini çekti. 1860'lardaki kısa süreli Amerikan faaliyetine rağmen, İngiliz gücü en belirleyici oldu. 1846'da İngilizler, Brunei'den açık denizdeki Labuan adasını zaten satın almıştı. 1872'de İngiliz tüccar William Cowie, Sulu'dan kiralık olarak Sandakan'da bir doğu kıyısı yerleşimi kurduğunda, kuzeydoğu Borneo'da bir yer edindiler. 1881'e kadar bölgenin büyük bir kısmında haklar elde eden İngilizler, Sandakan merkezli ve 1941'e kadar İngiliz himayesini - Kuzey Borneo olarak - yöneten İngiliz Kuzey Borneo Şirketi'ni kurdu. Şirket, devleti hissedarlarının çıkarları doğrultusunda işletti ancak yüksek genel giderler ve kötü yönetim nedeniyle sadece orta derecede müreffehti; 60 yıllık yönetimi ise çağdaş Sabah'ın ekonomik, idari ve siyasi çerçevesini oluşturdu.
Bruneian imparatorluğu, batılı güçlerin gelişi sırasında gerilemeye başladı. İspanya, Brunei'nin Filipinler'deki topraklarını işgal etmek için Meksika'dan birkaç sefer gönderdi. Bunlar İslam ait Bruneian kolonisini ele Manila, Hristiyanlaştırma halkını ve kuşattı Sulu. Sonunda İspanyollar, Visayan müttefikleri ve Latin Amerikalı askerleri Kastilya Savaşı sırasında Brunei'nin kendisine saldırdı. İspanyollar daha sonra geri çekilirken işgal sadece geçiciydi. Ancak Brunei, Filipinler'de kaybettiği toprakları geri kazanamadı. Ancak yine de Borneo'da hakimiyetini sürdürdü. 19. yüzyılın başlarında Saravak, Brunei Sultanlığı'nın kontrolü altında gevşek bir şekilde yönetilen bir bölge haline gelmişti. Bruneian İmparatorluğu, yalnızca yarı bağımsız Malay liderleri tarafından tutulan Saravak'ın kıyı bölgeleri boyunca otoriteye sahipti. Bu arada Saravak'ın iç kısmı, topraklarını genişletmek için agresif bir şekilde savaşan Iban, Kayan ve Kenyah halklarının yaptığı kabile savaşlarından muzdaripti. Kuzeydoğu Borneo, şimdi Sabah olan bölge, İngiliz kontrolüne giren son bölgeydi. 1700'lerin başında Brunei, bölgenin çoğu üzerindeki iddialarını Sulu Takımadaları'ndan (şimdi Filipinler'in bir parçası) doğuya hükmeden Sulu sultanına devretti. Uzak kuzeydoğu hariç, gerçek Sulu gücü sınırlı kaldı. Brunei veya Sulu etkisine ara sıra yerel direnişin yanı sıra kapsamlı kıyı baskınları ve hükümranlığın karışıklığı, 18. yüzyıldan itibaren Batı'nın ilgisini çekti. 1860'lardaki kısa süreli Amerikan faaliyetine rağmen, İngiliz gücü en belirleyici oldu. 1846'da İngilizler, Brunei'den açık denizdeki Labuan adasını zaten satın almıştı. 1872'de İngiliz tüccar William Cowie, Sulu'dan kiralık olarak Sandakan'da bir doğu kıyısı yerleşimi kurduğunda, kuzeydoğu Borneo'da bir yer edindiler. 1881'e kadar bölgenin büyük bir kısmında haklar elde eden İngilizler, Sandakan merkezli ve 1941'e kadar İngiliz himayesini - Kuzey Borneo olarak - yöneten İngiliz Kuzey Borneo Şirketi'ni kurdu. Şirket, devleti hissedarlarının çıkarları doğrultusunda işletti ancak yüksek genel giderler ve kötü yönetim nedeniyle sadece orta derecede müreffehti; 60 yıllık yönetimi ise çağdaş Sabah'ın ekonomik, idari ve siyasi çerçevesini oluşturdu.
Kuching bölgesinde antimon cevherinin keşfinin ardından, Pangeran Indera Mahkota (Brunei Sultanı'nın bir temsilcisi) 1824 ile 1830 yılları arasında bölgeyi geliştirmeye başladı. Antimon üretimi arttığında, Brunei Sultanlığı Saravak'tan daha yüksek vergiler talep etti; bu sivil huzursuzluk ve kaosa yol açtı. 1839'da Sultan II. Ömer Ali Seyfeddin (1827-1852), amcası Pengiran Muda Haşim'e düzeni yeniden kurmasını emretti. Bu sıralarda James Brooke (daha sonra Saravak'ın ilk Beyaz Rajahı olacak) Saravak'a geldi ve Pengiran Muda Hashim bu konuda yardım istedi, ancak Brooke reddetti. Ancak, 1841'de Saravak'a yaptığı bir sonraki ziyareti sırasında başka bir isteği kabul etti. Pangeran Muda Hashim, 1841'de Saravak'ı Brooke'a teslim eden bir anlaşma imzaladı. 24 Eylül 1841'de Pengiran Muda Hashim, James Brooke'a vali unvanını verdi. Bu atama daha sonra 1842'de Brunei Sultanı tarafından onaylandı. Kuzeydoğu Borneo, şimdi Sabah olan bölge, İngiliz kontrolüne giren son bölgeydi. 1700'lerin başında Brunei, bölgenin çoğu üzerindeki iddialarını Sulu Takımadaları'ndan (şimdi Filipinler'in bir parçası) doğuya hükmeden Sulu sultanına devretti. Uzak kuzeydoğu hariç, gerçek Sulu gücü sınırlı kaldı. Brunei veya Sulu etkisine ara sıra yerel direnişin yanı sıra kapsamlı kıyı baskınları ve hükümranlığın karışıklığı, 18. yüzyıldan itibaren Batı'nın ilgisini çekti. 1860'lardaki kısa süreli Amerikan faaliyetine rağmen, İngiliz gücü en belirleyici oldu. 1846'da İngilizler, Brunei'den açık denizdeki Labuan adasını zaten satın almıştı. 1872'de İngiliz tüccar William Cowie, Sulu'dan kiralık olarak Sandakan'da bir doğu kıyısı yerleşimi kurduğunda, kuzeydoğu Borneo'da bir yer edindiler. 1881'e kadar bölgenin büyük bir kısmında haklar elde eden İngilizler, Sandakan merkezli ve 1941'e kadar İngiliz himayesini - Kuzey Borneo olarak - yöneten İngiliz Kuzey Borneo Şirketi'ni kurdu. Şirket, devleti hissedarlarının çıkarları doğrultusunda işletti ancak yüksek genel giderler ve kötü yönetim nedeniyle sadece orta derecede müreffehti; 60 yıllık yönetimi ise çağdaş Sabah'ın ekonomik, idari ve siyasi çerçevesini oluşturdu.
1843'te Pengiran Muda Hashim, Borneo'nun Sultanı oldu. Saravak'taki karışıklıklar başarıyla bastırıldıktan sonra, James Brooke verdiği sözlerin tutulduğundan emin olmak için Kuching'de Haşim ile bir araya geldi. Pengiran Muda Hashim sözünü yerine getirmeyi kabul etti. Kuching'in Brooke'a devredilmesi, bölgelerin James Brooke'a ve daha sonra Kuzey Borneo Şirketi'ne daha fazla kesilmesinin başlangıcı oldu. Aynı yıl, Brooke Saravak'ın Rajah'ı oldu ve Saravak'ın Beyaz Rajah Hanedanlığını kurdu. Kuzeydoğu Borneo, şimdi Sabah olan bölge, İngiliz kontrolüne giren son bölgeydi. 1700'lerin başında Brunei, bölgenin çoğu üzerindeki iddialarını Sulu Takımadaları'ndan (şimdi Filipinler'in bir parçası) doğuya hükmeden Sulu sultanına devretti. Uzak kuzeydoğu hariç, gerçek Sulu gücü sınırlı kaldı. Brunei veya Sulu etkisine ara sıra yerel direnişin yanı sıra kapsamlı kıyı baskınları ve hükümranlığın karışıklığı, 18. yüzyıldan itibaren Batı'nın ilgisini çekti. 1860'lardaki kısa süreli Amerikan faaliyetine rağmen, İngiliz gücü en belirleyici oldu. 1846'da İngilizler, Brunei'den açık denizdeki Labuan adasını zaten satın almıştı. 1872'de İngiliz tüccar William Cowie, Sulu'dan kiralık olarak Sandakan'da bir doğu kıyısı yerleşimi kurduğunda, kuzeydoğu Borneo'da bir yer edindiler. 1881'e kadar bölgenin büyük bir kısmında haklar elde eden İngilizler, Sandakan merkezli ve 1941'e kadar İngiliz himayesini - Kuzey Borneo olarak - yöneten İngiliz Kuzey Borneo Şirketi'ni kurdu. Şirket, devleti hissedarlarının çıkarları doğrultusunda işletti ancak yüksek genel giderler ve kötü yönetim nedeniyle sadece orta derecede müreffehti; 60 yıllık yönetimi ise çağdaş Sabah'ın ekonomik, idari ve siyasi çerçevesini oluşturdu.
Avrupa kolonizasyonu ve hegemonya mücadeleleri
Eski Melaka kraliyet soyunun son Sultanının 1699'da öldürülmesinin ardından Johor'un kontrolünü ele geçirdiler. Bugis güçlerini Johor, Kedah, Perak ve Selangor eyaletlerinde genişletti. Minangkabau, merkezi Sumatra'dan Malaya'ya göç etti ve sonunda Negeri Sembilan'da kendi devletlerini kurdu. Johor'un düşüşü, Malay Yarımadası'nda, kısmen beş kuzey Malay eyaletini (Kedah, Kelantan, Pattani Krallığı, Perlis ve Terengganu) vassalları yapan Ayutthaya Krallığı'nın Siyam kralları tarafından doldurulan bir güç boşluğu bıraktı.
Malaya'nın Avrupa için ekonomik önemi 18. yüzyılda hızla arttı. Malayan biberi de Avrupa'da yüksek bir üne sahipti, Kelantan ve Pahang ise altın madenlerine sahipti. Kalay ve altın madenciliği ve ilgili hizmet endüstrilerinin büyümesi, yabancı yerleşimcilerin Malay dünyasına - başlangıçta Araplar ve Hintler, daha sonra Çinliler - ilk akışına yol açtı.
Kedah
Ayutthaya'nın 1767'de Düşüşünden sonra, Kuzey Malay Sultanlıkları geçici olarak Siyam egemenliğinden kurtuldu. 1786'da İngiliz tüccar Francis Light, Siyam veya Burma'ya karşı askeri destek karşılığında Doğu Hindistan Şirketi adına Sultan Abdullah Mukarram Şah'tan Penang Adası'nı kiralamayı başardı. Ancak Siam, Kuzey Malay Sultanlığı üzerindeki kontrolü yeniden ele geçirdi ve Pattani'yi görevden aldı. Ancak Francis Light, Malay devletlerine Siam'a karşı askeri yardım sağlayamadı ve Kedah, Siyam egemenliği altına girdi. Siam Kralı II. Rama, 1821'de Ligor'dan Noi Na Nagara'ya Kedah Sultanlığı'nı işgal etmesini emretti. 1826 Burney Antlaşması uyarınca, sürgündeki Kedah Sultanı Abdullah Mukarram Şah tahtına geri getirilmedi. O ve silahlı destekçileri daha sonra on iki yıl (1830-1842) restorasyonu için Perang Musuh Bisik olarak bilinen bir dizi savaşta savaştı. 1786, Sir Francis Light bir antlaşma imzalayarak Penang'ı şirket adına Kedah Sultanından satın aldı ve ticari ve deniz üssü olarak kurdu. Ayrıca burayı serbest ticaret limanı ilan etti ve Penang kısa sürede başarılı oldu. Avrupa'nın Napolyon Savaşları'ndan (1800–15) sonra İngiltere, Asya'da lider güç olarak ortaya çıktı. 1819'da, Sir Stamford Raffles, Light'ın Penang'daki çalışmasını, aynı zamanda gelişen bir ticaret limanı haline gelen Singapur'da hatırı sayılır bir başarıyla tekrarladı. 1824'te İngiltere ve Hollanda, Malezya Yarımadası'nın İngiltere'ye ve Endonezya Takımadalarının büyük bir kısmının Hollandalılar'a geçmesiyle Malay dünyasını bölen Anglo-Hollanda Antlaşması'nı imzaladı. Böylece Malakka, Hollanda'ya giden Sumatra'da Bengkulu karşılığında İngilizlere geçti.
Ne zaman Siyam ordu işgal ve işgal Kedah 1821 ile 1842 arasında, yerel Arap ailelerin devletin bağımsızlığını yeniden kazanmak için Siyam ikna etmeye kurşun direnç çabalarına Sultan'ın çabalarını destekledi. 1842'de Sultan Mukarram Şah nihayet Siyam şartlarını kabul etmeyi kabul etti ve Kedah tahtına geri döndü. Ertesi yıl, Seyyid Hüseyin Jamal Al-Layl, Siyam tarafından Perlis'in ilk Raja'sı olarak kuruldu, Kedah Sultanı Perlis'in oluşumu için onay verdikten sonra, Siam Perlis'i doğrudan Bangkok'a bağlı ayrı bir prensliğe ayırdı. Malezya'ya yönelik ilk İngiliz politikası kesinlikle "bölge değil ticaret" idi ve aynı zamanda Hollandalılar gibi, ancak Portekizliler'in aksine İngilizler Hristiyanlığı yaymakla değil, serbest ticaret ve kârla ilgileniyorlardı. Doğrudan kontrollerini 1826'da kurulan Boğazlar Yerleşimleri ile sınırladılar. Malay Yarımadası Britanya'nın etki alanının bir parçası haline geldi, ancak büyük ölçüde kendi kendini yöneten ve bağımsız kaldı.