cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Iberia
İberia Havayolları, Air Nostrum ile İberia grubunun bir parçasıdır. Taşınan yolcular ve nakliyeye ek olarak, İberia grubu hava aracı bakımı gibi, sistemler ve uçuş sırasındaki yiyecek-içecek ile ilgili faaliyetleri kapsar. İberia grup havayolu taşımacılıkları 39 ülkede 102 varış yerine uçar. Diğer şirketlerle kod-paylaşma düzenlemeleri yoluyla diğer 90 varış yerine uçuş düzenlemektedir.
12 Kasım 2009'da İberya havayolu taşımacılıkları British Airways ile birleşmesi için ön bir anlaşmayla uzlaşmış olduğunu doğruladı.
Derya Önder
Derya Önder (d. 1973, Tokat), Türk şair.
1989-1994 yılları arasında Yıldız Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Mimarlık Bölümünde okudu. Şiirleri ve yazıları Milliyet Sanat Dergisi, Ütopya, Kül, Düşlük, Ağır Ol Bay Düzyazı, La poéte travaille, Öteki-siz, Rüzgâr, Üç Nokta, Sınırda, Yaratım gibi dergilerde yayımlandı. Öteki-siz şiir derdi ve Öteki-siz Yayınevi'nin kurucularından birisi konumundadır.
Felix Steiner
Felix Steiner (Tam adı: Felix Martin Julius Steiner, (23 Mayıs 1896, Stallupönen, Doğu Prusya - 12 Mayıs 1966, Münih, Almanya), I. Dünya Savaşı piyade subayı ve II. Dünya Savaşı'nda Waffen-SS Generali.
Mart 1914'te Kara Kuvvetlerine girerek 41. Piyade Alayı "von Boyen" (Doğu Prusya 4. Alayı) e subay adayı olarak verilmiştir. I. Dünya Savaşı'nda Kasım 1914'te ağır yaralanmış ve Ocak 1915'te teğmenliğe, Ekim 1918'de üsteğmenliğe yükseltilmiştir. Savaş sırasında Birinci ve İkinci sınıf Demir Haç Madalyası aldı.
Savaş bitikten sonra 1919'da Doğu Prusya'da Freikorps'a katılmış ve 1921'de Reichswehr'e alınmıştır. 1933 yılında binbaşı rütbesiyle erişti. Ancak Adolf Hitler'in iktidara gelmesinden sonra 1933'te binbaşıyken ordudan ayrılarak Nazi Partisine üye olmuş ve SA'ya katılarak eğitim sorumlusu olmuştur. 1935'te SS'e geçerek 1 Temmuz 1936'da "Deutschland" Alayının kumandanlığına getirilmiştir. Ekim 1936'da Bad Tölz'teki SS Subay Okulu (SS-Junkerschule)nun taktik öğretmeni olmuştur.
II. Dünya Savaşı patlak verdiğinde bir SS-Oberführer olarak ve hala SS-Deutschland'ın komutanıydı. Polonya Seferi ve Fransa Seferi'nde alayı ile yer aldı. 15 Ağustos 1940'ta Şövalye Demir Haç madalyası aldı. Nisan 1943'te, Steiner yeni kurulan III. SS Panzer Kolordusu komutanlığına getirildi. Birimi Yugoslavya'da anti-partizan eylemlerine katıldı. Kasım/Aralık 1943 yılında kolordusu Doğu Cephesi'ne sevk edildi ve Kuzey Ordular Grubu altında Leningrad'da kuzey sektöründe konumlandırıldı. Steiner'in Panzer Kolordusu Narva'da nispeten az başarılı olan savunma savaşları sırasında öncü bir rol oynadı.
Felix Steiner, 1953 yılında CIA tarafından bir propaganda aracı olarak faaliyet gösteren ve Batı Almanya'nın yeniden silahlandırılmasını hedefleyen askeri bir düşünce kuruluşu olan Gesellschaft für Wehrkunde'nin kuruluşunda etkin bir rol oynamıştır.
Mayıs 1945'te teslim olduktan sonra 1948 yılına kadar hapsedildi. Nürnberg Mahkemelerinde suçlamalarla karşı karşıya kaldı ama hepsinden aklandı ve serbest bırakıldı. Steiner daha sonra, 1958 yılında aşırı sağcı Plesse-Verlag tarafından yayınlanan Die Freiwilligen (Gönüllüler) de dahil olmak üzere çeşitli kitaplar yazdı. Ayrıca, çoğu II. Dünya Savaşı sırasında geçen birkaç roman da yazmıştır. 12 Mayıs 1966'da öldü.
Kontrollü uçuşta yere çarpma
Kontrollü uçuşta yere çarpma (CFIT), uçuşa elverişli bir hava taşıtının pilot kontrolündeyken bir maniaya çarpması veya suya düşmesi ile sonuçlanan kaza. CFIT, İngilizce Controlled flight into terrain kavramının kısaltmasıdır. Bu kaza türünde pilotlar genellikle sona ana kadar tehlikenin farkına varamazlar.
Nedenler
Her tecrübe seviyesinden pilotlar CFIT kazalarına sebebiyet verebilir. Pilot yorgunluğu, durumun farkında olmama, altimetreye yanlış basınç değeri girme veya yön kaybı (kaybolma) gibi durumlar kazaya sebep olabilir. Kazalar genellikle aniden yükselen dağlık arazilerde oluşur ve kaza bölgesinde yoğun bulutlar, sis ve görüşü engelleyen etmenler görülebilir. CFIT genellikle havaalanı yakınlarında, uçağın iniş için alçaldığı sırada meydana gelir.
CFIT donanım arızasından kaynaklanabilir. Eğer arıza seyrüsefer ekipmanlarından birinin bir bölümünde oluşmuşsa bile bazen doğru çalışan ekipmanlardan gelen bilgilere rağmen mürettebatın uçağı yanlış yönlendirmesine sebebiyet verebilir.
Mücadele
CFIT kazalarıyla mücadele etmek için üreticiler ve uçuş emniyetinden sorumlu kuruluşlar bir radar altimetresi kullanan ve arazi yaklaşımını hesaplayan GPWS sistemini geliştirdiler. Bu sistem yeryüzü arazi veritabanı ve GPS sistemi eklenmesiyle EGPWS adıyla daha da geliştirilmiştir. Artık geliştirilmiş yer alçalış ikaz sistemi (EGPWS) diye bilinen sistem, hem donanımın ve hem de donanımın verdiği ikazlara uyma ve takip edilecek prosedürleri içeren sivil havacılıkta şart koşulan zorunlu bir sistemdir.
Trompe le Monde
Trompe le Monde American alternatif rock grubu olan Pixies'in dördüncü ve son albümüdür. 1991 yılında çıkmıştır.
İçerik
Albümün ismi, albümdeki ilk parça olan Fransızca "Trompe le Monde"den gelmektedir. Şarkı Türkçe "Dünyayı Aldat" anlamına gelmektedir. Önceki albümlere nazaran, bu albümün ismi bir şarkıdan gelmiştir. Öncekilerde ise şarkı sözleri kullanılmıştır.
Aşk-ı Memnu
Aşk-ı Memnu (günümüz Türkçesi: Yasak Aşk), Halid Ziya Uşaklıgil'in realist-naturalist bir romanıdır. İlk olarak 1899-1900 yıllarında Servet-i Fünûn dergisinde tefrika edildikten sonra 1901'de kitap olarak yayımlanmıştır.
Konu
Firdevs Hanım, "Melih Bey takımı" diye adlandırılan bir ailedendir. Yaptığı evlilikten Peyker ve Bihter adlı iki kızı olmuştur. Eşi, Firdevs Hanım'a yazılmış aşk mektuplarını okuduktan sonra kriz geçirerek ölür. Kızları Firdevs Hanım'ı pek sevmez. Firdevs Hanım da kızlarından nefret etmektedir. Çünkü ona göre kızları onun gençliğini çalmıştır. Firdevs Hanım'ın kızları zamanla büyür ve Peyker evlenir. Firdevs Hanım ve kızları güzel görünmeye çok önem verirler, çok zarif giyinirler. Firdevs Hanım, dönemin zenginlerinden Adnan Bey ile evlenmek istemektedir. Ama Adnan Bey Bihter’i ister. Firdevs Hanım bu evliliğe başta karşı çıkar ancak daha sonra kabul etmek zorunda kalır. Adnan Bey’in Nihal ve Bülent adında iki çocuğu vardır. Nihal 15 yaşında, Bülent yaklaşık 9 yaşındadır. Adnan Bey'in eşi Bülent'in doğumundan hemen sonra hayatını kaybetmiştir. Nihal önce babasının yeni evliliğine soğuk bakar. Ama Bihter ile tanışınca içi ısınır. Bununla birlikte, artık babasına karşı mesafe almıştır. Ancak, Bihter'le anlaşamayan aşçı Şakire Hanım'ın, eşi Süleyman Efendi ve kızları Cemile ile birlikte evden ayrılması nedeniyle Nihal Bihter'den de soğumaya başlar. Kardeşi Bülent'in yatılı okula gönderilmesinden de Bihter'i sorumlu tutmaya başlar.
Bihter iki yıl içinde evliliğinden sıkılır. Çünkü Adnan Bey ile aralarındaki yaş farkı büyüktür ve Bihter ona âşık olmadığını hissetmektedir. Zamanla Behlül ile aralarında yasak bir ilişki başlar. Behlül Adnan Bey’in yeğenidir ve onlarla aynı evde kalmaktadır. Bihter gece herkes uyuduktan sonra Behlül'ün odasına girmektedir.Sabaha kadar ilişki yaşarlar. Nihal zamanla Bihter’den nefret etmeye başlar: Bihter'in Nihal ve Bülent'in odalarını ayırması, Nihal'e göre affedilemez bir harekettir.
Firdevs Hanım dizlerindeki romatizmaları bahane ederek kendi yalısının fazla rutubetli olduğunu öne sürer ve Adnan Bey'in yalısına yerleşmeye karar verir. Aynı dönemde, Nihal’e annelik yapan mürebbiyesi Matmazel De Courton da evden ayrılır ve Fransa'ya geri döner; Nihal onu Bihter'in uzaklaştırdığını düşünmektedir. Nihal'in artık kimsesi kalmamıştır. Babasını eskiden çok sevmesine karşı, şimdi içinde ona karşı bir nefret oluşmuştur. Yaşadığı olayların ağırlığı karşısında, bir gün piyano çalarken baygınlık geçirir; bu olaya yalnızca yalının çocuk yaştaki Habeş hizmetlisi Beşir şahit olur.
Aynı dönemde Nihal Behlül'e bir duygusal yakınlık duymaya başlamıştır; Behlül ise Bihter'e duyduğu aşktan zamanla uzaklaşmakta, yeni arayışlara girmektedir. Firdevs Hanım Adnan Bey'in yalısında kalmaya başladıktan sonra Behlül ile Nihal'i evlendirmeyi planlar. Bu arada, Bihter ile Behlül'ün arasında bir ilişki olduğunu fark eder. Nihal ve Behlül bu fikre önce şaka diye aldırmazlar ama zamanla iş ciddileşir; iki genç birbirlerine aşık olurlar. Bihter Behlül'ün Nihal'e olan aşkını kıskanır. Nihal, Behlül'le evlenme hazırlıkları yaptığı sırada, Behlül ve Bihter arasındaki ilişkiyi sezer. En sonunda Beşir her şeyi açıklar. Nihal ve Adnan Bey şok geçirirler. Evlenecekleri gün Bihter odasında intihar eder. Behlül ise evden kaçar. Bir zaman sonra Adnan Bey ve Nihal eski mutlu günlerine geri dönerler; Şakire Hanım ve Süleyman Efendi eve geri döner, Matmazel de Courton da Fransa'dan geri çağrılır. Ancak Beşir, uzun süredir mücadele etmekte olduğu hastalığına yenik düşerek ölmüştür.
Temalar
Türk edebiyatı tarihi uzmanı Nurullah Çetin, romanda işlenen "yasak aşk" temasının II. Abdülhamit döneminde (19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyıl başında) yayımlanan birçok romanda yer aldığına dikkat çeker. Fatma Âliye'nin Muhadarat (1892), Hüseyin Rahmi'nin Bir Muadale-i Sevda (1899), Mehmet Rauf'un Eylül (1901) ve Saffet Nezihi'nin Zavallı Necdet (1902) romanları, Aşk-ı Memnu'nun tefrika edildiği dönemlerde yayımlanan ve benzer bir şekilde "yasak aşk" temasını işleyen romanlardandır. Nurullah Çetin'e göre dönemin romanlarında "yasak aşk" temasının ön plana çıkması çeşitli nedenlere bağlıdır; bu nedenlerin arasında Fransız realist romancıların etkisi, okuyucunun gizli şeylere merak duyması gibi nedenler sayılabilir. Dönemin diğer yazarları gibi Halit Ziya Uşaklıgil de yasak aşk konusunu işlerken ahlakçı bir tutum takınmaz, evlilik kurumunun işleyişindeki sorunları gündeme getirir ve evli insanları evlilik dışı ilişkiler yaşamaya iten nedenleri ortaya koyar. Aşk-ı Memnu'da da eşlerin arasındaki yaş farkı ve aralarındaki bağların zayıflığı Bihter'in bir yasak aşk yaşamasına neden olmuştur.
Aşk-ı Memnu'da yer alan mürebbiye karakteri Matmazel De Courton'a benzer karakterler dönemin diğer romanlarında yer alır. Genellikle orta ve üst sınıf Osmanlı ailelerinin çocuklarını eğitmek için Fransa gibi ülkelerden getirilen mürebbiyeler Tanzimat döneminden itibaren Osmanlı konaklarında görülmeye başlanmıştır. Ahmet Mithat Efendi'nin Felâtun Bey ve Rakım Efendi romanındaki Josefino, Fatma Âliye'nin Muhadaratındaki Jozefin, Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın Mürebbiye'sindeki Anjel ve aynı yazarın Ölüler Yaşıyor mu romanındaki Luiz Şermin karakterleri, Aşk-ı Memnu'daki De Courton'a benzer bir şekilde Osmanlı konaklarında Batı tipi eğitim veren Avrupa kökenli kadın karakterlerdir.
Üslup Özellikleri
1920'den sonra yapılan baskılarda (özellikle 1939 baskısından itibaren) yazar kullandığı dilde bir sadeleştirme gerçekleştirmiştir.
Edebi Önemi
Aşk-ı Memnu, tefrika edildiği dönemde büyük ilgiyle karşılanmıştır. Halid Ziya Uşaklıgil'in en tanınan romanı olmuştur. Roman, yazarın en olgun eseri olarak kabul edilir ve Servet-i Fünûn dönemi Türk edebiyatının şaheserlerinden biri olarak değerlendirilir. Batılı anlamda ilk roman örneği olduğu bilim çevrelerince kabul görmüştür.
Halid Ziya Uşaklıgil'in İzmir'de yazılan ve genellikle aşk hikâyelerini konu eden ve toplumsal konuları işlemeyen romanlarının aksine Aşk-ı Memnu, tıpkı yazarın İstanbul'da yazdığı diğer romanlar gibi İstanbul'un genel yaşantısını ve bu şehirde yaşayan çeşitli toplum kesimlerini yansıtır. Bu nedenle Aşk-ı Memnu, yazarın Mai ve Siyah, Kırık Hayatlar ve Nesl-i Ahir gibi "İstanbul Romanları"na benzer özellikler taşır.
Romanın başlıca baskıları
Aşk-ı Memnu, Servet-i Fünûn dergisinin 9 Şubat 1899 tarihli 413. sayısı ve 16 Mayıs 1900 tarihli 479. sayısı arasında tefrika edilmiştir. 1925 yılında "İkbal Kütüphanesi" yayınevi tarafından yeniden kitap olarak basılmıştır.
1939 yılında Latin harfleriyle bir yeni baskısı yapılmıştır. Hilmi Kitabevi tarafından yapılan bu baskı için yazar romanın dilini sadeleştirmiş; ancak kelimelerin bir kısmını değiştirmekle yetinmiş ve üslupta herhangi bir değişiklik yapmamıştır. Bu değişiklikleri 1939 baskısına yazdığı kısa bir önsözde açıklamıştır.
1963 yılında İnkılap Kitabevi kitabın yeni bir baskısını hazırlamıştır.
2004 yılında Özgür Yayınları romanın yeni bir baskısını yapmıştır; bu baskıda 1939 basımı temel alınmış, Osmanlıca kelimelerin güncel Türkçe karşılıkları köşeli parantez içinde verilmiştir. Bu basım, romandan uyarlanan bir dizinin 2008 yılında yayınlanmaya başlamasının da etkisiyle büyük ilgi görmüş, Mart 2009 itibarıyla yirmi baskı yapmıştır.
Wolfgang Riemann tarafından Almancaya çevrilen kitap, Verbotene Lieben başlığıyla 2007 yılında Zürih merkezli bir yayınevi olan Unionsverlag tarafından Türk Kütüphanesi (Türkische Bibliothek) dizisi kapsamında yayınlandı.
Uyarlamalar
Aşk-ı Memnu'nun Halit Refiğ yönetiminde gerçekleştirilen dizi uyarlaması 1975 yılında TRT'de altı bölüm olarak yayınlandı. Bu uyarlamada esas olarak romana sadık kalınmıştır. Dizideki bazı diyaloglarda Osmanlı Devleti'nin son döneminin siyasi olaylarına yapılan atıflar, romanda yer almamaktadır.
Roman, Tarık Günersel tarafından tiyatroya uyarlandı ve üç perdelik bir oyun olarak temsil edildi.
Romandan yola çıkılarak Kanal D ve Ay Yapım tarafından yapılan yeni bir dizi uyarlaması 2008 yılında televizyonda yayınlanmaya başladı. Bu dizide hikâye 2000'ler Türkiye'sine uyarlanmış, olay örgüsünde ve karakterler özelliklerinde değişiklikler yapılmış, romanda yer almayan kimi yeni karakterler eklenmiştir.
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi ya da kısaca KSBÜ, Türkiye'nin Kütahya ilinde bulunan devlet üniversitesi.
Üniversite, daha önce Kütahya Dumlupınar Üniversitesine bağlı olan Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tıp Fakültesi, Diş Hekimliği Fakültesi, fakülteye dönüştürülen Kütahya Sağlık Bilimleri Yüksekokulu, Gediz Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu ve Simav Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu'nun yeni kurulan Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi, Meslek Yüksekokulu ve Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu ile Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi adı altında birleştirilmesiyle 2018 yılında kurulmuştur.
Üniversitenin kendine ait olan Germiyan Yerleşkesi'nin yanında Kütahya Dumlupınar Üniversitesine ait Evliya Çelebi ve Simav Dr. İbrahim Naci Eren Yerleşkeleri'nde ve Kütahya'nın Gediz ilçesinde meslek yüksekokulunun binası bulunmaktadır.
Germiyan Yerleşkesi
1993 yılında kentin ilk üniversitesi olan Dumlupınar Üniversitesinin yerleşkesi olarak kurulmuştur.
Kuruluşunun ilk yıllarında Kütahya Zafer Meydanı yakınlarında olan ve bugün Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığına ait olan iki katlı binayı kullanan Dumlupınar Üniversitesi, Germiyan Yerleşkesi'nin inşaatına üniversite kurulduktan kısa süre sonra 1992 yılında başlamış, bir yıl sonra rektörlük binasında eğitim veren İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi buraya taşınmıştır. Germiyan Yerleşkesi akademik birimlerinin arttırılması düşünülen üniversite için yetersiz kalınca daha büyük bir yerlşkenin kurulması kararı alınarak Evliya Çelebi Yerleşkesi'nin kuruluş çalışmalarına başlanmış, söz konusu fakülte de daha sonra Evliya Çelebi Yerleşkesi içinde bugünkü binasına geçmiştir.
2019 yılına kadar Kütahya Dumlupınar Üniversitesinin mülkiyetinde olan Germiyan Yerleşkesi ve Evliya Çelebi Yerleşkesi'nin bir bölümü, 4 Şubat günü kentin diğer üniversitesi Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesine devredildi. Düzenlenen protokol kapsamında Kütahya Dumlupınar Üniversitesinin akademik birimlerini aşamalı olarak Germiyan Yerleşkesi'nden taşıması kararı alındı.
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesinin henüz akademik bir birimi olmayan yerleşkede, Kütahya Dumlupınar Üniversitesinin Kütahya Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu, Kütahya Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu ve Kütahya Güzel Sanatlar Meslek Yüksekokulu yer almaktadır.
Yerleşke planı
Yerleşkenin giriş-çıkışları, Kütahya'ya özgü çinilerle süslenmiş yerleşkenin iki kapıdan gerçekleştirilmektedir.
Giriş kapısının ilerisinde solda DPÜ'nün Teknik Bilimler, Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar MYO'larının binaları yer almaktadır.
Eğitim binaları
Germiyan Yerleşkesi içinde Kütahya Dumlupınar Üniversitesine üç meslek yüksekokulu yer almaktadır.
Ulaşım
Kütahya Sağlık Bilimleri Üniversitesi Germiyan Yerleşkesi D 650 karayolunun Dumlupınar Caddesi'yle kesiştiği noktada yer almaktadır. Germiyan Yerleşkesi'ne Kütahya Belediyesi'nin A-1, 2, 4, 6 ve 11 numaralı otobüsleriyle ulaşılabilir.
Vagif Anıt mezarı
Vagif Anıt mezarı (Azerice: Vaqif türbəsi veya Vaqif məqbərəsi), Karabağ Hanlığı veziri olan ünlü şair ve ünlü devlet adamı ve diplomat Molla Penah Vâkıf'in onuruna inşa edildi. Şuşa şehrinde bulunmaktadır.
Türbenin inşası 1970'lerde başladı ve 1982'de tamamlandı. O tarihten sonra Azerbaycan Komünist Partisi Genel Sekreteri Haydar Aliyev tarafından açıldı. Türbe Heykeltıraş A. Mustafayev tarafından Azerbaycan Millî İlimler Akademisi Abdul Vakhav Salamzade'nin tasarımına dayanılarak yaptırılmıştır.
Şuşa'nın güneybatı kesiminde, şairin öldüğü ve Şuşa Devleti Tarihi ve Mimari Yedeklerinin bir parçası olan Jidir Duzu ovası tarafından bulunur. Türbenin tasarımı, Ganja'daki Nizami Anıt mezarı gibi Azerbaycan mezarlıklarının mimari kompozisyonlarını izliyor. Yüksekliği 18 metredir. Anıtın alt kısmı kırmızımsı Karabağ mermer tabakları, beyaz ve gri mermerden yapılmıştır. Mozolenin tüm uzunluğu boyunca dekorasyon deseni için alüminyum kullanılır. Şairin adı giriş kapısının üzerinde oyulmuştur. Türbe Şuşa'yı Ermenilerce işgal ettikten sonra ağır bir hasar gördü. Ermeni tutsaklarında Azerbaycan savaş esiri, değerli mermeri çıkarmak zorunda kalmıştı. Şimdiki zamanda maalesef yıkık durumdadır.
Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi başkanı
Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi başkanı ya da Avrupa Birliği Liderler Zirvesi başkanı, Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi'nin (27 devlet başkanından oluşur) çalışmalarına başkanlık eden kişidir. Aynı zamanda Avrupa Birliği'ni yurt dışında temsil etme yetkisi de bulunmaktadır.
Avrupa Birliği Konseyi başkanlığı 1975'ten 2009'a kadar, Avrupa Birliği Konseyi'nin altı aylık dönem başkanlığını elinde bulunduran üye devletin, devlet veya hükûmet başkanı tarafından temsil edilen, resmi olmayan bir pozisyondu. Ancak, 2007 Lizbon Antlaşması'ndan bu yana, Avrupa Birliği Antlaşması'nın 15. maddesi gereği, Avrupa Birliği Konseyi'nin bir kez yenileme olasılığı ile iki buçuk yıllık bir dönem için tam zamanlı bir başkan atanmaktadır. Atamalar ve görevdekilerin görevden alınması için Avrupa Birliği Konseyi'nde çifte çoğunluk desteği gerekmektedir.
19 Kasım 2009'da Lizbon Antlaşması uyarınca Avrupa Devlet ve Hükûmet Başkanları Konseyi'nin ilk başkanı Herman Van Rompuy olmuştur.
Makamın ikinci sahibi eski Polonya başbakanı Donald Tusk'tır. İlk olarak 1 Aralık 2014 - 31 Mayıs 2017 tarihleri arasında görev yapmak üzere seçilmiş, ardından 9 Mart 2017'de 1 Haziran 2017 - 30 Kasım 2019 tarihleri arasında görev yapmak için ikinci defa seçilmiştir.
Olimpiyat halkaları
Olimpiyat Halkaları, 5 kıtayı temsilen ilk kez 1920 Olimpiyatları'nda kullanıldı.
Mavi halka Avrupa'yı, sarı halka Asya'yı, siyah halka Afrika'yı, yeşil halka Avustralya'yı, kırmızı halka da Amerika'yı temsil eder.
Maria Perini
Maria Perini (Gürcüce: მარია პერინი) (d. 10 Mart 1873, Torino, İtalya – ö. 1939, Nice), İtalyan bale öğretmeni. İtalyan bale dansçısı ve öğretmeni Enrico Cecchetti’nin öğrencisi oldu. 1916’da, Gürcistan’ın başkenti Tiflis’te Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nde ilk bale stüdyosunu kurdu. Kurduğu stüdyo 1920 yılında Devlet Bale Okulu ve Opera ve Bale Tiyatrosu adını aldı. Perini bu kurumun hem öğretmeni ve hem de müdürüydü. Çok sayıda öğrenci yetiştirdi. Bunlar arasında Vahtang Çabukiani, Gürcistan Ulusal Bale Tiyatros’nun kurucusu İliko Suhişvili ve Nino Ramişvili, Tamar Çabukiani ile Solomon (Soliko) Virsaladze gibi ünlü adlar vardı. Maria Perini Polonya asıllı Gürcü resaam Henryk Hryniewski ile evliydi. Kocası 1937’de, Büyük Temizlik sırasında tutuklanınca, Perini Gürcistan’dan sürüldü. Önce Torino'ya gitti; sonra Nice’e yerleşti ve orada 1939 yılında öldü.
Ahmet Bulut
Ahmet Bulut (d. 4 Temmuz 1969, Adana) Türk futbolcu menajeri ve kaleci mevkiinde oynamış eski futbolcudur.
Arda Turan ve başka bazı Türk futbolcularının menajerliğini yapmaktadır.
Futbolculuk kariyeri
Adana doğumlu Ahmet Bulut, kaleciliğe üç yaşında gittiği Almanya'da başlamıştır. 11 yaşında Villingen takımının kendi yaş grubu adına kalesini korumuş, 17 yaşına kadar düzenli olarak burada bulunduktan sonra başarılı performansı sayesinde dönemin İsviçre 2. Lig takımlarından Brüttisellen takımına transfer olmuştur. Burada bulunduğu süre boyunca Türkiye'deki üst düzey takımların dikkatini çekip, 1992 yılında Fenerbahçe ile deneme antrenmanlarına çıkmış, 1993 yılında Galatasaray'a imza atmıştır.
Galatasaray'da geçirdiği iki sezonda Hayrettin Demirbaş'ın yedeği olarak bulunan Ahmet Bulut, forma giymek adına anlaşmasını feshederek Zeytinburnuspor ile anlaşmış ve takımın 1. Lig'e yükselmesinde önemli katkı sağlamıştır.
Zeytinburnuspor'daki başarılı döneminin ardından İsviçre'ye giden Ahmet Bulut, kadrosunu dönemin popüler futbolcularından kuran Ağrıspor'a transfer olmuştur. 2001 yılına kadar burada düzenli olarak forma giydikten sonra, 31 yaşında kalecilik kariyerini bitirmiştir.
Futbolcu menajerliği kariyeri
Profesyonel kalecilik dışında yürüttüğü başarılı çalışmaları Zeytinburnu kulübünde halihazırda kalecilik kariyeri devam ederken başlamıştır. Kadrosunda bulunduğu takımı tarihinde ilk kez kendisinin organize ettiği yurt dışı kampına götürmüş, aralarında Stuttgart gibi büyük kulüplerin de olduğu hazırlık maçları düzenleyerek kulübün gelirine katkıda bulunmuştur. Kulübünün transferlerine başta Mamadou Diallo olmak üzere yardımcı olmuş ve kendi sözleşmelerini hazırlayarak menajerlik yolundaki adımlarını atmıştır.
Kalecilik kariyerine son verdikten sonra aynı zamanda Galatasaray'dan takım arkadaşları olan Okan Buruk ve Emre Belözoğlu'nun menajerlik tekliflerini kabul edip, resmi olarak bu mesleği yapmaya başlamıştır. Çalıştığı iki futbolcunun İnter'e transferinden sonra Fatih Akyel'i Mallorca'ya göndermiş ve başarılarla dolu kalecilik sonrası kariyeri böylece başlamıştır. Kısa zaman içinde Alpay Özalan, Hakan Ünsal, Ahmet Dursun, Rüştü Reçber gibi onlarca üst düzey futbolculuğunun menajerliğini yapmaya başlayan Ahmet Bulut; Jorge Mendes ve Fali Ramadani gibi dünyanın en başarılı menajerlerinden biri olarak kabul görmektedir.
Menajerliğe tek başına başlayan Ahmet Bulut mesleğine kurduğu büyük ekiple devam etmekte, Türkiye'den ve dünyanın birçok noktasından yaklaşık 60 futbolcuya hizmet vermektedir. Sektörde kulüplerin değil, futbolcularının haklarını savunmasıyla ismini duyuran Bulut, attırdığı imzalarla ismini uzun zaman önce duyurmuş olsa da Galatasaray altyapısından beri çalıştığı Arda Turan'la zirveye ulaşmıştır.
Çobanpınarı, Kozan
Çobanpınarı, Adana ilinin Kozan ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Mahallenin asıl yerleşim yeri 3 dağın eteğindedir. Sonraları farklı aileler ovaya doğru yerleşmiş ve yeni köy ve karaveliler çiftliği adı altında yerleşim bölgesi oluşturmuşlardır.
Köreken kelimesi, görgülü, bilgili anlamına gelen öz Türkçe bir kelime olan "Göregen"den gelmektedir. Bir başka rivayete göre ise mahallenin yerleşme alanının dağ eteğinde olmasından dolayı içi ovadan bakıldığı zaman gözüktüğü için mahallenin ismi eski yıllarda Gözüken olarak anılmış, sonraları bu Görüken ve Köreken olarak anılmaya başlanmış ve de 1960'lı yıllarda Çobanpınarı ismini almıştır. Çobanpınarı ismini o zamanlarda bölgede hayvancılık yapıldığından ve de tarım yapılmadığından arazide su kaynakları çok olduğundan o bölgenin insanları tarafından çobanların pınarı olarak anılmaya başlayarak son halini almıştır. Köy üç yerleşim bölgesi halindedir: Köreken, Acarköy ve Karaveliler çiftliği. Köy halkının çoğunluğu akrabadır. Köylüler, çiftçilik, hayvancılık ve narenciye yetiştirerek geçimlerini sağlarlar. Topraklar bol ve bereketlidir. Son yıllarda aileler çocuklarının eğitimi,geçim sıkıntısı nedeniyle büyük şehirlere gitmektedirler. Bu durum tarımdaki iş gücünü kötü yönde etkilemektedir.
Coğrafya
Adana iline 81 km, Kozan ilçesine 14 km uzaklıktadır.
2018 Eurovision Şarkı Yarışması'nda Belçika
Belçika, 2018 Eurovision Şarkı Yarışması'na Laura Groeseneken, Alex Callier ve Maxime Tribeche'nin yazdığı "A Matter of Time" adlı şarkıyla katılmıştır. Belçikalı yayıncı Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie (VRT) tarafından Görevlendirme yöntemiyle Portekiz'in başkenti Lizbon'da yapılan 2018 yarışması'nda Laura Groeseneken seçilmiştir.
Geçmişi
2018 yarışması'ndan önce, Belçika Eurovision Şarkı Yarışması'na elli dokuz kez katılmış, ilk katılımını 1956 yılında gerçekleştirmiştir. Belçika'ya tek birinciliği Norveç'in kenti olan Bergen'de yapılan 1986 Eurovision Şarkı Yarışması'nda yarışmış olan Sandra Kim'in seslendirmiş olduğu J'aime la vie adlı şarkı ile getirmiştir. Belçika sıfır puanla 1962 ve 1965 yılında Fud Lecrlerc'in Ton nom şarkısı ve Lize Marke'nin Als het weer lente is adlı şarkısı ile tarihindeki en kötü sonucunu almıştır. 2014 yılında, Axel Hirsoux Eurosong yarışmasını kazandıktan sonra şarkısı "Mother" ile Belçika'yı temsil etti fakat Hirsoux finale yükselemeyerek yarıfinalde 14. sıraya yükselebildi. 2015 Yarışması'nda ise Görevlendirme ile seçtiği Loïc Nottet'in seslendirdiği "Rhythm Inside" adlı şarkı ile katılmış, finalde 4. olmuştur. Bu sonuç 2003 yılından sonraki en iyi sonucu olmuştur. Belçika, 2017 yılında "City Lights" adlı şarkısıyla Blanche ile katılmış, yarışmada finale yükselmiş, yarışmanın finalinde 4. olmuştur.
Belçikalı Ulusal Yayımcısı Vlaamse Radio- en Televisieomroeporganisatie (VRT) Belçika'nın temsilcisini seçmek için görevlendirilen kuruluştur. Belçika geçmişte temsilcisini seçmek için birçok method denemiştir. Temsilcisini canlı Ulusal Final gösterisi ile çoğu kez seçmiştir. Bir de Görevlendirme yöntemi ile temsilci ve şarkı seçimi yapmış, bu uygulama ara yıllarda bu method uygulanmaktadır. 2018 yılı için de VRT kanalı temsilcisini Görevlendirme yöntemi ile şarkıyı ise Ulusal Final yöntemi ile seçmiştir.
Görevlendirme
VRT kanalı Belçika'nın 2018 Eurovision Şarkı Yarışması temsilcisi belirlemek adına Görevlendirme yöntemini yapmış, şarkıcı veya şarkı yazarlarından gelen başvuru alımı yapmamıştır. VRT kanalı Belçika'yı 2018 Eurovision Şarkı Yarışması'nda temsil edecek kişiyi 28 Eylül 2017 tarihinde açıklamıştır.
28 Eylül 2017 tarihinde Belçikalı yayımcı VRT Laura Groeseneken'in Belçika'yı 2018 Eurovision Şarkı Yarışması'nda temsil edeceği açıklanmıştır. 5 Mart 2018 tarihinde VRT kanalı Laura'nın 2018 yarışması'nda söyleyeceği şarkı olan "A Matter of Time" şarkısını tanıtmıştır.
Eurovision'da
2018 Eurovision Şarkı Yarışması, Yarı finalleri 8 ile 10 Mayıs 2018 tarihlerinde, Final ise 12 Mayıs 2017 tarihinde Portekiz'in başkenti Lizbon'da bulunan Altice Arena'da yapılacak. Eurovision kurallarına göre, tüm ülkeler, ev sahibi ülke ve "Big 5" (Fransa, Almanya, İtalya, İspanya ve Birleşik Krallık) ülkeleri dışında iki yarı finalli sistemde yarışarak finale çıkmak üzere; her yarı finalden ilk on'a giren ülkeler finale çıkma şansını yakalamıştır. Avrupa Yayın Birliği (EBU) önceki yarışmaları göz önünde bulundurarak kura çekimi için altı ayrı fanusa koymuş, oylama tarihlerindeki ülkeler kim yakınsa aynı fanusta yer almıştır. 29 Ocak 2018 tarihinde yapılan özel kura çekimi töreninde, ülkelerin hangi yarı finalin hangi yarısında yer alacağı belirlenmiştir. Belçika, 8 Mayıs 2018 tarihindeki birinci yarı finalde yarışmasına karar verilmiş ve Yarı final'in birinci yarısında yer alacağı belirlenmiştir.
Yarı final
Sennek, teknik provalarda 30 Nisan ve 4 Mayıs tarihlerinde, ardından 7-8 Mayıs tarihlerinde kıyafet provalarında yer aldı. Bu, her ülkenin profesyonel jürilerinin yarı finaldeki katılımcıların gösterisini izlediği ve oy kullandığı 8 Mayıs jüri şovunu içeriyordu.
Gösterinin sonunda, Belçika'nın ilk 10'da yer alamadığı dolayısıyla büyük finale yükselemediği ilan edildi. Daha sonradan Belçika'nın 91 puan alarak on ikinci olarak finale çıkamadığı açıklanmıştır. Belçika bu sonuçla birlikte 2014 yılından beri ilk kez finale çıkamamıştır.
Oylama
Üç şov sırasında oylamada her ülke 1-8, 10 ve 12'den iki set puan veriyor: biri profesyonel jürisinden, diğeri televizyondan. Her ulusal jürisi, temsil ettikleri ülkenin vatandaşı olan beş müzik endüstrisi uzmanından oluşmaktadır. Bu jüri her bir katılımcıyı şu şekilde değerlendirdi: vokal kapasitesi; sahne performansı; şarkının kompozisyonu ve özgünlüğü; ve eylem tarafından genel izlenim. Buna ek olarak, ulusal jüri üyelerinden hiçbirinin, herhangi bir şekilde, taraflı ve bağımlı bir şekilde oy kullanamayacakları şeklinde ve bu durumu yapan jürilerin yarışmaya katılmasına izin verilmemiştir. Her jüri üyesinin bireysel sıralamaları ve ülkenin televizyon sonuçları büyük finalden kısa bir süre sonra açıklandı.
Bölünmüş oylama sonuçları
Beş kişiden oluşan Belçikalı jüriler:
Pholcipes
Pholcipes Tetragnathidae familyasına bağlı bir cinstir.
Zeynep Üçbaşaran
İstanbul'da doğan Zeynep Üçbaşaran piyano eğitimine Rana Erksan ile başladı. Dört yaşında en genç yaşta konservatuvara kabul edilen öğrenci olarak başladığı İstanbul Belediye Konservatuvarı'nda Özen Veziroğlu ile çalıştı.
Yüksek öğrenimini yaptığı Budapeşte Franz Liszt Müzik Akademisi'nde ünlü besteci Bela Bartok'un öğrencisi Prof. Katalin Nemes, Prof. Zempleni Kornel, Balazs Kecskes ve Prof. Istvan Lantos’tan ders aldı.
1994 yılında Budapeşte Franz Liszt Müzik Akademisi'nden konser artisti diplomasıyla mezun olduktan sonra Almanya'nın Freiburg şehrindeki Hochschule für Musik Okulu'nda müzik çalışmalarını sürdürdü.
Türkiye, Mısır, Macaristan, Almanya, İngiltere, Danimarka, İsveç, Norveç, Slovenya, Litvanya, Beyaz Rusya, Estonya ve Amerika Birleşik Devletleri’nde çeşitli solo resitaller ve konserler verdi. Londra’da Wigmore Hall konserini 2004 Kasım ayında gerçekleştirdi.
Eroica Classical Recordings firması tarafından yayınlanan CD'lerinde Franz Liszt, Wolfgang Amadeus Mozart, Ludwig van Beethoven, Domenico Scarlatti, Leonard Bernstein ve Robert Muczynski'nin yanı sıra Ahmet Adnan Saygun eserlerine yer verdi. En son olarak 29 Nisan 2008 tarihinde Ahmet Adnan Saygun Piano Music CD'si Naxos firması tarafından yayınlandı.
1996 yılından beri Kaliforniya, Santa Barbara’da yaşamaktadır.
Ödüller
Amerikan Lizst Topluluğu Ödülü
Rozsnyai Onur Ödülü
Kaliforniya Üniversitesi Santa Barbara 'Ina Broida' Ödülü
1996 Los Angeles Liszt Yarışması İkincilik Ödülü
2000 Los Angeles Liszt Yarışması Özel Ödülü
2001 Aspen Müzik Festivali Bursu ve Leon Fleischer ile Çalışma Hakkı
2003 Kaliforniya'da Atatürk'ün Kızları Derneği 'Üstün Kadın' ödülü
Diskografi
2002 yılından bu yana Eroica Classical Recordings tarafından yayınlanan CD'leri hem ABD'de hem de Avrupa'da olumlu eleştiriler aldı.
Santa Barbara Liszt Album, 2001 (Eroica JDT3092)
Virtuoso Schubert, 2002 (Eroica JDT3108)
Liszt / Sonata in B Minor, 2003 (Eroica JDT3135)
Scarlatti / Beethoven / Saygun / Bernstein / Muczynski, 2005 (Eroica JDT3223)
W.A. Mozart, 2005 (Eroica JDT3222)
W.A. Mozart, 2007 (Eroica JDT3311)
Ahmet Adnan Saygun, 2008 (Naxos 8.570746)
Konser repertuvarı (2008-2010)
Schumann Op. 54 in A minor
Liszt No. 1 in Eb Major
Liszt Totentanz
Liszt/Schubert Wandererfantasie, S366
Mozart K.459 in F Major
Mozart K.491 in C minor
Mozart K.503 in C Major
Chopin No. 1 in e minor
Örençay
Örençay, Elazığ ilinin Merkez ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Köyün adı, 1925 yılı kayıtlarında Kâfirkale ya da Hınsor olarak geçmektedir.
Coğrafya
Köy, Elazığ il merkezine 15 km uzaklıktadır.
Çartak, Saray
Çartak, Van ilinin Saray ilçesine bağlı bir mahalledir.
Tarihçe
Çartak; idari bölüm olarak daha önceleri köy iken, 2012 yılındaki yasa değişikliğinden sonra mahalle olmuştur.
Copa del Rey (basketbol)
Copa del Rey, her sene İspanya'nın en üst düzey ligi olan Liga ACB takımlarının boy gösterdiği kupa organizasyonu.
İlk olarak 1933 yılında düzenlenmiştir ve orijinal olarak Copa de España de Baloncesto adıyla bilinir. İspanya'da ülke genelinde düzenlenen ilk organizasyondur. 1977'de kupanın ismi Copa del Rey olarak değiştirilene kadar, Franco yıllarında Copa del Generalísimo adıyla anılırdı.
1987'den beri 8'li Final formatı kullanılmaktadır. Normal sezonun ilk yarısının sonunda, Liga ACB ilk 8 sırasındaki takım kupaya katılma hakkı elde eder. 8 Takım tek salonda 4 günlük bir play-off oynarlar ve kupayı kazanan takım belirlenmiş olur. 8'li Final İspanya basketbol takvimindeki en ilginç organizasyonlardan birisidir.
Manisaspor 2017-18 sezonu
Manisaspor 2017-18 sezonu, siyah beyazlı ekibin 2016'da 2. Lig'den 1. Lig'e yükseldiği ikinci, toplamda otuz birinci sezonu, kuruluşunun ise elli üçüncü yılıdır. 2016-17 1. Lig sezonunu on ikinci tamamladı. Manisaspor bu sezonda 1. Lig ve Türkiye Kupasında mücadele etmektedir. Manisaspor'un Özel Grandmedical Hastanesi ile yaptığı sponsorluk anlaşması nedeni ile 2017-18 sezonu boyunca takımın adı "Grandmedical Manisaspor" olarak anılacaktır.
1924 Los Angeles veba salgını
1924 Los Angeles pnömonik veba salgını Los Angeles, California'da 28 Eylül 1924'te başlayan ve 13 Kasım 1924'te tamamen sona erdiği ilan edilen bir veba salgınıdır. Veba ilk olarak Güney Kaliforniya'da, San Francisco ve Oakland'da patlak vermişti. Salgın toplamda 30 kişinin ölümüne ve birçok kişinin de hastalanmasına yol açtı. Toplum sağlığı uzmanları, bu salgında tüm temaslılarının hastaneye yatırılması, salgından etkilenen mahallelerin karantinaya alınması ve büyük ölçekli bir fare yok etme programı uygulanması gibi tedbirleri hızlı bir şekilde uygulanması ile hastalığı büyük ölçüde kontrol altına almış ve bu önlemlerden büyük ders çıkartmışlardır. Hastalığın en yoğun yaşandığı bölge, Meksikalı göçmenlerin yoğunluklu olarak yaşadığı Los Angeles şehrinin Chinatown mahallesiydi. Meksikalı göçmenlere karşı yapılan ırkçılık hareketi vebaya verilen tepkiyi lekelemiş ve salgın sonuna kadar konuyla ilgili olarak kamuoyuna açıklama yapılmamıştır. Bu salgın, vebanın bir hava yolu ile bulaştığı son vaka ve Amerika Birleşik Devletleri'ndeki son büyük veba vakası olarak kayıtlara geçmiştir.
Alparslan: Büyük Selçuklu
Alparslan: Büyük Selçuklu, Akli Film imzalı, yönetmenliğini Sedat İnci'nin yaptığı, senaryosunu ise Emre Konuk'un kaleme aldığı, ilk bölümü 8 Kasım 2021 tarihinde yayımlanan tarihî ve kurgu türündeki Türk televizyon dizisidir. Dizi, 2020-2021 yılları arasında yayımlanan Uyanış: Büyük Selçuklu dizisinin tarih olarak öncesini anlatsa da, devamı niteliğindedir. Büyük Selçuklu İmparatorluğu'nun devlet yapısını, siyasi olaylarını, savaşlarını ve Sultan Alparslan'ın hayatını ele almaktadır.
Hazırlık aşaması
2020-2021 yılları arasında TRT 1'de yayımlanan Uyanış: Büyük Selçuklu adlı dizi, 34. bölümü ile sezon finali yaptıktan sonra dizide yer alan tüm oyuncularla bilinmeyen nedenlerden ötürü yollar ayrıldı (Mehmet Özgür hariç). Ardından dizinin yapımcısı Emre Konuk, gelecek sezonda yepyeni oyuncular ve yepyeni bir hikâyeyle ekranlara döneceklerini açıkladı. Sultan Melikşah döneminin anlatıldığı yıldan yaklaşık 45 yıl geriye, yani babası Sultan Alparslan'ın hayat hikâyesine gidilecek. Bu yeni projeye dahil olan ilk oyuncu ise Barış Arduç oldu. Barış Arduç'un Alparslan rolüne hayat vereceği söylendi.
Daha sonra projeyle anlaşılan diğer oyuncularla birlikte dizinin oyuncu kadrosu, Kazakistan'dan gelen Ulusal Aksiyon Şirketi tarafından (Nomad Stunts, Ottoman Stunts) özel olarak ata binme, ok atma ve kılıç kullanma eğitimleri aldılar.
Konusu ve özeti
Anadolu’nun kapılarını Türklere açan Sultan Alparslan’ın kutlu yolculuğu...
Büyük Selçuklu Sultanı Tuğrul Bey, veliahtını tayin edeceği gün, Bizanslıların Türkmenleri kılıçtan geçirdiği haberini alır. Bunun üzerine Anadolu’ya sefer emri verir. Sefere giden Selçuklu meliklerine gizemli birtakım suikastçılar saldırır. Saldırının izleri Alparslan’ı hiç ummadığı bir yere götürür. Alparslan suikastçıların peşindeyken, Bizans zulmünden kaçan bir Türkmen kızı Akça’nın hayatını kurtarır. Bu, Alparslan ve Akça Hatun arasındaki destansı aşkın ilk kıvılcımı olur. Ancak Alparslan, Akça’nın güzelliğinin ardında sakladığı sırlardan habersizdir.
Bizans İmparatoru, Türkmenlerle olan sorunların çözülmesi için General Dukas ve Yüzbaşı Romen Diyojen’i Ani’ye gönderir. Ancak Ani Tekfuru Kekavmenos’un oğlu Yannis’in yaptığı hata, Sultan Tuğrul’un savaş kararı almasına yol açar. Çocukken gördüğü düşlerde kendisine kutlu fetihler müjdelenen Alparslan, Selçuklu ordusuyla birlikte Pasinler’de Bizans ordusuyla karşı karşıya gelir. Pasinler Savaşı, Alparslan’a Anadolu’nun kapılarını Türklere açmak için çıktığı kutlu yolda ilk adım olacaktır.
Oyuncu kadrosu ve karakterler
Not: Aşağıda yer alan ana karakterlerin detaylı açıklamaları, yardımcı karakterler ile diğer karakterler hakkında detaylı bilgiler ve bölüm numaralarıyla ilgili bilgi edinmek için karakter listesine bakınız.
ARPANET
ARPANET (Gelişmiş Araştırma Projeleri Dairesi Ağı), Birleşik Devletler Savunma Bakanlığı bünyesine bağlı ARPA (Gelişmiş Savunma Araştırmaları Projeleri Birimi) tarafından geliştirilen dünyanın ilk paket dağıtımı ağı ve evrensel İnternet'in öncülüdür.
Günümüzde veri ve ses iletişiminin dünya çapındaki baskın temeli olarak görülen paket dağıtımı veri iletişiminde yeni ve önemli bir kavram işlevi görüyordu. Daha önceleri veri iletişimi devre dağıtımı yöntemine dayanıyordu. Eski telefon devrelerini andıran bu yöntemde telefonun bir ucundaki kişinin konuşma süresinin sonuna dek hattın diğer ucundaki kişiden başkasıyla iletişim kurması olanaksızdı.
Paket dağıtma yönteminde bir sistemin tek bir iletişim hattı kullanarak birden çok makineyle haberleşebilmesi için verinin küçük parçalara ayrılıp bu parçaların daha sonra paketler halinde düzenlenmesi gerekiyordu. Bu sayede bağlantı hattı paylaşılabiliyor (Tek bir posta merkezinden farklı varış noktalarına birçok mektubun gönderilmesinde olduğu gibi) ve her paket diğer paketlerden bağımsız olarak gönderilebiliyordu.
Lincoln Laboratuvarı biliminsanlarından Larry Roberts tarafından geliştirilen bir paket dağıtım yöntemi ARPANET'in tasarımının temelini oluşturmuştur.
Geçmiş
Çok sayıda bilgisayar kullanıcısının birbirleriyle haberleşebilmelerini öngören bir bilgisayar ağı hakkındaki ilk düşünceler Ağustos 1962'de Bolt, Beranek ve Newman (BBN)'den J.C.R. Licklider tarafından "Galaksilerarası Bilgisayar Ağı" kavramına atfen ortaya atılmıştır. İnternet'in günümüzde sahip olduğu tüm özellikler bu çalışma sırasında belirlenmiştir.
Ekim 1963'te Licklider, Birleşik Devletler Savunma Bakanlığı Gelişmiş Araştırma Projeleri Dairesi (o tarihteki adıyla ARPA) bünyesindeki Davranış Bilimleri ve Denetim ve Komuta Programları başkanlığına atandı. Daha sonraları Ivan Sutherland ve Bob Taylor'ı bu projenin çok önemli bir kavram kurgusuna sahip olduğuna ikna etti ancak çalışmaların somut sonuçlarını göremeden ARPA'dan ayrıldı.
ARPA ve Taylor'ın bir bilgisayar iletişim ağı kurma çalışmaları sürmekteydi. Öncelikli hedef, ARPA tarafından sağlanan bilgisayarların bulunduğu farklı konumlardaki ARPA destekli araştırmacıların birbirleriyle iletişiminin sağlanması ve üretilecek yazılımların daha geniş bir çevrede kullanılmasının yolunun açılmasıydı. Taylor, ofisinde ARPA tarafından sağlanan üç bilgisayar yardımıyla üç farklı konumla iletişim sağlayabiliyordu. Bunlar; Santa Monica'da Sistem Geliştirme Kuruluşu için kullanılan Q-32, California Üniversitesi'nde Genie Projesi için kullanılan bir bilgisayar ve MIT'de bulunan ve Multics projesi için kullanılan bilgisayardı. Taylor'ın bu konudaki sözleri şöyle:
O sıralar başka kişiler de (büyük çoğunluğu birbirinden bağımsız olmak üzere) daha sonraları "paket dağıtma" olarak adlandırılacak olan kavramın birçok yönünü çözmüşlerdi. Bu nedenle, ARPANET'in asıl tarihi tüm bu farklı kaynaklara dayanmaktadır.
Kurulum
1968 yazı itibarıyla eksiksiz bir plan hazırlanmıştı. Planın ARPA'dan onay almasının hemen ardından 140 kuruluşa açık artırma için fiyat belirleme isteğinde bulunuldu. Bunlardan çoğu isteği tuhaf buldu ve içlerinde yalnızca dördünün dünya çapında olduğu 12 şirket fiyat bildiriminde bulundu. Yıl sonu itibarıyla katılımcı sayısı ikiye kadar düşen ihale, sonuç müzakerelerinin ardından 7 Nisan 1969 tarihinde BBN'e verildi.
BBN'in proje planı Roberts'ın planıyla örtüşmekteydi. Şöyle ki, ağ şu anda "yönlendiriciler" olarak adlandırılan arayüz ileti işlemcilerinden oluşacaktı. Her konumdaki işlemciler "kaydet ve yönlendir" denilen paket dağıtma işlevini görecek ve bu işlemciler birbirlerine 50 kbps hızda çalışan çevirgeler yardımıyla bağlanacaklardı. Sunucu bilgisayarlarla işlemciler arasındaki bağlantı özel arayüzler aracılığıyla sağlanacaktı.
BBN birinci kuşak işlemci yapımı için sağlamlaştırılmış bir Honeywell DDP-516 kullanmaya karar verdi. 516, 24 kBlik bir belleğe (artırılabilir) ve 16 kanallı bir doğrudan bellek erişimli bir kontrol birimine sahipti. Sunucu ve çevirge bağlantıları için özel arayüzler kullanıldı. 516, ön yüzdeki lambalara ek olarak 24 sinyal ışığından oluşan ve işlemcinin iletişim kanallarının durumunu gösteren lamba kümesine de sahipti. Her işlemci dört yerel sunucuyu destekliyor ve altı işlemciyle bağlantı kurabiliyordu.
BBN'in küçük ekibi (başlangıçta yalnızca yedi kişiden oluşmaktaydı) fiyat bildirimi metninde belirtilen ayrıntılara uymak koşuluyla kısa süre içinde çalışan bir sistem tasarladılar. Donanım ve dünyanın ilk paket dağıtma yazılımından oluşan sistemin kurulumu dokuz ay içinde tamamlandı.
İlk konuşlanma
İlk ARPANET dört işlemciden oluşmaktaydı. Bu işlemciler aşağıda listelenen konumlara kuruldular.
İlk kesin ARPANET hattı Kaliforniya Üniversitesi ile SAE'deki işlemciler arasında 21 Kasım 1969 tarihinde kurulmuştur. Dört üçlü ağ 5 Aralık 1969 tarihi itibarıyla tamamlanmıştır.
Yazılım ve protokol geliştirme
İki sunucunun ARPANET üzerindeki iletişiminin başlangıç noktası sunucuların ARPANET işlemcilerine hangi yolla ileti gönderebileceklerini tanımlayan 1822 protokolüdür. İleti biçimi geniş bir bilgisayar mimarisine hizmet sunacak biçimde tasarlanmıştı. Bir 1822 iletisi; ileti türü, sunucu adresi ve bir veri alanından oluşmaktaydı. Bir sunucudan diğerine ileti göndermek için gönderici sunucunun alıcı sunucunun sunucu adresini içeren bir iletiyi biçimleyip onu 1822 donanım arayüzü yardımıyla karşıya iletmesi gerekiyordu. İletinin yerel bir sunucuya ya da başka bir işlemciye gönderilmesi durumunda işlemci, iletinin gönderildiğini görebiliyordu. İleti karşı tarafa ulaştığında alıcı göndericiye bir onay iletisi (Sonraki İleti İçin Hazırım) gönderiyordu.
Çagdaş İnternet datagramlarının aksine ARPANET, tüm 1822 iletilerinin başarılı bir biçimde karşı tarafa iletilmesini amaçlıyordu. Ne var ki, 1822 protokolünün aynı sunucu üzerinde çalışan farklı uygulamalar arasındaki bağlantılarda karışıklığa yol açtığı gözlenmiştir. Bu sorun Ağ Denetim Programı yoluyla çözülmüştür. Buna göre, farklı sunuculardaki farklı işlemler arasındaki çift yönlu iletişim hatları standart bir yöntem kullanmak suretiyle kurulabilirdi. Bu arayüz, yazılım uygulamaları kullanarak üst düzey iletişim protokollerinin oluşturulmasına yardımcı oldu. Bu, OSI modeline aktarılan bir kavram olan protokol katmanlama nın ilk örneğidir.
1983'te TCP/IP protokolleri ARPANET'in ana kısmı haline gelirken ARPANET, yeni doğmakta olan İnternet'in birçok bileşeninden yalnızca biri olmak üzereydi.
Ağ uygulamaları
Ağ Denetim Programı bir sunucu üzerinde çalışan çeşitli uygulamalar tarafından kullanılan standart bir ağ hizmetleri kümesi sunmaktaydı. Bu, üzerine inşa edildiği ağ hizmetinden az çok bağımsız olarak çalışan uygulama protokollerinin gelişimine katkıda bulundu. ARPANET'in İnternet protokollerine geçtiği 1983 yılında kayda değer uygulama protokolleri de aynı yolu izledi.
Gelişim
Mart 1970'te BBN'in doğu yakasındaki bir işlemciyle birleşen ARPANET'in etkinlik alanı genişledi. Ağ, bundan sonra çabucak büyüdü: Haziran 1970'te 9, Aralık 1970'te 13, Eylül 1971'de 18 işlemciye ulaştı (Bu sırada üniversite ve devlet araştırma merkezlerinde toplam 23 sunucu ağa bağlıydı). Ağustos 1972'de 29'a ulaşan işlemci sayısı Eylül 1973'te 40'a kadar yükseldi.
Haziran 1974'te 46 olan işlemci sayısı Temmuz 1975'te 57'ye yükseldi. 213'e ulaşan sunucu sayısı ortalama yirmi günde bir artmaktaydı.
ARPANET'in birkaç yıl boyunca sorunsuz çalışması ARPA'yı ağı yönetecek başka bir birim aramaya yöneltti. Bunun nedeni, ARPA'nın kuruluş amacının bir iletişim hattı yönetmekten çok araştırma-geliştirme çalışmaları için kaynak sağlamak olmasıydı. Görüşmeler sonucunda ağın yönetimi Savunma Bakanlığı'na bağlı Savunma İletişim Dairesi'ne bırakıldı.
1983 yılında ARPANET'in ordu ile ilintili kısmı MILNET adı altında başka bir ağa ayrıldı. Ayrılmadan önce 113 terminalden oluşan ARPANET'e, MILNET'in kurulmasının ardından 68 terminal kaldı.
Donanım gelişimi
230.4 kbit/s hızları destekleyen işlemci devreleri 1970 yılında ağ bünyesine katıldı ancak bu kapasite çok kullanılmadı.
1971 yılı Honeywell 316 adlı düşük yoğunluklu makinelerin işlemci olarak kullanıldıkları ilk tarihtir. Makine, terminal işlemcisi olarak kullanıldığında sunucuların tek terminaline karşılık 65 ASCII seri terminaline izin veriyordu. 316, mali ve bakım kolaylığı açısından 516'ya göre daha elverişliydi. Bu makine, sunucu sürümlerinde 40 kB'lik bir belleğe sahipti. 1973 yılında, bellek boyutu işlemciler için 32 kB'a, sunucu işlemciler için 56 kB'a yükseltildi.
BBN 1975 yılında Pluribus işlemcilerinde çalışabilecek bir yazılım geliştirdi ancak kısa süre içinde pek yayılma olanağı bulamadı. 1981 yılında ise BBN, kendi ürettiği C/30 işlemcileri için bir yazılım geliştirdi.
NSFNet'in kurulmasını izleyen süreçte ARPANET bünyesindeki çoğu işlemci devre dışı bırakıldı. Az sayıdaki diğer işlemciler ise 1989 yılına kadar çalışmayı sürdürdü.