cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Iğdır (il)
Tarım
Ovadaki toplam sebze bahçesi arazisinin 850 hektarı karpuz, 800 hektarı domates, 285 hektarı kavun ve 225 hektarı da salatalık arazilerinden oluşmaktadır. Ayrıca ovada üretilen domatesin ve karpuzun önemli bir kısmı Kars, Ardahan, Ağrı, Bitlis, Muş, Van ve Erzurum gibi illere pazarlanmaktadır. Ovada üretilen sebzelerden kavun, karpuz ve domates dışındaki sebzeler daha çok yöre halkının temel ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olduğundan bölge ekonomisinde pek önemli bir yer tutmaz. Bunun dışında, soğan, patlıcan, biber, lahana, turp ve fasulye gibi sebzelerin de üretimi yapılmaktadır.
İldeki tahıl tarımında yıllara göre büyük dalgalanmalar görülür. Bu durumda yağışların düzensiz olması etkilidir. Çünkü tarım arazisinin %28'sinde ancak kuru tarım yapılmaktadır. Tahıl tarımında 1. sırada yer tutan buğdayı; arpa, mısır ve çeltik izler. Tahıl arazilerinin yaklaşık %32'sini kaplayan arpa, verim bakımından buğdaydan biraz düşüktür. Ayrıca arpa, buğdayın yetişemediği yüksekliklerde de yetişebildiğinden bölgenin yüksek dağlık kesimlerinde buğdayın yerine arpa tercih edilmektedir. Bu tercihte dağlık kesimlerde hayvancılığın daha önemli bir yere sahip olması etkilidir. Arpanın dışında tahıl ürünleri olup ilin tahıl arazilerinin sadece %9'luk bir kısmında yetiştirilen mısır ve çeltik, daha çok yöre halkının temel ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olduğundan bölge ekonomisinde pek önemli bir yer tutmaz.
Iğdır Kayısısı (Şalağı), dünyaca ünlü olan ve sadece Iğdır yöresi ile Kağızman'da yetişen bu kayısı türünün şekli eliptik olup simetrik bir yapıya sahiptir. Çekirdekleri uzun şeritli ve tatlı olduğundan kuruyemiş olarak tüketilebilir. Erkenci bir çeşit olduğundan Haziran ayının son haftasında olgunlaşmaya başlar. Iğdır'ın en yaygın kayısı türü olan Şalak çeşidinin birçok faydası olduğu bilinmektedir.
Hayvancılık
Canlı hayvan ticaretine yönelik olarak çok sayıda koyun yetiştirilir. Bu yüzden koyunculuk birinci, sığırcılık ikinci plandadır. Koyun sürüleri, yazın yaylalardaki sulak çayırlara çıkarılarak otlatılır. Şekerpancarı üretimi yaygınlaştıktan sonra sığır besiciliği gelişti. Hayvanlardan sağılan sütlerin değerlendirildiği mandıralarda tereyağı ve kaşar peyniri üretilir.
Hayvancılıkta birinci sırayı koyun alır. Onu sırasıyla keçi, sığır-manda ve kümes hayvanları izler. Bölgede bulunan çayırlar, küçükbaş ve büyükbaş hayvanlara yeterli gelmemektedir. Bu yüzden hayvan yemleri, hayvancılıkta önem teşkil eder. Yapılan bir araştırmada koyun ve sığır yetiştiriciliğinin Türkiye ortalamasının üzerinde olduğu tespit edilmiştir.
Bölgede en çok yetiştirilen hayvan olan koyunun yetiştirilmesini güçleştiren en önemli sorun, yılın 4-6 aylık süresi boyunca arazinin karla örtülü kalması sonucu hayvanların ağıl veya komlarda beslenmesi zorunluluğudur. İl çevresinde özellikle "Mor Karaman" cinsi koyun yetiştirilmektedir. Bölgedeki koyun sayısı yıldan yıla değişiklik gösterse de son yıllarda azalma eğilimindedir. Bölgede keçi yetiştiriciliği koyunculukla bir arada yürütülmektedir. Genellikle ortalama bir koyun sürüsünde 5-10 tane keçi bulunur. Bölgenin toplam keçi varlığı 25,000-50,000 arasında sürekli değiştirmektedir. Yayla hayatında çadır yapımında kılından yararlanmak için yaylalarda önemli ölçüde kıl keçisi yetiştirilir. Kıl keçisi yetiştiriciliğini teşvik eden diğer bir faktör de, bu hayvanların süt verimlerinin koyunlara oranlara daha çok olmasıdır. Gerçekten bölgede; bir günde bir koyun ortalama 0.5–1 kg arası süt verirken, bir keçiden yaklaşık 1.5 kg kadar süt çıkar. Ayrıca keçi, dağlık kesimlerde en ulaşılmaz otlara bile ulaşabilmektedir. Bu yüzden yayla halkında keçinin önemi, ova halkına göre daha fazladır. Manda yetiştiriciliği gitgide azalmaktadır.
Ovada büyükbaş hayvancılıkta küçükbaş hayvancılık kadar büyük bir öneme sahiptir. Bölgede büyük ölçüde mera hayvancılığı yapılmaktadır. Bunun yanında, besi hayvancılığı da giderek önem kazanmıştır. Ayrıca bölgede süt verimi yüksek olduğu için az da olsa manda beslenir. Çünkü manda ineğe göre daha uzun süre ve miktarda süt verir ve et verim ortalaması inekten daha fazladır. İlin toplam manda varlığı 2,000-7,000 arasında değişmektedir. Ayrıca bölgede yük çekmek için beslenmekte olan az sayıda at, eşek ve deve vardır. Ancak 1987'den sonra deve önemini kaybettiği için ilde deve nesli tükenmiştir.
Ovadaki kümes hayvancılığında baş sırayı tavuk alır. Onu hindi, ördek ve kaz gibi çeşitli kümes hayvanları takip eder. Çok eskiden beri sürdürülen bu faaliyet, ilkel metotlarla ve ilkel ırklarla daha çok aile tavukçuluğu şeklinde sürdürülmektedir. 2006 yılında bölgeyi etkisi altına alan kuş gribi salgınına kadar aile başına 5-10 adet tavuk düşüyordu. Kümes hayvanlarının %90'lık bir kısmı tavuklardan oluşuyordu. 2006 yılının başlarında ilde ele geçirilen kümes hayvanlarının %98'inden fazlası imha edilerek bölge halkına hayvanların değeri ödenmiştir.
Iğdır Ovası ve çevresi arıcılık bakımından son derece elverişli şartlara sahip olmasına rağmen arıcılık faaliyetleri yeterince gelişmemiştir. 2000 verilerine göre en çok kovan 7,249 ile Tuzluca ilçesinde bulunmaktadır. Onu 642 kovanla merkez ilçe, 193 kovanla Aralık ilçesi ve 154 kovanla Karakoyunlu izlemektedir. Bölgenin başlıca arı ırkı; "Kafkas Arı Irkı"dır. Kovan başına 20-25 kg bal üretimi düşmektedir.
Sanayi
İlin bir tane Organize Sanayi Bölgesi vardır. Kentte TMO'ya ait silolar ve SEK'e bağlı Kars Sek Mama İşletmesi'nin bir süt toplama merkezi bulunmaktadır. Başlıca sanayi kuruluşları, dokuma sanayi kolunda çalışan küçük ölçekli işyerleridir. İlde sanayi tesisleri, genel olarak tarımsal üretimden sağlanan hammadde kaynaklarına dayanılarak kurulmuştur. Un, bisküvi, çikolata, tuz ve yem fabrikası ile tuğla fabrikası bulunmaktadır. Genelde bu tesisler, küçük sanayi iş yerlerinden oluşan ve çalıştırdığı işgücü sayısı 5-10 civarında olan ve hammaddenin bol olduğu aylara göre faaliyetlerini devam ettiren tesislerdir. Üretim, çoğunlukla mevsimlik işçilerle sağlanır. İldeki Bisküvi ve Çikolata Fabrikaları'nda çalışan kişi sayısı 155'tir. İlde 150 kişiden daha az personel istihdam eden küçük ve orta ölçekli işletmelerin sektörlere göre dağılımı incelendiğinde; çalışan sayısı bakımından en yoğun sektörlerin inşaat malzemeleri ve gıda sanayi olduğu görülmektedir.
Iğdır Küçük Sanayi Sitesi'nde 317 adet iş yeri mevcut olup, faal olan bu iş yerlerinde hâlen 550 civarı kişi çalışmaktadır.
İlde anayasanın 1163 sayılı kanununa göre kurulmuş kooperatif sayısı 33 adet olup, bunun 3 adedi "Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifi", 7'si yapı, 1'i tüketim ve 22 adedi de motorlu taşıtlar kooperatifleridir. İlde Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği'ne bağlı toplam 7 adet meslek odası bulunmaktadır. Merkez ilçeye bağlı Çalpala Köyü yakınlarında Kiti Hidroelektrik Santrali bulunmaktadır. Bu santral, 1961 yılında kurulup 1966 yılında faaliyete geçmiştir. 2 tane tribünü bulunmaktadır. Yıllık ortalama enerji kapasitesi 6 GWh 'dır.
Madencilik
Iğdır ili yer altı kaynakları bakımından zengin değildir. Tuzluca ilçesinde bulunan kaya tuzu yanında Aralık ilçesi ile Suveren Köyü arasında Ponza Taşı (Suyun yüzeyinde durabilen ve hamamlarda sırt keselemek için kullanılan delikli ve süngerimsi taş) madenine rastlanır. Tuzluca ilçesinde bulunan tuz yataklarının rezervi yaklaşık 800 milyon ton olup, %98 oranında NaCl içermektedir. Tuzluca Tuz Fabrikası, aylık 100-120 ton arasında tuz üretim yapabilecek kapasitededir.
Ayrıca Nahçıvan'a olan sınır kapısının Iğdır ekonomisine olan katkısı büyüktür fakat buradaki sınır kapısında ticaret çeşitliliği, tam sınır kapısının şehrin gelişimini büyük oranda hızlandırdığı dönemlerde sınırlandırılmıştır. Bu sınırlamada yöre halkının Nahçivan'dan devamlı olarak kaçak mazot getirmesi etkilidir.
Ticaret
Tarım ve hayvancılık, 1992 yılına kadar bölgenin en önemli iktisadî faaliyet kolları durumunda olmuştur. Ancak, bu tarihten sonra gerek PKK'nın eylemlerinin yoğunluk kazanması, gerekse Dilucu gümrük kapısının açılmasıyla birlikte tarım ve hayvancılık, hızla önemini kaybederken, ticaret, cazibesi artan bir sektör haline gelmiştir.
Bölgede, tarım ve hayvancılığı ikinci plana iten en önemli sebepler olarak; bölge hayvancılığında çok önemli bir yere sahip bulunan ve çayır-mera arazileri olarak kullanılan Büyük ve Küçük Ağrı Dağları ile diğer yüksek kesimlerin PKK'nın üssü kurmasından dolayı yasak bölge ilan edilerek yaylaya çıkışların durdurulması, silahlı çatışmalar nedeniyle köyden şehre büyük göç olaylarının yaşanması, et ithaline izin verilerek yerli üreticinin yeterince desteklenmemesi ve Dilucu gümrük kapısının açılmasıyla birlikte dış ticaretin ağırlık kazanması gibi nedenler gösterilebilir. Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti ile olan coğrafi ve siyasi konumu da dikkate alınarak 20.05.1992 tarih ve 92/3065 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla Dilucu Sınır Kapısı'ndan sınır ticaretine izin verilmiştir. 2008 yılında "Dilucu Sınır Kapısı"ndan gerçekleştirilen ihracat tutarı 52,436,442 Dolar, ithalat tutarı ise 4,209,171 Dolar olarak gerçekleşmiştir. Iğdır'ın Aralık ilçesi sınırları içerisinde bulunan Boralan Sınır Kapısı yeterince kullanılamamaktadır. Ermenistan'la olan ve Karakoyunlu ilçesinde bulunan "Alican Sınır Kapısı" ise 1993 yılındaki Karabağ Savaşı ve akabindeki Hocalı Katliamı'ndan ötürü süresiz olarak kapatılmıştır.
Ticaret hayatını olumsuz yönde etkileyen en önemli nedenler arasında, bölgenin sınırda yer alması, önemli tüketim merkezlerine uzak olması, işlek karayolları üzerinde bulunmaması, şehirleşme olgusunun zayıf olması ve sanayinin gelişmemiş olması yer almaktadır.
Kültür ve sanat
Iğdır il genelinde merkez ilçe, Aralık, Tuzluca, Karakoyunlu ilçesi ve Melekli beldesinde toplam 5 adet Halk Kütüphanesi mevcut olup, bu kütüphanelerde toplam 20.165 adet kitap ve süreli yayın bulunmaktadır. Ancak, çocuk kütüphanesi, gezici kütüphane, müze, konservatuvar, opera, bale, orkestra, sanat galerisi, fuar, panayır, tiyatro ve sinema gibi kültürel birim ve etkinlikler bulunmamaktadır. Iğdır'da 29 Temmuz 2011'de bir "7 boyutlu sinema salonu simülatörü" hizmete girmiştir.
Kültürel ve doğal zenginlikler
İl merkezinden yaklaşık 42 km uzaklıkta Karakoyunlu'ya bağlı Korhan Yaylası sınırları içerisinde yer alan bu çukur 1892'de bir göktaşının düşmesiyle meydana gelmiş büyük bir çukurdur. Dünyada büyüklük ve derinlik açısından Arizona'da bulunan Barringer Krateri'nden sonra 2. sırada gelir. Genişliği 35 metre, derinliği ise yaklaşık 60 metredir. Çukurun etrafında birçok işlenmiş taşa da rastlamak mümkündür. Zengin doğa manzarasıyla ve dünyanın hiçbir yerinde rastlanılamayacak çiçek florasıyla bir renk cümbüşü olan bu yer aynı anda üç devleti görme imkânı sağlayan bir kavşakta bulunmaktadır. Iğdır Ovası'nın batısında, Ermenistan sınırında, savunmaya elverişli olarak Urartular zamanında inşa edilmiştir. Bölgenin en eski yerleşim kalesi olup Orta Çağ'a ait bir yerleşim özelliği taşımaktadır. Çalpala Köyü'nün 2 km. batısındadır. Iğdır İl Merkezi'ni Asma Köyü'ne bağlayan yolun 25. kilometresinde bulunan kervansaray 12. yüzyıl Selçuklu taş işlemeciliğinin en güzel eserlerinden biridir. 1986 yılında koruma altına alınmıştır. Ancak hala harabe halindedir. Melekli Beldesi yakınlarındadır. 1913 yılında yapılan kazılarda Urartular'a ait bir mezarlık keşfedilmiştir. Ayrıca süs eşyaları, silahlar ve mühürler de bulunmuştur. Tuzluca ilçesinin Gaziler köyünün 10 km güneyinde sert kayalık üzerine kurulmuş olan bir kaledir. Köroğlu, bu kaleyi gözetleme kulesi olarak kullanırdı. Aras Nehri'nin geçtiği boğazı korumak amacıyla yapılmıştır. Aralık ilçe merkezine 18 km uzaklıktaki Ahura, Büyük Ağrı Dağı'nın kuzey yamaçları üzerindeki Yakup Vadisi'nde bulunmaktadır. 1,750 metrede bulunan harabe, MÖ 2. yüzyılda Artaksiyalı Krallığı zamanında kurulmuş bir yerleşim yeridir. Yerleşme 1930 yılındaki Ağrı Dağı Ayaklanması'na kadar bu adla anılmış, 1965 yılında Yenidoğan olarak ismi değiştirilmiştir. Iğdır'ın Çakırtaş köyünde bulunmakta olan bu eser Selçuklular tarafından yapılmıştır. Ancak anılan kümbetin bakımsızlıktan bazı yerleri önemli ölçüde tahrip olmuştur. Tuz mağaraları Tuzluca ilçesinde bulunmaktadır. 55 dönümlük bir araziyi kaplamaktadır. Türkiye'nin 100 yıllık tuz ihtiyacını karşılayacak kapasitededir. Tünellerde bulunan havanın birçok solunum yolu hastalığına iyi geldiği bilinmektedir. Günlük 60 ton tuz üretilmektedir. Ancak tam kapasite çalışırsa 200 ton tuzu da üretebilir.
Kale Ağrı Dağı'nın savunmaya elverişli sarp kayalarında kervan ticaretini kontrol altında tutmak için Oğuz Türkleri tarafından 11. yüzyılda Iğdır il merkezine 36 km uzaklıkta kurulmuştur. Yapılan restorasyona rağmen yer yer bir kale harabesini anımsatmaktadır.
Hemen hemen Iğdır Ovası'ndaki bütün eski mezarlıklarda bulunan koç başlı mezarlar, Iğdır'da kalıcı bir medeniyet izi bırakan Karakoyunlular döneminden kalmadır. Bu mezar taşları Karakoyunlulara göre yiğit ve kahraman olan kişiler ile genç yaşta ölen gençlerin mezarlarına dikilirdi. Bu gelenek Karakoyunlular'a Orta Asya Türk Kültürü'nden gelmiştir. Çünkü Karakoyunlular konar-göçer bir topluluktu ve Karakoyunluların iktisadi yapısı sadece hayvancılığa dayanıyordu.
Ayrıca Iğdır'da Karakoyunlular ile ilgili 2 isim yerleşim birimlerine verilmiştir. Bunlardan biri Karakoyunlu ilçesi, diğeri ise merkez ilçeye bağlı Kuzugüden Köyü'dür. Koç başlı mezar taşları, Iğdır şehir merkezinin 15 km. kuzeydoğusundaki Karakoyunlu İlçesinde bulunan "Karakoyunlu Açık Hava Müzesi"nde sergilenmektedir. Iğdır'da bulunan Koç başlı mezar taşları Erzurum Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu'nca 1991 senesinde koruma altına alınmıştır.
En çok başlı mezar heykeli bulunduran köyler; Aşağıerhacı, Bayraktutan, Çakırtaş, Küllük, Yaycı köyleridir.
Bu anıt 1915-1920 tarihleri arasında bölgede yaşayan Ermeni saldırıları sembolize etmektedir ve ilgili belgeler bulundurulmaktadır. Her ay 4.000 civarında ziyaretçi müzeyi gezmektedir. 350 m2 kapalı Müze 2 havuz ve 36 m yüksekliğinde 5 adet kılıçtan oluşmaktadır. Etrafı yeşil alan ve park olarak inşa edilmektedir. Toplam 14.000 m2 alanı kapsamaktadır. Yerden yüksekliği 43,5 metredir. Dolayısıyla Türkiye'nin en yüksek anıtıdır. Yapımına 1 Ağustos 1997 tarihinde başlanmış ve 5 Ekim 1999 tarihinde hizmete girmiştir. Anıt inşaatında Türkiye'nin farklı illerinden getirilen mermerler kullanılmıştır. Ancak taşların eskimesi üzerine restorasyona tabi tutularak 2005 yılında yeniden ziyaretçilere ücretsiz olarak açılmıştır. Müzede Ermenilerin toplu öldürmesini ispatlayan ve Ermeni Soykırımı'nı reddeden belgeler ve eşyalar vardır. Müze girişinin sağ tarafındaki odada katliamlara ait fotoğraflar, sol tarafındaki odada ise soykırım araştırmaları için bir kütüphane bulunmaktadır. Müzede 570 adet kitap, 260 adet resim (cinayet resimleri), 1973-1985 yılları arasında Ermeni örgütü ASALA tarafından öldürülen diplomatların fotoğrafları korunmaktadır. Müzenin giriş kapısı Selçuklu geleneklerine göre yapılmıştır. Anıt, üçgen arazinin odak noktasında yükselmektedir. Suni bir tepenin ortasında konuşlandırılan 5 kılıcın da eğri uçları yukarıda birleşerek kubbe şeklini almaktadır. Bu haliyle Selçuklu türbelerini andırmaktadır.
Iğdır şehir merkezinin girişinde bulunan devasa iki leyleğin bulunduğu heykel; leyleklerin Iğdır'ın sembollerinden biri olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.
Turizm
Bölgede kendine has özellikleri olan Iğdır, Doğu Anadolu Bölgesi'nin Çukurova´sı olarak anılmaktadır. Tarihi, kültürü, folkloru, doğa güzellikleri ve özel iklim özelliği ile dört mevsimi bir günde yaşatan ve üç ülke ile sınır olan yakın zamanda bölgenin turizm merkezi olan ilin ayrı bir güzelliği de, ovasındaki meyve bahçeleri, pamuk tarlaları yamaçlarındaki kır çiçekleri, yaylalar, doğal su kaynakları ve ile hayat veren Aras Nehri ile Ağrı Dağı kentin turizm potansiyelini ortaya koyar. Ayrıca Ağrı Dağı, Iğdır'ın her noktasından görülebilmektedir.
Kentte dini günler olan Nevruz Bayramı ve Muharrem ayı ile 14 Kasım´da ilin düşman işgalinden kurtuluşunda çeşitli etkinlikler düzenlenir. Ayrıca Iğdır´da başta Kayısı Festivali, Korhan Yaylası Festivali ve Geleneksel Ağrı Dağı Festivali olmak üzere birçok festival düzenlenmektedir.
Muharrem ayı etkinlikleri
İl halkının Azeri kökenli olanları Azerbaycan nüfusunun büyük kısmı gibi Şiiliğin Caferi koluna mensuptur. Bu yüzden Kerbela Olayı özellikle Şiilerde büyük yasa yol açmıştır. Iğdır ve çevresinde Muharrem ayının ilk gününden başlayan 60 günlük yas tutma döneminde; Azeri kökenli vatandaşlarda eğlenmek, kız alıp vermek, düğün yapmak ve buna benzer hayır işlerinin yapılmamasına özen gösterilir. Muharrem ayının 10. gününe aşura, 9. gününe de tasua denir. Yas, ilk 10 günde belirgin bir biçimde tutulur. Muharrem'in birinci günü, Kerbela Yası'nın birinci günüdür. Camilerde ve evlerde mersiyeler okunur. Mersiyeye gelmek sevap sayılır.
9. gün olarak adlandırılan Tasua 'da; yemek ve ihsan verilir, tıraş olunmaz, banyo yapılmaz, kana kana su içilmez, çamaşır yıkanmaz. Her caminin bir destesi oluşturulur. Bu desteler, köy köy dolaşarak zinciri vücuduna vurarak Şahseyh tepinir. 10. gün olan Aşura'da şii imamlarından biri olan Ali oğlu Hüseyin'in öldürülmesi dolayısıyla en büyük yas tutulur. Bu günde genellikle herkes siyah giyinir. Desteler, oldukça coşkulu bir şekilde zincir vurur. 10. günün öğle vaktine kadar bu törenler yapılır. Aşura gününde Iğdır'da her yer kapalıdır. Hatta Caferi Mezhebi´ne bağlı olmayanlar bile bu geleneğe uyup iş yerlerini açmazlar, törenlere katılırlar. Muharrem ayı boyunca camiler dolup taşar. Camilerde Kur'an'dan ayetler okunur ve hocalar halka Kerbela Olayı'nı anlatır.
Halk oyunları
Kafkas Oyunları'ndan özellikle Azeri Oyunları, bütün canlılığı ile Iğdır, Kars ve Ardahan başta olmak üzere Türkiye'nin birçok ilinde oynanmaktadır. Iğdır halkı ile Azeri halk kültürünün yüksek derecede benzer olması bu iki halkın halk oyunlarının da yüksek derecede benzer olmasını sağlamıştır. Bu oyunlarda; kahramanlık, asalet, yardım severlik, vatan sevgisi, aşk, tabiat sevgisi gibi konular işlenmiştir. Bu oyunların tamamı veya en az biri ikisi her Iğdır'lı tarafından oynanabilinmektedir. Bu sayede kuşaktan kuşağa aktarılabilmektedir. Bu oyunlar genellikle; düğünlerde, sünnetlerde veya sevinçli günlerde oynanır.
Iğdır Yöresi Halk Oyunları'nda Çalınan Müzik Aletleri:
El sanatları
Iğdır ve yöresinde el sanatlarında büyük bir canlılık göze çarpmaktadır. Köylerde özel kök boyanın kullanıldığı yün veya pamuktan birbirinden güzel halı, kilim, halça (bir tür kilim) örülmektedir. Bunların üzerinde genellikle Karabağ ve Kafkas motifleri görülmektedir. Bölgede bilhassa kış aylarının vazgeçilmez giyeceklerinden olan yün çoraplar da önemli bir yere sahiptir. Bunların üzerinde birbirinden farklı hayvan ve bitki motifleri görülmektedir.
Yöresel yemekleri
Yöreye ait pek çok lezzetli yemekler bulunur. Bunlardan bazıları şunlardır:
Spor
2020-2021 Sezonu sonunda, Iğdır’ın futbol liglerindeki tek takımı Alagöz Holding Iğdır Futbol Kulübü, futbol TFF 3. lig deki grubunu 2.sırada tamamlamıştır. Ayrıca futbol kadın 3.liginde 1 ve basketbol erkekler bölgesel liginde de 1 takımı da liglere katılmıştır
Önemli spor tesisleri: Iğdır Şehir Stadyumu (5.000), Prof. İ.Hakkı Yılmaz Spor Salonu (1.300), Iğdır Kapalı Yüzme Havuzu-y.olimpik (500).
Baden Büyük Dükalığı
Baden Büyük Dükalığı, güneybatı Almanya'da Ren nehrinin doğu yakasında 1806-1918 yılları arasında varlığını sürdüren tarihî bir devlet.
Yeşilada, Devrek
Yeşilada, Zonguldak ilinin Devrek ilçesine bağlı bir köydür.
Tarihçe
Daha önceleri Adatepe köyüne bağlı bir mahalle iken, buradan ayrılarak köy statüsü kazandı.
Coğrafya
Köy, Zonguldak il merkezine 77 km, Devrek ilçe merkezine 22 km uzaklıktadır.
Brian De Palma
Filmlerinde gerilim, cinayet, tutku, psikolojik rahatsızlıklar gibi temaları işler. De Palma sinema eğitimi görmüş insanların oluşturduğu "Yeni Hollywood" jenerasyonunun öncüsü ve çoğunlukla Alfred Hitchcock'un takipçisi olarak kabul edilir. Filmlerinde sürekli tekrarlanan konu ve motifler voyeurizm (röntgencilik) ve gözetleme, benzer kişiler, çoklu kişilik ve şiddettir.
Anton Bruckner
Anton Bruckner (d. 4 Eylül 1824 - ö. 11 Ekim 1896) Avusturyalı besteci.
Döneminin tanınmış kilise orgcularındandı. Yayımladığı dokuz senfonisi ile senfonik müziğin en önemli bestecileri arasına girdi. Eserlerinin Klasik Viyana Okulu bestecileri (Beethoven, Haydn, Mozart, Schubert) ve 19. yüzyıl sonu, 20.yüzyıl başı bestecilerini birbirine bağlayan köprü olduğu düşünülür
Yaşamı
Avusturya'nın Linz kenti yakınlarındaki Ansfelden köyünde 1824 yılında dünyaya geldi. Çok dindar bir Katolik ailenin on bir çocuğundan en büyüğü idi. Köy okulunun müdürü olan babası müzik öğretmenliği ve kilise orgculuğu da yapmaktaydı; annesi yerel kilise korosunda vokalist idi. İlk müzik eğitimini babasından alan Bruckner 1833’de org dersleri almak üzere Hörsching'de başka bir okula gönderildi. İlk bestesi olan “Vier Präludien in Es-Dur für Orgel” adlı eseri org için yazdı. Müziğe yeteneği olmasına rağmen hiçbir zaman “dahi çocuk” olarak nitelendirilmedi.
St. Florian yılları
İki yıllık eğitimin ardından babasının hastalığı üzerine Ansfelden’e döndü. Babasını 1837'de, kaybedince annesi, on üç yaşındaki Anton’u kilise korosuna katılmak üzere St. Florian Manastırı'na gönderdi. Barok mimarideki bu yapıda geçen çocukluk günleri bestecilik hayatında ona ilham kaynağı oldu St. Florian’de geçirdiği dört yıl boyunca keman, piyano  ve org dersleri aldı, müzik teorisini öğrendi. Manastırda zaman zaman çaldığı büyük org, “Bruckner orgu” olarak anılmaktadır.
Öğretmen olan babasının izinden gitmek isteyen Bruckner, 1840-41 arasında öğretmen okuluna devam etti. Bu arada ilk defa, Mozart ve Beethoven’ın eserleri gibi seküler müzikle ilgilenme fırsatı buldu. Bir süre Windhaag ve Kronstorf'ta öğretmenlik yaptıktan sonra 1845'te yardımcı öğretmen göreviyle tekrar St. Florian'a döndü; 1851’de St. Florian'a orgcu olarak atandı. Bir yandan da çeşitli eğitimler alan ve sınavlara giren Bruckner, yüksek eğitim kurumlarında ders verme yeterliliğini kazandı.
Linz yılları
O yıllarda öğretmenlikten çok profesyonel olarak müzikle uğraşmak istediğini anlayan sanatçı, 1856'da Linz katedral orgculuğu için açılan yarışmayı kazandı ve bu şehirde görev yapmaya başladı. Linz Katedrali’ndeki görevini 13 yıl sürdürdü. Linz'de bulunduğu yıllarda esaslı bir eğitim gördü; tanınmış müzisyenlerle tanışma ve yeni müzik akımlarını izleme olanağı buldu. Bu sırada dönemin ünlü kontrpuan ustası Simon Sechter ile çalışmaya başladı; ondan besteciliğin kurallarını öğrendi. 1861’de ise Otto Kitzler’den form dersleri almaya başladı; onun aracılığıyla Wagner'in müziğiyle tanıştı; Wagner karakterinde eserler üretmeye başladı. 1865’te Wagner’le tanıştı ve dost oldular. Sanatçı, yeteneğine güvenmediği için 40 yaşına kadar ustalardan ders almayı sürdürdü.
Viyana yılları
Sechter’in ölümü üzerine 1868'de onun yerine Viyana Konservatuvarı'nda müzik teorisi dersleri vermeye başladı; yaşamının sonuna kadar dünyanın müzik başkenti sayılan bu şehirde yaşadı. Zaman zaman Paris’e ve Londra’ya konserler vermeye gitti. 1875’ten itibaren Viyana Üniversitesi’nde ders verdi.
Sanatçı, Viyana’ya geldikten sonra tüm enerjisini senfonilerini bestelemeye vermişti. Ne var ki müzik eleştirmeni Eduard Hanslic yoğun ve sert eleştirileriyle, Bruckner'in bestecilik yaşamını olumsuz yönde etkiledi. Viyana Filarmoni Orkestrası dahil yerel orkestralar eserlerini çalmaya isteksizdi. O yıllarda Brahms ve Wagner arasında yaşanan kutuplaşmada Wagner’in yanında yer alması; Brahms taraftarları tarafından dışlanmasına yol açtı. Öte yandan onu destekleyen ve eserlerinin seslendirilmesi için çalışan bazı müzisyen dostları da vardı. Bu dostlarından gelen eleştirileri ışığında bestelerini defalarca yeniden düzenledi. Eserlerin orijinal notaları vasiyeti gereği Viyana Ulusal Kütüphanesi’ne bırakıldığından günümüzde özgün yazılara bağlı seslendirmeler yapılabilmektedir.
Senfonilerinden 2 ve 3 numaralı 1873’te Wagner’e gönderen sanatçı, hangisini ona ithaf etmesini tercih edeceğini sormuştu. Wagner’in seçimi üzerine 3 numaralı senfonisini ona ithaf etti. "Wagner Senfonisi" olarak anılan bu eserin 1877’deki ilk seslendirilişi bir fiyasko ile sonuçlandı.
Besteci, 1880’lerden itibaren başarıyı yakaladı. Özellikle 7 numaralı senfonisi beğenildi; müziği Almanya’da ve başka yerlerde seslendirildi; Avusturya hükümetinden ödüller aldı.
1891'de öğretim görevinden istifa eden sanatçı, tanrıya adadığı Dokuzuncu Senfonisi’ni tamamlayamadan 1896’da öldü. Vasiyeti üzerine St. Florian Manastırı’ndaki orgun altına gömüldü.
NGC 2344
NGC 2344, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir galaksidir. Gökyüzünde Vaşak takımyıldızı yönünde bulunur. SBbc tipi bir çubuklu sarmal galaksidir. Amerikan astronom Lewis A. Swift tarafından 1886 yılında 40,64 cm (16 inç) çaplı mercekli tip bir teleskopla keşfedilmiştir.
Daylight (Bobby Womack şarkısı)
"Daylight", Bobby Womack ve Harold Payne tarafından 1976'da yazılan bir R&B şarkısı. Womack'in o yıl çıkan Safety Zone albümünden single olarak yayınlandı.
Kelly Rowland versiyonu
Şarkı, 2007'de Kelly Rowland ve hip hop grubu Gym Class Heroes üyesi Travis McCoy tarafından Asterix at the Olympic Games filminin film müzikleri için yeniden kaydedilmiştir. S*A*M & Sluggo, parçanın yapımcılığını yapmıştır. Şarkı, Kelly Rowland'ın Ms. Kelly: Diva Deluxe albümünün ilk teklisi olarak Mart 2008'de ABD'de, 5 Mayıs 2008'de İngiltere'de yayımlanmıştır. Ayrıca Almanca konuşan Avrupa ülkelerinde 25 Temmuz 2008'de yayımlanmıştır.
Video
Videonun Fransa gösterimi Vivement Dimanche'de 6 Ocak 2008'de yapılmıştır. 17 Ocak 2008'de MySpace'de ve BET kanalındaki 106 & Park programında birer gösterim yapılmıştır. Videoklibin UK premieri 19 Mart 2008'de İngiliz müzik kanalı Bubble Hits'de yapılmıştır.
Camala
Susana Cemaleddinova ( d. 27 Ağustos 1983), sahne adıyla Camala, Ukraynalı şarkıcı.
Kişisel yaşamı
Josef Stalin tarafından atalarının sürgün edildiği Kırgızistan'da doğan Cemaleddinova'nın ailesi Ukrayna'nın bağımsızlığını kazanması üzerine Kırım'a döndü. Babası Müslüman bir Kırım Tatarı, Ermeni kökenli olan annesi ise Hristiyandır.
Connersville, Indiana
Connersville, Amerika Birleşik Devletleri'nin Indiana eyaletinde yer alan ve Fayette ilçesinde yer alan bir şehirdir. Şehrin nüfusu 26 Kasım 2009 tarihinde 13.481'dir.
National Lampoon
National Lampoon, Amerika Birleşik Devletleri'nde 1970-1998 yılları arasında yayınlanmış mizah dergisidir.
Cambridge, Massachusetts'teki Harvard Üniversitesi'nin öğrencileri ve eski mezunları tarafından 1876 yılında oluşturulmuş bir mizah kulübü olan Harvard Lampoon'un (Lampoon kelimesi Türkçede taşlama, hiciv anlamına gelmektedir) bir yayın organı olarak Nisan 1970 tarihinde çıkmaya başlamış aylık mizah dergisidir. Temel dayanağı parodi olan dergide zekice kotarılmış yaratıcı çizgi romanlar ve iğneleyici karikatürlerin yanı sıra düz yazılar, sürrealist kolaj çalışmaları ve fotoğraflar da yer almaktaydı.
Derginin sıradan insanları rahatsız edici absürt bir mizah anlayışı vardı, dolayısı ile de derginin kendine has bir hayran kitlesi oluşmuştu. Derginin absürt ve tabu yıkıcı mizah anlayışına tipik bir örnek her biri ayrı bir fenomen olan dergi kapaklarından birinden verilebilir: Amerikalı gazete kodamanı William Randolph Hearst'e (1863- 1951) atfedilen (ki kendisi de Harvard Lampoon'un bir üyesi idi) "Bana üzerinde güzel bir kız, bebek veya köpek resmi bulunan bir dergi kapağı verin o derginin satışlarını zirveye çıkartırım" mealindeki sözü alınmış ve Ocak 1977 sayısının kapağına şöyle bir fotoğraf konmuş; Evin hanımı fırından henüz çıkarttığı tepsinin içinde duran kızartılmış ve garnitürlerle süslenmiş olan evin köpeğini bebeğine servis yapıyor. Bu sıra dışı mizah anlayışı olan dergi 1970'lerin sonunda popülaritesinin zirvesine ulaşmış ancak 1980'lere gelindiğinde tirajında bir düşüş başlamış nihayet 1998 yılında yayınına son verilmiştir.
Önceleri aylık olarak çıkan dergi 1986 Kasım ayından itibaren 2 ayda bir yayınlanmaya başlamış,1992'den itibaren de gittikçe seyrekleşerek yılda bir sayıya kadar gerileyip Kasım 1998 sayısı ile birlikte yayınına son verilmiştir. Zirvede olduğu yıllarda tirajı 1 milyonun üzerine çıktığı aylar olmuş ama 800.000'in altına hiç inmemişti. 1970-1998 yılları arasında çıkan bu 246 standart sayı dışında ayrıca birçok özel albüm ve kitap da yayınlanmıştır. Basılı yayın dışında da plaklar, ses kasetleri, radyo programları, bir tiyatro gösterisi, TV gösterileri ve sinema-TV filmleri üretilmiştir.
National Lampoon dergisinin 1970-1998 yılları arasında çıkmış 246 standart sayısı taranarak tek bir DVD-ROM halinde de piyasaya verilmişti. Bu 29 yıllık koleksiyonda özel sayılar yer almamıştır.
Sav (edebiyat)
Sav; atasözü niteliğinde, az sözle çok şey anlatan, anlam yoğunluğu bulunan, özlü sözlerdir. Divân-ı Lügati't-Türk’te pek çok sav vardır. Bugünkü atasözlerinin karşılıklarıdır. Uygur alfabesinde de atasözü olarak kullanılmıştır.
Kimi sav örnekleri şunlardır;
NGC 2345
NGC 2345, Yeni Genel Katalog'da yer alan bir açık yıldız kümesidir. Gökyüzünde Büyük Köpek takımyıldızı yönünde yaklaşık olarak 7342 ışık yılı uzaklıkta bulunur. İngiliz astronom John Herschel tarafından 1836 yılında 47,5 cm (18,7 inç) çaplı aynalı tip bir teleskopla keşfedilmiştir.