cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Oliver Pikati
Mogaka wa kgwelwe ya dinao Oliver Pikati o rotloetsa metshameko
Rre Emang o gwetlhile ofisi ya ga molaodi go dira thulaganyo e e tlhapileng go thusa ditlhopha tsa kgwele ya dinao ka dipalamo go ba isa kwa mafelong a mangwe go ya go tshameka ka jaana mo motseng wa bone go sena dipalamo tse ba ka di dirisang.A re ba tlhola ba utlwa go buiwa fela ka molomo gore ditlhopha di tshwanetse go thusiwa ka dikoloi tsa puso mo dikgaolong fa go na le maeto a go ya go tshameka kwa mafelong a mangwe, ntswa kwa go bone go sa diragale ka gore bagolwane ba maphata a puso ba batla mokwalo o o rurifatsang mafoko a go nna jalo.E rile a akgela mongwe wa batshameki ba ditlhopha tsa kgwele ya dinao tsa Gudigwa, Rre Boatametse Mukwami a rurifatsa fa ba dirisitse madi ao go nwa ka one bojalwa ka lebaka la go tlhoka bogakolodi jwa baeteledipele ba motse ba tshwana le kgosi le mokhanselara.A re kgosi ya bone le mokhanselara ba ba latlheletse fela kwa tshimologong mme morago ga bokhutlo jwa metshameko bone ba bona go tshwanela gore ba ithube matsadi a metshameko ka go nwa bojalwa ka madi ao.Rre Mukwami o rile ba ne ba utlwisiwa botlhoko thata ke gore ene e are ba kopa bagolwane bao go ba thusa ka dipalamo go ya go tshameka le ditlhopha tse dingwe kwa mafelong a mangwe ba gane go ba thusa mme kwa bofelong ba bo ba tla ka dikgakololo tsa tiriso ya madi ao a setse a fedile.Sebui se sengwe, Rre Mokwengu Kavetu o ngongoregetse lebala la bone la metshameko a re go medile ditlhare mo go lone mme le ba kgoreletsa go ikatisa abo a kopa gore ba thusiwe ka katakata go le tlhabolola.Legale, Mokhanselara wa kgaolwana ya Gudigwa, Olatotse Sarefo o ne a kgwela botlhoko balatedi ba setlhopha seo, o boletse fa ba sa bue nnete fa ba re ba tlhokile bogakolodi jwa go dirisa madi ao.A re o lekile go ba gakolola ka tiriso ya madi ba ise ba a senye gore ba reke ditlhako tsa ikatiso ka one le go beela fa thoko madi a go hira koloi go ba isa kwa mafelong a mangwe fa ba ya go tshameka le ditlhopha tse dingwe mme ba gana, fela ka bane ba batla go a dirisa botlhaswa.A re se se tlhomolang pelo ke gore gompieno ga ba na tsone ditsompelo tsa go tsamaisa setlhopha sa bone ka jalo ba eme eme fela morago ga go kgaritlha madi otlhe.Mokhanselara a re ka bo ene o thusitse setlhopha seo mo makgethong ale mantsi ka go ba isa kwa mafelong a tshwana le Seronga, le gone go ya go ba tseela cheke ya madi kwa Gumare a dira jalo ka ditshenyegelo tsa gagwe.O tlhagisitse balatedi ba ditlhopha tseo gore fa ba ka tswelela ka go dirisa madi ao botlhaswa Tautona o ka nna a emisa ka gore se ba se dirileng se kgatlhanong le moono wa gagwe.Mothusa molaodi o kopile balatedi ba ditlhopha tseo go ya go kopa bogakolodi mo bogoging jwa motse jaaka bogosi, mokhanselara le bodirela puso ka tiriso ya madi ao.
Kereke ya Sion
Metswedi
Karolo:Dikereke
Makalamabedi
Makalamabedi ke motse o mo kgaolong ya Bokone Bophirima jwa Botswana. Motse o fitlhelwa ntlheng ya Borwa-Botlhaba jwa kgaolo ya one motse o e e leng kwa Bokone Bophirima, gape motse o o newa dithuso ka mapagamelo a tsa difofane ka a gaotshwane le motse o, mapagamelo a tsa difofane a itsege ka leina la Makalamabedi Airport. Mo palo bathong ya ngwaga wa 2001 dipalo tsa batho di ne di le makgolo a mararo masome mane le bone.
Technical and further education
Di-instithushene tsa technical and further education or TAFE (/ˈteɪf/) kwa Australia di abelana ka dirutwa tse di anameng segolo thata tsa borutatiro (vocational), go ntsi dirutwa tse di khwalifaya ka fa tlase ga National Training System/Australian Qualifications Framework/Australian Quality Training Framework. Mafapha a akarediwang a akaretsa tsa kgwebo (business), moruo (finance), hospitality, bojanala (tourism), dikago (construction), bo-enjinere (engineering), botshwantshisi jwa ponalo (visual arts), thelenolji ya kitso (information technology) le tsa tirelo setshaba (community work).
Tzaneen
Tzaneen ke motse setoropo wa Limpopo mo Aforika Borwa.
Technical and further education
Di-instithushene ts TAFE ka bo bosi  (go le gontsi di na le dikhampase di le mmalwa)  tseo di itsagaleng jaaka dikholetshe kgots di-instithuti, go ya ka lefatshe kgotsa naga-lefelo la yone. Dikholetshe tsa TAFE di owned, dirisiwa gape le go duelelwa ke mebuso ya mehutahuta ya lefatshe le naga-lefelo (state and territory). Se se farologane le lefapha la yunibesithi, leo tuelelo ya lona e leng segolo se tonna the domain ya mmuso wa (federal government) mme beng ba diyunibesithi tse  segolo se tonna ke mebuso ya naga-lefatshe.
Uniao Flamengo Santos
Setlhopa se se reeletswe leina la sone mo ditlhopaneng tsa kwa lefatsheng la Brazilebong, Flamengo, le Santos# Mebala ya tsone, le fa go ntse jalo ke bududu le bosweu, gape diaparo tsa bone tsa setlhopa di tshwana le tsa setlhopa sa setshaba sa Argentine 's#
Villarrobledo
Villarrobledo ke toropo kgolo kwa Spain, Europa. E na le baagi ba le 25.589 (2016).
Uniao Flamengo Santos
Uniao Flamengo Santos e ne ya atlolosetswa kwa maemong aa kwa godimo, se eleng motshamekong wa tatelano oo rotloediwang ke ba kompone ya Mascom, mo motlheng wa lobaka la dingwaga ka 2005 le 2006, fa setlhopa se fetsa mo kalosong ya ntlha go ya mo go ee latelang mo borwa se ne sele mo maemong a ntlha# Ka ngwaga wa 2006 le 2007 setlhopa se feditse se le mo maemong a bolesome le motso mo motshamekong wa tatelano oo rotloediwang ke ba kompone ya Mascom# Uniao Flamengo Santos e feditse e le mo maemong a boraro mo motlheng wa ngwaga wa 2007 le 2008 mo motshamekong wa tatelano oo rotloediwang ke ba kompone ya Mascom#
Technical and further education
Dikhwalifikheishene tse di abiwang ke dikholetshe tsa TAFE
Dikholetshe tsa T.A.F.E di aba dikhwalifikheishene tsa Australian Qualifications Framework (AQF) tse di netefaditsweng ke lefapha la Vocational Education and Training (VET) tse di tsamaelenang le dikhwalifikheishene tsa Certificate I, Certificate II, Certificate III, Certificate IV, Diploma, Advanced Diploma, Graduate Certificate le Graduate Diploma. Mo mabakeng a le mantsi dithuto tsa TAFE di ka dirisiwa jaaka partial credit go isa go thulaganyo ya yunibesithi ya leemo la dikerii ya bachelor.
Go tloga ka ngwaga wa 2002 lefapha la thuto la TAFE le kgonne go abelana ka dikerii ya bachelor le ka dithutiso tsa post-graduate diploma go tlatsa sekgala, segolo thata sa thutotiro tse di itebantseng le di -area tsa thuto ya tiro e e rileng. Go tloga ka letlha la Seetebosigo 2009 dikholetshe tsa TAFE tse 10 (bontsing tse di kwa New South Wales, Victoria, mme gape le kwa Western Australia, ACT, le kwa Queensland) jaanong jaana di abelana ka difoka tsa bona tsa leemo la dikerii le tsa dipoloma tsa post graduate, le fa tshimologong ba sa ye go feta leemo la dikerii ya bachelor. Le fa go le jalo, Melbourne Polytechnic e akhreditilwe ka ngwaga wa 2015 go ka fa dithutiso tse pedi tsa dikerii tsa master's. Go tshwana jalo, diyunibesithi tse dingwe, sekao, Charles Darwin University le Royal Melbourne Institute of Technology, di abelana ka dithutisi tsa thuto-tiro (e se seng e leng boagelo ba TAFE); tseo di duelelwang ke puso-selegae le mmuso wa sedikadikwe. Dikolo dingwe tse dikgolo le tsona di abelana ka dithutiso tse di tlhagisitsweng e bile diakhreditilwe ke TAFE.
Baithuti ba ba ikwadisetsang dithutisi tsa dikerii tsa kalogo-tlase kwa TAFE ba tshwnetse go duelela dituelo tsa dithutiso ka botlalo ebile ga ba letlelelwa dituelelo-kadimo tsa baithuti tsa Commonwealth Government supported student fee loans, tse di itsegeng e le dituelelo-kadimo jaaka HECS, e fela ba ka fitlhelela sekema sa kadimo ya Tuelo-Thuso but (FEE-HELP). Le fa diyunibesithi di na le tshono le matla go aga/bopa le go abelana ka dithutiso tsa dikerii tsa tsona, nngwe le nngwe ya dithutiso tsa dikerii tsa TAFE di tshwanetswe tsa tlhatlhobiwa le go letlelelwa ke Higher Education Accreditation Committee (HEAC).
Di TAFE mo mafelelong a mangwe di ka ruta dikhwalifikheisene tsa dikolo-kgolwane, jaaka tsa VCE, Victorian Certificate of Applied Learning, le Higher School Certificate. Diyunibesithi tse dingwe, sekao, Charles Darwin University le Royal Melbourne Institute of Technology, di abelana ka dithutiso tsa TAFE; tseo di duelelwang ke mebuso ya selegae le ya sediko. Dikolo dingwe tse kgolo le tsona di ruta dithutiso tse tsweleditsweng le go akhreditiwa ke di TAFEs.
Dikholetshe tsa TAFE ka naga/tikologo
Go le gontsi, dikhamphase tsa TAFE di tlhaotswe ka di-instithushene tsa TAFE go ya ke methaladi ya seleago. Bontsi ba di-TAFE bo filwe karolo e e itsagaleng ya sediko ya naga moo ba dirang bongbosi go akaretsa dirutwa di le dintsi.
Di-TAFE di le mmalwa di-speshalisa ka kgaolo e le nngwe ya thuto. Ka gale tse di bonwa kgaufi le bogare ba metsesetoropo, mme di direla ka bogotlhe naga kgotsa sediko. Sekao, Trade and Technician Skills Institute kwa Brisbane, (go tloga ka di 1 tsa kgwedi ya Phukwe 2006), e speshalisa ka dirutwa tsa automotive, building le construction, manufacturing le engineering, le electrical/electronic go baithuti ba mo Queensland yotlhelele. Kgotsa William Angliss Institute of TAFE kwa Melbourne e e speshalisang ka dithutiso tsa dijo, theleso le bojanala go ba mo Victoria.
Nagakgolo ya Australia
Mo nagakgolo ya Australia [Australian Capital Territory] the di akaretsa:
New South Wales
Go na le intitshiti di le lesome tsa TAFE NSW kwa NSW tse di akaretsang:
Northern Territory
Kwa Northern Territory tse di akaretsa:
Queensland
Kwa Queensland, TAFE Queensland di akaretsa:
Go tloga ka kgwedi yaMotsheganong 2014, di-instithushene tsa TAFE ditlhakantshitswe go didiko tsa bogare ba TAFE Queensland (parent body)di le tshelela. Didiko tsa TAFE Queensland ke:
Australia Borwa
Kwa South Australia:
Kwa Tasmania, go na le mebuso e mebedi ya makgotla a TAFE:
Western Australia
Kwa Western Australia, tse di akaretsa:
Sumaiyah Marope
Sumaiyah Pandor Marope (o tshotswe ka ngwaga wa 1987) ke moithuti mo Gaborone, Botswana, e ne e le Miss Botswana 2009. She was crowned at the Gaborone International Conference Center (GICC), on 2 May 2009. Marope o ne a ya ko South Africa go emela lefatshe la Botswana kwa dikgaisanong tea Miss World 2009 kwa Johannesburg, ka kgwedi ya Sedimonthole a le di 12 ka ngwaga wa 2009.
Ramotswa
Ramotswa ke motse mogolo wa Balete. Motse yo o mo kgaolong ya Borwa Botlhaba mo Botswana, go bapa le molelwane wa Aferika Borwa le Botswana, ko borwa jwa toropo kgolo Gaborone. Motse wa Balete o sephara sa dikilometara di le masome a mararo go tswa mo toropo kgolo ya Botswana. Motse o, o na le dikgaolo di le nne, tse mo go tsone go agileng balete di akaretsang Mogobane, Otse, Taung le Gabane. Le fa setswana sere ga e ke e etelelwa ke manamagadi pele, Morafe wa Balete o eteletswe pele ke Kgosi Mosadi Seboko, kgosi ya bobedi go nna mosadi mo lefatsheng la Botswana.
Ditso tsa Balete
Morafe wa Balete o tlholega kwa Aferika Borwa mo kgaolong ya Kwazulu Natal ko gone baneng ba bua puo ya setebele. Morafe o o ne wa fudugela kwa Transvaal morago ga dipheretlhego tse di neng tsa nna teng kwa Kwazulu Natal ka dingwaga tsa 1876. Morafe wa Balete o iphitlhela jaana jaana o le fa Ramotswa gaufi le molelwane wa Aferika Borwa.Go tsweng ka dingwaga tsa 1805 go fitlha mo ngwageng wa 2013, Balete ba eteletswe pele ke dikgosi di le lesome le boraro, palo e e akaretsa dikgosi tsa borre di le lesome le bobedi le mme a le mongwe.
Balete ke morafe wa Mandebele a Transvall go tswa Thohoyandou. Ke morafe o farologaneng le Mandebele a neng a ya go nna kwa Rhodesia o gompieno a bidiwang Zimbabwe. Balete ba ne ba thibeletse kwa Polokwane le kwa Madikwe ko bogosi bo ne ba fetesediwang mo go Kgosi Tlase, Kgosi Maphalaole o ne a letlelela morwa rragwagwe o mosalang morago go tswara se tlhopha se segolo sa morafe wa Balete mme se sa baka gore a latlhegelwe ke bogosi. Dikgotla mo Ramotswa di akaretsa: kgotla ya Goontsa ba e leng babusi ba Mandebele a Transvall, kgotla ya Kgosing e bogosi bo neng ba fudugela ko go yone gotswa ko Goontsa, Kgotla ya Tshielong, Goonare, Goomoeng le Kgotla ya Gookobua. Balete ba ne ba reka moraka mme ba kopana le Batlokwa ka ngwaga wa 1929 go dira kampa ya dipoo. Moraka o ke one o ne wa dirisiwa go rua dipoo go godisa leruo la bone.
Motsana wa Taung o leng gaufi le Ramotswa o ne o dirisiwa ke Balete jaaka masimo go lema dijwalo, mo godimo ga moo motsana wa Taung o ne a dirisiwa e le maemelo a diterena kgotsa kotoisi go thusa banna baba neng ba bereka mo meepong ya Aferika Borwa go kgona go ya tirong le go boela gae. Maemelo a diterena kgotsa Kotoisi a ne a bidiwa Ramotswa Station mme gone go na le banna ba Barotsi ba berekela mo maemelong a. Banna ba Barotsi ba ne ba tserwe ko Bokone jwa Rhodesia o gompieno a bidiwang Zambia. Banna ba Barotsi ba ne ba bua sekgoa mme se sene se dira gore ba kgona go utlwana le go dirisanya le makgoa, se sene se ba neela maemo a kwa godimo go na le merafe e mengwe mo karolong ya Borwa jwa Aferika.
Dipego di bua gore malwapa a Balete ne ba batla banna ba Barotsi ba nyala bana ba bone ba basadi gore ba kgone go nna le sebaka kgotsa monyetla wa go ja dijo tsa sekgoa jaaka rice tse Barotsi ba neng ba dija. Barotsi ba ne ba nyala basadi ba Balete mme ba ikagela metsana mo Taung gautswane le maemelo a diterena a Balete. Metsana e neng ya Bopiwa ke Banna ba Barotsi ba ba nyetseng basadi ba Balete e ne ya gola mme ya feletsa e le bonno jwa sennela ruri, kgolo ya bonno e ne ya dira gore motse o fetolwe leina go o bitsa Taung. Leina la Taung le tserwe mo nokeng e fetisetsang metsi mo lefelo le go tswa kwa Mogobane. Ke leina le legologolo le le rayang noka, morafe wa Bazezuru o ne wa tswa Lobatse o ne wa ikgolaganya le morafe wa Barotsi moragonyana.
Otse: Balete ba ba neng ba tswa Aferika Borwa ba i le ba thibelela kwa Otse. Otse o ne a bidiwa Letsekela ka mabaka a motswedi wa metsi go tsweng mo lentsweng, go ne jaana go na le letamo gautshwane le sekolo se sebotlana. Otse ka tlholego e ne le moraka mme moragonyana a fetoga go nna maemelo a diterena. Lefelo le ne le tletse ka merafe e farologaneng e a karetsa Mandebele a Transvaal, Bahurutshe, Baherero, Bakaa, Batswapong le Baxhosa. Makgoa a ne a bitsa Otse bare Otsi. Ka fa tlase ga bogosi jwa ga Kgosi Baitlotli go ne go na le batho ba le bantsi thata mo kgotleng ya Ntlha ya godimo, se se ne sa pateletsa kgotla go sutisetswa kwa Ntlha ya tlase go thusa mo kgodisong ya motse le go thusa go o ketsa dipalo tsa dikgotla. Kgosi Maletenyane II o ne a tsaya bogosi mo go rragwe. Ngwana wa gagwe wa mosimane o ne a bitswa Israel kgotsa Tsoorre o ne a tsena mo bogosi morago ga gore rragwe a tlhokafale. Kgosi Israel o ne a berekela ko Aferika Borwa mme o ne a tsisiwa mo gae go tla go busa go simologa ka dingwaga tsa 1964 go ya ka 1999. Ngwana wa gagwe ebong Rre Ronald Tsetse o ne a tsaya bogosi go fitlhelela ka ngwaga wa 2005 fa a tlhokafala. Ka ngwaga wa 2006, morwarragwe Ronald Tsetse e bong Mothusi Tsetse o ne a tsaya bogosi. Kgotla e kgolwane e bitswa gotwe Maletenyane mme go na le dikgotlana di le supa.
Bathoen I
Bathoen I yo o tshidileng ka dingwaga tsa (1845 – 1 July 1910) e ne e le Kgosikgolo ya Bangwaketse ka ngwaga wa 1889 go fitlha ka ngwaga wa 1910. Ga mmogo le Khama wa Boraro le Sebele wa Ntlha, ba itsega thata ka go golola lefatshe la Botswana mo pusong ya ga Mmamosadinyana mo dingwageng tsa 1980.
Bathoen e ne e le ngwana wa ga Gaseitsiwe, yo a neng a mo tlhatlhama go nna Kgosi. O ne a nyala Gagoangwe ka ngwaga wa 1875, morago ba tsena mo nyalong ya Sekeresete ka ngwaga wa 1890. Morwa wa gagwe wa ntlha Seepapitso wa Boraro o ne a mo tlhatlhama maemo.
Ka ngwaga wa 1889, kompone ya British South Africa e e neng e tlhamilwe ke Cecil Rhodes, ya simolola go anamela ntlheng ya Bokone, mme Batswana ba tshogela gore ba tlaa ntshiwa mo lefatsheng la bone la temo. Ka kebaka leo, dikgosi tse tharo ebong Khama wa Boraro, Sebele wa Ntlha le Bathoen wa Ntlha ba ne ba tsaya loeto go leba kwa ga Mmamosadinyana, koo ba feta ba tsamaisa dipuisobatho ba bega matshwenyego a bone. Ba ne ba kgona go rotloetsa Mmamosadinyana go agelela lefatshe la Bechuanaland go somarela boipuso jwa Batswana ,puso ya ga Mmamosadinyana e na le seabe se se nnye fela jaaka go aga seporo sa terena. Ka ngwaga wa 1908 Bathoen wa ntlha o ne a etelela dipogelelo tsa morafhe wa Batswana kgatlhanong le maikaelelo a go dira lefatshe la Botswana ntlha nngwe ya Aforika Borwa.
Metswedi
Karolo:Dikgosi tsa Botswana
Mpumalanga
Mpumalanga ke nngwe ya diporofinsi mo Aforika Borwa. Leina la kgaolo e le ne la fetloga go tsweng kwa go Eastern Transvaal ka kgwedi ya Phatwe a tlhola masome a mabedi le bone ka ngwaga wa 1995, ke kgaolo e e mo Aforika Borwa. Leina la lefelo le lone ka boripana le raya "kwa letsatsi le tlhabang teng" ka teme ya Seswati, Sethosa, Setebele gape le Sezulu. Mpumalanga o ikaegile kwa botlhaba jwa Aforika Borwa, mo bokone jwa KwaZulu-Natal gape o boe o aga molelwane le lefatsheng la Swaziland le Mozambique. E akaretsa selekanyo sa 6.5% sa lefatshe la Aferika Borwa. Mo bokone e aga molelwane kwa Limpopo, mme mo bophiri ke Gauteng, mme mo bokone bophirima ke Free State mme gape kwa bokone ke KwaZulu-Natal. Toropokgolo ya teng e bidiwa Nelspruit (mme gompieno e fetlotswe leina go nna Mbombela). Mme ka ngwaga wa 1994, Mpumalanga e kile ya bo e le bontlha bongwe jwa kgaolo ya Transvaal Province.
Popego ya lefatshe
Drakensberg ke ene yo o kgaoganyang Mpumalanga ka matlhakore a le mabedi ebong bontlha jo bongwe jwa bophirima jo bo tetseng bojang jo bontsi bo ikadile ka mo go kgatlhisang gape lefatshe le bo le tsholetsegela fa godimo mme gape mo letlhakoreng la botlhaba go fologela tlase bojang mme bo se bontsi mo kalo mme teng fa go nale diphologolo tse di mefutla tse di anameng le tikologo gape di e kgabisa. Bontlha jwa borwa jwa lefelo la diphologolo la Kruger National Park bo bonwa teng mo kgaolong. Thaba ya Drakensberg e fetla boleele jwa selekanyo sa 2000 m mo mafelong a le mantsi bogoljang mo bogare jwa kgaolo ya Mpumalanga e e leng yone e tlwaelesegile ka ditlhaba tse dintsi.
Bojanala
Mpumalanga gape o tumile ka go itsege e le lefelo la bojanala. Kruger National Park, ke lefelo le sireletsang diphologolo le le simolodisitsweng ka ngwaga wa 1898 maikaelelo e le go sireletsa le gone go tlhokomela diphologolo tsa naga, lefelo le le botona jwa selekanyo sa dikhilomethara square di le 20,000 (7,700 sq mi), mme ebile le itsege lefatshe ka bophara Kruger National Park.
Dipuo le dipalo tsa batho
Palo ya batho e ka tshwara 30% ba bua Seswati, teme ya batho ba lefatshe la Swaziland ka gore ba bapile fela thata, ba le 26% bone ba bua puo ya Sezulu, 10.3% Setebele, 10,2% Northern Sotho sa kwa bokone le 11,6% yone e bua Setsonga.
Dikgoge tsa kwa ntle
Mpumalanga_Tourism
Karolo:Aforika Borwa Karolo:Diporofense tsa Aforika Borwa
Amapiano
Amapiano ke lefoko la seXhosa le le rayang Piano, Amapiano ke mofuta wa mmino wa house o o simolotseng ko Aforika Borwa ka ngwaga ya 2012. Ke motswako wa mmino wa deep house, jazz, mme tota le mmino wa lounge   o o kopantsitsweng ka mekhgwa e entle. E farologanngwa ka melodi ya piano ya modumo o leng kwa godimo, le di tshipi tsa mmino wa kwaito, mme gape e farologanngwa ke modumo o wa kwa tlase wa mmino wa house wa di ngwaga tsa bo 90s ko lefatsheng la Aforika Borwa, le meropa e e tswang mo mofuteng o mongwe wa selegae o o itsegeng jaaka Bacardi.
Tshimologo
Le fa mofuta o no wa mmino o simolotse ka go tuma thata kwa Katlehong, toropo e e kwa botlhaba jwa Johannesburg, go na le go sa tlhaloganyesege le kganetsano e ntsi mabapi le tshimologo ya one, go nale  mefuta ya mmino e farologaneng mo ditoropong tsa Johannesburg, Soweto, Alexandra, Vosloorus le Katlehong. Ka ntlha ya go tshwana ga mofuta ono le Bacardi, batho bangwe ba re mofuta ono o simolotse kwa Pretoria. Dipego tse di farologaneng tsa gore ke mang yo o bopileng mofuta wa mmino o di dira gore go nne thata gore go itsewe gore o tlhamilwe ke mang.
Karolo e e botlhokwa ya mofuta ono ke tiriso ya "log drum", tlhamego e go tweng e dirilwe ke Mdu aka TRP. Kabza De Small yo e neng e le mmulatsela wa Amapiano o ne a re:
Badiragatsi le diDJ
Ga o batla go bona palo ya badiri ba mmino wa amapiano, baopedi le diDJ bona baopedi ba amapiano.
GoTuma
Ka ngwaga wa 2019, mofuta wa mmino wa amapiano o ne wa tuma lefatshe ka bophara mo Aforika e ne ya nna mmino o rediwang thata ko Borwa jwa Aforika.
Maboane
Maboane  ke motse yo mo kgaolong ya Kweneng e e mo Botswana. O dikhilometara tse di masome a marataro mo botlhaba jwa Jwaneng gape palo ya batho e ne e le makgolo a borobabobedi lesome le borararo mo palo bathong ya ngwaga wa  2001.
Mothusi Cooper
KA GA ENE
Mothusi Cooper yo a tshotsweng ka ngwaga wa 1997 kgwedi ya Phukwi e tlhola malatsi ale lesome le borobabongwe ke motshameki wa kgwele ya dinao wa Motswana yo o tshamekang jaaka motshamekagare mo Lokong ya Botswana Premier League Township Rollers. Gape ke motshameki wa boditšhabatšhaba wa Botswana.
Maboane
Banni ba Maboane ba itsa go nna maoto a tshupa
O ne a re doholo dingwe di dirilwe puso e sena seabe sepe, mme e le boeteledipele jwa motse bo nnile le seabe go bona gore motse o a tlhabologa.Mothusa tona o ne a re fa batho botlhe ba ka tsenya letsogo mo ditlhabololong, tema e ka nna teng.O ne a akgola banni ba motse wa Metsebotlhoko ba ba agileng ntlwana ya mabeelo kwa kokelwaneng ka lenaneo la Ipelegeng, a re moo ke go itirela go na le go nna ba kopa puso gore e oketse kokelwana ntswa ba tlhaloganya fa itsholelo e wetse tlase. E rile a afa malebo, mokhanselara wa kgaolo ya Maboane, Rre Bright Segwagwa a konotelela mafoko a mopalamente a re batho ba seka ba itsapela go itirela. Rre Segwagwa a re dilo tse di ntle di a itirelwa, a tlatsa ka gore maloba jale batho ba ne ba kgaratlha ka go ntsha koleke ntswa ba sa bereke, mme ditlhabologo di nne teng.
Dikgoge tsa kwa ntle
Botswana/Maboane Botswana/Mahalapye
Mothusi Cooper
LOETO LWA KGELE YA DINAO
Q
Kwaito
Kwaito e ne e le mofuta wa mmino o o tlhagelela ko Soweto, Johannesburg, Afrika Borwa, ka dingwaga tsa bo 1990s. Ke mofuta o mongwe wa mmino wa house o o golagantseng tiriso ya medumo le disampole tsa se Afrika. Mmino wa kwaito ke mmino o etsegang ka medumo ya di tshipi le melody ya mefuta e mengwe e, gantsi di disampole tsa teng le mantswe a di opedi a kgatlhisa tota. Le fa mmino wa teng o tshwana le mmino wa hip-hop, kwaito e na le mokgwa ya go bontsa ba opedi ba dirisa mafoko ka tsela e e bonolo.
Segologolo
Ka go leka go thabolola Aforika Borwa, Kwaito e ne ya tsaya popego mo toropong ya Soweto ka nako e le nngwe le Nelson Mandela a nna tautona wa ntlha yo o tlhophilweng mo dithopong tsa Aforika Borwa.
Metswedi
Karolo:Aforika Borwa Karolo:Mmino
KE NE KA RATA KGAREJWANA
Baša ba tlaa lemoga gore buka e, ke ya botlhokwa tota. Fela jalo le bagodi ba tlaa thusega thata ka yona go sekamolola mekgwa e mengwe ya bone, ka gongwe le go ruta bana ba bone. Buka e, e tlholegile bogareng jwa Afrika. Le fa go ntse jalo nna, ke le Moafrika wa maitemogelo a boruti mo basweung, ke itse gore e araba ka botlalo dipotso dife le dife kaga baša ba basweu. E re fa maele mo matshwenyegong a lefatshe la segompieno.
DR. E. BOLAJI IDOWU, Senior Lecturer of Religious Studies. University of Ibedan, Nigeria.
Matseno
A, ke makwalo a bokunutu fa gare ga batho ba babedi go akantshana. Bokunutu jwa na bo feleletse fa ebileng ke na le dipelo tse pedi go ka a phatlhalatsa; le fa go ntse jalo kea patelesega. Phatlalatsa e ga ke e dire ka ntlha ya kopo feela ya tsala ya me e e thusegileng ka ona; ke bona gore le ba bangwe ba ka thusega ka ona, mme ke a phatlhalatsa ka ntlha ya lokwalo lwa gagwee lwa bofelo, lo lo sa ameng nna ke le nosi, fa e se rona rotlhe.
Kafa tumelelong ya tsala ya me, ga kea tlogela sepe, le eseng go fetola sepe, le fa e kabo e le se se tshosang gongwe se se tlaletsang. Se se tlhokafalang fela ke lokwalo lwa moratiwa wa gagwe lo a se kang a rata gore lo gasege, gonne e ne e le lwa botlhokwatlhokwa mo go one. Mme le fa go ntse jalo go seng teng ga lokwalo loo, go nnetefatsa lorato lwa gagwe e le ruri.
Mabapi le dikarabo tse ke lekileng go di mo fa, ke na le go bua sentle gore bontsi jwa tsona ga bo tswe mo go nna. Bontsi jwa tsona ke bo fitlhetse mo dibukeng tse dingwe, mme ke paka gore di tlaa nna le mosola go wena mmuisi. Gantsi ka go sa lemogeng ke buile dintlha tsa mafoko a tsona fela. Le fa mo gongwe ke kwadile mafoko a tsona tho, ga kea dirisa dipulela- mafoko le ditswalela-mafoko, ke raya "..."; gonne ke ne ke sa rate go dirolola boleng jwa dikarabo tsa me.
B.P. 113                                                                  WALTER TROBISCH, Yaounde,                                                                  P.O. Box 1192, Cameroun,                                                                 Kitwe, West Afrika                                                               North Rhodesia
FIRIKGONG 8
Molotlegi
Lokwalo loo lo tsile koo go wena boemong jwa me. ke tlhajwa ke ditlhong mo go feteletseng go tla go go bona ka sefatlhego. Le kwa ntle ga moo ga ke na madi a leeto; gonne ga ke tlhole ke le morutabana, ke senyegetswe ke tiro.
Labotlhano le le fetileng ke ratanye le kgarejwana, gongwe ka mafoko a gago nka re, ke akafetse; gonne ke kafa basweu ba buang ka teng, le yona Kereke. Mme kana kgarejwana e, e ne e sa nyalwa, le fa e le go ntshetswa bogadi. E ne e se ya ga ope. Ka moo ga ke itse yo ke mo foseditseng, le nna ka nosi ga ke ise ke nyale. Mme le gona ga ke mo maikaelelong a go nyala kgarejwana eo. Le leina la yona ga ke le itse. Ka ntlha ya moo ntlheng ya me, taolo e e reng: "O se ka wa akafala", ga e kgone go buiwa mo lebakeng le la me. Ke ka moo ke sa tlhaloganyeng gore ke ka ntlha ya eng, fa Kereke e ntshutisa le go inkwatlhaisa dikgwedi di le thataro.
Mongwe wa barutwa ba me o ntebile mo moruting. Ee, o ntsentse matlho.
Motlotlegi, kana ke wena yo o nkolobeditseng, wa ba wa nthuta mo sekolong. O ntshemegile ganwe le gape, ebile o itse kafa ke neng ka nna mokriste ka teng. O nkitse go feta le ntate tota. Ke maswabi thata go go swabisa; le fa go ntse jalo ke na le go bua ka thanolo: tota ga ke ipone molato go le kalokalo. Ke tlhajwa ke ditlhong ka ntlha ya ditlokotloko; le fa go ntse jalo ke sa ntse ke le mokrisete.
Ke na le bopelokgale jwa go bua ka thanolo se ke se gopolang, le fa o ka tuka bogale. Dikeletso tsa mmele wa me le bonna jwa me, a ga kea di fiwa gore ke di dirise? A se se leng teng ga sea tshwanela sa dirisiwa? Ke ka ntlha ya eng, fa e le boleo go dirisa se se diri- lweng ke Modimo?
Ka e le foo mongwe le mongwe a setse a ntatofatsa, ga ke solofele go ka arajwa.
Jaanong ke ema foo. Ga go ne sepe gape se nka se buang.
Wa boikanya wa gago mo mathateng, F.
FIRIKGONG 17
Tsala ya me F.,
Ke amogetse lokwalo lwa gago lwa di 8 Firikgong, ebile ke itumelela thata go utlwa kaga se se dirafetseng, eseng ka mongwe o sele, fa e se ka wena ka nosi. Le mororo ke utlwile botlhoko bogolo jang, ka e le nna ke tlhotlheleditsen gore o bone tiro ya borutabana. Le fa go ntse jalo ga se gore ke go nyatse ka ntlha ya go bua ka thanolo ga gago. Mme tota ke itumedisiwa ke gore, ka gongwe ke tlaa go thusa faale le faale. Ke tla leka ka matla go araba dipotso tsa gago ka thanolo fela jalo.
Ga re kitla re tsena ka pelepele mo potsong ya gago ya gore, a o dirile tiro ya boaka gongwe nyaa. O tantse kgomo lonaka, fa o re, thobalano ga se boleo. Dikeletso le dikakanyo tsa gago, fa o bona kgarejwana ya marata-golejwa ga se boleo, ebile ga se boleo, fa a go kgatlhile. Ga o kgone go thibela dikeletso tsa gago, fela jaaka o sa kgone go thibela dinonyane go fofa tikologong ya tlhogo ya gago. Le fa gontse jalo o kgona go thibela dinonyane go aga dintlhaga mo moriring wa gago. Ga go na pelaelo, dikeletso tsa thobalano di tlhodilwe ke Modimo. Ke dineo tsa Modimo, mme le gona ke dinoe tsa botlhokwa mo bošeng jwa gago. Fela, keletso ga e nee ope tshiamelo ya go e dirafatsa.
O tlaa reng, fa o bona mosimane, a eme fa fenstereng ya borekela-nama jo bo mo gare ga motse o mogolo, mme a ntse a akanya a re: "Ka jaanong ke bona nama e, ke tshwarwa ke tlala go feta. Nama e, e tsosa keletso ya dijo. Se ke sesupo sa gore ke ya me, ebile ke ka e itse- ela. Ka moo ke na le tshiamelo ya go thuba fenstere gore ke ithuse".
O boditse jaana wa re: "A se se leng teng ga sea tshwanela sa dirisiwa"? Se ke nnete ruri, mme fela a se dirisiwe ka thulaganyong. Sekao, a re re, mongwe wa ditsala tsa gago ke lepodisa; mme kana o tlaa fiwa sethunya, mme a bue a re: "Ga ke ise ke re ke batla sethunya, ke se filwe fela. Ka ke se filwe, ke na le go se dirisa, ke go re, ke letlelesega go thuntsha motho ka sona". Mme nnete ke go re ga a letlelelwa go dira jalo. O na le maikarabelo mo tirisong ya sethunya se a se filweng se. Go ntse fela jalo ka thobalano.
Thobalano e na le go dirisiwa, mme e le ka thulaganyo le kafa go rateng ga Modimo. Ka tiriso e e ntseng jalo thobalano ke se se siameng; foo e nna motswedi o o tiileng wa bophelo, wa kopanyo ya ba babedi. Kwa ntle ga thulaganyo ya Modimo ka pelepele e nna kgaogano le motswedi wa bo- tlhogo le tlhakatlhakanyo le loso. Bokopano ya thobalano bo siame fela, fa bo supa ;orato. Go na le lefokonyana lengwe mo lokwalong lwa gago le le ntsibositseeng go feta; o kwadile jaana wa re: "Ke ratile kgarejwana". Legoka, tsala ya me! Ga oa rata kgarejwana eo, tota o robetse le yona fela; dilo tse pedi tseo di farologana thata. O ne wa nna le maitemogelo a thobalano, eseng a lorato.
Lorato lwa nnete ke lona lo lo lebileng boitumelo jwa moratiwa, eseng go itumedisa fela. Ke itse sentle gore lesogana la segompieno, fa le re: "Kea go rata", le raya fela gore: Ke batla sengwe mo go wena, eseng go go thusa; dira ka pele, ke se batla ka ponyo ya leitlho, kwa ntle ga tiego! Ga go kgathalesege gore go tlaa dirafala eng morago, jaanong go tshwanetse go dirafala. Ke batla gore o kgotsofatse dikeletso tsa me. Ke go batlea sona fela se. Ke go batla gona fela jaanong!
Alicedale
Alicedale ke setoropo se nyane sa Kapa Botlhaba mo Aforika Borwa.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
FIRIKGONG 17
Mme kana sona seo ga se lorato, ke sengwe fela se sele, ke boithato fela. Boemong jwa go bua gore: "Ke rata kgarejwana", o kabo o rile: "Ke ne ka ithata go ithata", ke ka moo ke neng ka dirisa kgarejwana".
A ke leke go go bolelela se tota e leng sona, fa lesogana le raya kgarejwana le re: "Kea go rata". Go raya gore: "Wena, wena, wena, wena o le nosi! Wena o tlaa busa mo pelong ya me, ke wena yo ke mo eletsang, yo kwa ntle ga gagwe ke tlaa bong ke sa felelela. Ke tlaa go naya tsotlhe. Ke tlaa phelela wena fela, ke direle wena fela. Ke go emetse, ke tlaa nna peloteleele le wena. Ga nkitla ke go tsholeletsa letsogo, le fa e le go go kgopisa ka mafoko. O tlaa ntlhaloganya ka metlha, ke ikanyega le go go phepafalela. Ke tlaa go sireletsa, ke go femela mo bosuleng jotlhe. Ke tlaa tlhakanela nao madi a me, re akantshana, ke go naya pelo le mmele. Ga ke rate go dira sepe kwa ntle ga gago. Ka metlha ke batla go nna kafa letlhakoreng la gago."
Nyaa, lorato lwa nnete lo na le boikarabelo. Go raya gore monna o na le boikarabelo mo mosading wa gagwe, mme monna le mosadi ba ikarabela fa pele ga Modimo. Go tloga foo monna ga a tlhole a re "nna", mme a re "wena". Mme bobedi jo ga bo tlhole bo re "nna le wena", mme boa re "rona". Lorato lwa nnete ga lo fele, ebile ga le kitla le fela. Lo batla tlhomamo le boikanyego. Ka mantswe a mangwe re ka re: Lorato lwa nnete lo bonala mo nyalanong fela. Ke ka moo mosimane a sa tshwanelang go bua ka gore: "Kea go rata", etswe a sa ikaelela go nyala.
Nyalo ke yona tsela fela ya go kgotsofatsa dikeletso tsa thobalano. E tshwanetse ya nna boipelo jwa lorato lwa nyalano. Fa o dirisa keletso e kwa ntle ga lorato lo, o ipaakanyetsa nyalano ya mathata.
Jaanong kea fetsa. Ke solofela gore lokwalo lo, lo tlaa dira gore o akanye dilo tse. O itse gore o ka ikanya ka metlha botsalano jwa me le dithapelelo tsa me.
Ke solofela gore ke tlaa amogela lokwalo gape lo lo tswang koo go wena, e le lo lo kwadilweng ka thanolo.
Giyani
Giyani ke motse setoropo wa Limpopo mo Aforika Borwa.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
FIRIKGONG 17
Wa gago wa boikanyo T.
M ....Firikgong 25
Motlotlegi yo o rategang Ke amogetse lokwalo lwa gago. Ke go leboga go menagane. Ke go itumelela thata, gonne ga oa ntlhoboga ka ntlha maitsholo a me. Le fa o ntshwaya diphoso, mme le gona oa nthusa. Ke itumela e le ruri, fa ke bonye mongwe yo ke ka mo kwalelang ka thanolo, le mororo ke sa tlhaloganya tsotlhe tse o di mpoleletseng. Mothalo wa bofelo wa gago o ntsibositse go feta.
Motlotlegi, mo kgatong e ke e tsereng go ne go se na maikaelelo ape a sele, fa e se fela gore tota ke ne ka ipaakanyetsa nyalo e e tsisang boitumelo. Jaanong kea gakgamala, o mpolelela sengwe se sele fela. A o ko o mpolelele, motho o ka itse jang, fa a sa ithute? Mme le gona o ka ithuta jang kwa ntle ga go lekelela? A ga rea dira jalo mo borutelong jwa boitseanape?
Ka segarona rea tle re re: "Ere o ise o ye go tsoma, o lootse lerumo la gago". Go thusa eng go nyala motho, mme o le bokoa ka ntlha ya go sa tiisang maatla a mmele ka tshwanelo? A jaana ebile ga se kotsi, fa ditokololo di sa dirisiwe? Gonne foo di ka gokgafala.
A oa ntlhaloganya? Ka gongwe o tlaa bona nako go nkwalela gape. F
M...Tlhakole 3
Ke go leboga gape thata, ka o kwadile ka boikanyo jo bo kalo. Ruri ke bona gore o inkantse. Go na le papiso e e gakgamatsang mo Beibeleng e e reng: "Lorato lo thata jaaka loso" (Sefela sa ga Solomone 8:6). Fela jaaka o ka se ka wa utlwelela gore go swa go utlwala jang ka go thulamela thata, fela jalo ga o kgone go utlwa gore go rata go utlwala jang ka thobalano fela. Lebaka ke gore mabaka a farologana gotlhe-gotlhe.
Tirafatso ya thobalano ya ba ba sa nyalanang e farologana gotlhe-gotlhe le ya ba ba nyalanyeng. Mo go ba ba nyalanyeng ga go na potlakanyo, ga go na poifo ya go ka lemogwa, ga go na poifo ya go ka tsiediwa, gongwe yp mongwe a ela yo mongwe ka dinakana metsing; ga go na poifo ya go ithwala ka ntlha ya thobalano eo. Mme se segolo ke gore go na le nako ya go itsane le go bonana makoa e sa le mo tsgimologong. Motho o lemoga gore lorato lwa thobalano lo phuthetswe ka lorato lo lo akaretseng dikarolo tsotlhe tsa botshelo.
Phandu Skelemani
Phandu Tombola Chaka Skelemani ( o tshotsweng ka kgwedi ya Ferikgong a tlhola ga tlhona, ka ngwaga wa 1945 ) ke mopolotiki wa lefatshe la Botswana ke leloko la phuthego e e busang ya  Botswana Democratic Party (BDP), yo o direlang gompieno e le tona wa  ditogamano le merero ya tsa mafatshe a sele. Ke leloko la palamente kwa khudutlhamageng ya Botswana gape e le leloko la  palamente  yaPan-African  go tsweng mo Botswana; moragonyana e ne e le, mmueledi mogolo wa lefatshe la Botswana go simololeng ka ngwaga wa 1992 go fitlha ka ngwaga wa  2003.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
Goa kgonega go sekaseka go dira ga dithwe tsa thobalano pele ga nyalo. Fela se, ga se se segolo. Se segolo ke kutlwano ya maikutlo, ka mantswe a mangwe re ka re, ke kopano ya maikutlo le dipelo tsa batho ba babedi.
Phandu Skelemani
Skelemani o tsholetswe kwa motsaneng wa Mapoka. O nale stlankana sa boemo jo bo kwa godimo mo dithutong tsa molao go tsweng mmadikolong wa  Botswana, Lesotho le Swaziland  gape a berekele puso dingwaga di ka nna masome a boraro, fa a ne a simolola e le mosekasiki wa molao ka ngwaga wa 1973. Mo atlolosong maemo ya gagwe o ne a nna mosekasiki wa molao yo o motona ka ngwaga wa 1975, yo o eteletseng molao pele ka ngwaga wa 1978, gape a nna mothusa mmueledi ka ngwaga wa 1980. O ne a tlhapiwa go nna mmueledi ka ngwaga wa 1992; mo nonofong eo,o ne a gakolola khudutlhamaga mme gape a tsenelela diphuthego.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
Fa go na le mathata mo thobalanong, ya bo e se ka ntlha ya dipopego tsa mmele. Mathata ka ntlha ya dipopego tse ga e se se se tshwenyang, gonne le ngaka ya sekgoa e ka ne ya di lemoga pele ga nyalo. Lebaka le le tshwenyang gantsi ke tlhokafalo ya kutlwano ya maikutlo, moo o fitlheleng dipelo le maikutlo tsa batho ba babedi di sa dumellane.
Phandu Skelemani
Fa Mme Joy Phumaphi a ithola marapo kwa palamenteng ka Phatwe ngwaga wa 2003 go nna mothusi wa moeteledipele wa  World Health Organization, Skelemani le ene a ithola marapo a gagwe a go nna mmueledi mme gape a ema e le motlhophiwa wa phuthego ya BDP candidate mo ditlhophong tse di neng di tshwarelelwa mo boemong jwa ga Mme Phumaphi jwa, Francistown botlhaba. Mo go ikopeleng setlilolo, Skelemani o ne a supa kwa a goletseng teng, a re se se ka mo thusa go emela lefelo la gagwe sentle kwa palamenteng. Skelemani o ne a fenya ditlhopho gape a tsaya setlilo sa bopalamente ka Ngwanatsele ngwaga wa 2003. Ngwaga o o latlelang, ka Ngwanatsele a tlhola borobabongwe,ngwaga wa 2004,o ne a tlhophiwa kwa palamenteng go nna tona wa merero ya tsa ga tautona le setshaba.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
Fa baletsi ba letsa diletso tsa bone, ba simolola ka difiolo le diletso tsa modumo o o kwa tlase, mme morago ba letse diphala le meropa. Fa ba ka simolola go letsa diphala le meropa, tse di nang le modumo o mogolo, foo difiolo le diletso tsa modumo o o kwa tlase ga di kitla di utlwala. Go ntse fela jalo ka nyalo. Go utlwanya dipelo le maikutlo ke go letsa difiolo le diletso tsa modumo o o kwa tlase, mme morago go ka lediwa le tsona diphala le meropa tsa thobalano.
Phandu Skelemani
Skelemani o ne a sutlisetswa kwa maemong a go nna tona wa ditirelo tsa tshiamiso, moemedi wa molao, Sesole sa Botswana, Sepodisi, Tshenyetso setshaba gape le ya itsholelo, le tshireletso ka Ferikgong ngwga wa 2007. Fa Rre Ian Khama a tsaya stlilo sa botautona ka Moranang a tlhola ga nngwe ngwaga wa 2008, o ne a baya  Skelemani go nna tona wa ditogamano le merero ya mafatshe a sele.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
Kutlwano eo ya semoya e na le go rutwa pele ga nyalo. Tota go ikopanya le mosetsana mongwe le mongwe ke go senya maatla a gago, eseng maatla a mmele fela, mme e le ona a go rata ka pelo le moa. Se o tshwanetseng wa se boifa ga se go sa nonofang ga ditokololo tsa thobalano, mme ke go sa nonofang ga lorato lwa pelo. thobalano e e se nang lorato ea go nnyennyefatsa, ebile ga e farologane le ya diphologolo ka gope.Go dira jalo ke go senya maikaelelo a a reng: "Nna le wena re kopanye go nna selo se le sengwe se se sa kgaoganeng".
Phandu Skelemani
Phandu Sekelemane o rotleditse Setshaba
Tirisano e ntle fa gare ga mafatshe a Botswana le United Kingdom e tsiseditse mafatshe ao dipoelo tse di bonalang mo mafatsheng oomabedi.E rile fa a bua kwa moletlong wa matsalo wa dingwaga tse 85 wa ga Queen Elizabeth II mo Gaborone la Labobedi, tona ya tsa mafatshe a sele le tirisano ya mafatshe, Phandu Skelemani a re tirisano ya go nna jalo e e tswang kgakala, pele ga lefatshe la Botswana le bona boipuso, e na le maduo mo mehameng ya botsogo, kgwebo, tshireletso, thuto le go thusa setshaba ka kakaretso.Rre Skelemani a re thuso e lefatshe la Botswana le tsweletseng go e fiwa ka ntlha ya tshwaragano ya makgotla a SADC/UK le ACP/EU e tsweletse ka go solegela Batswana molemo mo mehameng ya tshwaragano mo dikgaolong, kgwebo, go lwantsha HIV le AIDS, go fedisa lehuma le go tlhabolola botshelo jwa batho.A re lefatshe la Botswana le tsweletse ka go akola dithuso tsa madi go tswa kwa go ba ofisi ya boemedi jwa lefatshe la Britain mo Botswana. Dithuso tseo ke tsa go tlhabolola matshelo a Batswana jaaka Motse wa Badiri, Somarelang Tikologo le Kgetsi ya Tsie.Rre Skelemani o ne a netefaletsa batsenelela moletlo oo, ba bontsi jwa bone e neng e le ba lefatshe la Britain gore lefatshe la Botswana le ikaeletse go tiisa tirisano le botsala fa gare ga mafatshe ao.E rile fa a ntsha la gagwe, moemedi wa lefatshe la Britain mo Botswana, Mme Jennifer Anderson o ne a supa fa a itumeletse moletlo oo, a supa gore o tiisa tirisano fa gare ga ba lelwapa la bogosi jwa Britain le mafatshe a selekane.Princess Anne, le ene o ne le teng kwa moletlong oo morago ga gore a etele Tautona Lt Gen. Seretse Khama Ian Khama pele le go baya dikgare fa ntle ga dikago tsa palamente.Dikgare tseo e ne e le segopotso sa Batswana ba ba neng ba lwela lefatshe la Britain ka nako ya ntwa ya lefatshe ya bobedi.Princess Anne o setse a kile a etela lefatshe la Botswana, gabedi. Queen Elizabeth II le ene o kile a etela lefatshe la Botswana gantsinyana, leeto gagwe la ntlha e le la ngwaga wa 1947.
O ka tsibogela
Botswana
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
Fa o ipaakanyetsa nyalo ka go ikopanya le mongwe le mongwe, o mo kotsing e e boitshegang ya go sa nneng le maitemogelo a nnete; gonne o tlaa swa pelo go itse lorato lwa nnete; gonne o tlaa swa pelo go itse lorato lwa nnete. Fa o laleleditswe moletlong wa lenyalo, o tsholelwa dijo tse difarologanang. Go na le mofuta w mongwe wa dijo mo go tsona o o o ratang go feta e mengwe. Ga o kitla o simolola go utlwela mefuta eo yotlhe ka ntlha ya go tshaba gore o tlaa kgora o ise fitlhe mo mofuteng o o o ratang wa dijo. Sekao se sengwe ke se: Ntataago o go fa madia sekolo, mme wema o a je otlhe o ise o fitlhe kwa sekolong. Kana go raya gore ga o kitla o tsena.
Phandu Skelemani
O ka tsibogela
Karolo:Batho ba ba tshelang Karolo:Maloko a khuduthamaga ya palamente Karolo:Matona a puso ya Botswana
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
Go itlwaetsa thobalano pele ga nyalo go ka tsosa keletso ya go nyala lefufa le go rata bonyatsi. Ka mokgwa oo nyalo ya gago e setse e le mo pharagobeng, e ise e simologe. Mme le gona o setse o ka tlwaela mekgwa e e maswe e e ka go kgomareletsang ruri, mme se se ka go dirafalelang morago ga tse di ntseng jalo, o ka welwa ke mathata a magolo, jaaka go felellwa ke thata ya bonna le tse di ntseng jalo, tse di tla senyang boitumelo jwa nyalo ya gago.
A jaana oa bona gore lebaka la gago le lebile nyalo, mme kafa o dirileng ka teng, o thubile lelapa ka gonne o tima mosadi wa gago sengwe, o ise o bo o mo itse.
Tsala ya me F., a o ko o tlhaloganye se. Ga ke leke go go tima monate, ke batla fela go boloka boitumelo jwa gago. Kana fa o kgetla dithunya tsa setlhare sa namune, ga o kitla o itse moutlwalo wa maungo a sona. Ka moo, fa ke go gakolola gore o se ka wa kgetla dithunya, ke dira jalo go go fa sengwe, eseng go se go amoga. Ka go rialo ke araba seane sa gago ka se sengwe se se reng: "Yo o ratang go ikhumisa go feta, oa khumanegisa.
Nayaah (moopedi)
Nana Yaa, yo o itsegeng thata ka leina la gagwe la gagwe la boopedi Nayaah, ke moopedi le mokwadi wa dipina wa kwa Ghana yo o nnang kwa United Kingdom.
KE NE KA RATA KGAREJWANA
M...Tlhakole 3
ka ditumediso tsa bokaulengwe, T.
M ...Tlhakole 10
Moruti yo o rategang
Erile ke ntse ke buisa lokwalo lwa gago lwa bofelo, ka gakologelwa temana nngwe ya Beibele, e ke e utlwileng gantsintsi, fela ke simolotse go se utlwa seša mo go kwalelaneng ga rona. Ke e e reng: "Ga go na poifo mo loratong, lorato lo lo tletseng lo latlhela poifo kwa ntle. Gonne poifo e na le petso, mme yo o boifang ga a tlala mo loratong". (1. Johane 4:18).
Go ntse jalo, se ke nnete ruri. Ke ne ke boifa, mme go bua nnete, boitumelo jwa me mo bosigong jo ke neng ke na le kgarejwana eo ka jone e ne e se jwa sepe. Le fa go ntse jalo, tlhaloganya se tswetswe. Le gona e ne e ntse e le poifo e e nkgapeletsang; ke ne ke boifa gore ke ka tloga ka lwatswa ke madi a bonna a a tlalang mo lethekeng la me. Ka tsela e ke lale ke lora bosigo, mme ere kamoso ke fitlhele dikobo tsa me di kolobile, mme ke tenege go bona dilo tse ntseeng jalo. Ditsala tsa me di ntlhomamiseditse gore, fa ke batla go kgaogana le matshwenyego a a ntsang jalo, ke fela fa nka ikopanya le kgarejwana. Wena oa reng mo lebakeng le?
O ntomile tseebe gore ke se ka ka tsosa keletso ya go nyala lefufa. A ga go kgonege go rata basadi ba bantsi ka nako e le nngwe? Kana ga go na temana epe mo Beibeleng e e thibelang nyalo ya lefufa.
Mo lokwalong lo ke go senoletse dikgopolo tsa me tsa sephiri. Ke solofela gore ga o ne a tsiboga go feta. Kana ga go na ope yo ke ka buang le ene mathata a me, tota le fa e le batsadi ba me. O buile le ka go tlhatlhojwa ke ngaka ya sekgoa. Le fa go ntse jalo nna ga ke e ikanye. Dingaka ga di re bolelele nnete ka metlha, gonne di boifa phapang tse di tlaa dirafalang mo lapeng.
Wa gago wa boikanyo, F
B...Tlhakole 20
Mokaulengwe wa me yo o rategang,
A ke simolole ka potso ya gago ya bofelo: Ga ke dumele gore monna o ka rata basadi ba bantsi ka nako e le nngwe. Le gale go tswa gore, fa o re "go rata" tota oa be o raya eng. Fa e le gore go robala le mosetsana, o tlaa bo o buile. Mme ela tlhoko: Lorato lo lo tletseng lo lo bolelwang mo Beibeleng mo temaneng e o e umakileng, ga le ame mmele fela, mme le yona pelo. Kana o itse seane se se reng: "Pelo e e nang le bonno jwa ba le bantsi ga e na bonno le fa e le jwa a le mongwe fela".
Se ke boammaaruri: Lorato lo lo tletseng lwa go rata mosadi wa gago le boikarabelo jo bo tletseng mo go ene, tse e leng tsona metheo ya boitumelo jwa nyalo di raya gore ga go kgonege ka gope go nna le basadi, fa e se mosadi a le mongwe fela.
Oa re, Beibele ga e ganetse nyalo ya lefufa. Ga nke ke tswelela boteng ka potso e fa. Ke tlaa bua temana e le nngwe fela mo go Mathaio 7:12 e e itsegeng jaaka "molao wa botlhokwa", e e reng: "Jaanong tsotlhe tse lo ratang batho ba di lo direla, le lona lo ba direle tsona". Go bonala sentle gore, kafa palong ya batho, banna ba ba ka nyalang ba lekana le basadi ba ba ka nyalwang. Ka moo "molao wa botlhokwa" o ganetsa nyalo ya lefufa. Fa motho a tsaya basadi go feta a le mongwe, o thibelela yo mongwe go ka nyala.
Beibele ga e thibele lefufa fela, mme e bua le se sengwe. E re bolelela se nyalo tota e leng sona, gore re ikatlholele. Yona ea re: "Ka moo monna o tlaa tlogela rragwe le mmaagwe, mme o tla ngaparela mosadi wa gagwe (eseng basadi ba gagwe), mme ba (babedi ba)ba tlaa nna nama e le nngwe fela". (Genese 2:24. Leba le Mareko 10: 2-9). Mafoko a a reng "nama e le nngwe fela" a ka ne a fetolelwa ka gore "sebopiwa se le sengwe se se phelang", gongwe re ka re "motho a le mongwe".
Mo nyalong monna le mosadi ga e tlhole e le dilo tse pedi, mme ke selo se le sengwe fela. Ba emela motho a le mongwe yo o nang le ditokololo tse pedi tse dikgolo, ebong "tlhogo" le "pelp". Monna ke "tlhogo", mosadi ke "pelo". O itse sentle gore se se phelang ga se kgone go phela kwa ntle ga tlhogo, le eseng kwa ntle ga pelo. Le gona ga se phele ka ditlhogo tse pedi, le eseng dipelo tse pedi. Go tshwanetse ga naa le tlhogo e le nngwe le pelo e le nngwe.