cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Jose Maria Sison
Mga kontrobersya
Ang pangalawang pinakamataas na korte ng European Union ay nagpasiya na alisin si Sison at ang grupong Stichting Al-Aqsa mula sa listahan ng mga terorista ng EU dahil ang 27-bansa na bloc ay hindi nagbigay respeto sa kanilang karapatan noong naka-blacklist. Ang Hukuman ng Hustisya na nakabase sa Luxembourg ay higit pang nagbaligtad ng isang desisyon ng mga miyembro-pamahalaan na i-freeze ang mga pag-aari ng Sison at Al-Aqsa Foundation na nakabase sa Netherlands, dahil ang mga gobyerno ng EU ay nabigo na ipaalam sa kanila kung bakit ang mga pag-aari ay nafreeze. Sinabi ni Dekker na ang mga abogado ng EU sa Brussels ay maaaring maghain ng anumang apela. The EU was also ordered to shoulder all the litigation expenses during the five-year appeal of Sison against the Dutch government and the EU. Inutusan din ang EU na ibalik ang lahat ng mga gastos sa paglilitis sa panahon ng limang taong apela ni Sison laban sa pamahalaang Dutch at ng EU. Ang paghatol ng European Court of Justice na alisin si Sison mula sa blacklist ng mga terorista ng EU noong 30 Setyembre 2009 ay naging pinal at nagbubuklod noong 10 Disyembre 2009 dahil hindi gumawa ng apela ang EU. Ang mga desisyon ng korte at iba pang mga dokumento na nauukol sa mga kaso na kinasasangkutan ni Sison sa Pilipinas ay pinagsama sa ilalim ng seksyon ng Legal Cases sa www.josemariasison.org at maaaring maberipika sa mga arkibo ng mga may kinalamang korte.
Zhang Heng
thumb|right|Wangis ni Zhang Heng na nasa ibabaw ng isang selyo.
Si Zhang Heng (dating binabaybay bilang Chang Heng ayon sa sistemang Wade-Giles) ay isang Intsik na umimbento ng unang seismograpo (kilala rin bilang seismometro) noong mga 100 AD.
San Jose, Dinagat Islands
Ang Bayan ng San Jose ay isang ika-5 klaseng bayan at kabisera ng lalawigan ng Kapuluang Dinagat (Dinagat Islands), Pilipinas. Ayon sa, ito ay may populasyon na sa may  na kabahayan.
Mga Barangay
Ang bayan ng San Jose ay nahahati sa 12 mga barangay.
Si Tandang Bacio Macunat
Ang Si Tandang Bacio Macunat o Si Tandang Basio Macunat, ay isang akda na isinulat ng prayleng Espanyol na si Miguel Lucio Busamante na inilathala sa Tagalog sa Pilipinas. Ito ay kilala sa saligan nito na kinakatwiran na ang edukasyon ay di kanais-nais para sa mga indio o mga katutubong Pilipino, isang pagbatikos sa pagtugis ng mga kasapi ng Ilustrado sa edukasyon.
Wikang Kuya
Ang Kouya ay isang wikang sinasalita sa Côte d'Ivoire.
kaurian:Mga wika ng Côte d'Ivoire
Hudjefa I
Ang Hudjefa I ang pangalang cartouch at pseudonym ng isang paraon na sinasabing namuno noong ikalawang dinastiya ng Ehipto. Ang eksaktong tagal ng kanyang pamumuno ay hindi alam dahil ang kanon na Turin ay nagsasaad ng 11 taon samantalang ang historyan na si Manetho ay nagsaaad na 48 taon. Itinuturing ng mga Ehiptologo ang parehong mga pahayag na ito na mga pagpapalabis at pinaniniwalaang siya ay namuno lamang ng 2 taon.
Valgrana
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Ang Valgrana ay isang comune (komuna o munisipalidad) sa Lalawigan ng Cuneo, rehiyon ng Piamonte, hilagang Italya, na matatagpuan mga 80 km timog-kanluran ng Turin at mga 14 km hilagang-kanluran ng Cuneo.
Kasaysayan
Ang pangalan ng bayan ay napakaluma, ang pinagmulan nito ay bago ang Romano. Ipinapalagay na ang salitang grana ay nagmula sa "crana", o crevasse; habang ang salitang lambak ay iniugnay dito dahil sa lokasyong teritoryo nito.
Mga frazione
Bottonasco
Ang Bottonasco ay isang maliit na bahagi na bahagyang nabibilang sa munisipalidad ng Valgrana at isang bahagi sa Caraglio sa lalawigan ng Cuneo.
Bangkong Pandaigdig
thumb|right|Ang logo ng World Bank Ang World Bank ("Bangkong Pandaigdigan"), ay isang sabansaang bangko na nagbibigay ng tulong pananalapi at teknikal sa mga bansang umuunlad para sa mga programang pangkaunlaran (tulad ng mga tulay, kalsada, paaralan, atbp.) na may layunin ng pagbababa ng kahirapan. Ang World Bank ay naiiba sa Pangkat ng World Bank na dating binubuo ng Bangkong Sabansaan para sa Muling Pagtatayo at Kaunlaran (IBRD) at ang Kapisanan ng Kaunlarang Sabansaan (IDA). Samantala ang huli ay nakisama sa mga entitad na ito sa karagdagan ng tatlong iba pa.
Ang World Bank ay pormal na itinatag noong 27 Disyembre 1945, kasabay ang ratipikasyon ng kasunduang Bretton Woods. Ang konsepto nito ay likas na isinasaisip sa Kumperensiya sa Monetaryo at Pananalapi ng Mga Nagkakaisang Bansa. Pagkatapos ng dalawang taon, nakapaglabas ng Bangko ng unang pautang: $250 angaw sa bansang Pransiya para sa muling pagbangon pagkatapos ng digmaan, ang pangunahing sadlakan ng mga gawain ng Bangko noong katatapos ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig.
Sa mahabang panahon, ang panig ng "kaunlaran" ng mga gawain ng Bangko ay nakapagkunwa ng malaking sapi ng pagpapautang, bagama't ito'y nananatiling kasama sa muling pagtatayo pagkatapos ng labanan, kasabay sa muling pagtatayo pagkatapos ng mga likas na malaking kapinsalaan, tugon sa mga kagipitang makatao at mga pagbabalik sa kapaki-pakinabang na pangangailangan para sa mga nasalanta ng labanan kung saan nadamay ang mga umuunlad at pagpapalit na ekonomiya. May mga puna sa mga bunga ng "panukalang pangkaunlaran" ng World Bank na napupunta lamang sa katiwalian at sa malawakang pagsasamantala ng mga korporasyon na nabibigyan ng mga monopolyo ng mga yaman ng umuunlad na bansa.
Misyon
thumb|300 px|Ang mga himpilan ng World Bank sa [[Washington DC]] Ang misyon ng Bangko ay tumulong sa mga umuunlad na bansa at ang kanilang mga naninirahan ay nagkakamit ng kaunlaran at kababaan ng kahirapan, kasama ang mga bagay na nagawa sa mga Mithiing Pangkaunlaran sa Milenyo (MDG), sa pamamagitan ng pagbibigay ng tulong sa mga bansa na nagpapaunlad ng kapaligiran para sa pamumuhunan, mga hanapbuhay at kapana-panatili sa pag-unlad (sustainable growth). Sa ganitong paraan, mapapalaganap ang pagtataguyod ng paglago ng ekonomiya, pagkakaroon ng mga pamumuhunan, at pagbibigay ng kapangyarihan sa mga mahihirap na makibahagi sa kaunlaran. Namamasdan ng World Bank ang mga limang salik na naging susi bilang pangangailangan para sa paglago ng ekonomiya at paglikha ng kapaligirang pangnegosyo:
Valdieri
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Ang Valdieri ay isang comune (komuna o munisipalidad) sa Lalawigan ng Cuneo, rehiyon ng Piamonte, hilagang Italya, na matatagpuan mga 90 km timog-kanluran ng Turin at mga 15 km timog-kanluran ng Cuneo, sa hangganan ng Pransiya. Ito ay bahagi ng Valle Gesso.
May aangganan ang Valdieri sa mga sumusunod na munisipalidad: Aisone, Borgo San Dalmazzo, Demonte, Entracque, Isola (Pransiya), Moiola, Roaschia, Roccavione, Saint-Martin-Vésubie (Pransiya), Valdeblore (Pransiya), at Vinadio.
Ekonomiya
Sa munisipal na bahagi ng parehong pangalan mayroong Terme di Valdieri, bukas mula Mayo hanggang Setyembre.
Lalawigan ng Osmaniye
Ang Lalawigan ng Osmaniye ay isang lalawigan sa Turkiya na matatagpuan sa timog ng bansa. Naging lalawigan ito sa pangalang Cebel-i Bereket (nangangahulugang "Matabang Bundok") noong unang bahagi ng republika hanggang 1933, nang napasama ito sa Lalawigan ng Adana. Naging lalawigan uli ito noong 1996. May sukat ito na 3,767 km2 at may populasyon na 479,221 (taya noong 2010). Nasa may Çukurova ang lalawigan, na isang rehiyong pangheograpiya, pang-ekonomiya at pangkalinangan.
Ang lungsod ng Osmaniye ang kabisera ng lalawigan.
Mga distrito
Nahahati ang Osmaniye sa 7 distrito (nasa makapal ang distritong kabisera):
Santa Maria a Vico
Ang Santa Maria a Vico ay isang komuna (munisipyo) sa Lalawigan ng Caserta sa rehiyon ng Campania ng Italya, na matatagpuan mga 30 km hilagang-silangan ng Napoles at mga 13 km timog-silangan ng Caserta.
Noong nakaraan, ito ay may malaking ekonomiyang pang-agrikultura ngunit ngayon ito ay isang maunlad na sentro ng komersiyo. Ang Santa Maria a Vico ay madeskarteng nakaposisyon sa pagitan ng Caserta, Benevento, at Napoles.
Talaan ng mga planetang menor
Ang sumusunod ay isang tala ng mga nakanumerong planetang menor na nakaayos sa umaakyak na bilang. Bukod sa mga kometa, ang mga planetang menor ay maliliit na bagay sa Sistemang Solar, kabilang ang mga asteroyd, malalayong bagay at mga planetang unano. Binubuo ang katalogo ng daan-daang mga pahina, na naglalaman ang bawat isa ng 1000 planetang menor. Sa ngalan ng International Astronomical Union, naglalathala ang Minor Planet Center ng libo-libong bagong nakanumerong mga planetang menor sa Minor Planet Circular nito kada taon (tingnan ang indeks). Noong Agosto 2021, mayroon nang 585,962 nakanumerong planetang menor (siniguradong mga tuklas) sa kabuuang 1,121,432 naobserbang bagay, kasama ang natitira sa walang numerong mga planetang menor at kometa.
Ang unang bagay sa katalogo ay ang 1 Ceres, na natuklasan ni Giuseppe Piazzi noong 1801, habang ang pinakakilalang entrada nito ay Pluto, na nakatala bilang 134340 Pluto. Ang pinakamalaking karamihan (97%) ng mga planetang menor ay mga asteroyd mula sa sinturon ng asteroyd (gumagamit ang katalogo ng kodigo ng kulay upang ipahiwatig ang dinamikong pag-uuri). May higit sa isang libong iba't ibang nakatuklas ng planetang menor na minasid mula sa isang lumalagong tala ng mga nakarehistrong obserbatoryo. Ayon sa bilang, ang mga pinakamaraming natuklasan ay ang Spacewatch, LINEAR, MLS, NEAT at CSS. Mayroon din 22,671 pinanganalang planetang menor na karamihan ay ipinangalan sa mga tao, lugar, pigura sa mitolohiya at kathang-isip, na nasa 3% lamang ng lahat ng nakanumerong entrada sa katalogo. Noong Agosto 2021, ang (4596) 1981 QB at 560354 Chrisnolan ang pinakamababang nakanumerong walang pangalan at pinakamataas na nakanumerong may pangalan, ayon sa pagkakabanggit.
Inaasahan ang paparating na pagsuri ng Obserbatoryo ng Vera C. Rubin (LSST) na makakatuklas ng 5 milyon pang mga planetang menor sa loob ng susunod na sampung taon—sampung beses na pagtaas mula sa kasalukuyang bilang. Habang natuklasan na lahat ng mga asteroyd sa pangunahing sinturon na may diyametro na 10 kilometro, maaring mayroong 10 trilyong asteroyd na may sukat na 1 metro o mas malaki pa na nasa labas ng orbita ng Hupiter; at higit sa trilyon na planetang menor sa sinturon ng Kuiper na daan-daan dito ay malamang na planetang unano.
Deskripsyon ng mga bahagiang tala
Binubuo ang bawat talaan ng 1000 planetang menor na nakagrupo sa 10 talahanayan. Nakasangguni ang datos mula sa Minor Planet Center (MPC) at pinalawig kasama ang datos mula sa JPL SBDB (katamtamang-diyametro), arkibo ng Johnston (sub-klasipikasyon) at iba pa.
Kabilang sa impormasyon na binigay para sa isang planetang menor ang isang permanente at pansamantalang pagtatalaga, isang pagsipi, ang petsa ng pagtuklas, pook kung saan natuklasan at ang nakreditong nakatuklas, isang kategorya na may mas pinabuting klasipikasyon kaysa sa prinsipal na pagpapangkat ng kinakatawan sa pamamagitan ng likurang kulay, isang katamtamang diametro, na sinangguni sa SBDB ng JPL o ang iba pa na tinaya ang pagkalkula sa italiko, at isang sangguniang (Sang.) naayon sa mga pahina sa MPC at JPL SBDB.
Maaring ikredito ng MPC ang isa o ilang mga astronomo, isang pagsuri o kaparehong programa, o kahit ang pook ng obserbatoryo kasama ang pagtuklas.
Pangunahing indeks
Ito ang pangkalahatang tingin ng lahat ng mga bahagiang talaan ng mga nakanumerong planetang menor. Bawat talahanayan ay mayroong 100,000 planetang menor, na ang bawat selda ay para sa isang partikular na bahagiang tala ng 1,000 sunud-sunod na nakanumerong bagay. Nakasangguni ang datos mula sa Minor Planet Center. Tandaan na ang mga pulang link ay mga tala na hindi pa naisusulat dito sa Tagalog na Wikipedia.
Mga panlabas na link
Kaurian:Agham Kaurian:Sistemang Solar Kaurian:Talaan ng mga planetang menor
San Gregorio Matese
Ang San Gregorio Matese ( Campanian : Sangrevòrio ) ay isang komuna (munisipyo) sa Lalawigan ng Caserta sa rehiyon ng Campania ng Italya, na matatagpuan mga 60 km hilaga ng Napoles at mga 35 km hilaga ng Caserta.
Wikang Kwadia
Ang Kodia ay isang wikang sinasalita sa Côte d'Ivoire.
San Gregorio Matese
Ang San Gregorio Matese ay may hangganan sa mga sumusunod na munisipyo: Bojano, Campochiaro, Castello del Matese, Letino, Piedimonte Matese, Raviscanina, Roccamandolfi, San Massimo, San Polo Matese, Sant'Angelo d'Alife, at Valle Agricola.
Wikang Kwadia
kaurian:Mga titik sa Côte d'Ivoire
Origo Gentis Langobardorum
Ang Origo Gentis Langobardorum (salinwika Ang Pinagmulan ng mamamayang Lombardo) ay isang maikling sulatin ng siglo VII na naglalathala ng kasaysayan ng mga Lombardo, mula sa mala-alamat na kasaysayan nito hanggang sa paghahari ni Pertarito (677-688).
Prometeo
Si Prometeo o Prometheus ay isang diyos na Titano sa mitolohiyang Griyego. Hindi siya katulad ng ibang Titano, sapagkat naging kakampi siya ni Zeus at labing-isa pang iba pang Olimpiyanong mga diyos. Kapatid niya si Epimetheus, na kumampi rin sa mga diyos ng Bundok Olimpo.
Pangalan
Nangangahulugan ang kanyang pangalan ng "maagang pagmumuni-muni at paghahanda sa gagawin". Mas may karunungan siya kaysa kapatid na si Epimetheus.
Paglalarawan
Kasama si Epimetheus, nabigyan sila ng katungkulang lumika sa mga lalaking tao ng mundo at ng mga hayop. Si Prometheus ang nagbigay sa tao ng wangis na kahawig ng mga diyos, sa pamamagitan ng paghubog sa putik, na nagkaroon ng kakayahang tumindig at may mga matang nakakatanaw sa kalangitan; hindi tulad ng sa mga hayop na nakatuon sa lupa. Siya rin ang nagbigay sa tao ng apoy na nagmula sa kalangitan. Dahil sa pagnanakaw niya ng apoy mula sa langit na ipinagkaloob niya sa tao, napananggalang ng tao ang kanyang sarili mula sa lamig. Nagamit rin ng tao ang apoy upang makagawa ng sari-saring mga bagay. Dahil rin sa apoy, naiangat ng tao ang kanyang sarili mula sa kaantasan ng mga hayop.
Nang maipagkaloob ang apoy sa tao dahil sa ginawang pagnanakaw nito ng Titanong si Prometheus, nalaman at ikinagalit ito ni Zeus. Pinagawa ni Zeus si Hephaestus, ang diyos na panday, ng isang pangkat ng mga tanikala, na ginamit naman ni Zeus upang igapos si Prometheus sa isang malaking bato. Iniwan siya ni Zeus sa ganitong kalagayan, na sinasaktan ng isang agila (mas mukhang buwitre sa mga paglalarawan at dibuho). Araw-araw na kinakain ng agila ang atay ni Prometheus, na muli namang tutubo upang kainin lamang ng agila sa susunod na araw. Naging tagapagligtas niya mula sa paghihirap na ito ang bayaning si Herakles (Herkules).
Mga sanggunian
Kaurian:Mga Griyegong diyos Kaurian:Mga Romanong diyos Kaurian:Mga Titan
Big Brother (serye sa telebisyon)
Ang Big Brother ay isang pangrealidad na mga seryeng pantelebisyon kung saan isang grupo ng iba't ibang katao ay titira sama-sama sa iisang bahay sa loob ng 100 na araw at hindi bababa sa 15 na mga kalahok. Ang idea nito ay nagsimula sa John De Mol Produkties (isang independente na parte ng Endemol) noong 4 Setyembre 1997 at pinalabas sa huli noong 1999 sa Nederlands sa Veronica TV Channel. Ang Big Brother ay naging sikat sa mahigit na 70 na mga bansa.
Pormato
Kahit iba-iba ang for format ng Big Brother sa iba't ibang bansa, pareho pa rin ang general na konsepto: "Mga Kasambahay" ay nakatira sa iisang bahay na may mga kamera at microphone at bawal sila makipag-transaksiyon sa labas ng bahay.
Sa bawat linggo ang mga kasambahay ay inimbita (sa UK version minsan bawat dalawang linggo) ay nagbobotohan sila para pumili sila ng nominado na ipapalabas sa bahay. Minsan dalawang kasambahay ay pinapalabas o kaya minsan walang kasambahay ang pinapalabas para sa linggong i-yun. Sa huli, ang huling mga kasambahay ay binoboto ng publiko kung sino manalo, ang kasambahay na nakuha ng maraming boto ay idedeklara bilang panalo.
Pagkahiwalay ng Kasambahay sa labas ng bahay
Ang mga kasambahay ay bawal gumamit ng telebisyon, radyo, internet, telepono o kahit anong bagay na kung saan sila'y makipag-interact sa labas ng bahay. Sa ibang palabas ay pinagbabawal ang pag-gamit o magdala ng materyal pangsulat o libro, eksepsiyon ang Bibliya, Torah o Koran o kahit na anong pang rehiliyong libro. May mga okasyon kung saan may mga kasambahay ay pwedeng lumabas ng madalian na emerhensiya o kaya tasks. May pagkakataon may mga bisitang kasambahay na pwedeng lumabas dahil sa tasks o aktibidad.
Sila'y merong regular na kommunikasyon sa host (halos lahat ay gabi ng eviction). Sa buong araw ay ang mga kasambahay ay ginagabay at inuutusan ang mga kasambahay sa iba't ibang problema at tasks sa boses ng producer sa daan ng boses ni "Big Brother". Sa ibang palabas ay pwedeng makipagusap ang kasambahay sa saykayatrista sa telepono, sa Diary Room (Confession Room)
Pagkakaiba ng Bersiyon
thumb|Location of different versions of Big Brother
Bergues-sur-Sambre
Bergues-sur-Sambre ay isang pakikipagniig sa Aisne departamento sa silangang Pransiya.
Andrei King
Si Andrei King, (isinilang noong 22 Mayo 1996 sa Pilipinas), ay isang Pilipinong modelo at Tiktoker influencer, siya ay nakilala sa kanyang ginampanan sa Princess and I sa ABS-CBN. Si King ay isa sa mga kalahok na papasok sa Pinoy Big Brother: Kumunity Season 10.
Ghedi
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"> Ang Ghedi (Bresciano: Ghét) ay isang comune (bayan o lalawigan) sa lalawigan ng Brescia, sa Lombardia, hilagang Italya. Nakatanggap ito ng karangalan na titulo ng lungsod na may isang atas ng pangulo noong Nobyembre 24, 2001.
Ang Ghedi ay kilala sa base ng Hukbong Panghimapawid ng Italya, ang Baseng Panghimpapawid ng Ghedi. Ito rin ang lugar ng Palazzo Orsini, na ngayon ay giniba, isang c.1515 na pintuan kung saan nananatili sa koleksiyon ng Victoria at Albert Museum sa Londres.
Mga paaralan
May mga kindergarten, parehong pang-estado at pribadong nursery school, isang primaryang paaralan na nahahati sa iba't ibang complex, isang estatal na panggitnang paaralan, at isang mataas na paaralan na sumasaklaw sa iba't ibang address, mula sa siyentipikong mataas na paaralan hanggang sa mga serbisyong panlipunan at kalusugan.
Peponocephala electra
Ang lumba-lumbang milon ang ulo, lumba-lumbang may milong ulo, lumba-lumbang may ulong milon, lumba-lumbang elektra (Ingles: melon-headed whale, many-toothed blackfish o "isdang itim na may maraming mga ngipin", at electra dolphin; Kastila: delfín de cabeza de melón), may pangalang pang-agham na Peponocephala electra, na natatawag ding "balyenang milon ang ulo" o "balyenang may milong ulo", ay isang lumba-lumbang dagat na nasa ordeng Cetacea sa pamilyang Delphinidae. Napakalapit na kaugnayan nito ang bansot na balyenang mamamatay at ang balyenang piloto. Pangkalipunang nakikilala ang mga lumba-lumbang ito sa pamamagitan ng kanilang pangalang pangkaraniwan na "isdang itim". Laganap ang balyenang milon ang ulo sa mga tropikong katubigan ng mundo, bagaman hindi malimitang nakikita ng mga tao dahil mas nais nitong maglagi sa malalim na bahagi ng katubigan.
Paliparan ng Awang
Ang Paliparan ng Awang ay isang paliparan na nagsisilbing paliparan ng Lungsod ng Cotabato, na makikita sa Maguindanao, Pilipinas. Ang paliparan ay may uri na isang paliparang trunkline o isang mahalagang paliparang domestiko ng Pangasiwaan ng Abyasyon Sibil ng Pilipinas, isang kinatawan ng Kagawaran ng Transportasyon at Komunikasyon na responsable sa operasyon hindi lamang ang paliparang ito ngunit lahat ng iba pang mga paliparan sa Pilipinas, maliban ang mga mahalagang paliparang internasyonal.
Pinagsisilbihan ng paliparan ang Lungsod ng Cotabato ngunit ito ay matatagpuan sa Barangay Awang (kung saan din galing ang pangalan nito) sa katabing bayan ng Datu Odin Sinsuat. Katangi-tangi noon ang Cotabato bilang lungsod na may paliparan na matatagpuan sa ibang lalawigan dahil ang Datu Odin Sinsuat ay dating kabisera ng lalawigan ng Shariff Kabunsuan, na ngayo'y hindi na umiiral.
Mga kawing panlabas
Kaurian:Mga paliparan sa Pilipinas
Santa Maria la Fossa
Ang Santa Maria la Fossa ay isang comune (munisipyo) sa Lalawigan ng Caserta sa rehiyon ng Campania ng Italya, na matatagpuan mga 30 km hilagang-kanluran ng Napoles at mga 15 km kanluran ng Caserta.
Ang Santa Maria la Fossa ay may hangganan sa mga sumusunod na munisipalidad: Capua, Casal di Principe, Grazzanise, at San Tammaro.
Mga tao
Ang futbolistang si Attilio Lombardo ay ipinanganak sa Santa Maria la Fossa.
Sabunang bato
right|thumb| Sabunang bato Ang sabunang bato (Ingles: soapstone, steatite; Kastila: esteatita) ay isang talko-eskisto, na isang uri ng banyuhing bato. Higit sa lahat, binubuo ito ng mineral talko, at sa gayon ay mayaman sa magnesyo. Gawa ito mula sa dinamotermikong pagbanyuhay at metasomatismo na nangyayari sa mga pook kung saan subdusido ang mga tektonikang plato na nagbabago ng mga bato sa pamamagitan ng init at presyon na may pag-agos ng mga likido, ngunit walang natutunaw. Libu-libong taong itong paraan para sa panlililok.
Petrolohiya
right|thumb|Isang bloke ng talko Ayon sa petrolohiya, halos binubuo ang sabunang bato ng talko na may iba't ibang halaga ng klorito at anpiboles (kadalasang tremolita, antopilita, at kumingtonita, samakatuwid ang kanyang lipas na pangalan, magnesyokumingtonita), at badha sa menor na bakal-kromong oksido. Maaari itong maging eskistoso o napakalaki. Nabubuo ang sabunang bato sa pamamagitan ng pagbanyuhay ng ultramapikong protolito (hal. dunita o serpentinita) at ang metasomatismo ng siliseyang dolomita.
Ayon sa masa, ang "purong" stiatit ay humigit-kumulang na 63.37% silika, 31.88% magnesya, at 4.74% tubig. Karaniwan itong naglalaman ng kaunting bakas ng iba pang mga okisido tulad ng CaO o Al2O3.
Ang piropilita, isang mineral na halos kapareho ng talko, ay tinawag minsan na sabunang bato sa pangkaraniwang kahulugan, dahil magkatulad ang mga pisikal na katangian at pang-industriyang gamit nito, at dahil karaniwang ipinang-uukit din ito. Gayunman, di gaanong kasabon ang pagkakahabi ng mineral na ito kagaya ng sabunang bato.
Mga pisikal na katangian
Medyo malambot ang sabunang bato dahil sa mataas na nilalamang talko nito; 1 ang halaga ng talko sa antas-Mohs ng katigasan. Malasabon ang pagkakahabi ng mga mas malalambot na antas kapag nahawakan, samakatuwid ang pangalan nito. Walang tiyak na nakatakdang katigasan sa sabunang bato dahil umiiba ang dami nilalamang talko nito, mula sa 30% para sa mga markang pang-arkitektura tulad ng mga ginamit sa mga countertop, hanggang sa 80% para sa markang panlililok.
Madaling lilukin ang sabunang bato. Bilang karagdagan, ito ay matibay, hindi nasisira sa init, at mataas na kapasidad na mag-imbak ng init. Samakatuwid, libu-libong taon itong ginamit bilang panluto at pang-init.
Madalas na ginagamit ang sabunang bato bilang pambukod para sa mga pambahay at de-kuryenteng gamit dahil sa kanyang tibay at mga katangiang elektriko at dahil maaari itong hubugin para maging kumplikadong hugis bago ito hurnuhin. Sumasailalim ang sabunang bato sa mga pagbabagong-anyo at nagiging enstatite at kristobalita kapag pinainit sa mga temperatura ng 1000 –; sa antas-Mohs, naaayon ito sa pagtaas ng katigasan (5.5-6).
Mga makasaysayang paggamit
thumb| Gawa sa sabunang bato ang ika-21 siglo na [[ Ang rebulto ng Iddi-Ilum |estatwa ng Iddi-Ilum ng Mari. ]] Karamihan sa mga agimat-iskarab ng sinaunang Ehiptong ay gawa mula sa pinakintab na stiatit.
Ginagamit ang sabunang bato para sa mga nakakalupkupan na disenyo, iskultura, koster, kawntertap ng kusina at lalabo. Madalas na gumamit ang Inuit ng sabunang bato para sa mga tradisyonal na inukit. Gumagawa ang ilang mga tribong at bandang Amerikanong Indiyano ng mga mangkok, mga tilad panluto, at iba pang mga bagay mula sa sabunang bato; sa kasaysayan, pangkaraniwan ito sa panahon ng Huling Arkaykong panahong arkeolohikal.
Ginamit ang sabunang bato na natibag sa lokalidad para sa mga puntod noong ika-19 na siglo sa hilagang-silangan ng Georgia, Estados Unidos, sa may Dahlonega, at Cleveland, bilang simpleng batong bukid at mga libingang "slot and tab".
Pinainit ang mga maliliit na bloke ng sabunang bato (8" x 10" x 1") sa lutuin o malapit sa apoy at ginamit upang magpainit ng malamig na pantulog o upang mapanatiling kumportable ang mga kamay at paa habang nagpaparagos.
Medyo sagana ang sabunang bato sa hilagang Europa. Nagtabtab ang mga Viking ng sabunang bato nang direkta mula sa mukha ng bato, hinubog ito para maging kalderong panluto, at ibinenta ito sa bahay at sa ibang bansa. Maraming mga gusaling medyebal ang natirang buhay dito na gawa sa sabunang bato, kabilang dito ang Katedral ng Nidaros.
Minsan ipinantatayo ang sabunang bato ng paligid ng pugon, naka-clad sa mga lutuang nagsusunog ng kahoy, at bilang mas gustong materyal para sa mga kanterong pampainit ng kahoy dahil maaari itong sumipsip, mag-imbak, at magliyab ng init nang pantay-pantay dahil sa mataas na densidad at nilalaman magnesita (MgCO3). Ginagamit din ito para sa mga kawntertap at baldosa sa banyo dahil madaling gamitin ang materyal at dahil "tahimik na bato" ang katanigan nito. Natural na nagiging mas bagbag at matanda ang hitsura nito sa paglipas ng panahon habang napapahusay ang patina.
Hacienda Luisita
Panahong Espanyol
Ang Hacienda Luisita ay dating pag-aari ng “Compañía General de Tabacos de Filipinas" at kilala bilang "Tabacalera" na itinatag noong Nobyembre 1881 ng Espanyol na si Don Antonio López y López mula sa Santander, sa Cantabria, Espanya. Nakuha ni López ang lupain nooong 1882, isang taon bago ang kanyang kamatayan. Kanya itong ipinangalan sa kanyang asawang si Luisa Bru y Lassús. Ang hacienda ay nagislbing taniman ng asukal at tabako.
Sabunang bato
Mga makasaysayang paggamit
Ang sinaunang lungsod ng pangangalakal ng Tepe Yahya sa timog-silangan ng Persiya ay naging sentro para sa paggawa at pamamahagi ng sabunang bato sa ika-lima hanggang ikatlong millennia BC. Ginamit din ito sa Minoanong Creta. Sa Palasiyo ng Knossos, kabilang sa pagkabawing arkeolohikal ang isang kahanga-hangang mesang pantagay sa anito na gawa sa stiatit. Gumamit ang mga taong Yoruba ng Kanlurang Nigeria ng sabunang bato para sa maraming estatwa, lalo na sa Esie, kung saan nadiskubre ng mga arkeologo ang daan-daang mga estatwa ng lalaki at babae, at halos kalahati nito ay kasinglaki ng tao. Nakagawa rin ang Yoruba ng Ife ng isang miniyaturang obelisko na gawa sa sabunang bato na may metal na ganador na tinatawag sa pamahiin bilang "ang baston ni Oranmiyan". thumb| Gawa sa sabunang bato ang mga panlabas na patong ng iskulturang [[Kristo ang Tagapagtubos sa Rio de Janeiro. ]]
Hacienda Luisita
Panahong Espanyol
Kabilang sa ibang mga hacienda ni López sa Pilipinas ang Hacienda Antonio, Hacienda San Fernando at Hacienda Isabel. Kabilang sa mga inkorporador ng Tabacalera ang Sociedad General de Crédito Inmobiliario Español, Banque de Paris (ngayong Paribas), at Bank of the Netherlands (ngayong ABN-AMRO).
Epimeteo
Si Epimeteo o Epimetheus ay isang diyos na Titano ayon sa mitolohiyang Griyego. Kapatid siya ni Prometheus. Hindi tulad ng ibang mga Titano, naging kakampi siya, kasama ng kapatid, nina Zeus at ng iba pang mga diyos ng Bundok ng Olimpo.
Hacienda Luisita
Panahong Amerikano
Noong Panahong Amerikano (1898-1946), ang Hacienda Luisita ang nagsuplay ng halos 20% ng lahat ng asukal sa Estados Unidos dahil sa kakulangan ng suplay sa Cuba.
Caloveto
Ang Caloveto (Calabres: Calëvìtë) ay isang bayan at komuna sa lalawigan ng Cosenza sa rehiyon ng Calabria sa katimugang Italya.
Epimeteo
Paglalarawan
Bilang mga kakampi ni Zeus, naatasan siya at ang kapatid na si Prometheus sa gawaing paglikha ng mga taong lalaki at ng mga hayop ng mundo. Nagawa niyang lumikha ng mga hayop na may kaaya-ayang mga katawan at palamuting mga balahibo, kabibe, may lakas at tapang, at may mga matang nakatuon sa lupa. Subalit nang gagawin na ang taong lalaki, kinailangan niya ang tulong ng mas mapag-isip munang si Prometheus, sapagkat wala nang katangiang maisip si Epimetheus na maibibigay sa tao.
Mga sanggunian
Kaurian:Mga Griyegong diyos Kaurian:Mga Romanong diyos Kaurian:Mga Titan
Hacienda Luisita
Jose Cojuangco
Ang mga problema sa rebeldeng Hukbalahap ang nagtulak sa mga may-aring Espanyol ng Hacienda Luisita na ipagbili ang lupain at ang pabrika ng asukal na Central Azucarera de Tarlac. Iniulat na hinarang ni Pangulong Ramon Magsaysay ang pagbebenta ng hacienda sa mayamang angkang Lopez ng Iloilo sa takot ni Magsaysay na baka maging mas makapangyarihan ang mga Lopez. Ang mga Lopez sa panahong ito ay nagmamay-ari ng Meralco, Negros Navigation, Manila Chronicle, ABS-CBN, at mga iba't ibang hacienda sa kanlurang Visayas.
Caloveto
Mga frazione
Ang mga lokalidad ng Dema (1.04 km), Liboia (3.65 km), Sferracavallo (3.59 km), at Trionto (2.22 km) ay kabilang sa munispalidad ng Caloveto: ang bilang na nasa panaklong matapos ng bawat nayon ay nagtutukoy ng layo sa kilometro mula sa nayon papunta sa sentro ng munisipalidad ng Caloveto.
Hacienda Luisita
Jose Cojuangco
Sa halip na ipagbili ang Hacienda Luisita sa mga Lopez, tinalakay nina Magsaysay(ninong sa kasal nina Ninoy at Cory) at Ninoy Aquino ang pagbebenta ng Hacienda Luisita at Central Azucarera de Tarlac sa biyenan ni Aquino na si Jose Cojuangco. Noong 1957, tinulungan ng pamahalaan ni Magsaysay ang paglilipat ng Hacienda Luisita sa angkang Cojuangco sa pamamagitan pagdedeposito ng Bangko Sentral ng Pilipinas ng bahagi ng reserbang dolyar nito sa Manufacturer's Trust Company (MTC) sa New York upang mapautang ng MTC ang Cojuangco ng dolyar upang mabili ang Central Azucarera de Tarlac. Ang pagtulong ng Bangko Sentral ay nasa ilalim ng kondisyong hindi lamang ang Central Azucarera de Tarlac ang mabibili ng Cojuangco kundi pati ang Hacienda Luisita na ipamamahagi sa mga maliliit na magsasaka. Pinautang rin ng GSIS ng ₱5.9 milyon ang mga Cojuangco upang mabili ang Hacienda Luisita sa kondisyong ang Hacienda Luisita ay hahatiin sa mga umuupang magsasaka nito na magbabayad sa pamahalaan sa ilalim ng mga makatwirang kondisyon at termino. Pagkatapos ng apat na buwan, hiniling ni Jose Cojuangco Sr. sa GSIS na baguhin ang kondisyon na "ipagbibili na may bayad sa mga umuupa, kung meron man". Ang binagong kondisyon ay kalaunang binanggit na katwiran upang hindi ipamahagi ang Hacienda Luisita sa mga umuupa nito. Noong Abril 8, 1958, ang kompanya ni Jose Cojuangco, Sr, na Tarlac Development Corporation (TADECO) ang naging bagong may ari ng Hacienda Luisita at Central Azucarera de Tarlac at si Ninoy Aquino ang naging unang administrador nito.
Sabunang bato
Mga modernong paggamit
Ginagamit nang ilang siglo hanggang ngayon ang sabunang bato sa Indya bilang pinag-uukitan. Nagpapanganib ang pagmimina upang matugunan ang pandaigidigang panganailangan para sa sabunang bato sa tirahan ng mga tigre ng Indya.
Sa Brasil, lalo na sa Minas Gerais, dahil sa dami ng mga minahan ng sabunang bato sa Brasilenyong estado, naglilikha pa rin ang mga lokal na artista ng mga bagay mula sa materyal na iyon, kabilang ang mga kaldero at kawali, basong pang-alak, rebulto, lalagyan ng alahas, koster, at plorera. Karaniwang ibinebenta ang mga nayaring ito sa mga palengke na matatagpuan sa mga lungsod sa buong estado. Ang ilan sa mga pinakalumang bayan, lalo na sina Congonhas, Tiradentes, at Ouro Preto, ay mayroon pa ring iilang kalye na naaspaltuhan ng sabunang bato mula sa panahong kolonyal.
Gumagamit ang ilang mga Amerikanong Indiyano ng sabunang bato para sa mga pipa; maraming mga halimbawa ang natagpuan sa mga artepakto ng iba't ibang kultura at ginagamit pa rin ngayon. Nagbibigay-daan ang mababang konduksyon nito ng init sa pangmatagalang paninigarilyo nang hindi umiinit ang pipa si di-komportableng antas.
Ang mga pipa at pandekorasyon ng mga lokal na hayop ay ginawa mula sa sabunang bato ni Erlikilyika, isang Australyanong taal na manlilikha (s.1865 – s.1930) sa Gitnang Australia.
Gumagamit ang ilang mga lutuang nagsusunog ng kahoy ng sabunang bato upang samantalahin ang mga kapaki-pakinabang na katangian nito na initin at kasagwilan sa sunog.
Sa kasalukuyan, karaniwang ginagamit ang sabunang bato pang-arkitektura, tulad ng kawntertap, baldosa, bandeha ng paliguan, at karayagang panloob.
Kabilang sa mga aktibongminahan ng sabunang bato sa Hilagang Amerika ang isa sa timog ng Lungsod ng Quebec na may mga produktong ipinagbili ng Canadian Soapstone, ang mga minahang Treasure at Regal sa Kondehang Beaverhead, Montana na minina ng Barretts Minerals Company, at isa pa sa Gitnang Virginia na pinamamahalaan ng Alberene Soapstone Company. Minimina ang sabunang bato pang-arkitektura sa Canada, Brasil, Indya, at Pinlandiya at iniaangkat sa Estados Unidos.
Ipinangmamarka ng mga manghihinang at pabrikador ang sabunang bato dahil may kasagwilan ito sa init; nananatiling lantad ito kapag inilalapat ng init. Matagal na rin itong ipinangmamarka ng mga mananahi, karpintero, at iba pang mga manggagawa sapagkat tahaw ang mga marka nito at hindi permanente.
Maaaring ipanggawa ang sabunang bato ng mga hulma para sa pagmomolde ng mga bagay mula sa mga malambot na metal, tulad ng pyuter o pilak. Madaling ukitin ang malambot na bato at hindi nasisira sa pag-init. Nagbibigay-daan ang makinis na ibabaw ng sabunang bato sa madaling pag-alis ng tapos na bagay.
Maaaring ilagay ang sabunang bato sa priser at gamitin mamaya sa halip ng yelo para palamigin ang alak nang walang pagpapalabnaw. Tinatawag na batong wiski o whiskey stones paminsan-minsan, unang ipinakilala ang mga ito noong mga 2007. Itinatampok ng mga karamihan sa mga batong wiski ang kinang na semipulido na nagpapanatili sa malambot na hitsura ng natural na sabunang bato, habang napakakintab ng mga iba.
Ang mga seramikang gawa sa stiatit ay mga murang biaxial na porselana na may nominal na komposisyong (MgO)3(SiO2)4. Pangunahing ginagamit ang stiatit dahil sa kanyang katangiang duhalektrika at sabukod sa initin sa mga aplikasyon tulad ng baldosa, substrato, panghugas, sakla, kuwintas, at mga pangulay. Ginagamit din ito para sa mga pambukod ng mataas na boltahe na kailangang mapagtiisan ang malalaking mekanikal na pasan, hal. mga pambukod ng tungalat pampalo.
Kaligtasan
Maaaring mailantad ang mga tao sa sabunang bato sa trabaho sa pamamagitan ng paghihinga nito, pakikipag-ugnay sa balat, o pakikipag-ugnay sa mata.
Hacienda Luisita
Jose Cojuangco
Noong 1967(sa ilalim ni Ferdinand Marcos), ang 10 taon na panahong ibinigay ng pamahalaan ni Magsaysay sa mga Cojuangco upang ipamahagi ang Hacienda Luisita ay lumipas na walang naipamahaging lupain. Inangkin ng mga Cojuangco na dahil walang mga umuupang magsasaka sa hacienda kaya walang kailangang ipinamahaging lupain. Ang pamahalaan ay nagpadala ng mga tatlong liham sa Cojuangco hinggil sa isyu ng pamamahagi ng lupain. Ang pamahalaan ni Marcos ay naghain ng kaso sa Manila Regional Trial Court (MRTC) upang himukin ang mga Cojuangco na isuko ang Hacienda Luisita sa Kagawaran ng Repormang Pansakahan (DAR) upang maipamahagi sa mga magsasaka na may bayad. Tumugon ang mga Cojuangco na hindi maipamamahagi ang Hacienda Luisita dahil walang umuupang magsasaka at ang lupain ay hindi sakop ng batas sa repormang panglupain. Noong Disyembre 2, 1985, inutos ng MRTC sa TADECO na isuko ang Hacienda Luisita sa Kagawaran ng Repormang Pansakahan ngunit ito ay inakyat ng Cojuangco sa Court of Appeals. Inangkin rin ng mga Cojuangco na isa itong harassment ni Marcos sa pamilya Cojuangco. Si Ninoy ay isang kilalang kritiko ni Marcos.
Pangulong Corazon Aquino
Noong Enero 22, 1987, mga 11 buwan pagkatapos mahalal ni Corazon Aquino bilang Pangulo ng Pilipinas, ang mga libo libong magsasaka ay nagmartsa sa Malacañang upang hilingin ang repormang panglupain at pamamahagi ng lupain na walang gastos sa mga benepisyaryo. Ang 11 nagpoprotesta ay napatay sa tinatawag na Masaker sa Mendiola. Noong Marso 17, 1988, ang pamahalaan ni Aquino ay naghain ng mosyon sa Court of Appeals na ibasura ang kasong sibil na isinampa ng pamahalaan ni Marcos kung saan natalo ang mga Cojuangco. Hindi tumutol ang Bangko Sentral sa mosyon ng pamahalaan ni Aquino sa paniniwalang ipamamahagi ang Hacienda Luisita sa ilalim ng panukalang batas na Comprehensive Agrarian Reform Program (CARP). Noong Mayo 18, 1988, ibinasura ng Court of Appeals ang kasong isinampa ng pamahalaan ni Marcos laban sa mga Cojuangco na naguutos sa kanilang ipamahagi ang Hacienda Luisita. Noong Hunyo 10, 1988, nilagdaan ni Aquino ang Comprehensive Agrarian Reform Program na ipinasa ng Kongreso ng Pilipinas na pinanaigan ng mga kasaping mambabatas nitong nagmamayari ng mga lupain. Ang batas ay nagbabahagi ng mga lupain sa mga manggagawang magsasaka mula sa mga may ari ng lupain na babayaran ng pamahalaan ngunit pumapayag rin sa mga may ari ng lupain na magpanatili ng hindi higit sa 5 hektarya ng kanilang lupain. Sinasabing ang batas na ito ay kumikiling sa mga may ari ng lupain gaya ng opsiyong pagbabahagi ng stock na pumapayag sa mga may ari ng lupain na makaiwas sa pagbebenta ng kanilang lupain at sa halip ay magbabahagi ng stock sa kanilang mga manggagawa. Ito ay nag-iwan pa rin sa mga may ari ng mga malalaking pribadong lupain at kanilang mga pamilya na may kontrol ng kanilang lupain. Pinili ng angkang Cojuangco na mamahagi lamang ng stock sa mga manggagawa ng Hacienda Luisita sa halip na ipamahagi ang lupain ng Hacienda Luisita sa mga manggagawa. Noong Agosto 23, 1988, itinatag ng Tarlac Development Co. (TADECO) ang Hacienda Luisita Inc. (HLI) upang ipatupad ang pamamahagi ng mga stock sa mga magsasaka ng Hacienda Luisita. Ikinatwiran ng mga Cojuangco ang kanilang pamamahagi ng stock sa pag-aangking hindi praktikal na ipamahagi ang lupain dahil kung ipamamahagi ang 4,915.75 hektarya sa 6,296 manggagawang magsasaka nito, ang mga magsasaka ay makakakuha lamang ng kaunti sa isang hektarya o 0.78 hektarya kada tao. Ang mga magsasaka ng Hacienda Luisita ay pinapili sa pagitan ng pagtanggap ng stock o lupain sa isang reperendum. Ang stock ay nanalo na may 92.9% ng boto. Ang ikalawang reperendum pagkatapos ng limang buwan ay nagresulta sa pagpili ng stock na may 96.75% ng kabuuang boto. Nang ipatupad ang CARP sa Hacienda Luisita noong 1989, ang pag-aari ng mga magsasaka ay itinakdang 33 porsiyento samantalang napanatili ng mga Cojuangco ang pag-aari ng 67 porsiyento nito.
Sa ilalim ni Pangulong Ramos
Noong Setyembre 1, 1995, nagpasa ng resolusyon ang Sangguniang Bayan of Tarlac na muling nag-uuri sa 3,290 hektarya ng Luisita mula lupaing pansakahan tungo sa isang lupaing pangkomersiyo, industriyal at pangtirahan. Ang gobernador ng Tarlac sa panahong ito ay si Margarita “Tingting" Cojuangco na asawa ni Jose “Peping" Cojuangco, Jr. na kapatid ni Cory Aquino.
Sa ilalim ni Pangulong Arroyo
Noong 2003, ang arawang sahod ng mga manggagawang magsasaka ng Hacienda Luisita ay bumagsak sa ₱194.50 at ang araw ng pagtatrabaho ay bumagsak sa isang araw kada isang linggo. Ang mga manggagawa ng Hacienda Luisita ay naghain ng petisyon sa DAR na bawiin ang kasunduang stock sa pagitan ng mga Cojuangco at magsasaka. Inangkin ng mga manggagawa mula sa HLI supervisory group na hindi sila nakakatanggap ng dividend at ibang mga bepenisyong ipinangako sa kanila. Ang petisyon ng pagbawi ng kasunduang stock ay nakalikom ng 5,300 lagda. Noong Hulyo 2004, ang unyon ng mga manggagawa ay nagtangkang makipag-ayos sa HLI na pataasin ang arawang sahod sa ₱225 at araw ng pagtatrabaho sa 2 hanggang 3 araw kada isang linggo sa halip na isang araw kada linggo. Hindi umayon ang HLI na inangking ang kompanya ay nawawalan ng kita. Noong Oktubra 1, 2004, tinanggal ng management ng HLI ang 327 manggagawa kabilang ang mga union officer. Noong Nobyembre 6, 2004, nagprotesta ang halos lahat ng 5,000 kasapi ng United Luisita Workers Union (ULWU) at 700 kasapi ng Central Azucarera de Tarlac Labor Union (CATLU) sa pagtatanggal ng mga manggagawa. Noong Nobyembre 16,2004, ang karahasan ay sumiklab sa pagitan ng mga nagpoprotesta at mga puwersang pulis at militar sa tinaguriang Luisita massacre. Ang mga 7 katao ay napatay at 121 ay nasugatan kung saan ang 32 ay nabaril. Pagkaraan ng isang buwan ng Luisita massacre, ang linya pagpipiket ay inilagay sa palibot ng Hacienda Luisita. Ang mga 8 katao ay pinagpapatay ng isa isa. Ang pagpatay ay nagsimula noong Disyembre 8, 2004 kay Marcelino Beltran na retiradong opiser ng hukbo na naging pinuno ng magsasaka. Mula Nobyembre 2004 hanggang Pebrero 2005, ang Task Force Luisita ng DAR ay nagsagawa ng mga imbestigasyon at talakayan sa mga manggagawa. Noong Nobyembre 22, 2005, nirekomiyenda ng Task Force Luisita ang pagbawi ng kasunduang stock sa pagitan ng mga Cojuangco at manggagawa noong Mayo 1989 na nagsasabing nabigong mapatupad ng kasunduang stock ang mga hangarin ng CARP hinggil sa pagtataguyod ng katarungang panlipunan at pagpapabuti ng buhay ng mga magsasaka. Noong Disyembre 22, 2005, ang PARC ay naglabas ng resolusyon bilang 2005-32-01 na nag-uutos ng pagbawi ng kasunduang stock ng Hacienda Luisita at nag-utos ng pamamahagi ng lupain sa mga benepisyaryong magsasaka. Noong Pebrero 1, 2006, hiniling ng HLI sa Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas na pigilan ang pagpapatupad ng resolusyon. Ang Hukuman ay naglabas ng temporary restraining order sa pagpapatupad ng resolusyon ng PARC.
Sa ilalim ni Pangulong Noynoy Aquino
Sa kampanya ni Noynoy Aquino para sa halalan ng pagkapangulo noong Pebrero 2010, kanyang ipinangako ang pamamahagi ng lupain ng Hacienda Luisita sa mga manggagawa sa taong 2014. Noong Agosto 6,2010, ang HLI at mga paksiyon ng mga pangkat ng magsasaka ay lumagda sa kasunduang kompromiso na nagbibigay sa mga magsasaka ng pagkakataong manatiling stockholder ng HLI o tumanggap ng bahaging lupain ng Hacienda Luisita. Maraming bumotong manatiling stockholder at tumanggap ng salapi ngunit nagreklamong ang kanilang nakuha ay maliit na halaga. Hiniling ng HLI sa Kataas taasang Hukuman na pagtibayin ang kasunduang kompromiso. Ang isang paksiyon ng mga pangkat ng magsasaka ay humiling sa Kataastaasang Hukuman na ibasura ang kasunduang kompromiso dahil ito ay nilagdaan bago pa magpasya ang hukuman sa balidad ng opsiyong stock ng Hacienda Luisita. Noong Hulyo 5, 2011, pinagtibay ng Kataas taasang Hukuman ang resolusyon ng PARC na nagbabawi ng opsiyong stock ng Hacienda Luisita. Inutos ng Kataastaasang Hukuman sa DAR na magsagawa ng isang reperendum kung saan ang mga manggagawa ay makakaboto kung nais nilang manatiling stockholder ng HLI o tumanggap ng lupain.
Seismograpo
thumb|right|Isang ginayang wangis ng sinaunang seismograpong inimbento ni Zhang Heng.
Ang seismograpo o seismometro ay isang instrumentong nakapupuna ng mga lindol. Ginagamit ang aparatong ito upang mapag-alaman kung saan ang pinangyarihan ng lindol, para sa lugar na iyon makapagpadala ng saklolo.
Kasaysayan
Naimbento ni Zhang Heng sa Tsina ang unang seismometro noong mga 100 AD, na may sukat na tatlong talampakan kung pahalang. Mayroon itong walong wangis ng mga ulo ng dragon sa palibot ng itaas na bahagi. Nagtatangan ng isang bola sa bibig ang bawat isang dragon. Kapag naganap ang isang paglindol, yumayanig ang aparato, babagsak ang isang bola mula sa bibig ng isang dragon pabagsak na patungo sa bibig ng isang palakang nakaabang sa ibaba. May walong katumbas na palaka ang mga dragon. Pinaaalam ng bolang bumagsak ang direksiyon ng gitna ng lindol.
Sa loob ng seismograpong ito, mayroon ding isang nakabiting pabigat na nasa gitna ng instrumento. Kapag umuga ang seismograpo, iindayog din ang pabigat. May mga dalawit o panghalikwat na nagkakawing ng nasabing pabigat sa mga ulo ng mga dragong nasa labas ng instrumento. Isa sa mga dalawit na ito ang kikiling o titikwas para magbukas ng bibig ng dragon upang mapakawalan ang bola, habang makakakandado naman ang iba pang mga ulo ng dragon nang sa gayon iisang bola lamang ang lalagpak.
Khasekhemwy
Si Khasekhemwy(namatay noong 2686 BCE at minsang binabaybay na Khasekhemui) ang huling paraon ng Ikalawang dinastiya ng Ehipto. Kaunti ang alam sa kanya maliban sa kanyang pamumuno sa ilang malalaking mga kampanyang militar at pagpapatayo ng ilang mga monumento na umiiral pa rin hanggang ngayon na nagbabanggit ng digmaan laban sa mga taga-Hilaga. Ang kanyang pangalan ay nangangahulugang "Ang Mga Dalawang Makapangyarihan ay Lumitaw".
Wikang Mobu
Ang Mobumrin ay isang wikang sinasalita sa Côte d'Ivoire.
Bakuna sa trangkaso
Kahalagahan
Ang pagpapabakuna ng bakuna laban sa trangkaso ay mahalaga sapagkat nakapagbibigay ito ng proteksiyon ng sarili laban sa pagkakaroon ng sakit na trangkaso. Isa pang nakakatulong na epekto nito ay ang maiwasan na mahawahan o maikalat ang trangkaso sa ibang mga tao.
Mayroong dalawang uri ng bakuna na panlaban sa trangkaso: ang bakunang mayroong pinatay na birus ng trangkaso at ang bakunang may buhay at pinahinang birus ng trangkaso.
Bakunang may pinatay na birus
Ang bakunang may pinatay na birus ng trangkaso, na tinatawag ding iniksiyon sa trangkaso ay ang bakuna sa trangkaso na mayroong birus na ginawang hindi masigla o hindi masigla. Ibinibigay ito sa isang tao sa pamamagitan ng pag-iiniksiyon. Mayroong ganitong uri ng bakuna na nagtataglay ng preserbatibong thimerosal.
Bakunang may buhay at pinahinang birus
Ang bakunang may buhay ngunit pinahinang birus ng trangkaso ay ang bakuna sa trangkaso na mayroong birus na binawasan ang lakas. Ang isang mataas na dosis nito ay karaniwang ibinibigay sa mga taong may edad na 65 mga taon pataas.
Mga dapat magpabakuna
Kabilang sa mga dapat magpabakuna ng bakunang laban sa trangkaso ang mga taong may edad na buwan ang gulang at mas nakatatanda. Mahalaga ang bakuna sa trangkaso para sa mga taong nasa loob ng kategorya na may mataas na panganib na matrangkaso, pati na ang kanilang mga kamag-anakan o malapit na kaugnayan; kasama sa mga ito ang mga tauhan na nangangalaga sa kalusugan ng ibang mga tao, at ang mga malapit na nakakasalamuha ng mga taong may edad na mababa kaysa sa 6 na mga buwan.
Berlancourt, Aisne
Berlancourt ay isang pakikipagniig sa Aisne departamento sa silangang Pransiya.
Palanca
Ang palanca [Kastila] ay maaaring tumukoy sa o may kaugnayan sa mga sumusunod:
Airbus A318
300px|thumbnail Airbus A318 ay ang pinakamaliit na miyembro ng pamilya A320 ng maikling -to medium-range, makitid-katawan, pangkalakalan (commercial) na pasahero jet airliners manufactured sa pamamagitan ng Airbus Industrie Airbus. A318 ang nagdadala ng hanggang sa 132 pasahero at may isang maximum na hanay ng 3100 nmi (5700 km;3600 mi). Final assembly ng sasakyang panghimpapawid ay tumatagal ng lugar sa Toulouse, France.
Mga sasakyang panghimpapawid Ang nagbahagi ng rating karaniwang uri sa lahat ng iba pang mga bersiyon Airbus A320 pamilya, na nagpapahintulot sa pilot ng umiiral A320 pamilya upang lumipad ang sasakyang panghimpapawid nang hindi nangangailangan ng karagdagang pagsasanay. Ito ay ang pinakamalaking pangkalakalan (commercial) na sasakyang panghimpapawid pinatunayan ng European Aviation Safety Agency para sa pagpapatakbo diskarte, na nagpapahintulot sa mga flight sa paliparan tulad ng London City.