Ebanghelyo_ni_Marcos
May-akda at mga pinagkunan
Ayon kay Irenaeus, si Papias of Hierapolis, na sumulat noong simula ng ikalawang siglo (2nd century) CE ay nag-ulat na ang ebanghelyong ito ay isinulat ni Juan Marcos na kasama ni Apostol Pedro sa Roma na ang "isang layuning lamang - na walang alisin sa kanyang nari,nig at hindi gumawa ng maling pangungusap tungkol dito." Ang karamihan sa mga eskolar ng Bibliya ay naniniwalang ang ebanghelyong ito ay isinulat sa Syria ng isang hindi kilalang Kristiyano noong mga 70 CE gamit ang iba't ibang mga pinagkunan kabilang ang isang salaysay ng pasyon, mga kalipunan ng mga kuwento ng pagmimilagro, mga tradisyong apokaliptiko at mga disputasyon at mga kasabihang didaktiko. Ang konklusyon ng mga eskolar na ang ebanghelyong ito ay hindi isinulat ng alagad na si Marcos o ng isang katutubo ng Palestina ay sinusuportahan ng mga sumunod na argumento. Ang may-akda nito ay pangunahing sumulat sa mga mambabasang hentil na mamamayang nagsasalita ng Griyego sa Imperyo Romano. Ang mga tradisyong Hudyo ay kailangang ipaliwanag na maliwanag ng may akda para sa kapakinabangan ng mga hindi-Hudyong mambabasa nito. Halimbawa, sa ; ;, ang mga salita at pariralang Aramaiko ay pinalawig at pinaliwanag ng may-akda nito gaya ταλιθα κουμ (talitha koum, ); κορβαν (Corban, ); αββα (abba, ). Nang sumipi (quoted) sa Lumang Tipan ang may-akda nito, ito ay humango sa saling Griyego ng Hebreong Lumang Tipan na tinatawag na Septuagint gaya ng makikita sa ; ; ;,  sa  Daniel. Ang saling Griyegong Septuagint ng Tanakh (Lumang Tipan) ay hindi tinatanggap ng mga Hudyo sa kasalukuyang panahon dahil sa sinasabing korupsiyon nito ng Hebreo. Ang ebanghelyong ito ay naglalaman ng ilang mga kamalian sa heograpiya ng Palestina  at mga kustombre ng Hudyo noong unang siglo CE. Halimbawa, ayon sa Marcos 7:31: Pagbalik ni Jesus mula sa lupain ng Tiro, dumaan siya sa Sidon at nagtuloy sa Lawa ng Galilea, matapos tahakin ang lupain ng Decapolis. Ang talatang ito ay nagmumungkahing ang Sidon ay sa pagitan ng kalye mula sa Tiro hanggang sa Lawa ng Galilea. Gayunpaman, ang Lawa ng Galilea ay sa timog silangan ng Tiro samantalang ang Sidon ay nasa hilaga ng siyudad. Ayon kay David Barr na propesor ng Relihiyon sa Wright State University: "''ang itineraryong iginuhit sa 7:31 ay tulad ng pagpunta sa New York tungo sa Washinton, D.C. sa daan ng Boston"! Simpleng hindi posible na dumaan sa Sidon mula sa Tiro upang maabot ang lawa ng Galilea. Ang masama pa nito, isang katotohanang historikal na walang direktang kalye mula sa Sidon tungo sa Lawa ng Galile noong unang siglo CE. Gayunpaman, mayroong isa mula sa Tiro tungo sa Lawa ng Galilea. Kaya may dalawang mga pagkakamaling heograpikal sa itaas na talata. Una, ang may akda ay halatang walang alam sa relatibong mga posisyon ng Sidon, Tiro at Lawa ng Galilea. Ikalawa, hindi niya alam na walang direktang kalye sa pagitan ng Sidon at Lawa ng Galilea noong panahon ni Hesus." Ang isa pang halimbawa ng mga pagkakamali ang episodyong makikita sa Marcos 5:1. Dito, ginawa ng may akda na si Hesus ay dumaan sa Lawa ng Galilea upang maabot ang Gerasa na nagpapahiwatig na ang Gerasa ay isang siyudad na malapit sa lawa. Ang Gerasa ay higit na 50 kilometrong sa timog silangan ng Lawa ng Galilea. Wala ring pagpapahiwatig ng anumang malapit na lawa. Gaya ng sinabi ng mga eskolar ng Jesus Seminar, "Ang Gerasa ay matatagpuan mga 30 milya sa timog silangan ng Lawa ng Galilea na hindi eksaktong konbinyenteng lokasyon para sa pagkakalunod ng mga baboy. Muling inilipat ng may-akda ng Ebanghelyo ni Mateo ang demoniac sa Gadara na tanging anim na milya mula sa baybayin ng lawa. Ang mga kalaunang skriba ay sumubok ng ibang mga lunas upang pakibagayan ang mga baboy.''" Bukod sa mga kamaliang heograpikal, ang may akda ng ebanghelyong ito ay nakagawa rin ng mga pagkakamali tungkol sa mga kustombre ng Hudyo sa Palestina noong panahon ni Hesus gaya ng makikita sa Marcos 10:11-12 at Marcos 7:3-4.